comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ideoque ingenitum  dicunt esse dissimilem quasi uero quod alibi
saepeiamdixi generatio potestatissit nonnaturae. Cum enĩ
dico genitum non propri&atem naturae sed signifucationem ge¬
nerationis ex praessi : Hoc exemplis aeuidentioribus approbabo
Yamsigeneraliter dicam filium nec addam cuius : potest intellegi
& filius hominise filius iniquitatis & filius pestilenti ac
& filius diaboli sicut  deis scriptura testatur & quod inusues & foe¬
tus petudis & pulli columbarur Et ideo in appellatione filioꝵ
non est expressio significata naturae. Atuero sinaturam designa
non est expressio significata naturae.
Atuero sinaturam designa¬
redesidero: Aut hominem nuncupabo. aut equum nominabo. aut
auem dicam. ut natura possit intellegi¬
signare diuinam dm̃uerum debeo nominare.  Cum autem filium dico
generatum significo: Cumpatrem quoque dico generasse declaro Non

Expanded text:
97. Ideoque ingenitum et genitum dicunt esse dissimilem; quasi vero, quod alibi 97. Ideoque ingenitum et genitum dicunt esse dissimilem; quasi vero, quod alibi saepe jam dixi, generatio potestatis sit, non naturae. Cum enim dico genitum, non proprietatem naturae, sed significationem generationis expressi; et hoc exemplis evidentioribus approbabo. Nam si generaliter dicam Filium, nec 725 addam cujus, potest intelligi et filius hominis, et filius iniquitatis, et filius pestilentiae, et filius diaboli, sicut de Judaeis Scriptura testatur : et quod in usu est, et foetus pecudis, et pulli columbarum. Et ideo in appellatione filiorum non est expressio significata naturae. At vero si naturam designanon est expressio significata naturae. At vero si naturam designare desidero, aut hominem nuncupabo, aut equum nominabo, aut avem dicam, ut natura possit intellisignare divinam, Deum verum debeo nominare. Cum autem Filium dico, generatum significo: cum Patrem quoque dico, generasse declaro. Non
Abbreviated transcription (Latin):
& filium distantiam naturae distantiã potẽstrtis : ingenitus inquiđ
& genitus. non possunt uniusesse naturae atque substantiae ut que mad¬
modum inter dumdicunt in operatus & factus non sunt unius naturae
Neque enim discretionem faciunt In geniti & in operati: Neque distanti¬
am uolunt esse intergenitum ł creatum modo utereaturam filium dictnt
rgo quia pater omnem causam hocest &iamsicut greci dicunt supergressus
principium habens ł causam exqua sit. It ideo inquiunt alia
talis substantia efse non potest quia om̃a ex patredo habent subsis¬
tendi causam.undenonesse. usrisimile dicunt. ut filius quia expa¬
tre est. & ex secausam non hab& ut sit sed ex patre similis sit patri
um pat᷑re ex alio causam non habeat. łilius autem ut ipsi alle¬
gant esse non potuerit Nisi hoc ipsum ex patre ut e&̃ acceperit

Expanded text:
et Filium distantiam naturae, distantiam potestatis? Ingenitus, inquit, et Filium distantiam naturae, distantiam potestatis? Ingenitus, inquit, et genitus non possunt unius esse naturae atque substantiae; aut, quemadmodum interdum dicunt, inoperatus et factus non sunt unius naturae. Neque enim discretionem faciunt ingeniti et inoperati, neque distantiam volunt esse inter genitum vel creatum, modo ut creaturam Filium dicant. 96. Dicunt ergo quia Pater omnem causam, hoc est αἰτίαν, sicut Graeci dicunt, supergressus, principium habens vel causam, ex qua sit: et ideo, inquiunt, alia talis substantia esse non potest, quia omnia ex Patre Deo habent subsistendi causam. Unde non esse verisimile dicunt, ut Filius quia ex Patre est, et ex se causam non habeat ut sit, sed ex Patre, similis sit Patri: cum Pater ex alio causam non habeat, Filius autem, ut ipsi allegant, esse non potuerit, nisi hoc ipsum ex Patre ut esset, acceperit.
Abbreviated transcription (Latin):
cumeo qui non sit genitus unius naturae atꝙq substantiae est n
E tsi ideoputamus patemia ioremesse quia genitus non est: Num
exempla suppeere ut deeo quod ingenitum. nonsit dicatur. In¬
genitum Nam & mundum plerique ingenitum esse dixerunt¬
& materiam rerum omnium quam greci y lendicunt quasi
sil uam materialem In genitumesse memorarunt & Ni¬
dent igitur In hoc uerbo prae rogatiuam quandam potesta¬
tis esse non posse nisi forte hoc uerbo sibi honorare dm̃ uiden¬
tur quod phyło sophymundum putauerunt essedonan
Aut hic solus dm̃ dec& sermo cumds ultra sermonum omnium sit ambitum
ihiligitur praeciosum dõ in eo sermone qui communis possit esse cum c&eris
sed tamen quem ad modum uultis in estimabilis sit. huius prae rogatiua
sermonis quae non auctoritate aliqua designatur sed uestro aoftimatur
arbitrio. Quo igitur hoc proficit. ut ex uerbo uelitis facere inter patre

Expanded text:
cum eo qui non sit genitus, unius naturae atque substantiae est. cum eo qui non sit genitus, unius naturae atque substantiae est. Et si ideo putatis Patrem majorem esse, quia genitus non est; numqexempla suppetere, ut de eo quod genitum non sit, dicatur ingenitum. Nam et mundum plerique ingenitum esse dixerunt, et materiam rerum omnium, quam Graeci hylen dicunt, quasi silvam materialem, ingenitam esse memorarunt. Vident igitur in hoc verbo praerogativam quamdam potestatis esse non posse, nisi forte hoc verbo sibi honorare Deum videntur, quo philosophi mundum putaverunt esse donanAut hic solus Deum decet sermo, cum Deus ultra sermonum omnium sit ambitum. Nihil igitur pretiosum Deo in eo sermone, qui communis possit esse cum caeteris. 95. Sed tamen quemadmodum vultis, inaestimabilis sit hujus praerogativa sermonis, quae non auctoritate aliqua designatur, sed vestro aestimatur arbitrio. Quo igitur hoc proficit, ut ex verbo velitis facere inter Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
fateantur. Nam quomodo negant magistrd cuius inuentum sequuntur
Sed sulli hocdicunt. quod arius : iustius ego debeodicere quod a postolus
dixit: Patrem enimdixit ⁊ Noningenitum nominauit Pilium dixit¬
& genitum filiumdixit. Quod leginonego immolibenter usurpo
Quodnon legi. usurpare non debeo ⁊ Sed tamen quod india lectica non
faceremus usurpent sinon. ne forte dicant quia genitum non legimus
patrem sicut filium. Ideo ingenitum. a astimare debemus. In
tellegitur hoc ergo non legitur. sed si intellegitur. Nec spm̃ sem̃
secđ uestram alibi sententiam suenttam nominandus est Si igitꝰ
ingenitum dicitis. & genitum non posse uniusesse substantiae: fu¬
perdst ut depatre & spu sco Quia nec patrem genitum legimus
Sic enim in eo est uis omnis urae disputationis quod ingenitus &
genitus non possinesse unius naturae Ergo quinon est genitus

