comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uit nos inquiuni. definitio renonis. Cur
queso: Nã si uera est: non nihi ueri no¬
uit. qͥ uł ipsam nouit. Sinfalsa: non de¬
buit constantissimos cõmouere. Sed ui¬
deamꝰ. quid ait reno. Tale scilicet iusũ cõ¬
p̃hiendi. & ꝑcipi posse: quale cũ falso non
haberet signa cõmunia. Hoccine te
mouit homo platonice. ut om̃ib uiribus
abspe discendi studiosos retraheres. ut totũ
negotiũ plulosophandi adiuuante quodã
etiã mentis ingemiscendo torpore. desere¬
tent: Sed quomodo illũ non ꝑmoueret.
siet nilul tale inueniri potest. & nisi qđ
tale est ꝑcipi non potest. Hoc suta est
dicendũ potuiserat. non posse iri honunẽ
cadere sapienitiã. quã sapientẽ nescire
cut uiuat. nescire quẽ ad modũ uiuat
nescire utrũ uiuat. postremo quo ꝑ¬
uersius magisq delirũ & insanũ dicimi¬
lul potest. simul & sapientẽ eẽ & ignora¬
re sapientiã. Quid enĩ est duruis homi¬

Expanded text:
nuit nos, inquiunt, definitio Zenonis. cur nuit nos, inquiunt, definitio Zenonis. cur quaeso? nam si uera est, nonnihil ueri nouit qui uel ipsam nouit, sin falsa, non debuit constantissimos commouere. sed uideamus quid ait Zeno: tale scilicet uisum comprehendi et percipi posse, quale cum falso non haberet signa communia. hocine te mouit, homo Platonice, ut omnibus uiribus ab spe discendi studiosos retraheres, ut totum negotium philosophandi adiuuante quodam etiam mentis ingemescendo torpore desererent? Sed quomodo illum non permoueret, si et nihil tale inueniri potest et, nisi quod tale est, percipi non potest? hoc si ita est, dicendum potius erat non posse in hominem cadere sapientiam quam sapientem nescire, cur uiuat, nescire, quem ad modum uiuat, nescire, utrum uiuat, postremo, quo peruersius magisque delirum et insanum dici nihil potest, simul et sapientem esse et ignorare sapientiam. quid enim est durius, homi
Abbreviated transcription (Latin):
tias. de qͥb peto iudicetis. Nã mͥ incer¬
tũ. ẽ. quidẽ quã ius audicrĩ decretaura.
ubi sit uerũ. Sed ideo. qđ quisit inuobis
sipiens ignoro. Iste autẽ. etiã ipsũ sapien¬
tẽ negat aliquid scire. Ne ipsam quidẽ.
unde sapiens dicit᷑ sapientiã. Quis non
uideat. palma illa cuiussit : Nã si hoc
aduersarius m̃s dixerit. uincã gła. Si au¬
tẽ erubescens confessus fuerit sapientẽ
scire sapientiã: uincã sententia. Sed ałi
hoc iã litigioso tribunali secedamꝰ in
aliqu̾e locũ. ubi nobis nulla turba mo¬
lesta sit. Atq utinã inipsã scolã platonis.
quȩ nom̃ exco dicit᷑ accepisse. qđ apopło
sit secreta. Hic iã. nonde gła qđ leue hac
puerile.ẽ. sed de ipsa uita & de aliqua
spe animibtati quantũ int̾ nos possumꝰ
disseramꝰ. Negant achademici sciri ali¬
quid posse. Unde hoc uob̾placuit stu¬
diosissimi homines atq doctissimi: Mo¬

Expanded text:
tias, de quibus peto iudicetis. nam mihi incertias, de quibus peto iudicetis. nam mihi incertum est quidem, quamuis audierim decreta uestra, ubi sit uerum, sed ideo, quod qui sit in nobis sapiens ignoro. iste autem etiam ipsum sapientem negat aliquid scire. ne ipsam quidem unde sapiens dicitur sapientiam. quis non uideat, palma illa cuius sit? nam si hoc aduersarius meus dixerit, uincam gloria; si autem erubescens confessus luerit sapientem scire sapientiam, uincam sententia. Sed ab hoc iam litigioso tribunali secedamus in aliquem locum, ubi nobis nulla turba molesta sit, atque utinam in ipsam scholam Platonis, quae nomen ex eo dicitur accepisse, quod a populo sit secreta. hic iam non de gloria, quod leue ac puerile est, sed de ipsa uita et de aliqua spe animi beati, quantum inter nos possumus, disseramus. negant Academici sciri aliquid posse. unde hoc uobis placuit, studiosissimi homines atque doctissimi ? mo
Abbreviated transcription (Latin):
sed nondũ sapienti faciliore uenia con¬
cedendũ. est qͥd habebunt qđ possint re¬
fellere: Ecce enĩ faciamꝰ me atq acade¬
micũ in illas lites plulosophorũ irruisse.
Om̃s ꝓrsus assint. exponant breuit᷑ ꝓtẽpo¬
re sententias suas. Querat᷑ de carneade.
qͥd censeat. Dubitare se dicet. Itaq illum
singuli p̃ferent çcteris. Ergo om̃s om̃ibus.
Magna nimirũ atq altissima gła. Quisistũ
nolit imitari: Et ego itaq in t̾rogatꝰ idẽ
respondebo. Parerit laus. Caigit᷑ gła gau¬
det sapiens: inqua illi stultꝰ ęquat᷑. Quid
si eũ etiã facile superat Nilul neagit
pudor: Nã istũ academicũ iã de uidi¬
cio discedentẽ tenebo. Quippe auidior
luuusmodi uictoriȩ stultitia. est. Ergo.
eo retento ꝓdã uidicib qđ ignorant
Ot dica. Ego. uiri optimi hoc cũ isto cõ¬
mune habeo. qđ dubitat quis ur̃m uerũ
sequat᷑. Sed habeamꝰ etiã ꝓprias senten¬

Expanded text:
sed nondum sapienti faciliore uenia consed nondum sapienti faciliore uenia concedendum est, quid habebunt, quod possint refellere? ecce enim faciamus me atque Academicum in illas lites philosophorum inruisse; omnes prorsus assint, exponant breuiter pro tempore sententias suas. quaeratur de Carneade, quid censeat. dubitare se dicet. itaque illum singuli praeferent ceteris, ergo omnes omnibus, magna nimirum atque altissima gloria. quis istum nolit imitari? et ego itaque interrogatus idem respondebo; par erit laus. ea igitur gloria gaudet sapiens, in qua illi stultus aequatur. quid, si eum etiam facile superat? nihilne agit pudor? nam istum Academicum iam de iudicio discedentem tenebo; quippe auidior huius modi uictoriae stultitia est. ergo eo retento prodam iudicibus quod ignorant et dicam: ego, uiri optimi, hoc cum isto commune habeo, quod dubitat, quis uestrum uerum sequatur. sed habemus etiam proprias senten
Abbreviated transcription (Latin):
iocatꝰ. sedinania & uentosa quedã quod
ab ipsorũ grȩculorũ leuitate abhorreret
sequi & colligere uoluisse. Quid enĩ me i¬
pedit. quin si huic uanitati resistere uelĩ
facile ostendã. quanto minꝰ malũ sit in doc¬
tũ cẽ. quãindocibilẽ. Unde fit ut cũ se il¬
le academicꝰ lactanticulꝰ quasi discipulũ
singulis dederit. nemoq illi qđ se scire pu¬
tat ꝑsuadere potuerit. magna illorũ
postea consensione rideat᷑. Iamenĩ qͥsque
aliũ quẽ libet aduersariorũ suorũ niluł
didicisse: Hunc ueronihil posse discere.
udicabit. Ex quo deinceps de om̃iũ scolis
non ferulis qđ eet desormius. quã moles¬
tius. sed illorũ palliatorũ clauis & fustib
ꝓicietur. Noneiũ magnũ negotiũ eriti
contra cõmunẽ pestem uelud herculea
quȩdã postulare auxilia cynicorum.
Siautẽ ista uilissima gła cũ hiscertare
libeat. qđ plulosoplianti mͥ iam quidẽ.

