comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecerũt oĩa scdm legẽ dm̃: reusi sũt
in gulileã in tiuitatẽ suã nazareth.
Pretermisit hoc loto lucas que a ma¬
theo satis exposita nouerat: dnm ui
delit post het ne ub herode necãdus
ĩueniret᷑ egyptũ a parẽtib esse dela-¬
tũ: defũctoq herode sic demũ gali-¬
leã reuersũ : naz areth tiuitatẽ suã
ĩ hubitare cepisse. Solent enĩ euãge¬
liste singuli sic omitte̾ quedã que
uel ub aliis ꝯmemorata uiderĩt. uł
ab aliis cõmemorãda in spũ p̃uide¬
rint : ut ꝯtimuata sue narratoĩs se¬
rie quasi nulla p̃t̾insisse uideãt᷑: q̃
tũ alteriꝰ euãgeliste ꝯsiderata sccip¬
tura quo loto trãsilita fuerĩt diligẽs
lector memat. Puer aũt crestebat et
fortabat᷑ plenꝯ sapiẽtia: et grã dei e¬
rat ĩ illo. Notãda distinctio uerboꝵ. qr
dñs iħs xp̃s ĩ eo qd̾ puer erat: id est ha¬
bitũ hũane fragilitatis ĩduerat. cres¬
cere et ꝯfortari habebat. In eo uo qd

Expanded text:
perfecerunt omnia secundum legem Domini, reversi sunt in Galilaeam, in civitatem suam Nazareth. Praetermisit hoc loco Lucas quae a Matthaeo satis exposita noverat, Dominum videlicet post haec, ne ab Herode necandus inveniretur, Aegyptum a parentibus esse delatum, defunctoque Herode sic demum in Galilaeam reversum, Nazareth civitatem suam inhabitare coepisse. Solent enim evangelistae singuli sic omittere quaedam, quae vel ab aliis commemorata viderint, vel ab aliis commemoranda in spiritu praeviderint, ut rie quasi nulla praetermisisse videantur. Quae tamen, alterius evangelistae considerata Scriptura, quo loco transilita fuerint, diligens lector inveniat. Puer autem crescebat, et confortabatur plenus sapientia, et gratia Dei erat in iistus in eo quod puer erat, id est, habitum humanae fragilitatis induerat, crescere et confortari habebat: In eo vero quod
Abbreviated transcription (Latin):
qui ut nõ possint ip̃i illũmare: q̃u
et ip̃i illũmati sũt audiẽdo inde uñ
qͥ hec dixit. Accepit ioħes ille frẽs qͥ dis¬
cũbebat supͣ pectꝰ dm̃: et de pectore dĩ
pẽ unde et ip̃e bibebat qͥ tibi ꝓpinauit:
ut leues otulos ad mõtes uñ ueniet tĩ¬
qͥ fecit celũ et t̾rã: inde ĩpleres pectꝰ uñ
ĩpleuit ille unde dixisti. Auxilui meũ
a dño: qͥ fecit celũ et trã. Qui potest
quisq coe suũ quõ illud uidet idoneũ:
et capiat qd dicit᷑. B forte hoc dicitis:
qr ego uobis sũ p̃sencior ꝙͣ deꝰ Absit.
Multo est ille p̃sentior. Nã ego otulis
me aures ad illũ tor: ut utrũq ĩplea¬
tis. En otulos ur̃os et sensꝰ istos corꝑis
leuatis ad nos nec ad nos: nõ em̃ nos
de illis mõtib ẜ ad ip̃m euãgeliu: ad
ip̃m euãgelistã: tor aũt ĩplendũ ad do¬
minũ. At unusqͥsq sic leuet: ut uide¬
at quid leuet et quo leuet. Nuid dixr

Expanded text:
qui, ut non possint ipsi illuminare; quia qui, ut non possint ipsi illuminare; quia et ipsi illuminati sunt audiendo. Inde qui haec dixit, accepit Joannes ille, fratres, qui discumbebat super pectus Domini , et de pectore Domipere, unde et ipse biberat qui tibi propinavit: ut leves oculos ad montes, unde qui fecit coelum et terram, inde impleres pectus, unde implevit ille: unde dixisti, Auxilium meum a Domino, qui fecit coelum et terram: qui potest quisque cor suum quomodo illud videt idoneum, et capiat quod dicitur. Sed forte hoc dicetis,  ego vobis sum praesentior quam Deus. Absit. Multo est ille praesentior: nam ego oculis me aures, ad illum cor, ut utrumque impleatis. Ecce oculos vestros et sensus istos corporis levatis ad nos; nec ad nos, non enim nos de illis montibus, sed ad ipsum Evangelium, ad ipsum Evangelistam: cor autem implendum ad Dominum. Et unusquisque sic levet, ut videat quid levet, et quo levet. Quid dixi,
Abbreviated transcription (Latin):
turas. nõ de se lucebãt: s ille erat ueꝵ
in hũc mũdũ. ihons erat et ille ioh̾es
spem in montẽ ponẽs cadẽt ab illo qͥ
mõtes illustrat. et ip̃e ꝯfessꝰ ait. Qm̃
de plenitudĩe eiꝰ nos oẽs accepimꝰ I¬
ta debes dicẽ leuaui otulos ĩ mõtes un¬
de uemet nuxiliũ m̾: nectuxiliũ qd
tibi uenit mõtibz ĩputes: s sequaris et
ditas. Aluxiliũ meũ a dño: q̃ fecit celũ
et trã. Ergo fres ad hot ista monuerĩ
ut qnͣdo erexistis cor ad sc̃pturas cũ sona¬
ret euãgeliũ ĩpncipio erat uerbũ et
uerbũ erat apud deũ: et deꝰ erat uer¬
bũ et tetera que lecta sũt: ĩtelligatis
uos leuasse oculos ad mõtes. Nisi enĩ¬
mõtes ista dicerẽt: unde õmo cogitare¬
tis nõ iueniretis. Ergo ex mõtib uenit
uobis auxiliũ : ut hec uerba uł audi¬
retis. B nondũ potestis ĩtellige̾ qd̾ an¬
distis. Inuotate auxiliũ a dño qͥ fecit
celũ et terrã: qi mõtes sit potuerũt lo¬

Expanded text:
turas, non de se lucebant; sed ille erat lumen in hunc mundum. Mons erat et ille Joannes ne quisquam spem in montem ponens, caderet ab illo qui montes illustrat, et ipse confessus ait, Quoniam de plenitudine ejus omnes accepimus . Ita debes dicere, Levavi oculos meos in montes, unde veniet auxilium mihi, ne auxilium quod tibi venit, montibus imputes; sed sequaris, et dicas, Auxilium meum a Domino, qui fecit coelum et terram. 7. Ergo, fratres, ad hoc ista monuerim, ut quando erexistis cor ad Scripturas, cum sonaret Evangelium, In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbvos levasse oculos in montes. Nisi enim ista dicerent, unde omnino cogitaretis, non inveniretis. Ergo ex montibus venit vobis auxilium, ut haec vel audiretis: si nondum potestis intelligere qdistis. Invocate auxilium a Domino, qui fecit coelum et terram: quia montes sic potuerunt lo
Abbreviated transcription (Latin):
id est erigite uos ad euãgelistã: erigite
uos ad eiꝰ sensũ. S qr mõtes isti pacẽ
suscipĩt. nõ potest aũt esse ĩ pace qͥ spez
ponit in hoĩeͬ nolite sit erige otulos in
montẽ ut putetis ĩ hoĩe spem uẽaz esse
collotandã. Et sic dicite. leuaui otulos
meos ĩ mõtes unde ueniet auxiliũ in:
ut statĩ subiũgatis. Auxiliũ meũ a
dño: q̃ fecit celũ et trã. Ergo leuemꝰ o¬
culos ĩ mõtes unde uemiet auxiliũ nob̾:

