comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
laq̃um uob̾ iniciam. s ad io ꝙ honestũ
e̾. ⁊ ꝙ faculdatẽ p̃beat sñ impedim̃to.
dm̃ obseruiandi. ẽunc u̾o facilime
id agitui cũ a scło corpe qͦ recedentes:
claust̾s nos monast̾ioꝵ recludimꝰ ne nos
scłares inquietẽt tumultꝰ Nec solũ qͥ legẽ
suscipit. s qui legem imponit ꝓuideat. ne
multiplicatis p̃ceptis tͣnsg̾sliones multi¬
plicet. u̾bum dei ueniens ũbũ albreni¬
atum faciet fecit sr̃ t̾ram. Multamoẜ
ut apłs petrus ait. eiꝰ p̃cepta neminem
potuisse portare ꝓfiteatur dicẽs. uinfrẽs¬

Expanded text:
iciam, sed ad id quod honestum est, et quod facultatem praebeat, sine impedimento Deum observandi . » Tunc vero facillime id agitur, cum a saeculo corpore quoque recedentes, claustris nos monasteriorum recludimus, ne nos saeculares inquietent tumultus. Nec solum qui legem suscipit, sed qui legem imponit, provideat ne multiplicatis praeceptis transgressiones multiplicet. Verbum Dei veniens verbum abbreviatum fecit super terram. Multa Moyut Apostolus Petrus ejus praecepta neminem potuisse portare profiteatur, dicens: « Vir
Abbreviated transcription (Latin):
m̃se replete st̃ nomitu. sordrũq. ita
ut non eẽt ult᷑ locus. Quẽ docebit
sciãm. et q̃m mñtelligẽ faciet audi¬
firmitates. ñ tm̃ infirmitates. set
fraquentes. Nce pͥmus uineã planta¬
uit. nesciens adhuc fortassis ebrieta¬
tis malum. et inebriatꝰ femora deni¬
dauit. qr uino ꝯiuncta ẽ lurie turpi¬
tudo. Q ⁊̃ suꝑ irrisus a filio:male¬
dcõnem in eum intorsit. et seruituti
quaqͣm fcã ẽẽ cognouimꝰ. loth ui¬
rum sc̃m ad incestum nullatenus
trahi nͥ ꝑ ebrietatẽ filie ip̃iꝰ ꝓuidert̃
⁊ beata uidua superbũ olofernem
ñ nͥ hac arte illudi posse et ꝓstern
credidit. angłos antiquis patrib
apparentes. et abeis hospicio suscep¬
tos. carnib nĩ uino usq eẽ legimnus.
Et marimo illi et pͥmo pͥncipi nr̃o
helỹe in solitudinẽ latenti: corui
mane et uesꝑe paniset carniũ ali¬
moniam. ñ uini ministrabãt. ppłs
⁊̃ israeliticꝰ delicatissimis ĩ heremo
cibis. maxiie coturiutũ educat᷑. nec

Expanded text:
letae sunt vomitu sordiumque, ita ut non esset ultra locus. Quem docebit scientiam, et quem intelligere faciet audifirmitates ; non tantum infirmitates, sed frequentes. Noe primus vineam plantavit , nesciens adhuc fortassis ebrietatis malum, et inebriatus femora denudavit; quia vino conjuncta est luxuriae turpitudo. Qui etiam superirrisus a filio maledictionem in eum intorsit, et servitutisquaquam facta esse cognovimus. Loth virum sanctum ad incestum nullatenus trahi nisi per ebrietatem filiae ipsius providerunt . Et beata vidua superbum Holofernum nonnisi hac arte illudi posse et prosterni credidit . Angelos antiquis patribus apparentes, et ab eis hospitio susceptos carnibus, non vino usos esse legimus . Et maximo illi et primo principi nostro Eliae in solitudinem latenti corvi mane et vespere panis et carnium alimoniam, non vini ministrabant . Populus etiam Israeliticus delicatissimis in eremo cibis maxime coturnicum educatus, nec
Abbreviated transcription (Latin):
tis. set abusũ auferat suꝑfluitatis.
Et sic extirpentur incia ne ledatͣtiat᷑a.
Satis est infirmis si pecc̃a uitẽt. ⁊ siñ
ad ꝑfroĩs cumulũ ꝯscendãt. Suffict qͦ
ꝑadisi angulo residere si martrib nõ
possis ꝯsidere. Tutum ẽ uouere modrca
ut maiora debitis suꝑaddat grã. Hinc
.N. scͥptumẽ. Cum fecentis om̃ia que
p̃cepta st̃. dicite serui mutiles sumus.
Que debuinꝰ facere fecimꝰ. lex inquit

Expanded text:
tis, sed abusum auferat superfluitatis; et sic exstirpentur vitia, ne laedatur natura. Satis est infirmis, si peccata vitent, et si non ad perfectionis cumulum conscendant. Sufficit quoque paradisi angulo residere, si martyribus non possis considere. Tutum est vovere modica, ut majora debitis superaddat gratia. Hinc enim scriptum est: « Cum feceritis omnia quae praecepta sunt, dicite: Servi inutiles sumus, q
Abbreviated transcription (Latin):
sexui denegat᷑. Quanta ẽ insania id
ẽis ꝯcedẽ quib ampliuis pot̾ noc̾e̾ ⁊ ali¬
is negare: Qd deniꝙ stultiꝰ id qd̾ reli¬
gioni magis ẽ ꝯtrariũ. et a dõ płimũ
facit apostatare. religionẽ ñ ab horrere:

Expanded text:
sexui denegatur. Quanta est insania id sexui denegatur. Quanta est insania id eis concedere, quibus amplius potest nocere et aliis negare? Quid denique stultius id quod religioni magis est contrarium, et a Deo plurimum facit apostatare, religionem non abhorrere?
Abbreviated transcription (Latin):
aliis caremꝰ uiciis. hic hostis intus
inclusus ẽ. Quocumq ꝑgamꝰ no¬
biscum portamꝰ inimicum. uinũ ⁊
adolescentia duplex inceridiũ uo¬
luptatis. Qͥd oleum flamme adici¬
mus. Qd ardenti corpusculo fom̃ta
ignium ministramꝰ. Constat tam̃
ex eoꝵ docum̃tis qͥ de phisica scͥysert̃.
multo minꝰ feminis quã uris u̾tu¬
tem uini p̃ualere posse. Cuiꝰ qͥdẽ rei
rõnẽ inducens machrobiꝰ. theocosiꝰ.iii.
saturnalioꝵ libro sic ait.aristotiles
bro senes. Mulier humectissimo est
corꝑe.docet hoc ⁊lenitas cutis.⁊splen¬
dor docent pcipue assidue purgatões.
suꝑfluo exhon̾antes corpꝰhumore. Cũ
gͦ epotũ unũ in tam largũ ceciderit
gatõib depuratum plurib osertũ
foraminib ut pateat ĩmeatꝰ et uias
p̾beat humori. ĩ egestionis exitum
ꝯfluenti ꝑ hec foramina uapor uini
celeriter euanescit. Qua gͥ rõne id¬
monachis indulget᷑ qd̃ infirmiori

