comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Item in exodo. ilon accipies munera q̃ excecant
&̃ prudentes. ⁊ subu̾tunt u̾ba iustorum. Item.
to ⁊ fc̃o diserto impensis cuiuidam diuitis qͥ pꝰea
ꝓre publica rogatus stetit in cã contͣ patronum
suum. ꝯtͣ .s. cliuitem illum: in qua obtinuit di¬
ues. uñ ⁊ oratorem illum in iusuocauit accusa
eum suꝑ ingratitudine. Qui cum accusaretur
bꝰ s ad om̃em nos obligant seruituteni: D accq
Etima simplex ẽ.: ⁊ licitorum munu̾m ꝓul
lacausa imminente acceptorum. Riculosa tu
qr in ea uencdimꝰ libertatem urãm. Sccła ẽpiꝰ

Expanded text:
ium; nec accipies munera quae excaecant etiam prudentes, et subvertunt verba justorum . Item to, et facto diserto impensis cujusdam divitis, qui postea pro republica rogatus loqui, stetit in causa contra patronum suum, contra divitem illum; in qua obtinuit dives. Unde et oratorem illum in jus vocavit, accusans eum super ingratitudine. Qui cum accusaretur, bus, si ad omnem nos obligant servitutem. Item: Prima simplex est, et licitorum munerum pro nulla causa injusta acceptorum, periculosa tamen, quia ea vendimus libertatem nostram, de qua supra
Abbreviated transcription (Latin):
fferendi hm̃s. Item. Riit sc̃ de t̾ra ⁊ rectus in hõibꝰ ñ
antur. uir frẽm suum uenatur ad mortem: malũ
mnanuum suarum dicunt bonum. Printep̾ postu¬
lat ⁊ iuidex in redclendo ẽ ⁊ magnus locutus ẽ ad de¬
sicłium anime sue. Item in deutõnomio. Nõ habe.¬

Expanded text:
. periit sanctus de terra et rectus in hominibus non antur, uir fratrem suum uenatur ad mortem. malum manuum suarum dicunt bonum: princeps postulat et iudex in reddendo est et magnus locutus est desiderium animae suae. XV. DE
Abbreviated transcription (Latin):
tis in moute samariẽ. Optimates capita ppłorũ.
transite in calanne descencdite in gech. ⁊ uidete. si la¬
solio iniquitatis : qui dormitis in lectis eburneis
tes ⁊ iitulum de melio armenti: qui canitis ad uo¬
cem psalterii. sicut dauid putauerunt sehr̃e uasa
cantici⁊ bibentes in phialis uinum. ⁊ optimoim¬
guento delibuti. ⁊ nichil ꝯpaciemiu suꝑ ꝯtricion̾ẽ

Expanded text:
tis in monte Samariae; optimates capita populorum. Transite in Chalane: descendite in Geth, et videte, si lasolio iniquitatis, qui dormitis in lectis eburneis, t uitulum de medio armenti: qui canitis ad uocem psalterii: sicut Dauid putauerunt se habere uasa cantici: bibentes in phialis uinum et optimo unguento delibuti: et nihil patiebantur super contritione
Abbreviated transcription (Latin):
tonsorem ⁊ mortuus ẽ. Item maximi tonsoreᷤ o¬
uium usq ad cͣrnem: inmo tonsoreᷤ t̾us ad sã¬
qui agrum ioab adse uenire recusantis h̃ntẽ
baiulos tonsure. scrutatores q ⁊ indagatores
cum de raptis nichil possint restituere. Uñ in¬
psalmo. Nonne cognoscent in futuro om̃s qͥ
oꝑantur iniquitatem multiplicem. Et qͥ st̾
qui deuorant plebem meam ⁊ cotidiana rapia
⁊ multiplici sicut escam panis .i. qui ministio
suoutuntur ꝓpt̾ capienda mun̾a ab hõrbꝰ. nõ
ad salutem hominumuł ad głiam cli. Item¬

Expanded text:
t, et fugit . Item: Maximi tonsores ovium usque ad carnes, imo tonsores usque ad sanqui agrum Joab, ad se venire recusantis, habentbajulos tonsurae scrutatoresque et indagatores cum tamen de raptis nihil possint restituere. I Nonne cognoscent, » in futuro, « omnes qui operantur iniquitatem, » multiplicem? Et qui sunt  devorant plebem meam, » quotidiana rapina et multiplici, « sicut escam panis, » id est, qui ministerio suo utuntur propter capienda munera ab hominibus, non ad salutem hominum, vel ad gloriam Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
perit clauid: nec ẽ misertus suꝑ ꝯtͥtion̾e ioseph
Qui ñ sunt pastores ouium. s tonsores excoria¬
tores depilatores. lupi ⁊ emunctores pecuniar̃ ⁊
lac ⁊ lanam in ouib q̃rentes: lucroinhiantes
pociꝰ qͣm saluti aĩarum intendentes. Legit᷑ eiũ¬
nilibro regum. qd̾ cum dauid audiss in deserto
nes ad eum dicentes. Qaiodcunq inuen̾it ma¬
hoc audiens dauid iratus ẽ ualde iuibeus seruossu¬
os atcingi glaclio. qͣi uindicaturꝰ in eum. Quod
autliens abiga il uxor nabal prudens ⁊ sapiens
multer: cum panibꝰ ⁊ uino ⁊ arietibꝰ coctis cccͣrit
cro ut suscipias bũdictionem hanc. qͣm ãtilla-¬

Expanded text:
tus super contritione Joseph. Hi non sunt pastores ovium, sed tonsores, excoriatores, depilatores, lupi et emunctores pecuniarum, lac et lanam in ovibus quaerentes, lucro inhiantes potius quam saluti animarum intendentes. Legitu quod « cum David audisset in deserto,nes ad eum dicentes: Quodcunque invenerit ma» Hoc audiens David, iratus est valde, jubetque servos suos accingi gladio, quasi vindicaturus in eum. Quod audiens Abigail uxor ejus prudens et sapiens, nescio viro cum panibus et vino et arietibus coctis occurrit o ut suscipias benedictionem hanc, quam attulit an
Abbreviated transcription (Latin):
nos. auro ꝑficitur quicqͥd captatur iniq. slemoq
sicut statera. que moclico obolo inclinat᷑ in aliã
partem: ⁊ ita in ista .sͨ. ⁊ iudex qui respicit inunꝰ
ter hoc inclinatus in alteram partem: ininꝰi
iuste examinat. Uñ salomon. Ponlus ⁊ stata̾
uidicia dm̃ sunt. Qui aũ ꝓpt̾ munus uł aliu̾
huiusmodi. inclinat iudicium iustum. siue¬

Expanded text:
nos. Auro perficitur, quidquid captatur inique, Nemoque sicut statera, quae modico oboli pondere inclinatur in aliam partem, et ita injusta est; sic et judex, qui respicit munus ter quod inclinatus in aliam partem, minus juste examinat. Unde Salomon: « Pondus et statera judicia Domini sunt . » Qui autem propter munus vel aliud hujusmodi declinat justum judicium, s
Abbreviated transcription (Latin):
dolos ⁊ curiositates ⁊ artem minuicam ⁊ hilł¬
onicam: uł cum nec habuncdi nec egeat. Unde
qͣm accipias. Si accipis ⁊ ñ eges: rapis. Sxxta ẽ de
illicite acquisitis mun̾a acciꝑe q̃ si impiaᷤ cãs
expendantur: puta ut ex illis ꝯstruantur gnͣ

