comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
latere custodit. armat. accendit: ut iudeatur non
tam p̃sentes informasse discipłos: quam nob contͣ
uerȩ fidei oppugnationẽ auxilia p̃parasse. Qnͣtus
enim ille ad uersus necessitatem: quantus ꝓ libero sur¬
git arbitrio. quam nr̃orum libris ubiq concinens. uo¬
luntatis iure seruato. diuinȩ gr̃ȩ presidia comm̃dat .:
quam contra omnium uiciorum tenebras. quam ꝓ
cunctaꝵ speculo iurtutum splendidissimum uas e¬
lectionis opponit:. Primo beatum paulum libello:
& om̃ib preferendo scĩs: & angłis conferendo. Scd̃o:
ex uirtutib eius atq sententiis bonum asserendo na¬
uentissimam comprobando. Quarto. de uocatione
eius. & confirmata ubiq abipso euangłii ueritate di¬
cendo. Q uinto. de passionib eius & dispensationum
uarietatibus disserendo. Sexto soluendo om̃s illas
questiones. quibus traducianus os innitens beatum
paulum iuiciorum obfuscatione commaculat: ut scił

Expanded text:
latere custodit, armat, accendit, ut videatur non latere custodit, armat, accendit, ut videatur non tam praesentes informasse discipulos, quam nobis contra verae fidei oppugnationem auxilia praeparasse. Quantus enim ille adversus necessitatem? quantus pro libero surgit arbitrio? Quam nostrorum libris ubique concinens, voluntatis jure servato, divinae gratiae praesidia commendat? quam contra omnium vitiorum tenebras, quam pro cunctarum speculo virtutum splendidissimum vas electionis opponit? Primo, beatum Paulum libello et omnibus praeferendo sanctis, et Angelis conferendo. Secundo, ex virtutibus ejus atque sententiis bonum asserendo naventissimam comprobando. Quarto, de vocatione ejus, et confirmata ubique ab ipso Evangelii veritate dicendo. Quinto, de passionibus ejus et dispensationum varietatibus disserendo. Sexto, solvendo omnes illas quaestiones, quibus Traducianus obnitens beatum Paulum vitiorum obfuscatione commaculat, ut scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
usitatum quiddam solet atq exile resonare: & uelut
insuꝑficie circumuagante sermone uircutes ipsȩ no¬
minib magis suis ad commemorationem uidentur
uenire quam reb. Beatus autem ioħs paulum altiꝰ¬
intuendo. dilucideq in medium ꝓferendo. ipsas m
uidetur inspexisse uenas: ac medullas uirtutum ex¬
p̃sisse. Que ita om̃s in ista laudatione uiuunt: ita
floribus suis decorantur & fructib: ut eas ꝓpe non
minus ab ħ tam sublimiter explicatas. quam ab apł̃o
fortasse miremur: Id quidem opus eo ẽẽ apudte a¬
mabilius debet & gratius: quode scãrum scͥpturaꝵ
luce rutilans. clarissimi sideris uice. noctem mani¬
chei erroris exagitat. Quantum enim nob̶ consolati¬
onis exoritur: cum cernimus tam erudito. tamq il¬
lustri orientis magistro. eam quam in nob traducianꝰ
oppugnat astrui ueritatem: quam certe bs̃ ioħs ut
in om̃ib libris suis. ita hic quoq ab om̃i munitam

Expanded text:
usitatum quiddam solent atque exile resonare, et velut usitatum quiddam solent atque exile resonare, et velut in superficie circumvagante sermone, virtutes ipsae nominibus magis suis ad commemorationem videntur venire, quam rebus. Beatus autem Joannes Paulum altiintuendo, dilucideque in medium proferendo, ipsas mihi videtur inspexisse venas, ac medullas virtutum expressisse: quae ita omnes in ista laudatione vivunt, ita floribus suis decorantur et fructibus, ut eas prope non minus ab hoc tam sublimiter explicatas, quam ab Apostolo fortasse miremur. Quod quidem opus eo esse apud te amabilius debet et gratius, quo de sanctarum Scripturarum luce rutilans, clarissimi sideris vice noctem Manichaei erroris exagitat. Quantum enim nobis consolationis exoritur, cum cernimus tam erudito, tamque illustri Orientis magistro, eam quam in nobis Traducianus oppugnat, adstrui veritatem? quam certe beatus Joannes, ut in omnibus libris suis, ita hic quoque ab omni munitam
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ pauli apłi laudibus in eccła aliquando disseruit:
In quo michi &e si in sermone ꝑegrino admodum ru¬
di. plus euenit tamen uoluptatis & commodi. quã
laboris. Secutum ẽ enim ut eum tibi dum uertere
conor egreco. pressius ipse conbiberem. pleniuisq
tam insignis doctrinȩ ueritate ꝑfruerer: maxime
cumubiq diues ingenium. in materia locupletiore
uersetur:. Bs̃ enim hic paulus exprimitur: non fu¬
catȩ aliciius laudis adumbratus colorib: sed mui¬
olabili uirtutum suarum ueritate formatus: quẽ
tam integre ubiq tam solide nunc ex magnitudi¬
ne oꝑm nunc ex illuminatione dictorum. modo
ex consilio uario. modo ex dispensationum ꝓfun-¬
do. tum extolerantia passionum. tum ex clarita¬
ce signorum eximius laudator asseruit: ut eum non
depinxisse solum. uerum quasi ad p̃bendum rursꝰ
ꝑfectionis exemplum. quodammodo resuscitasse in¬
deatur. Hancum abaliis ceterorum merita laudant᷑.

Expanded text:
super apostoli Pauli laudibus in Ecclesia aliquando disseruit? super apostoli Pauli laudibus in Ecclesia aliquando disseruit? in quo mihi etsi in sermone peregrino admodum rudi, plus evenit tamen voluptatis et commodi quam laboris: secutum est enim, ut eum tibi dum vertere conor e Graeco, pressius ipse combiberem, pleniusque tam insignis doctrinae veritate perfruerer, maxime cum ubique dives ingenium in materia locupletiore versetur. Beatus enim hic Paulus exprimitur, non fucatae alicujus laudis adumbratus coloribus, sed inviolabili virtutum suarum veritate formatus. Quem tam integre ubique, tam solide, nunc ex magnitudine operum, nunc ex illuminatione dictorum, modo ex consilio vario, modo ex dispensationum profundo, tum ex tolerantia passionum, tum ex claritate signorum eximius laudator asseruit, ut non depinxisse solum, verum quasi ad praebendum rursus perfectionis exemplum, quodam modo resuscitasse videatur. Nam cum ab aliis caeterorum merita laudantur,
Abbreviated transcription (Latin):
cogitatio scã In altare cordis nrĩ cogitemus
semꝑ quod bonũ ẽ: in altare uõ corporis nr̃i
ugiter quod dõ placitũ ẽ oꝑem̃. Tunc enim
ordine legitimo consecrationẽ altaris cũ gaudi¬
o cęlebramus : qñ altaria cordis & corporis nr̃i
munda & pura in conspectu diuine maiestatis
offerimus Nam nescio qua fronte. aut qua
taris accedere: qui in cordis sui altare ñ studet
munditiã custodire. Nos gͦ frẽs kmĩ. ita agere
studeamus. ut semꝑ festiuitatẽ duplicẽ cȩlebremꝰ:
tione gaudemus: sic in uisibilit de corporis casti¬
tate. & cordis puritate. sꝑũale gaudiũ habere
anianus salutem Recenti exꝑimento didici. qͣ
sint utilia obsequentib imꝑia bonorum: qui
rectiore: quadam ingredientes benignitatis uia:
beneficia deferunt sub specie iussionis. Quid enim
michi iocundiis. quid fructuosus imꝑare potuisti:
quam ut ex beati uiri ioħis oꝑib in nr̃am linguã
aliqua transferrem. id est septem libellos cius. quos

