comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
carnis integritas uiolata ẽ etiã
uirtutes anime mactilari sinit.
Confregit in ira furoris sui omne¬
cornu isrł. ⁊ c̃. ꝑcormi fortitudo uir¬
tutis signat᷑: ꝑisrł homo. ꝑ dert̾am
dei ꝓtectio: ꝑ inimieum diabolue:
ꝑ faciem immici instantia diabol
ꝑignem concupiscentia: ꝑgyrũ.
corpꝰ quod circumdat animam.
Cornu cum animali non nascit᷑:
tam̃ inest ei naturalit̾ causa unde
cornu oriat᷑. Sic anima ñ ex nat᷑a
s ex gr̃a uirtutes habet: quas tam̃
uirtutes eadem gr̃a non sine uat᷑a¬
li consensu lib̃i arbitrii in hoĩe o¬
ꝑatur.S quia homo lib̾tatem ar¬
bitrii peccando ꝑdidit. & ds hoĩ
peccanti iuste grãm suam subt̾r.
quasi omne cormisrł confrae᷑¬
tum est:quia &e iam habitas uir¬
tutes ꝑdidit: & eas etiam quasha¬
biturꝰ erat obtinere ñ meruit. ẽ
etiam aliud quod in cornuno¬
tare possumꝰ. Cornunanq eres¬
cendo ex humore carnis indu¬
rescit: & rationalis creat᷑a cooꝑ¬

Expanded text:
carnis integritas violata est, etiam carnis integritas violata est, etiam virtutes animae maculari sinit. Confregit in ira furoris sui omnecornu Israel, etc. Per cornu fortitudo virtutis signatur, per Israel homo, per dexteram Dei protectio, per inimicum diabolus, per faciem inimici instantia diaboli per ignem concupiscentia, per gyrum corpus quod circumdat animam. Cornu cum animali non nascitur, et tamen inest ei naturaliter causa unde cornu oriatur. Sic anima non ex natura, sed ex gratia virtutes habet, quas tamen virtutes eadem gratia, non sine naturali consensu liberi arbitrii in homine operatur. Sed quia homo libertatem arbitrii peccando perdidit, et Deus homini peccanti juste gratiam suam subtraxit, quasi omne cornu Israel confractum est; quia et jam habitas virtutes perdidit, et eas etiam, quas habiturus erat, obtinere non meruit. Est etiam aliud, quod in cornu notare possumus. Cornu namque crescendo ex humore carnis indurescit, et rationalis creatura coop
Abbreviated transcription (Latin):
&e nat᷑ales appecitꝰ corporis. Qñdiui
enim nec caroforis nec anima intus
aliquid mordinatum appetiit: qua¬
simunita ⁊ secura intentio hominis
in oĩ ac̾tione fuit. S cum naturalia
desideria in illecebrosos appetitus ⁊
t̾renos affectꝰ degenerauerunt: qua¬
simunitiones uirginis uida in t̾rã
ꝓiecte sunt: ut iamnc̃ etiam in bo¬
no intentio hominis secura ñ sit.
cum facile e uicino ꝑ mordinata
desidia corrumpi ac decipi possit.
Unde scibiungit᷑. Polluit regnum
& pͥncipes eiꝰ. Regnum aĩe caro
fuit: quandiu ipsa dm̃ in se ꝑ amo¬
rem regnantem habuit. Principes
regni uirtutes anime fuerunt:ꝑ
quas anima motꝰ carnis & appeti¬
tus rexit. Postquam autem sp̃s con¬
tra dm̃ tumuit. statim contume¬
liam contradictionis in carne sua
inuenit: qͥa deo disponente actũ
est. ut mundicia castitatis in pol¬
lutionem concupiscentie tͣnsiret:
polluit: qͥa ex concupiscentia ꝑ ꝙͣ

Expanded text:
et naturales appetitus corporis. Quandiu et naturales appetitus corporis. Quandiu enim nec caro foris, nec anima intus aliquid inordinatum appetiit, quasi munita, et secura intentio hominis in omni actione fuit. Sed cum naturalia desideria in illecebrosos appetitus et terrenos affectus degeneraverunt, quasi munitiones virginis Juda in terram projectae sunt, ut jam nunc in bonis intentio hominis secura non sit, cum facile e vicino per inordinata desideria corrumpi ac decipi possit. Unde subjungitur: Polluit regnum, et principes ejus. Regnum animae caro fuit, quandiu ipsa in se Deum per amorem regnantem habuit. Principes regni, virtutes animae fuerunt, per quas anima motus carnis et appetitus rexit. Postquam autem spiritus contra Deum tumuit, statim contumaciam contradictionis in carne sua invenit; quia Deo disponente actum est, ut munditia, castitatis in pollutionem concupiscentiae transiret, polluit; quia ex concupiscentia, per quam
Abbreviated transcription (Latin):
intꝰ & extͣ speciosꝰ fuit: cuiꝰ conscienti
a ꝑ innocentiam. & caro ꝑ castitatẽ
floruit. S destructa st̃ speciosa ia¬
cob: qͥa & castitatis decorem concu¬
piscentia polluit: & conscientiam
reatꝰ sui sceleris fedam parit̾ & tene¬
brosam fecit. Uel specios a iacob ha¬
buit: quia eum intͥnsecꝰ aspectus
inuisibilium bonorum letificabã:
& foris rerum tusibilium pulchri¬
tudo ad creatoris sui głam excita¬
bat.S destructa sunt speciosa ia¬
cob:. qͥa ds̃ inultionem pͥmi reatꝰ a
mente eiꝰ inuisibilium bonorum
cognitionem abscondit: & tusibili¬
um rerum aspectum ab illa spĩal
iocunditate in concupiscentiam
carnis commutauit. unde bene ad¬
ungit᷑. Munitiones uirginis tuda
ꝓiecit in t̾ram. Qͥd enim ꝑ u̾ginem
iuda nͥcastam anime intentionem
accipimꝰ: que uideł intentio etim
ubiq ad arbitrium diuine uolun¬
tatis dirigit᷑. quid aliud quam dũo
confitet᷑: Cuiꝰ intentionis munitio¬
nes fuierunt bona desideria animȩ.

Expanded text:
ientia per innocentiam, et caro per castitatem floruit. Sed destructa sunt speciosa Jacob; quia et castitatis decorem concupiscentia polluit, et conscientiam reatus sui sceleris foedam pariter et tenebrosam fecit. Vel speciosa Jacob habuit quia eum intrinsecus aspectus invisibilium bonorum laetificabat, et foris rerum visibilium pulchritudo ad Creatoris sui gloriam excitavit. Sed destructa sunt speciosa Jacob, quia Deus in ultionem primi reatus a mente ejus invisibilium bonorum cognitionem abscondit, et visibilium rerum aspectum ab illa spiritali jucunditate in concupiscentiam carnis commutavit. Unde bene adjungitur: Munitiones virginis Juda projecit in terram. Quid enim per virginem Juda, nisi castam animae intentionem accipimus: quae videlicet intentio, cum ubique ad arbitrium divinae voluntatis dirigitur, quid aliud quam Domino confitetur? Cujus intentionis munitiones fuerunt bona desideria animae
Abbreviated transcription (Latin):
tur. s in ꝓuectu sapientie ⁊ moꝵ
maturitate.⁊ bene senes.qͥa non
paruuli sub lege quasi sub peda¬
gogo constituti. Popłs enim anti¬
quus quasi paruulus erat. qͥa ꝑ
uirgam legis &e ꝑ t̾renas ꝓmissioẽs
nutriebat᷑. quousq ad sensum ma¬
turum conscendet ut deo ñ ꝓ t̾re¬
nis s ꝓ cȩlestib deseruiret. Istigͦ se¬
nes filiȩ syon int̾ra sede ñ debent¬
id ẽ t̾rena & transitoria querere
sconu̾satione & desid̃io in celis
ẽẽ. ut quodũbo p̃dicant. moribus
ostendant. S quia plerosq ꝓpħa in
sc̃a eccłia fut᷑os p̃uidit qͥ p̾lationis
locum obtinentes ꝑu̾sis moribus
dignitatem officii sui maclarent.
in uocem doloris erumpens sic ait.
Sederunt in t̾ra senes filiȩ syon.
Quid enim est in t̾ra sedere nisi tir¬
renis delectationib incumbendo
a bono oꝑe cessare: S quia hi abo¬
no cessando ꝑu̾sa agunt. ne sue pra¬
uitatis testes fiant u̾bum ueritatis