Expanded text:
aliis caremus vitiis. Hic hostis intus aliis caremus vitiis. Hic hostis intus inclusus est. Quocunque pergamus, nobiscum portamus inimicum. Vinum et adolescentia duplex incendium voluptatis. Quid oleum flammae adjicimus? Quid ardenti corpusculo fomenta ignium ministramus? » Constat tamen ex eorum documentis qui de physica scripserunt, multo minus feminis quam viris virtutem vini praevalere posse. Cujus quidem rei rationem inducens Macrobius Theodosius Saturnaliorum libro IV, sic ait : « Aristoles, pus senile. Mulier humectissimo est corpore. Docet hoc et levitas cutis et splendor, docent praecipue adsiduae purgationes superfluo exonerantes corpus humore. Cum ergo epotum vinum in tam largum ceciderit gationibus deputatum pluribus consertum est foraminibus, ut pateat in meatus et vias praebeat humori in egestionis exitium confluenti, per haec foramina vapor vini celeriter emonachis indulgetur, quod infirmiori
Abbreviated transcription (Latin):
uum uas calicem portauit ad abbatẽ
sysor. et dedit ei. Et bibit semel. et scd̃o.¬
⁊ accepit. et bibit. obtulit ei ⁊ tercio.
s ñ accepit dicẽs. Qͥesce fr̾. Au nescis
Dicit gͦ abraham discipłs eiꝰ. Si occur¬
ritur in salbato et dñicã ad eccłiam.
et biberit tres calices. ne mailtoest:¬
et dixit senex. si ñ eẽt satbanas: nõ
eẽt multum. hinc ⁊ beatꝰ si ĩmemor
benedictus. cũ dispensatõe quadam
monachis uinum indulg̾et: ait. li
suaderi ñ pot̾. Qͥd .a. mirũ si mona¬
or. et tñ ꝯtra uinum fortior. ipm
omĩo beatꝰ int̾dicit Ienoꝰ. Hĩc .n. eu¬
stochium uͥginem xp̃i de oseruanda
instruens uurginitate uehem̃ter
adhortatur dicẽs. Si qͥd itaq in me
pot̾ ẽẽ osilii. Si exꝑto creditur. hoc
primũ moneo. obtestor urosponsa xͥ
uinum fugiat ꝓ ueneno. ħ adu̾sus
adolescentiam prima st̃ arma demo¬
num. Non sic auaricia quatit. In¬
flat suꝑbia. delectat ambitõ. facile

Expanded text:
vum calicem, portavit ad abbatem vum calicem, portavit ad abbatem Sisoi, et dedit ei; et bibit semel; et secundo accepit, et bibit: attulit etiam ei tertio; sed non accepit, dicens: Quiesce, frater, an nescis Dicit ergo Abraham discipulus ejus: Si occurritur in Sabbate et Dominica ad ecclesiam, et biberit frater tres calices, ne met dixit senex: Si non esset Satanas, non esset multum. » Hinc et beatus non immemor Benedictus cum dispensatione quadam monachis vinum indulgeret, ait : « Licpersuaderi non potest. » Quid enim mirum si monaor, et tamen contra vinum fortior, ipsum omnino beatus interdicit Hieronymus? Hic enim Eustochium virginem Christi de conservanda instruens virginitate, vehementer adhortatur, dicens : « Si quid itaque in me potest esse consilii, si experto creditur, hoc primum moneo et obtestor, ut sponsa Christi vinum fugiat pro veneno. Haec adversus adolescentiam prima sunt arma daemonum. Non sic avaritia quatit, inflat superbia, delectat ambitio. Facile
Abbreviated transcription (Latin):
quam inquit uinũ redoleas. ne au¬
dias illud philosophi. hoc ñ ẽ osculũ
porrigere. s ꝓpinare. uinolentoe sac̾¬
dotes et apłs dampnat. et lex uet᷑. ꝓhi¬
bet. Q altario deseruiunt: uinum
et siceram ñ bibent. sicera hebreoser¬
mone om̃is pocio nuncupat᷑. q̃ ĩebria¬
re pot̾. siue illa q̃ ferm̃to ꝯficit᷑. siue
pomoꝵ sucto aut faui decoquuntur.
in dulce.et herbax potionẽ. aũ palmaꝵ
fructus expͥmunturꝰ ĩliquorem. coctiᷤ¬
q frugib aqua pinguior colatur.
Qͥcqͥd inebriat et statum m̃tis eũtit
nii.uirũ ⁊ liquamen absq loco
egrotantiũ nullus attingat. Qs ⁊̃
chis abhorreri. ut ab ip̃o uehem̃ter
dehortantes ip̃m sathanã applłarẽt.
uñ in uitis patrũ scͥptũ legĩmus.
Narrau̾nt quidã abbati pastori de qͦ¬
dam monacho qr ñ bibebat uinum.
et dixit eis. qr uinum monachoꝵ oĩo¬
celebratio missaꝵ ĩ monte abbatis an¬
tonii. et inuentum z ibr cemdii
uini. Et tollens unus de senib par¬

Expanded text:
umquam unum redoleas, ne audias illud philosophi: \'hoc non est osculum porrigere, sed propinare\'. uinolentos sacerdotes et apostolus damnat et uetus lex prohibet. "qui altari seruiunt, uinum et siceram non bibant. sicera Hebraeo sermone omnis potio nuncupatur, quae inebriare potest, siue illa fermento conficitur sine pomorum suco aut faui decoquuntur in dulcem et barbaram potionem aut palmarum fructus exprimuntur in liquorem coctisque frugibus aqua pinguior colatur. quidquid inebriat et statum mentis euertit, mii vinum et liquamen absque loco aegrotantium nullus attingat. Quis echis abhorreri, ut ab ipso vehementer dehortantes ipsum Satanam appellarent? Unde in Vitis Patrum scriptum legimus: « Narraverunt quidam abbati pastori de quodam monacho quia non bibebat vinum, et dixit eis: Quia vinum monachocelebratio missarum in monte abbatis Antonii, et inventum est ibi modicum vini. Et tollens unus de senioribus par
Abbreviated transcription (Latin):
inuentumẽ mͥ mandatum ꝙ erat
aduitam. hoc ẽ ad mortẽ. Nam perca¬
tum occõne accepta ꝑ man datum
se dixrit me. et per illud me occidit. ut fi
desid̾io. dulcius fc̃m ẽ. et idõ fefellit. Id̾ ĩ
ad peccatum uehem̃tior ẽ. cũ ad ꝓhibitõ¬
titum semꝑ. cupiiꝰq negata. aitendat¬
hoc cum tremore qͥsquis se iugo alicuiꝰ
regłe qͣi noue legis ꝓfessioni uult alli¬
gare. eligat ꝙ possit timeat ꝙ ñ possit.
Nemo legis efficitur reus nͥ qui eã fu̾it
añ ꝓfessus. Anteꝙͣ ꝓfitearis delibera.
Cum ꝓfessus fu̾is obserua. Añz nolui¬
ut faciliꝰ saluemur. et puriꝰ dõ uacare
possimꝰ. Et si inquit apłs nupsert uͥgo.
ñ ꝑeccabit. tribulatõem tñ caris ha¬

Expanded text:
mihi mandatum quod erat ad vitam: hoc est ad mortem. Nam peccatum occasione accepta per mandatum seduxit me, et per illud me occidit, ut fiadesiderio dulcius factum est, et ideo fefellit. » Idem ad peccatum vehementior est cum adest protitum semper cupimusque negata. Attendat cum tremore haec quisquis se jugo alicujus regulae quasi novae legis professioni vult alligare. Eligat quod possit, timeat quod non possit. Nemo legis efficitur reus, nisi qui eam fuerit ante professus. Antequam profitearis delibera. Cum professus fueris, observa. Ante est volunut facilius salvemur, et purius Deo vacare possimus. « Etsi, inquit Apostolus, nupserit virgo, non peccabit: tribulationem tamen carnis ha
Abbreviated transcription (Latin):
mus saluari. q̃madm̃ ⁊ illi. Paucis xp̃c
de edificatõe moꝵ. et scĩtate uite a płos in¬
stiuxit. et ꝑfcõem docuit. austera remouẽs
et grauia: suauia p̃cepit ecleuia. qͥb
omnẽ ꝯ sũmanit religionẽ. uenice in¬

Expanded text:
mus salvari quemadmodum et illi . » Paucis Christus de aedificatione morum et sanctitate vitae apostolos instruxit, et perfectionem docuit. Austera removens et gravia, suavia praecepit et levia, quibus omnem consummavit religionem: « Venite, in
Abbreviated transcription (Latin):
pecc̃o. s indulgentur minora ut maio¬
ranitentur pecc̃a. Qͥd gͥ mirũ si id ĩ
quo nullũ ÷ omĩo ꝯceditur. ne peccatũ
incurrant. hoc ẽ alim̃ta q̃libet nectia.
non suꝑflua. Non ẽ N. ut dc̃m ẽ cibus ĩ
uicio .s appetitus. cum uidel libet ꝙ nõ

