comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
xerim. eraclicantur ut
crescant. Sic rerurri se¬
mina int̾re ammixtio¬
ne deficiunt: et ĩ reꝑatõ¬
ne sui generis uberius

Expanded text:
xerim, eradicantur ut crescant. Sic rerum semina in terrae admistione deficiunt, ut in reparatione sui generis uberius
Abbreviated transcription (Latin):
tat: magus adorat: u¬
tero clausus exultat:
uidua confitetur. iustꝰ
expectat. Et bene iustus
qui non suam s pplĩ
gr̃am requirebat: cupi¬
ens ip̃e corporee uincu¬
lis fragilitatis absolui.
s expectans uidere pro¬
missum. Sciebat enim:
quia beati oculi qui ui¬
derent. Nũc inquit di-¬
mitte seruum turũ. R¬

Expanded text:
tat, magus adorat, utero clausus exsultat, uidua confitetur, iustus exspectat. et bene iustus, qui non suam, sed populi gratiam requirebat, cupiens ipse corporeae uinculis fragilitatis absolui, sed exspectans uidere promissum; sciebat enim quia beati oculi qui uiderent. nunc inquit dimitte seruum tuum.
Abbreviated transcription (Latin):
ter et filius licet unũ
sint. et unus d̾s sit: ad
caro: sicut ad solam ra¬
tionem ꝑtinet sapĩa:
licet non recedat an

Expanded text:
ter et Filius, licet unum sint, et unus Deus sit, ad caro, sicut ad solam rationem pertinet sapientia, licet non recedat ab
Abbreviated transcription (Latin):
gatha. hẏmniꝰ.gathe
sacre uirginis diem festũ coli¬
mus. in quo deuicto tỹranno
paliiã sumit martirii.
Quincianꝰ tyrannꝰ. consu¬
laris sicilie audiens famai
uirginis fremere cepit inui¬
dus Ciciorum affectibus
mentem uexabat inindam
ut deo dicatam uirginẽ. rabi¬
do ore pimi̾et. Etatim ad¬
sunt ministri eius qui uel¬
lent pandere. religionẽ scĩs¬
simã quã tenet ab infantia.¬
diuisio. Sisti iuibet mr̃em
suis tribunalib et eam sical¬
loquit᷑. ut diis ceruicem flec¬
teret. Sed cdũ nil ualet m¬
sania. in mammna torquet uͥ¬
ginem. et testas accutissimas
igni succensas adhibet. Qn
sepulchrũ ueniens iuuenis
splenlidissimꝰ. mentem scãm
predicat ꝑatrieq salutem pli¬

Expanded text:
gatha. Agathae sacrae virginis Diem festum colimus, In quo, devicto tyranno Palmam subit martyrii. Quintianus tyrannus, Consularis Siciliae, Audiens famam virginis Fremere coepit invidus. Vitiorum affectibus Mentem vexabat invidam, Ut Deo dicatam virginem Rabido ore perimeret. Statim adsunt miseri Ejus qui vellent pandere Religionem sanctissimam, Quam tenet ab infantia. Sisti jubet martyrem Suis tribunalibus Et eam sic alloquitur, Ut dis cervicem flecteret. Sed dum nil valet insania In mamma torquet virginem, Et testas acutissimas Igni succensas adhibet. Cujus sepulcrum veniens Juvenis splendidissimus, Mentem sanctam praedicat Patriae salutem plu
Abbreviated transcription (Latin):
quidam maligni atq
ꝑuersi. et in semecip̃is
crudeliores. et sceleratio¬
res homicide. flaminis
se donant. aquis prefo¬
cant: precipicio collidũt
et ꝑeunt. Hoc xp̃c non
docuit: uinno etiã clia-¬
bolo p̃cipitium sugge¬
sathanas. Scriptũ est:
non temptabis dñm

Expanded text:
quidam maligni atque perversi, et in seipsis crudeliores et sceleratiores homicidae, flammis se donant, aquis praefocant, praecipitio collidunt, et pereunt. Hoc Christus non docuit, imo etiam diabolo praecipitium suggesatanas; scriptum est, Non tentabis Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
icturus quippe lon¬
ganimem. p̃misit
iustum: ut quẽ uides pec¬
cata delinquentiũ diu pa-¬
cient̾ ferre: scias hunc
quandoq etiã distric¬
de iudicare.. Hinc ꝑquẽ¬
dam sapi entẽ dicit᷑.
Altissimꝰ est eñi paci¬
ers redditor. Paciens
enim redditor dicitur.
quia peccata hominũ

Expanded text:
icturus quippe longanimem, praemisit justum, ut quem vides peccata delinquentium diu patienter ferre, scias hunc quandoque etiam districte judicare. Hinc per quemdam sapientem dicitur: Altissimus est enim patiens redditor . Patiens enim redditor dicitur, quia peccata hominu
Abbreviated transcription (Latin):
Scd̾m duriciam autem
tuã et cor impenitens.
thesaurizas tibi iram in
die ire. et reuelationis
iusti iudicii dei. Hinc
psalmista ait. D̃s iudex
iustus: fortis et longani¬

Expanded text:
dum duritiam autem tuam et cor impoenitens, thesaurizas tibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei . Hinc Psalmista ait: Deus, judex justus, fortis et longani
Abbreviated transcription (Latin):
enditores quippe
olei:adulatores
sunt. Qui enim accep¬
ta qualibet gr̃a. uanis
suis laudib nitorem
glorie offerunt: quasi
oleum uendunt. De
cipale et eñĩ nr̃m: ca-¬
put est. Appellatione
autem capitis: ea que
pͥncipatur corpori mẽs
uocatur. Impinguat
ergo caput oleum pec-¬
catoris: cum demulcet
mientem fauor adulã.¬

Expanded text:
enditores quippe olei adulatores sunt. Qui enim accepta qualibet gratia, vanis suis laudibus nitorem gloriae offerunt, quasi oleum vendunt. De cipale etenim nostrum caput est. Appellatione autem capitis ea quae principatur corpori mens vocatur. Impinguat ergo caput oleum peccatoris, cum demulcet mentem favor adulan
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpagines. crescere par¬
latim gemmas: et pol
flores uuas maturest
calicemq pharaonil
manu mea. Tuli ete
uuas et expressi ĩ cal¬
cem quemi teneban:
et tradidi poculum

Expanded text:
pagines, crescere paulatim gemmas, et post flores uvas maturescere, calicemque Pharaonis in manu mea. Tuli ergo uvas, et expressi in calice quem tenebam, et tradidi poculum
Abbreviated transcription (Latin):
dens ex passione
sua. discipłoꝵꝰ animos
ꝑturbanlos. eis longe
ante. et eiusdem passio¬
nus penam. et resurrec¬
tionis sue głam p̃dixit.
ut cum morientem sic̃
predictum est cernerẽt.
etiam resurrecturũ nõ
dubitarent. R. Ds̃ dñi

Expanded text:
dens ex passione sua discipulorum animos perturbandos, eis longe ante et ejusdem passionis poenam et resurrectionis suae gloriam praedicit, ut cum morientem, sicut praedictum est, cernerent, etiam resurrecturum non dubitarent. CAPUT VI
Abbreviated transcription (Latin):
cultatum est. et uolu¬
cres celi comederunt il¬
lud. Et aliud ceciclit h¬
pra petram: et natum
aruit quia non habe¬
bat humorem. Et alios
cecidit inter spinas: ci
simul exorte spine sret¬
focauerunt illud. ẜta

Expanded text:
cultatum est, et volucres coeli comederunt illud. Et aliud cecidit supra petram, et natum aruit, quia non habebat humorem. Et aliud cecidit inter spinas, et simul exortae spinae suffocaver
Abbreviated transcription (Latin):
litas. Ad est eĩ nob̾ celi ⁊ t̾¬
re iudex: qui reciso cy¬
rographo delic̃torum:
reatum nr̃m misera-¬
tus absoluit. Ad est ille

Expanded text:
litas. Adest enim nobis coeli terraeque judex qui rescisso chirographo delictorum, reatum nostrum miseratus absolvit. Adest ille
Abbreviated transcription (Latin):
taris tota mete suppli¬
ces postulate: a quo et
ego ip̃e baptista ur̃ cu¬
pio baptizari. Non renu¬
it quidem ih̾c testimoni¬
um uocis huiꝰ: s qui ꝑ
ordinem uellet uniu̾sa
complere. nichilominꝰ¬
se baptizari expetit a ioh̾e.