Expanded text:
id est, erigite vos ad evangelistam, erigite vos ad ejus sensum. Sed quia montes isti pacem suscipiunt, non potest autem esse in pace, qui spem ponit in homine; nolite sic erigere oculos in montem, ut putetis in homine spem vestram esse collocandam; et sic dicite, Levavi oculos meos in montes, unde veniet auxilium mihi, ut statim subjungatis, Auxilium meum a Domino, qui fecit coelum et terram . Ergo levemus oculos in montes, unde veniet auxilium nobis:
Abbreviated transcription (Latin):
gurati ĩ mõte sc̃õ ꝯtẽplari meruerũt:
uote delapsa ad eũ huiustemõi a mag¬
inifica gloria. hic est filiꝰ meꝯ dilectꝰ ĩ
quo in ꝯplacui: et post passionẽ resur¬
rectioĩs ascensioĩsq ip̃iꝰ głia ispecta.
spũs eiꝰ sũt dono mirifice refecti. quib
oĩb maĩfeste cognouerũt: qd̾ hm̃oi¬

Expanded text:
ruerunt, voce delapsa ad eum hujuscemodi a magnifica gloria: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui , et post passionem, resurrectionis, ascensionisque ipsius gloria conspecta, spiritus ejus sunt dono mirifice refecti, quibus omnibus manifeste cognoverunt, quo
Abbreviated transcription (Latin):
mat esse deũ dicẽs. Et deꝰ erat uerbũ.
Alii hoĩez eũ apud hõies tꝑalit̾ ꝯuer¬
satũ: ille deũ apud deũ in p̾ncipioma¬
nentẽ ostendit dicẽs. Hoc erat ĩ pͥnci¬
pio apud deũ. Alii magnalia que ĩ
hoĩe gessit phibẽt: ille qd̾ om̃e creatu¬
rã uisibilẽ et ĩuisibilẽ ꝑ ip̃m deꝰ pat̾
fecerit docet dicẽs. Omĩa ꝑ ip̃m facta

Expanded text:
cens: Et Deus erat Verbum. Alii hominem eum apud homines temporaliter conversatum, ille Deum, apud Deum in principio manentem ostendit, dicens: Hoc erat in principio apud Deum. Alii magnalia quae in homine gessit perhibent ille quod omnem creaturam visibilem et invisibilem, per ipsum Deum Pater f
Abbreviated transcription (Latin):
oluieti: q̃d dilutulo iterũ uemẽdo in
tone suml et largitorẽ lutis ĩdeficiẽ¬
tis legis parit̾ latorẽ et gr̃e. Ego sũ
inqͥt lux mmũdi. At si aꝑte dicat. Ego
sũ lux uera que illumĩat om̃ez hoĩez
uenientẽ in hũc mũdũ: ego sol iusti-¬
cie q̃ timẽtib deũ ocior et si nube car¬
nis ad tẽpus uideor tegi ⁊ tegor enĩ nu¬
be tarnis nõ ut abstõdar querẽtib. s
ut tẽperer ĩfirmis quo sanẽt otulos
mẽtis: fide purificẽt corda sua ut me¬
ip̃m mereãt᷑ intueri. Beati mũdo cor¬
de: qm̃ ip̃ deũ uidebũt. Nui seqͥtꝰ
me nõ ambulat ĩ tenebris: s habebit
lumẽ uite. Qui meis mõ uissis et exẽ¬
plis obsequit᷑ nõ timebit ĩ futoͬ tene¬
bras dãpnatioĩs: ẜ lucẽ potiꝰ uite ubi
nũꝙͣ ꝓrsus moriat᷑ habebit. Beqͣmur
igit᷑ frẽs modo lucẽ iusticie fide que ꝑ
dilectionẽ oꝑat᷑: ut eã nũc ꝯsequi
meream᷑. speueq dilectioĩs meritu

Expanded text:
o in  simul et largitorem lucis indeficientis, legis pariter latorem et gratiae. Ego sum, inquit, lux mundi. Ac si aperte dicat: Ego sum lux vera, quae illuminat omnem hominem venientem in mundum: ego sol justitiae qui timentibus Deum orior, etsi nube carnis ad tempus videor tegi. Tegor enim nube carnis, non ut abscondar quaerentibus, sed ut temperer infirmis. Sanent oculos mentis, fide purificent corda sua, ut meipsum mereantur intueri: Beati enim mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Qui sequitur me non ambulabit in tenebris, sed habebit lumen vitae. Qui meis modo jussis et exemplis obsequitur, non timebit in futuro tenebras damnationis, sed lucem potius vitae, ubi nunquam prorsus moriatur, habebit. Sequamur igitur, fratres, modo lucem justitiae fide quae per dilectionem operatur, ut eam tunc consequi mereamur specie, quae dilectionis meritum
Abbreviated transcription (Latin):
Quomõ aut epularet᷑ ex illo hedo si
ip̃e est antixp̃s : qͥ nõ ei tredet: Aut si
hot est ex hedi ocuisione qd̵ est de anti¬
xp̃i ꝑdiciõe letari: quomõ dicit filius
quẽ recipit pat̾ hos sibi nõ fuisse con¬
cessũ : cũ oẽs filii dei de illiꝰ adusirii
dũpnatiõe letaturi sint. Numrũ ex¬
ne sibi negatũ ad epulandũ ꝯquerit᷑.
Eũc enĩ hedus est illi genti: id ẽ tum
eũ sabbati uiolatorẽ et ꝓfanatore le¬
se: et demoniũ habere blasphemabãt.
Nec mirũ uideri debet si hic ꝑ hedũ
xp̃m figuratũ dicimus: cũ et in lege
hoc nonũe legat᷑ appellatꝰ. Ait enĩ.
Nõ coquas hedũ in lacte matris sue.
Iocũdari epulas eiꝰ nõ meruit: ut qd
aat nũꝙ̃ dedisti michi hedũ ut cũ a¬
micis meis epularer tale est ac si dicẽt.
Eum q̃ michi hedus uidebat᷑ mĩꝙͣ dedis¬
ti mithi ad epulandũ: eoip̃o michi illũ
ip̃m nõ toncedẽs quo michihedus ui¬
debat᷑. Qd̃ uero dicit ut cũ amicis meis

Expanded text:
 epularetur ex illo haedo, si ipse est Antichristus, qui non ei crederet? Aut si hoc est epulari ex haedi occisione, quod est de Antichristi perditione laetari, quomodo dicit filius quem recipit pater hoc sibi non fuisse concessum, cum omnes filii Dei de illius adversarii damnatione laetaturi sint? Nimirum er negatum ad epulandum conqueritur, Cum enim haedus est illi genti, id est, cum eum sabbati violatorem et profanatorem lese, et daemonium habere blasphemant . Nec mirum videri debet, si hic per haedum Christum figuratum dicimus, cum et in lege hoc nomine legatur appellatus; ait enim: Non coques cundari epulis ejus non meruit: ut quod ait, Nunquam dedisti mihi haedum, ut cum amicis meis epularer; tale sit ac si diceret, eum qui mihi haedus videbatur, nunquam dedisti mihi ad epulandum, eo ipso mihi illum ipsum non concedens, quo mihi haedus videbatur. Quod autem dicit, eum amicis m
Abbreviated transcription (Latin):
feriorib paulo ante turauerat ⁊ neq̃¬
quã frustra factũ credimꝰ. s ad signi¬
ficandũ mystice q doctrmã et taris¬
mata sua dñs iuxta ꝑcipienciũ capa¬
citatẽ distribuit: ĩfirmis quidẽ adhuc
mẽtib ac pariuilis sp̃ũ simpliciora
credẽs sacramẽta. telsiorib aũt qui¬
busq ac ꝑfectiorib sensu secreuiora sue
marestatis archana reserũs: aruora
deuote cõusaciois itmera suggerens:
et altioea p̃mioꝵ celestiũ doua ꝓmit¬
tens. Demq ciuidã sciscitãti qͥd faciẽs
uitã et̾nã possidẽt: quasi ĩferiꝰ adhuc¬

