comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
adꝑcipiendã doctrinam fidi: quȩ nullus ꝑsecutorum
claudere potuit Glausit uero acq destruxit culturã
idolorum: quã nullus ꝑsecutorũ aꝑire potuit: Aꝑuit
etiã aditum regni celestis electis: qd nulla uis demonum
claudere potest Clausit uero eundem aditũ reprobis
qd nullus eis aꝑire potit. Scio oꝑatua Eece dedi eoram
te ostium aꝑtum qđ̃ nemo potest claudere: quia mo¬
dicam habes uirtutem. & seruasti u̾bum meum. & non
negasti nomen meum: Uidetur michi quod iste an¬
głs eccłȩ filadelfiȩ. non satis indiuinis scripturis fui̾t
eruditus: & ideo dixerit eum modicam habuisse uirtutẽ.
adreuincendos uidelicet inimicos fidei uitatis Et est
sensus: Quia inꝑsecutione constans fuisti. & seruasti
uͥbum meũ. idẽ ap̃dicatione u̾bi mei non cessasti. & no¬
men meum non negasti: ideo quia modicã habesuir-¬
tutem. dedi coram te ostium aꝑtum indiuinis scrip¬

Expanded text:
ad percipiendam doctrinam fidei, quae nullus persecutor ad percipiendam doctrinam fidei, quae nullus persecutor claudere potuit: clausit vero atque destorum, quam nullus persecutorum aperire potuit. Aperuit etiam aditum regni coelestis suis electis, quod nulla vis daemonum claudere potest: clausit vero eumdem aditum reprobis, quod nullus eis aperire poterit. Scio opera tua: ecce dedi coram te ostium apertum quod nemo potest claudere; quia modicam habes virtutem, et servasti verbum meum, et non negasti nomen meum. Videtur mihi quod iste angelus Ecclesiae Philadelphiae non satis in divinis scripturis fuerit eruditus, et ideo dixerit eum modicam habuisse virtutem ad revincendos videlicet inimicos fidei veritatis. Id est sensus: Quia in persecutione constans fuisti, et servasti verbum meum, id est, a praedicatione verbi mei non cessasti, et nomen meum non negasti; ideo quia modicam habes virtutem, dedi coram te ostium apertum in divinis scrip
Abbreviated transcription (Latin):
iustorũ omĩb patebunt. hec inseriptio atq falsa suspi¬
cio amentib eorum delebitur. cũ eorũ dãpnationem
ꝓmpietatibus sius conspexerint: Et con fitebor nom̃
eius coram patre meo: &e coram angłis eius. Confessio
tunc fiet nominũ iustorũ: quando scđ̃m qualitatem
delfiȩ seribe: Hȩcdicit sc̃s et uerus: qui habet clauẽ
dauid Legimus in libro regũ: qd̃ dixerit dñs ad dauid
Et erit cum dormieris cum patrib tuis. suscitabo semen
tuum quod egredietur exte: & firmabo regnum eius
insempiternum: Ego ero ei inpatrem: et ipse erit micbi
infilium. Hoc de xp̃o eẽ dictum: nullus ẽ. nͥ ꝑfidus
iudeus qui abneget Ꝙ indomo obserata: nullus nͥ
ꝑelauem potest introire: Filius gͦ dĩ habet clauem db̃:
steria quȩ ineo latebant: qd nullus claudere poterit.
Clausit uero obseruantiam litt̾e legalis suꝑfluam: qͣm
nullus aꝑire potit: Aꝑuit etiam corda gentilium.

Expanded text:
justorum omnibus patebunt, haec inscriptio atque falsa suspijustorum omnibus patebunt, haec inscriptio atque falsa suspicio a mentibus 510 eorum delebitur, cum eorum damnationem pro impietatibus suis conspexerint. Et confitebor nomen ejus coram Patre meo, et coram angelis Dei. Confessio ista tunc fiet nominum justorum, quando secundum qualitatem esiae scribe: Haec dicit sanctus et verus, qui habet clavem David. Legimus in libro Regum, quod dixerit Dominus ad David: Et erit cum dormieris cum patribus tuis, suscitabo semen tuum, quod egredietur ex te, et firmabo regnum ejus in sempiternum. Ego ero illi in patrem, et ipse erit mihi in filium . Hoc de Christo esse dictum nullus est, nisi perfidus Judaeus, qui ambigat. Et in domum obseratam nullus nisi per clavem potest introire. Filius ergo Dei habet clavem David, steria, quae in eo latebant, quod nullus claudere poterit: clausit vero observantiam litterae legalis superfluam, quam nullus aperire poterit. Aperuit etiam corda gentilium
Abbreviated transcription (Latin):
dicit ineuangłio Et ꝓprias oues uocat nominatim:
& educit eas Isti gͦ pauci qui uoce di laudari meren¬
tur. ñͣinquinauerunt uestimenta sua: idẽ munditiã
rit. & uitia omiã ase expulerit: eandem munditiã quã
baptiratus possidet. & ipse consequetur Hoc ideo dicit.
ut pastorem sardis ȩccłȩ. & om̃s etiã pastores adpenite¬
tiam ꝓuocet Ꝙ ñ delebo nomen eius de libro uitȩ. Si
librum uitȩ predestinationẽ uocat: quomͦ delibro uitȩ
aliquis deleri potest. cum apłs dicat quos autẽ p̃desti¬
nauit hos et uocauit. & quos uocauit hos et iustifica¬
uit. & quos uistificauit ip̃sos et glorificauit. nͥ forte
ita intelligamus. quia sunt multi qui abhominib iusti
putantur. s in conspectu dĩ inusti existunt. E rgo bomi¬
nes qui eos iustos existimant: iam in libro di eos seriptos
eẽ putant S indie iuditii cum facta reproborum atq

Expanded text:
dicit in Evangelio: Et proprias oves vocat nominatim, dicit in Evangelio: Et proprias oves vocat nominatim, et educit eas . Isti ergo pauci, qui voce Dei laudari merentur, non inquinaverunt vestimenta sua, id est, munditiam rit, et vitia omnia a se expulerit, eamdem munditiam quam baptizatus possidet, et ipse consequetur. Haec ideo dicit, ut et pastorem Sardis Ecclesiae, et omnes etiam peccatores ad poenitentiam provocet. Et non delebo nomen ejus de libro vitae. Si librum vitae praedestinationem vocat, quomodo de libro vitae aliquis deleri potest, cum Apostolus dicat: Quos autem praedestinavit, hos et vocavit: et quos vocavit, hos et justificavit: et quos justificavit, ipsos et glorificavit ? Nisi forte ita intelligamus: Sunt multi qui ab hominibus justi putantur, sed in conspectu Dei injusti exsistunt. Ergo homines qui eos justos aestimant, jam in libro Dei eos scriptos esse putant: sed in die judicii, cum facta reproborum atque
Abbreviated transcription (Latin):
hora fur uenturus eẽt: uigilaret utiq et non sineret
ꝑfodi domũ suam: Epatrem familias. mentem possu¬
mus intelligẽ: quia sicut pat̾ familias omnib qui in
domo sunt principatur: ita et mens omĩb actib corpo¬
ris. & cogitationib prefertur. Pater gͥ familias dormit
furq ueniens domũ eius ꝑfodit: quando mens indelecta¬
nonib carnalib requiescens. mors dũ ñ preuidetur suꝑ¬
uenit: atq domum corꝑis ꝑfodiens animam abstrabit
cem ñ ut furẽ. s ut lib̾atricem ꝑfert S habes pau¬
ca nomina in sardis: qui non inquinauerunt uesti¬
menta sua Ecce pastori negligenti subditi uigiles¬
yponuntur. ut saltem eorum imitatione ꝓficeret. S
mirum. eur pauea nomina habere dicatur. & ñ pati¬
cos homines S ad excellentiam magnã aliciuus seĩ
ptinet. cum eum ds nominatĩ seue dicitur sicut
moysi ꝑfecto uiro dr̃. Nouite exnomine. & dñs

