comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cisbonũ. nemoest bonus. nimꝰ ds̃. Ergosifiluis estbonꝰ.
fi pat̃. maior est pat̃ afilio. Ergo scđ̾ituũ sensũ impi-¬
issime arriane. ꝗmaior filius aut sp̃s sc̃s. utiq dic it
filius. Hic ergo hoc dicit. Sp̃s tuus bonꝰ deduc me in

Expanded text:
cis bonum? Nemo est bonus nisi unus Deus . Ergo si Filius non est bonus, cis bonum? Nemo est bonus nisi unus Deus . Ergo si Filius non est bonus, sed Pater: major est Pater Filio. Ergo secundum tuum sensum, impiissime Ariane, quis major? Filius, an Spiritus sanctus? Utique dicis, Filius. Hic ergo dicit: Spiritus tuus bonus deducet me in
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus scłi.ẽ. Etñ sicut mortuus. s ꝑfectꝰmortinis.
hocergo putabat inimicus ꝗa ñ ago penitentiã ꝓpeccatis
mĩs. ꝗb ip̃e mͥ suggessit. ut faciã. Etanxiatꝰ est suꝑme
sp̃s meus. Tupͥor dicpeccata tua: et saluus eris. Et itũ.
sisolus suspiraueris ꝓpeccatis tuis saluus eris. Inme tur¬
batũ est cormeũ. ꝓpt̾ conscientiã meã ꝗa peccaui. Me¬
mor fui dierũ antiquorũ. Dierũ meorũ ꝓpͥũ memor
fui. quomͦ habebã confidentiã nc̃ aũmͥ noa est. Ex pan¬
mea sicut terra sine aqua tibi. Sicut terra sine aqua.
sitit etquerit imbrẽ: ita etaĩa mea desiderat: et sitit
te dm̃ suũ. Uelocit᷑ exaudime. Dñe defecit sp̃s m̃s.
Aĩa mea defecit. caromea defecit. Sp̃s m̃s̃ tantũ reman¬
sit inme. et sp̃u defecit. sy uelocit̃ exaudime ⁊ miserere
Hic impissimi arriani. ꝓponunt nob̃ etdicunt. Ma¬
gister bone ꝗd faciã ut saluus fiã : ꝗͥdicit. Quid medi¬

Expanded text:
t saeculi, et non, sicut mortuus, sed perfecte mortuus. Hoc ergo putavit inimicus, quia non ago poenitentiam pro peccatis quae ipse mihi suggessit ut faciam. Et anxiatus est super me spiritus meus. Tu dic prius peccata tua, et salvus eris . Et iterum: Si solum suspiraveris pro peccatis tuis, salvus eris . In me turbatum est cor meum. Propter conscientiam meam, quia peccavi. Memor fui dierum antiquorum. Dierum meorum priorum memor fui, quando habebam confidentiam: nunc autem mihi nox est. Expanmea sicut terra sine aqua tibi. Sicut terra sine aqua sitit et quaerit imbrem: ita et anima mea desiderat et sitit te, Deum suum. Velociter exaudi me, Domine: defecit Spiritus meus. Anima mea defecit, et caro mea defecit: spiritus tantum remansit in me, et ipse defecit; sed, velociter exaudi me, Domine, eHic impiissimi Ariani proponunt nobis, et dicunt: Magister bone, quid faciam boni ut salvus fiam? Qui dicit: Quid me di
Abbreviated transcription (Latin):
Ñe exaudi oratioẽm meã. Hummiliã uerba etplena
humilitatis: et misericordia. Aurib ꝑcipe obsecra¬
tiõem meã : inueritate tua. Confidens u̾ba sunt in
ueritate tua. hoc est inxp̃o tuo. Egosum uia uerita
tis. Et exaudime in tua iustitia. Et hic inxp̃o tuo. hoc
est non c̃fido. mͥego : sed ueritatẽ etiustitiã tuam.
Peto ut ipã mei miserat᷑. Et non intres iniudicio cũ ser¬
uotuo. Eecce manifestissime demonstrabit: ꝗa mĩa

Expanded text:
ne, exaudi orationem meam. Humilia verba et plena humilitatis et misericordiae. Auribus percipe obsecrationem meam in veritate tua. Confidentis verba sunt. In veritate tua, hoc est, in Christo tuo. Ego sum via, vita, et veritas . Et exaudi me in tua justitia. Et in Christo tuo. Hoc est, non confido mihi, sed ego veritatem et justitiam tuam peto, ut ipsa mei misereatur. Et non intres in judicium cum servo tuo. Ecce manifestissime demonstravit, quia mi
Abbreviated transcription (Latin):
eũ ait. Magister bone. ꝗdme dicis bonũ.: et ñ confiteris
siquis aliꝗs tẽptans ep̃m suũ quẽ cõtẽmnit. Dicat illi ep̃e
et ille respondeat tͥ: ñsum ep̃s: recede ame. Alibiaũt
ñ legistis. Bonꝰ pastor aĩam suã ponit ꝓouib suis. Quidaũ
melius filio ꝗcarnẽ induit ꝓpt̃ nos : etpassus est:. nouẽ
insanguis fuit passus est ꝑmom̃ta. crescere etuerberari.
et alapizari. et crucifigi. ꝗd hoc melius:

Expanded text:
e, et ait: Quid me dicis bonum, et non confiteris ? Sicut si aliquis tentans episcopum suum, quem contemnit, dicat illi: Episcope, et ille respondet. Tibi non sum episcopus, recede a me. Alibi autem non legistis: Bonus pastor ponit animam suam pro ovibus suis ? Quid autem melius Filio, qui carnem induit propter nos, et passus est, et desccunabulis fuit, passus est per momenta crescere, et verberari, et colaphizari, et crucifigi? Quid hoc melius?
Abbreviated transcription (Latin):
gesimo psalmo scriptũ est. Ut iustificeris insermonib
tuis etuncas cũ iudicaris. et propt̃a intrat nͥ iniudicio
ds̃ ut iuste puiat. Iale ꝗd fecit. etcyrus rexꝑsarũ:
et medorũ. regi armeniorũ. quando transgressus ẽ.
amicitias eius. uicit eũ. et captiuũ accepit. et propͥos
illius cognatos. etuxorẽ. etfilios. fecit iudicare int̃illos.
ut iuste aut misereat̃. autpiniat. Quia ñ iustificabit᷑¬

Expanded text:
gesimo psalmo scriptum est: Ut justificeris in sermonibus tuis, et vincas cum judicaris. Et propterea intrat in judicium Deus, ut juste puniat. Tale quid fecit et Cyrus, rex Persarum et Medorum, regi Armeniorum, quando transgressus est amicitias ejus. Vicit eum et captivum accepit: et proprios illius cognatos, et uxorem, et filios fecit judicare inter illos: ut juste aut misereatur, aut puniat. Quia non justificabit
Abbreviated transcription (Latin):
ctũ afferebat. Non possumꝰ enĩ fructũ deista
ad arborẽ uenerit. necesse ẽ ut fructũ accipiat.
Fructos metat descript᷑is scĩs. hoc est sensũ di¬
iunũ. inlitt̃a commorantẽ. Siquis gͦ uenerit
adistã arborẽ. papłos ut diximꝰ. fructꝰ eiꝰ capit.
Siquis uero non potuerit: et adhuc infirmi¬
orẽ. et nec dũ est discipulꝰ sed deturba est. sed
deforis est. degentib ẽ. iste ꝗafructũ capere
non potest. uerba capit. hoc est folia ad sani¬
tatẽ gentiũ. Scriptũ est enĩ. Et folia eiꝰ ad sani¬
tatẽ gentiũ. Si quis adhuc degentib est. siꝗs
cipiat pro medicamento. Deniq scriptũẽ.
et folia eius ad sanitatẽ gentiũ. hoc ẽ ad me¬
dicinã. Hoc totũ quare̾ dixim̾ & excessim

