comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quiodit frm̃suũ intenebris manetusq
adhuc: sediã facta ẽ remissio peccatoꝵ
anñẽ in scismat& odiũ fraternũ: quis
hoc dixeritꝰ cũ &origo & ꝑtinatia scis
matis nulla sit alia. nisi odiũ fr̃ĩs: hanc
illi questionẽ soluere sibi uident᷑ cũ
dicunt Nẽ ergo inscismate remissio
peccatorũ: &ideo nec regeneratio noui
hominis: & ꝓpt̃ea nec baptismũ xp̃i: uos
aũ quifatem ibi eẽ baptismũ xp̃i. hanc
eis questionẽ soluendã ꝓponimus. Magus
ille simon: utrũ uõ xp̃ibaptismate tinc¬
tus sit: respondebt̃ ita quia scẽscripta¬
rȩ auctoritate cogunt᷑ Quero ergo
utrũ fateantͥ ei dimissa peccata: ꝓfecto
fatebunt᷑: item quero cur ei dixerit p&
quiunt postea peccauit: peccunia uolens
emere donũ dĩ: cuius uenditores a posto¬
los credidit: quid si ad ipsũ baptismũ
fictus accessit: dimissa s̃ peccata. an
ñ s̃ ei dimiss&: eligant qđ uolunt ugũ¬

Expanded text:
qui odit fratrem suum, in tenebris manet usque qui odit fratrem suum, in tenebris manet usque adhuc, si iam facta est remissio peccatorum? an non est in schismate odium fraternum? quis hoc dixerit, cumatis nulla sit alia nisi odium fratris? Hanc illi quaestionem soluere sibi uidentur, cum dicunt: "non est ergo in schismate remissio peccatorum et ideo nec regeneratio noui hominis, et propterea nec baptismum Christi." nos autem quia fatemur ibi esse baptismum Christi, hanc eis quaestionem soluendam proponimus, Magus ille Simon utrum uero Christi baptismate tinctus sit. respondebunt: "ita u, quia sanctae scripturae auctoritate coguntur. quaero ergo utrum fateantur ei dimissa peccata. profecto fatebuntur. item quaero, cur ei dixerit Petquiunt "postea peccauit pecunia uolens emere donum dei, cuius uenditores apostolos credidit." Quid, si ad ipsum baptismum fictus accessit, dimissa sunt ei peccata an non sunt dimissa ? eligant quod uolunt; utrum
Abbreviated transcription (Latin):
quot scismata Ergo inquiunt ñẽ illic
ueru baptismu: & ꝓpt̃ea quos a nob̵
suscepistis uos baptizare debetis: qđ
mini: his ita resistimus scđm scriptu¬
ras eos int̃rogantes : ut qđ a nob̵ quȩr̃
sibi ipsi respondeant: Quȩro enĩ ut
dicant: utrũ dimittant᷑ peccata Vbi
caritas ñẽ peccataeñĩ tenebre ani¬
nẽ dicentẽ. Quiodit fratrẽ suum
intenebris ẽ usq adhuc : Nulliꝰ aũ
scismata facerent si frat̃no odio
ñ exercerent᷑: Si ergo dicimꝰ ñ ibi
dimitti peccata. quomodo renas¬
cit᷑ qui apud eos baptizat᷑ Quid ẽ
enĩ renasci ꝑbaptismũ nisi auetus¬
tate renouare: Quomodo aũ reno¬
baptizandus uideat᷑: quia dic̃ apłs
Quot quot enĩ in xp̃o baptizati estis.
xpm̃ induistis: quẽ ille siñ induit.
nec in xp̃o baptizatus habendus ẽ. por¬
ro quia in xp̃o dicimus baptizatũ fa¬
tem᷑ eũ xpm̃ induisse: & si hoc fatem
regeneratũ fatem̾: Qđ si ita ẽ & peccata
dimissa s̃: Quomodo ergo dic̃ iohannes:

Expanded text:
cata: "ergo" inquiunt "non est illic uerus baptismus, et propterea quos a nobis suscipitis uos baptizare debetis; quod mini." His ita resistimus, secundum scripturas eos interrogantes, ut quod a nobis quaerunt sibi ipsi respondeant. quaero enim, ut dicant utrum dimittantur peccata ubi caritas non est. peccata enim tenebrae aninem dicentem: qui odit fratrem suum, in tenebris est usque adhuc. nulli autem schismata facerent, si fraterno odio non excaecarentur. si ergo dicimus non ibi dimitti peccata, quomodo renascitur qui aput eos baptizatur? quid est enim renasci per baptismum nisi a uetustate renouari? quomodo autem renobaptizandus uideatur, quia dicit apostolus: quotquot enim in Christo baptizati estis Christum induistis; quem ille si non induit, nec in Christo baptizatus habendus est. porro quia in Christo dicimus baptizatum, fatemur eum Christum induisse, et si hoc fatemur, regeneratum fatemur. quod si ita est, et peccata dimissa sunt. quomodo ergo dicit Iohannes:
Abbreviated transcription (Latin):
rem nemo in pone contraectat illos
aũ non solum sineulla suilesione ibieẽ
sed extraeẽ non posse: autnolunt hȩc¬
credere si ostendere non ualemꝰ. Aut
siualuerimus. siueoculis de monstrare
Res ipsas siue pertestes idoneos ed ocere
non satis ẽẽ hocadexemplum rei dequa
questio ẽ eademin fidelitatem conten¬
dent : quia hec animalia nec semꝑuiuunt.
lorib uiuunt: Suȩ quippenaturȩ con

Expanded text:
rem nemo inpune contrectat; illos autem non solum sine ulla sui laesione ibi esse, sed extra esse non posse: aut nolunt credere, si ostendere non ualemus; aut, si ualuerimus sine oculis demonstrare res ipsas siue per testes idoneos edocere, non satis esse hoc ad exemplum rei, de qua quaestio est, eadem infidelitate contendent, quia haec animalia nec semper uiuunt loribus uiuunt: suae quippe naturae con
Abbreviated transcription (Latin):
ignomima. exilium. seruitus. cumple¬
rumq: sic infliguntur : ut nulla uenia
relaxentur non prohuius uitȩ modo
similia poenis uidentur ȩternis: Ideo
quippe ȩternaee non possunt: quia nec
ipsauit aquȩ his plectitur inȩternum

Expanded text:
ignominia, exilium, seruitus cum plerumque sic infliguntur, ut nulla uenia relaxentur, nonne pro huius uitae modo similia poenis uidentur aeternis? ideo quippe aeterna esse non possunt, quia nec ipsa uita, quae his plectitur, por
Abbreviated transcription (Latin):
intellegit. quid app&ere debeat.
meminit: & ꝑ intellegentiã meam
non sua quicquid intellegenter amat
intellegit : qͣuod breuiter dicipotest .:
Egoꝑomnia illatria memini ego intel¬
lego ego diligo. quinec memoria sũ nec
intellegentia. nec dileccio sed hȩc ha¬
beo: Istaergo dicipossunt. ab una ꝑsona

