comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in regno cȩlorum : Filii autem regni : eicientur in tenebras exteriores :¬
Ibi erit fletus & stridor dentium: Et dixit iħscenturioni : Vade :¬
& sicut credidisti fiattibi : Et sanatus ẽ. puer: in illa hora : Et cum
uenisset iħs in domum petri: uidit socrum eius iacentem & febri¬
citantem Et cetigit manum eius : & dimisit eam febris. It sur¬
rexit: & ministrabat eis. Vespere autem facto: obtulerunt ei
multos dȩmonia habentes : & eiciebat spiritus uerbo. Et omnes
malehabentes curauit : ut adimpleretur quod dictum ẽ : per
isaiam prophetam dicentem: Ipse in firmitates nostras accepit : &¬
egrotationes portauit . Videns autem iħs turbas multas circum se.
iussit ire trans frecum. Eit accedens unus scriba : ait illi . ma¬
gister sequarte : quocunq ieris. It dicit ei iħs. Vulpes foueas
habent. & uolucres cȩlinidos: filius autem hominis non babet
ubi caput reclinet. Alius autem de discipulis eius ait illi.
dñe permitte me primum ire. & sepelire patrem meum Ihs

Expanded text:
ii autem regni eicientur in tenebras exteriores ibi erit fletus et stridor dentium et dixit Iesus centurioni vade et sicut credidisti fiat tibi et sanatus est puer in hora illa et cum venisset Iesus in domum Petri vidit socrum eius iacentem et febricitantem et tetigit manum eius et dimisit eam febris et surrexit et ministrabat eis vespere autem facto obtulerunt ei multos daemonia habentes et eiciebat spiritus verbo et omnes male habentes curavit ut adimpleretur quod dictum est per Esaiam prophetam dicentem ipse infirmitates nostras accepit et aegrotationes portavit videns autem Iesus turbas multas circum se iussit ire trans fretum et accedens unus scriba ait illi magister sequar te quocumque ieris habent et volucres caeli tabernacula Filius autem hominis non habet ubi caput reclinet alius autem de discipulis eius ait illi Domine permitte me primum ire et sepelire patrem meum Iesus
Abbreviated transcription (Latin):
& ambula : ut sciatis autem qnm filius hominis habet potesta¬
tem in terra dimit tendipeccata : tunc ait paralytico. Surge
tolle lectum tuum : & uade in domumtuam. Et surrexit: & abiit
in domum suam. Videntes autem turbȩ : timuerunt : & glorifica¬
uerunt dm̃: qui dedit potestatem talem hominibus : Et cum tran¬
siret inde iħ s. uidit hominem sed entem intheloneo matheum
nomine. Et ait illi. Sequere me . Et surgens secutus ẽ. eum¬

Expanded text:
t ambula ut sciatis autem quoniam Filius hominis habet potestatem in terra dimittendi peccata tunc ait paralytico surge tolle lectum tuum et vade in domum tuam et surrexit et abiit in domum suam videntes autem turbae timuerunt et glorificaverunt Deum qui dedit potestatem talem hominibus et cum transiret inde Iesus vidit hominem sedentem in teloneo Mattheum nomine et ait illi sequere me
Abbreviated transcription (Latin):
leprosus ueniens ad orabat eum : dicens : dnẽ siuis potes me mun¬
dare : Et extendens manum tetigit eum dicens : Volo : Mundare :
Et confestim mundata ẽ. lepraeius : Et ait illi iħs : Vide nemini
dixeris sed uade ostendete sacerdoti & offermunus quod prȩ¬
cepit moyses intestimomum illis : Cum autem introisset caphar¬

Expanded text:
Leprosus veniens, adorabat eum dicens: Domine, si vis, potes me mundare. 3. Et extendens Jesus manum tetigit eum dicens: volo, mundare. Et confestim mundata est lepra ejus. 4. Et ait illi Jesus: Vide, nemini dixeris: sed vade, ostende te Sacerdoti, & offer munus, quod praecepit Moyses, in testimonium illis, M
Abbreviated transcription (Latin):
tates omnes & castella : docens in synagogis eorum & prȩdicans
euangelium regni & curans omnem languorem & omnem in¬
firmitatem Videns autem turbas misertus ẽ eis : quia erant
uexati. & iacentes sicut oues non habentes pastorem: Tunc
dicit discipulis suis. Messis quidem multa : operarii autem
pauci. Rogate ergo dnm messis : ut eiciat operarios in messem
suam. Et conuocatis duodecim discipulis sus: dedit illis potestatẽ
spirituum immundorum ut eicerent eos & curarent omnem
languorem & omnem in firmitatem : Duodecim autem a pos¬
tolorum nomina sunt hȩc Primus simon : qui dicitur pecrus
It andreas frater eius Ia cobus tebedȩi : & iohannes frat̃
eius. Philippus & Bartholomeus ⁊ homas & matheus pu¬
blicanus. Et ia cobus alphȩx & taddȩus. Simonchananeus :¬
& iudas scariothes qui & tradidit eum. hos duodecim misit
iħs. precipiens eis & dicens Inuiam gentium ne abieritis
& inciuitates sa mariticnorum ne intraueritis : sed potius

Expanded text:
la docens in synagogis eorum et praedicans evangelium regni et curans omnem languorem et omnem infirmitatem videns autem turbas misertus est eis quia erant vexati et iacentes sicut oves non habentes pastorem tunc dicit discipulis suis messis quidem multa operarii autem pauci rogate ergo dominum messis ut eiciat operarios in messem suam et convocatis duodecim discipulis suis dedit illis potestatem spirituum inmundorum ut eicerent eos et curarent omnem languorem et omnem infirmitatem duodecim autem apostolorum nomina sunt haec primus Simon qui dicitur Petrus et Andreas frater eius Iacobus Zebedaei et Iohannes frater eius Philippus et Bartholomeus Thomas et Mattheus publicanus et Iacobus Alphei et Thaddeus Simon Cananeus et Iudas Scariotes qui et tradidit eum hos duodecim misit Iesus praecipiens eis et dicens in viam gentium ne abieritis et in civitates Samaritanorum n
Abbreviated transcription (Latin):
prophetauimus & in tuo nomine dȩmonia eiecimus. & in tuo no¬
mine uirtutes multas fecimus: Et tunc confitebor illis : quia
nunquam noui uos. Discedite a me : qui operamini iniquitatem
Omnis ergo qui audit uerba mea hȩc & facit ea : Assimilabitur
uiro sapienti qui ȩdificauit domum suam supra petram. Et
descendit pluuia. & uenerunt flumina. & flauerunt uenti. &
irruerunt in domum illam : & non cecidit. Fundata enimerat
Et descendit pluuia. & uenerunt flumina & flauerunt uenti.¬
& irruerunt in domum illam : & cecidit. Et fuit ruina eiuis
rabantur turbȩ super doctrina eius. Erat enim docens eos sicut¬
potestatem habens & non sicut scribȩ eorum & pharisȩi. Cum autẽ