Expanded text:
dolos, curiositates, et artem mimicam et histrionicam, vel cum abundet nec egeat. Unde quam accipis; 59 si accipias, et non eges, rapis. Sexta est de illicite acquisitis munera accipere, etsi in pias causas expendantur; puta, ut ex illis construantur gran
Abbreviated transcription (Latin):
homicitlium inunclauerunt. Obliti sunt legis dñi
sui: ⁊ego obluuscar eorum ⁊ filiorum corum. Glã
eorum in ignominiam commutabo. pec̾ca ppłi
mei comedent. Non dicit comedentes tm̃oblata ꝑ
pec̾cis. uł ea absorbentes ⁊ destruentes ꝑ or̃onem. doct᷑¬
nam ⁊ confessionem quod bouum ẽ. S iustificanteᷤ

Expanded text:
homicidium inundaverunt, oblita legis Domini Dei sui; et ego obliviscar eorum, et filiorum eorum: Gloriam eorum in ignominiam commutabo. Peccata populi mei comederent, » non dico comedentes tantum oblata pro peccatis, vel ea absorbentes et destruentes per orationem, doctrinam et confessionem 64 quod bonum
Abbreviated transcription (Latin):
cutus ẽrex aduirum tłi. ueni mecum clomum ut
prandeas: ⁊ clabo tͥ mimera. Respondit uir clĩrogi
Si dedis mͥ mecliam partem domustue ñ ueniã
tecum nec comeclam panem nͨ bibam aꝙͣ ĩ loco isto
Et i actibꝰ apłoꝵ. uossectis a pͥma die qͣ ingressus
sum asiam. qͣlt̾ uobiscum ꝑ om̃e tempꝰ f̾uiꝰm .¬
uersatus: seruiens dño in humilitate ⁊ lacrimis
otexens sermonem moralissimum. ultimo aũ¬
annectit de officio p̃latorum: docens eoscau̾e aua¬
riciam exemplosui cum ait. Argentum ⁊ aurum

Expanded text:
cutus est rex ad virum Dei: Veni mecum domum ut prandeas, et dabo tibi munera. Respondit vir Dei regi: Si dederis mihi mediam partem domus tuae, non veniam tecum, nec comedam panem, neque bibam aquam in loco istocap. XX: « Vos scitis a prima die qua ingressus sum in Asiam, qualiter vobiscum per omne tempus fuerim conversatus, serviens Domino in humilitate et lacrymis. » Et texens sermonem moralissimum, ultimo annectit de officio praelatorum, docens eos cavere avaritiam exemplo sui, cum ait: « Argentum,
Abbreviated transcription (Latin):
uitib huius scł̃i p̃cipe ñ. sullime saꝑe. nec spe¬
rare in incerto diuiciarum que mͦ aduẽuĩt
modo recedlunt. Item a potentatib ⁊ digni¬
tatib uel habitis uel cupitis. ut in illis quis
suꝑbiat. oritur suꝑbia. uñ beata uͥgo. Depo¬
suit potentes de sede ⁊ ex altauit humiles. ⁊¬

Expanded text:
itibus hujus saeculi non sublime sapere, nec sperare in incerto divitiarum, » quae modo adveniunt, modo recedunt. Item, a potentatibus et dignitatibus, vel habitis, vel concupitis, ut in illis quis superbiat, oritur superbia. Unde beata Virgo: « Deposuit potentes de sede, » id est
Abbreviated transcription (Latin):
illud de ꝑegͥno anglico. cum sine comite suo¬
redeunti de partib iherosolimitanis. socio eiꝰ
diu̾tente ad scm̃ iacobum. impositum est ei
aque subiens ꝑiit: reu̾tente socio eius in angli¬
am. in breui post suspensionem eius. In dubiis
gͦ timenda est sententia potissime in causa san¬
guinis. uͥ non coniecturalit̾ uel peobabilit̾
tantum est procedendum: s limpidissimis.
et luce clariorib rationib iudicandum: ne
alit̾ uidicans reus sit mortis condempnati.
Apostolus ait. Heticum hominẽ post trinam
ãmonitionem deuita. Non ait. occide. Item
dauid. Increpa feras harundinis. ⁊ dissipa gen¬
tes. ne sit congregatio taurorum in uaccis po¬
pulorum. Recludendi gͥ sunt. non occidendi.

Expanded text:
illud de reillud de reredeunti de partibus Jerosolymitanis, socio ejus divertente ad S. Jacobum, impositum est a aquae subiens, periit; revertente socio ejus in Angliam in brevi post suspensionem ejus. In dubiis ergo tenenda est sententia, potissime in causa sanguinis, ubi non conjecturaliter vel probabiliter tantum est procedendum, sed limpidissimis et luce clarioribus rationibus judicandum, ne aliter judicans reus sit mortis condemnati.Apostolus: « Haereticum hominem post trinam admonitionem, devita . » Non ait, occide. Item David: « Increpa feras arundinis, et dissipa, ne sit congregatio taurorum in vaccis populorum . » Recludendi ergo sunt, non occidendi.
Abbreviated transcription (Latin):
creto concilii incarceratus est: non int̾fectꝰ.
non membro mutilatus. S ne alios corrũ¬
ꝑet. et si forte peniteret in carcere sansonis
eiusdem ciuitatis archiep̃i impositus: a quo
et tenui dieta alitus est donec obiret. Qui
etiam archiep̃e: iudicium ignis. in diocesi
sua exerceri omĩno peohibuit. Iudicium uͦ
aque sustinuit quo quomͦ: non concedens
tam̃ a licui sac̾doti suo bñdictionem aque
celebrare. nisi pͥus prestita cautione sac̾doti
benedicturo aqͣm a principib de non mu¬
tilando membro. et de sanguine non effun¬
et incertitudini ꝑegrini iudicii. multa
exempla probant. Ut illud de edituꝰ aurelia¬
nensi suspenso pro reliquiis eccł̃ie scĩ sansomᷤ
furtim sublatis. que alibi postea deprehen¬
sus. confessus est se sustulisse. Et illud
de recluso comprehenso. qui pro consimili furto
nimis audax. quia nicħ sibi conscius. tulit
ferrum candens et combustus est. Et etiam¬

Expanded text:
creto concilii incarceratus est, non interfectus, creto concilii incarceratus est, non interfectus, non membro mutilatus, sed ne alios corrumperet, et si forte poeniteret in carcere Samsonis ejusdem civitatis archiepiscopi positus, aqua et tenui diaeta altus est donec obiret. Qui etiam archiepiscopus judicium ignis in dioecesi sua exerceri omnino prohibuit; judicium vero aquae sustinuit quoquo modo, non concedens tamen alicui sacerdoti suo benedictionem aquae celebrare, nisi prius praestita cautione sacerdoti benedicturo aquam a principibus de non mutilando membro, et de sanguine non effunet incertitudini peregrini judicii multa exempla probant, ut illud de aedituo Aurelianensi suspenso pro reliquiis ecclesiae sancti Samsonis furtim sublatis. Quae alius, postea deprehensus, confessus est se sustulisse. Et illud de recluso Compendiensi, qui pro consimili furto nimis audax, quia nihil conscius, tulit ferrum candens et combustus est. Et
Abbreviated transcription (Latin):
fiant miracula. trade nobis similem alicui
predicatorum. et ꝑ eum fiant: et prore nimiᷤ
liberationes. Una occulta. que fit in ip̃os scõs.
qualit̾ liberati sunt machabei septem igne
consumpti. cum matre ip̃a eosdem hortante.
contra eas. Est et alia liberatio aꝑta. que fit
propt̾ tmmicos puniendos uel conu̾tendos.
qualit̾ tres pueri de igne etiam corꝑe libe¬
rati sunt: propt̾ quod nabuchodonosor con¬
uersus. dm̃ ip̃orum quem contempserat
predicauit. Item in p̾s. In deo faeiemus uir
bolum. Item ꝑegͥna udicia approbantes.
celebrantes. et subeuntes. uidentur se ꝑificare
iohanni. qui in feruentissimi olei dolium
missus. illesus et mente et corꝑe exiuit.
Similes etiam uideri uolunt beato mar¬
cum suꝑ manus faber massam ferri igni¬
tam pon̾et. eo prunas in thuribulo poni ro¬
statera ferri candentis. Item ut exemplis
engenio. quidam monachus conuictus.
et confessus heresim suam: de commum de¬

