comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
copiose ꝑ transiens ꝙ syriam suoao a
omnẽ apamiam. omnemq meso sta¬
nna uenttq ad ĩdumeos in ẽaie a¬
baa accepitq cuitates coꝵ & sediti¬
bi ꝑ triginta dies. in quib dieb adu¬
uari precepit uniuersum exercitum
uirtutis sue. Tunc audientes hec
filii isrł qui habitabant in t̾ra iudee:
timuerunt ualde a facie eius.Tremor
etiam et horror inuasit sensus eoꝵ
ne hoc faceret ihrlm & templo dñi.
qd fecerat cet̾is ciuitatib & templis
earum. Et miserunt in omnẽ samari¬
am ꝙ circuitum usq therico.:⁊ p̃ocu¬
pauerunt om̃s uertices montiun:
ae muris curcumdedunt uicos suos:

Expanded text:
pertransiens autem Syriam Subal et omnem Apamiam omnemque Mesopotamiam venit ad Idumeos in terra Gabaa accepitque civitates eorum et sedit ibi per triginta dies in quibus diebus adunari praecepit universum exercitum virtutis suae tunc audientes haec filii Israhel qui habitabant in terra Iudaeae timuerunt valde a facie eius tremor etiam et horror invasit sensus eorum ne hoc faceret Hierusalem et templo Domini quod fecerat ceteris civitatibus et templis earum et miserunt in omnem Samariam per circuitum usque Hiericho et praeoccupaverunt omnes vertices montium et muri
Abbreviated transcription (Latin):
decimo nabuchodonosor regis incesi¬
ma & scd̃a die mensis primi: factum
ẽ u̾bum in domo nabuchodonosor
regis assyrioꝵ ut defenderet se. uoca¬
uitq omnes maiores natu. omnesq
duces & bellatores suos: & habuit c̃
eis misterium consilũ sui. Dixtq co¬
gitationẽ suam in eo esse: ut omnẽ
t̾ram suo subiuigaret imꝑio. Qd di¬
ctum cum placuiss omnib uocauit
nabuchodonosor rex holofernem
principem milicie sue. & dixit ei. Eere¬
dere adu̾sus omne regnum ocedentt̃.
& contra eos p̃cipiie qui contempsert̃
imꝑium meum. Non parcet oculus
tuus ulli regno omnẽq urbem niu¬
iuitam subiugabis michi. Eime holo¬

Expanded text:
decimo Nabuchodonosor regis, vicesima et secunda die mensis primi, factum est verbum in domo Nabuchodonosor regis Assyriorum ut defenderet se. Vocavitque omnes majores natu, omnesque duces et bellatores suos, et habuit cum eis mysterium consilii sui. Dixitque cogitationem suam in eo esse, ut omnem terram suo subjugaret imperio. Quod dictum cum placuisset omnibus, vocavit Nabuchodonosor rex Holofernem principem militiae suae, et dixit ei: Egredere adversus omne regnum Occidentis, et contra eos praecipue, qui contempserunt imperium meum. Non parcet octuus ulli regno, omnemque urbem munitam subiugabis mihi”». 6 Holo
Abbreviated transcription (Latin):
est. Apellatione autem capitis: ea q̃
principatur corpori mens uocatur.
Impinguat gͦ caput oleum pecca¬
toris: cum demulcet mentem fa¬
uor adulantis. Dum autem irent
emere uenit sponsus: qr cum uite
sue testimoniũ a ꝓximis querunt.¬

Expanded text:
est. Appellatione autem capitis ea quae principatur corpori mens vocatur. Impinguat ergo caput oleum peccatoris, cum demulcet mentem favor adulantis. Sed dum irent emere, venit sponsus, quia cum vitae suae testimonium a proximis quaerunt
Abbreviated transcription (Latin):
Iec idcirco dixerim.
quia multi nr̃oꝵ dubitant utrum
assumpta fuit beata maria simul
cum corpore: an obierit relicto corpore.
Quomõdo autem uł quo tempore. aut
a quib ꝑsonis sc̃issimum corpꝰ eiusmde
ablatum fui̾t uel ubi tͣnspositũ: utr¬
ue resurrex̾it nescit᷑. R beatam me di¬

Expanded text:
ec idcirco dixerim, quia multi nostrorum dubitant, utrum assumpta fuerit simul cum corpore, an abierit relicto corpore. Quomodo autem, vel quo tempore, aut a quibus personis sanctissimum corpus ejus inde ablatum fuerit, vel ubi transpositum: utrumne resurrexerit, nescit
Abbreviated transcription (Latin):
N ilł. facta est contentio it disci¬
pulos: quis eoꝵ iuderetur ẽẽ maior.
Sicut bons ẽẽ moris solet in scͥp¬
cturis semꝑ exempla patrum p̃ceden¬
tium quib ad meliora ꝓficiant. qͥb
agnitis de suis actib humilientur
inquirere: sic econtrario reꝓbi si qͥd
forte in electis reprehensibile repe¬
riunt. quasi suas ex eo nequicias
obtecturi aut ꝓ iusto defensuri. li¬
bentissime solent amplecti. R̾ In om¬
ardentius legunt qd factaͤ̃ contentio
int̃ discipłos xp̃i. quis eoꝵ uderetur
esse maior: qmͣ qd̃ multitudinis
credentium erat cor unũ & aĩa una.

Expanded text:
ontentio inter discipulos Jesu, quis eorum videretur esse major, Sicut bonis esse moris solet, in Scripturis semper exempla Patrum praecedentium, quibus ad meliora proficiant, quibus agnitis de suis actibus humilientur, inquirere, sic e contrario reprobi, si quid forte in electis reprehensibile reperiunt, quasi suas ex eo nequitias obtecturi, aut pro justo defensuri, libentissime solent amplecti. Iardentius legunt quod facta est contentio inter discipulos Christi quis eorum videretur esse major, quam quod multitudinis creden
Abbreviated transcription (Latin):
auduumus. afemina religiosa suscep¬
tum esse dñm hospicio: ab ea q̃ mar¬
tha uocabatur. Et cum ess occupata¬
ipsa in cura ministrandi: soror eiꝰ maria
sedłbat ad pedes dñi & audiebat uer¬
bum enis. Laborabat illa: uacabat
ista. Illa erogabat: hec implebatur.
cupatione & negocio ministrandi int̃¬
pellauit dñm: & de sorore sua conq̃sta
pellatꝰ. Martha inqͥt circa multa es occupa¬
ta. qñ unũ ẽ necessariũ.xii. Mariain¬
qͥt meliorẽ partẽ elegit: que non auferet᷑ abea

Expanded text:
audivimus a femina religiosa susceptum esse Dominum hospitio, eaque Martha vocabatur. Et cum esset ipsa occupata in cura ministrandi, soror ejus Maria sedebat ad pedes Domini, et audiebat verbum ejus. Laborabat illa, vacabat ista: illa erogabat, haec implebatur. cupatione et negotio ministrandi, interpellavit Dominum, et de sorore sua conquesta pellatus. Martha, inquit, circa multa es occupata, quando unum est necessarium. Maria melior
Abbreviated transcription (Latin):
patris nr̃i cuius ho die festa ce¬
lebramus: laudes addidisse. aliqͥd
decerpsisse est: cum siquidem uir¬
tutum eius grã ñ sermonib ex¬
ponenda sit. s oꝑib comꝓbanda.

