comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
seruanda est cum culpa senioris exemplo suo
non trahit ad interitum corda iuuiorum.
Ubi autem senior iuuenib exemplum ad
int̾itum prebet. ibi districta sententia uel in¬
crepatione feriendus est. Nam scriptum ẽ.
Laqueus iuuenum omnes uos. ysidorus.¬

Expanded text:
servanda est, cum culpa senioris exemplo suo non trahit ad interitum corda juniorum. Ubi autem senior juvenibus exemplum ad interitum praebet, ibi districta increpatione feriendus est. Nam scriptum est: Laqueus juvenum omnes vos . Et ru
Abbreviated transcription (Latin):
ut testatur gregorius indialogo. exhaustũ
licet addictus cure pastorali. pro captiuo qͦdã
redim̃do. Et dominus qui miseretur om̃ib
miserentib aliis: eum in plenitudinẽ dig¬
nitatis ep̃alis officii restituit. Item iohannes
alexandrinus. quasi condictum habuit cum
domino. ut quicquid ille daret. hic pauꝑib
sis sollempnit̾ penitentem et ligatum a sũ¬
mo pontifice: exonerauit quadam tuni ca
plumbea. Qui int̾rogatus a quodam gram¬
lex iusto non est posita. Omĩa etiam delent
pauꝑi eẽ cõmunia. nec sic alienum subtra¬
ho. sibiq quod suum est sibi quod debetua
dico lib̾ante non parcente. Semꝑ parcit¬
es xp̃i: semꝑ teneris parcere tͥ iniuriam
inferenti. Non modica enim culpa est:

Expanded text:
ut testatur Gregorius in Dialogo , exhaustusut testatur Gregorius in Dialogo , exhaustuslicet addictus curae pastorali, pro captivo quodam redimendo, et Dominus, qui miseretur omnibus miserentibus aliis, eum in plenitudinem dignitatis officii episcopalis restituit. Item, Joannes Alexandrinus quasi litem et condictum habuit cum Domino, ut quidquid ille daret, hic pauperibus us, solemniter poenitentem et ligatum a summo pontifice, exoneravit quadam tunica plumbea. Qui interrogatus, qua aLex justo non est posita; omnia etiam debent esse communia; nec sic alienum subtraho, sed isti, quod suum est sibique debetur, ricordia dico liberante, non parcente. Semperes Christi, semper teneris parcere injuriam tibi inferenti. Non modica enim culpa est,
Abbreviated transcription (Latin):
elemosinam. et omĩa munda sunt uobis.
Item ambrosius suꝑ eundem locũ. Nullũ
officium. nullum genus. nulla etas: ab
agenda miscd̃ia excluditur. Uñ qui dam
libris proficiscens ad nundinas ut eas
expend̾et in neccĩtate celle sue: comitem
habuit in uia militem ueteranum. debi¬
lem et pauꝑem. Cui ille. Quo uadis:
At ille respondit. Grauatus ere alieno.
uado petitum indutias. a quodam credito¬
re. Cui ille. Ibo tecum. Qui ingressi in do¬
mum creditoris cumpet̾et indutias. dene¬
gauit eas creditor. adiungens quod filiũ
suum iunctum. in carcem ponẽt. et nͥ in
redd̾et: quod ei in die constituta tota h̃editaᷤ
euis approbaretur. Pro quo cum int̾ced̾et
ius. Et proiciẽs ante eum quadraginta
libras. redemit filium militis a carce̾.
ip̃m uero a debito liberauit. Qui rediens¬
domum: narrauit fratrib omĩa q̃ gesta
erant. At illi eum in hoc fcõ maxime
cõmendauerunt. Item nolanus ep̃e

Expanded text:
eleemosynam, et omnia munda sunt vobis . eleemosynam, et omnia munda sunt vobis . » Item Ambrosius super eumdem locum: Nullum officium, nullum genus, nulla aetas, ab agenda misericordia excluditur. Omnes enim libris proficiscens ad nundinas, ut eas expenderet in necessitates cellae suae, comitem habuit in via militem veteranum, debilem, et pauperem. Cui ille: Quo vadis? At ille respondit: Gravatus aere alieno, vado petitum inducias a quodam creditore. Cui ille ait: Ibo tecum. Respondmum debitoris, cum peteret inducias, denegavit eas creditor, adjungens quod et filium ejus vinctum in carcere poneret; et nisi in ei redderet, quod ei, in die constituta, tota haereditas ejus appropriaretur. Pro quo cum intercederejus ; » et projiciens ante eum quadraginta libras redemit filium militis a carcere, ipsumque a debito liberavit. Qui rediens narravit fratribus omnia quae gesta erant. At illi maxime in hoc facto commendabant. Item, Nolanus episcopus,
Abbreviated transcription (Latin):
pũalis filia. et potissimum. et expres
a deo ut de ea pre cet̾is uͥtutib dici possit.
probatio dilectionis exhibitio est operis.
Si gͥ imitator es xp̃i. necesse est ut multꝰ
sis ad ignocendum: ut mised̾ia in omĩ oꝑe
tuo suꝑexaltet et enatet et p̃ponatur omĩ
seu̾itati et rigori ut totum inamias et
omĩa oꝑa ad deum refens. Unde in luca. Ue¬
nerunt publicani ad ioħem et dixerunt.
Quid faciemus ne excidamur : et in ignem
et̾num mutamur: At ille. Nich̃ ampliꝰ
em quod constitutum est uobis facietis.
nicħ ultra p̃seriptum exigatis. Interro
gabant eum et milites dicentes. Quid fa¬
ciemus et nosͤ Et ait illis. Neminem
concutiatis. neq calumpniam faciatis. Et
contenti estote stipendiis urĩs. Item idem.
ht escas similit̾ faciat. Beda. De duab tunicis
et escis diuidentis diuidendis datur precep¬
necessaria. s etiam ip̃a ualde necessaria cum
proximis diuidamus. ut escam qua uiui¬
mus. et tunicam qua uestimur. Uñ. Date

Expanded text:
pecialis filia, et potissimum signum charadeo ut de ea prae caeteris virtutibus dici possit. Probatio dilectionis, exhibitio est operis.Si ergo imitatores Christi, necesse est, « ut multus sis ad ignoscendum; ut misericordia in omni opere tuo superexaltetur » et enatet, et praeponatur omni severitati et rigori, ut totum te exinanias, et omnia opera ad Deum referens. Haec iterum nerunt publicani ad Joannem, dicentes: Quid faciemus, ut non excidamur, et in ignem aeternum mittamur? At ille. Nihil amplius quam quod constitutum est faciatis, nihil ultra praescriptum exigatis. Interrogabant eum et milites, dicentes: Quid faciemus et nos? Et ait illis: Neminem concutiatis, neque calumniam faciatis, et contenti estote stipendiis vestui escas habet similiter faciat. » Beda: De duabus tunicis et escis dividendis datur praecepnecessaria, sed etiam ipsa valde necessaria cum proximis dividamus, ut escam qua vivimus, et tunicam qua vestimur. Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
dauid. Quem admodum desid̾at ceruus ad
fontes aquarum. et c̃. Sitiuit inte aĩa¬
Sitiuit in te anima mea. qmͣ multiplitͭes.
tͥ caro mea. Quia multiplicit̾ hanc sitim.
minist̾io corꝑis ostendit. ut ꝑfrequentes ge¬
nufleriores. ꝑfrequentes et assiduas or̃ones.
ꝑfrequentia ieiunia. uigilias et elemosinas.
brobatio enim dilectionis exhibitio est oꝑis.
Est etiam sitis głe. nobis ineffabilis. Unde.¬
dei et iusticiam eius. Non enim sufficit
sitire unum sine reliquo. Unde augꝰtinꝰ.
mun̾at et coronat. Propt̾ hanc multiplicẽ
semꝑ maneat. Desid̾ium uͦ peccatorum pe¬
ribit. Est autem desid̾ium siue sitis culpe
multiplex. iuxta diu̾sas uoluptates. sed
cirea duas maxime restringitur. scilicet aua¬
riciam et libidinem. hec sunt due sangui¬
suge. que incessant̾ clamant affer. affer. De
siti auari et ydropici legitur. Tantalus a
labris sitiens fugientia captat flumina:¬

