comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deconũsatione beati antoni uolentĩb discere quẽ admodũ ceperit:
qͥdue fuerit ante scm̃ ꝓpositũ. qͣlẽ etiã habuerit t̾minũ uitȩ: & si uera
sunt ea qͦ deipso fima disꝑsit : ut ad eiꝰ emulationẽ atq exẽplũ uos
ĩstituere possitᷤ magna cũ letitia suscepi ur̃ȩ caritatis imperiũ: Mihi¬
& enĩ ĩgens lucrũ c̃ atq utilitas hoc ipsũ qđ recordor antoni & uos
cũ ad miratione audientes. scio eiꝰꝓpositũ cupere sectari: Efecta siqͥdẽ
ẽ adiurtutẽ ula: antonũ scire qͥ fuerit Ergo ut breuit dicã & oĩb
qͤ deeo referentiũ sermo iactauit credite: & minima uos existimate
lis qͦ norunt referentib ẽgrua dignaꝗ tanti nominis relatio cõpleat᷑:
Disponebã itaq pꝰ lectionẽ luterirũ ur̃arũ aliqͦs adme monacos inui¬
tare: & maxime eos qͥ crebro adeũ ire c̃sueuerant: ut plenius aliquid
ad discens. munera uob̾ maiora transmitterẽ: Sed qm̃ & nauigationi

Expanded text:
de conversatione beati Antonii, volentibus discere quemadmodum coeperit, quive fuerit ante sanctum propositum, qualem etiam habuerit t ea quae de ipso fama dispersit, ut ad ejus aemulationem atque exemplum vos instituere possitis, magna cum laetitia suscepi vestrae charitatis imperium. Etenim mihi ingens lucrum est atque utilitas hoc ipsum quod recordor Antonii , et vos cum admiratione audientes, scio ejus propositum cupere sectari: perfecta est siquidem ad virtutem via, Antonium scire quis fuerit. Ergo ut breviter dicam, et omnibus, quae de eo referentium sermo jactavit credite, et minima vos existimate lis quae norunt referentibus, congrua dignaque tanti nominis relatio compleatur. Disponebam itaque post lectionem litterarum vestrarum aliquos ad me monachos invitare, et maxime eos qui crebro ad eum ire consueverant, ut plenius aliquid addiscens, munera
Abbreviated transcription (Latin):
ci: aput quos demonũ suꝑsticio
sũmo studio colebatur. Templũ
enim erat amplissimũ : atq ĩeo
simulachrum qd̃ moris erat cir¬
cumferri asacerdotibꝰ cantantiũ
ritu cum reliqua multitudine
circumeuntibꝰ: et quasi ꝓ aquis
fluuialibꝰ ꝓfana mysteria ꝑa
iter agere beatum appolloniũ ꝑ
ip̃a loca cum aliqñtiꝰ fr̃ibꝰ. Et
cum uidisset infelitium turbaᷤ
quasi demone qͦdam agi bacha-¬
riq per campos: miseratꝰ erro¬
rem eoꝵ fixis genibꝰ ĩrocauit do¬
minũ saluatorẽ nr̃m: et om̃s eõ
q̃ terimoniis demõitis agebãt᷑¬

Expanded text:
ci, apud quos daemoniaca superstitio ci, apud quos daemoniaca superstitio summo studio colebatur. Templum enim erat ibi amplissimum, atque in eo simulacrum, quod moris erat circumferri a sacerdotibus bacchantium ritu, cum reliqua multitudine circumeuntibus, et quasi pro aquis pluvialibus profana mysteria periter agere beatum Apollonium per ipsa loca, cum aliquantis fratribus. Et cum vidisset infelicium turbas, quasi daemone quodam agi, baccharique per campos, miseratus errorem eorum, fixis genibus invocavit Dominum et Salvatorem nostrum, et omnes eos qui caerimoniis daemoni
Abbreviated transcription (Latin):
diditimꝰ. Causam enĩ nob̾ pris¬
ce eoꝵ suꝑstitionis: hoc modo
deum crediderunt aliqnͣdo e¬
gyptii: ꝓ eo qd̃ ꝑ ip̃m rura ex¬
colentes cibum uictumq capi¬
ebant. s et aqmͣ nili ꝓ eo qd̃
mniu̾sas rigabat egip̾ti regio¬
nes. etiam. Dolebant quo qͣs tet
terram. utpute uberiorem ce¬
teris terris. Canes etiam ut
supradiximus et simias ac
diuersa herbaꝵ genera. holerũ¬
q colebant: ꝓ eo qd̃ occasionẽ
sibi salutis ꝑhec uenisse opi¬
nabant᷑ temporibꝰ pharaonis.
Circa hec enim singula occupa¬
cio eis exorta uidebat᷑: cum il¬
le patres nr̃os ꝑsequens subm¬
sus est. et unusquisq id ꝑ qd̾
occupari. uisus est ne pharaonẽ
sequeret᷑: hoc s̃ reputauit d̾m
dicens. quia hoc mithi fecit do¬
minus hodie: ut nõ sequerer
pharaonem: et simul cum ip̃o
demergerer. hec ergo erant uer¬
ba scĩ appollonii: sed multo ma¬
uirtutibꝰ habuit.
rant aliqnͣdo incirtuitu

Expanded text:
didicimus, caussam enim nobis prisdidicimus, caussam enim nobis priscae eorum superstitionis hoc modo Deum crediderunt aliquando Aegyptii, pro eo quod per ipsum rura excolentes victum cibumque capiebant. Sed et aquam Nili, pro eo quod universas rigabat Aegypti regiones, venerabantur. Colebant quoque et terram, utpote uberiorem caeteris terris. Canes etiam, ut supra diximus, et simias, ac diversa herbarum genera atque olerum colebant, pro eo quod occasionem sibi salutis per haec venisse opinabantur temporibus Pharaonis. Circa haec enim singula occupatio eis exorta videbatur, cum ille patres nostros persequens submersus est, et unusquisque id per quod occupari visus est uti ne Pharaonem sequeretur, hoc sibi reputavit Deum, dicens: Quia hoc mihi Deus fecit hodie, ut non sequerer Pharaonem, et simul cum eo demergerer. Haec ergo erant verba sancti Apollonii. Sed multo mavirtutibus habuit. Erant aliquando in circuitu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑte monachi. fama et doctrina
euiꝰ inuitati: et p̃cipue exemꝑl
eius qmͣ plurimi scło renũtian¬
tes ꝯuentũ ꝙ̃dam magnifitum
feter̃ aput eum in fupradc̃o mõ¬
tis loco cõmunem uitam mẽseͤ
unius unanimiter ꝯseruanteᷤ.
Hos ergo tamqmͣ celestẽ quen¬
tum. Nullus sane meis sordidis
utebatur indumentis: sed splẽ
et multi filii eius uiderentur:
indeserto. Que quãuis de eccla
dicta sint: tam̃ ĩ egypti desertis
hec eciam hystorica relacõne
completa ubi tante ꝑ urbes
multitudines ueniunt ad salu¬
tem: qnͣtas egypti deserta ꝓtuler̃
hoꝵ. Inde michi uidetur etiã
apostoli dictum iẽis ẽẽ ꝯpletũ
qd̾ ubi hũndauit peccatum. ibi
super habundau̾it gr̃a. Hũn¬
dauit enĩ aliqnͣdo ĩmundus ydo¬
loꝵ cultus inegypto: sicut nus¬
qmͣ gentiũ. Canes enĩ et syme¬
as atq alia portenta uenen̾ãti
.s̃. alii quoq et cepas: et m̃lla
olerum deos credebant: situt ab
ip̃o patre appolonio tradente