Expanded text:
Patris nostri, cuius hodie festa celebramus, laudes addidisse aliquid, decerpsisse est. Cum siquidē virtutum eius gratia non sermonibus exponenda sit, sed operibus comprobanda.
Abbreviated transcription (Latin):
nrutrathei conu̾sio multis exemplũ
penitentie & indulgentie publicanis
on est dubitandum quia publica¬
ni ae pecratores esse desierant. qui cũ
ihu  discipłis eius discumbebant.
ne si in peccatis ꝑseuerare decerne¬
rent. el qui sine pecrato est conuesci
auderent. Publicani quippe uocan¬
tur. qui uel publice scelerib fedant᷑.
doctor gentium erat futurus. in pri¬
ma sua conuersione peccantiũ pꝰ se
gregem trahit ad salutem: officiũq
eugłizandi qd̃ ꝓficiente m̾ito uircu¬
tum erat impleturus. apͥmis iam
fidei sue rudimentis incipit. Neq
enim solum qui frẽm uerbo erudit:
seti ã qui exemplo ad meliora conu̾¬
tit. ministerium doctoris gerit: iui
nis discubu̾it: & quia ipse conuiui¬
um illi magnum parauerit. Qd̃ qͥdẽ
matheus qͣtum ad generale iidici¬
uni respicit. congruã beneficiis ce¬
lestib uicem rependit. ut a quo ꝑ¬
emnia bona sꝑabat. illi sua tempo¬
ralia cõmodaret. eumq corporalib
epulis reficeret. quo ipse donante

Expanded text:
mplum poenitentiae ac indulgentiae publicanis enim dubitandum quia publicani ac peccatores esse desierant, qui cum Jesu et discipulis ejus discumbebant; nec si in peccatis perseverare decernerent, ei qui sine peccato est, convesci auderent. Publicani quippe vocantur, qui vel publice sceleribus foedantudoctor gentium erat futurus, in prima sua conversione peccantium post se gregem trahit ad salutem, officiumque evangelizandi, quod proficiente merito virtutum erat expleturus, a primis jam fidei suae rudimentis incipit. Neque enim solum qui fratrem verbo erudit, sed etiam qui exemplo ad meliora convertit, ministerium gerit doctoris. Denique nis discubuerit, et quia ipse convivium illi magnum paraverit. Qui quidem Matthaeus, quantum ad generale judicium respicit, congruam beneficiis coelestibus vicem rependit, ut a quo perennia bona sperabat, illi sua temporalia commodaret, eumque corporalibus epulis reficeret, quo ipse donante
Abbreviated transcription (Latin):
x quib udicus etiam hoc est
quod hic ait dñs nunc uidicium
est mundi᷑ seruato illo in fine scłi
idicio: ubi nouissime iuun & mor¬
tui iudicandi sunt. Possidebat dia¬
bolus genus humanum: & reos sup¬
plicioꝵ tenebat cyrographo pecc̃oꝵ
Dñabatur in cordib infideliũ: ad
creaturam colendam deserto crea¬
tore deceptos captiuosq ꝑtrahebat.
morte eius & resurrectione firmata
est ꝑ eius sanguinẽ qui in remissio¬
nem fusus est peccatoꝵ milia cre¬
dentium a dñatu diaboli liberan¬
tur. & xp̃i corpori copulantur: & sub
tanto capite uno eiꝰ sp̃u fidelia men¬
bra uegetantur. hoc gͥ dñs uocabat
iudicium: hanc discretionem: hanc
asius redemptis diaboli expulsionẽ.
dicat. Quasi enũ q̃reremus quid es¬
set q̃d̃ ait. nunc iudiciũ est mundi᷑
secutus exposint. Ait enim. Nunc
princeps hunis mundi eicietur fo¬
ras. Audiamus quale dixit esse
iudicium. Non gͦ illud qd̾ in fine
uenturum ẽ. ubi iui &̾ mortui iu¬
cium quo princeps huius mundi

Expanded text:
x quibus judiciis etiam hoc est quod hic ait Dominus, Nunc judicium est mundi; servato illo judicio in fine, ubi novissime vivi et mortui judicandi sunt. Possidebat ergo diabolus genus humanum, et reos suppliciorum tenebat chirographo peccatorum; dominabatur in cordibus infidelium, ad creaturam colendam, deserto Creatore, deceptos captivosque pertrahebat: ectione firmata est, per ejus sanguinem, qui in remissione fusus est peccatorum, millia credentium a dominatu diaboli liberantur, Christi corpore copulantur, et sub tanto capite uno ejus spiritu fidelia membra ejus vegetabantur. Hoc vocabat judicium, hanc discra suis redemptis diaboli expulsionem. dicat. Quasi quaereremus quid esset quod ait, Nunc judicium est mundi, secutus exposuit: ait enim, Nunc princeps hujus mundi ejicietur foras. Audivimus quale dixerit esse judicium. Non ergo illud quod in fine venturum est, ubi vivi et mortui jucium quo princeps hujus mundi
Abbreviated transcription (Latin):
uod si queritur .xi¬
post ascensionem dñi quid egerit be¬
quia uirgo scã corpore ac mente ꝑ¬
mansit : quam sane gabriel angelꝰ
ac si celestis paranimphus intactã
iuirgo uirginem seruauit: siusq de

Expanded text:
uod si quaeritur post ascensionem Domini quid egeriquia Virgo sancta corpore ac mente permansit: quam sane angelus Gabriel, ac si coelestis paranymphus, intactamvirgo virginem servavit, suisque ei
Abbreviated transcription (Latin):
ñ a deseruit: int̃ quos post resur¬
re chionem intrans & exiens fami¬
liarius contulit ex xp̃i incarnatione
tanto siquidem ueriꝰ quanto ab ini
uerunt. & in omnem edocti ꝑuene¬

Expanded text:
 deseruerit eam, inter quos post resurrectionem intrans et exiens, familiarius contulit de Christi Incarnatione: tanto siquidem verius, quanto ab initverint, et in omnem edocti pervene
Abbreviated transcription (Latin):
De his ex quib certi sumus tantis¬
ꝑ loquamur ad exhortationem ur̃am
qualicunq sermone. ad edificatio¬
nem et laudem nominis dei.: ut &
religio seruetur ꝓ famulatu: & deuo¬
tio augeatur ꝓ affectu. Qm̃ hec est uir¬
go q̃ sola int̾emit uniu̾sam hereticã
prauitatem: sola sit post đm q̃ nos
confirmet in omni ueritate susq
cõmendet meritis. & precib auxilie¬
tur : ut &e ipsi digni inueniamur

Expanded text:
de his ex quibus certi sumus, tantisper loquamur ad exhortationem vestram qualicumque sermone, ad aedificationem et laudem nominis Dei: ut et religio conservetur pro famulatu, et devotio augeatur pro affectu: quoniam haec est Virgo, quae sola interemit universam haereticam pravitatem: sola post Deum quae nos confirmet in omni veritate, suisque commendet meritis, et precibus auxilietur, ut et ipsi digni inveniamur
Abbreviated transcription (Latin):
In sacculo pecunia clausa est. Pecu¬
nia uͦ clausa: est sapientia occulta
ui sapientie uerbum dei¬
habet. s hoc erogare ꝓximo negli¬
glit: quasi peccuniam in sacculo li¬
gatam tenet. Scriptum ẽ: sapientia
abscondita & thesaurus occultus:
que utilitas in utrisq:¬
iud ꝑ peram nisi onera scłi. &
quid hoc loco ꝑ calciamenta nisi
mortuoꝵ opum exempla signant᷑:
Qui gͦ officium p̃dicationis suscipit:̃
dignum ñ est ut onus scłarrum ne¬
gocioꝵ portet: ne dum hoc eius col¬
la deprimit ad p̃dicanda celestia ñ¬
assurgat. iiii¬
exempla conspicere: ne sua oꝑa qua¬
si ex mortuis pellib credat munire¬
NIam sunt ñ nulli: qui pͣuitatem
suam ex alieius pͣuitatib tuentur. Qra
enĩ alios talia fecisse considant: se hec
facere licent᷑ putant. hii quid aliud
faciunt: nisi pedes suos ex mortuoꝵ
animalium munire pellib conant᷑.
mnis qui salutat
in ula. ex occasione salutat itineris.
si in itinere salutat: qr ex occasio¬