Expanded text:
David: « Quemadmodum cervus desiderat ad fontes aquarum » etc. Sequitur: « Et aSitivit in te anima mea, quam multipliciter tibi caro mea. » Quia multipliciter hanc sitim ministerio corporis ostendit, ut per frequentes genuflexiones, per frequentes et assiduas orationes, per frequentia jejunia, vigilias et eleemosynas. Probatio enim dilectionis, exhibitio est operis. Est etiam sitis gloriae nobis ineffabilis. UndeDei, et justitiam ejus . » Non enim sufficit unum sitire sine reliquo. Unde Augustinus : munerat et coronat. Propter hanc multiplicem semper maneat , desiderium vero peccatorum peribit . » Est autem desiderium sive sitis culpae multiplex, juxta diversas voluptates, verum circa 247 duas maxime restringitur, scilicet avaritiam et libidinem. Hae sunt duae sanguisugae, quae incessanter clamant: « Affer, affer . » De siti avari et hydropici legitur: Tantalus a labris sitiens fugientia captat Flumina
Abbreviated transcription (Latin):
cuangłicare. Si gͦ peelatus eccłiasticum alieui cõfert
beneficium. et digno gratis potius accipit qͣm det.
E autem indigno det non indigenti furatur pes
pauperum: defraudat: et ille eas rapit. De his etiã¬
negatiue particule. Reges gentium dnãntus¬
eorum. uos autem plus quam sic: quia in secu¬
larib et in spũalib accincti gladio mat̾iali sic̃¬

Expanded text:
is. Si ergo praelatus ecclesiasticum alicui confert beneficium, et digno et gratis, potius accipit, quam dat: si autem indigno vel non indigenti, furatur res pauperum, defraudat, et ille eas rapit. Quonegativae particulae: « Reges gentium, vos autem plus quam sic, » quia et in saecularibus et in spiritualibus, accincti sunt gladio materiali, sic
Abbreviated transcription (Latin):
uir euangłicus uolens sepelire prẽm precipitur
a domino relinquere sepulturam patris et
sequi eum. Ergo multomagis prelato p̾cipit᷑
relinquere ⁊ sequi eum: strepitus belli. et
onus. et curam temporalium. S quomodo
bundent etiam supra laicos : Uel quomaeo
na sua pauperib. qui disꝑsa non cessant
congregare et reponere: Eutius eẽt nicħ hͣte.
unde aliis erogarent. Uel si non reliquerrit
omnia. quomodo cum domino iudices ueni
maritana ꝑdriam suam et abiit in euutatem an¬
nuntians omiã que dixit ei iħe. Siseant hinc

Expanded text:
vir evangelicus volens sepelire patrem, praecipitur a Domino relinquere sepulturam patris sui, et sequi eum . Ergo multo magis praelato praecipitur relinquere strepitus belli, et onus, et curam temporalium. Sed quomodobundent etiam supra laicos, cum « omnia na sua pauperibus, qui dispersa non cessant congregare et reponere? Tutius esset, nec habere unde aliis erogarent. Vel si non reliquerunt omnia, quomodo cum Domino judices veniemaritana hydriam suam, et abiit in civitatem, annuntians omnia, quae dixit illi Jesus . » Disc
Abbreviated transcription (Latin):
ominus p̃cipiens apostolos et eorum
successores exoneratos ẽẽ a curis seculi ⁊
diuitiis temporalib: ait. Nolite possid̾e aurũ
uel argentum. neq pecuniam in zonis ur̃is.
Predicator enim qui ad contemptum diuiti¬
arum hortari. delet. amputare debet. prope
necessaria. ne portans onera seculi et onꝰ scłarium
negociorum. minus uacet officio suo. T̃anta enĩ
fidutia oebet eẽ in deo. ut presentis uite sumptus.
et si non p̃uideat. tam̃ sibi non desitͦos certissime
seiat. Quare autem hoc eis p̃cipiat. subdit item
in u̾bis eius: dixit ei sẏmonpetrus. Eoce nos reli¬
luntatem habendi. In numero etum diuitum
computatur: qui diuitias concupiseit. et si eas
non habeat. Sequitur. ⁊ secuti sumus te. Ed
ergo erit nobis iͦ Respondit ei dominus. In rege¬
neratione eum sederit filius hominis in sede

Expanded text:
ominus praecipiens apostolos et eorum successores exoneratos esse a curis saeculi, et divitiis temporalibus, ait: « Nolite possidere aurum vel argentum, neque 155 pecuniam in vasis vestris . » Praedicatori enim, qui ad contemptum divitiarum hortari debet, amputatio prope necessaria est, ne portans opera saeculi, et onus saecularium negotiorum minus vacet officio suo. Tanta enim fiducia debet illi esse in Deo, ut praesentis vitae sumptus, etsi non praevideat, tamen sibi non defuturos certissime sciat. Quare autem haec eis praecipiat, subdit quia in verbis ejus, dixit ei Simon Petrus: « Ecce nos reliluntatem habendi. In numero enim divitum computatur, qui divitias concupiscit, etsi eas non habeat. Sequitur: « Et secuti sumus te. Quid ergo erit nobis? » Respondit: « In regeneratione, cum sederit F
Abbreviated transcription (Latin):
t altius ordiamirs: distinguende sunt
in creatione et reereatione nrã. in consolatiõe
nobis exhibita ꝑ bñficia. in instructione ꝑ pre¬
cepta. in em̃datione nr̃a ꝑflagella: deinde in
colsone p̃miorum in gła. Sed̾a sp̃es est xpsti
hominis: qui in ere cruce seip̃m obtulit.
deo patri hostiam uiuam pro nobis inimiciᷤ
sue militie rep̃sentat patri pronobis orans
et int̾pellans. ut aduocatus nr̃ et frat̾ nt̃
in celis. Tercia est hominis ad sepp̃m. Qiͣta
correctione fr̃is ut corrigat. in dimissione ꝓpͥe
iniurie. in or̃one pro ip̃o. in compassione. in
consilii scĩ datione: in cuiꝰ libet talenti cõmis¬
si siue corporalis siue spũalis erogatione.
S exhibitio corporalis elemosine: nomen
generale. ex usu quasi propͥum ÷ͥ uendicauit.
Prima enim et sincera et pura elemosina
elemosine corporalis est. de patͥmonio ꝓpͥo:
de quo potest fieri elemosina. et si nona dro
monio crucifixi. cuiꝰ dispensatores. et quasi

