comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et tunebunt gẽtes nomen
tuũ domine: et omnes reges
terrȩ gloriam tuam.
Quia edificauit dñs Sion: ⁊
uidebitur in gloria sua.
Respexit in oroẽm hiuiliũ. et
non spreuit precem eorum
Scribantur hec in generatiõe
altera: et populus qui crecibit
laudabit dominum.
Quia prospexit de excelso san
tto suo: dominus de celo in
terram aspexit.
Ut ciudiret geĩtus cõpeditorũ.
ut solueret filios interemptoꝵ.
Ut annũcient in Sion nomen
diuĩ: et laudẽ eius in Ieruscilẽ.
In cõueniendo popłos in unũ.
et reges ut seriiant domino.
Respondit ei in uia uirtutis
sue. Pancitatem dierũ meo¬
rum nuncia mihi. ¶¬
Ne reuoces me in dimidio di¬
erũ meorũ: in generatione et
generationem anni tui
Initio tu dñe terrã fundasti:
et opera manuũ tuoꝵ st̃ celi.
Ipsi peribunt. tu aũt ꝑma¬
nes: et omnes situt uestimẽ

Expanded text:
es nomen tuum, Domine, et omnes reges terrae gloriam tuam. Quia aedificavit Dominus Sion: et videbitur in gloria sua. Respexit in orationem humilium: et non sprevit precem eorum. Scribantur haec in generatione altera: et populus, qui creabitur, laudabit Dominum. Quia prospexit de excelo in terram aspexit. Ut audiret gemitus compeditorum, ut solveret filios interemptorum. Ut annuntient in Sion nomen Domini: et laudem ejus in Hierusalem. In conveniendo populos in unum et reges terrae: ut serviant Domino. Respondit ei in via virtutis suae: paucitatem dierum meorum nuntia mihi. Ne revoces me in dimidio dierum meorum: in generatione et generationem anni tui. Initio tu, Domine, terram fundasti, et opera manuum tuarum sunt coeli. Ipsi peribunt, tu autem permanes: et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
us es tu. quoniam bonorum
meorum non eges.
Sanctis qui sunt in terrai e¬
ius. miri ficauit omnes uo¬
luntates meas in eis.
Multiplicate sũt ĩfirmita¬
tes eorũ. postea accelerauerũt.
Non cõgregubo cõuenticula
eorum de sanguinibus: nec
memor ero nominũ eorũ
per labia mea
Dñs pars hereditatis mee
et calicis mei. tu es qui restitu¬
es hereditatẽ meam mihi
Funes ceciderunt mihi in pre¬
daris: erenim hereditas mai
predara est mihi.
Benedicã dnm̃ qui tribuit
mihi intellectũ. insuper et
usq ad noctem increpue¬
runt me renes mei.A
Prouidebã dnm in cõspcũ
meo semꝑ. qm̃ a dextris est
mihi ne commouear.
Propter hoc letatũ est cor
meũ. et exultauit lĩgua mea
insuꝑ er caro mea requiescet

Expanded text:
us es tu quoniam bonorum meorum non eges sanctis qui sunt in terra eius mirificavit mihi; omnes voluntates meas in eis multiplicatae sunt infirmitates eorum postea adceleraverunt non congregabo conventicula eorum de memor ero nominum eorum per labia mea. Dominus pars haereditatis meae, et calicis mei; tu es qui restitues haereditatem meam mihi. Funes ceciderunt mihi in praeclaris, etenim haereditas mea praeclara est mihi. Benedicam Dominum qui tribuit mihi intellectum, insuper et usque ad noctem increpuerunt me renes mei. Providebam Dominum in conspectu meo semper, quoniam a dextris est mihi ne commovear. Propter hoc laetatum est cor meum et exsultavit lingua mea, insuper et caro mea requiescet
Abbreviated transcription (Latin):
te. Nũc ergo fili mi. cuidi uocem
meã. et consurgẽs fuge ad Laban
frẽm meũ in haran: habitabisq
cũ eo dies paucos. donec requiescat
furor fratris tui. et indignatio eius
obliuiscaturq eorũ que fecisti in
eũ: postea mirtã. et adducã te inde
huc. Cur utroq orbabor filio in u¬
no die: Dixirq Rebecca ad Isacic.
Tedet me uite mee ꝓpt̾ filias Heth:
si acceperit Iacob uxorẽ de stirpe
huiꝰ terre. nolo uiuere.

Expanded text:
te. Nunc ergo, fili, audi vocem te. Nunc ergo, fili, audi vocem meam, et consurgens fuge ad Laban fratrem meum in Haran; habitabisque cum eo dies paucos, donec quiescat furor fratris tui, et cesset indignatio ejus, obliviscaturque eorum quae fecisti in eum: postea mittam, et adducam te inde huc. Cur utroque orbabor filio in uno die? Dixit quoque Rebecca ad Isaac: Taedet me vitae meae propter filias Heth; si acceperit Jacob uxorem de stirpe hujus terrae, nolo vivere.
Abbreviated transcription (Latin):
catũ est nomẽ eius Iacob: supplã¬
tauit enĩ me en altera uice. Pri¬
mogenita mea ante tulit. et nũc
scdo surripuit bñdictionẽ mecum.
Rursũq ad pr̃em. Nũquid nõ re¬
seruasti ait et mihi benedictõez:
stitui. et õnes frẽs seruituti illius
subiugaui: frumẽto et uino stabi¬
liui eum. et tibi post hec fili mi ol¬
trai quid faciã: Cui Escui. Nlum
unã inquit tantũ benedictionẽ
habes pater: mihi quoq obsecro
ut bñdicas. Cũq eiulatu magno
fleret: motus Isciac dixit cid eum.
In pinguedine terre, et in rore cẽ¬
li desuper erit bñdictio tua. Uiues
in gladio et fratri tuo seruies: tẽ¬
pusq ueniet cũ excutias et soluas
iugũ eius de ceruicibus tius. Ode
dcõe qua benedixerat ei pater: di
xitq in corde suo. Benient dies lu¬
ctus prĩs mei. et occidã Iacob fra¬
trem meũ. Nũciata sũt hec Rebec¬
ce: quȩ mittẽs. et uocans Iacobfi¬
liũ suũ. dixit ad eũ. Ecce Esau
frater tuus mincitur ut occidat

Expanded text:
t nomen ejus Jacob: supplantavit enim me in altera vice, primogenita mea ante tulit, et nunc secundo surripuit benedictionem meam. Rursumque ad patrem: Numquid non reservasti, ait, et mihi benedictionem? stitui, et omnes fratres ejus servituti illius subjugavi, frumento et vino stabilivi eum, et tibi post haec, fili mi, ultra quid faciam? Cui Esau: Num unam, inquit, tantum benedictionem habes, pater? mihi quoque obsecro ut benedicas. Cumque ejulatu magno fleret, motus Isaac, dixit ad eum: In pinguedine terrae et in rore coeli desuper, erit benedictio tua. Vives in gladio, et fratri tuo servies: tempusque veniet, cum excutias et solvas jugum ejus de cervicibus tuis. B. ictione qua benedixerxitque in corde suo: Venient dies luctus patris mei, et occidam Jacob fratrem meum. Nuntiata sunt haec Rebeccae. Quae mittens et vocans Jacob filium suum, dixit ad eum: Ecce Esau frater tuus minatur ut occidat
Abbreviated transcription (Latin):
Dixitq Isacis. Accede huc. ut tã¬
gam te fili mi. et probem. ptrũ
tusis filius meus Esaui. annon.
Aiccessit ille ad pr̃em: et palpato
eo. dixit I sacit. Box quidẽ. uox
Iacob est: sed manus. manus¬

