comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
petenter atq utiliter aptarentur. dui
alii iuuari indigent. alie iuuare
possunt: alieͥ uero proficientib certa¬
mina atq agones mouerent: in qͥb
eorum probabilior haberetur indus¬
tria. et cercior post uictoriam: repa-¬
rati gradus statio teneretur. que
ꝑ difficultates laborantium consti¬
tisset. Quamuis gͦ indiu̾sis sit offi¬
ciis ordinatus: non tamen dissonars
atq a se discrepans: mundi totius
intelligendus est status: s sicut
corpus nostrum unum ex multis
menbris aptatum est. et abuna ani¬
ma continetur: ita et uniu̾sum
mundum uelud animal quoddam
immensum atq ĩmane: õpinandũ
puto: quod quasi abuna anima
uirtute di ac ratione teneatur. Qđ
etiam a scã scriptura indicari arbi¬
tror. ꝑ illud quod dictum est ꝑ
propħam Honne cȩlum et terrã
ego repleo dicit dominus. E iterũ
Celum michi sedes: terra autem sca¬
bellum pedum meorum: Et quod
saluator. dixit cum ait. non ui¬

Expanded text:
petenter atque utiliter aptarentur, dum petenter atque utiliter aptarentur, dum aliæ juvari indigent, aliæ juvare possunt, aliæ vero proficientibus certamina atque agones movent, in quibus eorum probabilior haberetur industria, et certior post victoriam reparati gradus statio teneretur quæ per difficultates laborantium constitisset. III. Quamvis ergo in diversis sit officiis ordinatus, non tamen dissonans atque a se discrepans mundi totius intelligendus est status: sed sicut corpus nostrum unum ex multis membris aptatum est, et ab una anima continetur, ita et universum mundum velut animal quoddam immensum atque immane opinandum puto, quod quasi ab una anima virtute Dei ac ratione teneatur. Quod etiam a sancta Scriptura indicari arbitror per illud quod dictum est per Prophetam: «Nonne cœlum et terram ego repleo, dicit Dominus?» et iterum: «Coelum mihi sedes, terra autem scabellum pedum meorum;» et quod Salvator dixit, cum ait non ju
Abbreviated transcription (Latin):
turas quȩ asemetipsis in tantũ
animorum uarietate distabant.
mnunum quendam reuocat oꝑis
studiiq consensum. ut du̾sis licet
motib animorum. unius tamen
mundi plenitudinem. ꝑfectionẽ¬
q consumment: atq ad unđm
ꝑfectionis finem uarietas ipsa mn¬
tium tendat. Una namq uirtus
est. quȩ omnem mundi diuersitatẽ
constringit et continet. atq in
unum opus uariis agit motꝰ:
He scilicet tamimmensum mun¬
di opus discidiis solueretur animoꝵ.
Et propter hoc opinamur parentẽ
omnium ꝓsalute uniuersarum
creaturarum suarum ꝑ ineffabilẽ
uerbi sui acsapientiȩ rationent. Ita
hec singula dispensasse. ut et singħ
tentiȩ. Non contra arbitrii lib̾tatẽ.
ui in aliud quam motus mentis
suȩ ageret cogerentur: et ꝑ hoc ad¬
Pimĩ ab his uideretur lib̃i ar¬
bitrii facultas. Quod utiq quali¬
tatem iam naturȩ ipsuisimmutabat:
et diuersi motus propositi earum
adunius mundi consonantiam com-¬

Expanded text:
turas quæ a semetipsis in tantum turas quæ a semetipsis in tantum animorum varietate distabant, in unum quemdam revocat operis studiique consensum, ut diversis licet motibus animorum, unius tamen mundi plenitudinem perfectionemque consumment, atque ad unum perfectionis finem varietas ipsa mentium tendat. Una namque virtus est quæ omnem mundi diversitatem constringit et continet, atque in unum opus varios agit motus, ne scilicet tam immensum mundi opus dissidiis solveretur animorum. Et propter hoc opinamur parentem omnium Deum pro salute universarum creaturarum suarum per ineffabilem Verbi sui ac sapientiæ rationem ita hæc singula dispensasse, ut singuli qtentiæ, non contra arbitrii libertatem, vi in aliud quam motus mentis suæ ageret, cogerentur, et per hoc adimi ab his videretur liberi fabitrii: quod utique qualitatem jam naturæ ipsius immutabat: et diversi motus propositi earum ad unius mundi consonantiam com
Abbreviated transcription (Latin):
di uarietas. atq̃ in ipsis rationa bi¬
lib animantib sit. tanta diu̾¬
sitas. propter quam etiam omĩs
reliqua uarietas ac diuersitas pu¬
tanda est extitisse: quam causam
aliam dici oportebit qua mundus
extiterit . precipue si intueamur
illum finem. ꝑ quem omnia resti¬
tuenda instatum initii sui. libro
suꝑiore dĩsertum est: quod utiq
si consequenter uidetur dictũ.
Quam aliam ut diximus causam
putabimus tante huius mundi
diu̾sitatis. nisi diuersitatem ac
uarietadem motuum. atq pro¬
lapsuum. eorum qui abilla initii
unitate atq concordia in qua
a deo pͥmitus pro creati sunt de¬
ciderunt: et ab illo bonitatis sta¬
tu commoti atq distracti. diu̾sis
de hinc animorum motib ac de¬
sideriis agitati. unum illuo et in¬
discretum naturȩ suȩ bonum.
pro intertenionis sue diu̾sitate
in uarias deduxerunt mentiuĩ
modo fuint. ad utile aliquid. et
ad communẽ omnium transfor
mans profectum: has ipsas crea¬

Expanded text:
di varietas, atque in ipsis rationabidi varietas, atque in ipsis rationabilibus animantibus sit tanta diversitas, propter quam etiam omnis reliqua varietas ac diversitas putanda est extitisse: quam causam aliam dici oportebit qua mundus extiterit, præcipue si intueamur illum finem per quem omnia restituenda in statum initii sui, libro superiori dissertum est? Quod utique si consequenter dictum videtur, quam aliam, ut diximus, causam putabimus tantæ hujus mundi diversitatis, nisi diversitatem ac varietatem motuum ac prolapsuum eorum qui ab illa initii unitate atque concordia in qua a Deo primitus procreati sunt, deciderunt, et ab illo bonitatis statu commoti atque distracti, diversis dehinc animorum motibus ac desideriis agitati, unum illud et indiscretum naturæ suæ bonum pro intentionis suæ diversitate in varias deduxerunt mentium qomodo fiunt, ad utile aliquid, et ad communem omnium transformans ac reparans profectum, has ipsas crea
Abbreviated transcription (Latin):
contra fidem nostram ueni-¬
entes refutamus atq respui¬
mus uerumtam̃ uel loco et
tempore confutato hoc ꝑu̾so
dogmate atq de pulso: ea
prolata sunt. qualiter uitel¬
legi debeant exponemus¬
durꝰ licet omnia quȩ suꝑio¬
re libello disserta sunt. de
mundo atq eius ordinati¬
one disserta sint: proprietam̃
pauca de ipso mundo repetere.
ide̾ deinicio erus ac fine. uel
his que inter initium ac fi¬
nem eius per diuinam proui-¬
dentiam dispensantur: seu
de his quȩ ante mundum uel
post mundum putantur.
In quo hoc primum euiden¬
ter apparet: quod omnis sta
uersis corporibus constaͣt:
s ex mutis animantib idẽ
feris. bestiis et pecudib et
auibus. atq omnib que in
aquis uiuunt. Tum dem¬
de ex locis. idẽ cȩli uel celoꝵ
et cerrȩ: uel aque: s et exeo
qui inedius estaere. uel quẽ
ȩtherem dicunt: ãtq ex om̃ib q̃
procedunt. uel nascuntur ex
terra. Sum ergo canta sit mun¬