Expanded text:
t altius ordiamur, distinguendae sunt nsistens in creatione et recreatione nostra, in consolatione nobis exhibita per beneficia, in instructione per praecepta, in emendatione nostra per flagella, deinde in collatione praemiorum in gloria. Secunda species est Christi hominis, qui in cruce seipsum obtulit Deo Patri hostiam vivam pro nobis adhuc inimicis s militiae suae repraesentat Patri, pro nobis orans et interpellans, ut advocatus et frater noster in coelis. Tertia est hominis ad seipsum, « miscorreptione fratris, ut corrigat; in dimissione propriae injuriae, in oratione pro ipso, in compassione, in consilii sancti datione, in cujuslibet talenti commissi, sive corporalis, sive spiritualis erogatione. Sed exhibitio corporalis, eleemosynae nomen generale, ex usu quidem proprium sibi vindicavit. Prima enim, et sincera, et pura eleemosyna eleemosynae corporalis, est de patrimonio proprio de quo potest fieri eleemosyna · et si non adeoimonio crucifixi, 260 cujus dispensatores, et quasi
Abbreviated transcription (Latin):
pͥnceps. ad premia uelox. Quiq dolet qͦtiens.
cogitur eẽ ferox. Qui paucos pena. młtos
tes emolliat: mitiores animos auocet:
reis parcat. Clementie est: semꝑ ultrici
aliquid sententie uel pene detrahere. Quis¬
quis nicħ impunitum relinquit:
delinquit. Culpa est totam ꝑsequi culpam.
Immiseri cordem confitetur: eui quicquid liet
libet. Głosa autem uͥtus est in pͥncipe: cit᷑
punire quam liceat. Uirtus est ad uin¬
dictam neccĩtate ꝑtrahi: non uoluntate
uenire. Magnũ quid ⁊ diuinum: sapit
offensus clemens. Bonus pͥnceps. neminẽ
sua pena punit. neminem sine dolore pro¬
scribit. Bonus pͥnceps ita cͥmen insequit᷑
ut quem punit. Hominem reminiscat᷑.
Bonus pͥnceps qͥ dñatur populo seruit.
nullius sanguinem contempnit. so la¬
Sola miscd̾ia comes est defunctorum:
oꝑa enim illorum secuntur illos. opera
laxantis. siue frẽm corripientis. siue eũ
corporalit̾ sustentantis et fouentis. siue
pro eo int̾cedentis. Quas ded̾is solas. solus

Expanded text:
princeps, ad premia velox Quique dolet, quociens cogitur esse ferox. Qui paucos pene iudices tes emolliat, mitiores animos advocet, reis parcat. Clementiae est semper aliquid ultrici sententiae vel poenae detrahere. Quisquis nihil reatus impunitum relinquit, delinquit; culpa est totam persequi culpam. Immisericordem se proficetur, cui quidquid licet libet. Gloriosa autum virtus est in principe citra punire quam liceat. Virtus est ad vindictam necessitate trahi, non voluntate venire. Magnum quid, et divinum sapit offensus, clemens. Bonus princeps neminem sine poena punit, neminem sine dolore proscribit. Bonus princeps 253 ita crimen insequitur, ut, quem punit, hominem reminiscatur. Bonus princeps sibi dominatur, populo servit, nullius sanguinem contemnit. dia comes est defunctorum. « Opera enim illorum sequuntur illos . » Opelaxantis, sive fratrem corripientis, sive cum corporaliter sustentantis et foventis, sive pro eo intercedentis: Quas dederi solas semper
Abbreviated transcription (Latin):
patientia. dauid in humilitate. moyses in
mansuetudine. ioseph in castitate. quo ad oꝑa
ext̾iora: unde etiam eccłia constat ex ꝑsomis
multarum facierum circundata uarietate.¬
Consistit etiam ħ facies in consiliis. que ad¬
implent uiri compediti et claustrales. Sed
cłici habitu militos. sermone hẏstriones.
oꝑe et gestu metrices. occupatione rerum se¬
cularium seculares. in qua harum facierũ
deum sequuntur: Uel in quo habitu resurgent.
qui in nullo uiuunt : Consuram quidem ser¬
uant. s od głam. uel uenalitatem: et alii aliis
latiorem hnt coronam. Qui sepe hanc li ber¬
tatem cłicalem sumunt et seruant in muni¬
tionem et conseruationem temꝑalium. Est¬

Expanded text:
patientia, David in humilitate, Moyses in patientia, David in humilitate, Moyses in mansuetudine, Joseph in castitate, quoad opera exteriora. Unde et Ecclesia constat ex personis multarum facierum « circumdata varietateConsistit etiam haec facies in consiliis, quae adimplent viri compediti et claustrales; sed clerici habitu milites, sermone histriones, opere et gestu meretrices, occupatione curarum temporalium saeculares, in qua harum facierum Deum sequuntur, vel in quo habitu resurgent, qui in nullo vivunt? Tonsuram quidem servant, sed ob gloriam, vel venalitatem, et alii quidem aliis latiorem, qui saepe hanc libertatem clericalem sumunt et servant in munitionem et conservationem temporalium.
Abbreviated transcription (Latin):
animalia cetã t̾rain. Os homini sub lime
dedit celumes iuid̾e. Iussit et erectos ad sẏd̾̃a tolłe
uultus. Unde et beatus martinus oculis
ac manib in celum semꝑ intentus. et cet̾a.
Daulus etiam heremita ab antonio inuentus
est erectus. et quasi orans mortuus. uincen¬
tius etiam intormento: semꝑ erectis lumi¬
nib aspiciebat celum. Hanc faciem et erec¬
tionem nature: maxime decurpat fornica¬
tio. Qui enim fornicatur in corpus suum
peccat. quia illud commaculat. quia ani¬
mam ancillam corpori facit. ut non liceat
ei i opere illo aliud cogitare. et alud senti¬
re : ita absorbetur ut facies hominis quasi
infaciem quadrupedis commutatur. Unde
sui incuruans illud in lutum. facie etiam
nature int̾ioris homo assimilatur deo: ut
dilectione naturali mansuetudine. benig¬
nitate. societate. et huiusmodi. Est etiam
facies gr̃e qua p̃cipue quis dõ assimila tur:
radice caritatis. et plures in exhibitione et
humilitate quadam oꝑum. Emicuit iobĩ

Expanded text:
animalia caetera terram, Os homini sublime dedit, coelumque videre Jussit, et erectos ad sidera tollere vultus. Unde et B. Martinus oculis ac manibus semper in coelum intentus, etc.. Paulus primus eremita ab Antonio inventus est erectus, et quasi orans mortuus. Vincentius in tormento, semper erectis luminibus aspiciebat in coelum. Hanc 236 faciem et erectionem naturae, maxime deturpat fornicatio. « Qui enim fornicatur, in corpus suum peccat ; » quia illud commaculat, quia animam, ancillam corporis facit, ut non liceat ei in opere illo aliud cogitare et aliud sentire. Ita absorbetur, ut facies hominis quasi in faciem quadrupedum convertatur. Unde sui, incurvans illud ad lutum. Facie etiam naturae interioris homo assimilatur Deo, ut dilectione naturali, mansuetudine, benignitate, socialitate, et hujusmodi. Est etiam facies gratiae, qua praecipue quis Deo assimilatur haradice charitatis, et plures in exhibitione et habilitate quadam operum. Eminuit enim Job in
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m. Item ꝑ exempla. Goliad. quo putauit
dauid int̾ficere. int̾fectus est gladio. Aman
in patibulo quod parauãt mardocheo suspeniꝰ
est: cui in plenitudinem potestatis. et diui-¬
tiarum possessionem mardocheus successit.
Saul gladio quo peꝑcit a malechitis. contͣ
p̃ceptum domini: int̾fectus est. Quidam¬
docens regem egẏpti pro irrigatione t̾re que
siccitate aruerat. ꝑegrinum immolare:
pro pegrino pͥmo immolatus est. Quidam
quo torquerentur rei docens regem sicilie:
rex phalaris membra tauri uolenti illi ꝑtor¬
ruit. Infelix. imbuit auctor opus. Iustus
ut̾q fuit. neq enim lex equior ulla est:
Quam necis artifices arte ꝑire sua

