comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aus fllius hourici ducis qui fuit genitꝰ
de henrico fratre pͥmi ottonis imꝑators
Hic heuricus dux conciliatꝭ sibi aunuis
quorpdã pͥncipũ regni ungitur in regem a
riciis imꝑator potenciores regn uiros
bella sibi ꝯcitare uolentes celerit denuicit
Reges genciliũ iii int̾iori g̾mania quio¬
rantꝭ qui giugnidi dicũtur tributari¬
os sibi faciti¬

Expanded text:
 filius Henrici ducis, qui fuit genitus de Henrico fratre primi Othonis imperatoris. Henricus igitur dux, conciliatis sibi animis quorumdam principum regni, ungitur in regem a ricus imperator potentiores regni viros, bella sibi concitare volentes, celeriter devincit, et reges gentilium in interiori Germania commorantes, qui Winidi dicuntur, tributarios sibi facit
Abbreviated transcription (Latin):
in loco ponũt. ꝙ nõ ociose fc̃m eẽcͣditur
Quia iste siluester nõ ꝑ hostiũ intrasse
credit᷑. quippe qui a quibusdã eciã in¬
gromãcie aiguit᷑. De morte quoq enꝰ
nõ tte trattat᷑ a diabolom. ꝓ.i ssꝰ dicit᷑ obispe
exelusus uidit᷑ Anuo dñ dex .xcuiᵒ.

Expanded text:
in loco ponunt; quod non otiose factum esse creditur. Quia enim is Silvester non per ostium intrasse dicitur;--quippe qui a quibusdam etiam nichromantiae arguitur; de morte quoque ejus non recte tractatur; a diabolo enim percussus dicitur obisse; e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝙͣuis hec ⁊ singl̃a ⁊ oĩa hugo ante cl̃icatꝰ
asfecutum tnrocinium cõsueuisset. tñ detõ¬
so capite ⁊ ordine suscepto tãꝙͣ ĩnuitatus
est. quoniã extũt in oĩb bonis sedulo sp̃c
eus contribulatus est

Expanded text:
quamvis haec et singula Hugo ante clericatus assecutum tirocinium consuevisset, tamen detonso capite, et ordine suscepto, tanquam immutatus est, quoniam ex tunc in omnibus bonis sedulo spiritus ejus contribulatus est
Abbreviated transcription (Latin):
son tamen silencio suppmerti esi
ꝙ dum Ronia exiret ꝑ ip̃m dñs
deus operari dignatus est. neq siquie
ult̾ius militẽ suũ bolebat absconditũ qui dc̃i
suũ Iam p̾dicabat ꝑ pu. assumptũ cłica¬
tum. Demoniacus quid̃ cante cathenatus
suoꝵ comitatus añ sc̃issimũ hugonem ad¬
ducitur. ⁊ pro eo instanter supplicatur.
Iut̾im se muiser ille lamabat. horrendeꝙ
clanabat. et si quid actigisset uiolenter
discer pebat. erat n. furor ĩmiensus substi¬
tit hugo scossimꝰ instructu sc̃i sp̃ns affla¬
tus nec petat carere misticordie progatĩa
In quo spẽ ꝑaclitus inuab̾at affluencia.
quẽ uidens demiõĩosus ꝯfestim tamꝙͣ ob¬
scupuit. et concitus in t̾ram corrint
qui aderant qui eum deducebant quatiuꝰ
bundicat qũ ⁊ psignare debebant. Ip̃e cuitẽ
intrepidus ad furiesum accessit: eiq lignũ
sautte coucis suꝑposuit. et in noĩs dig̃
pñi maligno increpatinus imꝑanit
quat̃o ĩnopius discede̾t neꝙ deiis illu

Expanded text:
Non tamen silentio supprimendum est uod, dum Roma exiret, per ipsum Dominus Deus operari dignatus est. Neque siquidem ulterius militem suum volebat absconditum, qui Deum suum jam praedicabat per publice assumptum clericatum. Daemoniacus quidam, caute catenatus suorum comitatus, ante sanctissimum Hugonem adducitur, et pro eo instanter supplicatur. Interim se miser ille dilaniabat, horrendumque clamabat; et si quid attigisset, violenter discerpebat; erat enim furor immensus. Substitit Hugo sanctissimus, instinctu sancti Spiritus afflatus: nec poterat carere misericordiae praerogativa, in quo Spiritus sancti vivebat affluentia. Quem videns daemoniosus, confestim tanquam obstupuit, et concitus in terram corruitqui aderant, qui eum deducebant, quatenus benedicant quoniam et praesignare debebant. Ipse autem intrepidus ad furiosum accessit, eique lignum sanctae crucis supposuit; et in nomine Domini spiritui maligno increpativus imperavit quatenus innoxius discederet, neque denuo illum
Abbreviated transcription (Latin):
eopulit. aprati sunt briu̾si. necq posti
ꝯfumatoer quoq muracłi furibundus
ibl si dompor effectus sauueri letus ꝯ
illo sco colegio proficistebat᷑. si in landes
der ꝯͥ aliis nrcolimus gratulabã. In redũ¬
do ste ille nũꝙͣ fuit ociosus nigia en orõ¬

Expanded text:
rati sunt universi, neque post confirmationem quoque miraculi, furibundus ille, sui compos effectus, sanus et laetus, cum illo sancto collegio proficiscebatur; et in laudes Dei cum aliis, incolumis gratulabatur. IX. In redeundo sanctus ille nunquam fuit otiosus
Abbreviated transcription (Latin):
qui ⁊ aaron Reo ꝑpaꝵ elephantẽ quẽ solũ
habebat barolo nusiti. Cuiꝰ elephantꝭ no¬
men erat Abulabat. ⁊ pret eũ iu̾a
multa Imꝑatore apud spoletũ exñte
renotus faccus est qui totã ꝯcusit yta¬
liã Quo motu teccũ basilice bti pauli
apłi magna ex ꝑte ꝯsuis trabibus
cecidit. en in quibusdã locis urbes et
montes corruerut u fodẽ anno
quedam loca c̾ca thenum in gniamas

Expanded text:
qui et Aaron, rex Persarum elephantem, quem solum habebat, Carolo misit, cujus elephantis nomen erat Abulabat; et praeter eum munera. Imperatore apud Spoletum existente, us factus est, qui totam concussit Italiam; quo motu tectum basilicae Beati Pauli apostoli magna ex parte cum suis trabibus decidit: et in quibusdam locis urbes et montes corruerunt. Eodem anno loca quaedam circa Rhenum in
Abbreviated transcription (Latin):
adeo partus in bibendo eiat. ut semper
ad cenã raro plus ꝙͣ ter bibe̾t Estate
post cibũ meridianũ pomoꝵ aliquid
nuiens, ac seiel bibens. depositis uesti¬
bus ⁊ calciamẽtis uelud noccu solitus
erat duab aut trib horis quiescere.
Noctib sic doruuebat ut sumpnium
quater. aut qͥnquies nõ solũ exper¬
giscendo ẜ in surgendo int̾rũperet