Expanded text:
intelligit quid appetere debeat, intelligit quid appetere debeat, meminit; et per intelligentiam meam, non per suam, quidquid intelligenter amat, intelligit. Quod breviter dici potest: Ego per omnia illa tria memini, ego intelligo, ego diligo, qui nec memoria sum, nec intelligentia, nec dilectio, sed haec habeo. Ista ergo dici possunt ab una persona
Abbreviated transcription (Latin):
erum haec quando inuna sunt ꝑsona
sicut est homo potest nobis quispiam
dicere triaista: memoria intellectus.
&amor mea sunt ñ sua nec sibi sed mihi
agunt qđ agunt : immo ego ꝑ illaego
enim memini ꝑmemoriam : intellego
ꝑ intellegentiã. amoꝑ amorẽ : & quan¬
do ad memoriam meã aciem cogitati¬
onis aduerto: acsi in cordemeodico.
quod scio: uerbumq uerũ descientia
mea gigndur: utrũq meũ ẽ: & scienti¬
a utiq & uerbum: Ego enimscio: ego
dico incorde meo quod scio: & quando
in memoria mea cogitando in uenio
iam me in tellegere: iã me amare ali¬
quid qui intellectus & amor ibierant.
Qante quã inde cogitarẽ intellectum
me ũ &amorẽ meũ inuenio in memo¬
riamea quo ego intellego ego amo ñ
ipsã: item quando cogitatiomea memor
est. & uult redire ad eaquȩ in memori
a reliquerat : Eaque intellecta c̃spice¬
re atq intus dicere mea memoria me¬
morẽ. & mea uult uoluntate ñ sua
ipsequoq: amorms̃ tũ meminitatq

Expanded text:
erum haec quando in una sunt persona, sicut est homo, potest nobis quispiam dicere: tria ista, memoria, intellectus et amor, mea sunt, non sua, nec sibi, sed mihi agunt quod agunt, immo ego per illa. ego enim memini per memoriam, intellego per intellegentiam, amo per amorem, et quando ad memoriam meam aciem cogitationis aduerto ac sic in corde meo dico quod scio uerbumque uerum de scientia mea gignitur, utrumque meum est, et scientia utique et uerbum. ego enim scio, ego dico in corde meo quod scio. et quando in memoria mea cogitando inuenio iam me intellegere, iam me amare aliquid, qui intellectus et amor ibi erant et antequam inde cogitarem, intellectum meum et amorem meum inuenio in memoria mea, quo ego intellego, ego amo, non ipsa. item quando cogitatio mea memor est et uult ra reliquerat, eaque intellecta conspicere atque intus dicere, mea memoria memor est, et mea vult voluntate, non sua. Ipse quoque amor meus cum meminit atque
Abbreviated transcription (Latin):
& copiosa disputatio ne explicetur:
ut facilius intellegat᷑: Longosermone
TORES A QUAM INSANGUINE UTERE
SIIAMUBIQ FACTUMA FUERAT. TXXI.

Expanded text:
 copiosa disputatione explicetur, ut facilius intelligatur longo sermone tores aquam in sanguinem vertere si jam utique factum erat; ex
Abbreviated transcription (Latin):
citharȩ corpore. ideo fabricate sunt ut
ess& ubiuincerent̃ : unde & quotenderent᷑
illȩ quas ad cantilenȩ suauitatem modo la¬
turus & percussurus ẽ artifex. Itamhis
proph&icis narrationib: quȩdereb: gestir
hominum prophetico spũ diliguntur:
Autaliquid sonant significatione futurorũ
aut sinibiltale significant : Ad hoc inter¬
ponuntur . ut sit unde illa significantia.
tam quam sonantia conectantur: Has autẽ
rerum gestarum allegoricas narrationes.
sinoluntheretici. sicut a nobis & ponuntur
accipere: uel&iam nihileas nisi quod ꝓprie
sonant significar e contendunt: nonẽ luc¬
tandum cũ hominib: quidicunt : non sapit
palatomeo quod saperedicis. tuo: dũ tam̃
ea quȩ diuinitus precipiunt᷑. aut mores
pi&atẽ que formare: aut aliquid figurate
significare. uel credantur uel in tellegant᷑:
aut utrumq: potius quam neutrum : dum
tam̃ & ipsa quȩ figuratedicta uel facta in¬
tellegunt᷑ : ad eosdem mores bonos pie
FRATRI OEfuncto EXIͦe xxXI

Expanded text:
citharae corpore ideo fabricata sunt,. ut esset, ubi uincirentur, unde et quo tenderentur illae, quas ad cantilenae suauitatem modulaturus et percussurus. est artifex: ita in his propheticis narrationibus, quae de rebus gestis hominum prophetico spiritu deliguntur, aut aliquid iam sonant significatione futurorum aut, si nihil tale significant, ad hoc interponuntur, ut sit, unde illa significantia tamquam sonantia conectantur. Has autem rerum gestarum allegoricas narrationes si nolunt haeretici, sicut a nobis exponuntur, accipere uel etiam nihil eas, nisi quod proprie sonant, significare contendunt, non est luctandum cum hominibus, qui dicunt: "non sapit palato meo, quod sapere dicis tuo", dum tamen ea, quae diuinitus praecipiuntur, aut mores pietatemque formare aut aliqusignificare vel credantur vel intelligantur, aut utrumque potius quam neutrum, dum tamen et ipsa quae figurate dicta vel facta intelliguntur, ad eosdem mores bonos pietfratri defuncto; ex libro XXXI
Abbreviated transcription (Latin):
Haecinquit ñ habeo in potestate
nã uincere potestates peccatorũ meo¬
rũ siuolo & possum. necdĩ adiutorio
possum: Vid&is fratrer quã maligna
heresis: Vid&is quẽ am modũ om̃s
horr&is: Cau&e necapiamini: noui
enim calliditates & tergiuersatio¬
nes hominũ impiorũ auersorum
aueritate: & qui iam in sua sententia
aceciderꝰ uinci nolentiũ: uid&e
obsecrouos: ec̃enim inuenit qđ di¬
cer&: Ideonos dicere nenos infe¬
ras intẽptationẽ : uealiquid nõb
contingat qđ ñ habemꝰ in potestate.:
scđm corporis temptationẽ: inde
ergo dicebat dñs: uigilate &orate.
nemn tr&is intẽptationẽ: Hoc dice¬
bat uigilare & orate. nepedẽ sran¬
gatis. Autnecaput doleatir. Autne
dic̃ ds̃ homini dnr̃seruo magister
discipulo: Medicus egroto: Rogaui
ꝓteinquit nedeficiat quid man̾tua :
pestuus oculustuus. linguatua: a¬
liqua paralisis. idẽ dissolutio men¬
brorum non: sed nedeficiat fides
tua: secundum istos in potestate