Expanded text:
fiant miracula, trade nobis similem alicui fiant miracula, trade nobis similem alicui praedictorum, 199 et per eum fiant, et pro re nimis liberationes: una occulta, quae fit propter ipsos sanctos, qualiter liberati sunt Machabaei septem igne consumpti cum matre ipsa eosdem hortante, contra eas . Est et alia aperta, quae fit propter inimicos puniendos, vel convertendos; qualiter tres pueri de igne, etiam corpore liberati sunt; propter quod ipse Nabuchodonosor conversus Deum ipsorum, quem contempserat, praedicavitbolum. Item: Forma celebrantes, vel subeuntes, videntur se parificare Joanni, « qui in ferventis olei dolium missus, illaesus, » et mente et corpore, « exivit. » Similes etiam videri volunt beato Marcum super manus ejus faber massam ferri ignitam poneret, et eo prunas in thuribulo poni rostatera ponderis ferri candentis. Item, ut exemplis 201 Eugenio, quidam Manichaeus convictus, et confessus haeresim suam de communi de
Abbreviated transcription (Latin):
urẽ: s adiutores sumus gaudii ur̃i. Cum
gͥ quis non posset cogi credere. quomͦ minus
credens comburitur: cum homo fidei eius nõ
possit dominari s Et dauid. Non egredieris
deus in urctutib nris. sicut olim in mira¬
culis antiquorum patrum. Ita quedam ap¬
probata quondam a domino. ⁊ ad tempus
indulta. ut iactum sortium in multitudine
de saul: in paucitate et duob de barnaba et
uiciniam sortilegiorum. et quia mala sunt
indignus p̃poneretur digno in regimine eiuz.
Maluit ergo eccłia electionem prelati cõmitti
humane rationi et discretioni quam sortiũ
ad consequentiam. et legem. ⁊ communionẽ.
legimus moysen transisse mare rubrũ sicco
uestigio: danielem de lacu leonum illesum
extractum. tres pueros de camino ignis
liberatos. Brictium in sui purgationem.
in birro suo prunas detulisse ardentes. Nũc
clamat auctoritas. non est tempus faciendi
miracula: s fidei et mandatorum potius
implendi et imitandi oꝑa. Uel si uis ut

Expanded text:
vestrae, sed adjutores sumus gaudii vestri. » Cum igitur non possit cogi quis credere, quomodo minus credens comburitur, cum homo ejusmodi fidei non possit dominari? Et David: « Non egredieris, Deus, in virtutibus nostris , » sicut olim in miraculis antiquorum patrum. Itprobata quondam a Domino, et ad tempus indulta, ut jactum sortium in multitudine de Saul , vel in paucitate et duobus, de Matthia et viciniam sortilegiorum, et quia mala sunt indignus praeponeretur digno in regimine ejus. Maluit ergo Ecclesia electionem praelati committi humanae rationi et discretioni quam sortium ad consequentiam, et in legem communem. Legimus Moysen transiisse mare Rubrum sicco vestigio ; Danielem de lacu leonum illaesum extractum ; tres pueros de camino ignis liberatos ; Brixium in sui purgationem in byrrho suo prunas detulisse ardentes ; Achaproclamat auctoritas, non tempus est faciendi miracula, sed fidei et mandatorum potius implendi et imitandi opera. Vel si vis ut
Abbreviated transcription (Latin):
ura est oratio quã in suo tempore scłi
non ueniunt cure. Longe quippe a deo est
animus. qui in oratione cogitationib scłi
regib bonuni. ummum in regibus
bonum est. iusticiam colere. ac sua cuiq ui
testatis est fieri. s quod equum est custodi

Expanded text:
ura est oratio, quam in suo tempore saeculi non interveniunt curae. Longe quippe a Deo est animus, qui in oratione cogitationibus saeculi edictionem. Summum in regibus bonum est iusticiam colere, dei aecclesias itestatis est fieri, sed quod equum est custodi
Abbreviated transcription (Latin):
medico carnis amore. de morbis amme
nulla querela. egressam sequitur tarda
dunt. dõ. et ideo non protegentur ab eo. Qui
timent dñm: non erunt incredibiles uerbo
illius. Secretum meum: de gła et̾na. et in-
cretum meum de igne gehenne. et pena inter¬
minabili est mͥ: quod non aliis nisi paucis.
Unde. ue mͥ. quia alii hoc secretum fidei non
blasphemant. et uĩtas dei in eis non est.
plus enim peccant qui negant oꝑe. quam
corde uel ore. sicut plus peccatur oꝑe quam
cogitatione uel locutione. Nosse autem uel
scire te sensue est consumiatus. qnͣto mag̃¬

Expanded text:
medico carnis amore: De moribus anime medico carnis amore: De moribus anime nulla querela; Egressam sequitur tarda dunt Deo, et ideo non protegentur ab eo. Qui timent Dominum non erunt incredibiles verbo illius. » Itecretum meum, » de igne gehennae et poena interminabili, « mihi est, » quod non aliis nisi paucis. Unde: « Vae mihi, » quia alii hoc secretum fidei non blasphemant, et « veritas Dei in eis non est . » Plus enim peccant, qui negant opere, quam qui corde vel ore, sicut magis peccatur opere, quam cogitatione, vel locutione. « Nosse autem, vel scire te, sensus est consummatus . » Quanto mag
Abbreviated transcription (Latin):
Ullius uirtutis hodie tantus est
defectus: quantus et fidei. Unde
dixit enim in corde suo non requiret deus
ut puniat. Et in eodem. Dixit enim in
corde suo oblitus est deus. au̾tit faciem
suam ne uideat in finem. uũi. Cui econtra
respondit dominus. Existimasti ini que
quod ero tui similis. scilicet putando mͥ
placere mala. quem non credis ultorem: dũ
sꝑas tͥq promittis impunitatem. Non ẽ
ita. quia in futuro arguam te. qui huc usq
tacui te expectans ad penitentiam. et argu¬
endo statuam te contra faciem tuam.i.
ne corꝑis. quanta cura ad uocares medicos.
nunc cum laboras morbo anime. quare
non tanta sollicitudine curris ad confesso¬
res medicos anime : Cur fidem ad hibes
dictis medici. et non dictis xp̃i: Audi qͥa
mendaei sedulo. et inutilis credis xp̃o aũt̃
ueraci et utili non credis. qui tͥ minatur
si ei non obedieris. non tantum amissionẽ
głe: s flaminam ihiehenne. Et ille. Ha.
quam sollicito quisq labore accursat