Expanded text:
peccato, sed indulgentur minora ut majopeccato, sed indulgentur minora ut majora vitentur peccata. Quid igitur mirum si id, in quo nullum est omnino, conceditur ne peccatum incurrant, hoc est alimenta quaelibet necessaria, non superflua? Non est enim, ut dictum est, cibus in vitio, sed appetitus, cum vid
Abbreviated transcription (Latin):
Et it̾m. solutus es ab uxore. noliq̃re¬
reuxorem. cũ moyses tam̃uiris ma¬
gis ꝙͣ feminis indulgens uniuiro
plures simul feminas. si unifemi¬
ne plures uiros concedat. et dift̾ctꝰ
adult̾ia feminaꝵ ꝙͣ uiroꝵ puniat.
Muliex inquit apłs. si mortuꝰ fu̾it
uir ciꝰ. liberãtaz alege uiri ut ñ sit
adult̾a si fũit cum alio uiro. Et ali
bi. dicoaũ s̃i nuꝑtis et uiduis. boñ
ẽ illis. si sic ꝑmaneant. sicut ⁊ ego.
Ꝙ si ñ se ꝯtͥment nubant. Melius
.a. nubere quam uri. Et it̾m. muli¬
er si dormierit uirꝰ eiꝰ liberata ẽ. cui
uuld nubat tm̃ in domino. beatior
firmo sexui concedit um ⁊̃ ea nullo
oclude audet au mimi̾o. s c̃ dormier̃t
carumuiri. nubere aliis ꝑmitrit. Nul¬
lum mat̾moniss earum prefigit nu¬
merũ. dũ modo fornicatoĩs euadant
reatũ. sepiꝰ mag̾ mibant ꝙͣsemel for¬
nicentur. Ne se uni ꝓstituat. multis
carnaliscõm̾ci debitũ soluãt. Que tñ
debiti solutõ non ẽ penitꝰ immuisa

Expanded text:
Et iterum: Solutus es ab uxore? noli quaerere uxorem . » Cum Moyses tamen viris magis quam feminis indulgens uni viro plures simul feminas, non uni feminae plures viros concedat, et districtius adultera feminarum quam virorum puniat. « Mulier, inquit Apostolus, si mortuus fuerit vir ejus, liberata est a lege viri, ut non sit adultera si fuerit cum alio et viduis: Bonum est illis si sic permaneant sicut et ego. Quod si non se continent, nubant. Melius est enim nubere quam uri » Et iterum: « Mulier, si dormierit vir ejus, liberata est. Cui vult nubat, tantum in Domino. Beatior firmo sexui concedit, verum etiam ea nullo concludere audet numero, sed cum dormierint earum viri nubere aliis permittit. Nullum matrimoniis earum praefigit numerum, dummodo fornicationis evadant reatum. Saepius magis nubant quam semel fornicentur, ne si uni prostituantur, multis carnalis commercii debitum solvant. Quae tamen debiti solutio non est penitus immunis a
Abbreviated transcription (Latin):
ũbou̾itatis ullo modo. Et it̾m. ante or̃a
opera. u̾bum u̾ax p̃cedat te. et añ oẽm
actum ꝯsilium stabile. Nich̾ ⁊̃ ĩ auctori¬
tatem ducat᷑ qr geritur amułtis .s qr
ꝓbatur a sapientib et bonis. Stultorũ
inquit salomon infinitꝰ ẽ num̃us. Et
iuxta u̾itatisassertionem multi uoca¬
ti panci u̾o electi. Rarastͥ queq pciosa. ⁊
que habundant numo minuunt᷑ p̾cio.
Nemo .a. mosilio maiorem hominũ ꝑtem
set meliorẽ sequatur. Nec etas hominis

Expanded text:
verbo veritatis ullo modo . » Et iterum: « Ante omnia opera verbum verax praecedat te, et ante omnem actum consilium stabile . » Nihil etiam in auctoritatem ducatur, quia geritur a multis, sed quia probatur a sapientibus et bonis. « Stultorum, » inquit Salomon, « infinitus est numerus . » Et juxta Veritatis assertionem: « Multi vocati, pauci vero electi . » Rara sunt quaeque pretiosa; et quae abundant numero minuuntur pretio. Nemo enim in consilio majorem hominum partem, sed meliorem sequatur. Nec aetas hominis
Abbreviated transcription (Latin):
calicib epotandis. Ne intuearis uinũ
qñ flauescit cum splendu̾it in uitro
color eiꝰ. Ing̾ditur blande. s ĩ norussimo
mordebit ut coluber. Et sic̃regtilus ue¬
nena diffundet. Eculi tui indebũt ext¬
neas. et cor tuum loqnet᷑ ꝑu̾sa. Et eris
sicut dormiens in medio mars et qͣi so¬
pitus gubernator amisso clano. ⁊ di¬
ces u̾beraũnt me. et ñ dolui. traxerũt

Expanded text:
inum quando flavescit, cum splenduerit in vitro color ejus. Ingreditur blande, sed in novissimo mordebit ut coluber, et sicut regulus venena diffundet. Oculi tui videbunt extraneas, et cor tuum loquetur perversa. Et eris sicut dormiens in medio mari, et quasi sopitus gubernator, amisso clavo: Et dices: Verberaverunt me, sed n
Abbreviated transcription (Latin):
putat. hoc ẽ ĩmundũ ⁊ int̾dictumsͥ
sibi credit.Communes qͥppe cibos dic̃
asuis excludens. qͣi hiis qui extra legem st̃
exponat et publicet. uñ et cões femine ĩ¬
mundest̃. Et communia queq ł p ubli¬
catauilia sc̃. ł minꝰ carã. Nullũ itaq

Expanded text:
putat , hoc est immundum et interdictum si sibi credit. Communes quippe cibos dicima suis excludens quasi his qui extra legem sunt exponat et publicet. Unde et communes feminae immundae sunt, et communia quaeque vel publicata vilia sunt, vel minus chara. Nullum itaq
Abbreviated transcription (Latin):
oscĩe.ł aliene. de qua ⁊ alibi dicit. Qͥ¬
pp̃ si esca scandalirat frem meum nõ
manducabo carnem met̾num. ne fra¬
trem meum scandalizem. Nõ sũ liber.
nĩ sum apls. ⁊c̾. ac si dic̾et. Numquid
ñ hẽo illam libertatem quam dñs
aplis dedit de quibrlibed. s. edendis. uł
de stipendiis alioꝵ sum̃dis. sicquippe
cũ apłds mitt̾et quodã lorco art. Edentes
ecbibentes que apd̃ illos st̃. Nullũ ui¬
delicet cibũ ab cet̾is distinguens. Q
diligent̃ apl̾s attendens. et omnia
ciboꝵ gn̾a. ⁊̃ si sint infidelium cibi
Et ydolatita xͥanis eẽ licita studiose
ꝓseqͥtur. solum ut diximꝰ çibũ in ci¬
bis scandalum uitans. Om̃ia inqͥt
licent. s ñ oĩa expediunt omnia mͥ
licent.s ñ oĩa edificant siemoq. su