Expanded text:
hora fur venturus esset, vigilaret utique, et non sineret hora fur venturus esset, vigilaret utique, et non sineret perfodi domum suam . Per patremfamilias mentem possumus intelligere; quia sicut paterfamilias omnibus qui in domo sunt, principatur: ita et mens omnibus actibus corporis et cogitationibus praefertur. Pater igitur familias dormit, furque veniens domum ejus perfodit, quando mens in delectationibus carnalibus requiescens, mors dum non praevidetur, supervenit, atque domum corporis perfodiens, animam abstrahit. n ut furem, sed ut liberatricem perferet. Sed habes pauca nomina in Sardis, qui non inquinaverunt vestimenta sua. Ecce discipuli pastori negligenti praeponuntur, ut saltem in eorum imitatione proficeret. Sed mirum, cur pauca nomina habere dicatur, et non paucos homines. Sed hoc ad excellentiam magnam alicujus sancti pertinet, cum eum Deus nominatim scire dicitur, sicut Moysi perfecto viro dicitur: Novi te ex nomine; et Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
fatue acontubnio sponsi celestis repulse sunt: quia
oleum caritatis inuasis suis habe noluerunt: Inmen¬
de gͦ habe qualit̾ acceꝑis. & audieris: & serua. & peniten¬
tiam age: Id ẽ recordare qualit̾ fidem xp̃i inbaptisma
de ꝑceꝑis: ubi ꝓmi̾sti renuntiaturũ dẽ diabolo et om¬
nib oꝑib euis Recordare etiam quia adoctorib fidei
xpĩane. qui te fidem xp̃i docuerunt: qualit̾ te uiuere
oportet audisti: Et serua qd̃ audisti. & penitentiam
age: eo qd abonis oꝑib tãdui torpueris. Sigͦ non
uigilaueris. id ẽ adbona oꝑa agenda temetipsum no
excitaueris. ueniam tanquã fur: et nescies qua hora
ueniam ad de. Illi dñs tanquã fur suꝑuenit. ut eũ
ꝑ mortẽ abhac mundana habitatione subtrahat.
qui inprauitatib suis requiescens. neq auitiis uult
abstinere. ne ipsam mortem ante ocłos ponere. sicut
dñs dicit in euangłio: quia sisciret pater familias qua

Expanded text:
fatuae a contubernio sponsi coelestis repulsae sunt, quia fatuae a contubernio sponsi coelestis repulsae sunt, quia oleum charitatis in vasis suis habere noluerunt . In mente ergo habe qualiter acceperis et audieris, et serva, et poenitentiam age: id est, recordare qualiter fidem Christi in baptismate perceperis, ubi promisisti renuntiaturum te diabolo, et omnibus operibus ejus: recordare etiam quid a doctoribus fidei christianae qui te fidem Christi docuerunt, qualiter te vivere oporteret, audisti: Et serva quod audisti, et poenitentiam age; eo quod a bonis operibus tamdiu torpuisti. Si ergo non vigilaveris; idniam tamquam fur, et nescies qua hora veniam ad te. Illi Dominus tamquam fur supervenit, ut eum per mortem ab hac mundana habitatione subtrahat; qui in pravitatibus suis requiescens, neque a vitiis vult abstinere, neque ipsam mortem ante oculos ponere, sicut Dominus dicit in Evangelio: Quia si sciret paterfamilias familias qua
Abbreviated transcription (Latin):
escet suꝑ eum sp̃s dni. sp̃s sapientiȩ & intellectus. sp̃s con¬
sili & fortitudinis. sp̃s scientiȩ & pietatis: et replebit eũ
sp̃s timoris dnĩ. De his septem spiritib qd dñs dederit
insequentib dicemus: Quid sint aut̃ septẽ stelle. suꝑius
dictum ẽ. Sequitur Scio oꝑa tua: quia nomen habe
qd̃ uiuas. & mortiuis es Nomen habebat qđ iuueret
idẽ nomen xp̃ianũ: s mortuus erat. quia fidei oꝑa quȩ
ẽ caritas non habebat Esto uigilans: & confirma ceta
que moritura erant. Uigilat: qui semꝑ bona oꝑa exercet
P recipitur gͦ huic ut ugilet. idẽ ut incaritatis operib¬
semet ipsum exerceat: ne parua bona quȩ ad huc udebat᷑
habere deperirent: Et enim sicut corpꝰ mortuum ẽ sine
anima: ita & nos quelibet bona uideamur habere. mor¬
tua sunt. sicaritas defuit Non enim inuenio oꝑa
tua plena: coram deo meo: Non erant plena s uaeua:
quia caritate ñ replebantur. Unde et quinq uirgines

Expanded text:
intellectus, spiritus consilii et fortitudinis, spiritus scientiae et pietatis: et replebit eum spiritus timoris Domini . De his septem spiritibus, quod Dominus dederit, in sequentibus dicemus: quid sint autem septem stellae, superius dictum est. Sequitur, Scio opera tua, quia nomen habes quod vivas, et mortuus es. Nomen habebat quod viveret, id est, nomen christianum: sed mortuus erat; quia fidei opera, quae est charitas, non habebat. Esto vigilans, et confirma caetera, quae moritura erant. Vigilat qui semper bona opera exercet: praecipitur ergo huic, ut vigilet, id est, ut in charitatis operibusemetipsum exerceat; ne parva bona quae adhuc videbatur habere, deperirent. Quia sicut corpus mortuum est sine anima, ita et nos quaelibet bona videamur habere, mortua sunt, si charitas defuerit: Non enim invenio opera tua plena coram Deo meo. Non erant plena, sed vacua; quia charitate non replebantur: unde et quinque virgines
Abbreviated transcription (Latin):
rea: sicuit ad iberemiã ioquitur dicens. Priusquã te¬
formarẽ inutero nouite: & ante quã exires deuulua scĩfi¬
caui te: & ꝓpħam ingentib dedi te: In scđo quoq psal

Expanded text:
rea, sicut ad Hieremiam loquitur dicens: Priusquam terea, sicut ad Hieremiam loquitur dicens: Priusquam teformarem in utero, novi te: et antequam exires de vulva, sanctificavi te; et prophetam in genti
Abbreviated transcription (Latin):
et tanquã uas figuli confringentur. sicut et ego accepi
apatre meo: ꝑfinem in hoc loco: mors intelligit᷑. Qui gͦ
uicerit mundum et concupiscentias eius. & ꝑseueraueri
usq infinem: dabitur ei potestas suꝑ gentes. & reget eas
inuirga ferrea: S si ꝑfinem mors intelligitur: quomodo
electi post mortẽ gentes regere dicuntur. cum in illa beata
uita nullus sit qui regatur inuirga ferrea. ubi nichil
distortũ nichilq prauum inuenitur. nisi forte eo sensu in¬
telligamus quo illud. qui fecit quȩ futura sunt. Omĩa
enim quȩ scđm dispositionẽ dei fienda sunt. inp̃destinati¬
one eius iam quasi facta existunt: quia non potest fieri
ut immutetur aliquid exomĩb quȩ statuit ds ut fiant
Similit̾ et scĩs quos p̾sciuit ds futuros ustos & inbonis
oꝑib ꝑ seueraturos. ante ortum illorũ hec p̃stitit ut ha¬
beant potestatem suꝑ gentes. & regant eas inuirga fer¬

