comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illũ delectacio preceps et inconsulta desti¬
tuit. Ꝙ si unus esset amboꝵ fiis non
intelligo. cur non felitior dici possit qui
nũt᷑ gaudet. doliturus in posteruꝰ: quam
qui net sentit in p̃sens gaudũ : net ex¬
sit luctꝰ acerbior. Augu. Illud magis qm
freno racõĩs abiecto qd quidẽ prorsus in
illa suprema uoluptate deserit᷑ / granior
casus est aquã eodem uel tenuiger retento
ex pari precipitio corruentis. Aute diã
alrerius sperandũ : d altorius cõueisatõe
desperandũ est Fran Istud quidem sit essi
considero: sed tu inteam nũquid nõ prime
questionis oblitꝰ es: Augi. Cuius. Fram¬
Quid est quod me retuet i hit que siuerã
cur michi uni cogitatio mortis nitẽsa nõ
profuit. quã miris modis fructuosã dicis¬
Augu. Primũ quippe: quia de longuiquo
forsitan illa consideras. quae tñ propter bre¬
uissime uite cursiẽ : tum propter incertos et

Expanded text:
illum delectatio preceps et inconsulta destiillum delectatio preceps et inconsulta destituit. Quodsi unus esset amborum finis, non intelligo cur non felicior dici possit qui nunc gaudet doliturus in posterum, quam qui nec sentit in presens gaudium, nec exit luctus acerbior. Illud magis quondam, freno rationis abiecto, quod quidem prorsus in illa supreme voluptate deseritur, gravior casus est, quam, eodem vel tenuiter retento, ex pari precipitio corruentis. Ante omniad de alterius sperandum de alterius conversione desperandum sit. Istud quidem sic esse considero. Sed tu interim nunquid non prime questionis oblitus es? Cuius? "Quid est quod me retinet?" hoc enim quesieram: cur michi uni cogitatio mortis intensa non profuit, quam miris modis fructuosam dicis? Primum quippe quia de longinquo forsitan illa consideras que, tum propter brevissime vite cursum tum propter incertos et
Abbreviated transcription (Latin):
lacimias reuertenur ad solita. quae cum
ita suit ẽ quid ergo me retinet : quid later¬
tis obstatuli est : ut ñt usque ml istae
michi cogitatio preter molestias terroresq
pepererit. ego autẽ idem sim ad huc que
fuerã prius ꝙq hi sunt quib forte inĩꝙͣ
tale aliquod contigit in uita: eoq mise¬
rior quo illi quisqͥs sit futurus exitus
presentib saltem uoluptatib delectant᷑
michi uero et fuus incertus sit: et milla
uoluptas: inisi talib amaritudinib resper¬
sa proueniat. Augu. Noli precor: ubi
gaudendũ est dolere. peccator enĩ quo
maiorẽ uoluptatẽ et titiblationẽ perci¬
pit: et stelerib suis. eo miserior calamito¬
seorq iudicandus est. Ffran. Forte ideo: qr
nũquã ad uirtutis semitam reflectit᷑: quẽ
nusquã interrupta uoluptas sui raprar
immemorẽ. Qui uero inter tarius illecebs
et blandiẽta fortune durũ aliqͦd experit᷑
tociẽs condicionis sue meniunt: quotiens

Expanded text:
lacrimas reverteremur ad solita. Que cum lacrimas reverteremur ad solita. Que cum ita sint, quid ergo me retinet? quid latentis obstaculi est ut nunc usque nil ista michi cogitatio preter molestias terroresque pepererit, ego autem idem sim adhuc qui fueram prius quodque hi sunt, quibus forte nunquam tale aliquid contigit in vita? Eoque miserior, quod illi, quisquis sit futurus exitus, presentibus saltem voluptatibus delectantur: michi vero et finis incertus sit et nulla voluptas, nisi talibus amaritudinibus respersa, proveniat. Noli, precor, ubi gaudendum est dolere; peccator enim, quo maiorem voluptatem ac titillationem percipit ex sceleribus suis, eo miserior calamitosiorque iudicandus est. Forte ideo quia nunquam ad virtutis semitam reflectitur quem nusquam interrupta voluptas sui raptat in merorem. Qui vero inter carnis illecebras et blandimenta fortune durum aliquid experitur, totiens conditionis sue meminit quotiens
Abbreviated transcription (Latin):
taciones inmuergar. precipureq noctib cũ
diurius curis relaxatus ammus se ip̃m re¬
colligit. cum corpus hoc in morem morrẽciũ
compono. ipsam quoqz mortis horam et
quitquid cirta eam mẽs horrendũ reperit.
intentissime michi ip̃e confingo. usi a deo
ut in agone morrendi positus: Miche uidear
ingerdum tartara et squas narras / ommiã¬
mala conspirere. eaqz tam grauiter uisione
conturbor. ut exterritus tremensq cõsur¬
gam. et soepe usq ad horrorem astantiũ
łet in uerba prorumpam. hen quid agr
quid patior: cui nre exicio fortuna reser¬
nat miserre i Ihesu fer openi: erpe me
muitte his malis: da dexteram misero
et tecũ me tolle per undas. Sedib
ut saltem placidis in morte quiestam
Multa preter hec alia frenetici in morẽ
quotunq : uagũ aminũ pauẽtem q tulit
nuxetus. mecũ loquor. multa q gam
amicis quib illacrimans ipẽ nõ mĩquam
ceteros in lacrimas coegi. Licet utriq post

Expanded text:
tationes immergor precipueque noctibus, cum tationes immergor precipueque noctibus, cum diurnis curis relaxatus animus se in se ipsum recolligit. Tum corpus hoc in morem morientium compono, ipsam quoque mortis horam et quicquid circa eam mens horrendum repperit, intentissime michi ipse confingo, usque adeo ut, in agone moriendi positus, michi videar interdum Tartara et que narras omniamala conspicere; eaque tam graviter visione conturbor, ut exterritus tremensque consurgam, et sepe, usque ad horrorem astantium, hec in verba prorumpam: – Heu quid ago? quid patior? cui me exitio fortuna reservat? Miserere, Iesu, fer opem: eripe me his, invicte, malis... da dextram misero, et tecum me tolle per undas; sedibus ut saltem placidis in morte quiescam. Multa preter hec alia, frenetici in morem quacunque vagum animum paventemque tulit impetus, mecum loquor; multa quoque cum amicis, quibus illacrimans ipse nonnunquam ceteros in lacrimas coegi, licet utrique post
Abbreviated transcription (Latin):
nulle suꝑpliciorũ: nuille tortorũ genera:
et frridor et gemuitus ⁊ autem et sulphureiz
amires et tenebre. et ultrices furie : postre¬
mo dduersa simul orchi pallentis numa¬
uitas : quae ne his oĩbus preponderãt ma-¬
lis. Infelix sine fine perpetuitas: termimãde¬
q calamitatis desperatio : et ĩeternũ mã¬
sura. Nõ iam amplius miserãtis ira dei.
si hec ommia simul aute oculos uenerit.
non ut ficta e s ut uera. non ut possibilia e¬
sed ut necessaria: menitabiliterq uẽtura.
et pene iam presentia. Inq his curis non
preteriẽs: nec desperãs: sed spei plemus
dei dextra potes ꝓuitaq sit ex tantis
malis eruere tu modo te curabilem pbeas
surgendiq auidus. et proposit tenax ⁊ assi¬
duus uersabeas: ñ frustra te meditatum
esse confide. Fran. Grainiter mel fateor
tantis. ante oculos caaceruatis miserus
terriuste. Sed sit miche deus uenre largus
sit. ut ego per dres suigulos: in has cogi¬