Expanded text:
tur, sed in provectu sapientiae et morum tur, sed in provectu sapientiae et morum maturitate. Et bene senes, quia non ut parvuli sub lege, quasi sub paedagogo constituti. Populus enim antiquus quasi parvulus erat; quia per virgam legis, et per terrenas promissiones nutriebatur, quousque ad sensum maturum conscenderet, ut Deo non pro terrenis, sed pro coelestibus deserviret. Isti ergo senes filiae Sion in terra sedere id est terrena et transitoria quaerere; sed conversatione et desiderio in coelis esse, ut quod verbo praedicant, moribus ostendant. Sed quia plerosque propheta in sancta Ecclesia futuros praevidit, qui praelationis locum obtinentes perversis moribus dignitatem officii sui macularent, in vocem doloris erumpent, sic ait: Sederunt in terra senes filiae Sion. Quid est enim in terra sedere, nisi terrenis delectationibus incumbendo a bono opere cessare? Sed quia ii, qui a bono cessando perversa agunt, ne suae pravitatis testes fiant, verbum veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
pita sua spargunt. qͥa malum cũ
uehement̾ ingruit. maturos sensꝰ
instuporem &e las ciuios ad impati¬
entiam u̾tit. de qͥb adhuc subdit᷑.
Accincti sunt ciliciis. Hoc ad senes.
nes. Mortem accelerare uolunt. qͥ
ingruentib malis spontaneas etiã
afflictiones adiciunt. Sederunt in
ab ipso pͥmi hominis lapsu usq ad ex¬
cecationem iudaici popłi. ac deinde
descendens ꝑmala p̃sentis ȩccłie us¬
ꝙ ad finem temporis planctum ex¬
tendit. Insuꝑiorib enim edificia di¬
ruta. mȩnia destructa. qͣsi a mino¬
re incipiens descͥpsit. Hinc iam qͣsi
ad maiora ꝓgrediens hominum
miseriam ⁊ dolorem plangit. Hȩc gͥ
que sequunt᷑ non incongrue ad p̃¬
sentem eccłiam referri possunt.Se¬
derunt in t̾ra conticuerunt senes
filiȩ syon. Qͥd ꝑfiliam syon nͥ p̃seis
eccłia accipit᷑. que de synagoga ꝑ
fidem nata est: Senes gͦ filie syon
p̾lati ȩccłiȩ dicunt᷑ quorum senec¬
tus non innumero annorum qͤri¬

Expanded text:
pita sua spargunt; quia malum cum pita sua spargunt; quia malum cum vehementer ingruit, maturos sensus in stuporem, et lascivos ad impatientiam vertit: de quibus adhuc subditur: Accincti sunt ciliciis. Hoc ad senes. nes. Mortem accelerare volunt, qui ingruentibus malis spontaneas etiam afflictiones adjiciunt. Sederunt in ab ipso primi hominis lapsu, usque ad excaecationem Judaici populi, ac deinde descendens per mala praesentis Ecclesiae, usque ad finem temporis planctum extendit. In superioribus enim aedificia diruta, moenia destructa, quasi a minori incipiens descripsit: hinc jam quasi ad majora progrediens, hominum miseriam et dolorem, plangit haec igitur, quae sequuntur, non incongrue ad praesentem Ecclesiam referri possunt. Sederunt in terra, conticuerunt senes filiae Sion. Quid per filiam Sion, nisi praesens Ecclesia accipitur: quae de Synagoga per fidem nata est? Senes ergo filiae Sion praelati Ecclesiae dicuntur, quorum senectus non in numero annorum quaeri
Abbreviated transcription (Latin):
tat. Hinc est quod tam sepe moyses
ad tabnacłm recurrit ut dñm con¬
sulat. qͥa nicħ homo temere foris
uł appetere uel declinare debet nͥ
pꝰ intꝰ qͥd dei uoluntati placitũ sit
iudiciomentis disc̾nat. Fuerse aut̃
amme qͤ affectum carnis ñ iudici¬
ille ꝓfectose in foueam ꝑditionis p̃cipi¬
tat qui semꝑ considerat quid carni
sue dulce sit. & quid deo placeat ñ
attendit. Sederunt in terra. & ẽ. Huc
descͥpsit. deinceps miseriam ⁊ dolo¬
rem hominum plangit. Sederunt
in t̾ra. conticuert senes. Sessio. deiec¬
tionem. silentium stuporem desig¬
nat. E congrue senes in qͥb consilii
auctoritas ẽẽ debuit. siluisse dñr. qr
tanta calamitas fuit. cui nullo con¬
silio subueniri potuit. Seq̃r. Consꝑ¬
serunt cinere capita sua uirgines.
Ultͦ speciem decoris suifedant ut
ipso squalore foris int̾ni doloris
uehementiam ostendant. Pulchre
autem in tͥbulatione senes conti¬
cefeunt. Uirgines autem cinere ca¬

Expanded text:
tat. Hinc est, quod tam saepe Moyses tat. Hinc est, quod tam saepe Moyses ad tabernaculum recurrit, ut Dominum consulat; quia nihil homo temere foris, vel appetere, vel declinare debet, nisi prius intus quid Dei voluntati placitum sit, judicio mentis discernat. Perversae aut animae, quae affectum carnis non judiciille profecto se in foveam perditionis praecipitat, qui semper considerat, quid carni suae dulce sit, et quid Deo placeat, non attendit. Sederunt in terra, conticuerudescripsit: deinceps miseriam et dolorem hominum plangit. Sederunt in terra, conticuerunt senes. Sessio dejectionem, silentium stuporem designat. Et congrue senes, in quibus consilii auctoritas esse debuit, siluisse dicuntur; quia tanta calamitas fuit cui nullo consilio subveniri potuit. Sequitur: Consperserunt cinere capita sua virgines. Ultro speciem decoris sui foedant, ut ipso squalore foris interni doloris vehementiam ostendant. Pulchre autem in tribulatione senes conticescunt, virgines autem cinere ca
Abbreviated transcription (Latin):
triuit uectes eiꝰ. uidl̃ reges ⁊ pͥncipes
i. uirtutes ꝑdidit & contriuit in gen¬
tibus .i. ꝑ uitia frangiae oppͥmi ꝑmi¬
sit. Hinc est enim qͦd adiungit di¬
cens. Non ẽ lex. Animꝰ enim legem
intrins ecꝰ hab̃e debet. timorem uideł
&e amorem di. ⁊ adhuuiꝰ legis iudicium
sens suos foris regere. Timorem uideł
ne eum concupiscentia carnis ꝑlas¬
cuuam dissoluat. Amorem uͦ ne in
bono oꝑe desidia torpentem reddat.
Quod si forte portas suas .i. sens suos
animꝰ intrenis oblectamentis defigit
ipse sͥ indicio est qͦd contͥtis uectibus
.i. amissis uirtutib etiam legem uite
cui bñ adhuc exprobrando dr. ꝓphe
ne mentis iudicium sensuum sequi
incipit iam solummꝰ ea refugit quȩ
affect᷑ sensuum mala ẽẽ renunciat.
& ea sequit᷑ quȩ carnis affectꝰ ꝓbat.
Unde necesse est etunsepe decipi. qͥ
cum p̃sentes solummͦ delectationes
consid̾at fut᷑as amaritudines ñ eus¬

