comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scłoꝵ. Tunc aut̃ surgant ⁊ũsis uultib ad altare. stent
ita.usq ad sc̃s sc̃s. Postea ꝯu̾tant᷑ ⁊ inclinent se chorus ꝯtͣ
⁊ signent se cũ dix̃̾int innoĩe dñi. ⁊ dicto extremo osan¬
na inexcelsis. usis uultib ad altare. stent ita usq ad ꝑoĩa¬
⁊ cũ spũ tuo. pꝰ pax dm̃i sit semꝑ uob̾cũ. Moissurgentes. stent
in loco suo flectentes genua prẽt ministros altaris. ⁊ facta
trarta mora ut dici possit itnũ pat̾ nrͣ. incipiat canto scdm
agnꝰ dĩ. Qd si dies fũit ꝓst̃nendi. dicto sẽs sc̃s. incũbant
sr̃ formas. quo usq respondeant ⁊ cum spũ tuo pꝰ pax dñi¬

Expanded text:
. Tunc autem surgant et versis vultibus ad altare, stent ita usque ad Sanctus. Postea convertantur et inclinent se chorus contet signent se cum dixerint in nomine Domini: et dicto extremo Hosanna in excelsis, versis vultibus ad altare stent ita usque ad Et cum spiritu tuo post Pax Domini sit semper. Moxque surgentes, stent m unusquisque in loco suo flectentes genua, praeter ministros altaris: et facta tanta mora ut dici possit unum Pater noster, incipiat cantor secundum Agnus Dei. Quod si dies fuerit prosternendi, dicto Sanctus, incumbant super formas quousque respondeant, Et cum spiritu tuo po
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̾ si c̃do mnunũ dm̃ dicendũ fu̾̃it. cantore subiungente
patrẽ omĩpotentẽ: utat se chorꝰ contͣ choꝵ. ⁊cũ uen̾int
adhomo factꝰ ẽ. petant ueniam sic̃ infestis dieb. Et cum
dixint adoiat᷑. inclinent se. erigentes se. ad ⁊cũ glificat᷑.
⁊ cũ dix̃int. ⁊uitã fut᷑ scłi. reducant facies ad altare.

Expanded text:
d si Credo in unum Deum dicendum est, cantore subjungente, Patrem omnipotentem, vertat se chorus contra chorum. Et cum venerint ad Homo factus est, petant veniam sicut in festis diebus. Et cum dixerint Adoratur, inclinent se, erigentes se ad Et conglorificatur. Et cum dixerint Et vitam futuri saeculi, reducant facies ad altare.
Abbreviated transcription (Latin):
mĩb dieb qͥl due misse celebrande st̃. iu scd̃a mis¬
sa. Eyrieł incipiat᷑ in illo choro inquo ẽ inuitato¬
.iui.In pͥma uͦ missa. inchoet᷑ in alt̾o. Innatiuitate
dnĩ admissã de nocte inchoro inuitatorii incipiat᷑.
dio funto ꝯu̾tant se ad altare. Si sac̾dos dix̾it gła¬
sic̃ erant. Cũ autẽ dix̾int adoramꝰ te. incuruent se. eri¬
gentes se ad głificamꝰ te. ⁊ simiłr inclinent. ad suscipe de¬
reclinent se suꝑ mĩas. donec inchoet᷑ epłã. Et tẽ surgen¬
tes. stent usq ad eugłm sic̃ stabant dũ cantabant intitũ.
Int̾im tñ admaiorẽ missã ꝑmissũ ẽ sed̾e simul si uoliũnt.

Expanded text:
e celebrandae sunt, in secunda missa Kyrie eleison incipiatur in illo choro in quo est Invitatorium: in prima vero missa inchoetur in altero. In Nativitate Domini ad missam de nocte in choro Invitatorii incipiatur. Quo finito, convertant se ad altare. Si sacerdos dixerit Glsicut erant. Cum autem dixerint Adoramus te, incurvent se, erigentes se ad Glorificamus te, et similiter inclinent ad Suscipe dereclinent se super misericordias donec inchoetur Epistola. Et tunc surgentes stent usque ad Evangelium sicut stabant dum cantabant Introitum. Interim tamen ad majorem missam permissum est sedere simul
Abbreviated transcription (Latin):
dicat᷑ R. siue non. admissã dr̃. pͥmũ neuma de alła
int̾mittat᷑. s pꝰũsum in repeticione. idẽ alła cũ suo ne¬
umate integre canat᷑. Cũ uͦ duo uł plura alta inuna
missa ditr cũ suis neuniatib integre sine repeticione
canant᷑. excepto eo qd ꝓximũ ẽ eugłio qr repetit᷑ ⁊no¬
tandũ q in uigłia ꝑasche ⁊pentecostes. unũ solũ alła

Expanded text:
ium sive non, ad missam dicitur: primum neuma de Alleluia intermittatur, sed post versum in repetitione idem Alleluia cum suo neumate integro cantatur. Cum vero duo vel plura Alleluia in una missa dicuntur, cum suis neumatibus integre sine repetitione canantur, excepto eo quod proximum est Evangelio, quia repetitur. Et notandum quod in Vigilia Paschae et Pentec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsuꝑiorẽ introitũ chori. ⁊ ꝑmediũ choꝵ reu̾tant᷑. De con¬
u̾sis uͦ una queq eccłia faciat scđm positionẽ ipsius
oratorii. Finita .ã. sac̾dos int̾mittens asꝑsionis offm̾. u̾sꝰ
adaltare dicat colł. Eixaudinos. in loco quostat. Leco
uncepta t̾cia. pꝰ gła patͥ ceptam subsequat᷑ asꝑsionem.
Que si forte ad głam pͥmi psalmi ñdũ ꝑacta fuĩt. pb̃r
stans ineodẽ loco. usq pꝰ gła pat̾ asꝑsionẽ int̾mittat.
Qua ꝑacta: redeat in locũ suum ⁊ sedeat c̃ministris.
Deiñ secretariꝰ portet aqͣm hospitib ⁊ familie. ⁊ ponat
inde inuas unde semꝑ aqͣm acciꝑe solent. deiñ inuas
conu̾soꝵ. Dicta aut̃ t̾cia tã dñiciᷤ diebꝰ ꝙͣ sollẽnitatibꝰ qͥl¬

Expanded text:
per superiorem introitum chori, et per medium chorum revertantur. De conper superiorem introitum chori, et per medium chorum revertantur. De conversis vero unaquaeque ecclesia faciat secundum positionem ipsius oratorii. Finita Antiphona sacerdos intermittens aspersionis officium, versus ad altare dicat Collectam, Exaudi nos, in loco quo stat. Et incoepta Tertia post Gloria Patri, coeptam subsequatur aspersionem. Quae si forte ad Gloria primi psalmi nondum peracta fuerit, presbyter stans in eodem loco usque post Gloria Patri aspersionem intermittat: qua peracta, redeat in locum suum et sedeat cum ministris. Deinde secretarius portet aquam hospitibus et familiae, et ponat inde in vas unde semper aquam accipere solent, deinde in vas conversorum. Dicta autem Tertia tam Dominicis diebus, quam solemnitatibus q
Abbreviated transcription (Latin):
ens adextͣ parte. circũ eat illud asꝑgendo quo risq
ꝑueniat inant̾iorẽ. uͥ inelinans asꝑgat pb̃rium
hinc ⁊ inde. Int̾im uͦ minist᷑ recipiat aquã inqͦlib
uase de ureeolo inquo ẽ aqua bñdicta. ⁊ hñs sparso¬
refectoriũ. coqͥnã. cellariũ. Rediens aut̃ de offici¬
nis. siquid sr̃ ẽ ei de ipsa aqͤ infundat in receptacłimn.
qd ẽ ad̾int᷑itũ eccłie adħ de putatũ. Uas aut̃ qd̃ tenet
⁊ asꝑsoriũ. reponat inuestiario. Sac̾dos uͦ stans sr̃ gͣdum
pb̃rii. asꝑgat pͥus abb̃em. pꝰea se ip̃m. dem̃ ministros. cet̾os
ascendentes asuꝑiori parte chori. int̾ formas ⁊ sedilia
sic̃ ea hora stant inchoro. Qui reu̾tentes de orsũ ꝑmedium
choꝵ. ascendant unꝰqͥsq in locũ suũ. ⁊ nouitii qui añ formas
consistunt. asꝑsi aqua reu̾tant᷑ ibidem. Qui uͦ extͣ choꝵ
uł in retͦ choꝵ fui̾nt tam monachi qͣm nouicii. ueniant