Expanded text:
in sacculo pecunia clausa est; pecunia vero clausa est sapientia occulta. Qui igitur sapientiae verbum habet, sed hoc erogare proximo negligit, quasi pecuniam in sacculo ligatam tenet. Unde scriptum est: Sapientia abscondita, et thesaurus occultus, quae utilitas in utrisq peram, nisi onera saeculi; et quid hoc loco per calceamenta, nisi mortuorum operum exempla signantur? Qui ergo officium praedicationis suscipit, dignum non est ut onus saecularium negotiorum portet, ne dum hoc ejus colla deprimit, ad praedicanda coelestia nassurgat. Nexempla conspicere, ne sua opera quasi ex mortuis pellibus credat munire. Sunt etenim multi qui pravitatem suam ex alienis pravitatibus tuentur. Quia enim alios talia fecisse considerant, se haec facere licenter putant. Hi quid aliud faciunt, nisi pedes suos ex mortuorum animalium munire pellibus conantur? Omnis vero qui salutat in via, ex occasione salutat itineris, asi in itinere salutat, quia ex occasio
Abbreviated transcription (Latin):
tatim cognouimus immo iam
notum ad memoriam reuocauimꝰ.
quare iħm precursor suus aguum
uocau̾it: quia iudelicet preceteris
mortalib singłarit̃ in nocentem.
hoc est ab omni peccato mundum
nouit: quia nos suo sanguine redẽp¬
turum: quia dona sui uelleris spon¬
te largiturum. ex quo nobis uestem
nuptialem facere possimus id est ex¬
empla uiuendi nobis relidurumꝰ
p̃uidit: quib in dilectione calefieri

Expanded text:
tatimque cognovimus, imo jam notum ad memoriam revocavimus, quare Jesum praecursor suus Agnum Dei vocaverit; quia, videlicet, eum prae caeteris mortalibus singulariter innocentem, hoc est, ab omni peccato mundum novit, quia nos sanguine suo redempturum quia dona sui velleris sponte largiturum, ex quo vestem nobis nuptialem facere possimus, id est, exempla vivendi nobis relicturum praevidit, quibus in dilectione calefieri
Abbreviated transcription (Latin):
oc testimonium precursoris dñi
quia facile patet fidelib: citum amo¬
ris intimi somitem audientium cor¬
dib infundit. Non enim est putan¬
dum quia sine certi ratione misterii
hoc relaturus eugłista premiserit
stetisse ioħem cum discipłis iħ̃m uͦ
ambulasse: & illo utiq ambulasse
ubi sequentib se disciplis is hannis
mansionem in qua habitabat ostñ¬

Expanded text:
o testimonium praecursoris Domini, quia facile patet fidelibus cum amoris intimi fomitem audientium cordibus infundit. Sed non est putandum quia sine certi ratione mysterii hoc relaturus evangelista praemiserit, stetisse Joannem cum discipulis, Jesum vero ambulasse, et illo utique ambulasse, ubi sequentibus se discipulis Joannis mansionem in qua habitabat osten
Abbreviated transcription (Latin):
lis est dumne scripture sublimitas.
ut ñ solum uerba que a sc̃ĩs uel ab
ipso dño cdicta referuntur: s etiam
circumstantia rerum que simplicit̃
posita uidetur spãlib sit plena mi¬

Expanded text:
lis est divinae Scripturae sublimitas, ut non solum verba, quae a sanctis vel ab ipso Domino dicta referuntur, sed etiam circumstantia rerum, quae simpliciter posita videntur, spiritualibus sint plena my
Abbreviated transcription (Latin):
Nuadent enim gregem tuũ. lupi ra¬
paces. Et quis eos amorsib nr̃is ꝑcus¬
so pastore ꝓhibebit: Scimus quidẽ
desiderare ce xp̃m. s salua cibi sunt tua
p̃iia. nec dilata minuentur: nr̃i po¬
tiuus miserere quos deseris. Cunc
lacrimasse ꝑhibetur. R Martinus

Expanded text:
nuadent gregem tuum lupi rapaces: quis nos a morsibus eorum percusso pastore prohibebit? scimus quidem desiderare te Christum, sed salua tibi sunt tua praemia nec dilata minuentur: nostri potius miserere, quos deseris. tunc lacrimasse perhibetur: conuersusque
Abbreviated transcription (Latin):
tabat iohannes & respexit iħm.
quia in magno iam culmine ꝑfecti¬
onis animi gressum fixerat. Unde
iure celsitudinem diuine maiestatis
meretur intueri. Scabat: quia illam
uirtutum arcem conscenderat: a qͣ
nullis temptationĩt posset imꝓbitati¬

Expanded text:
tabat enim Joannes, et respexit Jesum, quia in magno jam culmine perfectionis animi gressum fixerat, unde jure celsitudinem divinae Majestatis mereretur intueri. Stabat, quia illam virtutum arcem conscenderat, a qua nullis tentationum posset improbitati
Abbreviated transcription (Latin):
sequendum eugłrzat: quia hoc est
ram gererehile &e enun ꝑfecte condi¬
toris su ducatum sequitur. qui
etiam ꝓximi quantum ualet habe
comitatum nititur. R Obona crux¬

Expanded text:
sequendum evangelizat, quia hoc est ram gerere. Ille enim perfecte Conditoris sui ducatum sequitur, qui etiam proximi, quantum valet, habere comitatum nititur. Invenimu
Abbreviated transcription (Latin):
Martinus igitur obitum suũ lon¬
ge ante presciuit: dixit q fr̃ib disso¬
lictionem sui corporis ĩminere. Int̾ea
causa extitit: qua condatensem dio¬
cesim uisitaret. Nam clericis int̃ se
ecclie illius discordantib pacem cu¬
piens reformare: licet finem dierum
suoꝵ ñ ignoraret. ꝓficisci tamen ob istiꝰ
moch causam ñ recusauit : bonam
hanc uircutum suarum consũma¬
tionem existimans. si pacem ecclesie
recblitam reliquisset. R O beatum¬

Expanded text:
Martinus igitur obitum suum longe ante praesciit dixitque fratribus dissolutionem sui corporis inminere. interea causa extitit, qua Condacensem dioecesim uisitaret. nam clericis inter se ecclesiae illius discordantibus pacem cupiens reformare, licet finem dierum suorum non ignorasset, proficisci tamen ob istius modi causam non recusauit, bonam hanc uirtutum suarum consummationem existimans, si pacem ecclesiae redditam reliquisset. /it
Abbreviated transcription (Latin):
Priennium fere ante baptismũ in
armis fuit: integer cñ ab his uiciis
quib illud hominum genus implica¬
ri solet. eulta illi circa cõmilitones
benignitas: mira caritas: pacientia u̾
atq humilitas ultra humanũ modũ.
Nam frugalitatem in eo laudare ñ est
necesse: qua ita usus est. ut iam illo in¬
tempore ñ miles s monachus puta¬
retur. Quib reb ita sibi omnes com¬
militones suos deuinerat: ut eum
miro affectu uenerarentur. Rb̾eatus¬

