comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uria ut canes. de uoracitate sic̃
porci ⁊cet̾a: anima nr̃a fit si¬
milis animab illeeũ ⁊⁊ ñ hor¬
remus. Ego aut̃ mallem corpꝰ
habere canis: quã animã. Et
tam̃ si corpus nr̃m in tantam
canim corꝑis transiret similitu¬
dinem. in quantã animȩ cami¬
ne similitudinẽ anima nr̃a
pluxuriã transit: qͥs nos ferret.
quis ñ horreret: Melius aut̃
ac dolerabilus ẽẽt. corpus nr̃m
in bestiam cõmutari. anima in
sua dignitate .i. dei iagine
ꝑmanente: quã corꝑe manen¬
te humano. aiuimã fieri besti¬
alem. Et hec utiq mutatio tan
do horribilior ⁊ plus flenda. qͣn¬
to anima p̃minet corꝑi. Unde

Expanded text:
uria, ut canes; de voracitate, ut porci, et caetera, anima nostra fit similis animabus illorum, et non horremus. Ego autem mallem corpus habere canis quam animam. Et tamen si corpus nostrum in tantam canini corporis transiret similitudinem, in quantam animae caninae similitudinem anima nostra per luxuriam transit, quis nos ferret? quis non horreret? Melius autem ac tolerabilius esset, corpus nostrum in bestiam commutari, anima in sua dignitate, id est Dei imagine, permanente, quam, corpore manente humano, animam fieri bestialem. Et haec mutatio tanto est horribilior magisque deflenda, quanto anima praeeminet corpori. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
te. Oppone duas pilas radio solis.
unam de argilla: alterã de cera.
Quãuis sit unus ipse iadius.
ñ tam̃ idem mutraq oꝑari po¬
test: s scdm p̃parationes earũ.
diuersa in eis agit. hanc durãs:
illã liquans. Neq enĩ derream
liquare: aut cereã durare pot̃.
Ita iuna metalli species. aurũ
scilicet conspectũ a pluribus:
diuersos in eis scđm p̃parati¬
onem mentiũ eorũ. excitat mo¬
tus. alius enĩ accendit᷑ ad rapi¬
endũ. alius ad furandũ: alius
Qui sapiens. luget amatorem.
Nec in bona mente malã. nec
inmente mala bonã uolun-¬
tatem excitare ualet: s omĩ¬
no ⁊ hec ualiȩ siue corporum
seu rerũ aliarum species si¬
ue causȩ. mentes humanas. qͦ¬
scdm p̃parationes earũdem mo¬
uent. Et ideo tota causa mali¬
ciarũ nr̃arum. nob̾ ipsis impu
camus. Ergo nichil aliud nob̾
faciunt. nisi ꝓbant. Ostendunt
enim quales in occulto eramus:
ñ faciunt nos tales. Quã enĩ fir¬
mo nimmobili amore sponsa

Expanded text:
t. Oppone duas pilas radio solis, unam de argila, alteram de cera; quamvis sit unus idemque radius, non tamen idem in utraque operari potest, sed secundum praeparationes earum, diversa in eis agit, hanc indurans, illam liquans, neque enim terream liquare, aut ceream durare potest. Ita et una metalli species, aurum scilicet, conspectum a pluribus, diversos in eis, secundum praeparationem mentium eorum, excitat motus. Alius enim accenditur ad rapiendum, alius ad furandum, alius qui sapiens, luget Nec in bona mente malam, nec in mente mala bonam voluntatem excitare valet, sed omnino et haec, et aliae seu corporum seu rerum aliarum species sive causae, mentes humanas, secundum praeparationes earumdem, movent. Et ideo tota causa malitiarum nostrarum nobis ipsis imputcamus. Ergo nihil aliud nobis faciunt, nisi probare. Ostendunt enim quales in occulto eramus, non faciunt nos tales. Quam enim firmo et immobili amore sponsa
Abbreviated transcription (Latin):
si. qui grece panite. latine in cubi
appellantur: siue inn .ii. ab ine¬
undo passim cũ animalib. uñ
& in eubi dicuntur. abincuban
do .i. stuprando: sepe enĩ imꝓbi
existunt etiã mulierib: et earũ
ꝑagunt concubitus. Quos demo¬
nes galli dusios nuncupant. qr
assidue hanc immundiciã ꝑagãt.
Quem aut̃ uulgo incubonem
uocant: hunc romani faunum

Expanded text:
si, qui Graece Panitae, Latine Incubi appellantur, sive Invi ab ineundo passim cum animalibus, unde et Incubi dicuntur ab incumbendo, hoc est, stuprando: saepe enim improbi existunt etiam mulieribus et earum peragunt concubitum, quos daemones Galli Dusios nuncupant, quod assidue hanc immunditiam peragunt. Quem autem vulgo Incubonem vocant, hunc Romani Faunum
Abbreviated transcription (Latin):
Exemplũ. ẽ. qđ rem aut auctori¬
tate aut casu alicuiꝰ hoĩs aut nego¬
tii confirmat aut infirmat. Hugo.¬
xactio ẽ qͦd fieri solet pꝰ factã
postulationẽ quando auditorẽ ne
peticio nr̃a apud eum in obliui¬
onem ueniat. quadã ut ita dicã
importunitate atq instantia. fre¬
quenter memorem facimꝰ. tulliꝰ.

Expanded text:
exemplum est, quod rem auctoritate aut casu alicuius hominis aut negotii confirmat aut in- firmat. hoxactio est id quod fieri solet post factam postulationem, quando auditorem ne petitio nostra apud eum in oblivionem veniat quadam ut ita dicam importunitate atque instantia frequenter memorem facimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ogitatio. ẽ. cum Hugo.¬
mens motione rerũ transitorie
tangitur. cũ ipsa res sua inagi
ꝑsensum ingrediens uel a me¬
moria exurgens. Idein.¬
intelligentiȩ quȩ cuncta in palã
habens manifesta uisione com¬
prehendit:¬

Expanded text:
ogitatio est cum mens notione rerum transitorie tangitur, cum ipsa res sua imagine sensum ingrediens, vel a memoria exsurgens. Meintelligentiae, quae cuncta in palam habens manifesta visione comprehendit
Abbreviated transcription (Latin):
Uispositio. ẽ. ordo ⁊ distributio
rerũ quȩ demonstrat qͥd qͥb locis
sit collocandũ. Huigo
Disciplina. ẽ conuersatio bo¬
na ⁊ honesta. cui parũ est ñ ma
lum facere. s studet ȩtiã inhis
quȩ bene agit ꝑ cuncta in re¬
prehensibilis apparere. Idein.¬
isciplina. ẽ. membrorũ om¬
nium motus orcdinatus uidis¬
positio decens in omni habitu
et actione. Tullius

Expanded text:
ispositio est ordo et distributio rerum que demonstrat quod quibus locis sit collocandum in Disciplina est conversatio bona et honesta, cui parum est mala non facere, sed studet etiam in iis quae bene agit per cuncta irreprehensibilis apparere. Item disciplina est membrorum omnium motus ordinatus, et dispositio decens in omni habitu et actione. Audis
Abbreviated transcription (Latin):
cer. adsimilitudinẽ aĩalis
sic̃ medici dicunt nullis medi¬
caminib sanabile. ut uͦ p̃cidi
solet a corꝑe membrũ uͥ nascit᷑.
ut aliquantulũ uiuat: tam̃ iñ
mortẽ qualibet tardius aduen.¬
turam. ꝓterui: suꝑbi: impor.