Expanded text:
et tamquam vas figuli confringentur, sicut et ego accepi et tamquam vas figuli confringentur, sicut et ego accepi a Patre meo. Per finem in hoc loco mors intelligitur: qui ergo vicerit mundum et concupiscentias ejus, et perseveraverit usque in finem; dabitur ei potestas super gentes, et reget eas in virga ferrea. Sed et si per finem mors intelligitur, quomodo electi post mortem gentes dicuntur regere; cum in illa beata vita nullus sit, qui regatur in virga ferrea; ubi nihil distortum, nihilque pravum invenitur? Nisi forte eo sensu intelligamus, quo illud: Qui fecit, quae futura sunt. Omnia enim quae secundum dispositionem Dei fienda sunt, in praedestinatione ejus jam quasi facta exsistunt; quia non potest fieri ut immutetur aliquid ex omnibus, quae statuit Deus ut fiant. Similiter et sanctis, quos praescivit Deus futuros justos, et in bonis operibus perseveraturos, ante ortum illorum hoc praestitit, ut habeant potestatem super gentes, et regant eas in virga fer
Abbreviated transcription (Latin):
dicebant. qui a nisi circũcidatis carnem p̃putiĩ urĩ. non
potestis salui fieri: isti autem circumeisionem ñ carnalit᷑
sed spãliter intelligentes. circumcidebant acordib suis
& acarne sua omnia uitia Iui dicebant ut obseruarent.
sabbatum nichil oꝑis ineo facientes: isti autẽ omẽ tempꝰ
uite suȩ ꝓsabbato accipientes ab omĩ oꝑe seruili. id esti
apeccatis inquantum poterant abstinere curabant:¬
Nonmittã suꝑ uos aliud pondus. Idẽ qui infide ꝑstitistis.
qui falsos apłos non recepistis Non mittã suꝑ uos aliud
nede: donec ueniam: Ac si diceret Quia paruuli estis
& lac uob opus ẽ non solidus cibus: fidem quã didici¬
stis tenete donec ueniam: ut ꝑ aspirationis mee grãm
adaltiora oꝑa uirtutum agenda uos prouocem. Et
qui uicerit et custodierit usq infinem oꝑa mea. dabo
illi potestatem suꝑ gentes. et reget eas inuirga ferrea.

Expanded text:
dicebant, quia nisi circumcidatis carnem praeputii vestri, non dicebant, quia nisi circumcidatis carnem praeputii vestri, non potestis salvi fieri: isti autem circumcisionem non carnaliter, sed spiritualiter intelligentes, circumcidebant a cordibus et a carne sua omnia vitia. Illi dicebant, ut servarent sabbatum, nihil in eo facientes operis: isti vero omne tempus vitae suae pro sabbato accipientes, ab omni opere servili, id est, a peccatis, in quantum poterant, abstinere curabantNon mittam super vos aliud pondus, id est, qui in fide perstitistis, qui falsos apostolos non recepistis. Non mittam super vos aliud nete, donec veniam. Ac si diceret: Quia parvuli estis, et lac vobis opus est, non solidus cibus, fidem quam didicistis, tenete, donec veniam; ut per aspirationis meae gratiam ad altiora opera virtutum agenda vos provocem. Et qui vicerit, et custodierit usque in finem opera mea, dabo ei potestatem super gentes, et reget eas in virga ferrea,
Abbreviated transcription (Latin):
hanc. qui cognouerunt altitudinem sathane. quẽ ad mo¬
dum illi dicunt: ñ mittã suꝑ uos aliud pondus: Hoc
qd dicit. iudetur michi ñ addoctrinam mulieris tantum
s ad falsos apłos ꝑtinere: qui docebant eos qui exgenti¬
bus erediderant. ut inlegem et cireumcisionẽ u̾terent᷑:
Etquia iudei de legis obseruantia suꝑbiebant. & post
euangłium datum. custodia legis sedm litterã. aliud
nichił ẽ quã seruitus diaboli: possumus ꝑaltitudinẽ
sathane ipsam legem sicarnalit impleatur intelligere:
trinam hanc: idẽ qui non receperunt doctrinam illius¬
pessimȩ mulieris Qui ñ cognouerunt altitudinẽ satha¬
ne: quẽ ad modũ illi dicunt. idẽ qui legẽ ñ receꝑunt quẽ¬
admodũ falsi apłi dicunt. ut eam carnaliter impleant:
R eceperunt quidem eam ut spiricaliter impleant: ñ recȩpe¬
runt autẽ eam. ut carnaliter custodiant: Uerbi grã Iili

Expanded text:
hanc, qui non cognoverunt altitudinem satanae, quemadmohanc, qui non cognoverunt altitudinem satanae, quemadmodum illi dicunt, non mittam super vos aliud pondus. Hoc quod dicit, videtur mihi non ad doctrinam mulieris tantum, sed ad falsos apostolos pertinere, qui docebant eos, qui ex gentibus crediderant, ut in Legem et circumcisionem verterentur. Et quia Judaei de Legis observantia superbiebant, et post Evangelium datum custodia Legis secundum litteram nihil est aliud quam servitus diaboli; possumus per altitudinem satanae, ipsam Legem, si carnaliter impletur, intelligere. octrinam hanc, id est non pessimae mulieris: qui non cognoverunt altitudinem satanae, quemadmodum illi dicunt, id est qui Legem non susceperunt, quemadmodum falsi apostoli dicunt, ut eam carnaliter impleant: receperunt quidem eam, ut spiritualiter impleant; non receperunt autem eam, ut carnaliter custodiant . Verbi gratia: illi
Abbreviated transcription (Latin):
&e diues dequo dicit dñs in euangłio Mortuus ẽ autem
diues: &e sepultus ẽ in inferno ꝑtribllationẽ autẽ maximã
inqua ponendi erant qui mechabantur cum ea nͥpeniten¬
tiam agerent. & ꝑmortem qua filii euis int̾ficiendi erãt:
eadem pȩna inferni designatur. Et scient om̃s ȩccłȩ: qr
ego sum scrutans renes et corda ꝑrenes qui infra corpus
continentur. et ex quib libido ꝓcedere dicitur. peccata ab¬
scondita: ꝑcorda autem. cogitationes occulte designan¬
tur: Et ẽ sensus: Et scient. uidelicet indie uiditii. qui¬
A et ipsa mulier & om̃s qui decepti sunt abea dãpnabũ¬
tiuiz om̃s ȩccłȩ. id ẽ om̃s qui xp̃iano nomine censentur.
non solum electi: sed et reprobi quia ego sum scrutans re¬
nes et corda: id ẽ ñ solum peccata quȩ patent. uerũ etiam
& que latent: s et ipsas cogitationes intueor Et in illa