Expanded text:
ctus afferebat. Non possumus enim fructus de ista ctus afferebat. Non possumus enim fructus de ista ad arborem venerit, necesse est ut fructus accipiat, fructus metat de Scripturis sanctis, hoc est, sensum divinum in littera commorantem. Si quis ergo venerit ad istam arborem per apostolos, fructus ejus capit; si quis vero non potuerit, adhuc infirmior est, necdum est discipulus, sed de turba est, sed deforis est, sed gentilis est. Qui fructus capere non potest, verba capiat, hoc est, folia ad sanitatem gentium: scriptum est enim: Et folia ejus ad sanitatem gentium. Si quis adhuc de gentibus est, si cipiat pro medicamento. Denique scriptum est, folia ejus ad sanitatem gentium, hoc est, ad medicinam. Hoc totum quare diximus, et excessimus
Abbreviated transcription (Latin):
nitas sit. Et tam̃ regnõ unũ ẽ. Uidi in ꝗd thro¬
nũ positũunu: et uidi in quid in conspectuthroni
saluatoris. Ec̾ce agnꝰdei ecce quitollit peccata
mundi. Et egrediebatur in quid fons. desuptꝰ
meho throniꝰ. Uidetis igitur qm̃ demedio thro¬
no. fons egredit᷑ gratiarũ. Tam̃ non egreditur
fons ille dethrono. nisiagnꝰ in contra steterit
Nisi erã crediderimꝰ incorporationẽ xp̃i. non ac¬
cipimꝰ istas gratias. Et arbor inquid una excel¬
sa posita erat. nondixit arbores. sed arbor una.
Siarbor unaẽ. quomodo exista parte ripe est.
lie essẽt. exalia parte.et alie exalia.Nunc uero
una arbor. exutraque parte ẽẽ dicit᷑. Unus flu¬
stio fluino scripturarũ. Tam̃ iste fluuius. duasri¬
pas habet.et uetus et nouũ testa m̃tũ. et inutͣ¬
ꝙ parte arbor plantata xp̃s ẽ. Hec igit̾ arbor
inanno. hoc est insingulis m̃sib duo decies fru¬

Expanded text:
nitas sit, tamen regnum unum est. Vidi, inquit, thronitas sit, tamen regnum unum est. Vidi, inquit, thronum positum unum, et vidi, inquit, in conspectu throni Salvatoris: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi. Et egrediebatur, inquit, fons de subtus medio throni. Videtis igitur quoniam de medio throni fons egreditur gratiarum. Tamen non egreditur fons ille de throno, nisi agnus contra steterit. Nisi enim crediderimus incorporationem Christi, non accipimus istas gratias. Et arbor, inquit, una excelsa posita erat. Non dixit arbores, sed arbor una. Si arbor una est, quomodo ex ista parte ripae est,liae essent ex alia parte, et aliae ex alia. Nunc vero una arbor ex utraque parte esse dicitur; unus flusto fluvio Scripturarum. Tamen iste fluvius duas ripas habet, et vetus et novum Testamentum. Et in utraque parte arbor plantata, Christus est. Haec igitur arbor in anno, hoc est, singulis mensibus, duodecies fru
Abbreviated transcription (Latin):
bis sũt.Ouicũ que igit᷑ scripturas sc̃ãs legit᷑. secũ¬
dum udeos legit. tantũ folia intellegit. Si uͦ
spiritaliter in tellegit. fructus capit. et foliũ
eiꝰ non defluet. Tamen et folia ipsius arboris
utilia sunt. Denique siquis et secundũ storiã
intellegit hutilitatẽ habet animȩ suȩ. Legimꝰ
in apocalipsin ioħs. quod in ipsis ꝓuinciis non
recipitur liber. Tam̃ scire debemꝰ. qm̃ in hoc ci¬
denti omni. et in aluis phoenicis ꝓuincus: et e
tant. Legimꝰ ergoibi. Et ecce inquid uidit thro¬
nũ positũ. et agnũ. et arborẽ inquid secundũ
flum̃ et exutraq parte ripe ip̃am arborẽ. Hoc
est exista parte erat. et exilla parte erat. Et ha¬
bebat in quid fructus ip̃a arbor. et in anno. m̃¬
m̃sib singuliᷤᷤ duodecies fructus afferebat. et
habebat in ꝗd folia. et folia erant ad sanitatem
enĩ credamꝰ mn patrẽ. et filium. et spm̃ scm̃. et tri¬

Expanded text:
bis sunt. Quicumque igitur Scripturas sanctas legit, si secunbis sunt. Quicumque igitur Scripturas sanctas legit, si secundum Judaeos legit, tantum folia intelligit; si vero spiritualiter intelligit, fructus capit. Et folium ejus non defluet. Tamen et folia istius arboris utilia sunt. Denique si quis et secundum historiam intelligit, utilitatem habet animae suae. Legimus in Apocalypsi Joannis qui in istis provinciis non recipitur liber: tamen scire debemus quod in occidente omni, et in aliis Phoenicis provinciis, et in etantur, legimus ergo ibi: Et ecce, inquit, vidi thronum positum, et agnum unum, et arborem, inquit, secundum flumen, et ex utraque parte ripae ipsam arborem . Hoc est, ex ista parte erat et ex illa parte erat. Et habebat, inquit, fructus ipsa arbor, et in anno, mensibus singulis duodecies fructus afferebat, et habebat, inquit, folia, et folia ejus ad sanitatem enim credamus in Patrem, et Filium, et Spiritum sanctum, et Tri
Abbreviated transcription (Latin):
quinon habut inconsilio impiorũ. Quiñ fecit
illa. et fecit ista erit tanquã lingnũ quod plan¬
tatũ ẽ. secus decursus aquarũ. Hoc ẽ.xpõsimilis
erit. Siꝗdem consedere nos fecit incȩlestib &
c̃regnare. Uidetis ergo: quia cũxpõ regnauimꝰ
incelo. Uidetis qm̃lignũ hoc plantatum est in para¬
diso et nos om̃s cum illo conplantati sumus. Et erit
tam qu̾a lignum quod plantatũ est secus decur¬
sus aquaru. De illo enim fonte ꝓcedunt omĩa flu¬
mina. Ouod fructũ suum dabit intempore suo.
Lignũhoc. non om̃i tempore dat fructũ suũ.
sed in tempore suo. Lignu hoc non dat inpre¬
senti seculo. sed in futuro. hoc est in die iudicii.
Lignũ hoc nunc flores habet. Lignũ hoc nũc
germinat. et ꝓmittit fruges futuras. Ligñu
hoc duohabet. habet & fructos. habet & folia.
fructos habet sensum inscripturis. folia uerouer¬
ba simplicia. fructus insensus est. folia uero muer¬

Expanded text:
qui non abiit in consilio impiorum, qui non fecit qui non abiit in consilio impiorum, qui non fecit illa, et fecit ista, et erit tamquam lignum quod plantatum est secus decursus aquarum. Hoc est Christo similis erit, siquidem consedere nos fecit in coelestibus, et conregnare . Videtis ergo quia cum Christo regnabimus in coelo. Videtis quoniam lignum hoc plantatum est in paradiso, et nos omnes cum illo complantati sumus. Et erit tamquam lignum quod plantatum est secus decursus aquarum. De illo enim fonte procedunt omnia flumina, quod fructum suum dabit in tempore suo. Lignum hoc non omni tempore dat fructum, sed, in tempore suo. Lignum hoc non dat in praesenti saeculo, sed in futuro, hoc est, in die judicii. Lignum hoc nunc flores habet, lignum hoc nunc germinat, et promittit fruges futuras. Lignum hoc habet duo, habet et fructus, habet et folia. Fructum habet, sensum in Scripturis: folia, verba simplicia; fructus in sensu est, folia vero in ver
Abbreviated transcription (Latin):
meretur. Et erit tam quã lignũ quod plantatũ est.
secus de cursus aquarum. quod fructũ suũ dabit in
tpr suo. & foliũ eius non defluet. Multi simplicit̃
int̃p̃tantur et ita dicunt. Quomodo lignũ siplan¬
tantũ fuerit uxta aquas. necesse. ẽ. ut uireat. et non
siccatur. quia habet̃ radices ipsius humorẽ un ui uat̃.
Sic quicũque legẽ dĩ meditabitur. ipsa legis medi¬
tatio. uirorem ei faciet uitã. Hoc illi simplicit̃ in¬
t̃p̃tantur. Nos aut̃ spiritalib spiritalia conparan¬
diso. egredifontẽ. qui diuidit᷑ inquat tuor prm¬
cipia. Legimuꝰ et insalomone. Sicui placet li¬
ꝗt̃. Lignũ uite ẽ. omĩb conp̃hendentib eam.
lbi desapientia dicit᷑. Siaut̃ sapientia lignũ ui¬
te ẽ. sapientia aut ipse xp̃s. ẽ. Uides ergo qm̃ꝙ
beatusiur et sc̃s ẽ. huic ligno hoc ẽ. sapientia c̃¬
parat᷑. Uidetis ergo qm̃ uistus uir. et beatus ifte

