comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enda sit et omne penitus stirpis assyriorum et chaldeȩ seminariũ dis per¬
dendũ tamen ut nontimeatis iuicinã captiuitatẽ. Iurat dñs ciuetiã ñ iuranti
credendũ ẽ quod suaestimatio ñ falat. et qđ mente c̃cepit ir ritũ ñ fiat: hoc
aũt humano loquitur ad fettu: qđ scilicet ñ fallatir quifalli non potest.
conterã inquid assyriũ int̾ramea et in montibus meis conculcabo eũ: unaenĩ
noc te centũ octoginta quinq milia exercitus assrrui angelouastante deleta
sunt. et auferetur abhis qui obsidebantur hicrosolimã iugũ eius et graue impe¬
rium qđ omnibus imminebat et pondus quo p̃mebantus. in ipsũ potius re¬
trudetur: Fugiente eñi assyriorũ rege interrã suãliber cũ populireliquus e¬
gressus ẽ e xechias hoc consiliũ qđ congrauit suꝑ omnẽ terrã ethaet est
manus extenta suꝑ uniuer sas gentes. dñs eni exercituũ decreuit Et quis

Expanded text:
enda sit, et omne penitus stirpis Assyriorum et Chaldaeae seminarium disperenda sit, et omne penitus stirpis Assyriorum et Chaldaeae seminarium disperdendum: tamen ut non timeatis vicinam captivitatem, jurat Dominus cui etiam non juranti credendum est quod sua aestimatio non fallatur, et quod mente conceperit, irritum non fiat. Hoc autem humano loquitur affectu, quod scilicet non fallatur qui falli non potest: Conteram, inquit, Assyrium in terra mea, et in montibus meis conculcabo eum. Una enim nocte centum octoginta quinque millia exercitus Assyriorum Angelo vastante deleta sunt . Et auferetur ab his qui obsidebantur in Jerusalem, jugum ejus, et grave imperium quod omnibus imminebat, et pondus quo premebantur, in ipsum potius retrudetur. Fugiente enim Assyriorum rege in terram suam, liber cum populi reliquiis egressus est Ezechias. Hoc consilium quod cogitavi super omnem terram, et haec emanus extenta super universas gentes; Dominus enim exercituum decrevit; et quis
Abbreviated transcription (Latin):
possessionẽ enci et paludes aquarũ et uere conpletũ eẽ qđ nunc
isaiȩ uocibuscanitur. scopaboeã inscopaterens exceptis enĩ muris coc¬
tibus qui propter bestias concludendas post annos pluri mos instaurantur
omne inmedio spaciũ solitudo ẽ: iurauit dñs exercitut ũdicens siñ utpu¬
taui itaerit et quomodo mentae tractaui sic eueniet ut c̃terã assyrium¬
inter ra mea et inmontibus meis conculcẽ eũ et auferatur ab eis iugum
Senis et onus illius abhumero eorũ tolletur: Reuertitur ad presentia
hoc ẽ ad sennacerib regẽ assyriorũ quisamariã iudeamq uastauit
et excepta hicrusalẽ deleuit ꝑ circuitũ omnia et longe post futuris uicina
consociat ut inminens auferatur metus. qui adicere poterant audientes nos
p̃sentẽ ꝑpetimur obsidionẽ iste multis post scculis uentura promit tit.
ẽ igitur ordo prophetiae quã quã post annos plurimos babrlon destru¬

Expanded text:
possessionem hericii, et paludes aquarum, et vere completum esse quod nunc possessionem hericii, et paludes aquarum, et vere completum esse quod nunc Isaiae vocibus canitur: Scopabo eam in scopa terens; exceptis enim muris coctilibus, qui propter bestias concludendas post 181 annos plurimos instaurantur, omne in medio spatium solitudo est. Juravit Dominus exercituum, dicens: Si non ut putain terra mea et in montibus meis conculcem eum. Et auferetur ab eis iugum eius, et onus illius ab humero eorum hoc est, ad Sennacherib regem Assyriorum, qui Samariam Judaeamque vastavit, et excepta Jerusalem, delevit per circuitum omnia; et longe post futuris vicilia consociat, ut imminens auferatur metus: quia dicere poterant audientes: Nos praesentem perpatimur obsidionem, iste multis post saeculis ventura promittit. Est igitur ordo prophetiae, quamquam post annos plurimos Babylon destru
Abbreviated transcription (Latin):
bo cã inscopaterens dic̃ dñs exercituũ: Babilonẽ fuisse potentissi
mã et in cãpestribus ꝑ quadrũ sitã ab angulo usq ad angulũ muri
sedetim milia tenuisse passuũ. idest simul ꝑcircuitũ sexaginta
quatuor: refert horo dotus et multi alii qui gretas historias conscrpp¬
serunt. arx. aũt. idest capitoliũ illius urbis est turris que edificata
post diluuiũ multitudine tria milia dicitur tenere passuũ paula¬
tim delato inangustias coartata ut pondus in mines facilius alatiorib
sustentetur. describunt ibitẽ plamar morea aureas statuas plateas
lapidibus auroq fulgentes. et multa aliaque pene uidebantur incre¬
dibilia: hoc totũ n ar rauimus ut ostenderemus quod adirã dĩ om̃is
potentia puluissit et fauillȩ et cineri conparetur. siliceret in troire
bas baras nationes et uiderẽ : ante ur bis extrema uestigia. uideremus

Expanded text:
bo eam in scopa terens, dicbo eam in scopa terens, dicmam, et in campestribus per quadrum sitam, ab angulo usque ad angulum muri, sedecim millia tenuisse passuum, id est, simul per circuitum sexaginta quatuor, refert Herodotus, et multi alii qui Graecas historias conscripserunt. Arx autem, id est, Capitolium illius urbis, est turris quae aedificata post diluvium, in altitudine quatuor millia dicitur tenere passuum, paulatim de lato in angustias coarctata, ut pondus imminens facilius a latioribus sustentetur. Describunt ibi templa marmorea, aureas statuas, plateas lapidibus auroque fulgentes, et multa alia quae pene videantur incredibilia. Hoc totum narravimus, ut ostenderemus quod ad iram Dei omnis potentia pulvis sit, et favillae et cineri comparetur. Si liceret introire barbaras nationes, et videre tantae urbis extrema vestigia, videremus
Abbreviated transcription (Latin):
nec hereditabunt t̃rã. neq mnplebunt faciẽ urbis ciuitatũ: om̃s historiȩ
consentiunt quod occiso balthasar. nepote nabuehorlonosor et succe¬
dente dario inregnũ chaldeorũ nullus denabuchodonosor de inceps
stirpe regnauerit. hoc ergo scriptura predicit qđ intantũ baby lon
ueniat uastitatẽ ut et iã desemine regio nullus remaneat. sed propt̃
inpieatẽ patris om̃is sobolis deleatur: proco aut̃ qđ nos inultima par¬
te sententiȩ transtulimus neq inplebunt faciem urbis ciuitatum :
In hebreo scriptũ ẽ prociuitatibus. saron. qđ noftrans ferre possumus
et aduer sarios. ut sit sensus: nullus ex semine tuo quicupiat reparare
tui que sensũ habeat. scire non ualeo: Et consurgã suꝑ eos dicit dñs. ex¬
ercituũ et ꝑdãbabilonis nomen et reliquias et germen et progeniem
dic̃ dñs. et ponã eã in possessionẽ ericii et in paludes aquarũ et scopa¬