Expanded text:
el alienae. De qua et alibi dicit: « Quapropter si esca scandalizat fratrem meum, non manducabo in aeternum, ne fratrem meum scandalizem? » Non sum liber, non sum apostolus? Ac si diceret: Nunquid non habeo illam libertatem quam Dominus apostolis dedit, de quibuslibet scilicet edendis vel de stipendiis aliorum sumendis? Sic quippe cum apostolos mitteret quodam loco ait: « Edentes et bibentes quae apud illos sunt . » Nullum videlicet cibum a caeteris distinguens. Quod diligenter Apostolus attendens, et omnia ciborum genera etiamsi sint infidelium cibi et idolothyta, Christianis esse licita studiose prosequitur, solum, ut diximus, in cibis scandalum vitans: « Omnia, inquit, licent; sed non omnia expediunt. Omnia mihi licent, sed non omnia aedificant. Nemo
Abbreviated transcription (Latin):
no seruare ꝯfidimꝰ. sine offensa ã
aliene. si eo modo uiu̾e credim᷑ quo
saluemur. Eo qͥd̾ mͦ uiuemꝰ. si om̃ibꝰ
necͣtiis nature indultis pcc̃a uitemꝰ.
Nec de nr̃a uͥtute p̃sum̃tes illi uite
iugo ꝑ ꝓfessionem nos obligemꝰ. quo
p̃grauati succumbamus. Et tanto sit
grauior casus quanto fũ at ꝓfessio¬
nis altior gradus. Quem quid̃ casñ
et stulte ꝓfessionis uotũ. ecc̃astes p̃ue¬
niens ait.Si quid nouisti dõ ne more

Expanded text:
ffensa autem alienae, si eo modo vivere credimur quo salvemur. Eo quidem modo vivemus, si omnibus necessariis naturae indultis peccata vitemus, nec de nostra virtute praesumentes illi vitae jugo professione nos obligemus, quo praegravati succumbamus; et tanto sit gravior casus, quanto fuerat professionis altior gradus. Quem quidem casum et stultae professionis votum Ecclesiastes praeveniens ait: « Si quid vovisti Deo, ne more
Abbreviated transcription (Latin):
aꝓpbamus atq recipimus. Iudicamꝰ
nos met ipos atq dampnamꝰ. si illos
uideł comedimꝰ ciliy quos disc̾nimꝰ.
hoc ẽ ẜ legem excludimus ⁊ seꝑamus
tamquam ĩmundos. Tantũ .⁊i. ẽ testi
m pͥma sua meminit epła. Em̃i si¬

Expanded text:
pimus, judicamus nosmetipsos atque damnamus, si illos videlicet comedimus cibos quos discernimus, hoc est per legem excludimus, et separamus tanquam immundos. Tantum enim est testiin prima sua meminit Epis
Abbreviated transcription (Latin):
onem ad cotiatõem eund̃. Sabbato aũ
ante collatõem mundicie fiant ĩ ab¬
lutione uidel pedum ⁊ manuũ. In
quo quid̾ obsequio diaconissa famu¬
letur cũ eldomadariis. q̃ cchͥne defer¬
uierunt. post collatõem uͦ ad opleto¬
rium statim ẽ ueniend̾. In de dormitũ
zeund̾ De uictu aũ ⁊ nestitu

Expanded text:
undum. Sabbato autem ante collationem munditiae fiant, in ablutione videlicet pedum et manuum. In quo quidem obsequio diaconissa famuletur cum hebdomadariis, quae coquinae deservierunt. Post collationem vero ad Completorium statim est veniendum, inde dormitum est eundum. De victu autem et vestitu
Abbreviated transcription (Latin):
insꝑrcit. et ipãm sͥ modũ p̃fige̾ ꝑinit¬
tro. sciens qm̃ in nullis deluqͥtur si
modus in om̃ib teneatur: ut iuidelicet
nec remissius quã oꝑtet uoluptatibꝰ
resoluamur. sic̃ de ppło. medulla t̾tici
et meratissimo uio educato scͥtũ ẽ
Incrassatꝰ ẽ. dilatatꝰ. et recalcitͣuit. Nec
supͣmod̾ absimentia macerati łoĩo iucti
succumbamtꝰ. ł mm̾antes m̃cedẽ amitta¬
mus. ł de singłaritate głiemur. Quod
ecc̃astes p̃ueniens ait. Iustus ꝑitĩiꝰ in
sua iͨticia. Noliẽẽ itus multum. neq
plus sapiasꝙͣ nec̃ce ẽ. Ne obstupescas de
tua qͣi admirans singłaritate intu¬
mescas. Huic uͦdiligentie sic omniũ
u̾ͥtutum mat̾ discretõ p̃sit. ut q̃ quib
imponat oña sollicite uideat. uincinq¬

Expanded text:
inspicit, et ipsam sibi modum praefigere permitinspicit, et ipsam sibi modum praefigere permittit; sciens quoniam in nullis delinquitur, si modus in omnibus teneatur. » Ut videlicet nec remissius quam oportet voluptatibus resolvamur, sicut de populo medulla tritici et meracissimo vino educato scriptum est: « Incrassatus est, dilatatus, et recalcitravit . » Nec supra modum abstinentia macerati vel omnino victi succumbamus, vel murmurantes mercedem amittamus, vel de singularitate gloriemur. Quod Ecclesiastes praeveniens, ait: « Justus perit in sua justitia. Noli esse justus multum, neque plus sapias quam necesse est. Ne obstupescas de tua quasi admirans singularitate intumescas . » Huic vero diligentiae sic omnium virtutum mater discretio praesit, ut quae quibus imponat onera sollicite videat
Abbreviated transcription (Latin):
modo eas publice ñ uoremꝰ. qͣi ciborũ
qualitas magis quam superfluitas
inculpasit. cũsolam dominꝰ crapulã
⁊ ebriecatem nob̾ int̾dicat. hoc ⁊cibi
ꝑiter et uini suꝑfluitatẽ pocius qͣm
qualitatem. Eu ⁊ diligent̾ beatusat¬
tendens augꝰ. nichilq in alim̃tis p̃t̾
uitum ueritꝰ. necullam ciboꝵ quali¬
tatem diftinguens. hoc ĩ abftinẽtia
satis eẽ credidit qd̾ breuit̾ expressit.
Carnem inquit urãm domate ieui-¬
niis ⁊ abstinentia esce ł potꝰ. qͣntũna¬
litudo ꝑmitrit. Legerat nisi fallor il¬
lud beati asthanasii ierhortatõe ad
tertam̃sura. s in quantũ possibilitaᷤᷤ
ualet nisu laborantis extensa. q̃ p̃t̾
dominicam diẽ semꝑ sint sollẽpnia
siuotiuasint. acsi dicet. siex uotosuᷤ¬
cipiuntur deuote opleantur. oĩ tp̃e
nͥ in dominicis dieb. Nulla hic ieiu¬
ni a p̃figunt᷑. s qͣntum ꝑmittit uali
tudo. d̾r .a. solam nature facultatẽ

Expanded text:
modo eas publice non voremus, quasi ciborum modo eas publice non voremus, quasi ciborum qualitas magis quam superfluitas in culpa sit, cum solam Dominus crapulam et ebrietatem nobis interdicat , hoc est cibi pariter et vini superfluitatem potius quam qualitatem. Quod et diligenter beatus attendens Augustinus, nihilque in alimentis praeter vinum veritus, nec ullam ciborum qualitatem distinguens, hoc in abstinentia satis esse credidit quod breviter expressit : « Carnem, inquit, vestram domate jejuniis, et abstinentia escae vel potus quantum valitudo permittit. » Legerat, nisi fallor, illud beati Athanasii in exhortatione ad certa mensura, sed in quantum possibilitas valet, nisi laborantis extensa: quae praeter Dominicam diem semper sint solemnia, non votiva sint. » Ac si diceret: Si ex voto suscipiuntur, devote compleantur omni tempore, nisi in Dominicis diebus. Nulla hic jejunia tur enim: « Solam naturae facultatem
Abbreviated transcription (Latin):
ca sicut consnetudo ẽ qͥ uolunt uinũ
accipiant. tum uideł̾ ꝓ reu̾entia dñi¬
ce diei. et ip̃iꝰ iugilie que ẽ sabbatum.
cõgͥgabantur. sicut ⁊̃ in uitis patrũ
beatus ꝯmemorat Ieroꝰ. scribens. de
loco quem cellia nominauit hñs u̾biᷤ.
Singłi ꝑ cellulas manent. die tñ sab¬
bati et dominica in unũ ad eccłiam coe¬
unt. et ibi semet ip̃ꝙ inuicẽ tamꝙͣ¬
e celo reddit uident. uñ ꝓfecto ꝯue¬
niens erat hec indulgentia. ut insi¬
mul ouenientes aliqua recreatõe cõ¬
gaud̾ent. ñ tam dicentes ꝙͣ sencienteᷤᷤ.
in unum. Ecce si a carnib abstineamꝰ
magnũqͥd nob̃ imputatur. quãta¬
cumq suꝑfluitate cet̾is uescamuꝵ.
Si multis expensis diu̾sa piscium
fercula ꝯꝑemus. Si piꝑis et spẽx sapo¬
res inisceamꝰ. Si cũ inebriati mero fu¬
erimꝰ. calices herbatoꝵ. ⁊ phialas yi¬
gnentoꝵ suꝑaddamus. totũ id excu¬
saduilium abstinentia carnium dũ¬