Expanded text:
iocatus sed inania et uentosa quaedam — quod iocatus sed inania et uentosa quaedam — quod ab ipsorum Graeculorum leuitate abhorreret — sequi et colligere uoluisse. quid enim me impedit. quin, si huic uanitati resistere uelim, facile ostendam, quanto minus malum sit indoctum esse quam indocilem? unde fit, ut, cum se ille Academicus iactanticulus quasi discipulum singulis dederit nemoque illi quod se scire putat persuadere potuerit, magna illorum postea consensione rideatur. iam enim quisque alium quemlibet aduersariorum suorum nihil didicisse, hunc uero nihil posse discere iudicabit. ex quo deinceps de omnium scholis non ferulis, quod esset deformius quam molestius. sed illorum palliatorum clauis et fustibus proicietur. non enim magnum negotium erit contra communem pestem uelut Herculea quaedam postulare auxilia Cynicorum. si autem ista uilissima gloria cum his certare libeat, quod philosophanti mihi iam quidem
Abbreviated transcription (Latin):
tudeat᷑: dubitare se dicet. Roga nunc stoi¬
cũ qͥsit melior. epycutꝰ ne qui delirare illũ
clamat anachademicꝰ qͥ sibi ad huc dere
tanta deliberandũ eẽ ꝓnuntiat. nemodu¬
bitat achademicũ prelatũ iri. Rursus te
ad illũ conuerte. & quȩre quẽ magis amet.
enonẽ a quobestia nominat᷑. an arcͥesilam.
a quo audit. tufortasse uerũ dicis: sed reqͥrã
diligentuiꝰ. Nonuc aꝑtũ ẽ. totã illã porticũ
insanã. achademicos aitẽ p̾illis modestos
cautosq homines uideri epycuroͦ Ita ꝑ¬
ȩque ꝓpe de om̃ib sectis copiosissime. cicero
locundissimũ legentib quasi spectaculũ
p̾bet. uelud ostendens nullũ illorũ eẽ qͥ
nũcũ sibi primas partes dederit. qđ neces¬
se. ost secundas ei eligat dare. quẽ non re¬
pugnare seddubitare conspexcrit. Inquo
ego nihil aduersabor. nec eis ullã austrã
głam. Uidet᷑ sane. quib lib& cicere hic ñ

Expanded text:
uideatur, dubitare se dicet. roga nunc Stoiuideatur, dubitare se dicet. roga nunc Stoicum. qui sit melior. Epicurusn e, qui delirare illum clamat, an Academicus, qui sibi adhuc de re tanta deliberandum esse pronuntiat: nemo dubitat Academicum praelatum iri. rursus te ad illum conuerte et quaere, quem magis amet, Zenonem, a quo bestia nominatur, an Arcesilan, aquo audit: \'tu fortasse uerum dicis, sed requiram diligentius\': nonne apertum est totam illam porticum insanam, Academicos autem prae illis modestos cautosque homines uideri Epicuro? ita peraeque prope de omnibus sectis copiosissime Cicero iucundissimum legentibus quasi spectaculum praebet uelut ostendens nullum illorum esse, qui non, cum sibi primas partes dederit, quod necesse est, secundas ei dicat dare, quem non repugnare sed dubitare conspexerit. in quo ego nihil aduersabor nec eis ullam auferam gloriam. Uideatur sane quibuslibet Cicero hic non
Abbreviated transcription (Latin):
porticꝰ tumultuat᷑. Homuiẽ natũ ad ni¬
hul eẽ aliud. quã honestatẽ ipsam suo spłen¬
dore inse animos ducere nullo ꝓrsus cõ¬
modo extrinsetꝰ posito & quasi lenocinante
mercede. Uoluptatẽq illam epicuri solis
int̾ se peccorib eẽ cõmunẽ. In quorũ sotie¬
tatẽ & hominẽ & sapientẽ trude nefas. eẽ
Contra ille conuorata de ortulis mnauxiliũ
quasi libera turba temulentorũ. queren¬
tiũ tam̃ quẽ in cõptis ung̃ib bacchantes
asperoq ore discerpant. uoluptatis nom̃
suauitatẽ. quietẽ teste popło exaggerans
instat acrit̾. ut nisi ea beatꝰ nemo eẽ posse
uideat᷑. In quorũ rixã si achademicꝰ in¬
currerit. utrosq audiet trahentes se ad suas
partes. Ded si in illos aut ustos concesserit
ab eis quos deserit. insanꝰ. imperitꝰ. teme¬
rariusq clamabit᷑. Itaq cũhac & illac au¬
rẽ diligent̃ admouerit. int̾rogatꝰ quid ai

Expanded text:
porticus tumultuatur hominem natum ad niporticus tumultuatur hominem natum ad nihil esse aliud quam honestatem; ipsam suo splendore in se animos ducere nullo prorsus commodo extrinsecus posito et quasi lenocinante mercede, uoluptatemque illam Epicuri solis inter se pecoribus esse communem, in quorum societatem et hominem et sapientem trudere nefas esse. contra ille conuocata de hortulis in auxilium quasi Liber turba temulentorum, quaerentium tamen, quem i ncomtis ungui bus bacchantes asperoque ore discerpant, uoluptatis nomen, suauitatem, quietem teste populo exaggerans instat acriter. ut nisi ea beatus nemo esse posse uideatur. in quorum rixam si Academicus incurrerit, utrosque audiet trahentes se ad suas partes, sed si in illos aut in istos concesserit, ab eis, quos deseret, insanus imperitus temerariusque clamabitur. itaque cum et hac et illac aurem diligenter admouerit, interrogatus, quid ei
Abbreviated transcription (Latin):
bris ciceronis. quos in hiuus causȩ patro¬
ciniũ scripsit. locus quidã ut mͥuidet᷑
mira urbanitate conditꝰ. Non nulla
autẽ eciã firmitate roboratꝰ. Difficile
ẽ ꝓrsus ut quenquã non moueat qđ
ibi cdictũ. ẽ. academico sapienti ab om̃i¬
utob ceterarũ sectarũ qͥ sibi sapientes ui¬
dent᷑ secundas partes dari. cũ primas
sibi queq uindicare necesse sit. Ex quo
posse ꝓbabilit̾ confici. cũ recte primũ
eẽ iudicio suo. qͥom̃iũ ceterorũ iudicio a¬
sit scds. Fac enĩ uerbi causa. stoicũ ad eẽ
sapientẽ. Ham contra eos potissimũ. aca a¬
demicorũ exarsit. ingeniũ. Ergo reno uł
chiry̧sippꝰ. si int̾roget᷑ quisit sapiens. res¬
pondebit cumet̃. quẽ ipse descripserit.
Contra epycurꝰ uł quis alius aduersariorũ
negabit. suumq potius peritissimũ uoa¬
luptatũ aucupẽ sapientẽ eẽ contendet
nde ad uirgiũ clamat zeno. & tota illa