Expanded text:
nec haereditabunt terram, neque implebunt facies orbis civitatum. Omnes historiae nec haereditabunt terram, neque implebunt facies orbis civitatum. Omnes historiae consentiunt, quod occiso Balthasar nepote Nabuchodonosor, et succedente Dario in regnum Chaldaeorum, 180 nullus de Nabuchodonosor deinceps stirpe regnarit. Hoc ergo Scriptura praedicit, quod in tantam Babylon veniet vastitatem, ut etiam de semine regio nullus remaneat, sed propter impietatem patris omnis soboles deleatur. Pro eo autem quod nos in ultima parte sententiae transtulimus, neque implebunt facies orbis civitatum, in Hebraeo scriptum est pro civitatibus, ARIM  , quod nos transferre possumus et adversarios; ut sit sensus: nullus ex semine tuo qui cupiat reparare tui, quem sensum habeat, scire non valeo. Et consurgam super eos, dicit Dominus exercituum: et perdam Babylonis nomen, et reliquias, et germen, et progeniem, dicit Dominus. Et ponam eam in possessionem hericii, et in paludes aquarum: et scopa
Abbreviated transcription (Latin):
qui a terrã meã ꝑdidisti et populũ meũ occidistiquid dicat nulla du¬
bitatio ẽ. terrã enĩ iudeã et populũ eius isrł nabuchodonosor inter¬
fecit et ꝑdidit. iuxta hebraicũ difficilis intellectus ẽ quomodo ter¬
rã suã per diderit et populũ suũ occiderit nisi forte hoc sensu acci¬
piendũ ẽ eos quos tibi ds̃ incorreptionẽ dederat tupenitus ꝑ didisti uel
aliter antiquũ assyriorũ regnũ te multũ suꝑbiente et eleuante con¬
tra dm̃ ceruicẽ tuã omnino destructũ ẽ. sicnimte egisses humiliter
et scisses mensurã tuã assyrius etbabilonius huc usq regnaret. siue
hoc modo tã crudelis fuisti. inextrancos ut etiã subietos tibi populos fu¬
ribundus oprimeres: Non uocabitur inȩternũ semen pessimorũ. pre¬
parate filios eius oc casioni ininiquitate patrũ suorũ non consur gent

Expanded text:
Quia terram meam perdidisti, et populum meum occidisti, quid dicant, nulla duQuia terram meam perdidisti, et populum meum occidisti, quid dicant, nulla dubitatio est. Terram enim Judaeam, et populum ejus Israel Nabuchodonosor interfecit et perdidit. Juxta Hebraicum difficilis intellectus est, quomodo terram suam perdiderit, et populum suum occiderit: nisi forte hoc sensu accipiendum est, eos, quos tibi Deus in correptionem dederat, tu penitus perdidisti. Vel aliter: antiquum Assyriorum regnum, te multum superbiente et elevante contra Deum cervicem tuam, omnino destructum est. Si enim te egisses humiliter, et scisses mensuram tuam, Assyrius et Babylonius hucusque regnaret. Sive hoc modo: tam crudelis fuisti in externos, ut etiam subjectos tibi populos furibundus opprimeres. Non vocabitur in aeternum semen pessimorum. Praeparate filios ejus occisioni in iniquitate patrum suorum: non consurgent,
Abbreviated transcription (Latin):
tusolus in sepultis iacebis: alii uero locũ iftũ sic int̾ p̃tantur om̃ animȩ
apud inferos aliquã requiem accipient tusolus in extremas tenebras
religaueris omniũ enĩ operieris sanguine et uniuersorũ cruorte p̃¬
met uel obuolutũ sanie mortuorũ. symmachus hunc locũ sic trans¬
tulit et iã cũ his quioc ciduntur in bello ñ mereberis habere c̃sortiũ
sepulturȩ Proeo aũt qđ nos diximus quasi stirps inutilis. et inhebreo
legimus cħa nẽ ser nẽ ta p̾ħa. aquila interp̃tatus est quasisa
nies polluta. nẽ ser̃. aũt propne uirgultũ appellatur qđ ad radices
arborũ nascitur et quasi in utile ab agricolis amputatur posumus idip¬
sum saniem tabũq intellegere simulq discimus qđ infernus subterra
sit dicente scriptura usq ad fundamenta laci: Tuenĩ terrã tiã. dis per¬
distitu populũ tuũ occidisti: Iuxta septuaginta inter pretes quidixerunt

Expanded text:
tu solus insepultus jacebis. Alii vero locum istum sic interpretantur: Omnes animae tu solus insepultus jacebis. Alii vero locum istum sic interpretantur: Omnes animae apud inferos aliquam requiem accipient, tu solus in extremas tenebras religaberis. Omnium enim operieris sanguine, et universorum te cruor premet velut obvolutum sanie mortuorum. Symmachus hunc locum sic transtulit: Etiam cum his qui occiduntur in bello, non mereberis habere consortium sepulturae. Pro eo autem quod nos diximus, quasi stirps inutilis, et in Hebraeo legitur: CHANESER NETHAB , Aquila interpretatus enies polluta. NESER   autem proprie virgultum appellatur, quod ad radices arborum nascitur, et quasi inutile ab agricolis amputatur: possumus id ipsum saniem tabemque intelligere. Simulque discimus quod infernus sub terra sit, dicente Scriptura: Usque ad fundamenta laci. Tu enim terram tuam disperdidisti, tu populum tuum occidisti. Juxta LXX Interpretes qui dixerunt:
Abbreviated transcription (Latin):
Srib eius et consiliũ enus p̃cipitabo et interrogabunt simul aera
sua. et diuinos suos. et phitones et hariolos. Cũ seditio orta fuerit
hi egypto siue babilonio serure cupientiũ et nolentiũ iugo eius
colla submittere siue aliis xp̃o credentibus. alis repugnantib
disrũpetur et scindetur sp̃s egypti noneadem cunctis uolentib
et omne consiliũ eorũ redigetur adnihili tunc ibunt ad simul¬
acra sua et diunos et ariolos ac uates magicisq edoctos artibus
Iterrogabunt cur ista acciderint. Et tradam egy prum in
manu dominorũ crudeliũ et rex fortis dominabitur eorum