Expanded text:
Dixit Isaac, Accede ut tangam te, fili mi, et probem utrum tu sis filius meus Esau, an non. Accessit ille ad patrem, et palpato eo dixit Isaac, Vox quidem, vox Jacob est; manus au
Abbreviated transcription (Latin):
set Rebecca et ille abiisset ĩ agru.
ut iussionẽ prĩs impleret. dixit fi
fer mihi de uencitõe tua. et fac ci¬
bos ut comedã. et bñdicam tibi
corã dño anteqͣ moricir. Nũc er¬
go filimi acquiesce cõsiliis me-¬
is: et pergens ad gregem. affer
mihi duos hocdos optimos. ut
faciam ex eis escas prĩ tuo qui¬
bus libenter uescitur: quas cũ in¬
tuleris et comederit. bñdicat ti¬

Expanded text:
set Rebecca, et ille abiisset in agro ut jussionem patris impleret, dixit filfer mihi de venatione tua, et fac cibos, ut comedam, et benedicam tibi coram Domino antequam moriar. Nunc ergo, fili mi, acquiesce consiliis meis, et pergens ad gregem affer mihi duos haedos optimos, ut faciam ex eis escas patri tuo, quibus libenter vescitur; quas cum intuleris et comederit, benedicat ti
Abbreviated transcription (Latin):
cat tibi aĩti meci. Quos cũ obla.¬
tos comedisset. obtulit ei etiam
uinũ. quo hausto. dixit ad eum
diccede ad me et da mihi osculũ
fili mi. Accessit et osculatus ẽ
eũ. Statimq ut sensit uestimẽ¬
torũ illius fragranciã. bñdicens
illi. cut. Ecce odor filii mei sicut
odor agri. cui bñdixit dñs. Det
tibi deus de rore cȩli et de pĩgue

Expanded text:
ima mea. Quos cum oblatos comedisset, obtulit ei et vinum: quo hausto, dixit ad eum: Accede ad me, et da mihi osculum, fili mi. Accessit, et osculatus est eum. Statimque ut sensit vestimentorum illius fragrantiam, benedicens ait: Ecce odor filii mei sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus. Det tibi Deus d
Abbreviated transcription (Latin):
Trãstulit Austrũ de celo: et in¬
duxit in uirtute sua A fricũ.
Et pluit super eos sicut pulue¬
rem carnes: et sicut arenã mai¬
ris uolatilia pennata. ¶¬

Expanded text:
Transtulit Austrum de coelo, et induxit in virtute sua Africum; et pluit super eos sicut pulverem carnes, et sicut arenam maris volatilia pennata.
Abbreviated transcription (Latin):
culis eorũ tribus I sruel.
Et tentauerũt. et exacerbaue¬
rũt deum excelsumi: et testimo¬
nia eiuis non tustodierunt ¶
Et auerterunt se. et non ser-¬
uauerunt pactum: quẽ adino¬
dũ patres eorum. cõuersi sũt
in arcum prauum.
In iram contitauerunt eum
in collibus sius: et in sculpti¬
libus suis cid emulctionem
eum prouocauerunt.L
Audunt deus. et spreuit: et ad
nihilũ redegit ualde I srcel.
Et repulit taberncitulũ Silo
tabernaculum suũ ubi hcibi¬
tauit in hominibus.
Et tradidit in captiuitatem
uirtutẽ eorũ. et pulchritudinẽ
eorũ in manus inimici
Et cõclusit in gladio populũ
suũ: et hereditarẽ suã spreuit.
Iuuenes eorum comedit ig¬
ius: et uirgines eorum non
sunt lamentate.
Saterdotes eorum in gladio
cetiderunt: et uidue eorum
Extitatus est tanqmͣ dormi¬
ens dominus: tanqͣr potens
crapulatus a uio.A
Et pertussit inimicos suos

Expanded text:
l. Et tentaverunt et exacerbaverunt Deum excelsum, et testimonia ejus non custodierunt. Et averterunt se, et non servaverunt pactum, quemadmodum patres eorum conversi sunt in arcum pravum. In iram concitaverunt eum in collibus suis, et in sculptilibus suis ad aemulationem eum provocaverunt. Audivit Deus et sprevit, et ad nihilum redegit valde Israel. Et replevit tabernaculum Silo, tabernaculum suum ubi habitavit in hominibus. Et tradidit in captivitatem virtutem eorum et pulchritudinem eorum in manus inimici. Et conclusit in gladsuum  et hereditatem suam sprevit. Iuvenes eorum comedit ignis  et virgines eorum non sunt lamentatae. Sacerdotes eorum in gladio ceciderunt et viduae eorum excitatus est, tamquam dormiens Dominus  et tamquam potens crapulatus a vino. Et percussit in
Abbreviated transcription (Latin):
per angelos malos.A
Uiã fecit semite ire sue. et no
pepercit a morte cũcibus eorũ.
et iumẽta eoꝵ ĩ morte cõclusit.
Et pertussit omne primo¬
genitum in terra Egypti: pri¬
mitias omnis laboris eorum
in tabernaculis xham.¶
Et cibstulit.¬
suũ: et perduxit eos tanqmͣ
timuerunt: et inimicos eorũ
operuit mare.¬

Expanded text:
alos. Viam fecit semitae irae suae, non pepercit a morte animabus eorum, et jumenta eorum in morte conclusit. Et percussit omne primogenitum in terra Aegypti, primitias omnis laboris eorum in tabernaculis Cham. Et abstulisuum, etimuerunt; et inimicos eorum operuit mare.
Abbreviated transcription (Latin):
q mathusala centũ octogĩta sep¬
tem ãnis. et genuit Lamech. Et ui-¬
xit Machuscua postqͣ genuit La¬
mech septingẽtis octogĩtaduob
ãnis. et genuit filios et filicis. Et
facti sũt oẽs dies Mathusale nõ-¬
genti sexagĩtanouẽ ãm. et mortu¬
us est. Dixit aũt Lamech centũ oc-¬
togĩta duob q̃nis. e genuit filiũ.
uocauitqz nomẽ eius Noe. dicens.
Iste consolabitur nos ab operibus
et laborib manuũ nr̃arũ in terra
cui maledixit dñs. Bixitq lamech.
postq̃ genuit Noc. quĩgentis nonci¬
gnitaquĩq ãnus. et genuit filios
et filias. Et facti sũt õnes dies La¬
mech. septingenti septuagĩta septẽ
ãni: et mortuus est. Noc uero cum
quĩgent orũ esset annorũ. genuit¬

Expanded text:
que Mathusalem centum octoginta sepque Mathusalem centum octoginta septem annis, et genuit Lamech. Et vixit Mathusalem postquam genuit Lamech septingentos octoginta duos annos et genuit filios et filias et facti sunt omnes dies Mathusalae nongenti sexaginta novem anni et mortuus est vixit autem Lamech centum octoginta duobus annis et genuit filium vocavitque nomen eius Noe dicens iste consolabitur nos ab operibus et laboribus manuum nostrarum in terra cui maledixit Dominus vixitque Lamech postquam genuit Noe quingentos nonaginta quinque annos et genuit filios et filias et facti sunt omnes dies Lamech septingenti septuaginta septem anni et mortuus est Noe vero cum quingentorum esset annoru
Abbreviated transcription (Latin):
q filios et filias. Et facti sut om̃es
dies Cainan nongenti dec ẽ anni. et
mortuus est. Uixit ãt Malaleel se-¬
xagĩtaqiĩq aunis. et geũit Iaired.
Et uixit Malcleel postq genuit
Iared octingentis triginta ãnis: et
genuit filios et filias. Et facti sũt
ões dies Malaleel octingẽti nona¬
gĩtaquĩq auni. et mortuus est. Ui¬
xit Icred centũ sexagnitaduobus
ãnus. et genuit Rnoch. Et uixit I ci¬
red postqmͣ genuit Enoch ocfigen¬
tis annus, et genuit filios et filias.
Et fricti sũt õnes dies I ared nongẽ¬
ti sexagintaduo ãni: et mortuus
est. Porro Enoch uixit sexaginta¬
quĩq ãnis. et genuit Mathusalã.
Et ambulauit Enoch cũ deo: et ui.¬
xit Enoch post qͣ genuit Mathu-¬
salã. trecentis annis. et genuiit fi¬
lios et filias. Et facti sũt oẽs dies
Enoch trecenti sexagĩtaqũq ãm.
ambulauitq cũ deo. et non appa¬
ruit: quia tulit eũ deus. Uixit quo¬