Expanded text:
cogitatio sancta. In altari cordis nostri cogitemus semper quod bonum est; in altari vero corporis nostri jugiter quod Deo heneplacitum est operemur. Tunc enim ordine legitimo consecrationem altaris cum gaudio celebramus, quando altaria cordis et corporis nostri munda et pura in conspectu divinae majestatis offerimus. Nam nescio qua fronte aut qua gaudere, qui in cordis sui altari munditiam custodire. Nos vero, fratres charissimi, ita agere studeamus, ut semper festivitatem duplicem celebrare tione gaudemus, sic invisibiliter de corporis castitate vel animae puritate spirituale gaudium habere nianus salutem. Recenti experimento didici, quam sint utilia obsequentibus imperia bonorum, qui rectiore quadam ingredientes benignitatis via, beneficia deferunt sub specie jussionis. Quid enim mihi jucundius, quid fructuosius imperare potuisti, quam ut ex beati viri Joannis operibus in nostram linguam aliqua transferrem, id est, septem libellos ejus, quos
Abbreviated transcription (Latin):
interra uiuentium: Terra igit᷑ corporis nr̃i. quando
magnis criminibus famulatur: terra morientiũ
esse cognoscitur: cũ uero uirtutib operã dederit:
interrã uiuentiũ transmigratione felicissima com
nob̾. cũ dĩ grã possumꝰ exercere si uolumꝰ. Si enĩ
peccata relinquimus. & iurtuti oꝑã damꝰ : de terra
morientiũ feliciter egredimur: & ad terram iuiuen¬
tium feliciꝰ ueniemus Et idõ qͥ solebat maledr̃e
benedicat: qui solebat detrahere: sẽꝑ qđ̃ bonũ ẽ
studeat ꝓferre: qͥ solebat iracundiã in corde ͭ serua¬
re. pacientiã habeat: qui res alienas solebat inuade.
ꝓprias studeat erogare: qui negotiando fraudem fa¬
cere. & ꝑstateras. uel m̃suras duplices lucra mundi
augere solebat: ab om̃i fraude & iniquitate suũ

Expanded text:
in terra viventium . Ergo terra corporis nostri quando in terra viventium . Ergo terra corporis nostri quando magnis criminibus famulatur, terra morientium esse cognoscitur. Cum vero virtutibus operam dederit, in terra viventium transmigratione felicissima commnobis, cum Dei gratia possumus exercere si volumus. Si enim peccata relinquimus, et virtuti operam damus, de terra morientium feliciter egressi sumus, et in terram viventium feliciter veniemus. Et ideo qui solebat maledicere, benedicat; et qui solebat detrahere, semper quod bonum est studeat proferre. Qui solebat iracundiam in corde conservare, patientiam teneat. Qui res alienas solebat invadere, de rebus propriis studeat erogare. Qui in negotio fraudem facere, et per stateras vel mensuras duplices lucra mundi conquirere solebat, ab omni fraude et ab omni iniquitate suum
Abbreviated transcription (Latin):
& ueniamus ad terrã. quã nob̾ daturus est.
dñs post istam uitã Quȩ ẽ autẽ t̾ra nr̃a. de qua
egredi iubemur: nͥ nob̾ nociua caro nr̃a: Bene
uõ de terra sua egredit᷑: qui carnales concupiscentias
contempnens. & uoluntates ꝓprias uelud uenenũ
diaboli respuens.  lectioni uel orationi frequenter
insistit. Bene de terra sua egredit᷑: qui cupiditatem
spernit & miscđiam diligit: luxuriam fugit. & am¬
plectitur castitatem. Bene de terra sua egredit᷑. qui
malitĩa deserit. ut teneat caritatem: suꝑbiã spernit.¬
& sectatur humilitatem. Quid gͦ ẽ deterra sua egredi:
nisi omĩa peccata & uicia carnalia relinquert: Et
ueni inqiuid dñs. interram. quã monstrauero tibi:
Ergo si terram nrãm relinquimus: ad illam quam
ostendit dñs ueniamꝰ: Quȩ tam̃ ẽ ista terra. quam
dñs dignatur ostendere : sine dubio credimus: quia
ipsa ẽ de qua ꝓpħ̃a dicebat. Credo uidere bona dñi:

Expanded text:
et veniamus ad terram quam nobis daturus est et veniamus ad terram quam nobis daturus est Dominus post istam vitam. Quae est terra nostra de qua egredi jubemur, nisi caro nostra? Bene ergo de terra egreditur, qui carnales concupiscentias contemnens, et voluntates proprias velut venenum diaboli respuit, et lectioni vel orationi frequenter insistit: bene de terra sua egreditur, qui cupiditatem spernit, et misericordiam diligit, luxuriam fugit, amplectitur castitatem. Bene de terra sua egreditur, qui malitiam deserit, ut teneat charitatem, superbiam spernit, et sectatur humilitatem. Quid ergo de terra egredi est, nisi omnia peccata et vitia carnalia relinquere? Et veni, inquit Dominus, in terram, quam monstravero tibi Ergo si terram nostram relinquimus, ad terram quam ostendit Dominus veniemus. Quae tamen est terra ista quam Dominus dignatur ostendere? Sine dubio credamus, quia ipsa est de qua Propheta dicebat: Credo videre bona Domini
Abbreviated transcription (Latin):
Eructauit cor ineũ uerbũ bonũ: dico ego oꝑa mea
regi. Lingua mea calamus scribȩ: uelocit̃ scriben¬
tis. Illos gͥ imitare. illos sequi omĩmodis stude. qͥ¬
& quorũ habitis. sermo. in cessus. utã ac formã
intuentib prebet: Nam illos cũ uderis qui ĩ mo¬
dum turturis pingere nitent᷑ incessũ: curiosos.
u̾bosos. in risu faciles. sine pudore. sine uerecun¬
dia. fabulas uanas & aniles referentes: ad cursũ¬
diuinum tardos: adm̃sam paratos: adieninia
ingratos: quorum oculi ut faces ardentes. huc
illucq uento animi flante. scintillas spargunt
ta: quia scriptumẽ Cum scõ sc̃s eris: & cũ ꝑuerso.
ꝑuerteris. Humiles uero & obȩdientes. lectionẽ amã¬
tes. orationi instantes. ama & dilige tãquam m̃bra
timeant. & emulent᷑ mali: boni uͦ diligant. et
ham. exi de terra tua & de cognatione tua.¬
d exemplũ beati abrahe ꝑuenientes  frẽs lm̃i.
egrediam̃ de terra nr̃a. & de cognatione nr̃a:

Expanded text:
Eructavit cor meum verbum bonum, dico ego opera mea regi. Lingua mea calamus scribae velociter scribentis . Illos ergo imitare, illos sequere qui ist quorum habitus, sermo, incessus, vita, formam intuentibus praebent. Nam illos quos videris in modum turturis pingere incessum, curiosos, verbosos, in risu faciles, sine pudore, sine verecundia, fabulaaniles et vanas referentes, ad cursum tardos, ad mensam paratos, ad jejunium ingratos, quorum oculi ut faces ardentes huc illucque vento animi flante, scintillas concupiscta, quia scriptum legis: Cum sancto sanctus eris, et cum perverso perverteris . Humiles vero obedientes, lectionem amantes, orationi instantes, ama et dilige, tanquam membra timeant et aemulentur mali, boni vero diligant et sham: Egredere de terra tua, et de cognatione tuad exemplum beati Abrahae pervenientes: Egrediamur de terra nostra, et de cognatione nostra,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. sicut ille qui his insidiat᷑ ꝑsecutor ẽ: ita ille qͥ
hȩc inaliis defensare. & inse custodire uoluerit:
martẏr erit Et idõ qui hec tota animi uirtute. &
ipse diligit. & ut alii diligant. uerbis simul et
exemplis ostendit : & ubicũq pax. ueritas. uel
ustitia. siue castitas laborant. quantũ preualet
etiam. ultro se ingerit. & scđm quod iures habu¬
erit defensare contendit: martyrii coronã dño
nis sũ. facio nẽ quod me delectat: & postea
crudeli gladio. & postmodũ ad medicũ uadã: et
nescit quod unius horȩ puncto uulnus exhibet᷑:
sed uix longo tempore ad sanitatem pristinã re¬
uocat᷑. Qui gͥ peccans dicit se postea pęnitentiã
acturũ: quare ñ timet. ne eũ subita mors rapiat:

Expanded text:
est, sicut ille qui insidiatur persecutor est, ita et ille qui est, sicut ille qui insidiatur persecutor est, ita et ille qui haec et in aliis defensare et in se custodire voluerit, martyr erit. Et ideo qui haec tota animi virtute et ipse diligit, et ut alii diligant, et verbis simul et exemplis ostendit, et ubicunque pax, veritas vel justitia, sive castitas laborant, quantum praevalet etiam ultro se ingerit, et secundum quod vires habuerit, defensare contendit, martyrii coronam Domino homo sum, facio quod me delectat modo, et postea crudeli gladio, et postea vado ad medicum: et nescit quod unius horae puncto vulnus accipitur, et vix longo tempore ad sanitatem pristinam revocatur. Qui enim adulterans dicit se postea poenitentiam acturum, quare
Abbreviated transcription (Latin):
re: si castitatis palmã desidas obtinere Unde
ritas ẽ fugienda: quia sine ulla dubitatione. qui¬
nociue familiaritatis. ñ uult uitare suspectam:
cito dilabitur in ruinam. Int̾ omĩa enĩ xp̃ianoꝵ
certamina sola duriora sunt prelia castitatis: ubi coti¬
diana ẽ pugna. & raraẽ uictoria Grauẽ castitas
sortita ẽ inimicum: qui cotidie uincitur. & timetur:
Et idõ sicut iam dictum ẽ. nemose falsa securita¬
te decipiat: nec de suis uirib ꝑiculose p̃sumat.
s audiat apłm dicentem. Fugite fornicationem:
contra adiutores diaboli. qui familiaritatẽ suspe¬
ctam hab̾e. nec metuunt. nec erubescunt: nł nos
exemplo suo decipiant. dĩ adiutorium iugiter
imploremus. ut nos de laqueo uenanciũ lib̃are
dignetur: Scientes quod in his malis quȩ supradi¬
ximus. om̃ib xꝑ̃ianis cotidiana martyria de esse
non posst̃ Si enim caritas. ueritas. & iustitia xꝑ̃c

Expanded text:
re si castitatis palmam desideras obtinere. Unde,re si castitatis palmam desideras obtinere. Unde,ritas fugienda est; quia sine ulla dubitatione qui familiaritatem non vult vitare suspectam, cito delabitur in ruinam. Inter omnia Christianorum cortamina sola duriora sunt praelia castitatis, ubi quotidiana pugna est, et rara victoria. Gravem castitas sortita est inimicum, qui quotidie vincitur et timetur. Et ideo, sicut jam dictum est, nemo se falsa securitate decipiat, nec de suis viribus periculose praesumat, sed audiat Apostolum dicentem: Fugite fornicationem. contra adjutores diaboli qui familiaritatem suspectam habere nec metuunt nec erubescunt, ne nos exemplo suo decipiant, Dei adjutorium jugiter imploremus ut nos de laqueo venantium liberare dignetur: scientes quod in iis malis quae supra diximus omnibus Christianis quotidiana martyria deesse non possunt. Si enim castitas, et veritas, et justitia Christus
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾cum De martyrio qd in pace ȩccłȩ fit.xxuiii
emo dicat frẽs: quod temporib nr̃is. marty¬
rii certamina esse ñ possint. Habet enĩ et
pax nr̃a. martyres suos. Nam sic̃ frequenter¬
suggessimus. iracũdiã mitigare: libidinẽ fugere: u¬
stitiam custodire: auaritiã contempnere: inpace
magnũ martyrium ẽ Non in congrue aũt dictũẽ.
auaritiam contempnere: iracundiã mitigare. li¬
bidinẽ fugere. Contempnenda ẽ enĩ auaritia.
quȩ nob̾ idõ iniqua lucra ꝓcurat: ut nos suos
quȩ uelud ignis. quanto plus accipit. tanto am¬
pliuis querit. Iracundia uero mitiganda ẽ: quia
libidinẽ fugiendam esse suggerimꝰ : apłs paulus
euident̃ ostendit. Qui cũ om̃ib uici is predicasset
resistendũ: cũ contra libidinẽ loqueret᷑. ñ dixit
resistere: libidinem uero fugiendo suꝑare Ergo
contra libidinis impetũ. apprehende fugam. si
uis obtinere uictoriam.÷ nec tͥ uerecundũ sit fuge¬

Expanded text:
UT XCIX. De martyrio quod in pace Ecclesiae fit. Nemo dicat, fratres, quod temporibus nostris martyrum certamina esse non possint. Habet enim et pax nostra martyres suos. Nam sicut frequentersuggessimus, iracundiam mitigare, libidinem fugere, justitiam custodire, avaritiam contemnere, pars magna martyrii est. Non incongrue dictum est, avaritiam contemnere, iracundiam mitigare. libididem fugere: contemnenda est enim avaritia, quae nobis ideo iniqua lucra procurat, ut nos suos quae velut ignis, quanto plus accipit, tanto amplius quaerit. Iracundia vero mitiganda est, quaem libidinem fugiendam esse suggerimus, apostolus Paulus evidenter ostendit, qui cum omnibus vitiis praedicaret resistendum, dum contra libidinem loqueretur, non dixit  resistere, libidinem vero fugiendo superare. Ergo contra libidinis impetum apprehende fugam, si vis obtinere victoriam. Nec tibi verecundiae sit fuge
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. noctis rore madefactos. quos semel tenere cȩpisti.
aliquando dimittas. Esto ut domus fundata supra
petram: nulla te aura scłi huiꝰ concuciat: nullus te
uentus praui desiderii exurat: Esto ut apis pruden¬
tissima: fauos dulces ꝑ oꝑa bona componens: ut tua
re. & continges eũ. qui dicit: Ego flos campi: & li¬
lium ꝯualliũ. de cerpe hos flores ꝑscripturas scãs¬