Expanded text:
riennium fere ante baptisma in armis fuit, integer tamen ab iis vitiis, quibus illud hominum genus implicari solet. Multa illi circa commilitones benignitas, mira caritas; patientia vero atque humilitas ultra humanum modum. Nam frugalitatem in eo laudare non est necesse, qua ita usus est, ut jam illo tempore non miles, sed monachus putaretur. Quibus rebus ita sibi omnes commilitones suos devinxerat, ut eum miro affectu venerarentur. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
uit. quia a primis fere annis diui¬
na potus seruitute sacra illustris
pueri spirauit infantia. Nam cum
ess annoꝵ decem inuitis parentib
ad eccłiam confugit: seq cathecu¬
minũ fieri postulauit. Mox mirum
in modum totus in clei oꝑe conu̾sus
cum ess annoꝵ duo decim heremũ
concupiuit. fecissq uotis satis si e¬

Expanded text:
 quia a - primis fere annis diuinam potius seruitutem sacra inlustris pueri spirauit infantia. nam cum esset annorum decem, inuitis parentibus ad ecclesiam confugit seque catechumenum fieri postulauit. mox mirum in modum totus in Dei opere conuersus, cum esset annorum duodecim, eremum concupiuit, fecissetque uotis satis, si
Abbreviated transcription (Latin):
lad tamen ageret: Nichil pre¬
ter clamidem qua indutus erat
habebat. Iam enĩ reliqua in opus
simile consumpserat. Arrepto itaq
ferro quo accintus erat: mediã di¬
udit. partemq pauꝑi tribuit: reliq̃
rursus inducitur. Interea ex circun¬
stautib redere ñ nulli qr deformis &
truncatus habitu ideretur multi
tamen quib erat mens sanior altius
geii̾e. qͦd nicħ simile fecissent: cum utiq
plus habentes uestire pauperem sine
sui nuditate potuissent.R̵ Bñe si

Expanded text:
d tamen ageret? nihil praeter chlamydem, qua indutus erat, habebat: jam enim reliqua in opus simile consumpserat. Arrepto itaque ferro, quo accinctus erat, mediam dividit, partemque ejus pauperi tribuit, reliqua rursus induitur. interea de circumstantibus ridere nonnulli, quia deformis esse truncatus habitu uideretur: multi tamen, quibus erat mens sanior, altius gemere, quod nihil simile fecissent, cum utique plus habentes uestire pauperem sine sua nuditate potuissent. nocte i
Abbreviated transcription (Latin):
uodam cempore
preter arma &e simplicem milicie ue¬
stitum haberet: media hyeme que
solito asꝑior inhorruerat. ad eo ut ple¬
ros q uis algoris extingueret: obuã
habuit in porta ambianensium crui¬
tatis pauꝑem nudum. Qͥ cum prete¬
reuntes ut sui misererentur oraret:
omnes q miserum preterirent: intel¬
lexit uir deo plenus sibi illum aliis
miscdiam ñ p̃stantib reseruari.

Expanded text:
ue tempore, aeter arma et simplicem militiae uestem haberet, media hieme, quae solito asperior inhorruerat, adeo ut plerosque uis algoris extingueret, obuium habet in porta Ambianensium ciuitatis pauperem nudum: qui cum praetereuntes ut sui misererentur oraret omnesque miserum praeterirent, intellexit uir Deo plenus sibi illum, aliis misericordiam non praestantibus, reseruari.
Abbreviated transcription (Latin):
in uico illo uel in eccłia ad quam
ierat cõmoratus: pace int̾ clericos re¬
stituta cum iam regredi ad monaste¬
rium cogitaret: uirib corporis cepit
repente destitui. Conuocatisq disci¬
pulis: indicat se iam resolui. Cum uͦ
meror & luctus om̃iũ: uox una plan¬
gentium. Cur nos pater deseris: aut
cui nos desolatos relinquis. R O¬

Expanded text:
in uico illo uel in ecclesia, ad quam ierat, commoratus, pace inter clericos restituta cum iam regredi ad monasterium cogitaret, uiribus corporis coepit repente destitui, conuocatisque fratribus indicat se iam resolui. tunc uero maeror et luctus omnium et uox una plangentium: cur nos, pater, deseris? aut cui nos desolatos relinquis?
Abbreviated transcription (Latin):
martinus cum suo illo ut semper
frequentissimo discipłoꝵ scissimo¬
q comitatu. mergos in flumine con¬
spicatur piscium predam sequi: et
rapacem ingluiuiem assidius urg̾e
capturis. forma inquit hec᷑ demonũ
est. In sidiantur incautis capiunt
nescientes: captos deuorant: exsatu¬
rariq nequeunt deuoratis. R Ora

Expanded text:
tus cum suo illo, ut semper, frequentissimo discipulorum sanctissimoque comitatu mergos in flumine conspicatur piscium praedam sequi et rapacem ingluuiem adsiduis urguere capturis. forma, inquit, haec daemonum est: insidiantur incautis, capiunt nescientes, captos deuorant exsaturarique non queunt deuoratis. impera
Abbreviated transcription (Latin):
m etate puerili. qd̾ postea deuotus
ĩpleuit. S cum edictum ess a regib.
ut ueteranoꝵ pueri ad miliciam seri¬
berentur: prodente patre qu felicib
eius actib inuidebat. cum ess annoꝵ
quindecim raptus & cathenatus sacͣ¬
mentis militarib implicatus est: u¬
no tantum seruo comite contentus.
Cui tamen u̾sa uice dñs seruiebat:
ad eo ut plerumq ei calciamenta de
traheret & ipse det̃geret: cibũ una
caperent. hic tamen sepius ministra:¬

Expanded text:
i, quod postea deuotus inpleuit. sed cum edictum esset a regibus, ut ueteranorum filii ad militiam scriberentur prodente patre, qui felicibus eius actibus inuidebat, cum esset annorum quindecim, captus et catenatus sacramentis militaribus inplicatus est, uno tantum seruo comite contentus, cui tamen uersa uice dominus seruiebat, adeo ut plerumque ei et calciamenta ipse detraheret et ipse detergeret, cibum una caperent, hic tamen saepius ministra
Abbreviated transcription (Latin):
ox nutricem suam blande consolatus. ei¬
sanũ capist̾ium reddidit qͦd fractũ tulerat. Que
ies in codem loco acũctis ẽ agnita. atq intanta
amiratione habita. ut hoc ipm capist̾iũ eiꝰdẽ
loe meole i ecc̃e ingressu suspend̾ent. qͣtinus
⁊ psentes ⁊ futuri om̃s agnoscerent. bñ d ictus¬

Expanded text:
 nutricem suam blande consolatus, esanum capisterium reddidit, quod fractum tulerat Quae res in eodem loco a cunctis est agnita, atque in tanta admiratione habita, ut hoc ipsum capisterium ejus loci incolae in ecclesiae ingressu suspenderent: quatenus praesentes et secuturi om
Abbreviated transcription (Latin):
er fectus ille est qui abiens uendit
omĩa q̃ h̃t. et dat pauꝑib. ac ueniens secͥ¬
tur xp̃m. Habebit eñi thesaurũ indeficientem
in celis. Unde bñ int̾rogante petro dixit de tali¬
b ihc. Añ dico uob̃ qd̾ uos qui secuti estis me:
in regeneratione cũ sederit filius hõis in sede