Expanded text:
mille supplitiorum, mille tortorum genera; mille supplitiorum, mille tortorum genera; et stridor ac gemitus Averni et sulphurei amnes et tenebre et ultrices Furie; postremo universa simul Orchi pallentis immanitas; que ve his omnibus preponderant malis: infelix sine fine perpetuitas, terminandeque calamitatis desperatio, et in eternum mansura non iam amplius miserantis ira Dei; si hec simul omnia ante oculos venerint, non ut ficta sed ut vera, non ut possibilia sed ut necessario inevitabiliterque ventura et pene iam presentia: inque his curis non preteriens nec desperans, sed spei plenus quod Dei dextera potens promptaque sit ex tantis malis eruere, dummodo te curabilem prebeas, surgendique avidus et propositi tenax assiduusque versaberis; non frustra te meditatum esse confide. Graviter me, fateor, tantis ante oculos coacervatis miseriis terruisti. Sed sic michi Deus venie largus sit, ut ego per dies singulos in has cogi
Abbreviated transcription (Latin):
monitus post hoc de me: ip̃e mich non
urencioir. net errorib meis inter bladiar.
Id eñ estt ut indeo ꝙ mentes hominum
calle uirtutis auertit ⁊ dum metam app̃¬
hendisse ⁊ ate ulteriꝰ nõ aspirant. Augr¬
Libens het audio exte. neq enĩ ociosi et
acasu pendentis : sed multa cercuspiciẽtis
amiui uerba sũt. Signũ igitur quo nũꝙͣ
fallaris acciꝑe. Si quoties de morte crg¬
tabis: loro ñ moueberis. stito te uelut de
rebus ceteris mutiliter cogitasse. At sĩm
ix̃s cogitatu obrigneris: contrenueris:
expallueris : tibiq iam huit laborare uisus
fueris: medias inter mortis angustias. si
cum hoc et illud occurrat: amia illiciet ut
ex his membris exierit sistendam in et̾uo
uidicio totius uite preterite: actuũq et
uerborũ racionẽ exactissimã somam esse
spem habendam. nec corrumxi ꝑosse: nec
falli indicen⁊ nec placari morte ipsam:
laborũ non furẽ esse sed trausitiẽ. hec inier

Expanded text:
monitus post hac de me ipse michi non monitus post hac de me ipse michi non mentiar, nec erroribus meis interblandiar. Id enim est, ut video, quod mentes hominum calle virtutis avertit, dum metam apprehendisse rate ulterius non aspirant. Libens hoc audio ex te; neque enim otiosi et a casu pendentis, sed multa circumspicientis animi verba sunt. Signum igitur, quo nunquam fallaris, accipe. Si, quotiens de morte cogitabis, loco non moveberis, scito te velut de rebus ceteris inutiliter cogitasse. At si in ipso cogitatu obrigueris, contremueris, expallueris; tibique iam hinc laborare visus fueris medias inter mortis angustias; si cum hoc et illud occurrat, animam ilicet ut ex his membris exierit, sistendam in eterno iudicio, totius vite preterite actuumque et verborum rationem exactissimam esse spem habendam; nec corrumpi posse, nec falli iudicem nec placari; mortem ipsam laborum non finem esse, sed transitum; hoc inter
Abbreviated transcription (Latin):
Tenacior eñ esse solet uisorum quam aude¬
toꝵ recordacio. Quam ob tausã non sue
alto consilio in quibusdam religionib atq
sanctissimis: usq etiã ad haut etatẽ : quar
bonis morib mimica est: illa consuetudo
perdurat. ꝙ ad cerirenda corpora de fuc̃toꝵ
dum lauãtur preparanturq sexpultue:
ciusdem rigidi propositi professores int̾suit
ut scilicet taste miserandũ q spectatulum
oculis subiectũ: et memorĩã semper admuo¬
ueat . et amios superstitie ab onnn spe
mũdi fugatĩs exterreat. hoc est igit᷑ qd̾
satis altẽ descendere dicebam. nondũ forte
cõsuetudinis causa mortem nommaties.
dum iul morte certius: il hora mortis inter¬
tius. ceteraq huiꝰ generis usu quottidiam
sepmomis iteratis.: preteruolant em̃ illa
nõ insident Efran. Assentior eo facilius qr
multa que mecũ tacous agere soleo. nñt
te loquẽte recognosto. Sgnũ tamen aliquod
memorre mee si uidetur imꝑrime. quo ad¬

Expanded text:
tenacior enim esse solet visorum quam auditenacior enim esse solet visorum quam auditorum recordatio. Quam ob causam non sine alto consilio in quibusdam devotis religionibus atque sanctissimis, usque etiam ad hanc etatem, que bonis moribus inimica est, illa consuetudo perdurat quod ad cernendum corpora defunctorum, dum lavantur preparanturque sepulture, eiusdem rigidi propositi professores intersint, ut scilicet triste miserandumque spectaculum oculis subiectum et memoriam semper admoneat et animos superstitum ab omni spe mundi fugacis exterreat. Hoc est igitur quod "satis alte descendere" dicebam, non dum forte consuetudinis causa mortem nominatis, dum "nil morte certius, nil hora mortis incertius" ceteraque huius generis usu quotidiani sermonis iteratis. Pretervolant enim illa, non insident. Assentior eo facilius quia multa, que mecum tacitus agitare soleo, nunc te loquente recognosco. Signum tamen aliquod memorie mee, si videtur, imprime, quo ad
Abbreviated transcription (Latin):
Ne tamen uel similia hec summis aurib
exrepta uel rei ipius recordacio compen¬
diosa sufficiat. imimorari diuciũs oporter
atq acerrima meditatione singula mori¬
entiu memibra percurrere: et extrenuis qͥd̃
iam algentib media terrere: et in sumins¬
oportuno sudore defluere. ilia pulsare : uita¬
lem spirĩtiẽ mortis uicintate lemestere. ad
hec defossos natantesq oculos: obtuitum la¬
rrmmiosum: contractã fiõzem linentẽq: labẽtes
genas. lucidos dentes ⁊ rugentes atq acutos
nares : spumancia labia ⁊ torpentẽ squamo¬
samq lingnã : ⁊ aridum palatum : fatigatũ
caxut : auhelum pectus: raucum murmuir:
et mesta susporria ⁊ odorem tocius corporis
molestũ: precipue q alienati Uoltus hor¬
rorem. quae ommia facilius ac uelut in
promptu et ad manũ collotata succurrẽt.
Si gui familiariter obseruari cepenit nemo¬
randum aliquod conspecte mortis exẽxlũ.