Expanded text:
 noctis rore madefactos, quos semel tenere coepisti  noctis rore madefactos, quos semel tenere coepisti aliquando dimittas: Esto ut domus fundata super petram , nulla te aura saeculi hujus concutiat, nullus te ventus desiderii pravi exurat. Esto apis prudentissima, favum mellis opera tua componant, ut tua et continges eum qui tibi dicit: Ego flos campi, et flos agri . Decerpe flores per Scripturas sa
Abbreviated transcription (Latin):
omni custodia serua cor. tuum. XC.
icat fortasse aliquis: quomͦ possũ custodire
cor meũ. ut mala ñ cogitet: Audi breuiter
rationẽ Potes eiudenter: si diuina & cȩlestia medi¬
teris: Tam̃ tria sunt quȩ possunt a malis cogita¬
tionib animam liberare: hoc ẽ. uigilia scã. oratio
confert. animo stabilitatẽ: ut bonis cogitationib
& ñ malis occupet᷑. Siis immobilit cor mundum
hab̾e: dic agens illud dauid Meditatus sũ nocꝰte
Nam quantũ cor tuum ad sꝑũalia meditanda do¬
maueris: tantum sublimius consequeris & premiũ:
& clariore sapientiȩ & scientię lumine fulgebis:
Sigͦ ius ut suꝑiꝰ dictum ẽ. cor mundũ habere.⁊
nũ quam te in anib fabulis occupes: quicquid uõ¬
audire. Iam enim quȩ scł̃i erant de posuisti: iam xꝑ̃m
dñm indiusti. Uidete ne de tecto uirtutũ. pristina
quesiturus uestimenta descendas: nec de agro. domi¬
reuertaris: nec fimbriam saluatoris. nec cincinnos¬

Expanded text:
Omni custodia serva cor tuum . Dicis fortasse, quomodo possum custodire cor meum, ut mala non cogitet? Audi breviter rationem. Potes evidenter, si divina et coelestia mediteris. Tamen tria sunt quae possunt a malis cogitationibus animam liberare: vigilia sancta, oratio confert animae stabilitatem, ut bonis cogitationibus et non malis occupetur. Si vis in mundo cor mundum habere, dic cum David: Meditatus sum nocte . Quantum cor tuum meditando domaveris, tantum sublimius consequeris praemium, et clariore sapientiae et scientiae lumine fulgebis. Si vis, ut superius dictum est, cor mundum habere, nunquam te inanibus fabulis occupes. Quidquid turaudire. Jam quae saeculi erant deposuisti. Christum Dominum induisti . Vide ne de tecto virtutum, pristina quaesiturus vestimenta descendas , nec de agro revertaris domum, ne fimbriam Salvatoris, nec cincinnos
Abbreviated transcription (Latin):
tationem dei extendit. dicens. Estote imitatores dei:
sicut filii km̃i. Iam uero demonstrans quia nicħ ita
hanc imitationem pariat. quam si ita uiuat aliquis.
ut bonum eius incominune ꝓficiat. atq uniu̾sis uti¬
liora ꝓuideat: adiunẽ. Ambulate in caritate. Ideo cũ
dixisset imitatores dĩ estote. continuo de caritate dis¬
seruit: quia hȩc precipue urtus. homines dõ ꝓximoᷤ

Expanded text:
tationem hortatur dicens: Estote imitatores Dei, sicut filii carissimi. Iam vero demonstrans, quia nihil hanc imitationem ita pariat, quam si ita vivat aliquis, ut bonum eius in commune proficiat atque universis utiliora praevideat, adiunxit: Ambulate in caritate. Ideo cum dixisset, Imitatores mei estote, continuo de caritate disseruit, quia haec praecipue virtus homines Deo proximos
Abbreviated transcription (Latin):
enim uidet. utrum surgat andefluat Quisquis uͦ
uitȩ suȩ custodiã negligit. scilicet quȩ agit. quȩ lo¬
quit᷑. quę cogitat. discutere. aut despicit aut nescit:
coram se iste ñ ambulat: quia qualis sit in suis mo¬
ribus uel actib ignorat: Non enĩ sibimetipsi p̃sens ẽ.
qui se ipsum cotidie ex quirere atq cognoscere. solli¬
citus ñ ẽ. Ille aũt ueracit᷑ se ante se ponit. sibiq p̃
sens ẽ: qui se in suis actib tamquam aliũ adtendit.

Expanded text:
i vigilanter videt utrum surgat an defluat. Quisquis vero i vigilanter videt utrum surgat an defluat. Quisquis vero vitae suae custodiam negligit, discutere quae agit, quae loquitur, quae cogitat, aut despicit, aut nescit, coram se iste non ambulat. Quia qualis sit in suis moribus vel actibus ignorat, nec sibimetipsi praesens est, qui semetipsum quotidie exquirere atque cognoscere sollicitus non est. Ille autem veraciter se ante se ponit, sibique in praesenti est, qui se in suis actibus tanquam alium attendit.
Abbreviated transcription (Latin):
gaudere : impetus carnis ẽ. At contra amare cȩ¬
lestia. contempnere transitoria: ñ ad fructum uo¬
luptatis temporalia. s ad usũ necessitatis querere :
de inimici morte tribulari: impetus sꝑ̃c ẽ. Et
quia ꝑfecti quisq in istis se semꝑ uirtutib exer¬
cent: recte nunc de sanctis animalibus dicit᷑
Ubi erat impetus sꝑ̃c. illuc gradiebantur.¬
De eo quod om̃s iusti ante faciem suam &corã
facie sua ambulent.
nte faciem suam gradit᷑ iustus : quia ad eã
quȩ reliquerit. nullo iam appetitu aspicit.
& in ȩt̃nis quȩ appetit. sub contemplatio¬
nis suȩ oculo. boni oꝑis pedem ponit: Ante faciẽ
pe ambulare ẽ: sȩmetipsi absentem ñ esse. Omnis
& enĩ iustus. qui uitam suam sollicitus conspicit.
& diligent᷑ consid̾at. quantũ cotidie in bonis cre¬
scat. aut fortasse quantũ a bonis de crescat: iste
quia se ante se ponit. coram se ambulat: uigilãt