Expanded text:
fateantur. Nam quomodo negant magistrum, cujus inventum sequuntur? 92. fateantur. Nam quomodo negant magistrum, cujus inventum sequuntur? 92. Sed si illi hoc dicunt, quod Arius: justius ego debeo dicere, quod Apostolus dixit . Patrem enim dixit, non ingenitum nominavit: Filium dixit, et genitum Filium dixit. Quod legi, non nego; immo libenter usurpo: quod non legi, usurpare non debeo. Sed tamen, quod in dialectica non faceremus, usurpent; si non et forte dicant quia genitum non legimus Patrem sicut Filium, ideo ingenitum aestimare debemus. 93. Intelligitur hoc, ergo non legitur. Sed si intelligitur, nec Spiritum ssecundum vestram sententiam nominandus est. Si igitur ingenitum dicitis et genitum non posse unius esse substantiae; superest ut de Patre et Spiritu sancto, quia nec Patrem genitum legimus, non negetis. Si enim in eo est vis omnis vestrae disputationis, quod ingenitus et genitus non possunt esse unius naturae: ergo qui non est genitus,
Abbreviated transcription (Latin):
tulant. Vt quod lectum non sit prolecto usurpent : Produnt se contenti¬
onis studio differre non cognitionem quae rere ueritatis. Namque
in ipsa dilectica. si non concedatur quod concedi sibi postulant quiad itum
contentionis Inueni re desiderant principium inuenire non queunt dis¬
putandi Et hoc ibi ubi contentio est magis dedisputationis argutis:
quamde examine ueritatis. Haec est enim di alecticorum gloria: si uide¬
antur expugna reuerbis. & refellerere ueritatem. Contrade¬
finitio fideiest utueritas non uerba pandantur: Denique uer¬
bã philoso ꝓborum. excludit simplox ueritas piscatorum: Quao
igitur ista ad sertio est Ubi si non donauero ei suerbum Ingenitiasser¬
tionis principium Inuenire non possint. Ubiergo legerint demons¬
trent. Excideratt animo : Nunc redeo Inmemoriam Lectũ
Contendant tamen: simodo a rru sediscipulos esse:

Expanded text:
tulant, ut quod lectum non sit pro lecto usurpent, produnt se contentitulant, ut quod lectum non sit pro lecto usurpent, produnt se contentionis studio differri, non cognitionem quaerere veritatis. Namque in ipsa dialectica si non concedatur, quod concedi sibi postulant, quo aditum contentionis invenire desiderant, principium invenire nequeunt disputandi. Et hoc ibi, ubi contentio est magis de disputationis argutiis, quam de examine veritatis. Haec est enim dialecticorum gloria, si videantur expugnare verbis et refellere veritatem: et contra definitio fidei est, ut veritas, non verba pendantur. Denique verba philosophorum excludit simplex veritas piscatorum. 90. Quae igitur ista assertio est, ubi si non donavero eis verbum ingeniti, assertionis principium invenire non possunt? Ubi ergo legerint, demonstrent. 91. Exciderat animo: nunc redeo in memoriam. Lectum a contendant: contendant tamen, si modo se Arii discipulos esse
Abbreviated transcription (Latin):
re. ut facer& diuinarum. consortes naturam. maximae cum
per filium innaturȩ diuinae consortium. transeamus :
Numquid potest donare quod non habet.: Ergonon est dubium
quia de eo quod hab& don&t Et ideo hab& diuinamnaturã
quia consortia diuinae donat naturae. A postolus quoque pau¬
lus dicendo quinatura non suñdu . ostendit unam ueridi eẽ na¬
turam  Namque & ipse potuit dicere quinaturis non suñdii:
siscira plura litatem
diuinae. eẽ naturae ut alia ess& in patre.
alia infilio alia in spũ scõ
esse : sicut adthe solonicense sdixit. Quomodo conuersiestis. addm̃ asimu¬
lacris seruire dõ uiuo &uero  Illi enim duesse simulantur. Natura aut̃
filius : A doptiuum filium nondicimus: filiumee natura sed eum dicimꝰ
natura osse quiuerus est filius Ergenaturam & substanti amesse diuinã
probauimus lectione. Unitatem quoque non pluralitatem diuinae natu
in genitum patrem legerint⁊ Sed sidia lectico more concedi. slbi idpos¬

Expanded text:
re: Ut nos faceret divinarum consortes naturarum; maxime cum per Filium in naturae divinae consortium transeamus. Numquid potest donare, quod non habet? Ergo non est dubium quia de eo, quod habet, donat; et ideo habet naturam divinam, qui consortia divinae donat naturae. 86. Apostolus quoque Paulus dicendo: Qui natura non sunt dii ; ostendit unam veri Dei esse naturam. Namque et ipse potuit dicere: Qui naturis non sunt dii, si sciret pluralitatem divinae esse naturae, ut alia esset in Patre, alia in Filio, alia in Spiritu sancto. esse? sicut ad Thessalonicenses dixit: Quomodo conversi estis ad Deum a simulacris servire Deo vivo et vero ? Illi enim dii esse simulantur, natura autemFilius. Adoptivum Filium non dicimus Filium esse natura: sed eum dicimus natura esse, qui verus est Filius. 88. Ergo et naturam et substantiam esse divinam probavimus lectione: unitatem quoque non pluralitatem divinae esse ingenitum Patrem legerint. Sed si dialectico more concedi sibi id pos
Abbreviated transcription (Latin):
Parasti inconspec tumeo mensam aduersus eos qui tribulant me: in pinguas¬
tilnoleo caput meum & populum tuum itium in ebrians quam pre¬
qm̃ quȩ sunt inuisibilia non uidentur neo possunt humanis oculis
conprehendi dicant forte. ludeis ds̃ manna pluit coturnices.
aecclosiaeaut̃ illidi lectȩ hȩc sunt quae preparauit. de quibus dictũ
est: Quod oculis non iudit. nec auris audiuit : nec incorde homitus