Expanded text:
Non tamen vel sillaba hec summis auribus Non tamen vel sillaba hec summis auribus excepta vel rei ipsius recordatio compendiosa sufficiet; immorari diutius oportet atque acerrima meditatione singula morientium membra percurrere; et extremis quidem iam algentibus media torreri et importuno sudore diffluere, ilia pulsari, vitalem spiritum mortis vicinitate lentescere. Ad hec defossos natantesque oculos, obtuitum lacrimosum, contractam frontem liventemque, labantes genas, luridos dentes, rigentes atque acutas nares, spumantia labia, torpentem squamosamque linguam, aridum palatum, fatigatum caput, hanelum pectus, raucum murmur et mesta suspiria, odorem totius corporis molestum, precipueque alienati vultus horrorem. Que omnia facilius ac velut in promptu et ad manum collocata succurrent, si cui familiariter obversari ceperit memorandum aliquod conspecte mortis exemplum;
Abbreviated transcription (Latin):
ad illã uitam suspiret : ubi racione superauctꝰ.
desmet esse mortalis. hauc tandem ueram
de diffuicõne hom̃is atq utilem sentenciã
habere dicito huius ultun. quonia de eo.
nobis sermo erat dicebã pancos cegnicionẽ
aut meditatoem idonẽã sortitos. Iran. Ego
me hactenus ex pancis rebar. Augu. Et
ego quidem nõ ambigo tibi tam multa per
omnẽ uitã. exꝑigentia magistra : tam młta
ex libroꝵ lectione repetenti ⁊ crebras cogi¬
rãciones mortis occurrere. Sed quae nec
satis alte destendant nec satis tenaciter here¬
ant. Fran. Quid uocas alte destendere et¬
si met intelligere michi uidear : cupio ex
te clarius audire. Augu. Dicam quãnis
iam uolgo persuasũ siti atq ecia e medio¬
grege philosophori clarissum testes accesse¬
rũt. mortem inter tremenda princixiũ possi¬
dere. usq adeo ut iam pridem nomẽ ip̃m
mortis auditu tetrum etq asꝑerum uidat᷑.

Expanded text:
ad illam vitam suspiret, ubi, ratione superauctus, ad illam vitam suspiret, ubi, ratione superauctus, desinet esse mortalis; hunc tandem veram de diffinitione hominis atque utilem scientiam habere dicito. Huius ultimi, quoniam de eo nobis sermo erat, dicebam paucos cognitionem aut meditationem ydoneam sortitos. Ego me hactenus ex paucis rebar. Et ego quidem non ambigo tibi tam multa per omnem vitam experientia magistra, tam multa ex librorum lectione repetenti, crebras cogitationes mortis occurrere, sed que nec satis alte descendant nec satis tenaciter hereant. Quid vocas "alte descendere"? Etsi enim intelligere michi videar, cupio tamen ex te clarius audire. Dicam quamvis iam vulgo persuasum sit atque etiam e medio philosophorum grege clarissimi testes accesserint mortem inter tremenda principatum possidere, usque adeo ut iampridem nomen ipsum mortis auditu tetrum atque asperum videatur.
Abbreviated transcription (Latin):
iupisset. Augn. Contia id fateor studiorũ
mõstiũ. nichil saris mordacito dici potest.
tietamen interea dicendi studio euctus : ꝙ
diffinicione hominuis inceperas obinisisti.¬
siam. habunde dictũ rebar. sed agam ex¬
pressuis hominẽ quid esse aĩał. mio uero
amialiũ princixem cũctorũ. nemo tam du¬
rus pastor inuenitur ut nestiat nemocursi
interrogetur aut racionale ammal aut mor¬
tale nẽgauerit. Itaq ominb diffiuicio nota
est. Augu Imo uero perpancis. Iran. Quid
ergo si quẽ uideris adeo racione pollentẽ
ut secũdũe eam uitã suam instituerit ut
sibesoli subiecerit appetitus eut illiꝰ freuo
motus anim coherceat: ut intellagat sese
per illã tantũ a brutorum ammnãtium feritatẽ
Distingui. nec insi quatenus racione degite
nonien hocipsũ hominis mereri. Augusti
Adeo prims mortalitatis sue constium : Ut
eam quotidie ante oculos habear. ꝑ eam se
ipsum temꝑet : et hec peritura dẽspiciens:

Expanded text:
rupisset! Contra id, fateor, studiorum rupisset! Contra id, fateor, studiorum monstrum nichil satis mordaciter dici potest. Tu tamen interea, dicendi studio evectus, quod de diffinitione hominis inceperas omisisti. Abunde dictum rebar, sed agam expressius. Hominem quidem esse animal, imo vero animalium principem cuntorum, nemo tam durus pastor invenietur ut nesciat; nemo rursus, si interrogetur, aut rationale animal aut mortale negaverit. Ita omnibus diffinitio nota est. Imo vero perpaucis. Quid ergo? Siquem videris adeo ratione pollentem ut secundum eam vitam suam instituerit, ut sibi soli subiecerit appetitus, ut illius freno motus animi coherceat, ut intelligat se se per illam tantum a brutorum animantium feritate distingui, nec nisi quatenus ratione degit nomen hoc ipsum hominis mereri; adeo preterea mortalitatis sue conscium, ut eam cotidie ante oculos habeat, per eam se ipsum temperet, et hec peritura despiciens
Abbreviated transcription (Latin):
mumiuisst debuerit. Ista quidẽ dialeticorar
guritas nullũ fine habitura. et diffi.¬
intionem huustemodi compendiis stata
et mimortalũe litigiorũ materia gloriat᷑.
Pleumq aut̃ quid ip̃m berũ sit qued locũt᷑
ignorant Itaq si quem ex es grege de diffi¬
ntione non tantũ hominis sed rei alterius
interroges⁊ parata respõslo est. Si ulira
progrediare silenciũ fiet: aut si assidiuitas
disserendi uerborũ coꝑiam audaciamq pepe¬
relt. mores tamen loquentis ostendent uerã
sibi rei diffinite noticia non adesse. contra
hot tam fastidiose negligens ⁊ tamq super¬
uaguo curiosum gemis hominũ uuaꝵ
nuehi. Quid semꝑ frusta laboratis: ha
misere: et manib tendiculis exercetis inge¬
nuł. quid ollit. rerũ inter uerba seuestitis
atq inter pueriles ineptias : albicantibus
comis: et rugosa fionte uersamini : uobis
ulinã solis uestra noreret insama. et non
nobilissima srepe adolescentũ ingema cor¬