Expanded text:
ens a dextra parte circumeat illud aspergendo quousque ens a dextra parte circumeat illud aspergendo quousque perveniat in anteriorem: ubi inclinans aspergat presbyterium hinc et inde Interim vero minister recipiat aquam in quolibet vase de urceolo in quo est aqua benedicta, et habens sparsorefectorium, coquinam, cellarium. Rediens autem de officinis si quid superest ei de ipsa aqua, infundat in receptaculum quod est ad introitum Ecclesiae ad hoc deputatum. Vas autem quod tenet et aspersorium reponat in vestiaripresbyterii aspergat prius abbatem, postea seipsum, deinde ministros et caeteros accedentes a superiori parte chori inter formas et sedilia, sicut ea hora stant in choro. Qui revertentes deorsum per medium chorum ascendat unusquisque ad locum suum: et novitii qui ante formas consistunt aspersi aqua revertentur ibidem. Qui vero extra chorum vel in retro chorum fuerint, tam monachi quam novitii, veniant
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ inpurificatiõe bãte marie:ad oblationẽ candelar̃.¬
nĩco die pulsato figno añ t̃ciam. seruitor eccłie p̃pa¬
rata formula sr̃ gradũ pb̃rii. ponat sal ⁊ aꝗͣ desuꝑ
consparsorio. ⁊ inditis ministͥs. ⁊ sac̾ dote. p̃ꝑatoq altri.
sic̃ supͣ deximꝰ. itm pulset᷑ signũ ad ꝯuocandũ ꝯuentũ.
Qui uenientes ordinent᷑ sic̃ ad inissã. Qd̾ semꝑ faciant
adt̾eciam cum mex sub secut᷑a ẽ missa. Et dimisso signo
adsonitũ p̾oris: fiat orõ. Qua ꝯpleta: accedat sac̃dos
añ gͣdum pbrii: tenens collectaneũ. Qui cũ ibi aduen̾it.
inclinet adaltare. De iñ bñdicat sal. ⁊ aqͣm simiłr. sicut
incollectaneo habet᷑. tenens manũ desr̃. dũ exorcisiũ
dir̃it. Et misso in modũ crucis sale exorcisioꝙ ꝑdicto
in aqͣ. reddat librũ subdiacono. qui ⁊auferat salinũ.
inaqua. ascendat ad altare: mclinans ad gͣdum ipsius
altaris. Deinde asꝑgat aqͣm aute ip̃m altare. ⁊ incipi¬

Expanded text:
 in Purificatione beatae Mariae ad oblationem candelarnico die pulsato signo ad Tertiam, servitor ecclesiae praeparata formula super gradum presbyterii, ponat sal et aquam desuper cum sparsorio, et indutis ministris et sacerdote, praeparatoque altari sicut supra diximus, iterum pulsetur signum ad convocandum conventum. Qui venientes ordinentur sicut ad missam. Quod semper faciant ad Tertiam cum mox secutura est missa. Et dimisso signo ad sonitum prioris fiat oratio. Qua completa, accedat sacerdos ante gradum presbyterii tenens collectaneum. Qui cum ibi advenerit inclinet ad altare. Deinde benedicat sal et aquam similiter: sicut in collectaneo habetur; tenens manum desuper dum exorcismum dixerit. Et misso in modum crucis sale in aqua exorcismoque perdicto, reddat librum subdiacono, qui et auferat salinum, in aqua ascendat ad altare inclinans ad gradum ipsius altaris. Deinde aspergat aquam ante ipsum altare, et incipi
Abbreviated transcription (Latin):
care licet. Lecturus epłani ferat epłare in eccłiam añꝗͣ.
induat᷑: ⁊ pꝰ missã inde referat. Sacdos uͦ adlegendum
eugłm petat bñdictionẽ ab abbe. ñ tñ descendens de
gͣdũ altaris. Plecto eugłio ibidẽ dicat e̾do inunũ dm̃:
si dicend̾ fuit. Et mex secedat ad dextrũ cornu altaris:

Expanded text:
care licet. Lecturus Epistolam ferat Epistolare in ecclesiam antequam care licet. Lecturus Epistolam ferat Epistolare in ecclesiam antequam induatur, et post missam inde referat. Sacerdos vero ad legendum Evangelium petat benedictionem ab abbate, non tamen descendens de gradu altaris. Perlecto Evangelio ibidem, dicat Credo in unum Deum, si dicendum fuerit. Et mox secedat ad dextrum cornu altaris
Abbreviated transcription (Latin):
fuẽt: sacdos indutꝰ stola ⁊ manipło cum ministͦ eat
quantũ adse ⁊ ad subdiaconẽ ꝑtinet. ꝑlecta tñ epła ñ¬
eg̾diat᷑ dechoro: s ip̃ met infirudat sͥ aquã de ampulla
inpeliũ ⁊ t̾gat admapulã. aͥqͣm t̾git sacdos añ secretas.
Qui pꝰ quã ꝯmunicatꝰ sanguine de calice sũpto. ad sinistrũ
cornu secesserit: ille qui sac̃dotem adiuuit adinduendũ.
accedat cũ fistula añ p̃ꝑata: adiuuans eũ inomĩb. ficut
subdiac̃ fac̾e solet. Siaut̃ sub diacꝰ fuit. eundo ad altare
p̃cedens sac̃dotẽ diu̾tat ad dext̾am supplicans sac̾doti. Ad ꝯ¬
fessionẽ stet ad dext̃am. Missale indext᷑ cornu altaris. ter¬
tũ insinistro ponat: Qd̾ pꝰ eugłm auferat. Post epłam manꝰ
lauet: uͥ ⁊diaconꝰ: panem ⁊ uinũ in inistret᷑. Patenã ⁊ calicẽ
offerat. Casulã trabat. pacẽ ⁊ ꝯmunionẽ semꝑ accipiat.
excepta missa defunctoꝵ: inqͣ nec pacẽ sum̾e nec cõmuni¬

Expanded text:
t, sacerdos indutus stola, et manipulo cum ministro eat quantum ad se et ad subdiaconum pertinet. Perlecta tamenediatur de choro, sed ipsemet infundat sibi aquam de ampulla in pelvim, et tergat ad mapulam ad quam tergit sacerdos ante Secretas. Quis priusquam communicatus sanguine de calice sumpto ad sinistrum cornu secesserit: ille qui sacerdotem adjuvit ad induendum, accedat cum fistula ante praeparata, adjuvans eum in omnibus sicut subdiaconus facere solet. Si autem subdiaconus fuerit, eundo ad altare praecedens sacerdotem divertat ad dexteram supplicans sacerdoti. Ad confessionem stet ad dexteram. Missale in dextro cornu altaris, Textum in sinistro ponat, quod post Evangelium auferat. Post Epistolam manus lavet, ubi et diaconus. Panem et vinum ministret, et patenam et calicem offerat. Casulam trahat, pacem et communionem semper accipiat, excepta missa defunctorum, in qua nec pacem sumere, nec communi
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde inelmans recedat casula dsmissa: qͣm añ missam
tulit inbrachiis subleuatã ad altare. Sidracꝰ ⁊ subdiacꝰ
ad altare uener̃ adint᷑itũ misse. Sac̃dosaut exutꝰ sacdo¬
talib indum̃tis. ueniat ad gͣdũ. ⁊ petat ueniã sic̃ infe¬

