comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ac sese per eoꝵ speciem formasq distinguat.
Hoc nimirum comprehendi per rationem non
potest: sed tamen credi facile per eremplum po¬
test. Quis enim ab uno grano seminis imm̾¬
sam surgere arborem crederet. nisi certum hoc
per ex perimentum teneret: In tanta namq
unius grani paruitate. pene nullam uides¬
similitudinem. Ubilatet ligni duricia o lig¬
no tenerior medulla. asperitas corticis. uiridi¬
tas radicis. sapor fructuum. suauitas odos.
coloꝵ dliuersitas: mollities folioꝵ . E t tamen
quia hec per experimentum nouimus: et uno gra¬
no seminis ꝓdire omnia non dubitamus. Quia
ergo est difficile ut puluis inmenbra redeat:dũ
conditoris potentiam cotidie cernimus. quia &
ex grano ligna murabiliter. & adhuc mirabilius
fructus exlignis creat: Dicat ergo. qui facit
magna ox inscrutabilia. & mirabilia absq
numero: quia aiumnoꝵ operum magnitudo
nec exqualitate ualet discuti. nec ex quantita¬

Expanded text:
ac se per eorum species formasque distinguat. ac se per eorum species formasque distinguat. Hoc nimirum comprehendi per rationem non potest, sed tamen credi facile per exemplum potest. Quis enim ab uno grano seminis, immensam surgere arborem crederet, nisi certum hoc per experimentum teneret? In tanta namque unius grani parvitate et pene nulla sui dissimilitudine, ubi latet ligni duritia, et ligno tenerior vel durior medulla, asperitas corticis, viriditas radicis, sapor fructuum, suavitas odorum, colorum diversitas, mollities foliorum? Et tamen quia hoc per experimentum novimus, ex uno grano seminis prodire omnia non dubitamus. Quid ergo est difficile, ut 190 pulvis in membra redeat, dum conditoris potentiam quotidie cernimus, qui et ex grano ligna mirabiliter, et adhuc mirabilius fructus ex lignis creat? Dicat ergo: Qui facit magna et inscrutabilia, et mirabilia absque numero, quia divinorum operum magnitudo nec ex qualitate valet discuti, nec ex quantita
Abbreviated transcription (Latin):
manus sensus dum quarumdam rerum ra-¬
tionem quęrens non inuenit: indubitationis.
se uoiaginem mergit. U̾nde fit ut non nulli
homines mortuoꝵ corpora in puluerem redae¬
ta considerent: dumq resurrectionis uim colli¬
gere ex ratione non possunt: hȩc adstatum pri-¬
stinum redire posse desperant. Mira igitur
quȩ exfide credenda sunt. perscrutanda ꝑ rati
onem non sunt: quia si hȩc nr̃is oculis ratio
ex panderet mira non essent. Sed cum inhis
fortasse animus titubat: necesse est ut ea quȩ
per usum nouit. nec tamen ꝑ rationem colli¬
git. ad memoriam reducat: quatinus rei simi¬
lis argumento fidem roboret: quam labefacta¬
ri sua sagacitate deprehendit. Considerato
quippe humane carnis puluere. quoꝵsdam
mens concussa desperat. quandio puluis ad car¬
nem reddeat: & rediuiuum corpus per men¬
broꝵ liniamenta componat: quando illa t̃rȩ
ariditas per uiuentia menbra uiridescat:

Expanded text:
manus sensus, dum quarumdam rerum ramanus sensus, dum quarumdam rerum rationem quaerens non invenit, in dubitationis se voraginem mergit. Unde fit ut nonnulli homines mortuorum corpora in pulverem redacta considerent; dumque resurrectionis vim colligere ex ratione non possunt, haec ad statum pristinum redire desperent. Miracula Dei, quae ex fide credenonem non sunt; quia si haec nostris oculis ratio expanderet, mira non essent. Sed cum in his fortasse animus titubat, necesse est ut ea quae per usum novit, nec tamen per rationem colligit, ad memoriam reducat; quatenus rei similis argumento fidem roboret, quam labefactari sua sagacitate deprehendit. Considerato quippe humanae carnis pulvere, quorumdam mens concussa desperat, quando pulvis ad carnem redeat, et redivivum corpus per membrorum lineamenta componat; quando illa terrae ariditas per viventia membra viridescat,
Abbreviated transcription (Latin):
terra arbor producitur: uirtusq pulueris
in lignum uertitur: or nemo miratur. Q uia
quinq sunt panib quinq milia hominum
saciata: creuisse escas in dentib cuncti mirati
sunt. Cottidie sparsa grana seminum plenitu.¬
dine multiplicantur spicarum: o nemo mira¬
tur. Aquam semel in uinum mnutatam ui¬
dentes: cuncti mirati sunt. Cotidie humor
terrȩ in radice uitis attractus per botrum in ui¬
num uertitur: & nemo miratur. Mira itaq¬
sunt omuia quȩ mirari homines negligunt: quia
ad considerandum ut prediximus usu torpescunt.
xit statim o inscrutabilia. Minus enimi fuerat
magna facere: sitamen ea quȩ facta sunt ꝑscrutari
potuissent. Recte subditur & mirabilia absq
numero: quia minoris esset magnitudinis si
quȩ inscrutabilia condicit pauca fecisset. Sed¬
inter hȩx sciendum est. quia diuina miracula ce
semper debent considerari per studium: & num¬
quam discuti per intellectum. Sepe namq hu¬

Expanded text:
terra arbor producitur, virtusque pulveris terra arbor producitur, virtusque pulveris in lignum vertitur, et nemo miratur. Quia quinque sunt panibus quinque millia homines satiati, crevisse escas in dentibus cuncti mirati sunt; quotidie sparsa grana seminum, plenitudine multiplicantur spicarum, et nemo miratur. Aquam semel in vinum permutatam videntes cuncti mirati sunt; quotidie humor terrae in radicem vitis attractus, per botrum in vinum vertitur, et nemo miratur. Mira sque omnia quae mirari homines negligunt, quia ad considerandum, ut praediximus, usu torpescunt. xit statim: Et inscrutabilia. Minus enim fuerat magna facere, si tamen ea quae facta sunt, perscrutari potua absque numero; quia minoris esset magnitudinis, si quae inscrutabilia condidit pauca fecisset. Sciendum procul dubio est quia divina miracula et semper debent considerari per studium, et nunquam discuti per intellectum. Saepe hu
Abbreviated transcription (Latin):
absq numero. Quis omuipotentis dei mirabi¬
lia perscrutari suffitiat qui cuncta exuichilo
creauit: quod ipsa mundi fabrica mira poten-¬
tie uirtute disposita. & suꝑ aera celum suspen-¬
ditur. & super abyssum terra libratur:
quod ex rebus inuisibilibus ac uisibilibus
ominis hec uniuersitas existit. quod hominem
fecerit. ut ita dixerim in breui colligens mun-¬
dum alterum. sed rationabilem ⁊ quod hũc
ex anima & carne constituens in inuestigabili
uututis dispositione permiscuit sp̃m & lutum. ᷤᷤ
Ex his itaq aliud nouimus. aliud & sumus.
Sedtamen mirari negligimus: quia ea quȩ in¬
conprehensibili indagatione mira sunt. huma¬
nis oculis uisu uiluerunt. Unde fit ut si mor¬
tuus homo suscitetur in admiratione omnes
exiliant ⁊ o cottidie homo qui non erat nasci¬
tur &r nemo miratur: dum proculdubio om̃ĩb
constet. quia plus sit creare quod non erat. quã
reparare quod erat. Quia arida aaron uirga flo-¬
ruit cuncti mirati sunt. Cotidie exarente