Expanded text:
parasti in conspectu meo mensam adversus eos qui tribulant me inpinguasparasti in conspectu meo mensam adversus eos qui tribulant me inpinguasti in oleo caput meum et calix meus inebrians quam praequoniam quae sunt invisibilia, non videntur, nec possunt humanis oculis comprehendi dicat forte: Judaeis Deus manna pluit, pluit coturnices : Ecclesiae autem illi dilectae haec sunt quae praeparavit; de quibus dictum est: Quod oculus non
Abbreviated transcription (Latin):
mundare nom pos sunt : Vnderepete quia hac cepisti signaculum spiri¬
tale spm̃ sapientiae & intellectus Sp̃m consilii adquaeuirtutis.
pm̃ cogutationis ad quae pi&atis: Spm̃ scĩ timoris & serua quodaccepis¬
dibustiuis sicut a postolica lectione didicisti: his ablutã plebs diues in sig
nibus ad xp̃i contendit altria dicens: & introibo ad altare diaddnm̃
quiletificat: iuuentutem taoam: Depositis autem inueteratser roris
exuiuis: tenouata inaquilac iuuentutem: Caeleste illud festina
adire conuiuium: Venit igitur & uidens sacro scm̃ altarae compo¬
situm: exclamans ait : Parasti inconspectumeo mensam : hanc loquen¬
tem inducit dauit dicens: Dñs pascit me & nihil mihide erit in loco
pascue ibime collo cauit. super aquecm refectionis edo cauit mo:
tͣsta : Nam & siambulem in medioumbre mortis nontimebomala
qm̃ tu mecum es : Virgatua & baculus ipsa me consolata sunt:

Expanded text:
undare non possint . 42. Unde repete quia accepisti signaculum spiriundare non possint . 42. Unde repete quia accepisti signaculum spiritale, spiritum sapientiae et intellectus, spiritum consilii atque virtutis, spiritum cognitionis atque pietatis, spiritum sancti timoris : et serva quod accepisiritus in cordibus tuis, sicut Apostolica lectione didicisti nibus, ad Christi contendit altaria, dicens: Et introibo ad altare Dei, ad Deum qui laetificat juventutem meam ; depositis enim inveterati erroris exuviis, renovata in aquilae juventute, coeleste illud festinat adire convivium. Venit igitur, et videns sacrosanctum altare compositum, exclamans ait: Parasti in conspectu meo mensam. Hanc loquentem inducit David dicens: Dominus pascit me, et nihil mihi deerit: in loco pascuae ibi me collocavit. Super aquam refesuum nam et si ambulavero in medio umbrae mortis non timebo mala quoniam tu mecum es virga tua et baculus tuus ipsa me consolata sunt
Abbreviated transcription (Latin):
mihi lac tantem ubera matris meae. Inueniens tẽ foris osculabor tẽ
& quidem non spernent. me : Ad sumamte & inducamte indomum
matris meae. & insecrotum eius. quae concepit me docebis me :
Videsquem ad modum. delectata munera. gratiarum. adinterio¬
hierusalem : Quarum gratia hoc est hanimarum fidelium sponsũ
ina morem sui uberiorem desiderat prouocari: Vnde dñs ihs & ip
sae inuitatus tantaȩ. studio caritatis pulchritudine decoris. & gratie
Quod nulla iam in ablutis delicta sorderent. dicit ad hec clesiam:
Pone me ut signa culum incorde tuo: ut sigillum inbrahio tuo:
hoc est decoraes proxima mea. tota formosa es: Nihil tibi deefi.
pone me ut signa culum incorde tuo. quo fides tua. pleno fulgeat
sacramento: Opera quo quae tua luceant. & in maginem di
praeferant. ad cũ ius immaginaem fac ta caritas tua ::¬
Nulla persecutio ne munia tur quam multa aqua excludere flumina

Expanded text:
mihi lactentem ubera matris meae? Inveniens te foris, osculabor te: mihi lactentem ubera matris meae? Inveniens te foris, osculabor te: et quidem non spernent me. Assumam te, et inducam te in domum matris meae, et in secretum ejus quae concepit me. Docebis me . Vides quemadmodum delectata munere gratiarum, ad interioHierusalem, quarum gratia, hoc est, animarum fidelium, Sponsum in amorem sui uberiorem desiderat provocari. 41. Unde Dominus Jesus et ipse invitatus tantae studio charitatis, pulchritudine decoris et gratiae; quod nulla jam in ablutis delicta sorderent, dicit ad Ecclesiam: Pone me ut signaculum in cor tuum, ut sigillum in brachium tuum ; hoc est, decora es, proxima mea, tota formosa es, nihil tibi deest. Pone me ut signaculum in cor tuum; 336 quo fides tua pleno fulgeat sacramento. Opera quoque tua luceant, et imaginem Dei praeferant, ad cujus imaginem facta es. Charitas tua nulla persecutione minuatur, quam multa aqua excludere, flumina
Abbreviated transcription (Latin):
laudatio. Primum duci conparatione tonsarum: Capras enim& in
altis pasci sine periculo nouimus & in prepuptis securas cibum sumere :
Deinde cumtunduntur. dehonerari super fluis: harum gregi conpa¬
ratur hec clesia: multas in se habens. animarum uir tutes quae
perlauacrum super flua pec cata deponant: quae mysticam fidem
& moralem gratiam deferant. xp̃o quaecrucem dñi ihũ loquantur:
nhis formosa est hec desia : Vnde ad eam uerbum ds̃ dicit. tota for¬
mosa es proxima mea. & reprehensio non est inte quia culpademer¬
sa est : Adẽs adhuc alibano sponsa: Ades huc alibano & pertran¬
sibis a principio fidei eo quod renuntians mundo transierit secłm̃
pertransierit ad xpm : It iterum dica ad eam ds̃ uerbum. Quid pulera
& suauis fac taest. caritas indilici istuis : stte turatua similis facta est pal¬
mae & uberatua ab otriaes : Cuirespondit hec desia Quis dabate frater

Expanded text:
laudatio. Primum dulci comparatione tonsarum; capras enim et in laudatio. Primum dulci comparatione tonsarum; capras enim et in altis pasci sine periculo novimus, et in praeruptis securas cibum capere: deinde cum 335 tondentur, deonerari superfluis. Harum gregi comparatur Ecclesia, multas in se habens animarum virtutes, quae per lavacrum superflua peccata deponant, quae mysticam fidem et moralem gratiam deferant Christo, quae crucem Domini Jesu loquantur. 39. In iis formosa est Ecclesia. Unde ad eam Verbum Deus dicit: Tota formosa es, proxima mea; et reprehensio non est in te; quia culpa demersa est. Ades huc a Libano, Sponsa, ades huc a Libano: transibis, et pertransibis a principio fidei ; eo quod renuntians mundo transierit saeculum, pertransierit ad Christum. Et iterum dicit ad eam Deus Verbum: Quid pulchra et suavis facta es charitas in deliciis tuis? Statura tua similis facta est palmae, et ubera tua botris . 40. Cui respondet Ecclesia: Quis dabit te, frater,
Abbreviated transcription (Latin):
cernentes filiae hierusalem. stupe fac te dicunt. Quio eft haec quaeas¬
cendit de albatit hec erat nigra. undenunc subito dealbata a
ubitauerunt enim &iam angelicum resurgeret ihs̃. dubitauerunt
potestates celorum: uidentes quod caro in caelum ascenderet: Deniquae
dicebant: Quisest rex gloriae : & cum alii dicerent : Tollite portas
pribipes ur̃ &t oleuaminiporto &ernales & intro ibit rexglone
Aluidubitabant dicentes: Quis est iste rex gloriae: inesaia quo quas
habes dubitant es uirtutes caelorum dixisse: Quis est iste quiascendit
ex edom robur uestimentorum eius & bosor speciosus instolacandi
qua ipse ut habes ingachariae libro proph&e sordida uestimenta sus
eo ce sormosa es proxima mea: ecceformosaoculitu sicut columbae:
sarum que as cenderunt dela uoc cro que omnes geminos creant & in¬
fecunda non est in eis ut resticula coccinea labiatua : Non mediocris ista