Expanded text:
ulo ante curaverat, nequaquam frustra factum credamus, sed ad significandum mystice quia doctrinam et charismata sua Dominus juxta percipientium capacitatem distribuit, infirmis quidem adhuc mentibus ac parvulis spiritu simpliciora credens sacramenta, celsioribus autem quibusque et perfectioribus sensu secretiora suae majestatis arcana reserans, arctiora devotae conversationis itinera suggerens, et altiora praemiorum coelestium dona promittens. Denique cuidam sciscitanti quid faciens vitam aeternam posside
Abbreviated transcription (Latin):
uentꝰ est. Si quẽ aũt mouet quomõ pa¬
tri supplitãs ueritas dicat: et mea oĩa
tua sũt et tua mea: cui simllimũ sona¬
re uidet᷑ qd̾ huic filio dicit᷑ et oia men
liter uingẽiti filii esse oĩa que patris
tris ꝑ naturã: istoꝵ ꝑ donatã dei cle¬
menciã. Ille sicut uincus oĩa habet.
potestate: isti sicut adoptati cõcessa
duitꝰ pietate. Ille hubet oĩa per id
deo qd de deus patri equalis natus est: is¬
ti ꝑhoc qd̾ ex deo nati sũt. Nam et il¬

Expanded text:
eriora. Si quem autem movet quomodo patri supplicans veritas dicat: Et mea omnia tua sunt, et tua mea, cui simillimum videtur sonare quod huic filio dicitur: Et omnia mea nigeniti Filii esse omnia quae Patris tris per naturam, istorum per donatam Dei clementiam. Ille sicut unicus omnia habet potestate, isti sicut adoptati concessa divinitus pietate. Ille habet omnia per id quod de Deo Deus Patri aequalis natus est, isti per hoc quod ex Deo renati sunt. Sane
Abbreviated transcription (Latin):
parit᷑ et turbaꝵ usui ꝯseruare iubẽt᷑
Hot ip̃i fetere apłi et euãgeliste. nõ
pauta legis et ꝓphetaꝵ dicta mysti¬
ta sius ĩterp̃tatione addita ĩseren¬
do opusculis: hoc sequates eoꝵ etcle¬
sie toto orbe magistri etiã in tegros
nõnulli utusq testamẽti libros dili¬
gẽtiori explanacioe discutiẽdo. q̃ ꝙͣ¬
ius hõib despecti: celestis tñ grauie
sũt pane fetũdi. Nã seruilia tophi¬
is solent oꝑa fieri. Unde de ppło qͥ
ĩ luto quondã ac laterib seruiebat
ĩ egypto dicit psalmista: manꝰ eius
ĩ chophino seruierũt. Illi ergo hoĩes
cũ uidissent qd̵ fecerat signũ dice¬
bãt: qr hic ẽ uere ꝓpħa qͥ uenturꝰ ẽ

Expanded text:
iter ac turbarum usui conservare jubentur. Hoc ipsi fecere apostoli et evangelistae, non pauca legis et prophetarum dicta, mystica suis interpretatione addita inserendo opusculis; hoc sequaces eorum Ecclesiae toto orbe magistri, etiam integros nonnulli utriusque 521 Testamenti libros, diligentiori explanatione discutiendo: qis hominibus despecti, coelestis tamen gratiae sunt pane fecundi. Nam servilia cophinis solent opera fieri. Unde de populo, qui in luto quondam ac lateribus serviebant in Aegypto, dicit Psalmista: Manus ejus in cophino servierunt . Illi ergo homines cum vidissent, quod fecerat signum, diceb
Abbreviated transcription (Latin):
dũ p̾uidebat. Nd̃ subleuasse oculos
iħis et uenientẽ ad se multitudĩe ui¬
disse phibet᷑. diuĩe pietatis ĩdiciũ ẽ:
qr uidelit tũctis ad se uenire que¬
rẽtib grã misidie celestis oiturrere

Expanded text:
da: ‘Quod subleuasse oculos Ihesus et uenientem ad se multitudinem uidisse perhibetur diuine pietatis indicium est, quia scilicet cunctis ad se uenire querentibus gratia misericordie celestis occurrere
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̾ temptãs philippũ dũs unde ĩ¬
quit ememꝰ panes ut mãducẽt hi.
ꝓiuda utiq dispensaciõe facit: nõ
ut ip̃e que nõ nouerat discat. s ut phi¬
lippus tarditatẽ sue fidei quã magis¬
tro suente ip̃e nesciebat tẽptatꝰ agnos¬
cat: et miraculo facto tastiget. Neq
em̃ dubitare debuerat p̃sente rerũ tre¬
atore qͥ educit panẽ de tra et uinole¬
tificat tor hõis ÷ pautoꝵ denarioꝵ pa¬
nes sufficẽ turbaꝵ ulib nõ paucis:
ut unisiisq sufficiẽt̾ accipet et iã sa¬
turatꝰ abiret. Quĩq aũt panes q̃¬
bus multitudĩe ppłi saturauit q̃n¬
q sũt libri moysi: quib spiritali in¬
tellectu patefactis et hubũdanciore
iã sensu multiplicatis. auditoꝵ fide¬
liũ cotidie torda reficit. Qui bene or¬
grossiora. que ĩteriorẽ spĩtalis sensꝰ
quasi medullã celabãt. Duo autẽ

Expanded text:
 Unde, inquit, ememus panes ut manducent hi? Provida utique dispensatione facit. Non ut ipse quae non noverat, discat, sed ut Philippus tarditatem suae fidei, quam magistro sciente, ipse nesciebat, tentatus agnoscat et miraculo facto castiget. Neque enim dubitare debuerat, praesente rerum creatore, qui educit panem de terra, et vino laetificat cor hominis, paucorum denariorum panes sufficere turbarum millibus, non paucis, ut unusquisque sufficienter acciperet, etiam saturatus abiret. Quinque autem panes, quibus multitudinem populi saturavit, quinque sunt libri Moysi, quibus spirituali intellectu patefactis, et abundantiore jam sensu multiplicatis, auditorum fidelium quotidie corda reficit. Qui bene horgrossioris, quae interiorem spiritualis sensus quasi medullam celabant  Al.,
Abbreviated transcription (Latin):
monẽ ꝯfirmãte sequẽtib signis. Per¬
senũ in quo discũbens turba reficit᷑.
dtipiscẽtia tarualis ĩtelligit᷑: quã tal¬
care et p̃mere debet oĩs qͥ spitalib a¬
lmiẽtis saciari desiderat. Mĩs caro
Discũbat ergo suꝑfenũ ut florẽ fe-¬
ni cõterat id ẽ ut castiget corpꝰ suũ.
et seruituti subitiat: uoluptates car¬
nis edomet luxurie fluxa restringat.
Mausq panis unu cupit suauitate
refiri. quisq suꝑne gr̃e dapib reno

Expanded text:
monem confirmante sequentibus signis. monem confirmante sequentibus signis. Fenum in quo discumbens turba reficitur, concupiscentia carnis intelligitur, quam calcare et premere debet omnis, qui spiritualibus alimentis satiari desiderat. Omnis enim caro Discumbat ergo super fenum ut florem feni conterat, id est, castiget corpus suum, et servituti subjiciat, voluptates carnis edomet, luxuriae fluxa restringat quisquis panis vivi cupit suavitate refici; quisquis supernae gratiae dapibus reno
Abbreviated transcription (Latin):
siuis auditorib futura xp̃i et eccłie sa¬
tramẽta narrabãt. Et bene ꝑ aqua¬
tilia nĩancia figurant᷑ illiꝰ eui p̃co¬
nes: in quo pplus fideliũ sine aquis
baptisim uiue nullatenꝰ potest. Pu¬
er q quĩq panes et duos pisces habu¬
it net tñ eos esuriẽtib turbis distribu¬
it: s dño distribuẽdos obtulit: ppłus
ẽ iudeoꝵ litterali sensu puerilis. qui
sĩpturaꝵ duta clausa secũ tenuit q̃
ostẽdit. et quã multiplici spũs grã
que pauca at despecta uidebãt᷑ exubera
geliste: qr panes et pisces dñs discipu¬
lis. discipłi aũt ñstrauerũt turbis. ¶ũ
cepiss enarrandi ꝑ dum: abeis qͥ au¬
dierũt in nos ꝯfirmatũ est. Quĩq si¬
quidẽ panes et duos pisces fregit et dis¬
tribuit discipulis sius: quãdo aperuit
illis sensũ ut ĩtelligerẽt oĩa que scripta
sũt ni lege moysi et ꝓphetis et psalmus de
ip̃o. Discipili apposuerũt turbis q̃ndo
p̃dicauerũt ubiq dño cooꝑante et ser¬

