comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in finem saeculi . finito enim saeculo: lamnulla suꝑueniet generatio:
brachium tuum: Liberationem nr̃am gratuitam: Hocergo ad nuntiem ipsã
gratiam . Omni generationi suꝑuenturȩ: Dicant omni homini nascituro
nihiles perte : dm̃ inuoca tuapeccata sunt. meritadĩ sunt. supplicium ti¬
bidebetur : & cum praemium uenerit : suadona coronabit. non meritatua.
Dicam omnigeneratio suꝑuenturae : de captiuitate uenisti ad adamꝑtine
tiam meam : Sed potentiam tuam : & iustitiam tuam .: Hsusque in altis¬
sima. quae fecisti magnalia. Potentiam tuam & iustitiam tuam: Vs¬
que quo : usq ad carnem & sanguinem. immousq ad altissima quȩ fecisti
magnalia : In altiscaeli sunt : in altis angeli sunt. Sedes. dominationes. princi¬
patus. potestates. tibidebent quod sunt. tibidebent quod uiuunt. tibi de¬
bent quod iuste uiuunt. Tibi debent quod beatȩ uiuunt.: Potentiam tuã
&iustitiam tuam: usquequo: usque in altissima quae fecistimagnalia:

Expanded text:
 finem saeculi: finito enim saeculo, jam nulla superveniet generatio. brachium tuum? Liberationem nostram gratuitam. Hoc ergo annuntiem, ipsam gratiam omni generationi superventurae; dicam omni homini nascituro: Nihil es per te, Deum invoca; tua peccata sunt, merita Dei sunt; supplicium tibi debetur, et cum praemium venerit, sua dona coronabit, non merita tua, Dicam omni generationi superventurae: De captivitate venisti; ad Adam pertinebtiam meam; sed potentiam tuam et justitiam tuam, Deus, usque in altissima quae fecisti magnalia. Potentiam tuam et justitiam tuam, usquequo? usque ad carnem et sanguinem? Imo, usque ad altissima quae fecisti magnalia. In altis coeli sunt; in altis Angeli sunt, Sedes, Dominationes, Principatus, Potestates: tibi debent quod sunt, tibi debent quod vivunt, tibi debent quod juste vivunt, tibi debent quod beate vivunt, Potentiam tuam et justitiam tuam, usquequo? Usque in altissima quae fecisti magnalia.
Abbreviated transcription (Latin):
utcum tu non esses facerette: Num quid quomodo parentes fa¬
ciunt filios : Perquendam c̃cupiscentiam carnalem: generant
potius quam creant: Illis enim generantibus. dscreat.: Nãsuta
creas: quid tua mulier paritura est: Quiddicam: tudic: Ipsa di¬
cat quae quod portat ignorat: Generant tamen homines fili¬
os. Et ad solatium suum: & ad subsidium senectutis.: Num quid ideo
creauit hae comnia ds̃ aquibus senex aduiuaretur : Nouit ergo
ds̃ quodcreat. & qualesit ꝑ eiꝰbonitatẽ: Etquale futurum ꝑpro
priam uoluntatem : Nouit ds̃ & ordinauit omnia. Utaũt homo
sit aliquid: Conuertit se adillum a quocreatus ẽ.: Recedendo enĩ
hab& uteibenesit: Demq filius minor qui uoluit in sua potestate

Expanded text:
ut cum tu non esses, faceret te? Numquid quomodo parentes faciunt filios? Per quamdam concupiscentiam carnalem generant, potius quam creant; istis enim generantibus, Deus creat. Nam si tu ita creas, dic quid tua mulier paritura est. Quid dicam, Tu dic? ipsa dicat, quae quod portat ignorat. Generant tamen homines filios, et ad solatium suum, et ad subsidium senectutis. Numquid ideo creavit haec omnia Deus, a quibus senex adjuvaretur? Novit ergo Deus quod creat, et quale sit per ejus bonitatem, et quale futurum sit per propriam voluntatem; novit Deus et ordinavit omnia. Ut autem homo sit aliquid, convertit se ad illum a quo creatus est. Recedendo enim habet ut ei bene sit. Denique filius minor, qui voluit in sua potestate
Abbreviated transcription (Latin):
latus es me & deabyssisterrae iterum reduxistime : Ecce alteram iterum: Si
hociterum : soluerel aboramus. semel positum quis poterit soluere geminatũ :
lamipsum iterũ geminatio est. Frursus positum ẽ iterũ : Ad sit ille a quogratia. ad
orachium quod adnuntiam omnigeneratiomi suꝑuentur¬
quam clauo crucis suae clausum sacram̃tũ aperiat Neque enĩ frustra illo cruci
patuerunt: Ad sit ipse transeuntib: ad eũ : auferatur uelamen : Dicat nobis dñs
mihi tribulationes multas & malas. & conuersus uiui ficastime. & de abyssister¬
rae iterũ reduxistime : Hoc primũ positũ ẽ iterũ : Videamꝰ quid hoc sit.

Expanded text:
latus es me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Ecce alterum iterum. Si latus es me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Ecce alterum iterum. Si hoc iterum solvere laboramus semel positum, quis poterit solvere geminatum? Jam ipsum iterum geminatio est, et rursum positum est iterum. Adsit ille a quo gratia: adsit et brachium quod annuntiamquam clave crucis suae clausum sacramentum aperiat. Neque enim frustra, illo cruciriorum secreta patuerunt. Adsit ergo ipse transeuntibus ad eum; auferatur velamen : dicat nobis Dominmihi tribulationes multas et malas; et conversus vivificasti me, et de abyssis terrae iterum r
Abbreviated transcription (Latin):
abaltitudine ohomo. mancipium in oboediens. suꝑbe aduersus dnm cecidisti: fac¬
tũ ẽ inte : Omnis quise exaltat humiliabit᷑ : fiat inte omnis quise exaltat hamiliat
ex altabitur: Redideprofundo: redeo inquit. Redeo. agnosco. Ds̃quis similistibi:
ostendisti mihi tribulationes multas & malas. Itc̃uersus uiuificastime. & de
abissisterrȩ iterum reduxistime : Intellegimꝰ. audio: Reduxistime enim deabyssis
terrȩ reduxisti a ꝓfunditate & submersione peccati  Sed quare iterum quan¬
doiã factũ erat : Sequamur ne forte posteriora psalmi ipsius exponat nobis. quod
hic Ñ dũ intellegimꝰ quid dixerit iterũ : Ergo audiamꝰ: Quantas ostendis timihi tri¬
bulationes multas & malas. & conuersus uiuificastime. Et deabyssis terrȩ iterũ
reduxistime:. Quid deinde: Multiplicasti iustitiã tuam & conuersus conso¬