Expanded text:
cernentes filiae Hierusalem stupefactae dicunt: Quae est haec quae acernentes filiae Hierusalem stupefactae dicunt: Quae est haec quae acendit dealbata ? Haec erat nigra, unde nunc subito dealbata! 36. Dubitaverunt etiam angeli cum resurgeret Christus, dubitaverunt Potestates coelorum videntes quod caro in coelum ascenderet. Denique dicebant: Quis est iste Rex gloriae? Et cum alii dicerent: Tollite portas Principis vestri, et elevamini portae aeternales, et introibit Rex gloriae; alii dubitabant dicentes: Quis est iste Rex gloriae ? In Esaia quoque habes dubitantes virtutes coelorum dixisse: Quis est iste qui ascendit ex Edom, rubor vestimentorum ejus ex Bosor, speciosus in stola candqua ipse, ut habes in Zachariae libro prophetae , sordida vestimenta suscEcce formosa es, proxima mea, ecce es formosa, oculi tui sicut columbae ; sarum, quae ascenderunt de lavacro, quae omnes geminos creant, et infecunda non est in eis; ut resticula coccinea labia tua . Non mediocris ista
Abbreviated transcription (Latin):
magis & uos debetis lauere pedes inuicem uobis Cum enimipsae
autor salutis perobedientiam uosredemerit ⁊ Quanto magis uos
seruili cius humilitatis & obedientiae ex hibere debemus obsequium
in uolucrum peccatorum indueris innocentiae casta uelamina. Dequi¬
bus dix proph&a: A sꝑgesme rsopo & mundabor. lauabis me & supot
ses aspergebat sangiuinem agni: Sec đ euangolium quiax p̃ĩerant candi¬
dauestimenta mea sicut nix cumrexur rectionis suaegloriam incuangelio
demonftraret: super niuem dealbatur enculpadimittatur: Vnde
per esaiam dñs ait si fuerint peo cataura sicu fenitium. ut niue deal¬
babo hec uestimenta habens hec clesia perlauacruin regenerationis
as sumpta : dicit incanticis : Nigra sum & docora filia hie rusalem
igraper fragilitatem conditianis humane: decora pergratiam: Nigra
quia ex peccatoribus : decora fidei sacramonto: Hlaec uestimenta:

Expanded text:
magis et vos debetis lavare pedes invicem vobis ! Cum enim ipse magis et vos debetis lavare pedes invicem vobis ! Cum enim ipse auctor salutis per obedientiam nos redemerit; quanto magis nos servuli ejus humilitatis et obedientiae exhibere debemus obsequiuminvolucrum peccatorum, indueris innocentiae casta velamina, de quibus dixit Propheta: Asperges me hyssopo, et mundabor: lavabis me, et super ses aspergebat sanguinem agni : secundum Evangelium, quia Christi erant candida vestimenta sicut nix, cum resurrectionis 334 suae gloriam in Evangelio demonstraret. Super nivem ergo dealbatur, cui culpa dimittitur. Unde et per Esaiam Dominus ait: Si fuerint peccata vestra sicut phoenicium, ut nivem dealbabo . 35. Haec vestimenta habens Ecclesia per lavacrum regenerationis assumpta, dicit in Canticis: Nigra sum et decora, filiae Hierusalem . Nigra per fragilitatem conditionis humanae, decora per gratiam: nigra, quia ex peccatoribus; decora fidei sacramento. Haec vestimenta
Abbreviated transcription (Latin):
gratia spiritali: A scendisti defonte: memento euangelicae lectionis :¬
temmdns noster ihs. in euangelio lauit pedes discipulis suis
Quando uenit ad p&rum : & ait petrus non lauabis mihi pedes in&er
num: Non auertit mistorium: &ideo mrsterium rerusauis
quod grauari humilitatem. serui crederede ret. si sibi obsequi um
dñ patienter amit toret. Cui rospondit dñs.⁊ Simon pinã
lauero tibi pedes: non habebis partem mecum: Quo audito petrus
Dne nontantum pedes inquid sed manus & caput: Respondit dñs a
Q uilotus est non indiga: nisi ut pedes lau&. sed eft mundus totus: Mlun¬
dus erat petrus sed plantam lauare debebat: habebat enim primi homi¬
nis de suc cessione pec catum. quando eum. sub planta uit. serpens
as persua sit errorem : Ideo planta eius abluitur : ut herctaria
pec cata tollantur: Nostta enimpro pria tollantur perbabtismum
relaxantur: Simul cognosce mrsterium ipsum humilitatis consiste¬

Expanded text:
gratia spiritali. 31. Ascendisti de fonte, memento Evangelicae lectionis. Egratia spiritali. 31. Ascendisti de fonte, memento Evangelicae lectionis. Etenim Dominus noster Jesus in Evangelio lavit pedes discipulis suis. Quando venit ad Simonem Petnum ; non advertit mysterium, et ideo ministerium recusavit; quod gravari humilitatem servi crederet, si sibi obsequium 333 domini patienter admitteret. Cui respondit Dominus: Si non lavero tibi pedes, non habebis partem mecum. Quo audito, Petrus: Domine, non tantum pedes, inquit, sed et manus et caput. Respondit Dominus: Qui lotus est, non indiget nisi ut pedes lavet; sed est mundus totus . 32. Mundus erat Petrus, sed plantam lavare debebat; habebat enim primi hominis de successione peccatum: quando eum supplantavit serpens, et persuasit errorem . Ideo planta ejus abluitur, ut haereditaria peccata tollantur; nostra enim propria per baptismum relaxantur. 33. Simul cognosce mysterium in ipso humilitatis consiste
Abbreviated transcription (Latin):
igtur recordare quid responderis: Quod credas in patrem credas
infilium credas. in spm̃ scm̃ : Non habes illicredo in maiorem &mino¬
rem & ultimum: sed ea demuocistuae uocatione constringeris ut si¬
sec cerdotem: considera quid secutum sit Non ncillud quod at dđ
sicut unguentum in capite quod descendit in barbam barbama aron
Hoc est unguentum dequo sala monait: Vnguentum ex in anitumest
nomentuum propter ea adolescentule dilex eruntte & adraxerunt
te: Quante hodic renouate animae dilex erunt te dñe ihũ dicentes ad¬
tra henos poste inodorem uestimentorum tuorum curremus ut odo¬
rem resur reotionis ocurirent : quare hoo fiat: intellege quia oculis
sapienas in capite cius. Ideo inbarbam defluit. idest ingratiam
uuentutis Idest inbarbam a aron: ut fias elec tum genus. sacerdotalo
preciosum: Omnes enim inregnum di consacerdotium ungui mur:

Expanded text:
; recordare quid responderis, quod credas in Patrem, credas ; recordare quid responderis, quod credas in Patrem, credas in Filium, credas in Spiritum sanctum. Non habes illic: Credo in majorem et minorem et ultimum: sed eadem vocis tuae cautione constringeris, ut sisacerdotem: considera quid secutum sit. Nonne illud quod ait David. Sicut unguentum in capite, quod descendit in barbam, barbam Aaron ? Hoc est unguentum, de quo et Salomon ait: Unguentum exinanitum est nomen tuum, propterea adolescentulae dilexerunt te, et attraxerunt te . Quantae hodie renovatae animae dilexerunt te, Domine Jesu, dicentes: Attrahe nos post te, in odorem vestimentorum tuorum currimus , ut odorem resurrectionis haurirent! 30. Quare hoc fiat intellige, quia oculi sapientis in capite ejus . Ideo in barbam defluit, id est, in gratiam juventutis; ideo in barbam Aaron, ut fias electum genus, sacerdotale, pretiosum; omnes enim in regnum Dei et in sacerdotium ungimur
Abbreviated transcription (Latin):
Est ne ad huo quod dubitare debeas cum eudenter tibi dam& ineu¬
angelio pater quiait hic est filius meus in quo conplacui: clamet
filiuis superquem sicut̃ columba sede monstrauit sps sos : clamet & sps¬
ses quisicut eolumba descendit : clam& dauit uox dñi superaquas đs ma¬
gestatis bntonuit : dñs super aquas multas cumtibiscrptura testatur
quo adhierobo al prece signis descenderit decelo & rur sus pre dicante.
belra ignis est mis sus quisacrifitium consecrauit : Non merita perso¬
satum consideres sed of fitia sacerdotum: Et simerita ex pectas
sicu heliam consideras p&riquoque merite ex pectato uel pauli qui
hac cepto adño ihũ hoc nobis misterium tradiderunt. Ignis illis
uisibilis met tebatur ut crederent : nobis inuisibilis oporatur qui
ecpodimnus illis in figuram nobis ad communitionem: Ered cergo adẽ
dnm ilim inuocatum precibus sacer dotum: Qui ait: Vbi fuerunt duo
sunt ibidignatur suam inpertire presentiam: descendisti igitur¬

Expanded text:
Estne adhuc quod dubitare debeas, cum evidenter tibi clamet in Evangelio Pater, qui ait: Hic est Filius meus in quo complacui ; clamet Filius, super quem sicut columba se demonstravit Spiritus sanctusicut columba descendit; clamet David: Vox Domini super aquas, Deus majestatis intonuit: Dominus super 332 aquas multas ; Cum tibi Scriptura testetur quod ad Hierobaal preces ignis descenderit de coelo , et rursus precante Elia, ignis sit missus qui sacrificium consecravit ? 27. Non merita personarum consideres, sed officia sacerdotum. Et si merita spectes; sicut Eliam consideres, Petri quoque merita spectato, vel Pauli, qui acceptum a Domino Jesu hoc nobis mysterium tradiderunt. Ignis illis visibilis mittebatur , ut crederent: nobis invisibilis operatur, qui credimus: illis ad figuram, nobis ad commonitionem. Crede ergo adesse Dominum Jesum invocatum precibus sacerdotum, qui ait: Ubi fuerint duo sunt, ibi dignatur suam impertire praesentiam! 28. Descendisti igitur
Abbreviated transcription (Latin):
fuis sae ut trpum cegnosceres sacramentum : & fortaes saedicas: cum
illa uera columba fuerit quaemis saest. hic qua si columba descendera :
Quo modo illic spetiem fui sedicimus hic ueritatem cum secundum:
grecos. inspetiae columbe sp̃m descendis se sicut scriptum est:
Sed quidtam uerum quam diuinitas. que man& semper : Creatura aut̃t̃
non potest ueritas esse: sed spetiesque facile soluitur ad quaemitratus¬
imul quia eorum. quibabti⁊ antur. Non inspetie es se debeat
sed uera simplititas : Vnde & dñs ait: Estote astuti sicut serpentes
& sim plices sicut columbae : Merito ergo sicut colum ba descendit
ut ad moneret nos simplicitatem colum be habere: & spetiae in ue

Expanded text:
fuisse, ut typum agnosceres sacramenti ? 25. Et fortasse dicas: Cum fuisse, ut typum agnosceres sacramenti ? 25. Et fortasse dicas: Cum illa vera columba fuerit quae emissa est, hic quasi columba descenderit: quomodo illic speciem fuisse dicimus, hic veritatem; cum secundum Graecos in specie columbae Spiritum descendisse sit scriptum ? Sed quid tam verum quam divinitas quae manet semper? Creatura autem non potest veritas esse, sed species, quae facile solvitur atque mutatur. Simul quia eorum qui baptizantur, non in specie esse debeat, sed vera simplicitas. Unde et Dominus ait: Estote astuti sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Merito ergo sicut columba descendit, ut admoneret nos simplicitatem columbae habere debere
Abbreviated transcription (Latin):
tuum sensibilem: inquo gratiaetuae splendor fulgeat: Ergo & illa piscina
infigura : ut credas quia in hunc fontem. uis diuina descendu: Deniquae
paralrticus ille ex spec tabat hominem quem illum nisid ñm iħm natum
ex uirginae : cuius aduenti iam non umbra sanaret singulos seduerttas
uniuersos iste eft ergo quiex pectabatur. ut descenderet.: De quo dix̃
ds pater adiohannem babtistam. superquẽ uideris spin descendentem
decelo & manantem supereum: hic est quibabtr⁊ at inspũ scõ ⁊
Dequores tificatus est iohannes dicens. Quia uidi spm̃ descendentem
decelo quasi columbam: & manentem super eum: Et hicquã sps sicit
columba descendit : Nisiut uideres. Nisut tu cognosceres colum bam
& iamillam quam noe iustus emisit ex arta istius columbo spetiem

