comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pidemoffensionis. & petramscandali. & gratiamxp̃i non agnouerunt: Acce¬
peruntenim legem qua fierentrei. non quo liberarent᷑ areatu : Deniq quid
deillis aplr dicit: Testimonium cir perhibeo: quia zelum dĩ habent. sed ñ
sccundumscientiam: Quidest quod dixit. Zelum dĩ habent iudaei.
sed non secundum scientiã. Audi quid sit non secundum scientiã : Ignoran
Siergo ideo non secundum scientiam Zelum dĩ habent. quia ignorant dĩ iust¬
tiam. & uolunt suam constituere. quia sẽ exseipsis iustificant. Ideo gratiã
dĩ non cognouerunt. quia gratiss aluarinoluerunt: Quis ẽ quiñ saluat᷑
gratis . In quo ñ inuenits aluator quid coron&: sed quiddamn&. Non in¬
uenit merita honorum. sed inuenit merita suppliciorum: Siagattamquã
ueraciter. ex regulalegis proposita. damnandus ẽ peccator: Hancre¬
gulamsi ager&. quem liberar&. om̃s peccatores inuenit. Solus sine

Expanded text:
pidem offensionis et petram scandali, et gratiam Christi non agnoverunt. Accepidem offensionis et petram scandali, et gratiam Christi non agnoverunt. Acceperunt enim Legem qua fierent rei, non qua liberarentur a reatu. Denique quid de illis Apostolus dicit? Testimonium enim perhibeo illis quod zelum Dei habent, sed non secundum scientiam. Quid est quod dixit, Zelum Dei habent Judaei, sed non secundum scientiam? Audi quid sit, non secundum scientiam: Ignoranttitiae Dei non sunt subjecti . Si ergo ideo non secundum scientiam zelum Dei habent, quia ignorant Dei justitiam et volunt suam constituere, quasi ex seipsis justi fiant; ideo gratiam Dei non cognoverunt, quia gratis salvari noluerunt. Quis est qui salvatur gratis? In quo non invenit Salvator quod coronet, sed quod damnet; non invenit merita bonorum, sed invenit merita suppliciorum. Si agat tanquam veraciter ex regula Legis proposita, damnandus est peccator. Hac regula si ageret, quem liberaret? Omnes peccatores invenit: solus sine
Abbreviated transcription (Latin):
Quaerunt. quare: Esuriui & nonde¬
distis mihi manducare: Contempnebanttunc: quando esurientixp̃o non
dabanterbum. Quandositientinondabant potum. Quando nudum non
uestiebant. peregrinum non suscipiebant. ae grotantem nonuis itabant:¬
unccontempnebant: cum coeperintillis istaenu merari . Confundentur : Et
haec confusio in acternum erit : Hanctimensistequi pau&. uelcuius addm̃ ẽ
mentis excessus. hocrogat : Inted ñe speraui non confundar in aeternum. in
tua iustitia eruemẽ & exime mẽ : Namsiattendas adiustitiam meã damnas
me. Intuaiustitia erueme : Estenim iustitia dĩ quae & nr̃a fit cum donat᷑
nobis : Ldeo dĩ iustitia dicitur. nehomoseput& ascipso habere iustitiam.
Sicenim dicitapls paulus credentiineum quiiustificatimpium. Quisẽ qui iusti¬
ficatimpiũ .: & Qui eximpio facitiustum: Deputat᷑ fides eiꝰ adiustitiam: Iudȩi
uero quias uis uiribus seputabantimplere posseiustitiam. offenderunt in la¬

Expanded text:
 quare? Esurivi enim, et non dedistis mihi manducare . Contemnebant tunc quando esurienti Christo non dabant cibum, quando sitienti non dabant potum, quando nudum non vestiebant, peregrinum non suscipiebant, aegrotantem non visitabant, tunc contemnebant: cum coeperint illis ista enumerari, confundentur, et haec confusio in aeternum erit. Hanc timens iste qui pavet, vel cujus ad Deum est mentis excessus, hoc rogat, In te, Domine, speravi, non confundar in aeternum. 6. Et in tua justitia erue me, et exime me: nam si attendas ad justitiam meam, damnas me. In tua justitia erue me. Est enim justitia Dei, quae et nostra fit, cum donatur nobis. Ideo autem Dei justitia dicitur, ne homo se putet a seipso habere justitiam. Sic enim dicit apostolus Paulus: Credenti in eum qui justificat impium quid est, qui justificat impium? qui ex impio facit justum deputatur fides ejus ad justitiam . Judaei vero quia suis viribus se putabant implere posse justitiam, offenderunt in la
Abbreviated transcription (Latin):
um. & ibi sit insoci& ate scõrum: neturbolenti aliquid pulueris
patiatur: Perdur& ergo quia & dñs cum dixiss&. qm̃ ab un¬
dauit in iquitas. refrigesc& caritass multorum. nepraenun¬
tiataista habundantia. iniquitatis laborarent. nutarentq pedes
prĩ. Continuo subiecit quod fideles eriger& : Quod consolaret᷑
atq firmar& dicens: Qui perseuauerit usq infi
hics aluus erit ÷. At tendeitaq istum. quantum mihi uidetur. in
hactribulatione positum: Quando quidem pasitus intribu¬
latione quas idolere deb&: Tribulatio enim dolorem hab& cori¬

Expanded text:
um, et ibi sit in societate sanctorum, ne turbulenti aliquid pulveris um, et ibi sit in societate sanctorum, ne turbulenti aliquid pulveris patiatur. Perduret ergo, quia et Dominus cum dixisset, Quoniam abundabit iniquitas, refrigescet charitas multorum; ne praenuntiata ista abundantia iniquitatis labarent nutarentque pedes nostri, continuo subjecit, quod fideles erigeret, quod consolaretur atque firmaret, dicens: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . 3. Attende itaque istum, quantum mihi videtur, in hac tribulatione constitutum. Quando quidem positus in tribulatione quasi dolere deberet tribulatio enim dolorem habet co
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ dicit: Qm̃ abundant iniquitas. sefrigesc&
caritas multorum: Primo enim commendata paucitate scõrum. Tamquã
missis retibus multiplicata est ecclesia. & captisunt innumerabiles dequib
p̃dictumerat : Adnuntiaui & locutus sum multiplicati sunt supernume¬
rum. qui &iamn auigio magna praemerent & retiarumperent: sicut ẽ
positumin illa primapiscatione ante passionem dnĩ. Exhisitaque
multitudinibus ex aggeratis. quibus ꝑ pascha sic reficiuntur. aecclesae.
ut turbas ipsorum parietum recus & angustia. Quomodo autem nontri¬
buletur istedehac multitudine: quando uid& ipsos implere theatra.
& amphitheatra. Qui paulo ante ecclesias impleuerunt : ipsos inneqͥ¬
tiis. Quipaulo ante in laudibus dĩ: ipsos blas phemare dm̃. Quire¬
spondebant. amen dõ Permaneat. dur&. Non deficiat. &iam in
multitudine copiosa. iniquorum : quianec granum deficit inmulti¬
tu dine palearum. quousq postuentilationem mittatur. in horre¬