Expanded text:
cer a similitudine maritimi sicut medici dicunt nullis medicamentis sanabile. At ergo praecidi solet a corpore membrum, ubi nascitur, ut aliquantum diutius vivat: tamen inde mortem, quamlibet tardius, adfuturam. Fur
Abbreviated transcription (Latin):
sertũ. & uenerunt in
marath: nec pot̾ant bibere
aquas de mara. eoqͦd ẽẽnt ama¬
imposuit: uocans illud mara.
i. amaritudinẽ. Murmurabat

Expanded text:
Et venerunt in Marath, nec poterant bibere aquas de Mara, eo quod essent amaimposuit, vocans illud Mara, id est, amaritudinem. Et murmuravit
Abbreviated transcription (Latin):
Ndreas qui interpretatur
uirilis. uel decorus. fñ
petri: hic p̃clicauit ꝑsecchi¬
am & achaiam: ibiq in ciui¬
tate patras cruce suspensus

Expanded text:
 qui interpretatur virilis vel decorus, frater Petri. Hic praedicavit Scythiam et Achaiam, ibique in civitate Patras cruci suspensus
Abbreviated transcription (Latin):
uocatos. quasi auices: eo quod
instar auium. ardua et excelsa
ita ut desublimitate uix hu¬
manis obtutib padeant. Hlec ani
rantur: et si quando ferarũ. uł
hominũ aduersitatẽ presense¬
rint: de alt Nius saxorũ cacu¬
minib se p̃cipitandes. in suis
cornib se illesa suscipiunt.
¶ Glamis. ẽ quȩ ex una parte
induitur. neq consuit᷑. s fibula
infrenat᷑. Hinc et grece nom̃

Expanded text:
s, quasi abices, eo quod instar avium ardua et excelsa ita ut de sublimitate vix humanis obtutibus pareant. Unde et rantur, et si quando ferarum vel hominum adversitatem persenserint, de altissimis saxorum cacuminibus sese praecipitantes, in suis cornibus illaesa suscipiunt.lium quod ex una parte induitur neque consuitur sed fibula infrenatur; hinc et grece nomen
Abbreviated transcription (Latin):
tas unciȩ: appendens aureos
tres. Unde et uocat᷑ stater. qͦd
trib solidis stet. Hȩc & semi¬
uncia: qr semis ht̃ de uncia:¬
cenaculũ: a trib lectulis dis¬
cumbentiũ dictũ. Apud ue¬
teres enĩ in loco conuiun appa¬
ratus exponebatur. trino ordi¬
ne lectuli sternebant᷑: in qͥb
discũbentes epulabant᷑. Nal¬
N n enĩ grecȩ : lectus. uł accu
factum: aliniendo dictum.
ea soliti erant dii gentiũ que¬
rentib responsa dare. arbor
annosa: sic̃ legitur de qͦrcu
mambre sub qua habitauit

Expanded text:
tas uncie est, appendens aureos tres, unde et vocatus stater, quod tribus solidis stet. Hic et semiuncia, quia semis habet de unciacoenaculum, a tribus lectulis discumbentium dictum. Apud veteres enim in loco, ubi convivii apparatus exponebatur, tres lectuli strati erant, in quibus discumbentes epulabantur. Κλίνη enim Graece lecfactum, a liniendo dictum: ea soliti erant dii gentium quaerentibus responsa dare, arbor multum annosa sicut legitur de quercu Mambre, sub qua habitavit
Abbreviated transcription (Latin):
sportella.¶ Melotis. quȩ et pera
dicitur. pellis caprina .ẽ. a collo
pendens: p̃cincta usq ad lũbos.
Est enum habitus: ppͥȩ necessa¬
rius ad oꝑis exercitiũ. fiebant
aut̃ pͥus ut quidã estimant. de
pellib melonũ.: unde & melotes

Expanded text:
t. Melotes, quae etiam pera vocatur, pellis est caprina a collo pendens praecincta usque ad lumbos: est autem habitus proprie necessarius ad operis exercitium. Fiebat autem prius, ut quidam existimant, de pelliculis melonum; unde et melotes
Abbreviated transcription (Latin):
abinuentrice uocatũ. Ysis
enim regina egypti: id genus
inuenisse ꝓbatur. ut ait iuue¬
nalis: ysis et irato: feriat mea
exercitus uocabat᷑. ancea¬
ẽ hasta. amentũ habens in me
ȩquali amento ponderata ui¬

Expanded text:
ab inventrice vocatum. Isis enim regina Aegyptiorum id genus invenisse probatur. Iuvenalis13, 93: Isis et irato feriat mea exercitus vocabatur. est hasta amentum habens in medce, id est aequali amento, ponderata vi
Abbreviated transcription (Latin):
canũ ẽc dict.  Diomediasᷤ aue ᷤᷤ a sociis
et colore eignorũ: duris et grandi¬
b rostris: in scopulis litorum com¬
morantes. Has latini di omedi¬
drion. auis alba tota: euiꝰ int̾iora.
oculos caliginosos eurant: et qui¬

Expanded text:
ci, dicentes diomedias aves a sociis et colore cygnorum, duris et grandibus rostris, et in scopulis littorum commorantes. Has Latini diomedeChoradrion avis alba tota, cujus interiora oculos caliginosos curant. Upu
Abbreviated transcription (Latin):
cius: bestia spinosa: maior eri¬
cio. Alietus. aius similis aqͥle:
dicit᷑. quod animal insimilitu.¬
dine auis. pennas habere inidr¬
tur: tam̃ de terra altius ñ eleuat.
Oua sua fouere negligit. s piecta
dicit᷑: ꝓeo qͦd nocte curũuolat.
Eadem et niticorax: auis lucifu¬
Larus. ipse ẽ. gaia: quȩ solet
semꝑ suꝑsedere aquis. F Bubo.
a sono uocis nom̃ habet: auis
feralis: onusta plumis: in cauer¬
gus: ab assiduitate mergendi
signa sub fluctib colligunt. et
p̃uidentes ȩquoris tempestatẽ.
cũ clamore ad litora dendunt.
nidis suis deportans. F Onocro¬
talon greci uocant: rostro longo¬
aliud solitudinis. Porfirionẽ.¬

Expanded text:
us. Bestia spinosa, major erinaceo. Haliaeetum. Avis similis aquilae, dicitur, quod animal in similitudine avis pennas habere videtur, tamen de terra altius non elevatur. Ova sua fovere negligit, sed projectadicitur, eo quod nocte circumvolet, eadem et nycticorax avis lucifuLarus ipse est gala, quae solet semper supersedere aquis. Bubo, a sono vocis nomen habet, avis feralis, onusta plumis, et in cavergus ab assiduitate mergendi signa sub fluctibus colligunt, et praevidentes aequoris tempestatem cum clamore ad littora tendunt. nidis suis deportans. talon Graeci vocant rostro longoaliud solitudinis. Ibi
Abbreviated transcription (Latin):
supiorib : i. a dei uerbo eus acd
unrtatem ꝑsonȩ conumcta ẽ.
suscepit Non sacramentis. ñ
uerbis. non exemplis: s dei tm̃¬
modo uerbi p̃sentia. ⁊ docta ut
intelligeret: naccensa ẽ ut ama¬
ret. Peam nob̾ ipsum dĩ uerbũ.
nsapientia. tripliciter .i. sacra¬
mentis. uerbis. & exemplis.
quid agendum. quid toleran¬
dum: & propter quid eẽt osten¬
dit. Non enim sequi debebat
homo insi dm̃: nec poterat nisi
hominem. Assumptus. ẽ igitur
homo: ut dum sequitur quem
potest. sequat᷑ & quem debet.
Item non proderat conforma¬
rinisi deo. ad cuius imaginẽ
factus. ẽ: nec poterat nisi ho¬
mini. Itaq deus factus. ẽ hõ.
ut dum conformatur homini