Expanded text:
Deinde inclinans recedat casula demissa, quam ante missam Deinde inclinans recedat casula demissa, quam ante missam tulit in brachiis sublevatam ad altare. Si diaconus et subdad altare venerunt ad introitum missae. Sacerdos autem exutus sacerdotalibus indumentis veniat ad gradum ubi legi
Abbreviated transcription (Latin):
altari. hñs faciem in patena usq ad fiuem colłe. Int̾im
diacꝰ : ẽplicet corꝑile sr̃ altare. ⁊ utens ad pꝰ ꝯmunionẽ
referit missale ad dextrũ cornu altaris. sũ aut̃ saẽdos
bñdicamꝰ dño. ł ite missa ẽ. iucliuet. Deinde iens
ad altare tͣnsferat uide calicẽ ⁊ patenã sr̃ inmist̾iũ.
sumens ibi lingua sua siquid de corꝑe dñi remanserit
sr̃ patenã: Et pꝰea accipiens fistulã abluat eam uino.
⁊ pꝰea patenã. Qd bibens infundat aliud uinũ cͥcũlimẽs
ipsũ calicẽ intꝰ: qd it̾m ꝑcipiat. Tercio infundat uinum
eo mͦ cͥcumliniens: Qd ꝑcipiat subdiacꝰ. Etadhuc etiam
alia uice infundat si neceẽ fuĩt. Quib lotis ⁊ de t̾sis
adlinteũ quo sacdos paulo añ digitos suos det̾sit: rec̃
se añ mediũ altaris: faciens orõem solꝰ sine diacõ. Qua
facta erigat se. ⁊ oscłans altare: signet se. Qd si dñicus
dies fuĩt: det bñdictionẽ lectori m̃se que in libro ꝯtinet᷑.

Expanded text:
tena usque ad finem Collectae. Interim diaconus complicet corporale super altare, et vertens ad post communionem, referat Missale ad dextrum cornu altaris. Cum autem sacerdoBenedicamus Domino, vel Ite missa est, inclinet. Deinde iens ad altare transferat inde calicem et patenam super ministerium, sumens ibi lingua sua si quid de corpore Domini remanserit super patenam. Et postea accipiens fistulam abluat eam vino, et postea patenam; quod bibens infundat aliud vinum circumliniens ipsum calicem intus, quod iterum percipiat. Tertio infundat vinum eo modo circumliniens, quod percipiat subdiaconus. Et adhuc etiam alia vice infundat si necesse fuerit. Quibus lotis et detersis ad linteum, quo sacerdos paulo ante digitos suos detersit, recose ante medium altaris, faciens orationem solus sine diacono. Qua facta erigat se, et osculans altare signet se. Quod si Dominicus dies fuerit, det benedictionem lectori mensae, quae in libro continetur.
Abbreviated transcription (Latin):
usq pꝰ dictũ. oremꝰ. Tunc de ponat᷑. ⁊ itĩn cooꝑiat᷑ ab utraq
hinc ⁊ inde: ⁊ sic diacꝰ inclinans añ aram. recedat u̾ stalut.
addiaconẽ offerat ei patenã discooꝑtã. osclãns ei ma¬
patena offerat eam
sac̃doti. pꝰs liłu nos amalo. oscłans ei manum. Qua oblata. ue¬
niat in locũ uͥ stetit aũ p̃ fac : reddens offertoriũ subdiacono.
Subdiacꝰ uͦ: rec̾dat illud plicatũ. Quo rec̃dito: reu̾tat᷑ pꝰdi
aconẽ. Sac̾dos aũt̃ accipiens patenã: pouat eam suli corꝑali.¬

Expanded text:
usque post dictum, Oremus: tunc deponatur et iterum cooperiatur ab utroque hinc et inde. Et sic diaconus inclinans ante aram, recedat ubi stabat.ad diaconum offerat ei patenam discoopertam osculans ei mapatena, offerat eam Sed libera nos a malo, osculans ei manum. Qua oblata, veniat in locum, ubi stetit ante Praefationem, reddens Offertorium subdiacono. Subdiaconus vero recondat illud plicatum. Quo recondito, revertatur post diaconum. Sacerdos autem accipiens patenam ponat eam sub cor
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e diacꝰ sinistra manu posita. subbrachio suo ad constrin¬
gendã manicã albe: ne contingat corꝑale. supponat digi¬
tos dexte sue digitis sac̾dotis adtenendũ calicẽ. dũ sad̾os
tͦs. eruces fec̾it suꝑ calicẽ discooꝑtũ dicens: ꝑ ipsũ. ⁊cum
ipõ ⁊ in ip̃o. ⁊.iiiͦi. añ horã ip̃iꝰ calicis. dũ dix̃it ẽ tͥ dõ.

Expanded text:
ipse diaconus sinistra manu posita sub brachio suo ad constrinipse diaconus sinistra manu posita sub brachio suo ad constringendam manicam albae ne contingat corporale, supponat digitos dexterae suae digitis Sacerdotis ad tenendum calicem dum sacerdos tres cruces fecerit super calicem discoopertum dicens, Per ipsum, et cum ipso, et in i
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ pͥ die quã pat̾et᷑. sumat hostiam. zeleuans ante cali¬
cẽ paulo altiꝰ ut̃ illos digitos quos adħ cͦnfuauit:
bũdicat eam. Siuͦ plures fuiñt ñ deponens ipsam. qͣm
tenet simł om̃s bñdicat. ⁊ it̾m ut᷑ͣq manu eam teue¬
at usq qͦ dicit. ħẽ .ni. corpꝰ meũ. ⁊tc̃ renttat eam in
loco suo. Cum aut̃ dix̾it. sumili mͦ pꝰea qͣm cenotunrẽ:
ccipiat calicẽ stringens corꝑale eũ calice int̾ utrãq
nianũ. ⁊ sic eleuet eum paululũ usq ad fignum
faciendum: ⁊ tẽ de ponat. faciens signum crucis desuꝑ. Qd
par. ⁊ tc̃ erigat se. oscłansi labium altaris añ calicẽ: sig¬
nans se pꝰ signatum corpꝰ ⁊ sangͥñe. qñ udelicet dix̾it. oĩ
dat addext̃am sac̾dotis. Et oscłans priꝰ altare cõponat se
honeste addiscooꝑiendũ calicẽ. adext̃a parte dextra manui.
sac̾dote tñ incipiente. asinistra parte. sinistͣ manu. Porro

Expanded text:
Qui pridie quam pateretur, sumat hostiam, et elevans ante caliQui pridie quam pateretur, sumat hostiam, et elevans ante calicem paulo altius inter alios digitos quos ad hoc conservavit benedicat eam. Si vero plures fuerint, non deponens ipsam quam tenet simul omnes benedicat, et iterum utraque manu eam teneat usquequo dicat, Hoc est enim corpus meum: et tunc remittet eam in loco suo. Cum autem dixerit, Simili modo postquam coenatum est, accipiat calicem stringens corporale cum calice inter utramque manum, et sic elevet eum paululum usque ad signum faciendum, et tunc deponat faciens signum crucis desuper. Qparticipatione: et tunc erigat se osculans labium altaris ante calicem signans se, post signatum corpus et sanguinem: quando videlicet dixerit, Omni dat ad dexteram sacerdotis. Et osculans prius altare, componat se honeste ad discooperiendum calicem a dextera parte, dextera manu, sacerdote tamen incipiente a sinistra parte, sinistra manu. Porro
Abbreviated transcription (Latin):
ficet eam simiłr ⁊crucem. De inde reddat thuribu¬
lũ subdiacono. quiponat illud uͥ poni solet. Ipse retͦ
redeat subgͣdu altaris indext̾̃a parte. ut cum sac er¬
dos se uert̾it adchoꝵ dicens. Drate fr̃s. that ei de
orsũ mediũ casule. De ide supplicans ei secedat in
diri. reducat uultũ ad altare. eadem parte qua se
u̾tit ad choꝵ. Postea tͣhat se adlibrũ qui ẽ insinistro
bulũ obtulit sac̾doti. de ferat diacono ⁊ subdẽ aꝗͣ
gat illos digitos ¶Aebet tͣctare corpꝰ dñi. pꝰꝗͣ eos aqͣ¬
abluerit. nͥ dũ fecit cruęs sr̃ hostiã ⁊ calicẽ. ł qñ se
signau̾it. Ut aut̃ finierit sec̾tas: retͣhat se contra
hñs faciem ad sac̾dotem usq ad pat̃ nr̃. Subdiacꝰ eadem
manũ brachio dextͦ. ut leuiꝰ ferat ipsã patenã. Qui sub¬
diacꝰ siguet se adsc̃s sc̃s de ipsa patena: Diaconꝰ simłr
se ꝑ cͣrens canonẽ sic̃ hẽtur in libͦ. Quicũ ꝑuen̾it ad