Expanded text:
uo nomine daemonia ejecimus, et in tuo nomine virtutes multas fecimus? Et tunc confitebor illis, quia nunquam novi vos: discedite a me qui operamini iniquitatem. Omnis ergo qui audit verba mea haec, et facit ea, assimilabitur viro sapienti, qui aedificavit domum suam supunt flumina, uenerunt uenti et inpigerunt in domum illam, et non cecidit: fundata enim erat m. descendit pluuia, uenerunt flumina et inpigerunt in domum illam, et ceba haec, admirabantur turbae super doctrina ejus. Erat enim docens eos sicutpotestatem habens, et non sicut Scribae e
Abbreviated transcription (Latin):
mensi fueritis: remetietur uobis. Quid autem uides festucam
in oculo fratristui & trabem inoculo tuo non uides: Aut quo¬
de oculo tuo : & tunc uidebis eicere festucam de oculo fratris
tui : Nolite dare scm cambus neq mittatis margaritas uestras
ante porcos: ne forte conculcent eas pedibus suis & conuersi
disrumpant uos. Petite & dabitur uobis : Quȩrite & inuenietis :
Pulsate : & aperietur uobis: Omnis enim qui petit accipit. &
qui quȩrit inuenit: & pulsanti aperietur  Aut quis .ẽ. ex uobis
homo quem sipetierit filius suus panem : nunquid lapidem
porriget ei : Aut s̃ piscem petierit : nunquid serpentem
dare filiis uestris : quanto magis pater uester qui in cęlis ẽ.
dabit bona petentibus se : Omnia ego quȩcunq uultis ut faci¬
ant uobis homines : & uos facite eis : hȩc ẽ enimlex : & pro¬
phetȩ : Intrate per angustam portam : quia lata porta & spa¬
tiosa uiaẽ quȩ ducit ad perditionem : Et multi sunt : qui intrant

Expanded text:
ed docuit. Quid autem vides festucam in oculo fratris tui, et trabem in oculo tuo non vides? Aut quode oculo tuo, et tunc videbis ejicere festucam de oculo fratris tui. nolite dare sanctum canibus, neque miseritis margaritas uestras ante porcos, ne forte conculcent eas pedibus suis, et conuersi disrumpant uos. petite, et dabitur uobis: quaerite, et inuenietis: pulsate, et aperietur uobis. omnis enim qui petit qui quaerit, invenit; et pulsanti aperietur. Aut quis est ex vobis homo, quem si petierit filius suus panem, nunquid lapidem porriget illi? aut si piscem petierit, nunquid serpentem dare filiis vestris; quanto magis Pater vester, qui in coelis est, dabit bona petentibus se? Omnia ergo quaecumque vultis ut faciant vobis homines, et vos facite eis: haec est enim Lex et Prophetae. Intrate per angustam portam; quia lata porta et spatiosa via, quae ducit ad perditionem, et multi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
reant hominibus ieiunantes Amendico uobis quia receper̃
mercedem suam : Tu autem cum ieiunas unge caput tuum &
faciem tuam laua : ne uidearis hominibus ieiunans: sed patri
tuo qui ẽ. in abscondito. Et patertuus qui uidet in abscondito :¬
reddet tibi. Nolite thes auritare uobis thesauros interra :

Expanded text:
reant hominibus ieiunantes amen dico vobis quia receperunt reant hominibus ieiunantes amen dico vobis quia receperunt mercedem suam tu autem cum ieiunas ungue caput tuum et faciem tuam lava ne videaris hominibus ieiunans sed Patri tuo qui est in abscondito et Pater tuus qui videt in abscondito reddet tibi nolite th
Abbreviated transcription (Latin):
tinea demolitur & ubi fures non effodiunt nec furantur: Vbi
tui: est oculus tuus. Si fuerit oculus tuus simplex : totum
corpus tuum lucidum erit. Si autem oculus tuus nequam fuerit :
totum corpus tuum tenebrosum erit. Si ergo lumen quod inte
.ẽ. tenebrȩ sint ipsȩ tenebrȩ quantȩ erunt : Nemo potest duob:
dominis seruire : Aut enim unum odio habebit. & alterum di¬
dõ seruire : & mammonȩ: Ideo dico uobis. Ne solliciti sitis
animȩ uestrȩ quid manducetis : neq corpori uestro quid

Expanded text:
tinea demolitur, et ubi fures non effodiunt nec furantur. Ubi  Lucerna corporis tui est oculus tuus. Si fuerit oculus tuus simplex, totum corpus tuum lucidum erit. Si autem oculus tuus nequam fuerit, totum corpus tuum tenebrosum erit. Si eest tenebrae sunt, ipsae tenebrae quantae erunt? Nemo potest duobus dominis servire: aut enim unum odio habebit, et alterum dideo servire et mammone. Ideo dico vobis, ne solliciti sitis anime vestre, quid manducetis, neque corpori vestro, quid
Abbreviated transcription (Latin):
Sienim diligitis eos qui uos diligunt. quam mercedem habe¬
bitis : nonne & publicani hoc faciunt : Et si salutaueritis fr̃s
uestros tantum : quid amplius facitis : Nonne & ethicihoc
faciunt : Estote ergo uos perfecti : sicut & pater uester cȩ¬
lestis perfectus . ẽ. Attendite ne iustitiam uestram faciatis
coram hominibus. ut uideamini ab eis. Alio quin mercedem
non habebitis apud patrem uestrum : qui incȩlis ẽ. Cum ergo

Expanded text:
qui uos diligunt, quam mercedem habebitis? nonne et publicani hoc faciunt? et si salutaueritis fratres uestros tantum, quid amplius facitis? nonne et ethnici hoc faciunt? estote ergo uos perfecti, sicut et pater uester caelestis perfectus est. Adtendite ne iustitiam uestram faciatis coram hominibus, ut uideamini ab eis: alioquin mercedem non habebitis apud patrem uestr
Abbreviated transcription (Latin):
inuia cum eo : ne forte tradatte ad uesius iudici & uidex
tradat teministro & in carcerem mittaris. Amendicotibi:
non exies inde. donec reddas nouissimum quadrantem
Audistis : quia dictum ẽ. antiquis : Non moechaberis. Ego
autem dico uobis : qnm omnis qui uiderit mulierem ad con¬
cupiscendum eam iam moechatus . ẽ : mcorde suo. Quod si
oculus tuus dexter scandalitat te : erue eum & proice absti
Expedit enim tibi. ut pereat unum menbrorum tuorum:

Expanded text:
x tradat te ministro et in carcerem mittaris. amen dico tibi, non exies inde, donec reddas nouissimum quadrantem. audistis, quia dictum est antiquis: non moechaberis. ego autem dico uobis, quia omnis qui uiderit mulierem ad concupiscendum eam iam moechatus est eam in corde suo. quod si oculus tuus dexter scandalizat te, erue eum et proice abs te. expedit
Abbreviated transcription (Latin):
edes discipulorum lauat de iudȩ traditione & petri nega¬
tione predicit & dedilectione fratrum & quod ipse in patre
& pater in ipso ẽ. & de obseruandis mandatis para liti sp̃s
& omiia patris sua eẽ & cȩtera mandata
Ihs discipulos patri commendat iħs auida traditur
llo quutio pilati ad iudȩos de ib̵u & de barabba passio

Expanded text:
edes discipulorum lavat. De Judae traditione, et Petri negatione praedicit, et de dilectione fratrum, et quod ipse in Patre, et Pater in ipso, et de observandis mandatis Paracleti Spiriet omnia Patris sua esse, et caetera mandata. 13. Jesus discipulos Patri commendat. Jesus a Juda traditur. De allocutione Pilati ad Judaeos de Jesu et de Barabba. 14. Passio
Abbreviated transcription (Latin):
eo erant quomodo introut in domum dĩ sub abiathar
principe sacerdotum & panes propositionis manducauit
quos non licebat manducare nisi sacerdotibus. & dediteis
quicum eo erant. Et dicebat eis. Sabbatum propter ho¬
minem factum ẽa non homo propter sabbatum. Itaq dñs
.ẽ. filius hominis etiam sabbati. Et introut iterum insyna¬
gogam & erat ibi homo habens manum aridam : Et obser¬
uabant eum si sabbatis curaret : ut accusarent illum. Et
ait homini habenti manum aridam. Surge inmedium.
Etdicit eis: Licet sabbatis bene facere anmale. Animam
saluam facere anperdere : At illi tacebant. Et circum¬
spiciens eos cumira contristatus supercȩcitate cordis
eorum : dicit homini Extende manum tuam. Et extendit
Et restituta ẽ manus illi. Exeuntes autem statim
pharisȩi cum herodianis consilium faciebant aduersus
eum quomodo eum perderent. Et iħscum discipulis
suis secessit admare Et multa turba agalilȩa & iudȩa

Expanded text:
eo erant? quomodo introivit in domum Dei sub Abiathar eo erant? quomodo introivit in domum Dei sub Abiathar princquos non licet manducare nisi sacerdotibus et dedit eis qui cum eo erant et dicebat eis sabbatum propter hominem factum est et non homo propter sabbatum itaque dominus est Filius hominis etiam sabbati et introivit iterum synagogam et erat ibi homo habens manum aridam et observabant eum si sabbatis curaret ut accusarent illum et ait homini habenti manum aridam surge in medium et dicit eis licet sabbatis bene facere an male animam salvam facere an perdere at illi tacebant et circumspiciens eos cum ira contristatus super caecitatem cordis eorum dicit homini extende manum tuam et extendit et restituta est manus illi exeuntes autem statim Pharisaei cum Herodianis consilium faciebant adversus eum quomodo eum perderent et Iesus cum discipulis suis secessit ad mare et multa turba a Galilaea et Iudaea
Abbreviated transcription (Latin):
& pharisȩi ieiunantes : & ueniunt & dicunt illi. Quare
discipuli iohannis & pharisȩorum ieiunant. tui autem
discipuli non ieiunant Etait illis ihs Nun. quid pos¬
sunt filii nuptiarum quam diu sponsuscum illis ẽ. ieumare :
Quanto tempore habent secum sponsum nonpossunt ieui¬
nare. Uenient autem dies cum auferetur ab eis sponsus
& tunc ieiunabunt in illis diebus: Nemo ad sumentum
panni rudis assuit uestimento ueteri. Alioquin aufert
supplementum nouum a ueteri & maior scissura fit. Et
nemo mittit uinum nouum in utres ueteres. Alioquin:
disrumpłt uinum utres. Et uinum effundetur. & utres
peribunt. Sed uinum nouum: intres nouos mitti debet
Et factum ẽ iterum cum sabbatis ambularet persata :¬
& discipuli eius cȩperunt prȩgredi & uellere spicas.
Pharisȩi autem dicebantei. ẽccequid faciunt sabbatis:
quod non licet: Et ait illis: Num quam legistis quid fecerit
dauid quando necessitatem habuit & esurut ipse & qui cũ

Expanded text:
et Pharisaei ieiunantes et veniunt et dicunt illi cur et Pharisaei ieiunantes et veniunt et dicunt illi cur discipuli Iohannis et Pharisaeorum ieidiscipuli non jejunant? Et ait illis Jesus: Numquid possunt filii nuptiarum, quamdiu sponsus cum illis est, jejunare? Quanto tempore habent secum sponsum, non possunt jejunare. Venient autem dies cum auferetur ab eis sponsus: et tunc jejunabunt in illis diebus. Nemo assumentum panni rudis assuit vestimento veteri: alioquin aufert supplementum novum a veteri et maior scissura fit et nemo mittit vinum novellum in utres veteres alioquin disrumpet vinum utres et vinum effunditur et utres peribunt sed vinum novum in utres novos mitti debet et factum est iterum cum sabbatis ambularet per sata t discipuli eius coeperunt praegredi et vellere spicas Pharisaei autem dicebant ei ecce quidquod non licet? Et ait illis: Numquam legistis, quid fecerit David, quando necessitatem habuit, et esuriit ipse, et qui cum
Abbreviated transcription (Latin):
tibi peccata andicere surge & tolle grabattum tuum &
ambula : Ut autem sciatis quia potestatem habet filius
hominis in terra dimittendi peccata : Ait paralytico. Tibi
dico. Surge tolle grabattum tuum & uade indomum tuã.
Etstatim ille surrexit & sublato grabatto abiit coram
omnibus ita ut ad mirarentur omnes & honorificarent
dm̃ dicentes quia num quam sic uidimus. Et egressus ẽ.
rursus ad mare : omnisq: turba ueniebat ad eum &
docebat eos. Etcum prȩteriret uidit leum alphei
sedentem ad teloneum & ait illi. Sequereme. Et surgens
illius : multi publicani & peccatores simul discumbebant
cum ihũ & discipulis eius. Erant enim multi. qui& seque¬
bantur eum. Et scribȩ & pharisȩi uidentes quia mandu¬
caret cumpublicanis & peccatoribus dicebant discipulis
eius. Quare cum publicanis & peccatoribus manducat &
bibit magister uester : hoc audito ibs ait illis. Non ne
cesse habent sani medico: sed qui male habent. Non enim
ueni uocare iustos. sed peccatores Et erant discipuli ioħis