Expanded text:
tuum sensibilem, in quo bona opera tua luceant, in quo gratiae tuae splendor fulgeat. Ergo et illa piscina tuum sensibilem, in quo bona opera tua luceant, in quo gratiae tuae splendor fulgeat. Ergo et illa piscina in figura; ut credas quia in hunc fontem vis divina descendit. 24. Denique paralyticus ille exspectabat hominem . Quem illum, nisi Dominum Jesum natum ex Virgine: cujus adventu non jam umbra sanaret singulos, sed veritas universos? Iste est ergo qui exspectabatur ut descenderet, de quo dixit Deus Pater ad Joannem Baptistam: Super quem videris Spiritum descendentem de coelo, et manentem super eum, hic est qui baptizat in Spiritu sancto . De quo testificatus est Joannes dicens: Quia vidi Spiritum descendentem de coelo quasi columbam et manentem super eum . Et hic quare Spiritus sicut columba descendit, nisi ut tu videres, nisi ut tu agnosceres columbam etiam illam quam Noe justus emisit ex arca, istius columbae speciem
Abbreviated transcription (Latin):
elemento peccato mortuus aduitam es resuscitatus a& ernam:
Credo ergo quod non sunt uacuae aquae. Ideotibidictum est quia
angelus dñi descendebat secđ tempus innatatoriam & mouebatur
aqua : & quiprior descendiss& innatatoriam post commotionte
aquae sanus fiebat a langore quocumquae tenebantur: hacc piscina
inihero soluis erat : inquaunus annuus sanabatur: Sed nemoante
sanabatur. quam descendiss& angelus: Vt eẽt inditium quia des¬
cenderat angelus mouebatur aqua propter incredulos: Illis signũ
batur tibixp̃s operabatur ipsedñs creature : Tunc curebatur unis
&uncomnes sanatur. Aut certe unus solus populus xpianus : Est eni
inaliquibus & aqua mendax Non sanat babtis mumper fidorum
non mundat sed polluit : iudeaus urceos babtiz at & calices : quasi insensib¬
lia ut cul pam pos sint recipere. uel gratiam: Tub abti⁊ a hunc calicom

Expanded text:
elemento, peccato mortuus, ad vitam es resuscitatus aeternam. elemento, peccato mortuus, ad vitam es resuscitatus aeternam. Crede ergo quia non sunt vacuae aquae. 22. Ideo tibi dictum est: Quia angelus Domini descendebat secundum tempus in natatoriam, et movebatur aqua; et qui prior descendisset in natatoriam post commotionem aquae, sanus fiebat a languore quocumque tenebatur . Haec piscina in Hierosolymis erat, in qua unus annuus sanabatur: sed nemo ante sanabatur, quam descendisset angelus. Ut esset indicium quia descenderat angelus, movebatur aqua propter incredulos. Illis signum, batur, tibi Christus operatur ipse Dominus creaturae. 23. Tunc curabatur unus, nunc omnes sanantur: aut certe unus solus populus christianus; est enim in aliquibus et aqua mendax . Non sanat baptismus perfidorum , non mundat, sed 331 polluit. Judaeus urceos baptizat et calices , quasi insensibilia vel culpam possint recipere, vel gratiam. Tu baptiza hunc calicem
Abbreviated transcription (Latin):
ascondit. A quasiudeo quasindebam cotidie istomehabent mundaro:
nquas sae pae descendi & numquam mundatus sum: Hinc cognosce quoc
aqua non mund& sine spũ. ideo quae legisti quod tres teste s in babtis mate
stat babusmatis sacramentum : Quid est enim aquas inecruce xpĩ :
lementum commune sine ulle sacramenti effectu: Nec iterum sine
aqua regenerationis mrsterium est : Nisienim quis renatus fuerit ex aqua
& spũ: Non potest introire in regnum di: Credit autem &iam caticumi¬
nus incrucedñi ihũ quia & ipse signatur. sed nisi babti Latus.
fuerit in nominae patris & filii. & sp̃s sc̃ĩ: remissionem non potest
haccipere peccatorum: Nec spiritalis gratiae munus haurire:
rgo ille srrus septiaes mersit inlege : Tuautem babti⁊ atus es in nomi¬
nae trinitatis confessus es patrem: Recordare quid feceris: Confessus
Aundo mortuus es & dõ resurrexisti Et quasi in illo mundi consepultus

Expanded text:
ascendit ? Aquas video, quas videbam quotidie: istae me habent mundare, ascendit ? Aquas video, quas videbam quotidie: istae me habent mundare, in quas saepe descendi, et numquam mundatus sum? Hinc cognosce quod aqua non mundat sine Spiritu. 20. Ideoque legisti quod tres testes in baptismate stat baptismatis sacramentum. Quid est enim aqua sine cruce Christi? Elementum commune, sine ullo sacramenti effectu. Nec iterum sine aqua, regenerationis mysterium est: Nisi enim quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non potest introire in regnum Dei . Credit autem etiam catechumenus in crucem Domini Jesu, qua et ipse signatur: sed nisi baptizatus fuerit in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, remissionem non potest accipere peccatorum, nec spiritualis gratiae munus haurire. 21. Ergo ille Syrus septies mersit in Lege: tu autem baptizatus es in nomine Trinitatis, confessus es Patrem, recordare quid feceris; confessus mundo mortuus es, et Deo resurrexisti. Et quasi in illo mundi consepultus
Abbreviated transcription (Latin):
meliores aquas haberet patriae suae inquibus septie mersis s& &nũ¬
quam alepra e& ablutus : Eoquaereuocatus : non oboediebat mandatis
proph&ae. sed ammonitu & persuas sionibus seruulorum ad quieuit
& mersit : Mundatus quae : ilico intellex it non a quarum eẽ quod unus¬
quis quae mundatur sed gratiae: Recognoscenunc quaesit illa puella
iunior scilic& ex gentibus congregatio id est aecdesiadnĩ dep̃s sa
ante captiuitatem peccati. quando libertatem ad huc gratiae
non habebat: Cuius consilio uanus ille populus nationum uerbum
audiuit proph&icum de quodiuante dubitauit : Poftea tamen ubi
credidit ex sequendum ablutus ab omniest contagio uitiorum
Et illedubitauit ante quam sanaretur : tu iam sanatus es & ideo dubi¬
tare non debes: Id eotibi ante predictum est ut non solum hoc crede
res quod uidebas Neforte & tudiceres : Hoc est illud magnum mps¬
terium quod oculus non uidit nec auris audiuit. Nec in corde hominis

Expanded text:
meliores aquas haberet patriae suae, in quibus se saepe mersisset, et nummeliores aquas haberet patriae suae, in quibus se saepe mersisset, et numquam a lepra esset ablutus; eoque revocatus non obediebat mandatis prophetae: sed et admonitu et persuasionibus servulorum acquievit, ac mersit. Mundatusque illico intellexit non aquarum esse quod unusquisque mundatur, sed gratiae. 18. Cognosce nunc quae sit illa puella ex captivis junior, scilicet ex gentibus congregatio, id est, Ecclesia Domini depressa ante captivitate peccati, quando libertatem adhuc gratiae non habebat; cujus consilio vanus ille populus nationum verbum audivit propheticum, de quo ante diu dubitavit; postea tamen ubi credidit exsequendum, ablutus est ab omni contagione vitiorum. Et ille quidem dubitavit, antequam sanaretur: tu jam sanatus es, et ideo dubitare non debes. res quod videbas; ne forte et tu diceres: Hoc est illud magnum mysterium; quod oculus non vidit, nec auris audivit, 330 nec in cor hominis
Abbreviated transcription (Latin):
iquis fri oraculũ reminis catur dĩ quo frugi famule deser¬
uata sibi pecunia quam ad p̃rogandum susceperat increpauit᷑
dicons Tudedisses pecuni ammeam & egoueniens cumu suris.
exegissemeam: Noniam otiosus auditor collatam sibidiuinimuns¬
Magis uidetur quid non uidetur. Quia iftud temporale. illud
a&ernum aspicitur: Quod oculis non conprae henditur. animo aũt
hac mente cernitur: Deniquae doccatte decur sa regnorum lectio:
Na aman sirus erat & lepram habebat nec abullo mundari pote rat:
Tunc ait puella ex captiuis. qm̃ eẽt proph&a. inisrahel quipossit eum
aleprae contagione mundare : Sumpto inquid auro & argento per rexit
ad regem israhel: Qui cognita aduentus eius causa: scidit uestimenta sua
dicens quod temta retur magis cumde se eaquae noneent potestatis regiae
poscerentur: Heliseus aut regi intimauit : ut ad se dirigeret srrum: qui
mergeretur inior dane fluuio : Tunc ille secum tractare coepit. quod