Expanded text:
trivit vectes ejus, videlicet reges et principes, trivit vectes ejus, videlicet reges et principes, id est virtutes perdidit et contrivit in gentibus, id est per vitia frangi et opprimi permisit. Hinc est enim quod adjungit, dicens: Non est lex. Animus enim legem intrinsecus habere debet, timorem videlicet et amorem Dei, et ad hujus legis judicium sensus suos foris regere. Timorem videlicet, ne cum concupiscentia carnis per lasciviam dissolvat; amorem vero, ne in bono opere desidia torpentem reddat. Quod si forte portas suas, id est sensus suos animus in terrenis oblectamentis defigit, ipse sibi judicio est, quod contritis vectibus, id est amissis virtutibus, etiam legem vitae Cui bene adhuc exprobrando dicitur: ne mentis, judicium sensuum sequi incipit, jam solummodo ea refugit quae affectus sensuum mala esse renuntiat, et ea sequitur quae carnis affectus probat. Unde necesse est eum saepe decipi: qui cum praesentes solummodo delectationes considerat, futuras amaritudines non evi
Abbreviated transcription (Latin):
solum regib gentium tͥbutum sol¬
uerent. s etiam p̃fecti ⁊ p̃sides regum
int̾ eos habitarent ce eos oppͥmerent
tandemq rebelles a t̾ra eicerent. ⁊ ꝑ
totum mundum dissiparent. De
turum ꝓmittunt. contͣ hoc rect̾e
ceret᷑. Qͦd de aduentu xp̃i falsosͥ
blandientes p̾dicunt hoc a semet¬
ipsis ñ dño reuelante inuenerunt.
Defixe sunt in t̾ra porte eiꝰ. Quid ꝑ
qñ ipsos sensꝰ nr̃os ad trena desidia
inclinamus. S quia nunquam fo¬
ris sensꝰ turꝑib desidiis succumbit.
nͥpꝰ int̾ius mentis eustodia ꝑ negli-¬
gentiam fract̾a ce dissipata fuerit re
gam ce dissolutam relinquit. Uec̃¬
signant᷑. Reges gͦ ce pͥncipes animȩ
ingentib sunt. qñ ipsa uitia ei per
consensum dnãri incipiunt. Uł ꝑ
reges & pͥncipes ipsas animȩ uirtu¬
tes ꝑqͣs pꝰ regebat᷑ acciꝑe posfumus.
Reges qͥa intꝰ uoluntatib p̃sident.
pͥncipes quia foris animum ad bñ
agendum mouent. Et referendum
est ad hoc qͦd p̃miserat ꝑdidit & con¬

Expanded text:
solum regibus gentium tributum solverent, sed etiam praefecti et praesides regum inter eos habitarent, et eos opprimerent, tandemque rebelles a terra ejicerent et per totum mundum dissiparent. De turum promittunt, contra hoc recte rceret: Quod de adventu Christi falso sibi blandientes praedicant hoc a semetipsis, non a Domino revelante invenerunt. Defixae sunt in terra portae ejus. Quid per quando ipsos sensus nostros ad terrena desideria inclinamus. Sed quia nunquam foris sensus turpibus desideriis succumbit, nisi prius interius mentis custodia per negligentiam fracta et dissipata fuerit, regam et dissolutam relinquit. Vecsignantur. Reges ergo et principes animae in gentibus sunt, quando ipsa vitia ei per consensum dominari incipiunt. Vel per reges, et principes ipsas animae virtutes, per quas prius regebatur, accipere possumus. Reges quia intus voluntatibus praesident; principes quia foris animum ad bene agendum movent. Et referendum est ad hoc quod praemiserat, perdidit et con
Abbreviated transcription (Latin):
Et clamauerunt ad dñm cum tri¬
bularent᷑ & de necessitatib eoꝵ
lib̾auit eos. Bene gͦ ocłi p̾ lacrimis
deficiunt qͥa sepe cum malum ue¬
hement̾ ingruit disc̾tionis ocłm
meror caligare facit. Uis cera tur¬
bant᷑. i quia intͥnsecꝰ affectꝰ pieta¬
tis con cutit᷑. Iecur in t̾ram effun¬
ditur. qͥa sepe in electis ꝓ merore
alieni ꝑicħ alacritas mentis obli¬
gatur. ut tanto ampliꝰ etiam in
semet ipsis adbona agenda red¬
dant᷑ tepidi. qͣnto magis sunt in
significant᷑ hi qͥ plangunt. non
qui plangunt᷑. Unde ⁊ mox ꝑseqͣn¬
tia uerba dehis qui plangunt᷑ sen¬
tentiam annectens causam dolo¬
ris exponit dicens. Suꝑ contͥcione
filie popłi mei. Qͥd enim ꝑmuli¬
ebrem serum nͥ plebs infirma sig̃cat᷑
quam tam̃ cum filiam nominat.
fidei ꝓfessionem hab̃e demonstrat.
ꝑcontͥtionem autem irreparabilis
calamitas ostentit᷑ sic̃ quod contͥ¬
tum est ampliꝰ non reparat᷑. Seqr̃.
Cum deficeret paruulꝰ & lactaens

Expanded text:
Et clamaverunt ad Dominum cum tribularentur: et de necessitatibus eorum liberavit eos . Bene ergo oculi prae lacrymis deficiunt, quia saepe cum malum vehementer ingruit, discretionis oculum moeror caligare facit. Viscera turbantur, quia intrinsecus affectus pietatis concutitur. Jecur in terram offunditur, quia saepe in electis prae moerore alieni periculi alacritas mentis obligatur, ut tanto amplius etiam in semetipsis ad bona agenda reddantur tepidi, quanto magis sunt in significantur ii qui plangunt, non qui planguntur. Unde et mox per sequentia verba de iis qui planguntur sententiam adnectens, causam doloris exponit, dicens: Super contritione filiae populi mei. Quid enim per muliebrem sexum, nisi plebs infirma significatur? quam tamen, cum filiam nominat, fidei professionem habere demonstrat; per contritionem autem irreparabilis calamitas ostenditur, sicut quod contritum est amplius non reparatur. Sequitur Cum deficeret parvulus, et lactens
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ carnalis sensꝰ. quid ꝑtunum nisi
intelligentia sp̃ualis accipit᷑: Ser¬
uis gͥ qͥ sensu carnali legem tenuert̃.
ordeũ & aqua sufficere poterant.
filii au tem qui iam ꝑ grãm in xp̃o
sciunt ñ nͥ tͥticum & ui num
desidant. Hec omnia. inquit
apłs uidl legales obseruantias re¬
dendum lex. & ꝑ tͥcicum qͦd suaue
est &e dulce xp̃s accipit᷑. quia lexue¬
nit peccata punire. & xp̃s soluere.
Quare gͦ xp̃s tͥticum dicat᷑. iam ꝑ dei
grãm c legendo discimꝰ & edendosen¬
timus. Quatuor aut̃ modis xp̃m¬