Expanded text:
ab altitudine, o homo, mancipium inobediens, superbe adversus Dominum, cecidisti! Facab altitudine, o homo, mancipium inobediens, superbe adversus Dominum, cecidisti! Factum est in te, Omnis qui se exaltat, humiliabitur: fiat in te, Omnis qui se humiliat, exaltabitur . Redi de profundo. Redeo, inquit; redeo, agnosco: Deus, quis similis tibi? Quantas ostendisti mihi tribulationes multas et malas! Et conversus vivificasti me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Intelligimus, audio. Reduxisti enim de abyssis terrae; reduxisti a profunditate et submersione peccati. Sed quare, iterum? Quando jam factum erat? Sequamur, ne forte posteriora psalmi ipsius exponant nobis, quod hic nondum intelligimus, quid dixerit iterum. Ergo audiamus: Quantas ostendisti mihi tribulationes multas et malas! et conversus vivificasti me, et de abyssis terrae iterum reduxisti me. Quid deinde? Multiplicasti justitiam tuam; et conversus conso
Abbreviated transcription (Latin):
Subtua dominatione subtuo precepto. uere similis eram: sed homom hore positus ñ
intellexit. Cõparatus ẽ iumentis insensatis. & similis factus est illis : lã desimilite¬
Smihi tribulationes multas & malas: Meritoserue suꝑbe: uoluisti enĩ ꝑuerse esse
similis dño tuo. qui factus eras adimaginem dm̃tui Benctibi uelles utess& receden¬
ti ab illobono : Prorsus dicit tibi ds̃ : Sirecedes ame & beneest tibi. Ego non sumbo¬
nũtuum, proinde sullebonus & summe bonus. & desesibibonꝰ & nullo alienobono¬
bonus Et ipse nostrum summum bonũ : recedendo in de quid eris. nisimalum. Item
sipse ẽ beatitudo nr̃ã. Quiderit recedenti. nisimiseria: Rediergo p̾miseriã
& dic. Dñ e quissimillis tibi. quantas ostendisti mihi tribulationes multas & ma¬
las : sed disciplina. fuit admonitio. r̃ desertio: Denique gratias agens quid dicit:

Expanded text:
Sub tua dominatione, sub tuo praecepto vere similis eram: sed homo in honore positus non Sub tua dominatione, sub tuo praecepto vere similis eram: sed homo in honore positus non intellexit; comparatus est jumentis insensatis, et similis factus est illis . Jamihi tribulationes multas et malas! Merito, superbe serve: voluisti enim perverse esse similis Domino tuo, qui factus eras ad imaginem Domini tui. Bene tibi velles ut esset recedenti ab illo bono? Prorsus dicit tibi Deus: Si recedis a me, et bene est tibi, ego non sum bonum tuum. Proinde si ille bonus, et summe bonus, et de se sibi bonus, et nullo alieno bonobonus, et ipse nostrum summum bonum; recedendo inde, quid eris, nisi malus? Item, si ipse est beatitudo nostra, quid erit recedenti, nisi miseria? Redi ergo post miseriam, et dic: Domine, quis similis tibi? Quantas ostendisti mihi tribulationes multas et malas! 9. Sed disciplina fuit; admonitio, non desertio. Denique gratias agens quid dicit?
Abbreviated transcription (Latin):
bonum amalo discernere ꝑpreceptum : discreturus erat ꝑ experimentum: ut
tangendo u&itum inuenir& supplicium: Quare aut tetigit fratres mei᷑
quidilli de erat᷑. dicatur mihi : quid illi deerat in paradiso constituto. in
media opulentia. mediisq diliciis. cuimagnae diliciȩ erant ipsa uisiodĩ:
cuius faciem qua simimicitimuit postpeccatum : Quidillideerat ut tan¬
ger& nisiquia potestate sua utiuoluit : Praeceptũ rumpere delectauit.
utnullo sibi dominante fier& sicut dis̃ : Quiadõ utiq nullus dominatur:
maleuagus male p̃sumens. futurus mortuus. recendo auitac iustitiae : Ecce
soluit praeceptum. excussit a ceruice iugum dispͣlinȩ. habenas regiminis
ex altante animositate disrupit: Vbi ẽ nuncꝰ certecaptiuis damat. dñe
quissimilistibi : Volui esse ꝑuerse similistibi: Et factussum similis pecori:

Expanded text:
bonum a malo discernere per praeceptum, discreturus erat per experimentum; ut bonum a malo discernere per praeceptum, discreturus erat per experimentum; ut tangendo vetitum, inveniret supplicium. Quare autem tetigit, fratres mei? Quid illi deerat? Dicatur mihi quid illi deerat in paradiso constituto, in media opulentia, mediisque deliciis; cui magnae deliciae erant ipsa visio Dei, cujus faciem quasi inimici timuit post peccatum? Quid illi deerat, ut tangeret, nisi quia sua potestate uti voluit, praeceptum rumpere delectavit; ut nullo sibi dominante fieret sicut Deus, quia Deo nullus utique dominatur? Male vagus, male praesumens, futurus mortuus, recedendo a via justitiae! ecce solvit praeceptum, excussit a cervice jugum disciplinae, hab nas regiminis exaltan e animositate disrupit; ubi est nunc? Certe captivus clamat: Domine, quis similis tibi? Volui esse perverse similis tibi, et factus sum similis pecori.
Abbreviated transcription (Latin):
ab aliquare prohibendus eras : Non propter illius arboris malitiam. sed propter
tuam oboedientiam : Non potuit ds̃ ꝑfectius demonstrare quantũ sit bonum
oboedientiae. nisicũ prohibuit abere : quaeñ erat mala: Solaibi oboedienia
ten& & palmam. solaibi in oboedientia inuenit poenam: Bonum est nolo tangas :
Non eñi non tangendo moriturus es : Nũ quid quihinc pro hibuit. ali a subtraxit : Nonne
est para disus fructuoss plenus arboribus : Quid tibi de est : hoc nolotangas. Hinc
nologustes: Bonum est sed oboedientia melior est: Proindecum tetigeris num¬
quid arbor illamalum erit utmoriaris : Sed in oboedientia te subicit morti : qua
prohibita tetigisti : Ideo arborilla appellataẽ scientia dinoscendi bonb& ma¬
li Non quia inde talia quasi poma pendebant : sed quicquid ess& arbor illacuius¬
lib& pomi cuius lib& fructur essa id eosicuocata est. qui a homo qui noll&