Expanded text:
s dicit: Quoniam abundabit iniquitas, refrigescet charitas multorum ? Primo enim commendata paucitate sanctorum, tanquam missis retibus, multiplicata est Ecclesia, et capti sunt innumerabiles, de quibus praedictum erat. Annuntiavi et locutus sum, multiplicati sunt super numerum ; qui etiam navigia premerent, et retia rumperent, sicut est positum in illa prima piscatione ante passionem Domini. Ex his igitur multitudinibus exaggerati sunt, quibus per Pascha sic referciuntur ecclesiae, ut turbas ipsorum parietum recuset angustia. Quomodo autem non tribuletur iste de hac multitudine, quando videt ipsos implere theatra et amphitheatra, qui paulo ante ecclesias impleverunt? ipsos in nequitiis, qui paulo ante in laudibus Dei? ipsos blasphemare Deum, qui respondebant, Amen Deo? Permaneat, duret, non deficiat etiam in multitudine copiosa iniquorum, quia nec granum deficit in multitudine palearum, quo usque post ventilationem mittatur in horre
Abbreviated transcription (Latin):
Quõ ds̃ in generatione
iusta est: id est. non est in eis quidiligunt sđm In iustum ẽ enim relinquere secu¬
lorum conditorem. & diligere seculum. et seruire creaturae potius quam cre¬
atori : Consilium in opis confudistis quõ dñs spes eius est: Id est contempsistis
humilem aduentum filiidĩ. quia in eo non uidistis pompam scłi: Ut hi quos uo¬
cabat. in dõsolo spem ponerent . non in rebus transeuntib Quis dubit exsi¬

Expanded text:
Quoniam Deus in generatione Quoniam Deus in generatione justa est: id est, non est in eis qui diligunt saeculum. Injustum est enim relinquere saeculorum conditorem, et diligere saeculum, et servire creaturae potius quam Creatori . Consilium inopis confudistis, quoniam Dominus spes ejus est: id est, contempsistis humilem adventum Filii Dei, quia in eo non vidistis pompam saeculi: ut hi quos vocabat, in Deo solo spem ponerent, non in rebus transeuntibus. 8. vers
Abbreviated transcription (Latin):
enimuiae malorum hominum plenae sunt laborib &miseria . Ideo dñs clamat.
cite ame quõ mitissum & humilis corde : Iugum enim meum leneẽ & onus
meum leue est: &uiam pacis non cognouerunt: hanc utiq quamdñs ut dixit
commemorat: iniugo leni & sartina leui : Non est timordĩ ante oculos eorum
sicut cybumpanis. Id est cottidie: cybus enim panis cottidianus est. Deuorant
autem populum qui sua commoda exillo capiunt : Non referentes ministeri¬
Illic trepid auerunt timore ubi non erattimor. Id est indamnorerum tempora¬
lium .: Dixerunt euim si relinquamus. sic : credent incum om̃s. & uenientroma¬
ni. & tollent nobis & locum et gentem: Timuerunt regnum terrenum amitte¬
re ubinonerat timor: & amiserunt regnum caelorum quod timere debueran
& hoc de omnib: temporadib commodis intellegendum est: Quorum amissio
nem cumtiment homines : ad aeterna nonueniunt. Quõ ds̃ ingeneratione

Expanded text:
enim malorum hominum viae plenae sunt laboribus et miseria; ideo Dominus clamat: enim malorum hominum viae plenae sunt laboribus et miseria; ideo Dominus clamat: cite a me quoniam mitis sum et humilis corde: jugum enim meum lene esest . Et viam pacis non cognoverunt: hanc utique quam Dominus, ut dixi, commemorat, in jugo leni et sarcina levi. Non est timor Dei ante oculos eorum: sicut cibum panis: id est quotidie; cibus enim panis quotidianus est. Devorant autem populum, qui sua commoda ex illo capiunt, non referentes ministeriIllic trepidaverunt timore, ubi non erat timor: id est, in damno rerum temporalium. Dixerunt enim: Si relinquamus eum sic, credent in eum omnes, et venient Romani, et tollent nobis et locum et gentem . Timuerunt regnum terrenum amittere, ubi non erat timor: et amiserunt regnum caelorum, quod timere debuerant. Et hoc de omnibus temporalibus commodis intelligendum est, quorum amisnem cum timent homines, ad aeterna non veniunt. 7. vers. 6.
Abbreviated transcription (Latin):
Prospic̃ autem dr̃is. ut uideat: peranimasscãs suas quod significat id quod dic¬
tum est decaelo: Namperse ipsum nihil eum lat&. Om̃s declinauerunt.
quib supradictum est. non est qui faciat bonum non est usq adunum: Simi¬
liter ut supra intellegendum est.: Sepulchrum patens ẽ guttur eorum
Aut uoracitas significa t᷑ in hiantis gulae : aut in allegoria quia occidunt.¬
& quas deuorant inter fectos eos quibus suorum mrorum ꝑuersitatem ꝑsuadent:
Cui simile est econtrario quod dictum est p&ro. macta & manduca. ut in suam
omes est uoratib cadulatio & omnibus malis : Uenenum aspidum sublabus
eorum: uenenum dolum dic̃. Aspidum autem. quia nolunt audire precep¬
uerba in cantantis: Quod in alio psalmo euidentius dicitur.: Quorum osma¬
ledictione & a maritudine plenum est. hoç ẽ uenenum aspidum: ue loces
pedes eorum ad effundendum sanguinem: Consu&udinem malefaciendi ⁊

Expanded text:
Prospicit autem Dominus, ut videat per animas sanctas suas: quod significat id quod dicProspicit autem Dominus, ut videat per animas sanctas suas: quod significat id quod dictum est, de coelo; nam per seipsum nihil eum latet. 4. vers. 3. Omnesquibus supra dictum est. Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum: similiter ut supra intelligendum est. Sepulcrum patens est guttur eorum. Aut et quasi devorant interfectos eos, quibus morum suorum perversitatem suadent. Cui simile est, e contrario, quod Petro dictum est, Macta, et manduca, ut in suam comes est voracibus adulatio et omnibus malis. Venenum aspidum sub labiis eorum: Venenum dolum dicit; aspidum autem, quia nolunt audire praecepverba incantantis , quod in alio psalmo evidentius dicitur. Quorum os maledictione et amaritudine plenum est: hoc est, venenum aspidum. Veloces pedes eorum ad effundendum sanguinem: consuetudine malefaciendi.
Abbreviated transcription (Latin):
Non est qui faciat bonum. non est usq adunum: Usq adunum. uel cum
ipso uno potest intellegi. ut nullus hominum intellegat᷑. Uel preterunũ
ut intellegictur dñs xp̃s.: Sicut dicimus Iste ager usq ad mare est. & non
utiq simul camputamus & mare :: &iste est melior intellectꝰ. ut nemo in¬
tellegutur fecisse bonitatem usq ad xpm̃. Qui a non potest quisq homi¬
num facere bonitatem. nisi ipse monstrauerit. Et illuduerum est quia
usq: quo quisq cognos catunum dm̃. non potest facere bonitatem.: Dñs de¬
caelo ꝓspexit suꝑfilios hominum. ut uidert si est intellegens aut requi¬
rens dm̃.: Suꝑ iudaeos potest intellegi. ut honoratius eos appellauerit
filios hominum. propter unius dĩ cultum. in comparatione gentilium: De
quibus arbitror superius dictum. Dixit in prudens in cordesuo non est ds̃ &cet᷑

