comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ beati. his ac talib dictis animos eoꝵ eneruatos robustos red¬
didit & in esfeminatis mentib uirilttatẽ̾ induxit. Paucis
itaq dieb euolutis hyemis asperitas inhorruit & in castris¬
niuib ac glacie ꝓhibente nullatenꝰ uenire ualebant.
Cursores exercitus qui usq in terrã sarracenꝵ transcurre¬
bant: nichil prorsꝰ inueniebant. ꝙr om̃s de toto terrȩ illi
confinio aut longe fugerant aut in speluncis & petrarũ
tur. sollicite inquirentes siqͥd inuenirent qͦd ad nr̃os affer¬
re ualerent. S apud tantos ualde rarũ erat nec tante
multitudini subpetebat. Et iõ uendebat᷑ asinariũ onꝰ fru¬

Expanded text:
 beati. » His et talibus dictis animos eorum enervatos, robustos red beati. » His et talibus dictis animos eorum enervatos, robustos reddidit, et in effeminatas mentes virilitatem induxit. Paucis denique diebus evolutis hiems asperanivibus et glacie prohibente, nullatenus venire valebant. Cursores exercitus qui usque ad terram Sarracenorum transcurrebant, nihil prorsus inveniebant, quia omnes de toto terrae illius confinio, aut longe fugerant, aut in speluncis, aut in cavtur, sollicite inquirentes, si quid invenirent, quod ad nostros afferre valerent. Sed apud tantos parum erat, nec tantae multitudini suppetebat, et ideo vendebatur asinarium onus fru
Abbreviated transcription (Latin):
porrigit manũ te exultatis. cũ relaxat tc desꝑatis. In hoc uide¬
miniꝰ non diligere donantẽ s dona ñ largientẽ s largientis
oblationẽ Cũ largit᷑ dñs est & amicꝰ cũ cessat indignans uob̾¬
uobis uidetur eẽ ac extraneus. Cui umꝗͣ. genti contulit ds̃ in
tam breui temꝑe tot bella cõmittere tot acerrimos hostes
suꝑare. tot spolus gentiũ ditari tot triumphantiũ palmis
die iuncitis  Non longe ẽ a nobis. qui sic pugnat ꝓ nobis.
Sepe quiaem fideles suos temptat ut eisdẽ utrũ se diligant in
notescat Nc̃ temptat uos ꝑ inopiȩ molestias. & ꝑ assiduas ini¬
micantiũ nobis pressuras. Q a si tantas intulissent nobis in¬
iurias quantas & nos eis irrogauimꝰ. si tot de nobis occidissent
nemo remansisset. P ropterea nolite diffidere s estote uiri
cordati qmͣ si in tpso uiuitis aut ꝓ ipso morimini eritis sem¬

Expanded text:
porrigit manum, tunc exsultatis; cum relaxat, tunc desperatis. In hoc videporrigit manum, tunc exsultatis; cum relaxat, tunc desperatis. In hoc videmini non diligere donantem, sed dona; non largitorem, sed largientis oblationem. Cum largitur Dominus, amicus est; cum cessat, inimicus vobis videtur esse et extraneus. Cui unquam genti praestitit Deus in tam brevi tempore tot bella committere, tot acerrimos hostes superare, tot spoliis gentium ditari, tot triumphantium palmis die vincamus? non longe est a vobis, qui sic pugnat pro vobis; saepe quidem fideles suos tentat, ut utrum diligant ipsum innotescat. Nunc tentat vos per inopiae molestias, et per assiduas inimicantium vobis pressuras. Quod si tantas intulissent nobis injurias, quantas et nos eis irrogavimus? si tot de nobis occidissent, iam nemo superstes remansisset. Propterea nolite diffidere, sed estote viri cordati, quoniam si in ipso vivitis, aut pro ipso morimini, estis
Abbreviated transcription (Latin):
chil possumꝰ. Interim dũ isti głosi principes affuert᷑
qͥ in ciuitate erant repente de ea exiert. nrͣosq intͣ cast᷑
inuasert᷑. & ex eis plurimos occidert̃. Ipso die podiensis
ep̃c perdidit dapiferũ suũ qui suȩ acici deferre solebat
uexillũ. & nisi flumen intͣ castra & urbẽ fuisset ma¬
iorib iniuiriis ac freqñtiorib lacessissent. Qͥb belloꝵꝰ euen¬
tib & maxime famis inopia pleriq nr̃oꝵ afflicti abire
moliebant᷑ qr nimis graue erat inuitis ferre ieiunuͣ &idõ ma¬
chinabant᷑ ab oosidione diffugiũ Quos boamundꝰ uir facundꝰ
& gratus eloqͥo ita affatꝰ ẽ dicens. Quiri qͥ huc usq extitistis
bellatores egreoii quos ds̃ per multa iam belloꝵ ꝑicula uictores
reddidit. qͦsq uirtus exꝑientie ut illustres decusauit ut qͥd contra
dm̃ murmuratis qr premit uos angustia pauꝑtatis: Cũ uobis

Expanded text:
CAPUT III. Interim dum isti gloriosi principes abfuerunt, CAPUT III. Interim dum isti gloriosi principes abfuerunt, qui in civitate erant, repente de ea exierunt, nostrosque inter castra invaserunt, et plurimos ex eis occiderunt. Ipso die Podiensis episcopus perdidit dapiferum suum, qui suae aciei deferre solebat vexillum. Et nisi flumen inter castrum et urbem fluxisset, majoribus injuriis et frequentioribus lacessissent. Quibus bellorum eventibus, et maxime famis inopia, plerique nostrorum afflicti, abire moliebantur, quia nimis grave erat invitis ferre jejunium, et ideo machinabantur ab obsidione diffugium. Quos Boamundus vir facundus et gratus eloquio, ita affatus est, dicens: « O viri, qui huc usque fuistis bellatores egregii, quos Deus per multa jam bellorum pericula victores reddidit, quosque virtus experientiae ut illustres decoravit, ut quid contra Dominum murmuratis, quia premit vos angustia paupertatis? Cum vobis
Abbreviated transcription (Latin):
menta frumento uino ceterisq cibariis onusta ibi capta st̃
quȩ esurienti exercitui dei grata fuert. Quantũ gaudiũ
& tripudii exultatio fuit in illa die in castris. cũ talia
dona ui derͣt sũmi. ꝓcuratoris. M irantũ ac gaudendũ
erat. qͦd dñs de mercib inimicoꝵ suors de longinquo ad¬
ductis fideles suos reficiebat. esurientes bonis implebat
qͥb aduersarios suos spoliabat Sic quoq filiis isrł olim
faciebat cũ per terrã gentiliũ reguͣ tͣnsire cupiebant &
illi ꝓublicũ uie regie incessũ eis denegabant Om̃s pari
mͦ qͥ contra illos accipiebant gladiũ gladio ꝑibant. & eoꝵ
terra ac facultates dabantur eis in possessionem. N c̃ uerõ
idem dñs eadem reconpensatione confert suoꝵ aduersarus
ut isti credant ueraciter actũ fuisse. qͦd scriptũ est de ipsis.
om̃ia sit ds̃ qui benedicendꝰ est benedictꝰ qr sine ipso ni