Expanded text:
adeo parcus in bibendo erat, ut super adeo parcus in bibendo erat, ut super coenam raro plus quam ter biberet. Aestate post cibum meridianum pomorum aliquid sumens, ac semel bibens, depositis vestibus et calciamentis, velut noctu solitus erat duabus aut tribus horis quiescere. Noctibus sic dormiebat, ut somnum quater aut quinquies non solum expergiscendo sed etiam surgendo interrumperet
Abbreviated transcription (Latin):
deuiq xpianam suma pretate semꝑ
excoluit. ⁊ eccłiam mane ⁊ ueꝑc
necnon ⁊ noccurius horis ⁊ sacrificii
tprẽ impigre frequentabat. Circa paupes
ire. uerũ in transmarinis regionib
in siriam. ⁊ egiptũ. ⁊ affricam. et Iho¬
solunus. ⁊ alexandrie. atq Cartagumy
petinias mltas mitt̾e̾ sattagebat. Ob
hoc eciã maxime transmarinoꝵ regũ
amicicias expetebat. ut sub eisde regi¬
bus xp̃ianis refrigeriũ aliꝙ ꝑueruiret¬
statura m̃uuente ⁊ apice capitis ro¬
tundo. naso paululũ mediocritatẽ
ext edente. oculis pulcris. Caicie
uen̾anda. facie leta. boce clara. uali
tantum fercũł prebebatur / preter assã
carnẽ quam uenatores uerubus infer-¬
re solebant qua ille libencius ꝙͣ ullo
alio cibo bescebatur. Inter cenam dũ
aut aliꝙ acreama aut lectorem audie¬
bat. le gebantur ei historie autiquorꝭ
res gesce deleccabatur eciã libris sancti
angusciui. p̾cipue q hiis qui de Ciitate
dei precitulati sunt.. uni uõ ⁊ oĩs potꝰ

Expanded text:
ianam summa pietate semper excoluit, et ecclesiam mane et vespere necnon et nocturnis horis et sacrificii tempore impigre frequentavit. Ib. c. 27. nire, verum etiam in transmarinis regionibus in Syriam et Aegiptum et Affricam et Hierosolimis et Alexandriae atque Kartagini peccunias multas mittere satagebat. Ob hoc etiam maxime transmarinorum regum amicitias expetebat, ut sub eis degentibus christianis refrigerium aliquod prstatura eminenti et apice capitis rotundo, naso paululum mediocritatem excedente, oculis pulchris, canitie veneranda, facie leta, voce clara, valittantum ferculis prebebatur, preter assam carnem, quam venatores veribus inferre solebant, qua ille libentius quam ullo alio cibo vescebatur. Inter coenandum aut aliquod acroama aut lectorem audiebat. Legebantur ei historiae et antiquorum res gestae; delectabatur et libris sancti Augustini, precipueque his qui de civitate Dei pretitulati sunt. Vini vero et omnis potus
Abbreviated transcription (Latin):
degentib. In eodem quoq pago uilla
que dicit᷑ teonis ꝯ oĩ integritate mã¬
tos uid .xxxiiii. In uilla uero que dicit᷑
caltem. eiusdem pagi mansos piii ꝯ
aua que uocatur amibligia . In pre¬
faeto qudq pago ini uilla goldeciatas nũ¬
tupata marios .uii. ñon ⁊ t̾cam ara¬
bilem. Qui isuꝑ statuendo sanctieꝰ
ouĩem decima tam de uillis in douiui¬
tatio ꝙͣ arbnsicis ex oĩ abbatia ad

Expanded text:
degentibus in eodem quoque pago uillam degentibus in eodem quoque pago uillam que dicitur Theonis cum omni integritate mansos uidelicet XXXIV in uilla uero que dicitur saltem eiusdem pagi mansos XIV cum silua que uocatur Ambligia in prefato quoque pago in uilla Goldeciatas nuncupata mansos VII necnon et terram arabilem. Quin insuper statuendo sancimus omnem decimam tam de uillis indominicatis quam de beneficiis ex omni abbatia ad
Abbreviated transcription (Latin):
nem ac ꝑ dilti nepotis nostri supplicẽ
postulacõem. Cen insuꝑ et pro anime
nr̃e ꝑpetua salute abbatiam sanccissime
dei genitricis marie nñon ac uenerã¬
de uirgĩs sc̃e Ragenfredis quã ex suis ꝓpriis
prediis ac ueruacłis ip̃am ꝙ uiuens cõ¬
scruxit sicã suꝑ scaldii fluim Rippam
in p̾diu ꝙ nũcupat᷑ dononiũ ad p̾stinũ
c̾tamius restitue̾ scatũ. Secreuimus
igit᷑ dei tuuoris causa nĩon ⁊ per de¬
precacõem Iam dc̃oꝵ. has res Reddere
⁊ cõfirmare ꝑ nr̃am magnificenciam
ad utilitatẽ frm soroꝵq mnibi deo nili¬
tanciũ. ut ꝑpecuałr possideant que
inferius sc̃pt̃a habentur. Reddiius
itaq q nr̃a õĩ confirmacõe fr̃ibus et
pororib memiorati cenobii. Ipm̃ bidel
dononiũ ꝯ oĩ integͣtate/ marisos sc. liii.
ꝯ molendĩs ⁊ cãpis ⁊ pratis ualde uber¬
riuis. Et pago hamogm̃se uillam
que dicitur halcim ꝯ õi sumiłr integ¬
⁊ pͣtis. Eciamq ꝯ om̃ib familiis imbi

Expanded text:
ilecti nepotis nostri supplicem postulationem quin insuper et pro anime nostre perpetua salute abbatiam sanctissime dei genitricis Marie necnon uenerande uirginis sancte Ragenfredis quam ex suis propriis prediis ac uernaculis ipsa uiuens construxit sitam super Scaldis fluuii ripam in predio quod nuncupatur Dononium ad pristinum certamus restituere statum. Decreuimus igitur dei timoris causa necnon et per deprecationem iam dictorum has res reddere et confirmare per nostram magnificentiam ad utilitatem fratrum sororum que inibi deo militantium ut perpetualiter possideant que inferius scripta habentur. Reddimus itaque cum nostra omni confirmatione fratribus et sororibus memorati cenobii ipsum uidelicet Dononium cum omni integritate mansis scilicet LIII cum molendinis et campis pratis ualde uberrimis et in pago Hainogiense uillam que dicitur Halcim cum omni similiter integet pratis etiam que cum omnibus familiis inibi
Abbreviated transcription (Latin):
Signũ Baroli glori¬
osissum Imꝑatorꝭ. sc̃i Roberti. St̃i Gerlonis
Sancci willelnii. Sti Rodulphi. eius nepo¬
tis. St̃ bñardi. Nucater notarius scͥpsi
parisiato palacio regali Amen.

Expanded text:
Signum Karoli gloriosissimi imperatoris. Signum Roberti. Signum Gerlonis. Signum Willelmi. Signum Radulphi eius nepotis. Signum Bernardi. Nucater notarius scripsi Parisiaco palatio regali. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
a ẜuitio lpaoꝵ iesilunt. Hernat filiꝰ
accile bellũ indixͣ. Cum qͦ ardaricus
hunoꝵ perempto hunos graiiter af¬
flixit. Sicq recepta lib̃tate gentis
sue. ⁊ t̾ris eoꝵ inuasis cet̾is gentib

Expanded text:
 Hellac filius Attilae bellum indixit. Cum quo Ardaricus Hunorum perempto, Hunos graviter afflixit; sicque recepta libertate gentis suae, et terris eorum invasis, caeteris gentibus
Abbreviated transcription (Latin):
.uiiiͦ. Egidius ꝯ francos oppͥmeret
gͣuiꝰ iusto ꝑpendens. widiomarus
firicos penite suꝑ eiecto hildito reuocat
enu. Clam misso diuisi aurei signo. eg¬
q et eiecto egidio ille restitue̾tur in
regno. basiua uxor basini regis churĩ¬
goꝵ relitto uiro suo ad hildericũ uenit
ꝙͣ ille uporẽ duxͣ. ⁊ ex ea ludouicum