Expanded text:
nisi carnalis sensus; quid per vinum, nisi intelligentia spiritualis accipitur? Servis igitur qui sensu carnali legem tenuerunt, hordeum et aqua sufficere poterant; filii autem, qui jam per gratiam in Christo sciunt, non nisi triticum et vinum desiderant. Haec omnia, inquitvidelicet legales observantias, ardendum, lex, et per triticum, quod suave est et dulce, Christus accipitur, quia lex venit peccata punire, et Christus solvere. Quare ergo Christus triticum dicatur, jam per Dei gratiam et legendo discimus, et edendo sentimus. Quatuor autem modis
Abbreviated transcription (Latin):
pastores s sic̃ mercennarii gregem
dñicum paset̾. Qui ad laniandũ
sunt fortes. & ad ꝓtegendum imbe¬
cilles. ad accipiendum ꝓmyd. ad
tͥbuendum pigͥ. ad circumueni¬
endum diserti. ad bñdicendum
indocti. aut płꝰ debito exigunt. mi¬
nus ł nicħ debito impendunt. qͥ ui
dicia u̾itatis in causas forenses mx¬
tauerunt. Ue eis quare ñ attendt̃
quid debeant &e si peticionem p̾ue¬
nire noluerunt. saltem yetentes
audiant. qͥa & in ipsa fortassis peti¬
cione discere etiam poterunt quid
debeant. Ubi est inquiunt illi tͥcicũ
& uinum: Non petunt ordeum &
aqͣm. s tͥticum & uinum. Uideamͦgͦ
quid sit illud tͥticum & uinum.⁊
quare ordeum & aqͣm ñ petant fi¬
bii quanuis in necessitate famis sit
aceis pasta sunt. Postea uͦ .iiiiʳ. milia
ordeaceis. Item legimꝰ in euglio qͦo
sex ydriȩ lapideȩ priꝰ aqua impletȩ
sunt postea uͦ aque ipsȩ inuinum
commutate. De tͥtico quoq in eun¬

Expanded text:
pastores, sed sicut mercenarii gregem pastores, sed sicut mercenarii gregem Domini pascunt. Qui ad laniandum sunt fortes, et ad protegendum imbecilles. Ad accipiendum prompti, ad tribuendum pigri. Ad circumveniendum diserti, ad bene dicendum indocti: qui aut plus debito exigunt; minus, vel nihil, debito impendunt; qui judicia veritatis in causas forenses mutaverunt. Vae eis quare non attendunt quid debeant; et si petitionem praevenire noluerint, saltem petentes audiant, quia et in ipsa fortassis petitione discere etiam poterunt quid debeant. Ubi est, inquiunt illi, triticum et vinum? Non petunt hordeum et aquam, sed triticum et vinum. Videamus ergo quod sit istud triticum, et vinum; et quare hordeum et aquam non petant filii, quamvis in necessitate famis sintaceis pasta sunt . Postea vero quatuor millia hordeaceis. Item legimus in Evangelio quod sex hydriae lapideae prius aqua impletae sunt, postea vero aquae ipsae in vinum commutatae . De tritico quoque in Evan
Abbreviated transcription (Latin):
tiam. Petunt enim qͣndo audire¬
qnͣdo indigent. petunt qͣndo desi¬
derant. Petunt quando audire pa¬
ratisunt. Pmiseriam petunt quia
uisa afflictoꝵ in digentia. dum pias
m̃ites ad subueniendum ꝓuocat c̃¬
silingua silet. uita clamat. ꝑ desi¬
derium qͦ petunt qͥa qͦdammͦ
petere ẽ uelle habe. Item ꝑ obedien¬
tiam petunt qͥa dum paratos se ad
recipiendum offerunt qͣsi uelle
& desid̾are se dicunt. Negligentib
gͥ p̾latis. subiectoꝵ & sinon lingua
uita tamen semꝑ loquit᷑. quia &
maloꝵ ꝑicło & bonoꝵs des idio at¬
q obedientia ad p̃dicationis stu¬
dium & bonȩ conu̾sationis exem¬
plum imyendendum commonen¬
tur. Q atcendite quodin tempore
necessitatis filii non patres s ma¬
tres uocant. Ac si dicant. Si debi¬
tum obliti estis pietatem saltem
obliuisci ñ debetis. Erubes cant
canes muti. & ñualentes latrare.
Erubescant qͥ de pastorib lupifa¬
cti sunt. Crubescant qͥ non sicut

Expanded text:
tiam. Petunt enim qutiam. Petunt enim qundo indigent, petunt quando desiderant, petunt quando audire parati sunt. Per miseriam petunt, quia visa afflictorum indigentia, dum pias mentes ad subveniendum provocat, etiamsi lingua silet, vita clamat. Per desiderium quoque petunt, quia quodammodo petere est velle habere. Item per obedientiam petunt, quia, dum paratos se ad recipiendum offerunt, quasi velle et desiderare se dicunt. Negligentibus igitur praelatis subjectorum et si non lingua, vita tamen semper loquitur, quia et malorum periculo et bonorum desiderio atque obedientia ad praedicationis studium, et bonae conversationis exemplum impendendum commoventur. Et attendite quod in tempore necessitatis filii non patres, sed matres vocant. Ac si dicant: Si debitum obliti estis, pietatem saltem oblivisci non debetis. Erubescant canes muti et non valentes latrare . Erubescant, qui de pastoribus lupi facti sunt. Erubescant, qui non sicut
Abbreviated transcription (Latin):
quit quasi uulnerati in plateis ei¬
uitatis. Duplex malum egestas ⁊
ignominia. Tolerabiliꝰ saltemfu¬
isset in domo deficere & in occulto
fame consumi. quam in plateis cũ
tabe famis confusionem ignomi¬
nie sustinere. Seq̃r.Cum exalarẽt
animas suas in sinu matrum su¬
arum. Omnia cooꝑant᷑ ad malũ.
In plateis deficiunt. in sinu matr̃
animas exalant. ut ce manifesta
tabes confusionem & mors pseis
dolorem multiplicent. Matͥbus
dentia atq consilio ce matres pie¬
tate ẽẽ debent. S quia pͣui quiq
& negligentes. cum locum p̃dicati¬
ones obtinent. euram subiectoꝵ
postponunt. & suȩ potiꝰ auariciȩ
aut luxui student. rect̾e nunc ꝑ¬
ꝓpħam dr. Matͥb suis dixerunt.
ubi est tͥcicum & uinum. Magnꝰ
dolor qͦd petentib subtrahunt.
hoc etiam non petentib offerre
debuerunt. Sciendum est qͦd tͥb
modis uita subditoꝵ p̃latis loqͥt᷑.
ꝑ miseriam. ꝑ desidium. ꝑ obedien¬