Expanded text:
ficet eam, similiter et crucem. Deinde reddat thuribuficet eam, similiter et crucem. Deinde reddat thuribulum subdiacono qui ponat illud ubi poni solet. Ipse autem retro redeat sub gradu altaris in dextra parte, ut cum sacerdos se verterit ad chorum dicens: Orate, fratorsum medium casulae. Deinde supplicans ei secedat in diri, reducat vultum ad altare eadem parte qua se vertit ad chorum. Postea trahat se ad librum qui est in sinistro bulum obtulit sacerdoti, deferat diacono et subdiaconogat illos digitos quibus debet tractare corpus Domini, postqabluerit, nisi dum fecerit cruces super hostiam et calicem vel quando se signaverit. Ut autem finierit Secretas, retrahat se contra habens faciem ad sacerdotem usque ad Pater noster. Subdiaconus eadem manum brachio dextro, ut levius ferat ipsam patenam. Qui subdiaconus signet se ad Sanctus de ipsa patena. Diaconus similiter percurrens Canonem sicut habetur in libro. Qui cum pervenerit ad
Abbreviated transcription (Latin):
d acono: unꝰ intnistroeeuiꝰ officiũ ẽ: teneat thuribu¬
lũ aute alb̃em. uł añ sacdotẽ si alb̾ de ẽ. subdiacono
incensã tenente. Posito itaq incenso inthuribulo: qui
thuribulũ tenet. offerat illud sac̾doti. oscłans ei inamũ.
Quod saẽdos accipiens: thurificz calicem isto mͦ. Semol
uoluat illud cͥca calicem. semel thurificet dext̾am par
dum fec̾it: diaconꝰ ponat manũ suam subascella ip̃iꝰ
tenens ei casulam. ut expeditiꝰ possit ag̾e. Quo facto.
reddat thuribulũ diacono. De inde ablutis digitis
aqua s asubdiacono de ampulla data. Impelui adi
p̃parata recepta. ⁊t̾sis ad linteũ adħ deputatũ: incur¬
uus añ altare faciat orõem. Diaconꝰ autẽ thurificet
pͥus dext̾am partem ip̃iꝰ altaris bis deforis. De inde
eleuans manum thurificet bis dext̾am partẽ crucis.¬
unde tͣnsiens ꝑ retͦ altare adsinistrã partem. thuri¬

Expanded text:
diacono, unus ministrorum cujus officium est, teneat thuribudiacono, unus ministrorum cujus officium est, teneat thuribulum ante abbatem vel ante sacerdotem si abbas deest, subdiacono incensum tenente. Posito itaque incenso in thuribulo, qui thuribulum tenet offerat illud sacerdoti osculans ei manum. Quod sacerdos accipiens, thurificet calicem isto modo. Semel volvat illud circa calicem, semel thurificet dexteram pardum fecerit, diaconus ponat manum suam sub asella ipsius tenens ei casulam ut expeditius possit agere. Quo facto, reddat thuribulum diacono. Deinde ablutis digitis aqua, sibi a subdiacono de ampulla data, et in pelvi ad hoc praeparata recepta, et tersis ad linteum ad hoc deputatum, incurvus ante altare faciat orationem. Diaconus autem thurificet prius dexteram partem ipsius altaris bis deforis; deinde elevans manum thurificet bis crucem, et inde transiens per retro altare ad sinistram partem thuri
Abbreviated transcription (Latin):
la reponat. Sac̾ dos uͦ pꝰ finẽ eugłii referens uultũ
ineodẽ loco donec illocantato dicat dñs uob̾ẽ ⁊ oremꝰ.
Deinde sumens librum poneͣns adsinitrũ cornu.
in latũ .iiiͦiͬ. inlongũ. medium latitudinis ponens in
medio attaris. ⁊ statim pꝰ oreniꝰ. oꝑtis manib de offerto¬
rio tenens sinistra manu pedem calicis. dertra autẽ
patenã. offerat sac̾doti siuiul utrũq. mañ eiꝰ semel
oscłans. sac̾dos simul utrũq assumens. de ponat uix¬
ta corporale adertrã partẽ. re linquens ea diacono p̾ꝑan¬
da. ⁊ pꝰea trahat se adsinistrũ cornu altaris. ibidem
consistens donec recipiat thuribulũ ad thurifican
stre dextreq partis. ⁊ panẽ añ calicẽ. reuoluens super
cum corꝑale. Qd̃ si plures hostie fum̃t. imã seꝑatiui
alias insimul mittat. De inde reportet patenam et
offertoriũ sr̃ ministĩũ. Int̾im dum ħ agunt᷑ asac̃dote

Expanded text:
la reponat. Sacerdos vero post finem Evangelii referens vultum la reponat. Sacerdos vero post finem Evangelii referens vultum in eodem loco donec illo cantato dicat Dominus vobiscum, et Oremus. Deinde sumens librum ponat ad sinistrum cornu. in latum et quatuor in longum, medium latitudinis ponens in medio altaris. Et statim post Oremus, opertis manibus de offertorio tenens sinistra manu pedem calicis, dextra autem patenam offerat sacerdoti simul utrumque, manum ejus semel osculans. Sacerdos simul utrumque assumens, deponat juxta corporale ad dexteram partem, relinquens ea diacono praeparanda, et postea trahat se ad sinistrum cornu altaris, ibidem consistens donec recipiat thuribulum ad thurificandistrae dextraeque partis, et panem ante calicem, revolvens super eum corporale. Quod si plures hostiae fuerint, unam separatim, alias insimul mittat: deinde reportet patenam et offertorium super ministerium. Interim dum haec aguntur a sacerdote et
Abbreviated transcription (Latin):
aut eat inchoꝵ cantare cum aliis si necẽe fuĩt. Quod
surgant. ⁊ sac̾dos redeat ad dextrum cornũ altaris
sr̃ ponens missale. Biacꝰ uͦ ponens textum sr̃ aualogiũ
ũtat se ad abbatẽ hnumilit̃ petens bũdictionẽ subsi¬
ientio dicens. Bonine iube bñdic̾e. siue adsac̃dotem
si albas de fuĩt. Adquẽ sac̃ dos conu̾sus dicat hanc be¬
nedictionẽ. Dñs sit incorle ⁊ more tuo. ut digne anĩ
ties engłm. xp̃i. Qua data. reducat uultũ suum ad
cũ tremore. Diacꝰ uͦ aecepta bñdictione: u̾tat se ad
librũm. Qui eum hn̾t seg̃ntia sc̃i euglii signet se
euglio si forte ermuit inip̃o. u̾tat se ad orientem sa¬
tisfaciens eo mͦ quo sub diacꝰ. Deinde inclinet se u̾sus
orientem. Postea ferat librũ aꝑtum sac̾doti adoscłan¬
dum oftendens ei digito mitium eugłii qd legit. quẽ¬
upse oscłet᷑ pꝰsac̾dotem. ⁊ clausũ sr̃ aualogiũ subpal¬