Expanded text:
. Non est qui faciat bonitatem, non est usque ad unum. Usque ad unum: vel cum . Non est qui faciat bonitatem, non est usque ad unum. Usque ad unum: vel cum ipso uno potest intelligi, ut nullus hominum intelligatur: vel praeter unum, ut accipiatur Dominus Christus; sicut dicimus, Iste ager usque ad mare est; non utique simul computamus et mare. Et iste est melior intellectus ut nemo intelligatur fecisse bonitatem usque ad Christum; quia non potest quisquam hominum facere bonitatem, nisi ipse monstraverit: et illud verum est; quia usquequo quisque cognoscat unum Deum, non potest facere bonitatem. 3. coelo prospexit super filios hominum, ut videat si est intelligens aut requirens Deum. Super Judaeos potest intelligi, ut honoratius eos appellaverit filios hominum, propter unius Dei cultum, in comparatione Gentilium de quibus arbitror superius dictum: Dixit imprudens in corde suo, Non est Deus, et caetera.
Abbreviated transcription (Latin):
Cantabo corde psullam operib: dño quod solus uid& Nomini autem
dñi : qđ apud homines in notescit: quod non illi. sed nobis ẽ utile.
FINIT PSALMUS XII MUS.¬
legis xp̃s. ad iustitiam omni credenti. sic̃ a postolus dic̃: Illi credimus qua¬
do in cipimus uiambonam in gredi. Ipsum uidebimus cum ꝑuenerimus. &
ideo ipsefinis.: Dixit insipiens incordesuo nonẽ ds̃ Nec ipsi enim sa¬
crilegi. & de testandi quidam philososi. qui ꝑuersa & falsa de dõsentiunt.
ausi sunt dicere non est ds̃ Ideo ergo dixit incorde suo. quia nemo hoc
aud& dicere. etiam si ausus fuerit cogitare. : Corrupti sunt & ab homina¬
biles factisunt. In affectionib suis.:Id est dum amant hoc seculum. & non
am ant dm̃.: Ipsae sunt affectiones quae corrum punt animam. & sic ex¬
cecant. ut possit &iam in prudens dicere in cordesuo. nonẽ ds̃. Sicut enĩ
non ꝓbauerunt dm̃ habere in notitia. dedit illos ds̃ in reprobum sensum

Expanded text:
cantabo corde, psallam operibus Domino, qui solus videt: nomini autem cantabo corde, psallam operibus Domino, qui solus videt: nomini autem Domini, quod apud homines innotescit, quod non illi sed nobis est utile. IN PSALMUM XIII.istus, ad justitiam omni credenti , sicut Apostolus dicit. Illi credimus, quando incipimus viam bonam ingredi; ipsum videbimus, cum pervenerimus: et ideo ipse finis. 2. Dixit imprudens in corde suo: Non est Deus. Nec ipsi enim sacrilegi et detestandi quidam philosophi, qui perversa et falsa de Deo sentiunt, ausi sunt dicere, Non est Deus: ideo ergo, Dixit in corde suo; quia hoc nemo audet dicere, etiam si ausus fuerit cogitare. Corrupti sunt et abominabiles facti sunt in affectionibus suis: id est, dum amant hoc saeculum, et non amant Deum: ipsae sunt affectiones quae corrumpunt animam, et sic excnon probaverunt Deum habere in notitia, dedit illos Deus in reprobum
Abbreviated transcription (Latin):
Ex audirefestur adid qđ dictum est. Usq quo obliuis cerisme infinem In¬
lumina oculos meos : neum quam obdormiam in mostem: Oculos cordis opor¬
micus meus praeualui ad uersus eum. : Di aboli insultatio metuenda est.
Quitribulant me : ẽxultabunt. si motus fuero: Diabobs& angeli eius. qui
non ultarunt de iustouiro iob cum eum tribularent: quia non est motus.
id est destabilitate fidei non recessit .: Ego autem intua misericordia
speraui : quia id ipsum quod non mouerut homo & fixus in dño ꝑman&:
Non sibi deb& tribuere: necumse gloriatur non essemotum: ipsa super¬
bia moueatur.  Exultabit cormeum in salutarituo In xp̃o: insapien¬
tia dĩ.: Cantabo dño quibona tribuit mihi: Bona spiritalia. non ad
cum gicudio gratias ago : & ordinatissime ut or corpore : qͥuliꝰ est cantus
anim aespiritalis.: Si autem aliqua hic differentia considerionda est:

Expanded text:
Exaudi, refertur ad id quod dictum est, Usquequo oblivisceris me in finem? IlExaudi, refertur ad id quod dictum est, Usquequo oblivisceris me in finem? Illumina oculos meos, ne unquam obdormiam in morte. Oculos cordis opor. Nequando dicat inimicus meus: Praevalui adversus eum. Diaboli insultatio metuenda est. Qui tribulant me exsultabunt, si motus fuero. Diabolus et angeli ejus: qui non exsultaverunt de justo viro Job, cum eum tribularent; quia non est motus Job I, 22, id est, de stabilitate fidei non recessit. 6. vers. 6. Ego autem in tua misericordia speravi. Quia idipsum quod non movetur homo et fixus in Domino permanet, non sibi debet tribuere, ne cum se gloriatur non esse motum, ipsa superbia moveatur. Exsultabit cor meum in salutari tuo: in Christo, in Sapientia Dei. Cantabo Docum gaudio gratias ago, et ordinatissime utor corpore, quod est cantus animae spiritualis. Si autem aliqua hic differentia consideranda est,
Abbreviated transcription (Latin):
INIS ENIA LEGIS XẼS : AD IUSTITIAM. OMNI CREDENTI
Vsque quo dñẽ obliuis cerisme infinem.: Id est differsme acdintellegen¬
idum xp̃mspĩ taliter : qui ẽ dĩ sapientia: & rectus finis omnis intentionis
animae: Quo usq auestis faciem tuam ame: Sicut non obliuis citur
ds̃ : sic nec faciem a uestit : sedmore nostro scriptura loquitur: Auestere
autem faciem ds̃ dicitur : dum nondat animae notitiam sui : quȩ
mea : Consiliononẽ opus nisi in aduersis.: Ergo quam diuponam consi¬
lia in animamea : itadictum est : quam diu ero in aduersis. Aut ceste responsio
est : ut istesit sensus : Tam diudne obliuis ceris me infinem: & tam diu auestis
faciemtuam ame. : Quam diuponam consiliũ in anima mea: Ut nisi posuerit¬
quisq consilium in anima sua : ut ꝑfecte operetur misericordiam : non eumdirigit
continuatianem signisi cat: Aut dies ꝓtempore intellegit᷑. A quo sequisq de¬
siderans exui : dolorem ponit in corde : de precans ad aeterna conscendere