Expanded text:
ab aliqua re prohibendus eras; non propter illius arboris malitiam, sed propter ab aliqua re prohibendus eras; non propter illius arboris malitiam, sed propter tuam obedientiam. Non potuit Deus perfectius demonstrare quantum sit bonum obedientiae, nisi cum prohibuit ab ea re quae non erat mala. Sola ibi obedientia tenet palmam; sola ibi inobedientia invenit poenam. Bonum est; nolo tangas. Non enim non tangendo moriturus es. Numquid qui hinc prohibuit, alia subtraxit? Nonne est paradisus fructuosis plenus arboribus? Quid tibi deest? Hoc nolo tangas; hinc nolo gustes. Bonum est, sed obedientia melior est. Proinde cum tetigeris, numquid arbor illa malum erit, ut moriaris? Sed inobedientia te subjecit morti, quia prohibita tetigisti. Ideo arbor illa appellata est scientiae dignoscendi boni et mali , non quia inde talia quasi poma pendebant; sed quidquid esset arbor illa, cujuslibet pomi, cujuslibet fructus esset, ideo sic vocata est, quia homo qui nollet
Abbreviated transcription (Latin):
tus deficiat: Hocdiabolus fecit: Imitaridm̃ uoluit. sed ꝑuerse: Non
esse subillius potestate : sed habere contraillũ potestatẽ: Homo aũ
positus supprȩcepto : audiuit ad nõdõ Noli tangere : Quid Hanc
arborẽ : Quid est enĩ illa arbor. Sibonaest quare non tango. Sima¬
tango : Quia oboedientem teuolo: non contradicentẽ serue: Ad hoc
serue. sed noli maleserue .: Serue audi prius dni iussum: Et tunc iu¬
bentis disce consilium : Bonaest arbor. nolotangas: Quare: quia
dñssum & seruus es: haec tota causa est: Si paruaẽ dedignaris esse
ficium dicturus ẽ tibi. nonne ipse fecit omnia in quib & tefe¬
cit. Obsequere mihi dicturus ẽ tibi. siue adlectum cum requi esco.
siue ad mensam cumme reficio. siue adbalneas cum lauao Quia
ergo nullo abste indig& dr̃ nhil tibi debuit iubere ⁊ Si autem de¬
buit aliquid iubere. ut tequod tibi expedit sentires esse subdño.¬

Expanded text:
tus deficiat. 7. Hoc diabolus fecit: imitari Deum voluit, sed perverse; non tus deficiat. 7. Hoc diabolus fecit: imitari Deum voluit, sed perverse; non esse sub illius potestate, sed habere contra illum potestatem. Homo autem positus sub praecepto, audivit a Domino Deo, Noli tangere. Quid? Hanc arborem . Quid est enim illa arbor? Si bona est, quare non tango? si matango? Quia obedientem te volo, non contradicentem. Servi ad hoc, serve; sed noli male, serve. Serve, audi prius Domini jussum, et tunc jubentis disce consilium. Bona est arbor: nolo tangas. Quare? Quia Dominus sum, et servus es. Haec tota causa est. Si parva est, dedignaris esse ficium, dicturus est tibi? Nonne ipse fecit omnia, in quibus et te fecit? Obsequere mihi, dicturus est tibi; sive ad lectum, cum requiesco; sive ad mensam, cum me reficio; sive ad balneas, cum lavo? Quia ergo nullo abs te indiget Deus, nihil tibi debuit jubere? Si autem debuit aliquid jubere, ut te, quod tibi expedit, sentires esse sub Do
Abbreviated transcription (Latin):
habere substantiã suam quae illia put par trem optime seruabatur. fac¬
tus suae potestatis. profectus ẽ in regionẽ longinquam haesit principi
malo. porcos pauit fam e correptus ẽ : Qui saturitate suꝑb abscesse¬
rat⁊ Ergoquisquis itauult esse similisdõ ut ad illum st&. fortitudinẽ¬
quesuam sicut scriptum ẽ adillum custodiat: non abillo recedat: ei
coherendo signetur: tamquam exanulo cera. illiadfixus habeat
imaginẽ eius. faciens quod dictum est : mihi aũt adherere dõ bonum
ẽ : Verecustodit similitudinẽ &imaginẽ ad quã factus ẽ: porro aut
siꝑuers e uoluerit imitari dm̃ ut quomodo ds̃ non hab& a quo form& ur.
non hab& aquoregat᷑. sicipse uelit sua potestate uti. ut quomodo dis̃
nullo formante. nullo regnante uiuat: quid restat fratres: nisiut rece¬
dens ab eiuscalore torpescat. secedens aueritate uanescat. sece¬
dens abeo quod summe atq in commutabiliter est indeterius muta¬

Expanded text:
habere substantiam suam, quae illi apud patrem optime servabatur, factus suae potestatis, profectus est in regionem longinquam, haesit principi malo, porcos pavit; fame correctus est qui saturitate superbus abscesserat . Ergo quisquis ita vult esse similis Deo, ut ad illum stet, fortitudinemque suam, sicut scriptum est, ad illum custodiat , non ab illo recedat: ei cohaerendo signetur tanquam ex annulo cera, illi affixus habeat imaginem ejus, faciens quod dictum est, Mihi adhaerere Deo bonum est ; vere custodit similitudinem et imaginem ad quam factus est. Porro autem si perverse voluerit imitari Deum, ut quomodo Deus non habet a quo formetur, non habet a quo regatur, sic ipse velit sua potestate uti, ut quomodo Deus, nullo formante, nullo regente vivat; quid restat, fratres, nisi ut recedens ab ejus calore torpescat, recedens a veritate vanescat, recedens ab eo quod summe atque incommutabiliter est, in deterius muta
Abbreviated transcription (Latin):
crederes nisi exemplum carnis preceder&. adsumptȩ demassa mortuaẽ : Ergo
in illo primo resurreximus. quia & xp̃scum resurrexit . noscum resurrex imꝰ:
non enĩ uerbum mortuum ẽ & resurrexit. sed in uerbo caromortuaẽ & res
surrexit : Ibi mortuus est xp̃s: ubiestumoriturus : Etibi resurrexit xp̃s. ubie
ture surrecturus : Exemplosuo docuit. quod nontimeres. quid sperares : ti¬
mebas mortem mortuus est : Desperabas resurrectionẽ . resurrexit.: Sed dicis
mihi illere surrexit num quid ego. Sed resurrex it in eo. quod prote accepit ex

Expanded text:
crederes, nisi exemplum carnis praecederet assumptae de massa morcrederes, nisi exemplum carnis praecederet assumptae de massa morin illo primo resurreximus; quia et Christus cum resurrexit, nos resurreximus. Non enim Verbum mortuum est, et resurrexit; sed in Verbo caro mortua essurrexit. Ibi mortuus est Christus, ubi es tu moriturus; et ibi resurrexit Christus, ubi es tu resurrecturus. Exemplo suo docuit quid non timeres, quid sperares. Timebas mortem; mortuus est: desperabas resurrectionem; resurrexit. Sed dicis mihi: Ille resurrexit; numquid ego? Sed resurrexit in eo quod pro te accepit ex
Abbreviated transcription (Latin):
bũ erat aput dm̃ & ds̃erat uerbum. Hocerat in principio aputdm̃. Omnia
pipsũ facta sunt. & sineipso factũ ẽ nihil: Grandehoc magnũ hoc : Tuquid
captiue. ubi iaces : In carne submorte: Quis ergo ille : Quistu ÷ & quid ille
hł ergonaturatua in illo p̃cessitte.: & quod sumptũ eãte : ascendit antete:
postea propterquẽ : quis ille nisi quod dictũ ẽ uerbum : quod uerbum neforte sonat
& transit uerbum ds̃ aput dm̃. uerbum ꝑ quod facta sunt omnia : Quid propt̃ te : Etuer¬
bum caro factuẽ & habitauit in nobis: Quifilio proprio non peꝑcit . sed pronobis
omnibus tradidit eũ: Quomodo ñ & cũ illo omma nobis donauit: Eccequid. quis
propt̃ quenfilius dĩcaro : Propt̃ peccatorẽ. Propt̃ iniquum. propt̃ desertorem
Ergo exillo primo captiuo. & caro in xp̃o. demassa captiuitatis.: Vtquidhoc ad
exemplum suscipitate . in quomori&ur prote: Suscepit ate. quod offerret pro
te. quo exemplo docer& te : quid docer& te : quia resurrecturus es: Unde enim