Expanded text:
inquit "non habeo in potestate: nam uincere temtationes peccatorum meorum si uolo, et possum, nec dei adiutorio possum." Videtis, fratres, quam maligna haeresis. uidetis, quemadmodum omnes horretis. cauete, ne capiamini. noui enim calliditates et tergiuersationes hominum impiorum auersorum a ueritate et, quia iam in suas sententias acciderunt, uinci nolentium; uidete, obsecro uos. ecce enim inuenit quod diceret, ideo nos dicere: ne nos inferas in temtationem, ne aliquid nobis contingat quod non habemus in potestate secundum corporis temtationem. inde ergo dicebat dominus: uigilate et orate, ne intretis in temtationem? hoc dicebat: uigilate et orate, ne pedem frangatis aut ne caput doleatis aut ne dicit deus homini, dominus seruo, magister discipulo, medicus aegroto: rogaui pro te. quid ne deficiat? quid? manus tua, pes tuus, oculus tuus, lingua tua, aliqua paralysis, id est dissolutio membrorum? non, sed ne deficiat fides tua. secundum istos in potestate
Abbreviated transcription (Latin):
NE ego utique in te. nectunme
sed ambo in ipsa quȩ supra men¬
tes nostras est. in commut abilruen¬
tate: cum ergo de ipsa dnĩ dĩnostis
luce non contendamus. cur depam¬
cogitatione contendimur. quam sic
uidere non possumus. utuidetur
in commutabilis ueritas Quando
supse mor̃ses apparuiss& nobir. at¬
que ditiss&: Hoc cogitaui n& sic eam
uideremus: sed crederemus: Nonitaq
supra quam scriptum est unus pro altero
in fl&ur. aduersus alterum: Diligamꝰ
dnm̃ dm̃ nostrũ extotocorde ex tota
anima. & extotamente. Nam & proti¬
mum nostrum sicut m& ipsos: propt̃ quȩ
duo pręcepta caritatis sensis se morsea.
quicquid in illis libiis sensit nisicredide¬
rimus: mendacem faciemus dnm̃: cũ
deanimo conserui aliter quã illedo cu¬
it. opinamur: Iamuide quam stultũ
sit. in tanta copia uerissimar sententi¬
arum: quȩ deillis uerbis eruipossunt.
tłmere affirmare quã ear& morses
potissimum senserit & perniciosis con¬
tentionib ipsam offendere cantatẽ

Expanded text:
nec ego utique in te nec tu in me, sed ambo in ipsa quae supra mentes nostras est incommutabili ueritate. cum ergo de ipsa domini dei nostri luce non contendamus, cur de proximcogitatione contendimus, quam sic uidere non possumus, ut uidetur incommutabilis ueritas, quando si ipse Moses apparuisset nobis atque dixisset: hoc cogitaui, nec sic eam uideremus, sed crederemus? non itaque supra quam scriptum est unus pro altero infletur aduersus alterum. diligamus dominum deum nostrum ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente nostra et proximum nostrum sicut nosmet ipsos. propter quae duo praecepta caritatis sensisse Moysen, quidquid in illis libris sensit, nisi crediderimus, mendacem faciemus dominum, cum de animo conserui aliter quam ille docuit opinamur. iam uide, quam stultum sit in tanta copia uerissimarum sententiarum, qutemere affirmare quam earum Moyses potissimum senserit et perniciosis contentionibus ipsam offendere caritatem,
Abbreviated transcription (Latin):
contra naturam uid&ur.q: nonigne
sed aq: dedit salem soluere: torrere
aũ igni non aqͣ Sedista inquiunt salis
huius naturtoe Vis : ut his contraria
patiatur: Hec igitur ratioredditur
& deillo fonte garamanticor: ubiuena
una frig& diebus noctibus feru& : ui
utraq: molesta tangentibus: Hȩc & de
illo alio: quicum sit contraectantibus
frigidur : & facaẽ sicut alii fontes. ex tin¬
guat accensum dissimiliter tamen
atimirabiliter: idem ipse accendit
extincitm: hȩc & delapides besto
qui cum ignem nullum habeat pro¬
prium: accepto tamen sic ardebit
alieno ut non possit extingui: Hȩc &

Expanded text:
contra naturam uidetur, quae non igni, contra naturam uidetur, quae non igni, sed aquae dedit salem soluere, torrere autem igni, non aquae. Sed ista, inquiunt, salis huius naturalis est uis, ut his contraria patiatur. Haec igitur ratio redditur et de illo fonte Garamantico, ubi una uena friget diebus, noctibus feruet, ui utraque molesta tangentibus; haec et de illo alio, qui cum sit contrectantibus frigidus et facem sicut alii fontes exstinguat accensam, dissimiliter tamen adque mirabiliter idem ipse aextinctam; haec et de lapide asbesto, qui cum ignem nullum habeat proprium, accepto tamen sic ardet alieno, ut non possit extingui; haec
Abbreviated transcription (Latin):
uuritaq: facere nom possitds̃ ut
& resurgant corporamortuorum
& igneȩ terno crucientur corpora
damnatoram: Qui fecitmundum:
in celo. interra. Inaere. inaquis. in¬
numerabilib: miractilis plenũ: Cũ sit
omnib: quib: plenus ẽ. proculdubio
maius & excellentius : &iã mundus
ipso miraculo: Sed iste cum quibus
dunt a quo factus ẽmundus: & eos ab
illo factos. perquos ab illo ad ministra¬
turmundus: & mira culorum effec¬
trices. siue spontaneorum. siuecultu &ritu quoliba¬
siue &iam magicorũ mundanas uł
non negant. uel in suꝑ & predicant
potestates: quando eis rerũ uim
mirabilẽ proponimꝰ aliarũ : quȩ nec
animalia suntrationabnlia. neculla
ratione prȩditi sp̃s: Sicut sunt ea quo¬
ram pauca commemorauimꝰ : Respon¬
dere ad solent:uis est istanatur&e: Natu¬
raeorum sic se habetur: propriarũ
iste sunt efficati& natura rumtota
itaq: ratio est . Quur agrigentiũ salẽ
flamma fluere faciant : a qua crepitare:
quia hȩcẽ natura eius: & hocȩ̃ẽ potius

Expanded text:
uur itaque facere non possit Deus, ut et resurgant corpora mortuorum et igne aeterno crucientur corpora damnatorum, qui fecit mundum in caelo in terra, in aere in aquis innumerabilibus miraculis plenum, cum sit omnibus quibus plenus est procul dubio maius et excellentius etiam mundus ipse miraculum? Sed isti, cum quibus dunt, a quo factus est mundus, et deos ab illo factos, per quos ab illo administratur mundus, et miraculorum effectrices siue spontaneorum siue cultu et ritu quolibsiue etiam magicorum mundanas uel non negant uel insuper et praedicant potemirabilem proponimus aliarum, quae nec animalia sunt rationalia, nec ulla ratione praediti spiritus, sicut sunt ea quorum pauca commemorauimus, respondere adsolent: <Vis est ista naturae, natura eorum sic se habet, propriarum sunt istae efficaciae naturarum.\' Tota itaque ratio est, quur Agrigentinum salem flamma fluere faciat, aqua crepitare, quia haec est natura eius. At hoc esse potius
Abbreviated transcription (Latin):
quȩro datum urm ñ hocquero sed
repoterat. quantum ꝓficissent in dõ.
cumidlibenter facerent qđ ñ prop¬
tergaudium demuncrib: sed propt̃
cõmunionem caritatis ab eis quȩre¬
batur: Illiergo ꝑceperunt mercedem
suam qui ñ ab aliud elrmosinã faci¬
unt. Nisi ut glorificentur ab homi¬
nib: : uonsic glorificentur ab homin¬
b sedideo faciant. ut glori ficentur.
sicut superius tractatum est: laus
enim humananon a ꝓp&ua recte fa¬
cientes: sed sequi deb& recte facien¬
tem utilli proficiant qui&iam imita¬
ripossunt qđ laudant. ñ ut hic pu¬
t& aliquideos sibi prodẽẽ quẽ lau¬
dant: Teaũt faciente elymosinã.
non sciat sinistratua quid faciat
dexteratua Ni hil conse quentiur si
nistrauid&ur significare quã ipsam
delectationemlaudis Dextra aũt
significat intentionem implendi
preceptadiuina: Cumitaq: consci¬
entiae facientis aclemosynã miscet
se app&itio laudis humanȩ sit sinis¬