Expanded text:
menta frumento, vino, caeterisque cibariis onusta, ibi capta sunt, menta frumento, vino, caeterisque cibariis onusta, ibi capta sunt, quae esurienti exercitui Dei grata erant? Quantum gaudium, et tripudii exsultatio fuit in illa die in castris, cum talia dona viderunt summi procuratoris? Mirandum et gaudendum erat, quod Dominus de mercibus inimicorum suorum de longinquo adductis, fideles suos reficiebat. Esurientes bonis implebat , quibus adversarios suos spoliabat. Sic quoque filiis Israel olim faciebat, cum per terram gentilium regum transire cupiebant, et illi publicum viae regiae incessum eis denegabant. Omnes pari modo, qui contra illos accipiebant gladium, gladio peribant, et eorum terra et facultates dabantur eis in possessionem. Nunc vero idem Dominus eadem recompensatione aufert suorum adversariis, ut isti credant veraciter actum fuisse quod scriptum est de illis: Per omnia sit Deus, qui benedicendus est, benedic
Abbreviated transcription (Latin):
rũ reꝑcuterent nͥ fugientes ñ inuenert᷑. Qͥ uͦ in manib nr̃oꝵ
peditum deuenert̃ in immane precipitiũ corruert᷑ dciunt
enim quib bella nota st̃. qr grauiori attritione pedites quã
eqͥtes intͣficiunt. Altera uͦ acies quȩ se ab illa separauerat
ut nr̃os circuueniret ut audiuit uoces debellantiũ bellic¬
sũq sonitũ confringentiũ armoꝵ. laxatis habenis occurre¬
bant suis in auxiliũ S ut miseros illoꝵ casus agnouit. fugien¬
tesq circũspexit timor in illos uehementissim ꝯ irruit. fugien¬
tur. Nam sicut uulgari ꝓuerbio dr̃ si est qͥ fugiat nͣ de¬
erit qͥ persequatur. iam om̃s nr̃i illos ꝑsequebantur qm̃ qͥ
pedites uenerant ascensores equoꝵ efficiebantur Quid plura
Qui euadere potuit letus & hylaris fuit qui uͦ interceptꝰ
miserruma nece occubuit. Quot asini. quot cameli. qͦtq ui¬

Expanded text:
rum percuterent nisi fugientes non invenerunt. Qui vero in manibus nostrorum rum percuterent nisi fugientes non invenerunt. Qui vero in manibus nostrorum peditum devenerunt, in immane praecipitium corruerunt. Sciunt enim quibus bella nota sunt, quia « graviori attritione pedites quam equites interficiunt. » Altera vero acies quae se ab altera separaverat, ut nostros circumveniret, ut audivit voces bellantium, sonitumque confringentium armorum, laxatis habenis accurrebat suis in auxilium. Sed ut miseros illorum casus agnovit, fugientesque circumspexit, timor in illos vehementissimus irruit, fugien « Si est qui fugiat, non deerit qui persequatur; » jam omnes nostri eos persequebantur quoniam qui pedites venerant, ascensores equorum efficiebantur. Quid plura? Qui evadere potuit, laetus et hilaris fuit; qui vero interceptus, miserrima nece occubuit. Quot asini et cameli, quotque ju
Abbreviated transcription (Latin):
impleretur quod salomon dicit in prouerbus. conseruatur
iusto substantia peccatoris: ab iherłm & damasco &̃ aleph
ceterisq regionib congregati erant perse &t arabes ac
medi. gens uidelicet multa nimis: quȩ ad antiochiã dis¬
posuerat uenire eamq a xp̃ianis defendere. S aliter
in cȩlo fuit dispositũ quȩ dispositio illoꝵ ordinationẽ
inclinaũ deorsũ. C ũ enim audissent qr pars xp̃ianoꝵ
intrauert̃ in terram suã uehementer gauisi sunt : qͣm
iam in uinculis quasi irretitos arbitrati sunt Tc̃ diui¬
ser̃t se in duas acies. ut sic uallati ab tis nr̃i. fuge pre¬
sidiũ nusquã inuenirent. Que diuisio stulta fu̾it. qͣm
stulticia in cordib increduloꝵꝰ semꝑ reqͥescit Iam
utrȩq acies ut sese inuicẽ ꝓspexert᷑ incunctanter alte¬
ra in alterã ieruit. qr illa in sua multitudine. ista
ui om̃ipotentia dei confidit & ideo euent᷑ belli dissimilis fuit.
Dilites loricati qͦqͦt in occursu suo inuenert̃ ut falcator messẽ

Expanded text:
s: Conservatur justo substantia peccatoris . A Jerusalem et Damasco, et Aleph, caeterisque regionibus congregati erant, Persae, Arabes et Medi, gens videlicet multa nimis, quae ad Antiochiam disposuerat venire, eamque a Christianis defendere. Sed aliter in coelo fuit dispositum, quae dispositio illorum ordinationem inclinavit deorsum. Cum enim audissent quia pars Christianorum intraverant in terram suam, gavisi sunt valde, quoniam in vinculis jam quasi irretitos arbitrati sunt. Tunc diviserunt se in duas acies, ut sic vallati ab eis nostri, fugae praesidium nusquam invenirent. Quae divisio stulta fuit, quia « stultitia in cordibus incredulorum semper requiescit. » Nam utraeque acies ut sese invicem aspexerunt, incunctanter altera in alteram irruit, quia illa in sua multitudine, ista ei omnipotentia confidit, et ideo eventus belli dissimilis fuit. Milites armati quotquot in occursum sui venerunt, ut falcator messem,
Abbreviated transcription (Latin):
attrimentis pressa murmurabat. G rando. nix. glacies. sp̃c
ꝓcellarũ illos uehementiꝰ cõprimebat quos nulla tectura
cooꝑiebat Q uippe si se male dementabant qui extra tento¬
ria erant. cũ ipsa tentoria innatabant ꝑ ropterea ut
dũ se ipsos obtulert̃ om̃ibq placuit. ac libentissime conces¬
sert̃. Hii itaq triginta milia equitũ peditũq elegert᷑ & in
terram sarracenoꝵ intͣuert̃. O rerũ om̃iũ moderator ds̃ qͣ¬

Expanded text:
tormentis pressa deficiebat. Grando, nix, glacies, spiritus tormentis pressa deficiebat. Grando, nix, glacies, spiritus procellarum, illos violentissime opprimebant, quos nulla tectura cooperiebat. Quid mirum si se male dementabant, qui extra tentoria erant, cum ipsa tentoria innatabant? Propterea, utubveniendum se ipsos obtulerunt, et omnibus placuit, et libentissime concesserunt. Hi itaque triginta millia equitum peditumque elegerunt, et in terram Sarracenorum intraverunt. O reru
Abbreviated transcription (Latin):
lib suis celeberrimã in hoc contulit. qͥa qͥcreaturss õibx
nasei tributs: ꝓ solas hominib nasci disposuit. F estiuam
potuert. Maiꝰ quippe gaudiũ erat in castris. quã intra men̾ia
melitae ciuitatis. Inclitam dico non ꝓpt̾ fedã gentiliũ coha¬
bitationẽ. s ꝓpter humanȩ conditionis positionem. & p̃sertim
beati petri apłoꝵ principis apud deum reconciliationẽ¬
Na cȩlebratione ꝑacta. consiliũ acceꝑunt quid agerent. qͣm
in castris uictꝰ deficiebat. & glacialis hiemps mercatũ afferen¬
tes ad ipsos uenire ñ sinebat. Illi namq in urbe degentes qͣn
tomagis sciebant nr̃os esurire. tantomagis incipiebant in eos
deseiure. Hinc aeris inclementia: hinc miserȩ egestatis in¬
opia. hiic opprimebat aduersarioꝵ angustia. E t̃ sicut con
tingere solet in multitudine congregatoꝵ: uox ñ deficiebat
murmurantiũ. Nec mirũ erat. si humana fragilitas sub tor