Expanded text:
superioribus, id est Dei Verbo, cui ad unitatem personae conjuncta est, suscepit. Non sacramentis, non verbis, non exemplis, sed Dei tantummodo Verbi praesentia est docta ut intelligeret, et accensa ut amaret. Per eam nobis ipsum Dei Verbum et Sapientia tripliciter, id est sacramentis, verbis et exemplis, quid agendum, quid tolerandum, et per quid esset ostendit. Non enim sequi homo debebat nisi Deum, nec poterat, nisi hominem. Assumptus est igitur homo ut, dum sequitur quem potest, sequatur et quem debet. Item non poterat conformari nisi Deo, ad cujus imaginem factus est; nec poterat nisi homini. Itaque Deus factus est homo, ut, dum conformatur homini
Abbreviated transcription (Latin):
A. ¶Bitumen. ẽ feru entis¬
simũ et uiolentissimũ glu-¬
den: cuiꝰ ẽ hec uirtus: ut lig¬
na eo oblita. nec auermib
ex ecdi. nec solis ardore. uł uen
plinius historicus ita refert.
Bituminis lacus: plures in.¬
ueniri dicunt᷑. Est in urbe¬
comagine sama̾sata stagnũ.
emittens limũ: qͦd maltã uo¬
herens. retrahit fugientes.
Est et inpentapoli: ubi mare
mortuũ. uel lacus salinarum
ẽẽ dicit᷑. Quoquecũq uiuentia
mergenda temptaueris. statĩ
resiliunt: et quãuis uehem̃ter
illisa confestim excutiuntur:
s neq uentis mouet᷑: resistente
turbinib bitumine: quo aqua
omnis stagnat᷑. Neq nauigati¬
onis patiens ẽ: qr omĩa ita ca¬
rentia in ꝓfundũ mergit. Neq
materiam ullã sustinet: nͥ quȩ
bitumine illustrat᷑. Lucernam
accensam ferunt suꝑnatare: ex
ꝙbabilonis regionis putei bitu¬
muns. auo ꝓcemento inturris
construetione filii aclam usi st̃:
qr contra nat᷑am aquȩ. fĩ. missi¬

Expanded text:
. Bitumen est ferventissimum et violentissimum gluten, cujus est haec virtus, ut ligna hoc oblita, nec vermibus exedi, nec solis ardore, nec aquPlinius historicus ita refert : Bituminis plures lacus inveniri dicuntur, ut est in Comagene, urbe Samosata stagnum emittentes limum quod maltham vohaerens retrahit fugientes. Est et in Pentapoli, ubi mare Mortuum vel lacus Salinarum esse dicitur, in quo quaecunque viventia mergenda tentaveris, statim resiliunt; et quamvis vehementer illisa, confestim excutiuntur. Sed neque ventis movetur resistente turbinibus bitumine quo aqua omnis stagnatur; neque navigationis patiens est, quia omnia vita carentia in profundum merguntur nec materiam ullam sustinet, nisi quae bitumine illustratur. Lucernam accensam ferunt supernatare ext et in Babylonis regionibus putei bituminis, quo pro caemento in turris constructione filii Adam usi sunt, quia contra naturam aquae firmissi
Abbreviated transcription (Latin):
mata st̃ que fsaglantis odoris
india. uel arabia mittit. Nom̃
sese aeri inserere ac miscere ꝓ¬
bantur Nam qͥd ẽ odor. nisi aer:¬
¶ Resinam: greci retinam uo¬
cant. Rei enĩ grece dicit᷑. quicqͥd
manat. Est enim lacrima. su¬
lentisci. balsami. ferularũ. ꝙ reł.¬

Expanded text:
mque fragrantis odoris India vel Arabia mittit, vel are, quia sese aeri inseri et misceri probantur; nam quid est odor nisi aer Resinam Graeci ῥητίνην vocant; ῥεῖν enim Graece dicitur quidquid manat. Est enim lacrima sulentisci, balsami, vel re
Abbreviated transcription (Latin):
Teristrũ palliũ ẽ. quousq ho¬
die arabie. && mesopotamiȩ muli¬
erss uelantur: quib in estu. du¬
tissimo degunt᷑ umbracło.s ar

Expanded text:
eristrum palliolum est quo usque hodie Arabiae et Mesopotamiae mulieres velantur, quibus in aestu tutissimo teguntur umbraculo.
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd habeat inse ꝑmixtũ can¬
dorem. in similitudinem un¬
gus humani. Greci enim:
unguem. onicem dicunt.
india & rabia gignit. Distant
igniculos h̃t albis cingen.¬
tibus xonis: arabicus autẽ
niger. ẽ. cũ candidis zonis.
Genera eius qͥnq .¶ Roma

Expanded text:
quod habeat in se permixtum candorem in similitudinem unguis humani; Graece enim unguem onycha dicunt: Arabia gignit; distant igniculos habet albis cingentibus zonis, Arabica autem nigra est cum candidis zonis. Genera eius quinque. Sa
Abbreviated transcription (Latin):
ctorum. Nam in bysso retorta:
uͦ: caro passionib subiacens. In
cocco bis dincto: mens int̾ passio¬
nes dei ⁊ pximi dilectione pre

Expanded text:
ctorum. In bysso retorta, , caro passionibus subjacens; in cocco bis tincto, mens inter passiones Dei et proximi dilectione pr
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ scutũ maius. dictus ab eo qͦd cli¬
pet. idẽ celet corpus: periculisq
Oppositus enĩ: sua defensione
ab hastis et iaculis corpus munit.
Cupeus aut̃.: peditũ. ẽ Scutum.

Expanded text:
est scutum maius, dictus ab eo quod clepet, id est celet corpus, periculisque oppositus enim sua defensione, ab hastis et iaculis corpus munit. Clypeus autem peditum est, scutum
Abbreviated transcription (Latin):
la dicta. eo qͦd ebulliat inea aqͦ
igne subiecto: ut altius uapor
emittatur. Unde et bulla: quȩ
in aqua uenti intus spu susten
sono feruoris uocant᷑ Hec et in
grecis & in latinis: cõmunia

Expanded text:
la dicta, pro eo quod ebulliat in ea aqua, igne subjecto, 503 ut altius vapor emittatur. Unde et bulla dicitur, quae in aqua venti intus spiritu sussono fervoris cognominantur. Haec in Graecis et Latinis communia
Abbreviated transcription (Latin):
braice. Ubi nunc ydola legimꝰ.
in hebreo theraphim scriptũ est.
figuras. uł imagines interp̃tatus¬
ẽ. Hoc ideo dicimus: ut sciamus
qͥd inudicum libro. theraphim

Expanded text:
qua. Ubi nunc idola legimus, in Hebraeo theraphim, , scriptum est, figuras, vel imagines, interpretatur. Hoc autem ideo, ut sciamus quid in Judicum libro theraphim
Abbreviated transcription (Latin):
ques. sunt circuli aurei: a col¬
lo usq ad pectus pendentes.
Corques aut̃ et bulle. auiris
geruntur: a feminis monilia
et catella. Dictȩ aut̃ dorques:
quod sint tortȩ. Et bullȩ. quod
similes sint rotunditate bullis:
quȩ in aqua uento inflantur.
naures. abauriũ foraminib
nuncupate: quib p̃ciosa gra¬
na lapidũ dependunt᷑. Harũ
usus: ingrecia ẽ. Puellȩ utraq
aure: pueri aut̃. dextra gere¬