Expanded text:
tis tota mente supplices postulate, a quo et ego ipse baptista vester cupio baptizari. Non renuit quidem Jesus testimonium vocis hujus; sed qui per ordinem vellet universa complere, nihilominus baptizari se expetit a Joanne.
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑuit uuluam eiꝰ. Que
concepit et peꝑit filiũ
dicens. Abstulit dñs ob¬
probrium meũ. Et uo¬
cauit nomen eiꝰ ioseph
cticens. Addat michi do¬
minus filiũ alterum.
Natoq ioseph. dixit ia¬
cob socero suo. Dimitte
me ut reuertar ĩ patriã
et ad terram meã. Da
mͥͥ ucores et liberos me¬
os. ꝓ quib seruiui tibi:

Expanded text:
e concepit et peperit filium, dicens: Abstulit Deus opprobrium meum. Et vocavit nomen illius Joseph, dicens: Addat mihi Dominus filium alterum. Nato autem Joseph, dixit Jacob socero suo: Dimitte me ut revertar in patriam, et ad terram meam. Da mihi uxores, et liberos meos, pro quibus servivi tibi
Abbreviated transcription (Latin):
cum requiem de¬
derit tibi d̾s. alaboretuo.
et concussione tua. et a
seruitute dura qua añ
seruisti:sumes parabo¬
lam istam contra regẽ
babilonis et clices. Quo¬

Expanded text:
cum requiem dederit tibi Deus a labore tuo et a concussione tua, et a servitute dura, qua ante servisti: sumes parabolam istam contra regem Babylonis, et dices: Quo
Abbreviated transcription (Latin):
ter sompniũ dissoluiss:
ait. Et ego uidi sompni-¬
um. qd̃ haberem tria ca¬
nistra farine suꝑ caput
meũ: et in uno canistro
qd̃ erat excelsiris portare
me omes cibos qui fi¬
unt arte pistoria. aues¬
q comedere ex eo. Respõ¬

Expanded text:
ter somnium dissolvisset, ait: Et ego vidi somnium, quod haberem tria canistra farinae super caput meum: et in uno canistro quod excelsius, portare me putabam omnes cibos qui fiunt arte pistoria, avesque comedere ex eo. Respon
Abbreviated transcription (Latin):
ris suis. recordatus est
int̾ epulas magr̃i pĩ-¬
cernarũ et pistorũ pͥn¬
cipis. restituitq alterũ
in locum suũ. ut porri
bulo: ut coniectoris
ueritas ꝓbaretur. Et
tam̃ succedentib ꝓsꝑis

Expanded text:
st inter epulas magistri pincernarum, et pistorum principis. Restituitque alterum in locum suum, ut porrigbulo, ut conjectoris veritas probaretur. Et tamen succedentibus
Abbreviated transcription (Latin):
rum: et erat similis
carni relique. Si non
crecliderint inquit ti¬
bi neq auclierint ser¬
monem signi prioris:
credent u̾bo signi seq̃n

Expanded text:
rum, et erat similis carni reliquae. Si non crediderint, inquit, tibi, neque audierint sermonem signi prioris, credent verbo signi seq
Abbreviated transcription (Latin):
domino in nauicłãm.
scruti sunt eum disci-¬
puli euis: non imbecil¬
e s firmi et stabiles
infide: mansueti et pii:
synentes munclũ: nõ
duplici corde s simpli¬
ci. Higͦ secuti sunt eũ
non tantũ gressus etꝰ¬

Expanded text:
Domino in naviculam, secuti sunt eum discipuli ejus, non imbecilles, sed firmi et stabiles in fide, mansueti et pii, spernentes mundum, non duplici corde, sed simplici. Hi ergo secuti sunt eum, non tantum gressus e
Abbreviated transcription (Latin):
tempestas mag¬
li facta est in mari:
aa ut nauicula opire¬
tur fluctib. Cum eñi
multa magna et mi¬
anda ostendisset in t̾¬
ai transut ad mare:
gui. lt ibi adhuc excellẽ¬
tiora opera demonstra¬
ret. quatinus terre

Expanded text:
tempestas magna facta est in mari, ita ut navicula operiretur fluctibus. Cum enim multa magna et miranda ostendisset in terra, transiit ad mare, ut et ibidem adhuc excellentiora opera demonstraret, quatenus terr
Abbreviated transcription (Latin):
ue cum audisset¬
turbata est in ser¬
mone eius: et cogitabat
qualis eẽt ista salutatio.
Disce uirginem mori¬
b:disce uirginem uere¬
cundia: disce uirginem
naculo: disce misterio.

Expanded text:
e cum audissetturbata est in sermone ejus, et cogitabat qualis esset ista salutatio. » Disce virginem moribus, disce virginem verecundia, disce virginem oraculo, disce mysterio.
Abbreviated transcription (Latin):
benedicta tu in mulieri¬
b. Bene gr̃a plena uo¬
catur: que nimirũ gra¬
tiam quã nulla alia
meruerat assequitur:ut
ip̃m uidelicet gr̃e conci¬
piat et generet auctorẽ:¬

Expanded text:
benedicta tu in mulieribus. Bene gratia plena vocatur, quae nimirum gratiam, quam nulla alia meruerat, assequitur, ut ipsum videlicet gratiae concipiat et generet auctore
Abbreviated transcription (Latin):
in similitudinẽ p̃uari¬
cationis ade: qui est for¬
ma futuri. Sed ñ sicut
delictum: ita et donum.
Si in uniꝰ delicto multi
mortui sunt: multoma¬
gis gr̃ã dei et donũ. in
gr̃a uniꝰ hominis xp̃i
ihu in plures habinidauͭ.