Expanded text:
libus suis celeberrimam in hoc contulit, quia qui creaturis omnibus libus suis celeberrimam in hoc contulit, quia qui creaturis omnibus nasci tribuit, pro solis hominibus nasci disposuit. Festivam ie potuerunt. Majus quippe gaudium erat in castris quam intra moenia inclytae urbis, inclytam dico, non propter foedam gentilitatis habitationem, sed propter humanae conditionis positionem, et praesertim beati Petri apostolorum principis apud Deum reconciliationea celebratione peracta, consilium acceperunt quid agerent, quoniam in castris victus deficiebat, et glacialis hiems mercatum afferentes ad ipsos venire non sinebat. Illi namque qui erant in urbe, quanto magis sciebant nostros esurire, tanto magis incipiebant in illos desaevire. Hinc aeris inclementia, hinc miserae egestatis inopia, hinc opprimebat adversariorum violentia. Et sicut solet contingere in multitudine congregatorum, non deficiebat vox murmurantium. Nec mirum erat, si humana fragilitas sub tot
Abbreviated transcription (Latin):
mu aslum confugerunt & presidiũ diuini subsidis nueneruer
Turei u eũ nimis q̾e ꝓximo nr̃os milites paratos ee dephen dert̃
primo siqͥdẽ hesitantes libentissime loco cessissent si cecdere. ua¬
iuissent. Rs t tamen cognouert quia pauciores erantexp̃iani
quã ipsi. bellũ miert tamen eũ tremore in sua confidentes ũ¬
numerosa multitudine. S qd ualet plũ cont quod diinũ
qui & ae manu dĩ repulsi st̃. abiꝙ numo eccioi sunt. Mue pe
eeis captos ad castra conduxerunt & coram illis qͥ sup me¬
nia inclite ur̃bis erant decollauert. & ut maiorem illis do¬
lorem incuterent ac tremorẽ. balesta incisar capita in ciuiiti¬
te ꝓiecert̃ De hinc expeditiꝰ tre potuert nẽmao uillaco pa
uicos armeniors uictũ querentes & ipsi armeni & copatote
terre illiꝰ ad nr̃os mercatũ afferentes. Aduenit interea
sacratissima dies dñicȩ Natiuitatis qͣ. deus cunctis fide¬

Expanded text:
imum asylum, confugerunt et praesidium divini subsidii invenerunt. imum asylum, confugerunt et praesidium divini subsidii invenerunt. Turci vero cum nimis de proximo nostros milites paratos esse deprehenderunt, primo quidem haesitantes loco libentissime cessissent, si cedere valuissent. Ut tamen cognoverunt quia pauciores Christiani essent quam ipsi, bellum inierunt, tamen eum tremore, in sua confidentes numerosa multitudine. Sed quid valet praelium, contra quod divinum qui et de manu Dei repulsi sunt, absque numero occisi sunt. Multos ex eis captos ad castra conduxerunt, et coram illis qui supra moenia inclytae civitatis erant, decollaverunt. Et ut majorem illis dolorem incuterent et terrorem, balistis incisa capita in civitatem projecerunt. Dehinc expeditius ire potuerunt nostri ad villas et vicos Armeniorum, victum quaerentes, et ipsi Armenii et indigenae terrae illius ad nostros mercatum afferentes. Advenit interea sacratissima dies Dominicae Nativitatis, quam Deus cunctis fide
Abbreviated transcription (Latin):
cã rarescere cepit cotidiani uictꝰ impensa consiliũ mierr ut
cibos quererent. & ad querendũ armigeros ac plerosq milites
ob custodiam transmitterent. S qͥ p̃dari uoluert᷑. partĩ pdlati
partiq fuere necati. Nam quodda castellũ erat in montanis
non longe a castris nomine arech. qͦd erat plenũ rebellantibe
tures qͣ nr̃is insicdias p̃tenderc̃ & multos uulnerauert̃ & plures
oceiderunt. & plerosq captiuos detinuert᷑ cetosq turpiter inui¬
riatos ad̃ castra retire conpulert̃. Quod miseri casus infortuni¬
ũ ut milicia dei cognouit admodũ indoluit. s sibi deiceps
salubre consiliũ inuenit. Mille armigeros ut ande p̃mittunt
quos boamundꝰ & flandrensis comes cũ electis miltrͥen subose¬
cuntur. p̃nominata ualle inqua ad ipsos confugerent. si bes
secuti st̃ eosq infuga uertert Hri uͦ ad suos sicutraeter iat¬

Expanded text:
dum rarescere coepit quotidiani victus impensa, consitium inierunt, ut dum rarescere coepit quotidiani victus impensa, consitium inierunt, ut cibos quaererent, et ad quaerendum, armigeros et plerosque milites ob custodiam transmitterent. Sed qui praedari voluerunt, Partim praedati, partimque fuere necati. Nam castellum quoddam erat in montanis non longe a civitate nomine Arech, quod erat plenum rebellantibus Turcis, qui nostris insidias praetenderunt, multos vulneraverunt et plures occiderunt, et plerosque captos abduxerunt, caeterosque turpiter injuriatos ad castra redire compulerunt. Quod miseri casus infortunium ubi militia Dei cognovit, admodum indoluit; sed sibi deinceps salubre consilium invenit. Mille armigeros ante praemittunt, quos Boamundus et Flandrensis comes cum electis militibus subsequuntur, praenominata valle, in qua ad ipsos confugerent, si Turci secuti sunt, eosque in fugam verterunt. Nostri vero ad suos, sicut ad tutiss
Abbreviated transcription (Latin):
hosphorus aurore rutilos precesserat ortus.
Ipsaq rorifluo cũ iam candore uibraret
Solq uenustaret flãmanti lumine mundũ.
Armaqͦ corripiunt. & adurbis menia dendunt:
Pugna quidem dext̾ forti fit ⁊ intꝰ & extra:
Illi defendunt dũ nr̃i spicula fundunt.
Telaq cũ baculis. necnon lapic̃esq sudesq:
Fit labor immanis. s ꝓfectus fit manis:
Sicq recessert̃ : qr sternere ñ potuert᷑
Turres ac muros: ui nulla corruituros:
aꝑtis exibant. & in castra sagittas trahebant Contigit autẽ
quod ita sagittando unã mulierẽ ante tentoria boamundi
principis occiderent & iõo uigilantiores excubias ꝑ castra
posuert᷑. qͥetiã portã ꝑ quã exire solebant eustouirent e lacuit
aut̃ pͥncipib milicie & optimatib ut castellũ sibi conseruerent
quo securiores eent si mnimici dei ullomͦ p̃ualerent. qͥ undro
sicut apes ad aluearia confiuebant. Quod & factũ e Interea