Expanded text:
gaudere, impetus carnis est. At contra amare coegaudere, impetus carnis est. At contra amare coelestia, contemnere transitoria, non ad fructum voluptatis transitura, sed ad usum necessitatis quaerere, de inimici morte tristari, impetus spiritus est. Et quia perfecti quique in istis se semper virtutibus exercent, recte nunc de sanctis animalibus dicitur: Ubi erat impetus spiritus, illuc gradiebanture justus et ante faciem suam, et coram facie sua ambulat. Ante faciem ergo suam graditur justus, quia ad ea quae reliquerat, nullo jam appetitu aspicit, et in aeternis quae appetit, sub contemplationis suae oculo, boni operis pedem ponit. Greg. lib. ro ambulare, est sibimetipsi absentem non esse. Omnis etenim justus qui vitam suam sollicitus aspicit, et diligenter considerat quantum quotidie in bonis crescat, aut fortasse quantum quia se ante se ponit, coram se ambulat: quippe qu
Abbreviated transcription (Latin):
tem lassam ne deficiat. spe glȩ futurȩ corroborat:¬
uidelicet impetus sꝑ̃c: in reꝓbis impetus carnis:
Impetus quippe carnis: ad odiũ ad elationẽ.
ad immunditiã. ad rapinam. ad exteriorẽ głam.
ad crudelitatem. ad ꝑfidiam. ad desꝑationem.
ad iram. ad uirgia. ad uoluptates. animum im¬
pellit: Impetus uero sꝑ̃c: ad caritatem. ad humi¬
litatem. ad continentiã. ad largitatẽ. ad miscdiã.
ad interiorem ꝓfectum. ad pietatis oꝑa. ad ȩter¬
norum fidem. ad spem gaudii sequentis. ad paci¬
entiam. ad pacem. Ad considationẽ uite mortał.
ad lacrimas m̃tem ꝑtrahit. Unde necesse ẽ. ut
agimus. quis nos impetus ducat᷑: utrum nr̃a
cogitatio ꝑ impetum carnis: an ꝑ impetũ car¬
nis sꝑ̃c impellatur. Amare & enĩ terrena: tem¬
poralia ȩternis p̃ponere: exteriora bona. ñ ad
usum necessarium habere. s ad uoluptatem concu¬
piscere: ultionẽ de inimico querere: de emuli casu

Expanded text:
mentem lassam, ne deficiat, spe futurae gloriae corroboratmentem lassam, ne deficiat, spe futurae gloriae corroboratvidelicet impetus spiritus, in reprobis impetus carnis. Impetus quippe carnis ad odium, ad elationem, ad immunditiam, ad rapinam, ad exteriorem gloriam, ad crudelitatem, ad perfidiam, ad desperationem, ad iram, ad jurgia, ad voluptates animum impellit. Impetus vero spiritus ad charitatem, ad humilitatem, ad continentiam, ad largitatem misericordiae, ad interiorem profectum, ad pietatis opera, ad aeternorum fidem, ad spem sequentis gaudii, ad patientiam, ad pacem, ad considerationem vitae immortalis et lacrymas mentem pertrahit. Unde necesse est ut agimus, quo nos impetus ducat: utrum nostra cogitatio per impetum carnis an per impetum spiritus impellatur. Amare enim terrena, temporalia aeternis praeponere, exteriora bona non ad usum necessaria habere, sed ad voluptatem concupiscere, ultionem de inimico quaerere, de aemuli casu
Abbreviated transcription (Latin):
supiorem. uel ȩqualem esse ꝑmittit: sed interno liuo
N de cunctorum ꝓfectu tabescit: ista de cunetoꝵ
uirtutib gaudet: & minores sibi ex caritate p̃po¬
nit. Illa exȩstuans nichil ȩquanumt̃ portat. sed
ꝑtͣbata m̃te uoces usq ad tumultũ exaltat: ista
nulla exasꝑatione mouetur: sed ꝑtranquilli tatis
mansuetudinẽ pacienter omĩa sustinet Illa tristi¬
tia afficitur. dũ quelibet adu̾sa ꝑsenserit: ista nul¬
lo merore frangitur: sed etiam mala ꝓximorũ por¬
tans. a suo interiore gaudio ñ mouetur. Illa am¬
bitione honorũ inficitur: & humanis laudibus
uel illecebris. uane gle delinitur: ista humilitatẽ
inflata suꝑbiȩ fastu. cor miserum eleuat: ista ne
a celsitudine sua corruat. usq ad infima se ipsam
humiliat: Sed quid plura: Concupiscentia car¬
nis. in om̃ium uiciorum multitudinem sibi con¬
sentientes precipitat: concupiscentia uero sꝑ̃s. m̃

Expanded text:
superiorem vel aequalem esse permittit, sed interno livore superiorem vel aequalem esse permittit, sed interno livore vulneris de cunctorum profectu tabescit; ista de cunctorum virtutibus gaudet, et minores sibi pro charitate praeponit. Illa exaestuans nihil aequanimiter portat, sed perturbata mente usque ad voces tumultum exaltat; ista nulla exasperatione movetur, sed per tranquillitatis mansuetudinem patienter sustinet. Illa tristitia inficitur, dum quaelibet adversa persenserit; ista nullo moerore frangitur, sed etiam mala de proximis portans, ab interiore gaudio non movetur. Illa ambitione honorum inficitur, et humanis laudibus vel illecebris vanae gloriae delinitur; ista humilitatem inflata superbiae fastu cor miserum elevat; ista ne a celsitudine sua corruat, usque in infima seipsam humiliat. Sed quid plura? Concupiscentia carnis, in omnium vitiorum multitudinem sibi consentientes praecipitat. Concupiscentia vero spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
carnis: primũ illecebras uiciorũ in cogitatio¬
nib gignit: Concupiscentia uero sꝑ̃c: e contrario
cogitationes scas in desinent opponit. Illa fabu¬
lis uanis oblectatur & uerbis: ista scripturarũ
meditationib atq p̃ceptis Illa gaudet inspe¬
ctaculis rerum terrestrium: ista contemplatione cȩle¬
stium gaudiorum. Illa terrena gaudia querit: ista
gemitus & suspiria trahit. Illa in somnum atq pigri¬
elaborat: Illa ꝑ ingluuiem uentris illecebris cedesi¬
derio gutturis estuat. Ista semetipsam ieuini is. et
abstinentię cruciatib macerat. Illa luxuriȩ subdita
turpium ꝑpetrationũ affectus. quos intentione co¬
gitationis agit: ꝑfectione uoluntatis implere eon¬
tendit. ista castitatem. & pudicitiã diligit. Illa aua¬
ritie flamina succensa: appetit lucrum. & fugit dã¬
pna rerum temporaliũ: ista contempnens mundum:
solum sibi uendicat xp̃m Illa inuida. nullũ sibi

Expanded text:
carnis primum illecebras vitiorum in cogitatiocarnis primum illecebras vitiorum in cogitationibus gignit. Concupiscentia vero spiritus e contrario cogitationes sanctas indesinenter opponit Illa fabulis vanis oblectatur et verbis, ista Scripturarum meditationibus atque praeceptis. Illa gaudet spectaculis rerum terrestrium, ista contemplatione coelestium gaudiorum. Illa terrena gaudia quaerit, ista gemitus et suspiria trahit. Illa in somnum atque pigrielaborat. Illa per ingluviem illecebris ventris et desiderio gutturis inaestuat, ista semetipsam jejuniis et abstinentiae cruciatibus macerat. Illa luxuriae subdita turpium perpetrationum affectus, quos intentione cogitationis agit, perfectione voluntatis explere contendit; ista castitatis et pudicitiae honestatem diligit. Illa avaritiae flamma succensa, appetit lucrum, et fugit temporalium damna rerum; ista contemnens mundum, solum sibi vindicat Christum. Illa invida nullum sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsacrificiũ mortifi cationis suę. uitulus: ꝑfortitu¬
dinem securitatis leo: ꝑ contemplationẽ efficit᷑ aquila:
recte ꝑ hȩc scã animalia signari unusquisq ꝑfectus
potest. Omnis enĩ intentio omĩsq contemplatio scõ¬
rum. suꝑ se tendit. ut illud possit adipisci. quod in
contemplationi: tunc ueracit᷑ hoc quod agit bo¬
num ẽ: quando ei placere concupiscit. a quo ẽ:
Qua in re pensandum ẽ : ut om̃e bonũ qđ agitur.
per intentionẽ semꝑ ad cȩlestia leuetur. E lecꝰti
enum quia & in bono oꝑe omĩpotenti dõ place¬
re appetunt: & ꝑcontemplationis grãm. ȩternã
beatitudinem degustare concupiscunt: facies &
oncupiscentia carnis est. sus sꝑ̃m.¬
motus animȩ turpis: in affectũ sordidȩ
delectationis. Concupiscentia uero sꝑ̃c ẽ.
ardens intentio m̃tis: in desiderio scẽ uirtutis
sta sibi consentientes mitit adregnũ: illa ad
supplicium sempiternũ. Concupiscentia namq