Expanded text:
 futura Christi et Ecclesiae sacramenta narrabant. Et bene per aquatilia animantia figurantur illius aevi praecones, in quo populus fidelium sine aquis baptismi vivere nullatenus posset. Puer qui quinque panes et duos pisces habuit, nec tamen eos esurientibus turbis distribuit, sed Domino distribuendos obtulit, populus est Judaeorum litterali sensu puerilis, qui Scripturarum dicta clausa secum tenuit, quostendit, quam multiplici Spiritus gratia, quae pauca ac despecta videbantur, exuberargelistae quia panes et pisces Dominus discipulis, discipuli autem ministraverunt turbis. Cum oepisset enarrari per Dominum ab eis qui audierunt, in nobis confirmatum est. Quinque siquidem panes et duos pisces fregit et distribuit discipulis suis, quando aperuit illis sensum, ut intelligerent omnia quae scripta essent in lege Moysi et prophetis et Psalmis de ipso. Disdicaverunt ubique, Domino cooperante et ser
Abbreviated transcription (Latin):
de quib agit᷑ indicare ꝯsueuit. Nui¬
nario uõ mĩo qͥnqs notissum corpis
ur̃i sensꝰ expͥmũt᷑: uisus uidelit au¬
ditus gustus olfactꝰ et tactꝰ. In qͥ¬
bus singulis qͣtũq uirilit̾ age̾ et tõ¬
fortari satagũt sobeie et iuste et pie
uiuẽdo. ut celestis sapiẽtie mereantur
dulcedie retreari: hii nnꝵ quĩq mi¬
lib uiroꝵ quos dñs mystitis ditpib
saciauit figurãt᷑. Nec p̃tereundũ:

Expanded text:
agitur indicare consuevit. Quinario vero numero quinque notissimi corporis nostri sensus exprimuntur, visus videlicet, auditus, gustus, olfactus et tactus. In quibus singulis quicunque viriliter agere, et confortari satagunt, sobrie, et juste, et pie vivendo, ut coelestis sapientiae mereantur dulcedine recreari; hi nimirum quinque millibus virorum, quos Dominus mysticis dapibus satiavit, figurantur. Nec pr
Abbreviated transcription (Latin):
parẽt ĩ carne. sola illũ gens uidea se¬
quebat᷑ credendo: postꝙͣ uo ꝑ ĩtarna¬
ciois sue dispensacionẽ fluctꝰ uite toe¬
ruptibilis adiit calcauit trãsiit ma¬
rima mox eũ multitudo credenciũ se¬
tuta est nacionũ. spitalit᷑ ĩstrui sa¬
nari ac saciari desiderãs et cũ psal¬
mista dep̃tans: dũe ad te cõfugi do¬
ce me facẽ uolũtatẽ tuã. Et itexũ.
¶Et iterũ de ꝑcipiẽdis ab eo uite ꝓpe¬
tue alnuomiis ꝯfisa dñs inq̃t pascit
me et nachil m̃ deerit: ĩ loco puscue
ibi me tollocauit. Qđ aũt subies in
montẽ iħs ibi sedebat cũ distipłis suis.

Expanded text:
pareret, sola illum gens Judaea sequebatur, credendo; postquam vero per incarnationis suae dispensationem fluctus vitae corruptibilis adiit, calcavit et transiit, maxima mox eum multitudo credentium secuta est nationum, spiritualiter instrui, sanari ac satiari desiderans, et cum Psalmista deprecans: Domine, ad te confugi, doce me facere voluntatem tuam; eEt iterum de percipiendis ab eo vitae perpetuae alimentis confisa; Dominus, inquit, pascit me, et nihil mihi deerit, in loco pascuae ibi me collocavit . Quod autem subiens in montem Jesus ibi sedebat cu
Abbreviated transcription (Latin):
nõ cessat. Unde de eisdẽ sub uinꝰ bo¬
ni serui ꝑsona testat᷑: qr dare debeũt
cõserius ĩ tꝑe tritici mẽsurã. id ẽ pro
captu audientiũ oportune et mẽsura¬
te uerbi dapes suggere. Qd̃ uo ꝓpi
et reficit possumꝰ ita mystite ĩterp̃ta¬
ri: qr pasca trãsitꝰ dicit᷑ et quoscũq¬

Expanded text:
eisdem sub unius boni servi persona testatur quia dare debeant conservis in tempore tritici mensuram, id est, pro captu audientium, opportune et mensurate verbi dapes suggerere . Quod veret reficit, possumus ita mystice interpretari, quia Pascha transitus dicitur; et quoscunq
Abbreviated transcription (Latin):
ro corꝑe simul et corde sumamꝰ. Ueꝵ
qr breuit ista p̃libauimꝰ libet diligẽ¬
nus totã sacre seriẽ lectiõis ĩtueri: et
quicqd ĩ ea mysticũ indagare ualemꝰ
ure pande̾ caritati. Abiit ih̾s tñsm a¬
re galilee qđ ẽ tyberiadis. P̾mo dicen¬
dũ iuxta historiã qr mare galilee qđ
multis ꝓ diu̾sitate tirtinatenciũ regio

Expanded text:
mul et corde sumamus. Verum quia breviter ista praelibavimus, libet diligentius totam sacrae seriem lectionis intueri, et quidquid in ea mysticum indagare valeamus, vestrae pandere charitati. Abiit Jesus trans mare Galilaeae, quod est Tiberiadis. Primo dicendum, juxta historiam, quia mare Galilaeae, quod multi
Abbreviated transcription (Latin):
ti locũ habet᷑: unxit enĩ eũ deꝰ deus
ei ꝯ oleo leticie p̃ ꝯsortib eiꝰ: ut et nos
ꝯsortes eiusdẽ sue unctioĩs id est grẽ
spĩtalis dignet᷑ facẽ ꝑticipes. Quod
nõ tñ alit̾ ꝙͣ diligẽdo iusticiã et odiẽ¬
do miqͥtatẽ adipisci merebim. Nam
et ip̃e psalmꝰ qͥ hec loquit᷑ p̃imisit. di¬
lexisti iusticiã et odisti miqͥtatẽ: ut p̃¬
dicãdo uidelitz grã capitis mẽbra q̃
ad hoc ꝑtinẽ possũt qualit̾ ꝯu̾sati de
beñt ostendẽt. R enũscam᷑ qi ip̃e dilu¬
culo uenit ĩ templũ. atq int̾ docendũ
pettatritẽ soluit a crimĩe: et studeamꝰ
ip̃i templũ existẽ nrr̃i conditoris. stude¬
amus discussis uicioꝵ tenebeis ĩ lutẽ
dia uisitare dñs nosq celestib ĩstrue̾

Expanded text:
 Deus ejus, oleo laetitiae prae consortibus ejus, ut et nos consortes ejusdem suae unctionis, id est gratiae spiritualis dignetur facere participes. Quod non tamen aliter quam diligendo justitiam et odiendo iniquitatem adipisci merebimur. Nam et de ipso psalmus qui haec loquitur praemisit: Dilexisti justitiam et odisti iniquitatem , ut praedicando videlicet gloriam capitis, membra quae ad hoc pertinere poet. Reminiscamur quia ipse diluculo venit in templum, atque inter docendum peccatricem solvit a crimine, et studeamus ipsi templum existere nostri Conditoris, studeamus discussis vitiorum tenebris in luce dia visitare Dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
Biquidẽ intfluẽte ioedane duo de ui¬
gniti passuũ imlib ĩ longũ: et quĩq
extendit᷑ in latũ. ihystite aũt mare
turbida at tumẽtia seculi huiꝰ uolu¬
mina significat: in quibz praui qui¬
libet ĩ iuste delectati quasi ꝓfũdis de¬
diti pisces. mentẽ ad suꝑna gaudia
nõ iutendũt. Dude bene idẽ mare gu¬
corda mittit: que ad ꝑhẽns uite desi¬
deria erigi nõ ꝑunitit. De quib psal¬
mista. Intietuitu inqt ĩpii ambulãt.
S abeuntẽ tͣnsmare galilee iħm mł¬