Expanded text:
contra fidem nostram venicontra fidem nostram venientes refutamus atque respuimus. Verumtamen suo loco et tempore confutato hoc perverso dogmate et depulso, ea prolata sunt, qualiter intelligi debeant exponemustur, licet omnia quæ superiori libello disserta sunt, de mundo atque ejus ordinatione disserta sint, proprie tamen de ipso mundo pauca repetere, id est de initio ejus ac fine, vel his quæ inter initium ac finem ejus per divinam Providentiam dispensantur, seu de his qui ante mundum facta vel post mundum facienda putantur. In quo hoc primum evidenter apparet, quod omnis statversis corporibus constet, sed ex mutis animantibus, id est feris, bestiis, pecudibus, et avibus, atque omnibus quæ in aquis vivunt; tum deinde ex locis, id est cœli vel cœlorum, et terræ vel aquæ; sed et ex eo qui medius est aëre, vel quem ætherem dicunt, atque ex omnibus quæ procedunt vel nascuntur ex terra. Cum ergo tanta sit mun
Abbreviated transcription (Latin):
quo ꝑueniant in hoc. ut ꝑfecti ef¬
fecti sp̃s tales: omnia discernant.
ꝑhoc quod in omni scĩtate ullu¬
minati sensum: ꝑuerbum et sapi¬
discerni. Iua sane nos nequaquam
recipienda sensemus. que aquib¬
dam suꝑfluo uel requiri uel adstrui
solent: idẽ quod animȩ intantum
sui decessum ueniant: ut natu¬
rȩ rationabilis ac dignitatis ob¬
lite: etiam inordinem ir ratio¬
nabilium animantium. uel
bestiarum. uel pecudum deuoi¬
uantur: Pro quib etiam quas-¬
dam ex stripturis commnenti-¬
tias afferre adstrutiones solent:
Idẽ quod uel pecus cui se mu¬
lier contra naturam subiece¬
rit. in ueatum pariter cum
muliere deuocetur ac lapida¬
ri pariter iubeatur: uel quod
caurus cornupeta lapidari
nichilominus precipitur.
s et quod balaam asina os eiꝰ
deo aꝑiente locuta est: et sub¬
iugale mutuum in hominũ
uoce respondens. arguit ꝓpħe
dementiam. Quas nos non
solum non suscipimus: s: et
omnes has adsertiones eorum

Expanded text:
equo perveniant in hoc ut perfecte efequo perveniant in hoc ut perfecte effecti spirituales omnia discernant per hoc quod in omni sanctitate illuminati sensu per Verbum et sapidiscerni. Illa sane nos nequaquam recipienda censemus, quæ et a quibusdam superfluo vel requiri vel astrui solent; id est, quod animæ in tantum sui decessum veniant, ut naturæ rationabilis ac dignitatis oblitæ etiam in ordinem irrationabilium animantium, vel bestiarum, vel pecudum devolvantur: pro quibus etiam quasdam ex Scripturis commentitias afferre astructiones solent, id est quod vel pecus cui se mulier contra naturam subjecerit, in reatum pariter cum muliere devocetur ac lapidari pariter jubeatur; vel quod taurus cornupeta lapidari nihilominus præcipitur; sed et quod Balaam asina os ejus Deo aperiente locuta est, et subjugale mutum in hominum voce respondens arguit prophetæ dementiam. Quas nos non solum non suscipimus, sed et omnes has assertiones eorum
Abbreviated transcription (Latin):
nabilis creaturȩ: qui se ita preceps
nequitie dedit ut reuocari nolit.
magis quam non possit: dum sce¬
lerum rabies iam lbido est. et de¬
lectat᷑. Cercius uero crenturȩ ratio¬
nabilis ordo est. earum qͤ huma¬
num genus replendum: apte u¬
dicantur. idẽ anime hominum:
i ꝑ ꝓfectum etiam uullum angłoꝵ
ordinem ex quibus quosdam uide
mus assumi: illõ uidelicet qui filii
dĩ facti fuerint. uel filii resurrectio¬
nis: uel hi qui derelinquerint tene¬
bras dilexerint lucem. et facti fue¬
rint lucȩs filii: uel qui omnem pug¬
nam suꝑantes. et pacifici effecti. filii
pacis ac filii dĩ fiunt: uel hi qui mor¬
tificantes menbra sua quȩ sunt suꝑ
terram. et transcenderses non solum
corpoream naturam. uerum etiam
auime ipsius ambiguos fragilesq
motus. adiunxerunt se domino:
facti exintegro sp̃s. ut sint cum suit¬
eum illo unus sp̾s. semꝑ cum ipso.
singula queq discernentes: usq¬

Expanded text:
nabilis creaturæ, qui se ita præceps nabilis creaturæ, qui se ita præceps nequitiæ dedit, ut revocari nolit magis quam non possit, dum scelerum rabies jam libido est, et delectat. Tertius vero creaturæ rationabilis ordo est earum quæ ad humanum genus replendum aptæ judicantur a Deo, id est animæ hominum, per profectum etiam in illum Angelorum ordinem mus assumi, illos videlicet qui filii Dei facti fuerint, vel filii resurrectionis, vel hi qui dereliquerint tenebras, et dilexerint lucem, et facti fuerint filii lucis; vel hi qui omnem pugnam superantes, et pacifici effecti, filii pacis et filii Dei fuerint; vel qui mortificantes membra sua quæ sunt super terram, et transcendentes non solum corpoream naturam, verum etiam animæ ipsius ambiguos fragilesque motus adjunxerint se Domino, facti ex integro spiritus, ut sint cum illo unus spiritus semper, cum ipso singula quæque discernentes, usqu
Abbreviated transcription (Latin):
tum scire fuficit ad dĩ ȩquita¬
tem et iusticiam demonstran
singłorum profectib q dispensat.
Neq ergo angłorum officium nisi
ex merito constat: neq potestates
nisi ex profectu suo agunt potes¬
tatem: neq que cnominantur sedes.
idẽ iudican diuel regendi potes¬
tas id nisi ex merit s ad ministrant:
neq dominationes contra meritũ
domurantur: et est unus iste sũmꝰ
et excellentissimus ordo incelestib
rationabilis creature: głosa officioꝵ.
uarietate dispositus. Similiter sa¬
ne etiam de aduiersariis uirtutibꝰ
sentiendum est. quȩ se mid loci
atq officii prebuerunt: ut hoc qͦoł
principatus. uel potestates. uel
mundi rectores tenebrarum. uel
spãlia nequitiȩ. uel sp̃s maligni
uel demonia immunda sunt. Non
substantialiter id habeant: neq
quia tales creati sunt: s promotib
suis et piofectib quibus inscelere
profecerunt. hos maliciȩ sorciti st̃
gradus. Et est alter iste ordo ratio¬