Expanded text:
 etc.--Quis omnipotentis Dei mirabilia perscrutari sufficiat; quod cuncta ex nihilo creavit; quod ipsa mundi fabrica mira potentiae virtute disposita sit, et super aera coelum suspenditur, et super abyssum terra libratur; quod ex rebus invisibilibus omnis haec universitas existit; quod hominem fecit, ut ita dixerim, in brevi colligens mundum alterum, sed rationalem; quod hunc, ex anima et carne constituens, investigabili virtutis dispositiEx his 189 itaque aliud novimus, aliud et sumus; sed tamen mirari negligimus, quia ea quae incomprehensibili indagatione mira sunt, humanis oculis usu viluerunt. Unde fit ut si mortuus homo suscitetur, in admirationem omnes exsiliant, et quotidie homo qui non erat nascitur, et nemo miratur, cum procul dubio omnibus constet quia plus sit creari quod non erat, quam reparari quod erat. Quia arida Aaron virga floruit, cuncti mirati sunt; quotidie ex arente
Abbreviated transcription (Latin):
Iam quippe ꝑfidem mediatoris uiuimus:
&& tamen adhuc pro expurgatione uitioꝵ. dura
animaduersionis intimȩ flagella sustinemꝰ.
Unde o post statere desiderium subdit:¬
dictum est. & huine correctionis ꝑcussione
configimur: & tamen adhuc illud ẽ grauius
quod de terrore uenturi iudicis ex eterna ani¬
maduersione formidamꝰ. Uunde ꝓtinus
subinfertur. Et terrores militant contra
me. Debet tamen a metu oe dolore animͦ
excuti: & ad sola eterne patriȩ desideria
extendi. Tunc enim nobilitatem nr̃e rege¬
nerationis ostendimus: si ut patrem diligi¬
mus. quem nunc seruili mente ut dñm
formidamus. Unde ꝑ paulum dicitur. Nõ
accepistis sp̃m seruitutis iterum in timore:
sed accepistis sp̃m adoptionis filioꝵ: in quo
clamamus abbapatet. P ondus itaq formi¬
dinis mens electi postponat ⁊ in uirtute sẽ
amoris exerceat ⁊ renouationis sue dignita¬
tem desideret ⁊ ad conditoris sui spetiem

Expanded text:
Jam quippe per fidem Mediatoris vivimus, Jam quippe per fidem Mediatoris vivimus, et tamen adhuc pro expurgatione vitiorum dura animadversionis intimae flagella sustinemus. Unde et post staterae desiderium subdit:dictum est, et divinae correptionis percussione configimur, et tamen adhuc illud gravius est quod de terrore venturi judicis ex aeterna animadversione formidamus. Unde protinus subinfertur: Et terrores Domini militant contra me. Debet tamen a metu et dolore animus excuti, et ad sola aeternae patriae desideria extendi. Tunc enim nobilitatem nostrae regenerationis ostendimus, si eum ut patrem diligimus, quem nunc servili mente ut dominum formidamus. Unde et per Paulum dicitur: Non accepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed accepclamamus, Abba pater . Pondus itaque formdinis mens electi postponat, in virtute se amoris exerceat, renovationis suae dignitatem desideret, ad conditoris sui speciem
Abbreviated transcription (Latin):
gentes. Nnde iubiungit᷑. Que prius taugere
nolebat anima mea: nunc pre angustia cibi
mei sunt. Iudea quippe uitam gentiliũ dedig¬
uata eam dudum quasi tangere noluit: cuiꝰ
societatem recipere spreuit. Sed qͥa ad redẽp¬
toris gratiam ueniens ab israhelitis infidelib
repussa dum ꝑscõs apostolos ad collectionẽ
se gentilium dilatat: quasi hoc in cibo esurienꝰ
accipit. quod indignum prius fastidiosa despe¬
xit. P redicationis enim suȩ angustias ꝑtulit:
que apud hebreos despici quod loquebatur
uidit. Sed pre angustia cibos quos dudũ
contẽpserat comedit: qͥa repulla a iudeoꝵ.
auritia gentiles suscipere poyulos quos con¬
tempserat concupiscit. Quia igitur hec
figuraliter diximus: restat nunc ut mora
tum sub statere appellatione desiderans. Aũ se
ꝑ eloquium aperit: nos ad uiuendi studiũ
erudit. Dun sua narrat: quędam nr̃a indi¬
cat. Dum de se que recognoscamus insinuat:
nos ad spem trepidos infirmosq confirmat.

Expanded text:
e subjungitur: Quae prius tangere nolebat anima mea, nunc prae angustia, cibi mei sunt. Judaea quippe, vitam gentilium dedignata, eam dudum quasi tangere noluit, cujus societatem recipere sprevit; sed ad Redemptoris gratiam veniens, ab Israelitis infidelibus repulsa, dum per sanctos apostolos ad collectionem se gentium dilatat, quasi hoc in cibum esuriens accipit, quod indignum prius fastidiosa despexit. Praedicationis enim suae angustias pertulit, quae apud Hebraeos despici quod loquebatur vidit. Sed prae angustia cibos quos dudum contempserat comedit, quae, repulsa Judaeorum duritia, gentiles suscipere populos quos despexerat concupiscit. Quia igitur haec figuraliter diximus, restat nunc ut moralnctus, Redemptoris adventum sub staterae appellatione desiderans, dum se per eloquium aperit, nos ad vivendi studium erudit; dum sua narrat, quaedam nostra indicat; dum de se quae recognoscamus insinuat, nos ad spem trepidos infirmosque confirmat.
Abbreviated transcription (Latin):
tium dura animaduersione distrincxit. Mortẽ
detulit ⁊ qͥa c ꝑp̃ceptum culpã iunotuit: & hãc
ꝑgratiã ñ deleuit. paulo attestante qui ait. Ni-¬
chil ad ꝑfectum ꝑduxit lex. Et rursum. Lex
quidem sca: & mandatũ sanctum & iustum o
bonum. Et pauloyost. Peccatum ut appareat
peccatum : ꝑ bonum michi operatum ẽ mortem
Ad xp̃m uero conuersa gentilitas quia hunc so¬
nare ꝑ uerba legis intelligit: angustata desideriis
iuis cum quem uehement̃ diligit inter p̃cepta
carnalia spiritaliter requirit. Unde & ex uoce