Expanded text:
quit, quasi vulnerati in plateis ciquit, quasi vulnerati in plateis civitatis. Duplex malum, egestas et ignominia. Tolerabilius saltem fuisset in domo deficere, et in occulto fame consumi quam in plateis, cum tabe famis confusionem ignominiae sustinere. Sequitur: Cum exhalarent animas suas in sinu matrum suarum. Omnia cooperantur ad malum. In plateis deficiunt. In sinu matrum animas exhalant, ut et manifesta tabes confusionem et mors praesens dolorem multiplicent. Matribusdentia, atque consilio, et matres pietate esse debent. Sed quia pravi quilibet et negligentes cum locum praelationis obtinent, curam subjectorum postponunt, et suae potius avaritiae aut luxui suo student; recte nunc r: Matribus suis dixerunt: ubi est triticum et vinum. Magnus dolor, quia quod petentibus subtrahunt, hoc etiam non petentibus offerre debuerunt. Sciendum autem quod tribus modis vita subditorum praelatis loquitur, per miseriam, per desiderium, per obedien
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ qͦd intelligere possumꝰ. Quare ħ
in contͥtione filie popłi paruulre
lactens in plateis opidi deficere
dicunt᷑. nͥ qͦd in anima carnali pꝰ
ꝑ illecebros a desidia foris. sensus
corrumpit᷑. ac deinde uirtus qͦq
ac constantia animi emollitur
affectꝰ dilectionis notat᷑. qͥ filioꝵ
affectꝰ si potest non solum audit s
p̃uenit. Cur gͥ filios rogantes ex¬
pectant. nisi qͥa non habent qͦd
egentib offerant : & ne mat̾nam
pietatem nat᷑ali uitio induruisse
existimes audi quales se olim filiis
exhibuerint. Non petunt ordeũ.
& aquam scł alimenta seruilia
quia nicħ eiꝰmodi dare solebant
s ubi est inquiunt tͥcicum & ui¬
ntim. Hoc petunt quod soliti fu¬
erunt accipe. Non petunt tam̃
s admirantes int̾rogant quia nec pe¬
tere solebant. s hab̾e. S fortassis di¬
ces. lasciui erant filii isti &e delicati
suꝑflua querebant quib etiã mat̾¬
na pietas contradicere deb̾et. Au¬
di quid seq̃r. Cum deficerent in¬

Expanded text:
nis intelligere possumus. Quare ergo in contritione filiae populi parvulus, et lactens in plateis oppidi deficere dicuntur, nisi quod in anima carnali prius per illecebrosa desideria foris sensus corrumpitur, ac deinde virtus quoque ac constantia animi emollitur?affectus dilectionis notatur, quae filiorum affectus, si possunt, non solum audiunt, sed praeveniunt. Cur igitur filios rogantes exspectant, nisi quia non habent, quod egentibus offerant? Et ne maternam pietatem naturali vitio induruisse existimes, audi quales se olim filiis exhibuerint. Non petunt hordeum et aquam, scilicet alimenta servilia, quia nihil ejusmodi dare solebant; sed: Ubi est, inquiunt, triticum et vinum. Hoc petunt, quod soliti fuerunt accipere. Non tamen sed admirantes interrogant, quia nec petere solebant, sed habere. Sed fortassis dices, lascivi erant filii isti et delicati, superflua quaerebant, quibus etiam materna pietas contradicere deberet; audi quid sequatur. Cum deficerent, in
Abbreviated transcription (Latin):
cere dñr. qͥa bic ꝑditionis ordo ẽ
ut pͥmum qͥsq bona quȩ agit ꝑ in¬
tentionem laudis humane effus¬
cet. ac deinde etiam ipsa bona oꝑa
in prauas actiones commutet. Sede¬
runt in t̾ra. conticuerunt senes filie
syon. ꝑ diu̾sas etates ⁊ sexꝰ. atq officia

Expanded text:
cere, dicuntur, quia hic perditionis ordo est, cere, dicuntur, quia hic perditionis ordo est, ut primum quisque bona, quae agit, per intentionem laudis humanae offuscet, ac deinde etiam ipsa bona opera in pravas actiones commutet. MORALIS. Sederunt in terra, conticuerunt senes filiae Sion. Per diversas aetate
Abbreviated transcription (Latin):
erecti eẽ debuerant. & qui cȩlestia
contemplari consueuerant cine¬
rem sͥ suꝑinitiunt ne uisum ao
sublimia leuare queant. Et nota qͦd
ꝑfecti etiam in pedib puluerem ha¬
bere dicunt᷑. Qui autem puluere
capita sua asꝑgunt. iam int̾ plan¬
gendos numerant᷑. qͥa in t̾renis qͥ¬
dem actionib boni ꝑ infirmitatem
aliq̃n leues macłas contrahunt.
mali uͦ in his etiam que forat̾ age̾
uident᷑. ꝑ intentionem laudis sor¬
descunt. Seq̃r. Accineti funt cilicii.
Quid ꝑcilicium nͥcura t̾renarum
rerum signat᷑. que conscientiam as¬
siduis occupationum aculeis pun¬
git: Prius gͦ senes in t̾ra sedentes de¬
scribunt᷑. & postea ciliciis accincti.
qͥa ubi mens in amore carnalium
delectationum pͥmum resoluta fu¬
erit. mox deinde cura sequit᷑. que
illam ꝓ adimplendis desideriis su¬
is sollicitando compungit. Ugines
qͦq pͥꝰ capita sua cinere asꝑgere ac
postea ipsa capita sua in t̾ram abi¬

Expanded text:
erecti esse debuerant, et qui coelestia erecti esse debuerant, et qui coelestia contemplari consueverant, cinerem sibi supermittunt ne visum ad sublimia levare queant. Et nota, quod perfecti etiam in pedibus pulverem habere dicuntur; qui autem pulvere capita sua aspergunt, jam inter plangendos numerantur, quia in terrenis quidem actionibus boni per infirmitatem aliquando leves maculas contrahunt; mali vero in iis etiam, quae fortiter agere videntur, per intentionem laudis sordescunt. Sequitur: Accincti sunt ciliciis. Quid per cilicium, nisi cura terrenarum rerum signatur, quae conscientiam assiduis occupationum aculeis pungit? Prius ergo senes in terra sedentes describuntur et postea ciliciis accincti, quia ubi mens in amore carnalium delectationum primum resoluta fuerit, mox deinde cura sequitur, quae illam pro adimplendis desideriis suis sollicitando compungit. Virgines quoque prius capita sua cinere aspergere, ac postea ipsa capita sua in terram abji
Abbreviated transcription (Latin):
sinceritate mors conseruantes
ad uisionem suꝑne uisionis festi¬
nant. & qͥd ꝑ caput nͥ actio sp̃ua¬
lis. quid ꝑcmerem qͥ abigne relin¬
quit᷑ nisi t̾renȩ cogitationes sig¬
nant᷑: Quasi enim ab igne emiˢ
nascit᷑. qñ cogitationum in ani¬
um reliquie a concupiscentia
carnali generant᷑. Bene gͦ postꝙͣ
senes in t̾ra sedent. & tacent. uir¬
gines capita fua cinere consꝑgant. qͥa
simplices quiq in ȩccłia cum p̾latos
suos postposito studio p̃dicationis t̾¬
renis delectationib uident incum¬
bere. etiam inbonis quȩ agunt. car¬
nalit̾ delectari incipiunt. Recte au¬
sublimes debent ẽẽ. Subiccti aut̃
inbonis que humilit̾ ꝑagunt sẽꝑ
ꝑ intentionem mentis aduisionẽ
et̾ne pacis respicere. qͣtinꝰ ce illi in
alto ꝑuirtutem constitut ea quȩ
subiecta fc̃ custodiant. & isti ꝑ hu¬
militatem in imo posit intentiõe
semꝑ ad suꝑiora contentant. Hoc
qͦꝙ apħa plangit qͦd sedent hi qui