Expanded text:
ques sunt circuli aurei, a collo ad pectus usque pendentes. Torques autem et bulle a viris geruntur, a feminis vero monilia et catelle. Dicte autem torques, quod sint torte et bulle, quod similes sunt rotunditate bullis, que in aqua vento inflantur. naures ab aurium foraminibus nuncupatae, quibus pretiosa grana lapidum dependent. Harum usus in Graecia: puellae utraque aure, pueri tantum modo dextra gere
Abbreviated transcription (Latin):
tres fingunt fuisse. ex parte uir¬
gines. & ex parte uolucres: haben
uigantes. in naufragiũ trahe¬
bant. Scdm ueritatẽ aut̃. mere¬
trices fuerunt: quȩ transeuntes
q̃m de ducebant adegestatẽ. hiis
ficte sunt inferre naufragia.
Alas aut̃ habuisse. et ungulaᷤ.
qm̃ amor et uolat. & uulnerat.
Que inde influctib cõmorasse di¬
cuntur: quia fluctus uenerem

Expanded text:
tres fingunt fuisse ex parte virgines, ex sub cantu in naufragium trahebant. Secundum veritatem autem meretrices fuerunt, quae transeuntes quoniam deducebant ad egestatem, his fictae sunt inferre naufragia. Alas autem habuisse et ungulas, quia amor et volat et vulnerat. Quae inde in fluctibus conmorasse dicuntur, quia fluctus Venerem
Abbreviated transcription (Latin):
funderent.  Tragelaphus. qui
bens. Qui dũ eadem speciȩ sint
ut cerui: uillosos tam̃ habent¬
armos. ut hyrer et menta ꝓlixis
hẏrta barbis: qui alibi ñ sunt. nͥ

Expanded text:
uerunt. Tragelaphi qui dum eadem specie sint, ut cervi, villosos tamen habentarmos, ut hirci, et menta prolixis hirsuta barbis, qui non alibi sunt quam
Abbreviated transcription (Latin):
nomento Baal. suꝑ montẽ fogor.
gio: apungendo dictus. & trans¬
sigendo. Est enĩ gladius par.¬
uus. et bis acutus: lateri adhe¬
rens. Idem ⁊clunabulũ dictum:
quod religet᷑ adclunes.: Crixris.¬

Expanded text:
nomento Baal, super montem Phegor, gio a pungendo et transfigendo vocatus: est enim gladius parvus et bis acutus, lateri adhaerens. Item et clunabulum dictum, quod religetur ad clunes. Si
Abbreviated transcription (Latin):
dem cibũ comedisti: ⁊ eundẽ
potũ bibisti. Es forte iterum
polluta es: hs lacrimas. qͥbus
de item abluas. Iterũ unctio
emarcuit inte: ꝑbonã ⁊⁊ piã
deuotionem iterũ te ungas.
Iterũ ieiunio diuturno confe¬
cta es: iterum lacrimis ablu¬
ta: & plȩ contritionis unctione
renouata. ad refectionem tuã
redeas. uide quã pia dispensa¬
tione dibi ubiq coneurritur.
Non habustimdatũ. ẽ. tibi: ꝑ¬
didisti. ⁊ raestauratur tͥ. Nusqͣm
derelinqueris: ut scias quantũ
ille de diligat. aquo amaris.
Non uult te ꝑdere:udeo tan¬
ia pacientia expeclat: ⁊ conce¬
dit pie dociens negligenter
bene oꝑandi nulla lata ẽ: tam̃
uoluntas bona ipso largiente
negata ñ est. Si magna oꝑa
facis: misericordit̃ sublimaris.
Si ñ facis magna oꝑa: salu
briter humiliaris. Melius no¬
uit ille qͥd tibi expediat. quã
di: ⁊ obhoc si uis bene de illo

Expanded text:
dem cibum comedisti, et eumdem potum bibisti. Sed forte iterum polluta es, habes lacrymas, quibus iterum te abluas. Iterum unctio emarcuit in te, per bonam et piam devotionem iterum te ungas. Iterum jejunio diuturno confecta es: iterum lacrymis abluta, et piae devotionis unctione renovata ad refectionem tuam redeas. Vide quam pia dispensatione tibi ubique concurritur. Non habuisti et datum est tibi, perdidisti et restauratur tibi, nusquam derelinqueris, ut scias quantum ille te diligat, a quo amaris; non vult te perdere, et ideo tanta patientia exspectat, et concedit pie, negligenter bene operandi nulla data est? tamen voluntas bona ipso largiente negata non est. Si magna opera facis; misericorditer sublimaris. Si non facis magna opera, fortassis salubriter humiliaris. Melius novit ille quid tibi expediat quam tu, et ob hoc si vis bene de illo
Abbreviated transcription (Latin):
ba purgandis pulmonib apta.
Vnde et inueteri testam̃to ꝑ y
sopi fasciculos asꝑgebat᷑ sangui¬
ne: qui mundari uolebat. Nas¬
citur in petris: saxo radicib he¬
rens F Coriandrũ. ex greco noĩe
sumptũ: qͦd illi corion uocant.
na. ẽ qua signũ datur in hoste:
dicła a uoce. quasi uocina. Nam
pagani agrestesq: adomnẽ usũ.
bucina ad compita uocabant᷑.
pͥscos ad arma quirites. F DIIS:¬

Expanded text:
ba purgandis pulmonibus apta. Unde et in Veteri Testamento per hyssopi fasciculos aspergebatur agni sanguine, qui mundari volebat. Nascitur in petris haerens saxo radicibri. Coriandrum ex Graeco nomine sumptum, quod illi corion vocant, na est qua signum datur in hostem, dicta a voce, quasi vocina. Nam pagani agrestesque ad omnem usum bucina ad conpita convocabantpriscos ad arma Quirites. Huius
Abbreviated transcription (Latin):
ostendere. Cur tibi tui generis
placent cruciatus: An quia iu¬
stũ est: Ergo ⁊tu deo placeant.
quia iustũ. ẽ. Nec aut̃ senten¬
tia. ignibꝰ te tradit eternis.

Expanded text:
otest? Cur tibi tui generis placent cruciatus? An quia justum est? Ergo et tui Deo placeant, quia justum est. Haec autem sententia ignibus te tradit aeternis.
Abbreviated transcription (Latin):
phemas medicũ desꝑando egrũ.
Tam facilis enĩ eus ẽ sanitas.
quanta illius in medendo po¬
testas atq benignitas. Declina¬
re a malo sola ueritas nouit.
nsolus eius amor potest. Non gͦ
localiter declinatur a malo. Si¬
hȩc in quib conficlis aut delec¬
taris facerent hoc in se ipsis.
irrideres tauquã stulta: ĩmo
lugeres tanquã ꝑdita. Et si om̃s
ita insanuint. nunqͥd tͥ bonũ
ẽ insanire : Si de ipsũ tanquã
immundũ doleras. eur ñ quẽ¬
libet aliũ: Quot ea que diligis
casib subiacent. dotidem et
mundo. Ideo ultra omĩa ad¬
uersa amara nob̾ ẽ ueritas: qr
singule aduersitates. singulas
aut plures oppugnant uolup¬
tates. Ueritas aut̃. simul om̃s
calumpinatur. Si enĩ colores
poris sis exꝑtus. si rumores om̃s
aut recitares aut audires. quȩ
utilitas : Sic nec intantis quȩ
exꝑtus es. uł audisti. Nisi sint¬