Expanded text:
que filios et filias. Et facti sunt omnes que filios et filias. Et facti sunt omnes dies Cainan nongenti decem anni, et mortuus est. Vixit autem Malaleel sexaginta quinque annis, et genuit Jared. Et vixit Malaleel postquam genuit Jared, octingentis triginta annis: et genuit filios et filias. Et facti sunt omnes dies Malaleel octingenti nonaginta quinque anni, et mortuus est. Vixitque Iared centum sexaginta duobus annis et genuit Enoch et vixit Iared postquam genuit Enoch octingentos annos et genuit filios et filias et facti sunt omnes dies Iared nongenti sexaginta duo anni et mortuus est porro Enoch quinque annis, et genuit Mathusalem, et ambulavit Henoch cum Deo: et vixit Henoch postquam genuit Mathusalem, trecentis annis, et genuit filios et filias. Et facti sunt omnes dies Henoch trecenti sexaginta quinque anni. Ambulavitque cum Deo, et non apparuit: quia tulit illum Deus. Vixit quo
Abbreviated transcription (Latin):
ber generatoĩs Adã:¬
in die qua creauit de¬
us hoĩem. ad simili-¬
tudinem dei fecit illũ. Masculũ et
foeminã creauit eos: et benedixit
illis: et pocauit nomẽ eoꝵ Adam
in die quo creati sũt. Uixit cĩt Adã
centũ trigĩta ãnis. et genuit filiũ¬
uitq nomẽ eius sech. Et facti sunt
dies Adam postq̃ genuit Seth occĩ¬
genti c̃ni: genuitq filios et filicis.
Et factũ est õne tempus qd̃ uixit
Adam. ãni nõgenti trigĩta. et mor
ius. genuitq filios et filias. Et fa¬
cti sũt õnes dies Seth nõgentorũ
duodecim cumorũ. et mortuus est.
Bixit uero Enos nonagĩta ãnis. et
genuit Cainan. Post cuiꝰ ortũ uixit
octingẽtis quĩdecim ãnis. et genuit
filios et filias. Factiq sũt õnes dies
Enos nongẽti quĩq ãni et mortuꝰ
est. Dixit quoq Caman septuagin¬
ra ãns, et genuit Malaleel. Et ui-¬
xit Cauinau postq̃ genuit Malaleel.
octĩgentis quadragĩta ãnis geuĩt¬

Expanded text:
ber generationis AdamIn die qua creavit Deus hominem, ad similitudinem Dei fecit illum. Masculum et feminam creavit eos, et benedixit illis, et vocavit nomen eorum Adam, in die quo creati sunt. Vixit autem Adam centum triginta annis, et genuit cavitque nomen ejus Seth. Et facti sunt dies Adam. postquam genuit Seth, octingenti anni: genuitque filios et filias. Et factum est omne tempus quod vixit Adam anni nongenti triginta, et mortis, genuitque filios et filias. Et facti sunt omnes dies Seth nongentorum duodecim annorum, et mortuus est. Vixit vero Enos nonaginta annigenuit Cainan. Post cujus ortum vixit octingentis quindecim annis, et genuit filios et filias. Factique sunt omnes dies Enos nongenti quinque anni, et mortuus est. Vixit quoque Cainan septuaginta annis, et genuit Malaleel. Et vixit Cainan postquam genuit Malaleel, octingentis quadraginta annis, genuit
Abbreviated transcription (Latin):
cũcta opera ȩris et ferri. Soror uero
Tubalcam. Noemai. Dixitq Lamech
uxorib sius Ãde et Selle. Audite uo¬
cem meã uxores Lciech. ausculta¬
te sermonẽ meũ:. qm̃ occidi uirũ in
uulnus meũ. et adolescentulũ in
liuorẽ meũ. septuplũ ultio dabitur
de Cain: de Laimech uero septuagi¬
es septies. Cognouit quoq Adam
uxorem suã: et peperit filiũ. uoca¬
uitqz nomẽ eius deth; dicens. Po¬
suit mihi deus semẽ aliud pro A¬
bel. quẽ occidit Cam. Sed et Sech
natus est filius. quẽ uocauit Enos.
Iste coepit ĩuocare nomẽ domini.

Expanded text:
cuncta opera aeris et ferri. Soror vero cuncta opera aeris et ferri. Soror vero Tubalcain Noema. Dixitque Lamech uxoribus suis Adae et Sellae: Audite vocem meam uxores Lamech, auscultatevulnus meum, et adolescentulum in livorem meum. Septuplum ultio dabitur de Cain: de Lamech vero septuagies septies. Cognovit quoque adhuc Adam uxorem suam: et peperit filium, vocavitque nomen ejus Seth, dicens: Posuit mihi Deus semen aliud pro Abel, quem occidit Cain. Sed et Seth natus est filius, quem vocavit Enos: iste coepit invocare nomen Domini.
Abbreviated transcription (Latin):
am merear. Ecce enicis me hodie
a facie terre, et a facie tua abscon¬
dar: et ero uagus et profugus in t̾¬
ra: õms ig̃r qui ĩuenerit me. occi¬
det me. Dixitq ei dñs. Nequaqͣ ita
fiet: sed õius qui occiderit Ccum, se¬
ptuplũ pumetur. Posuitq dñs in
Cam signũ. ut nõ inter ficeret eũ¬
õtus qui ĩuenisset eũ. Egressusq
Camn a facie dñi. habitauit ꝓfu
gus in terra ad orientalẽ plagam
Eden. Cognouit aũt Cam oxorẽ
suã. que concepit et peperit Enoch:
et edificauit ciuitatẽ. uocauitq
nomẽ eius ex noĩe filii sui. Rnoch.
Porro Enoch genuit Irad. et Irad
genuit Mauicel. et mauiael genu¬
it Mathuscel. et Machusael genu¬
it Lamech: qui accepit ducis uxoẽs.
nomẽ uni dda. et nomẽ alteri Sel¬
la. Genuitq Ada Iabel. qui fuit pa¬
ter habitantiũ intentoriis atque
pastorũ: et nomẽ frĩs eius Iubal.
ip̃e fuit pater canentiũ cithara et
organo.Sella quoq genuit Tubal-¬
cain, qui fuit malleator et faber in