Expanded text:
bris Ciceronis, quos in huius causae patrobris Ciceronis, quos in huius causae patrocinium scripsit, locus quidam, ut mihi uidetur, mira urbanitate conditus, ut nonnullis autem, etiam firmitate roboratus. difficile est prorsus, ut quemquam non moueat quod ibi dictum est. Academico sapienti ab omnibus ceterarum sectarum m, qui sibi sapientes uidentur, secundas partes dari, cum primas -sibi quemque uindicare necesse sit. ex quo posse probabiliter confici eum recte primum esse iudicio suo, qui omnium ceterorum iudicio sit secundus. Facenim uerbi causa Stoicum adesse sapientem; nam contra eos potissimum Academicorum exarsit ingenium. ergo Zeno uel Chrysippus si interrogetur, qui sit sapiens, respondebit eum esse, quem ipse descripserit. contra Epicurus uel quis alius aduersariorum negabit suumque potius peritissimum uoluptatum aucupem sapientem esse contendet. inde ad iurgium. clamat Zeno et tota illa
Abbreviated transcription (Latin):
ficas in orationẽ ꝑpetuã sitibi cõmodũ
ẽ malis conuertere. Neuere ut ꝑtinax
aduersarius. qđ a tua humanitate lon¬
gissimũ. ẽ. minittis illis telis abste iã cap¬
tꝰ excrutier. Atq ego. cũ & illos hoc expec¬
tare anĩaduerterẽ. quasi aliud ingres¬
sus exordiũ mor̃e inquã uob̾ger̃ã. Et
quã uis post illũ laborẽ scolȩ redioricȩ
in hac me leui armatura non nihil reqͥ¬
eturũ ec̃ p̃sumscia. ut int̾rogando ista
potuis agerẽ quã docendo: timĩ quia &
paucissimi sumꝰ. ut clamare mihi contra
ualitudinẽ icã non sit necesse. & istuĩ sti¬
lũ causa ciusdẽ salutis quasi aurigã mo¬
deratorẽ que sermonis mei cẽ uolui: ne
concitatuiꝰ rapiat animo. quã cura cor¬
poris poscit. ꝑpetua ut uultis oratione
audite qͥd sentiã. Sed primo illud uide¬
amꝰ. quale sit unde amatores academico¬
rũ gloriarinimiũ solent. Nam. est inli¬

Expanded text:
ficas, in orationem perpetuam, si tibi commodum ficas, in orationem perpetuam, si tibi commodum est, malis conuertere, ne uere ut pertinax aduersarius, quod a tua humanitate longissimum est, minutis illis telis abs te iam captiuus excrucier. Atque ego, cum et illos hoc expectare animaduerterem. quasi aliud ingressus exordium: Morem, inquam, uobis geram et, quamuis post illum laborem scholae rhetoricae in hac me leui armatura nonnihil requieturum esse praesumseram, ut interrogando ista potius agerem quam dicendo, tamen quia et paucissimi sumus, ut clamare mihi contra ualetudinem meam non sit necesse, et istum stilum causa eiusdem salutis quasi aurigam moderatoremque sermonis mei esse uolui, ne concitatius rapiar animo, quam cura corporis poscit, perpetua. ut uultis, oratione audite quid sentiam. sed primo illud uideamus quale sit, unde amatores Academicorum gloriari nimium solent. nam est in li
Abbreviated transcription (Latin):
Mccũ enĩ famliarissimꝰ amcꝰ m̃s. non solũ
de ꝓbabilitatȩ humane uitȩ. uerũ etiã
de ipsa religione concordat. Quod est.
ueri amici manifestissimũ inditium.
Siquidẽ amicitia. reccissime atq scĩssime
definita .ẽ. rerũ humanarũ & diuinar̃
cũ beniuolentia & caritate consensio.
Tam̃ne aut academicorũ argum̃ta quas as¬
dã nebulas udeant᷑ offunde. aut doc¬
tissimorũ urorũ auctoritati int̾ quos
maxime tullius non mouere nos non potest.
placet. prius pauca contra eos edisserã.
qͥb uident᷑ disputationes ille aduersati
ueritati. Deinde. ut mͥuidet᷑ ostendam
quȩ causa fuerit academicis occultandȩ
sententiȩ suȩ. Itaq alypi. quã uis te to¬
sisti. non impediã plenissimã uictoriã
tuã & partes illas iã securius quȩ abste
imponunt᷑. tẽptabo susciꝑe. Si tam̃ hoc
qđ int̾rogationib te aucturũ et̃ signi¬

Expanded text:
mecum enim familiarissimus amicus meus non solum mecum enim familiarissimus amicus meus non solum de probabilitate humanae uitae uerum etiam de ipsa religione concordat, quod est ueri amici manifestissimum indicium, si quidem amicitia rectissime atque sanctissime definita est rerum humanarum et diuinarum cum beniuolentia et caritate consensio. Tamen ne aut Academicorum argumenta quasdam nebulas uideantur offundere aut doctissimorum uirorum auctoritati, inter quos maxime Tullius non mouere nos non potest, s placet, prius pauca contra eos disseram, quibus uidentur disputationes illae aduersari ueritati, deinde, ut mihi uidetur, ostendam, quae causa fuerit Academicis occultandae sententiae suae. itaque, Alypi, quamuis te tosisti, non impediam plenissimam uictoriam tuam et partes illas iam securius, quo abs te imponuntur, temptabo suscipere, si tamen hoc, quod interrogationibus te acturum esse signi
Abbreviated transcription (Latin):
etiam pie. Nihil itaq in hoc sermone nr̃o
libentius audiui. nilul grauius. nihul
ꝓbabilius. & sud num̃ ut confido assit.
nihil uerus. Nã ẜ ꝓlieuꝰ ille. quanta
abste m̃tis altitudine cõmemoratꝰ. quan¬
ta intentione in optunũ phuilosophȩ
genꝰ Protheus enĩ ille. ut uos adoles¬
centes non penitꝰ poetas a phuilosophia
contẽnendos ẽẽ uideatis. in imaginẽ ue¬
ritatis inducit᷑. Ueritanis inquam
ꝓtlicus. in carminib oftentat sustinetq
ꝑsonã. Quã obtinere nemo potest. si fal¬
sis unaginib aeceptꝰ cõpliensionis nodos
uł laxauerit uł dimiserit. Sunt eñiistȩ
imagines. quȩ consuetudine rerũ corpo¬
raliũ ꝑistos quib ad necessaria hiuus ui¬
tȩ utim̃ sensus. nos etiã cũ ueritas tenet᷑
ẜ quasi habet᷑ innanib dccipere atq il¬
ludere moliunt᷑. Hoc ergo terciũ bonũ
mͥ accidit. qđ non inuenio quanti ȩstimẽ