Expanded text:
uente Jordane, duodeviginti passuum millibus in longum, et quinque extenditur in latum. Mystice autem mare turbida ac tumentia hujus saeculi volumina significat, in quibus pravi quilibet injuste delectati, quasi profundis diditi pisces mentem ad superna gaudia non intendunt. Unde bene idem mare Gacorda mittit, quae ad perennis vitae desideria erigi non permittit. De quibus Psalmista: In circuitu, inquit, impii ambulant . Sed abeuntem trans mare Galilaeae
Abbreviated transcription (Latin):
die festo iudeoꝵ: sequentẽ se multi¬
tudie dñs uerbo sulutis parit̾ et
ope curatiõĩs erigebut. Nã sicut
aliꝯ euãgelista scribit. loquebat᷑
illis de regno dei. et eos qͥ tura ĩdi¬
gebũt sanabat: endẽq doctrina et sa¬
natiõe cõpleta. paucis de tibariis ha¬
bũdantissie refecit. Et nos ergo frẽs ca¬
rissum huiꝰ exẽplo facti ꝓpinquãte pu¬
scha die festo nr̃e redẽpcioĩs. adiũcta.
fratrũ catherua dnm toto corde seqͣm᷑

Expanded text:
die festo Judaeorum, sequentem se multitudinem Dominus verbo salutis pariter et ope curationis erigebat. Nam sicut alius evangelista scribit, loquebatur illis de regno Dei, et eos qui cura indigebant sanabat, eademque doctrina et sanatione completa, paucis de cibariis abundantissime refecit. Et nos ergo, fratres charissimi, hujus exemplo facti propinquante Pascha die festo nostrae redemptionis, adjuncta fratr
Abbreviated transcription (Latin):
debet sit ille ãbulauit et ip̃e ambula¬
re. Quitq̃d ĩ nobis ĩperite nocẽtis in¬
esse dephenderimꝰ. crebra uerbi illiꝰ au¬
serimꝰ: solite pietatis illiꝰ mimẽ pos¬
tulemꝰ einũdari. S et si ei unitos nos
celestis uite dulcedĩe ꝯspexerimꝰ eius
grãm flagitemꝰ : ut necessarie nos cõ¬
pũctioĩs ut ceteraꝵ ututũ spĩtaliũ do¬
nis saciare dignet᷑: quatenꝰ tꝑe sacro¬

Expanded text:
et ipse ambulare. Quidquid in nobis imperitiae nocentis inesse deprehenderimus, crebra verbi illius auserimus, solitae pietatis illius munere postulemus emundari. Sed etsi ei unitos nos coelestis vitae dulcedine conspexerimus, ejus gratiam flagitemus: ut necessariae nos compunctionis et caeterarum virtutum spiritualium donis satiare dignetur, quaten
Abbreviated transcription (Latin):
tãdo solligãt. et ad erudicionẽ minoꝵ¬
re: ut almnẽta uerbi illoꝵ desidian
pereãt plebibq tollãt᷑. q̃ hec dño do
nãte intp̃tando colligẽ noeũt. Colle¬
gerũt ergo inq̃t: et ĩpleuerũt duo¬
decĩ cophinos fragnẽtoꝵ. Quia duo¬
denario nũo solet ꝑfectiois cuiuslib
sũma figurari : recte ꝑ duodetĩ cophi¬
nos fragmẽtoꝵ plenos oĩs doctoꝵ spi

Expanded text:
tando colligant, et ad eruditionem minotando colligant, et ad eruditionem minoire, ne alimenta verbi illorum desidia pereant, pinterpretando colligere norunt. Collegerunt, inquit, et impleverunt duodecim cophinos fragmentorum. Quia duodenario numero solet perfectionis cujuslibet summa figurari, recte per duodecim cophinos fragmentorum plenos omnis spi
Abbreviated transcription (Latin):
celitꝰ munerib grãs semꝑ agẽ dotẽt:
et ip̃e qͣntũ de nr̃is ꝓfertib gratulet᷑¬
gelista lucas dedisse eũ discipłis po¬
testatẽ calcandi supͣ om̃e u̾tutẽ mi¬
mici eoꝵq noĩa sc̃pta ĩdicasse in ce¬
lis: et statĩ infert. In ip̃a hoca exul¬
tauit inspũscõ et dixit. Cõfiteor ti
pat̾ dñe celi et t̾re: qr abscõdisti hec
a sapiẽtib et prudẽtib et reuelasti
ea pariuilis. Claret ergo qr saluti
ac uite fideliũ ꝯgratulet᷑: qͥ patrẽ
grãs agendo collandat qd ea q̃suꝑ¬
bientib abscõdit hũilib spũ secreta
reuelauerit. Qd̾ aũt saturata mul¬
titudĩe iussit discipłos collige que su¬
perauerãt fragmẽtoꝵ ne perirẽt.hͦ
ꝓfecto signat: qr pleraq sũt archa¬
na diuĩoꝵ eloqoꝵ que uulgi sensus
nõ capit. nõnulla q̃ ꝑ se quidẽ miꝰ
docti assequi uequeũt s a doctiorib
exposita mox ĩtellige̾ queũt. Het gͦ
necesse est ut qͥ ualẽt diligẽtiꝰ scru¬

Expanded text:
elitus muneribus gratias semper agere doceret, et ipse quantum de nostris profectibus gratuletugelista Lucas, dedisse eum discipulis potestatem calcandi supra omnem virtutem inimici, eorumque nomina scripta indicasse in coelis ; et statim infert: In ipsa hora exsultavit Spiritu sancto, et dixit: Confiteor tibi, Pater, Domine coeli et terrae, quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. Claret ergo quia saluti ac vitae fidelium congratuletur, qui Patrem gratias agendo collaudat, quod ea quae superbientibus abscondit, humilibus spiritu secreta revelaverit. Quod auttitudine, jussit discipulos colligere quae superaverunt fragmentorum, ne perirent, hoc profecto signat quia pleraque sunt arcana divinorum eloquiorum, quae vulgi sensus non capit; nonnulla, quae per se quidem minus docti assequi nequeunt, sed a doctoribus exposita mox intelligere queunt. Haec ergo necesse est, ut qui valent, diligenter scru
Abbreviated transcription (Latin):
etiã dñm dice̾ nestebãt. Ergo illi
uidẽtes signũ qđ fecerat iħs dixerũt:
qr hic ẽ uere ꝓpheta qͥ uẽturꝰ est in
mũdũ. Nos tertiori cognitiõe ueri¬
tatis et fidei uidẽtes munidũ quẽ fe¬
cit ihs. et signa quib illũ repleuit:

Expanded text:
illi videntes signum quod fecerat Jesus, dicebant: Quia hic est vere propheta qui venturus est in mundum. Nos certiori cognitione veritatis et fidei videntes mundum, quem fecit Jesus, et signa quibus illum replevit,
Abbreviated transcription (Latin):
nt enĩ sepe ut qͥ uerbi gr̃a homitidã
publite pectantẽ iuditãt. peiꝰ odiorũ
malũ quo ip̃i ĩ secreto depopulãt᷑ nõ
sentiãt i qͥ formtatorẽ accusãt pestẽ su¬
ꝑbie qua ip̃i de sua castitate extollũt᷑
ignorẽt: q̃ ebriosũ condepnãt uirus ĩ¬
udie quo exedũt᷑ nõ uideãt. Nuid ãt
nobis ĩ hinioi ꝑitulis remedii qͥd restat¬