Expanded text:
. Egidius cum Francos opprimeret gravius justo, perpendens Widiomarus, Francos penitere super ejecto Hilderico, revocat eum clam misso divisi aurei signo egitque, ut ejecto Egidio ille restitueretur in regno. Basina, uxor Basini regis Thuringorum, relicto viro suo, ad Hildericum venit; quam ille uxorem duxit, et ex ea Ludowicum
Abbreviated transcription (Latin):
rege fedus pepigit. et cheo dericum
accepit. Hernac filius accile hnuor
Rex ostrogotos .q. refugas dominacõis
sue bello repetens suꝑ walanerẽ
irruit. a quo uicti hum in ulenas
scichie ꝑtes fug̾e̾ ꝯpulsi sunt

Expanded text:
ricus 26. Hernac filius Attilae, Hunorum rex, Ostrogothos quasi refugas dominationis suae bello repetens, super Walamerem irruit; a quo victi Huni, in ultimas Scythiae partes fugere sunt
Abbreviated transcription (Latin):
rolus Rex leonem papã in sede romana
retolat ipse quoq rouiam proꝑat. causas
exaruiat. Reos legałr dampuat. Sicq
oñis Romanoꝵ motus sedat i Anno
dñi. decciͦ. Romani qui ab Imꝑatore constã¬
tinopolitano Iam diũ ammo destiuerant
Nunc accepta occasionis opportunitate. qͥa
młier execato imꝑatore cõstantino filio
suo eis iꝑabat uno oni assensu. karolo
regi imꝑatorias laudes acclamat. eñq
ꝑ manũ leonis ppe corouant. Cesarem

Expanded text:
rolus rex Leonem papam in sede Romana relocat; ipse quoque Romam properat, causas examinat, reos legaliter damnat, sicque omnes Romanorum motus sedat. Gerolus rex Leonem papam in sede Romana . 23. Romani, qui ab imperatore Constantinopolitano jamdiu animo desciverant, nunc accepta occasionis opportunitate, quia mulier excecato imperatore Constantino filio suo eis imperabat, uno omnium consensu Karolo regi imperatorias laudes acclamant, eumque per manum Leonis papae coronant, caesarem
Abbreviated transcription (Latin):
dilumo perre ultra fidem oun post
sbrequta est ꝑ ecladẽ inguinariã indici¬
bilis mortalitas honni que pͥmũ ꝑtus¬
sit pelagiũ papã. ¶ Gregorius ad pa¬
patũ electus. Interim dũ imꝑatorꝭ
assensus exptatur̃ Instituit ꝑ septi¬
formen letaniã placare irã dei et
in ꝓcedendo. octoguita hõĩb hac pla¬
ga ꝑcussis tãdem ira dei quienit.¬
eccie fecit ⁊ inscituit antiphonariũ
reglariter centoinzaunt ⁊ utilit̾ ꝯpi¬
ad missas decantari p᷑cepis. Itẽ alla.
ad missas extra qͥn quagesmã dici fecit¬
Item in canone hostie tria uerba fuꝑad¬
didit. diesq nr̃õs in tria pace disponas
atq ab et̾uia dampnacõe nos eripi sr
in electoꝵ tuoꝵ Iubeas grege mi̾ari.

Expanded text:
vio pene ultra fidem omnium, post subsecuta est per cladem inguinariam inedicibilis mortalitas hominum, quae primum percussit Pelagium papam. Gregorius ad papatum electus, interim dum imperatoris assensus expectatur, instituit per septiformen letaniam placare iram Dei: et in procedendo octoginta hominibus hac plaga percussis, tandem ira Dei quievit.aecclesiae fecit et instituit, antiphonarium regulariter centonizavit et utiliter compiad missas cantari precepit; Alleluia ad missas extra quinquagesimam dici fecit. In canone hostiae tria verba superaddidit: Diesque nostros in tua pace disponas, atque ab aeterna damnatione nos eripi et in electorum tuorum jubeas grege
Abbreviated transcription (Latin):
qͥnta sinodus unulsalis constãtino᷑.
celebrat᷑ in qua epistola que ibe dic̾i
errorꝭ plena repbatur. et theodorꝰ
ꝑsonã mediatorꝭ dei ⁊ hoim in duab
substanciis se parãs ad impietatis
ꝑfidiã cecidisse cõuincitur. ¶ Anno¬

Expanded text:
nta synodus universalis Constantinopolim celebratur: in qua epistola, quae Ibe dicitur, erroris plena reprobatur, et Theodorus personam mediatoris Dei et hominum in duabus substantiis separans, ad impietatis perfidiam cecidisse co
Abbreviated transcription (Latin):
dñi.d. .xliiͦ lotharius ⁊ childebtus
fres obsessa in hispaniis Cezar au¬
gusta ciuib deum orãtib et
c̾cumlata uiucentii m̃ris cuuica
accepta ab eis pro munere ipiũs
martiris scola redeunt acquisita
lrispane parte maxĩa .u Ccon¬

Expanded text:
it. Lotharius et Childebertus fratres, obsessa in Hispaniis Cesaraugusta, civibus Deum orantibus et circumlata Vincentii martiris tunica, accepta ab eis pro munere ipsius martiris stola, redeunt, adquisita Hispaniae parte maxima.
Abbreviated transcription (Latin):
Ita illus regnũ gothors ꝙ ut ait
Iordanis ꝑ annos c̾citer duo milia.
ostrogotꝭ. si in wisigote in hispania
regnantib incoluue Remansis.¬
S cheias. regnũ estrogotoꝵ uesu¬
scitare inisue regnauit solũ ãnis

Expanded text:
Ita illud regnum Gothorum, quod, ut ait Jordanis, per annos circiter 2400 Ostrogothis, sed in Wisigothis in Hispania regnantibus incolume remansit. Teias regnum Ostrogothorum resuscitare nisus, regnat annis
Abbreviated transcription (Latin):
regis filiũ decerent dapsiliter pͤparauit
Seͥpsit eciã imꝑator leoni pp̃e uen̾abili.
competebat filiũ imꝑators/. Erat si qui¬
dem ei carissimꝰ. ⁊ õĩ acceptõe dignus
Siꝙ eciã hugo a papa poscularet / mã¬
dabat Rex quats ei indifficulter nmuꝑtiret
dilig̾et ip̃m pr̃no affeccu ⁊ in oẽ bonũ cõ¬
firmar eum pro caritatꝭ affectu. ubi
quoꝙ Roma uentũ est ꝙͣ sigultuoras la¬
cruuas ñuolauerit. quanto merore se
in aurib dei ⁊ bc̃i petri affecer᷑. Ipre nouͣ
melius cui se totũ uouebat bone indolius
Iuuenculus putares Illũ carne pmor¬
tuũ cãta sedulitate deosculabatur solum.

Expanded text:
regis filium decerent dapsiliter praeparavit. regis filium decerent dapsiliter praeparavit. Scripsit etiam Leoni papae venerabili, competebat filium imperatoris. Erat siquidem ei charissimus et omni acceptioue dignus. Si quid etiam Hugo a papa postularet, mandabat rex quatenus ei indifficulter impertiret; diligeret ipsum paterno affectu, et in omne bonum confirmaret eum charitatis affectu. VIquoque Romam ventum est, quam singultuosas lacrymas immolaverit, quanto moerore se in auribus Dei et B. Petri affecerit, ipse novit melius, cui se totum vovebat, bonae indolis juvenculus. Putares illum carne praemortuum, tanta soliditate deosculabatur solum.
Abbreviated transcription (Latin):
ei suã confice̾tur uolũtatem alacri uul¬
tu susceptus est. et ꝯ clicis palatinis ali¬
quantulũ qu̾satus est. die quadã ad
nuissas clici sustiuebant imꝑatore. et
interĩ ut aspolet de quibudã diuinus ambi¬
gnam habuere confabulacõem. taindeniad¬
hugonẽ ꝑuentũ est. et responsum quesi¬
cum est. pendebant ab ore ẜmociuantis
et adiuirabant᷑ prudenciã exponẽtis.
Non uidebatur euĩ loqui ore hoĩs. s loque¬
batur tamꝙͣ plenus spũ dei placuit igͥ
oĩb nec defuit qui de filii prudencia pr̃i
nũciar. suꝑ que in inmensum ganisus
est. Excinc karolus magnus cepit
ip̃m habere cariorẽ. eiꝙ maiorẽ a suis
lateralib impendi decirebat honor̃e. Ex
tunc uocabat eñ ẜamiliarius ⁊ si grande
ꝙ eiuergebat audiebat eum accencius.
Dedis ei trunic imꝑator in duabus abba¬
ciis oĩa sua regalia. Resbacensẽ uidel locũ.
eciã ꝙ rouiam profiscisci disponebat.
quod statim ei concessit. ⁊ eneccões que