Expanded text:
tium dura animadversione distrinxit; mortem tium dura animadversione distrinxit; mortem detulit, quia et per praeceptum culpam innotuit, et hanc per gratiam non delevit, Paulo attestante, qui ait: Nihil ad perfectum perduxit lex . Et rursum: Lex quidem sancta, et mandatum sanctum et justum et bonum. Et paulo post: Peccatum, ut appareat peccatum, per bonum mihi operatum est mortem . Ad Christum vero conversa gentilitas, quia hunc sonare per verba legis intelligit, angustata desideriis suis, eum quem vehementer diligit inter praecepta carnalia spiritaliter requirit.  Vet. V, Re
Abbreviated transcription (Latin):
nimirũ lex qͥa ante mediatoris aduentum noqsĩ
s̃piritaliter. sed carnaliter tenebatur: recte sub
non ẽ sale conditum : In lege i al litterȩ ẽ uirtus
intelligentiȩ occultȩ. Quis qͥs ergo obsequiis car¬
nalib intentus hanc intelligere s̃piritalit᷑ noluit:
quid aliud quam insulsum cibum cõmedit.S
Sed hoc in cibo sal cognita ueritas misit: cum
deretis. De me enim ille ĩcripsit. Et rursum
habete sal in uobis: & pacem habete inter uos
Sed qͥa ante mediatoris aduentum iudea legẽ
carnaliter tenuit: preceptis eius dura iubentib
gentilitas subdi recusauit. Insulsũ ergo cibum
comedere noluit: quȩ priusquam spiritus con-¬
dimentũ perceperit. seruare uim litterȩ ex ƿauit.
Quis nãq gentilium hoc quod illic p̾cipit᷑ ferret.
filioꝵ carnem ꝑ obsequio religionis incidere ⁊ uer¬
boꝵ. culpas morte resecare. d Unde & bene adhuc
degustata mortem iutulit: qͥa cõmissa delinq̃n-¬

Expanded text:
nimirum lex, quia ante Mediatoris adventum nequaquam nimirum lex, quia ante Mediatoris adventum nequaquam spiritaliter, sed carnaliter thristo sale condita. --In lege sal litterae est virtus intelligentiae occultae. Quisquis ergo, obsequiis carnalibus intentus, hanc intelligere spiritaliter noluit, quid aliud quam insulsum cibum comedit? Sed hoc in 216 cibo sal cognita Veritas misit, cum et mihi, de me enim ille scripsit . Et rursum: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos . Sed quia ante Mediatoris adventum Judaea legem carnaliter tenuit, praeceptis ejus dura jubentibus gentilitas subdi recusavit. Insulsum ergo cibum comedere noluit, quia prius quam Spiritus condimentum perciperet servare vim litterae expavit. Quis namque gentilium hoc quod illic praecipitur ferret, filiorum carnem pro obsequio religionis incidere, verborum culpas morte resecare? Unde et bene adhuc degustata mortem detulit, quia commissa delinquen
Abbreviated transcription (Latin):
incarnationis accepit. Qũc bos uacuũ presepe non
it: quem du expectanti ꝓphetauit. Undẽ &e natis
dñs in p̃sepe ponitur: ut uidelicet signaretur qͥ
scã animalia quȩ ieruna diu apud legem inuenta
sunt. incarnationis eius feno satiantur. Presepe
enĩ natus impleuit: qui cibum semetipsũ mentib
mortalium prebuit dicens. Qui comedit cariẽ
meam & bibit sanguinem meũ: in me manet.
o ego ineum. Sed quia diu electoꝵ gentihũ ueti
dilata sunt. & ex ebraico populo sc̃ĩ quiq longo tm¬
pore redemptionem suam expectando gemuerut.
natione causas afflictionis insinuat. dicens. Nũql
rugiet onager cum habuerit herbam. ⁊ aut mu¬
giet bos cum ante preseye plenum steterit. S Rehi
aperte dicat. Idͥ ciro gentilitas gemit: qͥa camne¬
aum redemptoris sui gratia reficit. Atq idco iudea
mugitus dilatat: quia legem tenens. sed legis aue¬
torem ñ uidens. stans ante presepe ieiunat. Que

Expanded text:
incarnationis accepit. Tunc bos vacuum praesepe non incarnationis accepit. Tunc bos vacuum praesepe non it, quem diu exspectanti prophetavit. Unde et natus Dominus in praesepe ponitur, ut videlicet signaretur quia sancta animalia, quae jejuna diu apud legem inventa sunt, incarnationis ejus feno satiantur. Praesepe enim natus implevit, qui cibum semetipsum mentibus mortalium praebuit, dicens: Qui comedit carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in eo . Sed quia diu et electorum gentilium vota dilata sunt, et ex Hebraico populo sancti quique longo tempore redemptionem suam exspectando gemuerunt,utraque natione causas afflictionis insinuat, dicens: Nunquid rugiet onager cum habuerit herbam? aut mugiet bos cum ante praesepe plenum steterit? Ac si aperte dicat: Idcirco gentilitas gemit, quia eam necdum Redemptoris sui gratia reficit; atque ideo Judaea mugitus dilatat, quia, legem tenens, sed legis auctorem non videns, stans ante praesepe jejunat. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
Quia namq ꝑonagrum id est agrestẽ asinũ. nisi
gentilis populus designatur: Quem sicut natura
extra stabula disciplinę ed̃idit: ita uagus in uo¬
luptatum suarum campo ꝑmansit. Quid ꝑbouẽ
nisi plebs iudaica significat᷑: Que iugo domina¬
tionis suꝑue supposita ad spem ꝓselitos colligens:
ꝑ corda quȩ ualuit uomerem legis traxit. Sed
beati iob uita attestante cognoscimus: ut expectase
redemptoris aduentũ multos etiam exgentib creda¬
uiente didicunus: quanto desiderio ex plebe israhe¬
litica sci uiri incaruationis eius inssterium uidere
cupierunt. Unde && ꝑ eundem redemytorẽ disciu¬
gͦ ouagri & fenum bouis est hec ipsa mediatoris
uicarnatio: ꝑ quam simul gentilitas o iudea sa¬
tiatur. Quia enĩ ꝑ propħ̃am dicit᷑. omnis caro
fęnum. uniuersitatis cõnditor ex nr̃a substantia
caruem sũmens. fenum fieri uoluit: ne nr̃a in ꝑye¬
tuum fenum caro remaneret. Eunc gͦ berbã ona¬
ger inuenit: cum gentilis populus gratiam diuius