Expanded text:
phemas medicum, desperando aegrotum. Tam facilis enim est ejus sanitas, quanta illius in medendo potestas et benignitas. Vire a malo sola veritas novit, et solus ejus amor potest. Ergo non localiter declinatur a malo. haec in quibus confidis aut delectaris, facerent hoc in semetipsis, irrideres tanquam stulta, imo lugeres tanquam perdita. Et si omnes ita insaniunt, nunquam bonum est tibi insanire? Si teipsum tam immundum toleras, cur non quemlibet alium? Quot ea quae diligis casibus subjacent, totidem et tatem? Ideo ultra omnia adversa amara est nobis veritas, quia singulae adversitates, singulas aut plures oppugnant voluptates. Veritas autem simul omnes calumniatur. Si colores poris sis expertus, si rumores omnes aut recitares, aut audires, quae utilitas? Sic nec in tantis quae expertus es vel audisti. Nemine
Abbreviated transcription (Latin):
a uob̃. Quod solum tibi a deo
ex hiberi desideras. idẽ. benig¬
uitatem. hanc omnib hominibꝰ
exhibe: siue flagello. siue leni¬
iate. Quid insultas cecis ⁊ infir¬
mis tu id ipsum. aut si aliud
ñ ꝑte ipsum. aut ate ipso: Co¬
gita si om̃s homines ira semꝑ
ninsania agerentur. qͥd tͥ agen¬
dum. eẽt. Nunqͥd ideo turbari
deberes: Cur gͦ eũ unus aliq̃n
turbatur. turbaris: Medicinã
illi debes. ñ turbationẽ. Quomͦ
enĩ insama. insamendo curari

Expanded text:
. Quod solum tibi a Deo exhiberi desideras, id est benignitatem, hanc omnibus hominibus exhibe, sive flagello, sive lenitate. Quid insultas caecis et infirmis? Tu, idipsum; aut si aliud, non per teipsum, nec a teipso. Cogita, si omnes homines ita semper et insania agerentur, quid tibi agendum esset. Nunquid ideo turbari deberes? Cur ergo, cum unus aliquando turbatur, turbaris? Medicinam ei debes, non turbationem. Quomodo enim insania insaniendo curari
Abbreviated transcription (Latin):
homiinũ tibi. Ego tͥ malũ fa¬
ciam. ego tͥ pacem auferam.
Cogitabo quippe de de malũ
aut dicam. Eccequã paratus
es: mestificari n⁊ turbari. Cur¬

Expanded text:
hominum tibi: Ego tibi malum faciam; ego tibi pacem auferam. Cogitabo quippe de te malum aut dicam. Ecce quam paratus es mortificari et turbari.
Abbreviated transcription (Latin):
Neminem odisse potes. ñ tua
iniquitate. Nam ętiã iniqͥs
optare bonũ. scõrum. ẽ. Ueri¬
tatem tantũ ⁊ pacem quȩ ex
ea procedit. amare oportet.
Maiorũ aut̃. ꝓ his ętiã suppli¬
care benigne. qui ñdũ suum
recognoscunt reatũ: ut cogno¬
scant. Et ꝓhis qui aut qr eru¬
bescunt. aut qͥd amant reatũ
suum non consitent᷑:. ut constte¬

Expanded text:
Neminem odisse potes, nisi tua iniquitate. Nam etiam iniquis optare bonum, sanctorum est. Veritatem tantum et pacem, quae ex ea procedit, amare oportet. majorum autem, pro his etiam supplicare benigne qui nondum suum recognoscunt reatum, ut cognoscant, et pro his qui, aut quia erubescunt, aut quia amant reatum suum, non confitentur, ut confite
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ. si ipso amore cogeris: ob¬
iurga. uerbera. Si aliter facis:
te ipsum condempnas. Omĩa
eo animo quo tͥ uis adeo fieri.
facito aliis. Non sint tẽꝑalia
causa pacis tuę: tam.
uilis enĩ ac tã fragilis
erit. quã illa. Hȩc pax tͥ cõmu¬
ms. ẽ cũ brutis. tua sit cũ angłis.
idẽ. quȩ de ueritate ꝓcedit. No¬

Expanded text:
tantum, si ipso amore cogeris, objurga, verbera; si aliter facis, teipsum condemnas. Omnia eo animo quo tibi a Deo vis fieri, facito aliis. Charitacausa pacis tuae; tam vilis enim et tam fragilis erit quam illa. Haec pax tibi communis erit cum brutis; tua sit cum angelis, id est, quae de veritate procedit.
Abbreviated transcription (Latin):
Casia nascitur in arabia: uirga
robusti corticis: & purpureis fo¬
liis ut piꝑis. Est aut̃ uircutis ei

Expanded text:
Casia nascitur in Arabia, virga robusti corticis, et purpureis foliis, ut piperis: est autem virtute ci
Abbreviated transcription (Latin):
frȩni: grece a curuo dictũ. C ha
frenum: a fero retinendũ diẽt.
ferũ enĩ: antiqui caballũ dixe¬
runt. Uel frena dicta: qͦd equos
fremere cogant: uel quod hec
equi frendant .i. impͥmant. et

Expanded text:
das molendo ducat in gyrum molas. enim a fero retinendo dictum est; ferum quippe antiqui caballum dixermo. Frena dicta sunt eo quod equos fremere cogant, vel hoc quod equi frendant, id est
Abbreviated transcription (Latin):
nonis fr̃sinconstituisse. Dictũ
aut̃ susis qͦd imminet suse flu¬
uio: uͥ ẽ regia cyri. lapide can¬
dido ⁊ uario. columnis aureis
& lacunarib geminisq distincta.
Continet ̃ simulacrũ celi. stellis
micantibꝰ p̃signatũ: ncet̾a hu¬
manis mentib meredibilia.

Expanded text:
nonis patrem constituisse. Dictum autem Susis, quod immineat Susae fluvio. Ibi est regia Cyri lapide candido et vario cum columnis aureis, et lacunaribus gemmisque distincta, continens etiam simulacrum coeli, stellis micantibus praesignatum, et caetera humanis mentibus incredibilia.
Abbreviated transcription (Latin):
cuius diminutiuũ offella facit.
Unde et offarii coci: qui parci¬
culatim. idẽ. offatim ex coquunt.
Hinc offa latrantiũ: quia si mos
canis iacitur: saciatus ilieo cõ¬
pescitur. atq silescit. Discoforũ.¬

Expanded text:
cuius diminutivum offellam facit. Unde et offarii coqui, quia particulatim, id est offatim, excoquunt. Nunc 'offa latrantium', qua, si in os canis iacitur, satiatus ilico conpescitur et silescit. Fru
Abbreviated transcription (Latin):
ce. Pro braccis. quas symiachꝰ
aquila. ⁊ theodotio. saraballa di
quas crurales ⁊ tibia les appellãt.
Napta. genus fomitis apud ꝑsas:
quo uel maxime nutriuntur
incendia. Alii ossa oliuarũ. quȩ
ꝑiciunt᷑ cũ amurca arefacta: nap¬
ẽ nouellus palmes: innatus pͥoris
ita obsimilitudinẽ rei: qͦd in ea
parte qua decidit᷑. ex ueteri
sarmento ꝓminens. utrũq mal¬

Expanded text:
c. Pro braccis   quas Symmachus Aquila et Theodotio saraballa dixquasi crural genus fomitis apud Persas quo maxime nutriuntur incendia; alii ossa olivarum que proiciuntur cum amurca arefacta napetiam dicitur novellus palmes innatus prioris sic ob similitudinem rei , quia in ea parte qua deciditur ex veteri sarmento prominens utrimque mal
Abbreviated transcription (Latin):
In omni cura quã ꝓsalute
tua geris. ñ est ullum offici¬
um uel medicamentũ utiliꝰ
tibi: quã te ipsum uituꝑare
atq contempnere. Quicumq
gͦ hoc fac̃. adiutor tuus ẽ. Hoc