Expanded text:
ima. Item per exempla. Golias gladio, quo putavit David interficere, interfectus est . Aman in patibulo, quod paraverat Mardochaeo suspensus est; cui in plenitudinem potestatis, et divitiarum possessionem Mardochaeus successit . Saul gladio, quo pepercit Amalecitis contra praeceptum Domini, interfectus est, docens regem Aegypti pro irrigatione terrae, quae siccitate aruerat, peregrinum immolare pro peregrino, primo immolatus est I Reg. quo torquerentur rei, docens regem Siciliae,Rex Phalaris tauro violenti ruit: infelix inbuit auctor opus. Iustus uterque fuit: neque enim lex aequior ulla est, Quam necis artifices arte perire sua
Abbreviated transcription (Latin):
leditur. dampno innocentie. qͣm ꝓximꝰ
pecunie. Item p̾s. In laqueo isto quem abscon¬
derunt. comprehensus est pes eorum. Cognoscet᷑
dominus iudicia faciens in oꝑib manunm
suarum comprehensus est peccator. Unde au¬
gustinus. Unicuiq sua iniquitas pena est
et patibulum. Item idem. Qui uult nocere¬

Expanded text:
 damno innocentiae, quam proximus pecuniae. Item psalm. IX: « In laqueo isto, quem absconderunt, comprehensus est pes eorum; cognoscetur Dominus judicia faciens; in operibus manuum suarum comprehensus est peccator. » Unde Augustinus: Unicuique sua iniquitas est poena et patibulum. Item psalmus LVI: « Foder
Abbreviated transcription (Latin):
ces. hii ẽ sunt sciuiphes. Uñ sequitur. Dixit iue¬
Et scynphes que occulte pungunt tamen ma¬
qͣmͣ detractio. Uñ psalmo. hxixͦ. Au̾tant᷑ statun
⁊ erubescant qui licunt mͥ euge euge. Augͦtinꝰ
Duo sunt gña ꝑsecutorum scł uituꝑantium
⁊ adulantium. S pł ꝑsequitur liugua adu¬
latoris qͣm manus intͥfectoris. Utrunq .i uitu
patio ⁊ adulatio siue detractio ⁊ laus: ignisẽqͦ
uir sicut aurum ꝓbatur in fornace qui uitu¬
ꝑio temptatur uł laude. Exit integer qui neutꝰ
capitur. Et psalmꝰ xxxͦ.ix. ferant ꝯfestini ꝯfu¬
sionem suam qui dicunt mͥ euge. euge. Itẽ plals¬

Expanded text:
i. Hi sunt sciniphes. Unde sequitur: « Dixit et sciniphes, » quae occulte pungunt, et tamen maquam detractio: Unde Ps. LXIX: « Avertantur statim et erubescant qui dicunt mihi: Euge, euge: » Augustinus: Duo sunt genera persecutorum, scilicet vituperantium et adulantium: sed plus persequitur lingua adulatoris, quam manus interfectoris. Utrumque, id est vituperatio sive detractio et laus, ignis est, quo vir, sicut aurum, probatur in fornace, qui vituperio vel laude tentatur. Exit integer qui neutro rapitur. Et Psal. XXXIX: « Ferant confestim confusionem suam, qui dicunt mihi: Euge, euge: »
Abbreviated transcription (Latin):
stupuit. Nam płima dixit. In leuum conu̾sus. at il¬
am ⁊ alt̾ius animam urtͥficit. hii sunt similes iab
qui tenens mentum amase qͣi simulans amiciciã ⁊¬
in osculo pacis gladio mirabilit̾ labefcõ ⁊ occulto ꝑ¬
cussit eum in inguine: ⁊ effudit int̾iora eiꝰ. Adulatõ
ẽ uenenum ⁊ gladius acutus ⁊ occultꝰ. multũ enĩ
ledit ⁊ ñ timetur. ItemIheremias . cͦ xxͦx.uͦ. Osedechi¬
a seduxerunt ⁊ p̾ualuerunt adu̾sus te uiri pacifici¬
adulatores tu dicentes. fiat pax in diebꝰ nr̃is. Dem̃¬
serunt in ceno ⁊ lubrico pedes tuos. ⁊ recesserunt ate:
Quia cum fu̾is locuplex. multos numerabiᷤ amicoᷤ¬

Expanded text:
stupuit; nam plurima dixit in laevum conversus, at ilam et alterius animam interficit. Hi sunt similes Joab, 117 qui tenens mentum Amasae, quasi simulans amicitias in osculo pacis, gladio mirabiliter fabrefacto et occulto percussit eum in inguine, et effudit interiora ejus . Adulatio enim venenum et gladius est occultus: Multum enim laedit, et non timetur. Item Jerem. XXXVIII: « O Sedecia! seduxerunt et praevaluerunt adversus te viri adulatores, « dicentes: Fiat pax in diebus nostris. Demerserunt in coeno et lubrico pedes tuos, et recesserunt a te. » Quia: Cum fueris felix, multos numerabis amico
Abbreviated transcription (Latin):
regi. hu sunt syrenes. usq iu exitum dulces. De
quibꝰ shonimꝰ. Ad patriam tendentes: debemꝰ mor¬
titeros syrenarum cantus surda aure transire
Obturando aures sicut aspis: ⁊ cas pice liniendo.
cum ulixe ⁊ socus eius: hee sunt sceuice meretri¬
cule. quas humana ph̃ia a se in boetio abegit
Multomagis celestis atbas. De hiissalomion. Mel
⁊ lac sub labus meretricis. Inore aũ sc̃oꝵ: glatliꝰ⁊
mors. Etfretins. slulla pestis efferatior ad nocen¬
dum: qͣm familiaris inimicus. ⁊̃ alesenim sũt

Expanded text:
. Hi sunt Sirenes usque in exitium dulces . De . Hi sunt Sirenes usque in exitium dulces . De quibus Hieronymus: Ad patriam tendentes, debemus mortiferos Sirenarum cantus surda aure transire, « obturando aures sicut aspis, » eas pice liniendo cum Ulysse et sociis ejus. Hi sunt scenicae meretriculae, quas humana philosophia a se, in Boetio, abegit, multo magis coelestis. De his ait Salomon: « Mel et lac sub lingua meretricis , in ore autem sanctorum gladius et mors. Et Boetius : Nulla pestis efficacior ad nocendum, quam familiaris inimicus
Abbreviated transcription (Latin):
quod creclere dese sossit. cum laudatur dus equa
mas concussit amici. Nec dolet igniculum fer¬
me cumtempore. fbĩtas accepit andromedem
si dixerit estuo sudat. Non simus gͦ pares melior
qui semꝑ ⁊ omni. loctelieq potest alienum su¬
mere uultum. Afacie iactare manum lauda¬
re paratus: sibñ ructuauit dñs. S ⁊ aliosadii¬
lari dectos dicunt. Et si nullꝰ erit puluis: tñ excu¬
te nullum. Et pħ̾s ait. Ob hoc unum tunendest̃
diuicie quia eas comitatur adulatio nec inueĩt
diues qui ei uerum dicat. Ob hoc maxime amãda
ẽ pauꝑtas: quoda quo ameris ostendat. Quippe
ñ ht adulationem comitem sibi parcentem. for¬
tunam hominis ⁊ ñ ꝑsonam amantem. S in
tanto rursus excercitui ñ inuentus ẽ. qui uerũ
diceret preter uuum. Alii enim nĩ sufficere maria¬
classi eius capient̾e intendebaut. Alii ñ aera telo¬
rum grantlini ⁊ huiusmodi. Solus accessit de¬
ista tua oppͥment te. Infinita eium ux possuat¬