Expanded text:
Quid namque per onagrum, id est, agrestem asinum, nisi gentilis populus designatur? quem sicut natura extra stabula disciplinae edidit, ita vagus in voluptatum suarum campo permansit. Quid per nisi plebs Judaica figuratur, quae, jugo dominationis supernae supposita, ad spem proselytos colligens, per corda quae valuit vomerem legis traxit. Sed beati Job vita attestante cognoRedemptoris nostri adventum multos etiam gentiles credaemplum veniente, didicimus quanto desiderio ex plebe Israelitica sancti viri incarnationis ejus mysterium videre cupierunt. Unde et per eumdem Redemptorem discipugo onagri, et fenum bovis est haec ipsa Mediatoris incarnatio, per quam simul gentilitas et Judaea satiatur. Quia enim per prophetam dicitur: Omnis caro fenum , universitatis conditor, ex nostra substantia carnem sumens, fenum fieri voluit, ne nostra in perpetuum caro fenum remaneret. Tunc ergo herbam onager invenit, cum gentilis populus gratiam divinae
Abbreviated transcription (Latin):
surgat. Caritas namq que nos ad uim
compassionis humiliat. ⁊ altius in culmi¬
ne contemplationis leuat: & multiplicata
iam maiorib desideriis estuat ⁊ & iam per¬
uenire ad uitam spiritus etiã ꝑ cruciatus
corporis anhelat. Quod gͦ prius tangere
nolebat. hoc post pre angustia comedit:
qui desideria sua uix capiens. & ipsaqͣs dudũ
timuerat iam pre amore cęlestis patrie
penas amat. Si enim mens in deo forti
intentione dirigitur: qͥcquid sibi in ha uita
amarum fit dulce estimat. omue quod affli¬
git requiem putat: transire & ꝑ mortem
aypetit. ut optinere uitam plenius possit ⁊
funditus in infimis extingui desiderat
quo uerius sũma conscendat. Sed hȩc de cuius¬
libet iusti animo: hec de beati iob mente men¬
tior nisi ipse subiungat. Quis det ut ueniat

Expanded text:
surgat. Charitas namque, quae nos ad vim surgat. Charitas namque, quae nos ad vim compassionis humiliat, altius in culmine contemplationis levat; et multiplicata jam majoribus desideriis aestuat, jam pervenire ad vitam spiritus, etiam per cruciatus corporis, anhelat. Quod ergo prius tangere nolebat, hoc post prae angustia comedit, qui desideria sua vix capiens, et ipsas quas dudum timuerat, jam prae amore coelestis patriae poenas amat. Si enim mens in Deum forti intentione dirigitur, quidquid sibi in hac vita amarum fit, dulce aestimat, omne quod affligit requiem putat; transire et per mortem appetit, ut obtinere vitam plenius possit; funditus in infimis exstingui desiderat, quo verius summa conscendat. Sed haec de cujuslibet justi animo, haec de beati Job mente mentior, nisi ipse subjungat: CAPUT XVI.
Abbreviated transcription (Latin):
ualentius a nostra roboram: ut amore futu¬
roꝵ. mens ad presentia aduersa se preparet:
& cruciatus corporis quos timebat expeetet.
Auctis namq desideriis cȩlestib angustat᷑.
Cumq eternȩ patrie quanta sit dulcedo con-¬
siderat: ꝓ ea presentis uite amaritudines ar-¬
denter amat. Unde post insulsi cibi fastidiũ.
post impossibilem mortis gustum: recte sub-¬
Mens enim iusti proficiens. quȩ prius dum
sola propria curaret. ferre aliena fastidiebat.
quę minus alienis compatiens. conualescere
contra aduersa non poterat : cum adtoleran.¬
da ꝑximi infirma se attrahit. ad aduersa
superanda conualescit: ita ut y amore ueri¬
tatis p̃sentis uite cruciatus tanto post fortiᷤᷤ
appetat  quanto prius infirma fugiebat.
Inclinatione namq sua erigitur ⁊ attracti¬
onc tenditur: compassione roborat᷑. Cumq¬
se in amore ꝓximi dilatat: quasi ex medita¬
tione colligit᷑ quanta fortitudine in auctorẽ

Expanded text:
valentius a nostra roboramur; ut amore futuvalentius a nostra roboramur; ut amore futurorum mens ad praesentia adversa se praeparet, et cruciatus corporis quos timebat exspectet. Auctis namque desideriis coelestibus angustatur; cumque aeternae patriae quanta sit dulcedo considerat, pro ea praesentis vitae amaritudines ardenter amat. Unde post insulsi cibi fastidium, post impossibilem mortis gustum, recte subMens enim justi proficiens, quae prius, dum sola propria curaret, ferre aliena fastidiebat, quae minus alienis compatiens, convalescere contra adversa non poterat, cum ad toleranda proximi infirma se attrahit, ad adversa superanda convalescit; ita ut pro amore veritatis praesentis vitae cruciatus tanto post fortius appetat, quanto prius infirma fugiebat. Inclinatione namque sua erigitur, attractione tenditur, compassione roboratur; cumque in amorem proximi se dilatat, quasi ex meditatione colligit quanta fortitudine in auctorem
Abbreviated transcription (Latin):
Ualde namq insolens atq intolerabile estim̃at.
quic quid illud non sonat quod intus amant.
Sed sepe mens iam ꝑ desiderium ad sublimia
rapitur ⁊ iam funditus astulta terrenoꝵ ho¬
minum locutione separatur: nec tam̃ ad hue
pro amore ueritatis ad ꝑferendos p̃sentis uite
cruciatus accenditur. Iam suꝑna appetit .
iam in infimis stulta contempnit: sed nec¬
dum se ad ꝑferendȩ aduersitatis tolerantiã
dirigit. Unde & subditur. Aut potest
aliquis gustare ⁊ quod gustatum affert
mortem: Durum quippe ẽ appetere quod
cruciat: & sequi quod uitam fugat. Sed
plerumq mens iusti ad tantum se uirtutis
culmen extendit. ut & aput se in interne
racionis arce p̃sideat: o quoꝵdam foris
stulticiam tolerando conuertat. Quos enĩ
ad fortia trahere nitimur⁊ coꝵ. necesse est ut
infima toleremꝰ: qͥa nec iacentem erigit. nisi
qui status sui rectitudinẽ ꝑ compassionẽ flectit.
Cum uero aliene infirmitati compatimur.

Expanded text:
Valde namque insolens atque intolerabile aestimant Valde namque insolens atque intolerabile aestimant quidquid illud non sonat quod intus amant.Sed saepe mens jam per desiderium ad sublimia rapitur, jam funditus a stulta terrenorum hominum locutione separatur, nec tamen adhuc pro amore veritatis ad perferendos praesentis vitae cruciatus accingitur; jam superna appetit, jam in infimis stulta contemnit, sed necdum se ad perferendae adversitatis tolerantiam dirigit. Unde et subditur: Aut potest aliquis gustare quod gustatum affert mortem? cruciat, 219 sequi quod vitam fugat. Sed plerumque mens justi ad tantum se virtutis culmen extendit, ut et apud se in internae rationis arce praesideat, et quorumdam foris stultitiam tolerando convertat. Quos enim ad fortia trahere nitimur, eorum necesse est ut infirma toleremus, quia nec jacentem erigit, nisi qui status sui rectitudinem per compassionem flectit. Cum vero alienae infirmitati compatimur,
Abbreviated transcription (Latin):
Uerba qͥppe moresq carnaliũ. qͣsi cibũ se nr̃is
mentib iugerunt: ut in delectationis uentre
rapiantur. Sed electus quisq insulsũ ñ cõme¬
dit: quia pͣuoꝵ dicta factaq duudicans ab ore
cordis repellit. Paulus ad esum mentium inferri
insulsa ꝓhibuit: cum discipulis dixit. Sermo
ur semꝑ in gr̃a sale sit conditus. Et psalmista
ore insulsa sapurant: cum dicebat. Harrauer᷑
michi iniqui fabulationes: sed non ita ut lex tua
dñe. Sepe autem uerba carnaliũ dum se im¬
portune nr̃is aurib ingerunt: in corde bellũ
temptationis gignunt. Et quamuis hec & ra-¬
tio resƿuat. & lingua rep̃hendat: cum labore
tamen intus uincitur. quod foris cũ auctorita-¬
te diiudicatur. Unde necesse est ut nec ad au-¬
res ueniat: quod mens a cogitationis aditu
uigilaus repellat. Sc̃ĩ gͥ uiri cum ȩternitatis
desideriis anhelant. in tantam altitudinem
uite se subleuant: ut audire iam quȩ mundi
sunt graue sibi ac deprimens pondus credant.