Expanded text:
tum tuum et ambula ut autem sciatis quia potestatem habet Filius hominis in terra dimittendi peccata ait paralytico tibi dico surge tolle grabattum tuum et vade in domum tuam et statim ille surrexit et sublato grabatto abiit coram omnibus ita ut admirarentur omnes et honorificarent Deum dicentes quia numquam sic vidimus et egressus est rursus adocebat eos. ue t cum praeteriret, uidit Leuin Alphei sedentem ad telonium et ait illi: sequere me. et surgens ublicani et peccatores simul discumbebant cum Jesu et discipulis ejus: erant enim multi, qui et sequebantur eum. Et scribae et pharisaei videntes quia manducaret cum publicanis et peccatoribus, dicebant discipulis ejus: Quare cum publicanis et peccatoribus manducat, et bib sed qui male habent non enim veni vocare iustos sed peccatores et erant discipuli Iohannis
Abbreviated transcription (Latin):
autem iħm alonge : cucurrit & adorauit eum: & clamans
uoce magna dicit. Quid mihi & tibi iħu fili dĩ summie
Ad iuro te perdm ne me torqueas. Dicebat enim illi Exi
sp̃s immunde ab homine. Et interrogabat eum. Quod tibi
nomen ẽ : Et dicit ei. Legio nomen mihi ẽ quia multi sumus¬
Et deprecabatur eum multum : ne se expelleret extra
regionem. Erat autem ibi circa montem grex porcorum
magnus pascens. Et deprecabantur eum sp̃s dicentes Mitte
nos in porcos: ut in eos introeamus: Et concessit eis statim
ih s. Et exeuntes sp̃s immundi : introierunt in porcos. Et
magno impetu grex prȩcipitatꝰ ẽ in mare : Erant aut quasi duomilia :¬
t suffocati sunt in mari. Qui autem pascebant eos. fugerunt:
& nuntiauerunt inciuitatem & in agros. Et egressi sunt
uidere quid esset factĩs & ueniunt ad iħm & uident illum¬

Expanded text:
autem Iesum a longe cucurrit et adoravit eum et clamans autem Iesum a longe cucurrit et adoravit eum et clamans voce magna dicit quid mihi et tibi Iesu Fili Dei summi adiuro te per Deum ne me torqueas dicebat enim illi exi spiritus inmunde ab homine et interrogabat eum quod tibi nomen est et dicit ei Legio nomen mihi est quia multi sumuet deprecabatur eum multum ne se expelleret extra regionem erat autem ibi circa montem grex magnus, pascens. Et deprecabantur eum spiritus, dicentes: Mitte nos in porcos, ut in eos introeamus. Et concessit eis statim Jesus. Et exeuntes spiritus immundi introierunt in porcos: et magno impetu grex praecipitatus est in mari. erant autem quasi duo milia. Et suffocati sunt in mare. Qui autem pascebant eos fugerunt. et nuntiaverunt in civitatem. et in agros. Et egressi sunt. videre quid esset factum,
Abbreviated transcription (Latin):
tus mittebatꝰ nauem ita ut impleretur nauis. Eterat ipse
inpuppi. super ceruical dormiens : & excitant eum & dicunt
ei Magister non ad te pertinet quia perimus: Et ex urgens
comminatus ẽ. uento : & dixit mari. Tace. obmutesce. Etcessauit uentꝰ
& facta ẽ. tranquillitas magna. Etait illis : Quid timidiestis :¬
Nec dum habetis fidem. Et timuerunt magno timore:
Etdicebant ad alterutrum. Quis putas. ẽ. iste. quia & uen¬
tus & mare obȩdiunt ei : Etuenerunt trans fretum maris :¬
in regione gera senorum: & exeuntiei denaui : statim occur¬
rit ei demonumentis homo in spũ immundo qui domiciliũ
habebat inmonumentis : & neq catenis iam quisquam eum
poterat ligare : Quoniam sȩpe compedibus & catenis uinc¬
tus disrupisset catenas & compedes comminuis set: & ne mo
poterat eum domare: Et semper nocte ac die imnonumentis
& in montibus erat clamans & concidens se lapidibus : Videns

Expanded text:
tus mittebat in navim, ita ut impleretur navis. Et erat ipse tus mittebat in navim, ita ut impleretur navis. Et erat ipse in puppi super cervical dormiens: et excitant eum, et dicunt illi: Magister, non ad te pertinet, quia perimus? Et exsurgens comminatus est vento, et dixit mari: Tace, obmutesce. Et cessavit ventus: et facta est tranquillitas magna et ait illis quid timidi estis necdum habetis fidem et timuerunt magno timore et dicebant ad alterutrum quis putas est iste quia et ventus et mare oboediunt ei et venerunt trans fretum maris in regionem Gerasenorum et exeunti ei de navi statim occurrit ei de monumentis homo in spiritu inmundo qui domicilium habebat in monumentis et neque catenis iam quisquam eum poterat ligare quoniam saepe conpedibus et catenis vinctus disrupisset catenas et conpedes comminuisset et nemo poterat eum domare et semper nocte ac die in monumentis et in montibus erat clamans et concidens se lapidibus videns
Abbreviated transcription (Latin):
at sementem in terram & dormiat. & ex urgat nocte ac
die & semen germinet & increscat dum nescit ille. Vltro
enim terra fructificat. Primum herbam deinde spicam.
deinde plenum frumentum in spica. Etcum se pro duxe¬
rit fructus : statim mitat falcem quoniam ad est messis.
Etdicebat. Cui assimilabimus regnum dĩ. aut cui para¬
bolȩ comparabimus illud : Sic ut granum sinapis quod
cum seminatum fuerit in terra minus ẽ omnibus seminib
quȩ sunt in terra. Et cum seminatum fuerit. ascendit &¬
fit maius omnibus holeribus & facit ramos magnos ita
ut possint sub umbraeius auescȩli habitare. Et talibus
multis parabolis loquebatur eis uerbum. prout poterant
audire: Sine parabola autem non loquebatur eis. Seorsum
discipulis sius disserebat omnia: Et ait illis indie illa :
cum sero esset factum. Transeamus contra. Et dimittentes
turbam: assumunt eum ita ut erat innaui: & aliȩ naues
erant cum illo Et facta ẽ. procella magnauenti: Et fluc¬

Expanded text:
exsurgat nocte et die, et semen germinet, et increscat, dum nescit ille. Ultro enim terra fructificat, primum herbam, deinde spicam, deinde plenum frumentum in spica. Et cum produxerit fructus, statim mittit falcem, quoniam adest messis.et dicebat cui adsimilabimus regnum Dei aut cui parabolae conparabimus illud sicut granum sinapis quod cum seminatum fuerit in terra minus est omnibus seminibus quae sunt in terra et cum seminatum fuerit ascendit et fit maius omnibus holeribus et facit ramos magnos ita ut possint sub umbra eius aves caeli habitare et talibus multis parabolis loquebatur eis verbum prout poterant audire sine parabola autem non loquebatur eis seorsum autem discipulis suis disserebat omnia et ait icum sero esset factum: transeamus contra. Et dimittentes turbam, assumunt eum, ita ut erat in navi: et aliae naves erant cum illo. Et facta est procella magna
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde orta tribulatione & persequutione propter
uerbum. confestim scandalitantur. Et alii sunt qui in¬
spinis seminantur. Hi sunt qui uerbum audiunt : & erum¬
nȩ seculi & deceptio diuitiarum & circa reliqua concupis¬
centiȩ introeuntes suffocant uerbum & sine fructu