Expanded text:
inis enim Legis Christus ad justitiam omni credenti . Usquequo, Domine, oblivisceris me in finem? id est, differs me ad intelligendum Christum spiritualiter, qui est Dei Sapientia, et rectus finis omnis intentionis animae. Quo usque avertis faciem tuam a me? Sicut non obliviscitur Deus, sic nec faciem avertit; sed more nostro Scriptura loquitur: avertere autem Deus faciem dicitur, dum non dat animae notitiam sui, quae mea? Consilio non opus est, nisi in adversis. Ergo, Quamdiu ponam consilium in anima mea, ita dictum est, Quamdiu ero in adversis? Aut certe responsio est, ut iste sit sensus, Tamdiu, Domine, oblivisceris me in finem, et tamdiu avertis faciem tuam a me, quamdiu ponam consilium in anima mea: ut nisi quisque posuerit consilium in anima sua ut perfecte operetur misericcontinuationem significat, ut dies pro tempore intelligatur; a quo se quisque desiderans exui, dolorem ponit in corde, deprecans ad aeterna conscendere,
Abbreviated transcription (Latin):
editur cito tollitur. Floruit enim ut flos fo
& faciem adillud quod manet: euigilante xp̃o: iam tempestas illa
non quatiet cortuum : non obplebunt fluctus nauem tuam: quiu
fides tua imperat uentis & fluctibus. &transiet periculum: Ad
hoc pertinet fratres totum: quicquid dicit apostolus. de exuendo
ueterem hominem. Irascimini & nolite peccare. sol non occidat
super iracundiamneque locum detis diabolo: Uetus ergo dabet

Expanded text:
d temporaliter conceditur, cito tollitur. Floruit enim ut flos fen faciem ad illud quod manet. Evigilante Christo jam tempestas illa non quatiet cor tuum, non opplebunt fluctus navim tuam: quia fides tua imperat ventis et fluctibus, et transiet periculum. Ad hoc enim pertinet, fratres, totum id quod dicit Apostolus, de exuendo veterem hominem. Irascimini, et nolite peccare: sol non occidat super iracundiam vestram: neque locum detis diabolo: vetus ergo dabat
Abbreviated transcription (Latin):
cum ihs quidem autͥdormit ihs̃. fides tua quae est deibũ obdor¬
miuit : Surguntꝰ procellae stagni huius: Vides malos florere: bo¬
nos laborare : temptatio est. fluctus est: et dubitat animatuca
Oas i psa est iustitituci : utmali floreant. boni laborant. dicis dõ
ipse est iustitia tua. &ds̃ tibi ipsa est fidestua.⁊ haec enim tibi promi¬
sit adhoc xp̃ianus factus es. ut insaeculo isto floreres .Torqueris. quic
hic mali florent. qui cum diabolo postea torquebuntur: Sed unde
hocdicis.E Vnde fluctibus stagni & tempestate turbaris: quia
dormit ihs̃: idest quia fides tua quae est deihũ: sopita est incorde
tuo⁊ Quid facis ut libereris. Excita ihm̃ & dic: Magister perimus
Mouent᷑ enim incerta stagni : perimus: Fuigilabit ille idest redit
adte fidestua. Et ad uutnte illo considerabis in anima tua : quia¬
ea quaedantur modo malis : Noncum illis perseuerabunt. Aut enim
uiuentes eos deserunt: Aut amorientibus deseruntur. Tibi autem

Expanded text:
cum Jesu. Quid est autem, dormit Jesus? Fides tua quae est de Jesu, obdormivit. Surgunt procellae stagni hujus, vides malos florere, bonos laborare; tentatio est, fructus est. Et dicit anima tua: O Deus, ipsa est justitia tua, ut mali floreant, boni laborent? Dicis Deo: Ipsa est justitia tua? Et Deus tibi: Ipsa est fides tua? Haec enim tibi promisi? ad hoc christianus factus es, ut in saeculo isto floreres? torqueris, quia hic mali florent, qui cum diabolo postea torquebuntur? Sed unde hoc dicis? unde fluctibus stagni et tempestate turbaris? Quia dormit Jesus, id est, quia fides tua quae est de Jesu, sopita est in corde tuo. Quid facis ut libereris? Excita Jesum, et dic, Magister, perimus . Movent enim incerta stagni: perimus. Evigilabit ille, id est, rediet ad te fides tua; et adjuvante illo, considerabis in anima tua, quia quae dantur modo malis, non cum illis perseverabunt: aut enim viventes eos deserunt, aut a morientibus deseruntur; tibi autem
Abbreviated transcription (Latin):
uersu. ubi dictum est saturati sunt porcina. Nonnulla exemplaria saturatis
filiis habens. Ex ambiguo enimgreco. interpr&atio duplexuenit .: Filios aũ
opera intellegimus.: Et sic̃ bona opera bonos filios. Ita malos mala

Expanded text:
versu ubi dictum est Saturati sunt porcina, nonnulla exemplaria Saturati sunt versu ubi dictum est Saturati sunt porcina, nonnulla exemplaria Saturati sunt filiis habent. Ex ambiguo enim graeco interpretatio duplex evenit. Filios autem, opera intelligimus; et sicut bona opera bonos filios, ita malos mala
Abbreviated transcription (Latin):
cis manustuae: hoc est uirtutis tuae : hoc est ab inimicis meis.: Dñe ꝑdens de¬
Dñe ꝑdens de
terra disꝑtire eos: inuita eorum.: Dñẽ ꝑdens eos deterra. quam in habitant:
dis ꝑtire eos ꝑ orbem terrarum in istauita: quam solam suam uitam putant.
quia ae ternã desperant.: Et de absconditis tuis adimpl&us est uenter eoꝵ.:
N on solum autemista poena eos consequitur uisibilis. sed &iam depeccatis. quȩ
tamquam tenebrae ubsconduntur alumine ueritatis tuaes adimpl&a estme¬
moria eorum. ut obliuis cantur dm̃.: Saturati sunt porcina: saturati sunt in¬
munditia Conculcantes margaritas sermonum dĩ . Et reliquerunt reliqui¬
corde sordido & tenebroso. lucem sapientiae uidere non possunt. In tua iusti¬
tia apparebo in conspectutuo.: Saturabor dummanifestabitur gloriatua
cum illi saturati sint inmunditia sua. ut me intellegere non possint. ego satu¬
rabor dummanifestabitur gloriatua. in his quime intellegunt. S ane in illo