Expanded text:
erba quippe moresque carnalium quasi cibum se nostris mentibus ingerunt, ut in delectationis ventre rapiantur. Sed electus quisque insulsum non comedit, quia pravorum dicta factaque dijudicans, ab ore cordis repellit. Paulus ad esum mentium inferri insulsa prohibuit, cum discipulis dixit: Sermo vester semper in gratia sale sit conditus . Et Psalmistae ore insulsa sapuerant, cum dicebat: Narraverunt mihi iniqui fabulationes, sed non ita ut lex tua, Domine . Saepe autem verba carnalium dum se importune nostris auribus ingerunt, in corde bellum tentationis gignunt; et quamvis haec et ratio respuat, et lingua reprehendat, cum labore tamen intus vincitur quod foris cum auctoritate judicatur. Unde necesse est ut nec ad aures veniat quod mens a cogitationis aditu vigilans repellat. Sancti igitur viri, cum aeternitatis desideriis anhelant, in tantam altitudinem vitae se sublevant, ut audire jam quae mundi sunt grave sibi ac deprimens pondus credant.
Abbreviated transcription (Latin):
mundi desideria sentiens mortalit uiue¬
bat. Hinc est qͥd humani generis redẽptor¬
ꝑ dĩc miracula in urbib exhibet. & ad orationis
studium in monte nocte ꝑ noctat: ut ꝑfectis
uidelicet p̃dicatorib innuat. quatinus nec
actiuam uitam amore speculationis funditꝰ
deserant. nec contẽplationis gaudia penitus
operationis nimictate contempnãt ⁊ sed qui¬
eti contẽplantes sorbeant. qued occupati erga
ꝑximos loquentes refundant. S peculando
qͥppe in dei amorem surgit᷑: si p̃dicando ad ꝓri¬
nii utilitatẽ reditur. Unde apud moysen dũ
in sacrifitio uacca mactatur: offerri cũ yso¬
ꝑo lignoq cedrino bis tinctus coccus p̃cipit᷑
Uaccam qͥpƿe mactamꝰ: cũ caruem a lasci¬
uia suȩ uoluptatis extinguimꝰ. Quam cũ
qͥa cũ maceratione carnis sacrifitiũ fidei. spa
or caritatis adolemus. U sopus qͥppe int̾na
nr̃a mundare consueuit. Et ꝑ petrũ dr̃
Fide mundans corda coꝵ. Lignũ cedriuũ

Expanded text:
mundi desideria sentiens, mortaliter vivemundi desideria sentiens, mortaliter vivebat. Hinc est quod humani generis Redemptor diem miracula in urbibus exhibet, et ad orationis studium in monte pernoctat, ut perfectis videlicet praedicatoribus innuat quatenus nec activam vitam amore speculationis funditus deserant, nec contemplationis gaudia penitus operationis nimietate contemnant; sed quieti contemplantes sorbeant, quod occupati erga proximos loquentes refundant. Speculando quippe in Dei amorem surgitur, sed praedicando ad proximi utilitatem reditur. Unde apud Moysen, dum in sacrificio vacca mactatur , offerri cum hyssopo lignoque cedrino bis tinctus coccus praecipitur. Vaccam quippe mactamus, cum carnem a lascivia suae voluptatis exstinguimus. Quam cum quia cum maceratione carnis sacrificium fidei, spei, et charitatis adolemus. Hyssopus quippe interna nostra mundare consuevit. Et per Petrum dicitur: Fide mundans corda eorum . Lignum cedrinum
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat. Mortui enĩ estis: & uita ur̃a abscon¬
dita ẽ cum xp̃o indo. Actiua quoq uita se¬
pulchrũ est: qͥa aprauis nos operib mortuos
tegit. Sed cotemplatiua ꝑfectius sepelit: qͥa
a cunctis mundi actionib funditus diuidit.
Quis qͥs in se gͦ iam cõtumelias carnis edoma¬
uit: suꝑest ut m̃tem ꝑstudia scẽ operationis
ecerceat. Et qͥsqͥs iam m̃tem ꝑ scã opera dila-¬
tat: superest ut hancusq ad secreta intimȩ
contemplationis extendat. Neq enĩ ꝑfectus
predicator est. qui uel ꝓyter contemplationis
stuidiũ operanda negligit: uel ꝓpter operationĩ
instantiam contẽplanda postponit. Hinc est
enĩ quod abraham cõiugem mortuam in se¬
pulchro duplici sepelit. quia nimirũ ꝑfectus
quisq p̃dicator extinctam a p̃sentis uitȩ de¬
sideriis animam suam sub bone operationis
tegmine & cõtẽplationis abscondit: ut car¬
nalis concupiscentia sub acqua cõtẽplatiuaq
uita quasi insensibilis lateat: quę prius

Expanded text:
i enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Activa quippe vita sepulcrum est, quia a pravis nos operibus mortuos tegit. Sed contemplativa perfectius sepelit, quia a cunctis mundi actionibus funditus dividit. Quisquis ergo jam in se contumelias carnis edomuit, superest ut mentem per studia sanctae operationis exerceat; et quisquis jam mentem per sancta opera dilatat, superest ut hanc usque ad secreta intimae contemplationis studia extendat. Neque enim perfectus praedicator est, qui vel propter contemplationis studium operanda negligit, vel propter operationis instantiam contemplanda postponit. Hinc est enim quod Abraham conjugem mortuam in sepulcro duplici sepelit ; quia nimirum perfectus quisque praedicator exstinctam a praesentis vitae desideriis animam suam, sub bonae operationis tegmine et contemplationis abscondit, ut a carnali concupiscentia sub activa contemplativaque vita quasi insensibilis lateat, quae prius
Abbreviated transcription (Latin):
gant. Ham sepe contra nos quibuslibet pe¬
nis durius tormenta uerboꝵ seuiunt. Cũq
nos ad defensionem erigunt: ininpatientiam
sternunt. Unde beato iob ne deesse temptatio
ulla potuisset. non solum huic flagella desuꝑ
ueniunt : sed grauiora plagis amicoꝵ colloga
affligunt: ut scĩ uiri anima hiunc uide pul-¬
sata admotum iracundiȩ. & elationis erũpe¬
ret: o quic qͥd mundo uixerat ꝑ cõtumatiã
suꝑbȩ locutionis inquinaret. Sed tactus
plagis gratias retulit  & lacessitus uerbis
recta respondit: & ꝑcussus innotessit quã
ꝓ minimo salutem carnis habuerit. Loq̃ns
quoq indicat: quam sapiens tacebat. Sed
quędam eius uerbis admixta sunt que apud
humana iudicia patientię limitem tnsire
uideantur: quȩ nos uere intelligimus