Expanded text:
Phosphorus aurorae rutilos praecesserat ortus, Phosphorus aurorae rutilos praecesserat ortus, Ipsaque rorifluo cum jam candore vibraret, Solque venustaret flammanti lumine mundum, Armaque corripiunt, et ad urbis moenia currunt. Pugna quidem dextra forti fit et intus et extra. Illi defendunt, dum nostri spicula fundunt, Telaque cum baculis, nec non lapidesque sudesque. Fit labor immanis, sed profectus fit inanis, Sicque recesserunt, quia sternere non potuerunt Turres et muros, vi nulla corruituros. januis apertis exibant, et in castra sagittas mittebant. Contigit autem ut ita sagittando unam mulierem ante tentoria Boamundi principis occiderent, et ideo vigilantiores excubias per castra posuerunt, qui etiam portam per quam exire solebant custodierunt. Placuit itaque principibus militiae et optimatibus ut castellum sibi construerent, quo securiores essent, si inimici Dei ullo modo praevalerent, qui undique sicut apes ad alvearia confluebant. Quod et factum est. Interea
Abbreviated transcription (Latin):
non solũ naturali sicu. uerũ etiã menib excelsis turribq in
altũ porrectis densissimisq in catum inib muroꝵ por¬
recta erat ꝓpugnaculis ac p̃munita. consiliũ iniert̃ pͥncipes qͦd con¬
tra eam pugnarent ñ uirtute s ingenio. arte ñ marte machi¬
nam̃to. non conflictu bellico Priꝰ gͥ pontẽ suꝑ flum̃ statuerͣt
ut expediciꝰ eumdẽ flum̃ tnsirent. qͦtiens transeundi necesse
haberent. Tunc qͥppe in confinio magnã bonoꝵ fructuũ uber¬
aliisq cibariis plenas. arboresq multi generis pomis refertas
Hoc quoq insinuabant eis armenii qͥ in ciuitate erant qͥq in¬
die consentientib tͣcis ad eos ueniebant s eoꝵ uxores & filii
in urbe remanebant. Et hoc totũ licet xp̃iani eent. callide
bant Construunt᷑ a xp̃ianis bellica machinam̃ta ad oppug¬
nandũ congrua. turres ligneȩ. baliste. falces arietes sues. talpe
tela. sudes ac fundȩ. & siqua alia potuert᷑ ulla excogitari ar

Expanded text:
non solum naturali situ, verum etiam moenibus excelsis, turribusque in altum porrectis densissimisque in cacuminibus murorum propugnaculis praemunita erat, consilium inierunt principes, quod contra eam pugnarent, non virtute, sed ingenio; arte, non Marte; machinamento, non conflictu bellico. Prius igitur pontem supra flumen statuerunt, ut expeditius flumen transirent, quoties transeundi necesse haberent. Tunc quippe in confinio urbis magnam bonarum fructuum uberaliisque cibariis, arboresque multi generis pomis refertas. Hoc quoque insinuabant eis Armenii qui in civitate erant, quique inde consentientibus Turcis ad eos veniebant; sed eorum uxores et filii in urbe remanebant. Et hoc totum, licet Christiani essent, callide bant. Construuntur a Christocolis bellica machinamenta ad oppugnandum congrua, turres ligneae, balistae, falces, arietes, talpae, tela, sudes, et fundae, et si qua alia potuerunt ulla excogitari art
Abbreviated transcription (Latin):
debellantiũ. Sic nr̃i in uirtute dei ad eiuitatẽ ꝓꝑantes. ad
pontem farreũ ꝑuenert᷑ inuenertq ibi numerositatẽ turcoꝵ
pontem transire uolentiũ ut his qͥ erant in urbe prestarent
auxilium. S ñ est hoĩs dirige gressꝰ suos. s. eiꝰ est cuiꝰ uni¬
suȩ consuluert᷑ Sic xp̃iani potiti uictoria multa inibi recepe¬
runt spolia ium̃ta asinos. camelos oneratos uino frum̃to &
oleo & reb aliis quȩ obsessis ft̃ necessaria. łẽ castra metati
st̃ suꝑ ripã fluminis. qͦd non longe distat a menib eiuutatis
obsidio circa antiochiã posita fuit ad laudẽ dñi nr̃i iħu¬

Expanded text:
debellantium. Sic nostri in virtute Dei ad civitatem properantes ad debellantium. Sic nostri in virtute Dei ad civitatem properantes ad pontem Ferreum venerunt; inveneruntque ibi numerositatem Turcorum pontem transire cupientium, ut his, qui erant in urbe praestarent auxilium. Sed non est hominum dirigere gressus suos, sed ejus est, cujus unisuae consuluerunt. Sic potiti Christiani victoria, multa inibi repererunt spolia, jumenta, asinos, camelos oneratos vino, frumento et oleo, et rebus aliis quae obsessis sunt pernecessariae. Tunc castrametati sunt super ripam fluminis, quod non longe distat a moenibus civitatis. obsidio circa Antiochiam posita fuit, ad laudem et glori
Abbreviated transcription (Latin):
Stare loco aut sedere nemo poterat qr alt̾ alterũ impellebat
infelici uia & inuia uenert̃ ad ciuitatẽ quȩ marasim me¬
moratur & ab incolis illiꝰ cũ honore & gaudio recipiuntur
llic habundantiã rerũ temporaliũ inueniunt ibi suȩ miserie ac
defectꝰ consolationẽ recipiunt. Ibi pͥor p̃stolat᷑ ultimũ s ante
ꝑtransiit integ̃ dies quã cauda capiti cohereret. Congre
constituta. & ab ipso ita nuncupata. Hec metropolis & cap̃
totiꝯ regionis syriȩ. olim insignita ꝑbeatũ petrũ apłoꝵ pͥnci¬
pẽ cultu fidei catholicȩ. In ea episcopalem cathederã posutt. &
apłos barnabã & paulũ ordinauit Nc̃ uͦ ut dñs ostendet oc¬
culis mortaliũ qr non ẽ uirtꝰ nec ulla potestas nͥ abipso. pͥꝰ
hanc adquirere uoluit in humilitate sermonis ore p̃dican¬
tium mͦ eam recuꝑare uoluit in sublimitate potentie armis

Expanded text:
Stare loco aut sedere nemo poterat, quia alter alterum impellebStare loco aut sedere nemo poterat, quia alter alterum impellebinfelici via, et invia, venerunt ad civitatem, quae Marasim memoratur, et ab incolis illis cum honore et gaudio excipiuntur. Illic abundantiam rerum temporalium inveniunt; ibi suae miseriae et defectus consolationem recipiunt. Ibi prior praestolatur ultimum, sed ante pertransiit integra dies, antequam cauda capiti cohaereret. Congregconstituta, et ab ipso nuncupata. Haec metropolis est et caput totius regionis Syriae, olim insignita per beatum Petrum apostolorum principem cultu fidei catholicae: in ea episcopalem cathedram posuit, et apostolos Barnabam et Paulum ordinavit. Nunc vero ut Dominus ostenderet oculis mortalium quod non est virtus, nec ulla potestas, nisi ab ipso, prius hanc acquirere voluit in humilitate sermonis ore praedicantium, modo eam recuperare voluit in sublimitate potentiae armis
Abbreviated transcription (Latin):
& occisi. Continuoq cũ terra sua reddidert̃ se illis. & Rusã
ciuitatẽ obtinuert᷑ & plurima castella suo dñio mancipaue¬
rtͣ. Uniuersꝰ uero exercitꝰ qui remanserat iter arripuit mi¬
seroq quidẽ infortunii successu ꝑ quȩdã montana quȩ nulli
erant nisi feris aut reptilib ꝑuia. U bi semita erat quę
nͣ ampliꝰ quã spacio pedis. dilatabat᷑ uniꝰ sic hinc & inde ru¬
pib & densis spinarũ seu uepriũ frutectis coartabat᷑. Ima
ualliũ in abyssũ uidebãt in mergi: cacumina montium ad
sydera tolli. Hac in equali semita milites & armigeri collo
suo arma dependentia gestabant : om̃s quidẽ ȩqualiter pe¬
dites. qr nulli eoꝵ eqͥtabant ꝑ lurimi libentissime loricas
galeas. clipeosq suos uendidissent. si emptorẽ inuenissent¬
Multi quidem p̃nimia lassitudine deficientes ea ꝓiciebant ut
saltẽ sic expediti ire ualerent Iumenta cũ onerib ire nequaꝗͣ
poterant: s plerisq in locis onera iumͣtoꝵ homines ferebant.