Expanded text:
loco monachi, fama et doctrina loco monachi, fama et doctrina ejus invitati, et praecipue exemplis ejus quamplurimi saeculo abrenuntiantes, conventum quemdam magnificum fecerunt apud 148 eum in supradicto montis loco, communem vitam mensae unius unanimiter conservantes. Hunc ergo tamquam vere caelestem quemtum. Nullus sane in eis sordidis utebatur indumentis, sed splendet multi filii ejus viderentur in deserto. Quae quamvis de Ecclesia dicta sint, tamen in Aegypti desertis, haec etiam historica relatione completa sunt. Ubi tantae per urbes multitudines veniunt ad salutem, quantas Aegypti deserta protulerunt. horum. Unde mihi videtur etiam Apostoli dictum in eis esse completum: Quod ubi abundavit peccatum, ibi superabundavit gratia . Abundavit enim aliquando immundus idolorum cultus in Aegypto, sicut m gentium. Canes enim et simias atque alia portenta venerati sunt. Allia quoque et caepas, et nonnulla olerum, Deos credebant, sicut ab ipso patre Apollonio narrante
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfice̾ ũitutibꝰ si nulla uob̃ passio fuit¬
dñata erga mũdana desid̾ia. ħ eĩ ẽ ĩ¬
itiũ donoꝵ dei. Ꝙ si etiam ad h ꝓfet̾
lia faciat. nõ extollat᷑ ꝑ hoc: neq
ĩcogitacõne sua erigat᷑ tamꝙͣ cet̾is
p̃latus. S nec hoc ip̃m oĩbꝰ debet
hẽbat enĩ hanc magnificam u̾bi
dei docfnam: sicut eciã nos ip̃i ex
ꝑte fruiti sumꝰ. s maiorẽ hẽbat
inoꝑibꝰ grãm. Om̃e enĩ quid qͥd
petiss et ado sine mora ꝯseqͣt᷑: sed
et reuelatõnes ei plurime oñse s̃.
Deniq seniorẽ frẽm suũ q̃ et ip̃e
uih̾emo defunctꝰ ẽ. cũ qͦ plurimo
tp̃e egerat uitã ꝑfectã. uidit in
ꝑsemetip̃m exoraret: ut se uolociꝰ
dñs assũm̾et: et cũ ip̃o requiẽ
prestaret incelis. Ensum ẽ ei adoͦ.
Populos namq ei plurimos cre¬
dendoꝰ eẽ mõachoꝵ et ex̾citum ꝙ̃ b̃a
pioꝵ. ut ꝑhec dignam ꝓ talibus
meritis remuneratõem ĩueĩat
aput d̾m: hec aut̃ ut uidit ita
gesta s̃. Conuener̃ eĩ exomni

Expanded text:
 virtutibus, si nulla vobis passio fuerit erga mundana desideria. Hoc enim est initium donorum Dei. Quod si etiam ad hoc venelia faciat, non extollatur pro hoc, neque in cogitatione sua erigatur tamquam caeteris praelatus, sed nec hoc ipsum hominibus debet Habebat ergo hanc magnificam verbi Dei doctrinam, sicuti et nos ipsi ex parte fruiti sumus, sed majorem habebat in operibus gratiam. Omne enim quidquid petisset a Deo, sine mora consequebatur: sed et revelationes ei plurimae ostendebantur. Denique seniorem fratrem suum, qui et ipse in eremo defunctus est, cum quo plurimo tempore egerat vitam perfectam, vidit in pro semetipso oraret, ut velocius eum Dominus assumeret, et cum ipso sibi requiem praestaret in caelis, populos namque ei plurimos credendos esse monachorum, et exercitum quemdam piorum, ut per haec dignam pro talibus meritis remunerationem inveniat apud Deum. Haec autem ut vidit, ita gesta sunt. Convenerunt enim ex omni
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq diffusa ẽ. & mul
u obhoc adfidẽ dñi c̾ũtebant᷑: ita ut in
oĩb illis regionib nullis
iã pene gentiliũ remaneret ꝓꝰaliqͣn¬
tũ aũt tẽporis. certam̃
erat definib ĩt̃ duos uicos Hoc cũ nun¬
festinans descendit ad eos pacis gratia
Sed illi furore c̃̾ten¬
tionis accensi. nullo genere adpacis c̃¬
siliũ flecteb antur:
marime qđ uniꝰ partis populus pluri
cũ uideret᷑ appollonius paci resistentẽ. dicit ad eũ: Simihio
amice adqͥescere uolueris ad pacẽ : rogabo dm̃ meũ & remit¬
tet tͥ peccata tua: At ille cũ audisset. nihil omnino distu¬
lit. ẜ genib eiꝰ ꝓuolutꝰ supplicabat ei Tũ deinde ẽuersi
adtͦbas qͦ ante eũ fuerant sequte: fecit om̃s cũ pace disce¬
dere: Quib secedentib ipse ꝓmansit cũ homine dĩ. expetenꝰ
ab eo ꝓmissũ: Dũ uͦ appolloniꝰ ad sumens cũ. & cũ ipso it̃ agens
ad monasteria: docebat cũ imitari debere ordinẽ uitȩ: & patent᷑

Expanded text:
ique diffusa est, et multi pro hoc ad fidem Domini convertebantur, ita ut in omnibus illis regionibus nullus jam poene Gentilium remanserit. Post aliquantum autem temporis, certamen erat de finibus inter duos vicos. Hoc cum nunfestinans descendit ad eos pacis gratia. Sed illi furore contentionis incensi, nullo genere ad pacis consilium flectebantur, maxime quod unius partis populus plurimcum videret Apollonius paci resistentem, dicit ad eum: Si mihi, o amice, acquiescere volueris ad pacem, rogabo Deum meum, et remittet tibi peccata tua. At ille cum audisset, nihil omnino distulit, sed genibus ejus provolutus supplicabat ei. Tunc deinde conversus ad turbas, quae eum secutae fuerant, fecit omnes cum pace decedere. Quibus secedeab eo promissum. Tunc vero Apollonius assumens eum, et cum ipso iter agens ad monasteria, docebat eum mutare debere ordinem vitae, et patienter
Abbreviated transcription (Latin):
dicimꝰ: dies sc̃s erat paschȩ : & cũ solẽnitas uigiliarũ sacram̃torũq
ĩtra speluncã fuisset expleta: ex his qͦ fuerant apud eos refectio parabt᷑.
rant aũt eis pauci tantũ modo & sicci panes: atq olera exhis
qͦ sale aspersa reponi apud eos sollẽne ẽ : Tũ appolloniꝰ fr̃s qͥ
secũ erant: ita alloqͥ cȩpit Si ẽ ĩuob̃ fides: & uere fideles sumis
famuli xp̃i: petat unꝰqͥsq nr̃m adõ siqͥd qͣsi ĩdie festo sumere
libent̃ habet At illi ipsi potius qͥ eos ętate & mt̾is p̃celleret
hec adõ poscenda ꝑmittunt: semetipsos ĩferiores huiꝰ grauię
dicentes Tum ille cũ omni alacritate: orationẽ fudit addm̃
Qua expleta cũ om̃s respondissent am̃ Ecce repente ante forẽs
speluncȩ ad stare uident homines qͦsdã sibi penitꝰ ignotos qͥq

Expanded text:
rat Paschae, et cum solemnitas vigiliarum Sacramentorumque intra speluncam fuisset expleta, atque ex his quae fuerant apud eos refectio pararetur erant autem eis pauci tantummodo et sicci panes, atque olera ex his quae sale aspersa reponi apud eos solent, tum Apollonius fratres qui secum erant alloqui ita coepit: Si est in nobis fides, et vere fideles 152 sumus famuli Christi, petat unusquisque nostrum a Deo, si quid quasi in die festo sumere libenter habet. At illi ipsi potius qui eos aetate et meritis praecelleret haec a Deo poscenda permittunt, semetipsos inferiores hujus gratiae indicantes. Tum ille cum omni alacritate orationem fudit ad Deum: qua expleta, cum omnes respondissent, Amen: ecce repente ante fores speluncae astare vident homines quosdam sibi penitus ignotos, q
Abbreviated transcription (Latin):
pacẽ qͥdã eorũ qͥ int̾gentiles qͣsi caput & causa belli il¬
lius stabat: homͦ truculentꝰ & ferus: obsistebat ti uehemt᷑
dic̃s: Non se ꝑmi ttere fieri pacẽ usq ad mortẽ suã: Tum
ille fiat ĩqͥt ut optas Nullus enĩ alius pͣt᷑ te ꝑimetur: s
& mortuo te sepulchrũ fiet ñt̾ra ẜ bestiarũ ac uulturum
uentres Et c̃tinuo eiꝰ sermo efficit᷑ ueritas Nullus enĩ aliꝰ
exutraq parte. nͥ solus ipse cecidit Quẽ cũ sub harena obrus¬
sent: mane regressi ĩuener̃ corpꝰ illiꝰ abestiis effossũ. laniatũq atq
auulturib deuoratũ: Qũq om̃s ad mirationẽ habiussent qđ sermo bois
dĩ ita fuisset impletus. conu̾si s adfide saluatoris dñi: & appolloniũ