Expanded text:
In omni cura quam pro salute tua geris, non est ullum officium vel medicamentum utilius tibi quam teipsum vituperare atque contemnere. Quicunque ergo hoc facit, adjutor est tuus. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
animũ haberes adom̃s hoĩes
si remotus. eẽs. ab eis. cogitans
eorũ pecc̃ã atq miserias:
omnino saltẽ nc̃ talem habe¬
do.cũ uideas oculis tius ꝑire
eos: aut cecitate. ant insirmi¬
itate. Qut enim fallunt᷑ a dia¬
bolo ꝑtemꝑalia. aut suꝑant᷑:¬
da. cum ea quȩ consumiᷤᷤ uis
eẽ clecora: seu cibos. seu uestim̃¬
ta. Uestib indiges contra frigus.
ñ colore illo uel illo. Sie cybo
contra famem. ñ sapore hoc
aut illo. Bina ẽ uoluntas

Expanded text:
animum haberes ad omnes homines, si remotus esses ab eis cogitans eorum peccata atque miserias, omnino saltem nunc talem habeto, cum videas oculis perire eos aut caecitate, aut infirmitate: aut enim falluntur a diabolo per temporalia, aut superantnda, cum ea quae consumis, vis esse decora, seu cibos, seu vestimenta. Vestibus indiges contra frigus, non colore illo vel illo, sic cibo contra famem, non sapore illo aut illo. Voluptas
Abbreviated transcription (Latin):
tem accipe. Pax.ẽ. bonũ illius
animi in quo ipsa. ẽ. ꝓpter se
igitur . ẽ. appetenda. tanquam
bonus sapor. Tanta sit inte:
ut ⁊ in alos non excludas. ad¬

Expanded text:
ere. Pax est bonum illius animi in quo ipsa est. Propter seipsam igitur appetenda est, tanquam bonus sapor. Tanta sit in te, ut et malos non excludas.
Abbreviated transcription (Latin):
pungat dñs. quocũq extra
eum extenderis ꝑ concupis¬
centiam in creaturis: tanquã
nutrix pueri brachiũ exten¬
dam extra cimas. ne ꝑeat fri¬

Expanded text:
pungat Deus, quocunque extra eum extenderis per concupiscentiam in creaturis, tanquam nutrix pueri brachium extentum extra cunas ne pereat fri
Abbreviated transcription (Latin):
ihesisti. Quod syllaba in
carmine. hoc loci aut tẽꝑis
obtinet unaqueq res in mun¬
dauo discursu. Ideo gͦ cruciaris.
quia det̾iorib inhesisti: ⁊ suo
ordine transeunt. Si amas.
ꝓamore rependens. Cambitor
es: recepisti mercedem tuã.¬

Expanded text:
s. Quod syllaba in carmine, hoc loci aut temporis obtinet unaquaeque res in mundano discursu, ideo ergo cruciaberis quia deterioribus inhaesisti, et suo ordine transeunt tanquam pro amore rependens; cambitor es, recepisti mercedem tua
Abbreviated transcription (Latin):
quomͦ capiat᷑ anima rebꝰ cor¬
poreis. ⁊capta cruciet᷑ ut pote
in puero. Capit᷑ enĩ uiso passe¬
re. Quẽ cũ acceꝑit. subiacet
tot casib: qͦt ipse passer. Quo¬
mͦ aut̃ . ẽ. tuta. pͥus quã talibꝰ
capiat᷑: Ca enĩ quȩ placent
denent illã. ut possit adu̾sis
multari. Stultus medicus
nolens opinionẽ suã minui.
qͥcqͥd non bene contingit. licet
culpa sua sit: ipsis tam̃ impu¬
tat egris. Ita facis tu subiectis.¬

Expanded text:
quomodo capiatur anima rebus corporeis, et capta crucietur, utpote in puero. Capitur enim viso passere, quem, cum acceperit, subjacet tot casibus, quot passer ipse. Quomodo autem est tuta priusquam talibus capiatur? Ea enim quae placent tenent aeternis. Stultus medicus nolens opinionem suam minuere, quidquid non bene contingit, licet culpa sua sit, ipsis tamen imputat aegris. Ita facis tu subjectis
Abbreviated transcription (Latin):
in spe diligere possis frum̃tũ
in herba. truncũ gbbosũ. Sic
eos dilige. qui ñdum boni sunt.
Talis esto erga omnes. qualis
erga de ueritas exticit. Qualẽ
te sustinuit: iamauit. ut me¬
liorem faceret:dales sustine
ama. ut meliores facias.

Expanded text:
in spe diligere possis frumentum, in herba triticum gibbosum: sic eos dilige qui nondum boni sunt. Talis esto erga omnes, qualis erga te Veritas exstitit. Qualem te sustinuit et amavit ut meliorem faceret, tales sustine et ama, ut meliores facias.
Abbreviated transcription (Latin):
illis es. Initium redeundi ad
ueritatẽ. displicere sibi infalsi¬
tade. Minister ueritatis. amet
tur sibi. cũ gr̃ãrum actione
suscipiat: tanquã id qͦd amat
Caritas tibi sit causa dicendi
ueritatẽ: tanquã medendi.
Quod siquis eam ñ recipit:
aut compateris ei. aut ñ eũ
diligis: aut id qͦd sꝑnit. uile
ducis. Tanquã si respuat eger
salubrem medicinã. Ueritatẽ
sine fine pax sequit᷑. cõmunis
cũ angl̃is. Menlaciũ laborn
dolor. cõmunis cũ diabolo. De¬

Expanded text:
i. Initium redeundi ad veritatem, est displicere sibi in falsit. Minister veritatis amet tur sibi, cum gratiarum actione suscipiat, tanquam id quod amat. Charitas sit tibi causa dicendi veritatem, tanquam medendi. Quod si quis etiam non recipit, aut compateris ei, aut non eum diligis, aut id quod spernit vile ducis, tanquam si respuat aeger salubrem medicinam. Veritatem sine fine pax sequitur communis cum angelis; mendacium, labor et dolor, communis cum diabolo.
Abbreviated transcription (Latin):
ita opinionis uł fauoris. laudis
uel uituꝑationis expende. Anͦ¬
cõmunis. ẽ. omniũ. Singuli
enĩ. omnes amare debent. Qi
gͦ hunc sibi specialit̃ exhiberi
uult. raptor. ⁊ ideo reus contra

Expanded text:
ita opinionis, favoris, laudis, vel vituperationis, expende. Ahominis est omnium. Singuli enim omnes amare debent. Qui ergo hunc sibi specialiter exhiberi vult, raptor est, et ideo reus contra
Abbreviated transcription (Latin):
cauit: adultimũ in albana ma¬
ioris armeniȩ urbȩ. uiuens ad
arborem decoriatus. ẽ: atq ꝑ ius¬
sum regis astriages decollatus:
sicq terre conditus. i x.R. septẽbr.¬
sit cognom̃: ex publicano a xp̃o
electus. Primũ quidẽ in uideã
euangłium: postmodũ in ma¬
quiescit in montib partorũ.