Expanded text:
aut eat in chorum cantare cum aliis si necesse fuerit: quod aut eat in chorum cantare cum aliis si necesse fuerit: quod surgant, et sacerdos redeat ad dextrum cornu altaris superponens Missale. Diaconus vero ponens textum super analogium vertat se ad abbatem, humiliter petens benedictionem sub silentio dicens, Domne jube benedicere, sive ad sacerdotem si abbas defuerit; ad quem sacerdos conversus, dicat hanc benedictionem: Dominus sit in corde et in ore tuo, ut digne annunties Evangelium Christi. Qua data, reducat vultum suum ad cum tremore. Diaconus vero, accepta benedictione, vertat se ad librum. Qui cum dixerit, Sequentia sancti Evangelii, signet se Evangelio, si forte erraverit in ipso, vertat se ad orientem satisfaciens eo modo quo subdiaconus. Deinde inclinet se versus orientem. Postea ferat librum apertum sacerdoti ad osculandum, ostendens ei digito initium Evangelii quod legit: quepost sacerdotem, et clausum super analogium sub pal
Abbreviated transcription (Latin):
tens ministare eat pꝰ sac̾dotẽ: Qd si gła in excelsis. dr̃.
disto illo breuit̾ inclinet ⁊ sic reutat᷑ ministrare.
Post dñs uob̾c̃. tiahat ei reuent̃ de orsum meduras¬
sialsule.⁊tunc diu̾̃tens iulocũ suum. inclinet se⁊
ubd ilconꝰ pꝰeum. Qd si restant aliȩ colle: rdeãt aã
riustiandũ qđ restat. Quo cõpleto. reu̾tant᷑ uͥ prius
nulla colta sr̃fũit: subdiacꝰ descendat lege̾ epłam añ gra¬
dum pb̃rii contra medium altaris. u̾sa facie ad ipsum altare.
inclinans prius quã incipiat legẽ. ⁊ pꝰquã leg̾it. Qui si for¬
te in ipsa epła errau̾it: ꝑlecta epła satisfaciat ibidem. priꝰ
tñ posito libro suꝑ forma̾s. ponens manꝰ ad t̾ram sub gͣdu.
suꝑ albã. sine flexione genuũ. tam festis dieb quam
pͥuatis. Int̾un sac̾dos usq ad eugłm sedẽ. ⁊ in missali
leg̾e pot̃. ⁊ diacꝰ admtum eiꝰ sed̾e. ⁊ intextu lege̾ si
uoluit. Plecta epła: subdiacꝰ sedeat uixta diaconem.

Expanded text:
strare eat post sacerdotem: quod si Gloria in excelsis Deo dicitur, dicto illo breviter inclinet et sic revertatur ministrare. Post Dominus vobiscum, trahat ei reverenter deorsum medium casulae: et tunc divertens in locum suum inclinet se, et subdiaconus post eum. Quod si restant aliae Collectae, redeant ad ministrandum quod restat. Quo completo, revertantur ubi prius nulla Collecta superfuerit, subdiaconus descendat legere Epistolam ante gradum presbyterii contra medium altaris, versa facie ad ipsum altare, inclinans priusquam incipiat legere, et postquam legerit. Qui si forte in ipsa Epistola erraverit, perlecta Epistola satisfaciat ibidem: prius tamen posito libro super formam, ponens manus ad terram sub gradu super albam sine flexione genuum, tam festis diebus quam privatis. Interim sacerdos usque ad Evangelium sedere et in Missali legere potest, et diaconus ad nutum ejus sedere, et in textu legere si voluerit. Perlecta Epistola, subdiaconus sedeat juxta diaconum,
Abbreviated transcription (Latin):
ente. Muistri uocent sac̾dotem patre. ⁊ sacdos eos fr̃s
licet sit ordme iunior. qđ alias ñ fiat. Qua dicta erigãt
se: ⁊ sic accedat sacdos acdlibrum quiẽ suꝑ dextrim cor¬
nu altaris. Quam confossionem si ea hora ꝯplere ñ potue¬
rin. dicant pꝰea cumeis uacuum fuit. Daconꝰ il. si spa¬
cium habu̾t aute quã sac̾dos dicat. dñs uobẽ. ponat cor¬
ꝑale suꝑ altare. ⁊ liuiens calicẽ intus aqua. ministret
piuem suꝑ patenã. ⁊ uinum ⁊ aquã incalicẽ. subdia¬
cono ei subuuuiffũte.Et uotandum qr siue diaconꝰ
siue subdiacꝰ sit qui ministrat: priꝰ uiñ ĩfundat. deniam¬
pullã c̃ aqͣ sac̾don tilat. qñ eũ uid̾it mag̃ expeditũ. Deinde

Expanded text:
ente. Ministri vocent sacerdotem patrem, et sacerdos eos fratres, ente. Ministri vocent sacerdotem patrem, et sacerdos eos fratres, licet sit ordine junior, quod alias non fiat. Qua dicta, erigant se, et sic accedat sacerdos ad librum qui est super dextrum cornu altaris. Quam confessionem si ea hora complere non potuerint, dicant postea cum eis vacuum fuerit. Diaconus vero si spatium habuerit antequam sacerdos dicat Dominus vobiscum, ponat corporale super altare, et liniens calicem intus aqua, ministret panem super patenam et vinum in calice, subdiacono ei subministrante. Et notandum quia sive diaconus, sive subdiaconus sit qui ministrat, prius vinum infundat, deinde ampullam cum aqua sacerdoti tradat quando eum viderit magis expeditum, et
Abbreviated transcription (Latin):
a ininist᷑. exeant de uestiario. ⁊ ordiuent᷑ añ altare.
qd ẽ inpͥma statione. hñtes uultus ading̾ssum cho¬
ri. ita ut subdiacꝰ pͥor sit. ⁊ diacꝰ postior. ⁊ sacdos nouis¬
u̾int: inclinent añ ipsitm altare. Deinde ing̾dientes
melinent rurꝰ adgradum pb̃rii. ⁊ sic ascendentes.
diutat diacꝰ ad dext̾am. sub diacꝰ ad sinistram. Sac̃̾dos
nͦ int̾ illos tͣnseat ad altare. ⁊ dum tͣusit inclinent ei.
Tunc sac̃dos incuruus ant medium altaris faciat
orationẽ. ⁊diacꝰ simiłr retͦ ipsum. ⁊ subdiacꝰ pꝰ diaconẽ.
Qua completa: erigant se. De inde sacdos oscłato al¬
tari. signet se. Diaconꝰ uͦ signaus se inclinet. ⁊ ꝑgat
oscłari sinistrum cormi alt̾aris. Quo oscłato: incli¬
net. ⁊ eat iudext̾am partem stans sub gͣdu altaris
paululũ remotus apariete. ⁊ sudiacꝰ ret᷑ ipsum. Sa¬
c̃ dos autem descendens subgͣdu altaris. inclinet contra
medium altaris addicendam confessionem sac̃ dote incipi