Expanded text:
quaero datum uestrum, non hoc quaero, sed quaero datum uestrum, non hoc quaero, sed re poterat, quantum profecissent in deum, cum id libenter facerent, quod non propter gaudium de muneribus, sed propter communionem caritatis ab eis quaerebatur. . Illi, ergo perceperunt mercedem suam qui non ob aliud elemosynam faciunt, nisi ut glorificentur ab hominibus: non si glorificentur ab hominibus, sed si ideo faciant, ut glorificentur, sicut superius tractatum est. laus enim humana non appeti a recte faciente, sed sequi debet recte facientem, ut illi proficiant qui etiam imitari possunt quod laudant, non ut hic putet aliquid eos sibi prodesse quem laudant. te autem faciente elemosynam non sciat sinistra tua, quid faciat dextera tua. Nnistra videtur significare, quam ipsam delectationem laudis. Dextera autem significat intentionem implendi praecepta divina. Cum itaque conscientiae facientis eleemosynam miscet se appetitio laudis humanae, fit sinis
Abbreviated transcription (Latin):
ceo: quod qui ñ intellegunt: con¬
trarium putant: cum illese dixe¬
rit non placereomnib: qui a ñideo
recte faciebat ut placer& hominibus.
sed ut dõ ad cuius amorem corda ho¬
minum uolebat conuertere coipso
qđ placebat hominib : Itaq & ñ se
placere hominib rectedicebat: qui a
in eo ipso ut dõ placer& intuebatur: &
placendum ẽẽ hominib recte prȩci¬
piebat ñ ut hoc app&er&ur tamquã
merces recte factorum. sed qui adõ
placere non poss& qui non schis quos
saluos fieriuell& preber& imitan¬
dum Imitariaũt illum quirhibi
non placuerit. nullo pacto quis quã
potest: sicutergo ñab surde loque¬
r&ur quidicer& in hacopera quanauẽ quȩ ro
Non nauem quero sed patriam: sic apos¬
tolus conuenienter dicer& in hac
opera qua hominib placeo ñ homin¬
b: seddõ placeo: quia ñ hoc app&o sed
ad id refero ut me imitantur quos
saluos fieriuolo sicut dicit de obla¬
tione que fit inscõs: ñ quia quero da¬
tum sed inquiro fructũ: id est quod

Expanded text:
ceo, quod qui non intelligunt, contrarium putant, cum ille se dixerit non placere hominibus, quia non ideo recte faciebat ut placeret hominibus, sed ut Deo, ad cujus amorem corda hominum volebat convertere, eo ipso quo placebat hominibus: itaque et non se placere hominibus recte dicebat, quia in eo ipso ut Deo placeret intuebatur: et placendum esse hominibus recte praecipiebat: non ut hoc appeteretur tanquam merces recte factorum; sed quia Deo placere non posset, qui non se iis quos salvos fieri vellet praeberet imitandum: imitari autem illum qui sibi non placuerit, nullo pacto quisquam potest. Sicut ergo non absurde loqueur qui diceret: "in hac opera, qua nauem quaero, non nauem quaero, sed patriam": sic apostolus conuenienter diceret: n in hac opera, qua hominibus placeo, non hominibus, sed deo placeo, quia non hoc appeto, sed ad id refero, ut me imitentur quos saluos fieri uolo." sicut dicit de oblatione, quae fit in sanctos: non quia quaero datum, sed inquiro fructum, id est: quod
Abbreviated transcription (Latin):
possit: uis ista naturalis ẽ reihuius istanaturaẽ :
quõ scimus humanȩ carnis isttem non esse
naturam: Habemus quidem quod respon¬
deccinus delitteris sacris. hanc ipsã scilic&
humanam carnem. aliter instituta fuisse
ante peccatum: id est ut possit num quam
perpeti mortem : Aliteraũ post pecca¬
tum . qualis inerumna huius mortalitatis
innotat: ut perpetĩ uitam tenere non
possit: Siergo aliter quam nobis notũ ẽ:
instituetur in resurrectione mortuorũ:
SINT EXTENSIORA PENARŨ TEMPORA
quã puerunt peccatorũ. Exeõo lĩs¬

Expanded text:
possit, Vis ista naturalis est, rei hujus ista natura est, possit, Vis ista naturalis est, rei hujus ista natura est, quoniam scimus humanae carnis istam non esse naturam: habemus quidem quid respondeamus de litteris sacris, hanc ipsam scilicet humanam carnem aliter institutam fuisse ante peccatum, id est ut nunquam posset perpeti mortem; aliter autem post peccatum qualis in aerumna hujus mortalitatis innotuit, ut perpetem vitam tenere non possit. Sic ergo aliter quam nobis nota est instituetur in resurrectione mortuorum. sint extensiora poenarum tempora, quam fuerint peccatorum. Si
Abbreviated transcription (Latin):
eorum contraquos agimus istorias legi
ut ostenderem qualia multa utiq: illor
null a reddita ratione insuorum literato¬
rum scripitcliteris: credant qui nobis
credere. quando id quodeorum experi¬
entiam sensumq: trans greditur : omni¬
potentem dm̃ dicimus eẽ facturũ. Nec red¬
ditaratione dignantur : Nam que melior
& ualidior ratio dereb talib reditur
quam cumomp̃s ea posse facere ꝑhibuitur:
Et facturus dicitur: quȩ prenuntia. is se
ibi legitur ubi alia multa prȩnuntiaũ:
que fecisse monstratur: i pre quippe faciãt
quia se facturum ẽẽ prȩdixit: quȩ in pos¬
sibilia putantur : qui promisit & fecit
ut ab incredibilis gentib: in credibilia
crederentur: Si autem respondent. propĩ¬
ea sen oncredere. quȩdehumanis semꝑ
arsurir necum quã morituris corporib
dicimus: quia humanorum corporum
naturam nouimus: longe aliter institutam:
Vnde nec ulla ratiohic reddi potest. quȩ de
illis naturis mirabilib: reddebatur: ut dici