Expanded text:
ei confiteretur voluntatem. Alacri vultu susceptus est, et cum clericis palatinis aliquantulum conversatus est. Die quadam, ad missas clerici sustinebant imperatorem, et interim, ut assolet, de quibusdam divinis ambiguam habuere confabulationem. Dixilum perventum est, et ab illo responsum quaesitum est. Pendebant ab ore sermocinantis, et admirabantur prudentiam exponentis. Non videbatur enim loqui ore hominis, sed loquebatur tanquam plenus Spiritu Dei. Placuit igitur omnibus, nec defuit qui de filii prudentia patri nuntiaret, super quae in immensum gavisus est. Ex tunc Carolus Magnus coepit eum habere chariorem eique majorem a suis lateralibus impendi decernebat honorem. Ex tunc vocabat eum familiarius; et si grande quid emergebat, audiebat eum attentius. Dedit ei tunc imperator in duabus abbatiis omnia sua regalia, Resbacensem videlicet locuetiam quod Romam proficisci disponebat, quod statim ei concessit; et evectiones quae
Abbreviated transcription (Latin):
pectore sitibundo ultra humanũ ingeniũ
sibi rapiebat. et de paucis mlta cõitiebat
erubestebat enĩ non mediocriter si unꝙͣ ocio¬
sus iueniretur u mirabantur .n. ma¬
gistri mirabantur ⁊ om̃s. qm̃ net adiui¬
rari non pot̾ant ꝙ talis ⁊ tanca lr̃aꝵ
multus ⁊ freq̃ntissimꝰ ẜmo. Interĩ ad
annos qͥndennes hugo pubescebat et
prouehebatur. ⁊ citeronis uarronis ꝙ
libip decursis Iam in aliis cogitatoĩb¬
stabat iscius ꝯceptõis ꝑturitio. nolebat
amplius occupari garrulitatꝭ sophis¬
matib. ẜ de cet̾o uaccare delibabat dis
epoccupacoi̾b. Subintrauit autẽ eius
aminũ luiuscemodi eogitatõ. quat̃s ad
apłors lumina properaret ipoꝵ fulcien¬
dus patͥcimo. dignũ siquidem antuma¬
bat tantis doccorib pͥus suũ propalare
de sideriũ. quos pͥncipes nouerat apłoꝵ¬

Expanded text:
pectore sitibundo ultra humanum ingenium sibi rapiebat; et de paucis multa conjiciebat. Erubescebat enim non mediocriter, si unquam otiosus inveniretur. Mirabantur enim magistri, mirabantur omnes, quoniam nec admirari non poterant quid talis et tanta litterarum multus et frequentissimus sermo; interim ad annos quindenos Hugo pubescebat et provehebatur; et Ciceronis Varronisque libris decursis, jam in aliis cogitationibstabat istius conceptionis parturitio. Nolebat amplius occupari garrulitatis sophismatibus, sed de caetero vacare deliberabat divinis occupationibus. VI. Subintravit autem ejus animum hujusmodi cogitatio, quatenus ad apostolorum limina properaret, ipsorum fulciendus patrocinio; dignum siquidem autumabat tantis doctoribus prius suum propalare desiderium, quos principes noverat apo
Abbreviated transcription (Latin):
riseoꝵ comitis. quoꝵ filius fuit hugo
qui post regnauit in francia ubi ouũ
illa regis ꝓrapia tãto adinuitẽ ꝯgratus¬
coĩs iubilo esti efferta. ut in oũ dita cot
uiꝑ aliꝙͥ gaudiũ huic leticie potuerie

Expanded text:
risiorum comitis, quorum filius fuit Hugo, qui post regnavit in Francia. Ubi omnis illa regalis prosapia tanto adinvicem congratulationis jubilo est affecta, ut in omni vita eorum vix al
Abbreviated transcription (Latin):
Ragnierus ⁊ lamb̃tus filii Rayneri longi¬
colli paulatini resumptis uirib a francia
redeunt. ⁊ q garnero ⁊ Ramaldo qui comi¬
tatũ prĩs eoꝵ occupau̾ant bellũ apud
munito lochariugiã infestanti. Otcho¬

Expanded text:
Raginerus et Lantbertus, filii Ragineri Longicolli, paulatim resumptis viribus a Francia redeunt, et cum Guarnero et Rainaldo, qui comitatum patris eorum occupaverant, bello apud munito Lotharingiam infestant.
Abbreviated transcription (Latin):
comitatũ montenẜ. Castellum buxudis
obsidet. captũ diruit. Captos in eo exili¬
at. Nec tñ Raginerus a Rebellione de
neri longicolli, auxiliõ francoꝵ ⁊ maxiine
karoli postea ducis fulci latesẜunt bello
coites qui post garnerũ comitatũ mon¬
tensẽ nuaẜant. montẽ castrilocũ obsidẽt
multis ucriiq in conflictu fusis obridio
renota est. uictoria auceps datur taiuẽ

Expanded text:
Otto imperator castellum Buxudis obsidet, captum diruit, captos in eo exiliat. Nec tamen Raginerus a rebellione deineri Longicolli, auxilio Francorum et maxime Karoli postea ducis freti, lacessunt bello comites, qui post Guarnerum comitatum Montensem invaserant. Montem Castrilocum obsident. Multis utrimque in conflictu fusis, obsidio remota est. Victoria anceps; datur tamen
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ frisones p̾dicti hoc intellexissẽt nõ uoͣti
a nob de suo libero arbitrio ⁊ uolũtate
spõtanea ꝯ młtitudine copiosa frisonũ
Romane aꝑpinquari cepissent. mox
ab ext̾titu nõ se spantes in Romanos

Expanded text:
 Frisones predicti intellexissent, non vocati a nobis, de suo libero a arbitrio et voluntate spontanea cum multitudine copiosa Frisonum Romane appropinquare cepissent, mox ab exercitu nostro se separantes in Romanos,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ audatia dũ mͦ ut dc̃iũ est suit armati
pͣcellerent ⁊ ĩualerent qui scuctũ sue
milicre a dc̃o ptate reciꝑe debent. In qͦ
cororia imꝑialis in signũ lib̃tatis a nõb¬
ip̃is concesse deb ẽẽ depitta u Item sta¬
si fac̾e uoluerit. ut ꝑ hoc eciã baleat
oscender̃ lib̃tatem ip̃is ut dciũ est a nob̃
esse concessam. Si quis autem hanc li¬