Expanded text:
ullius virtutis hodie tantus est defectus, quantus fidei. Unde Dixit enim in corde suo, non requiret Deus, » ut puniat. Et in eodem: « Dixit enim in corde suo, oblitus est Deus: avertit faciem suam ne videat in finem. » Cui econtra respondet Dominus: « Existimas inique, quod ero tui similis , » putando mihi placere mala, quem non credis ultorem, dum speras, tibique promittis impunitatem? Non est ita. Quia 239 in futuro « arguam te, » qui hucusque tacui, te exspectans ad poenitentiam, et arguendo « statuam te contra faciem tuam, » id n OriNunc autem cum laboras morbo animae, cur non tanta sollicitudine curris ad confessorem, ad medicos animae? Cur fidem adhibes dictis medici, et non dictis Christi? Audi. Quia mendaci sedulo et inutili credis, Christo autem veraci et utili non credis; qui tibi minatur, si ei non obedieris non tantum amissionem gloriae, sed flammam gehennae. Et ille: Ha! quam solicito quisque labore Occursat
Abbreviated transcription (Latin):
mĩs sapientia. scientias ex opinione
consistit. Melior est enim ex scĩa
ueniens: qͣm ex opinione sententia. Nã
illa uera est. ista dubia. Nullus sapientiã
dei plene recipit. nisi qui se ab omĩ abstra¬
here cura actionum contendit. Unde scrip¬
tumest. Sapientiam scribe in tempore
otii. et qui mi noratur actu. ip̃e ꝑcipiet

Expanded text:
mnis sapientia ex scientia et opinatione consistit. Melior est autem ex scientia veniens quam ex opinatione sententia. Nam illa vera est, ista dubia. 9. Ad majoris Dei plene recipit, nisi qui se ab omni abstrahere actionum cura contendit. Unde et scriptum est: Sapientia scribae in tempore otii, et qui minoratur actu, ipse percipiet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quas regni celestis possessio ad quiritur. pͥma
est pudicicia. secunda mundi contemptus. t̾cia
ut fncilius subsequatur mundi contemptꝰ.
quia ab illis mundus contempni leuius pͭ.
qui matͥmonii nexib non tenentur. Mũdi
uero contemptus exposcitur. ut iusticia cõ¬
seruetur. quam difficile implere possunt.
qui secularium bonorum cupiditatib. et
mundanatum uoluptatum negotiis impli-¬

Expanded text:
r quas regni coelestis possessio introitur. Prima est pudicitia: secunda mundi contemptus: tertia ut facilius subsequatur mundi contemptus: quia ab illis mundus contemni levius potest, qui matrimonii nexibus non tenentur. Mundi vero contemptus exposcitur, ut justitia conservetur: quam difficile implere possunt, qui saecularium bonorum cupiditatibus, et mundanarum voluptatum negotiis impli
Abbreviated transcription (Latin):
tant. Iusticia nichil est aliud quam
non peccare. Non peccare autem. legis p̃cepta¬
seua seruare. Preceptorum uero obseruatio.
dupplici genẽ custoditur. ut nicħ eorum que
prohibentur facias. et que iubentur imple¬
In utrocp legis p̾uaricatio continetur. Qm̃
qui dieit recede a malo. ⁊ ip̃e dicit ⁊ fac bo¬
mun. Si a malo recesseris ⁊ non feceris
bonum. transgressor es legis. Parum est

Expanded text:
ari. Justitia ergo non est aliud quam non peccare. Non peccare autem, est legis praecepta servare. Praeceptorum autem observatio duplici genere custoditur: ut nihil eorum quae prohibentur facias, et cuncta quae jubentur implein utroque legis praevaricatio continetur: quoniam qui dixit: Recede a malo, ipse dixit, et fac bonum. Si a malo recesseris et non feceris bonum, transgressor es legis, quae non
Abbreviated transcription (Latin):
lum gratis soluit: ħ linguam uenalem facit. Au¬
gustinusdicit. sion deb⁊ id̾o uidex uendere iustum
iudicium. aut testis uerum testimonium quia
aduocatus uendit iustum patrocinium. ⁊ iuris¬
ꝑitus uerum osilium. Si uidex es: uidea sut habe¬
as unde uiuas. uendere enim iudicium etiam si
indigeas. cum iudicium inuuictum sit officio
iudicis ⁊ iusticie. symoniacum ẽ Si patronꝰ es. ⁊ sa¬
larium habes ab ecclia. eccłie stipencluis militas.
uel siũ inliges ũ licet tͥ uend̾e patrocinium. quod
gratis tunc est conferencham. Si eges: idignꝰ ẽ opariᷤ
mercede suoa. moderata tñ ñ suꝑtlua. hocdie hocge
nꝰ hominum maxime rep̃hendenlum ẽ: decupicli¬
tate ⁊ negligentia sua. Omissis enim artibꝰ lib̾alibꝰ
celestib q disciplinis. om̃s coclicem legunt ⁊ foreu¬
la querunt. ubiforis ⁊ in ext̾ioribꝰ appareant. sͥq
głam ⁊ lucrum menlicent. hos apłs de uilitate of¬
ticii redarguens: in pͥma epła ad corntios. ait. Scl̃a

Expanded text:
ipit, et nullum gratis solvit, sed linguam venalem facit, gustinus, dicens : Non debet judex ideo vendere justum judicium, aut testis verum testimonium, quia advocatus vendit justum patrocinium, et jurisperitus verum consilium. Si judex es, vide ut habeas unde vivas. Vendere enim judicium, etiamsi indigeas, cum judicium adjunctum sit officio judicis et justitiae, Simoniacum est. Si patronus es, et salarium habes ab ecclesia, ecclesiae stipendiis milites; vel si non eges, non licet tibi vendere patrocinium, quod gratis tunc est conferendum. Si eges, « dignus est operarius mercede sua , » moderata tamen, non superflua. Prosequor enus hominum maxime reprehendendum est, de cupiditate et negligentia sui. Omissis enim artibus liberalibus, coelestibusque disciplinis, omnes codicem legunt, et forensia quaerunt ut foris et in exterioribus appareant, sicque gloriam et lucrum mendicent. Hos Apostolus de vilitate officii redarguens, in prima Epistola ad Corinthios cap. VI, a
Abbreviated transcription (Latin):
Item sydonius. husunt qͣtument. ⁊̃ qͦs timent᷑. his
sunt qui soliti sunt uferre calumpnias: afferre
miuas: auferre sulas. Hii sunt qui causas moran¬
tur admissi: impediunt p̃t̾missi: fastiliunt am¬
moniti: obluriscuntur poteiati: dedignant᷑ locu¬
pletati. hu sunt qui emunt lites ⁊ uendunt int̾¬
cessessiones : uitlicanda dictant: dictata ouellũt¬
i atchunt litigaturos: ꝓtrahunt audiendos:
trahunt adluctos : retrahunt tͣnsigentes retͣctãt
tͣnsactiones. hii sunt qui inuident reuerentiam
cłicis ⁊ originem nobilibꝰ consessum pͥoribꝰ⁊ ꝯgͦssũ
qualibꝰ: cunctis uira: discreris pͥuilegia: scolas insti¬
tuentds: honorarium instituentibꝰ. honorem insti¬
titis. Hu sunt in exactionibꝰ arpie: ⁊ in collocittiõi¬
bꝰ tatue. in questionibꝰ bestie: ad intelligenthumsax¬
eiꝰ ad iudicandum lignei. ad succedentlum flamines
lad ignoscenlum ferrei: ad fallendum uulpes ⁊ adi¬
rascentlum tygres : ad seuiendum tauri. adosu¬