Expanded text:
tum scire sufficit ad Dei æquitatum scire sufficit ad Dei æquitatem et justitiam demonstrandsingulorum profectibusque dispensat. Neque ergo Angelorum officium nisi ex merito constat, neque Potestates nisi ex profectu suo agunt potestatem, neque quæ nominantur Sedes, id est judicandi vel regendi potestates, id nisi ex meritis administrant; neque Dominationes contra meritum dominantur: et est unus iste summus et excellentissimus ordo in cœlestibus rationabilis creaturæ gloriosa officiorum varietate dispositus. Similiter sane etiam de adversariis virtutibus sentiendum est, quæ se in id loci atque officii præbuerunt, ut hoc quod principatus, vel potestates, vel mundi rectores tenebrarum, vel spiritualia nequitiæ, vel spiritus maligni, vel dæmonia immunda sunt, non substantialiter id habeant, neque quia tales etiam creati sunt, sed pro motibus suis et profectibus quibus in scelere profecerunt, hos malitiæ sortiti sunt gradus. Et est alter iste ordo ratio
Abbreviated transcription (Latin):
ficetur: non  sua natura hoc pos¬
siders. s accidens sibi: propter
quod et decidere potest quoo ac¬
quis habere potest. unde et de¬
cidere eam possibile est. S et
sapientiam quis accidentem
nichilominus habet. Quamius
in nr̃a sit positum potestate.
studio nr̃o et uicȩ merito si sa¬
pientiȩ operam demus effici
sapientes: et si semꝑͦ studii ge-¬
ramus semꝑ sapientiȩ partici¬
pemus: et id nob̃ uel plus uel
minus accidat. siue pro uite
merito. siue ꝓstudii quantita¬
te. Benignitas eium di scđm
quod se dignum est. prouocat
omnia. et adtrahit ad beatãm
finem ulum: ubi decidit et au¬
fugit omnis dolor. et stristicia
et gemitus Puto ergo scđm
quod michi uidetur. quod pre¬
cedens disputatio sufficienter
ostendit. quod non indiscreto
uel fortuitu aliquo casu uel
dignitatis huius adepti sunt:
licet non sit nostrum uel scire
uel querere. qui illi actus fu¬
erĩt. ꝑ quos in istum ordinẽ
uenire meruerint: s hoc tan¬

Expanded text:
ficetur, non ex sua natura hoc posficetur, non ex sua natura hoc possidens, sed accidens sibi, propter quod et decidere potest quod acquis habere potest, unde et decidere eam possibile est. Sed et sapientiam quis accidentem nihilominus habet, quamvis in nostra positum sit potestate, studio nostro et vitæ merito, si sapientiæ operam damus, effici sapientes, et si semper id studii geramus, semper sapientiæ participemus, et id nobis vel plus vel minus accidat, sive pro merito vitæ, sive pro studii quantitate. Benignitas enim Dei, secundum quod se dignum est, provocat omnia, et attrahit ad beatum finem illum ubi decidit et aufugit omnis. dolor, et tristitia, et gemitus. IV. Puto ergo, secundum quod mihi videtur, quod præcedens disputatio sufficienter ostenderit quod non indiscreto vel fortuito aliquo casu, vel dignitatis hujus adepti sunt, licet non sit nostrum vel scire vel quærere qui illi actus fuerint per quos in istum ordinem venire meruerint. Sed hoc tan
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ hec que de propħis exempla pro¬
tulimus edocetur: fuit aliquando
bonus: cum in paradiso dĩ in medio
cherubin uersaretur. Sieut ergo
et auirtute declinans. cota se mente
conuertit ad malum: ita etiam cȩ¬
tere ereature cum utriufq habe¬
ant facultatem. pro arbitrii lib̾ta¬
te fugientes malum. ad herent bono:¬
Nulla ergo natura est. quȩ non
recipiat bonum uel malum:
excepta di natura. que bonoꝵ
omnium fons est. ⁊xp̃rEt sapien¬
tia enim est. et sapientiam stul
ciciam utiq recipere non potest.
Et iusticia est: iusticia autem
nunquam profecto in iusticiã
capiet. Et uerbum est uel ratio:
quȩ utiq ir rationabilis effici
non potest. S et lux est. et luce
certum est quod tenebre non
conͣprehendant᷑. Si militer qͦq
non recipit pollutionem: natu¬
raliter enim uel substantialiter
scã est: Si qua autem alia nata
sca est: exassumptione hoc uel
inspiratione sp̃s sci habet ut scĩ¬

Expanded text:
per hæc quæ de Prophetis exempla proper hæc quæ de Prophetis exempla protulimus, edocetur, fuit aliquando bonus, cum in paradiso Dei in medio Cherubim versaretur. Sicut ergo  a virtute declinans tota se mente convertit ad malum ita etiam cæteræ creaturæ cum utriusque habeant facultatem, pro arbitrii libertate fugientes malum, adhærent bonoNulla igitur natura est quæ non recipiat bonum vel malum, excepta Dei natura quæ bonorum omnium fons est, et Christi; sapientia enim est, et sapientia utique stultitiam recipere non potest; et justitia est, justitia autem nunquam profecto injustitiam capiet; et Verbum est vel ratio, quæ utique irrationabilis effici non potest: sed et lux est, et lucem certum est quod tenebræ non comprehendant. Similiter quoque non recipit pollutionem: naturaliter enim vel substantialiter sancta est. Si qua autem alia natura sancta est, ex assumptione hoc vel inspiratione Spiritus sancti habet ut . sancti
Abbreviated transcription (Latin):
quia non sum dignus uocari apłs.¬
qm̃ ꝑ secutus sum ȩccłiam di: Cur
autem et petrus alig peccante: ipse
flet amanissime: Ex quo: onis qui¬
rationabili creatura. quod non tam
Nboni quam mali sit capax: s non
continuo quia dicimus nullam eẽ
naturam quȩ non possit recipere
malum: ud cireo confirmatus omnẽ
naturam rocepisse malum. idẽ mabã
effectamB sicut est dicere. quia omnis
hominis natura recipit utt possit na¬
uigare: non camen eo ceiam omnis
homo nauigabit  Et iterum omni
homini possibile est discere artem
graminaticam uel medicinam: non
tamen idcirco ostenditur omnis ho¬
mo uel medicus eẽ uel grammaticꝰ:
tta si dicimus nullam eẽ naturam
quȩ non possit recipere malum: n
tamen continuo etiam recepisse ma¬
lum designatur. Scd̃m nos namq
ne diabolus quidem ipse in capax
fuit boni: non tamem idcirco quia
potuit. reciꝑe bonum: etiam uoluit.
uel uirtuti oꝑam dedit sicut enim