Expanded text:
t Deus erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. Grande hoc! magnum hoc! Tu quid, captive? ubi jaces? In carne, sub morte. Quis ergo ille? quis tu? et quid ille Ergo natura tua in illo praecessit te; et quod sumptum est ex te, ascendit ante te:postea? Propter quem? Quis ille, nisi quod dictum est, Verbum? Quod Verbum? ne forte sonat et transit? Verbum Deus apud Deum; Verbum per quod facta sunt omnia. Quid propter te? Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Qui Filio proprio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum; quomodo non et cum illo omnia nobis donavit ? Ecce quid, quis, propter quem. Filius Dei caro propter peccatorem, propter iniquum, propter desertoremErgo ex illo primo captivo; et caro in Christo de massa captivitatis. Utquid hoc? Ad exemplum. Suscepit a te in quo moreretur pro te; suscepit a te quod offerret pro te, quo exemplo doceret te. Quid doceret te? Quia resurrecturus es. Unde enim
Abbreviated transcription (Latin):
tincta sunt. et quaredicta. et quare utrumq dicatur ex surge.
Iam diximus una caro dñĩ resurrexit. &dicitur ex surge psalteriũ
et cythara .: psalteriumẽ organum quod quidem manibus fertur
ꝑcutientis. et cordas distentas habet. Sed illum locum unde sonũ¬

Expanded text:
tincta sunt, et quare ditincta sunt, et quare diJam diximus, una caro Domini resurrexit; et dicitur, Exsurge, psalterium et cithara. Psalterium est organum, quod quidem manibus fertur percutientis, et chordas distentas habet; sed illum locum unde sonu
Abbreviated transcription (Latin):
Erat in pressuris incate nis. incarceribus. inplagis. infame et siti. Infri¬
gore etnuditate . in omni uastatione laborum et dolorum. Et dicebat.
gloriamur intribulationibus : Vndenisi quia paratum ẽcoreius. Ideo
cantabat et psallebat . paratum cormeum ds̃. paratum cormeũ canta¬
inspelunca. Exsurge gloriamea. Glorificatus iħs postpassionem
Ex surgat psalterium et eythara. Nuiduocat ut surgat. Duo organa
uideo. Corpus autem xp̃i. unum uideo : Vna caro resurrexit. & duo
organa surrexerunt: Alterum ergo organum psalterium. alterũ
cythara. Organadicuntur omnia instrumenta musicorum Non il¬
lud solum organum dicitur. quod grande est et inflatur follibus. sed
quicquid aptatur ad cantilenam. Et corporeum est. quo instrum̃to
utitur qui cantatorganum dicitur.: Distincta autem sunt interse
ista organa. Et uolo quantum dñsdat indicare uobis et quomodo dis¬

Expanded text:
Erat in pressuris, in catenis, in carceribus, in plagis, in fame et siti, in friErat in pressuris, in catenis, in carceribus, in plagis, in fame et siti, in frigore et nuditate, in omni vastatione laborum et dolorum , et dicebat: Gloriamur in tribulationibus. Unde, nisi quia paratum est cor ejus? Ideo cantabat et psallebat: Paratum cor meum, Deus, paratum cor meum; cantain speluncam, Exsurge, gloria mea, glorificetur Jesus post passionem. Exsurge, psalterium et cithara. Quid vocat, ut surgat? Duo organa video, corpus autem Christi unum video: una caro resurrexit, et duo organa surrexerunt. Alterum ergo organum psalterium, alterum cithara. Organa dicuntur omnia instrumenta musicorum. Non solum illud organum dicitur, quod grande est, et inflatur follibus; sed quidquid aptatur ad cantilenam, et corporeum est, quo instrumento utitur qui cantat, organum dicitur. Distincta sunt autem inter se ista organa; et volo, quantum Dominus dat, indicare vobis, et quomodo dis
Abbreviated transcription (Latin):
anorum : ubiẽ ille quimoritur ad tempus : Audiat dnm̃ suum. quicre¬
dit inme licet moriatur uiuit. Ergo qui noncredit. licet uiuatmor¬
tuusẽ. foderunt ante faciẽmeã foueã &tecider̃ in ea : Omnib malis
netesse est hoc ut contingat: Bonorum autem patientia preparatione¬
cordis excipit uoluntatem dĩ et gloriatur intribulationibus dicñs¬
s quod sequitur: Paratum cormeumds̃ paratum cormeum. cantabo
etpsallam Quid fecit quimihi parauit foueam : meum cor paratũ ẽ.
Ille parauit foueam ad decipiendum. Ego cor non parabo ad percipien¬
dum: : Ille parauit foueam ad opprimendum: Ego cornon parabo ad
tolerandum: propterea ille incidet ineã. Ego autem cantabo &
psallam. Audicor paratum in apostolo quia imitatus ẽ dnm̃ suum
gloriamur inquit intribulationibus quia tribulatio patientiam ope
ratur. patientia probationem. probatio spem. spesuero non confun

Expanded text:
anorum? ubi est ille qui moritur ad tempus? Audiat Dominum suum: Qui creanorum? ubi est ille qui moritur ad tempus? Audiat Dominum suum: Qui credit in me, licet moriatur, vivit . Ergo qui non credit, licet vivat, mortuus est. Foderunt ante faciem meam foveam, et ipsi inciderunt in eam. necordis excipit voluntatem Dei, et gloriatur in tribulationibus, dicens quod sequitur: Paratum cor meum, Deus, paratum cor meum; cantabo et psallam. Quid fecit mihi? Paravit foveam, cor meum paratum est. Ille paravit foveam ad decipiendum, ego cor non parabo ad perpetiendum? Ille paravit foveam ad opprimendum, ego cor non parabo ad tolerandum? Propterea ille incidet in eam, ego autem cantabo et psallam. Audi cor paratum in Apostolo, quia imitatus est Dominum suum: Gloriamur, inquit, in tribulationratur, patientia probationem, probatio spem, spes uero non confun
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i perdidit. eccecitate pertussusẽ : Sinoncaderet in foueam uide¬
ret antese: nescit quoeat. quomodo quiambulat inuia. Cum cecide¬
rit in foueam perdit uiam : Videtis ergo omnes male factores perdi¬
disseuiam implicatos facinore : Sediamtetradidit forte inmanus
latronis. autinmanus alicuius iniusti. uel circumuenti a seiudicis
et tu in pressuraẽs. Vlelaetatur . Ille exultat. Noli lamdixi. Noli ha¬
bere oculos paganorum. xpĩanos oculos habe. uides illum qui ex¬
ultat. Ipsa exaltatio fouea ipsius ẽ: melior estenim tristitia ini¬
qua patientis : quam laetitia iniqua facientis.: Ipsa laetitia iniqua
facientis. ipsa est fouea. Illuc quicumq cetiderit oculos perdit:
Tudoles qui a perdidisti uestem. Et illum non doles. quia perdidił
fidem : Quis uestrum grauiori damnu. pertus susẽ. Etce ille oc¬
cidit. tuoccideris. Viuetille tumortuuses : Absit : Vbiẽ fides xpĩ¬