Expanded text:
imminuisse debuerit? Ista quidem dyaleticorum imminuisse debuerit? Ista quidem dyaleticorum garrulitas nullum finem habitura, et diffinitionum huiuscemodi compendiis scatet et immortalium litigiorum materia gloriatur: plerunque autem, quid ipsum vere sit quod loquuntur, ignorant. Itaque siquem ex eo grege de diffitione non tantum hominis sed rei alterius interroges, parata responsio est; si ultra progrediare, silentium fiet, aut, si assiduitas disserendi verborum copiam audaciamque pepererit, mores tamen loquentis ostendent veram sibi rei diffinite notitiam non adesse. Contra hoc tam fastidiose negligens tamque supervacuo curiosum genus hominum iuvat invehi: – Quid semper frustra laboratis, ah miseri et inanibus tendiculis exercetis ingenium? Quid, obliti rerum, inter verba senescitis, atque inter pueriles ineptias albicantibus comis et rugosa fronte versamini? Vobis utinam solis vestra noceret insania, et non nobilissima sepe adolescentium ingenia cor
Abbreviated transcription (Latin):
alrerr et cele pestilentis afflatus : et tot
terre marisq distimma : quibus undiq cir¬
cũsepti nõ potestis oculios auertere⁊ ubi nõ
eis oitiuat proprie mortalitatis effigies¬
suan Indulge queso: amꝑlius expectare
nõ possum inchil cm̃ adcẽfirmãdĩ raciom̃
mea dicreo efficatius. quã tu multa
dixist egoipse inter audiendũ nuxabar
qud sua ueles oranio: aut ubi desiueret¬
Augie. Nondum quiꝑpe desierat : tu eam
precidist. het em̃ coclusis r estabat quar¬
quam nulta uelutancia cpcunistent ⁊ iul
pames ad interiora penetrare du
longa consuetudine pectorib miserorum
lomustoqͣr uetur cable salut fers admomi¬
cionib Resistente: pantos muemẽs satis ꝑro¬
fiude cogitãtes sibi esse necessario morrẽdĩ¬
ffran. Pantis ergo diffuntio hominis nota
epa⁊ quactamen omuib in stolis tam rrebro
repent᷑. ut nedum auditorũ aures fatigasse.
sed ipas edificiorũ colummnas iam pridem

Expanded text:
aerei, et celi pestilentis afflatus, et tot aerei, et celi pestilentis afflatus, et tot terre marisque discrimina; quibus undique circumsepti non potestis oculos advertere, ubi non eis occurrat proprie mortalitatis effigies. Indulge, queso: amplius expectare non possum. Nichil enim ad confirmandam rationem meam dici reor efficacius, quam tu multa dixisti: egoque ipse inter audiendum mirabar quid tua vellet oratio aut ubi desineret. Nondum quippe desierat cum tu eam precidisti. Hec enim conclusio restabat: quanquam multa vellicantia circumstent nichil tamen ad interiora penetrare duratis longa consuetudine pectoribus miserorum, vetustoque velut callo salutiferis ammonitionibus resistente paucos invenies sat profunde cogitantes esse sibi necessario moriendum. Paucis ergo diffinitio hominis nota est, que tamen omnibus in scolis tam crebro repetitur, ut nedum auditorum aures fatigasse, sed ipsas edificiorum columnas iampridem
Abbreviated transcription (Latin):
tare uidebat᷑. et tamen erectus est. Net
etas profuit: nec forma: nec robor miche
securitate quis spopondit deus ne magus
ne mortalis sum profato Ꝙ si hoc idem
imperatorib regibusq terrarił. si egregus
fornuidatisq ꝑsonis euenerit. multo etiã
acrius concutient᷑ astantes. quomam qui
alios steruere solitũ norant: subito inde aut
paucarũ fortassis horarũ auxietate pro.¬
stratũ. Unde eñ insi ex hoc fõte ꝓcedũt
illa quae in mortib sũmorũ hominũ stupẽ¬
tes facĩt populi. qualia multa ut te
tautsper ad historias reuocem In funere
Iuli cesaris meministi. hoc est illud cõ¬
mune spectatulũ quod mortaliũ oculos et
corda perstringit fatiq sui memoriã inge¬
rit aliena cernentib. Accedit belluarũ
furor atq hominũ: rabiesq bellorum.¬
Accedunt et magnarũ edut̃ quine. quas bene
quidem ait tutelam hominũ fuisse: nunt
esse periculũ. Scccdũt sinistro sidere motus

Expanded text:
tare videbatur, et tamen eiectus est, nec tare videbatur, et tamen eiectus est, nec etas profuit, nec forma, nec robur. Michi securitatem quis spopondit? Deus ne, magus ne? mortalis sum profecto! – Quodsi hoc idem imperatoribus regibusque terrarum, si egregiis formidatisque personis evenerit, multo etiam acrius concutientur astantes, quoniam quem vel alios sternere solitum norant, subito videant, vel paucarum fortassis horarum anxietate prostratum. Unde enim nisi ex hoc fonte procedunt illa, que in mortibus summorum hominum stupentes faciunt populi, qualia multa, ut te tantisper ad historias revocem, in funere Iulii Cesaris meministi? Hoc est illud comune spectaculum quod mortalium oculos et corda perstringit, fatique sui memoriam ingerit aliena cernentibus. Accedit belluarum furor atque hominum, rabiesque bellorumaccedunt et magnarum edium ruine, quas bene quidam ait olim tutelam hominum fuisse, nunc esse periculum. Accedunt sinistro sidere motus
Abbreviated transcription (Latin):
aduerte. nemo tain demens est insi sit
idem prorsus insanus : cui non interdum
condicio proprie fragilitatus occurrat: qui
nõ si interrogetur respondeat se esse mor¬
talem et caducũ habitare corpustulum.
Id eñ et membroꝵ dolor et febrĩ tempta¬
menta testant᷑:. a quibus prorsus nun¬
nem uitã degere. Que nai dei unquam
indulgencia prestabit. Adde ꝙ et ex fune¬
ribus amitorũ: quae assidue p̃ter oculos
uestros eunt: spectantiũ animis terror
nncutit᷑ quia dum equenum quisi couutat᷑
ad sepulcrũ necesse est ip̃e eciã ad aliem
casus p̃cixi contremstat : et de se incipe¬
at esse sollicitus. Situt ubi flagrancia
uiciorũ tecta conspexeris de tu̾is securius
esse non potes: quomõ ut ait et fflactus.
didte post paulũ uentura pericula cernis
Ex autem uehemencius mouebit᷑ qui mũ¬
morem. qui ualidiorem: formosiorẽq ui¬
deat repentina morte subtractiẽ: sese aute
circunspiciet et dicer. Securius hic habi¬