Expanded text:
 occisi, continuoque cum terra sua reddiderunt se illis. Et Rusam civitatem obtinuerunt, et plurima castella suo dominio mancipaverunt. Universus vero exercitus qui remanserat iter arripuit, miseroque infortunii successu per quaedam montana, quae nulli erant nisi feris aut reptilibus pervia, ubi semita erat quae non amplius quam unius pedis spatio dilatabatur, sed hinc et inde rupibus et densis spinarum seu veprium frutetis arctabatur, ima vallium in abyssum videbantur immergi, cacumina montium ad sidera tolli; hac inaequali semita milites et armigeri collo suo arma dependentia gestabant, omnes aequaliter pedites, quia nulli eorum equitabant, plerique libentissime loricas, galeas, clypeosque suos vendidissent, si emptorem invenissentmulti quidem plurima lassitudine deficientes ea projiciebant, ut saltem sic expediti ire valerent. Jumenta cum oneribus ire nullatenus poterant, sed plerisque in locis onera jumentorum homines ferebant.
Abbreviated transcription (Latin):
le habitacłm quo faciliꝰ pati ualerent ualidũ suꝑuenture
famis interitũ. Interea nunciatũ. ẽ. comiti Raimundo quod tur¬
ci metu territi de anthiochia fugerant ciuitatẽq minime
p̃munita reliquerant. Qͥ inde accepit consiliũ qͦd illuc dirige¬
ret milites qͥngentos qͥ arcẽ ciuitatis occuparent. antequã aliis
cognitũ eet Q ut uenert in uallẽ antiochię uicina tẽ pͥmũ
audiert̃ uerũ non ẽẽ quod t̾ci discessissent a ciuitate. s om̃i ni¬
su quo poterant moliebant᷑ defendere. Perrexert̃ gͥ usq ad
castrd publicanoꝵ. eoq sibi subiugato. alias scđo itinere di¬
uertert̃. & in ualle de rugia ꝑuenert̃. multosq ibi turcos ac¬

Expanded text:
le habitaculum, quo facilius pati valerent validum superventurae le habitaculum, quo facilius pati valerent validum superventurae famis cruciatum. Interea nuntiatum est comiti Raimundo, quod Turci metu territi, de Antiochia fugerant, civitatemque minime praemunitam reliquerant. Qui inde accepit consilium, quod illuc quingentos milites dirigeret, qui arcem civitatis occuparent, antequam aliis cognitum esset. Et ut venerunt in vallem Antiochiae vicinam, tunc primum audierunt verum non esse quod Turci discessissent a civitate, sed omni nisu quo poterant moliebantur defendere. Perrexerunt igitur usque ad castellum Publicanorum, eoque subjugato, alio secundo itinere diverterunt; et in valle
Abbreviated transcription (Latin):
cia: uenert᷑ ad quamdã urbẽ pulcherrimã. ac satis uberrunã.
quã turci nͣ multo ante obsederant & ꝑ tres ebdomadas im¬
pͥugnauerant: s expugnare neqͥuerant. Ad quã accedentes.
mox cũ sũma leticia ciues obuiã uenert᷑. & beniuole receperͣ.
Ianc iterũ petiit alter miles nomine petrꝰ de alpib & im¬
petrauit eã celerrime ab uniuersis pͥncipib. Ipsa nocte qͥdã
secũ dux̃. & loca in quib latere debebant ꝑagraũ. Sed sicut
delator inanis fuit. sic inquisitionis effectus exmaniuit. De¬
hinc consurgentes uenert̾ ad quãdã urbẽ quȩ uocatur choror
quȩ plena erat om̃ib bonis que st̃ utilia corꝑib humanis.
Idquam accedentes abhis qͥ erant in ea xp̃ianis officiosissime
suscepti st̃ & ibi ꝑtres dies hospitati sunt Illic unꝰquisq sue
consuluit indigentie. Lassi inuenert̃ reqͥem. esurientes refec¬
tionẽ sitientes potũ. nudi oꝑimentũ. ꝑ reiuidit itaq eis ds̃ ta¬

Expanded text:
 venerunt ad quamdam urbem pulcherrimam et satis uberrimam, quam Turci non multo ante obsederant, et per tres hebdomadas impugnaverant, sed expugnare nequiverant. Ad quam accedentes, mox cum summa laetitia cives obviam venerunt, et benevole susceperunt. Hanc iterum petiit alter miles, nomine Petrus ab Alpibus, et impetravit eam celerrime ab universis principibus. Ipsa nocte quidam secum duxit, et loca in quibus latitare dicebantur peragravit. Sed sicut delator inanis fuit, sic et inquisitionis effectus frustratus. Dehinc consurgentes venerunt ad quamdam urbem, quae vocatur Cosor, quae plena erat omnibus bonis quae utilia sunt corporibus humanis. Ad quam accedentes, ab his qui erant in ea Christianis, officiosissime suscepti sunt. Et ibi per tres dies feriati sunt. Illic unusquisque suae consuluit indigentiae, lassi invenerunt requiem, esurientes refectionem, sitientes potum, nudi operimentum. Providit itaque eis Deus ta
Abbreviated transcription (Latin):
erat. S ut asserebant qui se meliꝰ scire arbitrabantur. perse¬
ptiblicani. medi. siri. caldei. sarraceni. agulani turcenses ⁊ arabes
ibi conuenerant. & siꝑficiẽ terrȩ cooꝑuerant sicut locusta ⁊ bru¬
cꝯ. quoꝵs non est numerus. Nox quippe litem diremit. mag¬
noq fuit turcis presidio. qmͣ nisi tenebrȩ eos occuliussent. pauci
ex tanta multitudine suꝑfuissent G ła magna dõ tali tantoq
tropheo: qui ꝑimit nocuos. głificatq suos. Nrĩ itaq cõpellen¬
tib tenebris ad sua tentoria reuersi st̃ sacerdotib & clericis
ymnũ dõ dicentib in hc̃ modũ. Głosus es dñe in scĩs tus: mi¬
rabilis in maiestate tua. t̾ribilis atq laudabilis & faciens mi¬
rabilia. Dextera tua dñe ꝑcussit in imicum: & in multitudin
głẽ tuȩ deposiusti aduersarios nr̃os. D ixerat inimicꝰ ꝑsequar
& comprehendam illos. diuidã spolia implebitur aĩa mea. eua¬