Expanded text:
eorum, contra quos agimus, historicos legi, ut ostenderem qualia multa multique illorum nulla reddita ratione in suorum litteratorum scripta litteris credant, qui nobis credere, quando id, quod eorum experientiam sensumque transgreditur, omnipotentem Deum dicimus esse facturum, nec reddita ratione dignantur. Nam quae melior et ualidior ratio de rebus talibus redditur, quam cum Omnipotens ea posse facere perhibetur et facturus dicitur, quae praenuntiasse ibi legitur, ubi alia multa praenuntiauit, quae fecisse monstratur? Ipse quippe faciet, quia se facturum esse praedixit, quae inpossibilia putanut ab incredulis gentibus incredibilia crederentur. Si autem respondent, propterea se non credere quae de humanis semper arsuris nec nunquam morituris corporibus dicimus, quia humanorum corporum naturam novimus longe aliter institutam; unde nec illa ratio hinc reddi potest quae de illis naturis mirabilibus reddebatur, ut dici
Abbreviated transcription (Latin):
illius carnis tota in tegritas appa¬
rer& demonstratum est in eo quod
suos ex ortans dixerat: capilles ca¬
pitis urĩ non peribit: Unde enim
primo nolime tangere. nondum
enimcenui ascendi ad patrem
meum. ⁊Runde ante quam ascen
datad patrem adiscipulis tangitꝰ:
nisi quia illic insinuabatur inteno¬
ris hominis sacramentum: hic
p̃bebatur ex terioris exemplum:
Anne forte quis quã ita est absurdur
atque auersus auero ut aude at di¬
cere: auiris eũ tactum ante quã
ascender& amulieribus aũ cum
ascendiss&: propter hoc exem¬
plum futurȩ nr̃ȩ̃ resurrectionis
incorpore quod p̃ces sit indnõdi
surretione illo loco agebatur
prðpter quã &iam dicit trans figu¬
rauit corpur humilitatir nrẽ: con¬
forne corporigloriȩ suȩ Una
ergo morrnĩ saluatons duabur

Expanded text:
illius carnis tota integritas appaillius carnis tota integritas appareret, demonstratum est in ea quod suos exhortans dixerat: Capillus capitis vestri non peribit . Unde enim primo, Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum; et unde anteqdat ad patrem a discipulis tangitur, nisi quia illic insinuabatur interioris hominis sacramentum, hic praebebatur exterioris exemplum ? anne forte quisquam ita est absurdus atque auersus a uero, ut audeat dicere a uiris eum tactum antequam ascenderet, a mulieribus autem cum ascendisset? propter hoc exemplum futurae nostrae resurrectionis in corpore, quod praecessit in domino, disurrectione illo loco agebatur, propter quam etiam dicit: transfigurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori gloriae suae. una ergo mors nostri saluatoris duabu
Abbreviated transcription (Latin):
uerd cospons̃ dnĩ. ad sacram̃tum
interions resurr&tionis nrẽ per¬
tinere ostenditur: Vbi p̾quam
resurrexit ait mulieriꝰnolime
tangere non dũ enim ascendiad
patrem meum: cui mysterio con¬
gruit apostoł dicens: si aũ resur¬
rexistis cũapõ quȩ sursum sunt
querite ubix prest addexteram dĩ
sedenr: quȩ sursum sunt sapite:
Hoc est enim xp̃m ñtangere. ni¬
si cum ascenderit ad patrem: ñ
dexpõ carnaliter sapere. Iamue¬
ro ad exemplum mortir extenons
hominis nr̃i dominicȩ carnismom
pertin& qui aꝑtalem passionem.
maxime ortatus est seruos suosut
nontimeant eos qui corpus occidunt.
animam aũ non pos sunt occidere:
Propter quod dicit apostolus. ut sup¬
pleam quȩde sunt pressurarum
xpi in carnemea: Radexemplum
resurrectionis exterions hominis
nostri pertinere inuenitur resur¬
rectio corporis dñi : quia discipulisait:
habere: Etunus ex discipulis. &iã
cicatrices ei contrectans. excla ma

Expanded text:
vero corporis Domini ad sacramentum vero corporis Domini ad sacramentum interioris resurrectionis nostrae pertinere ostenditur, ubi postquam resurrexit ait mulieri: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum. Cui mysterio congruit Apostolus dicens: Si autem resurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est ad dexteram dei sedens; quae sursum sunt sapite. hoc est enim Christum non tangere nisi cum ascenderit ad patrem, non de Christo carnaliter sapere. iam uero ad exemplum mortis exterioris hominis nostri dominicae carnis mors pertinet, quia per talem passionem maxime hortatus est seruos suos, ut non timeant eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere. propter quod dicit apostolus: ut suppleam quChristi in carne mea . Et ad exemplum resurrectionis exterioris hominis nostri pertinere invenitur resurrectio corporis Domini, quia discipulis ait: e videtis habere . Et unus ex discipulis etiam cicatrices ejus contrectans, exclamavi
Abbreviated transcription (Latin):
nofre significandã non solum inpsal¬
mouerum &iam incruce. dr̃ m̃r dr̃
mr̃. ut quid me dereliquisti: Cui uo¬
ci conęruit apostolur dicenr scien¬
tes qui au&us homo nr̃ simulcru¬
cifaur est ut euacu&ur corpus p&¬
cati utultra non seruiamus peccato:
Crucifitio quippe interioris homi
nis. penitentiȩ dolores intellegunt᷑
& continentiȩ quidam salubrir
cruciatus: perquã mortem mor
impi&atis perlum &ur in quanor
non relinquit dr̃: Etideo pertalẽ
crucem: euacuatur corpus peccati:
utiam non exlubeamur membra
nr̃ã iniquitatis peccato: quia & in¬
terior homo siutique renouatur
dedie in diẽ : ꝓfecto u&us est ante¬
quam reno u&ur: Intus namq
agitur. quoditem a posto lurdicit:
exuite uoru& erem hominem: & in¬
duite nouum: quodita consequent̃
ex ponit.⁊ qua propter deponen¬
tes mendatium. loqui mini ueri¬
tatem.⁊ Ubi aũ deponitur men¬
dacium. niñ intus uthabit& in
montes cõdĩ: quilo qui tur uenta¬
tem incorde suo: Resurrectio

Expanded text:
nostrae significandam non solum in psalmo uerum etiam in cruce: deus meus, deus meus, ut quid me dereliquisti? cui uoci congruit apostolus dicens: scientes quia uetus homo noster simul crucifixus est, ut euacuetur corpus peccati, ut ultra non seruiamus peccato. crucifixio quinis poenitentiae dolores intelliguntur, et continentiae quidam salubris cruciatus, per quam mortem mors impietatis perimitur, in qua nos non reliquit Deus. Et ideo per talem crucem evacuatur corpus peccati, ut jam non exhibeamus membra nostra arma iniquitatis peccato, quia et interior homo, si utique renovatur de die in diem, profecto vetus est, antequam renovetur; intus namque agitur, quod idem Apostolus dicit: Exuite vos veterem hominem et induite novum, quod ita consequenter exponit: Quapropter deponentes mendacium, loquimini veritatem. Ubi autem deponitur mendacium, nisi intus ut inhabitet, in monte sancto Dei, qui loquitur veritatem in corde suo? Resurrectio
Abbreviated transcription (Latin):
ge simȩ & mane & aduesperã: Ueni¬
ensq: in patriã suã ubi infinediei mosẽ
offerre. male atq in licite fieri conten¬
dat. quõ alit̃ ipseuiderit: puerilis est