Expanded text:
ribus ejus, et consilium ejus pribus ejus, et consilium ejus p. Cum seditio fuerit orta in Aegypto, sive Babylonio servire cupientibus, sive nolentibus jugo ejus colla submittere: sive aliis Christo credentibus, aliis repugnantibus, disrumpetur et scindetur spiritus Aegypti, non eadem cunctis volentibus, et omne consilium eorum redigetur ad nihilum. Tunc ibunt ad simulacra sua; et divinos, et hariolos, ac vates, magicisque edoctos artibus interrogabunt, cur ista acciderimanus dominorum crudelium, et rex fortis dominabitur eorum
Abbreviated transcription (Latin):
hie zechiel quoq pari prophetiae auctoritate consenti¬
ens et cessare inquit faciam multitudinem egypti
inmanu nabo chonosor regis babilonis et iterũ conforta¬
bo brachia regis babilonis. daboq gladiũ meũ inmanu ẽi
et confringã brachia pharaonis et scient quia ego dñscũ
dedero gladiũ meũ inmanu regis babilonis et extenderit eũ
suꝑ terrã egẏpti et disꝑdã egyptũ innationes siaũ ad tẽpo¬
ra referimus saluatoris illud de euangelio sumamus exẽ¬
plũ nolite putare qđ ueni patẽ mittere suꝑ t̾rã ñ ueni pace
mittere sedgladiũ ueni enĩ diuidere uirũ aduersũ ꝓximũ suũ
et filiã ẽtra matrẽ suã et nurũ contra socrũ suã et inimici
hominis domestici eius et rursum in alio loco. erunt diuisi
duo intres et tres induo pater contra filiũ. et mater contiae
filia et nirus contra socrũ. Et disrũpetur sp̃s egrptibiuisce¬

Expanded text:
. Ezechiel quoque pari prophetiae auctoritate consenti. Ezechiel quoque pari prophetiae auctoritate consentiens: Et cessare, inquit, faciam multitudinem Aegypti in manu Nabuchodonosor regis Babylonis. Et iterum: Confortabo brachia regis Babylonis, daboque gladium meum in manu ejus, et confringam brachia Pharaonis. Et scient quia ego Dominus, cum dedero gladium meum in manu regis Babylonis, et extenderit eum super terram Aegypti, et dispergam Aegyptum in nationes . Si autem ad tempora referimus Salvatoris, illud de Evangelio sumamus exemplum: Nolite putare quod veni pacem mittere super terram: non veni pacem mittere, sed gladium. Veni enim diet filiam contra matrem suam, et nurum contra socrum suam, et inimici hominis domestici ejus . Et rursum in alio loco: Erunt divisi duo in tres, et tres in duo: pater contra filium, et mater contra filiam, et nurus contra socrum . Et disrumpetur spiritus Aegypti in visce
Abbreviated transcription (Latin):
tũ siue quod anube leui portatus sit idest corpore uirgi¬
nali et ad ingressum eius omnes daemones contremuerint
tunc que. prima idolorum ruina fuerit presentiam d̃
ferre non sustinens: Et concurrere faciam aegyptios
aduersus aegyptios. etpugnabit uir contra fratrem suum
et uir contra amicum suum ciuitas aduersus ciuitatẽ. reg¬
num aduersus regnum. Ingresso aegẏptum dño et poten¬
tissimam gentẽ sui p̃sentia destruentẽ. erit prima uic¬
toria dissedere. aegyptios contra aegẏptios et aduersum
se rebelli odio dimicare quod temporib assyriorum. et
nabochodonosor regis babilonis factum esse. manifestũ
est aliis sedentibus et aliis repugnantib quod autem
haec debabilonia captiuitate predicat hieremias tes¬
tis est dicens. uitula elegans atq formons a. ȩgyptus
stimulator abaquilone ueniet ei et rursum. confusa
est filia aegypti et tradita in mani populi aquilonis

Expanded text:
tum: sive quod a nube levi portatus sit, id est, corpore Virgitum: sive quod a nube levi portatus sit, id est, corpore Virginali, et ad ingressum ejus omnes daemones contremuerint, tuncque prima idolorum ruina fuerit, praesentiam Domini ferre non sustinens. Et concurreaduersus Aegyptios; et pugnabit uir contra fratrem suum, et uir contra amicum suum, ciuitas aduersus ciuitatem, regnum adversus regnum. Ingresso Aegyptum Domino, et potentissimam gentem sui praesentia destruente, erit prima victoria dissidere Aegyptios contra Aegyptios, et adversum se rebelli odio dimicare: quod temporibus Assyriorum et Nabuchodonosor regis Babylonii factum esse, manifestum est, aliis sedentibus, et aliis repugnantibus. Quod autem haec de Babylonica captivitate praedicat, Jeremias testis est, dicens: Vitula elegans atque formosa Aegyptus, stimulator ab Aquilone veniet ei. Et rursum: Confusa est filia Aegypti, et tradita in manu populi Aquilonis
Abbreviated transcription (Latin):
ONUS AEGYPTI. ECCE DNS ASCENDIT SUPENNU¬
bem leuem et ingredietur aegyptũ et mouebuntur simu¬
acra aegypti a facie eius et cor aegypti tabescit inmedio
eius moris est scripturarũ obscuris manifesta sub nectere
et quod prius subenigmatibus dixerint. apertam uoce
ꝓferre unde et bip̃senti loco quia contra aegyptũ fuerat
comminatus.uae terrae obumbranti. aliis quae ẽ trans
flumina aet hyopiae. et cetera. quae propheticus sermo
contexuit nunc manisestiorẽ facit intellegentiã et ad
ipsa communis aegyptũ loquitur quod nequaquã per
angelos sed ipse dñs ueniat suꝑ nubem leuem idest ue¬
locẽ et ingrediatur aegyptum et omnia idola aegypti
contremescant tabescatq cor fortium. Et hieremiae uati
idolade memphis quidam totam hanc ꝓpheriã ad saluato¬
ris tempora referunt quando ingressus est suꝑ leuem
nubem idest corpus humanum quod ex uirgine ad sũp¬
serat nullo humane commixtionis semine praegaua¬

Expanded text:
onus Aegypti ecce Dominus ascendet super nuonus Aegypti ecce Dominus ascendet super nubem levem et ingredietur Aegyptum et movebuntur simulacra Aegypti a facie eius et cor Aegypti tabescet in medio eiuet quod prius sub aenigmatibus dixerint, aperta voce proferre. Unde et in praesenti loco, quia contra Aegyptum fuerat comminatus: Vae terrae obumbranti alis, quae est trans flumina Aethiopiae, et caetera quae propheticus sermo contexuit: nunc manifestiorem fecit intelligentiam, et ad ipsam comminans Aegyptum loquitur, quod nequaquam per Angelos, sed ipse Dominus veniat super nubem levem, id est, velocem, et ingrediatur 202 Aegyptum, et idola Aegypti contremiscant, tabescatque cor fortium, et Ezechielis  Alidola de Memphis . Quidam totam hanc prophetiam ad Salvatoris tempora referunt, quando ingressus est super nubem levem, id est, corpus humanum, quod ex Virgine assumpserat, nullo humanae commixtionis semine praegrava
Abbreviated transcription (Latin):
pore illo deferetur munus dño exercituũ apopulo diuulso
et dilacerato apopulo terribili postquẽ non fuit alius agen¬
te expectante. expectante et conculcata cuius diripuerunt
flumina terram eius ad locũ nominis dñi exercituũ montẽ
quaquã isrł inumbra illius uanitate confidet sed reuertetꝰ
addñm et sua munera deferret admontẽ sion idẽ intem¬
plũ eius illũ solum rogans cuius uerũ aeternũq p̃sidium
est hoc autẽ subzorobabel et hiesu et es ⁊ ra ac ne emia fac¬
tũ intellegimus. Exx ꝓeo quod nos diximus expectantem
expectantẽ et inhebraico scriptũ est sperantẽ sperantẽ econ¬
et obhanc causam dederunt occasionẽ eusebio et hoc degen¬
tibus magis quae nec spem habeant. nec testamentum
dĩ nec prophetas intellegendum putauerint quã de iudȩis
quod abipsis postea ecclesiae quae inspecula constituta ẽ
dona mittenda sint et offerenda uictimae spiritales:

Expanded text:
ppet dilacerato a populo terribili post quem non fuit alius a gente expectante expectante et conculcata cuius diripuerunt flumina terram eius ad locum nominis Domini exercituum montem quaquam Israel in umbrae illius vanitate confidet, sed revertetur ad Dominum, et sua munera deferet ad montem Sion, id est, in templum ejus, et illum solum rogans, cujus verum aeternumque praesidium est. Hoc autem sub Zorobabel et Jesu, et Ezra ac Neemia factum intelligimus. LXX, pro eo quod nos diximus: exspectantem, exspectantem, et in Hebraico scriptum est, sperantem, sperantem, econob hanc causam dederunt occasionem Eusebio, ut hoc de gentibus magis, quae nec spem habeant, nec Testamentum Dei, nec Prophetas, intelligendum putaverit, quam de Judaeis: quod ab ipsis postea Ecclesiae, quae in specula constituta est, dona mittenda sint, et offerendae victimae spirituales.
Abbreviated transcription (Latin):
et considerabo inquid quirerũ finis adueniat: Sicut meridi¬
ana lux clara ẽ et sicut nubes rorisin die messis Sicut intoto
die nihil ẽ clarius meridie quando sol demedio caelorutilat
et omnẽ orbe parit̃ in lustrat sicut inestu et calore torrente
quando nudus messor exquoquit̾ et operis magnitudine ane¬
litu ꝓbat gratissima ẽ roris tẽperies siarentes stipulas matu¬
tinus umor secabiles faciat ita meus sermo quẽ considerabo
in loco meo cunctis inme credentib gratus adueniet: Ante mes¬
semenĩ totus effloruit et inmatura ꝑfectio germinauit et p̃¬
entur etrelinquent̾ simul auib montiũ et bestisterrȩ et
aestate ꝑpetua erunt suꝑ eum uolucres et om̃ bestiȩ terre
suꝑ illum hiemabunt quia demeridie dixerat et nubem
roris inestate ac messe p̾miserat et abagricultura tras¬
lationẽ sũserat seruat eã inreliquiis describens egypti su¬
ꝑbiam et populi illius uastitatẽ. Et cadauera ꝑ uniuersam

Expanded text:
Et considerabo, inquit, qui rerum finis adveniat. Sicut meridiana lux clara est, et sicut nubes roris in die messis. Sicut in toto die nihil est clarius meridie, quando sol de medio coelo rutilat, et omnem orbem pariter illustrat, et sicut in aestu et calore torrente, quando nudus messor excoquitur, et operis magnitudinem anhelitus probat, gratissima est roris temperies, si arentes stipulas matutinus humor secabiles faciat: ita meus sermo, quem considerabo in loco meo, cunctis in me credentibus gratus adveniet. Ante messem enim totus effloruit et inmatura perfectio germinabit et prentur et relinquentur simul avibus montium et bestiis terrae et aestate perpetua erunt super eum volucres et omnes bestiae terrae super illum hiroris in aestate ac messe praemiserat, et ab agricultura translationem sumpserat, servat eam in reliquis, describens Aegypti superbiam, et populi illius vastitatem, et cadavera per universam
Abbreviated transcription (Latin):
nos fuisse succisos. cũ et tu eadẽ seture corrueris: omnis potentiatua et in
cȩlo eleuata suꝑbia adt̃rã detractaẽ ergo ne& tuũ cadauer tineã susten¬
tauit. et scatentiũ operiet uermiũ multitudo senties ꝑ mortẽ hominis
Suilitatẽ quidĩ inte potentiã p̃ferebas: quomodo cecidisti decelo lucifer
quimane oriebaris. corriusti interrã quiuulnerabas gentes quidicebas in

Expanded text:
nos fuisse succisos, cum et tu eadem securi corrueris. Omnis potentia tua, et in nos fuisse succisos, cum et tu eadem securi corrueris. Omnis potentia tua, et in coelum elevata superbia, ad terram detracta est. Ergone et tuum cadaver tineam sustentabit, et scatentium operiet vermium multitudo? Senties per mortem hominis vilitatem, qui Dei in te potentiam praeferebas. Quomodo cecidisti de coelo, lucifer, qui mane oriebaris: corruisti in terram qui vulnerabas gentes: qui dicebas in
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt. ex quo adinferna deductus ẽ nullus alius potuit inueniri quimag¬
nos potentes quȩ suc cideret infernus subter te: Contur batus ẽ in occursum
aduentus tui suscitauit tibigigantes. om̃s principes terre surrexer̃ desoli¬
is suis cuncti principes nationũ uniuer si respondebunt et dicent tibi haec
EAC GATI ΚΩC legenda sunt. et scaene modo ñ quo facta sint sed quofien
potuerint. nisi forte animas regũ quas int̃ fecerat. in sultantes regibaby lonio
occurrisse credemus. solatiũ enĩ malorũ ẽ cũ inimicos uideris eadẽ sustinere :
et tu uulneratus ẽ siẽ nos. nr̃i similis effectus es. detracta ẽ ad inferos suꝑbia
tua. concidetur cadauer. tuũ subt̃ te. sternetur tinea etoperimentũ tuũ
er̃ uer mes Sermo potentiũ et principũ terrȩ quos supracedros et abittes
appellarat adregẽ babiloniũ dirigitur. in inferis constitutũ: iã ñ dolemus

Expanded text:
dicunt: Ex quo ad inferna deductus es, nullus alius potuit inveniri, qui magdicunt: Ex quo ad inferna deductus es, nullus alius potuit inveniri, qui magnos potentesque succideret. Infernus subter te conturbatus est, in occursum adventus tui suscitavit tibi gigantes: omnes principes terrae surrexerunt deis suis: cuncti principes nationum universi respondebunt, et dicent tibi. Haec emphatic ῶs legenda sunt et scenae modo; non quod facta sint, sed quod fieri potuerint: nisi forte animas regum quos interfecerat, insultantes regi Babylonio occurrisse credimus. Solatium enim malorum est, cum inimicos viderint eadem sustinere. Et tu vulneratus es sicut nos, nostri similis effectus es: detracta est ad inferos superbia tua: erunt vermes. Sermo potentium et principum terrae, quos supra cedros et abietes appellarat, ad regem Babylonium dirigitur in inferis constitutum. Jam non dolemus
Abbreviated transcription (Latin):
tributũ: c̃ triuit dñs baculũ impi orũ uirgã dominantiũ cedentẽ popu¬
los in indignatione plaga in sanabi subicientẽ infurore gentes ꝑsequen¬
tẽ crudeliter: Con quieuit et siluit omnis t̾ra gauisa ẽ et ex ultauit:
Vox ista plangentis et miserantis ẽ israhelis. quomo do dñs quondã uictor¬
que terrarũ et tributis cuncta de populans contritus sit et redactus in
nihili. ille inquã quifuit baculbs impiorũ quisceptrũ et uirga sega¬
lis omnis furibunda ꝑ cuciens: cuius plaga ñ poterat sustineri qui fugi¬
entes quoq crudeliter ꝑsequebatur: Quomodo conquieuit et humili
tens: Abiete quoq letatȩ sunt suꝑte et cedri libani ex quo dor misti ñ ascendit.
quisuccida nos: ꝑ abietes et cedros libani principes gentiũ intellege qui
nabuc hodonosor ꝑcuciente. suc cisi s. quiet ipsi in uocẽ letitiȩ prorũpentes

