comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
te formatus est. t̾c ueritas ipsiꝰ
inte exp̃ssa est: siueritatem qͤ
ipse est agnouisti: & agnitam
głificasti. timore uidelicet &t spe:
& ne spes confundat. caritas
diffus a sit in corde. Si huic sen¬
sui iudicas incongruum. qͦd
alius sit istarum ordo uirtutũ
uel ꝓfect̾um. & alius ordo pos:¬
tionis nominum: non enĩ ait.
ego mat̾ agnitionis. & dimoris.
& spei & dilectionis. s ait. ego
mat̾ pulchre dilectionis. & ti¬
moris. & agnitionis. & sc̃ẽ spei:
fortassis ce in hoc ipso ordine ꝙͤ
ponit inueniri pot̾it aliquid
congruentiȩ & rationis. Dicut
enim de agnitione timor nas¬
citur. quem ne in desꝑationem
concidat spes adiuncta conso¬
latur. ipsiq speine confundat.
dilectio suffragat᷑. ita u̾sa uice di¬
lectio c̃astum parit timorem. ti¬
morq cum dilectione illuminat
agnitionem. scđm illud sapientis
Qui timetis dnm̃ diligite illum:
&e illuminabuntur corda ur̃a.
Quanto aut̃ ueriꝰ illum inatocor¬
de. ds agnoscit᷑: tanto fiducialiꝰ

Expanded text:
te formatus est, tunc veritas ipsius in te expressa est, si veritatem quae ipse est agnovisti, et agnitam glorificasti, timore videlicet et spe; et ne spes confundat, charitas diffusa sit in corde. Si huic sensui judicas incongruum, quod alius sit istarum ordo virtutum vel perfectuum, et alius ordo positionis nominum: non enim ait: Ego mater agnitionis, et timoris, et spei, et dilectionis; sed ait: Ego mater pulchrae dilectionis, et timoris, et agnitionis, et sanctae spei: fortassis et in hoc ordine ipso quem ponit, inveniri poterit aliquid congruentiae et rationis. Sicut enim de agnitione timor nascitur, quem, ne in desperationem concidat, spes adjuncta consolatur, ipsique spei, ne confundat, dilectio suffragatur: ita versa vice dilectio castum parit timorem, timorque cum dilectione illuminat agnitionem, secundum illud Sapientis, Qui timetis Dominum, diligite illum, et illuminabuntur corda vestra . Quanto autem verius illuminato corde Deus agnoscitur, tanto fiducialius
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectum. in mensuram plenitu¬
dinis ȩtatis filii sui. quem semel
parturiuit & peꝑit: immo ut
ẏsaias ait. antequam parturitei
peꝑit. quia peꝑit sine dolore: nec
exꝑta est difficultatem & mole¬
stiam parturitionis. cum pare¬
ret gaudii fructum et̾ni. Hunc
gͦ commendans nobis sic ait. Ego
mat̾ pulchre dilectionis &ti.

Expanded text:
perfectum, in mensuram plenituperfectum, in mensuram plenitudinis aetatis Filii sui, quem semel parturivit et peperit; imo, ut Isaias ait, Antequam parturiret peperit : quia peperit sine dolore, nec experta est difficultatem et molestiam parturitionis, cum pareret gaudii fructum aeterni. 4. Hunc igitur commendans nobis sic ait: Ego mater pulchrae dilectionis, et
Abbreviated transcription (Latin):
em eiꝰ uiderit: s qͥa tam multa
amabilia de mansuetudine.
ueritate. & iusticia eius auoiit.
nos missum ẽ. in qͦ quedam pul-¬
chrior xp̃i facies ostensa ẽ. for¬
ma scilicet uite & doct̾rĩne: qͣm
ce tradidit uerbo: & in se expssit¬
ex emplo. In hac forma nosse tp̃m
int̾im pietas est xp̃ianõrumꝰ. cũ
nosse informa carnis seandalũ
fu̾it iudeorum: nam nosse infor¬
ma diuinitatis felicitas est ce
gaudium angłorum. Ideo ⁊ pax¬
lus sciens quia caro non ꝓdest
quicquam sine sp̃u uidelicet qͥ
uiuificat: nosse iam xp̃m scd̾m
carnem repudiat: nimirumut
sp̃ui uiuificanti studiosiꝰ totus
intendat. Hoc ipsum &e maria
saꝑe uidet᷑: que dilectum uteri
sui dilectum uotorum suorũ
insinuare cupiens affectib õiui
&e ipsa formare tinigenitum su¬
um in omnib filiis ad optiõis:
qui ce si geniti sunt u̾bo u̾itatis.
nichilominus tam̃ partitrat
eos cotidie desidio ce eura pieta¬
tis: donec occurrant in uirum

Expanded text:
em ejus viderit, sed quia tam multa em ejus viderit, sed quia tam multa amabilia de mansuetudine, veritate et justitia ejus audivit.nos missum est, in quo quaedam pulchrior Christi facies ostensa est; forma scilicet vitae et doctrinae, quam et tradidit verbo, et in se expressitexemplo. 3. In hac forma nosse Christum, interim pietas est Christianorum; cum nosse in forma carnis, scandalum fuerit Judaeorum: nam nosse in forma divinitatis felicitas est, et gaudium angelorum. Ideo et Paulus sciens quia caro non prodest quidquam, sine spiritu videlicet qui vivificat, nosse jam Christum secundum carnem repudiat : nimirum ut spiritui vivificanti studiosius totus intendat. Hoc ipsum et Maria sapere videtur, quae dilectum uteri sui, dilectum votorum suorum insinuare cupiens affectibus omnium, upit namque et ipsa formare Unigenitum suum in omnibus filiis adoptionis, qui etsi geniti sunt verbo veritatis, nihilominus tamen parturit eos quotidie desiderio et cura pietatis, donec occurrant in virum
Abbreviated transcription (Latin):
corporalem tcͥ cernere. in qm
angłi concupiseunt ꝓspicere:
ñ minima sit portio głȩ. Beatus
autem qui nẽ amator fact᷑ est for¬
me huius. quȩ in exemplum ẽ
ꝓposita: nam qui scrutator est
illius quȩ in p̃mium ẽ reposita.
oppͥmet᷑ a glaihuius formȩ mi¬
rator & amator factus erat: qui di¬
cebat. Dpeciosus forma prę filus
hominum Uis scire quia ñ formã
corporis s cordis. non pulchritu¬
dinem membrorum s morum.
p̃dicabat: Audi sequentia. Spe
chritudo tua. qua regnum adqͥ¬
sisti pulcherrime rerum: u̾itaᷤ
utiq sermonum. mansuetudo
morum: iusticia iudicioꝵ. Hac
pulchritudine facil illexisti ce
subiecisti tͥ etiam corda ĩnimico¬
rum: quippe totꝰ concupiscentia
& desid̾ium. Mirabilis trium¬
pulcherrimum genꝰ uict̾oriȩ:
hostem ñ ꝑdere ad mortem for¬
titudine. s conuertere ad amo¬
rem pulchritudine. Ecce mundꝰ
totꝰ post eum abiit. coneupiscens
speciem decoris eiꝰ. non quia faci¬