Expanded text:
rmati, precellent et prevalebunt. Qui scutum sue militie a dicto potestate recipere debent, in quo corona imperialis in signum sue libertatis a nobis concesse debet esse depicta. Et stasi facere voluerint, ut per hoc etiam suam valeant ostendere libertatem ipsis, ut dictum est, a nobis esse collatam.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑte int̾feccis eofdem eiuĩcerunt. et per
nobiles comanos quos ceꝑunt nobis
Romam subiugauert̃. Nos ig̾ considã¬
ta eoꝵ ꝓbitate ⁊ audatia speͬ accendẽtes¬
gestatis benignitate ip̃is gr̃ani uolen¬
tes face̾ sp̃alem. De consilio fidelium
principum imꝑii eributrum a cerarp
angusco statutum. uidelicet uignit
libraꝵ auri quas nob et p᷑decesporibus
Ita ꝙ neq nos neq successores nr̃i illud
ab ip̃is uel eoꝵ heredibus de cet̾o requi¬
renius. neq aliquas exactiones in
ipos facienius. ⁊ p̾terea auctoritate

Expanded text:
parte interfectis eosdem evicerunt et per nobiles Romanos quos ceperant nobis Romam subiugaverunt. Nos itaque considerata eorum probitate et audacia, attendentesiestatis benignitate ipsis gratiam volentes facere specialem, de consilio nostrorum principum imperii tributum a Cesare Augusto eis statutum, videlicet XX libras auri, quas nobis et predecessoribus quod neque nos neque successores nostri illud ab ipsis vel eorum heredibus de cetero requiremus vel aliquas exactiones in ipsos faciemus. Et preterea auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
obemuisse. ꝙ si predicti frisones de
huius granamine xp̃is a prefatis
malefacientibus quer imoniã depo¬
sueriit tam ipse dominus papa
iam dc̃us ꝙͣ sui successores ip̃is sue
libtate p̾uilegio ꝑscriptos eosdem
excoicabims ⁊ denũciari facient
poterit nisi ꝑ mandatũ sũii põ¬
tificis sp̃ale. ⁊ ut laudabile factũ
nr̃m robur in ꝑpetuũ obtineat
furmtꝭ nec a nobis nec a suc¬
cespor ibus nrie sel a quoꝙͣ alio
dubium reuocari et ne etia
tali in ꝑpetuũ gandere possunt
pͥuilegio. pñtem paginam p ide
conscribi⁊ bulle nr̃e aurre muimine
weruardus dux bauwarie. lippoldus
dux meraneñ: henricus dux astrie.
Occo dux sueme. Couradus marogra¬
mis miaceneñ. herboldus langnus

Expanded text:
btinuisse, quod, si predicti Frisones de huiusmodi gravamine ipsis a prefatis malefactoribus illato querimoniam deposuerint, tam ipse dominus papa iam dictus quam sui successores ostenso ipsis sue libertatis privilegio presenti eosdem excommunicabunt et denunciari facient poterit nisi per mandatum summi pontificis speciale. Et ut hoc laudabile factum nostrum robur in perpetuum obtineat firmitatis nec a nobis nec a successoribus nostris seu a quoquam dubium revocari et ut etiamtali in perpetuum gaudere possint privilegio, presentem paginam exinde conscribi et bulle nostre auree a munimine Werinhardus dux Bawarie, Liuppoldus dux Moraviensis, Heinricus dux Austrie, Otto dux Suevie, Conradus marchio Misnensis; Herboldus lantgravius
Abbreviated transcription (Latin):
aucceritate Regis cosdem tanꝙͣ p̃scͥptos
et aduersarios impii ab om̃ib euita
ri s⁊ sig eisdem ad preliandum contͣ
diccos frisones asciteruit uel adiuto¬
rium prescit̾int. eaindem penam
⁊ offenscm imꝑii se nouerint int̾¬
risse. si auctoritate p̾missa statiumꝰ¬

Expanded text:
auctoritate regia eosdem tamquam proscriptos et adversarios imperii ab omnibus evitari et si qui a eisdem ad preliandum contra dictos Frisones astiterint vel adiutorium prestiterint, eandem penam et offensam imperii se noverint incurrisse. Et auctoritate premissa statu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in ñ uitam suam uellent expone
dicq Iam dicti frisones sine mois
dispendio ad eundem pͬlium contra
saponie manu armata ⁊ forti intrantes
catus ceꝑunt quos finib ꝯuepos nobis
uuictos tradiderunt. Qui de huius uit
toria nob̃ optenta mapie epultantes
cum ad nene Romani mandatis ur ĩs
obedire non curarent ⁊ qͥd Iura imꝑii¬

Expanded text:
 suam vitam vellent exponere. Sicque iam dicti Frisones sine mora et dispendio se ad iniendum prelium contra Saxonie in manu forti intrantes catus ceperunt; quos funibus connexis nobis vinctos tradiderunt, qui de huiusmodi victoria nobis obtenta maxime exultantes cum advene Romani mandatis nostris obedire contempnerent et quedam iura
Abbreviated transcription (Latin):
et septuris memorie ꝑhẽnari. Nos¬
fusionem obliuioĩs uitand uniu̾orum
noticie cuprinꝰ declarari . Qꝑcum lud¬
gerus dux saponie ducatũ suũ iure
frodali teneret ab imꝑio nec hoc cogno¬
scere curaret et tributum deducatur
contempnet et modis om̃ibus imperio
et nob contumacit̾ ꝑ suam suꝑbiam se¬
opponẽt et se in p̾iudiciũ ⁊ grauanien
nmpii pro rege gereret. et se regẽ sapor̃e
uocari precepisset. Nos tandem huiꝰ¬
illatam ab ip̃o sustiuere ⁊ dissiilare
nolentes inuocato frisonum orienta¬
lium et occidentalium auxilio quos
uiros strenuos agiles ⁊ qure audacie
quiburdam nobis referentibus e intel.
ponderunt en c̾tos ⁊ securos reddidert̃¬

Expanded text:
re memoria perhennari. Eapfusionem evitandam universorum noticie cupimus declarari, quod cum Liudingerus dux Saxonie ducatum suum iure feodali teneret ab imperio nec hoc recognoscere curaret et tributum de suo duccontempneret et modis omnibus se imperio et nobis contumaciter per suam superbiam opponeret et se in preiudicium et gravamen imperii pro rege gereret et se regem Saxonie vocari precepisset, nos tandem huiillatam diutius sustinere et dissimulare nolentes invocato Frisonum orientalium et occidentalium auxilio, quos viros strenuos, agiles et mire audacie sicut quibusdam nobis referentibus esse inteponderunt ac certos et securos nos reddider
Abbreviated transcription (Latin):
frãter eius reguat post eũ anuis .xuiii.
uillebrodus a ẜgio papa cleniens
agnominatus ⁊ ad p̾dacandum genti
frisonũ ep̃t ꝯsecratus. Ex dono pippini
pͥncipis sedẽ ep̃alem statuit in loco uulca-¬
buith dco qui nũc nultraiectum dicitur¬
a noie gentis uulcaꝵ ⁊ traiecto ꝯpositũ
quasi bultaꝵ opidũ. Nã traiectũ lingna

Expanded text:
frater ejus regnat post eum annis 16. Willibrordus a Sergio papa Clemens agnominatus, et ad predicandum genti Fresonum episcopus consecratus, ex dono Pipini principis sedem episcopalem statuit in loco Vultaburch dicto, qui nunc Vultrajectum a nomine gentis Vultarum et Trajecto compositum, quasi Vu
Abbreviated transcription (Latin):
tũ idulphi ducis louaine lobiense Ceno¬
biũ a pippino pͥncipe ad regendĩ Iuste¬
piz. Omodus aquilere ftã qͥntã uliuu̾¬
alẽ smnodũ a iustimano iꝑatore et
bigilio papa constãtiuopoli celebrata.
sustiꝑe diffidis . ꝙͣ ẜgius papa salubrit
redargius ⁊ ad concordiã reducitle¬
sebsimarꝰ qui et tiberius dicit᷑ leone
ab imꝑio pulso. eiq naso absciso in
custodia recruso iuꝑas ãĩus . uii
Sancta legga mat̾ pippini trãsit
pb̃i ⁊⁊ monachus clarens in angłia.
uite legendo tractando exponendo sarã