Expanded text:
in similitudinem praevaricationis Adae, qui est forma futuri. Sed non sicut delictum, ita et donum. Si enim unius delicto multi mortui sunt: multo magis gratia Dei et donum in gratia unius hominis Jesu Christi in plures abunda
Abbreviated transcription (Latin):
chra es amica me
ecce tii pulchra: oculi
tui columbarũ. Ecceti
pulcher es dilecte mi ⁊
decorus: lectulus nost̃
floridus. Tygna dome
nr̃arum cedrina: laq̃¬
aria nr̃a cỹpressina. Et
flos campi: et liliũ coñ¬
uallium. Sicut liliũ
inter spinas: sic amice
mea inter filias. Sicu
malũ inter ligna silui.¬
rũ: sic dilectus meus uu¬
ub umbra Cu¬
illiꝰ quẽ desiderauꝰ

Expanded text:
chra es amica mea ecce tu pulchra oculi tui columbarum ecce tu pulcher es dilecte mi et decorus lectulus noster floridus tigna domorum nostrarum cedrina laquearia nostra cypressina ego flos campi et lilium convallium sicut lilium inter spinas sic amica mea inter filias sicut malum inter ligna silvarum sic dilectus meus inub umbra i
Abbreviated transcription (Latin):
ucas a natiuita¬
te precursoris ĩ¬
choans euanglium
termiriant mnasen¬
sione dñica. cum re-¬
deuntes discipłi ihe¬
rosolimam aduentũ
saricti sp̃c diuinis in
laudib expectant. Io¬
hanries ab et̾nitate
uerbi dei ꝑ qd̃ onĩa
facta surit pͥncipium
sumiens: et ip̃e ad tp̃s
usq dñice resurrecti¬
onis euangelizando
ꝑtingit. Scripturus
marcus congrue pi¬
mo omnium ponit
testirconia ꝓpharum
quib hoc futurũ iã
olim preciriebant.
ut eo cunctis uera ac
sirie scrupulo dubie¬
tatis suscipienda que
scriberet intrmaret:
quo hec aꝓph̾is sanc¬
to sp̃u impletis. anter
prescita ac preclicta
ẽe monstraret.RCon¬

Expanded text:
ucas, a nativitate praecursoris inchoans Evangelium terminavit in ascensione dominica, cum redeuntes discipuli Jerosolymam adventum sancti Spiritus divinis in laudibus exspectabant. Joannes, ab aeternitate verbi Dei, per quod omnia facta sunt, principium sumens, et ipse ad tempus usque dominicae resurrectionis evangelizando pertingit. Scripturus Marcus, congrue primo omnium ponit testimonia prophetarum quibus hoc futurum jam olim praecinebant. Ut eo cunctis vera ac sine scrupulo dubietatis suscipienda quae scriberet intimaret, quo haec a prophetis sancto Spiritu impletis antea praescita ac praedicta esse monstraret
Abbreviated transcription (Latin):
diuersum statuere ter-¬
minũ. Math̾s nãq
a natiuitate dñica ex¬
ordium sumens. ad tẽ¬
pus usq dñice resurrec¬
tõnis seriem sue narra¬
tõis ꝑduxit. Marcus. ab
initio euͣgłice p̃dicatõis
incipiens: ꝑuenit ad tẽ¬
pus usq ascensionis do¬
mini. ⁊ p̃dicatõis discipłoꝵ

Expanded text:
diversum statuere terminum. Matthaeus namque, a nativitate dominica exordium sumens, ad tempus usque dominicae resurrectionis seriem suae narrationis perduxit. Marcus, ab initio evangelicae praedicationis incipiens, pervenit ad tempus usque ascensionis Domini, et praedicationis disci
Abbreviated transcription (Latin):
et honorabilis ip̃e est
caput: et ꝓph̾a docens
mendatium ip̃e cau¬
da est. Et erunt qui
beatificarit ppłm istũ
seducentes: et qui bea¬
tificantur precipitati.
Propt̾ hoc suꝑ adoles¬
centulis eius non le¬
tabitur dñs: et pupil¬
loꝵ eius et uiduarũ
rion miserebitur: qr
ominis hypocrita est
et nequam: et uniuer¬
sum os locutum est
stulticiam. In om̃ib
his ñ est auersus fu¬
ror eius:s adhuc ma¬
nus eius extenta.L

Expanded text:
et honorabilis ipse est caput et propheta docens mendacium ipse cauda est et erunt qui beatificant populum istum seducentes et qui beatificantur praecipitati propter hoc super adulescentulis eius non laetabitur Dominus et pupillorum eius et viduarum non miserebitur quia omnis hypocrita est et nequam et universum os locutum est stultitiam in omnibus his non est aversus furor eius sed adhuc manus eius extenta
Abbreviated transcription (Latin):
micus enĩi: quasi
animi custos uo¬
catur. Quia igitur.
psalmista ꝓspexit ele¬
ctos dei. a muncdi huiꝰ
amore seꝑatos. custo¬
dire in mandatis cele¬
stib uoluntatẽ dei:
miratus est amicos
dei clicens. Michi aũt
nimis honorificatist̃
amici tui d̾s̃. Et tam¬
quã si ab eo ꝓtinus
causas honoris tanti
nobis insinuari quere¬
remus: illico adiunxit.
Nimis confortatus est

Expanded text:
micus quasi animi custos vocatur. Quia igitur Psalmista prospexit electos Dei a mundi hujus amore separatos, custodire in mandatis coelestibus voluntatem Dei, miratus est amicos Dei, dicens: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus. Et tanquam si ab eo protinus causas tanti honoris nobis insinuari quaereremus, illico adjunxit: Nimis confortatus est
Abbreviated transcription (Latin):
Unde nos frẽs qui pte
introire: illuminat l¬
lutarib sacram̃tis ĩt
spectu dei nr̃i nouo e¬
dio necesse est exuliti
quia noua hodie stell
nouũ mũdo homine

Expanded text:
Unde nos, fratres, qui portas introire, illuminati salutaribus sacramentis in conspectu Dei nostri novo gaudio necesse est exsultemus, quia nova hodie stella novum mundo homine
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ nullus piger
ab hac talenti acceptõ¬
ne securus est. Nullus
nãq est: qui ueracit̾
dicat. Talentũ mini-¬
me accepi: non ẽ unde
ponere rationem cogar .
Talenti eñi nomine:
cuilibet pauꝑi. etiam
hoc ip̃m reputabitur.
qd̃ uel minimũ acce-¬
pit Alius nãq accepit
intelligentiam: p̃di¬
cationis ministerium
debet ex talerito. Alius

Expanded text:
d nullus piger ab hac talenti acceptione securus est. Nullus namque est qui veraciter dicat: Talentum minime accepi, non est unde rationes ponere cogar. Talenti enim nomine cuilibet pauperi etiam hoc ipsum reputabitur, quod vel minimum accepit. Alius namque 1487 accepit intelligentiam, praedicationis ministerium debet ex talento. Alius
Abbreviated transcription (Latin):
ex ord̾ie lectioriẽ
dñicam. pͥmo uideamꝰ
de loco in quo habita
memoratur. Uenit
lucas testatur. erat te¬
trarcha ituree et traco¬
nitidis regionis. Hic
ergo statuens ciuita¬
tem. in loco ubi ior¬
danis ad radicem ori

Expanded text:
ex ordine lectionem Dominicam, primo videamus de loco in quo habita memoratur. Venit,Lucas testatur , erat tetrarcha Ituriae et Traconitidis regionis. Hic ergo statuens civitatem in loco ubi Jordanis ad radices ori
Abbreviated transcription (Latin):
gnoscatur ecgos
oꝑata diuinicas.
Nuomodo eñi corrupti¬
bilis puluis. contra tã
immania tormenta de¬
raret: nisi in eo xp̃c hã
bitaret. In his eñi om̃s
ille agnoscendus. illege¬
rificandus. ille est land
ne dedit fidem: et in si¬
prema passione uittus
uultis nosse quia utti
donatum est̾. Aulrce a¬
stolum paulũ. lobis s̃¬
guit donatum est axp̃o.