Expanded text:
corporalem tunc cernere, in quam corporalem tunc cernere, in quam angeli concupiscunt prospicere, non minima sit portio gloriae. Beatus autem qui nunc amator factus est formae hujus, quae in exemplum est proposita: nam qui scrutator est illius quae in praemium est reposita, opprimetur a gloria . Hujus formae mirator et amator factus erat, qui dicebat: Speciosus forma prae filiis hominum . Vis scire quia non formam corporis, sed cordis, non pulchritudinem membrorum, sed morum praedicabat? audi sequentia: Specchritudo tua, qua regnum acquisivisti, pulcherrime regum; veritas utique sermonum, mansuetudo morum, justitia judiciorum. Hac pulchritudine facile illexisti et subjecisti tibi etiam corda inimicorum, quippe totus concupiscentia et desiderium. Mirabilis triumpulcherrimum genus victoriae, hostem non perdere ad mortem fortitudine, sed convertere ad amorem pulchritudine. Ecce mundus totus post eum abiit concupiscens speciem decoris ejus, non quia faci
Abbreviated transcription (Latin):
non est transmutatio. nec ui¬
cissitudinis obumbrato. Uisio il¬
lius formȩ. incredulis auxit pec¬
catum: uisio istiꝰ iustis seruat᷑ in
p̃inium. Gͥ int̾ formam carnis ce
formam u̾bi. quasi mediꝰ de ista
ad illam gradus est. quedam alia
forma xp̃i: sp̃italis quidem. s qm
in carne palam exhibuitͥ. forma
scilicet uitȩ quam in corpore ges¬
sit: ad informationem eorum
qui erant eredituri. Si enĩ sedm
exemplar uite ce morum quod
in eo monstratum est formatꝰ.
fu̾it in nob rp̃s: tunc demum
idone erimꝰ uidere. non solum
formam que formata est ꝓpter
nos: s etiam illam quȩ formauit
nos. Est itaq in xp̃o alla forma
corporalis. alia moralis: aliain¬
tellectualis. In corporali frat᷑ est.
in morali magister est: in intel¬
lectuali deus nr̃ est. Corporalẽ
suscepit ut impleret sacramen¬
tum: moralem erhibuit. ut p̃ra¬
beret exemplum: intellectua¬
lem seu chuinam reuelabit ad
p̾mium. Quanquam etiam

Expanded text:
non est transmutatio, nec vinon est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio . Visio illius formae incredulis auxit peccatum; 1040 visio istius justis servatur in praemium. Igitur inter formam carnis et formam Verbi, quasi medius de ista ad illam gradus est, quaedam alia forma Christi, spiritualis quidem, sed quam in carne palam exhibuit; forma scilicet vitae quam in corpore gessit ad informationem eorum qui erant credituri. Si enim secundum exemplar vitae et morum, quod in eo monstratum est, formatus fuerit in nobis Christus; tunc demum idonei erimus videre non formam solum, quae formata est propter nos, sed etiam illam quae formavit nos. 2. Est utique in Christo alia forma corporalis, alia moralis, alia intellectualis. In corporali frater est; in morali magister est; in intellectuali Deus noster est. Corporalem suscepit, ut impleret sacramentum: moralem exhibuit, ut praeberet exemplum: intellectualem seu divinam revelabit ad praemium. Quanquam etiam
Abbreviated transcription (Latin):
so mat̾ pulchre dilecꝰtionis
&e timoris &e agnitionis. &
sancte spei. Meminisse pote¬
stis cum preterito anno loque¬
remur de pͥncipio lectionis
hodiernȩ non inconuenient̾
ut arbitror beate di genitrici
nos istud assignasse: saluo ta¬
men intellectu illo. quo dota
lectio filio eiusdem propͥe cõ¬
petit. id est dei sapientiȩ. Mul¬
to autem manifestius in eo quod
modo de eadem lectione propo¬
fuimus. eiꝰdem uirginis se de¬
monstrat uox ce ꝑsona: si tam̃
aduertamus in eõ quod ait.
Ego mat̾ pulchrȩ dilectionis.¬
& cȩt̾a: quam pulchre ce com¬
mode filium his nominibus
iurcutum describat. Notꝰ erat
matͥ filiꝰ: nec minus utiq qmͣ
illi qui dicebat. E si cognoui¬
iam non nouimus. Primono¬
uit eum sełm formam carniˢ
inqua eum ipsa genuit: sed
longe hoc a cognitione illius
forme. inqua pater eum genv¬
it. In illa uisus ẽ aliquando.
a non erat ei species neq: decor:
inista splendor ẽgłe &e can¬
bor lucis ȩternȩ: apud quẽ

Expanded text:
o mater pulchrae dilectionis, et timoris, et agnitionis, et, sanctae spei . Meminisse potestis cum praeterito anno loqueremur de principio lectionis hodiernae, non inconvenienter, ut arbitror, beatae Dei Genitrici nos illud assignasse, salvo tamen intellectu illo, quo tota lectio Filio ejusdem proprie competit, id est, Dei sapientiae. Multo autem manifestius in eo quod modo de eadem lectione proposuimus, ejusdem Virginis se demonstrat vox et persona, si tamen advertamus, in eo quod ait, Ego mater pulchrae dilectionis, etc., quam pulchre et commode Filium his virtutum nominibus describat. Notus erat Matri Filius, nec minus utique quam illi qui dicebat: Etsi cognovijam non novimus . Primo novit eum secundum formam carnis, in qua ipsa eum genuit: sed longe hoc a cognitione illius formae, in qua Pater eum genuit. In illa visus est aliquando, et non erat ei species neque decor : in ista splendor est gloriae et candor lucis aeternae , apud quem
Abbreviated transcription (Latin):
mulierum: Piane talis ẽ dilectꝰ
meus. & ipse ẽ filius m̃s o filie
irłm. Dilect᷑ ms̃ est pulchra di¬
lectio in seipso: dilectꝰ meus est
pulchra dilectio. timor. & spes.⁊
agnitio in illo qui natꝰ est̾ ex ip¬
so. Ipse enim est non solum quẽ
diligimus. timemus. agnosci¬
mus. & in quem sꝑamus: s hec
etiam omnia in nob̃ oꝑat᷑: atq
his uirtutib ueluti quib dam

Expanded text:
ulierum? Plane talis est dilectus meus, et ipse est Filius meus, o filiae Jerusalem. Dilectus meus est pulchra dilectio in se ipso: dilectus meus est pulchra dilectio, timor, et spes, et agnitio in illo qui natus est ex ipso. Ipse enim est non solum quem diligimus, timemus, agnoscimus, et in quem speramus; sed haec etiam omnia in nobis operatur, atque his virtutibus, veluti quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
der: Nunquid non melius est¬
& ad purgationem peccatorum
efficatius cotidie benefacere de
affluentia mundi: quam semel
omnia relinquendo pauꝑem
fieri: S enim audi naaman:
fluuium damascentm absor¬
bebit leuiathan. & ñ mirabit᷑:
nam de iordane si habeat fiduciã
quod influat in os eiꝰ: spes eum
frustrabit᷑. Neq enim grande
reputat quantiscunq p̾t̾ hu¬
militatem xp̃ianam uirtutibꝰ
affluas: cum etiam pauꝑes xp̃i
deuorare se posse confidat: s ni¬
chil meis inimicꝰ ꝓficiat. Da¬
mascus scđm nomen stium qͥ¬
uitas sangumis est. ce aque eiꝰ
sanguine mixte sunt: quia oꝑa
etiam bona carnalium &e scła¬
rium. uix a quocunq peceato
pura sunt. E quomodo id qͦd
infectum ẽ sanguine. sangui¬
nem mundabit: qua ratione le¬
pram id quod leꝓsum est cura