Expanded text:
tributum? Contrivit Dominus baculum impiorum, virgatributum? Contrivit Dominus baculum impiorum, virgalos in indignatione: plaga insanabili subjicientem in furore gentes, persequentem crudeliter: conquievit et siluit: omnis terra gavisa est et exsultavit. Vox ista plangentis et miserantis est Israelis, quomodo Dominus quondam victorque terrarum, et tributis cuncta depopulans, contritus sit et redactus in nihil. Ille, inquam, qui fuit baculus impiorum, qui sceptrum et virga regalis omnes furibunde percutiens, cujus plaga non poterat sustineri, qui fugientes quoque crudeliter persequebatur: quomodo conquievit et humiliatens? Abietes quoque laetatae sunt super te et cedri Libani: Ex quo dormisti, non ascendit qui succidat nos. Per abietes et cedros Libani principes gentium intellige, qui Nabuchodonosor percutiente succisi sunt, qui et ipsi in vocem laetitiae prorumpentes
Abbreviated transcription (Latin):
parte quod ante postea felicitatis fuerint. ut dediuersis quoq ꝑcirciu¬
tũ gentibus sibi seruorũ et ancillarũ familias conpararint: potest et
inasueri tẽporibus intellege. quando occiso oloferne hostilis ab
isrł ẽ cesus exercitus qđ hebreo litterȩ et in morẽ serpentis terrã
comede tuȩ ẽ uoluntatis qui historicã tantũ int̾p̃tationẽ audire uolu¬
Sisti: & erit indie illa cũ requiem dederit tibids̃ alabore tuo et aconcussi
Sone tua ctaseruitute dura quã ante seriusti. sumes parabolã istã contra
regẽ babylonis et dices: Ser modirigitur adisra helẽ quod post quã
reuersus fuerit hierusalẽ et iugũ seruitutis ex cusserit recor detur po¬
tentiȩ quondã nabuchodonosor et culminis babylonii miserabiliq
cũ uoce deploret qui ad tantũ uenerit calamitatẽ uthostib quoq sius
dignus miseratione uideatur: Quo modo cessauit exactor quieuit

Expanded text:
parte: quod tantae postea felicitatis fuerint, ut de diversis quoque per circuiparte: quod tantae postea felicitatis fuerint, ut de diversis quoque per circuitum gentibus sibi servorum et ancillarum familias compararint. Potest et in Assueri temporibus intelligi , quando occiso Holoferne hostilis ab Israel est caesus exercitus. Quod haereo litterae, et in more serpentis terram comedo, tuae est voluntatis, qui historicam tantum interpretationem audire voluisti. Et erit in dieone tua, et a servitute tua dura quia ante servivisti: sumes parabolam istam contra regem Babylonis, et dices. Sermo dirigitur ad Israelem, quod postquam reversus fuerit Jerusalem, et jugum servitutis excusserit, recordetur potentiae quondam Nabuchodonosor, et culminis Babylonii, miserabilique eum voce deploret: quia ad tantam venerit calamitatem, ut hostibus quoque suis dignus miseratione videatur. Quomodo cessavit exactor: requievit
Abbreviated transcription (Latin):
de filia hierusalẽ qui a abstulit dñs iuditiũ tuũ. auertit inimicos tuos sig¬
nificat aũt tẽpus quocyrus rex ꝑsgrũ captiũu populũ inhierus alẽ redirẽ
extructis: Adiugetur aduena adeos et adherebit domiuia cob ettenebunt
eos populi et adducent eos in locũ suũ et possidebit eos domus isrł suꝑt̾rã¬
dñi inseruos et ancillas et er̃ capientes eos quise ceperant et subicient exac¬
tores suos: Multos dediuersis gentibus cũ populo udȩorũ hierosolimam
uenise c̃ cimus. credentes dõ isrł et errorũ idla relinquentes: qđ aũt̃ redutis
adlitteras regis et acceperint munera et in pensas templi nulla dubitatio
est. in hoc solo artari uidetur intellegentia. quomodo possederit isrł
int̾rã dũ uictores quondã suos . et sub icerint exactores seruosq eos habu¬
erint et ancillas nisi forte CΥNE . RΑΟXIΚΩC. totũ intellegemus. ex

Expanded text:
de, filia Jerusalem: quia abstulit Dominus judicium tuum: avertit inimicos tuos . Sigde, filia Jerusalem: quia abstulit Dominus judicium tuum: avertit inimicos tuos . Significat autem tempus quo Cyrus rex Persarum captivum populum Jerusalem redire uam: Adjungetur advena ad eos, et adhaerebit domui Jacob. Et tenebunt eos populi, et adducent eos in locum suum. Et possidebit eos domus Israel superni in servos et ancillas: et erunt capientes eos qui se ceperant, et subjicient exactores suos. Multos de diversis gentibus cum populo Judaeorum Jerosolymam venisse conjicimus, credentes Deo Israel, et errorum idola relinquentes. Quod autem reducti sint ad litteras regis, et acceperint munera et impensas Templi, nulla dubitatio est. In hoc solum 176 arctari videtur intelligentia, quomodo possederit Israel in terra Domini victores quondam suos, et subjecerint exactores, servosque eos habuerint et ancillas. Nisi forte synecdochic ῶs totum intelligamus ex
Abbreviated transcription (Latin):
dñi saluatoris. septẽ mulieres. idest septẽ gratiae sp̃s scĩ.
dequibus in consequentibus idem ꝓpheta dicturus est.
Exiet uirga deradice iesse etflos deradice conscendet.