Expanded text:
nservantes ad visionem supernae pacis festinant? Et quid per caput, nisi actio spiritualis? Quid per cinerem, qui ab igne relinquitur, nisi terrenae cogitationes signantur? Quasi enim ab igne cinis nascitur, quando cogitationum inanium reliquiae a concupiscentia carnali generantur. Bene ergo, postquam senes in terra sedent et tacent, virgines capita sua cinere conspergunt; quia simplices quique in Ecclesia cum praelatos suos, postposito studio praedicationis, terrenis delectationibus vident incumbere, etiam in bonis quae agunt, carnaliter delectari incipiunt. Recte ausublimes debent esse. Subjecti autem in bonis quae humiliter peragunt, semper per intentionem mentis ad visionem aeternae pacis respicere; quatenus, et illi in alto per virtutem constituti, ea quae subjecta sunt custodiant; et isti per humilitatem in imo positi, intentione semper ad superiora contendant. Hoc ergo propheta plangit, quod sedent ii, qui
Abbreviated transcription (Latin):
cor sic̃ aqua effundi dr. quia quis
candi a corde suo exclud it teste cõ¬
scientia plene coram deo ñ ercusat᷑.
Seq̃r. Leua ad eum manꝰ tuas. Per
manꝰ oꝑatio significat᷑. Manꝰ gͦ suas
penitens ad dm̃ eleuat. quando ꝑ
tas offensas excusat. De qͦ adhuc sub¬
ditur. ꝓ aĩa paruuloꝵ tuorũ qͥ de¬
fecerunt fame in capite omnium
compitoꝵ. ꝑparuulos ñ incongry¬
e infirmos anime cogitat᷑. accipimꝰ.
ꝑcaput omnium compitorum cõ¬
cupiscentiam carnis q̃ omnium t̾¬
renorum desidioꝵ ⁊ actionum qͣ¬
si uiarum multaꝵs caput est ce or

Expanded text:
cor sicut aqua effundi dicitur, quia cor sicut aqua effundi dicitur, quia candi a corde suo excludat, teste conscientia plene coram Deo non excusatur. Sequitur: Leva ad eum manus tuas. Per manus operatio significatur. Manus ergo suas poenitens ad Deum elevat, quando per tas offensas excusat. De quo adhuc subditur: Pro anima parvulorum tuorum, qui defecerunt fame in capite omnium compitorum. Per parvulos, non incongrue infirmos animae cogitatus accipimus, per caput omnium compitorum, concupiscentiam carnis: quae omnium terrenorum desideriorum et actionum, quasi multarum viarum caput est et or
Abbreviated transcription (Latin):
cum effundunt᷑ ł quadam pingue¬
dine suꝑlinita. uł sapore infecta ua¬
sa relĩquunt. sola aqͣ sic effunditur.
ut munditia uasis nullis eiꝰ reliqͥis
macłet᷑. Qui gͦ peccata sua confi¬
tentes aliqua ł negligentiȩ uł eru¬
bescentiȩ causa effunde timent. qͣ¬
si inuase cordis spissi liquoris reliqͥ¬
asretinent. Qui uͦ cuncta quidem
peccata sua ꝑ confessionem eiciunt.
s adhuc tam̃ peccandi affectum ñ
derelinquunt ab his quidem qm¬
uis noxiꝰ liquor ꝓrsꝰ eiectꝰ sit uasa
tam̃ sapore infecta ꝓmanserunt.
Qͥs qͥs autem ꝑpuram confessio
nem & contͥcionem cordis sui se¬
creta reuelans nicħ aut ꝑ affectũ
retinet. aut ꝑ silentium degit iste
qͣsi aqͣs cor suum ante conspectum
dñi effundit. Possumꝰ adhuc in effu¬
sione aque aliqͥd edificationis at¬
tendere. quia sic̃ aqua effusa sor¬
des abluit sic confessio peccata ei¬
ciens conscientiam mundam red¬
dit. Q bñ ante conspectum dñi.

Expanded text:
cum effunduntur, vel quadam pinguecum effunduntur, vel quadam pinguedine superlinita, vel sapore infecta vasa relinquunt; sola aqua sic effunditur, ut munditia vasis nullis ejus reliquiis maculetur. Qui ergo peccata sua confitentes, aliqua vel negligentiae vel erubescentiae causa effundere timent, quasi in vase cordis spissi liquoris reliquias retinent. Qui vero cuncta quidem peccata sua per confessionem ejiciunt, sed adhuc tamen peccandi affectum non derelinquunt: ab his quidem quamvis noxius liquor prorsus ejectus sit, vasa tamen sapore infecta permanserunt. Quisquis autem perionem cordis sui secreta revelans, nihil aut per affectum retinet, aut per silentium tegit: ille quasi aquas cor suum ante conspectum Domini effundit. Possumus adhuc in effusione aquae aliquid aedificationis attendere, quia sicut aqua effusa sordes abluit, sic confessio peccata ejiciens, conscientiam mundam reddit. Et bene ante conspectum Domini
Abbreviated transcription (Latin):
cipio uigiliarum. Peccator sub fla¬
gellopositꝰ gratum deo sacͥficium
laudat. Unde recte cum dixisset
statim adiunxit inpͥncipio uigilia¬
rum. Primum etenm peccator eui¬
gilat. qnͣdo mala sua agnoscere in¬
cipit. Scdo euigilat. qͣndo malasua
agnita penitendo corrigit. Tercio
euigilat. qͣndo ad bona agenda se
conu̾tit. Quarto euigilat: qnͣdo
bona oꝑa sua custodit. Istas .iiii. uii¬
gilias innocte p̃sentis uite custodi¬
re debemus. neuidl̃ nos uel in con¬
sideratione peccatorum nr̃oꝵ igno¬
rantia fallat. uł in correctione ne¬
gligentia. siue contemptꝰ p̃pediat.
ne uł adbona agenda. desidia tor¬
porites reddat. ł adbona conser¬
uanda p̃sumptio minꝰ cautos effi¬
ciat. Iile gͦ in nocte in pͥncipioui
giliarum dm laudat qͥmala que pa¬
titur. ex considatione iniquitatissue
iusto cd iudicio se sustinere fatet᷑. Se¬
quit᷑. Effunde ⁊ sic̃ aquam cor tuũ
ante conspectum dñi. Cȩt̃ liquores

Expanded text:
cipio vigiliarum. Peccator sub flacipio vigiliarum. Peccator sub flagello positus gratum Deo sacrificium laudat. Unde recte cum dixisset statim adjunxit: In principio vigiliarum. Primum etenim peccator evigilat, quando mala sua agnoscere incipit. Secundo evigilat, quando mala sua agnita poenitendo corrigit. Tertio evigilat, quando ad bona agenda se convertit. Quarto evigilat, quando bona opera sua custodit. Istas quatuor vigilias in nocte praesentis vitae custodire debemus, ne videlicet nos vel in consideratione peccatorum nostrorum ignorantia fallat, vel in correctione negligentia, sive contemptus praepediat. Ne vel ad bona agenda desidia torpentes reddat, vel ad bona conservanda praesumptio minus cautos efficiat. Ille ergo in nocte in principio giliarum Deum laudat, qui mala, quae patitur, ex consideratione iniquitatis suae, justo Dei judicio se sustinere fatetur. Sequitur: Effunde sicut aquam cor tuum ante conspectum Domini. Caeteri liquores,
Abbreviated transcription (Latin):
que scđm consuetudinem immo
scđm dñicam institutionem acciꝑe
licuit ꝓpͥis manib uictum qͦrens oĩo
acciꝑe recus auit. De qͥb paruulis
adhuc subdit᷑. Qui defecerunt fa¬
me in capite omnium compitorũ.
Qͥd ꝑ compita nͥhumanas act̾iones.
& qͥd ꝑ caput compitoꝵ nͥ concupis¬
centiam carnis qͤ causa est &e origo
omnium humanaꝵ actionum in¬
telligere debemꝰ: Paruul gͦ in ca¬
pite compitoꝵ fame deficiunt. qͥa
carnales qͥq qͣntomagis t̾renis de¬
sideriis inhiant tantomagis a pa¬
stu sp̃alis alimonie ieiunant. Con¬
surge lauda: noua quedam uita
hic mͥ oriri uidet᷑. Consurge lau¬
da. Qm̃ pulcher ordo. Primum
transacta mala fletib t̾gere. postea
ad bona agenda consurgere.dein¬
de laudare.Non est enim speciosa¬
laus in ore peccatoris. neq potest ue¬
raciter bona agere. qui priꝰ ñ stu¬
duerit efficacit᷑ mala p̃t̾ita emu¬
dare. Lauda inqͥt innocte. in pͥn¬