Expanded text:
etiam pie. nihil itaque in hoc sermone nostro etiam pie. nihil itaque in hoc sermone nostro libentius audiui, nihil grauius, nihil probabilius et, si id numen, ut confido, assit, nihil uerius. nam et Proteus ille — quanta abs te mentis altitudine commemoratus, quanta intentione in optimum philosophiae genus! — Proteus enim ille, ut uos adulescentes non penitus poetas a philosophia contemnendos esse uideatis, in imaginem ueritatis inducitur; ueritatis, inquam, Proteus in carminibus ostentat sustinetque personam, quam obtinere nemo potest, si falsis imaginibus deceptus comprehensionis nodos uel laxauerit uel dimiserit. sunt enim istae imagines, quae consuetudine rerum corporalium per istos, quibus ad necessaria huius uitae utimur, sensus nos, etiam cum ueritas tenetur et quasi habetur in manibus, decipere atque inludere moliuntur. hoc ergo tertium bonum mihi accidit, quod non inuenio quanti aestimem.
Abbreviated transcription (Latin):
nullo modo. Quasi egome scire ꝓsitrar.
Milii quoq uderi istuc dico. Sum eñ
stultꝰ ut etiã ipsi hesciunt sapientiã. ap¬
bare autẽ nos debere aliqͥd puto. id est
ueritatẽ. De quo eos consulo. utrũ negeñ
d. est utrũ eis placcit. ueritati assentien¬
dũ noneẽ. Nunquã hoc dicent. sed eã
non uiueniri asseuerabunt. Ergo & luc
ex nonnulla parte sociũ me tenent. qđ
utrisq nondisplicet atq adeo necessario
placet consentiendũ eẽ ueritati. Sed qͥs
cim demonstrabit inquiunt: Ubiego
cũ illis non curabo certare. Satis mihi. ẽ
qđ iam non. est ꝓbabile nihil scire sapi¬
entẽ ne rem ab surdissimã dicere cogant᷑.
aut nilul eẽ sapientiã. aut sapientiã nes¬
circ sapientẽ. Quis autẽ uerũ possit os¬
tendere. abste alipi dictũ.ẽ. Aquo ne
dissentiã: magnoꝑe mͥ laborandũ. est.
Et enĩ num̃ aliquod aisti solũ posse osten¬
dere homini. qͥd sit uerũ. cũ breuit᷑. tũ

Expanded text:
nullo modo; quasi ego me scire profitear. nullo modo; quasi ego me scire profitear. mihi quoque uideri istuc dico; sum enim stultus ut etiam ipsi, si nesciunt sapientiam. adprobare autem nos debere aliquid puto, id est ueritatem. de quo eos consulo, utrum negent, id est utrum eis placeat ueritati assentiendum non esse. numquam hoc dicent, sed eam non inueniri asseuerabunt. ergo et hic ex nonnulla parte socium me tenent, quod utrisque non displicet atque adeo necessario placet consentiendum esse ueritati. sed quis eam demonstrabit ? inquiunt. ubi ego cum illis non curabo certare; satis mihi est, quod iam non est probabile nihil L-cire sapientem, ne rem absurdissimam dicere cogantur, aut nihil esse sapientiam aut sapientiam nescire sapientem. Quis autem uerum possit ostendere, abs te, Alypi, dictum est, a quo ne dissentiam magnopere mihi laborandum est. etenim numen aliquod aisti solum posse ostendere homini, quid sit uerum, cum breuiter tum
Abbreviated transcription (Latin):
iusnbmine. Quod si assit. & illã nobis
ueritatẽ quȩ tantũ cure. est demonstia¬
re dignet᷑: ego quoq uł in ipsis inuctis
qđ murume reor illos suꝑatoscẽ confite¬
bor. Bene habet in quã prorsus. Nilul ã¬
plius optaui. Nã iudete quęso. bona mͥ
quot & quanta ꝓueneruit. Primũ . ẽ. qđ
achademici iã sic conuicti eẽ dicunt᷑. ut
nilul eis restet ad defensionẽ. nisi qđ fieri
non potest. Quis enĩ hoc aut intelligere
ullo modo aut credere ualeat. cũ qͥ uic¬
tꝰ sit eo ipso qͦ uictꝰ. ẽ. uictorẽ se cẽ glori¬
ari: Deinde. siquid iã renianet cũ his
conflictionis. non ex eo est qđ diciuit ni¬
hil sciri posse. sed exeo qđ nulli rei as q̃¬
sentiendũ eẽ contendunt. Nunc itaq
concordes sumꝰ. Nã ut mͥ. ita etiã illis ui¬
det. sapientẽ scire sapientiã. Sed tamen
ab assensione illi tẽperandũ monent.
Uideti enĩ sib tantũ dicunt. Scire autẽ¬

Expanded text:
ius modi numine. quod assit et illam nobis ius modi numine. quod assit et illam nobis ueritatem, quae tantum curae est, demonstrare dignetur! ego quoque uel ipsis inuitis, quod minime reor, illos superatos esse confitebor. Bene habet, inquam, prorsus nihil amplius optaui. nam uidete quaeso, bona mihi quot et quanta prouenerint. primum est, quod Academici iam sic conuicti esse dicuntur, ut nihil eis restet ad defensionem, nisi quod fieri non potest. quis enim hoc aut intellegere ullo modo aut credere ualeat eum, qui uictus sit, eo ipso, quo uictus est, uictorem se esse gloriari ? deinde si quid iam remanet cum his conflictionis, non ex eo est, quod dicunt nihil sciri posse, sed ex eo, quod nulli rei assentiendum esse contendunt. nunc itaque concordes sumus. nam ut mihi, ita etiam illis uidetur sapientem scire sapientiam. sed tamen ab assensione illi temperandum monent. uideri enim sibi tantum dicunt, scire aute
Abbreviated transcription (Latin):
uitentio. Prospicio enĩ defensionis eis locũ
non minimũ reseruatũ. nec illã assen¬
sionis suspensione et̃ p̃cisam. cũ hoc ip¬
so causȩ suȩ de cẽ non possint. quoconꝰ¬
iuictos putas. Dicent enĩ usq ad eonibl
cõphendi nulliq rei assensionẽ p̃bendã
ut etiã hoc de nilul ꝑcipiendo qđ tota
sibi pęne uita usq ad te ꝓbabilit ꝑsua¬
serant. nunc ista conclusione sibi extor¬
tarditate ingenumei. siue reuera suoro.¬
bore inducta sit eos loco mouere non pos¬
sit. cũ audact̃ affirmare ad huc ualeant
ne nunc quidẽ ulli rei assentiendũ cr̃.
Forte ciũ aliquando contra lioc quoq non¬
nihul uł ase uł aquopiã reperir⁊ posse. qͥ
acute ꝓbabilit̾q dicat᷑. suaniq inaguiẽ
& quasi speculũ quoddã imꝓdico illo a¬
niaduerti oportere qͥtradit᷑ eo solere ca¬
pi. qͦ minune caꝑct᷑. Inuestigatoresq eiꝰ
nunquã eundẽ teniusse. nisi indice alicu¬

Expanded text:
intentio. Prospicio enim defensionis eis locum intentio. Prospicio enim defensionis eis locum non minimum reservatum, nec illam assensionis suspensionem esse praecisam, cum hoc ipso causae suae deesse non possint, quo convictos putas. Dicent enim usqueadeo nihil comprehendi, nullique rei assensionem praebendam, ut etiam hoc de nihil percipiendo, quod tota sibi pene vita usque ad te probabiliter persuaserant, nunc ista conclusione sibi extortarditate ingenii mei, sive revera suo robore invicta sit, eos loco movere non possit, cum audacter affirmare adhuc valeant, ne nunc quidem ulli rei consentiendum esse. Forte enim aliquando contra hoc quoque nonnihil vel a se vel a quopiaacute probabiliterque dicatur, suamque imaginem et quasi speculum quoddam in Proteo illo animaduerti oportere, qui traditur eo solere capi, quo minime caperetur, inuestigatoresque eius numquam eundem tenuisse nisi indice alicu
Abbreviated transcription (Latin):
uł potius uisum. ẽ. & ẽẽ posse hominẽ sapi¬
entẽ. & tam̃ in homuie scientiã cadere ñ¬
posse. Quarȩ. illi sapientẽ nilul scire affir¬
marunt. Tibi autẽ uidet᷑. scire sapientiã.
Qđ nonẽ. utiq nilul scire. Simul enĩ placu¬
it int̾ nos qđ euã int̾ om̃s ueteres ut̾q ip¬
sos achademicos. scire falsa nemine pos¬
se. Unde illud iam restat. ut aut contẽ¬
ilas nihil eẽ sapientiã : aut talẽ sapientẽ
ab achademicis describi. qualt̃ ratio non
kabet fatearis. Et his omissis consentias ut
quęramꝰ. utrũ possit homini talis ꝓueni¬
re sapientia: qualẽ ꝓdit ratio. Non enĩ
aliam debemꝰ aut possumꝰ. recte uocare
sapientiã. Et si concedã inqͥt qđ te magno.¬
ꝑe niti uideo sciri a sapiente sapientiam:
& aliquid int̾ nos dep̾liensũ erit qđ sapi¬
enspossit ꝑcipere: tam̃ nequaquã mihi
occurrit academicorũ labe facta om̃is