Expanded text:
Domini Salvatoris, septem mulieres, id est, septem gratiae Spiritus sancti, Domini Salvatoris, septem mulieres, id est, septem gratiae Spiritus sancti, de quibus in consequentibus idem Propheta dicturus est: Exiet virga de radice
Abbreviated transcription (Latin):
num raritatem interfectis bellatoribus. Septem mu¬
lieres ad prebendent uirum unum. cupientes se habere
semen insion. etdomesticos inhierusalem. cibum et
uestimentum se habere dicentes. tantum ne absque
marito esse uideantur. et sub iacere illi maledicto
quod scriptum est. Meledicta sterilis et quae non fa¬
cis semen inisrł. Zacharias quoq huic congruit sensui.
in diebus illis adp̃hendent decem homines. exomnibus
lingus gentiũ fimbriã uiri iudaei dicentes: ibimus uo¬
biscum. audiuimus enim quõ ds̃ uobiscũ est. septenarius et
denarius numerus. ꝓpter sabbatũ etdecem precepta
legis iuda eis familiaris est. Etideo hoc frequenter abu¬
tuntur. lic& iuxta hebraei sermonis ambiguitatem qui
uerbum. saba. nunc septem. nunc plures. nunc iuramen¬
tum inter praetantur. possit in hoc loco non septẽ signifi¬
care sed plures. hoc secundũ litterã. ceterũ in aduentu

Expanded text:
num raritatem, interfectis bellatoribus, septem munum raritatem, interfectis bellatoribus, septem mulieres apprehendent unum virum, cupientes habere semen in Sion, et domesticos in Jerusalem: cibum et vestimentum se habere dicentes: tantum ne absque marito esse videantur, et subjacere illi maledicto, quod scriptum est: Maledicta sterilis, et quae non facit semen in Israel . Zacharias quoque huic congruit sensui: In diebus illis apprehendent decem homines ex omnibus linguis gentium fimbriam viri Judaei dicentes: Ibimus vobiscum, audivimus enim quoniam Deus vobiscum est . Septenarius et denarius numerus propter sabbatum, et decem praecepta legis, Judaeis familiaris est: et ideo hoc frequenter abutuntur: licet juxta Hebraei sermonis ambiguitatem, qui verbum SABA , nunc septem, nunc plures, nunc juramentum interpretantur, possit in hoc loco non septem significare, sed plures. Hoc secundum litteram. Caeterum in adventu
Abbreviated transcription (Latin):
sermonem. quarum uiri in proelio corruerunt. sed de
urbibus iudeae quas filiassion appellauit . et quarum
bellatores ceciderunt incertamine. deniq de eadem
sion sequens uersiculus loquitur. etmerebunt atq.
lugebunt portae eius. etipsa urbs desolata sedebit in
terra. Quod usq hodie oculis cernimus. facilis secundum
tropologiã interp̃tatio est. quod quicũq locum dederit
diabolo. et non omni custodia seruauerit cor suũ. luge¬
ant portae eius. et absente sponso semꝑ inluctusit. ac de ex¬
celsis corruens interrae puluere sedeat.
ET AD PREHEN DENT SEPTEM MULIERES
uirum unũ indie illa dicentes. panẽ nr̃m comedemus. &¬
uestimentis nr̃is operiemur. tantum modo uocetur nomen
tuum suꝑ nos aufer obprobrium nostrum.
Cum pulcherrimi urbis hierusalem gladio ceciderint
et fortes perierint in proelio. etmeruerint luxerintq
portae eius. etipsa fuerit desolata obnimiam homi¬

Expanded text:
sermonem, quarum viri in praelio corruerunt; sed de sermonem, quarum viri in praelio corruerunt; sed de urbibus Judaeae, quas filias Sion appellavit, et quarum bellatores ceciderunt in certamine. Denique de eadem Sion sequens versiculus loquitur. Et maerebunt atque lugebunt portae ejus, et ipsa urbs desolata sedebit in terra. Quod usque hodie oculis cernimus. Facilis secundum tropologiam interpretatio est, quod quicumque locum dederit diabolo, et non omni custodia servaverit cor suum, lugeant portae ejus: et absente sponso, semper in luctu sit, ac de excelsis corruens, in terrae pulvere sedeat. Cap. IV Et apprehendent septem mulieres virum unum in die illa, dicentes: Panem nvestimentis nostris operiemur, tantummodo invocetur nomen tuum super nos: aufer opprobrium nostrum. Cum pulcherrimi urbis Jerusalem gladio ceciderint, et fortes perierint in praelio; et moeruerint, luxerintque portae ejus; et ipsa fuerit desolata ob nimiam homi
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo qualem ex hibere xp̃o nos cupit apostolus.
tur mamillae eius. quae pectorali fascea conligatae
sunt. iungitur sponso. &cum cottidie uirtutũ filios¬
gener&. nequaquam uirgo esse desistit. quod si aliquan¬
do diuaricauerit pedes omni transeunti et secuta fuerit
amatores suos. etiuxta oseae uaticinium. saepierit dñs
uias eius etintercluserit semitas. reuertetur adui¬
rum suum priorem etaudi&. exuere uestimentis
luctus. et induere uestibus gloriae tuae
PULCIERRIMI QUOQUE GIRITUI GRADIO CADENT
et fortes tui in praelio. pro pulcherrimis uiris. Lxx. In¬
ter praetati sunt. etfilius tuus pulcherrimus quem
diligis gladio cad&. quod deanimae statu intellegi¬
mus. quae post uirtutes peccauerit. pulcherrimum
filium eius. bona accipiam us opera. quae hostili gla¬
dio conciderunt. et fortes quoq perisse in proelio.
quia iustitia iusti non liberauit eum in quacumq die¬
monibus docebimur non demulieribus ꝓphetiae esse

Expanded text:
Virgo, qualem exhibere nos cupit Apostolus Virgo, qualem exhibere nos cupit Apostolus tur mamillae ejus, quae pectorali fascia colligatae sunt, generet, nequaquam virgo esse desistit. Quod si aliquando divaricaverit pedes omni transuenti, et secuta fuerit amatores suos: et juxta Osee vaticinium, sepserit Dominus vias ejus, et intercluserit semitas, revertetur ad virum suum priorem, et audiet: Exue te vestimentis luctus, et induere vestibus gloriae tuae Pulcherrimi quoque viri tui gladio cadent: et fortes tui in praelio. Pro pulcherrimis viris, LXX interpretati sunt, et filius tuus pulcherrimus, quem diligis, gladio cadet. Quod si de animae statu intelligimus, quae post virtutes peccaverit, pulcherrimum filium ejus, bona 64 accipiamus opera, quae hostili gladio conciderunt: et fortes quoque periisse in praelio, ut iustitia iusti non liberabit eum in dic qumonibus docebimur, non de mulieribus prophetae esse
Abbreviated transcription (Latin):
bos uestros inueritate. et depeccatore legimus.
Funiculis peccatorum suorum unusquisque constrin¬
gitur. igitur probono odore uirtutum. filiae sion
habebunt putredinem peccatorum. et pro cingulo ueri¬
tatis. mendacii funiculis ligabuntur. quos habue¬
runt supra capita. qui cum pannis & sordibus uitam
regis syriae praecabantur
ET PRO FASCEA PECTORALI CILICIUM PROPASCEA
pectorali. quam interpraetatus est symmachus .Lxx.
tunicam. SE CΟΠ̃ ΟΡ ΦΥPΑÑ idest clauatam pur¬
puram. transtulerunt quod aliqua. cingillum exul¬
tationis ex pressit. theodotio. ipsum uerbum hebrai¬
cum. p̃thigil. posuit. quod genus ornamenti mulie¬
ris est. fascea pectus tegit. et eum possid& locum
infeminis. quem rationale inpontificibus. dehac fas¬
cea pectorali. et hieremias mystico sermone dicebat
si obliuisci potest sponsa ornamenti sui. aut uirgo fas¬
ceae pectoralis suae. etego obliuiscar tui dicit dñs.