Expanded text:
a ministro exeant de vestiario et ordinentur ante altare quod est in prima statione, habentes vultum ad ingressum chori; ita ut subdiaconus prior sit, et diaconus posterior et sacerdos novisverint, inclinent ante ipsum altare. Deinde ingredientes inclinent rursus ad gradum presbyterii, et sic ascendentes, divertat diaconus ad dexteram, et subdiaconus ad sinistram. Sacerdos vero inter illos transeat ad altare, et dum transit inclinent ei. Tunc sacerdos incurvus ante medium altaris faciat orationem, et diaconus similiter retro ipsum, et subdiaconus post diaconum. Qua completa, erigant se. Deinde sacerdos, osculato altari, signet se. Diaconus vero signans se inclinet, et pergat osculari sinistrum cornu altaris. Quo osculato, inclinet et eat in dexteram partem, stans sub gradu altaris paululum remotus a pariete: et subdiaconus retro ipsum. Sacerdos autem descendens sub gradu altaris inclinet circa medium altaris ad dicendam confessionem,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ in quadragesima Dieb tñ quib due misse canunt᷑.
missã dimittẽ. Omib uͦ dieb inquib ieuinamꝰ. nec la¬
boramꝰ. pot̾ cantare missã usq ad nonã: ⁊ in qdragesima
usq aduespis qui uolũt ⁊ cui uacuũ fuĩt. Qui quoti
ens dubitaũit ne abhora p̃ occupet᷑ sis cintau̾it. int̾ro¬
det sac̾stĩ ꝑsignũ. Siamuerit. entet. Sicont᷑ dix̾it.
diuittaat. Qui aũt cantare uoluc̾t. duos testes hãt. uinũ
ñ p̃sumat calicẽ de ferre sr̃ altare: neq panẽ ⁊ uiũ ministrare.
ueq sac̾doti offerre: cet̾a uͦ pot̾ adimplere. Qd si sacdos uł diacꝰ
uł subdiac̃ fuĩt. pot̾ panẽ ⁊uinũ incalice ministͣre: atq sac̃¬
fr̃ si laicꝰ ẽ nicħ hoꝵ p̃sumẽ debet. kic aquã afferre. ⁊ sac̃do¬
ti infund̾e añ qͣm induat᷑ sac̾dotalib uestib: candelã uł si¬
padẽ accend̾e. Pb̾riũ pot̾ ascend̾e. tam ipse quã cet̾i laici.

Expanded text:
inetur. Diebus tamen quibus duae missae canuntur, missam dimittere. Omnibus vero diebus in quibus jejunamus nec laboramus, potest cantare missam usque ad Nonam, et in Quadragesima usque ad Vesperas, qui voluerit et cui vacuum fuerit.nterroget sacristam per signum; si annuerit, cantet; si contradixerit, dimittat. Qui autem cantare voluerit duos testes habeat, unum uerit, non praesumat calicem deferre super altare, neque panem et vinum ministrare, neque sacerdoti offerre: caetera vero potest adimplere. Quod si sacerdos vel diaconus vel subdiaconus fuerit, potest panem et vinum in calice ministrare, atque sacefrater, si laicus est, nihil horum praesumere debet, nisi aquam afferre et sacerdoti infundere antequam induatur sacerdotalibus vestibus, candelam vel lampadem accendere. Presbyterium potest ascendere tam
Abbreviated transcription (Latin):
die quo pꝰ annum capłm sollemnem facimꝰ memoriam
laudib. ⁊ psalmi stando cantant᷑. ⁊ aliquanto morosius
tam aduesꝑas quam adingłias ⁊ adlaudes. Dicto autem
u̾su ante lectiones ab ebdomadario. resideant suꝑ mĩas.
sideant suꝑ sedes. usq adt̾ciam repeticionem Libane
añe de morte. Quod responsorium debet cantor incipe¬
bent int̾eẽ om̃s monachi qui conuentum tenent. nͥ g̾us
causa eos ꝓhibuit. Adofficium omĩum defunctoꝵ ⁊ ad

Expanded text:
die quo post annuum capitulum solemnem facimus memoriamet Laudibus, et Psalmi stando cantantur et aliquanto morosius, tam ad Vesperas quam ad Vigilias et ad Laudes. Dicto autem versu ante Lectiones ab hebdomadario, resideant super misersideant super sedes usque ad tertiam repetitionem Libera me, Domine, de morte: quod Responsorium debet cantor bent interesse omnes monachi qui conventum tenent, nisi gravis causa eos prohibuerit. Ad officium omnium defunctorum et ad
Abbreviated transcription (Latin):
⁊dinduendum p̃t̾ite septimane ebdarii. Quib indictis
duaconꝰ ⁊ subdiaconꝰ. cum manipuł. eant iꝑare altare pe¬
tentes ueniam adgradinn altaris. ⁊ ponentes tertum
suꝑ analogium. ⁊ missale suꝑ altare indextro cornu. Insi¬
ratro uͦ ponant t̾sorum sub palla. cui benedicta suꝑ¬
ponit᷑ Quituor enim palle absq sudario suꝑ altare
uori debent. Postea p̃parent ministĩum qđẽ iusxta altare
sosuo iinistiat᷑. ponentes calicem desuꝑ. eum corporali
rostectouo. ⁊ sedes inquib sedet lic dos. ⁊ ipsi unnistri.
nistroꝵ qui adiuuer̃ eos adinduendum pulset signum.
naccendat duas candelas que solent ardere iurta alti¬
re hinc ⁊ inde. ⁊ absconsam cum lumine suꝑ altare si
neceẽ fũit. p̃paret. Alt̾ uͦ deẜuiat sac̾cloti in induenda
casula. Postea infundant ei aquã inm̃anib. Diaconus
uͦ sumat stolam ⁊ asꝑgat manꝰ aqua data sͥ aministͦ. ⁊ sub¬
diac̃ simiłr. Quas t̾gant sac̾dos ⁊diaconꝰ ad t̾soriutm sibi

Expanded text:
ad induendum praeteritae septimanae hebdomadarii. Quibus indutis, diaconus et subdiaconus cum manipulis eant praeparare altare: petentes veniam ad gradum altaris, et ponentes Textum super analogium, et Missale super altare in dextro cornu. In sinistro vero ponant tersorium sub palla, si benedicta superponitur. Quatuor enim pallae absque sudario super altare poni debent. Postea praeparent ministerium quod est juxta altare in quo ministratur, ponentes calicem desuper cum corporali et offertorio, et sedes in quibus sedent sacerdos et ipsi ministri, nistrorum qui adjuverunt eos ad induendum pulset sinum, et accendat duas candelas quae solent ardere juxta altare hinc et inde, et absconsam cum lumine super altare si necesse fuerit praeparet. Alter vero deserviat sacerdoti in induenda casula. Postea infundat ei aquam in manibus. Diaconus vero sumat stolam et aspergat manus aqua data sibi a ministro, et subdiaconus similiter. Quas tergant sacerdos et diaconus ad tersorium
Abbreviated transcription (Latin):
sineccẽ fui̾t. Qd̾ si aliqua festiuitas .uii. lectioniti
occupaũit scdam fi.: in ea q̃ uacua successerit festiuita¬
ti idẽ pͥmi psalmi dicant᷑. Si aut pꝰquã dicti fiu̾nt
Dẽ psalmi pͥmi alia festiuitas.xii. lectionum int̾ue¬
iit iuñ inutet᷑ otdo s ea fix q̃ expedita sequet᷑ dicantur:
ts medi psalmi. ⁊ alia die tͦs utimi. Insequenti ũ repe¬

Expanded text:
estivitas duodecim Lectionum occupaverit secundam feriam in ea quae vacua successerit festivitati, iidem primi psalmi dicantur: si autem postquam dicti fuerint iidem psalmi primi, alia festivitas duodecim Lectionum intervenerit, non mutetur ordo, sed ea feria quae expedita sequetur, dicantur tres medii psalmi, et alia die tres ultimi: in sequenti vero repe
Abbreviated transcription (Latin):
lemiuntate similit̃ obẜuet᷑. ut missa de eisdem apłis
cantet᷑. nͥ forte aliqua de p̃dictis causis illud ꝓhibe
Rlario scͥpti sunt cantent᷑. Notandum sane in his
ocła uis quia in cõmemoratione sc̃i pauli dicto bene¬
dicamus dño ad laudes fit inpͥmis comine¬
moratio de scõ iohe luptista. de inde des̃ petro. rad
inissam ineadem die si miłr. Cominemor de s̃ stepha

Expanded text:
lemnitate similiter observetur: ut missa de eisdem apostolis cantetur, nisi forte aliqua de praedictis causis illud prohibeaKalendario scripti sunt cantantur. Notandum sane in his Octavis, quia in commemoratione sancti Pauli dicto Benedicamus Domino, ad Laudes fit in primis commemoratio de sancto Joanne Baptista, de sancto Petro et ad missam in eadem die. Similiter co
Abbreviated transcription (Latin):
deant sicut suꝑiꝰ dictum ẽ. Circa uͦ finem uigłie.
scilicet pꝰ pat̾ nr̃ dicat᷑ psalmꝰ lauda anima mea
dñm. Quem incipiat ebdomadarius sac̾ dos. laudes
laudes ⁊pͥmam. Qd̾ totum officium de functoꝵ ee
ordine dĩcat᷑ inestate: quo ordinaurius uilryeme