Expanded text:
uel potius uisum est et esse posse hominem sapiuel potius uisum est et esse posse hominem sapientem et tamen in hominem scientiam caderenonposse — quareilli sapientem nihil scire adfirmarunt — tibi autem uidetur scire sapientiam, quod non est utique nihil scire. simul enim placuit inter nos, quod etiam inter omnes ueteres interque ipsos Academicos, scire falsa neminem posse; unde illud iam restat, ut aut contendas nihil esse sapientiam aut talem sapientem ab Academicis describi, qualem ratio non habet, fatearis et his omissis consentias, ut quaeramus, utrum possit homini talis prouenire sapientia, qualem prodit ratio. non enim aliam debemus, aut possumus recte vocare sapientiam. Etsi concedam, inquit, quod te magnopere niti video, sciri a sapiente sapientiam, et aliquid inter nos deprehensum quod sapiens possit percipere; tamen nequaquam mihi occurrit Academicorum labefactata omnis
Abbreviated transcription (Latin):
negare qđ utiquȩ faciendũ. ẽ. adid qđ
rogo. ne temere te scire dicas qđ nescis.
Quasi uero ego quid scias quȩsierĩ & non
quid tͥ uideat᷑. Itaq nunc idẽ planius. sita¬
iñ planus dici potest. int̾rogo. Uidet᷑ nc
tibi scire sapientiã sapiens. annonuidet
Si inueniri inquit sapiens. quałẽ ratio
ꝓdit queat : potest uideri mͥ scire sapi¬
entiã. Ratio igit᷑ inquã. talemtͥ ꝓdit eẽ
sapientẽ. qui sapientiã non ignoret. Et
recte istuc. Nonenĩ alit̾ decebat iuderitͥ.
Quero ergo iam. utrũ possit sapietis muc¬
niri. Siciũ potest: potest etiã scire sapun¬
tiã. om̃isq int̾nos questio disfoluta. est
Si autẽ non posse dicis: iam non que¬
ret᷑ utrũ sapiens aliquid sciat. sead̾ utrũ
sapiens quisquã cẽ possit. Quo consti¬
tuto. iam recedendũ erit ab achademicis
E tecũ ista quęstio quantũ ualemꝰ diligen¬
t̃ cauteq uersanda. Nam illis placuit

Expanded text:
negare — quod utique faciendum est ad id quod negare — quod utique faciendum est ad id quod rogo — ne temere te scire dicas quod nescis; quasi uero ego quid scias quaesierim et non quid tibi uideatur. itaque nunc idem planius — si tamen planius dici potest — interrogo: uideturne tibi scire sapientiam sapiens an non uidetur? — Si inueniri, inquit, sapiens, qualem ratio prodit. queat, potest uideri mihi scire sapientiam. — Ratio igitur, inquam, talem tibi prodit esse sapientem, qui sapientiam non ignoret; et recte istuc. non enim aliter decebat uideri tibi. Quaero ergo iam, utrum possit sapiens inueniri. si enim potest, potest etiam scire sapientiam omnisque inter nos quaestio dissoluta est. si autem non posse dicis, iam non quaeretur, utrum sapiens aliquid sciat, sed utrum sapiens quisquam esse possit. quo constituto iam recedendum erit ab Academicis et tecum ista quaestio, quantum ualemus, diligenter cauteque uersanda. nam illis placuit
Abbreviated transcription (Latin):
ut opinor. lul aut aiere. aut negare. Dutinã
inquit. aut ita mͥ facile eẽt ut tͥ. aut itatͥ
difficile ut mͥ. Nec tã molestꝰ esses. nec in his¬
quicquã sꝑares. Nã cũ me int̾rogares qͥd mͥ¬
A .S. de acliademico sapiente uideat᷑: respondi
uideri mihi. qđ iudeat᷑ sibi scire sapientiã
ne aut temere me scire affirmarẽ aut illũ
non minꝰ temere scire dicere. Promagnocti¬
quã beneficio mͥ obsecro concedas. primout
ad id qđ ego. non ad id qđ tute int̾rogas.
respondere digneris. Deinde ut sp̃e meam
quã tͥ non minꝰ curȩ quã tuã eẽ certoscio
ununc paululũ omittas. Certe si me ista
int̾rogatione decepero: cito transibo ur tu¬
an partẽ. controuersiãq fuuemꝰ. Postremo
ut pulsa nescio qua sollicitudine qua te
tangi uideo diligentius anĩ aduertas. quo
facile intelligas qͥd mͥ abste responderi ut¬
lim. Dixisti enĩ ideo te non aut aicre aut

Expanded text:
ut opinor, hic aut aiere aut negare. —s o utinam, ut opinor, hic aut aiere aut negare. —s o utinam, inquit, aut ita mihi facile esset ut tibi aut ita tibi difficile ut mihi, nec tam molestquidquam sperares. Nam cum me interrogares, quid mihi de Academico sapiente videatur; respondi, videri mihi quod videatur sibi scire sapientiam, ne aut temere me scire affirmarem, aut illum non minus temere scire dicerem. Pro magno, inquam, beneficio mihi obsecro concedas primo, ut ad id quod ego, non ad id quod tu te interrogas respondere digneris. Deinde ut spem meam, quam tibi non minus curae, quam tuam esse certo scio, nunc paululum omittas. Certe si me ista interrogatione decepero, cito transibo in tuam partem, controversiamque finiemus. Postremo ut pulsa nescio qua sollicitutangi uideo, diligentius animaduertas, quo facile intellegas, quid mihi abs te responderi uelim. dixisti enim ideo te non aut aiere ant
Abbreviated transcription (Latin):
re uideat᷑ an sciat. unũ ne andiuersũ pu¬
tas: Metuo em̃. ne hec confusio cuiquã nr̃m
suffugiũ prebeat. Hoc est. inquã tuscũ
illud uirgiũ qđ dici solet. cũ quȩ̨stioni in¬
tentatȩ non eius solutio sed alterius obiecti¬
o udet᷑ mederi. Qđ etiã poeta nr̃. ut me
aliquantũ licentii aurib dedã. decent̃ in
bucolio carmine hoc rusticanũ & plane
pastoriciũ cẽ uidicauit. cũ alt̃ alterũ int̃¬
rogat ubi cȩli spatiũ non amplius quã tres
ulnas pateat. ille. autẽ qͥb int̾ris inscripti
nomina regũ nascant᷑ flores. Qđ quȩ so
alypi. ne inuilla nobis licere arbitreris.
Certe uł iste balncolȩ. aliquã decoris ginna¬
siorũ faciant recordationẽ. Adid siplacet
qđ rogo. responde. Uidet᷑ ne tibi sapiens aca¬
demnicorũ. scire sapientiã: Ne uerba uerbᷤ
referendo inquit in longũ eamꝰ: uidet᷑ uide¬
utrũ tibi udeat᷑ sapiens scire sapientiã. Potes