Expanded text:
Christi perdidit et caecitate percussus est? Si non caderet in foveam, videChristi perdidit et caecitate percussus est? Si non caderet in foveam, videret ante se: nescit qua eat; quomodo qui ambulat in via cum ceciderit in foveam, perdidit viam. Videtis ergo omnes malefactores perdidisse viam, implicatos facinore. Sed jam te tradidit in manus forte latronis, aut in manus alicujus injusti vel circumventi a se judicis: et tu in pressura es, ille laetatur, ille exsultat. Noli, jam dixi, noli habere oculos Paganorum: christianos oculos habe. Vides illum qui exsultat: ipsa exsultatio est fovea ipsius. Melior est enim tristitia iniqua patientis, quam laetitia iniqua facientis. Ipsa laetitia iniqua facientis, ipsa est fovea: illuc quisque cum ceciderit, oculos perdit. Te doles, quia perdidisti vestem; et illum non doles, quia perdidit fidem? Quis vestrum graviore damno percussus est? Ecce ille occidit, tu occideris: vivit ille, tu mortuus es? Absit. Ubi est fides Christi
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit fratrisuo fraudem facere. Et uoluitei aliquas insidias machinare
et machinatus ẽ et impleuit. et cecidit frater in insidiis eius. et spoliatus
ẽ aut pres susẽ. siue cartere siue falso testimonio siue aliqua ne faria
criminatione cirtumuentus. Videtur autem iste oppressus illeoppres¬
sisse. Isteuictus illeuicisse. et falsum putatur quod diximus quia qui¬
cumq foueam parauerit fratrisuo illetadit in eam : In terrogo uos tã¬
quam xp̃ianos et ut sumatis exemplum. dehis quae lam nouimus. pa¬
gani persecuti sunt martyres. et martyres capti sunt. Ligati sunt in
cartere missisunt. Bestus subrepti sunt. Alii ferro percussi. alii
ignibus concremati : Vicerunt persequentes. etuicti sunt martyres:
Absit .: quaere gloriam martyrum apuddm̃: quaere foueam pa¬
ganorum. Inconfossa conscientia. Ibi ẽ enim fouea quocadit impi¬
us in conscientia mala. Putas eum infouea noncecidisse quilucem

Expanded text:
voluit fratri suo fraudem facere, et voluit ei aliquas insidias machinari, voluit fratri suo fraudem facere, et voluit ei aliquas insidias machinari, et machinatus est, et implevit, et cecidit frater in insidias ejus, et spoliatus est, aut pressus est, sive carcere, sive falso testimonio, sive aliqua nefaria criminatione circumventus: videtur autem iste oppressus, ille oppressisse; iste victus, ille vicisse; et falsum putatur quod diximus, quoniam quicumque foveam paraverit fratri suo, ipse cadit in eam. Interrogo vos tachristianos, ut sumatis exemplum de his quae jam novimus. Pagani persecuti sunt martyres, et martyres capti sunt, ligati sunt, in carcerem missi sunt, bestiis subrecti sunt, alii ferro percussi, alii ignibus concremati: vicerunt persequentes, et victi sunt martyres? Absit. Quaere gloriam martyrum apud Deum, quaere foveam Paganorum in confossa conscientia: ibi est enim fovea quo cadit impius, in conscientia mala. Putas eum in foveam non cecidisse, qui lucem
Abbreviated transcription (Latin):
uestra alloquentem nos dnm̃. et exortantem nos exemplo sui.
Auscipulã parauerunt pedibus meis. et incuruauerunt animã
meam: uoluerunt illum quasi daetaelo deponere. Et ad inferiora
de primere. curuauerunt animam meam. Foderunt ante faciẽ
meã foueam. et ipsi inciderunt in eam: mihi nocuerunt ansibi. Et ce
ille exaltatus superta elos ds̃. et ce super omnem terram gloria eius .:
Regnum xpĩ uidemus : ubi est regnum iudaeorum: Quõ ergo fecer
quod facere non debuerunt. et factum in illis quod pati debuerunt. Ipsi
foderunt foueam &ipsi incider̃ in eam.: Quod enim persecuti sunt xpm̃.
xp̃ononobfuit. sed ipsis obfuit. Et nolite putare fratres ipsissolis hoc
accidisse.: Omnis qui parat foueam fratrisuo: necesse est utincidat
in eam: Intendite fratres mei . xp̃ianos oculos habete. Nolite decipi
uisibilibus. forteenim aliqui urm̃ qui a hoc dixi subuenitmodo. Si qui

Expanded text:
Vestra alloquentem nos Dominum, et exhortantem nos exemplo suo. Vestra alloquentem nos Dominum, et exhortantem nos exemplo suo. Muscipulam paraverunt pedibus meis, et incurvaverunt animam meam. Voluerunt illam quasi de coelo deponere, et ad inferiora deprimere: Curaverunt animam meam. Foderunt ante faciem meam foveam, et ipsi inciderunt in eam. Mihi nocuerunt, an sibi? Ecce ille exaltatus est super coelos Deus, et ecce super omnem terram gloria ipsius: regnum Christi videmus, ubi est regnum Judaeorum? Quoniam ergo fecerunt quod facere non debuerunt, factum est in illos quod pati debuerunt: ipsi foderunt foveam, et ipsi inciderunt in eam. Quod enim persecuti sunt Christum, Christo non obfuit, sed ipsis obfuit. Et nolite putare, fratres, ipsis solis hoc accidisse. Omnis qui parat foveam fratri suo, necesse est ut ipse incidat in eam. Intendite, fratres mei, christianos oculos habete, nolite decipi visibilibus. Forte enim alicui vestrum, quia hoc dixi, subvenit modo aliquis qui
Abbreviated transcription (Latin):
lici in omni terrasumus. quia omni terrae communicamus. quacũq
gloria xpi diffusaẽ.: Videmus enim quod tunc cantatum ẽ. modo
completum. exaltatus ẽ supercaelos ds̃ noster. et superomnem ter¬
ram gloriam ipsius. Dheretica insania quod non uides. credis
mecum. quoduides negas. Credismetum exaltatum xpm̃ supertae¬
los quod nonuidemus. Et negas gloriameius superomnem terram qđ
uidemus. Ex altare supertaelosds̃ et superomnem terram gloriatua:¬
Redi aduerbadnĩ. et ipse dñs narrare nobis incipit tam quam allo¬
quens nos. ex ultante etiam propheta etdicente. exaltare supercae¬
los ds̃ et superomnem terram gloriatua: Confirmatnos et ipsetam¬
quam dicens nobis .: quid mihi facere potuerunt illi qui me persetu¬
tisunt : Quare autem nos alloquitur. quia faciunt et nobis nihil
faciunt qui nos similiter fuerint persecuti . Uideat enim caritas