Expanded text:
tum Hildulfi ducis Lobiense coenobium a Pipino principe ad regendum suscipit. Synodus Aquileiae facta quintam universalem synodum a Justiniano imperatore et Vigilio papa Constantinopoli celebratam suscipere diffidit; quam Sergius papa salubriter redarguit et ad concordiam reducitbsimarus, qui et Tiberius, Leone ab imperio pulso eique naso absciso et in custodia retruso, imperat annis 7. Sancta Begga, mater Pipini, ter et monachus clarens in Anglia, vitae legendo, tractando et exponendo sanctam
Abbreviated transcription (Latin):
one ⁊ laudabil memorie dux no¬
bilis a dabaldus deuote xp̃i fa¬
mule Richtrud̃ maritus a pago austͣ¬
bentẽse ubi eciã multis locupletaba.
possessionibus enuidi wasconiã niniũ
triste suis Iter arripuit. St uicos ⁊ castel
prosequta est. quia scati missa dr̃

Expanded text:
onae et laudabilis memoriae Adalbaldus devotae Christi famulae Rictrudis maritus a pago Austrebatinse, ubi etiam pluribus locupletabatur possessionibus, eundi Wasconiam nimium triste suis iter arripit. Quem pros
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur Regnante. Dagobto
lo charii magni filio stellas
ꝙͣplures dei clemuentia in
eccĩe sue ordinauit firma¬
mento. que uicoꝵ tenebras
a ppłis fulgore fugabant
suo . Iulgebat sedes came¬
iacenẜ lumine sancti aub̾ti
pontificis ꝯgratulabat᷑ elnõ sc̃i amandi
meritis. Dobs metẽẜ sc̃i arnulphi fouebat᷑
patciniis uen̾abatur traietten. sedes ponͣ.
suũ Remaclũ. Nonioniẽs cathedra elec¬
tũ amplectabat᷑ eligiĩ. A grippina me-¬
tropol piũ colebat chumb̃tum. Sed er
pagus antiquus a fanomartis mar¬
ciisis. a moderius uͦ a flumo suo dc̃s
hamoensis Coronã gestabat uernãtẽ
quordã sc̃oꝵ m̾itis. Hic landelinꝰ a
sco martino Roͣne sedis archieps ordina¬
tus bourẽ dĩo colebat cͥspinũ. Ghillenꝰ
dei amore a prĩa exul uastissimam
inihabitabat he̾niũ. Mec luc̾na tãtoꝵ
uiroꝵ abscondita lacebat sub modio E
⁊ pͥncipes scłaria tũt modantes ardo¬
re fuiccenderat dĩo. Regis pͤscripti nãq

Expanded text:
gitur regnante Dagoberto Lotharii Magni filio, stellas quamplures Dei clementia in Ecclesiae suae ordinavit firmamento, quae vitiorum tenebras a populis fulgore fugabant suo. Fulgebat sedes Cameracensis lumine sancti Autberti pontificis, congratulabatur Elnon sancti Amandi meritis, urbs Mettensis sancti Arnulphi fovebatur patrociniis, venerabatur Trajectensium sedes pontificem suum Remaclum, Novionensis cathedra electum amplectebatur Eligium, Agrippina metropolis pium colebat Cunibertum; sed et pagus antiquitus a fano Martis Martensis, a modernis vero a fluvio suo dictus Hainoensis, coronam gestabat vernantem quorumdam sanctorum meritis. Hic Landelinus a sancto Martino, Romanae sedis archiepiscopo ordinatus, vomere divino colebat Crispinium, Gislenus Dei amore a patria exsul vastissimum inhabitabat eremum: nec lucerna tantorum virorum abscondita latebat sub modio : sed et principes saecularia tunc moderantes ardore succenderat divino. Regis praescripti namque
Abbreviated transcription (Latin):
suã a milo fider xp̃i subairatã prediis
donau młtis: paniq gauisꝰ est pesse
scĩmonialib nõ pancie. Beggam bero
ansigiso marito biduatã cascã bidũ.
letatꝰ est ẜmasse sc̃imoniã. Cue emulator beniuolꝰ
pͥncepe extitit noblissimꝰ noĩe walb̃tꝰ sangius
gen̾ositate ⁊ Reꝵãplitudĩe int̾ galliaꝵ pͥncipes¬
nilla ugo nupsit noblissua Regii sagrinis no¬
bilitate ⁊ formosi sangiue specioͣ. inclita a pẽtib
b̃chilia uocitata. Cuiꝰ g̾mani fuert̃ landricus
⁊ gũdelandꝰ qͦs refert̃ anuales nr̃i uexiliferos
fuisse exc̾citꝰ. oruoꝵ opulenciã ⁊ noblitatẽ et¬
si taceat stilꝰ nr̃ ⁊ lingua affirniat uł p̃dia p̾dior

Expanded text:
pi subarrhatam, praediis donavit multis, ipsamque gavisus est praeesse sanctimonialibus non paucis. Beggam vero Ausigiso marito viduatam, castam viduitatis laetatus est servasse sanctimoniam. Cujus aemulator, benevolus princeps exstitit nobilissimus, nomine Walbertus, sanguinis generositate, et rerum amplitudine inter Gallianulla virgo nupsit nobilissima, regii sanguinis nobilitate, et formosi sanguinis speciositate inclyta, a parentibus Bertilia vocitata. Cujus germani fuerunt Landericus et Cundelandus, quos referunt annales nostri vexilliferos fuisse exercitus. Quorum opulentiam et nobilitatem, etsi taceat stylus noster et lingua, affirmant vel praedia, praedior
Abbreviated transcription (Latin):
dũ inꝙͣ uite ꝓpͥe bene excollent plãtaria fructũ
Referũt pciosũ dei ꝓpiciãte mnĩuificenͣ. Rascit᷑
qͥppe ill rora unãcissina et ut prea patebit scella
suspiria. Hec lauacro diͫ. ꝑfusa baptisiatꝭ
a maiorib appłata est waldetrudis. Emꝰbite
exẽplaria scͥctũ delibanimꝰ describe̾ qr pñtib¬

Expanded text:
ria, fructum referunt pretiosum, Dei propitiante munificentia. Nascitur quippe illis rosa vernantissima, et, ut postea patebit, stella suspiria. Haec lavacro divini perfusa baptismatis, a majoribus appellata est Waldetrudis. Cujus vitae exemplaria strictim deliberavimus describere, qui
Abbreviated transcription (Latin):
una pars. asya. alia europa. tertiauo
affrica. appellatur. quas tres partes
orbis ueteres nõ equaliter diuisu̾t
Nam asya. a meredie per orientem uso
as septenit̾onem perueuit. Suropa
uero a. septentrione usq ad occidentẽ.