Expanded text:
adverte. Nemo tam demens est, nisi sit adverte. Nemo tam demens est, nisi sit idem prorsus insanus, cui non interdum conditio proprie fragilitatis occurrat; qui non, si interrogetur, respondeat se esse mortalem et caducum habitare corpusculum. Id enim et membrorum dolor et febrium tentamenta testantur, a quibus prorsus immunem vitam degere quenam Dei unquam indulgentia prestabit? Adde, quod et ex funeribus amicorum, que assidue preter oculos vestros eunt, spectantium animis terror incutitur; quia, dum equevum quisque comitatur ad sepulcrum, necesse est ipse etiam ad alieni casus precipitium contremiscat, et de se incipiat esse solicitus. Sicut, ubi flagrantia vicinorum tecta conspexeris, de tuis securus esse non potes, quoniam, ut ait Flaccus, ad te post paulum ventura pericula cernis. Eo autem vehementius movebitur, qui iuniorem, qui validiorem formosioremque videat repentina morte subtractum. Se se enim circumspiciet et dicet: – Securius hic habi
Abbreviated transcription (Latin):
cũ mortalitatis nostre recordacione cõtuua.¬
Fran. Nisi et hie fallor nullus hominum
crebruis in has reuoluit᷑ curas. Angu. Noua
lis laborq alius. Fran. Quid ergo ne eciã
Fran. Hauc tamen sententiã. Augu. Certe
non aleam. Fran. Ergo ego de morte non
cogito. Augu. Per raro quidem quidẽ idq
tam segniter: et in calamitatis tue fundĩt.
cogitacio ixsa non penetiet Ffran. Cõtra
rrediderã. Augu. Non quidem credideus᷑
rs quid credere debueras altende. Irau¬
Nunquã post hoc me creditierũ scito. si
et hoc falso credidisse mõstraueris. Augu.¬
Monstiabo per faciler modo bona fide uer
cõfiter in animũ inducas : utar in hac re
teste ecia non longuiquo . Efrau. Eno nam
queso: Angn. Constiencia tua Iran. Illa
contiariũ dicit. Augu. Pbi confusa preit
in terrogatio certũ respondentis testioniũ
esse uĩx potest. ffrau. Euid adrem¬
Angu. Multũ sane ꝙ ut clare prouideas

Expanded text:
cum mortalitatis vestre recordatione conticum mortalitatis vestre recordatione continua. Nisi et hic fallor, nullus hominum crebrius in has revolvitur cures. Nova lis laborque alius. Quid ergo? etiam im. Hanc tamen sententiam. Certe non aliam. Ergo ego de morte non cogito? Perraro quidem, idque tam segniter, ut in imum calamitatis tue fundum cogitatio ipsa non penetret. Contra credideram. Non quid credideris, sed quid credere debueris attendo. Nunquam post hac me michi crediturum scito, si et hoc falso credidisse monstraveris. Monstrabo perfacile, modo bona fide verum confiteri in animum inducas. Utar in hac re teste etiam non longinquo. Quonam, queso? Conscientia tua. Illa contrarium dicit. Ubi confusa preit interrogatio, certum respondentis testimonium esse vix potest. Quid ad rem? Multum sane; quod ut clare pervideas,
Abbreviated transcription (Latin):
quod non proptꝰ ip̃m̃ aulat. Frau. Agnosco
sentenciã. Augu. Quotus ergo fuerit qͥ
omnes cupiditãtes extiuxert: quas ne dicã
eptinguere sed uł enumerare longũ sit: qͥ
aiõ suo frenũ rationis admonerit. qui dicere
audeat: nichil michi iã cõmune cũ corꝑe
que uident᷑ cuncta sordestũt: ad feliciora sus¬
piro. Eran. Rarissimũ genus hominũ: et
nũt difficultate quã cõminabaris dtelligo.¬
Augu. His nempe cessãtib desideriũ lud
plenũ expeditũq erit. Necesse est em̃
ut quantũ auimius ad celũ propria nobili¬
tate subuehit᷑. tantũ mole corporea et
terrenis p̃granetur illecebris. Ita dum astẽ¬
dere et in mns ꝑmanere cupitis: neutrũ
impletis in alterna distracti. Iran. Quid
igit᷑ censes esse faciendũ ut integer anmꝰ
discussis terre cõpedib tollatur ad suꝑua.¬
Augu. Ad hñs terminũ profecto meditatõ
illa preducit quã primo loco nommaueram :

Expanded text:
quod non propter ipsam amat. Agnosco quod non propter ipsam amat. Agnosco sententiam. Quotus ergo fuerit qui omnes cupiditates extinxerit quas ne dicam extinguere sed vel enumerare longum sit; qui animo suo frenum rationis admoverit; qui dicere audeat: "nil michi iam comune cum corpore; que videntur cunta sordescunt; ad feliciora suspiro"? Rarissimum genus hominum; et nunc difficultatem, quam comminabaris, intelligo. His nempe cessantibus, desiderium illud plenum expeditumque non erit; necesse est enim ut, quantum animus ad celum propria nobilitate subvehitur, tanto mole corporea et terrenis pregravetur illecebris; ita, dum et ascendere et in imis permanere cupitis, neutrum impletis in alterna distracti. Quid igitur censes esse faciendum, ut integer animus, discussis terre compedibus, tollatur ad supera? Ad hunc terminum profecto meditatio illa perducit, quam primo loco nominaveram,
Abbreviated transcription (Latin):
Impossibilẽ proponis condicõnem. ut que
Enid igit᷑ ixm optare profuit. Augu
Nempe per medias difficulrates iter pan¬
det ad hoc ip̃m ꝑ se uirtutis desideriũ pars
et magũa uirtutis. frau. Magne in̾ sper
materiã p̃buisti. Augu. Id circo te alloquor
ur et sperare doccã et tuere. Fran. Amiere
quo nã modo: Augu. Imo uero qualiter
sperare Fran. Quia cũ hactenꝰ non me¬
Siocie studiũ gesserim ne pessimus forem.
tu mithi uiam aperis qua optimus fiam.
At qui ut ea sileam ex quib desideriũ istud
cõstat. qͣ multa sũt: ex quorũ euersione
cõficit᷑. stan. Quid dicere uelis nõ d̾celliꝙ¬
Angu. Nulli potest desideriũ hoc absolute
contingere : insi qui aluis omnib desiderus
finẽ fecit. Iam intelligis quã multa et
uaria sũt que optantur in uita que prius
tibi oĩa uilipendenda sũt. ut sic ad cõtu¬
pistẽtiam sũme felicitatis astendas quã pro¬
fecto minus amat qui secũ aliquid amiat.

Expanded text:
Impossibilem proponis conditionem: ut, quiQuid igitur ipsum optare profuerit? Nempe per medias difficultates iter pandet. Ad hoc ipsum per se virtutis desiderium pars est magna virtutis. Magne michi spei materiam prebuisti. Idcirco te alloquor ut et sperare doceam et timere. Timere quonam modo? Imo vero qualiter sperare? Quia, cum hactenus non mediocre studium gesserim ne pessimus forem, tu michi viam aperis qua optimus fiam. Atqui, ut ea sileam, ex quibus desiderium istud constat, quam multa sunt ex quorum eversione conficitur! Quid dicere velis non intelligo. Nulli potest desiderium hoc absolute contingere nisi qui omnibus aliis desideriis finem fecit. Iam intelligis quam multa et varia sunt que optantur in vita, que prius omnia nichili pendenda sunt, ut sic ad concupiscentiam summe felicitatis ascendas, quam profecto minus amat qui secum aliquid amat,
Abbreviated transcription (Latin):
It certus credas cõstientiã ip̃e tuã consule.
Illa optima uirtutis interpres. Illa infalle¬
bilis et uerax est. operũ cogitationũq pen-¬
satax Illa tibi dicet. nũquã te ad salut
qua decuit Iaspirasse. sed teꝑidius remis¬
suisq quã periculorũ tantorũ cõsideracio
requirebat. Eran. Cepi quã iubes constiẽ¬
ciam excutere. Angu. Quid plit nuenisc¬
frau. Bera esse quae dicis. Augu. Profecuuꝰ
aliquantulũ: si incipis expergisti iam meliꝰ
tibi erit. si quã male ołim erat agnoneris.¬
fran. Si hor uel noste satis est: non tantã
bene sed optime michi propediem esse posse
confido. nichil eñ̃ unquã clarius intellexe
quã nunquã me satis ardenter optasse liber¬
tatem et miseriarũ finẽ. nũ qͥd autẽ pest
hoc optasse sufficiat: Augu. Quid enĩ¬