Expanded text:
erit. Sed ut asserebant, qui se melius scire arbitrantur, Persaeerit. Sed ut asserebant, qui se melius scire arbitrantur, Persae-Publicani, Medi, Syri, Chaldaei, Sarraceni, Agulani, Arabes et Turci ibi convenerant, et superficiem terrae cooperuerant, sicut locustae et bruchus quorum non est numerus . Nox quippe litem diremit, magnoque illis fuit praesidio; quia nisi tenebrae eos occuluissent, pauci ex tanta multitudine superfuissent. Gloria magna Deo, tali tantoque trophaeo Qui perimit nocuos, glorificatque suos. Nostri itaque, compellentibus tenebris, ad sua tentoria reversi sunt, sacerdotibus et clericis hymnum Deo dicentibus in hunc modum: « Gloriosus es, Domine, in sanctis tuis, mirabilis in sanctitate tua, terribilis atque laudabilis, et faciens mirabilia. Dextera tua, Domine, percussit inimicum, et in multitudine gloriae tuae deposuisti adversarios tuos. Dixerat inimicus: Persequar et comprehendam illos, dividam spolia, implebitur anima mea, eva
Abbreviated transcription (Latin):
tantes quod auc de suꝑnis sedib bellatores cõpluissent. aut de
ipsis montib emersissent. I terũ p̾lia renouantur: recentq pluri
ni sua terga daret & qͦ uenit repedaret. Sed qui cauda priꝯ fue¬
rat caput incipit ẽẽ sicq caput caudã sequit᷑ fugiens fugientem
Ri quoq qui iam ꝓpe in suis erant reclusi dentoriis iterum re¬
sũpto sp̃u animantur & sua uulnera grauesq iniurias de hos¬
tib ulciscuntur. Qui priꝰ instabant fugiunt ꝑ deuia queq: nec
curant qr sũ uel in antea siue retrorsũ. S miles xp̃i. ꝓsternit
eos nece tristi. Sangͥne terra madet. montis rubet undiq di¬
uꝰ. complet᷑q simul fluitanti sangͥne riuꝰ. Cerpora cesoꝵ tot
erant ꝓstrata per agrũ. qͦd nisi uix ullꝰ currere quibat equus.
Abhora gͥ diei tertia usq noctis crepusculũ conflictꝰ ille conti¬
nuꝰ fu̾it & mirũ ẽẽ poterat unde tanta gens aggregata fu¬

Expanded text:
tantes quod aut de supernis sedibus bellatores compluissent, aut de tantes quod aut de supernis sedibus bellatores compluissent, aut de ipsis montibus emersissent. Iterum praelia innovantur, recenterque plurimr omnia spurcus? Ni sua terga daret quo venerat et remearet. Sed qui cauda prius fuerat, caput incipit esse. Sicque caput caudam sequitur, fugiens fugientes. Nostri quoque qui jam prope in suis erant inclusi tentoriis, iterum resumpto spiritu animantur, et sua vulnera gravesque injurias de hostibus ulciscuntur Qui prius instabant, fugiunt per devia quaeque: Nec curant quorsum, vel in antea sive retrorsum: Sed miles Christi prosternit eos nece tristi; Sanguine terra madet, montis rubet undique clivus, Complet usque simul fluitanti sanguine rivus. Corpora caesorum tot erant prostrata per agrum; Quod nisi vix ullus currere quibat equus. Ab hora igitur diei tertia usque ad noctis crepusculum conflictus ille continuus fuit, et mirum esse poterat unde gens tanta aggregata fu
Abbreviated transcription (Latin):
signũ suũ altis uocib ꝓclamantiũ. Congeminant᷑ ille uoces dũ eas
recipiunt. & recipiendõ emittunt concaua ualliũ. cacumina mon¬
tiũ scissurȩ rupiũ. Miseri quos pͥmũ inueniunt: qr ncͣ hoĩes
nc̃ sola cadauera fiunt: qͦs non tegͣ lorica nͣ clipeus. & quos non
adiuuat saggitta uł sinuatꝰ arcus. Ululant. gemunt terrã
morientes calcib terunt aut ꝓcũbentes herbam morsib scindt
Nos repentinos sonitꝰ dũ longe positi ꝑcipiunt: alii gratulant᷑¬
& alii mesti fiunt. Franci intelligunt militare signũ suoꝵ pug¬
nantiũ turci uͦ lamentabiles uoces & gemitꝰ suoꝵ morientium.
Corpescit stupefacta manꝰ impioꝵ: conu̾alescit iam fatigata
na respiciunt. conspicantur podiensem ep̃m & comitẽ raimundũ
cũ reliquo exercitu militũ peditũq de montib descendere. suosq
inuadere. obriguert᷑ timore magno p̃multituaine bellatoꝵ. pu¬

Expanded text:
signum suum altis vocibus conclamantium! Congeminantur illae voces, dum eas signum suum altis vocibus conclamantium! Congeminantur illae voces, dum eas recipiunt, et recipiendo emittunt concava vallium, cacumina montium, scissurae rupium. Miseri quos primum inveniunt, quia nunc homines, nunc sola cadavera sunt, quos non contegit lorica vel clypeus, et quos non adjuvat sagitta vel sinuatus arcus. Ululant. gemunt, terram morientes calcibus terunt, aut procumbentes herbam mordicus scindunt, Hos repentinos sonitus dum longe positi percipiunt, alii gratulantur, alii moesti fiunt. Franci intelligunt militare signum suorum pugnantium; Turci vero lamentabiles gemitus suorum morientium. Torpescit stupefacta manus iniquorum, convalescit jam fatigata na respiciunt, conspiciunt Podiensem episcopum et comitem Raimundum, cum reliquo exercitu militum et peditum de montibus descendere, suosque invadere; obriguerunt timore magno prae multitudine bellatorum, pu
Abbreviated transcription (Latin):
lebat aliũ. qr nusꝗͣ. erat alicui ꝓ ullo incõmodo diffugiũ. Hrõs ita
uallauerant. qr locũ uacuũ niͣsi circa tentoria ñ inueniebant.
Multi de nr̃is tc̃ mortui st̃ qr a turcoꝵ sagittis ꝑiert᷑. Nullꝰ nr̃oꝵ
uacabat ab officio: nullꝰ erat absq m inisterio. m ilites & ad bellũ
expediti pugnabant: sacerdotes & clerici psallebant & plorabant
mulieres lamentantes mortuoꝵ corpora in tentoria trahebant.
t dũ nr̃i sic coartant᷑. dũ nube uolantiũ sagictarũ obumbrantur.
mulieres in tentoriis magno ululatu uociferantes. ardesc̾c animo.
& sicut aquila fertur in p̾recdã. quã uox pulloꝵ stimulat ieiuna
suoꝵ. sic ira accensa: penetrart̃ agmina densa. O qͣntꝰ ibi fragor
armoꝵ: qͣntꝰ ibi strepitꝰ confringentiũ lancearũ. quantꝰ clamor
morientiũ. & quã hylaris uox francoꝵ pugnantiũ: militare

Expanded text:
lebat alium, quod nusquam erat cuiquam pro ullo commodo diffugium. Nostros ita lebat alium, quod nusquam erat cuiquam pro ullo commodo diffugium. Nostros ita vallaverant, quod locum vacuum nisi circa tentoria non inveniebant. Multi de nostris tunc mortui sunt, qui Turcorum sagittis perierunt. Nullus nostrorum vacabat ab officio, nullus erat absque ministerio. Milites et ad bellum expediti pugnabant, sacerdotes et clerici plorabant et orabant, mulieres lamentantes mortuorum corpora in tentoria trahebant. Et dum sic nostri coartantur, dum nube volantium sagittarum obumbrantur, mulieres in tentoriis magno ululatu vociferantes, ardescunt animo, et sicut aquila fertur in praedam, Quam vox pullorum stimulat jejuna suorum, Sic ira accensa, penetrarunt agmina densa. O quantus ibi fragor armorum, quantus strepitus confringentium lancearum, quantus clamor morientium, et quam hilaris vox pugn
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ conspicatꝰ ibi iacere multos ex animes cȩꝑit lamentari. ac dñm
ut uiuis ac mortus ẽẽt refugiũ dep̃cari. Ad bellũ festinꝰ remea¬
uit. s tam̃ ꝓ uallo & munimine in tentoriis milites dereliqͥt An¬
tequã uͦ ad bellũ rediret fuerant iã nr̃i adeo fatigati. siti la¬
bore. & calore ȩstus: qr nisi mulieres potũ de riuo p̃ter fluenti at¬
tulissent. multi ipso cdie bello succubuissent Iam uͦ nr̃i turcis ir¬
ruentib semel terga dederant. & nisi cito comes normannꝰ aureũ
uexillũ in dextera uibrans equũ conuertisset & geminatis uocib
militare signũ ds̃ uult ds̃ uult exclamass nrͣis illa dies nimis
exiciabilis eẽt. S postꝗͣ uidert᷑ reuerti boamundũ comitẽq nor¬
mannũ. sp̃m audacie resũpsert᷑ & magis mori quã ulteriꝰ fuge¬
rent elegert̃ Tanta autẽ erat turcoꝵ instantia & unꝰ ita impel¬