Expanded text:
et dives, de quo dicit Dominus in Evangelio: Mortuus est autem et dives, de quo dicit Dominus in Evangelio: Mortuus est autem et dives, et sepultus est in inferno . Per tribulationem vero maximam, in qua ponendi erant, qui moechabantur cum ea, nisi poenitentiam agerent; et per mortem in qua filii ejus interficiendi erant, eadem inferni poena designatur. Et scient omnes Ecclesiae, quia ego sum scrutans renes et corda. Per renes qui infra corpus continentur, et ex quibus libido procedere dicitur, peccata abscondita: per corda autem cogitationes occultae designantur. Et est sensus: Et scient, videlicet in die judicii, quando et ipsa mulier, et omnes qui decepti sunt ab ea, damnabuntur; omnes Ecclesiae, id est, omnes qui christiano nomine censentur, non solum electi, sed etiam 508 reprobi, quia ego sum scrutans renes et corda, id est, non solum peccata quae patent, verumetiam et quae latent: sed et ipsas cogitationes intueor, et in illa
Abbreviated transcription (Latin):
bantur Et dedi illi tempus ut penitentiam ageret:
et ñ uult penite̾ afornicationib suis Sic et beatus iob de im¬
pio dicit̃: Dedit illi ds̃ locum penitentiȩ: et ille abusus ẽ
eo insuꝑbiam: Ecce mitto eam inlectum: et qui mechaban¬
tur cum ea intribulatione maxima. nisi penitentiam ege¬
rint: & filios eius interficiam Ecce mulieri et filiis ei
penitentie locus nullus ꝓmittitur: eo qd penitentie tẽ¬
pus adeo sibi indultum spreuerint His aut̃ qui mecha¬
bantur: ad huc locus penitentiȩ ꝓmittitur Uidentur gͦ
mͥ hi qui mechabantur cum eos designare: qui prauis eiꝯ
assertionib fauentes. nec dum extoto infoueam malitie
eius demersi sunt. ꝑfilios autem eius illi designantur
qui iam extoto decepti ab ea. medicamentũ correptionis
nullo modo recipere uolebant: ꝑlectum aut̃ inquomu¬
lier mitenda erat. infernus designatur: in quo sepultus ẽ

Expanded text:
bantur. Et dedi illi tempus, ut poenitentiam ageret, bantur. Et dedi illi tempus, ut poenitentiam ageret, et non vult poenitere a fornicationibus suis. Sicut et beatus Job de impio dicit: Dedit illi Deus locum poenitentiae, et ille abusus eo est in superbiam . Ecce mitto eam in lectum, et qui moechantur cum ea, in tribulatione maxima, nisi poenitentiam egerint, et filios ejus interficiam morte. Ecce mulieri, et filiis ejus poenitentiae locus nullus promittitur, eo quod poenitentiae tempus a Deo sibi indultum spreverint: iis autem qui moechabantur cum ea, adhuc locus poenitentiae repromittitur. Videntur ergo mihi ii, qui moechabantur cum ea, eos designare, qui pravis ejus assertionibus faventes, nec dum autem ex toto in foveam malitiae ejus demersi fuerant: per filios autem ejus eos designari, qui jam ex toto ab ea decepti medicamentum correctionis nullo modo recipere volebant. Per lectum autem in quo mulier mittenda erat, infernus designatur, in quo sepultus est
Abbreviated transcription (Latin):
bet ocłos ut flammã ignis: & pedes euis similes auricaleo:
Quid ista significent: suꝑus dictum ẽ Scio oꝑa tua &e ca¬
ritatem tuam. & fidem. et minist̾ium. et pacientiam: ec oꝑa
tua nouissima plura priorib. Hic ꝑomĩa laudatur: s sicut
sequentia manifestant. sola taciturnitatis culpa in to
reddarguitur S habeo adu̾sum te: quia ꝑmittis mulierẽ
iezabel quȩ sedicit ꝓpheten. docere et seduce seruos meos.
fornicari et manducare deydolatitis: Hec mulier quȩ
iezabel impussimȩ cõꝑatur. ideo se ꝓpheten mendaciter
confirmabat: ut facilius sub religionis nomine. falsam
doctrinã inpopłm dĩ introdueeret & sicut iezabel coge
płm di acultura di. idẽ afide recta conabatur ꝑ prauam
doctrinã separare: Fornicatur enim anima. quȩcumq
adeo creatore suo recedic Idolotitum uocat illud quod
idolis erat consecratum. Docebat enim hȩc mulier niebil
nocere fidelib: sicomederent carnes quȩ idolis immola¬

Expanded text:
bet oculos ut flammam ignis, et pedes ejus similes aurichalco. Quid ista significent, superius dictum est. Scio opera tua, et charitatem, et fidem, et ministerium, et patientiam tuam, et opera tua novissima plura prioribus. Hic per omnia laudatur, sed sicut sequentia manifestant, sola taciturnitatis culpa in eo redarguitur. Sed habeo adversum te, quia permittis mulierem Jezabel, quae se dicit propheten, docere et seducere servos meos, fornicari, et manducare de idolothytis. Haec mulier, quae Jezabel impiissimae comparatur, ideo se propheten mendaciter affirmabat, ut facilius sub religionis nomine falsam doctrinam in populum Dei introduceret: et sicut Jezabel cogebpulum Dei a cultura Dei, id est, a fide recta, conabatur per pravam doctrinam separare. Fornicatur enim anima, quaecumque a Deo creatore suo recedit. Idolothytum vocat illud, quod idolis erat consecratum. Docebat enim haec mulier nihil nocere fidelibus, si comederent carnes, quae idolis immola
Abbreviated transcription (Latin):
diues sum et locupletatus: & nullius egeo: Diues et lo¬
cupletatus recte dr̃ qui omĩb uirtutib plenus usq ad
culmen ꝑfectionis excreuit. Iste autẽ presul eccłȩ laodi¬
tie. ꝓpter solam fidem omnĩb iurtutib diuitem se et lo¬
cupletem estimabat. & nichil se adsalutem eternam adquiren¬
dam aliud egere. non recogitans illud qd̃ dicit apłs. quia
qui cũ pauꝑtate et nuditate etiam aliqua infirmitate
premimur: Similiter & iste miser & miserabilis. Sidõ de¬

Expanded text:
dives sum, et locupletatus, et nullius egeo. Dives et lodives sum, et locupletatus, et nullius egeo. Dives et locupletatus recte dicitur qui omnibus virtutibus plenus, usque ad culmen perfectionis excrevit. Iste autem praesul Ecclesiae Laodiceae propter solam fidem omnibus virtutibus divitem se et locupletem aestimabat, et nihil se ad salutem aeternam acquirendam aliud egere, non recogitans illud quod dicit apostolus:qui cum paupertate et nuditate etiam aliqua infirmitate premitur. Similiter et iste miser et miserabilis ideo d
Abbreviated transcription (Latin):
Calidus non erat: quia caritas illi deerat: Ytinam frigi¬
dus eẽs. aut calidus Idẽ utinam aut caritate ferueirs.
aut te peccatorem sicut es existimares: ut ꝑtimorem ignis
eterni & penitentiam adbona oꝑa agenda impellereris.
S quia tepidus es: incipiam te euomere exore meo. Aqua
tepida si hausta fu̾it fastidium generat. ideoq facile reicut
In os uero dnĩ tune ingredimur. quando ꝑbaptismum
aiuciis omĩb emundati menbra eius efficimur. Igitur
si fidem quȩ ꝑcaritatẽ oꝑatur. & quã inbaptismo ꝓmisi¬
mus acaritate tepescentes oꝑari negleximtis. ab ore dnĩ
ueluti quoddã nociuũ ac fastidiosum fetidũq reicimur
sieut ipse dixit de se ipso discipulis suis Ego sum uitis
et uos palmites: et pater meiis agricola ẽ. Omnẽ palmitẽ
non ferentẽ inme fructum precidet: et omnẽ qui fructum¬
fert purgabit. ut fructum plus ferat. Quia dicis. quod