Expanded text:
bos vestros in veritate . Et de peccatore legimus: bos vestros in veritate . Et de peccatore legimus: Funibus peccatorum suorum unusquisque constringitur . Igitur pro bono odore virtutum, filiae Sion habebunt putredinem peccatorum: et pro cingulo veritatis, mendacii funiculis ligabuntur, quos habuerunt super capita qui cum pannis et sordibus vitam a rege Syriae precabantur. Et pro fascia pectorali cilicium. Pro fascia pectorali, quam interpretatus est Symmachus, LXX tunicam μεσοπορφύραν, id est, clavatam purpura transtulerunt: quod Aquila cingulum exultationis expressit. Theodotio ipsum verbum Hebraicum PHTHIGIL posuit, quod genus ornamenti muliebris est. Fascia pectus tegit, et eum possidet locum in feminis, quem Rationale in Pontificibus. De hac fascia pectorali, et Jeremias mystico sermone dicebat: Si oblivisci potest sponsa ornatus sui, aut virgo fasciae pectoralis suae, et ego obliviscar tui, dicit Dominus .
Abbreviated transcription (Latin):
Tepi. hoc est in aestate & caumate corpora
protegant feminarum. filiae ergo sion propter super¬
biam suam. perdiderunt acus. quibus omnium precepto¬
rum regula stringebatur. perdiderunt specula. quae
obtulerunt In exodo. manentes inforibus tabernaculi.
Mulieres adluterem dnĩ fabricandum. dequibus & pau¬
lus apostolus loquebatur. uidemus autem nunc per
speculum inenigmate. amiserunt sindones etuittas.
quibus operiebant umeros. et fluentem huc atque
illuc animum constringebant. et eepict pa
quo tu tissimo inaestibus tegebantur um braculo.
haec dicimus. ne omnino tropologiam huius loci fuge¬
re uideamur. ceterum laboris est. maximi insingu¬
lis immorari. etlatam explanationem quaerere
ET ERIT PROSUAUI ODORE FETOR. ET PROZO¬
NA FUNICULIS. faetere peccata paenitens
loquitur. putruerunt etcorruptae sunt cicatri¬
ces meae a facie insipientiae meae. zona ac cingi
lumbos apostolus praecepit dicens. state accinti lum¬

Expanded text:
θέρει, hoc est, in aestate et caumate corpora θέρει, hoc est, in aestate et caumate corpora protegant feminarum. Filiae ergo Sion propter superbiam suam perdiderunt acus, quibus omnium praeceptorum regula stringebatur. Perdiderunt specula, quae obtulerunt in Exodo manentes in foribus tabernaculi mulieres ad luterem Domini fabricandum : de quibus et apostolus Paulus loquebatur: Videmus autem nunc per speculum in aenigmate . Amiserunt sindones et vittas, quibus operiebant humeros, et fluentem huc atque illuc animum constringebant: et theristra, quo tutissimo in aestibus tegebantur umbraculo. Haec dicimus ne omnino tropologiam hujus loci fugere videamur. Caeterum laboris est maximi in singulis immorari, et latam explanationem quaerere. Et erit pro suavi odore, foetor: et pro zona, funiculus. Foetere peccata poenitens loquitur: Putruerunt et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae meae . Zona accingi lumbos, Apostolus praecepit, dicens: State accincti lum
Abbreviated transcription (Latin):
ibunt deuirtute inuirtutem. etlinteamina. ut loti in
dño delicus per fruamur . secundum illud quod inpsalmo
scriptum est. torrente uoluptatis tuae potabis eos. Haec
aũt omnia perdiderunt filiae sion. quia ambulauerunt
extento collo. & oculorum nutibus superbiam gestier̃
putantes suae esse potentiae quod habebant. et non dñi
gratiae. ETACVS . ET SPECULA . ET SIN DONES. & uittas.
ettheristra. habent acus mulieres. quibus ornatorũ cri¬
nium compago retinetur: Ne laxius fluant et inspar¬
sos dissipentur capillos. habent et specula quibus con¬
siderant uultum suum. etsiquid de esse uiderint ad¬
dunt ornatui. habent sindones quae uocantur amic¬
toria. etuittas quibus crines ligantur quas appel¬
lant. TAINIAC. habent ettheristra quae nos
palliola possumus appellare quo obuoluta est rebec¬
ca. ethodie quae arabiae. et mesopotamiae ope¬
riuntur feminae. quae hebraice dicuntur.
ardidim. Grece. gepictpã. ab eo quod in

Expanded text:
Ibunt de virtute in virtutem . Et linteamina, ut lauti in Ibunt de virtute in virtutem . Et linteamina, ut lauti in Domino deliciis perfruamur, secundum illud quod in psalmis scriptum est: Torrente voluptatis tuae potabis eos . Haec autem omnia perdiderunt filiae Sion, quia ambulaverunt extento collo, et oculorum nutibus superbiam gestierunt, putantes suae esse potegratiae. Et acus, et specula, et sindones, et vittas, et theristra. Habent acus mulieres, quibus ornatorum crinium compago retinetur, ne laxius fluant, et in sparsos dissipentur capillos. Habent et specula, quibus considerant vultum suum, et si quid deesse viderint, addunt ornatui. Habent sindones, quae vocantur amictoria: et vittas, quibus crines ligantur, quas appellant ταινίας. Habent et theristra, quae nos pallia possumus appellare: quo obvoluta est et Rebecca. Et hodie quoque Arabiae et Mesopotamiae operiuntur feminae: quae Hebraice dicuntur ARDIDIM, Graece θέριστρα: ab eo quod in
Abbreviated transcription (Latin):
tu quis es qui iudices alienũ seruum. suo domino stat aut
cad& stabit aũt potens ẽ enim ds̃ statuere illum
Et pascentur agni iuxta ordinem suum. et deserta inuberta¬
tem uersa aduenae comedent: ꝓpascentibus agnis iuxta
ordinem suum quod inbonam partem accipitur. nescio quid
uolentes .Lxx. transtulerunt. pascentur direpti quasi tauri.
pagnis tauros intellegentes. Etrur sum proaduenis inter¬
p̃tantes agnos. quando aũt dñs exaltatus fuerit in iudicio.
et sc̃s insua scĩficatus iustitia. vtmali agricolae male pere¬
ant. et exaltata cedrus securi dñi succidatur Tunc qui fue
rint deagnoix numero non hedorũ pascentur in ecclesiae
pratis . etdicent. dñs pascit me etnihil mihi deerit
Mutatoria aut̃ & pallia. quae significantius symmachus
transtulit. ANABO MAlã. ornamenta sunt uestium mu¬
liebrium: quibus umeri & pectora proteguntur muta¬
toria iuxta. ANAT ΩTΗÑ. illa sunt dequibus dicitur.