Expanded text:
quia «non sum dignus vocari Aposquia «non sum dignus vocari Aposm persecutus sum Ecclesiam Dei 2?» cur autem et Petrus alio peccante ipse flevit amarissime? Ex quo omnes quirationabili creatura, quod non tam boni quam mali sit capax. Sed non continuo, quia dicimus nullam esse naturam quæ non possit recipere malum, idcirco confirmamus omnem naturam recepisse malum, id est malam effectam: sicut est dicere quod omnis hominis natura recipit ut possit navigare, non tamen ex eo etiam omnis homo navigabit; et iterum omni homini possibile est discere artem grammaticam vel medicinam, non tamen idcirco ostenditur omnis homo vel medicus esse, vel grammaticus: ita si dicimus nullam esse naturam quæ non possit recipere malum, non tamen continuo etiam recepisse malum designatur. Secundum nos namque ne diabolus quidem ipse incapax fuit boni: non tamen idcirco quia potuit recipere bonum, etiam voluit, vel virtuti operam dedit. Sicut enim
Abbreviated transcription (Latin):
sunt uel gererunt᷑: proferamꝰ
exempla: ut consequenter ex
uisibilib etiam inuisibilia con¬
templemur. Paulum uel pe¬
crum: sine dubio spiritalis na¬
cure fuisse confirmant. Cum
ergo contra pietatem egisse
paulus inueniatur: in eo quod
ꝑsecntus est eccłiam dĩ: cũq
petrus peccatum tam graue
commiserie: ut ancilla ostiaria
interrogante se. cum iuram̃to as fre¬
mamento acfir mauerit nescire se
quiꝰd sit xp̃c: quomodo isti qui scđm
illos spiritales sunt: in perata huius¬
cemodi: corruerunt: maxime cũ
soleant frequenter a sserere & dicẽ
quoniam non potest arborbona t¬
potest malos fructus facere: Et si
radice bon& arboris erant paulus
et petrus: quomodo istos fructus
tam pessimos attulisse putandi
sunt: Quod si respondint ea quȩ
cõmiͣsci solent. quoniam non paul
persecutus est. s alius nescio quis
qui erat in paulo: neq petrus nega¬
uit. s alius negauit in petro: qua¬
re paulus si nichil percauerat dix̃.

Expanded text:
sunt, vel geruntur, proferamus sunt, vel geruntur, proferamus exempla, ut consequenter ex visibilibus etiam invisibilia contemplemur. Paulum vel Petrum sine dubio spiritualis naturæ fuisse confirmant. Cum ergo contra pietatem Paulus egisse inveniatur, in eo quod persecutus est Ecclesiam Dei; cumque Petrus peccatum tam grave commiserit, ut ancilla ostiaria interrogante se cum juramento affirmarit nescire se quis sit Christus: quomodo isti, qui secundum illos spirituales sunt, in peccata hujusmodi corruerunt; maxime cum soleant frequenter asserere, et dicere quoniam «non potest arbor bona malos fructus facere?» Et si radice bonæ arboris erant Petrus et Paulus; quomodo istos fructus tam péssimos attulisse putandi sunt? Quod si responderint ea quæ comminisci solent, quoniam non Paulus persecutus est, sed alius nescio quis qui erat in Paulo; neque Petrus negavit, sed alius negavit in Petro: quare Paulus, si nihil peccaverat, dixit
Abbreviated transcription (Latin):
te incurramus in illas in eptas
atq impias fabulas eorum.
qui naturas spirttales diu̾sas.
et tib hoc aduersis conditori¬
b institutas cam in celes¬
tib. quam etiam inter anunas
hominum fingunt: dum et
uni eidemq conditori. diu̾sas
naturas rationabilium crea¬
turarum adscribi uidetur ab¬
surdum. Sicut uere absurdũ
est. et causam tamen eius di¬
uersitatis ignorant. Auint
enim consequens non uidi.
ut unus atq idem conditor
nulla extante causa mericoꝵ:
aliis potestatem dominationis
in iungat. alios subitiat domi¬
nantibͣ: aliis tribuat pͥncipatũ.
alios subiectos esse principib¬
faciat: quȩ utiq omnia ut ego
estimo consequentia rationis
huius quam supra exposui¬
mus: redarguit atq confiitat :¬
ꝑ quam causa diu̾sitatis acuari-¬
etatis insingłis qͥbq cͤat᷑is. osten¬
ditur ex ipsarum motib uel
dispensantis in equalitate des¬
cendere. IS: quod facilius hec
ita eẽ incȩlestib agnoscant᷑ de
his que inter homines gesta

Expanded text:
te incurramus in illas ineptas atque impias fabulas eorum qui naturas spirituales diversas et ob hoc a diversis conditoribus institutas, tam in cœlestibus quam etiam inter animas hominum fingunt: dum et uni eidemque conditori diversas naturas rationabilium creaturarum ascribi videtur absurdum, sicut vere absurdum est, et causam tamen ejus diversitatis ignorant. Aiunt enim consequens non videri ut unus atque idem conditor nulla extante causa meritorum, aliis potestatem dominationis injungat, alios subjiciat dominantibus, aliis tribuat principatum, alios subjectos faciat principibus esse. Quæ utique omnia, ut ego existimo, consequentia rationis hujus quam supra exposuimus, redarguit atque confutat, per quam causa diversitatis ac varietatis in singulis quibusque creaturis ostenditur ex ipsarum motibus vel dispensantis inæqualitate descendere. Sed quo facilius hæc ita esse in cœlestibus agnoscantur, de his quæ inter homines gesta
Abbreviated transcription (Latin):
ficta est. et plasmata etiam illius
anima. qui antequam inutero
formaretur. Notus eẽ dicitur
deo: et antequam de uulua pro¬
cederet sc̃ificatus ab eo est:le
forte non uidicio neq ꝓ meritis
mo effugiemus illam uocem que
quȩ animas subsistere simul cum
corporib aqsseuerat. Quantum eigo
ex comꝑatione humani status con¬
cipi potest: consequens puto multo
magis hec decȩlestib sentiendaquȩ
etiã in hominib ratioipsa. iscͥpte aue¬
coritas uidetur ostende.As: iu
deamus: si quam propriȩ etiã
de ipsis cȩlestib significantian. apuo
scripturam scam possumus inue¬
nire. Paulus apłs ita ait Qm̃ in¬

Expanded text:
ficta est et plasmata etiam illius ficta est et plasmata etiam illius anima qui, antequam in utero formaretur, notus esse Deo diciturDeo, et antequam e vulva procederet sanctificatus ab eo est, eforte non judicio, nec pro meritis modo effugiemus illam vocem quæ em quæ animas subsistere simul cum corporibus asseverat. Quantum ergo ex comparatione humani status concipi potest, consequens puto multo magis hæc de cœlestibus sentienda, quæ etiam in hominibus ratio ipsa et Scripturæ auctoritas videtur ostendere. V. Sed videamus si quam proprie etiam de ipsis cœlestibus significantiam jam apud Scripturam sanctam possimus invenire. Paulus Apostolus ait i
Abbreviated transcription (Latin):
principatum dieit. et lu¬
minare minus inpͥncipa-¬
tum noctis. et stellas: an
non cum ipsis corporib. s
extrinsecꝰ factis corporib in¬
seruit sp̃my uidendũ est. Ego
Scripturarum autem testimoniis
utiq difficilius adfirmatur. Nam
cum ꝑconiecturas: ita possibile ẽ
ostendit: u Si hominis anima
quȩ utiq inferior est dum homi¬
nis est anima. non ͤ corporibus fic¬
ta. s pioprie extrinsecus probatur
inserta: multo magis eorum ani¬
mantium. quȩ cȩlestia designant᷑.
Nam quantum ad homines expectat.
Quomodo cum corpore simul ficta ani¬
ma uidebitur. eius qui uentre in
fratrem suum subplantauit
idẽ tacob: aut quomodo simul
cum corpore ficta est atuma uel
plasmatas. eius qui adhuc inuentre
matris sue positus repletus est sp̃u
scõ: Iohannem dico tripudiantẽ
inmatris utero. et magna se exul¬
tatione iactantem. pro eo quod
salutationis uox marie ad aures
heli sabech suȩ matris aduene¬
rat: Quomodo simul cum corpore