Expanded text:
quod credere de se Non possit, cum laudatur dis aequaymas conspexit amici, Nec dolet, igniculum brumae si tempore poscas, Accipit Endromiden, si dixeris, Oestuo, sudat. Non sumus ergo pares, melior qui semper, et omni Nocte dieque potest alienum sumere vultum A facie jactare manum, laudare paratus, Si bene ructavit dominus. Sed et alios adulari docentes, dicunt: Etsi nullus erit pulvis, tamen excute nullum. Et philosophus ait: Ob hoc unum timendae sunt divitiae, quia eas comitatur adulatio, nec invenit dives, qui ei verum dicat. Ob hoc maxime amanda est paupertas, quia a quo ameris ostendit . Quippe non habet adulationem comitem sibi parcentem fortunam hominis, et non personam amantem. : Sed nec in tanto Xerxis exercitu inventus est, qui ei verum diceret, praeter unum. Alii enim maria non sufficere classi ejus capiendae intendebant; alii non aera telorum grandini, et hujusmodi. Solus Deista tua moles opprimet te. Infinita enim vix regi possunt
Abbreviated transcription (Latin):
adulationis. Quo dolo cecitlit pͥmꝰ homo s dett¬
tionis. Cuius radix in posti̾tate euis manet o
quod adulanti tliabolo ꝯsentit. cum ei ait subpal¬
liato fine consilii. Quacuniq die cometłitis e
ritis sicut lii. Hoc dolo extollitur diasolica suꝑ¬
bia in homine: ut p̾sumendo de setlicat. Ascend̾̃
in celum ⁊ ponam sedem meam ab aquilone. ⁊ e¬
rosumilis altissimo. Unde pretha. In mea serua¬

Expanded text:
adulationis; quo dolo cecidit primus homo, cujus radix in posteritate ejus manet, eo quod adulanti diabolo consenserit, cum ait ei sub palliato fine consilii: « Quacunque die comederitis ex eo, eritis sicut dii . » Hoc dolo extollitur diabolica superbia in homine, ut praesumendo de se, dicat: « Ascendam in coelum, ponamque sedem meam ad aquilonem, et ero similis Altissimo . » Unde Et tua
Abbreviated transcription (Latin):
In eccliasticis officus agendis. dñs ñ frequentiam
multorum approbat: ħ deuotionem aĩorum. Item
quidam p̃bendatus in duab eccłus uicinis. nocłuᷤᷤ
horis erat assuetꝰ in una. cliurnis in alia: ⁊ ita obui¬
o currente ⁊ sic utrimq rẽpondente. festinanter
ditabatur. Item quidam ostitutus pensionarius
suꝑ huiuscemocli stipenlium distribuendum cũ
uideret mułtitutdinem cłicorum horis int̾ee̾: mͣ¬
horis ⁊ multi. Item quid uilius qmͣ duas horas in ec¬
clesia quadam. qi ad illas decantandas ñ ẽ ꝯstituta
certa pecunia. a laicis dici horas dñi ⁊ ceteras denarii
immo diaboli: Immo ad has horas decantandas. &
horas &ẽ beate uirginis ũ adsunt cłici. s p̃sentes i alis
ab hiis fuguuinit ⁊ ut nullum s uendicet in eccł̃ia sp̃c

Expanded text:
In ecclesiasticis officiis agendis, Dominus non frequentiam multorum probat, sed devotionem animorum. ItemQuidam praebendarius in duabus ecclesiis vicinis, nocturnis horis adfuit in una, diurnis in alia, et ita Oliverio currente, et sibi utrinque respondente, festinanter ditabatur. Item: Quidam constitutus certus pensionarius super hujuscemodi mercimonium distribuendum, cum videret multitudinem clericorum horis interesse, muhoris et multi. Item: Quid vilius quam duas horas in ecclesia quadam quia ad illas decantandas non est constituta certa pecunia a laicis dici horas Domini, caeteras denarii, imo diaboli? imo, ad has horas decantandas, et horas etiam beatae Virginis non adsunt clerici, sed praesentes in aliis, ab his fugiunt, ut nullum opus sibi vindicet in Ecclesia Spir
Abbreviated transcription (Latin):
enim ẽ qui cłm obaluid̃ qͣm ꝓpter seip̃m laudat
Iten ad bec detestandum ual exemplum tłico¬
rum in alea ludentium: ad uesꝑas ꝯfugientiũ
inordinate ⁊ indecent̾ cum audirent nũmu
exeiiplum ploratorum ⁊ ploratorium longo¬
bindorum in exequiis mortuorum. ad flenclũ
ce plorandium solo p̃cio oeluctorum. Quibꝰ sunt
tantes. Quorum qui ius onummi uobis huncp̃

Expanded text:
enim est, qui Deum ob aliud quam propter seipsum laudattem: Ad hoc detestandum valet exemplum clericorum in alea ludentium, ad vesperas confugientium inordinate et indecenter, cum audirent nummosExemplum ploratorum et ploratricum Longobardorum, in exsequiis mortuorum ad flendum et plangendum solo pretio conductorum. Quibus sunt tantes, quorum quivis: O nummi, nu
Abbreviated transcription (Latin):
tiens est. et c̃. Idem etiam ad corinthios.
epła .iiͤ. Et si nil sum apud uos. signa tñ
apłatus mei fcã sunt suꝑ uos. non dico in
multitudine clientele. equorum exactionũ
et pompa seculi. s in omĩ patientia. ĩ signis.
prodigiis ⁊ miraculis. S signum exp̃ssius

Expanded text:
tiens est, etc. . » Idem etiam II ad Corinthios, c. tiens est, etc. . » Idem etiam II ad Corinthios, c. XII, ait: « Etsi nihil sim apud vos, signa tamen apostolatus mei facta sunt super vos; » non dico in multitudine clientelae, equorum, exactionum, et pompa saeculi, « sed in omni patientia, in signis, prodigiis et miraculis, et virtutibus
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad senectam ego ip̃e. ⁊ usq ad canos
ego portabo. Ego feci te ⁊ ego feram: ego
portabo. ⁊ ego saluabo. Eece quanta patĩa
dei. in his trib u̾bis redolet. Uñ dominꝰ
ip̃e ꝑ ysaiam ait. Uinea mea quid ultra
debui tͥ facere ⁊ non feci: Iudicium est
mͥ tecum. quia in omĩ patientia mea. et
bonitate mea oblita es mei. Ego non ꝯtͣ¬
dixi. retrorsum non abii. Corpus meum dedi
ꝑeutientib. et genas meas uellentib: faciẽ
meam non au̾ti ab increpantib m et conspu¬
entib in me. Ideo posui faciem meam ut pet᷑m
ceret. Cuius effectum nob̃ comm̃dans. et
qͣm sit necessarla xp̃iano ostendens: ait .
In patientia ur̃a possidebitis animas uras.¬
Melior est inquit patiens uiro forti: et
qui dominatur animo suo ex pugnatore
urbium. Animum rege. qui nͥeu paret
nitionis eius pre cetĩs differentiis. patien¬
tiam quasi sub̃alem. et consũmatã diffr̃ãm.
et propͥetatem eius posuit dicens. Caritas pa¬