Expanded text:
pacem, quidam eorum qui inter Gentiles quasi caput erat et caussa belli illius, homo truculentus et ferus, obsistebat ei vehementer, dicens, non se permittere fieri pacem, usque ad mortem suam. Tunc ille: Fiat inquit ut optas, nullus enim alius praeter te perimetur; srum ac vulturum ventres. Et continuo sermo ejus efficitur verus, nullus enim alius ex utraque parte nisi solus ipse cecidit. Quem cum sub arena obruissent, mane regressi invenerunt a bestiis effossum laniatumque, atque a vulturibus devoratum. Cumque omnes admirationem habuissent, quod sermo hominis Dei ita
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ tanti causa extiterit monstri. ignorare se penitꝰ fatebantur:
Suspicionẽ tam̃ dare sibi dicunt sup̃dicti uiri quẽ exorari ꝓse
deposcunt: Nunc qͥdã exipsis uere cos opinari auint: nã & uidisse
ueri simulacrũ: Sed nec sic qͥdt̃ aliquid ꝓficissent. oĩ auxilio frũ¬
irati: legatos ad hominẽ dĩ mittunt: pollicentes si eos his uinculis
ab solueret: parit̃ qͦq erroris ineis uinculã dissol ueret. Nex ubi
nuntiata sei: sine mora descendit ad eos: & oratione sola ad
dm̃ fusa om̃s resoluit. At illi sine di ÷ͥ¬
F latione unanimit᷑ om̃s
ẽfugiunt ad eũ: saluatori dõ nr̃o cre.¬
dentes & gr̃as referentes
imulacrũ uͦ qđ erat ligneũ. c̃tinuo  igni tradunt: Epsi aũt¬
secuti hominẽ dĩ. atq edocti ab eo fi¬

Expanded text:
quae tanti caussa existeret monstri, ignorare se penitus fatebantur: suspicionem tamen dari sibi dicunt supradicti viri, quem et exorari pro se deposcunt. Tunc quidam ex illis, vere eos opinari aiunt; nam et vidisseveri simulacrum. Sed cum nec sic quidem aliquid profecissent, omni auxilio frustrati, legatos ad hominem Dei mittunt, pollicentes, ut si eos resolvat his vinculis, pariter quoque erroris in eis vincula dissolveret. Haec ubi nunciata sunt ei, sine mora descendit ad eos, et oratione sola ad Deum fusa, omnes resolvit. At illi sine dilatione unanimiter omnes confugiunt ad eum, salutari Deo nostro credentes, et gratias referentes. Simulacrum vero quod erat ligneum, continuo tradunt isecuti hominem Dei, atque edocti ab eo fi
Abbreviated transcription (Latin):
cabat. S et ip̃e pͥus oñdebat exẽ
plis. ea q̃ u̾b̃ doce̾ cupiebat. Aliis
qͥdẽ diebꝰ unũꝙ̃ ꝙͣ aput semetip̃m
exc̾et abstinẽtiã qmͣ poss sinebat:
tis abstinẽtie obsu̾acõibꝰ desiuret.
h̾bis solũm᷑ aut holeribꝰ utens nͨ
usũ admĩst̾iũ ignis admittens.

Expanded text:
ocaocaplis, quae verbis docere cupiebat. Aliis quidem diebus unumquemque apud semetipsum exercere abstinentiam, quam posset sinebat; tis abstinentiae observationibus deserviret, herbis solummodo aut oleribus utens, nec usum, aut ministerium ignis admittens
Abbreviated transcription (Latin):
q̃tũq ado poposc̾is ꝯseq̃ris. Ille gͦ
pꝰ hec ꝑrexͤ adea loca: ĩ qbꝰ hoĩes hĩ¬
lũca q̃dam h̾emo uitina ĩqͣ hĩta¬
re cepit indefinẽt̾ die ac nocte oꝰ¬
curuans genua cõsignabat do: ci
bo mag̃ celesti qmͣ hũano utebat᷑
Indum̃tũ eius stuppeũ colobiũ e̾at.
qd̃ aput illos le̾uites appellat᷑ et
linteũ qͦ collũ et cap obuolu̾et: q̃
tam̃ ĩdum̃ta fe̾bant ꝑmansisse ei
indeserto nũqmͣ uet̾ata. Erat eĩ ĩ
uicino hemi loco ĩutute sp̃s degẽs
signa et sanitates miras effitiẽs.
qͣs enarrare ꝓ sui ĩm̃sitate sic̃ ab
uox nulla sufficiet. fama aũ ita
magnifica ce eo ẽ ꝑuulgata ut
aut ap᷑. hẽri cepissa. Nitinis ere¬
giõibꝰ monachi diu̾sis ex locis ⁊uẽi¬
ebant adeũ. et tãꝙͣ pio pr̃e magͣ
munera. suas singuli aĩas offe̾¬
bãt. At ille unũꝙ̃ꝙͣ eoꝵ tota reli-¬
gione suscipiẽs: alios ad bñ oꝑã¬
dũ: alios ad bñ intelligẽdũ ꝓuo-¬

Expanded text:
osceris, consequeris. Ille ergo post haec perrexit ad ea loca, in quibus homines hablunca quaedam eremo vicina, in qua habitare coepit, indesinenter die ac nocte orempore curvans genua consignabat Deo. Cibo autem magis caelesti, quam humano utebatur. Indumentum ejus stupeum collobium erat, quod apud illos lebetes appellatur, et linteum quod collum et caput obvolveret. Quae tamen indumenta ferebant permansisse ei in deserto numquam veterata. Erat ergo in vicino eremi loco, in virtute Spiritus degens, signa et sanitates miras efficiens, quas enarrare pro sui immensitate sicut ab vox nulla smagnifica de eo pervulgata, cum aut Apostolus haberi caepisset, vicinis e regionibus monachi diversis ex locis conveniebant ad eum, et tanquam pio patri magna munera, suas singuli quique animas offerebant. At ille unumquemque eorum tota religione suscipiens, alios ad bene operandum, alios ad bene intelligendum prov
Abbreviated transcription (Latin):
xludẽs ꝑit̾. qͦ scilicet ip̃i similit̾ ad
militie detin̾ẽt᷑ offc̾m:. Constituit qͦ¬
q tustodes qmͣ plurimos: et abscess
Medio aũ noctis astare uisus ẽ ãgłs
ĩgenti luce resplendens: et obstupe¬
fc̃ĩs ꝑt̾ritisq custodibꝰ. carc̾is clau¬
stra patefet̾. Tũc uͦ ip̃i custodes adro¬
luti pedibꝰ scõꝵ rogabant eos disced̾e̾
dicentes meliꝰ sͥ ẽẽ mori ꝓhiis: qmͣ
gans ut disced̾ent om̃s qͥ teni uide¬
bant᷑. Dicebat eĩ dom̃ sirã t̾remotu
magno tetidisse. et electos famłoꝵ¬