Expanded text:
erfectus autem ille est qui abiens vendit omnia quae habet, et dat pauperibus, ac veniens sequitur Christum. Habebit enim thesaurum non deficientem in coelis. Unde bene interrogante Petro, dixit talibus Jesus: Amen dico vobis, quod vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit Filius h
Abbreviated transcription (Latin):
udiens a dño petrus qͥa dines bede ꝓbri¬
difficile intraret in regnũ celoꝵ: sciens ꝙ
se cũ sius c̃õ discipulis ad integrũ mũdi fallentis
sp̃iusse delicias. uoluit agnoscere qͥd uel ip̃i uel
teu̾ mundi contemptores ꝓmaiorim̃tis uirtute

Expanded text:
udiens a Domino Petrus quia dives difficile intraret in regnum coelorum, sciensque secum suis condiscipulis ad integrum mundi fallentis sprevisse delicias, voluit agnoscere quid vel ipsi, vel caeteri mundi contemptores pro majore mentis virtute
Abbreviated transcription (Latin):
et pius puer. cũ nutricem suam flere
conspiceret:eius dolori compassus. ablatis
secũ utsq capisterii partib sese cũ lacͥmis in
orationẽ dedit. Qͥ ab oratõne surgens. ita iuxta
se uas sanũ repperit. ut in eo fracture uestigia¬

Expanded text:
et pius puer cum nutricem suam flere conspiceret, ejus dolori compassus, ablatis secum utrisque fracti capisterii partibus, sese cum lacrymis in orationem dedit: qui ab oratione surgens, ita juxta se vas sanum reperit
Abbreviated transcription (Latin):
sub exemplo. Si quis nr̃m cõmiserit
adulterium. homidium. sacrilegium
maiora crimina: decem milia talen¬
toꝵ rogantib dimitunt᷑ si & ipsi di¬
mittant minora peccantib. xii.¬
i autem ob factam contumeliam si¬
mus implacabiles. & ꝓpt̾ amariꝰ u̾bũ
ꝑpetes habeamus discordias: ñne no¬
bis uidemur recte redigendi in carce¬
rem. & sub exemplo oꝑis nr̃i hoc ag̾e̾.
ut maioꝵ nob̾ delictoꝵ uenia ñ rela

Expanded text:
sub exemplo: Si quis nostrum commiserit adulterium, homicidium, sacrilegium, majora crimina decem millia talentorum rogantibus dimittuntur, si et ipsi dimittant minora peccantibus. Sin autem ob factam contumeliam simus implacabiles, et propter amarum verbum perpetes habeamus discordias, nonne nobis videmur recte redigendi in carcerem, et sub exemplo operis nostri hoc agere, ut majorum nobis delictorum venia non rela
Abbreviated transcription (Latin):
eius quib totum mundumt regit imni¬
sersamq creaturam amministrat as¬
sidunate Nulucrunt: ita ut pene ne¬
mo dignetur attendere. oꝑa dei mira
ce stupenda in quolibet seminis gͣno
preter usitatum cursimm ordinem q
nature: ut ñ maiora s insolita uiden¬
do stuperent. quib cotidiana uilne¬
iant.i MIarus miraculum
est gub̾natio totius mundi. qͣm saru
ratio quinq milium hominũ de qͥn¬
qr pauib. Et tamen hoc nemo mira¬
tx. uud mirant᷑ homines: ñ quia
masis est: s quia rarum t̃. xii¬

Expanded text:
 totum mundum regit universamque creaturam administrat, assiduitate viluerunt, ita ut pene nemo dignetur attendere opera Dei mira et stupenda in quolibet seminis granopraeter usitatum cursum ordinemque naturae, ut non majora, sed insolita videndo stuperent, quibus quotidiana viluerant. Majus enim miraculum est gubernaratio quinque milia hominum de quinque panibus, et tamen hoc nemo miratur. Istud mirantur homines, non quia maius est, sed quia rarum est.
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur: Licen censum dari cesari anũ
landa &e fraudulenta interrogat e
illuc ꝓuocat respondentem. ut mag̃
deum quam cesarem timeat. & dicat
ñ debere tributa solui:. ut statim aus¬
dientes herodians seclitionis contra
romanos principem teneant. scđm¬

Expanded text:
videtur, licet censum dari Caesari, an non? videtur, licet censum dari Caesari, an non? Blanda et fraudulenta interrogatio, illuc provocat respondentem, ut magis Deum quam Caesarem timeat, et dicat non debere tributa solvi, ut statim audientes Herodiani, seditionis auctorem contra Romanos principes teneant. Cog
Abbreviated transcription (Latin):
augusto iudea subiecta romanis qͣn¬
do in toto orbe est celebrata descriptio.
stipendaaria facta fuerat: & erat in po¬
pulo magna seditio. dicentib aliis pro
securitate & quiete qua romani ꝓ õĩb
militarent debere tributa ꝑsolui. pha¬
uiseis autem qui sibi applaudebant iu¬
sticiam. contrario nitentib m̃ debere¬
ppłm dei qui decimas solueret. & pͥmi¬
nua daret & cetera que in lege scriyta
sunt humanis legib subiacere. Le x.¬
esar augustus herodem antipatri
alienigenam & ꝓselitum regem iũdeis
constituerat: qus tributis p̃esset & ro¬
mano pareretiimꝑio. Mittunt gͥ phari¬
sei discipulos suos cum herodianis .i. mi
litib herodis: seu quos illudentes pha¬
risei quia romanis tributa soluebant.
herodianos uocabant & ñ diuino cultus¬
ridicule herodianos putant. qui hero
legimus. Magister: scinꝰ quia uerax ẽs
& uiam dei in ueritate doces: & ñ est
tibi cura de aliquo. Non enim respicis
ꝑsonam hominũ. Dicgͦ nobis: quid tͥ

Expanded text:
Augusto Judaea subjecta Romanis, quando in toto orbe est celebrata descriptio, stipendiaria facta fuerat, et erat in populo magna seditio, dicentibus aliis pro securitate et quiete, qua Romani pro omnibus militarent, debere tributa persolvi, Pharisaeis vero qui sibi applaudebant justitiam, solveret, et primitiva daret, et caetera quae in lege scripta sunt, humanis legibus subjacere. Caesar Augustus Herodem filium Antipatris alienigenam et proselitum Regem Judaeis constituerat, qui tributis praeesset, et Romano pareret imperio. Mittunt igitur Pharisaei discipulos suos cum Herodianis, id est, militibus Herodis, seu quos illudentes Pharisaei, quia Romanis tributa solvebant, Herodianos vocabant, et non divino cultridicule Herodianos putant, qui Herodlegimus. Magister, scimus quia verax es et viam Dei in veritate doces, et non est tibi cura de aliquo, non enim resquid tibi
Abbreviated transcription (Latin):
Nllt. Dixit iħc d̾.s̃. Simile ẽ regnũ
celor. homuim regi qui uoluit ratio¬
nem ponere cum seruis sius. Et Rel¬
ae marime palestinis ad omnem su¬
um sermonem parabolas iungere:
it qd ꝑ simplex preceptum teneri
iHe petro sub comparatione regis ae
am. ce serui qui debitor decem mili
um talentoꝵ a dño rogans ueniam
impetrauerat: ut ip̃e qͦ dimittat cõ¬