Expanded text:
der? Nunquid non est melius, etder? Nunquid non est melius, et ad purgationem peccatorum efficacius, quotidie benefacere de affluentia mundi, quam semel omnia relinquendo pauperem fieri? Sed enim audi, Naaman. Fluvium Damascenum absorbebit Leviathan, et non mirabitur; nam de Jordane si habeat fiduciam quod influat in os ejus , spes eum frustrabitur. Neque enim grande reputat quantiscunque, praeter humilitatem christianam, virtutibus affluas: cum etiam pauperes Christi devorare se posse confidat, sed nihil in eis inimicus proficiat. Damascus secundum nomen suum, Civitas sanguinis est, et aquae ejus sanguine mistae sunt; quia opera etiam bona carnalium et saecularium, vix a quocunque peccato pura sunt. Et quomodo id quod infectum est sanguine, sanguinem mundabit? qua ratione lepram, id quod leprosum est, cura
Abbreviated transcription (Latin):
nis: quomodo scilicet in descen¬
su humiliationis mundaueris
naaman leꝓsum.Descendit in¬
quit &e lauit septies in iordane
iuxta sermonem uiri dei: a mun¬
datus est. Descende & tu o aĩa
mea de curru suꝑbiȩ in salu¬
bres aq̃s iordanis: qui de fon¬
te domus dauid toto iam pro¬
fluit orbe in ablittonem pee¬
eatoris ce menstruate. Hec est
nimirum humilitas peniten¬
di. que de domo partt̃ &e exem¬
plo ꝓfluens xp̃i. totoiam p̾di¬
catur orbe: totiusq purgat
crimina mundi. Otos naa¬
man syri. non enim unus s in¬
numers: oinquam diuites sed
leꝓsi. suꝑbi s criminosi: quare
tam uehement̾ abhorretis laua¬
ri his medicinalib aquis: Cur
uobis ita uiluit noster iste ior¬
danis p̃ fluuiis damascia Dici¬
tis enim. si forte querentib ali¬
quando consilium salutis.
mitanda p̾dicet᷑ humilitas ce
pauꝑtas xp̃i. Nunquid ñ meli¬
ores sunt fluuii damasci. oĩb
aquis isrł. ut lauer in eis ⁊ mun¬

Expanded text:
nis, quomodo scilicet in descennis, quomodo scilicet in descensu humiliationis mundaveris Naaman leprosum. Descendit, inquit, et lavit septies in Jordane, juxta sermonem viri Dei, et mundatus est. Descende et tu, o anima mea, de curru superbiae in salubres aquas Jordanis, qui de fonte domus David, toto jam profluit orbe in ablutionem peccatoris et menstruatae. Haec est nimirum humilitas poenitendi, quae, de domo pariter et exemplo profluens Christi, toto jam praedicatur orbe, totiusque purgat crimina mundi. O vos, Naaman Syri: non enim unus, sed innumeri: o, inquam, divites, sed leprosi; superbi, sed aerumnosi; quare tam vehementer abhorretis lavari his medicinalibus aquis? cur vobis ita viluit noster iste Jordanis prae fluviis Damasci? Dicitis enim, si forte quaerentibus aliquando consilium salutis imitanda praedicetur humilitas et paupertas Christi: Nunquid non meliores sunt fluvii Damasci omnibus aquis Israel, ut laver in eis, et mun
Abbreviated transcription (Latin):
dele consilium helisey: etiam¬
si totus instar naaman syri lepͣ
sim ꝑfusus: ac uet̾no incurabi¬
li possessꝰ. Ulade inquit ce laua¬
re septies in iordane: & mun¬
daberis. Si dixisset lauare ter.
mundaberis. continuo intellex¬
issem t̾nam mersionem qͥ mun¬
dantur baptirati: diceremq totũ
illud miraculum gr̃am ꝓpħare
baptismatis: ut iam tẽ iordanis.
de uirtute dominici baptismi.
cȩpisset ad salutem gentium oꝑ¬
ari. Nunc autem cum signant᷑
dicat lauare septies in iordane.
quid sibi uult septenariꝰ iste:
aut quis est iordams ille: Ior¬
danis ut aiunt interp̃tatur deᷤ¬
census eorum. Quorum: Illo¬
rum utiq qui humiliant᷑ ad pe¬
nidentiam: qui nimirum qͣndo
ꝓfundius descendunt ꝑ gradꝰ
humilitatis: tanto se penitꝰ mer¬
gunt. &e plenius abluunt sp̃ita¬
lis alueo iordanis. Ad me ipsum
o ds conturbata ẽ anima mea
memor peccatorum suorum: ꝓꝓ¬
terea memor dui de terra iorda¬

Expanded text:
dele consilium Elisei, etiamdele consilium Elisei, etiamsi totus instar Naaman Syri lepra sim perfusus, ac veterno incurabili possessus. Vade, inquit, et lavare septies in Jordane, et mundaberis. Si dixisset, Lavare ter, mundaberis, continuo intellexissem trinam mersionem qua inundantur baptizati, diceremque totum illud miraculum gratiam prophetare Baptismatis, ut jam tunc Jordanis de virtute Dominici Baptismi coepisset ad salutem gentium operari. Nunc autem cum signanter dicat, lavare septies in Jordane, quid sibi vult septenarius iste, aut quis est Jordanis ille? Jordanis, ut aiunt, interpretatur Descensus eorum. Quorum? Illorum utique qui humiliantur ad poenitentiam, qui nimirum quanto profundius descendunt per gradus humilitatis, tanto se penitius mergunt et plenius abluunt spiritualis alveo Jordanis. 5. Ad meipsum, o Deus, conturbata est anima mea, memor peccatorum suorum; propterea memor ero tui de terra Jorda
Abbreviated transcription (Latin):
in salutem. mox euestigio sub¬
secuta est saluatorem: ut demn¬
ceps adherens ei cum apłis illã
meruerit audire uocem. Qui
lotꝰ est non indiget nisiut pedes
lauet : s est mundus totus. Cȩt̾m
qui baptizatur a mortuo ce tt̃m
tangit eum: quid proficit laua¬
tio illius: Ego postquam baptis¬
molotꝰ fui. non unum mortu¬
um s tot mortuos. quot oꝑa
mortis detigi: & iuxta petrum
apłm contigit mͥ illud ueri ꝓ¬
uerbii. Canis reuersus aduomi¬
tum suum: oe sus lota in uolu¬
tabro luti. Quid gͥ faciam: Qͥ bꝰ
ult̾ius aquis sordes tantas dilu¬
am: Audio qr sicut una fides
sic unum baptisma ẽ. nec scđdo
baptismati locꝰ est: qm̃ quiẽq
baptizamur in morte xp̃i bapti¬
zamur : qui siẽ semel mortuus
est. sic ce semel baptizatus est:
ut &e nob̃ uincimodum oe for¬
mam baptismatis pres cribet.
Diffiderem forsitan ult̾ius pos¬
se mundari: nisi quia desꝑan¬
tem reducit in spem int̾ alias
scͥpture consolationes. etiam fi¬