Expanded text:
calidus non erat; quia charitas illi deerat. Utinam frigicalidus non erat; quia charitas illi deerat. Utinam frigidus esses, aut calidus: id est, utinam aut charitate ferveres; aut te peccatorem, sicut es, aestimares; ut per timorem ignis aeterni et poenitentiam ad bona opera agenda impellereris. Sed quia tepidus es, incipiam te evomere ex ore meo. Aqua tepida si hausta fuecit, fastidium generat; ideoque facile rejicitur. In os vero Domini tunc ingredimur, quando per baptismum a vitiis omnibus emundati, membra ejus efficimur. Igitur si fidem quae per charitatem operatur, et quam in baptismate promisimus, a charitate tepescentes operari neglexerimus, ab ore Domini, veluti quoddam nocivum ac fastidiosum fetidumque rejicimur, sicut ipse dixit de se ipso discipulis suis: Ego sum vitis, et vos palmites; et Pater meus agricola est. Omnem palmitem non ferentem in me fructum, praecidet eum, et omnem qui fert fructum, purgabit eum, ut fructus plus afferat . Quia dicis quod
Abbreviated transcription (Latin):
lis adredẽptionẽ generis humani descendente. simul &
scĩ descenderunt: qui iam ꝑ predestinationis grãm illi con¬
uncti erant. quos ꝑmiscđiam suã redimere ueniebat:
Et nomen meũ nouum Uidelicet ut uocetur filius dei:
sicut et egosum filius di Et angło laodoitiȩ ecclȩ scribe:
ec dicit amen: testis fidelis et uerus: Amen. uere: siue fide
liter interp̃tatur: Quod ẽ amen: hoc et testis fidelis &¬
uerus Qui ẽ pͥncipiũ ereature di Non ideo se pͥicipium
cirature dicit dei qd̃ ipse sit creatus. s qd̾ abipso omiã sim
creata: uit puta architectus fecit domũ. si interrogauens
quis fuit pͥncipiũ domus. dicetur tibi artifex qui eam pre
mente concepit. & postea edifficauit. quia domus sibime
ipsi pͥncipium dare non potuit. Scio oꝑa tua: quia
neq frigidus es neq calidus: Frigidus non erat: quia
quãuis oꝑabdĩ non haberet sola fide se iustũ existimabat

Expanded text:
lis ad redemptionem generis humani descendente, simul etiam lis ad redemptionem generis humani descendente, simul etiam sancti descenderunt; quia jam per praedestinationis gratiam illi conjuncti erant, quos per misericordiam suam redimere 511 veniebat. Et nomen meum novum; videlicet ut vocetur filius Dei, sicut et ego sum Filius Dei. Et angelo Laodiceae Ecclesiae scribe: Haec dicit: Amen, testis fidelis et verus. Amen vere, liter interpretatur: quod est amen, hoc est testis fidelis verus. Qui est principium creaturae Dei. Non ideo se principium creaturae Dei dicit, quod ipse sit creatus, sed quod ab ipso omnia sint creata, ut puta architectus fecit domum: si interrogaveris quis fuerit principium domus, dicetur tibi: Artifex, qui eam prius mente concepit, et postea aedificavit; quia domus sibimet ipsi principium dare non potuit. Scio opera tua, quia neque frigidus es, neque calidus. Frigidus non erat; quia quamvis opera fidei non haberet, sola fide se justum existimabat:
Abbreviated transcription (Latin):
quẽad modũ diuulsus ẽ diabolus. qui decelesti beatitu¬
dine suꝑbiendo cecidit Et scriba suꝑ eũ nomen dĩmei.
N omen hoc dei: ẽ eternum: Nomen gͦdei qd̃ e ȩternum.
suꝑ unũquẽq ustum scribitur. quando eternitas ei cũ
anõ ꝑmanendi largitur Et nomen ciuitatis dei mei no¬
ue ierłm. que descendit dexȩlo adeo meo. Noua ihrłm
illa ẽ celestis. que non ex lapidib sicut uetus: s ex scĩs ho¬
minib cotidie edifficatur. Iherłm aut̃ interpretatur
mereatur Aliter Nomen ihrłm suꝑ unũquẽq electũ
scribitur eo qd̾ sit ipse iherłm inquẽ ds regnare dignet᷑.
insocietate uidelicet angłoꝵ. omĩũq electoꝵ qui iherłm
celestis uocantur. S mirũ cur iherłm decelis descendisse
dieitur. cũ sciamus electos om̃s aterris adcelos conscendẽ
cotidie. non decȩlestib adterrena relabi S dnõ decȩ¬

Expanded text:
quemadmodum avulsus est diabolus, qui de coelesti beatituquemadmodum avulsus est diabolus, qui de coelesti beatitudine superbiendo cecidit. Et scribam super eum nomen Dei mei. Nomen hoc Dei est aeternum: nomen ergo Dei, quod est aeternum, super unumquemque justum scribitur, quando aeternitas ei cum Domino permanendi largitur. Et nomen civitatis Dei mei novae Hierusalem, quae descendit de coelo a Deo meo. Nova Hierusalem illa est coelestis, quae non ex lapidibus, sicut vetus, sed ex sanctis hominibus quotidie aedificatur. Hierusalem autem interpretatur fine videre mereatur. Aliter: Nomen Hierusalem super unumquemque electum scribitur, eo quod ipse Hierusalem, in quem Deus regnare dignetur, in societate videlicet angelorum omniumque electorum, qui Hierusalem coelestis vocantur. Sed mirum, cur Hierusalem de coelis descendisse dicitur, cum sciamus electos omnes a terris ad coelos conscendere quotidie, non de coelestibus ad terrena relabi. Sed Domino de coe
Abbreviated transcription (Latin):
nomen meum nouum: Potest ꝑtemplũ eccła designa¬
ri: ꝑcolũpnas aut̃ quȩ sustentant tẽplũ. predicatores.
Nam et paulus apłs petrũ & iacobũ. colũpnas ȩccłȩ uocat:
eo qd suꝑ ipsos edifficata sit ęccła. sicut dñs dixit pitro
Tues petrus: et suꝑ hanc petrã edi ficabo eccłam meam:
S uidetur mͥ ꝓpter hoc qđ sequitur & foras ñegreditur
amplius: ñ ad p̃sentem eccłam. s ad celestẽ ꝑtinere hanc
sententiam: Nam multi fuerunt qui eolũpne ȩccłȩ di¬
cebantur. s ꝓpter prauã doctrinã abea exierunt: sicut
fuit origenes. & multi alii: ꝑtemplum gͦ celestis habi¬
tatio: ꝑ colũpnã uero unusquisq electus potest desi¬
ide incelesti beatitudine Ꝙ sicut colũpna in loco inquo
statuitur firmissima stabilitate ꝑseuerat: ita et unus¬
quisq electus incelesti beatitudine tã firmissima stabili¬
tatem acreatore suo consequitur. ut nũquã ab ea diuellat᷑