Expanded text:
re uideatur an sciat, unumne an diuersum pure uideatur an sciat, unumne an diuersum putas ? metuo enim, ne haec confusio cuiquam nostrum suffugium praebeat. Hoc est, inquam, Tuscum illud iurgium, quod dici solet, cum quaestioni intemtatae non eius solutio, sed alterius obiectio uidetur mederi. quod etiam poeta noster — ut me aliquantum Licentii auribus dedam — decenter in Bucolico carmine hoc rusticanum et plane pastoricium esse iudicauit, cum alter alterum interrogat, ubi caeli spatium non amplius quam tres ulnas pateat, ille autem quibus in terris inscripti nomina regum nascantur flores. quod quaeso, Alypi, ne in uilla nobis licere arbitreris. certe uel istae balneolae aliquam decoris gymnasiorum faciant recordationem; ad id. si placet, quod rogo, responde: uideturne tibi sapiens Academicorum scire sapientiam? — Ne uerba uerbis referendo, inquit, in longum eamus, uidetur uideutrum tibi uideatur sapiens scire sapientiam. potes,
Abbreviated transcription (Latin):
dere iam ut milu uidet᷑ manifestissima ñ
conueiuat. Nonmirũ ẽ. inquit. si qđ tͥ
imprõptu eẽ asseris mͥ obscurũ sit. Si qͥdẽ
pleraq manifesta possunt aliis manifes¬
tiora. & itẽ obscura quedã non nullis obs¬
curiora eẽ. Namsi & hoc tͥ uere manifestũ ẽ.
mͥ crede eẽ aliũ quẽquã. eui & hoc manifes¬
tũ tuũ manifestius sit. & itẽ aliũ cui meũ
obscurũ sit obscurius. Sed ne me ꝑpug¬
nacẽ diutius putes: obsecrauer̃ĩ. ut hoc
manifestũ manfestius edisseras. Attende
inquã queso diligent̃. & quasi se posita
paululũ respondendi cura. Sieiũ bene
me atq te noui. facile data oꝑa clarebit
qđ̃ dico. & alt̃ alteri cito ꝑ suadebit. Dixis¬
tine tandẽ. anfortasse obsurduerã. uide¬
ri sapienti se scire sapientiã: Annuit.
Omittamꝰ inquã paululũ. istũ sapientẽ.
sentias de sapiente a cadenico. Utrũnã tibi
uideat᷑ scire sapientiã. Utrũ sibi inquit sci¬

Expanded text:
de re iam, ut mihi uidetur, manifestissima non de re iam, ut mihi uidetur, manifestissima non conueniat ? — Non mirum est, inquit, si quod tibi in promptu esse asseris mihi obscurum sit, si quidem pleraque manifesta possunt aliis manifestiora et item obscura quaedam nonnullis obscuriora esse. nam si et hoc tibi uere manifestum est, mihi crede esse alium quemquam, cui et hoc manifestum tuum manifestius sit, et item alium, cui meum obscurum sit obscurius. sed ne me perpugnacem diutius putes, obsecrauerim, ut hoc manifestum manifestius edisseras. — Adtende, inquam, quaeso diligenter et quasi seposita paululum respondendi cura. si enim bene me atque te noui, facile data opera clarebit quod dico et alter alteri cito persuadebit. dixistine tandem an fortasse obsurdueram, uideri sapienti se scire sapientiam? — Annuit. — Omittamus, inquam, paululum istum sapientem. sentias de sapiente Academico, utrumnam tibi uideatur scire sapientiam ? — Utrum sibi, inquit, sci
Abbreviated transcription (Latin):
cũ sis bene canorꝰ: malĩ aurib nr̃is incul¬
ces tuos uersus. quã ut in illis gręcis tra¬
goediis more auicularũ. quas in caueis
indusas uidemꝰ. uerba quȩ non intelligis
cantes. Admoneo tam̃. ut ꝑgas potũ si uo¬
les. E adscolã redeas nrãm. Si tam̃ aliqͥd
iã de te hortensiuis & philosophia mereret᷑.
cui dulcissimas primitias iã nr̃o sermone¬
illo libasti : qui te ueheñitius quã isti poe :a¬
tica incenderat ad magnarũ & uere fruc¬
tuosarũ rerũ scicntiã. Sed dĩi ad istarũ
disciplinarũ quib excoluiit᷑ animi circum
reuocare uoscupio. metuo ne uobis labe¬
rintꝰ fiat. & ꝓpe me pęnitet ab illo te un¬
petu repressisse. Crubuit ille: discessitq
ut biberet. Na et multũ sitiebat. & occasio
dabat᷑ euitandi me: plura fortasse atq
asperiora dicturũ. Et cũ redisset: intentis
om̃ib sic coepi. Itane est alypi ut inter nos

Expanded text:
cum sis bene canorus, malim auribus nostris inculcum sis bene canorus, malim auribus nostris inculces tuos uersus quam ut in illis Graecis tragoediis more auicularum, quas in caueis inclusas uidemus, uerba quae non intellegis cantes. admoneo tamen, ut pergas potum, si uoles, et ad scholam redeas nostram, si tamen aliquid iam de te Hortensius et philosophia meretur, cui dulcissimas primitias iam uestro illo sermone libasti, qui te uehementius quam ista poetica incenderat ad magnarum et uere fructuosarum rerum scientiam. sed dum ad istarum disciplinarum, quibus excoluntur animi, circulum reuocare uos cupio, metuo, ne uobis labyrinthus fiat, et prope me paenitet ab illo te impetu repressisse. — Erubuit ille discessitque, ut biberet. nam et multum sitiebat et occasio dabatur euitandi me plura fortasse atque asperiora dicturum. Et cum redisset, intentis omnibus sic coepi: Itane est, Alypi, ut inter nos
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ qđ tantũ reniteris displicet᷑. Aut enĩ
anibo nescimꝰ quid loquam᷑. & danda. est
opera netã turpes simus. aut unꝰ nr̃m.
qđ itẽ relinquere atq negligere non minꝰ
turpe. est. Scd ꝓmeridianis horis: rediemꝰ
adinucẽ. MNichi eñi cũ uideret᷑ ĩa nos
ad calcẽ ꝑuenisse: pugnos etiã misciusti.
Lic cũ arrisissent: discessimꝰ. Et cũ redisse¬
mꝰ: inuenimꝰ licentiũ cui nunquã sitien¬
ti helicon subuenisset: ex cogitandis uer¬
sib inluantẽ. Nã de medio pęne prandio.
quã ius nr̃i prandi idẽ uitiũ qͥ finis fuit:
clã surrexerat. nihilq biberat. Cuiego.
Opro quidt̃ inquã tibi. ut istã poeticã quã
concupisti. cõplectaris aliquando. Non
qđ me nunis delectat ista ꝑfectio: sed qđ
udeo te tantũ exarsisse. ut nisi fastidio
euadere ab hoc amore nonpossis. Qd̾ eue¬
nire. post ꝑfectionẽ. facile solet. Deinde