Expanded text:
m Catholici in omni terra sumus, quia omni terrae communicamus quacumque m Catholici in omni terra sumus, quia omni terrae communicamus quacumque gloria Christi diffusa est. Videmus enim quod tunc cantatum est, modo completum. Exaltatus est super coelos Deus noster, et super omnem terram gloria ipsius. O haeretica insania! Quod non vides credis mecum, quod vides negas: credis mecum exaltatum Christum super coelos, quod non videmus; et negas gloriam ejus super omnem terram, quod videmus. Exaltare super coelos, Deus, et super omnem terram gloria tuaRedit ad verba Domini: et ipse Dominus narrare nobis incipit, tanquam alloquens nos, exsultante etiam Propheta et dicente, Exaltare super coelos, Deus, et super omnem terram gloria tua. Confirmat nos et ipse, tanquam dicens nobis: Quid mihi facere potuerunt illi qui me persecuti sunt? Quare autem nos alloquitur? Quia faciunt et nobis. Sed nihil faciunt qui nos similiter fuerint persecuti. Videat enim Charitas
Abbreviated transcription (Latin):
inquit supercaelos ds̃: Homo incruce et supercaelos ds̃ Rema¬
neant Interra seuientes. Tu in caelo esto iudicans.: Vbi sunt qui fu¬
rebant : ubi sunt dentes eorum arma et sagittae : Nonne sagitae
infantium facte sunt plageeorum: Alio enim loco psalmus hocdic̃
uolens eos ostendere. in aniter saeuisse. Etinaniter in furias pre¬
cipitatosesse. Quõ nihil potuerunt facerexpo. adhoram cruci¬
fixo. Et postea resurgenti atq in caelo sedenti. Sagittae infan¬
tium factȩ sunt plagȩeorum.: Quo modo infantes faciunt sibi
sagitas decanniciis. Sagitae autem. quae. aut quae uires
Aut qui arcus. autqui ictus. aut quod uulnus :
mus. sed credimus Superomnem autem terram gloriam eius.
Non tantum credimus. sed etiam uidemus.: Qualẽ uero uesaniam pa¬
tiantur heretici. quaeso ut adtendatis: Illi precisi a conpagine
ec desia expĩ. Et partem tenentes totum amittentes. Nolunt cõ

Expanded text:
inquit, super coelos, Deus. Homo in cruce, et super coelos Deus. Remainquit, super coelos, Deus. Homo in cruce, et super coelos Deus. Remaneant in terra saevientes, tu in coelo esto judicans. Ubi sunt qui furebant? ubi sunt dentes eorum arma et sagittae? Nonne sagittae infantium factae sunt plagae eorum? Alio enim loco psalmus hoc dicit, volens eos ostendere inaniter saevisse, et inaniter in furias praecipitatos esse: quoniam nihil potuerunt facere Christo ad horam crucifixo, et postea resurgenti, atque in coelo sedenti, sagittae infantium factae sunt plagae eorum . Quomodo infantes faciunt sibi sagittas? De cannis. Sagittae autem quae? aut quae vires? aut qui arcus? aut qui ictus? aut quod vulnus? Emus, sed credimus: super omnem autem terram gloriam ejus non tantum credimus, sed etiam videmus. Qualem verum vesaniam patiantur haeretici, quaeso ut attendatis. Illi praecisi a compagine Ecclesiae Christi, et partem tenentes, totum amittentes, nolunt comm
Abbreviated transcription (Latin):
sagntae. et alius gladius istorum. Filii hominum dentes eorum ar¬
ma et sagntae. et lingueeorum macera acuta : Lingua filiorum hominum
maceraacuta. et dentes eorum arma et sagitae . Quando ergo percus se
runt nisi quando lamauerunt. crucifige crucifige : et quid tibi fecer̃¬
odnẽ : Exultet hic propheta. Superius enim omnes illos uersus dñs lo¬
quebatur propheta quidem sed expersona dnĩ: quia in propheta dñs
phetae audite fratres mei. Uidit dnm̃ inspũ iste propheta humilia¬
tum. cesum. flagellatum. colaphis percussum. Ex palmatum manibus
sputis inlitum. spinis coronatum. ligno suspensum. Illos seuientes.
illum tolerantem. Illos exultantes . illum quasi uictum. Victum ui¬
dit inspũ.: Et postillam lamomnem humiliationem. Et illorum furo¬
rem resurrexisseeum. Et illa omnia quaefecerant iudaei seuientes
facta esse inania. et eleuatus gaudio tamꝰuideretfieri. Exaltare

Expanded text:
sagittae, et alius istorum gladius. Filii hominum dentes eorum arsagittae, et alius istorum gladius. Filii hominum dentes eorum arma et sagittae, et lingua eorum machaera acuta. Lingua filiorum hominum machaera acuta, et dentes eorum arma et sagittae. Qurunt, nisi quando clamaverunt: Crucifige, crucifige ? Et quid tibi fecero Domine? Exsultet hic Propheta. Superius enim omnes illos versus Dominus loquebatur: Propheta quidem, sed ex persona Domini, quia in Propheta Dominus. phetae audite, fratres mei. Vidit Dominum in Spiritu iste propheta humiliatum, caesum, flagellatum, colaphis percussum, expalmatum manibus, sputis illitum, spinis coronatum, ligno suspensum; illos saevientes, illum tolerantem; illos exsultantes, illum quasi victum vidit in Spiritu: et post illam jam omnem humiliationem, et illorum furorem resurrexisse eum, et illa omnia quae fecerant Judaei saevientes facta esse inania; et elatus gaudio, tanquam videret fieri, Exaltare,
Abbreviated transcription (Latin):
tus: Interrogemus eum et dicamus. quoniam dormisti turbatus.
quite persecuti sunt: quite occiderunt : Numquid forte pilatus quimi¬
litibus dedit in ligno suspendendum. clauis transfigendum: Audi
qui : Filii hominum: Illos uti quedicit quos persecutores passus est :
Sed quomodo ipsi occiderunt. qui ferrum non ferebant : quigladiũ
nonstrinxerunt : qui impetum in eum non fecerunt ad occidendum.
Vnde occiderunt :
Dentes arma et sagite. et lingua eorum gla¬
dius acutus.: Noli adtendere Inermes manus. sedos armatum. Inde
gladius processit quo xp̃s octideretur . Quomodo etdeore xpĩ
unde et uidaei: occidentur enim illigladum bis acutum occiden¬
tis etresurgentis.: Et resurgens pertussit eos. et diuisit ab eis
quos faceret fideles suos. Illimalum gladium. Illebonum Illi
sagitas malas. Illebonas. Non habet et ipse sagitas bonas uer¬
babona. unde sagittat corfidele ut ametur.: Ergo aliae istorũ