Expanded text:
in salutem, mox evestigio in salutem, mox evestigio secuta est Salvatorem, ut deinceps adhaerens ei cum Apostolis, illam meruit audire vocem: Qui lotus est, non indiget nisi ut pedes lavet, sed est mundus totus! Caeterum qui baptizatur a mortuo, et iterum tangit eum, quid proficit lavatio illius? Ego postquam Baptismo lotus fui, non unum mortuum, sed tot mortuos quot opera mortis, tetigi; et, juxta Petrum apostolum, contigit mihi illud veri proverbii, Canis reversus ad vomitum suum, et sus lota in volutabro luti . Quid igitur faciam? quibus ulterius aquis sordes tantas diluam? Audio quia sicut una fides, sic unum Baptisma est, nec secundo Baptismati locus est, quoniam quicunque baptizamur, in morte Christi baptizamur; qui sicut semel mortuus est, sic et semel baptizatus est, ut et nobis unici modum et formam Baptismatis praescriberet. Diffiderem forsitan ulterius posse mundari, nisi quia desperantem reducit in spem, inter alias Scripturae consolationes, etiam fi
Abbreviated transcription (Latin):
stimonium uirtutis. Nunquid
enim tuto mͥ possum tisurpare
monachi nomen e honorem.
cuiꝰ non habeo meritum ⁊ uirtu¬
tem. cum sic̃ aute nos dictum est
simulata sc̃ĩtas duplicata sit in¬
iquitas: & lupꝰ sub ouina pelle
dephensus. grauiore sit senten
qua corpora tira decorata sunt
specie pietatis. ponite cordaue¬
stra in uirtute eius: ut species
incorporibus. uirtus in cordibꝰ
ꝓbatos uos exhibeant tam ange¬
lis quam hominib: sitq sicut
scriptum est. Omnes qui uide¬
rint eos cognoscent illos: quia
isti sunt semen cui bndix̃ dñs.¬
Hec eit fr̃s xp̃iane fidei pietas
uera: hoc ẽ habere misterium
fidei in conscientia pura. Ut
enim mist̾ium fidei quod ho¬
die nob̾ mystiea commenda¬
uerunt magors munera. fide¬
liter &e digne conseruaremus
immacłatum inconscientia
pura: hodie itidem xp̃s bapti¬
zatus non sibi s nobis asꝑsit
sic̃ apłs ait. corcda nr̃a a con¬
scientia mala: ce abluit corpo¬
ta aqua munda. Quam felix
ofr̃s anima illa. que sie lota

Expanded text:
stimonium virtutis. Numquid enim tuto mihi possum usurpare monachi nomen et honorem, cujus non habeo meritum et virtutem; cum, sicut ante nos dictum est, simulata sanctitas, duplicata sit iniquitas ; et lupus sub ovina pelle deprehensus graviore sit sententqua corpora vestra decorata sunt, specie pietatis, ponite corda vestra in virtute ejus; ut species in corporibus, virtus in cordibus, probatos vos exhibeant tam angelis quam hominibus, sitque, sicut scriptum est: Omnes qui viderint eos, cognoscent illos quia isti sunt semen cui benedixit Dchristianae fidei pietas vera, hoc est habere mysterium fidei in conscientia pura. Ut enim mysterium fidei, quod hodie nobis mystica commendaverunt Magorum munera, fideliter et digne conservaremus immaculatum in conscientia pura, hodie itidem 943 Christus baptizatus, non sibi sed nobis, Aspersit, sicut Apostolus ait, corda a conscientia mala, et abluit corpora aqua munda . Quam felix, o fratres, anima illa, quae sic lota
Abbreviated transcription (Latin):
cata multa: q̃m dilexit multum.
Nunc autem si purgarrñ mereor
igne dilectionis: utinam uł pur¬
garer alicuiꝰ igne passionis. fieret¬
q m qͦd propheta imprecatur
sibi. Ingrediatur putredo in ossibꝰ
meis. & subt̾ me scateat : ut reqͥes¬
cam in die tbulation̾is. Utinam
qͥ cepit ipse me conterat: soluat
manum suam & succidat me: ce
hec mͥ sit cons olatio. ut affligens
me dolore non parcat. uerunta

Expanded text:
cata multa, quoniam dilexit multum . Nunc autem, si purgari non mereor igne dilectionis, utinam vel purgarer alicujus igne passionis, fieretque mihi quod propheta imprecatur sibi: Ingrediatur putredo in ossibus meis, et subter me scateat, ut requiescam in die tribulationis . Utinam qui coepit, ipse me conterat; solvat manum suam, et succidat me: et haec mihi sit consolatio, ut affligens me dolore non parcat
Abbreviated transcription (Latin):
ignis conflans &e emundans
argentum. & purgabit filios
leui. Ueruntamen qͣnͣtulum¬
cunq ꝓficiat nunc iste ignis:
malo tam̃ int̾m mͥ hunc adhi¬
beri: quam ad illum pęnitus
differri. Nam si ad inuicem cõ¬
parentur: iste quidem medici¬
na ẽ mis edis: ule ultio irati.
fu̾it anima mea domine: in
ira miscđiȩ memor eris. Sc̃io
quia etiam in luctu & penis
consolarer me sye meliori: &
inimicȩ potestati cui emun¬
Ne lȩderis inimiea mea super
me quia cecidi consurgam. Cũ
sedero in tenebͥs dominus lux
mea est. Iram dñi portabo. quia
peccaui ei: donec iudicet causã

Expanded text:
ignis conflans et emundans ignis conflans et emundans argentum, et purgabit filios Levi . Verumtamen, quantulumcunque proficiat nunc iste ignis, malo tamen interim mihi hunc adhiberi, quam ad illum penitus differri. Nam, si ad invicem comparentur, iste quidem medicina est misericordis, ille ultio irati. fuerit anima mea, Domine, in ira misericordiae memor eris. Scio quia etiam in luctu et poenis consolarer me spe meliori: et inimicae potestati, cui emenNe laeteris, inimica mea, super me, quia cecidi: consurgam, cum sedero in tenebris; Dominus lux mea est. Iram Domini portabo, quia peccavi ei, donec judicet causa
Abbreviated transcription (Latin):
S qͣm audio abs de. ego quos
amo arguo & castigo. &e beatꝰ hõ
qͥ corripitur a domino: corripe
me domine in miscdia &e ñ in
furore tuo. ne forte ad nichilũ
redigas me: & dicat᷑ de me. de¬
struxisti eum ab emundatiõe.
Intuere infirmitatem meam ce
scđm illam manum tuam ino¬
derare: ne uehementia uerbis
frangat ꝑatientiam cordis: sed
magis tͥbulatio patientiam oꝑ¬
etur. patientia ꝓbationem.
ꝓbatio sꝑem. D ue michi si
cotidie uror ⁊ non emundor
ut de me dici contingat. Multo
labore sudatum ẽ: ce non exiuit
de eanimia rubigo eiꝰ. neq ꝑignẽ
Immundicia tua execrabilis: qr
mundare te uolui & non es mun¬
data a sordib tuis: s nec munda¬
beris prius donec quiescere fa¬
ciam indignationem meamin
te. Quam uereor ne iocadat
in nos. qͥ distctione uite uelut
quodam purgatorio igne coti¬
die coquim᷑: &e nunquam ab ini¬
quitate nr̃a sic̃ oportet munda¬
mur. & forsitan ñ mundabimͣ:
donec sedebit iudex inse quas:

Expanded text:
 audio abs te: Ego quos amo, arguo et castigo ; et: Beatus homo qui corripitur a Domino : corripe me, Domine, in misericordia, et non in furore tuo, ne forte ad nihilum redigas me , et dicatur de me: Detraxisti eum ab emundatione . Intuere infirmitatem meam, et secundum illam manum tuam moderare, ne vehementia verberis frangat patientiam cordis; sed magis tribulatio patientiam operetur, patientia probationem, probatio spem. Sed vae mihi, si quotidie uror, et non emundor, ut et de me dici contingat: Multo labore sudatum est, et non exivit de anima rubigo ejus, neque per ignem. Immunditia tua exsecrabilis, quia mundare te volui, et non es mundata a sordibus tuis; sed nec mundaberis prius, donec quiescere faciam indignationem meam in te 6. Quam vereor ne id cadat in nos, qui districtione vitae, velut quodam purgatorio igne, quotidie coquimur, et nunquam ab iniquitate nostra, sicut oportet, mundamur! et forsitan non mundabimur, donec sedeat Judex ipse quasi
Abbreviated transcription (Latin):
uel que sint cathene quȩ manꝰ
illas astringunt. Supra audi¬
uimus quod apłs missꝰ in carce¬
rem .iiiiʳ. quat̾nionib sit ad eu¬
stodiam delegat᷑:. quod nos qͦq
quomͦ sp̃i talit̾ intelligipossit
ostendimus. S cum dr quod
int̾ duos milites dormiebat: in¬
telligit᷑ quod ei a dextro & sinistͦ
latere milites coherebant. Usu
autem cotidianȩ locutioĩs dicimꝰ
ydextro nos hab̾e quicquid ad¬
iuuat: ꝓ sinistro quicquid ad¬
uersat᷑. Sit itaq miles qui dex¬
tro lat̾i asistit. p̾sumptio uenie
quam ꝓ t̾cio milite sub sedõ qͣ¬
ternione supraposuimꝰ: que ni¬
mirum dum peccatori qͣndoẽq
redeat ueniam reꝓmittit: secu¬
rum illum iuxta se dormire fa¬
cit. Miles gͦ iste dextrum latus
dormientis obseruat: quia ulld̃
scilicet poilicet᷑ quod peccatorẽ
somno negligentiȩ resolutum.
aduenie p̃sumptionem adiuua¬
re uidet᷑. Sit etiam miles sinistͦ
lat̾i asistens rubor abiectionis.

Expanded text:
vel quae sint catenae quae manus vel quae sint catenae quae manus illas astringunt. Supra audivimus quod apostolus missus in carcerem quatuor quaternionibus sit ad custodiam delegatus; quod nos quoque quomodo specialiter intelligi possit, ostendimus. Sed cum dicitur quod inter duos milites dormiebat, intelligitur quod ei a dextro et a sinistro latere milites cohaerebant; usu autem quotidianae locutionis, pro dextro nos habere quidquid adjuvat, pro sinistro quidquid adversatur. Sit itaque miles qui dextro lateri assistit, praesumptio veniae quam pro III milite sub secundo quaternione supra posuimus; quae nimirum dum peccatori, quandocunque redeat, veniam repromittit, securum illum juxta se dormire facit. Miles ergo iste dextrum latus dormientis observat, quia illud scilicet pollicetur quod peccatorem, somno negligentiae resolutum, ad veniae praesumptionem adjuvare videtur. Sit etiam miles sinistro lateri assistens rubor abjectionis
Abbreviated transcription (Latin):
tuemur: iuxta int̾iorem sensum
enim innuit qͦd apłs tẽ refert᷑
exutus de carcere. eum iam cẽt
popło ad spectaculum ꝓducentꝰ
nisi quod diuina pietas plerũq
tunc etiam peccatorem de sua
captiuitate lib̾at. cum iam ꝓxi¬
mnum est ut eum diabolus e¬
ductum de corpore ad eternam
irrisionem ꝑducat: In ipsano¬
cte inquit erat petrꝰ dormiens.
Comp̃hensꝰ petrus in noct̾e dor¬
mit: quando uir fortis in pecca¬
tum ꝓlapsus a cognitione reat᷑¬
sui mentis ocłos claudit. Nox e¬
nim in qua dormit: ignoranta
est. Nisi enim seipsum ce que
circa eum agunt᷑ ignoraret: in
ret: uidens sentiret: sentiens do¬
leret: dolens ingemisceret: in¬
gemiscens autem euadere festi¬
naret. S comyhensꝰ petrus dor¬
mit. quia quid sibi immineat ñ
accendit. Dormit autem int̾ duoᷤ
milites uinct̾us cathenis duabꝰ.
Itm cogim inuestigare quinam
sint isti duo milites qui dormi¬
entis petͥ latꝰ utrunq ambiunt.

Expanded text:
tuemur, juxta interiorem sensum,tuemur, juxta interiorem sensum,enim innuit quod apostolus tunc refertur erutus de carcere, cum jam esset populo ad spectaculum producendus, nisi quod divina pietas plerumque tunc etiam peccatorem de sua captivitate liberat, cum jam proximum est ut eum diabolus eductum de corpore ad aeternam irrisionem perducat? In ipsa nocte, inquit, erat Petrus dormiens. Comprehensus Petrus in nocte dormit, quando vir fortis, in peccatum prolapsus, a cognitione sui mentis oculos claudit. Nox enim in qua dormit, ignorantia est: nisi enim seipsum et quae circa eum aguntur, ignoraret, in  suum videret, videns sentiret, sentiens doleret, dolens ingemisceret, ingemiscens autem evadere festinaret. Sed comprehensus Petrus dormit, quia quid sibi immineat non attendit. Dormit inter duos milites, vinctus catenis duabus. Iterum cogimur investigare quinam sunt isti duo milites qui dormientis Petri latus utrumque ambiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
sentiat: nec uincula quibus al¬
ligatus est uideat. Unde qͣnto
minus calamitatem qua pre¬
mitur sentit: tantominus ab
ea desiderat libari. Nonnu¬
quam uͦ de miseriam suam
uidet. & erui ab illa exoptat:
s exire non p̃ualet: quia il¬
la eum multiplex quaterni¬
onum custodia circumual¬
lat. S siue uolens siue nolẽs
teneatur in carcere: dignum
est ut mat̾ ȩccłia filium quẽ
genuit recognos cat: & ei mat̾¬
ne pietatis uiscera ꝓ eo oran¬
do impendat. Quod qua in¬
stantia sit agendum: senten¬
dia interposita manifestat.
Nam eum diceretur oratio
autem fiebat. interpositum
est sine intermissione: qͥa ni¬
mirum t̾e quod petimus im¬
petramus. cum nulla impe.¬
trandi difficultate ab oratione
lassamur. Unde etiam uixta lit¬
teram quantum orationes beato
petro ꝓfuerint: aꝑttͣ cum subdi¬
herodes. in iꝑsa nocte erat petrꝰ
dormiens in duos milites uine¬
tus cathenis duab. Si iuxta lit¬
teram ipsum ordinem apostolice
libationis paulo diligentius in¬