Expanded text:
per sacrificium mortificationis suae vitulus, per fortitudinem securitatis leo, per contemplationem vero efficitur aquila, recte per haec sancta animalia signari unusquisque perfectus potest. Quia omnis intentio, omnisque contemplatio sanctorum super se tendit, ut illud possit adipisci quod in ccontemplationi, tunc veraciter hoc quod agit bonum est quando ei placere concupiscit a quo est. Qua in re pensandum est ut omne bonum quod agitur per intentionem semper ad coelestia levetur. Electi autem quia et in bono opere omnipotenti Deo placere appetunt, et per contemplationis gratiam aeternam jam beatitudinem degustare concupiscunt, facies et Concupiscentia carnis est motus animae turpis in affectum sordidae delectationis. Concupiscentia vero spiritus est ardens intentio mentis in desideria sanctae virtutis. Ista sibi consentientes mittit ad regnum, illa ad supplicium sempiternum. Concupiscentia namque
Abbreviated transcription (Latin):
& uitulus. & leo. simul & aquila ẽ. hõ.
enĩ: rationale ẽ aĩal. uitulus autem: insa¬
crificium mactari solet. Leo uero. fortis ẽ bestia:
sicut scriptum ẽ. Leo fortissimus bestiarũ: ad
nullius pauebit occursum. Aquila. ad sublimia
euolat: & inreuerberatis oculis solis radiis inten¬
dit: Omĩs itaq qui inratione ꝑfectus ẽ: homo. ẽ.
Et q̃m semetipsũ ab huiꝰ mundi uoluptate mor¬
tificat: uitulus ẽ Quia uero ipsa spontanea sua¬
mortificatione contra aduersa omĩa fortitudinẽ

Expanded text:
et vitulus, et leo simul, et aquila est. Homo enim rationale est animal. Vitulus autem in sacrificium mactari solet. Leo vero fortis est bestia, sicut scriptum est: Leo fortissimus bestiarum, ad nullius pavebit occursum . Aquila ad sublimia evolat, et irreverberatis oculis solis radiis intendit. Omnis itaque qui in ratione perfectus est, homo est. Et quoniam semetipsum ab hujus mundi voluptate mortificat, vitulus est. Quia vero ipsa sua spontanea mortificatione contra adversa omnia fortitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
& oc cidente. & recumbent ñ carnaliter la¬
centes. sed sꝑũalit̾ qui escentes: ñ tempora¬
Fliter p̃o̾tantes. sed eternaliter epulantes. Recũbent¬
igitur in regno dĩ electi: ubi lux & speties: ubi leti¬
tia & exultatio: ubi gła & benedictio: ubi lux ocu¬
lorum. & longeiuitas uitȩ eternȩ: ubiom̃s iocũ dant᷑:
ubi om̃s gaudent: ubi patres illi beati recumbũt:
głosos sedent tronos: ubi multitudo martyrum
suo sponso exultat. portans coronã immaculatã
uirginitatis Odulcissimi frẽs: unanimis conuẽ
rata requies: ad istam festinauerunt ire om̃s do¬
minũ diligentes: ad istam colligunt᷑ om̃s ex gen¬
tib dño seruientes. religiositatemq seruantes: In
eam & nos om̃s ꝑgamꝰ o religiosi filii dĩ: ad istãm
omni uirtute nr̃a festinemis: Nichil nos reuocet:
nichil nos retardet: nichil nos impediat. ad hoc
desiderabile ꝓperare conuuium: Omnem negli¬
gentiam a nobis pellamus : omnemq desidiam

Expanded text:
t occidente, et recumbent non carnaliter jacentes, sed spiritualiter requiescentes, non temporaliter potantes, sed aeternaliter epulantes. Recumbent in regno Dei, ubi lux est et spes, ubi laetitia et exsultatio, ubi est gloria et benedictio, ubi lux oculorum et longaevitas vitae aeternae, ubi omnes jucundantur, ubi omnes gaudent, ubi patres illi beati recumbunt, e super gloriosos sedent thronos, ubi multitudo martyrum saecula exsultat, portans coronam immaculatae virginitatis. O dulcissimi fratres, unanimis conventrata requies. In istam festinaverunt ire omnes Dominum diligentes, ad istam colliguntur omnes ex gentibus Domino credentes, religiositatem servantes. In eam et nos omnes pergamus, o reomni virtute nostra festinemus. Nihil nos revocet, nihil nos retardet, nihil nos impediat ad hoc desiderabile properare convivium. Omnem negligentiam a nobis pellamus, omnemque desidiam
Abbreviated transcription (Latin):
suam refecti pauperis sacietate sustentat.
Bene ieuinat: qui diuim recordatione ui¬
diesi semetipsum refrenans: ab om̃i se illecebratum
uoluptate sus pendit. Bene ieiinat: qui carnem
suam uiciorũ germina pullulantẽ. sc̃arum medi¬
tatione uirtutum. & sobrietatis amore castigat:
Bene ieuinat: qui fr̃nas in uirias. pacifici pecto¬
ris lȩnitate dimittit: gratissimũ dõ offert ie¬
unium: qui mentem suã a prauis cogitationib.
oculos a concupiscentia. linguã. manusq alite
custodit. Sic gͦ ieiuniũ nrm scĩficet castitas:
comm̃det humilitas: ut gemino quodam corporis.

Expanded text:
suam, refecti pauperis satietate sustentat. Bene jejunat qui divini recordatione judicii semetipsum refrenans, ab omni se illecebrarum voluptate suspendit. Bene jejunat, qui carnem suam vitiorum germina pullulantem, sanctarum meditatione virtutum, et sobrietatis amore castigat. Bene jejunat, qui fraternas injurias pacifici pectoris lenitate dimittit. Gratissimum Deo defert jejunium, qui mentem suam a pravis cogitationibus, oculos a concupiscentia, linguam manusque a lite custodit. Et sic jejunium nostrum sanctificet castitas, commendet humilitas, ut gemino quodam corporis
Abbreviated transcription (Latin):
INGEIT DEORATIONE.
oc est remedium euis qui uitiorum tempta¬
mentis exestuat: ut quoties quolibet tan