Expanded text:
imiliter ad militiae detinerentur officium: constituensque custodes quamplurimos, abscessit. Medio autem noctis astare visus est Angelus ingenti luce resplendens, et obstupefactis perterritisque custodibus, carceris claustra patefecit. Tunc vero ipsi custodes advoluti pedibus sanctorum, rogabant eos decedere, dicentes, melius sibi esse mori pro eis, quam gans ut discederent omnes qui teneri videbantur. Dicebat enim, domum suam terraemotu magno concidisse, et electos quo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ om̃e corpꝰ eius mortuũ reddit᷑ Ob
hoc enĩ mandat nb̾ deus obsuare
caput spentis. ut õmo statim abĩi¬
cõ nec recipiamꝰ malas et sordidas
diffundi nõ ꝯuenit insẽsibꝰ nris co¬
gitatõnũ fantasias: qͣsͣ etiã ĩicio re¬
cipi uetet. S et hoc monebat: ut

Expanded text:
 ejus corpus emortuum reddetur. Ob id enim mandat nobis Deus observare caput serpentis, ut omnino statim ab initio nec recipiamus malas et sordidas go magis diffundi non convenit in sensibus nostris cogitationum phantasias, quas etiam initio recipi vetat? Sed et illud monebat
Abbreviated transcription (Latin):
reꝓbabo ꝑ des aũ m̃ etiã q̃ int̾ ip¬
sõs s̃ sapientes babyloĩs: et õnẽ
cult᷑am demonũ ib̾rues. ꝑge gͦ nͨ
ad loca hĩtabli̾a. Generab̾ eĩ mͥ po¬
torẽ bõꝵ oꝑum: at ille Endẽs ait.
aufer ame dñe iactãtiã: ne forte
iniecta manu ad c̾uices suas: ap¬
nuo dim̾sit eũ sb̾ harena clamã¬
tẽ et dicẽtẽ. ego sũ suꝑb ͤ demõ. Tuox

Expanded text:
 qui inter ipsos sunt sapientes Babylonis, et omnem culturam daemonum subrues. Perges ergo nunc ad loca habitabilia: generabis enim mihi potorem operum bonorum. At ille respondens ait: Aufer a me, Domine, jactantiam, ne forte injecta manu ad cervices suas, apnuo submersit eum sub arena clamantem et dicentem: Ego
Abbreviated transcription (Latin):
stet̾itis ad or̃oẽ remittite frĩbꝰ ur̃is:
mittet p̃r ũr. Si ã remisi̾tis fr̃ibꝰ
ẽ. Si gͦ m̃do ut supͣ diximꝰ corde
astitimꝰ ante dũm. et lib̾i ab oĩbꝰ
dirig̾e̾ et uid̾e̾ ĩuisiblẽ. m̃te ñ corpe
intellt̾u scĩe ñ carnis aspͨtu. Nemo
ꝯtueri ita ut spẽm sͥ aliqmͣ aut yma¬
giẽm fingat ĩcorde. corꝑee alicuiꝰ y¬
maginis similẽ. Nulla forma ĩc̾o.¬

Expanded text:
steteritis ad orationem, remittite fratribus vestmittetest . Si ergo mundo ut supra diximus corde astiterimus ante Deum, 128 et liberi ab omnibus dirigere, et videre invisibilem mente, non corpore: intellectu scientiae, non carnis aspectu. Nemo contueri, ita ut speciem sibi aliquam aut imaginem fingat in corde corporeae alicujus imaginis similem. Nulla forma i
Abbreviated transcription (Latin):
stultꝰ lat̾a sua. efficit᷑ sic̃ eqͦ et mu¬
lꝰ q̃bꝰ ñ ẽ intellt̃s. atq ibi obscenoᷤ
iã conabat᷑ ĩire ꝯplexꝰ. illa ulula¬
tũ tet̾rimũ di̾re uocis emͥtẽs. ũbra
ut erat tenuis ꝑmanꝰ ãplexãtis
elabit᷑. ip̃m qͦq dedecorosis motibꝰ
ĩanes auras sectãte. fedissĩa cũ ir¬
risione deseruit. Tum p̃t̾ea mltitu¬
do demo᷑ ĩsere adhoc ip̃m spectatu¬
lũ g̾gata cũ clamore ĩgẽti et cat¬
hĩno elatõis eleuato. ȯ ĩqͥũt q̃te
usq adcelũ extollebas. qͦmͦ dem̾sꝰ¬

Expanded text:
et efficitur sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Atque ubi obscoenos jam conabatur inire complexus, illa ululatum teterrimum dirae vocis emittens, umbra ut erat tenuis, per manus amplectentis elabitur, ipsum quoque dedecorosis motibus inanes auras sectantem, foedissima cum irrisione deseruit. Tunc praeterea multitudo daemonum in aere ad hoc ipsum spectaculum congregata, clamore ingenti, cum cachinno exprobrationis elato: O, inquiunt, qui te usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
h̾em̃. q̃ uelt fessa pꝰͦ nimiũ labotẽ
accedẽs ad ostiũ spelũte mõathi las¬
sabũdã simlãs ac fatigatã Intͥnse¬
cꝰ semetipãm ꝓitͭ atq aduoluta gẽi¬
bꝰ uiri ut s̃ mise̾at᷑ exorat. nox eĩ
me ĩfelitẽ ĩqͥt ĩh̾emo latitãtẽ ꝯp̃hẽ¬
dͭ. iube me req̃esc̾e̾ ĩãgulo cellule
tue: ne forte efficiar p̃da bestiis
noctnis. Atille p̾mo miseracõis qb¬
tẽtu recep᷑ eã ĩtͣ spelũcã. req̃rẽs q̃ ei¬

Expanded text:
eremum, quae velut fessa post nimium laborem, accedens ad ostium speluncae monachi, lassabundam simulans ac fatigatam, intrinsecus semetipsam projecit, atque advoluta genibus viri, ut sui misereatur exorat. Nox enim me infelicem, inquit, in eremo latitantem comprehendit: jube me requiescere in angulo cellulae tuae, ne forte efficiar nocturnis bestiis praeda. At ille primo miserationis obtentu, recepit eam intra speluncam, requirens q
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ uia. q̃ duc̃ aduitã. Lata ẽ gͦ uia aĩe
tũ qͣlicũq defid̾io suo satisfec̾it. An¬
gͦta uͦ ẽ. cũ uolũtatibꝰ suis repugnat
mltũ tam̃ ꝓdest adhec obtinẽda secͦ¬
cior hĩtatõ et ꝯu̾saco solitaria. qͥa ĩt̾¬
dũ ꝑoccasiõe aduẽtãciũ fratm et eũ

Expanded text:
quae ducit ad vitam. Lata est ergo via animae, cum qualicumque desiderio suo satisfecerit: angusta vero est, cum voluptatibus suis repugnat. Multum tamen prodest ad haec obtinenda secretior habitatio, et conversatio solitaria, quia interdum per occasionem a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ t̃ ip̃e ꝯcutis : Si te pena delectat:
specta paululũ. ⁊ ĩreĩes ꝑatã. Nũc
ĩt̾im fruere munĩbꝰ nr̃is. q̃ dultia
seꝑ et gͣta duxisti. hec et huimͦi pła
exꝓbrãtibꝰ eis. ille iacebat ĩmobił¬

Expanded text:
 ipsi conquiris? Si te poena delectat, exspecta paululum, et invenies paratam: nunc interim fruere muneribus nostris, quae dulcia semper et grata duxisti. Haec et hujusmodi plura exprobrantibus eis, ille jacebat immobi
Abbreviated transcription (Latin):
nͨ eciã defẽsiõe dignã oñdẽs: elegã¬
cia et suauitate sinõis ĩclinat aĩoᷤ
hõis et ĩ afftm sui illecebso amore
deflectit. Hinc ĩam blandiora collo¬
qͥa iocus risusq miscẽt᷑. Manꝰ eĩ ꝓcax
adm̃tũ barbãq qiͣ uen̾ãda specie
p̃tẽd ͭ. Tum uͦ palpare ceruicẽ mol
m̃ captiuũ dut̃ militẽ xͥ. Cotinuo
eĩ ꝯturbari intͣ semetip̃m et libidĩs
fluctibꝰ estuare cepͥ neqͣꝙͣ laboꝵ p̃tĩ¬

Expanded text:
nc etiam defensione dignam ostendens: elegantia et suavitate sermonis inclinat animum hominis, et in affectum sui illecebroso amore deflectit. Hinc jam inter blandiora colloquia, jocus risusque miscentur, manus etiam procax ad mentum barbamque, quasi venerandi specie protendit, tum vero palpare cervicem mollmum captivum ducit militem Christi. Continuo enim perturbari intra semetipsum, et libidinis fluctibus aestuare coepit, nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ abstidͭ̃ et amputat ase õne ritiũ.
pellit. m̃daciũ fugͭ exetrat᷑ ĩuidiã.
et ñ solũ ñ detrahe. s ne male qͥdẽ
sentire. aut suspicari secꝰ de ꝓxĩo
suo patit᷑. Que frĩs gaudia sua dͭ.