Expanded text:
gesimae, et mane et ad uesperam, ■ ueniensque in patria sua, ubi in fine diei mos est offerri, male atque inlicite fieri contendat, quoniam aliter ipse uiderit, puerilis est
Abbreviated transcription (Latin):
lectuali datum: ut eius a&ernitatir
contem platione per fruatur. atque
afficiatur exea a&ernamque uitam
possit mersre: Seddum nascentium
atque transeuntium rerx amore acdo¬
lore sauciatur : & dedita consuetudi¬
ne. huius uitae. atque sensibus corpons.
in anibus uanescit imaginibur. iñri¬
d& eos quidicunt esse aliquid: qđ
neque istis uideatur oculis. nec ullo
phantas mate cogitetur. sed mente
sola & intellegentia cerniqueat.

Expanded text:
lectuali datum, ut eius aeternitatis lectuali datum, ut eius aeternitatis contemplatione perfruatur atque afficiatur ex ea aeternamque uitam possit mereri; sed dum nascentium atque transeuntium rerum amore ac dolore sauciatur et dedita consuetudini huius uitae atque sensibus corporis inanibus uanescit imaginibus, inridet eos qui dicunt esse aliquid quod neque istis uideatur oculis nec ullo phantasmate cogitetur, sed mente sola et intellegentia cerni queat
Abbreviated transcription (Latin):
dum: Sierum plato ipse uiuer& &
me in terrogantem non aspernar&ur.
uel potius siquis eius discipulus. eo ipso
tempore quouiuebat: cum sibi ab illo
persua der&ur. non corporeis oculir.
sed puramente ueritatem uidere: cui
quȩcũ que anima in hȩsiss& eam bea¬
tam fien atque perfectã : atquam per¬
cipiendam nihil magir impedire quã
uitam libi dinibus deditam: & falsar
imaginer rerum in sensibilium: quae
nobis ab hoc sensibili mundo. percorp
inpraesae uarias opinioner eroresq:
generent: Quã obrem sanandum esse
animum ad intuendã in commutabi¬
lem rer fornam. & eodem modo semꝑ
se habentem: atq undiq suis similẽ
pulchritudinem: n& distantem locis.
nectempore uanatã : sed unã atque
idem omni expaste seruantem : quã
non crederent esse homines: cum ipsa
uere sum maeq: sit: c&era nasci. occi¬
dere. fluerelabi: & tamen in quan¬
tum sunt ab illo a&ernodõ pereius
ueritatem fabncata constare inqui¬
bus animȩ tantum rationali & intel¬

Expanded text:
dum. si enim Plato ipse uiueret et me interrogantem non aspernaretur, uel potius si quis eius discipulus eo ipso tempore quo uiuebat, cum sibi ab illo persuaderetur non corporeis oculis, sed pura mente ueritatem uideri; cui quaecumque anima inhaesisset, eam beatam fieri atque perfectam; ad quam percipiendam nihil magis impedire quam uitam libidinibus deditam et falsas imagines rerum sensibilium, quae nobis ab hoc sensibili mundo per corpus impressae uarias opiniones erroresque generarent; quam ob rem sanandum esse animum ad intuendam incommutabilem rerum formam et eodem modo semper se habentem atque undique sui similem pulchritudinem, nec distentam locis nec tempore uariatam, sed unum atque idem omni ex parte seruantem, quam non crederent esse homines, cum ipsa uere summeque sit; cetera nasci, occidere, fluere, labi, et tamen in quantum sunt ab illo aeterno deo per eius ueritatem fabricata constare; in quibus animae tantum rationali et intel
Abbreviated transcription (Latin):
Quomodo intelle gendum sit ca¬
u&e ne iustitiam uram faciatir
ccotuii Cur orandum sit dõ sciente quid
nobis sit necessarium. ex eodem
De diffe rentia temptationis & quo¬
modo diabolus st&erit ante dm̃¬
ccx De septi formi spũ. & de septem bea¬
titudinibus & septem p&itionib¬
deieiumo & lauanda facie uł un¬
ccxii Deeo quod ait dnr. si ergo lumen

Expanded text:
m sit: cauete ne iustitiam uestram  Cur orandum sit deo sciente quid nobis sit necessarium. CCCVII. De differentia temtationis et quomodo diabolus steterit ante de33. De septiformi spiritu et septem beatitudinibus septemque petitionibieiunio et lauanda facie atque un eo quod ait dominus: si ergo lumen
Abbreviated transcription (Latin):
uisquis aũ rebus p̃t̃euntib restric¬
tius utit quã sese habent mores
ieorũ cũquib uiuit: aut temperans
aut suꝑstitiosus ẽ: Quisquis uõ sic eis
ut ꝗt᷑ ut metas consuetudinis bonoꝵ
int̃ quos uersat excedat: aut aliꝗd
significat: aut flagitiosus ẽ: In omni¬
b: eñĩ talib: ñ usus rerũ sed libido in
culpaẽ: quid igit᷑ locis & tempore.
& ꝑsonis conueniat: diligent̃ ad ten¬
dendũ ẽ: netemere flagitia rep̃hen¬
damus: Fieri eñi potest: ut sine ali¬
quo uicio cupiditatis ł uoracitatis. p̃¬
tiosissimo cibo sapiens utat insipi¬
ens aũ foedissima gulȩ flãma inui¬
lissim ardescat: Et sanus quisq ma¬
luerit more dñi pisce uesci: quãlen¬
ticula more esau nepotis abraham:
tiȩ : quia uiliorib alunt᷑ escis: Nam
utendi & modo appetendi ł ꝓban¬

Expanded text:
uisquis autem rebus praetereuntibus restrictius utitur, quam sese habent mores eorum cum quibus vivit, aut intemperans, aut supertitiosus est. Quis quis vero eis utitur, ut metas consuetudinis bonorum inter quos versatur, excedat, aut aliquid significat, aut flagitiosus est. In omnibus enim talibus non usus rerum sed libido in culpa est. Quod igitur locis et tempori et personis conveniat diligenter attendendum est, ne temere flagitia repdamus. fieri enim potest, ut sine aliquo uitio cupediae uel uoracitatis pretiosissimo cibo sapiens utatur, insipiens autem foedissima gnlae flamma in uilissimum ardescat. et sanius quisque maluerit more domini pisce uesci quam lenticula more Esau nepotis Abraham, leraeque bestiae, quia uilioribus aluntur escis. nam utendi et modo appetendi
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc genus fornicationis animȩssa lubri¬
ter. Diuina scriptura non tacui ne¬
q ab ea sicd&erruit animã : ut ꝓpt̃ ea
talia negar& eẽ sectanda: quia fal¬
sadicuntur a ꝑfessorib: eorum: sed
&iam sidixerint uobis inquit: & ita
euenerit. necredatis eis : om̃ rigitur.
uł noxiȩ suꝑstitiones : & quedãpes¬
tifera soti&ate hominum & demo¬
num : quasi pacta. infidelir &dolo¬
sȩ amititie constituta: penitur
sunt repudienda & fugienda xpĩa
no: ñ quod idolum sit aliquid. ait
a postolus. sed quia quȩ immolant
demonis immolant & ñdõ: nolo
uos sotios demoniorũ fieri: qđ aut̃
deido lis & deinmo lationib quȩ ho¬
nori eorum exhibentur. Dix̃ apor¬
tolus hoc de omnib: imaginariis
signir sentiendũ ẽ: quȩ omnia tan
tum ualent. quantũ p̃sumptione
animarũ quarcõmuni quadã lin¬
gua cũde minib foederata sunt quȩ
tamen plena sunt omnia pesti fere
animaduersa sunt: sed anĩ aduer¬
tendo atq signando factũ ẽ utua¬