Expanded text:
cis manus tuae, hoc est virtutis tuae, hoc est ab inimicis meis. Domine, perdens de terra, dispertire eos in vita eorum: Domine, perdens eos de terra quam inhabitant, dispertire eos per orbem terrarum in ista vita, quam solam suam vitam putant qui aeternam desperant. Et de absconditis tuis adimpletus est venter eorum: non solum autem ista poena eos consequetur visibilis; sed etiam de peccatis, quae tanquam tenebrae absconduntur a lumine veritatis tuae, adimpleta est memoria eorum, ut obliviscantur Deum. Saturati sunt porcina: saturati sunt immunditia, conculcantes margaritas sermonum Dei. Et reliquerunt reliquicorde sordido et tenebroso lucem sapientiae videre non possunt, in tua justitia apparebo in conspectu tuo. Satiabor dum manifestabitur gloria tua: et eum illi saturati sunt immunditia sua, ut me intelligere non possint, ego satiabor dum manifestabitur gloria tua, in his qui me intelligunt. Sane in illo
Abbreviated transcription (Latin):
at: Et propterea illis parcat: ne onerosasit illi poena eorum. aut ne ira¬
cundiȩ tempestate turb&ur: Quomodo pleriq: homines faciunt: dissimula¬
ta uindicta: nelichorent. aut irascantur.: Tibi derelictus est pauper. Ideo
enim pauper est : Ideo omnia huius mundi temporalia contempsit: ut tusis
tantum spes eius: Pupillo tueris ad uitor. Id est eicumoritur pater hic mun¬
dus. ꝑ quem carnaliter genitus est: sed potest &iam dicere : Mundus crucifixus
mihi est & egomundo: Talib enim pupillis patersit ds̃. : Doc& quippedñs.
pupillos fieri discipulos suos quib dic̃: neuobis dicatis patrem interris. Cui¬
us rei exemplum prior ipsedicendo: Quae mihimater. autqui fr̃s.: Unde uo

Expanded text:
at, et propterea illis parcat, ne onerosa illi sit poena eorum, aut ne iracundiae tempestate turbetur, quomodo plerumque homines faciunt, dissimulantes vindictam, ne laborent, aut irascantur. 31. Tibi derelictus est pauper. Ideo enim pauper est, id est, omnia hujus mundi temporalia bona contempsit, ut tu sis tantum spes ejus. Pupillo tu eris adjutor; id est, ei cui moritur pater hic mundus, per quem carnaliter genitus est, et jam potest dicere: Mundus mihi crucifixus est, et ego mundo . Talibus enim pupillis pater fit Deus. Docet quippe Dominus pupillos fieri discipulos suos, quibus dicit: Ne vobis dicatis patrem in terris . Cujus rei exemplum praebuit prior ipse dicendo: Quae mihi mater, aut qui fratres Unde vo
Abbreviated transcription (Latin):
Quid superbit terraeitinis : quõ inuita sua proietit intima sua: Unde enĩ
iudicio : Ideo scilicet quia tamquam puluis proiciuntur a facia e terrae
Etbene hoc eis dixit auferri quosu perbi ambiunt: Id est ut iudicent
Vthoc ipsum planius dictum intellegatur sequenti sententia . Neq.
petcatores In consilio iustorum .: Soletenim hoc modo repeti planius qđ
superius dicitur : Vt peccatores intellegantur impii: & quod supra dictũ
ẽ iniudicio hic dictum sit in consilio iustorum: Autcerte sialiud suntimpii.
Aliud peccatores : Vt quam quam omnis impius peccatorsit: Non tamen om¬
nis petcator sit impius .: Impii non resurgunt iniudicio . Id est resurgunt
quidem. sed non utiudicentur. quia lam poenis certissimis destinati sunt
Peccatores autem non resurgunt in consilio iustorum. Id est utiudicent
sed forte utiudicentur: Vt de his quidem dictum sit. Vnius cuiusq op

Expanded text:
Quid superbit terra et cinis? quoniam in vita sua projecit intima sua ; unde enim Quid superbit terra et cinis? quoniam in vita sua projecit intima sua ; unde enim gunt impii in judicio: ideo scilicet, quia tanquam pulvis projiciuntur a facie terrae. Et bene hoc eis dixit auferri quod superbi ambiunt, id est ut judicent, ut hoc ipsum planius dictum intelligatur sequenti sententia: Neque peccatores in consilio justorum. Solet enim hoc modo repeti planius quod superius dicitur, ut peccatores intelligantur impii; et quod supra dictum est in judicio, hic dictum sit in consilio justorum. Aut certe si aliud sunt impii, aliud peccatores; ut quanquam omnis impius peccator sit, non tamen omnis peccator sit impius. Impii non resurgunt in judicio: id est, resurgent quidem, sed non ut judicentur, quia jam poenis certissimis destinati sunt; peccatores autem non resurgunt in consilio justorum, id est ut judicent, sed forte ut judicentur, ut de his dictum sit: Uniuscujusq
Abbreviated transcription (Latin):
caro foenum et claritas hominis. ut flos feni : Faenum aruit & flos deci¬
dit. uerbum autem dñi manet in aeternum .: Et omnia quaetumq
ipsastabilitas in dõ. secundum quamdicitur . Dñs pars heriditatis meae: &¬
et enim hereditas mea p̃clara estmihi.: Secundum hancdicitur: Sustine
dm̃. et obserua uias eius et ex altabitte ut possideas terram .: Secundum
hancdicitur: Beati mites: quia ipsi hereditate possidebunt terram.
Similitudo autem hinc ductaẽ. quia uthaec terrauisibilis. ex teriorem ho¬
minem nutrit et continet: Ita illaterra inuisibilis. Interiorem hominem:
Acuius terrae facie proicit uentus impium. Id est superbia quia in flat
Ab hacterra proiecit superbia eum quidix̃. Ponam sedem meam ad aqͥ¬
lonem etero similis altissimo. Abhuius terrae faciae. proietit etiam eũ
qui cum consensis set. etgustas set deligno prohibito uteet̃ sicut ds̃ abscon

Expanded text:
caro foenum, et claritas hominis ut flos foeni: foenum aruit, et flos decicaro foenum, et claritas hominis ut flos foeni: foenum aruit, et flos decidit, verbum autem Domini manet in aeternum . Et omnia quoecumque ipsa stabilitas in Deo, secundum quam dicitur: Dominus pars haereditatis meae, etenim haereditas mea praeclara est mihi ; secundum hanc dicitur: Sustine Dominum, et observa vias ejus, et exaltabit te, ut possideas terram ; secundum hanc dicitur: Beati mites, quia ipsi haeredi tate possidebunt terram . Similitudo autem hinc ducta est; quia ut haec terra visibilis exteriorem hominem nutrit et continet, ita illa terra invisibilis interiorem hominem. A cujus terrae facie projicit ventus impium, id est superbia, quia inflat. . Ab hac terra projecit superbia eum qui dixit: Ponam sedem meam ad Aquilonem, et ero similis Altissimo . Ab hujus terrae facie projecit etiam eum qui, cum consensisset et gustasset de prohibito ligno, ut esset
Abbreviated transcription (Latin):
Fluuius dĩ repletus ẽ aqua.: aut saecundum spm̃ sem̃ secundũ que dicitur¬
illud. Siscires donumdĩ. et quis ẽ quiate a quam petit: petisses ab eo
et darettibi aquam uiuam: Unde quibiberit. nonsitiet in aeternum
sedefficietur ineo fons aquae salientis inuitam aeternam Aut setun¬
dum decursus aquarum. secundum populorum peccata. quia & aqs
populi interp̃tantur in a pocalypsi.: Et detursus non absurde intel¬
legitur lapsus. quod pertinet ad delictum Lignum ergo. Idest dñs
noster deaquis deturrentibus id est populis pectatoribis trahens
eos in radices disciplinae suae. Fructum suum dabit. Hocest con¬
stituet ecdesias: Intempore suo. Id est postquam clarificatus ẽ resur
ducia sui confirmatis. et directis inpopulos. fructificauit ecclesias:
Et folium eius non decidet.. Id est uerbum eĩ nonerit irritum: Quia omnis