Expanded text:
 abscidit et amputavit a se omne vitium, primit, mendacium fugat, exsecratur invidiam, et non solum 127 non detrahere, sed nec male quidem sentire aut suspicari se de proximo suo patitur, quae fratris gaudia sua duci
Abbreviated transcription (Latin):
tire possit. q̃dẽ et ꝑstring̾e̾ m̃tis af¬
fc̃u. nõ tam̃ ꝯp̃hẽdi aut descͥbi aut
fu̾t. nec ullis pͣue uolũtatis sordi¬
bꝰ occupata. Tid̾o ĩ hoc max ͤ oꝑtet o¬
ꝑam dare. eos q̃ renũtiare scl̃o. ⁊ d̾m
seq̃ udẽt᷑ situt scͥptũ ẽ. Nacate et

Expanded text:
idem possit, et perstringere mentis affectum, non tamen comprehendi, aut describi, aut fuerit, nec ullis pravae voluntatis sordibus occupata. Et ideo in hoc maxime oportet operam dare eos qui renuntiare saeculo, et Deum sequi videntur, sicut scriptum est: Vacate, et
Abbreviated transcription (Latin):
omissis huis ĩt̾im q̃ auditu oꝑimꝰ. ad
tẽ fuimꝰ simł frẽs ꝯmitantes qͥ ad¬
i eũ uẽimꝰ. Cũq salutassemꝰ eũ. oĩq
Qnõs leticia suscepiss. ⁊ unũ ꝙ̃q
nr̃m gͣtifice alloq̃ret᷑. rogatꝰ ẽ anb̾¬

Expanded text:
ad tem fuimus simul comitantes , qui ad eum venimus: cumque salutassemus eum, omnique nos laetitia suscepisset, unumquemque nostrum gratifice alloquitur, et rogatus est a
Abbreviated transcription (Latin):
regiões. tantosq labores adire uo¬
lustis. tũ nos eo usq pigt̃ia desidiaq
ꝯstringat. ut nec cellas nrãs ꝓgͦdi au¬
deamꝰ. Nerũtam̃ qm̃ putastis eẽ ĩno¬
b aliqͥd exqͦ ꝓfice̾ debeatis. hoc pͥm̃ ob̃
ĩdicandũ ẽ. ut hoc ip̃m qd̾ ueĩstis ad
nos et tm̃i laborẽ uidẽdi nos suscepis¬
se et iactare unꝰqͥsq ur̃m uelit ꝓ eo¬

Expanded text:
regiones, tantosque labores adire voluistis, cum nos eousque pigritia desidiaque constringat, ut nec cellulas nostras progredi audeamus. Verumtamen quoniam putatis esse in nobis aliquid, ex quo proficere debeatis, hoc primum vobis indicandum est, ut hoc ipsum quod venistis ad nos, et tantum laborem videndi nos, suscepisse et
Abbreviated transcription (Latin):
ĩtrit. Tũ p̃t̾ea cordi nr̃o et cogitacõibꝰ
p̃cipue adhibẽda ẽ diligẽcia. Obsurã¬
dũ nãq ẽ. nequa cupiditas neqͣ uo-¬
lũtas pͣua. ne qd defid̾iũ uanũ et ꝙ
nõ ẽ scd̃m d̃m. radites ĩcorde nr̃o de¬
figat. Echimodi eĩ raditibꝰ ⁊tinuo

Expanded text:
rit. Tunc praeterea cordi nostro et cogitationibus praecipua adhibenda est diligentia. Observandum namque est, ne qua cupiditas, ne qua voluntas prava, ne quod desiderium vanum, et quod non est secundum Deum, radices in corde nostro defigat. Ex hujusmodi enim radicibus continuo
Abbreviated transcription (Latin):
ade̾it tam̃ dñs et uieĩes eã sanã:
Festina gͦ ⁊ redi et iuniueĩes pu̾m sep¬
tẽ dieꝵ et uocab̾ nom̃ eiꝰ ioħem. hic
nutriat᷑ ĩ domu tua abs ulla ꝯtami¬
nacõne gentili septẽ ãnis. Qbꝰ ꝑac¬
tis trade eũ mõachis erudiendũ.
scĩs ⁊ celestib disciplinis. Multis p̃t̾ea
⁊ si qͥd forte pc̃ci abeis ĩ occłto fuiss
admissũ secͤciꝰ corripiẽs arguebat.

Expanded text:
nus, et invenies eam sanam: festina ergo, et redi, et invenies 123 puerum septem dierum, et vocabis nomen ejus Joannem: hic nutriatur in domo tua absque ulla contaminatione Gentili septem annis; quibus peractis, trade eum monachis erudiendum caelestibus disciplinis. Multis praeteret si quid forte peccati ab eis in occulto fuisset admissum, secretius corripiens arguebat,
Abbreviated transcription (Latin):
et ingi ꝯsuetudĩe nͨ reciꝑe cibũ nͥ
ĩresꝑũ pot̾at et tũc exiguũ. Erat
ã attenuati et aridi corͥ. p̃ abstinẽ¬
cia. capilli eiꝰ et barba qͣi exlãg̾re
nimio rara et tenuis utpote ꝙͣ
ulłs sufficiẽs cibꝰ nutͣret. nͨ lecior

Expanded text:
et jugi consuetudine recipere cibum nisi in vespera poterat, et hunc exiguum: erat enim attenuatus, et aridi corporis, prae abstinentia: capilli ejus et barba quasi ex languore nimio rara et tenuis, utpote quam nullus sufficiens cibus enutriret, nec laetior
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ passiones resetant ex aĩa sua mo¬
resq ꝯpõant s hoc tam̃ studẽt ut
uideant aliqͦs scõꝵ patrũ et audiãt
abeis aliqͣ u̾ba q̃ narrantes aliis
glorient᷑ se abillo uł illo didicisse.
et sic ubi forte ł audiẽdo uł legẽdo
dociũ atq ĩm̾ge̾ se conãt᷑ ad clerũ.
nesciẽtes q̃a mioris ꝯdẽpnacõis ẽ si
q̃s ip̃e uͥtutibꝰ polleat et alios tñ do

Expanded text:
moresque componant: sed hoc tantum student ut videant aliquem sanctorum Patrum, et audiant ab eis aliqua verba, quae narrantes aliis glorientur se ab illo vel illo didicisse, et sicubi forte vel audiendo vel discendo rdotium, atque immergere se conantur ad clerum, nescientes quia minoris condemnationis est, si quis i
Abbreviated transcription (Latin):
Ambulantib gͦ nob̾ subito uo¬
tes ppłi innum̾abił audiuimꝰ
psallentiũ ce ode suauissimꝰ
quasi basami optimi ac p̃cios¬
issimi uenit nobis et sicut de
mellis fauo dulcissimo os
nr̃um ĩdulcozauit Desua¬
uissima gͥ odoris nectarei ac
celestis mellodya cantilene so¬
por nos aripuit
ost mooicũ aũt surgenteꝰ
eccł̃iam mirabili ornatũ
ficũ et dealtare aqua egredieba¬
tur q̃ laccis tandidissimi to orẽ
habebat Nos aũt aquã ipsam
inueritate lac ẽẽ sperabamꝰ in
In cͥcuitu u̾o fontes illius stabãt
uiri sc̃i et honorabibileᷤᷤ et tanta¬
bant canticũ celleste ide utteᷤ
Cherubin Nos aũt hec iutuen¬
tes timuinus ualde Ip̃a u̾o
eccłia aꝑte m̾idiana similitudi
nẽ lapidis prasini p̃ciosi. aꝑte
australi colorẽ sangirinis mu̾
dentali tota erat alba ad instar
lactis et nuus tandibissimi
Stelle suꝑ ip̃am eccliam plusꝙͣ
mũdi huius sid̾a lucebant. Sol
ibi septemplicitꝰ lucebat et ca¬
locu adorantes ac ipsos uiros¬