Expanded text:
num quod plantatum est num quod plantatum est secus decursus aquarum, quod fructum suum dabit in tempore suo. Et folium ejus non defluet. Mihi simpliciter interpretantur qui dicunt, quomodo lignum si plantatum fuerit juxta aquas, necesse est ut vireat, et non siccatur, quia habent radices ipsius humorem unde vivant, sic quicumque legem Dei meditatur, ipsa legis meditatio virorem et facit, et vitam. Hoc illi simpliciter interpretantur; nos autem spiritualibus spiritualia comparandiso egredi fontem qui dividatur in quatuor principia . Legimus et in Salomone si cui placet Liquitur: Lignum vitae est omnibus comprehendentibus eam , ibi de Sapientia dicitur. Si autem sapientia lignum vitae est, sapientia autem ipsa Christus est. Vides ergo quoniam qui beatus vir et sanctus est, huic ligno, hoc est sapientiae comparatur. Videtis ergo quoniam beatus vir et justus iste
Abbreviated transcription (Latin):
lo. seduide quid seꝗtur. Nonsufficit uelle legem
aliquis hoc humana natura. non sufficit. Nam &
ãbulandũ ẽ. et bibendũ ẽ. & cõmedendũ. ẽ. &
dormiendũ ẽ. & eaq̃ aduitã necessaria sũt cõ¬
parandi. Quomodo ergo legẽ dĩ meditabit᷑ die
ac nocte. maxime autẽ cũdicat apłs. Sine inter¬
missione orantes. Numquid eo tpre quodormio.
orare possum. meditatio ergolegis non ĩlegendo
ẽ. sed infaciendo. Demq dicit᷑ mnalio loco. Siue
manducatis. siue bibitis. siue quid facitis. omiã in
nomine dnĩ facietis. Si porrigo helimosinã. legẽ
deimeditor. Si egrotantẽ uisito. pedes dĩmei legẽ
dĩ meditor. tant᷑. Siea facio que p̃ceptasut̃. quod
aliiore meditantur. ego corpore meditor. Iudei
igitur ore meditantur. nra meditatio opus ẽ. Dicit
igitur triaquȩ facere debentur non debemus. dixit
duo que facere debeamus. Qui hoc facer p̃miiꝗd¬

Expanded text:
lo; sed vide quid sequatur: non sufficit velle legem lo; sed vide quid sequatur: non sufficit velle legem aliquis: hoc humana natura non suffert, nam et ambulandum est, et bibendum est, et comedendum est, et dormiendum est, et ea quae ad vitam necessaria sunt, comparanda. Quomodo in lege Dei meditabitur die ac nocte? maxime cum dicat Apostolus, Sine intermissione orantes . Numquid eo tempore quo dormio, orare possum? Meditatio ergo legis non in legendo est, sed in faciendo. Denique dicitur in alio loco: Sive manducatis, sive bibitis, sive quid facitis, omnia in nomine Domini facietis . Si porrigo eleemosynam, legem Dei meditor: si aegrotantem visito, pedes mei legem Dei meditantur: si ea facio quae praecepta sunt, quod alii ore meditantur, ego corpore meditor. Judaei igitur ore meditantur, nostra meditatio opus est. Dixit igitur tria quae facere non debemus, dixit duo quae facere debeamus: qui hoc feceri
Abbreviated transcription (Latin):
octies dicit. Amos autẽ hoc loꝗt᷑. Idest cogitasti.
gnoui. Numquid mala. etiã docere debeas hoc est
quoddicit᷑. super trib et quattuor peccatis non ira¬
scar tibi dicit dñs. Et inlege eius meditabitur die ac
nocte. Dixit tria quȩ facere non debuit. Non abire
in consilio impiorũ. et ĩuia peccatorũ nonstare. Et in
cathedra pestilentiȩ non sedere. Dixit tria quȩ fa¬
cere non debemus. Dicit duo que facere debemus.
Non enĩ sufficit nobis mala fugire: nui consequamur
bona. Sed inlege dnĩ uoluntas eius. non dieit timor.
sed uoluntas. Multi enĩ atimore faciunt. sed timor
facientis. mercedem non habet. Sed inlege dnĩ uolun ̃¬
tas eius. ut uelit facere quod dñs imperauit. Et
in lege dnĩmeditabitur die ac nocte. Non
potest sermo explicare. quantũ me concipit.
Sed in lege dnĩ uoluntas eius. Dicat aliquis ecce
ego uololegẽ dĩ facere.beatus ergosum quia uo¬

Expanded text:
octies dicit, Amos autem hoc loquitur. Id est cogitasti, octies dicit, Amos autem hoc loquitur. Id est cogitasti, gnovi: numquid mala etiam docere debeas? Hoc est quod dicitur: super tribus et quatuor peccatis non irascatur tibi, dicit Dominus. Et in lege ejus meditabitur die ac nocte. Dixit tria quae facere non debuit, non abire in consilio impiorum, et in via peccatorum non stare, et in cathedra pestilentiae non sedere: Dixit tria quae facere non debemus: dicit duo quae facere debeamus; non enim sufficit nobis mala fugere, nisi consequamur bona. Sed in lege Domini voluntas ejus. Non dixit timor, sed, voluntas ejus; multi enim timore faciunt, sed timor facientis mercedem non habet. Sed in lege Domini voluntas ejus, ut velit facere quod Dominus imperavit. Et in lege ejus meditabitur die ac nocte: Non potest sermo explicare quantum mens concipit. Sed in lege Domini voluntas ejus. Dicit aliquis: Ecce ego volo legem Dei facere, beatus ergo sum quia vo
Abbreviated transcription (Latin):
cogitauit mailum: et inina peccatoꝵ nonstetit: quia¬
fecit malũ: Et incathe dra pestilentie non sedit. hoc
ẽ. nec alios docuit. & inuia peccatorũ nonstetit.
Disficile: ẽ: ut aliquissit qui non peccet. Deniq dicit.
sec. mentitur et mendax ẽ. Si ergo om̃s peccamus.
Ergo quia om̃s peccamus. nemobeatus ẽ. Sed uidete
quid dicat. Et inuia peccatorũ nonstetit. Non dixit
beatus uir qui non peccauit. sed beatus uir quim pec¬
cato non perseuerauerit. & inuia peccatorũ ñ Ne¬
tit. Ego uero peccaui. non sumbeatus. Sifteterom
peccato. sed siretraxero me. iambeatus sum. Et in
cathedra pestilentiȩ non sedit. Quomodo ibi di¬
xit stetit. sic et hic dixit sedit. Sicut ibi qui non
per seuerauerit inpeccato beatus ẽ. sic et hic qui ĩ
doctrina mala non perse uerauerit nec sedit bea¬
tus ẽ. Quid igitur uidetis ipsi quomodo beatitudo
triplicit᷑ condonat᷑. Si non cogite mus mala. si in