Expanded text:
deant sicut superius dictum est. Circa vero finem vigiliae, deant sicut superius dictum est. Circa vero finem vigiliae, scilicet post Pater noster, dicatur psalmus Lauda, anima meat hebdomadarius sacerdos. Laudes Laudes et Primam. Quod totum officium defunctorum eo ordine dicatur in aestate, quo ordinavimus in hieme.
Abbreviated transcription (Latin):
pus fũit ꝓst̾nendi. Sin autem: reclinent so suꝑ ĩas¬
⁊ dicant pat̾ nr̃ sub silentio. Deinde incipiat ebdoma¬
darius sac̾dos psalmum de ꝓfundis. Qui semꝑ dicat᷑
ad laudes ꝓdefunctis. tam in estate quam inhyeme.
Quem ꝑ cantet utq chorus alt̾natim. Quo expleto ⁊
ordine consueto. Quib expletis ⁊ dñs uob̾cum et reqͥ¬
escant inpace. respondeant om̃s amen autequam
surgant. & tunc surgentes ⁊ inclinantes adaltare dis¬
cedant. Post uesꝑas uͦ diei dicant᷑ uesꝑe ꝓdefunetis
⁊ psalmus lauda aĩa mea añm. ante colłas asacdote¬
uitatem omnium scõꝵ: celebret᷑ officium defunctoꝵ
pꝰ uesꝑas diei. ita scilicet. ut pͥus dicant᷑ uesꝑe ꝓip̃¬
sis defunctis. ⁊ de inde subsequat᷑ uigilia. Et dicto
t̃tio responsorio dicat ebdomadariꝰ: audiui uocem
decelo dicentem. habens faciem ad alt̾um ad alt̾unt¬
choꝵ. nec inclinet ante uł pꝰ. Et responso a conuentu
beati mortui qui indño moriunt᷑. ꝓsternant᷑ aut resi¬

Expanded text:
pus fuerit prosternendi; sin autem, reclinent se su dicant Pater noster sub silentio. Deinde incipiat hebdomadarius sacerdos psalmum De profundis, qui semper dicatur ad Laudes pro defunctis tam in aestate quam in hieme, quem percurret uterque chorus alternatim. Quo expleto etordine consueto. Quibus expletis, et Dominus vobiscum et Requiescant in pace, respondeant omnes, Amen, antequam surgant: et tunc surgentes et inclinantes ad altare, discedant. Post Vesperas vero diei dicantur Vesperae pro defunctis et psalmus Lauda, anima mea, Dominum, ante Collectasvitatem Omnium Sanctorum celebretur officium defunctorum post Vesperas diei: ita scilicet ut prius dicantur Vesperae pro ipsis defunctis, et deinde subsequatur Vigilia. Et dicto tertio Responsorio, dicat hebdomadarius Audivi vocem de coelo dicentem, habens faciem ad alterum chorum: nec inclinet ante vel post. Et responso a conventu, Beati mortui qui in Domino moriuntur, prosternantur aut resi
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ forte ⁊ hoc ipsitm aliqua de p̃dictis causis impe¬
diat. Siuͦ prima die pꝰ sollemnitatem de ipsa nati¬
uitite missa inconuentu dicta fuĩt. qͣrta die ab
ĩpianatiuitate missa inconuentu ꝓdefun.¬
ctis dicatur nͥ forte ineadem septimana añ iꝑsam na¬
tiuitatem dicła fuĩt. uł forte inipsa .iiii. die. dies
diũcus fuĩt. Quod si ineadem septimana ante ipsatn
natiuitatem dicta fuĩt. missa iteꝵ de sc̃o iohe i ipsa
iii. die dicat᷑ nͥ forte inipsa fi . iͭ. euen̾it. Qd si fr¬

Expanded text:
 forte et hoc ipsum aliqua de praedictis causis impediat. Si vero prima die post solemnitatem de ipsa Nativitate missa in conventu dicta fuerit, quarta die ab ipsa Nativitate, missa in conventu pro defunctis dicatur nisi forte in eadem septimana ante ipsam Nativitatem dicta fuerit, vel forte ipsa quarta die, dies fuerit Dominicus. Quod si in eadem septimana ante ipsam Nativitatem dicta fuerit, missa iterum de sancto Joanne in ipsa quarta die dicatur: nisi forte in ipsa feria secunda evenerit. Quod si f
Abbreviated transcription (Latin):
fuũt ꝯmunicatis. reponat inuascło. Qui recepto calice
resꝑgat digitos suos in p̃o calice. Quẽ pouens sr̃ altare.
eat ad piscinã abtͣͣre ipõs digitos aqua. Quib t̾sis
m̾e uinũ qd dimisit incalice. Quo sũpto: itm asꝑ¬
git calicẽ uino. Quo austo: ponat illũ suꝑ altare

Expanded text:
erfuerint communicatis, reponat in vasculo. Qui, recepto calice, erfuerint communicatis, reponat in vasculo. Qui, recepto calice, respergat digitos suos in ipso calice: quem ponens super altare eat ad piscinam abluere in ipso digitos aqua. Quibus tersis ere vinum quod dimisit in calice. Quo sumpto, iterum aspergat calicem vino. Quo hausto, ponat illum non re
Abbreviated transcription (Latin):
teneat expausã uixta labium calicis deforis. sinistra
uͥ teneat pedẽ ipsiꝰ calicis. Diaconꝰ aut̃ teneat utͣq
manu incalice. fistulã asubdiac̾ ana p̃ꝑatã. Qui subdiac̾.
ꝑcipiat sangͥnẽ cum fistula priꝰꝗͣ. se cõponat ad tenen¬
dum calicẽ eomͦ quo diximꝰ. Dũ aũt fr̃s ꝑcipiunt sangͥ¬
ne i infundat᷑ uinũ in calice adiacono cũ opꝰ fuĩt de am¬
pulla. asubdiacono añ p̃ꝑata uxta altare. Si quid autem
residuũ fuĩt de ipso sanguine. bibat illud cũ calice pꝰꝗͣ
fistulam reddid̾it sub diacõ. Quã fistulã añquã reddat
in qͣntũ potuĩt abutͦq parte sugendo asangͥne dni e¬
uacuet. ⁊ calicẽ reddat sac̾doti ñ oscłans ei in anum.
Subdiacꝰ uͦ tenens fistulã ccͣ faciem suam in tͣnsu̾so. eat
ad sac̾dotẽ ꝑ ret̾ altare ministͣre eiuinũ incalice. Sac̃¬
dos aũ ante qͣm recipiat calicẽ si que hostie iutegre sr̃¬