Expanded text:
ca, sicut consuetudo est, qui volunt vinum ca, sicut consuetudo est, qui volunt vinum accipiant; » tum videlicet pro reverentia Dominicae diei et ipsius vigiliae, quae est Sabbatum; congregabantur. Sicut et in Vitis Patrum beatus commemorat Hieronymus, scribens de loco quem Cellia nominavit, his verbis : « Singuli per cellulas manent. Die tamen Sabbati et Dominica in unum ad ecclesiam coeunt, et ibi semetipsos invicem tanquam coelo redditos vident. » Unde profecto conveniens erat haec indulgentia, ut insimul convenientes aliqua recreatione congauderent, non tam dicentes quam sentientes: « in unum . » Ecce si a carnibus abstineamus, magnum quid nobis imputetur, quantacunque superfluitate caeteris vescamur. Si multis expensis diversa piscium fercula comparemus, si piperis et specierum sapores misceamus, si cum inebriati mero fuerimus, calices herbatorum et phialas pigmentorum superaddamus. Totum id excusat vilium abstinentia carnium, dum
Abbreviated transcription (Latin):
fusio. uͥ ip̃iꝰ copule coniugalis usus:
Renunciand̾ scło ẽ. facilius inueni
qͥ innocentiam seruauer̃t. quã qui
fuga seculi. bene inqͥt fugis sicculus
tuus fuglat calices. et fialas. ne fiat
libidus dũ morat᷑ in uino. solum de
om̃ib alim̃tis in fuga scłi uinũ cõme¬
morat. et hoc unũ si fugiamꝰ. bene nos
sigula fugiat eius gustũ: u̾m ⁊̃ ocłs
uisum. ne libidine et uoluptate ip̃iꝰ
capiatur. qd̃ freq̃nt̾ intuetur. uñ ⁊ il¬
lud ẽ salomonis. ꝙ supa meminimus.
su delectamur oblectemur. cum ilid̃
melle. herbis. ł spẽb diui̾sis Mierimuᷤ.
tialis etiam ip̃m ꝓpinari uolumꝰ. be¬
atus benedictus uini caactꝰ indulgen¬
tiam faciens. saltem ł hoc inquit osen¬
ciamus. ñ us ad sacietatẽ bibamꝰ. set
parciꝰ. qi uinũ apostatare facit ⁊̃ saꝑi¬
entes. Outinam us ad sacietatẽ bibere
suffic̾et ne maioris rei tͣnsg̾ssionis ad
monast̾ia ordinans clericor: et eis regu¬

Expanded text:
fusio, ubi ipsius copulae conjugalis usus? fusio, ubi ipsius copulae conjugalis usus? Renuntiandum saeculo est, facilius inveni qui innocentiam servaverint, fuga saeculi : « Bene, inquit, fugis si oculus tuus fugiat calices, et phialas, ne fiat libidinosus dum moratur in vino. » Solum de omnibus alimentis in fuga saeculi vinum commemorat, et hoc vinum si fugiamus, bene nos si gula fugiat ejus gustum, verum etiam oculus visum, ne libidine et voluptate ipsius capiatur, quod frequenter intuetur. Unde et illud est Salomonis quod supra meminimus: s quam visu oblectemur, cum illud melle, herbis, vel speciebus diversis condierimus, phialis etiam ipsum propinari volumus? Beatus Benedictus vini coactus indulgentiam faciens . « Saltem vel hoc, inquit, consentiamus, non usque ad satietatem bibamus, sed parcius: quia vinum apostatare facit  utinam usque ad satietatem bibere sufficeret, ne majoris rei transgressionis ad ugustinus monasteria ordinans clericorum, et eis regu
Abbreviated transcription (Latin):
ud ea .s. diu̾sis gn̾ib uini repleant.
herbis illd̃. melle et speciebi condiãt.
ut tanto faciliꝰ semebrient quãto
delectabiliꝰ potent. Et tanto se magi
ad libidinem incitent qͣnto ampliꝰ
uino estuent: Qs hic sĩ tam error
quam furor. ut qͥ se maxime ꝑ ꝓfas¬
sionem continentie obligãt. minꝰ¬
se ad conseruand̾ notũ s̾parẽt. In¬
mo ut minime custodiri possit effi¬
ciant. Quoꝵ ꝓfecto si claust̾s reci-¬
nentur corꝑa: corda libidine plena
st̃. et infornicatõem ĩardescit a ani
modico utere. ppstomachũ tuũ. ⁊
frequentes infirmitates tuas. cui
cum. Constat utiq qr sanus sum̃et
nullũ. siuitam ꝓfitem᷑ apłicam.
delectamur. qd̃ ꝓpoito nr̃o maxime
adũsari uidemus. et uniu̾sis est ali¬
mentis delectabiliꝰ : diligens pñĩe
descͥptor beatus ambrosiꝰ nͥl ĩ iuctu
penitentiũ p̾̃ter̾ uinũ accusat dicõs.
anqͥs putat illam ꝑnĩam uͥ adqͥ¬
rende ambitõ dignitatis. uͥuini ef¬

Expanded text:
et diversis generibus vini repleant? herbis illud, melle et speciebus condiant, ut tanto facilius se inebrient, quanto delectabilius potent? et tanto se magis ad libidinem incitent, quanto amplius vino aestuent? Quis hic non tam error quam furor, ut qui se maxime per professionem continentiae obligant, minus ad conservandum votum se praeparent? imo ut minime custodiri possit, efficiant? Quorum profecto si claustris retinentur corpora, corda libidine plena sunt, et in fornicationem inardescit animmodico utere propter stomachum tuum et frequentes infirmitates tuas . » Cui cum, constat utique quia sanus sumeret nullum. Si vitam profitemur apostolicam, delectamur, quod proposito nostro maxime adversari videmus, et universis est alimentis delectabilius? Diligens poenitentiae descriptor beatus Ambrosius nihil in victu poenitentium praeter vinum accusat, dicens : « An quis putat illam poenitentiam ubi acquirendae ambitio dignitatis, ubi vini ef
Abbreviated transcription (Latin):
Si uo plures necͣcii fu̾int de hiis ꝓui¬
dendũ erit. et ita semꝑ si fi̾ pot̃. ut
monachi pp̃ missas monialũnũꝙͣ
conuentui suo in officiis desint di¬
uinis. Si uͦ cõicand̾ a sororib fu̾it. se¬
nior eligaturꝰ sac̾dos. qͥ pꝰ missam eaᷤᷤ
cõicet. egressis iñ pͥus diacono ⁊̃. subd̾.¬