Expanded text:
II. De oratione. 1. Hoc est remedium ejus qui vitiorum tentamentis exaestuat, ut quoties quolibet tan
Abbreviated transcription (Latin):
forigero atq benedictionibus dñi pleno. ea quȩ neces¬
saria monachis esse ꝑsperimus. collegimus agro: et
in hoc paruo studiumus congregare libello: ea uide¬
licet. quȩ ꝑfectorum monachorum corda demulceãt:
& ad desiderium patriȩ cȩlestis. auiduis sublimuisq
erigant.: infirmorum quoq monachorum corda con¬
ꝑdiicant: Et quia in regula beati benediti scriptũ ẽ.
mox ut surrexerint fratres a cȩna:: ecleant om̃s in unũ:
&e legat unus collationes. uel uitas patrum. aut certe
aliquid. quod edificet audientes : idõ nos & decollati¬
onibus patrum. & de conuersationib & inftitutionibus
eorum modicum: & dediuersis doctoribus in hoc li¬
bello congessimus plurimĩs & sic eum in centũ capi¬
tulis consũmauimus totum. Et quia mos est monacho¬
tum. ut regulã beati benedicti ad capitulum legant
cotudie matutinũ: uolumus ut iste libellus ad eorum
cotidie legatur uesꝑtinũ. Et quia in eadem beati be¬

Expanded text:
origero, benedictionibusque Domini pleno, ea quae necessaria monachis esse perspeximus collegimus agro, et in hoc parvo studuimus congregare libello. Ea videlicet, quae perfectorum monachorum corda demulceant, et ad desiderium patriae coelestis avidius sublimiusque erigant: infirmorum quoque monachorum corda conendationem. Et quia in regula beati Benedicti scriptum est, Mox ut surrexerint fratres a coena, sedeant omnes in unum, et legat unus collationes vel vitas Patrum, aut certe aliquid quod aedificet audientes: ideo nos et de collationibus Patrum, et de conversationibus et institutionibus eorum modicum, et de diversis Doctoribus in hoc libello congessimus plurimum, et sic eum in centum capitulis consummavimus totum. Et quia mos est monachorum, ut regulam beati Benedicti ad capitulum legant quotidie matutinum: volumus ut iste libellus ad eorum capitulum quotidie legatur vespertinum. Et quia in eadem beati Be
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ stimulorum cius: aduersus diabolum ẽ ꝓpugna culũ
aulus apłs Ut iugilantes sint monachi. Laex
ẜ iugilemus. idẽ. non dormiamus sicut cȩten infi¬
deles. iniuisti. iniqui. qui ignorantiȩ & corporis somno
depssi. & peccatorum suorũ mole. grauati. quid illis
infuturo eueniat preuidere nonualent: qui tam grauit̃
turpiterq dormiunt: ut ad sui custodiam cordis oculos
ñ aꝑiant: qui nichil de futura gła. sed semꝑ depresenti co¬
gitant uita: nec dehis quȩ non iudentur. & ȩterna sunt:
sed semꝑ dehis cogitant quȩ uidentur. & caduea actem¬
poralia sunt: Nos aut̃ non sicut illi dormiamus: sed
ueniat: nẽcum uenerit. inueniat uos dormientes. Beati
serui illi: quos cum uenerit dñs inuenerit iugilantes.

Expanded text:
men stimulorum ejus adversus diabolum est propugnaculum. men stimulorum ejus adversus diabolum est propugnaculum. CAPUT LXXV. Ut vigilantes sint monachi. Paulused vigilemus . Id est, non dormiamus sicut caeteri infideles, injusti, iniqui, qui ignorantiae et corporis somno depressi, et peccatorum suorum mole gravati, quid illis in futuro eveniat praevidere non valent. Qui tam graviter turpiterque dormiunt, ut ad sui custodiam cordis oculos non aperiant; qui nihil de futura gloria, sed semper de praesenti cogitant vita. Non de iis quae non videntur et aeterna sunt, sed semper de iis cogitant quae videntur, et caduca et temporalia sunt. Nos autem non sicut illi dormiamus, sed veniat. Ne cum venerit repente, inveniat vos dormientes . Beati servi illi, quos cum venerit Dominus, invenerit vigilantes
Abbreviated transcription (Latin):
Regłam enim bene ambulandi. id est. bene. uiste. & piȩ
uuiendi. Tradiderunt fidelib apłi: quam om̃iũ fideliũ
debet tenere firmiter ȩccłia: quȩ ad exemplũ eorũ suã
uult dirigere uitam. Istius gͦ regłe norma: om̃ib xp̃i¬
anis. ipsorum apłorum factaẽ uita. Unde & sequitur.
Ipsi eñi seius: quẽ aomodum oporteat uos. imitari nos:
Ac sidiceret. Quia frequent̃ & uerbis uob̃ prediximus.
& exemplis ostendimus. Idõ notum ẽ uob̃. quomodo
oporteat uos imitarinos. Libent̃ tantũ facite quodhor¬
tamur: si a nob̾ traditam uultis fidĩ tenere regłam. ¶Di¬
xit quidam senex. Scriptum ẽ. Iustus. ut palma flore
Est enĩ in palma. unum incardium: &e ipsum est¬
candidum: omnẽ habens oꝑationẽ in se. Similit̃ aũt & in
uiro iusto reppitur. num enum ei ẽ. corsimplex: ad deum
onem fidĩ: & omĩs oꝑatio iusti in corde eius ẽ: slam acu¬

Expanded text:
Regulam autem bene ambulandi, id est, bene, et juste, et pie Regulam autem bene ambulandi, id est, bene, et juste, et pie vivendi, tradiderunt fidelibus apostoli, quam omnium fidelium debet tenere firmiter Ecclesia, quae ad illorum suam vult dirigere vitam. Istius ergo regulae norma, omnibus Christianis, ipsorum apostolorum facta est vita. Unde et sequitur: Ipsi enim scitis quemadmodum oporteat vos imitari nos . Ac si diceret: Quia jam frequenter et verbis vobis praediximus et exemplis ostendimus, ideo notum est vobis quomodo oporteat vos imitari nos. Libenter tamen facite quod hortamur, si a nobis traditam fidei vultis tenere regulam. Dixit quidam senex: Scriptum est, Justus ut palma floreb dulcem. Est enim in palma unum incardium et ipsum candidum, omnem habens operationem in se. Similiter autem et in viro justo reperitur unum ei et simplex onem fidei, et omnis operatio justi in corde ipsius est. Nam et acu
Abbreviated transcription (Latin):
bit pacem in semetipso. quȩ exuꝑat omnem sensũ: et
gn̾atio xꝑĩana: quia xp̃s nouus homo uenit inmun¬
ad quod ꝑuenimus. ut idem sapiamus. & in eadem re
disciplinam infidĩ conuersatione sapiamus: s ed boc
sapiamus quod commnune sit et modestũ: in eu¬
uangłica ueritate. & in eadem fidĩ regła ꝑmaneamꝰ.
Regła in hoc loco: fides uocat᷑ catholica. Regła aũt: ab
eo quod recte ducat. & recte regat. ẽ dicta: Unde et illa
patrum instituta. que recte uiuere catholicã docent
eccłam: canones uocant᷑. Canon uͦ g̃ce: latine. reguladr̃:
hinc alibi paulus ait. Penuntiamus uob̾ frẽs in nomine¬
in quiete: & cȩtera. Ista denunciatio. ñ ẽ abauditoribus
pariupendenda: quia regis ẽ auctoritate fulcita: quando
apłica auctoritate sit plena: auctoritatem tam̃ continet
regiam: quȩ fidelium omniũ cat̾uam. salubrit rectã¬
quam acceperunt a nob̃ Hinc auccoritatem firmam sub¬
trahendi aprauis hominib: ab apło sc̃orũ accepit eccł̃ia:

Expanded text:
bit pacem in semetipso quae superat omnem sensum; et generatio Christiana, quia Christus novus homo venit in munad quod pervenimus, ut idem sapiamus, et in eadem pedisciplinam in conversatione fidei sapiamus, sed hoc sapiamus quod commune sit et modestum, in evangelica veritate et in eadem fidei regula permaneamus. Regula hoc in loco fides vocatur catholica. Regula vero ab eo quod recte ducat, et recte regat est dicta. Unde et illa Patrum instituta, quae recte vivere catholicam docent Ecclesiam canones vocantur. Canon autem Graece, Latine regula dicitur. Hinc et alibi Paulus ait: Denuntiamus autem vobiet inordinate . Ista denuntiatio non est ab auditoribus parvipendenda, quia regali est auctoritate fulcita, quando postolica charitate sit plena, auctoritatem tamen continet regiam, quae fidelium omnium salubriter caquam acceperunt a nobis . Hinc auctoritatem firmam subrahendi se a pravis hominibus ab apostolo sanctorum accepit Ecclesia.
Abbreviated transcription (Latin):
tatis suȩ: illic renouabit᷑ sic̃ aqͥlȩ uiuentus nr̃a: illic ꝑci¬
piemus coronam pulcritudinis. & uestem iocunditatis
de manu dĩi: & dicemꝰ in illa die. letetur ammanr̃a in
dño: qui a induit nos in dũto salutis & iustitie. et
nauit nos ornam̃to. Illic gͦ fulgebimus sicut sol in re¬
gno patris nr̃i : illic immortalia scła ꝑmanentia inuenie¬
mꝰ: illic donabit᷑ nob sine ꝑturbationibus. & fluctib lon¬
gitudo dierum: ubi semꝑ uox letantiũ erit. & exultantium.
Illic nob p̃paratus ẽ. locus. & mansio ȩt̃na in domo dñi. et¬

Expanded text:
tatis suae . Illic renovabitur sicut aquilae, juventus nostra , illic percitatis suae . Illic renovabitur sicut aquilae, juventus nostra , illic percipiemus coronam pulchritudinis, et vestem jucunditatis de manu Domini, et dicemus in illa die: Laetetur anima nostra in Domino, quia induit nos vestimento salutis et justitiae, et nabit nos ornamento . Illic fulgebimus sicut Sol in regno Patris nostri , illic immortalia saecula et permanentia inveniemus. Illic donabitur nobis sine perturbationibus et fluctibus longitudo dierum, ubi semper vox laetantium et exsultantium erit. Illic nobis praeparatus est locus, et mansio aeterna in domo Domi
Abbreviated transcription (Latin):
sũ hodie fili. Ille uero tenens pedes eiꝰ dicebat. Nonte di¬
mittam: nͥ mͥ iudicaueris quid uidisti. Respondit ei
senex Ego in cȩlum raptus sũ. & uidi głam dĩ: & uluc
que a domino parata est sanctis.
mni custodia seruemus cor nrm frẽs: ex pectan¬
diuitiarum suarum sotios faceret. & in effabilis futurȩ
głȩ participes demonstraret. Hunc gͦ diligere sine inter¬
missione debemus. ut abipso quoq diligi mereamur: &
cũ illo inmansionẽ ȩternam quȩ apud patrem p̃parata est
scĩs. introeamꝰ : ubi contemplabimur omnem naturam
angłoꝵ. & archangłorũ: uututũ & potestatum. & om̃iũ
scõrtim. Illic namq uocabim̃ filii dĩ: illic aꝑient᷑ nob̃̾.
porte regni. & intrabimꝰ. inpenetra lib patris: illic ap¬
parebit nob̾ sol uistitiȩ xp̃c: illic transformabit ds̃
corpus humilitatis nr̃ȩ. conforme factum corpori clars¬

Expanded text:
sum hodie, fili. Ille vero tenens pedes ejus, dicebat: Non te disum hodie, fili. Ille vero tenens pedes ejus, dicebat: Non te dimittam, nisi indicaveris mihi quid vidisti. Respondit ei senex: Ego in coelum raptus sum, et vidi gloriam Dei, et illic ae a Deo praeparata est sanctis. Omni custodia servemus cor nostrum , fratres: exspectandivitiarum suarum socios faceret, et ineffabilis futurae gloriae participes demonstraret. Hunc ergo diligere sine intermissione debemus, ut ab ipso quoque diligi mereamur, et cum illo in mansionem illam, quae apud Patrem praeparata est sanctis, introeamus; ubi contemplabimur omnem naturam angelorum et archangelorum, virtutum et potestatum, et omnium sanctorum. Illic vocabimur filii Dei, illic aperientur nobis portae regni, et intrabimus in penetralia Patris, illic apparebit nobis Sol justitiae Christus. Illic transformabit Deus corpus humilitatis nostrae, conforme factum corpori clari
Abbreviated transcription (Latin):
scło: qui ad huc uiuentes in mundo. illic bonorum
suorũ operũ cotidie sibi metipsis condunt thesaurũ:
Hinc alibi scriptum ẽ: Pone ches aurũ tuũ inp̃ceptis
altissimi: & ꝓderit tͥ magis quam aurũ. Thes aurus
enim terrenus: diuicias seruat fallaces. Thes aurus
uero cȩlestis: uitam ueram parit p̃parat & ȩternam.
Ad compatationẽ namq istius uitȩ transitorie. illa
dicitur uera uita: inqua uirtutib diuites monachi. imper¬
petuũ felicit᷑ cum xp̃o regnabt̃. ¶Abut aliquando za¬
charias ad abbatem suũ siluanum : & inuenit eũ in exces¬
su mentis: & erant manus eius extensȩ incęlũ Et cum¬
hoc uidisset: clausit hostiũ. & exiit. Et intrans circa horã
sextam atq nonam: inuenit eũ eodem modo Circa deci¬
mã uͦ horã pulsauit. & ingressus. inuenit eũ qͥ escentẽ: et
dicit ei Qd habiusti hodie pat̃ : Qui dixit ei Infirmatꝰ

Expanded text:
saeculo, qui adhuc viventes in mundo, illic bonorum saeculo, qui adhuc viventes in mundo, illic bonorum suorum operum quotidie sibimetipsis condunt thesaurum. Hinc et alibi scriptum est: Pone thesaurum tuum in praeceptis Altissimi, et proderit tibi magis quam aurum . Thesaurus enim terrenus divitias servat fallaces. Thesaurus vero coelestis vitam veram pariter praeparat et aeternam. Ad comparationem enim istius transitoriae vitae illa dicitur vera vita in qua virtutibus divites monachi, in perpetuo feliciter cum Christo regnant. Abiit aliquando Zacharias ad abbatem suum Sylvanum, et invenit eum in excessu mentis, et erant manus ejus extensae in coelum; et cum vidisset ita, clausit ostium et exiit. Et intrans circa horam sextam atque nonam, invenit eum eodem modo. Circa decimam vero horam pulsavit, et ingressus invenit eum quiescentem, et dicit ei: Quid habuisti hodie, Pater? Qui dixit ei: Infirmatus