Expanded text:
Ambulantibus ergo nobis, subito voces populi innumerabilis audivimus psallentium, et odor suavissimus, quasi balsami optimi et pretiosissimi, venit nobis, et sicut de mellis favo dulcissimo, os nostrum indulcoravit. De suavissimo igitur odoris nectare, ac coelestis melodia cantilenae sopor nos arripuit. Post modicum autem surgentes ecclesiam, mirabili ornatu dficum, et de altari aqua egrediebatur, quae lactis candidissimi colorem habebat. Nos autem aquam ipsam in veritate lac speravimus. In circuitu vero fontis illius stabant viri sancti et honorabiles, et cantabant canticum coeleste, id est, voces cherubim. Nos autem haec intuentes, timuimus valde. Ipsa vero ecclesia a parte Meridiana similitudinem habebat lapidis prasini pretiosi, a parte Australi colorem sanguinis mundidentali tota erat alba, instar lactis et nivis candidissimae: stellae super ipsam ecclesiam plus quam hujus mundi sidera lucebant, sol ibi septempliciter lucebat et caloco adorantes, ac ipsos vir
Abbreviated transcription (Latin):
nobis frequẽtius refocilantes
Cum ecce subito euntib nob̾
uenit ppłs ĩnum̾abilis multi¬
tudinis uiroꝵ at mulierum
obuiam inunũ ꝯglobati. non
aũt int̾ illos longiorẽ p̃t̾ qͣm
uniꝰ cubiti staturam uidimuᷤ
u̾git᷑ uisis ilł ualde ꝑtimuimus
Tunc misa̾bił ego patator
Theophplꝰ dixi frĩs meis
Sergio et chino Soluentes
illos. forsitan. fugient a nobis
mẽ inuenimꝰ herbas candidas
⁊ albas sic̃ lac. dulces uelut
mel. altas u̾o usq ad unum
cobitum sNanducantes itaq
ceh̾bis ilł melliflius ac nos sa¬
t̾amtes exeis. graꝵ actiones
creatori omniũ opculimus qͥ
at gratuita nos sua gracia nu-¬
triebat Nos int̾ea dui it̾ agẽ¬
tes ꝑdeuia. subito ĩ uenimus

Expanded text:
nos frequentius refocillantes: cum ecce subito euntibus nobis, venit populi innumerabilis multitudo virorum ac mulierum obviam, in unum conglobati; non autem inter illos longiorem praeterquam unius cubiti staturam vidimus. Igitur visis illis, valde pertimuimus. Tunc miserabilis ego peccator Theophilus dixi fratribus meis Sergio et Hygino: Solventes us eos; forsitan fugient a nobis,men, invenimus herbas candidas et albas, sicut lac, dulces velut mel, altas vero usque ad unum cubitum. Manducantes itaque de herbis mellifluis, ac nos saturantes ex eis, gratiarum actiones Creatori omnium obtulimus, qui ac gratuita nos sua gratia nutriebat. Nos interea iter agentes per devia, subito semitam invenimus
Abbreviated transcription (Latin):
simł et timore uenimꝰ in locũ
aliũ. inquo arbores multas et
maximas uidimꝰ habentes ati¬
ipsis uolatilia multa similia
auib celi ⁊ uoce humana for-¬
tit̾ clamabãt dicentes Parte
ꝑce nob̾ misi̾cers quia pecta¬
uimꝰ añ faciẽ tuã suꝑ omẽm
terrã Nos aũt orauimꝰ dieẽ¬
tes Dñe misi̾cordissime ostẽ¬
mist̾ia que uidisti ꝑgite uia
urãm Iñ gͥ cũ ingent pauore
egressi deuenimꝰ in locũ honor¬
abilẽ ac speciesissimũ in quo
qͣtuo uiri stabant habẽtes fig̃.¬
as honorabiles tãq mira pul¬
chricudine decoras. ut credi ñ¬
aut fari omino facile nix possit
Isti ĩsiquidẽ corsnas aureas ge¬
minis et lapidib honorifice cõ¬
positas incapidibe habebant

Expanded text:
simul et timore venimus in locum alium, in quo arbores multas et maximas vidimus, habentes simiipsis volatilia multa, similia avibus coeli, voce humana fortiter clamabant, dicentia: Parce parce nobis, misericors, quia peccavimus ante faciem tuam, super omnem terram. Nos autem oravimus, dicentes: Domine misericordissime, ostenmysteria quae vidistis, viaur cum ingenti pavore egressi, devenimus ad locum honorabiliorem ac speciosissimum, in quo quatuor viri stabant, habentes figuras venerabiles, tanquam mira pulchritudine decoras, ut credi aut fari omnino facile vix possit: isti siquidem coronas aureas, gemmis et lapidibus honorifice compositas, in capitibus habebant
Abbreviated transcription (Latin):
quã mensurã imiꝰ cubiti habebant.
Et uidentes nos rimore ꝑt̾riti¬
omnes fugierũt. Nos aũ d̾m col¬
laudantes. qui de illoꝵ manib nos
lib̾auit. carsũ nr̃m cottidie acce
crescũt. ubi serpentes ĩnumabiles
& dracones &e aspides s basiliscos
et uipas & unicornes ee bubalos
iudimus multos. Alias quoq bes-¬
tias mortiferas ml̾tas ce uenenosa
tegente illese pertransiuimꝰ illa.
Sed ce sibilos eoꝵ idest draconum
& serpenciũ ꝑ iuginti ꝯtinuos
dies in aurib habebamꝰ ce nõ ni¬
si aures obdurantes illos ferre
descendes. Nlos gͦ septẽ dies ibi prꝰ¬

Expanded text:
quam mensuram unius cubiti habebat. Et videntes nos, timore perculsi fugerunt. Nos autem Deum collaudantes, qui de illorum manibus nos liberavit, cursum nostrum quotidie accelcrescunt; ibi ergo serpentes innumerabiles, et dracones et aspides, sed et basiliscos, et viperas, et unicornes, et bubalos vidimus multos; alias quoque bestias mortiferas multos, et venenosa tegente, illaesi pertransivimus illa; sed et sibilos draconum et serpentium per viginti continuos dies in auribus habuimus, et non nisi aures obturantes illos ferre descendentes. Nos ergo septem dies ibi
Abbreviated transcription (Latin):
alterũ & ignis maximꝰ in cirtui¬
tu eiꝰ ex omni ꝑte. Nox aũ clamo¬
ris illiꝰ audiebat᷑ quasi ꝑ qͣdraginta
nuiliaria. Eui ut nos uidit ploeãs
& eiulans fortissiẽ exclamauit. cru¬
delit̾ enĩ ab igne cremabat᷑. Cumq
mus. Et cooꝑientes facies nr̃as a
longe ipsos montes transiuimus.
Tecce in aliũ locũ tõtinuo deue
nimꝰ ubi rupes multe & ꝓfunditas
nã uidimꝰ crinib sulutis stante̾ to¬
ro corpe ĩuolutã a maximo ee t̾ribi
Capilli aũ huiꝰ mulieris usq ad ter¬
ram descendebãt. Cumq in illã mi¬
rantes ce pauidi aspiceremꝰ subito
re fili dei xp̃e altissime. Nos itaq
uehement exterriti põnentes ge¬
le animas nr̃as. quoniã iudicia tua
nt̃i oculi uiderunt interra