Expanded text:
deinde orta tribulatione, et persecutione propter deinde orta tribulatione, et persecutione propter verbum, confestim scandalizantur. Et alii sunt, qui inspinis seminantur. Hi sunt, qui verbum audiunt: et aerumnae saeculi, et deceptio divitiarum, et circa reliqua concupiscentiae
Abbreviated transcription (Latin):
runt spinȩ & suffocauerunt illud & fructum nondedit:
Etaliud cȩcidit in terram bonam: & dabat fructum
ascendentem & crescentem & afferebat unum trigita
& unum sexaginta & unum centum. Etdicebat. Quihabet
aures audiendi. audiat. Et cum essec singularis : in ter¬
rogauerunt eum hii quicum eo erant duodecim parabo¬
lã: & dicebat eis. uobis datum . ẽ. nosse mysterium regni
dĩ Illis autem qui foris sunt in parabolis omnia fiunt : ut
uidentes uideant & non uideant. & audientes audiant & non
intelligant. nequando conuertantur & dimittantur eis
peccata. Et ait illis. Nescitis parabolam hanc. Et quomo
do omnes parabolas cognoscetis : Qui seminat: uerbum
seminat. Hii autem sunt qui circa uiam : ubi seminatur
uerbum. & cum audierint confestim uenit satanas &
aufert uerbum quod seminatum .ẽ in corda eorum. Et
hii sunt similiter qui suꝑra petrosa seminantur: quicũ
audierint uerbum. statim cum gaudio accipiunt illud.
Et non habent radicem inse. sed tem porales sunt.

Expanded text:
fructum non dedit. Et aliud cecidit in terram bonam, et dabat fructum ascendentem, et crescentem: et afferebat unum tricesimum, et unum sexagesimum, et unum centesimum. Et dicebat: Qui habet aures audiendi, audiat. Et cum esset singularis, interrogaverunt eum hi qui cum eo erant duodecim, parabolam. Et dicebat eis: Vobis datum est nosse mysterium regni Dei: illis autem, qui foris sunt, in parabolis omnia fiunt: ut videant, et non videant: et audientes audiant, et non intelligant: ne quando convertantur et dimittantur eis peccata. Et ait illis: Nescitis parado omnes parabolas cognoscetis qui seminat verbum seminat hii autem sunt qui circa viam ubi seminatur verbum et cum audierint confestim venit Satanas et aufert verbum quod seminatum est in corda eorum et hii sunt similiter qui super petrosa seminantur qui cum audierint verbum statim cum gaudio accipiunt illud et non habent rad
Abbreviated transcription (Latin):
prȩdicans in sy nagogis eorum & omnigalilȩa : & dȩ monia
eiciens. Etuenit ad eum leprosus de precans eum. & genu
flexo dixit. Siuis. potes me mundare. Iħs autem misercus
eius: extendit manum suam & tangens eum. ait illi. Volo

Expanded text:
praedicans in synagogis eorum et omni Galilaea et daemonia praedicans in synagogis eorum et omni Galilaea et daemonia eiciens et venit ad eum leprosus deprecans eum et genu flexo dixit si vis potes me mundare Iesus autem misertus eius extendit ma
Abbreviated transcription (Latin):
testate & spritibus immundis imperat & obediunt ei : Et
Et protinus egredientes de synagoga uenerunt in domum
simonis & andreȩ: cum ia cobo & iohanne: Decumbebat autẽ
socrus simonis febricitans: & statim dicunt eide ipsa. Et ac¬
cedens eleuauit eam apprehensa manu eius: & continuo di¬
misit eam febris & ministrabat eis: Uespere autem facto cum
occidisset sol: afferebant ad eum omnes malehabentes & dae¬
monia habentes : & erat omnis ciuitas congregata ad ianuam :¬
& curauit multos qui uexabantur uariis langoribus. Et dȩmo¬
nia multa eiciebat: & non sinebat loqui ea qnm sciebant eum:
Et diluculo ualde surgens. egressus ab ut in desertum locũ :¬
ibiq orabat. Et persequutusiẽ . eum simon & qui cum
illo erant. Et cum inuenissent eum: dixerunt ei quia
omnes quȩrunt te : Et ait illis. Tamus in proximos uicos
& ciuitates: ut & ibi prȩdicem. Ad hoc enim ueni:terat

Expanded text:
testate etiam spiritibus immundis imperat, et obediunt ei. Et testate etiam spiritibus immundis imperat, et obediunt ei. Et e. XV, 2. Et protinus egredientes de synagoga, venerunt in domum Simonis et Andreae, cum Jacobo et Joanne. Decumbebat autem socrus Simonis febricitans: et statim dicunt ei de illa. Et accedens elevavit eam, apprehensa manu ejus: et continuo dimisit eam febris, et ministrabat eis. Vespere autem facto cum occidisset sol, afferebant ad eum omnes male habentes et demonia habentes, et erat omnis ciuitas congregata ad ianuam. et curauit multos qui uexabantur uariis languoribus et demonia multa eiciebat et non sinebat loqui ea quoniam sciebant eum et diluculo valde surgens egressus abiit in desertum locum ibique orabat et persecutus est eum Simon et qui cum illo erant et cum invenissent eum dixerunt ei quia omnes quaerunt te et ait illis eamus in proximos vicos et civitates ut et ibi praedicem ad hoc enim veni et erat
Abbreviated transcription (Latin):
Et dixit eis iħs. Aenite postme : & faciam uos fieri piseatores¬
hominum Et protinus relictis retibus. secuti sunt eum.
Et progressus inde pusillum. uid it ia cobum zebedȩi &
iohannem fratrem eius & ipsos innaui componentesrecia:
& statim uocauit illos. Et relicto patre suo zebedȩo
in naui cum merce narus. sequuti sunt eum. Et in grediun¬
tur capharnaum: & statim sabbatis ingressus insynagogam :¬
docebat eos: Et stupebant super doctrina eius. Erat
enim docens eos quasi potestatem habens: & non sicut
scribȩ. Et erat in synagoga eorum homo in sp̃ũ immundo:
& exclamauit dicens: Quid nobis & tibi ihũ natarene :¬
uenisti perderenos Scio qui sis Sc̃s dĩ. Et comminatus ẽ
ei iħs dicens. Ob mutesce. & exi de homine. Et discerpens
eum sp̃s immundus. & exclamans uoce mana : exiit abeo
Et mirati sunt omnes: ita ut conquererent inter se dicen¬
tes. Quid nam .ẽ. hoc quȩ doctrina hȩc noua quia in po¬