Expanded text:
t certius credas conscientiam ipse tuam consule. t certius credas conscientiam ipse tuam consule. Illa optima virtutis interpres, illa infallibilis et verax est operum cogitationumque pensatrix. Illa tibi dicet nunquam te ad salutem qua decuit aspirasse, sed tepidius remissiusque quam periculorum tantorum consideratio requirebat. Cepi, quam iubes, conscientiam excutere. Quid illic invenis? Vera esse que dicis. Profecimus aliquantulum; en incipis expergisci. Iam melius tibi erit si, quam male olim erat, agnoveris. Si hoc vel nosse satis est, non tantum bene, sed optime, michi propediem esse posse confido. Nichil enim unquam clarius intellexi quam nunquam me satis ardenter optasse libertatem et miseriarum finem. Nunquid autem post hac optasse sufficiet? Quid ni
Abbreviated transcription (Latin):
ingeni mos est passum omnib acqͥeuisse
cõuemit nec rursus a perte ueritati feudio¬
suis obluctari. quod clarũ litigiose mẽtis
iudiciũ est. fran. Intelligo et laudo: et
consilio ntar: ꝑge modo. Augu. Recognostis
ne igit᷑ uerã illã fuisse sententiã gͣduũq
progressũ: ut mseriarũ suarũ perfecta
cognicio ꝑfectũ desideriũ pariat assurgẽdi
desideriũ potencia obsequãt᷑. Frau. Iamẽ
auimũ induxi nichil tibi non credere.¬
Augu. Sencio aliquid eciã nĩt restare
quod uel licet fare: aie quitqd id est. Fran.¬
Nil aliud inisi ꝙ ip̃e mecũ obstupeo noluisse
hactenus ꝙ unũ semꝑ uoluisse crediderãꝰ¬
Augu. Adhuc hesitas atq ut his iam tau¬
dem sermomibus funs sit fateor et ipse
te uolluisse nõnũ quã Fran. Quid ergo di¬
pisti: Angu. An nõ succurrit illud Ouidii.
Delle parũ cuꝑias: ut re potiaris oportet.¬
ffran. Intelligo: sed et desiderasse putabam¬

Expanded text:
ingenii mos est, passim omnibus acquievisse ingenii mos est, passim omnibus acquievisse conveniet, nec rursus comperte veritati studiosius obluctari, quod clarum litigiose mentis inditium est. Intelligo et laudo et consilio utar. Perge modo. Recognoscis ne igitur veram illam fuisse sententiam grandevumque progressum, ut miseriarum suarum perfecta cognitio perfectum desiderium pariat assurgendi? Desiderium potentia consequitur. Iam in animum induxi nichil tibi non credere. Sentio aliquid etiam nunc restare quod vellicet. Fare, age, quicquid id est. Nichil aliud nisi quod ipse mecum obstupeo, noluisse hactenus quod semper voluisse credideram. Adhuc hesitas; atqui, ut his iantandem sermonibus finis sit, fateor et ipse te voluisse nonnunquam. Quid ergo dixisti? An non succurrit illud Ovidii: velle parum est; cupias, ut re potiaris, oportet? Intelligo, sed et desiderasse putabam
Abbreviated transcription (Latin):
teram: unicõ tñ eoq domestico exemplo tou¬
Lẽtus fui. Fran. Cõsulte. neqz enĩ aut plu¬
rib res egebat: aut aliud qd libet in pertꝰ
hor ꝓfundus destendisser. eo presertun: quia
licet pro maxiis interuallis quanta inter
uan fragiũ: et portus tuta tuente. interq
Rlicẽ et miserũ esse solent: quale tamen
inter ꝓcellas meas fluctuationis tue uesti¬
giũ recognosto. Ex quo fit ut quotiẽs cõ¬
Essionũ tuaꝵ libros legor inter duos cõtra¬
nos affectus : spem uidelicet et metũ. licẽt
nõ sine lacrimis interdũ legere me arbi¬
tror non alienã sed proprie mer ꝑegrina¬
cionis historiã . Deiceps autẽ quĩ dume
studiũ cõtencionis abieci ut libuerit perge
sequi: enĩ nõ obstare disposui. Aug Aut
hot postulo. Bicut enĩ ut doctissimꝰ qͥdam
ait. Nuiuũ altricando ueritas amittitur.
sit ad uerũ multos seꝑe perducit modesta
cõtentio. Neq igit᷑ qñi pigri et torxentis

Expanded text:
teram, unico tamen eoque domestico exemplo conteram, unico tamen eoque domestico exemplo contentus fui. Consulte; neque enim aut pluribus res egebat aut aliud quodlibet in pectus hoc profundius descendisset; eo presertim quia, licet per maximis intervallis, quanta inter naufragum et portus tuta tenentem, interque felicem et miserum esse solent, quale quale tamen inter procellas meas fluctuationis tue vestigium recognosco. Ex quo fit ut, quotiens Confessionum tuarum libros lego, inter duos contrarios affectus, spem videlicet et metum, letis non sine lacrimis interdum legere me arbitrer non alienam sed propriam mee peregrinationis historiam. Deinceps autem, quoniam omne studium contentionis abieci, ut libuerit perge. Sequi enim, non obstare disposui. Haud hoc postulo. Sicut enim quod doctissimus quidam ait: Nimium altercando veritas amittitur, sic ad verum multos sepe perducit modesta contentio. Neque igitur, qui pigrioris et torpentis
Abbreviated transcription (Latin):
et foelicissima celeritate trãsformatus sũ
in alterũ augustinũ. cuius historie seriem
ni fallor ex cõfessionib meis nosti. Fran.¬
Noui eqͣdem Illuisq ficus salutifere: cuins
hoc sub umbra contigit miraculũ : nme¬
mor esse non possum. Augu. Recte quidem.
nec enꝰ uirtus ulla nec hedera : deinq nec
dilecta ut aiuint/ pheb laurea: quãius ad
hant poetarũ chorus ommis afficit᷑ tuqz aut
alios qui solus etatis tue contextum eiꝰ frãdib
coronã gestare meruisti. gracior debet esse
anmo tno: tandem aliquãdo in portum extã
multis tempestatib reuertente: quam ficuis
illiuis recordatio: per quã tibi correctis
uenre spes certa pretendit᷑. Frau. Nichil
aduersor: sed̾ inceptum perage. Augr. hor
inceperã: ad hoc prosequor: contigisse tibi
hactenꝰ quodomulris: qͥbus dici potest usus
Uirgilii. Mens nimota mauet: lacrime uoluũt
manes Herũ ego et si multa cõgerere po¬