Expanded text:
am merear ecce eicis me hodie a facie terrae et a facie tua abscondar et ero vagus et profugus in terra omnis igitur qui invenerit me occidet me dixitque ei Dominus nequaquam ita fiet sed omnis qui occiderit Cain septuplum punietur posuitque Dominus Cain signum ut non eum interficeret omnis qui invenisset eum egressusque Cain a facie Domini habitavit in terra profugus ad orientalem plagam Eden cognovit autem Cain uxorem suam quae concepit et peperit Enoch et aedificavit civitatem vocavitque nomen eius ex nomine filii sui Enoch porro Enoch genuit Irad et Iragenuit Maujael, et Maujael genuit Mathusael, et Mathusael genuit Lamech. Qui accepit duas uxores, nomen uni Ada, et nomen alteri Sella. Genuitque Ada Jabal, qui fuit Pater habitantium in tentoriis, atque pastorum. Et nomen fratris ejus Jubal: ipse fuit pater canentium organo. Sella quoque genuit Tubalcain, qui fuit malleator et faber in
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur in prouerbio. Uenite in
hesebon edificetur et cõstrugtur
tiuitas seon. Ignis egressus ẽ de
hesebon. flãma de oppido Seon
et deuorauit Arnõ Moaibitarũ.
et habitarores excelsorũ Arnon.
Pe tibi Iocib. peristi pople Cha

Expanded text:
enite in Esebon, aedificetur, et construatur civitas Seon. Ignis egressus est de Esebon, flamma de oppido Seon, et devoravit Ar Moabitarum, et habitatores excelsorum Arnon. Vae tibi, Moab! peristi, popule Cha
Abbreviated transcription (Latin):
est dñs ad moysen. Congrega po¬
pulũ. et dabo ei ciquã. Tũc cecunt
Israel carmẽ istud. Ascẽdat pute
Cõcinebant. Puteus quẽ foderũt
prĩtipes. et parauerũt dutes mul
tudĩe. Mathana: de Mathana ĩ
Nahaliel. de Nahaliel ĩ Bamoth.
Bamoth uallis est in regiõe Mo¬
ab. in uertice Phasga. qd̾ respiit
contra desertu. Misit aũt I srael
nũcios ad Seon regẽ Ãmorrheo¬
rũ. dicens. Obsecro ut trãsire mi¬
hi licecit per terrã tuã: nõ declĩa¬
bimꝰ in agros et uineas. nõ bi-¬
bemiꝰ aquas ex puteis. uia regia
gradiemur. donec trãseamꝰ ter¬
minos tuos. Qui cõtedere noluit
ut transiret Israel per fines suos:
quĩ potius exercitu cõgregato. e¬
gressus est obuiã in defertũ. et ue¬
uit in Iasa pugnauitq cõtra eũ.
A quo pertussus est in ore gladii.
et possessa est terra eius ab Arnõ
rsq Ieboc. et filios Ammon: quia
forti prȩsidio tenebãtur termini
Ammonitarũ. Tulit ergo I srael

Expanded text:
est Dominus ad Mosen: Congrega poest Dominus ad Mosen: Congrega populum, et dabo ei aquam. Tunc cecinit Israel carmen istud: Ascendat puteus. Concinebant: Puteus, quem foderunt principes, et paraverunt duces multtudine, Matthana: et de Matthana, Nahaliel: de Nahaliel in Bamoth. De Bamoth, vallis est in regione Moab, in vertice Phasga, quod respicit contra desertum misit autem Israhel nuntios ad Seon regem Amorreorum dicens obsecro ut transire mihi liceat per terram tuam non declinabimus in agros et vineas non bibemus aquas ex puteis via regia gradiemur donec transeamus terminos tuos qui concedere noluit ut transiret Israhel per fines suos quin potius exercitu congregato egressus est obviam in desertum et venit in Iasa pugnavitque contra eum a quo percussus est in ore gladii et possessa est terra eius ab Arnon usque Iebboc et filioforti praesidio tenebantur termini Ammonitarum. C. LXII. Tulit ergo Israel
Abbreviated transcription (Latin):
rũt ad moysen. atq dixerũt. Pec¬
cauimꝰ. quia locuti sumꝰ contra
dnĩn et te: ora ut tollat a nobis
serpentes. Orauir Moyses pro po¬
pulo. et locutus est dñs ad eum.
Fac serpentẽ eneũ. et pone eũ pro
signo. qui percussus aspexerit eũ
biuet. Fecit ergo Moyses serpentẽ
eneũ. et posuit eũ pro signo: quẽ
cũ percussi aspicerẽt. sancibãtur.
Profectiq filii Israel castramera¬
ti sũt in Oboch. Unde egressi fixe¬
re tentoria in Iecibarim. in solitu¬
dine que respicit Moab cõtra oriẽ¬
talẽ plagã. Et inde mouẽtes. ueue¬
rũt ad torrẽtem ⁊ ared. Quẽ relin¬
quẽtes castrcunetati sunt contra
dirnon. que est in deserto. et ꝓmi¬
net in finib Amorrhei. si quidẽ
Arnon terminꝰ est Moab. diui¬
dens Moabitas et Amorrheos.
Unde dicitur in libro bellorũ dnĩ.
Sicut fecit in mari rubro. sic faci¬
et in torrẽtib Arnon. Scopuli tor¬
rentiũ inclinati sũt. ut requiesce
apparuit puteus suꝑ quo locutꝰ

Expanded text:
runt ad Mosen, atque dixerunt: Peccavimus quia locuti sumus contra Dominum et te: ora ut tollat a nobis serpentem. Oravitque Moses pro populo. C. LX. Et locutus est Dominus ad eum: Fac serpentem, et pone eum pro signo, qui percussus aspexerit eum, vivet. Fecit ergo Moses serpentem aeneum, et posuit eum pro signo; quem cum percussi aspicerent, sanabantur. Profectique filii Israel castrametati sunt in Oboth. Unde egressi fixere tentoria in Hieabarim, in solitudine, quae respicit Moab contra orientalem plagam. Et inde moventes, venerunt ad torrentem Zared. B. LItes castrametati sunt contra Arnon, quae est in deserto, et prominet in finibus Amorrhaei. Siquidem Arnon terminus est in Moab, dividens Moabitas et Amorrhaeos. Unde dicitur in libro Bellorum Domini: Sicut fecit in mari Rubro, sic faciet in torrentibus Arnon. Scopuli torrentium incapparuit puteus, super quo locutus
Abbreviated transcription (Latin):
de puteis tius. sed gradiemur uici
publica nec ad dexterã nec ad sini¬
strã declinãtes. donec trãsecumus
terminos tuos. Cui rñdit Edom¬
Nlon transibis per me. alioquĩ ar-¬
matus occurra tibi. Dixerũtq fi¬
lii Israel. Per trirã gradiemur uiã.
et si biberimꝰ aquas tucis nos et
pecora nr̃a. dabimꝰ qd̃ iustũ est. nł¬
la erit in precio difficultas. tantũ
uelociter trãsecunus. At ille rñdit.
Non trãsibitis. Statĩq egressus ẽob¬
uiꝰ cũ ĩfĩta multitudĩe. et manu
forti. nec uoluit acquiescẽ dep̃tãti.
ut cõcederet transicũ per fines suos.
Quã ob rẽ diuertit ab eo I srael. Cũ¬
q castra mouissẽt de Cades. uener̃t
in montẽ Hor. qui ẽ in finib rerrȩ
suos: nõ enĩ intrcibit terrã. quã de¬
di filiisIsrł. eo ꝙ ĩcredulus fuerit o
Acirõ et filiũ eius cũ eo. et duces eos
in montẽ hor. Cũq nudaueris pa-¬
trẽ ueste sua. ĩdues ea Eleararũ filiũ