Expanded text:
et dixit eis Iesus venite post me et faciam vos fieri piscatoreset dixit eis Iesus venite post me et faciam vos fieri piscatoreshominum et protinus relictis retibus secuti sunt eum et progressus inde pusillum vidit Iacobum Zebedaei et Iohannem fratrem eius et ipsos in navi conponentes retia et statim vocavit illos et relicto patre suo Zebedaeo in navi cum mercennariis secuti sunt eum et ingrediuntur Capharnaum et statim sabbatis ingressus synagogam docebat eos et stupebant super doctrina eius erat enim docens eos quasi potestatem habens et non sicut scribae et erat in synagoga eorum homo in spiritu inmundo et exclamavit dicens quid nobis et tibi Iesu Nazarene venisti perdere nos scio qui sis Sanctus Dei et comminatus est ei Iesus dicens obmutesce et exi de homine et discerpens eum spiuirerent inter se dicentes: Quidnam est hoc? quaenam doctrina haec nova? quia in po
Abbreviated transcription (Latin):
iohannes uestitus pilis cameli & tona pellicia circalumbos
eius & locustas & mel siluestre edebat & prȩdicabat dicens
Venit fortior me postme: cuius non sum dignus procumbens
soluere corrigiam calciamentorum eius. Ego baptitaui uos
aqua: ille uero baptitabit uos sp̃u scõ. Et factum ẽ. in dieb
illis uenit iħs anata reth galileȩ & baptitatus. ẽ. in iordane
Et uox facta ẽ decelis. Tues filius meus dilectus in qͦ complacui
Et statim sp̃s expulit eum indesertum. Et erat indeserto quad¬
raginta diebus & quad raginta noctibus & temptabatur a sata¬
na. Eratq cumbestus & angeli ministrabant illi. Post quam
autem traditus .ẽ. iohannes. uenit iħs ingalileam : prȩdicans
euangelium regni dĩ & dicens. Quoniam impletum ẽ: tempus
& appro pinquauit regnum dĩ : penitemini & credite ȩuangelio
Et prȩteriens secus mare galileȩ : uidit si monem & andream
fratrem eius mittentes retia in mare. Erant enimpiscatores.

Expanded text:
tus pilis cameli et zona pellicia circa lumbos eius et lucustas et mel silvestre edebat et praedicabat dicens venit fortior me post me cuius non sum dignus procumbens solvere corrigiam calciamentorum eius ego baptizavi vos aqua ille vero baptizabit vos Spiritu Sancto et factum est in diebus illis venit Iesus aEt vox facta est de coelis: Tu es filius meus dilectus, in te complacui: et statim spiritus expulit eum in desertum: et erat ibi in deserto quadraginta diebus, et quadraginta noctibus: et tentabatur a Satana. Eratque cum bestiis, et angeli ministraautem traditus est Iohannes venit Iesus in Galilaeam praedicans evangelium regni Dei et dicens quoniam impletum est tempus et adpropinquavit regnum Dei paenitemini et credite evangelio et praeteriens secus mare Galilaeae vidit Simonem et Andream fratrem eius mittentes retia in mare erant enim piscatores
Abbreviated transcription (Latin):
ueniebant ad eum undiq Et iterum intrauit capharna¬
um postdies: Et auditum ẽ. quod indomo esset. Et con¬
uenerunt multi : ita ut non caperet neq ad ianuam. Et
loquebatur eis uerbum. Et uenerunt ferentes ad eum
paralyticum : qui a quattuor portabatur. Etcum non
possent offerre eum illi prȩturba : nud auerunt tectum
ubi erat. Et patefacientes : sum miserunt gabatum in quo
paralyticus iacebat. Cum uidisset autem iħs fidem illorũ.
ait paralytico Fili dimittuntur tibi peccata. Frant autem
illic quidam de scribis sedentes & cogitantes in cordibussuis
quid hic sic loquitur : Blasphemat. Quis potest dimittere

Expanded text:
ita narrat: et iterum intrauit in Capharnaum post dies, et auditum est quod in domo esset et conuenerunt multi, ita ut non caperet neque ad ianuam, et loquebatur eis uerbum. et uenerunt ferentes ad eum paralyticum, qui a quattuor portabatur. et cum non possent offerre eum illi prae turba, nudauerunt tectum ubi erat et patefacientes summiserunt gparalyticus jacebat. Cum vidisset autem Jesus fidem illorum, ait paralytico Fili dimissa sunt tibi peccata tua. Erant autem illic. quidam de Scribis sedentes et cogitantes in cordibus suis. Quid hic sic loquitur blasphemat. Quis po
Abbreviated transcription (Latin):
mauerit in sp̃m scm̃: non habet remissionem inȩternum:
sed reus erit ȩterni delicti. Quoniam dicebant spm̃
immundum habet. Et ueniunt mater eius & fratres.
& foris stantes miserunt ad eum uocantes eum. & sedebat
circa eum turba : & dicunt ei. Ecce matertua & fratres
tui foris quȩrunt te: Et respondens eis : ait. Quȩ .ẽ. ma¬
ter mea & fratres mei : Et circum spiciens eos qui in cir¬
cuitu eius sedebant : ait. Ecce mater mea & fratres mei.
Qui enim fecerit uoluntatem dĩ. hic frater meus & soror

Expanded text:
maverit in Spiritum Sanctum non habet remissionem in aeternum maverit in Spiritum Sanctum non habet remissionem in aeternum sed reus erit aeterni delicti quoniam dicebant spimmundum habet. XXXV, 2. Et veniunt mater ejus et fratres: et foris stantes miserunt ad eum vocantes eum, et sedebat circa eum turba: et dicunt ei: Ecce mater tua et fratres tui foris quaerunt te. Et respondens eis, ait: Quae est mater mea, et fratres mei? Et circumspiciens eos, qui in circuitu ejus sedebant, ait: Ecce mater mea, et fratres mei. Qui enim fecerit voluntatem Dei, hic frater meus, et soror
Abbreviated transcription (Latin):
simoni nomen: petrũ. & ia cobum zebedei & iohannem
fratrem ia cobi. Et imposuit eis nomina: boanerges: quod ẽ
filii tontrui : & andream & philipum & bartholomeum
& matheum. & thomam & ia cobum alphȩi & thaddeum.
ita ut non possent neq panem manducare : Et cum audissent
sui: exierunt tenere eum. dicebant enim: qnm̃ infurorẽ
bant : quoniam beel tebub habet & quia in principe dȩ mo¬
niorum eicit dȩmonia: Et conuocatis eis iparabolis dicebat
illis. Quomodo potest satanas satanan eicere : et si remũ
in se diuidatur non potest stare regnum illud. Et sidomus
super semet ipsam dispertatur : non poterit domus illa
stare : Et si satanas consurrexst insemet ipsum disperti¬
tusẽ & non potes ł stare sed finem habet. Nemo potest
uasa fortis in gressus domum diripere : nisi prius fortem
alliget: & tunc domum eius diripiet. Amendico uobis:
quoniam omnia dimittentur filiis hominum peccata.
&blasphemiȩ quibus blaspbemauerint. Qui autem blasphe¬