Expanded text:
teneat expansam juxta labium calicis deforis: sinistra teneat expansam juxta labium calicis deforis: sinistra vero teneat pedem ipsius calicis; diaconus autem teneat utraque manu in calice fistulam a subdiacono antea praeparatam. Qui subdiaconus percipiat sanguinem cum fistula priusquam se componat ad tenendum calicem eo modo quo diximus. Dum autem fratres percipiunt sanguinem, infundatur vinum in calice a diacono cum opus fuerit de ampulla a subdiacono ante praeparata juxta altare. Si quid autem residuum fuerit de ipso sanguine, bibat illud cum calice postquam fistulam reddiderit subdiacono. Quam fistulam antequam reddat inquantum potuerit ab utraque parte sugendo a sanguine Domini evacuet, et calicem reddat sacerdoti: non osculans ei manum. Subdiaconus vero tenens fistulam contra faciem suam in transverso, eat ad sacerdotem per retro altare ministrare ei vinum in calice. Sacerdos autem antequam recipiat calicem, si quae hostiae integrae sup
Abbreviated transcription (Latin):
cedens ad ꝯmunionẽ. ñ oscłans manũ sacdotis subleuet
albã ab ant̾iori parte flectens genua uixta altare.
⁊ resupinato capite sub manu sac̾dotis conuenienter
aꝑto ore ꝑcipiat corpꝰ dñi. Quo ꝑcepto surgat. ⁊ suppli
si tẽ necessaria ẽ. eat adsinistrã partẽ ꝑretͦ altare.
Q si tunc necessaria ñ fuĩt sequat᷑ diaconẽ. Qui diacꝰ
ueniens añ calicem inclinet. ⁊ adnictũ sac̾dotis accipiat
illũ. sumatq sangͥnẽ eadem parte calicis qͣ ⁊ sac̾dos. nec
parte calicis qua ip̃e recepit. ita ut ip̃e dextͣ manu
calicẽ tenens. sinistrã m̃to illoꝵ supponat. qͥ uͦ ꝑcept᷑i
sunt diaconi ł subdiacomi sinistra manu pedẽ calicis
tenentes. ad ossuum sic̃ sͥ uid̾int expedire coaptent.
Qd̾ sipłes. fuint: diacꝰ ꝑcepto sangͥne ibidẽ ponat cali¬
cẽ sfr̃ finistrũ coruii altaris tenens illũ. subdiacono sibi

Expanded text:
cedens ad communionem, non osculans manum sacerdotis, sublevet cedens ad communionem, non osculans manum sacerdotis, sublevet albam ab anteriori parte, flectens genua juxta altare, et resupinato capite sub manu sacerdotis convenienter aperto ore percipiat corpus Domini. Quo percepto surgat et supplicsi tunc necessaria est, eat ad sinistram per retro altare. Quod si tunc necessaria non fuerit, sequatur diaconum. Qui diaconus veniens ante calicem inclinet et ad nutum sacerdotis accipiat illum, sumatque sanguinem eadem parte calicis qua et sacerdos: nec parte calicis qua ipse recepit, ita ut ipse dextera manu calicem tenens, sinistram mento illorum supponat. Qui vero percepturi sunt diaconi vel subdiaconi sinistra manu pedem calicis tenentes, ad os suum sicut sibi viderint expedire coaptent. Quod si plures fuerint, diaconus percepto sanguine, Ibidem ponat calicem super sinistrum cornu altaris, tenens illum, subdiacono sibi
Abbreviated transcription (Latin):
dem dum nr̃m. ponat corpꝰ dñi sr̃ patenã amouens eam
ħ sacro scã cõmixtio totam oroẽm subsilentio: diũtat os
diacono. eam partẽ hostie de qͣ ministri cõmunicandi sunt.
qua dicta. statim sumens corpꝰ dñi cum calice utraq manu
applicet ad se: ⁊ sic ꝑcipiat corpꝰ dñi sr̃ calicẽ. deinde sang̾¬
nẽ. Itaq deposito calice sr̃ corꝑale ñ cooꝑto: u̾tat se addex¬
trum cornu altaris :posita ibi patena cum hostiis. sumat
hostiam de uascło p̃ꝑato sͥ raꝑto adiacono: quã ponat suꝑ
patenã. ⁊ unã uł plires uͥ necẽe fuĩt exillis q̃ ibi ft̃ recd̃¬
ddt in illo uascło. Hocꝰ tm fiat dñcis dieb: incena dñi.¬
uascłm autem illud suꝑ altare dimittat᷑: usq¬
pͦmissam. Quo facto: sac̾dos ꝯmunie diacꝰ ⁊ subdia ẽ.
de t̾cia parte hostie. de ude aliis hosfiis cet̃os qui com¬
municat᷑i sunt. ꝓuideat autem quantum potuerit.
ne aliqua pars dnĩci corꝑis remanẽat. Diaconꝰ uͦ ac¬

Expanded text:
Dominum nostrum, ponat corpus Domini super patenam, amovens eam Haec sacrosancta commistio, totam orationem sub silentio: divertat os diacono, eam partem hostiae de qua ministri communicandi sunt, qua dicta statim sumens corpus Domini cum calice utraque manu applicet ad se, et sic percipiat corpus Domini super calicem, deinde sanguinem. Itaque, deposito calice super corporale non cooperto, vertat se ad dextrum cornu altaris, et, posita ibi patena cum hostiis, sumat hostiam de vasculo praeparato a diacono, quam ponat super patenam: et unam vel plures, ubi necesse fuerit, ex illis quae ibi sunt recondat in illo vascVasculum autem illud super altare dimittatur usqmissam. Quo facto, sacerdos communicet diaconum et subdiaconum de tertia parte. Deinde de aliis hostiis caeteros qui communicaturi sunt. Provideat autem quantum poterit, ne aliqua pars Dominici corporis remaneat. Diaconus vero ac
Abbreviated transcription (Latin):
ẽaditus mentis. nequando eam
insiorantes hostes penetrent fo¬
ramine neglecte cogitationes. Past.¬
peccata cordis abluit. quo hec exire
ad oꝑa non ꝓmitut. ⁊ cogitata ne¬
quitia qͣmtocius soluitur. quia

Expanded text:
aditus mentis, ne quando eam insidiantes hostes penetrent foramine neglectae cogitationis. peccata cordis abluit, quo haec exire ad opera non permittit; et cogitata nequitia tanto citius solvitur, qua
Abbreviated transcription (Latin):
Sed iam desiderat corpus nr̃m etiã
leuitatem. scdm eam nimirũ quã
habet ex aere portionem. Banta
leuitas. ⁊ agilitas beatoꝵ. ut pos¬
sint sielint. absq om̃i mora.
sine difficultate. ip̃am quoq cogi¬
tatõnum irr̃aꝵ sequi ad om̃ĩa ue¬
locitatem.¬
Quid ultra deest ad ꝑfectam corꝑis
beatitudinẽ: Solautiq pulch¬
tudo. Hanc ꝑfectissimã habi¬
turi. ñ umerito possum atrri¬
buere ei parti qm habemꝰ ab ig¬
ne. Saluatorem enim expecta¬
pollicitus est. qm̃ sulgebunt in¬
sti sicut solui regno patris eoꝵ.¬
d̾s. cum ꝑfecta in eis scientia fu¬
erit. ꝑfecta insticia. ꝑfc̃a leticia.
Sic replebitur maiestate eiꝰ om̃is
t̾ra. cum fu̾it corpꝰ unmortale im¬
passibile. agile. configuratũ deni¬
q corpori claritatis sue.

Expanded text:
Sed jam desiderat corpus nostrum etiam levitatem, secundum eam nimirum quam habet ex aere portionem, ne vellevitas et agilitas beatorum, ut possint, si velint, absque omni mora seu difficultate, ipsam quoque cogitationum nostrarum sequi ad omnia velocitatQuid ultra deest ad perfectam corporis beatitudinem? Sola utique pulchritudo. Hanc perfectissimam habituri, non immerito possumus attribuere ei parti quam habemus ab igne. Salvatorem enim exspectapollicitus est : quoniam fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eoDeus, cum perfecta in eis scientia fuerit, perfecta justitia, perfecta laetitia. Sic replebitur majestate ejus omnis terra, cum fuerit corpus incorruptibile, impassibile, agile, configuratum denique corpori claritatis suae.
Abbreviated transcription (Latin):
uere labor est. quib ⁊ quod pauci
udentur aduertere. sentire peni¬
tus uemo. ip̃e quoq sensualita¬
tis usus inuenitur oneri. adeo
ut nequeat sustineri. nisi alt̾na
requie foueamur: Quidũ labor
tissimum delectat᷑. negetati sci¬
licet ⁊ sensificatio carnis. Codẽ¬

Expanded text:
vere labor est? quibus et quod pauci vere labor est? quibus et quod pauci videntur advertere, sentire penitus nemo ipse quoque sensualitatis usus invenitur oneri, adeo ut nequeat sustineri, nisi alterna requie foveamur? Quid non labotissimum delectatur, vegetatio scilicet et sensificatio carnis?