Expanded text:
Si vero plures necessarii fuerint, et de his proviSi vero plures necessarii fuerint, et de his providendum erit, et ita semper si fieri potest, ut monachi propter missas monialium nunquam conventui suo in officiis desint divinis. Si vero communicandum a sororibus fuerit, senior eligatur sacerdos, qui post missam eas communicet; egressis inde prius diacono et subd
Abbreviated transcription (Latin):
attendatur. uñ ⁊ poetica ẽ illa suĩa. fas
ẽ ⁊ ab hoste doc̾i. Quociens aũ opꝰ e. ꝯsilio.
ñ differatur. Et si de reb p̃cipius ⁊ deli¬
berand̾: ouccetur ouentus. Inminoribꝰ
aũ reb discuciendis sufficiet diaconi ᷤ¬
sa. paucis ad se de maiorib personis
ꝯuocatis. Sͥptum quoꝵ ẽ de consilio. U̾
ñ ẽ gubernator ꝓpłs corruit salus aũ
u multa ꝯsilia. Uiastulti recta ĩ cruli
eiꝰ. Qͥ aũ sapiens ẽ audit. ꝯsilia. fili sũ
ꝯsilio nͥl facias. et pꝰ fc̃m ñ penitebis. Si
forte fĩne ꝯsilio aliqͥd ꝓsꝑum habet
euentum. ñ excusat hõis p̃sumptõem:
fortune beneficium. sin aũ pꝰ ꝯsiliũ
ñ numꝙͣ errant. potestas que.ꝯ siliũ
q̃ siuit: rea ñ tenet᷑ p̃simptõis Nec
tam culpandꝰ ẽ qͥ credidit. quã quib
ip̃e etrando acquieuit. Egresse uͦ capi¬
tulum hiis quib oꝑtet operib ĩten¬
am autẽ missa dicatur. ad quã qͥdẽ
ut soroꝵ ꝯuentui nullatenꝰ pateant.

Expanded text:
tendatur. Unde et poetica est illa sententia: Fas est et ab hoste doceri. Quoties autem opus est consilio non differatur. Et si de rebus praecipuis est deliberandum, convocetur conventus. In minoribus autem rebus discutiendis sufficiet diaconissa paucis ad se de majoribus personis convocatis. Scriptum quoque est de consilio: « Ubi non est gubernator, populus corruit. Salus autem, ubi multa consilia . Via stulti recta in oculis ejus. Qui autem sapiens, audit consilia . Fili, sine consilio nihil facias, et post factum non poenitebis . » Si forte sine consilio aliquid prosperum habet eventum, non excusat hominis praesumptionem fortunae beneficium. Sin autem post consilium nonnunquam errant, potestas quae consilium quaesivit rea non teneatur praesumptionis. Nec tam culpandus est qui credidit, quam quibus ipse errando acquievit. Egressae vero capitulum iis quibus oportet operibus intentiam autem missa dicatur, ad quam quidem ut sororum conventui nullatenus pateant.
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudinẽ seqͥ. aut circa fr̃es inuidꝰ
et malignꝰ. quib u̾itas reuelat᷑. au cͥca
dm̃ingratus ẽ. cuiꝰ inspiratõe ecc̃aeirs
Itaq u̾itate manifestata cedat osuetudo
u̾itati. Item reuelatõe fr̃a u̾itatis. cedat
error ũitati. qi ⁊ petrus qͥ pͥꝰ ccũcidebat
cessit paulo p̾dicanti u̾itatẽ. Id̾ libro .iiͦii.
de bãpmo. frustra qͥ dẽ qui rõne uincũt᷑
ꝯsuetudinem nob̃ obiciunt qͣi cõsue¬

Expanded text:
es invidus est et malignus, quibus veritas revelatur: aut circa Deum ingratus est, cujus inspiratione Ecclesia ejus Itaque veritate manifestata, cedat consuetudo veritati. Item revelatione facta veritatis, cedat error veritati, quia et Petrus qui prius circumcidebat cessit Paulo praedicanti veritatem. » Idem, lib. IV De baptismo: « Frustra quidem qui ratione vincuntur consuetudinem nob
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhibemꝰ ut numꝙͣ consuetudo rõi p̃po¬
natur. nec unquam aͥd deffendatur.
qr sit ꝯsuetudo. s q rõ. nec qr sit usita¬
tum. ẜ qr bonũ. et tanto libentiꝰ extipi¬
atur. quanto melꝰ apparebit ailli oqn
iudaitantes legis antiquitate euͣngłio
p̃feramus. ad ꝙ. beatus augͦ. de cõcilio
cypani. pleraq afferens testimonia. qͦdã

Expanded text:
hibemus ut nunquam consuetudo rationi praeponatur, nec unquam aliquid defendatur, quia sit consuetudo, sed quia ratio; nec quia sit usitatum, sed quia bonum; et tanto libentius excipiatur, quanto melius apparebit. Alioquin Judaizantes legis antiquitatem Evangelio praeferamus. Ad quod beatus Augustinus de consilio Cypriani pleraque asserens testimonia, q
Abbreviated transcription (Latin):
hõiũ alm̃ta. tam periculosũ ẽ. ł damp¬
pientum diligent᷑ attendens. ad hoc
mariime nos dehortat᷑ dicẽs. linurio¬
sares ninum. et tumultuosa ebrietas.
Qͥcumq hiis delectat᷑ ñ erit sapiens.
Cui ue. cuiꝰ patri ue. cui rixe. cui fouer

Expanded text:
hominum alimenta tam periculosum est, vel dammaximus ille Sapientum diligenter attendens, ab hoc maxime nos dehortatur, dicens: Luxuriosa res vinum, et tumultuosa ebrietas. Quicunque his delectatur, non erit sapiens . Cui
Abbreviated transcription (Latin):
filium laudabr᷑ in illo. et ĩ medio domesti¬
coꝵ in illo głiabr᷑ Equꝰ in domitus euadet
durꝰ. et filius remissus euadet p̃ceps. Lac¬
ta filium tuũ. et pauentem ce faciet. lu¬
de cũ eo et ꝯtristabit te. In discussioneu
consilii cuilibet suam ꝓferre snĩam li¬
cebit.s. qͥcquid om̃ib uideat᷑. diaconis¬
sa decretum ĩmobile teneat᷑. in cuiꝰ ar¬
bit᷑o cuncta ꝯsistunt. Etiam siꝙ. absit
ip̃a fallatur. Etꝙ deteriꝰ ẽ ip̃a ꝯstituat.
usi ⁊ illud ẽ brati augustini. libro ꝯfes¬
sionũ. Multũ peccat qui inobediens
suis p̃latis in aliquo. si ł meliora eli¬
gat. quã ea que sͥ iubentur. Multo
pensandum ÷. Rene u̾o fit qͥcqͥd ꝑ obedi¬
entiam fit. etiam si ꝙ fit bonũ eẽmini¬
me uideatux ꝑ omnia itaq p̃latis:
obediend̃. qͣntacumq sint damꝑna
bñ obedire sufficit. nec suam sic̃ ꝓfes

Expanded text:
filium, laudabitur in illo, et in medio domestifilium, laudabitur in illo, et in medio domesticorum in illo gloriatur. Equus indomitus evadet durus, et filius remissus evadet praeceps. Lacta filium tuum, et paventem te faciet. Lude cum eo, et contristabit te . » In discussione vero consilii cuilibet suam proferre sententiam licebit, sed quidquid omnibus videatur diaconissae decretum immobile teneatur, in cujus arbitrio cuncta consistunt, etiamsi, quod absit! ipsa fallatur, et quod deterius est ipsa constituat. Unde et illud est beati Augustini libro Confessionum: « Multum peccat qui inobediens est suis praelatis in aliquo, si vel meliora eligat quam ea quae sibi jubentur. » Multo pensandum est. Bene vero fit quidquid per obedientiam fit, etiamsi quod fit bonum esse minime videatur. Per omnia itaque praelatis est obediendum quantacunque sint damna bene obedire sufficit; nec suam sicut profes
Abbreviated transcription (Latin):
culpa p̃sumat. nͥ cui iniunctũ fu̾it a
diaconissa. Scͥptum ẽ aũ de disciplina
correctõis. disciplinam dñi filimi ne
abicias. ne deficias cum ab eo corriꝑis.
Quem. it diligit dominꝰ corripit. ⁊
qͣi pater in filio complacet sͥ. Item. Qx
parcit u̾ge odit filium. Q ãdiligit
illũ instant̾ erudit. Pestilente flagel¬
lato stultꝰ sapientiorerit. Mulctato
pestilente sapientior erit paruulus.
Ragellũequo et chamꝰ asino. et uͥga dor¬
so imprudentium. Qͥ corripit hoĩem¬
grãm postea inueniet a pd̃ eum. magis
qͣm ille qui ꝑlingue blandum̃ta dai
pit. Omnis ã disciplina in p̃senti qͥd̃
uidetur neẽ gaudiis m̾oris. Poftea.
aũfructũ paccatissimũ excitatis ꝑ eã
reddet iꝰticie Confusio patrisẽ ĩ filio in¬
disciplinato. filia ã fatua ĩ deminora¬
tione erit. Qe diligit filiũ assiduat illi fla¬
gella. ut letettir in nouissimo. Ee docet