Expanded text:
principatum diei, et luprincipatum diei, et luminare minus in principatum» noctis, et stellas:» an non cum ipsis corporibus, sed extrinsecus factis jam corporibus inseruit spiritum, pervidendum est. Ego Scripturarum autem testimoniis utique difficilius affirmatur. Nam per conjecturas ita possibile est ostendi. Si hominis anima, quæ utique inferior est dum hominis anima est, non cum corporibus ficta, sed extrinsecus proprie probatur inserta, multo magis eorum animantium quæ cœlestia designantur. Nam quantum ad homines spectat, quomodo cum corpore simul ficta anima videbitur ejus qui in ventre suum fratrem supplantavit, id est Jacob? Aut quomodo simul cum corpore ficta est anima, vel plasmata ejus qui, adhuc in ventre matris suæ positus, repletus est Spiritu sancto? Joannem dico tripudiantem in utero matris, et magna se exultatione jactantem pro eo quod salutationis. vox Mariæ ad aures Elizabeth suæ matris advenerat. Quomodo cum corpore simul
Abbreviated transcription (Latin):
dorem prebeant mundo. Aliis
enim que uocantur planetȩ
mouentur ordinib aliis hls
quas aplaniis uocant. In quo
illud manifestissime ostendi¬
tur. quod neq motus illȩus
corporis sine anima effici
potest. neq quȩ animan¬
tia sunt. possunt aliquan¬
do eẽ sine motu. Stellȩ uero
cum tanto ordine ac tanta
iatione moueantur. ut in
cursus earum uisus sitimpe¬
ditus. Quomodo non ultra
omnem stͦliditatem est.¬
tantum ordinem. tantam¬
q dssciplinȩ ac rationis ob¬
seruantiam dicere abirratio¬
nabilib exigi uel expleri:
Apud iheremiam sane etiam
regina celi: luna eẽ nomina¬
tur. Quod sianimantes sunt
fectus aliquid et decessus. Hoc
enim quod ait iob. stellȩ ñ
sunt mundsim inconspet¬
tu eius: talem michi quen¬
lectum. Iam uero ea quȩ ani¬
mantia eẽ et rationabilia.
consequentia disputationis
inuenit: utrum cum cor¬
uideantur: eo intempore
cum dicit scriptura. Quia
fecit ds̃ quo luminaria mag¬
na. luminare maus in

Expanded text:
dorem præbeat mundo. Aliis dorem præbeat mundo. Aliis enim qui vocantur planetæ, moventur ordinibus, aliis hi quos ἀπλανεῖς vocant. In quo id manifestissime ostenditur, quod neque motus illius corporis sine anima effici potest; neque quæ animantia sunt, possunt aliquando esse sine motu. Stellæ vero cum tanto ordine ac tanta ratione moveantur, ut in cursus earum aliquando visus sit impeditus, quomodo non est ultra omnem stoliditatem tantum ordinem, tantamque disciplinæ ac rationis observantiam dicere ab irrationabilibus exigi vel expleri? Apud Hieremiam sane etiam regina cœli luna esse nominatur. Quod si animantes sunt fectus aliquis et decessus. Hoc enim quod ait Job: «Stellæ non sunt mundæ in conspectu ejus 2,» talem mihi quemlectum. IV. Jam vero ea quæ animantia esse et rationabilia, consequentia disputationis invenit, utrum cum corvideantur eo tempore, cum dicit Scriptura quia fecit Deus duo luminaria magna, et luminare majus in
Abbreviated transcription (Latin):
corporis. iccusetur. Si enim ꝑ indus¬
triam suam neq lucidius sibi corpꝰ
potuerũt. Eur quasi non munde
animantia hȩc ẽẽ et rationab ilia
intellegi fas est. Tum deinde utrũ
anime ipsatum pariter cum ipsis
corporibus extiterunt: ananteriores
corporib uideantur: s et post con¬
sum mationem scłi si intellȩgendũ
est eas relaxandas eẽ corporib ẽt sicut
nos cessamus abhac uita.siita &iam
ipsa ea mundi illuminatione ces¬
sabunt: Quamuis hec inquirere
audatiȩ cuiusdam uideamus.
tis studio prouocamur. quȩ possi¬
tari et ꝑtent̾tare non uidetur ab¬
surdum. Putamus ergo posse
ea ꝑ hoc animantia designari.
quod et mandata dicuntur
acciꝑe adeo: quod utiq non eoͥ
rationabilib animantib fieri
solet. Ait ergo mandatum. Ego¬
autem omnib stellis precepit.
Quȩ sunt autem ista precepta:
Scilicet ut unum quodq as¬
trum. suo ordine. suisq cursib:
indulte sibi quantitatis splen¬

Expanded text:
corporis accusetur. Si enim per induscorporis accusetur. Si enim per industriam suam, neque lucidius sibi corpuspoterunt, cur quasi non mundæ animantia hæc esse et rationabilia intelligi fas est; tum deinde utrum animæ ipsarum pariter cum suis corporibus extiterunt, an anteriores suis corporibus videantur: sed et post consummationem sæculi si intelligendum est eas relaxandas esse corporibus; et sicut nos cessamus ab hac vita, si ita etiam ipsæ a mundi illuminatione cessabunt. Quamvis hoc inquirere audaciæ cujusdam videatur, tis studio provocamur, quæ possitari et pertentare non videtur absurdum. Putamus ergo posse ea per hoc animantia designari, quod et mandata dicuntur accipere a Deo, quod utique non nisi rationabilibus animantibus fieri solet. Ait ergo: Mandatum ego omnibus stellis præcepi. Quæ autem sunt ista præcepta? scilicet ut unumquodque astrum suo ordine suisque cursibus indultæ sibi quantitatis splen
Abbreviated transcription (Latin):
putabitur consequens. quod etiam
nostrorum quidam de sole et luna
uel sidib opinantur. ut inconutibi¬
les sint. et contrarii incapaces: Idqũ
nulli etiam deangłis scĩs. Heretici
uero etiam deanimab quȩ apud
illos spiritales nature appellantur.
estimauerunt. Primo ergo uidea¬
mus quid ipsa ratio de sole et luna
ac stellis inueniat. si rectum est qͦd
quidam putant conuertibilitatis
eos eẽ alienos: et quantum fieri po¬
test de scĩs scripturis primum adhi¬
beatur assertio. Iob namq ita ui¬
detur ostendere. quod non solum
stellȩ possunt subditȩ ẽẽ pecratis:
uerum etiam quod mundȩ sint
acontagione peccati. Ita namq
scriptum est. Stellȩ quoq non fc̃
munde in conspectu eius. Non quod
utiq de corporis earum splendore sen¬
titur: uerbi causa. ut sidiceremus ues¬
timentum non est mundum. quod
si ita intellegatur: ad conditoris sine
dubio reuocatur inuiriam. siquid
immundum in splendore in earum