Expanded text:
cogitavit malum: et in via peccatorum non stetit, cogitavit malum: et in via peccatorum non stetit, et in cathedra pestilentiae non sedit. Hoc est, qui nec alios docuit, et in via peccatorum non stetit. Difficile est ut aliquis non peccet. Denique dicit se, mentitur, et mendax est . Si ergo omnes peccamus, ur quia omnes peccamus, nemo beatus est. Sed videte quid dicat, et in via peccatorum non stetit; non dixit, beatus vir qui non peccavit, sed beatus vir qui in peccato non perseveraverit, et in via peccatorum non stetit. Ego heri peccavi, non sum beatus. Si non stetero in peccato, si retraxero me, jam beatus sum. Et in cathedra pestilentiae non sedit. Quomodo ibi dixit, stetit, sic et hic, sedit: sicut ibi qui non perseveravit in peccato, beatus est: sic hic qui in doctrina mala non perseveravit et sedit, beatus est. Quid igitur? videtis ipsi, quomodo beatitudo tripliciter condonatur: si non cogitemus mala, si in
Abbreviated transcription (Latin):
peccatoꝵ non stetit. et incathedra pharisȩorũ non
sedit. Tam̃ quod alii specialit̃ ab illo ĩtp̃tantur. Nos¬
uero generalit̃ muiro iusto int̃p̃temus. Beatus uir
qui non habiit inconsilio ampioꝵ. Legimuꝰ ingenesi.
maledictũs fuisse adam. quando dicit᷑ maledicta t̃ra
in operibꝰ suis. Maledictio ergo pͥmahominibꝰ: nuc̃
uero beatitudine soluit᷑. Quia si inueteri lege una
beatitudo ponit᷑. ceterũ ieuagło octo simul beati¬
tudines nuncupant᷑. Heatus uir quiñ habiit inconsi¬
lio impiorũ. Beatus uir ñ homo set uir. uir qui in ꝑfec¬
tumꝰ uirũ peruenerit. xp̃m quinon habiit inconsili¬
o impiorũ. Tria hominũ generalia peccata de scrip¬
sit. Audenim cogitamus. aut facimus. aut docemur
pͥmũ cogiramus. De inde cũ cogitamus uerimus cogi¬
tationem mopere uerlimus cum fecerimus aliquid
Beatusur qũi non habuit inconsilio impiorũ. quiñ

Expanded text:
peccatorum non stetit, et in cathedra Pharisaeorum non peccatorum non stetit, et in cathedra Pharisaeorum non sedit: tamen nos quod alii specialiter in illo interpretantur, generaliter in viro justo interpretamur. Beatus vir qui non abiit in consilio impiorum. Legimus in Genesi maledictum fuisse Adam quando dicitur, maledicta terra in operibus tuis . Maledictio ergo primi hominis nunc benedictione solvitur. Quasi in vetere Lege una beatitudo ponitur: caeterum in Evangelio octo simul beatitudines nuncupantur . Beatus vir qui non abiit in consilio impiorum. Beatus vir, non homo; sed vir: vir qui in perfectum virum pervenerit Christum, qui non abiit in consilio impiorum. Tria hominum generalia peccata descripsit: aut enim cogitamus, aut facimus, aut docemus. Primum cogitamus; deinde cum cogitaverimus, cogitationem in opera vertimus: cum fecerimus aliquid Beatus vir qui non abiit in consilio impiorum, qui non
Abbreviated transcription (Latin):
QUEUNAO QUIDECOHARET
EX TERIOR EOOCLAUEMMM
POR TA. Inchiuersis uero intrin¬
secus cubiculis ꝓprias claues
habet. Licet amplior una cla¬
aperire cubiculũ. ñ potest nisi clauẽ inue¬
nerit. Sic singuli psalmi. quasi singule cel¬
lule sũt. habentes ꝓprias claues suas. Gran¬
dis itaꝙ porta istius domus primus psalmꝰ
esse referendam ut beatus iste uir secuadũ
hominẽ xp̃s sit. bona quidem uoluntas sed
imperitia ẽ. Sienĩbeatus uir xp̃s ẽ & xp̃s
in lege dni uoluntas eius. De inde quomodo
ligno altericõparat᷑ et dicit᷑. It erit tãquam
lingnũ quod plantatũ ẽ. secus decursus aqua¬
rum. Si enĩ ligno cõparat᷑ omẽ autẽ quod
conpratur minus ẽ. abeo cui cõparatur.
Ergo maiuserit lignum. quã dñs quilignom cõparat᷑.
Uide igit᷑ quia super dñi ꝑsona non potest in t̃p̃tari¬
Licet multiputãt de ioseph dictũ eẽ. illo ꝗaharima¬
thia qui non habierit inconsilio iudȩorũ. Et inuia

Expanded text:
unam quidem habet exteriorem clavem in porta: in diversis vero intrinsecus cubiculis proprias claves habet. Licet amplior una clai voluerit aperire cubiculum, non potest, nisi clavem invenerit. Sic singuli psalmi quasi singulae cellulae sunt, habentes proprias claves suas. Grandis itaque porta istius domus primus psalmus sonam esse referendam: ut beatus iste vir secundum hominem Christus sit. Bona quidem voluntas, sed imperitia est. Si enim beatus vir Christus esin lege Domini voluntas ejus? Deinde quomodo ligno alteri comparatur, et dicitur: Et erit tamquam lignum quod plantatum est secus decursus aquarum? Si enim ligno comparatur, omne autem quod comparatur, minus est ab eo cui comparatur, ergo majus lignum quam Dominus, qui ligno comparatur. Videtis igitur quia super Domini persona non potest interpretarlicet multi putent de Joseph dictum esse, illo ab Arimathia, qui non abierit in consilio Judaeorum, et in via
Abbreviated transcription (Latin):
lemꝰ ergo in ap̃o. et uiam nr̃a nouit d̃s pat̾. Et it̃
im piorũ peribit. Non dix̃ impi peribũt. sed si
egerint penitentiã. et ipsisal uabunt᷑. Eotẽpo¬
re quoapłs paulꝰ persequebat᷑ xp̃m. et eccłas¬
eiꝰ impius erat. Sienĩ impii ꝑibũt. Ergo non da
impiꝰ. sed ip̃a inpietas. Non homo peribit quiim¬
pius fuit. sed homine agente penitentiã ꝑibit
impietas. Deus ergo hoc nobis precep̃. ut tria non
faciamꝰ. duo faciamꝰ. Ligno uite cõparem̃. ñsimꝰ
impii. qui c̃parantur pulueri. ñsimꝰ peccatore s.
qm̃ peccatorẽ non resurgũt in consilio iultorum.
Ut uia mala per eat. et benedicamꝰ dñm. Cui ẽ gła.¬

Expanded text:
lemus ergo in Christum, et viam nostram novit Deus Pater. Et iter impiorum peribit. Non dixit, impii peribunt; sed si egerint poenitentiam, et ipsi salvabuntur. Eo tempore quo apostolus Paulus persequebatur Christum, et Ecclesias, impiusimpius, sed ipsa impietas; non homo peribit qui impius fuit, sed homine agente poenitentiam, peribit impietas. Deus ergo hoc nobis praestet, ut tria non faciamus, et duo faciamus; ligno vitae comparemur, non simus impii, qui comparantur pulveri; non simus peccatores, quoniam peccatores non resurgunt in consilio justorum, et via mala pereat: et benedicamus Deum, cui sit g
Abbreviated transcription (Latin):
Diximus debeatitudine iusti uiri. diximꝰ
de p̃mio eius. qm̃ qui tͥa non fecerit: & duo
fecerit. ligni paradysi hoc ẽ xp̃i sapientie
conparetur. Dixmꝰ ergo desc̃o uiro. nũc econ¬
trario urdeassius quid depeccatore et deimpi¬
pio dicitur. Non sic impii. illa uni uersa ge¬
nera premiorũ qued eiusto diximꝰ impius ñ
accipiet. Nonsic ampii. non dixi sic peccatores.
Si enĩ depeccatorib dixiss ⁊. om̃s aliem era¬
amꝰ quia in ebraico semel positũ est. Diximꝰ de
sc̃õ uiro. et conparatione eiꝰ. Et erit tanquam
lignũ qđ plantatũ ẽ secus decursus aquarũ.
Uunc econtrario deimpio dicit᷑. Sicut iustuᷤ
uir cõparat᷑ ligno: sic impiꝰ cõparat᷑ pulueri