Expanded text:
altero, et ignis maximus in circuitu ejus ex omni parte. Vox autem clamoris illius audiebatur, quasi per quadraginta milliaria. Qui ut nos vidit, plorans et ejulans fortissime exclamavit crudeliter enim ab igne cremabatur. CAP. mus; et cooperientes facies, a longe ipsos transivimus montes; et ecce in alium continuo devenimus locum, ubi rupes multae et profunditas mus feminam crinibus solutis stantem, toto corpore a maximo et terribilCapilli autem hujus mulieris ad terram usque descendebant. Cumque in illam mirantes et pavidi aspiceremus, subito e, Fili Dei altissimi. Nos itaque vehementer exterriti, ponentes gele animas nostras, quoniam judicia tua oculi nostri viderunt in terra
Abbreviated transcription (Latin):
Tecce añ nos maximã absidam
inuenimꝰ in circuitu scriptã. Uidẽ¬
tes uͦ script᷑am illã gauisi sumꝰ ce col¬
laudauimꝰ dñm. Hec aũ erat scrip¬
tura. sibsid̾a illã fecit. Alexander
philippi matedo imꝑator qñ ꝑsecu¬
tus est Dariũ regẽ ꝑsarũ. Qui t̾¬
ram hanc ingredi uolu̾it. manusi¬
nistra uadat. ad dext̾am enĩ t̾rra
terra muia oe rupib angustiis
trantes ambulauimꝰ dies mltos.
Tfactũ est post quadraginta
dies euntib nob̾ uenit fetor pes¬
simꝰ ce intollerabilis. ex quo ueld̃
amẽtes effecti cadentes ĩ terram
orauimꝰ ad dñm. ur iã clement̾¬

Expanded text:
et ecce ante nos maximam invenimus et ecce ante nos maximam invenimus absidam, in circuitu scriptam. Videntes vero scripturam illam, gavisi sumus, et collaudavimus Dominum. Haec autem erat scriptura: Absidam istam fecit Alexander Philippi Macedo imperator, quando persecutus est Darium regem Persarum. Qui terram hanc ingredi voluerit, ad manum sinistram vadat; ad dexteram enim terra invia, et rupibus et angustiis trantes, ambulavimus dies multos. Et factum est post quadraginta dies, euntibus nobis venit pessimus et intolerabilis fetor, ex quo velut exanimes effecti, et cadentes in terram, ora
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ cũ maximo labore & angustia
exinde euasimꝰ Et uenimꝰ in tam¬
pũ planũ & magnũ in quo elepfã
toꝵ multitudo stabat ce ꝑ mediũ
illoꝵ nichil lesi ꝑ transiumꝰ.
Ost hec itaq minime nob̾ appa-¬
ruit uia. Tunc nos cũ lacrimis cle¬
dies sine cibo ꝑ deuia ambulantes
cõunximꝰ tand̾e in locũ planicie
largũ. qui fructib plurimis habũ¬
dauit. Iam gͦ tenebre densissime
tuncta lota illa repleuerãt net alie¬
quid lucebat s nebule obscurissime
erant. Tunc nos nuniũ turbati
ce afflicti cadentes in terrã cum
planctu ualido orauimꝰ clamantes
ad dñm. Et in eod̾e loco dies sep¬
tem cõpleuimꝰ nõ manducãtes nec
bibentes nec lumen celi uidentes.
Nobis aũ afflictis ualde ce ĩ oraciõe
columba que nob̾ appinquãs. ac
diu cica nos uolitans ce pennu¬
lans fortit̾ ꝑcuciẽs quasi ad mã¬
ducandũ nos cõfortauit. Tũc̃ nos
gracias agentes surreximꝰ et illa
p̾cedente per deuia iter fecimꝰ.

Expanded text:
vero maximo cum labore et angustia exinde evasimus, et venimus in campum planum et magnum, in quo elephantorum magna multitudo stabat, et per medium illorum illaesi transivimus. Post haec itaque minime nobis apparuit via. Tunc nos cum lacrymis cledies sine cibo per devia ambulantes, conjunximus tandem in locum planitie largum, qui fructibus plurimis abundabat. Jam ergo tenebrae densissimae cuncta illa repleverant loca; nec aliquid lucebat, sed nebulae obscurissimae erant. Tunc nos nimium turbati et afflicti, cadentes in terram cum planctu valido orantes clamavimus ad Deum, et in eodem loco dies septem complevimus, non manducantes nec bibentes, nec lumen coeli videntes. Nobis autem valde afflictis, et in oratione columba, quae nobis appropinquans, ac diu circa nos volitans, et pennulas fortiter percutiens, quasi ad ambulandugratias, surreximus, illaque praecedente, per devia iter fecimus;
Abbreviated transcription (Latin):
trauimꝰ mon̾asteriũ factaq uesꝑa õĩq
diurni officii oracione completa ce¬
teris quiescentib clam monast̾iũ
egressi sumꝰ. Ost hec uero detẽ
& septem ambulantes coniumximꝰ
& crucẽ adoeauimꝰ. Neinde exeun
miliaria longe a Berlehem situs
est. In montẽ quoq oliueti ascendi¬
uatus est ce a nube susceptus astẽ¬
dit ad celos. Et inde ierłm reu̾si
uimꝰ deũ. & consignantes nos ce cõ

Expanded text:
travimus monasterium: factaque vespera, omnique travimus monasterium: factaque vespera, omnique diurni officii oratione completa, caeteris quiescentibus clam monasterio egressi sumus. Post haec vero decem et septem dies ambulantes, conjunximus  crucem adoravimus. Deinde exeuntmilliaria longe a Bethlehem situs est. In montem quoque Oliveti ascendivatus est, et a nube susceptus ascendit ad coelos. Exinde Jerusalem reversi um, et consignante
Abbreviated transcription (Latin):
potamia syrie qd̾ est ĩ medio duoꝵ
fluminũ tygris ce Cufrates in quo
iur clarissimꝰ nomine Asclepion a¬
guminꝰ multoꝵ exstitit pat̾ mona¬
choꝵ. Ibi deniꝙ ꝯungentes a p̾no¬
minato patrẽ & omniũ ceru fratrũ
gratanter suscepti. ac iugo regule
colla submittẽtes ꝯmumi sum uita
temꝑe post hec hore none quadam
sinaxi completa accedentes ad Su¬
aliquamdui inter nos de sustinẽcia
& cõuersacione simul ce labore ser¬
uoꝵ dei disputatũ est. Tunc mͥ miso
Theophilo uenit ĩ mentẽ cogitacio.
ce respondẽs dixi fratrib meis Ser¬
gio &e Chino. Uelle michi adest ofra¬
tres dilectissimi cunctis dieb uite
mee ambulare illo ubi celũ terre
se cõiungit. At illi te inquiũt frat̾
Theophile ut patrẽ spiritalẽ semꝑ
habuimꝰ ce priorem &e ad modũ nul¬
latenꝰ a te sẽparabimꝰ. nobis enĩ u̾ba
tua placent. Idcirto ubi cced̾ cepisti
perge. & nos quoꝙ in uita & inmorte
tecũ erimꝰ. Itaq surgentes de loco in¬

Expanded text:
 in medio duorum fluminum Tygris et Euphratis, 225 in quo vir clarissimus Asclepion hegumenus, multorum exstitit Pater monachorum. Ibi denique conjungentes, a praenominato Patre et omni coetu fratrum gratanter suscepti, ac jugo regulae colla submittentes, communi vita  post haec, hora nona quadam die synaxi expleta accedentes ad Eualiquandiu inter nos de sustinentia et conversatione simul et labore servorum Dei disputatum est. Tunc mihi misero Theophilo venit in mentem cogitatio; et respondens, dixi fratribus meis Sergio et Hygino: Velle mihi adest, o fratres dilectissimi, cunctis vitae meae diebus ambulare, illoque ire, ubi coelum terrae se conjungit. At illi: Te, inquiunt, frater Theophile, ut fratrem spiritalem semper habuimus, et priorem, et amodo nullatenus a te separabimur; nobis enim verba tua placent: idcirco, ubi corde concepisti, perge; et nos in vita et morte tecum erimus. Itaque surgentes de loco, in
Abbreviated transcription (Latin):
suis quasi tria milia ethiopes ad¬
duxerũt. Qui festinantꝰ domũ in
qua eramꝰ orantes uallo cirtũde¬
derũt. nosq cũcti aspicientes ꝑ
copiosũ applicuerũt uiuos nos cre¬
mare nitentes. Qd̃ nos ut aspex¬
miꝰ timore ualido ext̾riti xp̃m¬
sua & dio contra nos fremẽtes cũ
nos illos net ip̃i nos ullatenꝰ intel¬
ligere possemꝰ cõprehendẽtes nos in
obscuro cartere clauserũt. Sedẽnib
ergo nob̾ intenebris nõ erat qui uł¬
panẽ aut aquam tribueret. Nos de
niq cũ lacrimis ommipotentis d̾i
ibi dies aliquot uenerũt cõgre¬
gati. cũ nos fame ce siti exanimẽ
credidissent circũderũt carterẽ
sed orantes asspexissent apiẽtes
ianuã eduxerũt nos. Et cũ mul¬
ta inter se mͬmurates loq̃rent
nouissime cũ lingnis agrestib
siuis eiecerũt. & octoginta dies
sine cibo cõpleuimꝰ sicut testis
illis iter fecimꝰ dies multos in
orientẽ & uenimꝰ in locũ ad mira¬