Expanded text:
Tu quis es qui judicas alienum servum? suo Domino stat, aut Tu quis es qui judicas alienum servum? suo Domino stat, aut cadit. Stabit autem: potens est enim Deus statuere illum . . Et pascentur agni juxta ordinem suum: et deserta in ubertatem versa, advenae comedent. Pro pascentibus agnis juxta ordinem suum, quod in bonam partem accipitur, nescio quid volentes LXX transtulerunt, pascentur direpti quasi tauri; pro agnis tauros intelligentes, et rursum pro advenis interpretantes agnos. Quando autem Dominus exaltatus fuerit in judicio, et sanctus in sua sanctificatus justitia, ut mali agricolae male pereant, et exaltata cedrus securi Drint de agnorum numero, non haedorum, pascentur in Ecclesiae pratis, et dicent: « Dominus pascit me et nihil mihi deerit Mutatoria autem et pallia, quae significantius Symmachus transtulit ἀναβολαια, ornamenta sunt vestium muliebrium, quibus humeri et pectora proteguntur. Mutatoria juxta anagogen illa sunt, de quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ductus qui non habuit scientiam. etinterierit fame. etsiti exaru¬
erit . et dilatauerit infernus animã suã etdescenderint fortes
atq sublimes gloriosiq in ꝓfundum. et incuruatus fuerit homo
ethumiliatus uir. etreceperint om̃s iuxta merita sua. tunc
ex altabitur dñs iniudicio cuius prius iniustum uidebatur eẽ
iudiciũ et ds̃ sc̃s abomnibus scĩficabitur iniustitia. vtimpleatur
illud quod in euangelio dicitur. Pater noster qui es incaelis.
scĩficetur nomen tuum. et pater iuste mundus te noncogno¬
uit. Vnde decauere debemus. ne praeueniamus iudicium dĩ
cuius iudicia magna sunt etine narrabilia. Etdequo apłus
loquitur. inscrutabilia iudicia eius etinuestigabiles uiae il¬
lius donec inlumin& occulta tenebrax. etaperiat cogitatio¬
nes cordium .qui dicit in euangelio. nolite iudicare vtnon
iucemini. cui sententiae congruens paulus apłus precipit.

Expanded text:
, quia non habuit scientiam, et interierit fame, et siti exaru, quia non habuit scientiam, et interierit fame, et siti exaruerit, et dilataverit infernus animam suam: et descenderint fortes atque sublimes gloriosique in profundum, et incurvatus fuerit homo, et humiliatus vir, et receperint omnes juxta merita sua: tunc exaltabitur Dominus in judicio, cujus prius injustum videbatur esse judicium, et Deus sanctus ab omnibus sanctificabiturillud quod in Evangelio dicitur: Pater noster, qui es in coelis, sanctificetur nomen tuum ; et: Pater juste, mundus te non cognovit . Unde cavere debemus ne praeveniamus judicium Dei, cujus judicia magna sunt, et inenarrabilia, et de quo Apostolus loquitur: Inscrutabilia judicia ejus, et investigabiles viae illius , donec illuminet occulta tenebrarum, et aperiat cogitationes cordium , qui dicit in Evangelio: Nolite judicare, ut non judicemini . Cui sententiae congruens Paulus apostolus praecepit:
Abbreviated transcription (Latin):
rentur intellegentium se eẽ mortales. etcuncta rebus expleta.
quae uentura ꝑꝓphetas dñs nuntiarat. Infernus aut animã ha¬
bere dicitur non quod animalsit iuxta errorẽ quorundam. sed
quod uerbis humanae consuetudinis rerx insensibilium exprima¬
mus affectũ. quod insatiabilis sit etnumquã mortuoix multitu¬
dine conpleatur. Quomodo etinmanu linguae mors dicitur. &
quicquid depopulo diximus iuda eorx. tropologice referri potest
adeos. qui scli deliciis occupati. nec respicientes opera dĩ captiui
ducuntur inpeccatũ. etnonhabent scientiã dĩ . etidcirco fame
etsiti pereunt. bonorũ operũ atq uirtutũ et detrahent᷑ ingeben¬
nã. ibiq aeternis cruciatib deputati. potentiã etsuꝑbiã. miseria cer¬
nent ethumilitatẽ utari . Et exaltabitur dñs exercituũ iniudicio.
etds̃ sc̃s scificabitur iniustitia. Cum captiuus fuerit populus¬

Expanded text:
rentur, intelligentium se esse mortales; et cuncta rebus expleta, rentur, intelligentium se esse mortales; et cuncta rebus expleta, quae ventura per Prophetas Dominus nuntiarat. Infernus autem animam habere dicitur, non quod animal sit, juxta errorem quorumdam; sed quod verbis humanae consuetudinis, rerum insensibilium exprimamus affectum, quod insatiabilis sit, et numquam mortuorum multitudine compleatur. Quomodo et in manu linguae mors dicitur , eQuidquid de populo diximus Judaeorum, tropologice referri potest ad eos qui saeculi deliciis occupati, nec respicientes opera Dei, captivi ducuntur in peccatum, et non habent scientiam Dei: et idcirco fame et siti pereunt bonorum operum atque virtutum, et detrahentur in gehennam, ibique aeternis cruciatibus deputati, potentiam et superbiam miseria cernent et humilitate mutari. Et exaltabitur Dominus exercituum in judicio: et Deus sanctus sanctificabitur in justitia. Cum captivus ductus fuerit populus
Abbreviated transcription (Latin):
inter pretari uolunt. inqua punietur omnis qui dĩ non habuit
scientiam. Propterea dilatauit infernus animã suam etaperuit
ossuum absq ullo termino. et descendent fortes eius. et populus
eius etsablimes gloriosiq eius adeũ. etincuruabit homo ethumilia¬
bitur uir. etoculi sublimiũ depriment᷑. qui surrexer̃ mane ad sectan
delicus occupati. opus dñi respicere noluer̃. nec opera manuũ eius
contemplati sunt. Propterea ducti sunt incaptiuitatem quia
non habuerunt scientiã filii dĩ. dicente ipso adeos. nec me stitis nec
qui me misit . etinipsa captiuitate fame perier̃ etaruerunt siti.
Vnde etinfernus etmors dilatauit animã suã etoperuit ossuũ. etabsq
ullo numero et satietate deuorauit in ꝑpetuũ puniendos. ita ut
principes et populus et sublimes gloriosiq terrae uidae descende¬
rent ad eũ. ethumiliaretur om̃is suꝑbia. etoculi sublimiũ deprime¬

Expanded text:
interpretari volunt, in qua patietur omnis qui Dei non habuit interpretari volunt, in qua patietur omnis qui Dei non habuit scientiam. « Propterea dilatavit infernus animam suam, et aperuit os suum absque ullo termino et descendent fortes eius et populus eius et sublimes gloriosique eius ad eum et incurvabitur homo et humiliabitur vir et oculi sublimium deprimentur et deliciis occupati, opus Domini respicere noluerunt, nec opera manuum ejus contemplati sunt, propterea ducti sunt in captivitatem, quia non habuerunt scientiam Filii Dei, dicente ipso ad eos, Nec me scitis, nec qui me misit , et in ipsa captivitate fame perierunt, ac aruerunt siti. Unde infernus et mors dilatavit animam suam, et aperuit os suum, et absque ullo numero, et satietate devoravit in perpetuum puniendos: ita ut principes et populus, et sublimes gloriosique terrae Judae descenderent ad eum, et humiliaretur omnis superbia, et oculi sublimium deprime