Expanded text:
gant. Nam saepe contra nos quibuslibet poegant. Nam saepe contra nos quibuslibet poenis durius tormenta verborum saeviunt; cumque nos ad defensionem erigunt, in impatientiam sternunt. Unde beato Job ne deesse tentatio ulla potuisset, non solum hunc flagella desuper feriunt sed graviora plagis amicorum colloquia affligunt; ut sancti viri anima hinc inde pulsata, ad motum iracundiae et elationis erumperet, et quidquid mundum vixerat, per contumaciam superbae locutionis inquinaret. Sed tactus plagis gratias retulit; lacessitus verbis recta respondit; et percussus innotescit, quam pro minimo salutem carnis habuerit. Loquens quoque indicat, quam sapiens tacebat. Sed quaedam ejus verbis admista sunt, quae apud humana judicia patientiae limitem transire videantur: quae nos vere intelligimus
Abbreviated transcription (Latin):
riorib interiora quesierit demonstrat. Sed
post cuncta ad stulticiam iactantię ꝑuenit:
tracta. Quantalibet doctrina mens polleat.
graus eius unꝑitia est uelle doccre meliorem.
Uude & ca quȩ ab amicis recte ꝓlata sunt: ab
uiterno arbitre non recta iudicantur. In eo
namq uim suę rectitudinis amittunt. quod
auditori non congruunt.: qͥa & medicamina
uires ꝑdunt : cum sanis menbris apponunt᷑.
In omni ergo quod dicitur necesse est ut causa
tempus oe ꝑsona pensetur ⁊ si uerba sententiȩ
ueritas roborat.⁊ si hane tempus congruum
postulat: si & ueritatem sententię. & cõgr̃ir¬
entiam temporis ꝑsone qualitas non impuguat.
lle enim lauddabiliter spicula emittit: qui
prius hostem quem feriat conspicit. M ale
namq arcus ualidi cornua subigit: qui sagit¬
tam dirigens fortiter ciuem ferit:¬
UORUND̃A
plus flagella quam conuitia erutiant: quors¬
dam uero plus conuitia quam flagella casti¬

Expanded text:
rioribus interiora quaesierit demonstrat. Sed rioribus interiora quaesierit demonstrat. Sed post cuncta ad stultitiam jactantiae pervenit, rem. --Quantalibet doctrina mens polleat, gravis ejus imperitia est velle docere meliorem. Unde et ea quae ab amicis recte prolata sunt, ab interno arbitro non recta judicantur. In eo namque vim suae rectitudinis amittunt, quod auditori non congruunt; quia et medicamina vires perdunt, cum sanis membris apponuntur. In omni ergo quod dicitur, necesse est ut causa, tempus et persona pensetur; si verba sententiae veritas roborat, si hanc tempus congruum postulat, si et veritatem sententiae, et congruentiam temporis personae qualitas non impugnat. Ille enim laudabiliter spicula emittit, qui prius hostem quem feriat conspicit. Male namque arcus validi cornua subigit, qui sagittam fortiter dirigens civem ferituorumdam plus flagella, quam convicia cruciant; quorumdam vero plus convicia quam flagella casti
Abbreviated transcription (Latin):
sicut infertur aceruus in tempore suo qͥa dũ post
afflictionem iusti p̃mia patriȩ celestis uiueniunt. qͣsi
post pressuras adhorreum grana deferunt᷑: oe iualie¬
no quidem tempore ꝑcussiones sentiunt ⁊ sed in suo
a ꝑcussione requiescunt. Electis qͥdem tempꝰ alienũ
est uita presens. Unde o quibdã adhuc infidlibus
ueritas dicit. Tempus meum nõdũ uenit: tempus
autem uestrum semꝑ est paratum. Et rursũ. Hec
est hora ur̃a or potestas tenebraꝵ. Sepulchrũ ergo
in tempore suo sicut frum̃ti aceruus ingredit᷑⁊ qͥa
ille eternam requiem ꝑcipit: qui prius hic ut ab exu¬
rendis paleis liber sit disciplinȩ presentis pressuras
lum. lapides. bestias. semen. herbas. sepulchrumq
nominauit ⁊ quod non hec iuxta litteram dixerit:
ipse imiuit qui post cuncta ilico subiungit. E cce hoc¬
nil ab eo iuxta suꝑficiem dicitur: quia niirum
ante faciem ñ iacet. quod inuestigat᷑. Qui
gͦ hec inuestigasse se indicat: quia in uerbis exte¬

Expanded text:
infertur acervus tritici in tempore suo; quia dum post afflictionem justi praemia patriae coelestis inveniunt, quasi post pressuras ad horreum grana deferuntur; et in alieno quidem tempore percussiones sentiunt, sed in suo a percussione requiescunt. Electis quippe tempus alienum est vita praesens, unde et quibusdam adhuc infidelibus Veritas dicit: Tempus meum nondum venit, tempus autem vestrum semper est paratum . Et rursum: Haec est hora vestra, et potestas tenebrarum . Sepulcrum ergo in tempore suo sicut frumenti acervus ingreditur, quia ille aeternam requiem 212 percipit, qui prius hic, ut ab exurendis paleis liber sit, disciplinae pressuras lum, lapides, bestias, semen, herbas, sepulcrumque nominavit, quod non haec juxta litteram dixerit, ipse innuit, qui post cuncta illico subjungit. CAPnil ab eo juxta superficiem dicitur, quia niante faciem non jacet quod investigatur. Qui ergo haec investigasse se indicat, quia in verbis exte
Abbreviated transcription (Latin):
ciui etiam loquatur ex uoce dicens. quȩ pͥus
tangere nolebat anima mea: nunc pre angustia
cibi mei sunt : qͥa nimirum amoris sui estib
anxia cibum scripture ueteris conuersa gentilitã
esurit. quẽ dudum suꝑba despexit. Que
tamen & iudeę uocib congruunt: si paulo
consideratius disserantur. Ipsa quippe ex erudi¬
tione legis. ex unius dei cognitione sal habuit:¬
& cunctas gentes tam quã animalia bruta
desperit. Sed qͥa societatem gentilium ad
semctipsam recipere p̃ceptis legis crudita cõtemp¬
serat ÷ quid aliud quam insulsum cibum sũ¬
mere fastidiebat: Diuina qͥppe sententia
ꝓposita morte uetuerat. ne plebs israhelitica
fedus cum alienigenis iungeret: & uitã sc̃e
religionis inquinaret. Unde & subditur. Aut
gustare aliquis potest quod gustatum affert
mortem.S Sed quia ad redemptoris fidem hec
eadem iudea ex electorũ parte conuersa ẽ: lucem
quam cognouerat predicare ꝑ scõs apłos suȩ ꝓlis