Expanded text:
ctam ego ipse, et usque ad canos ego portabo; ego feci, et ego feram; ego portabo et ego salvabo. » Ecce quanta patientia Dei in his omnibus verbis redolet. Unde et ipse per Isaiam ait: « Vinea mea, quid ultra tibi debui facere, et non feci? » Judicium est mihi tecum, quia in omni patientia mea et bonitate mea, oblita es mei. Et utedi percutientibus, et genas meas vellentibus, faciem meam non averti ab increpantibus et conspuentibus in me. Ideo posui faciem meam ut petram ceret. Cujus effectum nobis commendans, et quam sit necessaria Christiano ostendens, ait: « In patientia vestra possidebitis animas vesMelior est, inquit, patiens viro forti, et qui dominatur animo suo, expugnatore urbium. Animum rege, qui nisi paret,nitionis ejus, prae caeteris differentiis patientiam quasi substantialem et consummaturam differentiam et proprietatem ejus posuit, dicens: « Charitas pa
Abbreviated transcription (Latin):
iheronimus ait. Non nͥ ꝑ patientiam im¬
pletur quod scͥptura dicit. Regnum celoꝵ
ium patitur. ⁊ iuolenti rapiunt illud.
Et item. Quis scõrum sine patientia co¬
ronatus est: Acunabulis eccłie non de¬
compares patientiam egred̾e paulis ꝑ
de hoc carcere .i. de corpore mortali. et de¬
pinge tibi ante oculos ⁊mercedem et̾¬
tientiam habueris. om̃s penas nil reputans.
ut xp̃m lucrifacias. quia non sunt condigne
passiones huiꝰ temporis. ad futuram głam
que reuelabitur in nobis. Tam̃ hoc mom̃ta¬

Expanded text:
itatis : Non nisi per patientiam impletur quod Scriptura dicit: « Regnum coelorum vim patitur, et violenti rapiunt illud . » Et item: Quis sanctorum sine patientia coronatus est? A cunabulis Ecclesiae non decompares patientiam, egredere paulisper de hoc carcere, id est corpore mortali, et depinge tibi ante oculos mercedem aetetientiam habueris, omnes poenas « nil reputans, ut Christum lucrifacias ; » quia: « Non sunt condignae passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis ; hoc tam
Abbreviated transcription (Latin):
intelligitur. xp̃e enim ꝑ finem mortss. ad
finem consuminationis ꝑuenit. Uñ ostul¬
ti. et tardi corde ad credendum. Nonne opor¬
tebat xp̃m pati. ⁊ ita intrare in głam suã.
Et te si uis intrare in głam: ꝑ passionem¬
⁊ patientiam oportet intrare in eam. xp̃c¬

Expanded text:
intelligitur. Christus enim per finem mortis, ad finem consummationis pervenit. Unde: « O stulti et tardi corde ad credendum! nonne oportebat Christum pati et ita intrare in gloriam suam? » Et te, si vis intrare in gloriam, per patientiam
Abbreviated transcription (Latin):
tatur crux triplici de causa. pro seruili timo¬
re. ut seruus. prouerecundia. ut multi n¬
claustrales qui uerentur egredi elaustrum
propt̾ u̾ba hominum. pro lande etiam hu¬
ꝑ patientiam non sustinet. qñ dampna
rei familiaris sustinebit: Qui nͨ dãpna.
quomodo mortem et torm̃ta : Patientiam
conuitia: et ad honesta uadenti contẽptus

Expanded text:
tatur crux triplici de causa. Vel pro servili timotatur crux triplici de causa. Vel pro servili timore, ut servus; vel pro verecundia, ut multi claustrales, qui verentur egredi claustrum propter verba hominum; pro laude etiam hucii non sustinet, quomodo damna rei familiaris sustinebit? Qui nec damna, quomodo mortem et tormenta? Ad patientiam convitia, et ad honesta vadenti, contemptus
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmo: quasi uestem ad locum passionis. Se¬
duo latrones pro peccatis. Quarto uiciniꝰ
sibi tulit dominus crucem. quia carm cõ
fixam ⁊ claius consutam pro iusticia con¬
sũmanda. Unde. ⁊ factus est pͥncipatus suꝑ
humerum eius. Duo extremi modibomi:
quia pro iusticia. Primus est penitentium.
ꝑ compassionem proximi. ꝑ carnis macera¬
tionem. ꝑ adu̾sorum patientiam ut dicat
meo porto. Cotidie enim tollo crucem meã:
et sequor xp̃m. Hunc modum ut habeat
eccłia: orat dicens. Nr̃a domine. ut uolim¬
taria castigatione cohibentes. temporalib
penis mace̾mur potius: qͣm et̾nis suppli¬
ciis deputemur. hic ure. hic sieca. Nrimꝰ
igitur est proficientium: eorum scilicet qui
sunt athomus testimonii xp̃o. Extremus
est ꝑfectorum. scilie⁊ mr̃m qui sunt aceruus
testimonii. Duo medii modi portandi ma¬
li sunt nͥ quis penam conu̾tat culpe. in
patientiam et penitentiam. In angaria por¬

Expanded text:
meros, quasi vestem, ad locum passionis; semeros, quasi vestem, ad locum passionis; seduo latrones pro peccatis suis; sibi tulit Dominus crucem, quia carni suae confixam, et clavis consutam pro justitia consummanda. Unde: « Et factus est principatus super humerum ejus . » Duo extremi modi boni, quia pro justitia. Primus est poenitentium, per compassionem proximi, per carnis macerationem, per admeo porto . » Quotidie enim tollo crucem meam et sequor Christum. Hunc modum, ut habeat Ecclesia orat, dicens : Praesta, Domine, ut voluntaria castigatione peccata cohibentes, temporalibus poenis maceremur potius, quam aeternis suppliciis deputemur. Hic ure, hic seca. Primus igitur est imperfectorum; eorum scilicet, qui sunt atomus testimoniorum Christi. Extremus est perfectorum, scilicet martyrum, qui sunt « acervus testimonii . » Duo medii modi portandi mali sunt, nisi quis poenam culpae convertat in testimonium patientiae. In angaria autem por
Abbreviated transcription (Latin):
mutus non aꝑiens os suum. Et factus
sum sieut homo non audiens ⁊ non h̃ns
in ore suo redargutiones. Uerba sunt
saluatoris similit̾ cuius libet penitentis.
rei familiaris. contra etiam in iuriam ꝓpͥs
corporis. Non enim sufficit quod contra
uestib spoliaretur. cum plagis cederetuR:
cum crucifig̾etur. s factus est sicut agnꝰ.
qui coram tondente se obmuteseit. ⁊ non
et probetur. Multi animo patientes sunt.
qui deficiunt tam̃ in ip̃o actu in uiriarũ.
uidenturq caruisse patientia: Unde illud.
Qui cecidit stabili. non erat ille gradu. Et
domus ista que cecidit: non erat fundata su¬
pra firmam petram. Sanctus bernardus¬
etiam dicebat. quod si immineret gladius
capit suo. cred̾et se defice̾ in martꝑrio. Ani¬
mum tam̃ patiendi h̃uit. Nunquid aũt
tales impatientes iudicabuntur: Absit.
Sepe tam̃ patientia lascescita iniuriis pe¬
et crescit. Occulta tam̃ sunt iudicia dei.
Patiens gͥ est: qui seip̃m abnegat ⁊ cotidie