Expanded text:
gnoscatur ergo operata diuinitas. quomodo enim corruptibilis puluis contra tam inmania tormenta duraret, nisi in eo Christus habitaret? in his enim omnibus ille agnoscendus, ille glorificandus, ille laudandus ne dedit fidem et in postrema passione uirtutem. uultis nosse, quia utrumque donatum est, audite apostolum Paulum: uobis inuit, donatum est pro
Abbreviated transcription (Latin):
tis pars tua: hec ẽ sors
tua. et ip̃is effudisti
libamen: obtulisti sa¬
crificium. Nunquid
super his non indig¬

Expanded text:
tis pars tua: haec est sors tua, et ipsis effudisti libamen, obtulisti sacrificium: numquid super his non indig
Abbreviated transcription (Latin):
suos in eugłio cli-¬
scipulos ammonentem.
recolite mr̃m regem. co¬
hortes suas armis spi¬
ritalib instruentem:
bella monstrantem:ad¬
uitoria ministrantem:
premia pollicentem.
Qui cum cdixisset clisci¬
pulis suis. in hoc mũ

Expanded text:
suos in Evangelio discipulos admonentem: recolite martyrum Regem cohortes suas armis spiritualibus instruentem, bella monstrantem, adjutoria ministrantem, praemia pollicentem: qui cum dixisset discipulis suis, In hoc mu
Abbreviated transcription (Latin):
Icceperat hec utraq¬
intius: acceꝑat et habe¬
ut. Si eñi non accepis¬
i. quid haberet. Habe¬
nt in sermone ficluciã:
ibebat in passione to-¬
uantiam. Nemo ergo
d luo corde presumat.
uando ꝓfert sermonẽ:
ramo de sius uirib con¬
lat. quando suffert tẽp¬
tonem:quia ut bona
assenter loquam᷑ ab il
ut ñ nr̃a sapientia: ⁊
mala fortiter ꝑfera¬
mus ab illo est ñ nr̃a
pacientia. R Iste cognouit

Expanded text:
cceperat haec utraqentius, acceperat et habebat. Si enim non accepisset, quid haberet? Habebat in sermone fiduciam, habebat in passione tolerantiam. Nemo ergo de suo corde praesumat, quando profert sermonem; nemo de suis viribus confidat, quando suffert tentationem: quia et ut bona prudenter loquamur, ab illo est nostra sapientia; et ut mala fortiter perferamus, ab illo est nostra patientia. Recolit
Abbreviated transcription (Latin):
lia ergo in p̾cinctis
lumbis et lucerns
ardentib querenda ẽ in¬
telligentia spiritalis: qu
scilicet cdiuino sit p̃cepto
condigna: que nr̃e salu¬
ti congrua reꝑiatur ⁊ cõ¬
moda. Neq eñi frustra
quodã loco ip̃e chr̃is aĩ.
uerba que ego locutus sũ
uobis: Ep̃c et uita sunt.

Expanded text:
lia ergo in praecinctis lumbis et lucernis ardentibus quaerenda est intelligentia spiritalis, quae scilicet divino sit praecepto condigna, quae nostrae saluti congrua reperiatur et commoda. Neque enim frustra quodam loco ipse Dominus ait: Verba quae ego locutus sum vobis, spiritus et vita sunt
Abbreviated transcription (Latin):
illis. Precinget se. ioct¬
ad retributionem p̾rat
Faciet illos discumbeti.
id est in eterna quiete t¬
foueri. Discumbere qͥ¬
pe nr̃m: in regno qui¬
escere est. Unde rursie
dñs dicit. uenient ett
cũbent cũ abraham. ei

Expanded text:
is. Praecingit se, id est retributionem praeparat; facit illos discumbere, id est in aeterna quiete refoveri. Discumbere quippe nostrum, in regno quiescere est. Unde rursum Dominus dicit: Venient et recumbent cum Abraham, et
Abbreviated transcription (Latin):
plebis sue mores excoluit:
quasi ꝑ oꝑarios in uinee
cultura laborauit: quam¬
uis in quolibet moctulo
uel mensura. quisquis
cũ fide recta bone actionis
cclitit: huiꝰ uinee opera¬
in nescio dñe nũquid custos
tis mei sum ego et dixit
ad eum quid fecisti Ecce uox
languinis fratris tui abes
dlamat ad me de t̾ra. U. Nũc¬
do maledictus eris suꝑ ter¬

Expanded text:
plebis suae mores excoluit, quasi per operarios in vineae cultura laboravit. Quamvis, in quolibet modulo vel mensura, quisquis cum fide recta bonae actionis exstitit hujus vineae operain. Nescio, Domine, nunquid custos fratris mei sum ego? Et dixit ad eum: Quid fecisti? Ecce vox sanguinis fratris tui Abel clamat ad me de terra. Vers. Maledict
Abbreviated transcription (Latin):
tem ascenderunt. ae
diores deorsum ftit
Sic et mͦ uigila ie¬
deum timentes. et do¬
minũ diligentes. reg¬
na celestia desiderantes
dñm semꝑ sequentes:

Expanded text:
tem ascenderunt, et tardiores deorsum steterunt. Sic et modo vigilanteDeum timentes et Dominum diligentes, regna coelestia desiderantes, Dominum semper sequentes
Abbreviated transcription (Latin):
estis: si ea que pre-¬
cipio facitis. Ac si aꝑte
dicat. Gaudetis de cul-¬
mine: pensate quib
laborib uenitur ad
culmen. Certe dũ fi¬
lii zebedei interueni¬
ente matre quererẽt
ut unus a dextris dei
et alius a sinistris se¬
dere debuissent: audi¬
erunt. Potestis bib̾e
calicem quẽ ego bibi¬
turus sum. R Collite¬

Expanded text:
estis, si ea quae praecipio vobis facitis. Ac si aperte dicat: Gaudetis de culmine, pensate quibus laboribus pervenitur ad culmen. Certe dum filii Zebedaei, interveniente matre, quaererent ut unus a dextris Dei et alius a sinistris sedere debuissent, audierunt: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum ?
Abbreviated transcription (Latin):
arcem conscenderat: a
qua nullis temptatio¬
nũ posset improbitati¬
b deici. Stabant cumi
illo et discipli: qui ma¬
gisteriũ eius corde seque¬
bantur unmobili. Et
respiciens inquit ih̾m
ambulantem. clicre. Ec-¬
nus et amicus dei andreas cdu¬
caur ad crucem aspiciens a lon¬
s uidit cruaem. salue crux su¬
scipe discipulũ eiꝰ qui pependit
inte magist᷑ meus xp̃c.¬

Expanded text:
arcem conscenderat, a qua nullis tentationum posset improbitatibus dejici. Stabant cum illo et discipuli, quia magisterium ejus corde sequebantur immobili. Et respiciens, inquit, Jesum ambulantem, dicit: Ecnus et amicus Dei Andreas ducitur ad crucem, aspiciens a longe vidit crucem: Salve, crux, suscipe discipulum ejus, qui pependit in te, magister meus
Abbreviated transcription (Latin):
luit. tercie uigilie rie¬
dia nori amittat. u: q¬
int non uigilat: saltera
n saectute resipiscat. Pen
usit dei pietas duriciã
ham. Non est iam quid
homo excusationis inue¬
mal. Ds despicitur et ex¬
ntat: contẽpni se uidet
e reurat. Iniuriam de cõ¬
imaptu suo suscipit: et
cm̃ quãdoq reuertentib

Expanded text:
e vigiliae remedia non amittat, ut qvitae non evigilat saltem in senectute resipiscat. Pensquia conclusit Dei pietas duritiam nostram. Non est jam quid homo excusationis inveniat. Deus despicitur, et exspectat; contemni se videt, et revocat; injuriam de contemptu suo suscipit, et tamen quandoque reverten
Abbreviated transcription (Latin):
lia primeuũ tp̃s
est: id est puericia. Scde
adolescentia uel iuuentꝰ
que auctoritate sacti elo¬
quii unum sunt dicentt
Letare iuuenis in adoles¬
centia tua. Tercia auti
senectus accipitur. Qui
ergo uigilare in pͥma u¬
gilia noluit custodiat it
scd̾am: ut qui conuerti a
prauitatib suis in pueci¬
cia rieglexit: ad uias nrẽ
saltem in tempore iunca¬
tutis euigilet. RPame