Expanded text:
mplius . Potest per templum Ecclesia designari: per columnas autem, quae sustentant templum, praedicatores. Nam et Paulus apostolus Petrum et Jacobum columnas Ecclesiae vocat; eo quod super ipsos aedificata sit Ecclesia, sicut Dominus dixit Petro: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam . Sed videtur propter hoc, quod sequitur: Et foras non egredietur amplius; non ad praesentem Ecclesiam, sed ad coelestem pertinere hanc sententiam. Nam multi fuerunt, qui columnae Ecclesiae dicebantur: sed propter pravam doctrinam eorum, ab ea exierunt, sicut fuit Origenes, et alii multi. Per templum ergo coelestis habitatio, per columnam vero unusquisque electus potest desiid est, in coelesti beatitudine: et sicut columna in loco, in quo statuitur, firmissima stabilitate perseverat, ita et unusquisque electus in coelesti beatitudine tam firmissimam stabilitatem a creatore suo consequitur, ut numquam ab ea divellatur;
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ uero eius non ꝑsemet ipsos. s ꝑ ipsum Dedit pater
filio potestatẽ scdm qd̾ homo ẽ: ut sedeat inchrono eiꝰ.
Dedit et filius potestatem scĩs suis: ut sedeant et ipsi inthio¬
no eius S xp̃s adddexteram patris sedet sicut dicit psal¬
mista. dixit dñs dño meo sede adextris meis: quia equa¬
lis ẽ patri Scĩ autẽ ñ ad dexteram filii sedere dicunt᷑.
s. in sedib sius: sicut dixit dñs ineuangło Sedebitis
et uos suꝑ sedes xii. uidicantes duodecim tribus isrł.
aiu̾sas se des sortiuntur scđm meritorum diu̾sitatem Prestet
hoc nob dequo loquimur. ut inea:um sediliũ distributi¬
one nos miseri partem habere mereamur. ib̃s xp̃s dñs nr

Expanded text:
Dedit Pater Filio potestatem secundum quod homo est; ut sedeat in throno ejus: dedit et Filius potestatem sanctis suis, ut sedeant et ipsi in throno ejus. Sed Christus ad dexteram Patris sedet, sicut dicit Psalmista: Dixit Dominus Domino meo, sede a dextris meis ; quia aequalis est Patri: sancti autem non ad dexteram Filii sedere dicuntur, sed in sedibus suis, sicut dixit Dominus in Evangelio: Sedebitis et vos super sedes duodecim, judicantes duoddiversas sedes sortiuntur secundum meritorum diversitatem. Praestet hoc nobis, de quo loquimur; ut in earum sedium distributione nos miseri partem habere mereamur, Jesus Chr
Abbreviated transcription (Latin):
pueris: E ccesto ad ostium & pulso. Siquis audierit
uocem meam et aꝑuit ianuam intrabo ad illũ. & cena¬
bo cum illo: & ipse mecum Pulsat dñs ad ostium nr̃m
resinquentes ad bona oꝑa agenda conu̾tamur Uocem
eius audimus &e ianuam aꝑimus: cum mandata eius
tota mentis intentione suscipimus: Ad nos uero ipse in¬
trat: cum caritatẽ suam incordib nrĩs plantat Cenat
uero nob̃cum: cũ de nr̃is ꝓfectib gaudet Cenamus nos
cum illo: cum despe cȩlestis gloriẽ exulcamus: Qui uice¬
rit dabo ei potestatẽ sedere mecum inthrono meo. sicu
et ego uici: & sedi cum patre meo inthrono eius Uicit

Expanded text:
pueris. Ecce sto ad ostium, et pulso: si quis audierit pueris. Ecce sto ad ostium, et pulso: si quis audierit vocem meam, et aperuerit januam, intrabo ad illum, et coenabo cum illo, et ipse mecum. Pulsat Dominus ad ostium nostrrelinquentes, ad bona opera agenda convertamur. Vocem ejus audimus, et januam aperimus; cum mandata 512 ejus tota mentis intentione suscipimus. Ad nos vero ipse intrat, cum charitatem suam in cordibus nostris plantat. Coenat vero nobiscum, cum de nostris profectibus gaudet. Coenamus nos cum illo, cum de spe coelestis gloriae exsultamus. Qui vicerit, dabo ei potestatem sedere mecum in throno meo; sicut et
Abbreviated transcription (Latin):
bona Et non appareat confusio nuditatis tuş. Con¬
fusio nuditatis illa ẽ. dequa dicit psalmista Ecce enm
ĩ iniquitatib conceptis sum: & inpeccatis concepit me ma¬
ter mea. Hanc aut̃ confusionem nuditatis: oꝑib bonis
oꝑire debemus Nam quãus iste ep̃s fidem haberet nudꝰ
tamen dr̃: eo quod aboꝑib fidei uacaret. Ec collirio in¬
unge ocłos tuos. ut uideas: ꝑ collirium qui caliginem
abocłis detergit lacrimasq educit: penitentia. atq cordis¬
cõpunctio potest intelligi Ipsa ẽ namq que abocłis men¬
dis caliginẽ cecitatis detergit: atq ad uidendũ quȩ sit
retibutio ustorum. & pena peccatorũ acuit: L go qͦs
amo: arguo & castigo Sicut dicit seriptura quẽ enĩ
diligit dñs corripit: flagellat autẽ omnem filiũ quẽ re¬
cipit E mulare gͦ & penitentiam age. idẽ emulare bo¬
nos. & penitentiam age. eo qd abonis oꝑib usꝙ mͦtor¬

Expanded text:
bona. Et non appareat confusio nuditatis tuae. Conbona. Et non appareat confusio nuditatis tuae. Confusio nuditatis illa est, de qua dicit Psalmista: Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum, et in peccatis peperit me mater mea . Hanc autem confusionem nuditatis bonis operibus operire debemus; nam quamvis iste episcopus fidem haberet, nudus tamen dicitur; eo quod ab operibus fidei vacaret. Et collyrio inunge oculos tuos, ut videas. Per collyrium, quod caliginem ab oculis detergit, lacrymasque educit, poenitentia atque compunctio cordis potest intelligi; ipsa est namque quae ab oculis mentis caliginem caecitatis detergit, atque ad videndum quae sit retributio justorum et poena peccatorum acuit. Ego quos amo, arguo et castigo. Sicut dicit Scriptura: Quem enim diligit, Dominus corripit: flagellat autem omnem filium, quem recipit . Aemulare ergo, et poenitentiam age: id est, aemulare bonos, et poenitentiam age; eo quod a bonis operibus usque modo tor
Abbreviated transcription (Latin):
purgatur ꝑ abstinentiã. suꝑbia ꝑhumilitatẽ. libido ꝑpu
diticiam. odium. auaricia. inuidia. & multa alia ꝑ caritatẽ.
Similiter et uitia cetera habent hostes suos: aquib aut um¬
cuntur aut iuncunt. Et quia suꝑius dñs dicit ut au¬
rum idẽ sapientia ase ematur. querendũ nob ẽ quo p̃cio
sapientia ematur. cũ iob dicat ñ dabit᷑ aurũ obrizum ꝓ
ea : nec aliud quid quod int̾ homines preciosus habetur:
S quo precio ematur: ipse beatus iob manifestat cũ dicit.
Timor dnĩ ipsa ẽ sapientia. & recedẽ amalo. intelligentia.
Non qd̾̃ ille qui timet ꝑfectus sit insapientia. cum apłs di¬
cat. qui autẽ timet ñ ẽ ꝑfectus incaritate: s qd̾ sapientiã
iã incipit possidẽ. qui pro ea precium dare inchoat
tationẽ uirtutũ qd̃ ẽ sapientia. nemo ꝑuenire potest.
Et uestimentis albis induaris Uestimenta alba sunt oꝑa