Expanded text:
tus non aperiens os suum; et factus sum sicut homo non audiens, et non habens in ore suo redargutiones. » Verba sunt Salvatoris, similiter cujuslibet poenitentis, rei familiaris, contra etiam injuriam proprii corporis. Non enim sufficit quod contra vestibus spoliaretur, cum plagis caederetur, cum crucifigeretur , « factus est sicut agnus, qui coram tondente se obmutuit, et non retur? Multi animo patientes sunt, qui deficiunt tamen in ipso actu injuriarum, videnturque prius caruisse patientia. Unde: Qui cecidit, stabili non erat ipse gradu. « Et domus ista quae cecidit, non erat fundata supra firmam petram . » Sanctus etiam Bernardus dicebat, quod si immineret gladius capiti suo, crederet se deficere in martyrio; animum tamen patiendi habuit. Nunquid autem tales impatientes judicabuntur? Absit! Saepe enim patientia lacessita injuriis peet crescit: « Occulta enim sunt judicia Dei . » Patiens igitur est, qui « semetipsum abnegat, et quotidie
Abbreviated transcription (Latin):
. ieiuniis. et ẽ. Et hic
patientiam p̃posuit. Et dominꝰ in luca faciẽs
sermonem de semĩe seminato ait. Quod
bonam cecidit. Hii st̾
qui in corde bono  et optimo. audientes
u̾bum dei retinent et fructum afferunt
in patientia. Et poeta. Maxima uirtutum
patientia pugnat mermis. armatosq solet
Serpens sitis ardor harene. duleia uirtuti
gaudet patientia duris. Dulcius est qͦtiens
magno sͥ constat honestum. Item iacobus.
Ecce beatificamus eos qui sustinuerunt.
Sustinentiam iob audistis. et finem dm̃¬
xp̃i udistis. Non ait finem iob quod poss.
ne cumulatam prosꝑitatem post adu̾sa cũ¬

Expanded text:
, jejuniis, etc. » Et hic patientiam praeposuit. Et Dominus in Luca faciens sermonem de semine seminato, 269 ait cbonam cecidit, hi sunt qui in corde bono et optimo audientes verbum retinent, et fructum afferunt in patientia. » Et poeta: Maxima virtutum patientia, pugnat inermis, Armatosque solet Serpens sitis ardor arenae Dulcia virtuti gaudet patientia duris, Dulcius est quoties magno sibi constat honestum. Item JacobuEcce, beatificamus eos, qui sustinuerunt. Patientiam Job audistis, et finem Disti vidistis. » Non ait, finem Job, quod posset, ne cumulatam prosperitatem post adversa
Abbreviated transcription (Latin):
quod est patientia nature. et est patientia
grẽ ut diximus: et est patientia culpe.
que potius remissio dicitur. ħ est asinina
patientia. ferre sciliez non ferenda: cui
opponitur sca ⁊ bona impatientia de qua

Expanded text:
quod est patientia naturae, et patientia gratiae, ut diximus, et patientia culpae, quae potius remissio dicitur. Haec est asinina patientia, ferre scilicet non sustinenda, cui opponitur sancta et bona impatientia: de qua
Abbreviated transcription (Latin):
copiosa est in celis. Sicut enim aurum
in fornace. ita hac omnis uͥtus probatur.
Ut autem ad hanc recurramus. quotiens
Ohomo qui talia agis. an diuitias bonita¬
tis dei ⁊ patientie ⁊ longanimitatis contẽp¬
nis: Ignoras qm̃ benignitas ⁊ patientia dĩ

Expanded text:
o omnes virtutes. Sicut enim aurum in fornace, ita et hac omnis virtus probatur. Ut autem ad hanc recurramus quoties manos, cap. II: « O homo, qui talia agis, an divitias bonitatis Dei, et patientiae, et longanimitatis contemnis? Ignoras quoniam benignitas et patient
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a auxiliata est mͥ. Hac phynees ꝑcussit
pugione coeuntes. Hac moyses armatus:
int̾fecit ydolatras. aporta in portam ꝑgenᷤ.
lech: reseruatum a saule. contra p̃̾ceptum
domini. Hac zelopetrus ꝑcussit ananiã
et saphiram. Symoni etiam mago ma¬
ledixit: pecunia tua tecum sit in ꝑditõe.
Hac etiam dominus eiecit uendentes et
ementes de templo: quia scͥptum est.

Expanded text:
auxiliata est mihi. » Hac Phinees percussit pugione coeuntes ; hac Moyses armatus interfecit idololatras « a porta in portam pergenslec, reservatum a Saule contra praeceptum Domini . Hoc zelo Petrus morte percussit Ananiam et Sapphiram ; Simoni etiam Mago maledixit: « Pecunia tua tecum sit in perditionem . Hac Dominus ejecit vendentes et ementes de templo . Legitur e
Abbreviated transcription (Latin):
te cẽ. si dente mortlati ⁊ lingua maliuola
eris. publicum eiꝰ pec̾em coram ip̃is qui noue¬
runt reuelans secretum int̾ te ⁊ ip̃m solũ ÷
uł illos qui eque nou̾nt. ut tu. ut sic saltem
ilł ꝯlolentib ⁊ corripientib corrigatur. n̾o
eris detractor. uoluntas enim ⁊ ꝓpositum
thistinguit maleficium: tem u̾bum¬
cuiusdam sapientis. Uitle ⁊ osiclera oformi¬
tatem omnium menbrorum corporalium
quomodo ꝯpatiantur omnia cum uno¬
menbro leso: quomodo supportent illud ⁊ fo¬
ueant. nolint q maculam uł uicium eiꝰ¬
detegi sic̃ nec ꝓpͥum. Quantomagis ħ ꝯforni¬
itas obseruanda e̾et. a menbris sp̃ualib fi

Expanded text:
msi dente mordaci et lingua malivola eris publicum ejus peccatum coram ipsis, qui noverunt, revelans secretum « inter te et ipsum solum , » vel illos qui aeque noverint ut tu, ut sic saltem illis condolentibus et corripientibus corrigatur, non eris detractor. Voluntas enim et propositum distinguit maleficium. Item cujusdam sapientis: Vide et considera conformitatem omnium membrorum corporalium, quomodo compatiantur omnia uni commembro laeso, quomodo supportent illud et foveant, nolintque maculam ejus vel vitium detegi, sicut nec proprium; quanto magis haec conformitas observanda esset a membr
Abbreviated transcription (Latin):
manifestum scł ⁊ occultum. Etimum sñ
fronte. sine ore uerecundo. ⁊ irreuerent̾ qͥc¬
quid uene nosiuirus inbuccã uene¬
iit. dente mordaci ⁊ lingua maleclica
emittit. Scd̾m uero simulate succo uere¬
cundie. &̃ quodam colore detͣctionẽ adum¬
brat ⁊ palliat: cam u̾bis ꝑfereus quibꝰdã
sebilib ⁊ plangentib. uoce remissa ⁊ ii
ultu demisso: & oculis in t̾ram defixiᷤ. sic.
Per me istud ñ ignotesce̾t de eo: nisi alii illd̾
ꝓpalassent. In oim̃bꝰ eum laudo: uerum ĩ
hoc ñ laudo in quo doleo. Melius enĩ egisse
potat. ⁊ huiusmodi. Et hoc genus crudeliꝰ ẽ
crudelior manifesta decͣctõne. que totum
uirus suum sine palliatione effudit:
siplex autem legitur pena detͣctorum
Rena eccłliastici iuclicii. de qua legitur in de¬