Expanded text:
autem conspicatus ibi jacere multos examines, coepit lamentari; et Dominum, autem conspicatus ibi jacere multos examines, coepit lamentari; et Dominum, ut vivis ac mortuis esset refugium, deprecari. Ad bellum festinus remeavit, sed tamen pro vallo et munimine in tentoriis milites dereliquit. Antequam vero ad bellum rediret, fuerant jam nostri adeo fatigati, siti, labore et calore aestus, quia nisi mulieres potum de rivo praeterfluenti attulissent, multi ipso die bello succubuissent. Jam vero nostri Turcis irruentibus semel terga dederunt, et nisi cito comes Northmannus aureum vexillum in dextra vibrans equum convertisset, et geminatis vocibus militare signum, Deus vult, Deus vult, exclamasset: Nostris illa dies nimis exitiabilis esset. Sed postquam viderunt reverti Boamundum et comitem Northmannum, spiritum audaciae resumpserunt, et magis mori quam ulterius fugere elegerunt. Tanta quippe erat Turcorum instantia, et unus ita impel
Abbreviated transcription (Latin):
sũ uulnꝰ se insequentib infligant. Sed fuge nullꝰ locꝰ erat
qr densitas hostium tanta erat. ut occuparet ipsa cacumi¬
na montiũ. ꝑ ropterea nr̃i dextra leuaq eos instanter tru¬
sidabant. sed arcus ac sagite inutilẽ locũ ibi habebant.
andem confractis lanceis francoꝵ incorꝑib impioꝵ res agit᷑
gladiis. O tot ibi corꝑa corruert truncatis capitib aut̃ mu¬
tilata menbris aliquib. Illic uideres quia posterior pars hos¬
tiũ priorẽ impellebat in gladios trucidantiũ. Dũ sic pug¬
natur. dũ sic pars aduersã nẽcatur. pars ea turcoꝵ. quȩ
illa. trucidant matres cũ pueris. & qͦs bello imparatos
repperiunt. & sine armis. C lamor morientiũ boamundi ꝑ¬
uenit ad aures. & ꝓtinꝰ quid eẽt intellex̃. Bellũ comiti nor¬
manno cõmisit. & ad tentoria cũ paucis cęleri cursu repe¬
dauit Qͦs ut uidert̃ turci mox terga dedert. Boamtmndꝰ

Expanded text:
sum vulnus se insequentibus infligant, Sed fugae nullus locus erat, sum vulnus se insequentibus infligant, Sed fugae nullus locus erat, quia densitas hostium occupaverat ipsa cacumina montium. Propterea nostri dextra levaque eos instanter trucidabant, et arcus et sagittae inutilem ibi locum habebant. Tandem contractis lanceis Francorum in corporibus impiorum, res agitur gladiis. O quot ibi corpora corruerunt, truncatis capitibus, aut mutilatis aliquibus membris! Illic videres, quod posterior pars hostium impellebat priorem in gladios trucidantium. Dum sic pugnatur, dum sic pars prima necatur. Pars ea Turcorum quae illa; trucidant matres cum pueris, et quos imparatos bello reperiunt et sine armis. Clamor morientium Boamundi pervenit ad aures, et protinus quid esset intellexit. Bellum comiti Northmanno committit, et ad tentoria cum paucis celeri cursu repedavit. Quos ut viderunt Turci, mox terga dederunt. Boamundus
Abbreviated transcription (Latin):
comes normannꝰ & multi alii pͥncipes. qͦꝵ noĩa ignoramꝰ. Itaq
psꝑo successu ꝑ romaniã iã quasi securi equitabant: s euolutto
cib nescio quid barbarũ ꝑstrepere ꝑro quoꝵ inmensa multi¬
tudine qͥdam ex nr̃is hesitare cepert̃ utrũ resisterent. aut
fuge diuorcia quererent. Tunc boamundꝰ ut uir impauid
animos titubare p̃cipiunt om̃s milites descendere & sudes
tentoriorũ infigere Erat autͣ ibi qͥdã riuꝰ currentis aquȩ
preter fluens. uixta quẽ in longũ sua tentoria pont᷑. Concito
boamundꝰ. puidꝰ cęlerẽ dirigit nunciũ qͥ celeri uolitaret equo
nrͣosq uocaret. quatinꝰ ad bellũ ꝓparent iamq paratũ An¬
tequã uͦ tentoria tensa fuissent.c. qͥn quaginta turci equis
toxicatas in eos misert̃. Hri uͦ equis ascensis illos receꝑunt.
& comprehensos occidert᷑. Turcoꝵ quippe consuetudo est
ut tractis sagitus retͦ confugiant et dũ fugiunt. aduer¬

Expanded text:
comes Northmannus, et multi alii principes, quorum nomina ignoramus. Itaque prospero successu per Romaniam jam quasi securi equitabant. Sed evoluto cibus, nescio quid barbarum perstridere. Pro quorum immensa multitudine quidam ex nostris haesitare coeperunt, utrum resisterent, aut fugae divortia quaererent. Tunc Boamundus, ut vir multivanimos titubare, praecipiunt omnes milites descendere, et sudes tentoriorum infigere. Erat autem ibi quidam rivus currentis aquae praeterfluens, juxta quem in longum sua tentoria ponunt. Concito providus Boamundus celerem dirigit nuntium Qui celeri volitaret equo nostrosque vocaret, Quatenus ad bellum properarent jamque paratum. Antequam vero tentoria tensa fuissent, centum quinquaginta Turci equis toxicatas in eos immiserunt. Nostri vero equis admissis illos exceperunt, et comprehensos occiderunt. Turcorum quippe consuetudo est ut retro confugiant tractis sagittis, et dum fugiunt adver
Abbreviated transcription (Latin):
ad qͦddã fuuiũ ꝑuenert̃: ibiq duob dieb hospitati st̃. Altera
uͦ die cursores qͥ preibant agmina pͥmo uenert᷑ ad ciu̾itatẽ qͦ
eraclea memoratur in qua tͣcoꝵ maxima multitudo aggre¬
gabatur. Qͥ ut a longe dephendert᷑ uexilla francoꝵ uolitantia
ꝓͥtinꝰ confugert̃ ut damulꝰ ereptꝰ de laqueo: aut cerua saggit¬
dies .iiiͦi. ibi diuturnauert. Die uͦ qͥnta de ciuitate exiert.