Expanded text:
t enim saepe ut qui, verbi gratia, homicidam publice peccantem judicant, pejus odiorum malum quo ipsi in secreto depopulantur non sentiant; qui fornicatorem accusant, pestem superbiae, qua ipsi de sua castitate extolluntur, ignorent; qui ebriosum condemnent, virus invidiae quo exeduntur ipsi non videant. Quid ergo nobis in h
Abbreviated transcription (Latin):
pidare: uidete qr nõ hoc pct̃ores ẜ
iustos facẽ p̃cepit. Pmo uosip̃i uis¬
ticiã legis ĩplete: et sic m̃otẽtes mu¬
nib et mũdo torde ad lapidandũ
reã accedite. Pmo spĩtalia legis
edicta fidẽ misidia et caritatẽ ꝑ¬
ficite: et sic ad carnalia iuditãda di¬
uertite. Dato aũt iudicio dñs: iteꝵ¬

Expanded text:
pidare, videte, quia non hoc peccatores, sed justos facere praecepit. » Primo vos ipsi justitiam legis implete, et sic innocentes manibus et mundo corde ad lapidandum ream concurrite, primo spiritualia legis edicta, fidem, misericordiam et charitatem perficite, et sic ad carnalia judicanda divertite. Dato autem judicio, Dominus ite
Abbreviated transcription (Latin):
ututũ. Deduxit eũ mirabilit dextera
sua: qr habitãs in hoĩe deꝰ mirabilẽ
eũ i oĩb que face̾t et docẽt ostendit :
s et ĩsidias quas astuti hostes exrogi¬
tare poterãt: mirabili prudẽtia semꝑ¬
eludentẽ mõstrauit. Nec ego te condẽp¬
nabo: uade et ampliꝰ iã noli pectare
cata relaxat: qm̃ iustꝰ ẽ et iusticiã di¬
ligit ne ampliꝰ iã peccet intdicit. De¬
rũ qr poterãt dubitare aliqͥ an posset
iħs quẽ uerũ hoĩez nouerãt dimittẽ

Expanded text:
extra sua, quia habitans in homine Deus mirabilem eum in omnibus quae faceret et doceret ostendit; sed insidias quas astuti hostes excogitare poterant, mirabili prudentia semper ducentem monstravit. Nec ego te, inquit, condemnabo. Vade, et amplius jam noli peccare. cata relaxat. Quoniam justus est, et justitiam diligit, ne amplius jam peccet, interdicit. « Verum quia poterant dubitare aliqui an posset Jesus, quem verum hominem noverant, dimittere
Abbreviated transcription (Latin):
ĩtelligi qd ideo dñs corã tẽptatorib
ĩꝓbis ĩdinari et ĩ t̾ra siribe̾ uolue¬
plura int̾rogaturos esse p̃uderat.
rate nos admonet ĩ eo qd̵ et ante
datã et post datã sententiã incli¬
nãs se scribit ĩ tra: ut et priuisꝙ̃ pet¬
cantẽ ꝓrimũ corripiamꝰ. et postꝙ̃ de¬
bite tastigatioĩs illi mĩsteriũ reddi¬

Expanded text:
intelligi quod ideo coram tentatoribus improbis inclinare se et in terra scribere volueplura interrogaturos esse praeviderarate nos admonet in eo, quod et ante datam et post datam sententiam inclinans scripsit in terra; ut et prius quam peccantem proximum corripiamus, et postquam debitae castigationis illi ministerium reddi
Abbreviated transcription (Latin):
qualit̾ aliis misereri debuissẽt ag¬
noscerẽt. Sz qr moris solet esse sc̃ptu¬
rax ut aliquãdo a statu tꝑis aliqñ¬
do a statuloti: aliquãdo ab utroq q̃¬
lia sut post narrãda significẽt : re¬
laturꝰ euãgelista tẽperatã legis di¬
oliueti sublamtatẽ dñte pietatis et mi¬
sericordie designat: qr et grete oleos mi¬
sidia oliuetũ uocat eleon. Et ip̃a unc¬
tio olei: fessis ac dolẽtib mẽbris solet
afferre leuamen. ꝑz et hoc qd̃ oleũ et
utute ac puritate p̃minet. et quẽtũq
ei liquorẽ suꝑfũdẽ uolueris ꝯ festĩ hũt
tͣnͣstendẽ eiq suꝑferri ꝯsueuit: grãm
miscdie celestis nõ incõuemẽt᷑ ĩsiuat¬

Expanded text:
s misereri debuissent, agnoscerent. Sed quia moris esse solet Scripturarum ut aliquando a statu temporis, aliquando a statu loci, aliquando ab utroque qualia sint post narranda significent, relaturus evangelista temperatam legis die pietatis et misericordiae designat, quia Graece oleos misericordia, olivetum vocatur oleon, et ipsa unctio olei fessis ac dolentibus membris solet afferre levamen. Sed et hoc quod oleum et virtute ac puritate praeeminet, et quemcunque ei liquorem superfundere volueris, confestim hunc transcendere eique superferri consuevit, gratiam mis
Abbreviated transcription (Latin):
rib ẽ suꝑba ĩpietate ꝯtẽptꝰ. Audierũt
enĩ mãsueti et letati sũt: magnificã¬
tes dñn cũ psalmista et exaltãtes no¬
men eiꝰ ĩ muitẽ. Audierũt eũ inuidi
et dissoluti sũt nec ꝯpũcti sũt: tẽpta¬
uerũt eũ et deriserũt derisu striderũt
m eũ dentib suis. Demq tẽptãtes ad¬
duxerũt mulierẽ in adulterio dep̃hen¬
sã introgãtes qͥd de ea fieri iuberet ⁊
qũi moyses talẽ lapidare ussisset: ut
si ip̃e hãc lapidandã decernet deride
nn eũ dentib: et qͣsi fautorẽ sceleꝵ le¬
gisq cõtrariũ uelut merito dũpnarẽt.
b absit ut trena stulticia qͥd dice̾t ĩ¬
ueniret et celesti sapiẽtie qͥd respondet
deficẽt: absit ut ĩpietas ceta soli iusti¬
cie ne mũdo luceret obsistẽt. Iħ̾s nũt
inqͥt ĩdmãs se deorsũ: digito scribebat
ĩ tra. Per ĩclinacionẽ ihu hũilitas: ꝑ¬

Expanded text:
ribus est superba impietate contemptus. Audierunt namque mansueti et laetati sunt, magnificantes Dominum cum Psalmista, et exaltantes nomen ejus ad invicem. Audierunt invidi, et dissoluti sunt, nec compuncti sunt; tentaverunt eum et deriserunt, derisum striderunt in eum dentibus suis. Denique tentantes adduxerunt mulierem in adulterio deprehensam, interrogantes quid de ea fieri juberet; quoniam Moyses talem lapidare mandaverit, ut si et ipse hanc lapidandam decerneret, deridein eum dentibus suis, et quasi fautorem scelerum legisque contrarium velut merito damnarent. Sed absit ut terrena stultitia quid diceret inveniret, et coelesti sapientiae quid responderet deficeret. Absit ut impletas caeca soli justitiae ne mundo luceret obsisteret. Jesus autem inclinans se deorsum, digito scribebat in terra. Per inclinationem Jesu humilitas
Abbreviated transcription (Latin):
Tempꝰ quoq dilutuli: exortũ eiusdẽ
gre qua remota legis umbra lux euã¬
gelice ueritatis erat reuelãda demõ¬
strat. Pergit ergo iħs in montẽ oliue¬
ti: ut artẽ misidie ĩ se cõstare denim¬
ciet. Ueint iterũ diluculo in templũ:
ut eandẽ miscd̃ia cũ incipiẽte noui
testamẽti lumĩe fidelib tẽplo uidelitz
suo pandendã prebendãq significet.
Et oĩs inq̃t pplus uenit ad eũ: et sedẽs
docebat eos. Sessio dm̃: hũanitatẽ in¬
carnacoĩs eiꝰ ꝑ quã nobis misereri dig¬
natꝰ est ĩsmuat. Unde etiã nobis p̃ci¬
pit᷑: surgite postꝙ̃ sederitis. Ac si aꝑ
dicat. Nõ ante ẜ postea ꝙͣ uos uera hũĩ¬
litate castigaueritis: p̃inũ uos suꝑue
exultatiõĩs accepturos sperate. Bene ãt