Expanded text:
manifestum scilicet et occultum. Primum sine manifestum scilicet et occultum. Primum sine fronte, sine ore verecundo, et irreverenter quidquid venenosi virus in buccam venerit, dente mordaci, et lingua maledica emittit. Secundum vero simulatae fuco verecundiae et quodam colore detractionem adumbrat et palliat, eam proferens verbis quibusdam flebilibus et plangentibus voce remissa, et vultu demisso, oculis in terra defixis, dicens sic: Per me istud non innotesceret de eo, nisi alii illud propalassent: in omnibus eum laudo, verum in hoc non laudo, in quo doleo: melius enim egisse poterat et hujusmodi. Et hoc genus crudelius escrudelior manifesta detractione, quae totum virus suum sine palliatione effudit. Triplex autem legitur poena detractorum. Poena ecclesiastici judicii Dei, de qua legitur in d
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo nec participium hãs ꝯ detͣctorib. Se¬
pi aures tuasspinis. ne detractionem au¬
dias. Os etiam aꝑi ad obiurgandum detͣ¬
tus aquilo dissipat pluuias. ⁊ facies tͥstis
linguam detͣhentem ⁊ aure prurientes
orum obstruere. aures sepire.: Nulli enimĩ¬
uito loqueris. ut nec in petra figit᷑ sagita
S resiliens. sepe mittitur in dirigentem
Situt ergo libos tuos castos: ita os. ocłos¬
& aures castissime serua. Item. psalmo xl¬
uͦi. fosiusti nos obpbrium uicinis nr̃is:
subsannationem ⁊ derisum ułotẽptum¬
bernardus. In decͣctorib inquit implet̃
ẽ qd̵ legitur in enͣngłio. In illa die fcĩsũt
amici herodes ⁊ pilatus. ẽ ales enim seor¬
sum ambulant ⁊ pariter sedent ⁊ sibi cõ¬
cordant ⁊ oueniunt. ut susurrͥa ⁊ detͣctio¬
nes ꝓferant. ut in hoc sese discorclit̾ ocordes
et ꝯcorlit̾ discordes iuueniant ħ aũ pes¬
as sd̃ detctionis acͥus caritatem impugnat
et leclit: qͣmͣ cetera uicia. Detͣctor enĩ inse ca¬

Expanded text:
Ergo ne participium habeas cum detractoribus, « sepi aures spinis , » ne detractionem audiant, os etiam aperi ad objurgandum detrtus aquilo dissipat pluvias, et facies tristis linguam dorum obstruere, aures sepire. Nulli enim invito loqueris. Non in petra figitur sagitta, sed resiliens saepe mittitur in dirigentem. Sicut ergo lumbos tuos castos, ita os, oculos, aures castissime serva. Item ps. XLIII: « Posuisti nos opprobrium vicinis nostris, subsannationem et derisum, » veBernardus: In detractoribus, inquit, impletum est quod legitur in Evangelio: « In illa die facti sunt amici Herodes et Pilatus . » Tales enim seorsum ambulant, pariter sedent, sibi concordant et conveniunt, ut susurria et detractiones proferant, ut in noc sese discorditer concordes, et concorditer discordes inveniantus detractionis, acrius charitatem impugnat et laedit, quam caetera vitia. Detractor enim in se cha
Abbreviated transcription (Latin):
ha suit ꝓcul a te. Item in eodem . xli. Cogitatõ
stulti pecc̃m ẽ. ⁊ abhominatio ẽ homiũ detͣctor
Item in leuitico .xxͦx .ixͦ. Non maledices surdo
i absenti ñ detrahes. Stultus enim ẽ. s magiᷤ
extusabilis ẽ: qui p̃senti ꝯtumeliam infert s¬
ditor uͦ ⁊ dolosus magis q accusabilis: qui ab¬
ẽ serpentinum hñes morsum ⁊ lingnam ue¬
uenosam. Item salomon xxix. Qui detrahit
ꝓximo do ⁊ homini se obligat. Ułm posterũ se
obligat do̾ ut per ꝯtrictionem cordis ei satis¬
corporalit̾ ei satisfatiat. si dampnũ corpora¬
le ei intulit: qr ñ remittit᷑ pecc̃m nͥ restitua¬
tur ablatum. S si sp̃uale ei uulnus infixit¬
ut puta oclium uł detractioẽm. uł ut amorem
nunquid corporalit̾ ei satisfaciet: Ut scł cor¬
poraliter eum usitare teneatur uͥcunq fu¬
erit. ⁊ sp̃uale uulnꝰ qd ei uitulit auferre hũiat᷑¬

Expanded text:
Cogitatio stulti peccatum est, et abominatio hominum, detractor. » Item Levitici XIX: « Non maledices surdo, » id est absenti non detrahes. Stultus enim est, sed magis excusabilis, qui praesenti contumeliam infert; proditor autem et dolosus magisque accusabilis, qui abest serpentinum habens morsum, et linguam venenosam. Item Salomon: « Qui detrahit proximo, » Deo et homini « se obligat . » Vel in posterum se Deo obligat, ut per contritionem cordis ei satiscorporaliter ei satisfaciat, si damnum corporale ei intulit; quia « non dimittitur peccatum nisi restituatur ablatum. » Sed, si spirituale vulnus ei inflixerit, puta odium per detractionem, vel ut amorem hujusmodi: nunquid corporaliter ei satisfaciet, ut scilicet corporaliter eum visitare teneatur ubicunque fuerit, et spirituale vulnus quod ei intulit, auferre, dicen
Abbreviated transcription (Latin):
ructib aura noxia latenter oꝑatꝰ. Hec ẽ in¬
uiclia. q̃ bona alt̾ius eruginat. aclurit ⁊ osu¬
mit. Hec est etiam locusta. Locusta ẽ ore coire
que testimonium boni detractiõe corrodit.
cute pungit. Item ad huius pestis sugil¬
lationem exemplum augustini mitis¬
simi ⁊ modesti sufficere deberet. qui pl
ura epigĩamata suꝑ mensam suam po¬
tuisset inscripsisse ÷ ut puta ꝯtra etlaci¬
tatem ⁊ loquatitatem. que sepe assunt
mensis. ħ scl̃t uidete ne grauentur corda
u̾ra in crapula ⁊ ebrietate : uł illud sic su¬
menda sunt alimenta quasi medica¬
menta. ⁊ illud. Memento qr recepistibo¬
na in uita tua. ⁊ lazarus similitͥ mala

Expanded text:
noxia latenter operatur. Haec est invidia, quae bona alteris aeruginat, adurit, consumit. Haec est locusta. Locusta enim ore laed, quae testimonium boni, detractione corrodit. cute pungit. Item: Ad hujus pestis suggilationem exemplum Augustini mitissimi et modesti sufficere deberet. Qui cum plura epigrammata super mensam suam posset inscripsisse puta contra edacitatem et loquacitatem, quae saepe adsunt mensis; haec scilicet: « Ne graventur corda vestra in crapula et ebrietate . » Et illud: Sic sumenda sunt alimenta quasi medicamenta. Et illud: « Memento quod recepisti bona in vita tua, et Lazarus similiter mala
Abbreviated transcription (Latin):
tñ audit detractionem. Erimus mat̾iam
inuenit sccl̃s eam auget ⁊ młtiplicat t̾cus
auctoritatem detrahendi p̃stat. Itaq eam
corroborat. Si enim deesset aucditor. deesset de
parab. xͦl .uii. ẽime deum fili mi. & cũ decͣcto¬

Expanded text:
n refert detractionem. Primus materiam invenit, secundus eam auget et multiplicat, tertius auctoritatem detrahendi praestat, itaque eam corroborat. Si enim deesset auditor, deesset et Parabolis: « Time Deum, fili mi, et cum detracto