Expanded text:
de puteis tuis, sed gradiemur via de puteis tuis, sed gradiemur via publica, nec ad dexteram nec ad sinistram declinantes, donec transeamus terminos tuos. C. Non transibis per me, alioquin armatus occurram tibi. Dixeruntque filii Israel: Per tritam gradiemur viam, et si biberimus aquas tuas nos et pecora nostra, dabimus quod justum est: nulla erit in pretio difficultas, tantum velociter transeamus. At ille respondit: Non transibis. Statimque egressus est obvius, cum infinita multitudine, et manu forti, nec voluit acquiescere deprecanti, ut concederet transitum per fines suos, quamobrem divertit ab eo Israel. Cumque castra movissent de Cades, venerunt in montem Hor, qui est in finibus terrae suos: non enim intrabit terram, quam dedi filiis Israel, eo quod incredulus fuerit hAaron, et filium ejus cum eo, et duces eos in montem Hor. Cumque nudaveris patrem veste sua, indues ea Eleazarum filium
Abbreviated transcription (Latin):
eiicere; Cũq eleuasset moyses
manũ. pertutiens uirga bis sili¬
cem, egresse sũt aque l argissime.
ita ut populus biberet et iumeñ¬
ta. Dixitq dñs ad moysen et Ra¬
ron. Quia nõ credidistis mihi ut
sanctificaretis me corã filiis I srł.
non introducetis hos ppłos in ter¬
rã quã dabo eis. Hec est aqua con¬
tradcoĩs. ubi iurgati sũt filiiIsrł
contra dñin et sanctificatus ẽ in
eis. Misit interea nũcios moyses
de Ccdes cid regẽ Edom. qui dicerẽt.
hec mãdat frater tuus Israel. No¬
sti oem̃ laborẽ qui apprehẽdit nos.
quomõ descenderĩt patres nrĩ in
Egyptũ. et habitauerimꝰ ibi mul
to tꝑe. afflixerũtq nos Ẽgyptii. et
patres nrõs: et quomõ clcimaiueri¬
mꝰ ad dnm̃n. et exaudierit nos. mi¬
seritq angelũ qui eduxerit nos de
rgypto. Et ecce in urbe Cades. q̃
est in extremis finib tus. positi.
obsetramꝰ ut nobis trãsire liceat
per terrã tuã. Non ibimꝰ ꝑ cigros.
nec per uinecis. nõ bibemus ciqͣs

Expanded text:
sset Moses manum percutiens virga bis silicem egressae sunt aquae largissimae ita ut et populus biberet et iumenta dixitque Dominus ad Mosen et Aaron quia non credidistis mihi ut sanctificaretis me coram filiis Israhel non introducetis hos populos in terram quam dabo eis haec est aqua Contradictionis ubi iurgati sunt filii Israhel contra Dominum et sanctificatus est in eis misit interea nuntios Moses de Cades ad regem Edom qui dicerent haec mandat frater tuus Israhel nosti omnem laborem qui adprehendit nos quomodo descenderint patres nostri in Aegyptum et habitato tempore, afflixerintque nos Aegyptii, et patres nostros, et quomodo clamaverimus ad Dominum, et exaudierit nos, miseritque angelum, qui eduxerit nos de Aegypto. Et ecce in urbe Cades, quae est in extremis finibus tuis, positi obsecramus, ut nobis transire liceat per terram tuam. Non ibimus per agros, nec per vineas, non bibemus aquas
Abbreviated transcription (Latin):
integre in qua nulla sit mͥcitu¬
la, nec portauerit iugũ: trade¬
tisq eam Elea ciro sacerdoti. qͥ
tra fores tabernatuli septẽ uiti¬
bus. cõburetq eã cunctis uiden¬
tib. tã pelle et carnib eius. qr¬
uoto se dño obligãs. cut. Si trcidide¬
ris ppłm istũ in manu mea. delebo
urbes eius. Exaudiuitq dñs preces
Israel et tradidit Chananeũ. quẽ il¬
le inrerfecit subuersis orbibꝰ eius:
et uocauit nomẽ loci illius Horma
id est anathema. Profecti sũt aũt
de mõte Hor. per uiã que ducit cid
mare rubrũ. ut circũirent rerram
Ẽdom. Et tedere coepit itineris ac
laboris: locutusq contra dnm̃ et
moysen. ait. Cur eduxisti nos de
Egypto. ut moreremur in solitu¬
dine: Deest panis. nõ sunt aque

Expanded text:
integrae, in qua nulla sit macula, nec portaverit jugum, tradetisque eam Eleazaro sacerdoti; quae tra fores tabernaculi septies; comburetque eam cunctis videntibus; tam pellem et carnes ejus qoto se Domino obligans ait si tradideris populum istum in manu mea delebo urbes eius exaudivitque Dominus preces Israhel et tradidit Chananeum quem ille interfecit subversis urbibus eius et vocavit nomen loci illius Horma id est anathema profecti sunt autem et de monte Or per viam quae ducit ad mare Rubrum ut circumirent teEdom. Et taedere coepit populum itineris ac laboris. Locutusque contra Dominum et Moysen ait: Cur eduxisti nos de Aegypto, ut moreremur in solitudine? Deest panis, non sunt aquae.
Abbreviated transcription (Latin):
obsecro sana eã. Eui rñdit dñs.
Si pater eius spuisset in faciem
illius. nõne debuerat salrẽ septẽ
dieb rubore suffundiꝰ Separet:
septem dieb extra castra. et pos¬
tea reuocabitur. Exclusa ẽ itaq
Marici extra castra septẽ diebus:
et ppl̾s nõ est motus de locoillo

Expanded text:
obsecro sana eam cui respondit Dominus obsecro sana eam cui respondit Dominus si pater eiillius, non debuerat saltem decem dierum rubore suffundi? Separetur septem diebus extra castra, et postea revocabitur exclusa est itaque Maria extra castra septem diebus et populus non est motus de loco illo
Abbreviated transcription (Latin):
Naron et mariã. Egredimĩ uos
tantũ tres ad tabernaculũ foe de¬
ris. Cũq fuissent egressi. descen¬
dit dñs in colũna nubis. et stetir
in introitu tabernatuli pocans
Naron et mariã. Qui cũ issent.
dixit ad eos. Audire sermoẽs me
ta dñi. in uisione apparebo ei. uel
ꝑ sõnũ loquar ad illũ. At nõ ta¬
lis seruus meus moy ses. qui in
õm domo meci fidelissimus ẽ. ore
enĩ ados loquor ei: palã. et non
per enigiata et figuras dum̃ ui-
trahere seruo meo moysi: Iratus¬
q contra eos. abiit. Nubes quoq
recessit. quȩ erat super tabernatu-¬
lũ. Et ecce Maria cipparuit cãdẽs
lepra quasi nix. Cũq respexisset
eam Aaron, et uidisset perfusam
lepra,. cut ad moysen. Obsetro do¬
minenii. ne ĩponas nobis hoc
pecm̃. qd̾ stulte cõmisimꝰ ne fi¬
ct hec quasi mortua. et ut abor¬
tiuũ qd proiicitur de oulua ma¬
tris sue. ecce iã mediũ tarnis eiuᷤ
deuoratũ est a lepra. Clamauit¬
q moyses ad dnĩn. dicens. Deus

Expanded text:
Aaron et Mariam egredimini vos tantum tres ad tabernaculum foederis cumque fuissent egressi descendit Dominus in columna nubis et stetit in introitu tabernaculi vocans Aaron et Mariam qui cum issent dixit ad eos audite sermones mta Domini, in visione apparebo ei, vel per somnium loquar ad illum. At non talis servus meus Moses, qui in omni domo mea fidelissimus est: ore enim ad os loquor ei, et palam, et non per aenigmata et figuras Dominum vtrahere servo meo Mosi? Iratusque contra eos, abiit: nubes quoque recessit, quae erat super tabernaculum: et ecce Maria apparuit candens lepra quasi nix. Cumque respexisset eam Aaron, et vidisset perfusam lepra, ait ad Mosen: Obsecro, domine mi, ne imponas nobis hoc peccatum, quod stulte commisimus, ne fiat haec quasi mortua, et ut abortivum quod projicitur de vulva matris suae ecce iam medium carnis eius devoratum est lepra clamavitque Moses ad Dominum dicens Deus
Abbreviated transcription (Latin):
teris uidere faciẽ meã: nõ enĩ ui¬
debit me homo. et uiuet. Et iterũ
Ecce, inquit est locus apud me
et stabis supra petrã. Xumq trã¬
sibit gloria mea. ponã te in forci¬
mine petre. et protegũ te dextera
mea. donec transeã. tollãq ma¬
nũ meã. et uidebis posteriora me
a. faciem ãt meã uidere nõ poteis.