Expanded text:
Diximus de beatitudine justi viri, diximus de praemio ejus. Quoniam qui tria non fecerit, et duo fecerit, ligno paradisi, hoc est, Christi sapientiae comparatur. Diximus ergo de sancto viro, nunc de contrario viro videamus. Quid de peccatore et impio dicitur? Non sic impii. Illa universa genera praemiorum quae de justo diximus, impius non accipiet. Non sic impii. Non dixit, non sic peccatores; si enim de peccatoribus dixisset, omnes alieni eraamus quia in Hebraico semel positum est. Diximus de sancto viro, et comparatione ejus. Et erit tamquam lignum, quod plantatum est secus decursus aquarum. Nunc econtrario de impio dicitur. Sicut justus vir comparatur ligno: sic impius comparatur pulveri
Abbreviated transcription (Latin):
quitatis non nouiuos. Dicit et apłs. Siquis cogno¬
scit: cognoscetur. Qm̃ nouit dñs uiã iustorũ. Qui
peccator ẽ. ñ eũ nouit deus. Qui ustus est: notꝰ ẽ
adeo. legimꝰ ingenesi. Eotẽpore quopreuaricatꝰ¬
tus ẽ adam: eodem tepore quomagis audiuit ser¬
p̃ntẽ: qũa dm̃ quandoseabscondit a facie dĩ. uenit
deus post prandiũ in paradiso: et deambulabat.
Uidete quid dicit᷑. Requiret deusadã non in me¬
ridie. sed aduesperã. Iam em̃ adã solẽ perdiderat:
quia meridiẽ ñ habebat. Ad uesperã. hoc ẽ. Xãh¬
non et ambulabat. Non erĩ stat ds peccatori. sed
ambulabat. Sciebat illũ esse inparadiso. et non
ignorabat quod factũ erat. Sed quia peccauerat
ham. Exi det̾ra tua et decognatione tua. uenit
in palestinã. Fuit in abramio. fuit ingeraris mł¬
to tẽpore. Cũnatꝰ eifuisset filiꝰ isaac. et ꝓmissionẽ
acceperat: quia inseminituo benedicent᷑ om̃s
gentes. Tulit ysaac et obtulit eumdõ. et uox de

Expanded text:
uis cognoscit, cognoscetur. Quoniam novit Dominus viam justorum . Qui peccator est, non novit cum Deus: qui justus est, notus est a Deo. Legimus in Genesi eo tempore quo praevaricatus est Adam, eo tempore quo magis audivit serpentem, quam Deum, quando se abscondit a facie Dei, venit Dominus post prandium in paradiso, et deambulat : videte quid dicitur, requirit Deus Adam non meridie, sed ad vesperam: jam enim Adam solem perdiderat, quia meridiem non habebat: ad vesperam, hoc est, δειλινὸν, et ambulabat, non enim stat Deus peccatori, sed ambulat. Sciebat illum esse in paradiso, et non ignorabat quod factum erat, sed quia peccaverat ham: Exi de terra tua, et de cognatione tua . Venit in Palaestinam, fuit in Habramio, fuit in Geraris multo tempore; cum natus ei fuisset filius Isaac, et repromissionem acceperat, quia in semine tuo benedicentur omnes gentes, tulit Isaac, et obtulit eum Deo, et vox de
Abbreviated transcription (Latin):
iudicii iudicabit᷑ : Requirassiꝰ ergo mediũ int̾
credentiũ et ñ credentẽ: quiiudicandus sit.
Qui credit ñiudicabit᷑. Quicredit ñpeccat. Qui
mꝰ. mens nr̃a in fide fluctuat. Eotẽpore quã¬
do peccamꝰ. quando irascim. quando cietrah¬
imꝰ. quando homicidia facimꝰ. quando faonica¬
mur. ubi fides est: Ergo quid dic̃. quicredit in
me. ñ iudicabit. Non eni necesse habet iudica
Iam enĩ preuidicatꝰ. ad penã ẽ qui ergo uidica¬
tur. qui credit quidẽ sed peccatis uincit᷑. Qui
habet bona.habet et mala.Qui eotẽpore quo
credit bene fac̾: ꝗñ credit male fac̃. Uideat
ergo nũc qui dic̃. Ideo non resurgũt impii in uidi¬
cio. Non re surgũt ut udicent᷑. quia iam uidicati
sunt. Qui eñi non credit in me. iam uidicatus ẽ
Neq peccatores inconsilio iustorũ. Non merent᷑

Expanded text:
judicii judicabuntur? Requiramus ergo medium inter credentem, et non credentem qui judicandus sit. Qui credit non judicabitur. Qui credit non peccat, qui mus, mens nostra in fide fluctuat; eo tempore quando peccamus, quando irascimur, quando detrahimus, quando homicidia facimus, quando fornicamur, ubi fides est? Ergo quod dicit, qui in me credit, non judicabitur, non enim necesse habet judicari jam enim praedestinatus ad poenam est. Qui ergo judicatur? Qui credit quidem, sed peccatis vincitur; qui habet bona, habet et mala; qui eo tempore quo credit, benefacit, quo non credit, male facit. Videamus ergo nunc quid dicitur: ideo non resurgunt impii in judicio. Non resurgunt ut judicentur, quia jam judicati sunt. Qui enim non credit in me, jam judicatus est. Neque pecca
Abbreviated transcription (Latin):
ra. Sed tanqu̾ã puluis que ꝓicit uentus afa¬
ciet̾rȩ. Uidete ꝗd dic̃. Tam infelix erat impiꝰ.
ut terrenꝰ quidẽ sit puluis. Uidet᷑ quidem ñ
haberet substantiã sed habet suam substan¬
tuã. Nichil hab⁊ solidũ. sed quod habet ad
ꝑdicitur. Om̃ diximꝰ quid sit iustus. et ciu cõ¬
paraetur et quidsit impiꝰ et cin cõparet᷑. Et de
presenti sđo diximꝰ. nũc debemꝰ defuturo et e¬
terno cognoscere. Idõ ñ resurgũt impii in uidi¬
cio. neq peccatores in consilio iustoꝵ. Legimꝰ in
euãgelio scđm ioħ. Noniudicabit᷑. ꝗcũq in me

Expanded text:
rra. Sed tamquam pulvis quem projicit ventus a facie terrae. Videte quid dicitur, tam infelix erit impius, ut nec terrenus quidem sit pulvis. Videtur quidem non habere substantiam, sed habet suam substantiam. Nihil habet solidum; sed quod habet, ad perducitur. Quoniam diximus quid sit justus, et cui comparetur: quid sit impius, et cui comparetur: et de praesenti saeculo diximus: nunc debemus de futuro et aeterno cognoscere. Ideo non resurgunt impii in judicio, neque peccatores in consilio justorum. Legimus in Evangelio s
Abbreviated transcription (Latin):
di.et uos delinastis aluce et facti estis tene¬
brȩ. Quia ergo hoc fecerũt. uid eamꝰ quid seq¬
tur. Mouebunt̃ omĩa fundam̃ta t̾rę. Uidete
principes mali. qualẽ habeant retributio¬
nẽ. Propt̃malos iudice̾ t̾rȩ fundam̃ta qua¬
tiunt᷑. Hoc in t̾im diximꝰ. primũ sođmlitt᷑ã.