Expanded text:
quae secundum consuetudinem, imo quae secundum consuetudinem, imo secundum divinam institutionem accipere licuit, propriis manibus victum quaerens omnino accipere recusavit. De quibus parvulis adhuc subditur: Qui defecerunt fame in capite omnium compitorum. Quid per compita, nisi humanas actiones? et quid per caput compitorum, nisi concupiscentiam carnis, quae causa est et origo omnium humanarum actionum, intelligere debemus? Parvuli ergo in capite compitorum fame deficiunt, quia carnales quique quanto magis terrenis desideriis inhiant tanto magis a pastu spiritualis alimoniae jejunant. Consurge, lauda. MORAL. Nova quaedam vita hic mihi oriri videtur. Consurge, lauda. Quam pulcher ordo, primum transacta mala fletibus tergere, postea ad bona agenda consurgere, deinde laudare? Non est enim laus speciosa in ore peccatoris ; neque potest veraciter bona agere, qui prius non studuerit efficaciter mala praeterita emendare. Lauda, inquit, in nocte in prin
Abbreviated transcription (Latin):
at: quemadmodum psalmista di¬
cit. Dies diei eructat u̾bum. & nox
nocti indicat scientiam. Qui aut̃
ꝓ amore di infirmis auditoribus
sponte condescendit. iste ꝓculdu¬
bio coram dño corsuum siẽ aquam
effundit. Seq̃r. Leua ad eum manꝰ
tuas ꝓ anima paruuloꝵ tuorũ. P
eleuationem manuum. affectum
cordis. ꝑ paruulos infirmos fide &
necdum sensum maturum haber̃¬
tes. accipe possumꝰ. Sc̃a gͦ eccłia pro.
anima paruuloꝵs suoꝵ manus
ad dm̃ eleuat qͥa ꝓsalute eoꝵ qui
adhuc pusillifide sunt non solum
se inu̾bo p̾dicationis exercet. s etiã
humili deuotione diuinam iu¬
giter miscdiam int̾pellat. Uł ꝑ manꝰ
oꝑa acciꝑe possumꝰ. Qa ille nimir̃
ꝓ anima paruuloꝵ manꝰ ad deum
eleuat. qͥ ad ꝓuocandos animos car¬
nalium sp̃italib studiis insistens
etiam licita q̃dam humane conu̾¬
sationis negotia deuitat: sic̃ paul
qͥut occasionem accipiendi pseudo¬
apłis tolleret stipendia p̃dicationis

Expanded text:
at. Quemadmodum Psalmista diat. Quemadmodum Psalmista dicit: Dies diei eructat verbum, et nox nocti indicat scientiam . Qui autem pro amore Dei infirmis auditoribus sponte condescendit, is procul dubio coram Domino cor suum sicut aquam effundit. Sequitur: Leva ad eum manus tuas pro anima parvulorum tuorum. Per elevationem manuum affectum cordis, per parvulos, infirmos fide, et necdum sensum maturum habentes, accipere possumus. Sancta ergo Ecclesia pro anima parvulorum suorum manus ad Deum elevat, quia pro salute eorum, qui adhuc pusilli fide sunt, non solum se in verbo praedicationis exercet, sed etiam humili devotione divinam jugiter misericordiam interpellat. Vel per manus, opera accipere possumus, quia ille nimirum pro anima parvulorum manus ad Deum elevat, quia ad provocandos animos carnalium spiritualibus studiis insistens, etiam licita quaedam humanae conversationis negotia devitat. Sicut Paulus, qui ut occasionem accipiendi pseudoapostolis tolleret, stipendia praedicationis,
Abbreviated transcription (Latin):
aliqnͣdo erant hi qͥb paulꝰ loquit᷑
det in noct̾e.Surgit enim cum pro
de quiete contemplationis ad opꝰ
p̃dicationis se erigit. In nocte lau¬
dat. qnͣdo peccatores ad peniten¬
tiam ꝓuocans diuina eis magna¬
lia manifestat. S multi fẽ pecca¬
tores qui u̾bum ueritatis audire
etiam contemnunt & eo mag̃ aurẽ
cordis ad laudem creatoris non in¬
clinant qͦ in suis peccatis conside¬
randis minime euigilant. De qͥbus
in psalmo legit᷑. In salicib in medio
eiꝰ. suspendimꝰ organa nr̃a. Et in e¬
uangelio. Nolite margaritas ur̃as
ante porcos ꝓicere. Lideo cum dix¬
isset latida in nocte. recte secutus ad¬
iunxit. in pͥncipio uigiliarum. Ac
si diceret. Iui peccatores laudem d̃i
audire possunt. qͥ insuis peccatis
considandis uigilare cȩꝑunt. Seq̃r.
Effunde sic̃ aquam cor tuum. Qd
aquam nͥ doctͥna facilis figuratur:
Cor gͦ sic̃ aquam effundit qͥhoc qͦd
intꝰ solidum gustat infirmis audi¬
torib facili foris eruditione insinu¬

Expanded text:
aliquando ii quibus Paulus loquitur, det in nocte. Surgit enim, cum pro de quiete contemplationis ad opus praedicationis se erigit. In nocte laudat, quando peccatores ad poenitentiam provocans divina eis magnalia manifestat. Sed multi sunt peccatores, qui verbum veritatis audire etiam contemnunt, et eo magis aurem cordis ad laudem Creatoris non inclinant, quo in suis peccatis considerandis minus evigilant. De quibus in psalmo legitur: In salicibus in medio ejus suspendimus organa nostra . Et in Evangelio: Nolite margaritas vestras ante porcos projicere . Et ideo cum dixisset: Lauda in nocte, recte secutus, adjunxit, in principio vigiliarum. Ac si diceret: Illi peccatores laudem Dei audire possunt, qui in suis peccatis considerandis vigilare coeperunt. Sequitur: Effunde sicut aquam cor tuum. Quiaquam, nisi doctrina facilis figuratur? Cor ergo sicut aquam effundit, qui hoc, quod intus solidum gustat, infirmis auditoribus facili foris eruditione insinu
Abbreviated transcription (Latin):
menta urbtum obtinebant. Siue
ꝑmurum intelligere possumus
diuinam ꝓtectionem. fuꝑ quam
inimici clamant qͥadum popło
dei ꝓpt̃ peccata sua dñari ꝑmit¬
tuntur. diuine potentiȩ derogãt.
& hoc eum ꝓhibe non posse existi¬
mant. qͦd ipso ꝑmitcente &e dispo¬
nente fieri ignorant. Camauit.:
ueritatis defensorem significari
potest. suꝑquem cor inimicorum
clamat ad dñm. q tc̃ mag̃ heretici
ꝑelationem cordis. ueritatis au¬
ctorem despiciunt. cum ñ solũ
simplices quosq in ȩccłia s ipsos
etiam defensores ueritatis ad suos
errores conu̾tunt. Clamauit cor