Expanded text:
et felicissima celeritate transformatus sum et felicissima celeritate transformatus sum in alterum Augustinum, cuius historie seriem, ni fallor, ex Confessionibus meis nosti. Novi equidem, illiusque ficus salutifere, cuius hoc sub umbra contigit miraculum, immemor esse non possum. Recte quidem; nec enim mirtus ulla nec hedera, denique dilecta, ut aiunt, Phebo laurea, quamvis ad hanc poetarum chorus omnis afficitur tuque ante alios, qui solus etatis tue contextam eius ex frondibus coronam gestare meruisti, gratior esse debet animo tuo, tandem aliquando in portum ex tam multis tempestatibus revertenti, quam ficus illius recordatio, per quam tibi correctionis et venie spes certa portenditur. Nichil adversor, sed inceptum perage. Hoc inceperam, atque hoc prosequor: contigisse tibi hactenus quod multis, quibus dici potest versus ille Vergilii: mens immota manet, lacrime volvuntur inanes. Verum ego, etsi multa congerere po
Abbreviated transcription (Latin):
passus sum quatũq uoluerim si licuisses
assurgere. Augu. Sile: prius celum felluspi
mistebit᷑. prius astra concident a nero: et
amnca nũt inuicẽ elemẽta pugnabũt . quã
hec que inter nos diuidicat falle queat¬
gran. Quid ais igit᷑: Augu. Lacrimas
tibi sexe cõstientiã extorsisse. sed propositũ
nõ mutasse. Iran. Quociens dixi me
ulteruis neqͥuisse. Augu. Quociensqz res¬
pondi: mio uerius noluisse  Rec tñ adiuror
ee in hũs Runt ambagib obuolutũ in
quibus olimi ego ipe iac̾tatus: Dum nouã
uite uiã carpere meditarer. Capillũ uulsi
frontem ꝑcussi: digitosq contorsi. Demq̃
cõplosis genua manibus amplexus: a¬
marissits suspirus: celũ aurasq cõplem.
largisq gemuitibus solũ omne madefeci.
Et tamen hec inter: ide ille qui fueram
mansi donec alta tandem meditatio oem̃
miseriã meã aute oculos congessit Iraq
postꝙ̃ plene uolui illico et potui. miraq

Expanded text:
passus sim, quantumque voluerim, si licuisset, passus sim, quantumque voluerim, si licuisset, assurgere. Sile! prius celum tellusque miscebitur, prius astra concident Averno, et amica nunc invicem elementa pugnabunt, quam hec que inter nos diiudicat falli queat. Quid ais igitur? Lacrimas tibi sepe conscientiam extorsisse, sed propositum non mutasse. Quotiens dixi me ulterius nequivisse? Quotiensque respondi, imo verius noluisse? Nec tamen admiror te in his nunc ambagibus obvolutum in quibus olim ego ipse iactatus, dum novam vite viam carpere meditarer. Capillum vulsi, frontem percussi digitosque contorsi; denique complosis genua manibus amplexus amarissimis suspiriis celum aurasque complevi largisque gemitibus solum omne madefeci. Et tamen hec inter idem ille qui fueram mansi, donec alta tandem meditatio omnem miseriam meam ante oculos congessit. Itaque postquam plene volui, ilicet et potui, miraque
Abbreviated transcription (Latin):
procedamus. Eran. Nichil possum audire
incundius. dit ergo quomodo de meixs
mõstraueris hoc ꝙ miser sũ. id em̃ me
esse nõ inficior. Nunc eciã mer uolu̾tat
existere: tum ego contra sentiã⁊ il mis
perpeti molestius. nl magis aduersum
proprie uolũtati. sed ultra nõ ualeo. Aug¬
modo conuẽta seruent᷑. ostendam alus tibi
uerbis utendum fore. Iran. Quae nam
conuẽta memoras : quibusue admoues ⁊¬
utendum uorbis. Augu. Conuenta sunt
ut fallaciaꝵ laqueis rerectis: crca ueritatꝭ
studiũ pura cum simplicitate uersenur
uerba uero quib te uti uelu hec suis
ut ubi te non possedisti. ultra te nolle fa¬
tearis. Eran. Nunquã erit fuus: nĩquã
em̃ hoc fatebor : stio qͥdem et tu testis es
michi : quotiens uolui non potut. quog la¬
crimas fudi nec ꝓfuerũt. Augu. Satri¬
marũ tibi testis sũ multarũ uoluntatis
uero ininime Fian. Per superũ fidem
hominẽ enĩ stire nemimẽ putõ quid ego

Expanded text:
procedamus. Nichil possem audire procedamus. Nichil possem audire iucundius. Dic ergo, quondam de me ipso monstraveris hoc, quod miser sim – id enim me esse non inficior – nunc etiam mee voluntatis existere; cum ego contra sentiam nil me perpeti molestius, nil magis aversum proprie voluntati; sed ultra non valeo. Modo conventa serventur ostendam aliis tibi verbis utendum fore. Quenam conventa memoras, quibus ve ammones utendum verbis? Conventa sunt, ut fallaciarum laqueis reiectis circa veritatis studium pure cum simplicitate versemur. Verba vero, quibus uti te velim, hec sunt: ut ubi "ultra te non posse" dixisti "ultra te nolle" fatearis. Nunquam erit finis; nunquam enim hoc fatebor. Scio quidem, et tu testis es michi, quotiens volui nec potui; quot lacrimas fudi, nec profuerint. Lacrimarum tibi testis sum multarum, voluntatis vero minime. Proh superum fidem! hominem enim scire neminem puto, quid ego
Abbreviated transcription (Latin):
u me fateri postulas. stran. Ut sicut
uerũ est neminẽ inse sponte corruere: sit
illud eciã uerũ sit mimmerabiles sponte pre¬
lapsos: non sua tame spõteiatere qd dea
me ip̃o fidenter affirmem. Idq dictum
mitt arbitior in penam: ut quia stares diũ
possem nolui: assurgere nequcã dũ uelim¬
Augie quãquam aũt proisus delirantis opa¬
mo ista sit: postqͣ te tamen in pͥmo errasse
cognostis. idem in secũdo fatearis oportebit᷑
Fran. cadere igit᷑ et iacere unũ atq idem
esse diffinis. Aug. Imouere duepsa noluis¬
se : tamen et uelle. et si in tempore diffe¬
runt: in re tñ ip̃a : inq animo uolentis unũ
sunt. Fiau. Sencio qͥb me nexibus inus:¬
lius: nec tñ forcior luctator est qui arte sibi
uictoriã quesunt : s ꝓfecto uersucior. Augu¬
Coram ueritate loqͥmur : cui simplicitas oĩs
amica est: caliditas inimica. quod ut dare
uideas cũ qͣntalib deinceps simplicitate