Expanded text:
Fluvius Dei repletus est aqua . Aut sFluvius Dei repletus est aqua . Aut sillud: Si scires donum Dei, et quis est qui a te aquam petit; petisses ab eo, et daret tibi aquam vivam, unde qui biberit non sitiet in aeternum; sed efficietur in eo fons aquae salientis in vitam aeternam . Aut secundum decursus aquarum, secundum populorum peccata, quia et aquae populi interpretantur in Apocalypsi ; et decursus non absurde intelligitur lapsus, quod pertinet ad delictum. Lignum ergo illud, id est Dominus noster, de aquis decurrentibus, id est populis peccatoribus, trahens eos in via in radices disciplinae suae, fructum dabit, hoc est, constituet Ecclesias; in tempore suo, id est, postquam clarificatus est resurducia sui confirmatis et directis in populos, fructificavit Ecclesias. Et folium ejus non decidet: id est, verbum ejus non erit irritum; quia omnis
Abbreviated transcription (Latin):
beratus. quineq abiit in consilio impiorum nec inuia peccatorum stetit
Sed aliud est esse inlege: aliud sublege Quiẽ in lege. secundum legem agit
Qui est sublege. saetundum legemagitur: Iue ergo liber est isteseruus
Deinde aliud est lex quaescribitur et in ponitur seruienti : aliudlex quae
mente conspicitur abeo qui non indig& litteris: meditatur die ac nocte.
aut sine in termissione intellegendum ẽ : autdie in laetitia nocte intri¬
bulationibus.: Dicitur enim : abraham diem meum uidit etgauisus ẽ: Et
decribulatione dicitur . In super etusq ad noctem increpuerunt merenes mei
Etent tamquam lignum quod plantatumẽ secus decursus aquarum. Id est n
aut setundum ipsam sapientiam quae dignata ẽ hominem suscipere ad sa¬
lutem nram̃. ut ipse homosit lignum plantatum secundum decursus a qua¬
rum . ⁊ Potest enim hoc intellectu accipi quod in alio psalmo dicitur

Expanded text:
beratus, qui neque abiit in consilio impiorum, nec in via peccatorum stetit, beratus, qui neque abiit in consilio impiorum, nec in via peccatorum stetit, ; sed aliud est esse in lege, aliud sub lege: qui est in lege, secundum legem agit; qui est sub lege, secundum legem agitur. Ille ergo liber est, iste servus. Deinde aliud est lex quae scribitur, et imponitur servienti; aliud lex quae mente conspicitur, ab eo qui non indiget litteris. Meditabitur die ac nocte: aut sine intermissione intelligendum est; aut die in laetitia, nocte in tribulationibus; dicitur enim: Abraham diem meum vidit, et gavisus est ; et de tribulatione dicitur: Ierit tanquam lignum quod plantatum est secundum decursus aquarum: id est, aut secundum ipsam Sapientiam, quae dignata est hominem suscipere ad salutem nostram; ut ipse homo sit lignum plantatum secundum decursus aquarum: potest enim et hoc intellectu accipi, quod in alio psalmo dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
Ded nõ nrõ ihũ xp̃o. Id est homine dominico accipiendũ est.
Beatus uir qui non abiit imconsilio impiorum : si cuthonio
ius qui uxori consensit deceptȩ a serpente. ut dĩ p̃ce¬
teriret: Et inuia peccatorum nonstetit: Quiauenit qui dem
inuiã peccatorum nascendo sicut peccatores sed nonstetit quia cũ
nontenuit in lecebra saecularis.: Et incathedra pestilentiae non sedit
Noluit regnum terrenum. cum superbia: quaecathedra pestilentiae Ideo¬
recte intellegitur. qui anonfere quisquam ẽ quicareat amore dominandi.
et humanam non appetat gloriam.: Pestilentia ẽ enim morbus late per¬
uagatus. et omnes : aut poene omnes in uoluens: quam quam ac commoda¬
tius accipiatur cathedra pestilentiae: pernitiosa doctrina : cuius sermo
utcancer serpit. : Deinde considerandus ẽ ordo uerborum. Abiit. stetit
sedit.: Abiit enim ille cum reces sit adõ : stetit cum delectatus peccato:
sedit cumin sua superbia confirmatus redire non potuit. nisi pereum li¬

Expanded text:
 Christo, hoc est homine Dominico, accipiendum est. Beatus vir qui non abiit in consilio impiorum: sicut homo terrenus qui uxori consensit deceptae a serpente, ut Dei praecepta praeteriret. Et in via peccatorum non stetit: quia venit quidem in via peccatorum, nascendo sicut peccatores; sed non stetit, quia eum non tenuit illecebra saecularis. Et in cathedra pestilentiae non sedit: noluit regnum terrenum cum superbia; quae ideo cathedra pestilentiae recte intelligitur, quia non fere quisquam est qui careat amore dominandi et humanam non appetat gloriam; pestilentia est enim morbus late pervagatus, et omnes aut pene omnes involvens. Quanquam accommodatius accipiatur cathedra pestilentiae, perniciosa doctrina, cujus sermo ut cancer serpit . Deinde considerandus est ordo verborum, abiit, stetit, sedit: abiit enim ille, cum recessit a Deo; stetit, cum delectatus est peccato; sedit, cum in sua superbia confirmatus, redire non potuit, nis per eum li
Abbreviated transcription (Latin):
habes: noli esse donati possessio.: Multa diximus fratres: sed illud de
memoria uestra non recedat: quod hodie legitur : Ecce iterum dico
& sepe dicendum est: per ipsum diem: id est persacramenta huius diei
constringo uos ut non uobis exeant decor dibus : Commemorabuntur
& conuertentur addnm uniuersi fines terrae: etadorabunt in conspec¬
tu eius uniuersac patriae gentium : qũo dñi est regnum &ipse dominabi¬
tur gentium Contra tam apertam & manifestae demonstratam possessio¬
nem xp̃i : Non audiatis uerba calumniatoris.: Quicquid contra dicunt ho¬
mines dicunt. hoc autem ds̃ dicit .:¬