Expanded text:
Simoni nomen Petrus: et Jacobum Zebedaei, et Joannem fratrem Jacobi, et imposuit eis nomina Boanerges, quod est, Filii tonitrui: et Andream, et Philippum, et Bartholomaeum, et Matthaeum, et Thomam, et Jacobum Alphaei, et Thaddaeum, ita ut non possent neque panem manducare. Et cum audissent sui, exierunt tenere eum: dicebant enim: Quoniam in furobant: Quoniam Beelzebub habet, et quia in principe daemonum eicit daemonia et convocatis eis in parabolis dicebat illis quomodo potest Satanas Satanan eicere et si regnum in se dividatur non potest stare regnum illud et si domus super semet ipsam dispertiatur non poterit domus illa stare et si Satanas consurrexit in semet ipsum dispertitus est et non potest stare sed finem habet nemo potest vasa fortis ingressus in domum diripere nisi prius fortem alliget et tunc domum eius diripiet amen dico vobis quoniam omnia dimittentur filiis hominum peccata et blasphemiae quibus blasphemaverint qui autem blasphe
Abbreviated transcription (Latin):
propter turbam : ne comprimerent eum. Multos enim
sanabat. ita ut irruerent in eum ut illum tangerent.
Quot quot habebant plagas: & sp̃is immundi cum illum
uidebant. procidebant ei : Et clamabant dicentes: Tues
filius dĩ . Et uehementer comminabatur eis: ne manifestarent

Expanded text:
. Multos enim sanabat, ita ut irruerent in eum, ut illum tangerent, quotquot habebant plagas. Et spiritus immundi cum illum videbant, procidebant ei. Et clamabant, dicentes: Tu es filius Dei. Et vehementer comminabatur eis, ne manifestarent
Abbreviated transcription (Latin):
tantomagis plus prȩdicabant & eo amplius ad mirabant᷑
dicentes: Bene omnia fecit : & surdos fecit audire &
mutos loqui: In illis diebus iterum cum turba multa
esset nec haberent quod manducarent: conuocatis disci¬
pulis. ait illis. Misereor super turbam : quia ecce iam
triduo sustinent me nec habent quod manducent. Et

Expanded text:
plus praedicabant et eo amplius admirabantur dicentes bene omnia fecit et surdos facit audire et mutos loqui in illis diebus iterum cum turba multa esset nec haberent quod manducarent convocatis discipulis ait illis misereor super turba quia ecce iam tr
Abbreviated transcription (Latin):
Et si scandalita uerit te manus tua: abscide illam. Bonũ
est tibi debilem introire muitam : quam duas manus
habentem ire in gehennam. inignem in ex tinguibilem:
Et si pes tuus te scandalizat: amputa illum. Bonum . ẽ.
tibi claudum introire inuitam ȩternam: quam duos
pedes habentem mitti ingehennam ignis in extinguibilis :
ubi uermis corum non moritur. & ignis non extingudtur:
Quod si oculus tuus scandalitat te : eice eum. Bonum ẽ
tibi luscum introire in regnum dĩ : quam duos oculos
habentem mitti in gehennam ignis : ubi uermis eorum
non moritur & ignis non extinguȩtur. Omnis enim igne
salietur : & omnis uictima salietur. Bonum ẽ sal. Quod si
sal in sulsum fuerit. in quo illud condietis: habete
in uobis sal : & pacem habete inter uos. Et inde ex ur¬
gens uenit in fines iudȩȩ ultra ior danen: & conueniunt
iterum turbȩ ad eum & sicut consueuerat: iterum do¬
cebat illos Etaccedentes pharisȩi interrogabant eum
Silicet uiro uxorem dimittere : temptantes eum. At

Expanded text:
manus tua, abscinde illam: bonum est tibi debilem introire in vitam, quam duas manus habentem ire in gehennam, in ignem inexstinguibilem. stinguitur. Et si pes tuus te scandalizat, amputa illum: bonum est tibi claudum introire in vitam aeternam, quam duos pedes habentem mitti in gehennam ignis inexstinguibilis: ubi vermis eorum non moritur, et ignis non exstinguitur. Quod si oculus tuus scandalizat te, ejice eum: bonum est tibi luscum introire in regnum Dei, quam duos oculos habentem mitti in gehennam ignis ubi vermis eorum non moritur et ignis non extinguitur omnis enim igne sallietur et omnis victima sallietur bonum est sal quod si sal insulsum fuerit in quo illud condietis habete in vobis sal et pacem habete inter vos et inde exsurgens venit in fines Iudaeae ultra Iordanen et conveniunt iterum turbae ad eum et sicut consueverat iterum docebat illos et accedentes Pharisaei interrogabant eum si
Abbreviated transcription (Latin):
rogabant eum. Quare nos non potumus eicere eum :
Et dixit illis. hoc genus innullo potest exire : nisi inora¬
tione & ieiunio. Et inde profecti: prȩtergrediebantur
galilȩam: nec uolebat quemquam scire : Docebat autem
discipulos suos & dicebat illis : Quoniam filius hominis
tradetur inmanus hominum: & occident eum: & occsus ter¬
tia die resurget. At illi ignorabant uerbum : & timebant
eum interrogare . Etuenerunt capharnaum. Qui cum
domi essent: in terrogabat eos. Quid in uia tractabatis :¬
At illi tacebant. Si quidem interse inuia disputauerant.
quis esset illorum maior. Et residens uocauit duodecim:
& ait illis. Si quis uult primus esse : erit omnium nouis¬
simus & omnium minister. Et accipiens puerum: statuit
eum immedio eorum. Quẽ cum complexus esset : ait illis:
dicens Magister uidimus quemdam in nomine tuo eici¬
entem dȩmonia qui non sequitur nos : & prohibumus eũ
Iħs autem ait. Nolite prohibere eum. Nemo. ẽ enim qui