Expanded text:
putabitur consequens quod etiam putabitur consequens quod etiam nostrum quidam de sole et luna vel sideribus opinantur, ut inconvertibiles sint, et contrarii incapaces? Idque nonnulli etiam de sanctis Angelis, hæretici vero etiam de animabus quæ apud illos spiritualis naturæ appellantur, existimaverunt. Primo ergo videamus quid ipsa ratio de sole et luna ac stellis inveniat, si rectum est quod quidam putant, convertibilitatis eos esse alienos, et quantum fieri potest de sanctis Scripturis primum adhibeatur assertio. Job namque ita videtur ostendere, quod non solum C stella possunt esse subditæ peccatis, verum etiam quod mundæ non sint a contagione peccati. Ita namque scriptum est: «Stellæ quoque non sunt mundæ in conspectu ejus.» Quod non utique de corporis earum splendore sentitur; verbi causa, ut si diceremus, Vestimentum non est mundum quod si ita intelligatur, ad conditoris sine dubio revocatur injuriam, si quid immundum in splendore earum
Abbreviated transcription (Latin):
potestates uirtutes. Hȩc autẽ a
nob̃ predicta sint. uolentib ꝑ
ordinem ad inquisitionem soł
et lunȩ uel stellarum ꝑconse¬
quentiam ꝑuenire: utrum etĩa
ipsa inter ꝓrincipatus haberi
conueniat. pro eo quod dicun¬
tur ĩnExãc idẽ in principatũ
diei facta uel noctis: an putan¬
da sint istum solum habere pͥn-¬
cipatum diei ac noctis. quas ul-¬
luminando officium gerunt:
non tamen suit de ulo ordine¬
cipes. Ueruntamen cum dicit᷑
quia omnia ꝑ ipsum facta st̃.¬
et in ipso creata sunt omnia: si¬
ue quȩ incȩlis sunt. siue que
uiterra: non potest dubitari
quod etiam ea quȩ infirmam̃to sunt
quod cȩlum utiq appellatur. in quo
lumi naria ista posita eẽ dicuntur.
inter cȩlestia numerentur. Cum de-¬
inde cõmoninia facta ce̾ uel creata
et in his quȩ facta sunt: nichil eẽ qͥd
ñbonum est malum q recipiat. atq
utriusq capax sit: ẽuidenter ser¬
mo disputationis iuenitur: quomͦ

Expanded text:
Potestates, Virtutes. Hæc autem a Potestates, Virtutes. Hæc autem a nobis prædicta sint volentibus per ordinem ad inquisitionem solis et lunæ vel stellarum per consequentiam pervenire: utrum etiam ipsa inter principatus haberi conveniat pro eo quod dicuntur in ἀρχὰς, id est, in principatum diei facta, vel noctis; an putanda sint istum solum habere principatum diei ac noctis, quas illuminando officium gerunt, non tamen sint de illo ordinecipes. II. Verumtamen cum dicitur quia omnia et in ipso creata sunt omnia, sive quæ in cœlis sunt sive quæ sunt in terra, non potest dubitari quod etiam ea quæ in firmamento sunt, quod cœlum utique appellatur, in quo luminaria ista posita esse dicuntur, inter cœlestia numerentur. Tum deinde cum omnia facta esse vel creata, et in his quæ facta sunt, nihil esse quod non bonum malumque recipiat, atque utriusque capax sit, evidenter sermo disputationis invenerit; quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
quod incorpore sunt: nichil¬
ominus facte sunt. Quoniã
quidem omnia adeo ꝑrpin
facta sunt. sicut generaliter
iohannes docet in euangłio
dicens In pͥncipio erat uerbum.
et uerbum erat apud dm̃. et
dserat uerbum. hoc erat inpͥn¬
cipio apud dm̃: omnia ꝑipsũ
facta sunt: et sine ipso factum
est nichił. ł species autem ac
numeros. ordinem ꝙ describers
ea quȩ facta sunt. Paulus apłs:
siue usibilia siue inuisibilia:
siue sedes siue dominationes :¬
siuie principatus siue potesta¬
et in ipso creata sunt: et ipse ẽ¬
ante om̃s et in ipso creata sunt
et ipse est ante omnes. et ipse
est caput. Manifeste ergo in
et creata pronuntiat. siue uisi¬
bilia quȩ sunt corporalia: siue
inuisibilia: quȩ non alia ee ar-
bitror. quam in corporea s subs-¬
tantias que uirtutes. Horum
autem quȩ uel corporeas. uel
incorporeas generaliter dixerat.
ut michi uidetur: in sequenti¬
b enumerat species: idest se¬
des. dominationes. principatus.

Expanded text:
quod incorporeæ sunt, nihilquod incorporeæ sunt, nihilominus factæ sunt; quoniam quidem omnia a Deo per Christum facta sunt, sicut generaliter Joannes docet in Evangelio, dicens: «In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Hoc erat in principio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso fac» tum est nihil.» Per species autem et numeros ordinemque describens ea quæ facta sunt, Paulus Apostosiue uisibilia siue inuisibilia, siue sedes siue dominationes siue principatus siue potestaetin ipso creata sunt. et in ipso creata sunt, et ipse est ante omnes, et ipse est caput.» Manifeste ergo in et creata pronuntiat, sive visibilia quæ sunt corporalia, sive invisibilia, quæ non alia etiam arbitror quam incorporeas spiritualesque virtutes. Horum autem quæ vel corporea vel incorporea generaliter dixerat, ut mihi videtur, in sequentibus enumerat species, id est Sedes, Dominationes, Principatus,
Abbreviated transcription (Latin):
ostenditur neq substantialiter uel
naturaliter eẽ aliquemim maculatũ
neq substantialiter eẽ pollutum.
Et ꝑ hoc consequens est in nob̾ ee atq
innostris motib ut uel beati et scĩsi
Ius: uel ꝑ esidiam et neglegentiã:
ex beatitudine in maliciam ꝑditio¬
nem q uergamus: intantum ut
nimius profectus ut ita dixerim
maliciȩ. siquiᷤ intantum sui neg̾e xe¬
Iec quidem quȩ suꝑius disseriu¬
mus: generali nob̾ sermone diges¬
ta sint. ꝑ consequentie magis intellec¬
tum quam definito doginate ꝑtrac¬
tata. atq discussa. de rationabilib
naturis: posteum locum. quem de
patre et filio et spu sc̃o pro nostris
uirib ex posuimus. nunc ergo uidea¬
mus que sint: dequibus disserere in
consequentib conuenit. Scdm dog¬
anime atq omnes rationabiles nͥa
turȩ: factȩ sunt uel cieate: siue sc̃ȩ¬
sint. siue nequam: que om̃s
scđm propriam naturam in-¬
corpore sunt. S et ꝑ hoc ipsum