Expanded text:
Item Sidonius: Hi sunt qui timent etiam qui timentur; hi sunt, qui soliti sunt inferre calumnias, afferre minas, auferre substantias. Hi sunt, qui causas morantur admissi, impediunt praetermissi, fastidiunt admoniti, obliviscuntur potati, dedignantur locupletati. Hi sunt qui emunt lites, vendunt intercessiones judicanda dictant, dictata convellunt, attrahunt litigaturos, pertrahunt audiendos, trahunt addictos, retrahunt transigentes, retractant transactiones. Hi sunt qui invident reverentiam clericis, originem nobilibus, concessum prioribus, congressum aequalibus, cinctis jura, discinctis privilegia, scholas instituendis, honorarium instituentibus, honorem institutis. Hi sunt in exactionibus harpyiae, in collationibus statuae, in quaestionibus bestiae; ad intelligendum sapei, ad judicandum lignei, ad succendendum flammei, ad ignoscendum ferrei, ad fallendum vulpes, ad irascendum tigres, ad saeviendum tauri, ad consu
Abbreviated transcription (Latin):
rectum ⁊ iustum iudicamꝰ Quibꝰille. Nonẽ in qͣm¬
sitis mͥ pares: habetis me iuste udicare. Item ad¬
salucri.S qui untuitu dĩ. hoclie rarus inuenit᷑.
Ob qͣm causam si aduocaret. licite ⁊ m̾itorie poss
hoc facere. Uñ dñs. C ausa uidue intret ad te. Iob¬

Expanded text:
m et justum judicamus. Quibus ille: Non est, inqusitis mihi pares, habetis me juste judicare. Item: Adsa lucri, sed qui intuitu Dei hodie rarus invenitur; ob quam causam, si advocaret, licite et meritorie hoc posset facere. Unde Dominus: « Causa viduae intret ad te
Abbreviated transcription (Latin):
quadam senece. uisum ẽ cuidam quod uideret neron̾e
apird inferos balneantem. ministros q cura eum
aurum feruens infundere: dicentem q cum uider ⁊
corum aduocatorum. ad se uenientem: hue inquit
uenale genus hominum. o aduocati amici mei acce¬

Expanded text:
quadam Senecae: Visum est cuidam quod videret Neronem apud inferos balneantem, ministrosque circa eum aurum fervens infundere, dicentemque, cum videret chorum advocatorum ad se venientem: Huc, inquit, venale genus hominum. O advocati amici mei acce
Abbreviated transcription (Latin):
niunt᷑ sapientes: tͣpi q morte a uita discedentes. Qui¬
dam enin quia linguan uenalem habent: muti ⁊ e¬
lingues mortem autecesserunt. Cuidam ̃ moriẽti
uisa ẽ lingua celerius moueri: quasi diceret. Guit̾
de facili sicut harundo uento agitatur: peccaui iu
lingua. Cuidam uisum ẽ: inferius labium cicius mo¬
ueri labro cocotdrilli. Quidam aẽ cum offerrenur ei eu¬
chanstia in exfmis: ait. Intlicetur pͥus: utrũ sit rͨtũ

Expanded text:
insipientes, turpique morte decedentes. Quidam enim quia linguam venalem habuerunt, muti et elingues mortem antecesserunt. Cuidam etiam morienti visa est lingua celerius aura moveri, quasi diceret: Graviter et de facili, sicut arundo vento agitatur, peccavi in lingua. Cuidam visum est inferius labium moveri citius labio crocodili. Quidam etiam cum offerretur eucharistia in extremis, ait: Judice
Abbreviated transcription (Latin):
tio. Item phs. Ad uos transeo. quorum pro-¬
funda ⁊ in saciabilis est gula. ꝑnities et
tempestas baratrumq macelli: quioquid
quesierat uentri donarat auaro. Hinc ma¬
ria scrutatur hinc t̾ram: alia iugera hamis.
alia laquers: alia retium uariis generib
cum magno labore prosequitur. Nullis
animalib. nͥ ex fastidio pax est. Qnͣtulum ẽ
quod ex istis epuliis que ꝑ tot comparatis
manus. fesso uoluptatis ore libatis: quan¬
tulum ex ista fera ꝑiculose capta. dens exu
crudus ac nauseans gustat quantulum
ex tot conchiliis tam longe aduectis ꝑistũ
stomachum cõ in explicabilem labitur: In¬
felices esce quid intelligitis maiorem uos
famem hre quam uentrem: Item in deut̾o

Expanded text:
tio. Item philosophus : Ad vos transeo, quorum protio. Item philosophus : Ad vos transeo, quorum profunda et insatiabilis est gula. Pernicies, et tempestas barathrumque macelli, Quidquid quaesierat ventri donarat avaro. Hinc maria scrutatur, hinc terram; alia hamis, alia laqueis, alia retium variis generibus, cum magno labore prosequitur. Nullis animalibus, nisi ex fastidio, pax est. Quantulum est quod ex istis epulis, quae per tot comparatis manus, fesso voluptatibus ore libatis? quantulum ex ista fera periculose capta dominus crudus ac nauseans gustat? quantulum ex tot conchyliis tam longe advectis per istum stomachum inexplebilem labitur? Dico vos infelices esse, quod non intelligitis, majorem vos famem habere quam ventrem. Item Hiero
Abbreviated transcription (Latin):
satellites. quid. quale. q̃n. quantum. Qͥd.
consistit ⁊ attenditur in gene edulii. qͣnͣtũ.
in quantitate. quale in condimento cibi. uł
salsamenti. ⁊ etzam uilitate: q̃n in tẽporis
maturitate ⁊ frequentia. Uet̾ re. cuius¬
pͥnceps mane comedit. Exul ab octauia ma¬
rius bibis et fruitur diis. Hiis satelli¬
tibus ad maiorem irritationem gule ad¬
ditur p̃cium: quia mag̾ inhiant ea que
terui. Lasciuiq senes quib est insignis
edendi. Głã. corruptasq dapes uariasse de¬
corum. Qui uentrem inuitant p̃cio tra¬
duntq palato: Sideas iunonis aues. et
siqua loquendi onara colorantis uiridis
defertur ab indis. Et cum nullo p̃dictorum
irritetur pat̾familias: sepe tamen mense eiꝰ
eius. scilic⁊ ambitio. Unde pħs. Tauri pau¬
corum uigerum pascuis aluntur. Unica
silua plurib elephantis sufficit: homo uͦ
pascitur t̾ra ⁊ mari. Cur hoc s Nunquid
suꝑemus: Non. Non enum fames ue¬
uentris nobis magno consistit. s ambi¬