Expanded text:
Tempus quoque diluculi, exortum ejusdem gratiae, qua remota legis umbra, lux evangelicae veritatis erat revelanda, demonstrat. Pergit ergo Jesus in montem Oliveti, ut arcem misericordiae in se constare denuntiet. Venit iterum diluculo in templut eamdem misericordiam cum incipiente Novi Testamenti lumine fidelibus, templo videlicet suo pandendam praebendamque significet. Et omnis, inquit, populus venit ad eum, et sedens docebat eos. Sessio Domini humilitatem incarnationis ejus, pro qua nobis misereri dignatus est, insinuat; unde etiam nobis praecipitur: Surgite postquam sederitis , ac si aperte dicatur: Non ante sed posteaquam vera vos humilitate castigaveritis, praemium supernae exaltationi
Abbreviated transcription (Latin):
nũ malaꝵ solet reddẽ fructꝰ ostendit᷑.
Postulatꝰ ergo dñs iudicare de pecta¬
trice nõ statĩ dat iudiciũ. ẜ prius se in¬
ilmãs deorsũ: digito scribit ĩ t̾ra. at
sic demũ qd̾ obuxe rogat᷑ iudicat:

Expanded text:
um solet reddere fructus, ostenditur. Postulatus ergo Dominus judicare de peccatrice, non statim dat judicium, sed prius se inclinans deorsum, digito scribit in terra, ac sic dem
Abbreviated transcription (Latin):
caritatẽ efficacissime studeamus:
ꝑ hanc mutatis ꝓfectibus cõgaude¬
re discamus. Diligamus id quod ẽ
supra nos: tota anima tota mente
tota uirtute. Wiligamus quod est m¬
deo turemꝰ. Diligamus quod est ui¬
xta nos: id est ꝓrimiũ sicut nosipos.
Diligamus quod est ĩfra nos carnẽ
sciliret nostrã: ut eius illicitos appe¬
titus frangamus. eamq spiritu ob¬
tẽperare cogamꝰ ⁊ xp̃m sedulo postẽ¬
tes. ut spiritũ animã simulq corpꝰ
sine querela in suo sibi aduentu cu¬
stodiat deus et dñs noster: qui cũ pa¬
tre et sprritustõ uiuit et regnat deus
poia setula setuloꝵ Almen.

Expanded text:
r efficacissime studeamus, per hanc mutatis profectibus congaudere discamus. Diligamus id quod est supra nos tota anima, tota mente, tota virtute. Diligamus quod est inDeo semper curemus. Diligamus quod est juxta nos, id est, proximum sicut nosipsos. Diligamus quod est infra nos, carnem videlicet nostram, ut ejus illicitos appetitus frangamus, eamque spiritui obtemperare cogamus. Christum sedulo poscentes, ut spiritum, animam, simulque corpus, sine querela in suo sibi adventu custodiat, Deus et Dominus noster, qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat Deus per omnia saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
datũ tuũ minis. Siue itaq duos fili¬
os hos ad utrũq populũ siue ut qui¬
busdã placet ad duos quoslibet hõi¬
nes penitentẽ uidelicet et iustũ. uel
qui sibi iustus uideatur referre uolue¬
ris: cõgaudet maior frater quia fra¬
ter iumor mortuꝰ erat et reuixit: pe¬
rierat et inuẽtus est. Cũ enĩ beatitu

Expanded text:
atus est et filius. Sive itaque duos filios hos ad utrumque populum, sive ut quibusdam placet ad duos quoslibet homines, poenitentem, videlicet, et justum, vel qui sibi justus videatur, referre volueris, congaudeat major frater, quia frater junior mortuus erat, et revixit; perierat, et inventus est. HOMILIA XLIX.
Abbreviated transcription (Latin):
hereditate : sic enĩ a ꝑfectis et ꝑ purga¬
tis at iam imortalibus filiis possidẽ¬
tur oĩa: ut sint et om̃i singula et oĩa
singulorũ. Ut enĩ cupiditas nnchil si¬
ne angustia: ita nichil cũ angustia

Expanded text:
em suam? Sic enim a perfectis et perpurgatis, ac jam immortalibus filiis habentur omnia, ut sint et omnium singula, et omnia singulorum. Ut enim cupiditas nihil sine angustia, ita nihil cum angustia
Abbreviated transcription (Latin):
de creatura que patri est subiecta et
filio erat accepturꝰ. Q ait de meo at¬
cipiet s utiq de patre de quo ꝓcedit
spiritus: de quo natus est filiꝰ. Et õ¬
nia mea tua sũt: nõ putandũ est ita
dicta non quasi sint et fratris ut tã¬
quã in t̾rena hereditate paciaris an¬
gustias. Quomõ possũt esse oĩa ma¬
ioris: si habet ibi etiã iumior ꝑtẽ suã:¬

Expanded text:
de creatura quae Patri est subjecta et Filio, erat accepturus quod ait: De meo accipiet, sed utique de Patre, de quo procedit Spiritus, de quo natus est Filius. nia mea tua sunt, non putandum est ita dictum quasi non sint et fratris, ut tanquam in terrena haereditate patiaris angustias. Quomodo possint esse omnia majoris, si habet ibi etiam junior partem sua
Abbreviated transcription (Latin):
cor nr̃m: maior ẽ deꝰ corde nr̃o et nouit
oĩa. Possumꝰ aũt et ita recte ĩtellige:
qd̾ ueniã perratrici daturꝰ. digito dñs
ĩ tra scribe̾ uoluerit: ut ip̃m se esse mõ¬
straret q̃ legis de calogũ suo digito id
Et bene lex ĩ lapide scripta ẽ: que ad
edomãda duri et cõtumatis ppłi pͣtor¬
dia dabat᷑. Bene ĩ t̾ra scribit dñs: gra¬
ciã remissioĩs daturꝰ tõtritis et hiui¬
tis. Bene ĩcdmãs se deorsũ digito stri¬
bebat ĩ tra: qͥ quondã sublumẽ se ostẽ¬
deus ĩ mõte digito scribebat ĩ lapide:
qr ꝑ hũiliacionẽ suscepte hũanitatis.
spm̃ gr̃e fruitiferis fideliũ cordib ĩfu¬
dit: qͥ excelsus ĩ angelo apparẽs. duris
dura quondã dedit mãdata ppłis. Be¬
ne qͥ ĩcliatꝰ sc̃psit ĩtra. erectꝰ imiscdie
tẽtie hõib donũ pietatis ĩpendit. Eri
nare ausꝰ ẽ peccatricẽ: qr ĩ se singuli
cerne ceperãt qd̵ magis dũpnandũ tog¬
noscerẽt. S qr accusanciũ turbus ꝓla¬