Expanded text:
purgatur per abstinentiam, superbia per humilitatem, libido per purgatur per abstinentiam, superbia per humilitatem, libido per pudicitiam; odium, avaritia, invidia, et multa alia, per charitatem. Similiter et caetera vitia habent hostes suos, a quibus aut vincuntur, aut vincunt. Et quia superius Dominus dicit, ut aurum, id est, sapientia, a se ematur; quaerendum nobis est, quo pretio sapientia ematur, cum Job dicat: Non dabitur aurum obrizum pro ea ; nec aliud quid, quod inter homines pretiosius habetur. Sed quo pretio ematur, ipse beatus Job manifestat, cum dicit: Timor Domini ipsa est sapientia, et recedere a malo intelligentia . Non quod ille, qui timet, perfectus sit in sapientia, cum apostolus dicat: Qui autem timet, non est perfectus in charitate : sed quod sapientiam jam possidere incipit, qui pro ea pretium dare inchoat. tationem virtutum, quod est sapientia, nemo pervenire potest. Et vestimentis albis induaris. Vestimenta alba sunt opera
Abbreviated transcription (Latin):
ruim sapientia intelligitur. sicut scriptum e Thes.¬
aurus desiderabilis requiescit in ore sapientis. Quod
ꝓbatum dr: quia ꝓbatos & ꝑfectos reddit om̃s quos pos¬
sidet: Ignitum uero iõ dicitur. quia eorũ mentes in qui¬
bus babitat. inamorem dĩ atq ꝓximi accendit & quia
uera sapientia ex diuinis scripturis accrescit: psalmista
manifestat cum dicit Eloquia dnĩ eloquia casta argen¬
tum igne examinatũ ꝓbatum terre purgatũ septuplum
Eloquia diĩ eloquia casta sunt: quia castas mentes aui¬
ciis reddunt S eum nichil purgari possit nͥ qd sordi¬
dum ẽ: querendũ nob̃ ẽ quomodo eloquia dnĩ purga¬
ridicantur. inquib nichil sordidum eẽ potest. E loquia
gͦ dñi sicut argentum igne examinata eẽ diciutur: qr
mentes fidelium aliquando igne penitentiȩ. aliquando
igne caritatis omĩb sordib uitiorum examinant: Quod
aũt ait ꝓbatũ terrȩ. in hebreo habet seꝑatum aterra:
omnia uitia purgantur: quẽ ad modũ gule uitium

Expanded text:
t scriptum est: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Quod probatum dicitur, quia probatos et perfectos reddit omnes, quos possidet. Ignitum vero ideo dicitur, quia eorum mentes in quibus habitat, in amorem Dei atque proximi accendit. Et quia vera sapientia ex divinis scripturis accrescit, Psalmista manifestat, cum dicit: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum, probatum terrae, purgatum septuplum . Eloquia Domini eloquia casta sunt; quia castas mentes a vitiis reddunt. Sed cum nihil purgari possit, nisi quod sordidum est, quaerendum nobis est, quomodo eloquia Domini purgari dicantur, in quibus nihil sordidum esse potest. Eloquia ergo Domini sicut argentum igne examinata esse dicuntur; quia mentes fidelium aliquando igne poenitentiae, aliquando igne charitatis ab omnibus sordibus vitiorum examinant. Quod autem ait: Probatum terrae, in Hebraeo habet: Separatum a terra. omnia vitia purgantur: quemadmodum gulae vitium
Abbreviated transcription (Latin):
incelis ẽ. Hec gͦ u̾ba dnĩ quȩ ꝓtulimus aꝑte demonstrãt
ꝑuirgam ferream euangłium: ꝑligneã autẽ. fragilem &
mollem legem sigurari: ꝑ uasa autem figuli: corda genti¬
lium omĩb errorib demonum repleta designantur. Quȩ
atactu ferree uirge confracta sunt. quia ueniente euangłii
grã omĩs error gentilium destructus ẽ: & que erant antea
uasa fictilia. facta sunt uasa contra omnia tẽptamenta
demonĩ. & contra ꝑsecutiones hominũ malorũ fortissima.
Et dabo illi stellam matutinam. Idẽ. me ipsum illi dabo:
Ipse ẽ enim stella matutina: dequo dicit scriptura Orietꝰ
stella exiacob. et exurget homo de isrł: et ꝑcutiet duces
moab Moab dicitur ex patre. Et dñs dixit uideis. yos
expatre diabolo estis Duces g moab ꝑcussit: quando
om̃s fabricatores errorum exinaniuit Et angło sardis
eccłȩ scribe: Hec dicit qui habet septem sp̃s dei: et sep¬
tem stellas Septem sp̃s dei. septem dona sunt sp̃s scĩ: quȩ¬

Expanded text:
 verba Domini quae protulimus, aperte demonstrant per virgam ferream Evangelium, per ligneam autem fragilem et mollem Legem figurari: per vasa autem figuli corda gentilium omnibus erroribus daemonum repleta designantur, quae a tactu virgae ferreae confracta sunt; quia veniente Evangelii gratia, omnis error gentilium destructus est, et quae erant antea vasa fictilia, facta sunt vasa ferrea, contra omnia tentamenta daemonum, et contra persecutiones hominum malorum fortissima. Et dabo illi stellam matutinam: id est, meipsum dabo illi; ipse est enim stella matutina, de quo dicit Scriptura: Orietur stella ex Jacob, et exsurget homo de Israel, et percutiet duces Moab . Moab dicitur ex patre: et Dominus Judaeis dixit: Vos ex patre diabolo estis. Duces ergo Moab Dominus percussit, quando omnes fabricatores errorum exinanivit. CAPUT III.-- Et angelo Sardis Ecclesiae scribe: Haec dicit, qui habet septem spiritus Dei, et septem stellas. Septem spiritus Dei septem sunt dona Spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
mandata đi spes celestis patriȩ. dulcia facit: sicut dicit psal
orimeo. Illi gͦ soli seiunt nomen dĩ: qui eustodiunt manda¬
ta dei Qui uero scłm diligunt. qui inquibusdam utiis
semet ipsos deiciunt. qui desideria carnis suȩ ꝑficiunt. ne¬
sciunt nomen diquia cimorem et amorẽ eiꝰ amente sua
abiciunt aliter. Potest ꝑ calculũ nomenq ineo seriptũ