Expanded text:
cavit. Ad ultimum in Albano majore Armenie urbis vivens a Barbaris decoriatus, atque per jussum regis Astragis decollatus, sicque terrae conditus IX Kalend. Septembr.sit cognomen, ex publicano a Christo electus, primum quidem in Judaea evangelizabat, postmodum in Maquiescit in montibus Parthorum.
Abbreviated transcription (Latin):
labium cornea inflexione na¬
sutum tantũ dñt exerescere:
ut ei ñ sit liberũ escas solita li¬
bertate decerꝑe. Quȩ intelligens
unde ei uitȩ ꝑiculũ possit acce¬
re usq quo omnia sibi impedi¬
menta eius submoueat. Quo
facto: in antiquã ualitudinẽ
corꝑis sui. ȩscarum solita ꝑcep¬
ab acumine oculorũ dicta: tan¬
ti enĩ contuitus. eẽ dr̃: ut cum
suꝑ maria immobili penna fe¬
ratur. nec humanis pateat ob¬
tutib: de tanta subtilitate pis¬
cieulos natare uideat: ac tor¬
menti instar descendens. raptã
predã pennis adlitus ꝑtrahat:
nec contra solis radium fertur
obtutum flectere. Unde n⁊⁊ pul¬
los suos ungue suspensos. radiis
solis obicit: & quos uiderit un¬
mobilem tenere aciem. ut dig¬
nos genere conseruat: si quos uͦ
inflectere obtutum: quasi de

Expanded text:
labium cornea inflexione nasutum, tantum fertur excrescere, ut ei non sit liberum escas solita libertate decerpere, quae intelligens unde sibi periculum vitae possit accire, usquequo omnia sibi ejus impedimenta submoveat. Quo facto in antiquam valetudinem corporis sui, escarum solita percepab acumine oculorum vocata. Tanti enim contuitus esse dicitur, ut cum super maria inmobili pinna feratur nec humanis pateat obtutibus, de tanta sublimitate pisciculos natare videat, ac tormenti instar descendens raptam praedam pinnis ad litus pertrahat. Nam et contra radium solis fertur obtutum non flectere; unde et pullos suos ungue suspensos radiis solis obicit, et quos viderit inmobilem tenere aciem, ut dignos genere conservat; si quos vero inflectere obtutum, quasi de
Abbreviated transcription (Latin):
uc̃ ꝑ plures ⁊ frequentiores nun¬
mus subditorũ ad sollicitudinẽ
suscipiencdi p̃latum: ita ꝑcantꝰ¬
renouationẽ. monemur magis
ac magis ad curam nr̃e p̃ꝑati¬
onis insusceptione dñi: ⁊ ut ꝑ

Expanded text:
 plures et frequentiores nunmus subditi ad sollicitudinem suscipiendi praelatum: ita renovatione cantus movemur magis ac magis ad curam nostrae praeparationis in susceptionem Domini. Ideo
Abbreviated transcription (Latin):
tangit: ⁊ congestũ ꝑnares exi¬
ens. dotũ caput ꝓtinus concutit.
Incus. ẽ. in quo ferrũ tunditur:
a celendo dictũ. eoqͦd illic aliqͥd
cudamꝰ: idẽ feriendo ꝓducamꝰ.
Cudere enĩ: cedere ⁊ ferire est.

Expanded text:
tangit, et congesta per nares exiens, totum caput protinus concutit. Incus est in quo ferrum tunditur, a caedendo dictus, eo quod illic aliquid cudamus, id est feriendo producamus; cudere enim caedere et ferire est.
Abbreviated transcription (Latin):
nat. Ideo aut̃ diabolus behemoth
idẽ. animal dr̃ ꝓpt̃ qͦd de excelsis
ad terrena cecidit: ⁊ꝓm̾ito suo
ut animal brutũ effectus sit.
ẽ medius locus corꝑis: dietus qͦd
sit unib iliorũ. Unde numbo
lagines. ossa mollia. ⁊ sine medul¬
la: qͦd genus auricule:⁊ narnum
discrimen. ⁊ costarum
extre¬
mitates habent: siuȩ oꝑcula os¬
sium quȩ mouentur. Et dicti car¬
tilagines: qͦd leni attritu. carent
dolore. dũ plectunt᷑. K alamꝰ. can¬
na. harundo. Iumperus grece
dicta: siue qͦd ex amplo in an¬
gustũ finit. ut ignis: siue qͦd con¬
ceptũ diu deneat ignem: ut si pru¬
usq ad annũ ꝑueniant. Pir enĩ
apud grecos: ignis dr̃. Iumperus¬
lix dicta. qͦd celeriter saliat: hoc
ẽẽ naturã: ut siquis illud in po¬
culis hauserit. liberis careat: s
⁊ feminas infecundas reddit.¬

Expanded text:
nat, ideo autem diabolus Beemoth idest animal dicitur, quia de excelsis ad terrena cecidit et pro merito suo ut animal brutum effectus est; est medius locus corporis, dictus quod sit umbus iliorum. Unde et umbo lagines ossa mollia, et sine medulla: quod genus auriculae et narium discrimen et costarum extremitates habent, sive opercula ossium, quae moventur: et dictae cartilagines, quod levi attritu carent dolore, dum plectuntur. Ca. Juniperus Graece dicta, sive quod ab amplo in angustum finit, ut ignis, sive quod conceptum diu teneat ignem, adeo ut si pruusque ad annum perveniant: pyr enim apud Graecos ignis diciturlix dicta, quod celeriter saliat, hoc esse naturam, ut si quis illud in poculo hauserit, liberis careat: sed et feminas infecundas effi
Abbreviated transcription (Latin):
excogitatas infrigia serunt: has
bitas: mox et sacris gentilium.
Tibias aut̃ appellatas putant: qͦd
pͥmũ de ceruinis tibiis eruribꝰq
hinnulorũ fierent: deinde ꝑabu¬
sionem ceptas. uocari ȩtiã quȩ ñ
de crurib s ossib eẽnt. Hinc et
tibicen: quasi tibiarũ cantor..¬

Expanded text:
excogitatas in Phrygia ferunt: has bitas, mox et sacris gentilium. Tibias autem appellatas putant, quod primum de cervinis tibiis cruribusque hinnulorum fierent, deinde per abusionem ita coeptas vocari etiam quae non de cruribus ossibusque essent. Hinc et tibicen, quasi tibiarum cantus.
Abbreviated transcription (Latin):
tas aquarũ latentiũ: equibus
fontes ⁊ flumina ꝓcedunt. uel
quȩ occulte subter eunt. Unde
nabyssus dicta. Nam om̃s aquȩ.
siue torrentes: ꝑ occultas uenas
admatrẽ abyssum reuertunt᷑.

Expanded text:
ae aquarum latentium, e quibus fontes et flumina procedunt; vel quae occulte subter eunt, unde et abyssus dictus. Nam omnes aquae, sive torrentes, per occultas venas ad matricem abyssum revertu
Abbreviated transcription (Latin):
helitu: quȩ cũ altius eleuata fu¬
erit: aut solis calore resolutã. aut
ui uentorũ compressã. stillatur
do ẽ locus: in quo ostium uertit᷑.
nsemꝑ mouetur: dictus. a Noto
nem dotũ. ita ille cuneus. ianuã
ale. ẽ. in cardine rem eẽ. Bestiȩ di

Expanded text:
alitu, que, cum altius elevata fuerit, a solis calore resoluta aut vi ventorum compressa, stillat do est locus in quo ostium vertitur et semper movetur, dictus ἀπὸ nem totum, ita ille cuneus ianuam ale est: 'In cardine rem esse.' Li
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Gigantes dicti. iuxta greci
sermoius ethimologiã: qr eos
gegienes estimant. idẽ. terrige¬
nas: eo qͦd eos fabulose. parens der¬
ra immensa mole:similes sͥ
genuerit. Ge enĩ: terra appellat᷑.¬

Expanded text:
. Gigantes dictos juxta Graeci sermonis etymologiam, qui eos gegines existimant, id est, terrigenas eo quod eos fabulose pariens terra immensa mole et similes sibi genuerit. Ge enim terra appellat
Abbreviated transcription (Latin):
uinũ: e lacu statim sublatum.
Dictũ aut̃ credimꝰ mustũ: qͦd in
se limũ ⁊ terrã habeat mixtã.
Nam mus. terra: unde ⁊ humꝰ.
Cuius tanta uis feruoris ẽ: ut ua¬
sa quãuis grandia ex eo plena.
absq spiramine repleta. ilico dis¬