Expanded text:
ejus etiam loquatur ex voce, dicens: Quae prius ejus etiam loquatur ex voce, dicens: Quae prius tangere nolebat anima mea, nunc prae angustia, cibi mei sunt, quia nimirum amoris sui aestibus anxia cibum Scripturae veteris conversa gentilitas esurit, quem dudum superba despexit. Quae tamen et Judaeae vocibus congruunt, si paulo consideratius disserantur. Ipsa quippe ex eruditione legis, ex unius Dei cognitione sal habuit, et cunctas gentes tanquam animalia bruta despexit. Sed quia societatem gentilium ad semetipsam recipere praeceptis legis erudita contempserat, 217 quid aliud quam insulsum cibum sumere fastidiebat? Divina quippe sententia, proposita morte, vetuerat ne plebs Israelitica foedus cum alienigenis jungeret, et vitam sanctae religionis inquinaret . Unde et subditur: Aut gustare aliquis potest quod gustatum affert mortem? Sed quia ad Redemptoris fidem haec eadem Judaea ex electorum parte conversa est, lucem quam cognoverat praedicare per sanctos apostolos s
Abbreviated transcription (Latin):
cibi mei sunt. U alde namq in errorem labitur:
qui beati iob uerba ad solam plata hẏstoriam
suspicatur. Uir enim ĩanctꝰ & tot conditoris
sui preconiis fultus. quid magnũ uel potius qͥd
uerum diceret ⁊ si insulsum cibum cõmedi non
posse dixisset. s Aut quis eius esui mortifera ali¬
menta obtulerat: ut subiungat. aut potest aliqͥs
gistare quod gustatum affert mortem: Quȩ
si de amicoꝵ eius colloquiis dicta sentimus: ab
intellectu hoc sententia subiuncta conpescimur.
qua ait. Quȩ prius tangere nolebat anima
mea: nunc p̃ angustia cibi mei sunt. Absit ei
ut uir sẽs in status sui incolumitate constitutus
amicoꝵ. suoꝵ aliquando dicta despexerit: qui
sicut ipso attestante post didicimus. & seruis
humilis fuit. U erba ergo eius amisteriis non ua¬
cant : que sicut ex fine hẏstoriȩ discimus. &
internus arbiter laudat. Quȩ nequaquã etiã
cum tanta ueneratione usq ad mundi extrema
decurrerent: si intellectu mistico grauida non

Expanded text:
icuntur. --Valde namque in errorem labitur qui beati Job verba ad solam prolata historiam suspicatur. Vir enim sanctus, et tot conditoris sui praeconiis fultus, quid magnum, vel potius quid verum diceret, si insulsum cibum comedi non posse dixisset? Aut quis ejus esui mortifera alimenta obtulerat, ut subjungat: Aut potest aliquis gustare quod gustatum affert mortem? Quae si de amicorum colloquiis dicta sentimus, ab intellectu hoc sententia subjuncta compescimur, qua ait: Quae prius tangere nolebat anima mea, nunc, prae angustia, cibi mei sunt. Absit enim ne vir sanctus, in status sui incolumitate constitutus, amicorum suorum aliquando dicta despexerit, qui, sicut ipso attestante post didicimus, et servis humilis fuit. Verba ergo ejus a mysteriis non vacant, quae, sicut ex fine historiae discimus, et internus arbiter laudat. Quae nequaquam etiam cum tanta veneratione usque ad mundi extrema decurrerent, si intellectu myst
Abbreviated transcription (Latin):
post multiplicitatẽ seminis recte subiungitur:
oe ꝓgenies tua ficut herba t̃re. Iusti ꝑgenies her
spe in eterna uiridescit. Nel certe iusti ꝓgemes
sicut herba oritur: qͥa dũ uiuiendo monstrat
qͦd p̃dicando asserit: multitudo seq̃ntiũ innu¬
merabilis exurgit. Sed hͥsqͥs iam t̾rena dẽ¬
sideria despicit ⁊ qͥs qͥs se ꝑ actiue uite opera ex¬
tendit: neqͣquã ei sufficit magna exterius
agere: nisi etiam ꝑ cõtemplationẽ ualeat inter-¬
na pęnetrare. Unde ce protinꝰ apte subinfert᷑.¬
Ingredicris in habundantia sepulchrũ: sicut¬
chri nomine.⁊ nisi cõtemplatiua uita signat᷑. ᷤ
Que nos quasi ab hoc seculo mortuos sepelit:
dũ a terrenis desideriis susceptos in intimis

Expanded text:
post multiplicitatem seminis recte subjungitur: post multiplicitatem seminis recte subjungitur: Et progenies tua sicut herba terrae. Justi progenies herbspe in aeterna viridescit. Vel certe justi progenies sicut herba oritur, quia dum vivendo monstrat quod praedicando asserit, multitudo sequentium innumerabilis exsurgit. Sed quisquis jam terrena desideria despicit, quisquis se per activae vitae opera extendit, nequaquam ei sufficit magna exterius agere, nisi etiam per contemplationem valeat interna penetrare. Unde et apte protinus subinfertIngredieris in abundantia sepulcrcri nomine, nisi contemplativa vita, signatur? quae nos quasi ab hoc mundo mortuos sepelivit, dum a terrenis desideriis susceptos in intimis
Abbreviated transcription (Latin):
naculi. post specici nr̃e uisitationẽ sem̃ iusto mul-¬
tiplex surgit ⁊ qͥa nimirũ post m̃broꝵs macerati¬
ouem ac uoꝵ. magnitudinẽ tanto ei fccundius
p̃dicationis uerbum tribuit᷑: quãto hoc in eius
pectore ꝑfecti operis ex ratione ꝑuenit᷑. Ille nãq
bene loquendi facundiã accipit. qui sinũ cordis
ꝑ recte uiuendi studia extendit: nec loquentem
cõscientiã prepedit: cũ uita linguã antecedit. Hĩc
est qͥd egyptii seruitio publico ioseph dispensante
subiecti. cum regiᷤ iuri semetipsos tradentes hu-¬
miliant : frum̃ta etiam ad semen reportant.¬
Frugem qͥppe ad esum ctiã liberi accipimꝰ. cum
sacro eloquio pascimur: & tam̃ ad quędam
quȩ in hoc mundo appetimꝰ. in nr̃is uoluptatib
uacamus. Sed serui facti ad sem̃ frum̃ta ꝑcipi-¬
mus ÷ quia dum plene deo subdimur: etiam uer-¬
bo p̃dicationis replemur. Et quonĩa magna
ꝓles fiadedium sequitur. cum sc̃a predicatio p̃rogat᷑:

Expanded text:
naculi, post speciei nostrae visitationem, semen justi multiplex surgit, quia nimirum post membrorum macerationem, ac morum magnitudinem, tanto ei fecundius praedicationis verbum tribuitur, quanto hoc in ejus pectore perfecti operis exaratione praevenitur. Ille namque bene loquendi facundiam accipit, qui sinum cordis per recte vivendi studia extendit. Nec loquentem conscientia praepedit, cum vita linguam antecedit. Hinc est quod Aegypti, servitio publico, Joseph dispensante, subjecti ; cum juri regis semetipsos tradentes humiliant, frumFrugem quippe ad esum etiam liberi accipimus, cum et sacro eloquio pascimur, et tamen ad quaedam quae in hoc mundo appetimus, in nostris voluptatibus vacamus. Sed servi facti et ad semen frumenta percipimus, quia dum plene Deo subdimur, etiam verbo praedicationis replemur. Et quoniam magna proles fidelium sequitur, cum sancta praedicatio praerogatur,
Abbreviated transcription (Latin):
ciat. se in alterum pensat. Hinc namq ꝑ moy E¬
sen ueritas cum gesta describeret: gerenda sig.¬
nificabat dicens. Protulit terra herbam uiren¬
tem: & afferentẽ semen iuxta genus suũ. Lig¬
numq faciens fructum: & habens unũquodq
sem̃tem secundũ speciẽ suam. Lignũ quipye
secundũ s̃peciẽ suam semen ꝓducit ⁊ cum mens
nr̃a ex sui se cõsideratione in alterũ colligit: &¬
recti operis germ̃ parit. Hinc quidã sapiens dic̃.
Quod tibi non uis fieri: alii nc feccris. Hinc in
euangło dñs dic̃. Quȩ uultis ut faciãt uobis
homines bona: &e uos ẽadem facite illis. Acsi
aꝑte diceret. Speciem ur̃am in altero uisitate:
atq ex uobisinetipsis agnoscite qͥd uos oporteat¬
in aliis exhibere. Hinc paulus ait. F actus sum
iudeis tamquã iudeus ut iudeos lucrarer ⁊ oe his
qui sub lege sunt. quasi sub lege essem cum ipse¬

Expanded text:
ciat, se in altero pensat. Hinc namque per Moyciat, se in altero pensat. Hinc namque per Moysen Veritas cum gesta describeret, gerenda signabat, dicens: Protulit terra herbam virentem et ferentem semen, juxta genus suum, lignumque faciens fructum, et habens usementem secundum speciem suam . Lignum quippe secundum speciem suam semen producit, cum mens nostra ex se considerationem in alterum colligit, et recti operis germen parit. Hinc quidam sapiens dicit: Quod tibi non vis fieri, alteri ne feceris . Hinc in Evangelio Dominus dicit: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis . Ac si aperte diceret: Speciem vestram in altero visitate, atque ex vobismetipsis cognoscite, quid vos oporteat aliis exhibere. Hinc Paulus ait: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus, ut Judaeos lucrarer; et his qui sub lege sunt, quasi sub lege essem
Abbreviated transcription (Latin):
qͣo. uel carnem m̃ti subiugamꝰ: tab̾naculũ iusti
habere pacem dicit᷑: quia uidelicet eius cortpus quo
mens inhabitat a ꝑuersis desideriors motib sub
iusticiȩ dispositione refrenat᷑. Sed quid ꝓdest ꝑ
continentiã carnem restringere ⁊ si mens se ꝑ com¬
passionem nesciat in ꝑrimi amore dilatare.S Hul¬
la namq ẽ castitas carnis: quã non cõmendat
suauitas mentis. Unde post pacem tab̾naculi
peccabis. S pecies qͥppe hominis est alter homo.
Recte enĩ species nr̃a dicitur proximus ñr: quia
in illo cernimꝰ qͥd ipsi sumus. Corporali enun
uisitatione ad primum. gresuũ accessu imus:
spiritali uero non gressu sed affectu ducim᷑. Sye¬
ciem ergo suam uisitat. quisqͥs ad cum quẽ sibi
similem ꝑ naturã conspicit. se passib amoris
tendit: ut in altero sua cõsiderans: ex se ipso
colligat. qualit̃ infirmanti alteri cõdescendat.
Speciẽ suam uisitat: qui ut in se alterũ refi-¬

Expanded text:
Deo, vel carnem menti subjugamus, tabernaculum justi Deo, vel carnem menti subjugamus, tabernaculum justi habere pacem dicitur, quia videlicet ejus corpus, quod mente inhabitat, a perversis desideriorum motibus sub justitiae dispositione refrenatur. Sed quid prodest per continentiam carnem restringere, si mens se per compassionem nesciat in proximi amore dilatare? Nulla namque est castitas carnis quam non commendat suavitas mentis. Unde post pacem tabernaculi bona . Species quippe hominis est alter homo. Recte enim species nostra dicitur proximus noster, quia in illo cernimus quod ipsi sumus. Corporali enim visitatione ad proximum gressuum accessu imus, spirituali vero, non gressu, sed affectu ducimur. Speciem ergo suam visitat quisquis ad eum quem sibi similem per naturam conspicit passibus amoris tendit, ut, in altero sua considerans, ex seipso colligat qualiter infirmanti alteri condescendat. Speciem suam visitat qui ut in se alterum refi
Abbreviated transcription (Latin):
suspiret. Considerare enim ex temptatione ͥcꝙq
compellit᷑ unde quo cecidit ⁊ qui postquã dei
pacem deseruit: rixam sibi contra se exurgri
semetipsum sentit. Et tunc uerius uidet: de
seciuira dei dilectione quid ꝑdidit: qui ad s̃e de-¬
lapsus suam in se contumeliã inuenit. P acem gͥ
nobis terre bestie faciunt.: quia motus carnis
dum nos temptando lacessiunt: ad amorem
quietis intimȩ impellunt. Bene autẽ subdit.
aliter inchoata. Inchoatã qͥppȩ ueritas discipilli
dederat. cum dicebat. Pacem relinquo uobis.
pacem ineam do uobis. Et plenã suneon de¬
siderauerat: cum exoraret dicens. Nũe dimit¬
te seruum tuum dñe: secundũ uerbũ tuũ
in pace. P ax enĩ nr̃a ex desiderio conditors
incheatur: et manifestata autẽ uisione ꝑficitur.
Plena qͥppe tunc erit. cũ mens nr̃a nec ignoran¬
tia cecatur: nec carnis suȩ impugnatione cõcutit᷑.
Sed qͥa eius exordia tangiuꝰ cum uel mentem

Expanded text:
suspiret. Considerare enim ex tentatione unusquisque suspiret. Considerare enim ex tentatione unusquisque compellitur, unde quo cecidit, qui postquam pacem Dei deseruit, rixam sibi contra se exsurgere ex semetipso sentit, et tunc verius videt de secura Dei dilectione quid perdidit, qui ad se dilapsus, suam in se contumeliam invenit. Pacem ergo nobis terrae bestiae faciunt, quia motus carnis, dum nos tentando lacessunt, ad amorem quietis intimae impellunt. Bene autem subdituraliter inchoata. Inchoatam quippe pacem Veritas discipulis dederat, cum dicebat: Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis , et plenam Simeon desideraverat, cum exoraret dicens: Nunc dimittis servum tuum, Domine, secundum verbum tuum in pace . Pax enim nostra ex desiderio conditoris inchoatur, ex manifesta autem visione perficitur. Plena quippe tunc erit, cum mens nostra nec ignorantia caecatur, nec carnis suae impugnatione concutitur. Sed quia ejus exordia tangimus, cum vel mentem