Expanded text:
di, et vos declinastis a luce, et facti estis tenedi, et vos declinastis a luce, et facti estis tenebrae. Quia ergo hoc fecerunt, videamus quid sequitur. Movebuntur omnia fundamenta terrae. Videte, principes mali qualem habent retributionem. Propter malos judices, terrae fundamenta quatiuntur. Hoc interim diximus p
Abbreviated transcription (Latin):
sa siuenerit aduos pauꝑ habens iustũ ne¬
gotiũ. et uenerit diue̾ habens malignumi
negotium: uos ꝑsonam aspicitis non negotiũ.
Hoc interim scdm unam inter pretationem.
Eeterum ⁊ ẽ alia inter pretatio sacratior. solet
inteathris unus homo frequenter diuersas
habere ꝑsonas. Nunc ingredit᷑ inmulicrem.
nunc inirum. nunc inregem. Et qui in regem
res alienas rapio. lupiꝑsonã assumo. Ouando
ro crudelisũ et int̃ ficio. asũmo ꝑsonã cru¬
delis. Sed quomͦꝰ qui sũt peccatore̾ inperea¬
tis habent diuersas ꝑsonã. sic et ȩcontrario
ꝗsci fũt habent et ipsidiuersã ꝑsonas sed
in bono. Quando hę̧lemosinã facio. habeo
milissum habeo psoriã humilis. Infelirẽ
qui plure̾ in malo habet ꝑsonas. Felix qui
diuersas ꝑsonã habet in bono. Nescierunt
neꝙ intellexerut intenebri̾ ambulant. ꝗ
mali iudice̾ quo ego dõsuocabam uitio
suo mali uidices appellatisũt. Nescierunt
ambulant. Egodixi uoxestĩ lurhuuiᷤ mũ¬

Expanded text:
Si venerit pauper, habens justum negotium, et venerit dives, habens malum negotium: vos personam aspicitis, non negotium. Hoc interim secundum unam interpretationem. Caeterum est et alia interpretatio sacratior. Solet in theatris unus homo frequenter diversas habere personas: nunc ingreditur in mulierem, nunc in virum, nunc in regem, et qui in regem res alienas rapio, lupi personam assumo. Quandoro crudelis sum et interficio, assumo personam crudelis. Sed quomodo qui sunt peccatores, in peccatis habent diversas personas, sic econtrario qui sancti sunt, habent et ipsi diversas personas, sed in bono. Quando eleemosynam facio, habeo milis sum, habeo personam humilis. Infelix est, qui plures in malo habet personas. Felix est, qui diversas personas habet in bono. Nescierunt neque intellexerunt, in tenebris ambulant. Qui? Mali judices. Quos ego deos vocabam, vitio suo mali appellati sunt. Nescierunt ambulant. Ego dixi: vos estis lux mun
Abbreviated transcription (Latin):
hieremiã. quãdui aliosꝓpħaᷤᷤ. notꝰ erat in iu¬
dea d̃s̃. in israhel magnũ nom̃ eiꝰ. In modica
t̾ra nominis dĩ notitia ferebat᷑. Misisti petrũ.¬
petrũ piscatorẽ ꝗmiserat etrete. ꝗ ab oꝑe
caliosam habebat manũ. Non misisti ora¬
torẽ ñ mifisti philo sophũ. Misisti hominẽ
rusticanũ. hominẽ piscatorẽ. Iste piscatr.
Iterusticanꝰ deierosolimam ꝑreã romã. Et
rusticanꝰ cepit: qua eloquentẽ cape ñ potue¬
rĩ. Rursum ibit pauł apłs deherosolimis¬

Expanded text:
Jeremiam, quamdiu alios prophetas: notus erat in Judaea Deus, in Israel magnum nomen ejus. In modica terra nominis Dei notitia ferebatur. Misisti Petrum piscatorem, qui dimiserat rete, qui ab opere callosam habebat manum. Non misisti oratorem, non misisti philosophum: Misisti hominem rusticanum, hominem piscatorem. Iste piscator, iste rusticanus de Jerosolyma perrexit Romam, et rusticanus cepit Romam quam eloquentes capere non potuerunt. Rursum ivit Pau
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ĩs homocii delis ẽ : dormiente patre fa¬
milias. ininicꝰ homorizania suꝑ seminaũ.
Seruiuolũt euelli. et dic̃pat̃ familias. dimi¬
ditabis in om̃ib gentib. Propt̃ea teuidicẽ
dep̃cam̃. quia omĩb gentib misertꝰ es pr̃
ñ dixit tu possidebiᷤᷤ om̃s gentes. sed tu here¬
ditabi. Ubicũꝙ hereditas ponit̃. ibimors
ante p̃cessit. ꝓpt̾ heredẽ .⁊ duo heredes dr̃¬

Expanded text:
est? Dormiente patrefamilias inimicus homo zizania superseminavit. Servi volunt evellere, et dicit paterfamilias: Dimiditabis in omnibus gentibus. Propterea te judicem deprecamur, quia omnibus gentibus misertus es. Quare non dixit, tu possidebis omnes gentes; sed, tu haereditabis? Ubicumque haereditas ponitur, ibi mors ante praecessit. Propterea haeredes et cohaeredes d
Abbreviated transcription (Latin):
sstetit insinagoga dõꝵ. Multa sũt sche¬
mata frequent̃ em̃ sedemꝰ. in t̃dũ stamꝰ. in¬
t̃dum iacemꝰ.int̾dũ currimꝰ.in t̃dũ ambule¬
mꝰ. ita et deus describit᷑. ꝓ uarietate hominũ.
et statꝰ ipsius diuersus iudicat᷑. Si sc̃isumꝰ. et
sumꝰ similes moysi dicit᷑ aonos tuuero hiesta
mecũ hoc aũt dicit dñs admoysen. Stabat e¬
m̃moy ses supra petrã. ꝓpt̾ea et deus stabat illi
deloco suo quinobis ante stet̾ro. Post quãnos
moti fuerimꝰ: et ipse nobis cũ parit̃ parit̃ coma¬
mouet᷑. Demq et adam quã lium paradiso
fun et legẽ seruabat. stabat eideus. Post qũa
uero trans gresus ẽ audiuit uocedĩ ambulaꝵ¬
ts in paradiso. Uisscire quia ambulabat eids̃
quidix̃ ei adã ubies. Quiante stantẽ dnm̃ ñ
fugerat. postea ambulantẽ fugit. Diximꝰ
destante diximꝰ deambulante: dicamꝰ de
sedente. Quando cũꝙ sedens in ducit᷑ ds̃.
du plicit̃ in ducit᷑. aut quasirex: aut quasi

Expanded text:
stetit in synagoga deorum. Multa sunt schemata. Frequenter enim sedemus, interdum stamus, interdum jacemus, interdum currimus, interdum ambulamus, ita et Deus describitur pro varietate hominum, et status ipsius diversus inducitur. Si sancti sumus, et sumus similes Moysi, dicitur ad nos: Tu vero hic sta mecum . Hoc enim dixit Deus ad Moysen. Stabat enim Moyses super petram, propterea et Dominus stabat illi.de loco suo, qui nobis ante steterat. Postquam nos moti fuerimus, et ipse nobiscum pariter movetur. Denique et Adam quamdiu in paradiso fuit, et mandatum servavit, stabat ei Deus. Postquam vero transgressus est: audivit vocem Dei ambulantis in paradiso. Vis scire quia ambulabat ei Deus? Quid ei dixit? Adam, ubi es? Qui ante stantem Deum non fugerat, postea ambulantem fugit . Diximus de stante, diximus de ambulante, dicamus de sedente. Quandocumque sedens inducitur Deus, dupliciter inducitur. Aut quasi rex, aut quasi
Abbreviated transcription (Latin):
tib. Ubi sunt ꝗ p̃dicãt alexandrũ magnũ.
macedonẽ impatorẽ. dmbreui spatio uice¬
rat. tantã gente̾: Habuit exercitũ. habuit
et ingente t̃bas. et ñtale aliquid potuit. sed
modicũ ꝗdam. Iste uero paulꝰ qm̃ꝑsecutor
fuit: ꝗdicebat. Et sum ꝑius sermone non tñ
scientia. Quisolecis mo̾ facit in loquentlo. cru
cẽ a p̃portat. et quasitrium phans om̃s cap̃.
totũ orbẽ subbic̃. ab oceano usꝙ marerubrũ.
Dicat aliquis hoctotum lucrifecerunt cau¬
sa. hoc enĩ dicit porphiriꝰ. homines rustica¬
ni et pauꝑes qm̃ nichil habebant. maiciꝰ ar¬
tib oꝑatisut quedã signa. Non est aũt gran¬
de facẽ signa. nam fecerunt signa et inegip¬
to magi contra moysi.fecit et apolloniꝰ. et
ri magis artib signa fecerunt. ut diuitiã
accipent adiuitib mulierculis quas indu¬
xerunt. Hoc enim tu diciꝰ quare mortuis.
Quare crucifirisũt. Fecerunt et alii signa
tuũ. et moriunt᷑ sine causa : Felia ergo