Expanded text:
vinum e lacu statim sublatum. Dictum autem creditur mustum quod in se limum et terram habeat mixtam; nam mus terra, unde et humus. Cuius tanta vis fervoris est ut vasa quamvis grandia ex eo repleta absque spiramine ilico dis
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. Iecur: nom̃ habet. eoqđ ignis
ibi habeat sedem: qͥ incerebro sub¬
uolat. inde ad oculos. cetosq sen¬
sus: ⁊ m̃bra dissundit᷑: ⁊calore
suo. ad se sucũ ex cibo dractum.
uertit in sanguinẽ: quẽ adusũ
pascendi nutriendiq singulis
p̃bet. In iecore aut̃ consistit uo¬
luptas ⁊ concupiscentia iuxta
eos qͥ de phisicis disputant. Gar¬
qͦd pedib pͥmũ st̾nerent᷑. quasi ta¬
pedia. Simpla. tapetia. ex una
parte uillosa.quasi simpla: am¬
phitapa. ex utraq parte uillosa

Expanded text:
. Iecur nomen habet eo quod ignis ibi habeat sedem, qui in cerebro subvolat. Inde ad oculos ceterosque sensus et membra diffunditur, et calore suo ad se sucum ex cibo tractum vertit in sanguinem, quem ad usum pascendi nutriendique singulis membris praebet. In iecore autem consistit voluptas et concupiscentia iuxta eos qui de physicis disputant. quod pedibus primum sternerentur, quasi tapedia. Sipla, tapeta ex una parte villosa, quasi simpla. Amphitapa, ex utraque parte villosa
Abbreviated transcription (Latin):
sa. Passum ẽ: quieqͥd exuua pas¬
sa compressum effluxerit.
Dicitur aut̃ passum: apatien.¬
do. Nam ꝑcutitur uua sicci¬
or. et decoquitur: et inde fit

Expanded text:
14. Passum, quidquid ex uva passa compressum effluxerit. Dicitur autem passum a patiendo. Nam percutitur uva siccior, et decoquitur, et inde fit
Abbreviated transcription (Latin):
sub sensum aliqm̃ cadit. et qͥddam
significat qđ ex ipso ꝓfectum uide¬
atͣ cum aut ante fuerit. aut in ipso
negotio. aut post sit consequutũ
⁊ tñ indiget testimonii et grauio¬
ris confirmationis. auetoꝵ.¬

Expanded text:
sub sensum ali- quem cadit et quiddam significat, quod ex ipso pro- fectum videtur, quod aut ante fuerit aut in ipso neg- otio aut post sit consecutum et tamen indiget testi- monii et gravioris confirmationis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Par hominis mortalis et dĩ. or¬
dinata in fide sub ęterna lege
obedientia. idem.
obediendiq concoroia coabitantiũ.
Pax cuutatis. oroinata impe id̾e.
ax celestis ciuitatis. ordinatissi¬
ma et concordissima societas fru¬
endi dõ et inuicem in deo. idem.¬
ax omniũ rerum: tranquil¬
litas ordinis. roem.¬

Expanded text:
Pax hominis mortalis et Dei ordinata in fide sub aeterna lege obedientia. Pax hoobtemperandi concordia inhabitantium. Pax civitatis ordinata imperandi ax coelestis civitatis, ordinatissima et concordissima societas fruendi Deo, et invicem in Deo. Pax omnium rerum, tranquillitas ordinis. O
Abbreviated transcription (Latin):
Pietas ẽ ꝑ qm sanguine coniun¬
ctis patͥeq beniuolis. obsequium
& diligens tribuit᷑ cultus. idem.¬
considerata stabilis et ꝑpetua ꝑ¬
mansio. idẽ Potentia ẽ ad sua
conseruanda et alternis obtinenda
idonearum rerum facultas.

Expanded text:
pietas, per quam sanguine con- iunctis patriaeque benivolum officium et diligens tri- buitur cultus; gene considerata, stabilis et perpetua atio; potentia est ad sua conservanda et alterius adtenuanda idonearum rerum facultas.
Abbreviated transcription (Latin):
icium ẽ affectus naturalis p̾t̾
odinem & supra mensuram.
ordinem transgrediens quando
mouet᷑ ad ea que non debet. men¬
suram excedens. quando mouet̾
plusquam debet. Ber̃.¬

Expanded text:
itium, quam affectus naturalis praeter ordinem et supra mensuram: ordinem transgrediens, quando movetur ad ea quae non debet; mensuram excedens, quando movetur plusquam debet.
Abbreviated transcription (Latin):
T empus ẽ: pars qued̃a ȩt̃nitatis
cum alicuius annui. mensurni.
diurm. nocturniue sꝑacii. certa
Temeritas ẽ cum in conside tulliꝰ.¬
rata doloꝵ ppessione gladiatoria
ꝑiculorum susceptio. Berꝑ.

Expanded text:
m : «pars quaedam aeternitatis cum alicuius annui, mensurni, diurni, nocturni uespertini certa temeritas est cum inconsiderata dolorum perpessione gladiatoria periculorum susceptio.»
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ẽẽ debet. uł minor ẽ. quam de¬
bet. que hec uetari uolunitate pos¬
sit suie non possit. quia si potest
p̃sens uoluntas ħ facit. si autem
ñ potest. p̃terita uoluntaᷤ ħ facit.¬
eccatum fr̃ĩs ad mortẽ ẽ. idem.
cum pꝰ agnitionem dĩ ꝑ grãm do¬
mini nr̃i ihu xp̃i quisqͥs obpug¬
nat frat̾nitatem. et aduersus ipãm
grãm qua reconciliatus ẽ deo. in¬
uidentie facib agitat᷑. sitam̃ in ca¬

Expanded text:
quae esse debet uel minor est quam debet, siue hoc uitari uoluntate possit siue non possit; quia si potest, praesens uoluntas hoc facit, si autem non potest, praeterita uoluntas hoc feciteccatum fratris ad mortem puto esse, cum post agnitionem dei per gratiam domini nostri Iesu Christi quisque obpugnat fraternitatem et aduersus ipsam gratiam, qua reconciliatus est deo, inuidentiae facibus agitatur. quod
Abbreviated transcription (Latin):
Obedientia ẽ uirtus qua hugo.
nino amplectit᷑ ininncta oꝑe imn¬
plenda. nisi obstiterit causa inuin¬
cibilis uł prelati auctoritas idem
Irdo ẽ. parium dispariumq
rerum sua ciiq loca tribuens

Expanded text:
obedientia virtus, qua homo, nimo amplectitur injuncta opere implenda, nisi obstiterit causa invincibilis, vel praelati auctoritas idem Ordo est parium dispariumque rerum sua cuique loca tribuens
Abbreviated transcription (Latin):
benigni. Non gͦ uel qr displi¬
cet uel qr placet.dicenda est
ueritas: s ut ꝓsit. Silenda. ẽ
aut̃ tantũ ne noceat: sic̃ lux
la enĩ passio suꝑat᷑. nisi ꝑ ipsam:
Non enĩ edendo contraitur fa¬
ini. s seruit᷑. sic̃ bibendo siti.
Ad hoc enĩ tendunt ista: ut
scilicet adfruendũ ext̾iorib
corporũ formis. inclinent ani¬
finẽ suũ .i. aĩ inclinationẽ ⁊ p̃ꝑatio¬
nem ad faciliore ⁊ maiore indina¬
tionẽ obtinentes. Doluisti decẽ tͥ¬

Expanded text:
es. Non ergo vel quia displicet vel quia placet, dicenda est veritas, sed ut prosit. Silenda est autem tantum ne noceat, sicut lux la enim passio superatur, nisi per ipsam. Non enim edendo contraitur fami, sed servitur, sicut bibendo siti. Ad hoc enim tendunt ista ut scilicet ad fruendum exterioribus corporum formis inclinent anifinem suum, id est animi inclinationem et praeparationem ad faciliorem et majorem inclinationem obtinentes. Omnium d