Expanded text:
lia primaevum tempus est, id est pueritia. Secunda, adolescentia vel juventus. Quae auctoritate sacri eloquii unum sunt dicentis: Laetare, juvenis, in adolescentia tua . Tertia autem, senectus accipitur. Qui ergo vigilare in prima vigilia noluit, custodiat vel secundam, ut qui converti a pravitatibus suis in pueritia neglexit, ad vias vitae saltem in tempore juventutis evigilet. E
Abbreviated transcription (Latin):
nimitatem negli-¬
a. qͣuia tanto clistrictõ¬
tan iusticiam in iudicio
ligit:. quanto longiorẽ
msentiã ante iudicium
ragaut. Hinc etenim
paulus dicit. Ignoras

Expanded text:
nimitatem negligat, quia tanto districtiorem justitiam in judicio exerit, quanto longiorem patientiam ante judicium praerogavit. Hic etenim aulus dicit: An ignoras,
Abbreviated transcription (Latin):
mocli.que sequen¬
tia lectionis eugłice cõ-¬
memorant. si enuclea¬
tiꝰ discutiãtur: inueni¬
emus celestib recdũda-¬
re misteriis. Stabat
quia in magno iã cul¬
mine ꝑfectionis. anim
gressum fixerat. unde
iure celsitudinem diui¬
ne maiestatis mereret᷑

Expanded text:
modi, quae sequentia lectionis evangelicae commemorant, si enucleatius discutiatur, inveniemus coelestibus redundare mysteriis. Stabat quia in magno jam culmine perfectionis animi gressum fixerat, unde jure celsitudinem divinae Majestatis mereretur
Abbreviated transcription (Latin):
amplius: quia dña¬
ttur tui qui fecit te
lns exercituũ nom̃
iue: et redemptor tu¬
is sanctus isrł. deus
omnis terre uocabit᷑.
Quia ut mulierem
derelictam et merentẽ

Expanded text:
amplius. Quia dominabitur tui qui fecit te: Dominus exercituum nomen ejus: et redemptor tuus sanctus Israel: Deus omnis terre vocabitur. Quia ut mulierem derelictam et merente
Abbreviated transcription (Latin):
sis tot signis. tantisq iͥ¬
tutib non scandaliza¬
ri quisq potuit: s ad¬
mirari. Sed infideliũ
mens graue in illo sca¬
dalũ ꝑtulit: cũ eume
post tot miracła mori¬
entem uidit. Unde et

Expanded text:
im tot signis, tantisque virtutibus, non scandalizari quisque potuit, sed admirari. Sed infidelium mens grave in illo scandalum pertulit, cum eum et post tot miracula morientem vidit. Quid est
Abbreviated transcription (Latin):
quia de ip̃o natus
est: petrus filius spirtd
scĩ. quia de ip̃o renatus
est. xp̃c filius dei ante
tempora: ip̃e est eñi dei
uirtus. et dei sapientia
que dicit. dñs possedit
ne initio uiarum su¬
rum. anteqͣm quicꝙͣ¬

Expanded text:
quia de ipso natus est; Petrus filius Spiritus sancti, quia de ipso renatus est. Christus filius Dei ante tempora, ipse est enim Dei virtus et Dei sapientia quae dicit: Dominus possedit me ab initio viarum suarum, anteq
Abbreviated transcription (Latin):
uigilare in pͥma
uigilia noluit. custodi-¬
at uel scd̾am: ut qui cõ¬
uerti a prauitatib sins
in puericia neglexit:ad
uias uite saltem ĩ tp̃re
iuuentutis euigilet. Et
qui uigilare in scd̾a ui¬
gilia noluit. tercie ui

Expanded text:
igilare in prima vigilia noluit, custodiat vel secundam, ut qui converti a pravitatibus suis in pueritia neglexit, ad vias vitae saltem in tempore juventutis evigilet. Et qui vigilare in secunda vigilia noluit, tertiae vi
Abbreviated transcription (Latin):
upientes ali¬
quid de huiꝰ
diei sollemp¬
iitate narrare. simul¬
q considerarites illud
unũ uerbum de quo
dicere uolumꝰ: nulla

Expanded text:
upientes aliquid de hujus diei solemnitate narrare, simulque considerantes illud unum Verbum, de quo dicere volumus, nulla
Abbreviated transcription (Latin):
triumphare.Haud ue-¬
ro uilib armis potuit
p̾̃muniri: qui a multis
non potuit suꝑari. In¬
uicte namq in eo eni¬
tuit insigne uirtutis:
que nec frementium
seuitiam formidaure:
nec lapidantiũ ictib
deuicta succubuit. R¬

Expanded text:
triumphus. Haud vero vilibus armis potuit praemuniri, qui a multis non potuit superari. Invictae namque in eo enituit insigne virtutis, quae nec frementium saevitiam formidavit, nec lapidantium ictibus devicta succubuit.
Abbreviated transcription (Latin):
tus debita castitate cele¬
bratis. culpa ineẽt: neqͣ¬
quã cdr̃is ad has ueni¬
re. nequaquã eas signo-¬
Irũ suorum initus con¬
secrare uoluisset. Nunc
quia bona est castitas
coniugalis:melior con

Expanded text:
s debita castitate celebratis culpa inesset, nequaquam Dominus ad has venire, nequaquam eas signorum suorum initiis consecrare voluisset. Nunc autem, quia bona est castitas conjugalis, melior con
Abbreviated transcription (Latin):
et suꝑ hanc petrã
id est suꝑ dñm salua¬
torem. qui fideli suo
cognitori. amatori. cõ¬
fessori. participiũ sui
nominis donauit. ut
scilicet a petra petrus
ꝑ fidem et dilectionẽ
cp̃i. ꝑ susceptionẽ sa¬
seruantiã mandatoꝵ
xp̃i. ad sortem electoꝵ.
et ad eternã ꝑtingitꝰ᷑
uitan: apło attestan¬
te qui ait. Fundarãtũ
aliud nemo potest por
pret̾ id qd positum est

Expanded text:
Et supra hanc petram, id est super Dominum Salvatorem, qui fideli suo cognitori, amatori, confessori participium sui nominis donavit, ut videlicet a petra Petrus per fidem et dilectionem Christi, per susceptionem saservantiam mandatorum Christi, ad sortem electorum et aeternam pertingitur vitam, Apostolo attestante, qui ait: Fundamentum enim aliud nemo potest ponere praeter id quod positum est,
Abbreviated transcription (Latin):
oculos ur̃os: et udete
sub t̾ra deorsum: quia
celi sicut fumus liq̃s¬
cent: et t̾ra sicut ue¬
stimentum accexetur
et habitatores etꝰ sicut
hec interibunt.RNõ¬

Expanded text:
oculos vestros; et videte sub terra deorsum. Quia celi sicut fumus liquescent: et terra sicut vestimentum atteretur: et habitatores ejus sicut hec interibunt.
Abbreviated transcription (Latin):
fit. ut qd̃ causa
dei agi creclitur. ꝓ solis
tur. Qd̾ bene symon il¬
le significat: qui inuen-¬
tus in itinere. crucem
dr̃ucam in arigariam
portabat. Aliena namq
onera inangariam
portantur: quando ꝑ

Expanded text:
fit, ut quod causa Dei agi creditur, pro solis tur. Quod bene Simon ille significat, qui inventus in itinere, crucem dominicam in angariam portat. Aliena quippe onera in angariam portantur, quando
Abbreviated transcription (Latin):
gloria obsidet: dũ pal
tur. et tanto se celerius
foras funcdit: quanto
ad humanos oculos. ꝑ
ostensum pallorem exit.