Expanded text:
Ubi sunt qui praedicant Alexandrum Magnum Macedonum imperatorem, quod in brevi spatio vicerit tantas gentes? Habuit exercitum, habuit et ingentes turbas, et non tale aliquid potuit, sed modicum quiddam. Iste vero Paulus quondam persecutor fuit, qui dicebat: Et si imperitus sum sermone, non tamen scientia . Qui soloecismos facit in loquendo, crucem Christi portat, et quasi triumphans omnes capit. Totum orbem subegit ab Oceano usque in mare Rubrum. Dicat aliquis: hoc totum lucri causa fecerunt. Hoc enim dicit Porphyrius: Homines rusticani et pauperes, quoniam nihil habebant, magicis artibus operati sunt quaedam signa. Non est autem grande facere signa. Nam fecere signa in Aegypto magi contra Moysen . Fecit et Apollonius, feri, magicis artibus signa fecerunt, ut divitias acciperent a divitibus mulierculis, quas induxerant: hoc enim tu dicis. Quare mortui sunt? Quare crucifixi? Fecerunt et alii signa tuum, et moriuntur sine causa? Felix ergo
Abbreviated transcription (Latin):
uator d doxẽ. S crutamini scͥpt̃aᷤᷤ et ibi inue¬
nietiᷤᷤ. qͦmͦ deme scriptũ ẽ. Et illiro dixit
iudeiᷤᷤ. erratiᷤᷤ nescientes scͥpturas. neꝙ uirtu¬
tẽ dĩ. Uidete ꝗ dicat. Erratiᷤ quare nescien¬
teᷤᷤ script̃as. qm̃ aũt nescitiᷤᷤ scͥpt᷑as. ꝓpt̃ea ne¬

Expanded text:
vator quid dixit? Scrutamini Scripturas, et ibi invenietis quomodo de me scriptum est. Et alibi dixit Judaeis: Erratis, nescientes Scripturas, neque virtutem Dei. Videte quid dicat: Erratis. Quare? Nescientes Scripturas . Quoniam autem nescitis Scripturas: propterea ne
Abbreviated transcription (Latin):
dixi duestis et filu ex celsi om̃s. Uidete qua¬
Ego feciuos deo̾ sicut fecimoysen pharaoniꝰ
dm̃ ut postquam dii fuerims. digni efficiami¬
ni eẽ fan dĩ. Considerate scripturam diuinã.¬
Non ẽ scripturarũ acceptio ap̃ dm̃ Nondixit
ego dixi duestis rege̾ et principes. sed om̃s ꝓ

Expanded text:
et filii excelsi omnes. Videte quaEgo feci vos deos, sicut feci Moysen Pharaonis Deum : ut postquam dii fueritis, digni efficiamini filii mei. Considerate Scripturam divinaNon est personarum acceptio apud Deum. Non dixit: Ego dixi, dii estis, reges et principes, sed omnes quibus
Abbreviated transcription (Latin):
bem̾ ad maiora ꝯscende.Dicamꝰ ergofilio̾ effrẽ.
oñs ẽẽt hereticoᷤ. et isti enĩrece̾sert̃ dedomo
dĩ et isti dimiser̃ dauit et regnũdauit. et
habitãt indeserti̾. Et dicunt᷑ ꝗdẽ co lũbe
ꝗalegũt et ipsi script᷑as. sed insipiente̾r in tel¬
ligũt̃. Multa sũt quȩ dicant̃. Filii effrem in¬
tendentẽ etmittente̾ arcũ. Uide om̃s here¬
uituloꝰ aureos. in bethel et indan. et uide d di¬
eat fecerũt uitulo̾ aureoᷤᷤ in bethel in domo¬
fecerũt illut indan. hoc est iniudiciũ suũ. et
mn c̃dẽpnationẽ. Dereliquerũt domũdĩ. et
nichil aliut nisideauro cogitat. Dicat alios qr̃
fecerũt utuloꝰ aurcõ nr̃ theaurꝰ repositꝰ ẽ in
uasis fictilib eccłastici enĩ rusticisũt simpli

Expanded text:
 ad majora conscendere. Dicamus ergo, filios Ephraim, omnes esse haereticos. Et isti enim recesserunt de domo Dei, et isti dimiserunt David, et habitabant in desertis. Et dicuntur quidem columbae, quia legunt ipsi Scripturas, sed insipienter intelligunt. Multi sunt qui dicuntur, filii Ephraim, intendentes et mittentes arcum. Vide omnes haerevitulos aureos? In Bethel, et in Dan. Et vide quid dicat: Fecerunt vitulos aureos in Bethel, in domofecerunt illud in Dan: hoc est, in judicium suum, et in condemnationem. Dereliquerunt domum Domini, et nihil aliud nisi de auro cogitant. Dicat aliquis, Quare fecerunt vitulos aureos? Noster thesaurus repositus est in vasis fictilibus. Ecclesiastici eni
Abbreviated transcription (Latin):
onũ factus ẽ princep̾ tirii. hocẽ tribu¬
ridione᷑ istius scłi. Sicut unꝰ de prurcupib
qmuando decelo cecidit. t̃tiam partẽ stella¬
qn setcũ duax̃. Hucusꝙ deu̾ locutꝰ ẽ agho¬

Expanded text:
actus est princeps Tyri, hoc est tribuactus est princeps Tyri, hoc est tribulationis istius saeculi. Sicut unus de principibus quando de coelo cecidit, tertiam partem stellarum secum duxit . Hucusque Deus locutus est ad ho
Abbreviated transcription (Latin):
lis dictũ ẽ. Uos aũt sicut adam moriemim
Om̃ adam mortins ẽ.⁊ nos morim̃. Diabob
uero ꝗ princeps fuit. et cecidit ñ mortuus ẽ.
Neque em̃ potest angłica dignitã mortẽ
recipe. sed tantũ ruinã. Id circo dixit sicut
unꝰ deprincipib cadetis. Quomͦ cecidit lu¬
cifer quimane oriebat᷑. Eoce et̾hic cecidit
et ibicecidit: ꝓpt̾ea cecidit quia semꝑince¬
lestib uersabat᷑. Iste est cuidr̃ in eZechiel.
Tues signaculũ similitudiniᷤᷤ. Uidete quio
culum similitudinis. Non dixit tuessigna¬
culum similitudinis. sed resignaculum si¬
militudiniᷤᷤ. Signauerat te deus. et similẽ
sibi fecerat. tu uero postea resignasti. Ad simi¬
litudinẽ et imaginẽ dĩ et tu conditꝰ es. de¬
niꝙ dr̃ in ip̃a ꝓphetia. In mediꝰ cherubin
nutͥtꝰ est int̾lapide̾ iaspidis. et carbunculi.
fiusti in paradisodi et occidisti in ꝗd amon¬
cipes tirie ex eotẽpore q cecidit siquidem
to Ergo et iste princepꝰ quprimoenim