Expanded text:
culpa praesumat, nisi cui injunctum fuerit a culpa praesumat, nisi cui injunctum fuerit a diaconissa. Scriptum est autem de disciplina correctionis: « Disciplinam Domini, fili mi, ne abjicias. Ne deficias cum ab eo corriperis. Quem enim diligit Dominus corripit, et quasi pater in filio complacet sibi . » Item: « Qui parcit virgae, odit filium; qui autem diligit illum, instanter erudit . Pestilente flagellato stultus sapientior erit . Multato pestilente sapientior erit parvulus . Flagellum equo, et chamus asino, et virga dorso imprudentium . Qui corripit hominem postea inveniet apud eum, magis quam ille qui per linguae blandimenta dti quid videtur non esse gaudii, sed moeroris. Postea autem fructum pacatissimum exercitatis per eam reddet justitiae . Confusio patris est in filio indisciplinato, filia autem fatua in deminoratione erit . Qui diligit filium, assiduat illi flagella, ut laetetur in novissimo . Qui docet
Abbreviated transcription (Latin):
nemo est hõ qͥ g̾mane de uob̾sollicituͤ
Qͥ etiam nos ad disciplinã monast̾ii
pli̾mũ exhortans annexuit dicens.
fateor coramdo. ex quo dõ seruire cepi
quomͦ difficile sum exꝑtus melores
quã qui in monaft̾iis ꝓfec̾unt. Ita nõ
sum exꝑtus peiores ꝙͣ qui ĩ monaft̾iis¬
ceciderunt. Itaut hinc arbitror ĩ apo¬
calipsi scͥptum. Iustꝰ iustior fiat. et
sord id̾ sordescat adhuc. ẽanta gͥ cgrer¬
tionis districtio sit ut quecũq ĩ al¬
tera uid̾it ꝙ corrigendum sit et ce¬
lau̾it: grauiori subiaceat discipli¬
ne. quam illa q̃ hoc ꝯmisit. Nullagͥ uel
suum ł alt̾ius delictum accusare diffe¬
rat. Quecũq u̾o se accusans alias p̃¬
uen̾it sicut scͥptum ẽ. Iustꝰ pͥoi ẽ accu¬
sator sui. mitiorẽ m̾etur disciplinã.
si eiꝰ cessaũit negligentia. Nulla uͦ ali¬
am extusare p̃sumat. nͥ forte diaconis¬
sa ab aliis ignotam rei u̾itatẽ int̾roget.
Nulla uniquã aliamcedere ꝓ qͣcũq

Expanded text:
ua » Qui etiam nos ad disciplinam monasterii plurimum exhortans, annexuit, dicens: « Fateor coram Deo ex quo Deo servire coepi, quo modo difficile sum expertus meliores, quam qui in mona-steriis profecerunt, ita non sum expertus peiores, quam qui in monastceciderunt. » Ita ut hinc, arbitror, in Apocalypsi scriptum: « Justus justior fiat, et sordidus sordescat adhuc . » Tanta igitur correctionis districtio sit, ut quaecunque in altera viderit quod corrigendum sit, et celaverit, graviori subjaceat disciplinae, quam illa quae hoc commisit. Nulla igitur vel suum vel alterius delictum accusare differat. Quaecunque vero se accusans alias praevenerit, sicut scriptum est: « Justus prior est accusator sui , mitiorem meretur disciplinam, si ejus cessaverit negligentia. Nulla vero aliam excusare praesumat, nisi forte diaconissa ab aliis ignotam rei veritatem interroget. Nulla unquam aliam caedere pro quacunque
Abbreviated transcription (Latin):
cũ fcã fiu̾nt ñ sollicite corngantur:
Qes enim locus a pect̃õ penitꝰ exꝑł: O
diligent̾ beatus attendens augꝰ. cum
derum suum instrueret ita quodã loco
menunit. Quantũlibet .n. uigilet
disciplina domꝰ mee. hõ sũ ⁊ int̾ hoĩds
uiuo. Nec mͥarrogare audeo ut domus

Expanded text:
cum facta fuerunt non sollicite corrigantur. Quis enim locus a peccato penitus expers? Quod diligenter beatus attendens Augustinus, cum clerum suum instrueret, in quodam loco mini. quantum libet enim uigilet disciplina domus meae, homo sum et inter homines uiuo nec mihi adrogare audeo, ut domus
Abbreviated transcription (Latin):
contentisimꝰ. ut udelicet nemͣia suffi¬
ciant. ñ suꝑflua q̃rantur. Et ꝙ uiliꝰ
pot̾it comꝑari. ł faciliꝰ haberi. et sine
scandalo fumi: id ccedatur. Solũ qͥire
s. appetitus. Qͥ manducat inquit. nõ
manducantem fĩ sꝑnat. Qͥ nõ man¬
ducat manducantẽ ñ iudicet. Tu qͥs

Expanded text:
s . » Ut videlicet necessaria sufficiant, non superflua quaerantur. Et quod vilius poterit comparari, vel facilius haberi, et sine scandalo sumi, re concedatur. Solum quippesed appetitus. « Qui manducat, inquit, « non manducantem non spernat. Qui non manducat
Abbreviated transcription (Latin):
b. hiis aute ꝯmumonib it a se prepa¬
sionem et cõgruam satissrõem om̃s
accedant. et terno se panis et aque ie¬
iunio. et orõne freq̃nti purificent cũ
oĩ hũilitate et tremore. illam apłi t̾ri¬
bilem apd̃ se retractantes snĩam. Ita¬

Expanded text:
. His autem communionibus ita se praepasionem et congruam satisfactionem omnes accedant, et terno se panis et aquae jejunio et oratione frequenti purificent cum omni humilitate et tremore, illam Apostoli terribilem apud se retractantes sententia
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate. et sic ꝑ ordinẽ seriem noui
pectoris sui cellarirm hiis dapib locu¬
pletaũit: fc̃ uͥtutum floribadorna¬
ta soli sponso celesti cui ꝯmissa ẽ. cal.¬
catis cunctis q̃ mundi st̃ plac̾e fludeat¬
amquã intra claustra mona¬
sterii sanctimonialos canonite ui¬
lntntes ꝓprias solite sint hr̃e mansiu¬
culas. pp̃ anus tam̃ et infirmas debed
intra claustra ab albatissis mansio fi̾.
b atq infirmitatib miscd̃issime pos¬
sit opitulan. Quarũ curam abbatisse
ut pote spĩtales matros añ oĩa gerere
debẽt. ut hiĩs ea quib opꝰ hñt miseri¬
corditer ãministrent. S ⁊ cet̾e scĩmonia¬
les assessu eas freq̃nti uisitantes diui¬
naꝵ scͥpturaꝵ collocutionib demulce¬
ant. et suis facultatib eis ãminiculũ
p̃beant. sarumq imbecillitates et ĩfir¬
mitates cum caricate equamimit̾ portẽt.