Expanded text:
mihi quod tantum reniteris displicet; aut enim mihi quod tantum reniteris displicet; aut enim ambo nescimus, quid loquamur, et danda est opera, ne tam turpes simus, aut unus nostrum, quod item relinquere atque neglegere non minus turpe est. sed pomeridianis horis rediemus ad inuicem. mihi enim, cum uideretur iam nos ad calcem peruenisse, pugnos etiam miscuisti. — Hic cum arrisissent, discessimus. Et cum redissemus, inuenimus Li?um, cui numquam sitienti Helico subuenisset, excogitandis uersibus inhiantem. nam de medio paene prandio, quamuis nostri prandii idem initium qui finis fuit, clam surrexerat nihilque biberat. cui ego: Opto quidem, inquam, tibi, ut istam poeticam, quam concupisti, conplectaris aliquando, non quod me nimis delectat ista perfectio, sed quod uideo te tantum exarsisse, ut nisi fastidio euadere ab hoc amore non possis, quod euenire post perfectionem facile solet. deinde
Abbreviated transcription (Latin):
uteris ignorantia. ut tibi quantũ libet
loqui nullo liceat reclamante. Nã pau
sapientiã. scirt sibi uideri dixisti. Cui ergo
uidet᷑ sapientẽ. scire sapientiã. Nonutiq
udet᷑ niluil scire sapientẽ. Noc enĩ conten¬
di non potest. nisi quisquã dicere audeat
nihil et̃ sapientiã. Ex quosit. ut iã hoc
tͥ qđ etiã milii uideat᷑. Nã mihi uidet᷑
sapientẽ non nihil scire. & tibi opinor.
cui placet uideri sapienti. sapientẽ scire
sapientiã. Tũ ille. Non magis me ingeniũ
exercere uelle. quã te arbitror. Et id mi¬
tor. Non enĩ tibi. ulla in hanc rẽ exerci¬
tatione opus. est. Nã mͥ adliuc fortasse çȩto
uidet᷑ int̾ eẽ. inter uideri scire. sibi & scire.
int̾ sapientiã quȩ inuiuestigatione posita
est & ueritatẽ. Que a nob̾ cũ alterutra dican¬
t᷑. sibi quẽ admodũ quadrent non inuenio.
ũ ego. cũ iã ad prandiũ uocarem᷑. noninqͣm

Expanded text:
uterisignorantia, ut tibi quantum libet uterisignorantia, ut tibi quantum libet loqui nullo liceat reclamante. nam paulsapientiam, scire sibi uideri. cui ergo uidetur sapientem scire sapientiam, non utique uidetur nihil scire sapientem. hoc enim contendi non potest, nisi quisquam dicere audeat nihil esse sapientiam. ex quo fit, ut hoc tibi, quod etiam mihi, uideatur, nam mihi uidetur sapientem non nihil scire et tibi, opinor, cui placet uideri sapienti sapientem scire sapientiam. — Tum ille: Non magis me ingenium exercere uelle quam te arbitror et id miror; non enim tibi ulla in hac re exercitatione opus est. nam mihi adhuc fortasse caeco uidetur interesse inter uideri sibi scire et scire et inter sapientiam, quae in inuestigatione posita est, et ueritatem. quae a nobis cum alterutra dicantur, sibi quem ad modum quadrent non inuenio. — Tum ego, cum iam ad prandium uocaremur: Non, inquam,
Abbreviated transcription (Latin):
udet᷑ sibi scire dixisti. Quid tũ postea:
Aut si sapientia nihuil.ẽ: uolo affirmes.
Crederẽ uero inquã ad calcẽ nos infuĩeq
uenisse: sed repente cũ dexteras int̾ posu¬
isti disiunctissimosnoseẽ & in longũ pro¬
gressos uidco. Uidelicet. qđ hesteruo die
anobis nulla alia quęstio constituta iu¬
debat᷑. nisi qđ te sapientẽ ad cõp̃liensionẽ
ueri ꝑuenire posse affirmante ego nega¬
uerã. Nunc uero nihil aliud me opiuor
concessisse tibi quã uderi posse sapienti
ꝓbabiliũ rcrũ consecutũ eẽ sapientiam.
Quã tam̃ sapientiã. in inuestigatione di¬
uinarũ humanarũq rerũ me constituis¬
se. nulli nr̃m eẽ arbitror dubiũ. Non in¬
quã. ideo quia inuoluis. cuolueris. Uide¬
ris cnũi ia milui exercendi tui causa dispu¬
tare. & quia bene nosti istos adolescentu¬
los uix adhuc posse disceruere quȩ acute
ac subtilit̾ disscrunt᷑: tanquã udicũ ab¬

Expanded text:
Videtur sibi scire, dixisti. Quid tum postea, Videtur sibi scire, dixisti. Quid tum postea, Aut si sapientia nihil est, volo affirmes. 6. Crederem vere, inquit, ad calcem nos finem que venisse; sed repente cum dexteras interposuisti, disjunctissimos nos esse et in longum progressos video: videlicet quod hesterno die a nobis nulla alia quaestio constituta videbatur, nisi quod sapientem ad comprehensionem veri pervenire posse, affirmante te, ego negaveram: nunc vero nihil me opinor concessisse tibi, quam videri posse sapienti probabilium rerum se consecutum esse sapientiam: quam tamen sapientiam in inuestigatione diuinarum humanarumque rerum Ille constituisse nulli nostrum arbitror dubium. — Non, inquam, ideo, quia inuoluis, euolueris; uideris enim iam mihi exercendi tui causa disputare et, quia bene nosti istos adulescentulos uix adhuc posse discernere, quae acute ac subtiliter disseruntur, tamquam iudicum ab
Abbreviated transcription (Latin):
habitũ iã ipse confessus. es. Nescio inquit.
cuius impudemtiȩ sim. sihabitũ inquisitio¬
nis diuinarũ liumanarũq terũ cẽ insapi¬
cute. confessũ me negare uoluero. Sed qͥ
tͥ uideat᷑ inuentorũ ꝓbabiliũ habitꝰ: noner̃.
non uideo. Concedis in quã mͥ. falsa nenu¬
nẽ scire. facile id quidẽ inquit. Dic ĩã si
potes inquã sapientẽ nescire sapientiam.
Qiuid eñi ait hoc limite uniuersa concludis.
ut uderi sibi non possit cõprehiendisse sa
pientiã: Da inquã dexterã. Nã si meini¬
nisti. hoc. ẽ. qđ heri me dixi effecturum.
Qđ nunc non ame conclusũ. sed ate ultro
mͥ oblatũ eẽ gaudeo. Nã cũ int̾ me &
achademicos hoc int̾ eẽ. dixissem: qđ illis
ꝓbabile uisũ est ueritatẽ non posse com¬
p̃hendi. Michui autẽ nondũ quidẽ a me
inuenta. inueniri tam̃ posse a sapiente¬
uideat᷑ : nunc tuꝰmea cũ int̾rogatione
urgereris. utrũ sapiens nesciat sapientia.