Expanded text:
una pars Asia, altera Europa, tertia Africa nuncupatur. 2. Quas tres partes orbis veteres non aequaliter diviserunt; nam Asia a Meridie per Orientem usque ad Septentrionem pervenit. Europa vero a Septentrione usque ad Occidentem,
Abbreviated transcription (Latin):
.pu. dicit. Curopa incipit a fliine
tanay. destendens ad occasum. per
septentrionalem occeanũ usꝙ ad finem
hispanie. Cuius pars Orientalis et
meridiana a põto consurgens tota mari
magno quingitun. et in insulam gades¬

Expanded text:
rbis divisa, incipit a flumine Tanai, descendens ad Occasum per Septentrionalem oceanum usque ad fines Hispaniae, cujus pars Orientalis et Meridiana a Ponto consurgens, tota mari Magno conjungitur, et in insula Gad
Abbreviated transcription (Latin):
subito efforata et domestice begngaia
oblita. Relictis tectis libera rogabani
At dẽm non solũ alienoꝵ uerũ eam
epicio uel pernculo audentis siqua a
pnino urgeret. quãti mali surm̃ su
si hoc signũ fuerit. ꝙ tamẽ mali
fuit si eciã signũ non fuit

Expanded text:
subito efferata et domesticae lenitatis oblita, relictis tectis libera vagabantur, et omnem non solum aliorum, verum etiam sine exitio vel periculo audentis, si quis de proximo urgeret. Quanti mali signum fuit, si hoc signum fuit quod tantum malum fuit, si etiam signum non fuit
Abbreviated transcription (Latin):
suo sicut ditulos psalmoꝵ. et plura
que legnutr in penthatenco. sic qͦ s¬
ui̾smmile est quedã que suꝑflua intel¬
lepit ip̃m substraxisse et pborte
thapersis. et peciit ab eo licentiã mo
dit ergo ei rey licentiam redemidi.
et trabidit ei epistolam ad p̾napes
snos transflunũ. et ad custodes arche
tributo. et annonis absoluit. Redie
eciã esdre potestatẽ amonendi et
Consticuẽdi. Indices et presides trãs
flumiũ ẜ sapientiã suam. et pĩuen¬

Expanded text:
suo, sicut titulos psalmorum, et plura quae leguntur in Pentateucho. Sicque verisimile est quaedam, quae superflua intellexit, ipsum subtraxisse. Tradunt rtaxerxis, et petivit ab eo licentiam ascdit ergo ei rex licentiam redeundi, et tradidit ei epistolam ad principes suos trans flumen, et ad custodes arcae tributo et annonis absolvit. Dedit quoque Esdrae potestatem amovendi et constituendi judices, et praesides trans flumen, secundum sapientiam suam, et punien
Abbreviated transcription (Latin):
festa dies melior q reuercere semꝑ.L
popło reꝵ. digna potente coli. quẽ tan¬
rũ este deũ dicam te iane diforinis.
nã tibi pari miliũ grecia munẽ habet.
ede simue causam cur de celestibus unꝰ
Sequitur. Ille tenens baculũ destra cla¬
nem q sinistra. Edidit hos nobis orepͥo¬
re sonos. uis mea narrata causam nũc¬
disce figure. Iam tamẽ hanc aliqua tu
quoq parte uides. Dĩs habet geminas
hĩ atq hĩc iama frontes. ħe quib q
płm spectat ad illa larẽ. utq cedens
prinũ noster prope limiã tecti: danitor
egressus introitꝰ q uidet. Sit ego
prospicio cebestis Iamtor aule toas ꝑtes

Expanded text:
eta dies, meliorque revertere semper, a populo rerum digna potente coli. quem tamen esse deum te dicam, Iane biformis? nam tibi par nullum Graecia numen habet, ede simul causam, cur de caelestibus unus, erat. ille tenens baculum dextra clavemque sinistra edidit hos nobis ore priore sonos: disce figurae: iam tamen hanc aliqua tu quoque parte vides. omnis habet geminas, hinc atque hinc, ianua frontis, e quibus haec populum spectat, at illa larem; utque sedens primi vester prope limina tecti ianitor egressus introitusque videt, sic ego perspicio caelestis ianitor aulae Eoas partes
Abbreviated transcription (Latin):
Picta est autẽ trictiea. que mieadẽ in su
samiã que femonee dicta est a famo in¬
fuea unte fuit cognominata Cepma
cumana nonñe amaltea.que .ip. libros
artueut taiqͥuo pristł in ꝗuib erant de¬
treta Romana ꝯstripta ip̃a est ⁊ tumea.
ueuit Ioan carim̃s etasᷝ. chugnnis ab alto
secuboro nastitur orbo. Iam redit et
ungo redemit sacurina regna. Et no¬
na progenies celo demittitum alto ⁊ ch¬
ẜet sicta est cũ ama a cuutate cuiuis
que est in campamũ cuiꝰ sepulcrũ in
sicilia abut mau. Octaua ellespõta.
in agro troiano nata que stribit᷑ solonis.
et tyri fuitpe temporib. Roua frigia
que uaticinata est aucir̃e. Decimũ ty¬
purtma. nõĩe albuma. quaꝵ oĩa carima
e ffermitur. in quibus de deo et de xp̃o¬
et de gentis multa scripsisse maifestis¬
sime conprobantur: Celebrior autem
inten ceteras et nobilior erictiea ꝑibet᷑.¬

Expanded text:
 eadem insula Samia, quae Phemone dicta est, a Samo Insula, unde fuit, cognominata. Septima, Cumana, nomine Amalthaea, quae novem libros attulit Tarquinio Prisco, in quibus erant decreta Romana conscripta: ipsa est Cumaea. uenit iam carminis stas Magnus ab integro seclorum nascitur ordo. Iam redit et uirgo, redeunt saturnia regna. Iam noua progenies caelo dimittitur alto.  Dicta autem Cumana a civitate Cumas, quae est in Campania, cuius sepulchrum in Sicilia adhuc manet. Octava Hellespontia in agro Troiano nata, quae scribitur Solonis et Cyri fuisse temporibus; nona Phrygia, quae vaticinata est Ancyrae, decima Tiburtina, nomine Albunea. Quarum omnium carmina efferuntur, in quibus de Deo et de Christo et gentibus multa scripsisse manifestissime conprobantur. Celebrior autem inter ceteras ac nobilior Erythrae
Abbreviated transcription (Latin):
Aue dun regnaret chirtanũ pͥmogenitu
pontificẽ declauit eum futurꝭ rege indicãs
ꝙ modestus erat. nĩorem uero aristo bolũ
eo ꝙ feruentis aĩmi uideretum prinatum
uiuere coenit ¶ Cod tp̃e orta est in Iude̾a
Indeoꝵ aut exilio dampnaret ã int̾ficẽt.
Demq ayogenẽ. qui alexandro fuerat¬
amiciss inꝰ occidit. alie ingenaꝵ siquidẽ
duos sibi ꝯflauerat epercitus. ut in
Iudeos tuciꝰ debaccaret. pr inde multi ad

Expanded text:
ae dum regnaret, Hircanum primogenitum pontificem declaravit, eum futurum regem indicans, quia modestus erat; minorem vero Aristobulum, eo quod ferventis animi videretur, privatim vivere coegit. Eo tempore orta est in Judaea  aut exsilio damnaret, aut interficeret. Denique Diogenem, qui Alexandro amicissimus fuerat, occidit. Alienigenarum quidem duos sibi conflaverat exercitus, ut in Judaeos tutius debaccharet. Proinde multi ad
Abbreviated transcription (Latin):
est Rex eoꝵ. et dõtumaces et insesiẽ¬
tes sibi grauiten affligebat ꝓ ginte
ferentes patres coro coerbum denle¬
punt ad Regem de prhro pastoro. quĩ
tũ aduocusset Rex et argueret un
ꝙ puenos plagarret. Ille mntnepitus
se nt Regem focisre. tespondut. Et
as miratus Rex. Et quedã sigua gene¬