Expanded text:
gloria obsidet, quia dumtur; et tanto se celerius foras fundit, quanto ad humanos oculos per ostensum pallorem exit.
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃c: uirginib sactis.
Diem festum sacta¬
tissime uirginis cele¬
bremus. Hinc psal¬
mi resonent: inde conat¬
ant lectiones. Hinc po

Expanded text:
ti virginibus sacris. 1. Diem festum sacratissimae virginis celebremus: hinc psalmi resonent, inde concrepent lectiones: hinc po
Abbreviated transcription (Latin):
tum habebant.
qm qui ꝑsequebat᷑ nos
aliquando. nunc euan-¬
gelizat fidem quã aliq̃
expugnabat. et in me
clarificabant d̾m. Dci¬
de post annos quatur¬
decim: itm ascendi ihe¬
rosolimam cũ barrabe
assumpto et tyto. uĩ

Expanded text:
tum habebant quoniam qui persequebatur nos aliquando nunc evangelizat fidem quam aliquando expugnabat et in me clarificabant Deum deinde post annos quattuordecim iterum ascendi Hierosolyma cum Barnaba adsumpto et
Abbreviated transcription (Latin):
gratis fecit: et opus gi
saluatricis om̃ipotent
impleuit . illic habers
potestatem coridendi e
regendi creaturã suan
hic habens potestatem
penencli et sumendi ꝓ¬

Expanded text:
gratis fecit, et opus gratiae salvatricis omnipotenter implevit. Illic habens potestatem condendi et regendi creaturam suam, hic habens potestatem ponendi et sumend
Abbreviated transcription (Latin):
chies seth nous¬
¶toꝵ duodecim anõs
et mortuus est. uies
enos nonaginta all
et genuit c̃ainaisi
inginitis qͥndecim arinis:
c gauit filios et filias.
cainan septuagin¬
si antus: et genuit ma¬
lalchel. Et uĩxit cainan
postiqm genuit malalehel
itingentis quadragin¬
ti anius: genuitq fili-
eet filias. Et fcĩ sunt

Expanded text:
ies Seth nongentorum duodecim annorum, et mortuus est. Vixit vero Enos nonaginta annis, et genuit Cainam. Post octingentis quindecim annis, et genuit filios et filias. uoque Cainan septuaginta annis, et genuit Malaleel. Et vixit Cainan postquam genuit Malaleel, octingentis quadraginta annis, genuitque filios et filias. Et facti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
fratres. conlitor
ac redemptor nr̃. ut deus
et homo egit: non qͥa
calis ei nasceridi neces¬
sitas fuit. s quia tale
incelo et in terris uo-¬
luit reuelare misteriũ.
llud etiã quante ẽ ami-¬
mirationis in xp̃o: qd̾
ita ad omnia tempta

Expanded text:
fratres, conditor ac redemptor noster ut Deus et homo agit; non quia talis illi nascendi necessitas fuit, sed quia tale in coelo et in terris voluit regnare mysterium. Illud etiam quantae est admirationis in Christo, quod it
Abbreviated transcription (Latin):
cireo tibi frater uirtutem
terit: ne cõiecturis carna-¬
uis disputationis hebeta¬
tus. celeste tibi ip̃e mys¬
terium t̾rena argumen¬
atione confundas. Aut
i putas eũ nouũ puerũ¬
in aluo uirginis potuis¬
se formare: qui cum pͥ

Expanded text:
circo tibi, frater, virtute texit, ne conjecturis carnalis disputationis hebetatus coeleste tibi mysterium terrena argumentatione confingas. Aut non putas eum novum pueruin alvo virginis potuisse formare, qui cum p
Abbreviated transcription (Latin):
leges iruiquas:
et scribentes iniustici¬
am scripserunt. ut
oppͥmerent in iudicio
pauꝑes: et uim face¬
rent cause humiliũ
ppłi mei: ut ẽẽnt ui-

Expanded text:
leges iniquas, et scribentes iniustitiam scipserunt, ut opprimerent in iudicio pauperes et uim facerent causę humilium populi mei, ut essent ui
Abbreviated transcription (Latin):
nimis confortatus est pͥnci¬
N ip̃a passione. qua¬
sancti ceciderunt in
mortem carnus:uide¬
te quantum fuerit
culmen mentis. Unde
hoc. nisi quia confor¬
tatus est principatus

Expanded text:
ergo confortatus est princia ipsa passione qua ceciderunt in mortem carnis, videte quantum fuerit culmen mentis. Unde hoc, nisi quia confortatus est principatus
Abbreviated transcription (Latin):
lo eguit munere gre re-¬
nascentis: utrũq genus
purificationis subire dig¬
natꝰ est:et circucisus

Expanded text:
lo eguit munere gratiae renascentis: utrumque genus purificationis subire dignatus est, et circumcisus
Abbreviated transcription (Latin):
hominib uisũ ẽ.
ut ꝓhominib auctor
uite moreretur. Et in¬
de contra eum homo
scandalum sumpsit:ũ
honorandus eẽt: quan¬
to ꝓhominib indig¬
na susceperat. Q uid
est dicere beaitus qui ñ
fuerit scandalizatus ĩ
me nisi aꝑta uoce ab¬
lationem mortis sue
humilitatemq signa¬
N Ac si patent̾ dic̃at.
amra quidem facio: s
abiecta ppeti ñ dedigꝰ¬
nor. Quia ergo moriẽ¬
do te subsequor.: cauere¬
dum ualde est homrini

Expanded text:
hominibus visum est, ut pro hominibus auctor vitae moreretur, et inde contra cum homo scandalum sumpsit, unhonorandus esse, quanto pro hominibus et indigna susceperat. Quid est ergo dicere: Beatus qui non fuerit scandalizatus in me, nisi aperta voce, abjectionem mortis suae humilitatemque signare? Ac si patenter dicat: Mira quidem facio, sed abjecta perpeti non dedignor. Quia ergo moriendo te subsequor, cavendum valde est homini
Abbreviated transcription (Latin):
agnum qͥ ppe unͣ¬
donatiuum mili-
tib suis acculit: quo eos
non solum copiose dita¬
uit: s eriam ad certan¬
dum inuictissime con¬
fortauit. Attulit nanq
donũ caritatis: que ꝑdu¬
ctret homines ad consor¬
tiũ deitatis. Qd̃ gͦ attu-¬
lit eregauit: nec sibi ali¬
quid minuit: s mirabi¬
en ditauit: et indeficien¬
tuz thesauris plenus ip̃e
pmansit. Caritas gͥ que

Expanded text:
agnum quippe donativum suis militibus attulit, quo eos non solum copiose ditavit, sed etiam ad certandum invictissime confortavit. Attulit namque donum caritatis, quo perduceret homines ad consortium deitatis. Quod ergo attulit, erogavit: nec sibi aliquid minuit, sed mirabiem ditavit, et indeficientibus thesauris plenus ipse permansit. 3. Caritas ergo quae
Abbreviated transcription (Latin):
pape. Licet
nobis dilectis¬
mi temporis recursus
indicat: cohortatio ta¬
men etiam nr̃i sermo¬
nis adhibenda est: que
auxiliante dño. nec in¬
utilis sit pigris. nec one¬
rosa deuotis. Nam cum
omnẽ obseruantiam
nr̃am. ratio istoꝵ clieꝵ
poscat augeri: nemo ẽ
ut confido de uobis qui