Expanded text:
teris videre faciem meam: non enim viteris videre faciem meam: non enim videbit me homo, et vivet. Et iterum: Ecce, inquit, est locus apud me, et stabis supra petram. Cumque transibit gloria mea, ponam te in foramine petrae, et protegam dexte a mea, donec transeam: tollamque manum meam, et vibiscum ut glorificemur ab omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur congregat ai
õni turba filiorũ Is¬
rael, dixit ad eos. Hec
sunt que iussit dñs fieri. Sex die¬
bus facietis opus:septimus dies
erit robis sanctus. sabbatũ et re-¬
quies dñi. qui fecerit opus in eo-
occidetur. Non succendetis ignẽ ĩ
õnib habitaculis prĩs per diem
mo quẽ precepit dñs. dicens. Se¬
parate apud uos p̾mitias dño.
Dĩs poluntarius et prono ão
offerat eas dño: aurũ et argẽtũ.
et es. hyacinthũ. et purpurã. coc¬
cũq bis tinctũ. et byssũ. pilos ca¬
prarũ. pellesq arietũ rubricatas.
et hyacinthinas. ligna setu. et
oleũ ad liũaria cõtianda. et ut
conficiatur onguentũ. et thymi¬
ama suauissimũ. lapides ouy¬
chinos et gẽmas cid ornatũ suꝑ¬
humtralis et rationcilis. Quis
de mihi gloriã tuã. Rñdit. Ego
ostendã om̃e bonũ tibi. et pocabo
in noĩe dñi corã te. et misẽbor cui
uoluero. et demens eroin quẽ nu¬
hi placuerit. Rursũq ait. Non po¬

Expanded text:
gitur congregata omni turba filiorum Israel, dixit ad eos: Haec sunt quae jussit Dominus fieri. Sex diebus facietis opus: septimus dies erit vobis sanctus, sabbatum, et requies Domini: qui fecerit opus in eo, occidetur. Non succendetis ignem in omnibus habitaculis vestris per diem mo quem praecepit Dominus, dicens: Separate apud vos primitias h.Omnis voluntarius et proni animi offerat eas Domino: aurum, argentum, aes, hyacinthum et purpuram, coccumque bis tinctum, et byssum, pilos caprarum, et pelles arietum rubricatas, et ianthinas, ligna settim, et oleum ad luminaria concinnanda, et ut conficiatur unguentum, et thymiama suavissimum, lapides onychinos, et gemmas ad ornatum superhumeralis et rationalis. Qumissurus es mecum praesertim cum dixeris novi te ex nomine et invenisti gratiam in nomine Domini coram te: et miserebor cui voluero, et clemens ero in quem mihi placuerit. Rursumque ait: Non po
Abbreviated transcription (Latin):
deo sermone conscriptũ. ad Lai¬
tinũ stylũ traham. librũ utiq¬
Tobiȩ: quem Hebrei de catalogo
diuinarũ scripturarũ secantes.
his que agiographa memorãt.
manciparunt. Feci satis desy de¬
rio ur̃o. non tamẽ meo studio.
Arguunt et nos Hebreorũ stu-¬
dici: et impurant nobis. cõtra
suũ canonem Latinis auribus
ista transferre. Sed melius esse
iudicans Phariseorũ displicere
iudicio. et episcoporũ iussioĩb
de seruire: institi ut potui. Et qa
uicina est Chaldeorũ lingua ser¬
moni Hebraico. utriusq lingue
peritissimũ loquacem reperiens.
onius diei laborem arripui: et
quicquid ille Hebraicis uerbis
expressit. hoc ego accito notaio
sermonibus Latinis exposui.
Drationibus uestris mercedem
huiꝰ operis compensabo, cum
gratũ uobis didicero. me. quod
iubere estis dignati. complesse.

Expanded text:
sermone conscriptum, ad Latinum stylum traham, librum utiquTobiae, quem Hebraei de Catalogo divinarum Scripturarum secantes, his, quae apocrypha memorant, manciparunt. Feci satis desiderio vestro, non tamen meo studio. Arguunt enim nos Hebraeorum studia, et imputant nobis, contra suum Canonem Latinis auribus ista transferre. Sed melius esse judicans Pharisaeorum displicere judicio, et episcoporum jussionibus deservire, institi ut potui. Et quia vicina est Chaldaeorum lingua sermoni Hebraico, utriusque linguae peritissimum loquacem reperiens, unius diei laborem arripui: et quidquid ille mihi Hebraicis verbis expressit, hoc ego accito notario, sermonibus Latinis exposui. Orationibus vestris mercedem hujus operis compensabo, cum gratum vobis didicero, me, quod jubere estis dignati, complesse.
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Quis est Daiuid; et quis est
filius Isaꝰ hodie increuerunt
serui qui fugiũt dños suos. Tol¬
lam ergo panes meos. et aquas
meas. et carnes pecorũ que occi-¬
di tonsoribus meis. et dabo ui¬
ris quos nescio unde sint; Re¬
gressi sunt itaq pueri Dauid ꝑ
uiam suã. et reuersi penerũt. et
annũciauerũt ei õnia u̾ba que
dixerat Nabal. Tũc ait Daiid pu¬
eris sius. Accingatur unusquisq
gladio suo. Et ciccincti sint singu¬
li gladiis sius. accinctusq est et¬
Dauid ense suo: et securi sũt Da-¬
ud quasi quadrĩgenti uiri. por¬
ro dutenti remãserunt ad sarci¬
nas. Abigail aũt uxori Nabal
nũciauit unus de pueris suis. di¬
cens. Ecce Dauid misit nũcios de

Expanded text:
ait: Quis est David? et quis est ait: Quis est David? et quis est filius Isai? hodie increverunt servi, qui fugiunt dominos suos. Tollam ergo panes meos, et aquas meas, et carnes pecorum, quae occidi, tonsoribus meis, et dabo viris quos nescio unde sint? Regressi sunt itaque pueri David per viam suam, et reversi venerunt, et nuntiaverunt ei omnia verba h. dixerat Nabal. Tunc ait David viris suis: Accingatur unusquisque gladio suo. Et accincti sunt singuli gladiis suis, accinctusque est David ense suo: et secuti sunt David quasi quadringenti viri: porro ducenti remanserunt ad sarcinas. Abigail autem uxori Nabal nuntiavit unus de pueris, dicens: Ecce misit David nuntios d
Abbreviated transcription (Latin):
et surrexit Abigail. et ascendit
super asinũ. et quĩq puellȩ ie¬
runt cũ ea. pedisseque eus. et se¬
cuta est nũcios Dauid: et fcã est
illi uxor. Sed et Achinoam acce¬
pit Dauid de Iezrahel: et fuit u¬
traq uxor eius. Saul aũt dedit
michol filiã suã uxorẽ Daiuid¬
to. ꝙ tonderet Nabal gregẽ suum.
misit decẽ uiuenes. et dixit eis. As-¬
cendice in Carmelũ. et ueietis cid
Nabal. et salutabitis eũ ex noĩe
meo ꝑcicifice. Et sic dicetis. Sit frĩ¬
pastores tui qui erãt nobiscũ in de¬
secto: nũqͣ eis molesti fuimꝰ nec
ni tꝑe quo fuerũt nobiscũ in car¬
melo. Interroga pueros tuos. et
indicabũt tibi. Nũc ergo ĩueniãt
pueri tui graciã in oculis tuis: ĩ
die eni bona uenimꝰ qd̾cunq ĩ¬
uenerit manus tua. da seriuis
tius. et filio tuo Dauid. Cumq
sunt ad Nabal õnia uerba hec
ex noĩe Dauid: et siluerũt. Rñ¬
dens aũt Nabal pueris Dauid