Expanded text:
hoc genus fornicationis animae salubriter diuina scriptura non tacuit neque ab ea sic deterruit animam, ut propterea talia negaret esse sectanda, quia falsa dicuntur a professoribus eorum, sed etiam: si dixerint uobis, inquit, et ita euenerit, ne credatis eis. non enim quia uel noxiae superstitionis ex quadam pestifera societate hominum et daemonum quasi pacta infidelis et dolosae amicitiae constituta penitus sunt repudianda et fugienda christiano, non quod idolum sit aliquid, ait apostolus, sed quia quae immolant gentes, daemoniis immolant et non deo, nolo uos socios daemoniorum fieri. quod autem de idolis et immolationibus, quae honori eorum exhibentur, dixit apostolus, hoc de omnibus imaginariis signis sentiendum est, qutum ualent, quantum praesumtione animorum quasi communi quadam lingua cum daemonibus foederata sunt. quae tamen plena sunt omnia pestiferae animaduersa sunt, sed animaduertendo atque signando factum est, ut ua
Abbreviated transcription (Latin):
at illa perliteram: Quem non auecit&.
quem non uel in form&. uel confirm&
infide : Quodita benedicuntur duo illi.
quinuditatem patris honorauerunt.
quam uis a uersi: uelut quibus factũ scele¬
ratȩ uineȩ displicuerit: Benedictus
inquit dñsdr̃ sem Quam quã enim sit
dr̃ omnium gentium: quodã modo tam̃
proprio uocabulo : & in ipsis iamgentib:
dicitur ds̃ isrł: Etunde hoc factum est
nisi exbenedictione ia f&h: Inpopulo
enim gentium orbẽ terrarum occupau̾
ȩcłe: hoc prorsus. hoc prenuntiabatur
bit& indomibus sem
DEABRAHA EXEUNTE DETERRASUA

Expanded text:
at illa per litteram? Quem non autem excitet, at illa per litteram? Quem non autem excitet, quem non uel informet uel confirmet in fide, quod ita benedicuntur duo illi qui nuditatem patris honorauerunt quamuis auersi, uelut quibus factum sceleratae uineae displicuerit ? benedictus, inquit, dominus deus Sem. quamquam enim sit deus omnium gentium, quodam modo tamen proprio uocabulo et in ipsis iam gentibus dicitur deus Israhel. et unde hoc factum est nisi ex benedictione Iafeth? in populo enim gentium totum Ecclesia. Hoc prorsus praenuntiabatur bitet in domibus Sem. CAPUT De Abraham exeunte de terra sua
Abbreviated transcription (Latin):
f&h: dĩuirtus esa. dĩsapientia: quicc
quod stultumẽdĩ: sapientius ẽ quã ho¬
mines : Proinde induob: filiis. maxi¬
mo &inminimo. duopopuli figurati.
Unam uestem a tergo portantes. sacra¬
mentum scilic&iam pręteritȩ atque
transactȩ dominicȩpassionis. nudita¬
tem patris neq intuentur: quiccinxp̃i
necẽ non consentiunt. & tam̃ honoran
uelam̃to tam quam scientes undesint
nati Medius aũfilius. idẽpopulus
iudeorum. ideomedius: quia nec pri¬
matum a postolorũtenuit: necultimꝰ
ingentib credidit: Vidit nuditatem
patris. quia consensit innecẽ xp̃i &
nuntiauit forar fratrib: Per eum
quippemanifestatumẽ. & quodã modo
publicatum. quoderat inprophȩtia
secretum: Ideoq fit seruus fr̃msuorũ:
Quid ẽ enim aliud hodieꝰ que gensipsã.
nisi quȩdam scriniaria xp̃ianorum
baiulanr legem & proph&ar ad testi¬
monium adsertionis ecłȩ : ut nos hono¬
re mus persacramentum. quod nunti¬

Expanded text:
pheth, dei uirtus et dei sapientia; quia pheth, dei uirtus et dei sapientia; quia quod stultumis . RESP. In duobus filiis maximo et minimo, duo populi figurati sunt, unam vestem a tergo portantes, sacramentum scilicet jam praeteritae atque transactae dominicae passionis: nuditatem patris neque intuentur, quia in Christi necem non consentiunt; et tamen honorant uelamento tamquam scientes unde sint nati. medius autem filius, id est populus Iudaeorum — ideo medius, quia nec primatum apostolorum tenuit nec ultimus in gentibus credidit — uidit nuditatem patris, quia consensit in necem Christi et nuntiauit foras fratribus. per eum quippe manifestatum est et quodam modo publicatum quod erat in prophetia secretum; ideoque fit seruus fratrum suorum. quid est enim aliud hodieque gens ipsa nisi quaedam scriniaria christianorum baiulans, legem et prophetas, ad testimonium assertionis ecclesiae, ut nos honoremus per sacramentum quod nunti
Abbreviated transcription (Latin):
uod eiecto sanguine iubentur
manducaro: neuita pristina quasi
suffocata in conscientia tenecctur.
sed habeat tamquam effusionem ꝑ
confessionem: quod testam̃tum posu¬
it dr̃ interse&homines. atq: omnem
animam uiuã ne ꝑ d&eim diluuio:
Arcum qui appar& innubib quinũ quã
nisi desoleresplend&: illienim non pe¬
reunt diluuio separati abeccła qui mn ꝓ¬
phetis. & omnib: diuinis scripturis.
tamquam in dĩnubib agnoscunt xp̃i
gloriã nonquȩrunt suam: Uerum
ne adoratores haius solis amplius
tumescant sciant itac significari xpm
Aliquando persolem: sicut perleonem.
peragnum. perlapidem . cuius dã simi¬
litudinis causa. non propri&atis substan¬
tia: Iam uero illud. quod deuinea quã
plantauit inebriatus noe. nudaturẽ
indomosua: Cui non appareatxp̃r pas¬
sus ingente sua: Tuncenim nudataẽ
mortalitas carnis eius. iudeis scanda¬
lum : gentib stultitia: Ipsisaũ uocatis
iudeis &gentib ꝗuam quã sem &ia¬