Expanded text:
 « Simile est regnum coelorum homini regi qui voluit rationem ponere cum servis suis . » Ft maxime Palaestinis, ad omnem sermonem suum parabolas jungere: ut quod per simplex praeceptum teneri epit itaque Petro sub comparatione regis et domini, et servi, qui debitor decem millium 143 talentorum, a domino rogans, veniam impetraverat
Abbreviated transcription (Latin):
corpusculo aĩam qũa tulisti et cõpleta mratiõe re¬
iuxit ⁊ sanũ reddidit patri suo. u̾ Et regrediente
aĩa corpusdm omne contremuit ⁊ sub ocuł õumm
qui aderant uiuus apparuit. Et sanum. lc̃o uiͣ
uõd super mensam incaute derelictum
casu accidente. fractum est sicut ĩduab
partib iueniret᷑ diuisum. Quod mox ut redi¬
ens nutrixe illiꝰ inuenit. flere uehemtissime ce
pit: quia uas qͦd p̃stitum acceꝑat fractũ iude¬

Expanded text:
uam tulisti. Et completa Oratione revixit, et sanum reddidit patri suo. Vers. Et regrediente anima ita corpusculum omne contremuit, et sub oculis omnium qui aderant vivus apparuit. Et sanum. Resp. uod super mensam incaute de relictum, casu accidente fractum est, sic ut in duabus partibus inveniretur divisum. Quod mox rediens nutrix illius, ut ita invenit, vehementissime flere coepit, quia vas quod praestitum acceperat, fractum vi de
Abbreviated transcription (Latin):
N diũ mandatis tanquam in ditis¬
sims ferculis sic celestium deliciarum
copia spiritalis exuberat: ut in u̾bo
dei habundet qd̃ ꝑfectus comẽdat.
abundet etiam qd̾ paruulus sugat.

Expanded text:
nuo mandatis, tanquam ditissimis ferculis, sic coelestium deliciarum copia spiritalis exuberat, ut in verbo Dei abundet quod perfectus comedat, abundet etiam quod parvulus sugat.
Abbreviated transcription (Latin):
facta ẽ t̾cia pars maris sanguis: imor¬
tua ẽ t̾cia pars creature. que habebant
am̃as in mari: ⁊ t̾cia pars nauium interiit.
Et t̾ciꝰ angłs tuba cecinit: ⁊ cecidit de celo
stella magna ardens tanquam facula. Et
cecidit in t̾ciam partẽ fluminũ.imn fõtes
aquaꝵ: ⁊ nomen stelle dicit᷑ absinthium.
Et facta ẽ t̾cia pars aquar̃ mabsinthium:
⁊ młti homĩes mortui s̃ de aquis: quia a¬
mare facte s̃. Et quartus angłs tuba ceci

Expanded text:
pars maris sanguis, et mortua est tertia pars creaturae eorum, quae habebant animas in mari, et tertia pars navium interiit. Et tertius angelus tuba cecinit: et cecidit de coelo stella magna ardens tamquam facula, et cecidit in tertiam partem fluminum, et in fontes aquarum: et nomen stellae dicitur Absinthium: et facta est tertia pars aquarum in absinthium: et multi hominum mortui sunt de aquis, quia amarae factae sunt. Et q
Abbreviated transcription (Latin):
xxp̃o. imꝑandi tͥ qd̾ ad rem ꝑtinet: ꝓpt̾
lraritatẽ magis obsecro: cum sis tał ut pau¬
lus senex. nunc autẽ ⁊ uinctus iħu xp̃i.
obsecro te pro m̃o filio quem genui inum
illum ut m̃a insc̃a suscipe filium meum¬
lrĩnum. quẽ ego uolueram me̾um detin̾e.
.i.
Sme consilio autem tuo nicħ uolui facere.
uti ne uelut ex necessitate bonum tuũ
eẽ. s uoluntarium. Forsitan enimideo dis¬
cessit ad horam ate. ut et̾num illum reci¬
pes. iam non ut seruum. s pro seruo lẽm frẽ¬

Expanded text:
tinet: propter charitatem magis obsecro, cum sis talis, ut Paulus senex, nunc autem et vinctus Jesu Christi, obsecro te pro meo filio, quem genui in viillum, ut mea viscera, suscipe: quem ego volueram mecum detinere, ii. Sine consilio autem tuo nihil volui facere, uti ne velut ex necessitate bonum tuum esset, sed voluntarium. Forsitan enim ideo discessit ad horam a te, ut in aeternum illum reciperes, jam non ut servum, sed pro servo char
Abbreviated transcription (Latin):
enim s̃ bona ⁊ utilia hominibꝰ. Stultas at̃
q̃stiones: ⁊ genealogias.⁊ ꝯtentiones. ⁊ pug¬
nas legis deuita. Sunt enim inutiles ⁊
uane. Hereticum hominẽ post pͥmã ⁊ se¬
cundam correptionem deuita : scsẽs quia
subũsꝰ est. qui eiusmodi ẽ: ⁊delinquit pro¬
prio iuditio condempnatꝰ. Cum misero¬
ad te arthemã. aut titicum: festina ad
me uerare in cõpolĩ. Ibi enĩ statu hie¬
mare. zenam legis ꝑitum: ⁊ appollo sol¬
licite premite: ut nicħ ilł desit. Discant
rios: ut non sint infructuosi. Salutãt
te qui mecum s̃ om̃s. Saluta eos qui nos
amant in fide. Grã dei cum om̃ibꝰ uob am̃.

Expanded text:
ona et utilia hominibus. stultas autem quaestiones et genealogias et contentiones et pugnas legis deuita: sunt enim inutiles et uanae. haereticum hominem post unam et secundam correptionem deuita, sciens quia subuersus est qui eiusmodi est et \'delinquit proprio iudicio condemnatusad te Arthemam, aut Tychicum, festina ad me venire Neapolim: ibi enim statui hiemare. Zenam legis peritum, et Apollo sollicite praemitte, ut nihil illis desit. Discant rios, ut non sint infructuosi. Salutant te qui mecum sunt omnes: saluta eos, qui nos amant in fide. Gratia Dei cum omnibus vobis. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
locutus est iħs in parabolis ad turbas.⁊ sine
parabolis nõ loquebat᷑ eis: ut impleret᷑
qd dictũ erat ꝑ ꝓpħam dicentẽ. Aꝑiã in
parabolis os meum: eructaabo abscõdita
A ostitucione mundi. T unc dimissis tur¬
bis : uenit in domũ. Et accesser̃ ad eũ

Expanded text:
ne parabolis non loquebatur eis. Ut impleretur quod dictum est per Prophetam dicentem. Aperiam in parabolis os meum: eructabo abscondita a constitutione mundi. Tunc dimissis turbis: venit in domum. Et accesserunt ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
tinꝰ relictis retibꝰ secuti sut eum. Et ꝓꝰ¬
gressus inde pusillũ: uidit iacobũ zebe¬
nentes retia. Et statĩ uocauit eos. Et re¬
lebo patre suo zebedeo in naui: cũ m̾cen¬
capharnaũ. & statĩ sabb̃is ingressus in sina

Expanded text:
eum et progressus inde pusillum vidit Iacobum Zebenentes retia et statim vocavit illos et relicto patre suo Zebedaeo in navi cum mercenCapharnau
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Mane aut̃ reu̾tens in eiuitate: esuriit.
Et uidens fici arborẽ imã secus uiam. uenit
ad eam : ⁊ nichil inuenit in ea nͥ folia tan¬
tum. Et ait illi. Nunqͣm ex te fructꝰ nasca¬
tur in sempit̾num. Et arefacta est continuo
ficulnea. E t uidentes discipłi: mirati sũt di¬
centes. &̾ mͦ continuo aruit  R esponadens