Expanded text:
habes, noli esse Donati possessio. 32. Multa diximus, fratres; sed illud de habes, noli esse Donati possessio. 32. Multa diximus, fratres; sed illud de memoria vestra non recedat, quod hodie legitur. Ecce iterum dico, et saepe dicendum est: per ipsum diem, id est per sacramenta hujus diei constringo vos, ut non vobis exeat de cordibus. Commemorabuntur, et convertentur ad Dominum universi fines terrae. Et adorabunt in conspectu ejus universae patriae gentium. Quoniam Domini est regnum, et ipse dominabitur gentium. Contra tam apertam et manifeste demonstratam possessionem Christi, non audiatis verba calumniatoris. Quidquid contradicunt, homines dicunt: hoc autem Deus dicit.
Abbreviated transcription (Latin):
rentur aiudice: nomen xp̃i inponebant in possessione suci Titu¬
los illius inposuerunt. Bonus est dñs qui illis parcat : et ubi in¬
uenerit titulos suos: uindicet illud possessione succ Potens est
misericordia ipsius : qui illis illud faciat : quos cumq inuenerit nomen
xp̃i portare : congreget illos: & uidete fratres quando potens aliquis
inuenerit titulos suos: Nonne sibi iure rem uindicat &dicit. Non pone¬
ret titulos meos: Titulos meos posuit. meares est. Ubi nomen meum inue¬
nio meum est: Numquid titulus mutat᷑. ẽ Titulus quierat ipse est: Pos¬
sessor mutatur : titulus non mutatur:: Sic & illi qui baptis mum habent
xp̃i: siueniunt adunitatem : non mutamus titulos: aut silemus titulos:
ed agnoscimus titulos regis nostri: titulos imperatoris nr̃i: Sed quid di¬
mus : õ. domus misera ille te possideat: cuius titulos habes. xp̃i titulos

Expanded text:
rentur a judice, nomen Christi imponebant: in possessione sua titurentur a judice, nomen Christi imponebant: in possessione sua titulos illius imposuerunt. Bonus est Dominus, qui illis parcat, et ubi invenerit titulos suos, vindicet illud possessioni suae. Potens est misericordia ipsius, qui illis illud faciat, quoscumque invenerit nomen Christi portare, congreget illos. Et videte, fratres, quando potens aliquis invenerit titulos suos, nonne jure rem sibi vindicat, et dicit, Non poneret titulos meos, nisi res mea esset? Titulos meos posuit, mea res est: ubi nomen meum invenio, meum est. Numquid titulos mutat? Titulus qui erat, ipse est: possessor mutatur, titulus non mutatur. Sic et qui baptismum habent Christi, si veniunt ad unitatem, non mutamus titulos, aut delemus titulos; sed agnoscimus titulos regis nostri, titulos imperatoris nostri. Sed quid dicimus? O domus misera, ille te possideat cujus titulos habes; Christi titulos
Abbreviated transcription (Latin):
quo laudant: A solis ortu usq ad hoc ca sum Ecce quam ȩcclesiam ostendo:
Ecce quid emit xp̃s. Ecce quid redemit. Ecc
Diuidis unitatem. possessiones tuas quaeris: etquare habent nomen
xp̃i : quia addefensionem possessionis tuae. titulos xp̃i posuisti. Non¬
ne hoc faciunt non nulli indomo sua: Nedomum ipsius inuadat aliquis
potens. ponit ibi titulos potentis. titulos mendaces: ipse uult ẽẽ possessor:
Et frontem domus suae. uulttitulo alieno muniri. Vttum titulus lectus
fuerit : conterritus potentia nominis. abstineat se ab inuasione fecerunt
illud quando maximianistas damnauerunt : Egerunt apud iudices.
& concilium suum recitauerunt. tamquam titulos ostendentes. ut epi
uidentur.: Tunc iudex interrogauit : Quis hicꝰ alter ep̃s est departe do¬
nati : Respondit officium. Nos non nouimus: nisi aurȩlium catholicũ
imentes illi leges: non responderunt nisi deuno ep̃o Illi autem utaudi¬

Expanded text:
quo laudant? A solis ortu usque ad occasum laudate nomen Domini . Ecce quam Ecclesiam ostendo, ecce quid emit Christus, ecce quid redemit, ecceDividis unitatem, possessiones tuas quaeris. Et quare habent nomen Christi? Quia ad defensionem possessionis tuae titulos Christi posuisti. Nonne hoc faciunt nonnulli in domo sua? Ne domum ipsius invadat aliquis potens, ponit ibi titulos potentis, titulos mendaces. Ipse vult esse possessor, et frontem domus suae vult de titulo alieno muniri; ut cum titulus lectus fuerit, conterritus quis potentia nominis, abstineat se ab invasione. Fecerunt illud, quando Maximianistas damnaverunt. Egerunt apud judices, et concilium suum recitaverunt: tanquam titulos ostendentes, ut episcopi viderentur. Tunc judex interrogavit: Quis hic alter episcopus est de parte Donati? Respondit Officium: Nos non novimus nisi Aurelium catholicum. Timentes illi leges, non responderunt nisi de uno episcopo. Illi autem ut audi
Abbreviated transcription (Latin):
fidelibus dixit: Etquid dixit. xp̃i bonus odor sumus in omni loco in
omni loco dixit paulus. xp̃i bonum odorem eẽ omnes fideles & contra¬
dicitur &dicitur a frica solu bene olet : Iotus mundus pudet  xp̃i
bonus odorsumus in omni loco : quis dic̃ e eccelesia hunc bonum
odorem: significabat illud uas unguenti: quopes fusus est dñs.
Iideamus. si non eum attestetur ipse dñs: Cum quidam sua quaeren
tio & poterat res pretiosa uenundari . & proficere pauperibus .
Odorem enim xp̃i bonum uendere uolebant: quid respondit dñs. e
Utquid molesti estis mulieri e bonum opus operata est inme: & quid

Expanded text:
fidelibus dixit. Et quid dixit? Christi bonus odor sumus in omni loco. In fidelibus dixit. Et quid dixit? Christi bonus odor sumus in omni loco. In omni loco dixit Paulus Christi bonum odorem esse omnes fideles, et contradicitur, et dicitur: Africa sola bene olet, totus mundus putet. Christi bonus odor sumus in omni loco, quis dicit? Ecclesia. Hunc bonum odorem significabat illud vas unguenti, quo perfusus est Dominus. Videamus si non coattestatur ipse Dominus. Dum quidam sua quaerenttio? poterat res pretiosa venumdari, et proficere pauperibus, odorem enim bonum Christi vendere volebat, quid respondit Dominus? Utquid molesti estis mulieri? Bonum opus oper
Abbreviated transcription (Latin):
flendi: Tempus confitendi & deprecandi: Etquis nrm̃ idoneus adef¬
fundendas lacrimas prodignitate doloris tanti Sed quid modo ait
propheta. Quis dabit capiti meo aquam: & oculis meis fontem lacri¬
marum :: Si uero fons lacrimarum eẽt in oculis nr̃ĩs: Nec ipsa suffice¬
ret iñ ridere xpm̃. inre apertu: In ea re ubi nemo potest dicere: ngonato her̃¬
intellexi.: Possidenti enim uniuersum orbem terrarum: pars offer¬
ur : & dicitur sedenti ad dexteram patris. Ecce c¬
tu terra ostenditur illi sola africa: Verbu moi
fratres. ubi ponimus : Si possent sinelacrimis describi: Quae fuit mu¬
lier. quae intrauit cum unguento: cuius trpum portabat .e Non ne
ecclesiae.e Cuius figura erat illud unguentum. Non ne odoris boni:
dequo dicit apostolus. Xp̃i bonus odor sumus in omni loco Ipsius enim
ecclesiae insinuabat personam &apostolus: Et quod dixit sumus.