Expanded text:
es, oraculum reminiscatur quo Dominus frugi famulum de servata sibi pecunia, quam ad praerogandum susceperat, increpavit dicens: Tu dedisses pecuniam meam, et ego veniens cum usuris exegissem eam ; non jam otiosus auditor collatam sibi divini munmagis videtur quod non videtur; quia istud temporale, illud aeternum aspicitur, quod oculis non comprehenditur, animo autem ac mente cernitur. 16. Denique doceat te decursa Regnorum lectio. . Naaman Syrus erat, et lepram habebat, nec ab ullo mundari poterat. Tunc ait puella 329 ex captivis, quoniam esset propheta in Israel, qui posset eum a leprae contagione mundare. Sumpto, inquit, auro et argento, perrexit ad regem Israel. Qui cognita adventus ejus causa, scidit vestimenta sua, dicens quod tentaretur magis, cum de se ea quae non essent potestatis regiae, poscerentur: Elisaeus autem regi intimavit ut ad se dirigeret Syrum, quo mergeretur in Jordane fluvio. 17. Tunc ille secum tractare coepit quod
Abbreviated transcription (Latin):
pistola sua scripserit ideo paratam dni miseri cordiam perpassionẽ crucis
ut nos inquiđ facer& diuinae consortes naturae : sed &iam alibi paulus
scripsit sed tunc quidem ignorantes dmñ hisquinatura non sunt duseruis¬

Expanded text:
us in epistola sua scripserit, id operatam Domini misericordiam per passionem crucis, us in epistola sua scripserit, id operatam Domini misericordiam per passionem crucis, ut nos, inquit , faceret divinae consortes naturae? Sed etiam alibi Paulus scripsit: Sed tunc quidem ignorantes Deum, his qui natura non sunt dii, servis
Abbreviated transcription (Latin):
uestigum. uertunt Ut putent mutationem fieri quae stionis mu¬
tatione sermonis dicentes. Quomodo possunt ingenitus et genitus esse
unius naturae. atque substantiae & Ergo ut respondeam iclementis¬
simȩ imperator pertemihi propositȩ questioni: Prium omnium
ingenitum Inscripturis. diuinis Nusquam inuenio: Nonlegi
Non audiuiCuiusigiturmut abilitatis sunt homines istiusmodi
Ut nos dicañea usurpare quae non sunt scripta dicamius: Cume a quȩ¬
funt sunt scripta dicamus. It ipsiobiciant quod scriptum non sit
Nonne ipsi sibi aduersantur & auctoritate calumniȩ suae derogant :
Dicunt enimnonesse. scriptum diesse subtantiam. atque naturam
Cumutique filiumdi patrisesse splendoremgloriae & ca racteren
substantiae eius scriptura testatur Et multos alios dediuina
dixisse substantia. In alio libro plenissimȩ ostenderimus
aturam quoque diuinam quis abnuat. Cump&us apł in ae

Expanded text:
vestigium vertunt; ut putent mutationem fieri quaestionis, muvestigium vertunt; ut putent mutationem fieri quaestionis, mutatione sermonis, dicentes: Quomodo possunt ingenitus et genitus esse unius naturae atque substantiae? 80. Ergo ut respondeam, clementissime Imperator, per te mihi propositae quaestioni; primum omnium ingenitum in Scripturis divinis nusquam invenio: non legi, non audivi. Cujus igitur mutabilitatis sunt homines istiusmodi, ut nos dicant ea usurpare, quae non sunt scripta; cum ea quae sunt scripta, dicamus: et ipsi objiciant quod scriptum non sit? Nonne ipsi sibi adversantur, et auctoritatem calumniae suae derogant? 722 81. Dicunt etenim non esse scriptum Dei esse substantiam atque naturam; cum utique Filium Dei Patris esse splendorem gloriae, et characterem substantiae ejus Scriptura testetur , et multos alios de divina dixisse substantia in alio libro plenissime ostenderimus . 82. Naturam quoque divinam quis abnuat; cum Petrus apostol
Abbreviated transcription (Latin):
qui carne m xp̃i unius cumdiumitater eius dicunt esse substan¬
tiae cetraducere demonstrabo. Nonenim quod
eius dem substantiae est unus sed unum est Namũtiqus
filiumeius dem cum patre substantiae confitentes intractatu concili
nieatni: Nonunam personam sed punamdiuntatem. inpatre eefilio ere dido
quod nobis obiciunt ineptis uanȩassertionieus in currunt : ut diuidant
xpm̃: itaq quartum increatum ly quod adporemus nducunt eũ
sola. inere ata sit. diunitas. trinitatis. Concdu seram librum: sed¬
religionis fuit nepr& eruecti diuderemur quod oluere nonquirenuss¬
ł nequi remus
Namcum dudum audierintquidam dicentibus nobis filiumdi quigone¬
ratus sit patri quigenerauit. Ine qualem esse non posse  Quamuis ille¬
generatus sit iste generauit. quia generatio. non potes tatis est sedna¬
turȩ. aduersus illam. quidem quaestionem uocem sibi arbitran¬
tur addusam. Sedtergi uersationẽ dampnabili in eo deon loco