Expanded text:
est rex eorum, et contumaces et inobedienest rex eorum, et contumaces et inobedientes sibi graviter affligebat. Quod graviter ferentes patres eorum, verbum detulerunt ad regem de filio pastoris. Quem cum advocasset rex, et argueret eum quod pueros plagasset, ille intrepidus se ut regem fecisse respondit. Et admiratus rex, et quaedam signa gene
Abbreviated transcription (Latin):
ep filia. Nam ast̾ages unicã habuit
filiã. Et uidrt in sompnis ꝙ de genia¬
libus filie orrebatur uitis. que totam
occupabat a syam. Et accepit a ꝯrecto¬
ribus se habiturũ nepotẽ ep filia quiꝰ
dñs erret asye. et ip̃m deiceret aregno
M tnnens dedit filiã suam mati ple¬
beio. ne filus ep ea nastẽtur nobłis et
potens. Pretea filiam p̾gnantẽ ciscuñt
Et natũ ep ea filiũ cidã participi ar¬
chanoꝵ trabidit occide ndũ. Qmi credes
pegnũ trausiturus ad filiã. filiũ sp̃ms
ueritus est occidere. Et uni de pastori¬
bus regis tradidit parmilũ epponen¬
dum in tremore. qui cũ epposuss eũ
et ad indicasset upori q̃ in dieb illis
peperert. Supplicauit ei mulien It
ei parnuilũ seferret alendũ. et ꝓpͥn¬
pro eo epponeret. Cum Rediget sustu
ad pueꝵ. Inne int̾ canẽ prebentem ei
ulem. Et a feris et ab auib deffenẽti᷑
Amuq tulisset eũ as uporem alusit
giandiculus a pueris ludentib factus

Expanded text:
a. Porro Astyages unicam habuit filiam, et vidit somnium, quod de genitalibus filiae oriebatur vitis, quae totam occupabat Asiam, et accepit a conjectoribus se habiturum nepotem ex filia, qui dominus esset Asiae, et ipsum dejiceret a regno. Quod timens dedit filiam suam uxorem militi plebeio, ne filius ex ea nasceretur nobilis et potens. Praeterea filiam praegnantem ascivit, et natum ex ea filium, cuidam participi arcanorum tradidit occidendum. Qui credens regnum transiturum ad filiam suam, filium ejus veritus est occidere, et uni de pastoribus regis tradidit parvulum exponendum in nemore. Qui cum exposuisset eum, et id indicasset uxori, quae in diebus illis pepererat, supplicavit ei mulier, ut parvulum deferret ei alendum, et ppro eo exponeret. Cumque redisset pastor ad puerum, invenit Canem praebentem ei ubera, et a feris et avibus defendentem. Cumque tulisset eum ad uxorem allusit grandiusculus, a pueris ludentibus factus
Abbreviated transcription (Latin):
pontificẽ achanasiũ per Iulianũ dyacsͫ
snũ misit. que Ille suscepta parcis ar-¬
bitris sub cauato sacrarii ꝑiete Alusa
ꝓphico spiritu profutura generrcõe poste̾
conseruauit. Omꝰ presagiu sus theodo¬
sio principe. per ther filum eiusdẽ uibis
episcopum ꝯpletũ est. Qui destructo
serapis templo. st̃i Ioħis ibidẽ confecra¬

Expanded text:
tunc Athanasium, per Julianum diaconum suum mittit. Quae ille, suscepta paucis arbitris, sub cavato sacrarii pariete inclusa, prophetico spiritu profutura generationi posterae conservavit; cujus praesagium sub Theodosio principe per Theophilum ejusdem urbis episcopum completur, qui, destructo Serapis sepulcro, sancti Joannis ibidem consecra
Abbreviated transcription (Latin):
Annens q onyas indignatiene selenti
orauit as do minũ pro de fmiiti et sur¬
repit. qui redieus ad regem ait. s
habuerit dñs meus aliquos qeꝵ sue
saiguinẽ. mitat eos in lurłm ut spel¬
ent templũ. Iuigꝰ. Eodtemꝑ sipi¬

Expanded text:
ensque Onias indignationem Seleuci orabat ad Dominum pro defuncto, et resurrexit . Qui rediens ad regem, ait: Si habuerit dominus meus aliquos, quorum sitiat sanguinem, mittat eos in Jerusalem, ut spolient templum. Incidentia. Eo temp
Abbreviated transcription (Latin):
Preterer fimolam origenis expotoem
de cunitis pelliceis ꝙͣto conatu ꝙͣtsꝙ
egerit aigumentꝭ. ut tunicas pel¬
liceas humana corꝑa cre deremus.
pelles anmaliũ et consuers tuicãs
pelliceas ade et eue. Mamfestũ est
Si ã propter unũ uerbum aut duo
que fidei contrariã sunt. m̃le here¬
ses abiecte sumt ab ecclesia ꝙ̃ mag
brigenes inter hereticos habebit in
qui tantas ꝑuersit̾ates contra fidẽ¬

Expanded text:
Praetereo frivolam ejus expositionem super tunicis pelliceis, quanto conatu, quantisque egerit argumentis, ut tunicas pelliceas humana esse corpora crederemus. pelles animalium, et consueret ex eis tunicas pelliceas Adam et Evae? Manifestum est im propter unum uerbum aut duo, quae contraria fidei sunt, multae hereses abiectae sunt ab ecclesia, quanto magis hic inter hereticos habebitur, qui tantas peruersitates et
Abbreviated transcription (Latin):
latos uoluerit legere et calciat is
pedib ad t̾ram promissiois pergere
necusi a serpentib mordeantm et
arcuato wlnere scorpii uerberetim
legat p̾ns hunc librũ et anteꝙͣ in¬
grediatim uiam que sibi cauenda sit

Expanded text:
os uoluerit legere libros et calciatis pedibus ad terram repromissionis pergere, necubi a serpentibus mordeatur et arcuato uulnere scorpionis uerberetur, legat prius hunc librum et, antequam ingrediatur uiam, quae sibi cauenda sint,
Abbreviated transcription (Latin):
cessaui. male sensit Origenes de filio
poñs de spiritu sco animaꝵ de celo
ruynã impie protulit ueram carnis
resirectionẽ negauit. post multa ã
secula unã de om̃ib fore restitutoem

Expanded text:
somno. Male sensit de dei filio, peius de spiritu sancto, animarum de celo ruinam impie protulit, veram carnis resurrectionem negavit, post multa secula unam de omnibus restitutionem
Abbreviated transcription (Latin):
caito magnifico patre et illĩati
a sc̃is apostolis precepta. ꝑ ouuctati
q sñ enm qui essent isti dno petrus
Et paulus. Ille uero ait. Non eos ue¬
re dici deos ẜ dei apostolos salnatoris
ni ex piccura discẽnins hos erre quos
pessais sami eos esse quos in sompno
uideram. Ad hͦ deatus siluester indi¬

Expanded text:
t magnifico patre et illuminatore a sanctis apostolis precepta isque sum eum, qui essent dii isti Petrus et Paulus . Ille vero non eos vere deos dictos ait, sed apostolos Salvatorisut ex pictura disceremus hos esse, quos fessus sum eos esse, quos in somno videram. Ad haec beatissimus id
Abbreviated transcription (Latin):
regno pulsas in agio suo uixit. fila
eius ylia admmendi partua gracia. uin
paston armenti ac aciã laurenciã uo¬
rem suam detulit. Que propren pul¬
critudinẽ. et Raepacicatẽ corporis ques¬
tuosi lupa a uicinis appellabatur don
de ad nostram usq memoriam meret¬
tũ cellule lupanariã dicinitus. pue¬
ri uero ꝯ aboleuissent collecta pastor
et latronũ manu interfecto apud
allam annilio auũ mumitorẽ in regͥ

Expanded text:
regno pulsus in agro suo vixit; filia eius adimendi partus gratia virgopastor armenti ad Accam Laurentiam uxorem suam detulit, quae ob pulchritudinem et rapacitatem corporis quaestuosi lupa a vicinis appellabatur; unde et ad nostram usque memoriam meretricum cellulae lupanaria dicuntur. pueri cum adolevissent, collecla pastorum et latronum manu interfecto apud Albam Amulio avum Numitorem in, regnum