Expanded text:
sentiat, nec vincula quibus alligatus est videat. Unde quanto minus calamitatem qua punitur sensit, tanto minus ab ea desiderat liberari. Nonnunquam vero et miseriam suam videt, et erui ab illa exoptat; sed exire non praevalet, quia illa eum multiplex quaternionum custodia circumvallat. Sed, sive volens sive nolens teneatur in carcere, dignum est ut mater Ecclesia filium quem genuit recognoscat, et ei maternae pietatis viscera, pro eo orando, intendat. Quod qua instantia sit agendum, sententia interposita manifestat. Nam cum diceretur, Oratio autem fiebat, interpositum est, sine intermissione; quia nimirum tunc quod petimus impetramus, cum nulla impetrandi difficultate ab oratione lassamur. Unde, etiam juxta litteram, quantum orationes beato Petro profuerint, aperitur, cum subdiHerodes, in ipsa nocte erat Petrus dormiens inter duos milites, vinctus catenis duabus. Si juxta litteram ipsum ordinem apostolicae liberationis paulo diligentius in
Abbreviated transcription (Latin):
sollemnitq uenerat᷑ eccłia. p̃ser¬
tim cum singłaris illiꝰ natiuita¬
tis. cuiꝰ gr̃a naturam reparauit:
ꝑ hanc pignora fidelia sibi. uide.¬
at ẽẽ p̃missa. Non ingratam se
ꝓbat eccłia. non immemorem:
fidelit̾ agnoscit. qͣ deuotione. qͣ
gr̃arum actione susciꝑe debeat
p̃cursorem: ꝑ quem ipsum ag¬
nouit saluatorem. Mͥ plane no¬
uo nascit᷑ gaudio.lucerna miin¬
di: cuiꝰ indicio lucem tieram ag¬
noui lucentem in denebris. s ñ
comp̃hensam a tenebris. oͥ ꝓrs
in effabili nascit᷑ gaudio. cum qͦ.
tot & tanta mundo nascuntur bo
te confirmat: atq in his omnit
plebem ꝑfectam domino parat
O fr̃s quorum ꝓpositum ẽ. utinã
ita ce desiderium ad ꝑfectionem
festinare. quam cito xpianam as¬
sequeretur ꝑfectionem quihuc
magistro animum accommodi¬
ret docibilem: euiꝰ etiam pͥma ele.¬
menta iusticiȩ. modum suꝑgri.¬
sa sunt ꝑfectionis humane. cuꝰ

Expanded text:
solemniter veneratur Ecclesia: praesersolemniter veneratur Ecclesia: praesertim cum singularis illius nativitatis, cujus gratia naturam reparavit, per hanc pignora fidelia sibi videat esse praemissa. Non ingratam se probat Ecclesia, non immemorem: fideliter agnoscit qua devotione, qua gratiarum actione suscipere debeat Praecursorem, per quem ipsum agnovit Salvatorem. Mihi plane novo nascitur gaudio lucerna mundi, cujus indicio lucem veram agnovi lucentem in tenebris, sed non comprehensam a tenebris. Mihi prorsus ineffabili nascitur gaudio, cum quo tot et tanta mundo nascuntur bonte confirmat, atque in his omnibus plebem perfectam Domino parat. 5. O fratres, quorum propositum est utinam et ita desiderium ad perfectionem festinare; quam cito christianam assequeretur perfectionem, qui huic magistro animum accommodaret docibilem: cujus etiam prima elementa justitiae modum supergressa sunt perfectionis hu
Abbreviated transcription (Latin):
penȩ originali. p̃dicatione consi¬
mili. auctoritate haptizandi. uir¬
tute patienro: ante mortales alios
ei ꝓpius accedebat. Deniq si alia
cessarent omnia. si cuncta de eo
silerent ꝓpħarum p̃conia: soliꝰ
gratia nominis eiꝰ quod uocatum
est ab angło pꝰquam in utero con¬
ciperet᷑. satis abundeq singlarem
in eo futuram dei gr̃am testabat᷑
Dignum qͥppe erat. tt grãm dei
quam grã plena ꝓfudit. plenꝰ
gratia p̃dicaret: & gr̃a ñ medioeri.
emineret. qui gr̃e tempꝰ a tempo¬
re legis uelut medius limes disti¬
minareiusq ad ioħm enim ler c¬
ꝓpħe ꝓphauerunt: qͥuidelicet pͥm
ostendit p̃sentem. quemlex ce pro¬
phecia. ꝓmiserat uenturum. Me
rito gͥ natiuitas huius pueri. muꝰ¬
tos gaudere te fecit. hodieq fac̃it
qui in senectute parentum natꝰ.
mundosenescenti gr̃am p̃dicatu¬
rus erat renascendi. Merito nati-¬
uitatem istam quam mirabiliter
oꝑatur gr̃a.miraturq natura.

Expanded text:
pene originali, praedicatione consipene originali, praedicatione consimili, auctoritate baptizandi, virtute patiendi, ante mortales omnes ei propius accedebat. Denique si alia cessarent omnia, si cuncta de eo silerent prophetarum praeconia; solius gratia nominis ejus, quod vocatum est ab angelo, priusquam in utero conciperetur, satis abundeque singularem in eo futuram Dei gratiam testabatur. Dignum quippe erat ut gratiam Dei, quam gratia plena profudit, plenus gratia praedicaret, et gratia non mediocri emineret, qui gratiae tempus a tempore legis velut medius limes disterminaret. Usque ad Joannem enim Lex phetaverunt ; qui videlicet primus ostendit praesentem, quem Lex et Prophetia promiserant venturum. 4. Merito igitur nativitas hujus pueri multos gaudere tunc fecit, hodieque facit, qui in senectute parentum 1014 natus, mundo senescenti gratiam praedicaturus erat renascendi. Merito nativitatem istam, quam mirabiliter operatur gratia, miraturque natura,
Abbreviated transcription (Latin):
naturȩ. uix adhuc totam infuderat
animam: uirtꝰ uocis marie. ple¬
niorem infundit ꝓpħiam: adeout
etiam de plenitudine filii copiose
uideatur in matrem refundi. Ue¬
re gr̃a plena maria manifeste ds
totius grẽ in ea erat: de cuiꝰ muni-¬
ficentia. tam copios e.tam magnifi¬
ce pͥncipalit̾ in matrem. de matre
in ioħm. de ioħe in parentes. gr̃ȩ
largitas ꝓfluebat. flumina prorsꝰ.
de uentre marie fluebant aque
uiuȩ: & fons uite & gr̃e. oriebatur
de medio paradysi ad irriganda lig¬
na paradysi. Pximaerat fonti cȩdrꝰ
ista nobilĩ. ioħm loqͦr consobrinum
& amicum sponsi. p̃cursorem. bap¬
tistam. & martyrem domini. ideo¬
q nimirum ubius irrigata in tm̃
exereuit: ut int̾ natos inulierum
nicħ illa sublimius posset inueni¬
ri. Omnino saluatori ꝓxim̾ erat.
qͥ non solum copula sanguinis
coniunctꝰ. aut amicicia intimus
erat᷑. s etiam gła annunciationis.
nouitate natiuitatis. sanctitate