Expanded text:
et surrexit Abigail, et ascenet surrexit Abigail, et ascensuper asinum et quinque puellae ierunt cum ea pedisequae eius et secuta est nuntios David et facta est illi uxor sed et Ahinoem accepit David de Iezrahel et fuit utraque uxor eius Saul autem dedit Michol filiam suam uxorem Davidod tonderet Nabal gregem suum, misit decem juvenes, et dixit eis: Ascendite in Carmelum, et venietis ad Nabal, et salutabitis eum ex nomine meo pacifice. Et sic dicetis: Sit frpastores tui qui erant nobiscum in deserto numquam eis molesti fuimus nec ni tempore quo fuerunt nobiscum in Carmelo. Interroga pueros tuos, et indicibunt tibi. Nunc ergo inveniant  tui gratiam in oculis tuis: in die enim bona venimus. Quodcumque invenerit manus tua, da servis tuis, et filio tuo David. T. LXsuntad Nabal omnia verba haec ex nomine David, et siluerunt. Respondens autem Nabal pueris David,
Abbreviated transcription (Latin):
gail ad Nabal: et ecce erat ei con¬
iuuiũ in domo eius quasi cõui¬
uiũ regis. et cor Nabal iucundũ
erat enĩ ebrius nimis: et nõ in¬
dicauit ei uerbũ pusillũ aut
grande usq mane. Diluculo ãt
cũ digessisset uinũ nabal. indi¬
cauit ei uxor sua uerba hec. et
emortuũ est cor eius intrinsecus.
et factus est quasi lapis. Cũq
pertransissent decem dies. ꝑcus¬
sit dñs Nabal. et mortiius est.
Qd̾ cum auidisset Dauid mor¬
tuũ Nabal. cut Benedcũs dñs
qui iudicauit causã opprobrii
mei de manu Nabal. et seruũ
suũ custodiuit a malo. et ma¬
liciã Nabal reddidit dñs in ca¬
put eius. Misit ergo Dauid et
locutus est ad Abigailz ut sume¬
ret eam sibi in uxorẽ. Et uene-¬
rũt pueri Dauid ad Abigail in
Carmelũ. et locuti sũt ad eam.
dicẽtes. Dauid misit nos ad re.
ut accipiat te sibi in uxorem.
Que consurgens adorauit pro-¬
na in terrã. et ait. Ecce famula

Expanded text:
gail ad Nabal et ecce erat ei congail ad Nabal et ecce erat ei convivium in domo eius quasi convivium regis et cor Nabal iucundum erat enim ebrius nimis et non indicavit ei verbum pusillum aut grande usque in mane diluculo autem cum digessisset vinum Nabal indicavit ei uxor sua verba haec et emortuum est cor eius intrinsecus et factus est quasi lapis cumque pertransissent decem dies percussit Dominus Nabal et mortuus est quod cum audisset David mortuum Nabal ait benedictus Dominus qui iudicavit causam obprobrii mei de manu Nabal et servum suum custodivit a malo et malitiam Nabal reddidit Dominus in caput eius misit ergo David et locutus est ad Abigail ut sumeret eam sibi in uxorem et venerunt pueri David ad Abigail in Carmelum et locuti sunt ad eam dicentes David misut accipiat te sibi in uxorem. Quae consurgens adoravit prona in terram, et ait: Ecce famula
Abbreviated transcription (Latin):
unpetu. et circulo funde. Cũ er¬
go fecerit dñs tibi dño meo oĩa¬
hec quȩ locutus est bona de te.
et constituerit te ducẽ super Is¬
rcel non erit tibi hoc in singui¬
tũ. et in scrupulũ cordis domĩo
meo ꝙ effuderis sanguinẽ in-¬
noxiũi. aut ipse te ultus fueris:
et cũ benefecerit dñs dño meo
recordaberis ancille tue. Et cut
Dauid ad Abigais. Benedcũs
dñs deus Israes. qui misit re ho-¬
die in occursũ meũ. et benedit.¬
tũ eloquiũ tuũ. et bñdicta tu.
que prohibuisti me hodie. ne
irem ad sanguinẽ. et ulciscerer
me manu mea. Alioquĩ piuit
dñs deus Israel qui prohibuit
me ne malũ facerẽ tibi. nisi ci¬
to uenisses in occursũ mihi-
nõ remansisset Nabal usq ad lu¬
cem matutinã mingẽs ad parie¬
tẽ. Suscepit ergo Dauid de manu
eius õnia que actulerat ei. dixit¬
q ei. Uade pacifice in domũ tuã:
ecce audiui pocem tuã. et hono¬
raui faciem tuã. Uenit aũt Abi-¬

Expanded text:
impetu et circulo fundae. Cum erimpetu et circulo fundae. Cum ergo fecerit Dominus tibi domino meo omnia, quae locutus est bona de te, et constituerit te ducem super Israel, non erit tibi hoc in singultum, et in scrupulum cordis domino meo, quod effuderis sanguinem innoxium, aut ipse te ultus fueris; et cum benefecerit Dominus domino meo, recordaberis ancillae tuae. Et ait David ad Abigail: Benedictus Dominus Deus Israel, qui misit te hodie in occursum meutum eloquium tuum, et benedicta tu, quae prohibuisti me hodie ne irem ad sanguinem, et ulciscerer me manu mea. Alioquin vivit Dominus Deus Israel, qui prohibuit me, ne malum facerem tibi: nisi cito venisses in occursum mihi, non remansisset Nabal usque ad lucem matutinam, nec mingens ad parietem. Suscepit ergo David de manu ejus omnia quae attulerat ei, dixitque ei: Vade pacifice in domum tuam, ecce audivi vocem tuam et honoravi faciem tuam venit autem Abi
Abbreviated transcription (Latin):
facias ei situt placuerit in ocu¬
lis tuis. Surrexit ergo Dauid
et prescidit oram chlamydis
Saul silenter. Post hec percus¬
sit cor suũ Dauid eo ꝙ absci¬
disset orã chlamydis Saul. di¬
xitq ad piros suos. Propitiuᷤ
rem dño meo chraisto dñi ut
stultus est. et stultitia est cum eo:
Nunc ergo dñe mi uiuit dñs. et
uiuit aĩa tua. qui prohibuit te
ne uenires in sanguinẽ et salua¬
uit manũ tuã tibi: et nũc fiant
sicut Nabal inimici tui. et qui
querũt dño meo malũ. Quaꝓ¬
pter suscipe benedictionẽ hans.
quã attulit ancilla tua tibi dño
meo: et da pueris qui sequũtur
famule tuȩ: faciens enĩ faciet
dñs tibi dño meo domũ fidelem.
quia prelia dñi dñe mi tu prȩlia¬
ris: malicia ergo nõ inueniatur
in te õnibus diebus uite tue. Si
quens te. et querens aĩam tuã.
erit aĩa dnĩ mei custodita qua
si in fasciculo uiuentiũ apud
dnm̃n deũ tuũ. Porro ĩunicorũ
tuorũ ãa rotabitur. quasi in