Expanded text:
ostenditur neque substantialiter vel ostenditur neque substantialiter vel naturaliter esse aliquem immaculatum, neque substantialiter esse pollutum. Et per hoc consequens est in nobis esse, atque ine nostris motibus, ut vel beati vel sancti simus, vel per desidiam et negligentiam a beatitudine in malitiam et perditionem vergamus in tantum ut nimius profectus, ut ita dixerim, malitiæ, si quis in tantum sui neglexHæc quidem quæ superius disseruimus, generali nobis sermone digesta sint, per consequentiam magis intellectuum quam definito dogmate petractata atque discussa de rationabilibus naturis, post eum locum quem de Patre et Filio et Spiritu sancto pro nostris viribus exposuimus. Nunc ergo videamus quæ sint de quibus disserere in consequentibus convenit secundum doganimæ atque omnturæ factæ sunt vel creatæ, sive sansint, sive nequam; quæ omnes secundum propriam naturam incorporeæ sunt: sed et per hoc ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
inhunc locum. et gła eius conu̾teret᷑
inpuluerem: quod est propͥe impi-¬
orum sicut et propha dexit  ex qͦ
et princeps huius mundi idest ter¬
rene habitationis. appellatus est.
Principatum namq egit in eos:
qui eius maliciȩ obsecuti sunt. Qm̃
quidem totius hic mundus. mun¬
dum autem hic terrenum istum
appello locum. Inͣ maligno positufn
est: et in hoc apostata. Quod autem
apostata sit iste. idẽ refuga: etiam
dominus in iobita dicit. Adduces
idẽ refugam. Certum est autem.
draco iꝑse diabolus intelligitur.¬
¶ Si ergo contiariȩ uirtutes nominan¬
tur. et immaculatȩ aliquando fuis¬
se dicuntur. iminaculatum autẽ
eẽ preter patrem. et filium. et sp̃m
scm nulli substantialiter in est.
sed scitas. in omni creatura: acciders
resest: quod autem accidit: et deci¬
dere et istȩ uirtutes contrarie im¬
maculate aliquando fuerunt.
et inter illas utiq fuerunt quȩ ad¬
huçimmaculate ꝑ manent: ꝑ hoc

Expanded text:
in hunc locum, et gloria ejus converteretur in hunc locum, et gloria ejus converteretur in pulverem, quod est proprie impiorum, sicut et Propheta dicit, ex quo et princeps hujus mundi, id est terrenæ habitationis appellatus est principatum namque egit in eos qui ejus malitiæ obsecuti sunt, quoniam quidem totus hic mundus  mundum autem nunc terrenum istum appello locum in maligno positus est, et in hoc apostata. Quod autem apostata sil iste, id est refuga, etiam Dominus in Job ita dicit: « Adduces id est refugam. Certum est autem quia draco ipse diabolus intelligitur. Si ergo contrariæ virtutes nominantur, et immaculatæ fuisse aliquando dicuntur, immaculatum autem esse præter Pa-. trem et Filium et Spiritum sanctum nulli substantialiter inest, sed sanctitas in omni creatura accidens res est, quod autem accidit, et decidere potest, et istæ virtutes contraria immaculatæ aliquando fuerunt, et inter illas utique fuerunt quæ adhuc immaculata permanent, per hoc
Abbreviated transcription (Latin):
et terram hereditate possi¬
deaut: et repleant terram
bellis. et insuigam in eos. di¬
cit dominus sabaoth: et deꝑi¬
re faciam nomen ipsorum: et
reliquias. et semen eorum.
Manifestissime etiam ꝑ hec
ostenditur oecidisse de celo is
utiq pͣrius erat lucifer: et qͥ
mane oriebatur. Si enim ut
putant aliqui natura tene¬
brarum erat: quom ante fu¬
isse lucifer dicitur. uel quomͦ
poterat oriri mane: qui nichil
inse habebat ex luce. S: et salua¬
tor. docet nosde diabolo dicets:
ecce uideo sathan cecidisse de
celo sicut fulgur. Lux enim erat
aliquando s et dominus nr̃ qͥ
ueritas est. glosi aduentus sui
potentiam nichilominus ful¬
guri comparauit: dicers. Sicut
enim fulgur a summo cęli: lta
se locum inter scõs. participasse
de adhuc luce de dequa om̃s
scĩ participant: et qua et angłi
lucis efficiuntur: et apłi lux maindi
dicuntur a domino. Hoc ergo modo
erat etiam iste lux aliquando ante¬
quam preuaricaretur: et caderet

Expanded text:
et terram hæreditate possiet terram hæreditate possideant, et repleant» terram bellis, et insurgam in eos, dicit Dominus Sabaoth, et deperire faciam nomen ipsorum, et reliquias, et semen eorum.» Manifestissime per hæc ostenditur cecidisse de cœlo is utique qui prius erat Lucifer, et qui mane oriebatur. Si enim, ut putant aliqui, natura tenebrarum erat, quomodo ante fuisse Lucifer dicitur? Vel quomodo poterat oriri mane qui nihil in se habebat ex luce? Sed et Salvator docet nos de diabolo dicens: «Ecce video Satanam cecidisse» de cœlo sicut fulgur.» Lux enim erat aliquando. Sed et Dominus noster qui veritas est, gloriosi adventus sui potentiam nihilominus fulguri comparavit, dicens: «Sicut enim fulgur a summo cœlo fulgetse locum inter sanctos, et participasse de hac luce, de qua omnes sancti participant, ex qua Angeli lucis efficiuntur, et Apostoli lux mundi dicuntur a Domino. Hoc ergo modo erat etiam iste lux aliquando antequam prævaricaretur et caderet
Abbreviated transcription (Latin):
dam incȩlum: supra stellas celi
ponam sedem meam sedebo in
monte ercelso. supra montes ex¬
celsos qui sunt ad aquilonem:
ascendam suꝑ nubesꝵ: ero sumi¬
lis altissimo. Huinc autem inin¬
fernum demergeris: et infunda-¬
menta terre: qui te uiđint. ad¬
mirabuntur suꝑ te: et dicent.
Hic est homo qui exacerbabat
totam terram. qui mouebat
reges: qui fecit uniu̾sum orbẽ
desertum: qui urbes distinxit.
nec eos qui inuinculis sunt.
resoluit. Om̾s: reges gentiũ
dormierunt in honore. uttriqͣ
indomo sua:tu uero proicie¬
ris in montib sicut mortuus
execrabilis: cum multis mor.¬
tuis qui trans fossi sunt gladiis:
& descenderunt ininfernum. siẽ
uestimentum sanguine con¬
cretum et infectum. non erit
mundum. Ita nec tu quidem
eris mundus. Pro eo quod der¬
ram meam ꝑdidisti. et populũ
meum occidisti: non maneb
inȩternum dempus. sem̃ pes¬
simum. prepara filios tuos
ad interfectionem pro peccatis
patris tui.: uti ne resurgant