Expanded text:
naturae vix adhuc totam infuderat naturae vix adhuc totam infuderat animam, virtus vocis Mariae pleniorem infudit prophetiam, adeo ut etiam de plenitudine filii copiose videatur in matrem refundi. Vere gratia plena Maria: manifeste Deus totius gratiae in ea erat, de cujus munificentia tam copiose, tam magnifice, principaliter in Matrem, de Matre in Joannem, de Joanne in parentes gratiae largitas profluebat. Flumina prorsus de ventre Mariae fluebant aquae vivae, et fons vitae et gratiae oriebatur de medio paradisi ad irriganda ligna paradisi. 3. Proxima erat fonti cedrus ista nobilis, Joannem loquor, consobrinum et amicum sponsi, praecursorem, Baptistam, et martyrem Domini: ideoque nimirum uberius irrigata in tantum excrevit, ut inter natos mulierum nihil illa sublimius posset inveniri. Omnino Salvatori proximus erat, qui non solum copula sanguinis conjunctus, aut amicitia intimus erat, sed etiam gloria annuntiationis, novitate nativitatis, sanctitate
Abbreviated transcription (Latin):
sine fenore magno. rediit intrep¬
ta facultas loquendi: eui simul
accessit gr̃a ꝓpħandi: ut uideli¬
cet utꝙ parens aliqͥd sͥ gaudet
futurus erat. immo ante ꝓpħa¬
re quam ꝓfari: priꝰ dm̃. quam
seipsum sentire cȩꝑat. parentes
qͦq suos ꝓpħas faciebat: &e in eos.
qui in se transfuderãt carnis sub¬
stantiam sp̃s sui & gr̃e suꝑ abun¬
dantiam refundebat. Nam ce e¬
lis abeth postquam exultauit in
gaudio infans inuto eiꝰ. tunc & ip¬
sa ꝓpħauit. repleta sp̃u sc̃o. qͥa nec¬
dum loguens filius matri. tam̃
occultam domini p̃sentiam. ex¬
ultatione manifesta reuelauit.
Balutabat saluatorem motu qͦ
pot̾at: & in occursum dñi p̾cur¬
sor imyiger erumꝑe gestiebat.
Hane incomparabilis gr̃a: mne¬
stimabilis diuine uirtutis poten¬
tia. uox marie. dum aurib elisa¬
beth insonat. ad cor ioħis peneiͣt
qͥ abstrusꝰ intra mat̾na latebat
uiscera: sp̃m eius animat. gaudio¬
ꝙ saluitari uegetat: & cuii uirtus

Expanded text:
sine fenore magno rediit intercepsine fenore magno rediit intercepta facultas loquendi, cui simul accessit gratia prophetandi, ut videlicet uterque parens aliquid sibi gauderet futurus erat, imo ante prophetare quam profari, prius Deum quam se ipsum sentire coeperat, parentes quoque suos prophetas faciebat; et in eos qui in se transfuderant carnis substantiam, spiritus sui et gratiae superabundantiam refundebat. Nam et Elisabeth, postquam exsultavit in gaudio infans in utero ejus, tunc et ipsa prophetavit repleta Spiritu sancto; quia necdum loquens filius, matri tamen occultam Domini praesentiam exsultatione manifesta revelavit. Salutabat Salvatorem motu, quo poterat, et in occursum Domini praecursor impiger erumpere gestiebat. Plane incomparabilis gratia, inaestimabilis divinae virtutis potentia. Vox Mariae dum auribus Elisabeth insonat, ad cor Joannis penetrat, qui abstrusus intra materna latebat viscera, spiritum ejus animat, gaudioque salutari vegetat: et cui virtus
Abbreviated transcription (Latin):
nescio loqͥ: quia puer sensu¬
ego sum. fratres. si iheremras sĩ
ex lectione audistis hesterna nt
p̃dicationis susciꝑet osficium
uerecundiꝰ quam iustiꝰ minorĩ
causabat᷑ ȩtatem. quanto retuꝰ
ego sensum causarer minorem
Si sẽm ex ut̾o. & quem m anife.¬
ste diuina mittebat electio. etaͦ
deterrebat infirmior. michi.
quȩ frons ẽẽ potest ad loquen¬
dum. cui nec ad sc̃itatem susfa¬
gatur conscientia. nec ad ser¬
monis facultatem suppetit sii¬
entia: Illi erat timori pueri.¬
cia sua: michi non erit pue.¬
rilitas mea: Neruntamen
tu puer ꝓpħa altissimi. de qͦ
sermonem hodie. nr̃i debet
locꝰ officii puerilitatem nr̃am
non pat̾is excus atam haberi:
quin saltem gestiamꝰ. more
puerorum de te qͦ quomodo
balbutire: qui etiam in ma¬
teria leuiori. plena necdum
didicimus u̾ba formare. Tuũ
erit ouox u̾bi. tior sapientie. tibi
deuote soluere uincłm lingue: qͥ
necdum loquens. usum loquendi
muto potuisti patͥ reformare. Nec

Expanded text:
nescio loqui, quia puer ego sum . Fratres, si Jeremias, sicut ex lectione audistis hesterna, ne praedicationis susciperet officium, verecundius quam justius minorem causabatur aetatem, quanto rectius ego sensum causarer minorem? Si sanctum ex utero, et quem manifeste divina mittebat electio, aetas deterrebat infirmior, mihi quae frons esse potest ad loquendum, cui nec ad sanctitatem suffragatur conscientia, nec ad sermonis facultatem suppetit scientia? Illi erat timori pueritia sua, mihi non erit puerilitas mea? Verumtamen tu, puer propheta Altissimi, de quo sermonem hodie nostri debet locus officii, puerilitatem nostram non pateris excusatam haberi, quin saltem gestiamus more puerorum de te quoquomodo balbutire; qui etiam in materia leviori, plena necdum didicimus verba formare. Tuum erit, o vox Verbi, vox sapientiae, tibi devotae solvere vinculum linguae, qui necdum loquens, usum loquendi muto potuisti patri reformare. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
sima nullus ampliꝰ germinet fry¬
ctus amaritudinis: quiq semel
ita destruat ac dissipet omnem
altitudinem extollentem so. aduers
humilitatem xp̃i ut itm non ree¬
dificet que destruxit: Quam fe¬
lix hodie cẽt eccłia scõrum:. quanta
pace & gratia florerent congregati¬
ones beators pauꝑum. si fructꝰ istos
quos facere debuerat rudiũ ue¬
nitentia. uel eorum qui ꝑfecti &
sc̃i uideri uolunt. afferret iusticia
Deniq qui nec iusticiam scõrum.
nec exactam habemus peccatorum
te aliqua teporem nr̃m. deuotaue¬
neratione scõꝵs. p̃eipue beati ioħis
euiꝰ tam magnifice sc̃ĩtas effloru¬
it supͣ modum aliorum. ut cred̾ec᷑
fr̃s meiꝰ. ut ꝓpicium faciat peccatis
nr̃is eum euius singłarit̾ amicꝰ
ẽẽ meruit filium dei: qui cum
patre & sp̃usc̃õ uiuit & regnat
ꝑ omnia scła scłorum. Item sermo