Expanded text:
verbi: Vos autem sicut Adam moriemini. Quoniam Adam mortuus est, et nos morimur. Diabolus vero qui princeps fuit et cecidit, non mortuus est. Neque enim potest angelica dignitas mortem recipere, sed tantum ruinam. Idcirco dixit: Sicut unus de principibus cadetis. Quomodo cecidit lucifer qui mane oriebatur: Et ecce, et hic cecidit, et ibi cecidit. Propterea cecidit, quia semper in coelestibus versabatur. Iste est cui dicitur in Ezechiel: Tu es resignaculum similitudinis . Videte quid imilitudinis. Non dixit: tu es signaculum similitudinis: sed resignaculum similitudinis. Signaverat te, Deus, et similem sibi fecerat. Tu vero postea resignasti te ad similitudinem et imaginem Dei, et tu conditus es. Denique dicitur in ipsa prophetia: In medio Cherubim nutritus es: inter lapides jaspidis et carbunculi fuisti in paradiso Dei, et cecidisti, inquit, et a monceps Tyri ex eo tempore quo cecidit; siquidem tribulatio. Ergo et iste princeps qui prim
Abbreviated transcription (Latin):
ergomali uidices mortui sũt. sicut ada
et ceciderũt sicut unꝰ de principib. Ppira
eusurge. tunidica tusalua creatam tuam
Mercennariꝰ em̃ cũlupũ uiderit fugit re¬
lind oueꝰ. Non potest ita dolere alieno.
quomodo dolet patri et matri. Dacamꝰ et
alit Surge apronobis passus es ꝓnob̾ mor¬
tuus es. surge et saluanõ. Dicamꝰ et aliter.
Qmi uenisti humilȩs. et contẽptꝰ. nequasi
nidex. ⁊ undicano̾. Surgeds̃ uidicat̾ram.
Siaũt fierẽt in celopeccata diceret surge
unt ñ possunt misereri. qui et executorẽ
siñ sententiȩ tuȩ. Tuuero siudicaueris po¬
te̾eẽ misereri. Surge ds̃ iudicat̾rã. Impato
potest mutare suam sententiã. p̃fectꝰ ñ po¬
test. Propt̾ea te udice dep̾cam̃ ñ contẽp¬

Expanded text:
mortui sunt sicut Adam et ceciderunt sicut unus de principibus: propterea tu surge, tu judica, tu salva creaturam tuam. Mercenarius enim cum lupum viderit, fugit , relinquit oves: non potest ita dolere alieno, quomodo dolet patri et matri. Dicamus et aliter: Surge, qui pro nobis passus es, pro nobis mortuus es: surge, et salva nos. Dicamus aliter: Qui venisti humilis et contemptus, veni quasi judex et vindica nos. Surge, Deus, judica terram. si autem fierent in coelo peccata, diceret: Surgeint, non possunt misereri, quia exsecutores sunt sententiae tuae. Tu vero si judicaveris, poteris ipse misereri. Surge, Deus, judica terram. Imperator potest suam mutare sententiam: praefectus non potest. Propterea te judicem dep
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ Deniq dicit eids. In quacũꝙ diegustauerñ
mortẽ morieriꝰ. Meliꝰ habet in ebraico Uo̾ aũt
sicut adamoriemini. Sicut ille eiectꝰ est de
paradiso. sic et nos eiectisumꝰ. Et sicut unꝰde
principib cadetis. Om̃ dixerat filii excelsiõs.
Non potest filiꝰ eẽ excelsi. nisi et ipse excelsũ
fuit. Ego dixiut om̃s uos excelsisitis. ut e¬
go ercelsussum. uos uero. Sicut unꝰ de prin¬
cipib cadetiᷤᷤ.qm̃ excelsi eramꝰ ꝓpt̾ea cecidisse

Expanded text:
cit ei Deus: In quacumque die gustaveris, morte morieris . Melius habet in Hebraeo: Vos autem sicut Adam moriemini. Sicut ille ejectus est de paradiso, sic et nos ejecti sumus. Et sicut unus de principibus cadetis. Quoniam dixerat: Filii excelsi omnes, non potest filius esse excelsi, nisi et ipse excelsus fuerit. Ego dixi, ut omnes vos excelsi sitis, ut ego excelsus sum. Vos vero sicut unus de principibus cadetis. Quoniam excelsi eramus, propterea cecidisse
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. Legim̾ in regnoꝵ libriᷤᷤ. qm̃ sub roboam
filio salomoniꝰ. ieroboam filio nabath. sci¬
dit ppłm areliquo ppło. et decẽ tͥbus du¬
xit insamaria. Iude uero trib et beniamin:
remanserũt. sub imperio roboam. Et mul¬
ti detribuleui: quihabitabat in hierłm. sa¬
cerdotes et leuites. sicut scriptũ ẽ inparali¬
pomenõ reuersisũt adtẽplũ dĩ hoc ẽ inhie¬
rusalẽ. Tre̾ gͦ tribus fuerũt. hoc ẽ iniudea
uida ip̃a regalis trib et beniamĩ et posteale¬
uita ubi uenerant dediũsis tribub adtẽ¬
plũ. Qui ergo erãt insamaria. Detribu effrẽ
babebãt regẽ. Quomͦ ergo eñ ꝗregnabãt
iniudea. habebant regem detribuiuda. et
degenere dauit. sic et qui regnabat in sa¬
maria. habebãt regẽ detribu effraim. et
reges ipsoꝵ uocabant̃ effraim. Legamꝰ osȩȩ
ꝓpħam et om̃e ꝓphetiã eiꝰ contra effrẽ rep

Expanded text:
era. Legimus in Regum libris: quoniam sub Roboam filio Salomonis, Jeroboam filius Nabath scidit populum a reliquo populo, et decem tribus duxit in Samariam . Judae vero tribus, et Benjamin remanserunt sub imperio Roboam, et multi de tribu Levi, qui habitabant in Jerusalem sacerdotes et Levitae, sicut scriptum est in Paralipomenon, reversi sunt in templum Dei, hoc est, in Jerusalem . Tres ergo tribus fuerunt: hoc est, Juda: Juda ipsa regalis tribus, et Benjamin, et postea Levitae ibi venerant de diversis tribubus ad templum. Qui erant ergo in Samaria, de tribu Ephraim habebant regem. Quomodo enim qui regnabant in Judaea, habebant regem de tribu Juda, et genere David: sic qui regnabant in Samaria, habebant regem de tribu Ephraim, et reges ipsorum vocabantur Ephraim. Legamus Osee prophetam, et omnem prophetiam ejus contra Ephraim rep
Abbreviated transcription (Latin):
acciꝑe crede in iħm. Fili effrẽ intendẽte̾ ⁊
mittenteꝰ arcũ. O quanta misteria. o quan.
tflore᷑ ñ dico dicꝰ. sed totꝰ m̃sis ad intellige̾¬
tã ipsiꝰ psalmi ñ potest sufficẽ. Insingulis
uerbis sensus sũt. habemꝰ et t̾esaurũ inua
seđd ista multo melior ẽ. Qm̃habemꝰ tͥhes¬
aurũ p̃tio sissimũ inuasis fictilib. hoc ẽ in
ũbis rusticis script̾arũ. Filii effrem intẽ dẽ¬
teꝰ et mittentẽ arcũ. cuersisut in diebelli.

Expanded text:
anctus sedet in Jesu. Filii Ephraim intendentes et mittentes arcum. O quanta mysteria! o quanti flores! Non dico dies, sed et totus mensis ad intelligentiam istius psalmi non potest sufficere. In singulis verbis sensus sunt. Habemus et thesaurum in vasis sed ista multo melior est, quoniam habemus thesaurum pretiosissimum in vasis fictilibus: hoc est, in verbis rusticis Scripturarum. Filii Ephraim intendentes et mittentes arcum, conversi sunt in die belli,