Expanded text:
ostrum, major est Deus corde nostro, et novit omnia. Possumus autem et ita recte intelligere quod veniam peccatrici daturus, digito Dominus in terra scribere voluerit, ut ipsum se esse monstraret qui legis decalogum suo digito, idEt bene lex in lapide scripta est, quae ad edomanda duri et contumacis populi praecordia dabatur. Bene in terra scripsit Dominus, gratiam remissionis daturus contritis et humitis. Bene inclinans se deorsum digito scribit in terra, qui quondam sublimem se ostendens in monte digito scribebat in lapide, quia per humiliationem susceptae humanitatis, Spiritum gratiae fructiferis fidelium cordibus infudit, qui excelsus in angelo apparens, duris dura quondam dedit mandata populis. Bene qui inclinatus scribit in terra, erectus misericordiae tentiae hominibus domum pietatis impendit. Erignare ausus est peccatricem, quia in se singuli cernere coeperant quod magis damnandum cognoscerent. Sed qui accusantium turbam prola
Abbreviated transcription (Latin):
una ẽ dilectio sc̃e et ĩdiuidue trinitatis.
Unde bt̃us abrahã olĩ tres angelos hos¬
picio recipiẽs. uitulũ tenerrimũ et op¬
tinrũ occidisse eisq cũ lacte et pane et
butiro epulandũ legit᷑ obtulisse. qr q̃
bt̃a trmmitatẽ recte deuocõis offitiis re¬
ficẽ id ẽ letificari desiderat. mortẽ quo¬
q debet unigẽiti filii dei ĩ carne que ẽ
una ĩ eadẽ trinitate ꝑsona. pie ꝯfessio¬
is sinteritate celebrare. Et notandũ
ꝙ ante stola p̾ma. ante anulꝰ aute cal¬
ciamẽta p̃stant᷑. et sic deiide uitulꝰ ĩ¬
molat᷑. qr insi spem qͥsq pͥme ĩmorta¬

Expanded text:
una est delectatio sanctae et individuae Trinitatis. Unde beatus Abraham tres angelos hospitio recipiens , vitulum tenerrimum et optimum occidisse, eisque cum lacte, pane et butyro, epulandum legitur obtulisse. Quia qui beatam Trinitatem rectae devotionis officiis reficere, id est, laetificari desiderat, mortem quoque debet unigeniti Filii Dei in carne, quae est una in eadem Trinitate persona piae confessionis sinceritate celebrare. Et notandum quod ante stola prima, ante annulus, ante calceamenta praestantur, et sic deinde vitulus immolatur, quia nisi spem quisque p
Abbreviated transcription (Latin):
nullũ aliũ deũ colẽ iussꝰ ẽ. Neq iste fi¬
lius ĩ oĩb isrłitis ẜ ĩ his ĩtelligit᷑ habe̾
ꝑsonã: q̃ nũꝙ̃ ab uno deo ad simulachia
dusi sũt. Quãuis enĩ tanꝙͣ ĩ agro posi¬
tus iste filiꝰ t̾rena desideraret: ab uno
tñ deo ista desiderabat bona. Qd̃ eciã
p̃ñs ip̃i ꝯ testĩomo yꝓbat᷑ cũ dicit: tu
metũ es semꝑ. Nõ enĩ quasi mẽtientẽ
redarguit s secũ ꝑ seueranciã eiꝰ appro

Expanded text:
um colere jussus est. Neque iste filius in omnibus Israelitis, sed in his intelligitur habere personam, qui nunquam ab uno Deo ad simulacra conversi sunt. Quamvis enim, tanquam in agro positus, iste filius terrena desideraret, ab uno tamen Deo ista desiderabat bona, quod etiam patris ipsius testimonio comprobatur, cum dicit: Tu mecum es semper. Non enim quasi mentientem red
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcede et regna ꝓpt̾ ueritatẽ et mãsue¬
tudĩe et iusticiã: et deducet te mira¬
bilit̾ dextera tua. Propt̾ ueritatẽ quip¬
pe regnat: q̃ uiã ueritatis mũdo p̃di¬
cando caterius credentiũ regii sui glo¬
riã dilatat. ꝓPt̾ mãsuetudĩe et iusti¬
ciã regnat: qr plures ideose regno su¬
bitĩt illiꝰ qd̾ eũ mãsuetũ in liberan¬
dis a pcto penitẽtib. et iustũ in dãp¬
nãdis ꝓ pcc̃o ꝯtumacib esse cognostũt:
mãsuetũ in largiẽda grã fidei et u̾tu¬

Expanded text:
cede et regna, propter veritatem et mansuetudinem et justitiam, et deducet te mirabiliter dextra tua . Propter veritatem quippe regnat, quia viam veritatis mundo praedicando catervis credentium regni sui gloriam dilatat. Propter mansuetudinem et justitiam regnat, quia plures ideo se regno subjiciunt illius, quod eum mansuetum in liberandis a peccato poenitentibus, et justum in damnandis pro peccato contumacibus esse cognoscunt: mansuetum in largie
Abbreviated transcription (Latin):
liũ mox ĩtlmem᷑ deoesũ. id est quã de¬
iecti ex nr̃e condiciõe fragilitatis simꝰ.
si nõ nos diuĩa pietas sustinet hũili¬
ter ĩspiciamꝰ: Digito scribamꝰ ĩ t̾ri
id est discrmñe sollerti pensemꝰ an cũ
bt̃o iob dice̾ possimꝰ: neq enĩ rep̃hen¬
dit uos tor nr̃m in oĩ uita nr̃a ⁊ et me

Expanded text:
 mox inclinemur deorsum, hoc est, quam dejecti ex nostrae conditione fragilitatis sumus, si non nos divina pietas sustinet, et humiliter inspiciat. Digito scribamus in terra, id est, discrimine solerti pensemus, an cum beato Job dicere possimus, neque enim reprehendit nos cor nostrum in omni vita nostra. Be
Abbreviated transcription (Latin):
pĩquaret domui: auduit symphoniã et
choꝵ. Appropĩquat filiꝰ domu cũ ppłus
ille ĩ quibustũq isrłitis ꝯsideratiorib nã
multi tales ĩuenti sũt meis et sepe ĩue¬
niũt᷑ q̃ labore seruilis oꝑis ĩpbato: ex e¬
isdẽ sc̃pturis eccł̃ie libertatẽ ꝯsiderãt.

Expanded text:
domui, audivit symphoniam et chorum. Appropinquat filius domui, cum populus ille in quibuscunque Israelitis consideratioribus nam multi tales inventi sunt in eis, et saepe inveniuntur labore servilis operis improbato, ex eisdem Scripturis, Ecclesiae libertatem considerat.
Abbreviated transcription (Latin):
se supͣ esse ꝓmiserat. ẜ usi ad illud nõ
sũ dignꝰ uotari filiꝰ tuꝰ. Hoc em̃ uult
fieri ꝑgrã qd̾ se ĩdignũ esse ꝑ meri¬
ta fatet᷑. Nõ addidit ꝙ ĩ illa medita¬
tiõe dixerat: fac me sĩt unũ de mer¬
et punẽ nõ habet. uł mertẽnariꝰ es¬
se tupiebat. ꝙ post osculũ prĩs gene

Expanded text:
 usque ad illud: Non sum dignus vocari filius tuus. Hoc enim vult fieri per gratiam, quod se indignum esse per merita fatetur. Non addidit quod in illa meditatione dixerat: Fac me sicut unum de mernem non haberet, vel mercenarius ess
Abbreviated transcription (Latin):
tũq ꝓximoꝵ errata ꝯspicimꝰ nõ hec
antea rep̃hendẽdo iudicemꝰ: quã ad
ꝯstienciã nr̃n hũilit̾ reu̾si. digito eã
discretioĩs sollert̾ exstulpemꝰ: et qͥd
ĩ ea cõditori placeat qͥdue displiceat.
sedula examĩanõe derimamꝰ: iuxta

Expanded text:
t proximorum errata conspicimus non haec antea reprehendendo judicemus, quam ad conscientiam nostram humiliter reversi, digito eam discretionis solerter exculpamus, et quid in ea Conditori placeat, quidve displiceat, sedula examinatione dirimamus, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
et mortẽ eiꝰ ĩsmuare. Tũc etem̃ tuiq¬
nr̃m qͣsi retẽs octidit᷑: cũ credit occisũ.
Tũc caro eiꝰ comedit᷑: cũ eis passiõib
satͣmentũ et ore ad emũdacionẽ ꝑcipit᷑.
et corde ad iitacionẽ. Et mãdutemꝰ¬

Expanded text:
et mortem ejus insinuare. Tunc enim cuique quasi recens occiditur, cum credit occisum. Tunc caro ejus comeditur, cum ejus passionis sacramentum et ore ad emundationem parcipitur, et corde ad imitationem cogit