Expanded text:
satellites: Quid, quantum, quale, quando. Quid consistit et attenditur in genere edulii; quantum, in quantitate; quale, in condimento cibi, vel salsamenti vel etiam utilitate; quando in temporis maturitate et frequentia. Unde: pes mane comedunt . » Exsul ab octava Marius bibit, et fruitur diis Iratis His satellitibus ad majorem irritationem gulae additur pretium, quia magis illa juvant, quae tervi Lascivique senes, quibus est insignis edendi Gloria, corruptasque dapes variasse decorum. Qui ventrem invitant pretio, traduntque palato 299 Sidereas Junonis aves, et si qua loquendi Gnara coloratis viridis defertur ab Indis. Et cum nullo praedictorum irritetur paterfamilias, saepe tamen mensae ejuejus, scilicet ambitio. Unde philosophus : Tauri paucorum jugerum pascuis aluntur, unica silva pluribus elephantis sufficit, homo vero pascitur terra et mari. Cur hoc? Nunquid superemus? Minime. Non enim fames ventris nobis magno constat, sed ambi
Abbreviated transcription (Latin):
uit. inerassatus impinguatus dilatatus.
Derelinquit deum factorem suum. et reces¬
sit a deo salutari suo. ⁊ oblitus est domini
creatoris sui. In eodem. Cum comederis.
et saturatus fu̾is. caue diligent̾ ne obliuis¬
et mechati sunt ⁊ in domo meretrieis lu¬
xuriabantur. Equi amatores. ⁊ insaniente ᷤ¬
in feminas: ⁊ emissarii facti sunt. Unus¬
quisq ad uxorem proximi sui hinniebat.
Primo gͥ p̃mit corpus. hinc fremit mun¬
dus. deinde insidiabatur dib diabolus.
Eiciunt etiam hominem de domo mentis¬
sue tria. pͥma litigiosa uxor .i. carnis temp¬
tatio. hinc fumus .i. peccatum ignorantie:
deinde stillicidium .i. aliena ⁊ quecumq¬
furiam. Magne ⁊ sollicite uͥtutis est supare
quod sis nata in carnẽ. uiuere in carne. ⁊ nõ
scd̾m carnem. s supra carnem tecum pugna¬
re cotidie: aniniam e tuam mundam. impol¬
lutam. quasi centum oculis argi custodire:
inclusumq hostem suꝑare. Etiam poeta mo¬
res informans ait. Sine cerere ⁊ bacho fri¬

Expanded text:
assatus, impinguatus, dilatatus dereliquit Deum factorem suum, et recessit a Deo salutari 300 suo, et oblitus est Domini Creatoris sui. » Item in eodem : « Cum comederis et saturatus fueris, cave diligenter ne obliviset mechati sunt, et in domo meretricis luxuriabantur. Equi amatores in foeminas et emissarii facti sunt; unusquisque ad uxorem proximi sui hinniebat.Primo igitur premit corpus, hinc fremit mundus, deinde insidiatur diabolus. Ejiciunt etiam hominem de domo haec tria. Primo, litigiosa uxor , id est carnis tentatio; hinc fumus, peccatum ignorantiae; deinde stillicidium, aliena et quaecunquFuriam: Magnae et sollicitae virtutis est superare quod nata sis in carne, vivere in carne et non secundum carnem, sed supra carnem tecum pugnare quotidie, animamque tuam mundam et impollutam quasi centum oculis Argi custodire , inclusumque hostem superare. Etiam poeta mores informans, ait: Sine Cerere et Baccho fri
Abbreviated transcription (Latin):
Obrietatem ꝑunit castrimargia.
contra quam pestem: ut au̾tatur
a populo dei orans propħa ait. In chamo
⁊ freno.minore ⁊maiore constrietione ⁊
refrenatione maxillas eorum constrige:
partius dando eis uictualia. quia in ha¬
bundantia propt̾ gulam non approximant
ad te : s elongantur. Unde ⁊ apłs ad roma¬

Expanded text:
rimit gastrimargia. Propter quam pestem, ut avertatur a populo Dei orans Propheta, ait: « In camo et freno, » minore et majore constrictione et refrenatione, « maxillas eorum constringe, » parcius dando eis victualia; « qui, » in abundantia, propter gulam, « non approximant ad te , » sed elongantur. Unde et Apostolus ad Roma
Abbreviated transcription (Latin):
lauticia epulis ⁊ uasis domini. audiuit
uocem t̾ribilem .i. mane. techel. phares.
quam secuta mors propͥa. ⁊ destructio domꝰ
eiucs. Holoferni ebrietate nimia sopito: ui¬
dith abscidit caput. Ebrietas hominem
obliuiosum sui ⁊ dei facit. infinita monst᷑
non designat. Ingumis ⁊ capitis que sit¬
distantia nescit. Diabolus gula primos
parentes temptauit dicens. Quacumq
die comederitis: eritis si eut dii. Deinde
dominum ih̃m dicens. Dic ut lapides isti
panes fiant. Gula. concupiscentia carnis.
⁊ libido uitia ad iuncta sunt. Castrimar¬

Expanded text:
epulis, et vasis Domini audivit hanc vocem terribilem: Mane, techel, phares , quam secuta est destructio domus ejus. Holopherne ebrietate nimia sopito, Judith abscidit caput . Ebrietas hominem sui, et Dei immemorem facit, infinita monstra non distantia nescit. Diabolus gula primos parentes tentavit: « Quacunque die comederitis, eritis sicut dii . » Deinde Dominum Jesum: « Dic ut lapides isti panes fiant . » Gula, concupiscentia carnis et libido, sunt vitia adjuncta. Sum
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. faciam membra meretrieis: Absit.
Uicina autem sunt: uent̾ ⁊ genitalia.
Et item. Qui xp̃i sunt. carnem suam
crucifixerunt cum uitiis. ⁊ concupiscen¬
tiis. stigmata domini iħu portantes in
corpore suo ꝑ abstinentiam. primo itaq
domandum est iumentum ⁊ infrenandum.
ut composito gradu uehat sp̃m scm̃. Unde
gregorius. Ure igne tribulationis
m̃do. De hinc ure cor nr̃m: igne sp̃e scĩ ⁊
ascensorem dominus proiciat in mare. Qui
autem seruum delicatum pauĩt: inueniaet eũ
contumacem. Potius doma corpus: ut habeas¬
feru seruum obedientem cum illo qui ait.
Castigo corpus meum. et in seruitutem redigo.¬

Expanded text:
Dei, faciam membrum meretricis? » Vicina enim sunt venter et genitalia. Et item: « Qui Christi sunt, carnem suam crucifixerunt cum vitiis et concupiscentiis, stigmata Domini Jesu portantes in corpore suo , » per abstinentiadomandum est jumentum et infrenandum, ut composito gradu vehat Spiritum sanctum. Unde Gregorius: Ure igne tribulationis mendo, dehinc ure cor nostrum igne Spiritus sancti et « asscensorem 298 Dominus projiciat in mare . » Qui « autem servum delicate paverit, inveniet eum contumacem . » Potius doma corpus tuum, ut habeas servum obedientem cum illo, qui ait: « Castigo corpus meum, et in servitutem redigo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenit. ꝑieiunia et or̃ones occulta mist̾iorũ
celestium reuelantur. diuiniq sacramenti
archana panduntur. Quamdui adam
abstinuit. mansit in paradiso. Manduca¬
uit et expulsus est. Ieninia: fortia tela sũt
adu̾sus temptam̃ta demoniorum. Cito enĩ
ꝑ abstinentiam uincuntur. Unde etiam
dominus et saluator nr̃ eorum ineureus
incursus ieuiniis et or̃onib p̃monet su¬
ꝑare dicens. Hoc genus non eitietur. nisi
tuo mentem reficere. quam uentrem morti