Expanded text:
menta urbium obtinebant. Sive menta urbium obtinebant. Sive per murum intelligere possumus divinam protectionem super quam inimici clamant; quia, dum populo Dei propter peccata ejus dominari permittuntur, divinae potentiae derogant: et hoc eum prohiberi non posse existimant, quod ipso permittente, et disponente fieri ignorant. Clamavit, veritatis defensorem significare potest, si per quem cor inimicorum clamat ad Dominum; quia tunc magis haeretici per elationem cordis veritatis auctorem despiciunt, cum non solum simplices quosque in Ecclesia, sed ipsos etiam defensores veritatis ad suos errores convertunt. Clamavit cor
Abbreviated transcription (Latin):
pena equitati iudicis contradicat.
Clamauit cor eoꝵs ad dñm. & cet̾a.¬
Post eqͥtatem iudicis ẽ ꝑ maliciam
hostis afflict̾os consolat᷑. quia qͦd d̃s
iuste ꝑmitcit. ille iniq ꝑagit. Dum
enim ds ꝑ eum in peccatorib inui¬
riam suam ulciscit᷑. ipse ꝑ intentio¬
nem iniquam deo iniuriat᷑. Sict̃
in ysaia dr. Ue assur uͥga furoris
mei. inmanu eoꝵ indignatio mea.
ipse aut̃ non sic arbitrat᷑. De qͦ &
hic recte dr. Ciamauit cor eortĩ
ad dñm suꝑmurum filie syon. In
clamore etenim cordis ł crudelita¬
tem acciꝑe possumꝰ ł suꝑbiam ini¬
micorum. Crudelitatem contra
eos qͦs oppͥmebant suꝑbiam contra
dm̃. quem in opp̾ssione popłi sui
blasphemabant.⁊ impotentem eẽ
ad saluandum credebant. S hec
eoꝵ cogitatio addm clamat. qͥa
eum quodamm ⁊ ad miserendum
sius ce ad puniendum adusarios
ꝓuocat. Clamauit inquit super
murum. Inde suꝑbiebant qͦd p̃¬
ualuerant quod muros & muni¬

Expanded text:
poena aequitati judicis contradica poena aequitati judicis contradica Clamavit cor eorum ad DomPost aequitatem judicis, etiam per malitiam hostis afflictos consolatur; quia quod Deus juste permittit, ille inique peragit. Dum enim Deus per eum in peccatoribus injuriam suam ulciscitur, ipse per intentionem iniquam Deo injuriatur. Sicut in Isaia dicitur: Vae Assur virga furoris mei, in manu eorum indignatione mea , ipse autem non sic arbitratur, de quo et hic recte dicitur: Clamavit cor eorum ad Dominum super murum filiae Sion. In clamore etenim cordis vel crudelitatem accipere possumus, vel superbiam inimicorum. Crudelitatem contra eos, quos opprimebant; superbiam contra Deum, quem in oppressione populi sui blasphemabant, et impotentem esse ad salvandum credebant. Sed haec eorum cogitatio ad Deum clamat, quia eum quodammodo et ad miserendum suis, et ad puniendum adversarios provocat. Clamavit, inquit, super murum. Inde superbiebant quod praevaluerant, quod muros et muni
Abbreviated transcription (Latin):
rent potestas ei concedit᷑. Cumuͦ ⁊̃
in nosmetipsos seiuire ꝑmitut᷑. tunc
nimirum supͣ nos lȩtificat᷑. Sicut in
beato iobfact̾um legimꝰ. cuius priꝰ
sub̃am ꝑdidit. postmodum carnẽ
cus. q̃n nob ꝑ consensum iniqͥtatis
dñat᷑. Seq̃r. Exaltauit cornu hostiũ
desidia carnis accipimꝰ. qͥ assidius
temptamentis eam impugnant. Es
uidł hostes tẽ nob̃ qͣsi tͥbutarios faci¬
mus. qn motum carnis ad nutum
rationis temꝑamꝰ. Cum uͦ affectus
peccati in nob̃ dñari incipit. ⁊ mens
ñ iudicium rationis s appetitum car¬
nis seqr̃. tc̃ nimirum cornu idẽ for¬
titudo hosticim nr̃oꝵ exaltat᷑. Hȩc
ds facẽ dr. qͥa iusto iutlicio fieri ꝑ¬
mittit. ut dum adu̾sariꝰ in culpa
nr̃a nil nͥ ꝑmissꝰ potuisse cognoscit᷑.
etiam inpena ñ timeat᷑. Tantoq hy¬
milius mens humana iusticiȩ ds
de enim in afflict̃i animopondus
tͥbulationis alleuiat. si nec insua

Expanded text:
rent potestas ei conceditur. Cum vero etiam rent potestas ei conceditur. Cum vero etiam in nosmetipsos saevire permittitur, tunc nimirum supra nos laetificatur. Sicut in beato Job factum legimus, cujus prius substantiam perdidit, postmodum carnem cus, quando nobis per consensum iniquitatis dominatur. Sequitur: Exaltavit cornu hostium desideria carnis accipimus, quae assiduis tentamentis eam impugnant? Quos videlicet hostes tunc nobis quasi tributarios facimus, quando motum carnis ad nutum rationis temperamus. Cum vero affectus peccati in nobis dominari incipit, et mens, non judicium rationis, sed appetitum carnis sequitur; tunc nimirum cornu id est fortitudo hostium nostrorum exaltatur. Haec Deus facere dicitur; quia justo judicio fieri permittit, ut dum adversarius in culpa nostra nil nisi permissus potuisse cognoscitur, etiam in poena non timeatur. Tantoque humilius mens humana justitia Dei de enim in afflicto animo pondus tribulationis allevat, si nec in sua
Abbreviated transcription (Latin):
qͣc̃q die comedis ex eo morieris. Ego
statui ego p̃cepi ut omnem illicitũ
affectum sua pena sequat᷑. comini¬
natio mea uitari potest. p̃ceptum
autem meum cessari ñ potest. A die¬
bus antiqͥs hoc p̃cepi. a dieb antiqͥs
hocuerum ẽẽ ostendi:. P pt̾ hoc pͥmꝰ
homomortuus ẽ. ꝓpt̾hoc mundus
ꝑ aquam diluuii deletꝰ ẽ. Neq in te
sententia mutari pot̾it que ab exor¬
dio mundiusq adhoc tempꝰ immu¬
tabilis semꝑ ꝑmansit. Recte gͦ afflic¬
todr. compleuit sermonem quem p̃¬
ceperat a dieb antiqͥs ut eopatientiꝰ
iusticiam di in sua tͥbulatione tołet.
qͦ ab inicio mundi hanc in peccator¬
bus ex̾ceri uidet. Seqr̃. Destruxit ⁊ ñ
peꝑcit. Qͥd est destruere nͥ ea que hõ
⁊ simul ꝑ subsequentem tͥbulationẽ
reatum punit. Seq̃r. Letificauit suꝑ
te inimicum tuum. Singlaris ini¬
micus nr̃ diabol ẽ. qui contra noslȩ¬
tificat᷑ qñ in his quȩ nob̃ foris adhe

Expanded text:
quacunque die comederis ex eo, morieris. Ego quacunque die comederis ex eo, morieris. Ego statui, ego praecepi, ut omnem illicitum affectum sua poena sequatur, comminatio mea vitari potest; praeceptum autem meum cassari non potest. A diebus antiquis hoc praecepi, a diebus antiquis verum esse ostendi. Propter hoc primus homo mortuus est, propter hoc mundus per aquam diluvii deletus est. Neque in te sententia mutari poterit, quae ab exordio mundi usque ad hoc tempus immutabilis semper permansit. Recte ergo afflictio dicitur, complevit sermonem quem praeceperat a diebus antiquis, ut eo patientius justitiam Dei in sua tribulatione toleret, quo ab initio mundi hanc in peccatoribus exerceri videt. Sequitur: Destruxit, et non pepercit. Quid est destruere, nisi ea quae homo et simul per subsequentem tribulationem reatum punit. Sequitur: Laetificavit super te inimicum tuum. Singularis inimicus noster diabolus est, qui contra nos laetifica