Expanded text:
flendi, tempus confitendi et deprecandi. Et quis nostrum est idoneus ad efflendi, tempus confitendi et deprecandi. Et quis nostrum est idoneus ad effundendas lacrymas pro dignitate doloris tanti? Sed quid modo ait propheta? Quis dabit capiti meo aquam, et oculis meis fontem lacrymarum si vere fons lacrymarum esset in oculis nostris, nec ipse sufficeret. Irrideri Christum in re aperta, in ea re ubi nemo potest dicere, Non intellexi! Possidenti enim universum orbem terrarum, pars offertur; et dicitur sedenti ad dexteram Patris, Ecce ta terra ostenditur illi sola Africa! 2. Verba quae modo audivimus, fratres, ubi ponimus? Si possent de lacrymis describi! Quae fuit mulier quae intravit cum unguento Cujus typum portabat? nonne Ecclesiae? Cujus figura erat illud unguentum? nonne odoris boni, de quo dicit Apostolus: Christi bonus odor sumus in omni loco Ipsius enim Ecclesiae insinuabat personam et Apostolus: et quod dixit, sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
UOD TACE RI DS NOLUIT PERSCRIP¬
turas suas. Nec anobis tacendum est. & auobis audiendum .
passio dñi sicut scimus: Semel factu est. Semel enim xp̃s
mortuus est. iustus proiniustis: Etscimus. & certum habemus & fide
immobili retinemus : quia xp̃s surgens a mortuis. iam non moritur.
& mors ei ultra non dominabitur. Uerba ista apostoli sunt: Tamen
ne obliuiscamur quod semel factum est. In memoria nr̃a omni anno
fit: Quoties pascha caelebratur: Num quid totiens xp̃s moritur .e
S edtamen anniuersarita recordatio quasi reprae sentat quod olim fac¬
tum est : Et sic nos facit moueri. tanquam uideamus dnm̃ incruce
ligno in risus est: Sedens in caelo adoratur: Anforte adhuc in ridetur.
Etiam non estprascendum iudacis. qui uel morientem deriserunt
Etutinam duo : utinam numerari possent: Tota palea areȩ inridet eum:
gemit triticum. in rideri dnm. hoc uolo gemere uobiscum: tempus enĩ
est lugendi: Passio dñi caelebratur : Tempus gemendi est. Tempus

Expanded text:
uod taceri Deus noluit per Scripturas suas, nec a nobis tacendum est, et a vobis audiendum. Passio Domini, sicut scimus, semel facta est; semel enim Christus mortuus est, justus pro injustis . Et scimus, et certum habemus, et fide immobili retinemus, quia Christus resurgens a mortuis, jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur ; verba ista Apostoli sunt: tamen ne obliviscamur quod factum est semel, in memoria nfit. Quoties Pascha celebratur, numquid toties Christus moritur? sed tamen anniversaria recordatio quasi repraesentat quod olim factum est, et sic nos facit moveri, tanquam videamus in cruce pendligno irrisus est, sedens in coelo adoratur. An forte adhuc irridetur, et jam non est irascendum Judaeis, qui vel morientem deriserunt,et, utinam duo, utinam numerari possent! Tota palea areae ipsius irridet eum, et gemit triticum irrideri Dominum: hoc volo gemere vobiscum; tempus est enim lugendi. Passio Domini celebratur: tempus gemendi est, tempus
Abbreviated transcription (Latin):
Quod dereest: quod detrahereest :: quare aealum niatorib a commo¬
dare : Aut mentitus est dñs : Aut fefellit illum: Eligant quid dicant

Expanded text:
quod addere? est quod detrahere? est quare aurem calumniatoribus accommodare? Aut mentitus est Dominus, aut fefellit illum? Eligant quid dicant
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuersum uid&ur ꝑuersis qđ consitentes peccata sua saluos facies Et oculos
superborum humiliubis: Ignorantes autem dĩ iustitiam. & suam uolentes constitue¬
re humiliabis Quõ tu inluminabis lucernam meam dñe.: Quõ non est lumen
N osenim peccatis nrĩs
tenebraesumus. Sed ds̃ meus in luminabis tenebras meas. Qũo ate eruar atẽp
tatione.: quõ non ame sed ateeruar a temptatione. & a dõmeo trans grediar
urum: & non inme. sed in dõmeo hic trans grediar murur

Expanded text:
perversum, videtur perversis, quod confitentes peccata sua salvos facies. Et oculos perversum, videtur perversis, quod confitentes peccata sua salvos facies. Et oculos superborum humiliabis. Ignorantes autem Dei justitiam, et suam volentes constituere, humiliabis. » Quoniam tu illuminabis lucernam meam, Domine. « Quoniam non est nostrum Nos enim peccatis nostris tenebrae sumus, sed Deus meus illuminabit tenebras meas. » Quoniam a te eripiar a tione. « Quoniam non a me, sed a te, eruar a tentatione. Et in Deo meo transgrediar murum. Et non in me, sed in Deo meo transgrediar muru
Abbreviated transcription (Latin):
uerandi consequatur .: Nec impie gessi adõmeo.: Quõ omnia iudicia eius in
conspectu meo sunt semper. Quõ omnia iudicia eius id est premia iustorum.
& poenas impiorum. & flagella corrigendorum. et temptationes probando¬
rum. perseuerandi contemplatione considero: & iustitias eius non reppuli ame::
Quod faciunt deficientes subsarcinaeorum. & reuestentur aduomitum suum
hi dñs. secundum iustitiam meam.: Itaq non solum propt̃ latitudinem fidei
Retribu et mihi dñs scđm iustitiam meam: et scđm puritatem manuum mearũ
in conspectu oculorum eius.: Quõ quae uidentur temporalia sunt: quae aut̃
non uidentur aeterna sunt. quo ꝑtin& altitudo spei: Cum scõsc̃s eris. Est
ro innocente in nocens eris. Quia nulli noces. sed funiculis peccatorum suorum un¬
quisq: constringitur.: Et cum electo electus eris. & ab eo quem eligis eligeris.
& cum ꝑuerso ꝑuerseris: et peruersus uideris ꝑuersis. quõ dicunt non ẽrectauia¬
Quõ tu populum humilem saliium facies.. Hocaũ

Expanded text:
omnia judicia ejus in conspectu meo sunt semper. Quoniam omnia judicia ejus, id est praemia justorum, et poenas impiorum, et flagella corrigendorum, et tentationes probandorum, perseveranti contemplatione considero. Et justitias ejus non repuli a me. Quod faciunt deficientes sub sarcina earum, et revertentes ad vomitum suum.et me Dominus secundum justitiam meam. Itaque non solum propter latitudinem fidei, retribuet mihi dominus secundum iustitiam meam et secundum puritatem manuum mearum in conspectu oculorum ejus, quoniam quae videntur temporalia sunt, quae autem non videntur aeterna sunt, quo pertinet altitudo spei. Cum sancto sanctus eris. Est icas. Et cum viro innocente innocens eris, quia nulli nocens, sed funiculis peccatorum suorum unusquisque constringitur. Et cum electo electus eris, et ab eo quem eligis eligeris. Et cum perverso subverteris, et cum perverso videris perversus, ob quod eis non faQuoniam tu populum humilem salvum facies. « Hoc autem