Expanded text:
ad quoddam flumen pervenerunt, ibique duobus diebus hospitati sunt. Altera autem die cursores qui praeibant agmina, primo venerunt ad civitatem, quae Heraclea memoratur, in qua Turcorum maxima multitudo aggregabatur. Qui ut a longe deprehenderunt vexilla Francorum volitantia, protinus effugerunt ut damulus eruptus de laqueo, aut cerva sagitdies quatuor ibi di
Abbreviated transcription (Latin):
terrã armenioꝵ. ꝙr inhianter affectabant inebriare terrã
sangͥne turcoꝵ. Terra auͣ om̃is silebat in conspectu ipsoꝵ.
eisq armenii obuiam leti ueniebant. & in suis ciuitatib & cas¬
tellis recipiebant. Ad qͦddã uͦ castrũ ꝑuenert̃ qͦd ita naturali
positione munitũ erat qr nulla arma nulla bellica machi¬
namenta metuebat. S tamen noluert᷑ ibi diu remorari cũ sci¬
licet tota illa terra eis ẽẽt subdita & ex affectu uolebat incli
illa regiõne oriundꝰ qͥ terrã illã postulaũ abcunctis pͥncipib
ut eã in fidelitate dei ⁊ sci sepulcri & eoꝵ custodiret & ab

Expanded text:
terram Armeniorum, quia inhianter affectabant inebriare terram terram Armeniorum, quia inhianter affectabant inebriare terram sanguine Turcorum. Terra autem omnis silebat in conspectu ipsorum, eisque Armenii obviam veniebant, et in suas civitates et castella recipiebant. Ad quoddam vero castrum pervenerunt, quod ita naturali positione munitum erat ut nulla arma prorsus, nulla machinamenta bellica metuebat. Sed tamen noluerunt ibi diu demorari, cum scilicet tota alia terra eis esset subdita, et ex affectu volebat inclinilla regione oriundus, qui terram illam postulavit a cunctis principibus, ut eam in fidelitate Dei et sancti sepulcri et eorum cust
Abbreviated transcription (Latin):
ad ballũ. s diu obstare non potuert᷑ Cũ enĩ ueloces im¬
petꝰ nr̃oꝵ & sinuatꝰ incursꝰ e diros ictꝰ ferre nͣ potuert̃: plurib
suoꝵ ꝓstratis in munitionẽ urbis se receꝑunt: & nr̃i castra sua
tes Surgite inuicti milites francoꝵ qm̃ turci om̃s de ciuitate
fugiunt. & ulteriꝰ uobiscũ decertare non p̃sumunt. Nr̃i tam eos
ꝑsequi uoluert᷑ qm nox erat : tempꝰ scilicet ad fugandũ minime
idoneũ. Die gͥ lucescente nr̃i ciuitatẽ intͦiert᷑. & ciues. ipsoᷤ libentis¬
sime receꝑunt. Iacta ẽ contentio inter tancredũ & comitẽ̾ bal
duinũ qͥs eoꝵ ciuitati pͥnciparet᷑. an utͦrũq dñio subdetur. Tan¬
credꝰ renitebat᷑ qm̃ ꝑse eam uolebat habere. s tande cessit baldu¬
ino. qr maior erat illi exercitꝰ fortitudo. E uertͣ autẽ illis in bre¬
ui temꝑe̾s interuallo tdite due ciuitates. una quȩ uocat᷑ athe
tissimis munitionib. M aior auͣ pars francoꝵ ingressa est

Expanded text:
t. Cum enim veloces impetus nostrorum, et sinuatos incursus et diros ictus ferre non potuerunt, pluribus suorum prostratis, in munitionem urbis se receperunt: et nostri castra sua tes atque dicentes: « Surgite, invicti milites Francorum, quoniam Turci omnes de civitate fugiunt et ulterius vobiscum decertare non praesumunt. » Nostri tamen eos persequi noluerunt, quia nox erat, tempus scilicet ad persequendum minime idoneum. Die vero lucescente nostri in civitatem introierunt, et cives eos libentissime receperunt. Facta est autem contentio inter comitem quis eorum civitati dominaretur, an utrorumque dominio subderetur. Tancredus renitebatur, quia pro se eam volebat habere, sed tandem cessit Balduino, quia major erat illi exercitus fortitudo. Fuerunt autem eis in brevi temporis intervallo traditae duae civitates: una quae vocatur Athetissimis munitionibus. Major autem pars Francorum ingressa est
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑegͥni a mĩa neminẽ capiunt s om̃s necant. Et̃ quid
dicerem de tam crudeli gente Nulla gens est quȩ huic ua¬
leat resistere quę fugiendi locũ possit inuenire qr aut diui¬
no aut diabolico fulciuntur subsid̾io. Om̃s aliȩ gentes nr̃os
arcus expauescunt & tela timent isti uͦ postquã loricati ft̃
tantũ timent sagittã. qnͣtũ stipulã sic formidant celũ. sicu¬

Expanded text:
ericordia neminem capiunt, sed omnes necant. Et quid ericordia neminem capiunt, sed omnes necant. Et quid dicere de tam crudeli gente valeo? Nulla gens est quae huic valeat resistere, quae fugiendi locum possit invenire, quia aut divino aut diabolico fulciuntur auxilio. Omnes aliae gentes nostros arcus expavescunt, et tela timent; isti vero postquam loricati sunt, tantum timent sagittam quantum et stipulam; sic formidant telum, sicu
Abbreviated transcription (Latin):
lio fugiit. Resume animi constantiam & reuertere ad plium
tus eoꝵ non est humana s. celestis aut diabolica. nec ipsi tamen
in suo confidunt auxilio s diuino. Nonne in tancũ deuiceramꝰ
eos qr iam parabam᷑ iliceos funes & canabinos ut eoꝵ collo un¬
miteremꝰ cũ subito gens uinumera quȩ mortẽ non ueret᷑ nec
timet hostẽ erupit de montib. & indubitanter inseruit se nr̃is
agminib Q uoꝵs occuli ferre poterant eoꝵs terribiliũ ar¬
morꝰ splendorem. Lancee eoꝵ choruscabant ut micantia
sydera galee & loricȩ ut uernantis aurore lumina mican¬
tia. fragor armoꝵ terribilior erat sonitu tonitruoꝵ. Cũ
ne uerbo eẽnt conticescunt. Cum uͦ suis approximant aduer¬
saruis. tunc laxatis loris tanto impetu irriunt. ac si leones
qͦs stimulat ieiuna fames. & sanguinẽ animaliũ sitiunt
Tunc uociferant & strident dentib & aerem clamorib implent¬

Expanded text:
aelio fugit. Resume animi constantiam, et revertere ad praelium, aelio fugit. Resume animi constantiam, et revertere ad praelium, tus eorum non est humana, sed coelestis, aut diabolica. Nec ipsi tantum in suo confidunt auxilio, sed divino. Nonne in tantum deviceramus eos, quod jam parabamus iliceos funes et canabinos, ut eorum collo immiteremus? Tum subito gens innumera, quae mortem non veretur et hostem non timet, erupit de montibus, et indubitanter se inseruit nostris agminibus. Quorum oculi ferre poterant eorum terribilium armorum splendorem? Lanceae eorum micabant ut coruscantia sidera, galeae et loricae, ut vernantis aurorae lumina vibrantia, fragor armorum terribilior erat sonitu tonitruorum. Cum  et hac si sine voce essent, conticescunt. Cum vero suis approximant adversariis, tunc laxatis loris tanto impetu irruunt, ac si leones quos stimulat jejuna fames, et sanguinem animalium sitiunt. Tunc vociferant et strident dentibus et aer