Expanded text:
uod eiecto sanguine iubentur manducare: ne uita pristina quasi suffocata in conscientia teneatur, sed habeat tamquam effusionem per confessionem. quod testamentum posuit deus inter se et homines atque omnem animam uiuam, ne perdat eam diluuio, arcum, qui adparet in nubibus, qui numquam nisi de sole resplendet: illi enim non pereunt diluuio separati ab ecclesia, qui in prophetis et omnibus diuinis scripturis tamquam in dei nubibus agnoscunt Christi gloriam, non quaerunt suam. uerum ne adoratores huius solis amplius tumescant, sciant ita significari Christum aliquando per solem, sicut per leonem, per agnum, per lapidem cuiusdam similitudinis causa, non proprietatis substantia. Iam uero illud, quod de uinea, quam plantauit inebriatus Noe, nudatus est in domo sua, cui non adpareat Christus passus in gente sua? tunc enim nudata est mortalitas carnis eius, Iudaeis scandalum, gentibus stultitia, ipsis autem uocatis Iudaeis et gentibus, tamquam Sem et Ia
Abbreviated transcription (Latin):
ducare ñ eẽ substantiã: A substan¬
tia quippe receditur : qm̃ cr̃b sub¬
stantia ẽ: Sed abstinentia aerbo
ñ ẽ substantia: Et tamen substan¬
tia corporis. siomnino abstin&ur
acibo. lta languescit: itaualitu¬
dinis in aequalitate corrũpitur.
ita exꝰ auritur uirib Italassitudi¬
ne debilitatur & frangitur: ut si
aliquo modo ꝑdur& inuita iuix
possit ad eum cibum reuocare:
Vnde abstinendo uitiataest sic ñ ẽ
substantia peccatum: sed substan¬
tia ẽ ds̃ sũmaq substantia : & solus
uerus Rationa lis creaturȩ cibus
aquo ꝑ in oboedientiãȩ receden¬
do: & ꝑ infirmitatẽ non ualendo
capere quod debuit. & gaudere :
audis quem ad modum dicat.
Percus sum est sicut soenum & aruit
cormeum: quõ oblitus sum man¬
ducare panem meum:
LIBROADUICITIṼ. DE QUI OUESTIOUIS:

Expanded text:
ducare non esse substantiam ? a substanducare non esse substantiam ? a substantia quippe receditur, quoniam cibus substantia est. sed abstinere a cibo non est substantia et tamen substantia corporis, si omnino abstinetur a cibo, ita languescit, ita ualitudinis inaequalitate corrumpitur, ita exhauritur uiribus, ita lassitudine debilitatur et frangitur, ut, si aliquo modo perduret uita, uix possit ad eum cibum reuocari, unde abstinendo uitiata est. sic non est substantia peccatum, sed substantia est deus summaque substantia et solus uerus rationalis creaturae cibus. a quo per inoboedientiam recedendo et per infirmitatem non ualendo capere, quo debuit et gaudere, audis quemadmPercussum est sicut fenum, et aruit cor meum, quoniam oblitus sum munducare panem meum. libro ad Dulcitium de VIII Quaestioni
Abbreviated transcription (Latin):
mitur: Deinde adiungit: credo ita
est : Et siita ẽ inquit: quomodo potu¬
it humanã debilitare uel mutare
naturã quod substantia car& cerne¬
tis nequotendat : & quo manꝰ porri¬
gat Haec disputatio utom nino
frustradictum put&ur: uocabis no¬
men eĩihm: Ipseenim saluũ faci&
populum suum a peccatis eorum:
Quomodo enim faci& ubi nullaẽ e
gritudo: peccata quippe aquib dic̃
euangelium saluũ faciendũ popu¬
lum xp̃i substantiae ñ sunt: Et se¬
cundum iustum uitiare ñ possunt:
Ofrater bonũ ẽ. ut memineris teẽẽ
xp̃ianũ: credere ista fortasse suffice¬
ret: Sed tamen quia disputareuis.
necobest: immo &iã prodest n fir¬
missima prȩcedat fides: Nec ex isti¬
memus peccato naturã humanam
ñ posse uitiari : Sed &iam diuinis
credentes scripturas. peccato eã ẽẽ
uitiatam: Quomodo id fieri potu
erit inquiramus: qm̃ peccatumiam
dicimus ñ eẽ substantiã: Non neat¬
tenditur. ut alia omittã & iã ñman¬

Expanded text:
mitur". deinde adiungit: "credo, ita est. et si ita est" inquit "quomodo potuit humanam debilitare uel mutare naturam quod substantia caret?" Cernitisne, quo tendat et quo manus porrigat haec disputatio? ut omnino frustra dictum putetur: uocabis nomen eius lesum; ipse enim saluum faciet populum suum a peccatis eorum. quomodo enim saluum faciet, ubi nulla gritudo? Peccata quippe, a quibus dicit Evangelium salvum faciendum populum Christi, substantiae non sunt, et secundum istum vitiare non possunt. O frater, bonum est ut memineris te esse christianum. Credere ista fortasse sufficeret: sed tamen quia dinec obest, immo etiam prodest, si firmissima praecedat fides nec existimemus peccato humanam naturam non posse uitiari, sed diuinis credentes scripturis peccato eam esse uitiatam, quomoerit inquiramus. quoniam peccatum iam didicimus non esse substantiam, nonne adtenditur, ut alia omittam, etiam non man
Abbreviated transcription (Latin):
iustuscorã dno uel quomodo mundus
natus ex muliere silunȩ p̃cipit. & ñ lu¬
c& n& stellȩ sunt mundȩ ante eum
Quanto magis homo putredo: & filiur
hominis uermis: Hinc enim uolunt
intellegi: & rationalem spm̃ habere stel
las & mundas nonesse apeccato: Sedideo
in cȩlis esse quia maiorem uelminorem
locum minor culpa promeruit. Nonꝓ
auctoritate diumna istam sententiã reci¬
piendã esse ex istimo Non enim ea ipse
iob enuntiauit. sui singulare quodã mo¬
dotestimonium diuinitus perhib&ur
qđ ñ peccauerit labiissuis antednm̃: sed
unꝰ ex eius amicis: qui consolatores malo
rum dicti suntom nes: & diuina sententia
reprobati: Sic ut autẽ in euangelio quã

Expanded text:
justus coram Domino, vel quomodo se mundabit justus coram Domino, vel quomodo se mundabit natus ex muliere? si lunae praecipit, et non lucet, nec stellae sunt mundae ante eum; quanto magis homo putredo, et filius hominis vermis ? Hinc enim volunt intelligi, et rationalem splas et mundas non esse a peccato, sed ideo in caelis esse, quia maiorem uel meliorem locum minor culpa promeruerit. non pro auctoritate diuina istam sententiam recipiendam esse existimo; non enim ea ipse Iob enuntiauit, cui singulare quodam modo testimonium diuinitus perhibetur, quod non peccauerit labiis suis ante dominum, sed unus ex eis amicis, qui conrum dicti sunt, omnes et divina sententia reprobati. Sicut autem in Evangelio qua