Expanded text:
habitum iam ipse confessus es. — Nescio, inquit, habitum iam ipse confessus es. — Nescio, inquit, cuius impudentiae sim, si habitum inquisitionis diuinarum humanarumque rerum esse in sapiente confessum me negare uoluero. sed qui tibi uideatur inuentorum probabilium habitus non esse, non uideo. — Concedis inquam, mihi falsa neminem scire? — Facile quidem, inquit. — Dic iam, si potes, inquam, sapientem nescire sapientiam. — Quid enim ? ait, hoc limite uniuersa concludis, ut uideri sibi non possit comprehendisse se sapientiam? — Da, inquam, dexteram. nam, si meministi, hoc est quod heri Ille dixi effecturum, quod nunc non a me conclusum, sed a te ultro mihi oblatum esse gaudeo. nam cum inter me et Academicos hoc interesse dixissem, quod illis probabile uisum est ueritatem non posse comprehendi, mihi autem nondum quidem a me inuentam, inueniri tamvideatur: nunc tu cum mea interrogatione urgereris, utrum sapiens nesciat sapientiam,
Abbreviated transcription (Latin):
fine det̾iminas: ipsam rẽ planius elocutꝰ.
cs. Quo quomodo inquã eã det̾minẽ. illud
om̃ib placuit. scientiã falsarũ rerũ eẽ non
posse. Inhoc mͥ inquit ille. uisa fuit obici¬
enda p̾scriptio. ne inconsiderata consen¬
sione mea sacile in principalis eius questi¬
onis campis tua ęquitaret oratio. Plane
mͥ inquã. nihil ubi equitare possem reli¬
quisti. Namnisi fallor. qđ iã dudũ molior.
ad ipsũ finẽ ꝑuenimꝰ. Siciũ ut subtilit̾ ue¬
req dixisti. nihil int̾ sapientiȩ studiosũ
ẜ sapientẽ u̾t̃ est: nisi qđ iste amat. ille au¬
tẽ habet sapicutiȩ disciplinã. unde etiã
nom̃ ipsum id est habitũ quendã exprimere
non cunctatꝰ . es. Nemo autẽ habere discipli¬
nã potest in animo. qͥnihil didicit. iuihil
autt̃ didicit qͥ nuhil nouit. & nosse falsum ne¬
mo potist: nouit igit᷑ sapiens ucritatt̃ quẽ
disciplinã sapientię habere in animo. id est

Expanded text:
fine determinas, ipsam rem planius elocutus fine determinas, ipsam rem planius elocutus es. — Quoquo modo, inquam, eam determinem, illud omnibus placuit scientiam falsarum rerum esse non posse. — In hoc mihi, inquit ille, uisa fuit obicienda praescriptio, ne inconsiderata consensione mea facile in principalis illius quaestionis campis tua equitaret oratio. — Plane mihi, inquam, nihil ubi equitare possem reliquisti. nam, nisi fallor, quod iam dudum molior, ad ipsum finem peruenimus. si enim, ut subtiliter uereque dixisti, nihil inter sapientiae studiosum et sapientem interest, nisi quod iste amat, ille autem habet sapientiae disciplinam — unde etiam nomen ipsum, id est habitum quendam exprimere non cunctatus es — nemo autem habere disciplinam potest in animo, qui nihil didicit, nihil autem didicit. qui nihil nouit, et nosse falsum nemo potest, nouit igitur sapiens ueritatem, quem disciplinam sapientiae habere in animo, id est
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓpaganda uita ꝑtimesco fortunã. Et¬
eñi quia uiuo: ꝓpterea uolo sapientiam
non qđ sapientiã desidero uolo uitã. Un¬
de fortuna si mihi abstulerit uitam: aufe¬
ret causam querende sapientiȩ. Nihul igi¬
t᷑ habeo cur ut siam sapiens. aut fauorẽ
optẽ sortunȩ. aut impediñta formidẽ.
nis alia fortasse ꝓtulcris. lum ego. Non
igit᷑ censes. sapientiȩ studiosũ posse a for¬
tuna ne ad sapientiã ꝑueniat impediri.
etiã si ci non auferat uitã: Non arbitror
inquit. Uolo inquã m paululũ aperias.
qͥd tͥ int̾ sapientẽ & plulosopliũ distare
uideat᷑. Sapieatẽ. abstudioso. ait nulla
re differre arbitror: nisi qđ quarũ rerũ un
sapienti quidã habitꝰ in est. earũ est in
studioso sola flagrantia. Quȩ sunt tandẽ
iste res inquã: Nã mihi nihil aliud ui¬
det᷑ int̾ eẽ. nisi qđ alt̾ scit sapientiã. alt̃
scire desiderat. Si scientiã inquit modesto

Expanded text:
in propaganda uita pertimesco fortunam. etin propaganda uita pertimesco fortunam. etenim quia uiuo, propterea uolo sapientiam, non quod sapientiam desidero, uolo uitam. unde fortuna si mihi abstulerit uitam, auferet causam quaerendae sapientiae. nihil igitur habeo, cur ut fiam sapiens aut fauorem optem fortunae aut impedimenta formidem, nisi alia fortasse protuleris. — Tum ego: Non igitur censes sapientiae studiosum posse fortuna, ne ad sapientiam perueniat, impediri, etiamsi ei non auferat uitam ? — Non arbitror, inquit. Uolo, inquam, mihi paululum aperias, quid tibi inter sapientem et philosophum distare uideatur. - Sapientem ab studioso, ait, nulla re differre arbitror, nisi quod quarum rerum in sapiente quidam habitus inest, earum est in studioso sola flagrantia. — Quae sunt tandem istae res? inquam; nam mihi nihil aliud uidetur interesse, nisi quod alter scit sapientiam, alter scire desiderat. — Si scientiam, inquit, modesto
Abbreviated transcription (Latin):
ad sapientiȩ portũ. & quasi firmissimũ.
& quietissimũ solũ ꝑuenire uoluerit. qm̃
ut alia omittã. sifectis ac surdus fuerit.
non potest. qđ positũ est. in potestate for¬
tunȩ. necessariã mͥ uidetur adid qđ con¬
cuput habere fortuna. Qđ cũ obtinue.¬
rit quã uis putet᷑ indigere quibusdam
reb ad corporis ualitudinẽ ꝑtinentibus :
illud tam̃ constat. nonlus opusẽe ut sapi¬
ens sit. sedut uit̃ homines uiuat. Inmo
ait ille. sicetꝰ ac surdus sit: & sapientiam
adipiscendã & ipsam uitã ꝓpt̾ quã sapier¬
tia quęrit᷑. mea sententia iure conteninet
Lam̃ inquã cum ipsa uita nr̃a quã hic
uuumꝰ sit inpotestate fortune. nec nisi ui¬
uens quisq sapiens fieri possit: nonne fa¬
tendũ est opus ẽẽ eius fauore quo ad sapi¬
entiã ꝑueamͣ  Sed cum sapientia inquit
non nisi uiuentib necessaria sit. remotaq
uita nulla sit indigentia sapientię: nihil

Expanded text:
ad sapientiae portum et quasi firmissimum ad sapientiae portum et quasi firmissimum et quietissimum solum peruenire uoluerit — quoniam, ut alia omittam, si caecus ac surdus fuerit, non potest, quod positum est in potestate fortunae — necessariam mihi uidetur ad id quod concupiuit habere fortunam. quod cum obtinuerit, quamuis putetur indigere quibusdam rebus ad corporis ualitudinem pertinentibus, illud tamen constat, non his opus esse, ut sapiens sit, sed ut inter homines uiuat. — Immo, ait ille, si caecus ac surdus sit, et sapientiam adipiscendam et ipsam uitam, propter quam sapientia quaeritur, mea sententia iure contemnet. Tamen, inquam, cum ipsa uita nostra, cum hic uiuimus, sit in potestate fortunae nec nisi uiuens quisque sapiens fieri possit, nonne fatendum est opus esse eius fauore, quo ad sapientiam peruehamur? — Sed cum sapientia, inquit, non nisi uiuentibus necessaria sit remotaque uita nulla sit indigentia sapientiae, nihil