Expanded text:
P. I. Licet nobis, dilectismi temporis recursus indicat, cohortatio tamen etiam nostri sermonis adhibenda est, quae, auxiliante Domino, nec inutilis sit pigris, nec onerosa devotis. Nam cum omnem observantiam nostram ratio istorum dierum poscat augeri, nemo est ut confido de vobis, qui
Abbreviated transcription (Latin):
lagellauit autẽ¬
dominus phara¬
onem plagis maximis
et dominri eius: ꝓpt̾ sa-¬
rai ucorem abram. uo-¬
cauitq pharao abram:
et clixit ei. Qͥdnã est
qd̾ fecisti. Quare non
inlicasti michi quod
uxor tua ẽẽt. Quã ob-
causam dixisti ẽẽ soro¬
rem tuam. ut tollerem
eã mͥ r in ucorem. Nc
igitur ecce coniunx tua:
accipe eam et uade. Pre¬
cepitq pharao suꝑ abrã
uiris.⁊. decluxerũt eũ
et urorẽ illiꝰ. et omĩa
que habebai. Lc .iii.

Expanded text:
lagellavit autDominus Pharaonem plagis maximis, et domum ejus, propter Sarai uxorem Abram. Vocavitque Pharao Abram, et dixit ei: Quidnam est quod fecisti mihi? quare non indicasti quod uxor tua esset? Quam ob causam dixisti esse sororem tuam, ut tollerem eam mihi in uxorem? Nunc igitur ecce conjux tua, accipe eam, et vade. Praecepitque Pharao super Abram viris: et deduxerunt eum, et uxorem illius, et omnia quae habeba
Abbreviated transcription (Latin):
fatuarum uirgi¬
num extinguntur:
quia earum oꝑa que
clara hominib foris
apparuerant : in ad¬
uentu iudicis intus
obscurantur. et a deo

Expanded text:
fatuarum virginum exstinguuntur, quia earum opera, quae clara hominibus foris apparuerant, in adventu judicis intus obscurantur. Et a Deo
Abbreviated transcription (Latin):
esinite ulterius a
conseruo ur̃o bap¬
tizari: presens est clñs
omnium nr̃m. qui bap¬
tizat ad uitam. Illum
sequimini. illi credite:
ab illo lauachrum salutis

Expanded text:
esinite ulterius a conservo vestro baptizari velle. Praesens est Dominus omnium nostrum, qui baptizat ad vitam; illum sequimini, illi credite, ab illo lavacrum salutis
Abbreviated transcription (Latin):
le totius doli artifex
mimicus. furoris sui
errore deceptus: dum
xp̃m temptat ut ho¬
minem. deum ĩ hoĩe
non uideret. Nos frẽs¬

Expanded text:
le totius doli artifex inimicus furoris sui errore deceptus, dum Christum tentat ut hominem, Deum in homine non videret. Nos ve
Abbreviated transcription (Latin):
cat: cui tamen ad lu¬
crum deseruire dissi¬
mulat: et timuisse se
dicit. in lucrum talen¬
tum expendere: qͥ hoc
solum timere debuerat.
ne hoc sine lucro addo¬
minũ reportaret. Sũt
pleriq intra scãm eccle¬

Expanded text:
um vocat, cui tamen ad lucrum deservire dissimulat, et timuisse se dicit in lucrum talentum expendere, qui hoc solum timere debuerat, ne hoc sine lucro ad dominum reportaret. Sunt plerique inter sanctae Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
tionem: nec ponet ibi
tentoria arabs: nec pa¬
stores requiescent ibi:
s requiescent ibi bestie
et replebuntur domus

Expanded text:
tionem. Nec ponet ibi tentoria Arabs, nec pastores requiescent ibi, sed requiescent ibi bestiae, et replebuntur domus
Abbreviated transcription (Latin):
giosa esuries: hic fideli¬
um pastus animarũ:
ut ieiunium nr̃m san¬
ctificet castitas: ornet
pacientia: benignitas
foueat: miscdia letificet.
commendet humilitas.
His quadragesimã xp̃i
put possumus uirtuti¬
b subsequam᷑: ut genu¬
no quodam corporis ani¬
miq ieiunio. diuine
nos semꝑ gr̃e cõmende¬

Expanded text:
giosa esuries, hic fidelium pastus animarum, ut jejunium nostrum sanctificet castitas, ornet patientia, benignitas foveat, misericordia laetificet, commendet humilitas: his Quadragesimam Christi prout possumus, virtutibus subsequamur, ut gemino quodam corporis, animique jejunio, divinae nos semper gratiae commende
Abbreviated transcription (Latin):
demptori nr̃o unũ sine
altero placere nequaꝗͣ
potest: si aut is qui bona
agit adhuc luxurie inqͥ¬
namenta non deserit.
aut is qui castitate pre¬
minet. necdum se ꝑ bo¬
na oꝑa exercet. Nec casti¬
tas ergo magna est sine
bono oꝑe: nec opus bo¬
nũ est aliquid sine ca¬

Expanded text:
m nostro unum sine altero placere nequaquam potest, si autem is qui bona agit adhuc luxuriae inquinamenta non deserit, aut is qui castitate praeeminet necdum se per bona opera exercet. Nec castitas ergo magna est sine bono opere, nec opus bonum est aliquid sine ca
Abbreviated transcription (Latin):
onem ppłi mei in e¬
gypto: et clamorem
eius audiui: ꝓpt̾ duri¬
tiam eoꝵ qui presũt
oꝑib. Et sciens dolo¬
rem eius descencli ut
liberarem eum: de ma

Expanded text:
onem populi mei in Aegypto et clamorem eius audivi propter duritiam eorum qui praesunt operibus et sciens dolorem eius descendi ut liberarem eum de ma
Abbreviated transcription (Latin):
homiris qui app̃hen¬
dit istud: custodiens
sabbatum ne polluat
illud: custodiens ma¬
nus suas ne faciat
omne malũ: et ñ di-¬

Expanded text:
hominis qui apprehendit istud; custodiens sabbatum ne polluat illud, custodiens manus suas ne faciat omne malum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
ih̾c non sibi s no¬
bis. Saptizatur ñ ut
purificetur aquis: s ut
aquas ip̃e scĩficet. Bap¬
tizatur nouus homo:
ut noui baptismatis
constituat sacrametei
Aꝑti sunt et inquit ad

Expanded text:
sus non sibi, sed nobis: baptizatur, non ut purificetur aquis, sed ut aquas ipse sanctificet: baptizatur novus homo, ut novi Baptismatis constituat sacramentum. Aperti sunt, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
est. Duo autẽ sunt q̃
iubentur. et lumbos re¬
stringere. et lucernas
tenerẽ: ut et mundicia
sit castitatis in corpore
et lumen ueritatis in

Expanded text:
est . Duo autem sunt quae jubentur, et lumbos restringere, et lucernas tenere, ut et munditia sit castitatis in corpore, et lumen veritatis in
Abbreviated transcription (Latin):
me insule:⁊
gentes mu¬
tent fortitudinẽ. Acce¬
dant et tunc loquant᷑.
simul ad iudiciũ ꝓpin¬
quemus. Quis susciti¬
uit ab oriente iustum:
uocaiit eum ut seq̃re¬
tur se. Dabit. in consp̾¬
tu eius gentes: et regs
obtiriebit. Dabit qua¬
si puluerem gladio eiꝰ
sicut stipulam uento
raptari arcui eius. ꝑ¬
sequentur eos: tͣnfibi̾t
in pace: semita ĩ pedi