Expanded text:
tatem, esuriit. Et videns fici arborem unam secus viam, venit ad eam: et nihil invenit in ea nisi folia tantum, et ait illi: Numquam ex te fructus nascatur in sempiternum. Et arefacta est continuo ficulnea. Et videntes discipuli, mirati sunt, dicentes: Quomodo continuo aruit!
Abbreviated transcription (Latin):
illi iħe. Si uis ꝑfectus eẽ: uade uende que
habes. ⁊ da pauꝑibꝰ ⁊ habebis tchesaurum
in celo. ⁊ ueni sequere me. Cum audiss
.aut̃ adolescens : abiit tristis. Erat enim
habens młtas possessiones. Ihe aut̃ diccit

Expanded text:
 Si vis perfectus esse, vade, vende quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni, sequere me. Cum audisset autem adolescens verbum, abiit tristis. Erat enim habens multas possessiones ; aliud est
Abbreviated transcription (Latin):
gar Et introgauer eũ discipłi dicentes
a udgͦ scribe dicut̃. q̃d heliam oporteat p̃¬
mum uenire : At ille respondens: ait eis.
h elias qͥdem uenturꝰ est. ⁊ restituet oia. Dico
aut̃ uob. quia helias iam uenit. ⁊ nõ cot¬
noueñ cũ : s fecer in eũ quecũq uoluer
Sic ⁊ filiꝰ hominis passurꝰ est ab eis. ⁊ unc

Expanded text:
 et interrogauerunt eum discipuli dicentes: quid ergo scribae dicunt quod Heliam oportet primum uenire? lla t ille respondens ait eis: Helias quidem uenturus est et restituet omnia: dico autem uobis quia Helias iam uenit, et non cognouerunt eum, sed fecerunt in eo quaecumque uoluerunt. sic et filius hominis passurus est ab
Abbreviated transcription (Latin):
in patͥa sua : ⁊ in domo sua. Y nõ feẽ ibi¬
Q uirtutes młtas: ꝓpt̾ incredulitatẽ eoꝵ
n illo tp̃r : audiuit herodes tethrarcha
famam iħu : ⁊ ait pueris suis. Hic ẽ ioħs
baptista. ipse siurex̃ a mortuis ⁊ ideo uirtu¬
tes oꝑantur in eo. herodes enĩ tenuit ioħm.
⁊ alligauit eũ. ⁊ posuit in carc̾em ꝓpt̾ herodi¬
aden uacorẽ fr̃is sui. Dicebat enĩ illi ioħes

Expanded text:
o sua et non fecit ibi virtutes multas propter incredulitatem illorum in illo tempore audiit Herodes tetrarcha famam Iesu et ait pueris suis hic est Iohannes Baptista ipse surrexit a mortuis et ideo virtutes inoperantur in eo Herodes enim tenuit Iohannem et alligavit eum et posuit in carcere propter Herodiadem uxorem fratris sui di
Abbreviated transcription (Latin):
naum: accesser̃ qui didragina accipiebat
ad petrum : ⁊ dideer̃ ei. Magister ur̃: nõ
soluit didragma. Ait. Etiam. Ꝙ cũ intras¬
set in domũ: p̃uenit iħe eũ dicens. Ed¬
Quid tͥ uidetur simon: Reges t̾re a quib
accipuit tributũ uł censum a filiis suis.
an ab alienis: & ille dix̃. Ab alienis. Dixẽ

Expanded text:
naum, accesserunt qui didrachma accipiebant ad Petrum, et dixerunt ei: Magister vester non solvit didrachma? Ait: Etiam. Et cum intrasset domum, praevenit eum Jesus, dicens: Quid tibi videtur, Simon? Reges terrae a quibus accipiunt tributum vel censum? a filiis suis, an ab alienis? Et ille dixit: Ab alienis. Dix
Abbreviated transcription (Latin):
der̃ ei. Nõ habemꝰ hic nͥ qͥnq panes. ⁊ du¬
os pisces. Qui ait illis. Afferte michi illos
hue. Et cũ ississet turbã discumb̾e suꝑ fe¬
num. acceptis qͥnq panibꝰ ⁊ duobꝰ piscibꝰ aspi¬
ciens in celũ. benedix̃ ⁊ fregit.⁊ dedit disci¬
pulis panes: discipłi aut̃ turbis. & mandu¬
cauerut᷑ om̃s : ⁊ saturati sunt. Et tulerũt
reliqͥas duodecĩ cophinos fragm̃toꝵ plenos.
M andicantiũ aut̃ fuit numerꝰ qͥnq milia

Expanded text:
panes: et duos pisces. Qui ait eis. Afferte illos mihi huc. Et cum jussisset turbam discumbere supra fenum: acceptis quinque panibus et duobus piscibus: aspiciens in celum benedixit et fregit: et dedit discipulis panes: discipuli autem turbis. Et manducaverunt omnes et saturati sunt: et tulerunt reliquias duodecim cophinos fragmentorum plenas: manducantium autem fuit numerus quinque millia
Abbreviated transcription (Latin):
ioħis epła positũ legimꝰ.in qua etiã ab in¬
fidelibꝰ translatoribꝰ młtũ erratũ fuisse fideiu̾itate
dꝑimꝰ : trium tantũm̃ rerũ uocabula. hoc
est aque. sanguinis. ⁊ sp̃s. in ipsa sua edi¬
nium omittentes : in qͦ maxime ⁊ fides
crtholica roborat᷑.⁊ pat̾s ⁊ filiĩ ⁊ sp̃s sc̃i una
diumitatis substancia ⁊ꝓbatur. In cetis ũ¬

Expanded text:
positum legimus. In qua etiam ab infidelibus translatoribus multum erratum esse a fidei veritate comperimus: trium tantum vocabula, hoc est, aquae, sanguinis, et spiritus, in sua edinium omittentes: in quo maxime et fides Catholica roboratur, et Patris et Filii ac Spiritus sancti una divinitatis substantia
Abbreviated transcription (Latin):
pientes m̾cedẽ in iusticie. Uoluntatẽ enim ex¬
istimantes dei. delitias comqͥnationis ⁊ macłe:
delitiis affluentes. in ꝯuiuiis suis luxeuriãtes
riantes uob̾ẽ. ocłos hñtes plenos adultio ⁊ in¬
cessabiles delicto illicientes aĩas ĩstabiles. cor
ex̾citatũ auaritie hñtes. maledictionis filii.
relinq̃ntes rectã urã enauer̃: secuti urã ba

Expanded text:
tiae, uoluntatem existimantes diei delicias, coinquinationes et maculae deliciis affluentes, in conuiuiis suis luxuriantes uobiscum, oculos habentes plenos adulterio et incessabiles delicti, pellicentes animas instabiles, cor exercitatum auaritiae habentes, maledictionis filii, derelinquentes re
Abbreviated transcription (Latin):
ci. Dñe : quis est. R espondit iħc. Ille
est cui ego intinctum panẽ porrexero.
Et cum intiuxiss panẽ : dedit iude si¬
moni scariothis. Et post bucellã : tunc
introuit in illum sathanas. Diẽ ei iħe.
A d facis: fac citiꝰ. hoc aut̃ nemo scuiit¬

Expanded text:
illi Domine quis est. Respondit Jesus. Ille est. cui ego intinctum panem dedero. Et cum intiuxisset panem. dedit Judae Simoni Scariothe. Et post panem acceptum. tunc intrabit in eum Satanas. Dicit ei Jesus. Quod facis fac celerius. Hoc aut
Abbreviated transcription (Latin):
pellicient in desid̾iis carnis luxurie eos qui
paululũ effuguit: qͥ in enore ꝯu̾sant᷑ lib̃ta¬
tẽ illis ꝓmittentes. cũ ipsi sint serui corrup¬
seruus est. Si enĩ refugientes comqͥnationes
mundi in agnitionẽ am̃ nr̃i ⁊ saluatoris iħu¬

Expanded text:
iis carnis luxurie eos qui paululum effugerunt: qui in errore conversantur. Libertatem aliis promittentes; cum ipsi sint servi peccaservus est. Si enim refugientes coinquinationes mundi in agnitionem Domini nostri et Salvatoris
Abbreviated transcription (Latin):
mis diebꝰ Ecce m̾ces oꝑarioꝵ. qui messuer̃
regiones ur̃as. qui fraudatus est a uob̃ cha¬
mat: ⁊ clamor eoꝵ in aures añi sabroth
intioiit. Epulati estis suꝑ t̾rã: ⁊ ĩ luxuri¬
enutristis corda ur̃a. In diẽ occisionis ad du¬
xistas.: occidistis nstum ⁊ nõ restitit uob̾.