Expanded text:
voluntate. Et sic per ordinem seriem Novi voluntate. Et sic per ordinem seriem Novi pectoris sui cellarium his opibus locupletaverit, tunc virtutum floribus adornata, soli sponso coelesti, cui commissa est, calcatis cunctis quae mundi sunt, placere studeatanquam intra claustra monasteri sanctimoniales canonice viventes proprias solitae sint habere mansiunculas, propter anus tamen et infirmas debet intra claustra ab abbatissis mansio fieribus atque infirmitatibus misericordissime possit opitulari. Quarum curam abbatissae, ut pote spiritales matres, ante omnia gerere debent, ut his ea quibus opus habent misericorditer administrent. Sed et caeterae sanctimoniales, accessu eas frequenti visitantes, divinarum Scripturarum collocutionibus demulceant, et suis facultatibus eis adminiculum prae beant, earumque imbecillitates et infirmitates cum charitate aequanimiter portent,
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ guiture carmen dulce moduletur:
S grauis. pallens. subtrisas. ac pu¬
dicicie ueterana. q̃ illam doceat. et as¬
suescat exemplo ad oratoẽs et psalmoᷤᷤ
nocte consurgere. mane ymuo can̾e.
et stare in acie qͣi bellatͥten xp̃i. horax
dieicursu ꝑacto. accensaq lucermi¬
la reddat sacrificiũ uesꝑtinum. Srcdi¬
es transeat. sic nox inueniat labo¬
raroq prsticuli. sic comedat ut sẽꝑ
esuriat. ut statĩ post cibum possit
legere. orare et psallere. ñ hãt collo¬
quia scłarium puellarum. ⁊ ma¬
larum uͥgiiũ contuberniis non
misceatur: balneaꝵ u̾o fomitib
sopitos ñ suscitet ignis. ꝓ gemiiᷤᷤ
et scrico diuinos codices ament. discat
pͥmum psalt̾im. crudiatur ĩ ꝓu̾biis
salomonis ad uitam. ꝯsuescat ĩ ecclia¬
ste calcare q̃ mundi st̾. sectetur in zob
u̾tutis et pacĩe exempla. ad elingelia
transeat. numqͣm ea positura de ma¬
nib apłorum acta et epłas tota cordiᷤ

Expanded text:
quae gutture carmen dulce moduletur: quae gutture carmen dulce moduletur: sed gravis, pallens, subtristis, et pudicitiae veterana, quae illam doceat, et assuescat exemplo, ad orationes et psalmos nocte consurgere, mane hymnos canere et stare in acie quasi bellatricem Christi. Horarum diei cursu peracto, accensaque lucernula, reddat sacrificium vespertinum. Sic dies transeat, sic nox inveniat laboraroque pisciculi. Sic comedat ut semper esuriat, ut statim post cibum possit legere, orare et psallere. Non habeat colloquia saecularium puellarum, et malarum virginum contuberniis non misceatur. Balnearum vero fomitibus sopitos non suscitet ignes. Pro gemmis et serico, divinos codices amet. Discat primo Psalterium, erudiatur in Proverbiis Salomonis ad vitam, consuescat in Ecclesiaste calcare quae mundi sunt. Sectetur in Job virtutis et patientiae exempla. Ad Evangelia transeat, nunquam ea positura de manibus. Apostolorum Acta et Epistolas tota cordis imbibat
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sub ipẽ uͥtutum. post quã gͣndiuscu¬
la fu̾it. et in exemplum sponsi sui sa¬
pientia et etate. et gr̃a a pd̾ dm̃ ⁊ hoĩes
crescere ceꝑit. ꝑgat ad templũ ueri pr̃iᷤ
cum ꝑentib sius. s cũ illis ñ egrediat᷑
de templo. et nusꝙͣ ab eis inueniat᷑.
nͥ ĩ auditu sc̃ax scripturax. stusquã
exeant forasne inueniant eã qͥ cͥtue¬
unt ciuitate. et uuln̾ent pudiciciam
eiꝰ. auferentes terstrũ. et nudam in
sanguine derelinquãt. Non uescat᷑ ĩ
publico. ne uideat cibꝙ quos desid̾et.
discat iam ẽc uinũ ñ bibere. ĩ quo ẽ
luxuria. usc ad ꝑfectam tam̃ exatem
se indulgentiam modico utat᷑ uino. ⁊
carnium edulio sustentet᷑. Nullus iu
uenis. nullus cincinatus arrideat. ni¬
giliarsi et sollempnes ꝑnoctatões sie
te discedat. Non cum ancillis ĩ aurib
susurret.s ꝙ uni loqͥtur om̃s ĩ celligãt.
Sitei comes ñ compta. atq formosa.

Expanded text:
nisi sub specie virtutum. Postquam grandiuscunisi sub specie virtutum. Postquam grandiuscula fuerit et in exemplum sponsi sui, sapientia, aetate et gratia apud Deum et homines crescere coeperit, pergat ad templum veri Patris cum parentibus suis: sed cum illis non egrediatur e templo, et nusquam ab eis inveniatur, nisi in auditu sanctarum scripturarum. Nusquam exeat foras, ne inveniant eam qui circumeunt civitatem, et vulnerent pudicitiam ejus auferentes theristrum, et nudam in sanguine derelinquant. Non vescatur in publico, ne videat cibos quos desideret. Discat jam nunc vinum non bibere, in quo est luxuria: usque ad perfectam tamen aetatem propter indulgentiam modico utatur vino, et carnium edulio sustentetur. Nullus ei juvenis, nullus cincinnatus arrideat. Vigiliarum dies et solemnes pernoctationes sic em a nutrice discedat. Non cum ancillis in auribus susurret, sed quod uni loquitur omnes intelligant. Sit ei comes non compta, atque formosa,
Abbreviated transcription (Latin):
audire. nͥl loqui. nͥ ꝙ ad timorẽ dei ꝑti¬
net. ẽurpia u̾ba non intelligat. canti¬
ca mundi ignoret. adhuctenera. lin¬
gua psalmis dulcib imbuat᷑ procul
sit etas lasciua. pu̾oꝵ hãt modestã ge¬
rulam. nutͥtem grauem. discat ĩpue¬
ricia. cui imꝑatori tymncula nutͥat᷑.
Ip̃e h̃ĩtus et uestitus doceat eam cusꝑ
missa sit. aure eiꝰ ñ ꝑforent᷑. nec oraxp̃o
osecrata cerosa ⁊purpurisso depin¬
gant᷑. nec aurũ et margarite collũ eiꝰ
depͥmant nec capd̃ sacratũ gemnus
oneretur. s enim hãt alias marga¬
ritas. quib postea uenditis: emptura ẽ
p̃ciosissimum margaritũ. Sit nubͥx eiuᷤ
sollicita et peudens. ut ea q̃ nutrimꝰ
ne ꝑcuciat᷑ a mꝑa. ne bibat de aureo ca¬
lice babylonis. nec cũ dina egrediatur
uid̾e filias regionis. neludat pedib.
et trahat tunicas. qi uenena sidant᷑
nͥ melle cͥcimilita. et uicia ñ decipiũt

Expanded text:
audire, nihil loqui, nisi quod ad timorem Dei pertiaudire, nihil loqui, nisi quod ad timorem Dei pertinet, turpia verba non intelligat, cantica mundi ignoret. Adhuc tenera lingua psalmis dulcibus imbuatur, procul sit aetas lasciva puerorum, habeat modestam gerulam, nutricem gravem. Discat in pueritia cui imperatori tiruncula nutriatur. Ipse habitus et vestitus doceat eam, cui promissa sit. Aures ejus non perforentur, nec ora Christo consecrata cerussa et purpurisso depingantur: nec aurum, et margaritae collum ejus deprimant; nec caput sacratum gemmis oneretur: sed habeat alias margaritas, quibus postea venditis emptura est pretiosissimum margaritum.Sit nutrix ejus sollicita et prudens, ut ea, quae nutritur, ne percutiatur a vipera. Ne bibat de aureo calice Babylonis; nec cum Dina egrediatur videre filias regionis; ne ludat pedibus, et trahat tunicas: quia venena non dantur nisi melle circumlita, et vitia non decipiunt,