Expanded text:
nos non potuimus ejicere eum? Et dixit illis: Hoc genus in nullo potest exire, nisi in oratione et jejunio. Et inde profecti praetergrediebantur Galilaeam: nec volebat quemquam scire. Docebat autem discipulos suos, et dicebat illis, quoniam filius hominis tradetur in manus hominum et occident eum et occisus tertia die resurget at illi ignorabant verbum et timebant eum interrogare et venerunt Capharnaum qui cum domi esset interrogabat eos quid in via tractabatis at illi tacebant siquidem inter se in via disputaverant quis esset illorum maior et residens vocavit duodecim et ait illis si quis vult primus esse erit omnium novissimus et omnium minister et accipiens puerum statuit eum in medio eorum qudicens: Magister, vidimus quemdam, in nomine tuo ejicientem daemonia, qui non sequitur nos, et prohibuimus eum. Jesus autem ait: Nolite prohibere eum. Nemo est enim qui
Abbreviated transcription (Latin):
tinuerunt apud se. conquirentes quid essec cum a mortuis
ergo dicunt pharisȩi & scribȩ quia heliam oporteat
uenire primum: Qui respondens ait illis. helias cum
uenerit primo restituet omnia. Et quomodo scriptumẽ
infilium hominis : ut multa patiatur & contemnatur.
conquirentes cum illis: Et confestimomnis populus ui¬
dens iħm stupefactus ẽ. & expauerunt . Et accurrentes:
salutabant eum. Et interrogauit eos. Quid interuos
conquiritis : Et respondens unus de turba dixit. Magister
attuli filium meum ad te.habentem sp̃m mutum. Qui ubi¬
cumq eum apprehenderit: allidit eum: & spumat &
stridet dentibus. & arescit : Et dixi discipulis tuis ut
eicerent illum: & non potuerunt. Qui respondens eis :¬
dicit. O generatio incredula. quamdiu apud uos ero ͤ¬
quamdiu uos patiar : Afferte illum ad me. Et ad tule¬
rut eum. Et cum uidisset illum : statim sp̃s conturbauit
eum. Et elisus in terrã : uolutabatur spumans. Et in ter

Expanded text:
tinuerunt apud se, conquirentes quid esset: Cum a mortuisdicentes, quid ergo dicunt pharisaei et scribae; quia Eliam oportet venire primum? Qui respondens, ait illis: Elias, cum venerit primo, restituet omnia: et quomodo scriptum est in Filium hominis, ut multa patiatur, et contemnatur. conquirentes cum illis. Et confestim omnis populus videns Jesum, stupefactus est, et expaverunt, et accurrentes salutabant eum et interrogavit eos quid inter vos conquiritis et respondens unus de turba dixit magister adtuli filium meum ad te habentem spiritum mutum qui ubicumstridet dentibus et arescit et dixi discipulis tuis ut eicerent illum et non potuerunt qui respondens eis dicit o generatio incredula quamdiu apud vos ero quamdiu vos patiar adferte illum ad me et adtulerunt eum et cum vidisset illum statim spiritus conturbavit eum et elisus in terram volutabatur spu
Abbreviated transcription (Latin):
acceptis quinq: panibus & duobus piscibus intuens incȩlum
benedixit: & fregit panes & dedit discipulis suis ut pone¬
rent ante eos Et duos pisces diuisit omnibus. Et mandu¬
cauerunt omnes & saturati sunt. Et sustulerunt reliqui¬
as fragmentorum duo decim cophinos plenos & depiscibus:
ł rant autem qui manducauerunt: quinq: milia uirorum.
Et statim coegit discipulos suos a scendere nauem ut prȩ¬
cederent eum trans fretum ad bethsaidam. dum ipse
dimitteret populum. Et cum dimisisset eos abiit in montẽ
orare. Et cum sero esset. erat nauis in medio mari & ipse
solus in terra. Et uidens eos laborantes in remigando: erat

Expanded text:
acceptis quinque panibus et duobus piscibus, intuens in coelum acceptis quinque panibus et duobus piscibus, intuens in coelum benedixit, et fregit panes, et dedit discipulis suis, ut ponerent ante eos. Et duos pisces divisit omnibus, et manducaverunt omnes, et saturati sunt. Et sustulerunt reliquias fragmentorum duodecim cophinos plenos, et de piscibus. Erant autem qui manducaverunt, quinque millia virorum. Et statim coegit discipulos suos ascendere navim, ut praecederent eum trans fretum ad Bethsaidam, dum ipse dimitteret populum. Et cum dimisisset eos, abiit in montem orare. Et cum sero esset, erat navis in medio mari, et ipse solus in terra: et videns eos laborantes in remigando, erat
Abbreviated transcription (Latin):
requiescite pusillum. Frant enim qui ueniebant & redie¬
bant multi & nec manducandi spacium habebant : Etas¬
cendentes in nauem: abierunt indesertum locum seor sum:
Et uiderunt eos ab euntes. & cognouerunt multi Et pe¬
destreis. Et de omnibus ciuitatibus concurrerunt illuc: &
ẽ. super eos. quia erant sicut oues non habentes pastorem:
& cepit docere illos multa : Et cum iam hora multa fieret.
accesserunt discipuli eius dicentes. Desertus .ẽ. locus hic
& iam hora prȩteriuit: dimitte illos. ut euntes in proxi
mas uillas & uicos emant sibi cibos quos manducent:
łtrespondens ait illis. Date illis: manducare. Et dixerunt
ei. Funtes emamus denariis ducentis panes & dabimus
eis manducare. Et dicit eis. Quot panes habetis: Ite &
uidete : Et cum cognouissent. dicunt: Quinquȩ : Et duos
pisces: Et prȩcepit illis. ut accumbere facerent omnes
secundum contuberma super uiride fenum. Et discubue¬
runt in partes percentenos & per quinqua genos. Et

Expanded text:
nt et rediebant multi et nec manducandi spatium habebant et ascendentes in navi abierunt in desertum locum seorsum et viderunt eos abeuntes et cognoverunt multi et pedestre et de omnibus civitatibus concurrerunt illuc et rtus est super eos quia erant sicut oves non habentes pastorem et coepit docere illos multa et cum iam hora multa fieret accesserunt discipuli eius dicentes desertus est locus hic et iam hora praeterivit emant sibi cibos quos manducent et respondens ait illis date illis manducare et dixerunt ei euntes emamus denariis ducentis panes et dabimus eis manducare et dicit eis quot panes habetis ite et videte et cum cognovissent dicunt quinque et duos pisces. Et praecepit illis, ut accumbere faceret omnes, secundum contubernia super viride fenum. Et discubuerunt in partes per centenos, et quinquagenos. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Discipuli autem obstu pescebant in uerbis eius. At iħs rursus
respondens ait illis Filioli quam difficile. ẽ: confidentes in
pecumis in regnum dĩ introire : Facilius ẽ. camelum per

Expanded text:
discipuli autem obstupescebant in uerbis eius. at Iesus rursus discipuli autem obstupescebant in uerbis eius. at Iesus rursus respondens ait illis: filioli, quam difficile est confidentes in pecuniis in regnum dei introire! facilius est camelum per