Expanded text:
suis quasi tria millia Aethiopes adsuis quasi tria millia Aethiopes advenerunt. Qui festinanter domum, in qua eramus orantes, vallo circumdantes, nosque cuncti aspicientes, per copiosum applicuerunt, vivos nos cremare nitentes. Quod nos ut aspeximus, timore valido exterritique contra nos frendentes, cum neque nos illos, nec ipsi nos ullatenus intelligere possemus, comprehendentes nos, in obscuro clauserunt carcere. Sedentibus ergo nobis in tenebris, non erat qui panem vel aquam tribueret. Nos denique cum lacrymis omnipotentis Dei ibi dies aliquot, iterum congregati, cum nos fame et siti ex animes credidissent, circumdederunt carcerem. Sed cum orantes nos aspexissent, aperientes januam eduxerunt nos; et cum multum inter se murmurantes loquerentur, novissime cum lignis agrestibus suis ejecerunt, et octoginta dies sine cibo explevimus, sicut testis taque a finibus illis, iter fecimus dies multos in Orientem, et devenimus in locum admira
Abbreviated transcription (Latin):
nos xp̃i gracia. uiã continuo ag¬
gredientes a quĩquagessimo die.
fluminis tygris alueũ ꝑtranse¬
untes terrã ꝑsaꝵ ingressi sum.
Et uenimꝰ in campũ magnum
e planiciosũ uocabulo asya in qͦ
martyr xp̃i sanctꝰ Mercuriꝰ apos¬
inde cuutatẽ ꝑsidis noĩe Bitisse¬
fodo intrãtes in quas tres pueri
Ananias Azarias ce Mlisahel reqͥ¬
escũt nõ longe a Babylone ado¬
rauimꝰ ibi & in eod̾e loco mãdu¬
cantes &e d̾o ymnũ laudis immo
lantes mansimꝰ dies aliquot.
Ilde profecti post menses quatu
& Indie sumꝰ terram ingressi.
Ingrediẽtes uͦ domũ quand̾a et
neminẽ ibi habitatorẽ repperie¬
tes duos dies ibid̾e fecimꝰ. Et ecce¬
die tercia post hec apparuerũt
adueniẽtes duo armati uir ce fe¬
mina. Nos uͦ nimio terrore ꝑt̾ri¬
ti surreximꝰ illisq obuiã ire delib̾¬
aiuimꝰ. Ipsi uͦ nos uidentes simul
exploeatores esse credentes. concito
gressu ꝑuiã qua uenerãt redierũt.
Et post aliquantulũ ꝯgregatos de

Expanded text:
 gratia, viam continuo aggredientes, ac quinquagesimo die fluminis Tygris alveum pertranseuntes, terram Persarum ingressi sumus, et venimus in campum magnum et planitiosum vomartyr Christi Mercurius aposinde civitatem Persidis, nomine Kitissefodo, intrantes, in qua tres pueri, Ananias, Azarias, Misael, requiescunt, non longe a Babylone, adoravimus ibi; et in eodem loco manducantes, et Domino laudis hymnum offerentes, mansimus dies aliquot. Inde profecti post menses quatuor, et Indiae terram sumus ingressi. Ingredientes vero domum quamdam, et neminem ibi habitatorem reperientes, duos ibidem fecimus dies. Et ecce tertia post haec die, apparuerunt advenientes duo armati, vir et femina; nos vero nimio terrore perterriti, surreximus, illisque obviam ire deliberavimus. Ipsi autem nos videntes, simul et exploratores esse credentes, concito gradu per viam qua venerant redierunt; et post aliquantulum congregati, de
Abbreviated transcription (Latin):
animos erga suã ꝓuidens maiesta¬
tem: homĩem abillo pene orbe cela¬
tum et int̾tantas poĩtũ sollititudĩes
affrice. hispanie. Gallie. Italie. Illy¬
rico: ip̃i etiam q̃ urbiũ caput ẽ rome
ut ĩ exordio ꝓmiserat demonstuit
Ereatoris ẽ ista benignitas: qui fa¬
mulos suos licet nolentes nobili
cõem exfructu laboris optimꝰ qͥsqmͣ
ficat: et siuentibꝰ sibi met ñ tantũ
regnũ celoꝵ sed etiam hic ũpĩs mõ¬
ciũ secretis latere cupientibꝰ fame
tribuit noblitate. scil ut et ip̃i fru¬
tu
sed eciam hiis qui eum solito colũt
et ĩcum fĩdelit̾ tredũt. hanc dedit
ptãtem. ut demões qͦs illi deos esse
arbitrant᷑ ⁊culcent. atq eiti ant de¬
ceptores. scilit hominũ et tociꝰ corrup¬
cionis artifices. Lxplicit uit a¬

Expanded text:
animos erga suam praevidens majestatem, hominem alio pene orbe celatum, et inter tantas positum solitudines, Africae, Hispaniae, Galliae, Italiae, Illyrico, ipsi etiam, quae urbium caput est, Romae, ut in exordio promiserat, demonstravit. Creatoris est ista benignitas, qui famulos suos, licet nolentes, nobilitionem, ex fructu laboris optimus quisquficat, et servientibus sibimet, non tantum regna coelorum, sed etiam hic in ipsis montium secretis latere cupientibus, famae tribuit nobilitatem; scilicet, ut et ipsi frut sed etiam his qui eum sollicite colunt, et in eum fideliter credunt, hanc dedit potestatem, ut daemones, quos illi deos esse arbitrantur, conculcent atque ejiciant, deceptores scilicet hominum, et totius corruptionis artifices. EPILOGUS
Abbreviated transcription (Latin):
Loria ce magnificencia deo
soli benignissimo. qui per ĩ¬
numerabilia miraculoꝵ exempła
nos tepidos & indignos cotridie ĩuitat
philus Serguis ce Chinꝰ dep̃cam᷑ uos
omnes sanctissimos parres ce fratres
ut accomodetis aures hiis que uobis
narraturi sumꝰ de uita & cõuersaciõe
sanctissimi monachi Macharii romãi
qui apparuit nobis prope paradysum
ad uginti miliaria. ce hoc rogamus
ut fidem dictis adhibeatis quoniãqͥde
multo melius nobis fuisse credimꝰ
subsilencii portu innoxios reman̾e
Sergius & Chinus ꝓpicia diuinitate

Expanded text:
loria et magnificentia Deo soli benignissimo, qui per innumerabilia miraculorum exempla nos tepidos et indignos quotidie invitat philus, Sergius et Hyginus, deprecamur vos omnes sanctissimos patres et fratres, ut accommodetis aures his, quae vobis narraturi sumus de vita et conversatione sanctissimi Macarii Romani, qui apparuit nobis prope paradisum ad viginti milliaria. Et hoc rogamus, ut fidem dictis adhibeatis, qui quidem multo melius nobis fuisse credimus sub silentii portu innoxios remanereSergius et Hyginus, propitia Divinate