Expanded text:
qui carnem Christi unius cum divinitate ejus dicunt esse substanqui carnem Christi unius cum divinitate ejus dicunt esse substantiae, tetrada inducere demonstrabo. Non enim quod ejusdem substantiae est, unus, sed unum est, nam utique Filium ejusdem cum Patre substantiae confitentes in tractatu concilii Nicaeni, non unam personam, sed unam divinitatem in Patre et Filio crediderquod nobis objiciunt ineptiis vanae assertionis incurrunt, ut dividant Christum. Itaque quartum increatum, quod adoremus, inducunt, cum sola increata sit divinitas Trinitatis. Creligionis fuit ne praetervecti videremur, quod solvere nequiremus. Nam cum dudum audierint quidam, dicentibus nobis, Filium Dei, qui generatus sit, Patri qui generavit, inaequalem esse non posse, generatus sit, iste generaverit, quia generatio non potestatis est,turae: adversus illam quidem quaestionem vocem sibi arbitrantur occlusam: sed tergiversatione damnabili in eodem loco
Abbreviated transcription (Latin):
eius adhoramus & carnem xp̃m̃ diuidimus: Numquid cum ineo ima¬
ginemdi crucem que ueneramur diuidimus eum: Apłs quidieeo
am cumditimus. quia animam rationa bilem.  intellectus nostri
sus cepit s pꝑ acem diuidimus eum : Nonenim ipse ds̃ uerbum pro
anima rationabili. & intellectus capaci in carne sua fuit. Sed
animam rationabilem & intellectus.: capacem & ipsam huma¬
nam & eius dem substantiae cuius nostre sunt animae. & carnem
nrãe similem eiusdem que cuius caro est nostrae substanti ae
suscipiens ds̃ uerbum per fectus &iam homo fuit sine ulla tamen labe
peccati: quia peccatũ ipsenon fecit sedpro nobis peccatũt factuhi est
ut nos essemus iustitiadĩ in ipso Caro ero ipsius & anima eiusdem
ciuus a nime nrãe carnis que substantiae : Nectimeo nete trã Taffudear
inducere. Nosenimuere solam qui hoc aserimꝰ colimus trinitatem

Expanded text:
ejus adoramus et carnem, Christum dividimus? Numquid cum in eo imaejus adoramus et carnem, Christum dividimus? Numquid cum in eo imaginem Dei, crucemque veneramur, dividimus eum? Apostolus certtus. Numquid etiam cum dicimus quia animam rationabilem et intellectus nostri suscepit capacem, dividimus eum ? 76. Non enim ipse Deus Verbum pro anima rationabili et intellectus capaci in carne sua fuit, sed animam rationabilem et intellectus capacem, et ipsam humanam, et ejusdem substantiae, cujus nostrae sunt animae, et carnem nostrae 721 similem, ejusdemque cujus caro est nostra substantiae, suscipiens Deus Verbum, perfectus etiam homo fuit, sine ulla tamen labe peccati; quia peccatum ipse non fecit, sed pro nobis peccatum factus est; ut nos essemus justitia Dei in ipso . Caro ergo ipsius et anima ejusdem cujus anima nostra caroque substantiae est. 77. Nec timeo ne tetrada videar inducere, nos enim vere solam, qui hoc asserimus, colimus Trinitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
lius sed quod diuinumest non mutatur. Quod er gomitatur nonietiq
diuinũ. Sensus igitur: proficiebat hum̃ amus. Sen su ergo suscepit humanuĩ
&ut sciamus: quia secundum: bominem loquebatur ꝓemisit sipradi¬
tari uirtus poteratdĩ : Neceres cereds̃. Nec altitudo sapientiat dĩ. de ee ple¬
nitudinem ditunitatis implert. Qugigitur implebator ⁊ erat. nondi
sedntã sapientia Nam quomodo implebati quit omã implertẽ des¬
cendit. Perquem autem sensum esdias dixit. Pa trempuer nescie¬
bat aue matgem scriptum est enim. Prius qua nsciat puesperẽ
aut matrem accipi& ie iurtutem damasci & spolia samariae : sapientiã
enin dĩ futura & occulta non fallunt. Expers autem agnitionis. infantia
perhumanam uitiqi. in prudentiam quod ad huc nondidicit Ignorat : sed
uerendimest inquam nssi duos principalis sensus. A ut geminam sa¬
pientia m xp̃o Tribuimus xp̃m diudamus: Num quid eum & diuinnatem

Expanded text:
lius. Sed quod divinum est non mutatur. Quod ergo mutatur divinum lius. Sed quod divinum est non mutatur. Quod ergo mutatur divinum non est. Sensus igitur proficiebat humanus, sensum ergo suscepit humanum. Et quia secundum hominem loquebatur, praemisit ditari virtus poterat Dei, nec erescerenitudo divinitatis impleri. Quae igitur implebatur, erat non Dei, sed nostra sapientia. Nam quomodo implebatur, qui ut omnia impleret descendit ? 74. Per quem autem sensum Esaias dixit, patrem puer nesciebat aut matrem? Scriptum est enim: Priusquam sciat puer patrem aut matrem, accipiet virtutem Damasci et spolia Samariae . Sapientiam enim Dei futura et occulta non fallunt: expers autem agnitionis infantia, per humanam utique imprudentiam, quod adhuc non didicit, ignorat. 75. Sed verendum est, inquis, ne si duos principales sensus aut geminam sapientiam Christo tribuimus, Christum dividamus. Numquid cum et divinitatem
Abbreviated transcription (Latin):
trepidabo Etalibi Nontimebo quid faciat mihi homo łtalibi. Non¬
potuit quem bomo ipsenontimuit  Dsigituir ante carnom ds incarno
per fectionem naturae as sum sit bumanae. suscepit sensum hominis
sed non sensu carnis in flatussen su hominis animam meamdixi eẽ turba¬
tam: sensu hominis esuriui sensu bominis. rogaui Quiro gantes
exaudire consueui: sensu homis prfecti sicut seriptmest Et ib sꝑsi¬
ciebat acate & sapicnsia & gratia apuddm̃ & homiines Quo modo pra
ficiebat sa pientia di : doceatte ordo uerborum profectus acatis & pro¬
fectus sa pientiae sed humanae est. Ideo a& atemante promisit. ut
secundum homines crederes dictum. A& a smim non diuinita tissed
corporis est: Ergo si pro ficiebat a & ate hominis: proficiebat sapientia
bominis. Sapientia autem sensuproficit quia sensusa piontia
lis autem pro ficiebat acate & sapientia Quis sensus prosi¬
ciebat. sibumanus : ergo ipse sus ceptus est : sidiuinus ergomu¬
tabilis per profectum Quodenim pro ficit. utiq mutatur in mo¬

Expanded text:
; et alibi: Non timebo quid faciat mihi caro . potui, quem homo ipse non timuit: Deus igitur ante carnem, Deus in carne, perfectionem naturae assumpsi humanae: suscepi sensum hominis, sed non sum sensu carnis inflatus. Sensu hominis animam meam dixi esse turbatam: sensu hominis esurivi: sensu hominis rogavi, qui rogantes exaudire consuevi: sensu hominis profeci, sicut scriptum est: Et Jesus proficiebat aetate et sapientia et gratia apud ficiebat sapientia Dei? Doceat te ordo verborum. Profectus aetatis et profectus sapientiae, sed humanae est. Ideo aetatem ante praemisit, ut secundum hominem crederes dictum. Aetas enim non divinitatis, sed corporis est. Ergo si proficiebat aetate hominis, proficiebat et sapientia hominis. Sapientia autem sensu proficit, ut sensus sapientia. Jesus autem proficiebat scilicet et aetate. Quis sensus proficiebat? Si humanus, ergo ipse susceptus est; si divinus, ergo mutabilis per profectum. Quod enim proficit, utique mutatur in me