Expanded text:
tus. Interrogemus eum, et dicamus: Quoniam dormisti turbatus, tus. Interrogemus eum, et dicamus: Quoniam dormisti turbatus, qui te persecuti sunt? qui te occiderunt? Numquid forte Pilatus, qui militibus dedit in ligno suspendendum, clavis transfigendum? Audite qui: Filii hominum. Illos utique dicit, quos persecutores passus est. Sed quomodo ipsi occiderunt, qui ferrum non ferebant? Qui gladium non strinxerunt, qui impetum in eum non fecerunt ad occidendum, unde occiderunt? Dentes eorum arma et sagittae, et lingua eorum gladius aculus. Noli attendere inermes manus, sed os armatum: inde gladius processit quo Christus occideretur; quomodo et de ore Christi, unde et Judaei occiderentur. Habet enim ille gladium bis acutum : et resurgens percussit eos, et divisit ab eis quos faceret fideles suos. Illi malum gladium, ille bonum: illi sagittas malas, ille bonas. Nam habet et ipse sagittas bonas, verba bona, unde sagittat cor fidele, ut ametur. Ergo aliae istorum
Abbreviated transcription (Latin):
enim dixisset eis iudex tuncpilatus: accipite eum uos et secundum le¬
gem uestram iudicate eum : Responderunt mobis non licet interficere
quemquam Interficere non licet tradere interficiendum licet:
Quis autem occidit: Qui audito clamorecessit. an quiclamando utoc¬
cideretur extorsit: Ipsed ñsdicat testimonium aquibus occisus ẽ
Vtrum ab illo pilato qui nolens eum occidit. Vndeetiam flagellauit.
et ueste ignominiosa induit. Et flagellatum adeorum oculos produx̃.
Vt saltim poena flagellorum eius satiati. Eum occidi non extorquerent.:
Propterea etiam cum ui dereteos perseuerare sicut legimus. lauit manꝰ
suas etdixit. In nocens sumego a sanguine huius.. Videritis utrum ille
in nocens qui uel cessit clamantibus : multo magis tamen illi nocentes
quiclamando eum occidere uoluerunt.: Sed nos interrogemus & au¬
diamus dnm̃ quibus tribuat mortem suam quia dixit dormiui turba¬

Expanded text:
enim dixisset eis judex tunc Pilatus, Accipite eum vos, et secundum leenim dixisset eis judex tunc Pilatus, Accipite eum vos, et secundum legem vestram judicate eum; responderunt, Nobis non licet interficere quemquam . Interficere non licet, tradere interficiendum licet? Quis autem occidit? Qui audito clamore cessit, an qui clamando ut occideretur extorsit? Ipse Dominus dicat testimonium a quibus occisus est, utrum ab illo Pilato qui nolens eum occidit: unde etiam eum flagellavit, et veste ignominiosa induit, et flagellatum ad eorum oculos produxit, ut saltem poena flagellorum ejus satiati, eum occidi non extorquerent. Propterea etiam cum videret eos perseverare, sicut legimus, lavit manus suas, et dixit: Innocens ego sum a sanguine justi hujus . Videris utrum ille innocens, qui vel cessit clamantibus: multo magis tamen illi nocentes, qui clamando eum occidere voluerunt. Sed nos interrogemus et audiamus Dominum, quibus tribuat mortem suam, quia dixit, Dormivi turba
Abbreviated transcription (Latin):
aufferre costam dormienti: potuit etuigilanti.: Sed quare uoluit dor¬
mienti facere : qui adormienti xpõ incruce. factaẽ coniux delatere.
Pertus sumestei latus pendentis delancea: Et profluxerunt ecdesie
sacramenta : Dormiui inquit conturbatus. Et in alio psalmo mani¬
festat. hocubi ait. Egodormiui et somnlum cepi. Ibi ex pressit potes¬
tatem suam. poterat etillic dicere dormiui sicut dixithic. Quidest
autem egodormiui: Idest quia uolui dormiui. Non illime in somniũ
nolentem conpulerunt. Sed mea uoluntate egodormiui. secun¬
dum illud. potestatem habeo ponendi animammeam. Et potesta¬
tem habeo Iterum sumendi eam.: Propterea ubi sequitur etdicit.
mus quomodo indurat malam conscientiam iudeis uolentibus se¬
excusare ab interfectione dni.: Nam propt̃ea eum sic loquitur euan¬
gelium iudici tradiderunt. neipsi eum occidisseuiderentur : Cum

Expanded text:
auferre costam dormienti, potuit et vigilanti. Sed quare voluit dorauferre costam dormienti, potuit et vigilanti. Sed quare voluit dormienti facere? Quia dormienti Christo in cruce facta est conjux de latere. Percussum est enim latus pendentis de lancea , et profluxerunt Ecclesiae Sacramenta. Dormivi, inquit, conturbatus. Et in alio psalmo manifestat hoc, ubi ait: Ego dormivi, et somnum cepi. Ibi expressit potestatem suam. Poterat et illic dicere, Dormivi, sicut dixit hic. Quid est autem, Ego dormivi? Id est, quia volui, dormivi. Non illi me in somnum nolentem compulerunt; sed mea voluntate ego dormivi, secundum illud: Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam. Propterea ibi sequitur et dicit:mus quomodo inurat malam conscientiam Judaeis, volentibus excusare se ab interfectione Domini. Nam propterca eum, sicut loquitur Evangelium, judici tradiderunt, ne ipsi eum occidisse viderentur. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
seilli turbasse. putauerunt uicisse Ille autem dormiuit conturbatus.
Tamplacatus erat Iste turbatus : ut quando uellet dormiret: Nemo dor¬
mit turbatus Omnes quippe quiturbantur aut a somno excitantur:
autin somnum uergi non permittuntur : Ille autem turbatus ẽ et dormi¬
uit. Magna humilitas perturbati: magna potestas dormientis.
Dequa potestate ueniebat quoddormiuit: De qua ipsedix̃. Potestate
habeo ponendianimam meam. Et potestatem habeo sumendi eam: Ne mo¬
eam tollitame. sed ego ponoeam. Etlterum sumo eam: Turbauerunt illi
et dormiuitse. Cuius typum gerebat adam. quando inmisitei ds̃ sopo¬
rem. Vt delatere illi coniugem faceret:: Non enim poterat uxorem fa¬
cere primo homini etiam dalatere uigilantis : Aut propterea uoluit
eum dormire nesentiret cum sibi costa detraheretur: Primo quisita
dormit utos sosibi conuulso non expergescatur : qui potuit sinedolore