Expanded text:
er jejunia et orationes occulta mysteriorum coelestium revelantur, divinique sacramenti arcana panduntur. Quandiu Adam abstinuit, mansit in paradiso: manducavit, et expulsus est. Jejunia fortia tela sunt adversus tentamenta daemoniorum; cito enim per abstinentiam vincuntur. Unde etiam Dominus et Salvator noster eorum incursus jejuniis et orationibus praemonet superare dicens: Hoc genus non ejicitur, nisi tuo mentem reficere, quam ventrem mortif
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa que agis. Qualit̾ bonum in¬
spicias. qualit̾ ꝑagas scito. In omĩ actiõe.
tene discretionem. In nulla re indiscretus
appareas. Serua uniciies uirtuti. congru
diseretione feceris. uirtus est. Quicquidsine
discretione feceris uitium est. Uirtus enĩ
indiscreta. pro uitio computatur. Uirtus
sine discretione. uitii obtinet locum. Non¬

Expanded text:
omnia quae agis; qualiter bonum incipias, qualiter peragas, scito. In omni actione tene discretionem, in nulla re indiscretus appareas. Servi unicuique virtuti congrue discretione feceris, virtus est; quidquid sine discretione gesseris, vitium est. 80. Virtus enim indiscreta pro vitio deputatur, virtus sine discretione vitii obtinet locum;
Abbreviated transcription (Latin):
motus libidinis: ut calores eius dolore cor¬
poris compescẽt. Hinc heremita se in fluui¬
um proiecit. Alius ꝑ gestus et modum e¬
dendi se stultum simulauit: ut ueram ĩ¬
saniã. suꝑbie. ꝑ falsas insanias effugẽt:¬

Expanded text:
motus libidinis, ut calores ejus, dolore cormotus libidinis, ut calores ejus, dolore corporis, compesceret. Hinc Eremita se in fluvium projecit. Alius per gestus et modum edendi se stultum simulavit, ut veram insaniam superbiae per falsas insanias effuge
Abbreviated transcription (Latin):
cordis. Mollis animi est. ⁊ effeminati in
dicium: non posse asꝑam penitentiam subi¬
re propt̾ salutem anime. Si autẽ ut corpꝰ
redimas. ferrum patieris ⁊ ignes ut teip̃m
⁊ animam salues : non ne exꝑgesceris:
Quasi multomagis debes exꝑgisci: quia h
opus hic labor est. De hac scã uiolentia sibi
cum sonitu. Augustinus. Non uenit ad
summã pacem m̃tis: nisi qui magno stre¬
pitu ⁊ totis uirib collectis pugnauerit
cum uitiis. Hinc sẽs iheronimus. Solue
funiculum consuetudinis ⁊ peccati quo
ligatus es. Si non potes soluere. rumpe.
Quod si nec rumꝑe: incide. Et iterũ. Ei ce
que lacerant cor tuum. que si non possunt
auelli. etiam ip̃m cor cum eis auellendum
est. Hinc ille pat̾familias quem ñ uicerũt
tormenta. cum eum cepisset mulier mollire.
linguam propͥam momordit ⁊ sanguino¬
lentam in os mẽtricis expuit: ut dolorem
dolore temꝑaret. Hinc sc̃s benedictus pro-¬
iecit se in uepres ⁊ spinas. sentiens  pͥmos

Expanded text:
d mollis animi et effeminati est indicium non posse aspera poenitentiae subire propter salutem animae. Si autem: Ut corpus redimas ferrum patieris et ignes. ut te ipsum et animam serves, nonne expergisceris? contra multo magis debes expergisci, quia Hoc opus, hic labor est. De hac sancta violentia sibi ria eorum cum sonitu. » Augustinus: Non venit ad summam pacem mentis, nisi qui magno strepitu, et totis viribus collectis pugnaverit cum vitiis. Hinc sanctus Hieronymus ait: Solve funiculum consuetudinis et inviscati peccati, quo ligatus es. Si non potes solvere, rumpe; quod si nec rumpere, incide. Et item: Ejice quae lacerant cor tuum, quae si aliter non possunt avelli, etiam ipsum cor cum eis avellendum est. Hinc ille martyr, quem non vicerunt tormenta, cum eum coepisset mollire femina, linguam propriam momordit, et sanguinolentam in os meretricis exspuit, ut voluptatem dolore temperaret. Hinc S. Benedictus projecit se in vepres et spinas sentiens primos
Abbreviated transcription (Latin):
Ugustinus ait. penitentia est
quedam dolentis uindicta: pumi¬
ens in se semꝑ quod dolet admississe. Et
item. Continue dolendum est de peccato:
quod declarat ip̃a diffinitionis uirtus.
penitentie scł. Penitentia enim est penam
tenere. ut semꝑ puniat in se ulciscendo:
quod cominisit peccando. Ille penam te¬
dolet. Quid igitur restat nobis nͥ dolore
inuita : Ub̃i enĩ dolor: finitur. deficit
tur. Quod quomodo seruabitur. nͥ dolor
in penitentia custodiatur: Hinc semper
doleat. ⁊ de dolore gaudeat. ⁊ non satis. quod
doleat. s ex fide doleat. ⁊ non semꝑ se doluisse
doleat. Item in pͦs. Ego autẽ in flagella ꝑatꝰ
sum: ⁊ dolor meus in conspectu meo semꝑ¬

Expanded text:
ugustinus : Poenitentia est quaedam dolentis vindicta, puniens in se semper quod dolet admisisse. Et item : Continue dolendum est de peccato, quod declarat ipsa dictionis virtus. Poenitentia enim est poenam tenere, ut semper puniat, in se ulciscendo, quod commisit peccando. Ille poenam tedolet. Quid restat nobis nisi dolere in vita? Ubi enim dolor finitur, deficit tur. Quod quomodo servabitur nisi dolor in poenitentia continue custodiatur? Hinc semper doleat, et de dolore gaudeat; et non sit satis, quod doleat, sed ex fide doleat et non semper se doluisse doleat. Item in psalmo: « Ego autem in flagella paratus sum, et dolor meus in conspectu meo sem
Abbreviated transcription (Latin):
arsenii. Dauid etiam cum anmntiatũ
eẽt sibi peccatum suum. descendit de so¬
lio. sedens in cine̾ ⁊ eilicio. non iudieãs
uel aliquod opus regium exercens. donͦ
audiret a dño ꝑ nathan. transtulit dñs
a te peccatum tuum. Postea tam̃ a filio
suo propt̾ reliquias peccati. non dico
culpe s pene punitus est. ⁊ ꝑsecutionẽ
passus etiam a quodam sͥ improꝑante. T̃i¬
meas gͦ tͥ. Ad consilium iheronumi. dormiaᷤᷤ
in sacco: ut p̾teritas delicias aust̾itate uite
compenses. Niniuite ad p̃dicationem ione
sederunt in cinẽ ⁊ cilicio. a maximo usq
ad minimum. S ne differas penitentiã.
Sicut enim testatur augustinus. expͤtans
penitere usq ad mortem: raro uere penitet.
Tunc enim potius peccã dimittunt: qmͣ
ip̃e peccata. Exemplo tam̃ latronis: penĩa
si est uera. non est sera. Age gͦ penitentiam
dum uiuis condignam. ⁊ fructuosam.
quod erit si totius illecebrose uoluptatis.
blandim̃ta contempseris. si te uehem̃tius