Expanded text:
mis diebus ecce merces operariorum qui messuerunt regiones vestras qui fraudatus est a vobis clamat et clamor ipsorum in aures Domini Sabaoth introiit epulati estis super terram et in luxurienutristis corda vestra in die occisionis addixistis oc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdere ⁊ lib̾are. Tu aut̾ quis es qui nidi¬
cas ꝓximũ tuũ: ecce nuc̃ qui dicitis hodie
xut crastino ibimꝰ in illã ciuitatẽ ⁊ facie¬
mus qͥdem ibi annũ ⁊ m̾cabim᷑ ⁊ lucrum
faciemꝰ. Ignioratis quid sit in crastinũ. Iue
enĩ est uita ur̃a : Uapor est ad modicum
parens.⁊ deinceps ext̾minatur ꝓ eo ut di¬
catis. Si dñs uoluit aut si iuxerimꝰ. facie¬
mus hoc aut illud. Nunc aut̃ exultatis in su

Expanded text:
dicas proximum? ecce nunc qui dicitis: hodie aut crastino ibimus in illam ciuitatem, et faciemus quidem ibi annum et mercabimur et lucrum faciemus — qui ignoratis, quid erit in crastinum: quae enim est uita uestra? uapor est ad modicum parens, deinde exterminatur — pro eo ut dicatis: si dominus uoluerit et si uixerimus, faciemus hoc aut illud. nun
Abbreviated transcription (Latin):
se: in ter quos lucetis sic̃ luminaria ĩ
mundo. uerbum uite continentes. ad
głiam mãm in diem cp̃i: quia nõ ĩ ua¬
cuum cucurri. neq inuacuum labora¬
iii.S ⁊ si immolor supra sacrificium ⁊
obĩequium fidei ur̃e : gaudeo ⁊ congratu¬
lor om̃ibꝰ uob: idip̃m autẽ ⁊ uos gaudete.
⁊ congratulamin michi. Sꝑo autẽ in do
mino tħu timotheum cito me muttere
nanem: que sincera affectione ꝓuob sollicit᷑
sit. Onis enim que sua sunt quer: no quet

Expanded text:
etis sicut luminaria in mundo verbum vitae continentes ad gloriam meam in die Christi quia non in vacuum cucurri neque in vacuum laboravi sed et si immolor supra sacrificium et obsequium fidei vestrae gaudeo et congratulor omnibus vobis id ipsum autem et vos gaudete et congratulamini mihi spero amino Jesu Timotheum cito mittere ad nanimem, qui sincera affectione pro vobis sollicitus sit. Omnes enim sua quaerunt, non quae
Abbreviated transcription (Latin):
septuaginta sex. Et saciati cibo : alleuia
bant nauẽ iactantes triticũ in mare. Cũ
aut̃ dies factus ess. naute t̾ram nõ cog¬
noscebant : sinum uͦ q̃ndam ⁊ sid̾absint
habentem litus in quẽ cogitabant ecere
gubnacłoꝵ. Et leuato artemone: scđ̃m aure
turũ tendebant ad litus et cũ incidisse m in sa

Expanded text:
septuagiseptuagibant navem iactantes triticum in mare cum autem dies factus esset terram non agnoscebant sinum vero quendam considerabant habentem litus in quem cogitabant si posbernaculorum et levato artemone secundum flatum aurae tendebant ad litus et cum incid
Abbreviated transcription (Latin):
inuener passus uiginti : ⁊ pꝰ pusillũ inde
separati. inuener passꝰ qͥndecim. ⁊ imentes
aut̃ ne in asꝑa loca meid̾emꝰ : de pupi
mutentes anchoras qͣtuor oꝑtabant diem
fieri. Hautis uͦ q̃rentibꝰ fugere de naui.
cũ misissent scapham in mare occasionẽ¬
querentes sub optentu quasi inciꝑent apra
anchoras extende : dix̃ paulꝰ centurioni ⁊
militibꝰ. Nisi hi in nauu manserint: uos
salui fieri nõ potestis . Tunc abscider̃ mi.¬
lites funes scaphe : ⁊ passi sunt eã abscidere.
Et cũ lux inciꝑet fieri : rogabat paulꝰ om̃s
sum̾e cibũ dicens. Iuartadecimͣ hodie die
expectantes ieumi ꝑmanetis: nichil accipi¬
entes. ꝓpt̃ q̃d rogo uos acciꝑe cibũ ꝓ salu¬
te ur̃a : quia nulliꝰ ur̃m capillus de capite
ꝑibit. Et cũ hec dixisset : sumens panem
gr̃as egit dõ in ospectu omniũ. Et cũ fre¬
gisset: cepit manducare. Animeqͥores
aut̃ facti om̃s. ⁊ ipsi assumpser̃ cibum:
eramꝰ uͦ uniuerse am̃e in naui aucente

Expanded text:
lum inde separati, invenerunt passus quindecim. Timentes autem ne in aspera loca incideremus, de puppi mittentes anchoras quatuor, optabant diem fieri. Nautis vero quaerentibus fugere de navi, cum misissent scapham in mare, sub obtentu quasi inciperent a prora anchoras extendere, dixit Paulus Centurioni et militibus: Nisi hi in navi manserint, vos salvi fieri non potestis tunc absciderunt milites funes scaphae et passi sunt eam excidere et cum lux inciperet fieri rogabat Paulus omnes sumere cibum dicens quartadecima hodie die expectantes ieiuni permanetis nihil accipientes propter quod rogo vos accipere cibum pro salute vestra quia nuperibit. Et cum haec dixisset, sumens panem, gratias egit Deo in conspectu omnium: et cum fregisset, coepit manducare. Animaequiores autem facti omnes, et ipsi sumpserunt cibum. Eramus vero universae animae in navi ducentae
Abbreviated transcription (Latin):
xissent illos: statuer̃ in cõcilio et int̾rogauit
eos pͥnceps sacerdotũ: dicens. ꝑ recipiendo pͥce¬
pimꝰ uob̾. ne doceretis in nomine isto. Et ecce
aut᷑ petr ꝰ ⁊ apłi : dixer. Obedire oportet dõ:
magis ꝗͣ hominibꝰ Ds̃ patrũ nr̃oꝵ suscitaũ

Expanded text:
cilio. Et interrogavit eos princeps Sacerdotum dicens. Precipiendo precepimus vobis: ne doceretis in nomine isto? Et ecce autem Petrus: et Apostoli dixerunt. Obedire oportet Deo magis: quam hominibus. Deus Patrum nostrorum suscit