Expanded text:
sima, nullus amplius germinet frusima, nullus amplius germinet fructus amaritudinis; quique semel ita destruat ac dissipet omnem altitudinem extollentem se adversus humilitatem Christi, ut iterum non reaedificet quae destruxit? Quam felix hodie esset Ecclesia sanctorum, quanta pace et gratia florerent congregationes beatorum pauperum, si fructus istos quos facere debuerat, rudium poenitentia, vel eorum qui perfecti et sancti videri volunt, afferret justitia! Denique, qui nec justitiam sanctorum, nec exactam habemus poenitentiaarte aliqua teporem 1015 nostrum devota veneratione sanctorum: praecipue beati Joannis, cujus tam magnifice sanctitas effloruit supra modum aliorum, ut crederetufratres mei, ut propitium faciat peccatis nostris eum, cujus singulariter amicus esse meruit, Filium Dei, qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat per omnia saecula saeculorum. Amen. SERMO
Abbreviated transcription (Latin):
tor est: qͥ uidelicet cooꝑans uerbo
& gratie dei. in hocstudium &e oꝑ¬
am dederit. ut euellat. ⁊ disꝑdat.
de affectionib & morib suis. om¬
nem plantationem quam ñ plan¬
tauit pat̾ celestis: destruat ⁊ dis¬
sipet omnem edificationem ba¬
bylonice suꝑbie ce confcisionis:
ut postinodum. meliꝰ edificet &¬
plantet: fiatq sic̃ scͥptum est. La¬
dres ceciderunt: s quadris lapi-¬
dibus edificabimus.Sichomoro
suecidertint. s cedros immutab¬
mus: &e ascendat abies ꝓ saliunca
& myrtꝰ ꝓ urtica: omnis scilicet
pulchritudo & gr̃a uirtutum
ꝓsitu & horrore uitioꝵ. Qͥs pu¬
tas est ille tam ꝑfectꝰ in nob̃. ut
saldem hoc initium ꝑfectionis
habeat. qui scilicet ita digne ꝑ¬
fect̾eq penitens sit. ac tota seue¬
ritate damnet mala que fecit.
pͥorib usq quaq renuncians
uitiis: ut omne germ̃ maledicꝰ¬
donis radicitꝰ euellat ⁊ disꝑdat
de agrocordis. itaut de radice pes¬

Expanded text:
tor est, qui videlicet cooperans verbo tor est, qui videlicet cooperans verbo et gratiae Dei, in hoc studium et operam dederit ut evellat et disperdat de affectionibus et moribus suis omnem plantationem quam non plantavit Pater coelestis, destruat et dissipet omnem aedificationem Babylonicae superbiae et confusionis; ut postmodum melius aedificet et plantet, fiatque sicut scriptum est, Lateres ceciderunt, sed quadris lapidibus aedificabimus. Sycomoros succiderunt, sed cedros immutabimus . Ascendat abies pro saliuncula, et myrtus pro urtica : omnis scilicet pulchritudo et gratia virtutum, pro situ et horrore vitiorum. Quis, putas, est ille tam perfectus in nobis, ut saltem hoc initium perfectionis habeat, qui scilicet ita digne perfecteque poenitens sit, ac tota severitate damnet mala sua quae fecit, prioribus usquequaque renuntians vitiis, ut omne germen maledictionis radicitus evellat et disperdat de agro cordis, ita ut de radice pes
Abbreviated transcription (Latin):
cesse ẽ ut qͥ cde publicaniᷤᷤ ⁊ peccõrib
plebẽ ꝑfectam domino parare fe¬
stinas. humaniꝰ eis loquaris qm
uiuas: & modum ꝑfectionis ñ
uirtutem medioeritatis tempes
humane. facite inquit dignos
uiuens. quam possint homineᷤ
uel intelligere. loquit᷑ tñ eis.
ꝓut possunt audire. facite in¬
quit fructus dignospeniten¬
tie: humanum inquit dicoxpt̃
infirmitatem carnis uestrȩ.
Si nondum eẽ potest inuobis
omnium plenitido bonorum:
sit saltem uera omnium pęni.¬
tudo maloꝵs. Si ñdum facere p̃¬
ualetis perfecte fructꝰ iusticie: sit
intim hec u̾ra ꝑfectio. ut faciatis
dignos fruct̾us penitentie. Si re¬
cordari uolumus fr̃s lectionis hest̾¬
ne. ad dignos fructus penitentie ꝑ¬
tinet quod iheremie aut certe ioħi.
sub tẏpo iheremie dictum ẽ. ut euel¬
las & destruas & ddisꝑdas. & dissipes:
ad fructus iusticie. ut edifices ⁊ plan¬
tes. B̾eatꝰ. qui manus huiꝰ extirpato¬
ris adiuuerit. nam ipse dei adiu¬

Expanded text:
cesse est ut, qui de publicanis et peccatoribus plebem perfectam Domino parare festinas, humanius eis loquaris quam vivas; et modum perfectionis non virtutem mediocritatis temperes humanae. Facite, inquit, dignosvivens quam possint homines vel intelligere, loquitur tamen eis prout possunt audire. Facite, inquit, fructus dignos poenitentiae. Humanum, inquit, dico, propter infirmitatem carnis vestrae Si nondum esse potest in vobis omnium plenitudo bonorum, sit saltem vera omnium poenitudo malorum. Si nondum facere praevaletis perfectae fructus justitiae, sit interim haec vestra perfectio, ut faciatis dignos fructus poenitentiae. 6. Si recordari volumus, fratres, lectionis hesternae, ad dignos fructus poenitentiae pertinet quod Jeremiae, aut certe Joanni sub typo Jeremiae dictum est, Ut evellas, et destruas, et disperdas, et dissipes: ad fructus justitiae, ut aedifices et plantes . Beatus qui manus hujus exstirpatoris adjuverit nam ipse Dei adju
Abbreviated transcription (Latin):
irrisionem inhiant expectãt
quanto nos ꝓfundius lapsos
aspiciunt. tanto sibimet applau¬
dentes insultationis cachinnos
altiꝰ extollunt. Quamdiuu ĩ
hac uita que tota temptatio ẽ
confistimus: oe si quedam irri¬
sionis eors spectacula deuitamꝰ:
difficile tamen est ut non in
aliquod incidamus. unde tn
dium recurrentes cotidie lib̾a¬
mur. Cum uͦ ad illam securi¬
tatem tienerimus: tunc de oĩ
expec̾tatione plebis iudeorũ
ꝑfecte eripimur. quia morte
inuictoria resurrectionis ab¬
sorta. nec caro nr̃a ulli corrup¬
tioni ext̾ius subiacebit: nec m̃¬
tem nram int̾ius ulla concupiꝰ¬
centia titiuabit. Tunc plane
ueracit̾ dicere pot̾imus. nunc
scio uere quia misit dominꝰ
Magnifice enim dictum est
nunc sciouere: ne quis uide¬
licet uere se ereptum p̃sumat.
quousq ad illam lib̾tatem
głe filioꝵ dei ꝑueniat: quia
a siiam ꝑ fidem nos lib̃atos
seimtis.adhuc tamen ꝑ spe¬
ciem uere lib̾atos nos nescimꝰ:

Expanded text:
irrisionem inhianter exspectant, irrisionem inhianter exspectant, quanto nos profundius lapsos aspiciunt, tanto, sibimet applaudentes, insultationis cachinnos altius attollunt. Quandiu vero in hac vita, quae tota tentatio est, consistimus, etsi quaedam irrisionis eorum spectacula devitamus, difficile tamen est ut non in aliquod incidamus, unde tamdium recurrentes, quotidie liberamur. Cum vero ad illam securitatem venerimus, tunc De omni exspectatione plebis Judaeorum perfecte eripimur; quia, morte in victoria resurrectionis absorpta, nec caro nostra ulli corruptioni exterius subjacebit, nec mentem nostram interius ulla concupiscentia titillabit. Tunc plane veraciter dicere poterimus: Nunc scio vere quia misit Dominus Magnifice enim dictum est Nunc scio vere, ne quis videlicet vere se receptum praesumat, quousque ad illam libertatem gloriae filiorum Dei perveniat; quia, etsi jam per fidem nos liberatos scimus, adhuc tamen per speciem vere liberatos nos nescimus,