Expanded text:
nis. David etiam, cum sibi annuntiatum esset peccatum suum, descendit de solio, sedens in cinere et cilicio, non judicans, vel aliquod opus regium exercens donec audiret a Domino per Nathan: « Transtulit a te Dominus peccatum tuum . » Postea tamen a filio suo propter reliquias peccati non dico culpae, sed poenae, punitus est, et persecutionem passus, etiam a quodam , sibi improperante . Timeas ergo tibi, et ad consilium Hieronymi dormias in sacco, ut praeteritas delicias austeritate vitae compenses. Ninivitae ad praedicationem Jonae sederunt in cinere et cilicio, a maximo usque ad minimum. Sed nec differas poenitentiam. 317 Sicut enim testatur Augustinus , Expectans poenitere usque ad diem mortis, raro vere poenitet. Tunc enim potius peccata eum dimittunt, quam ipse peccata. Exemplo etiam latronis, poenitentia si est vera, non est sera. Age ergo poenitentiam, dum vivis, condignam et fructuosam, quod erit, si totius illecebrosae voluptatis blandimenta contempseris, si te vehementius
Abbreviated transcription (Latin):
tudo. ut ad tenendum quod prudent̾ eligimꝰ.
insurgentib molestiis fortissime reluctem᷑.¬
S quero que erit differentia int̾ patientiã
et fortitudinem. Datientia consistit intole¬
rando adu̾sa. fortitudo in resistendo. et agñdo
contra mala. Hac uͥtute dauid in aduersis
innocentiam seruauit. eadem ꝑ sequenti sau¬
est nos confug̾e. cum adu̾sis tempta mur.
Adu̾sis enim usq ad uictoriam difficile re¬
sistitur. nͥ prudentie fortitudo copuletur.
hanc dominus comindans ait Estote for¬
tes in bello:¬

Expanded text:
tudo, ut ad tenendum quod prudenter eligimus, tudo, ut ad tenendum quod prudenter eligimus, insurgentibus molestiis fortissime reluctems. Quae igitur erit differentia inter patientiam et fortitudinem? Patientia consistit in tolerando adversa, fortitudo in resistendo et agendo contra mala. Hac virtute David in adversis innocentiam servavit, eadem persequenti se Sauest nos confugere, cum diversis teneamur. Adversis enim usque ad victoriam difficile resistitur, nisi prudentiae fortitudo copuletur. Hanc Deus commendans, ait: « Estote fortes in bello
Abbreviated transcription (Latin):
De fortitudine.
cimus plerosq uirtutem professos.
et qui ꝑ prudentiam eligenda eleg̾ant.
adu̾sitatem adu̾sitatum defecisse in cursu.
Uerbi grã. filii isrł prudent̾ elegerunt
exire de egypto. quia iuxta consilium dñi:¬
s in deserto sitis molestias impatienter
sustinuerunt. Qui etiam int̾ hostium ĩ¬
cursus. ⁊ int̾ inuirias iti n̾s ollas carni¬
um desiderauerunt. ad pepones pharaoĩs¬
et allia desid̾io reu̾tentes: cum post̾iorum
deberent obliuisci. et inant̾iora se extende̾.
Sic plures claustrales frangit adu̾sitas.
mis quibq prost̾nuntur. Quos dum
pauꝑtas urit. dum contemptus excͣciat
dum sublimes et splendidos aspiciunt.
quos aut electione fecerunt heredes. aut
lege. ad fastiditas reuolant diuitias adep¬
tamꝰ głam conqueruntur. suis inuident: et
quod magnum suscepte religionis est dispen¬
dium: dum ad modica suspirant que relui¬
querunt. quanta pro relietis expectent non
attendunt. Adhibenda est gͥ prudentie forti¬

Expanded text:
De fortitudine. Scimus autem plerosque virtutem professos, et qui per prudentiam eligendum elegerant, adversitatum defecisse incursu: verbi gratia, filii Israel prudenter elegerunt exire de Aegypto, quia juxta consilium Domi in deserto sitis molestias impatienter sustinuerunt . Qui etiam inter hostium incursus, inter injurias itineris ollas carnium desideraverunt, ad pepones et allia Aegypti revertentes , cum posteriorum deberent oblivisci, et in anteriora se extendere . Sic plerosque claustrales frangit adversitas,mis quibusque prosternuntur. Quos dum paupertas urit, dum contemptus excruciat, dum sublimes et splendidos aspiciunt, quos, aut electione fecerunt haeredes, aut lege, ad fastiditas revolant divitias, ademptam sibi gloriam conquaeruntur, suis invident: et quod magnum susceptae religionis est dispendium, dum ad modica suspirant, quae reliquerunt, quanta pro relictis exspectant, non tur. Adhibenda est igitur prudentiae forti
Abbreviated transcription (Latin):
angustinꝰ. Uirtus inquit nicħ aliud est.
qsm dilige̾ id quod diligendum est. id autẽ
manentem ciuitatem futuram inqͥrunt.
beatus quid currus quo thesbites hely¬
as nectus in celum mortem distulit non
euasit. hic autem beatior: quem quis qͥs¬
ascend̾it. mortem non gustabit in et̾num.
nͥ pͥus hunc ascend̾et propha non inueniret.
huius salutaris uehicłi pͥma rota etiã¬
dis. et a noxiis utilia seꝑamus. Prudentia aũ¬
omĩ uirtuti et bono oꝑi se admiscet. omnem
cͥcuit. mod̾atur. modificat. consũmat ⁊ ꝑficit.
hanc comm̃dans dominꝰ ait. Estote prudentes
liam suam. Et item. Prudentes uirgines
acceperunt oleum in uasis suis cum lam¬
padib. fatue autem non. quia impͣdentes.
ris. sale condies. in oblatione offerens sal.¬

Expanded text:
ait : Virtus, inquit, nihil aliud est quam diligere id quod diligendum est. Id autem manentem civitatem futuram inquirunt . Beatus quidas erectus in coelum , mortem distulit, non evasit; hic autem multo beatior quem qui ascenderit, mortem non gustabit in aeternum. nisi prius hunc ascenderet propheta, non veniret. Hujus tam salutaris vehiculi prima tibi pradis, et a noxiis utilia, separamus. Scire auomni virtuti et bono operi se admiscet; omnem circuit, moderatur, modificat, consummat et perficit. Hanc commendans Dominus, ait: « Estote prudentes liam suam . Prudentes virgines acceperunt oleum in vasis suis cum lampadibus ; » fatuae non, quia imprudentes. ris sale condies: in omni oblatione offeres sal
Abbreviated transcription (Latin):
ructus dignos est penitentie agere.
transacta flere peccata et eadem it̾ũ
non agere sicut scriptura ait. Non adici¬
es peccatum suꝑ peccatum. Lauamini dic̃
dominus ꝑysaiam propham. ⁊ mundi esto¬
te. Lauatur itaq ⁊ mundus est qui ⁊ p̃t̾ita
plangit. ⁊ iterum flenda non admittit.
quod gessit. nec deserit. ⁊ pꝰ lacͥmas ħ que
fleuerit repetit

Expanded text:
ructus est dignus poenitentiae, transacta flere peccata, et eadem iterum non agere, sicut Scriptura ait: Non adjicies peccatum super peccatum . Lavamini, dicit Dominus per Isaiam prophetam, et mundi estote . Lavatur itaque et mundus est, qui praeterita plangit, et iterum flenda non admittit quod gessit, nec deserit: et post lacrymas haec quae fleverat, repetit