Expanded text:
facias ei sicut placuerit in oculis tuis. Surrexit ergo David, et praecidit oram chlamydis Saul silenter. Post haec percussit cor suum David, eo quod abscidisset oram chlamydis Saul. Dixitque ad viros suos: Propitius rem domino meo, christo Domini, utstultus est, et est stultitia cum eo: Nunc ergo domine mi, vivit Dominus, et vivit anima tua, qui prohibuit te ne venires in sanguinem, et salvavit manum tuam tibi: et nunc fiant sicut ut Nabal inimici tui, et qui quaerunt Domino meo malum. Quapropter suscipe benedictionem hanc, quam attulit ancilla tua tibi domino meo: et da pueris qui sequuntur famulae tuae: faciens enim faciet Dominus tibi domino meo domum fidelem, quia praelia Domini, domine mi, tu praeliaris: malitia ergo non inveniatur in te omnibus diebus vitae tuae. Squens te, et quaerens animam tuam, erit anima domini mei custodita, qua in fasciculo viventium, apud Dominum Deum tuum: porro anima inimicorum tuorum rotabitur, quasi in
Abbreviated transcription (Latin):
tate dnĩ. dicentes. Uade serui
diis ailienis. Et mĩc non effũ¬
datur sangius meus in terra
corã dño: quia egressus ẽ rex
Isrcel ut querat pulicẽ unũ.
sicut persequitur perdix in mõ¬
tibus. Et cut Saul. Pecccui. re¬
uertere fili mi Dauid: nequa¬
eo ꝙ preciosa fuerit aĩa mea ĩ
oculis tius hodie: apparet enĩ¬
ꝙ stulre egerim, et ignorauerĩ
multa numis. Et rñdens Dauid
cut. Ecce hasta regis: transeat
unus de pueris regis, et tollat
eam. Dñs cuĩt retribuet unicui¬
q scdm iusticiã suã et fidẽ: tra¬
didit enĩ te dũs hodie in manũ
meã. et nolui extendere manũ
meã in christũ dñi. Et sicut
magnificata est aĩa tua hodie
in oculis meis. sic magnificet᷑.
aĩa mea in oculis dñi. et libe-¬
ret me de õni angustia. Ait er
go Saul ad Dauid, Benedictus
tu fili mi Dauid: equidem faci-¬
ens facies. et potens poteris. Ab-¬
iit cuĩt Dauid in uiam suã. et
Saul reuersus est in locũ suũ.
Caput xxuii.

Expanded text:
ate Domini dicentes: vade: servi diis alienis. Et tunc non effundatur sanguis meus in terra coram Domino: quia egressus est Rex Israel: ut querat pulicem unum: sic persequitur perdix in montibus. Et ait Saul. Peccavi. Revertere fili mi David: nequaeo quod preciosa fuerit anima mea in oculis tuis. Hodie apparet quod stulte egerim: et ignoraverim multa nimis. Et respondens David ait. Ecce hasta Regis: transeat unus de pueris et tollat eam. Dominus autem retribuet unicuique secundum justiciam suam et fidem. Tradidit enim te Dominus in manu mea: et nolui levare manum meam in Christum Domini. Et sicut magnificata est anima tua hodie in oculis meis: sic magnificetur anima mea in oculis Domini: et liberet me de omni ango Saul ad David: Benedictus tu, fili mi David: equidem faciens facies, et potens poteris. Abiit autem David in viam suam, et Saul reversus est in locum suum. Cap. XXVII.
Abbreviated transcription (Latin):
que huiꝰ erant in deserto. et nõ
periit quicqͣ de cũctis que cd eũ
pertinebãt: et reddidit mihi ma¬
lũ pro bono. Hec fucict deus in¬
imicis Dauid. et hec addar. Si
reliquero de õnibus que ad ip̃m
pertinent usq mane mingentẽ
cid parietem. Cũ aũt uidisset A¬
bigaũ Dauid. festinauit. et des¬
cendit de asino. et procidit corã
Dauid super faciem suã. et ado¬
rauit super terrã. et cecidit ad
pedes eius. et dixit. In me sit do¬
mine mi hec iniquitas: loqua¬
tur obsecro ancilla tua in auri-¬
bus tuis. et adi uerba famulȩ
tue.Nle ponat oro dñs meus rex
cor suũ suꝑ uirũ istũ iniquum
Nabal: quia scd̃m nomen suũ

Expanded text:
quae huius erant in deserto et non quae huius erant in deserto et non periit quicquam de cunctis quae ad eum pertinebant et reddidit mihi malum pro bono haec faciat Deus inimicis David et haec addat si reliquero de omnibus quae ad eum pertinent usque mane mingentem ad parietem cum autem vidisset Abigail David festinavit et descendit de asino et procidit coram David super faciem suam et adoravit super terram et cecidit ad pedes eius et dixit in me sit domine mi haec iniquitas loquatur obsecro ancilla tua in auribus tuis et audi verba famulae tuae ne ponat oro dominus meus rex cor suum super virum istum iniquum Nabal quia secundum nomen suum
Abbreviated transcription (Latin):
ni satis fuerũt nobis. et nõ mo-¬
lesti: nec quicqͣz aliqñ periit oĩ
tempore quo fuimꝰ conuersati
cũ eis in deserto. pro muro erant
nobis tã in nocte qͣ in die. õmb
diebus quib pauimus apd̃ eos
greges. Quã ob rem consydera.
et recogita quid facias: qm̃ com¬
pleta est malitiai aduersũ uirũ
tuũ. et aduersũ domũ tuã. et ip̃e
est filius Belial. ita ut nemo pos¬
sit ei loqui. Festinciuit ig̃r Abigu¬
il. et tulit ducentos pcnes. et duos
utres uini. et quĩq arietes coctos.
et quinq sata polentȩ. et centũ
ligaturas uue passe. et ducẽras
massas caricarũ. et imposuit su-¬
per asinos. dixitq pueris suis. Pre¬
cedire me, er ecce ego post tergũ se-¬
quar pos. uiro aute suo Nabal
nõ indicauit. Cũq ergo ascẽdis¬
set asinũ. et descẽderet cid radicẽ
montis. Sauid et uiri eius des-¬
cendebant in occursũ eius: qui¬
bus et illa occurrit. Et ait Da¬
uid. Uere frustra seruaui õma

Expanded text:
t nobis, et non molesti: nec quidquam aliquando periit omni tempore, quo sumus conversati cum eis in deserto: pro muro erant nobis tam in nocte quam in die, omnibus diebus quibus pavimus apud eos greges. Quam ob rem considera, et recogita quid facias: quoniam completa est malitia adversus virum tuum, et adversus domum tuam h. adveest filius tuus Belial, ita ut nemo possit ei loqui. Festinavit igitur Abigail, et tulit ducentos panes, et duos utres vini, et quinque arietes coctos, et quinque sata polentae, et centum ligaturas uvae passae, et ducentas massas caricarum, et posuit super asinos: dixitque pueris suis: Praecedite me: et ecce, ego post tergum sequar vos: viro autem suo Nabal non indicavit cum ergo ascendisset asinum et descenderet ad radices montis David et viri eius descendebant in occursum eius quibus et illa occurrit et ait David vere frustra servavi omnia