Expanded text:
d me fateri postulas? Ut sicut d me fateri postulas? Ut sicut verum est neminem nisi sponte corruere, sic etiam illud verum sit: innumerabiles sponte prolapsos non sua tamen sponte iacere; quod de me ipso fidenter affirmem. Idque michi datum arbitror in penam ut, quia dum stare possem nolui, assurgere nequeam dum velim. Quanquam haud prorsus delirantis opinio ista sit, postquam te tamen in primo errasse recognoscis, idem in secundo fatearis oportebit. "Cadere" igitur et "iacere" unum atque idem esse diffinis? Imo vero diversa, "voluisse" tamen et "velle", etsi in tempore differunt, in re ipsa inque animo volentis unum sunt. Sentio quibus me nexibus involvas; nec tamen fortior luctator est qui arte sibi victoriam quesivit sed profecto versutior. Coram Veritate loquimur, cui simplicitas omnis amica est, calliditas inimica; quod ut clare videas, cum quantalibet deinceps simplicitate
Abbreviated transcription (Latin):
usus es. At ego meipm̃ nunquam ꝙ me¬
minerim fefelli: utinã non me alii Refellis¬
sent. Augu. Nunc te maxinie sull fallis
cũ nũquã leipm̃ fefelisse gloriaris nec
tam tenus tue indolis spes est michi quia
si anuiũe acriter intenderis: per ceipsum
uideas: necuinẽ in miseriã iusi sponte cor¬
ruere. Suꝑ hor eñ altrracio nostia fũdata
est. Dic enĩ orote : sed cogita priusquam
respondeas: atq id auinũt indue: non con¬
tentionis sed ueritatis auidum: dit michi
quem homniũ putas peccasse toactũ tum
ueluit sapientes pectatum essẜ uolũtariam
actionem. usq a deo: ut si uolũtas deset.
desinat esse peccatũ. siue peccato autenꝰ
nemo fit miser. quod michi iam superiꝰ
contessist. Fran. Uideo me imper paulati
de proposito excidere : et fateri cogor ꝙ ii¬
tiũ mserie mer ex proprio processit ar¬
bitao. Gec in me sencio: in alusq eenicio.
modo tu michi q uerũ fatearis. Augu.¬

Expanded text:
usus es. At ego me ipsum nunquam, quod meusus es. At ego me ipsum nunquam, quod meminerim, fefelli. Utinam non me alii fefellissent! Nunc te maxime fallis cum nunquam te ipsum fefellisse gloriaris. Nec tam tenuis tue indolis spes est michi quin, si animum acriter intenderis, per te ipsum videas neminem in mi seriam nisi sponte corruere. Super hoc enim altercatio nostra fundata est. Dic enim, oro te – sed cogita priusquam respondeas, atque animum indue non contentionis sed veritatis avidum – dic michi: quem hominem putas peccasse coactum, cum velint sapientes peccatum esse voluntariam actionem, usque adeo ut si voluntas desit, desinat esse peccatum? Sine peccato autem nemo fit miser, quod michi iam superius concessisti. Video me paulatim de proposito excidere, et fateri cogor, quod initium miserie mee ex proprio processit arbitrio; hoc in me sentio in aliisque conicio. Modo tu michi quoque verum fateare. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ris asturere: nemmem nisi sponte suam in
miseriã corruisse. neminem mserum esse
nsi qui uelit. cuiꝰ rei cõtrariũ in nre tristis
experior. Augu. Uetus est hec et nũquã
finẽ habitura querimonia. atq licet idem
ne quid quidem seꝑe temptauerim ad huc
intultare non desmam: nec fieri miserum:.
net esse: qui nolit. Sed esti ut duere cepe¬
rani/ mans hominũ peruersa quedam et
pestilens libido. seipsos fallend ⁊ quo inchil
potest esse funestius in uita. si eñ familiariũ
dolos urre perinuestitis. proꝑterea ꝙ et fal¬
lenciũ auctoritatis remediũ preripeat
cantele et aures nostras assidue. uox eox
blanda circũ sonat. quorũ utiũq in alus ces¬
sare uideat᷑. quãto magis proprias fandes
pormidare deberetis. ubi et amor: et aucto¬
ritas: et familiaritas nigens est: ꝙ se quisgt
plus estuet que ualet᷑ : plus diligat qua
oportet. nũqͥd preterea deceptus a deceptore
seperetur: Fran. Sepe hus uerbis hodie

Expanded text:
ris astruere neminem nisi sponte sua in ris astruere neminem nisi sponte sua in miseriam corruisse, neminem miserum esse, nisi qui velit; cuius rei contrarium in me tristis experior. Vetus est hec et nunquam finem habitura querimonia. Atqui licet idem necquicquam sepe tentaverim, adhuc inculcare non desinam, nec fieri miserum nec esse qui nolit. Sed est ut dicere ceperam, in animis hominum perversa quedam et pestilens libido se ipsos fallendi, quo nichil potest esse funestius in vita. Si enim familiarium dolos iure pertimescitis, proptereaquod et fallentium autoritas remedium preripit cautele, et aures vestras assidue vox eorum blanda circumsonat, quorum utrunque in aliis cessare videatur; quanto magis proprias fraudes formidare deberetis, ubi et amor et autoritas et familiaritas ingens est, quod se quisque plus extimet quam valeat, plus diligat quam oporteat; nunquam preterea deceptus a deceptore separetur. Sepe his verbis hodie
Abbreviated transcription (Latin):
cio: ascensum facilem ꝑollicebar. Nisi tibi
forte nĩt eciã cõtrariũ uideret᷑. Eranꝰ
Contrariũ ne qͥdem uideri dicere non ausũ.
ea nãq de te ab adolescencia mec mecr
trenit opio : ut si quid alit uisum fuerit
quã tibi aberrasse me nouerẽ. Augu¬
Cessent oro blandicie. at quomã: non tam
iudicio : quam reuerentia assensum dictis
meis prebuisse te uideo: loquendi ribi quit¬
qͥd ex arbitrio tuo fuerit libertas dat᷑. fran
Trepidus quidem adhuc. sed licẽtia tua nti
uelim: atq ut de reliquis hom̃ĩb fileam:
testis est michi hic: qui cũctis actib meis
seemꝑ inter fuit. testis tu quoq quocieus ad
condicõis mee miseriã mortẽq repserim̃.
quantisq cũ lacrimis sordes meas diluere
uisus su. uer id quod sine lacrimis nariare
nõ possum ut indes. hactenꝰ faistia fuit.
Hoc igitur unũ est quod me suꝑ ambigenda
propositionis tue ueritate sollicitat. qua cona¬

Expanded text:
tio, ascensum facilem pollicebar; nisi tibi tio, ascensum facilem pollicebar; nisi tibi forte nunc etiam contrarium videatur. Contrarium michi quidem videri dicere non ausim; ea namque de te ab adolescentia mea mecum crevit opinio ut, siquid aliter michi visum fuerit quam tibi, aberrasse me noverim. Cessent, oro, blanditie. At quoniam non tam iudicio quam reverentia assensum dictis meis prebuisse te video, loquendi tibi, quicquid ex arbitrio tuo fuerit, libertas datur. Trepidus quidem adhuc, sed licentia tua uti velim. Atque, ut de reliquis hominibus sileam, testis est michi hec, que cuntis actibus meis semper interfuit, testis tu quoque, quotiens ad conditionis mee miseriam mortemque respexerim, quantisque cum lacrimis sordes meas diluere nisus sim; verum, id quod sine lacrimis narrare non possum, ut videtis hactenus frustra fuit. Hoc igitur unum est, quod me super ambigenda propositionis tue veritate solicitat, qua cona