Expanded text:
me insulae, et gentes mutent fortitudinem: Accedant, et tunc loquantur, simul ad judicium propinquemus. Quis suscitavit ab oriente justum, vocavit eum ut sequeretur se? Dabit in conspectu ejus gentes, et reges obtinebit: Dabit quasi pulverem gladio ejus, sicut stipulam vento raptam arcui ejus. Persequetur eos, transibit in pace, semita in pedi
Abbreviated transcription (Latin):
bñdictus celũ ascencdit.
Tunc itaq scĩ uiri obi¬
tur ficut p̃sentes disci.¬
puli uiderunt: ita absen¬
tes ex signo qd eis p̃dic

Expanded text:
nedictus ascendit. Tunc itaque sancti viri obitum sicut praesentes discipuli viderunt, ita absentes ex signo quod eis praedic
Abbreviated transcription (Latin):
timam multitudineti
ñ a ꝓximo mari gali¬
lee. neq eñi hoc m̃itas¬
Ili loco poneret. sza ma¬
ti magno reoi ẽẽ cog̃¬
ninatam: in qua etiã
prus et sydon comp̃hen¬

Expanded text:
timam multitudinem non a proximo mari Galilaeae neque enim hoc miraculi loco poneret, sed a mari magno reor esse cognominatam, in qua etiam Tyrus et Sidon comprehen
Abbreviated transcription (Latin):
gentium ciuitates
sint uideis quidem sorte
date: s non abeis posses-¬
le eo qd̃ hostes extermi¬
nare nequirent: consul¬
t nominatim ponu¬
tur. ut quanta sit fa¬
ma uirtusq saluatoris
intimetur: que exteras
itiam ad sanitatem do¬
trinamq capessendam
auitates accersiat. R¬

Expanded text:
gentium civitates sunt, Judaeis quidem sorte datae, sed non ab eis possessae, eo quod hostes exterminari nequirent, consulte nominatim ponuntur, ut quanta sit fama virtusque Salvatoris intimetur, quae exteras etiam ad sanitatem doctrinamque capessendam civitates accersiat.
Abbreviated transcription (Latin):
ue fidelissima pro¬
missio tam late
ꝑorbem iam patet im¬
pleta: ut etiam nos ip̃i
de gentib ad fidei illius

Expanded text:
ae fidelissima promissio tam late per orbem jam patet impleta, ut etiam nos ipsi de gentibus ad fidei illius
Abbreviated transcription (Latin):
ne simul cũ sua coniuge
benedici ꝓmeruit. ut qͥ
eatenꝰ abrã. Idẽ pat̾ excel-¬
sus dictus ẽ. deinde abra-¬
ham idẽ pat̾ multarũ
gentiũ uocaret᷑. quia pa-¬
trem inquit multaꝵ gẽ-¬
tiũ constitui te. R Descẽ-

Expanded text:
ne simul cum sua conjuge benedici promeruit, ut qui eatenus Abram pater excelsus dictus est, deinde Abraham, id est pater multarum gentium, vocaretur: quia patrem, inquit, multarum gentium constitui te. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ds̃ adam: ⁊
dixit ei. Adam ubi es.
Qui ait. uocem tuam
audiui in paradiso: et
timui eo qd̃ nudus

Expanded text:
nus Deus Adam, et dixit ei: Adam, ubi es? Qui ait: Vocem tuam, Domine, audivi in paradiso, et timui eo quod nudus
Abbreviated transcription (Latin):
iste apud math̾ii
non solum mutus. s et
cecus fuisse narratur: cu¬
ratusq clicitur a ctño.
ita ut loqueretur et ui¬
deret. Tria generalia sig¬
na: simul in uno homi¬
ne ꝑpetrata sunt. Cecus
uidet: mutus loquitur:
possessus a demone lib̾a̾t᷑.

Expanded text:
iste apud Matthaeum non solum mutus, sed et caecus fuisse narratur, curatusque dicitur a Domino, ita ut loqueretur et videret. Tria ergo signa simul in uno homine perpetrata sunt. Caecus videt, mutus loquitur, possessus daemone liberatur.
Abbreviated transcription (Latin):
fit opus in publi¬
co quatinꝰ intentio ma¬
neat in occulto: ut et de
bono oꝑe ꝓximis p̃be-¬
amus exemplum. et ta-¬
men ꝑ intentionẽ qua
do soli placere querimꝰ.
semꝑ opterus secretũ.
Thesaurus autem. cele¬
si est desiderium: ager
uro in quo thesaurus
absconditur. disciplina
sudii celestis. RAudi fi¬

Expanded text:
sit opus in publico quatenus intentio maneat in occulto, ut et de bono opere proximis praebeamus exemplum, et tamen per intentionem, qua Deo soli placere quaerimus, semper optemus secretum. Thesaurus autem coeleste est desiderium, ager vero in quo thesaurus absconditur disciplina studii coelestis. Quem
Abbreviated transcription (Latin):
ualiter aũt ista¬
dilectio sit tenen
da ip̃e insinuat: qui
in plerisq scripture
sue sententiis. et ami¬
cos iubet cdiligi inse.
et iniuricos diligi ꝓpt̾
se. Ille enim ueracit̾
caritatem habet: qui
et amicum diligit in
deo: et inimicũ cliligit

Expanded text:
ualiter autem istadilectio tenenda sit, ipse insinuat, qui in plerisque Scripturae suae sententiis et amicos jubet diligi in se, et inimicos diligi propter se. Ille enim veraciter charitatem habet, qui et amicum diligit in Deo, et inimicum diligit
Abbreviated transcription (Latin):
quentie liberarent. et
paulaturi resolutis in
nobis tenebris peccatoꝵ.
matutina susceptione
consuescerent. ut ꝑfecti
facilius possemus tole¬
rare solis ardorem: hoc
est. ut pͥmum nos pre-¬
ceptis simpliciorib eru¬
dirent: quo capatiores
efficerent celestiũ secreto¬

Expanded text:
quentiae liberarent, et paulatim, resolutis in nobis tenebris peccatorum, matutina nos susceptione consuescerent; ut perfecti facilius possimus tolerare solis ardorem, hoc est primum nos praeceptis simplicioribus erudirent, quo capaciores efficerent coelestium secreto
Abbreviated transcription (Latin):
ola in penetralib:
quã nemo uirorũ
uideretz solus angl̾s re¬
piret. Sola fine comite:
sola sine teste. Et ne qͦ
legeneri depͣuaretur af¬
latu: ab angło salutat᷑.
disce uirgo u̾borũ uita¬
ł lasciuiam: maria eti¬
em salutationẽ angeli
uerebatur. Erat tamen

Expanded text:
ola in penetralibus, quam nemo uirorum uideret, solus angelus repperiret: sola sine comite, sola sine teste, ne quo degeneri deprauaretur adfatu, ab angelo salutatur. disce, uirgo, uerborum uitare lasciuiam; Maria etiam salutationem angeli uerebatur. erat tamen
Abbreviated transcription (Latin):
srepidare uirginũ est.⁊
D omnes uiri ingres¬
lus pauere: om̃es uiri
iffatus uereri. Discant
nulieres. ꝓpositum pu¬
uris imitari. R Aue ma

Expanded text:
repidare uirginum est et ad omnes uiri ingressus pauere, omnes uiri adfatus uereri. discant mulieres propositum pudoris imitari. sola