Expanded text:
se illi turbasse, putaverunt vicisse: ille autem dormivit conturbatus. se illi turbasse, putaverunt vicisse: ille autem dormivit conturbatus. Tam placatus erat iste turbatus, ut quando vellet, dormiret. Nemo dormit turbatus: omnes qui perturbantur, aut a somno excitantur, aut in somnum vergi non permittuntur. Ille autem turbatus est, et dormivit. Magna humilitas perturbati, magna potestas dormientis. De qua potestate veniebat quod dormivit? De qua ipse dicit: Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo sumendi eam: nemo tollit eam a me; sed ego eam pono, et iterum sumo eam . Turbaverunt illi, et dormivit ipse. Cujus typum gerebat Adam, quando immisit ei Deus soporem, ut de latere illi conjugem faceret . Num enim non poterat uxorem facere primo homini etiam de latere vigilantis? aut propterea voluit eum dormire, ne sentiret cum sibi costa detraheretur? Postremo, quis ita dormit, ut osse sibi convulso non expergiscatur? Qui potuit sine dolore
Abbreviated transcription (Latin):
etueritatem suam. Eteruit animam meam demedio catulorum leonũ
Qui sunt catulileonum : populus illeminutus. maledeceptus. male se¬
ductus a principibus iudaeorum. Vt illi leones. illicatuli leonum.
Omnes fremuerunt. omnes occiderunt. Audituri sumus enim hic
etdecaede ipsorum. modo consequentibus uersibus psalmi huus.
E teruit inquit animam meam demedio catulorum leonum.: Quaredicis
eruit animam. quid enim passurus eras. uterueretur animatua:
Dormiui conturbatus.: Ex pressit xp̃s mortem suam. Certe deillo
dauid legimus quod fugerit inspelunca. nontamen quia dormi¬
uit inspelunca. Alius dauid est inspelunca. Alius dauiclẽ qͥdiẽ
dormiui conturbatus .: : Videmus perturbationem ipsius non illo tur¬
bato : sed illis turbantibus. Turbatum seenim dixit secundum opinio¬
nem frementium. Non secundum cedentis Conscientiã : putauerunt

Expanded text:
et veritatem suam: et eruit animam meam de medio catulorum leonum. et veritatem suam: et eruit animam meam de medio catulorum leonum. Qui sunt catuli leonum? Populus ille minutus, male deceptus, male seductus a principibus Judaeorum: ut illi leones, illi catuli leonum. Omnes fremuerunt, omnes occiderunt. Audituri enim sumus hic et caedem ipsorum, modo in consequentibus versibus psalmi hujus. 11. Et eruit, inquit, animam meam de medio catulorum leonum. Quare dicis, Et eruit animam meam? Quid enim passus eras, ut erueretur anima tua? Dormivi conturbatus. Expressit Christus mortem suam. Certe de illo David legimus quod fugerit in speluncam, non tamen quia dormivit in spelunca. Alius David est in spelunca, alius David est qui dicit, Dormivi conturbatus. Videmus perturbationem ipsius; non illo turbato, sed illis turbantibus. Turbatum se enim dixit, secundum opinionem frementium, non secundum cedentis conscientiam. Putaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
adiutorium. sicut scriptumẽ quod angeli ministrabantei. Nontã quã
misericordes indigenti. sed tamquam subiecti omni potenti. Quidergo
et miseri cordiam etueritatem : misericordia nobis conpatientem. &
ueritatem nobis tribuentem. MHoc est ergo quod paulo antedixit
quia et ipseresuscitauit.: Si enim ueritas resuscitat xpm̃. Et siueritas
animam xp̃i eruit demedio catulorum leonum. Vt misericors fuit mo¬
ripronobis. Itauerax resurgere adiustificandos nos : Dixeratenim
seresurrecturum. etueritas mentiri non potuit: Et quia ueritas¬
etuerax. Propterea uerascicatrices ostendit :̃ quia uera uulnerte
pertulit: Hasci catrices tenuerunt discipuli. palpauerunt manifes¬
tauerunt sibi. Exclamauit quimisit digitos in conpunctum latus &
ait. Dñs meus et ds̃meus: miseri cordia proillo mortuus erat. uerita¬
tent adillum resurrexerat. misitdecaelo. misit miseri cordiam suã

Expanded text:
adjutorium: sicut scriptum est, quod Angeli ministrabant ei , non tanquam adjutorium: sicut scriptum est, quod Angeli ministrabant ei , non tanquam misericordes indigenti, sed tanquam subjecti omnipotenti. Quid ergoet misericordiam et veritatem; misericordiam nobis compatientem, et veritatem nobis retribuentem. Hoc est ergo quod paulo ante dixi, quia et ipse se resuscitavit. Si enim veritas resuscitavit Christum, et si veritas animam Christi eruit de medio catulorum leonum; ut misericors fuit mori pro nobis, ita verax fuit resurgere ad justificandos nos. Dixerat enim se resurrecturum, et veritas mentiri non potuit; et quia veritasverax, propterea cicatrices veras ostendit, quia vera vulnera pertulit. Has cicatrices tenuerunt discipuli, palpaverunt, manifestaverunt sibi; exclamavit qui misit digitos in compunctum latus, et ait, Dominus meus et Deus meus . Misericordia pro illo mortuus erat, et veritate ad illum resurrexerat. Misit de coelo misericordiam suam
Abbreviated transcription (Latin):
iuda eus unde credat xp̃ianus. Librarii nr̃i facti sunt. Quomodo solent
serui postdominos codices ferre : Vtilli portando deficiant. illi legendo
proficiant: Intale obprobrium dati sunt iudaei. et impletumẽ quod
tanto ante p̃dictumẽ. Dedit in ob probrium conculcantes me : : Quale
ante obprobriumẽ fratres ut hunc uersum legant. Et ipsi caeci adtendant
ad spetulum suum : Sic enim apparent iudaei. descriptura scã quam por¬
tant : quomodo apparet faciesceti despeculo : ab aliisudetur. ab ipso ñ
uidetur ⁊ Dedit in obprobrium conculcantesme. Quaerebas iu forte
cumdicerem. Misit decaelo et saluum mefecit: Quid misit decaelo. quẽ
misit detaelo : angelum misit ut saluum faceret xpm̃ : Et perseruum sal¬
uus fit dñs: Omnes enim angeli creatura seruiens xpõ est.: Ad obse¬
quium mitti potuerunt angeli. adseruitium mitti potuerunt non ad¬

Expanded text:
Judaeus, unde credat Christianus. Librarii nostri facti sunt, quomodo solent Judaeus, unde credat Christianus. Librarii nostri facti sunt, quomodo solent servi post dominos codices ferre, ut illi portando deficiant, illi legendo proficiant. In tale opprobrium dati sunt Judaei; et impletum est quod tanto ante praedictum est: Dedit in opprobrium conculcantes me. Quale autem opprobrium est, fratres, ut hunc versum legant, et ipsi caeci attendant ad speculum suum? Sic enim apparent Judaei de Scriptura sancta quam portant, quomodo apparet facies caeci de speculo: ab aliis videtur, ab ipso non videtur. Dedit in opprobrium conculcantes me. 10. Quaerebas forte cum diceret, Misit de coelo, et salvum me fecit: Quid misit de coelo? quem misit de coelo? Angelum misit, ut salvum faceret Christum, et per servum salvus fit Dominus? Omnes enim Angeli creatura serviens Christo est. Ad obsequium mitti potuerunt Angeli, ad servitium mitti potuerunt, non ad