Expanded text:
mandata Dei spes coelestis patriae dulcia facit, sicut dicit Psalmmandata Dei spes coelestis patriae dulcia facit, sicut dicit Psalmel et favum ori meo ! Illi ergo soli sciunt nomen Dei, qui custodiunt mandata Dei: qui vero saeculum diligunt, qui in quibusdam vitiis semetipsos dejiciunt, qui desideria carnis suae perficiunt, nesciunt nomen Dei; quia timorem et amorem ejus a mente sua abjiciunt. Aliter: Potest per calculum nomenque in eo scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
quadã necessitate eogente omĩb modis abstinebat. Quis
horum tibi uidetur saporem mellis satius cognouisse:
tiq respondebis michi. quia is qui eus dulcedine ꝑfrui
cẽt saporis: utͥq dulcissimum eẽ fateretur S ille diceret
qd audiuit: iste qd̃ exꝑtus erat. Illius lingua loqueretur
quod fauces ignorabant: istius aut̃ qd delectatio doeuera
Ille gͥ qui mel non adutendum. s. ad iuera exageranda pos¬
sidebat: eos significat qui exscientia diuinarum scriptura¬
rum głam temporalẽ. plus quã eternam capesfunt: Ille uͦ
qui mel ad hoc possidebat. ut eius dulcedine assidue frueret᷑
discere student: ut ꝑ eorum oꝑationem ad głam eternam ꝑ¬
uenire mereantur: Illis mãdata dei quãuis ea predicent
dulcia ñ sunt: quia ñ dulcedinem cȩlestis patriȩ. s dulcedi¬
nem terrenã quȩ amaritudinẽ generat. diligunt Istis aut̃

Expanded text:
quadam necessitate cogente, omnibus modis abstinebat. Quis quadam necessitate cogente, omnibus modis abstinebat. Quis horum tibi videtur saporem mellis satius cognovisse? Utique respondebis mihi quia is, qui ejus dulcedine perfrui jus esset saporis, uterque dulcissimum esse fateretur: sed diceret ille, quod audivit; iste, quod expertus erat: illius lingua loqueretur, quod fauces ignorabant, istius autem quod delectatio docuerat. Ille igitur qui mel non ad utendum, sed ad lucra exaggeranda possidebat, eos significat, qui ex scientia divinarum scripturarum gloriam temporalem plusquam aeternam capessunt: ille vero qui mel ad hoc possidebat, ut ejus dulcedine assidue frueretur, discere student; ut per eorum operationem ad gloriam aeternam pervenire mereantur. Illis mandata Dei, quamvis ea praedicent, dulcia non sunt; quia non dulcedinem coelestis patriae, sed dulcedinem terrenam, quae amaritudinem generat, diligunt: istis autem
Abbreviated transcription (Latin):
non solum soluebat sabbatũ. sed & patrem suum dicebat
ẽẽ dm̃. equalem se faciens dõ Si xp̃s equalem se faciebat
dõ: curdieit arrius minorem eẽ filium patre. Hoc gͦ no¬
men qd incalculo scͥptum ẽ. nullus scit nisi qui accipit: qr
omĩpotentiam diuinitatis. equalitate filii cum patre.
nullus scire p̃ualet. nisi cui doctrina euangłiĩ data fu̾t:
Sed ẽ aliud qđ nos mouet Nam paulo suꝑius dixit Uincen¬
ti dabo manna absconditum: & dabo illi calculum candi¬
et calculus. & nominis xpĩ datur scientia: ergo impii qui
diabolum ñ uincunt. s. abeo iuncuntur. quãius baptisma¬
quãuis fidem xp̃i uideantur suscepisse. abhoc mune alien
existunt. S dicit aliquis: Quomodo litteratus quisq & in
diuinis scripturis eruditus. mysterium nominis xpi nescit.:
quãuis & scłm diligat. et uoluptuose uiuat: Huic ego duoru
hominũ similitudinem. mel multum possidentiũ opponã.
ex quib unus ex eo edere solitus erat: alter uero ab eius esu

Expanded text:
n solum solvebat sabbatum, sed et Patrem suum dicebat Deum, aequalem se faciens Deo . Si Christus aequalem se faciebat Deo, cur dicit Arius minorem esse Filium Patre? Hoc ergo nomen quod in calculo scriptum est, nullus scit, nisi qui accipit; quia omnipotentiam, divinitatem, aequalitatem Filii cum Patre nullus scire praevalet, nisi cui doctrina Evangelii data fuerit. Sed est aliud quod nos movet; nam paulo superius dixit: Vincenti dabo manna absconditum, et dabo illi calculum candiet calculus, et nominis Christi datur scientia; ergo impii qui diabolum non vincunt, sed ab eo vincuntur, quamvis baptismaquamvis fidem Christi videantur suscepisse, ab hoc tamen munere alieni exsistunt. Sed dicit aliquis: Quomodo litteratus quisque, et in divinis scripturis eruditus, mysterium nominis Christi nescit; quamvis et saeculum diligat, et voluptuose vivat? Huic ego duorum hominum similitudinem mel multum possidentium opponam, ex quibus unus ex eo edere solitus erat, alter vero ab ejus esu,
Abbreviated transcription (Latin):
mietis et ñ erit qui extereat: Et iterum: Comedetis ue¬
tustissima ueterum et uetera nouis suꝑuenientib ꝓicietis.
et multa alia quȩ ad delectationes carnales ꝑtinent̃: Hie
autẽ dicit᷑ idete negrauentur corda urã incrapula et e¬

Expanded text:
mietis, et non erit qui exterreat ; et iterum: Comedetis vemietis, et non erit qui exterreat ; et iterum: Comedetis vetustissima veterum, et vetera novis supervenientibus projicietis ; et multa alia quae ad delectationes carnales pertinent. Hic autem dicitur: Videte ne graventur corda vestra in
Abbreviated transcription (Latin):
et dabo tibi gentes hereditatẽ tuã: & possessionẽ tuam
terminos terrȩ Reges eos in uirga ferrea: tanquã uas fi¬
guli confringes eos Dedit pater filio potestatem: ut re¬
gat gentes iuirga ferrea: Dedit et filius potestatem
iex. Nam uirga lignea qua utebatur moyses: ipsam le¬
gem quȩ abeo data ẽ p̃tendebat: Ipsa nãq uirga sicut in
exodo legimus ꝑcussit bis silicem. & egressesunt aquȩ largi
sime: quia xp̃s scđm hoc qd dictum erat ueniens. fluenta
doctrine celestis. idẽ euangium de se ꝓduxit Bibit ꝓpłs
et uimenta: idẽ iudei et gentes Ipsa etiam uirga int̾ab¬
naculo floruit nucesq produxit: quia intab̾naculo ȩcclẽ
diximus: ut demonstraremus ꝑligneã uirgã designatã
fuisse legem & quia austeriora sunt precepta nõui te¬
stamenti quãueteris: non incongrue ꝑuirgam ferream
euangłium: ꝑ ligneam autẽ lex figuratur. In illa dicit᷑
comedectis & saturabimini. bibetis et in ebriabimini. dor¬

Expanded text:
tatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae. Reges eos in virga ferrea, tamquam vas figuli confringes eos . Dedit Pater Filio potestatem, ut regat gentes in virga ferrea: dedit et Filius potestatem Lex. Nam virga lignea, qua utebatur Moyses, ipsam legem, quae ab eo data est praetendebat; ipsa namque virga, sicut in Exodo legimus , percussit bis silicem, et egressae sunt aquae largistus secundum hoc quod dictum erat, veniens, fluenta doctrinae coelestis, id est, Evangelium, de se produxit. Bibit populus et jumenta, id est, Judaei et gentes. Ipsa etiam virga in tabernaculo floruit, nucesque produxit ; quia in tabernaculo Ecclesiae diximus, ut demonstraremus per ligneam virgam designatam fuisse Legem. Et quia austeriora sunt praecepta novi Testamenti quam veteris, non incongrue per virgam ferream Evangelium, per ligneam autem Lex figuratur. In illa dicitur: Comedetis, et saturabimini; bibetis, et inebriabimini; dor