Expanded text:
dam in cœlum, super stellas cœli dam in cœlum, super stellas cœli ponam meum thronum, sedebo in monte excelso super montes excelsos qui sunt ad Aquilonem, ascendam» super nubes, ero similis Altissimo. Nunc autem in infernum demergeris, et in fundamenta terræ. Qui te viderint, admirabuntur super te, et dicent: Hic est homo qui exacerbabat totam terram, qui movebat reges, qui fecit universum orbem desertum, qui urbes destruxit, nec eos qui in vinculis sunt resolvit. Omnes reges gentium dormierunt in honore, unusquisque in domo sua: tu vero projicieris in montibus sicut mortuus execrabilis cum multis mortuis qui transfossi sunt gladiis, et descenderunt in infernum. Sicut vestimentum sanguine concretum et infectum non erit mundum, ita nec tu quidem eris mundus pro eo quod terram meam perdidisti, et populum meum occidisti, non» manebis in æternum tempus, semen pessimum. Præpara filios tuos ad interfectionem pro peccatis patris tui, ne» resurgant,
Abbreviated transcription (Latin):
sa sit: et non ꝑ naturam condi¬
tionemq talis exstiterit. Arbi¬
tramur ergo dici hec de angło¬
quodam qui tẏriorum gentis dis¬
pensande sit sortitus officium: cui
etiam anue eorum procurande
uidentur eẽ commisse. Quam sane
tirum. uel quas tẏriorum animas
sentire debeamus: utrum hanc
quȩ infenicis prouinciȩ regionib
sita est. an aliam aliquam cui
hec quam uiterris nouuus. for¬
ma ẽ: et animas tyriorum utrũ
horum. an eorum qui domestici
sunt illius tẏri que spiritaliter
intellegitur. In hoc loco non uide¬
tur requirendum: ne forte uelut
intransitu de tantis et tam abscon-¬
ditis rebus uideamur inquirere:
quod utiq propͥum uel opus exigit
uel laborẽ. Fursum tamen ciam
de alia uirtute contraria: ab ẏsaia
propħalia quedam dacemur. Ait
enim. Quomodo cecidit de cȩlo
lucifer qui mane oriebatur. Con¬
fractus est et coillisus ad terram.
qui immittebat ad omnes gentes.
Tu uero dixisti in sensu tuo ascen¬

Expanded text:
sa sit, et non per naturam condisa sit, et non per naturam conditionemque talis extiterit. Arbitramur ergo dici hæc de Angequodam, qui Tyriorum gentis dispensandæ sit sortitus officium, cui etiam animæ eorum procurandæ videntur esse commissæ. Quam sane Tyrum, vel quas Tyriorum animas sentire debeamus; utrum hanc quæ in Phoenices provinciæ regionibus sita est, an aliam aliquam cujus hæc quam in terris novimus, forma est; et animas Tyriorum utrum horum, an eorum qui domestici sunt illius Tyri quæ spiritualiter intelligitur, in hoc loco non videtur requirendum: ne forte velut in transitu de tantis et tam absconditis rebus videamur inquirere, quod utique proprium vel opus exigit, vel laborem. V. Rursum tamen etiam de alia virtute contraria ab Esaia propheta talia quædam docemur. Ait enim: «Quomodo» cecidit de cœlo Lucifer, qui mane oriebatur? Confractus est et collisus in terram, qui immittebat ad omnes gentes.» Tu vero dixisti in sensu tuo: Ascen
Abbreviated transcription (Latin):
dinis et corona decoris uide¬
liciis paradisi  fuisti: uel audiers
quod ex quo creastus estu. cum che¬
rubim posui te in monte scõ dĩ.
ultra sensum suum poterit relax¬
are: ut de aliquo hominum uel scõꝵ
non dicam tyri pͥncipe. hȩc dicta
eẽ suspicantur: Aut quos lapides
igneos putabit. inquorum medio
homo aliquis conuersari potuerit:
aut quisimmaculatus abipsa die
qua creatus est intellegi poterte.
inquo postea aliquando in iusticiȩ
in ipso inuente sint. et tunc inter¬
ram proiectus eẽ dicatur: q̃uod
utiq significat quia de eo dicit᷑
qui cum non eẽt interra. inter¬
ram ꝓiectus est. c̃uius etiam scã
polluta eẽ dicuntur Hȩc quidẽ
de principe tẏri ex prophetia
ihezechieł que inaduersariam
uirtutem referuntur ostendimꝰ.
ꝑ que mannifestissime oemonstra¬
tur: quod sc̃a ante. uirtus hec fue¬
rit. ac beata: de qua beatitudine
ex quo inea inuenta est iniqui¬
tas: ruerit. in terramq demer¬

Expanded text:
dinis, et corona decoris in dedinis, et corona decoris in deliciis paradisi fuisti;» vel audiens quod «ex quo creatus es tu cum Cherubim, posui te in monte sancto Dei,» ultra sensum suum poterit relaxare, ut de aliquo hominum vel sanctorum, non dicam Tyri principe hæc dicta esse suspicetur? aut quos lapides igneos putabit, in quorum medio homo aliquis conversari poterit? aut quis immaculatus ab ipsa die qua creatus est intelligi poterit, in quo postea aliquando injustitiæ in ipso invente sint, et tunc in terram projectus esse dicatur? Quod utique significat, quia de eo dicitur qui, cum non esset in terra, in terram projectus est: cujus etiam sancta polluta esse dicuntur. Hæc quidem de principe Tyri ex propheta Ezechiele quæ in adversariam virtutem referuntur ostendimus, per quæ manifestissime demonstratur quod sancta ante virtus hæc fuerit et beata, de qua beatitudine, ex quo in ea inventa est iniquitas, ruerit, in terramque demer
Abbreviated transcription (Latin):
posui te in monte scõ di: fuis¬
ti in medio lapidum igneoꝵ.
fuisti inmaculatus tu indie¬
bus tuis. exqua die creatus
sunt iniquitates inte: Ex
multitudine negotiationis
tuȩ replesti promptuaria tua
iniquitate : et peccasti et uul¬
neratus a monte dĩ: et eiecte
te cherub de medio lapidũ
ignitorum. Elatum est cor.
tuum in decore tuo: corrup¬
ta est disciplina tua cum
pluchritudine tua. Propter
multitudinem peccatorum
tuorum interram proiecite
coram regibus: dedi te inos¬
centationem atq illusio¬
nem propter multitudinẽ
peccatorum tuorum. et ini¬
quitatum tuarum. Ex nego¬
tiatione tua poliusti sc̃a tua:
et educam ignem de medio
tui: et comedet te:et dabo
de incinerem ac fauillam
suꝑ terram inconspectu om¬
nium uidentium te: et õs¬
qui sciebant de ingentibus
merebunt suꝑte. ẜdicio ef¬
fectus es: et non subsistes ultra
inȩternum tempui. Hec cum
itadicta sint: quis est qui au¬
diens. signaculum similitu¬

Expanded text:
posui te in monte sancto» Dei. Fuisposui te in monte sancto» Dei. Fuisti in medio lapidum igneorum: fuisti immaculatus tu inbus tuis, ex qua die creatus ur iniquitates tuae in te, a multitudine cogitationis tuae. Implesti, enim promptuaria tua iniquitateneratus es a monte Dei. Et ejecit te Cherub de medio lapidum ignitorum: et elatum est cor tuum in decore tuo,» corrupta est disciplina tua cum pulchritudine tua: propter multitudinem peccatorum tuorum in terram projeci te» coram regibus; dedi te in ostentationem atque illusionem» propter multitudinem peccatorum tuorum et iniquitatum» tuarum ex negotiatione tua polluisti sancta tua. Et educam ignem de medio tui, et comedet te, et dabo te in cinerem ac favillam super terram in conspectu omnium dentium te; et oqui sciebant in gentibus, mœrebunt super te. Perditio effectus es, et non subsistes ultra in æternum tempus. Hæc cum ita dicta sint, qui est qui audiens: «Signaculum similitu