comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
i idolum ⁊ in apostasie si¬
mulachr̃u. Uidens itaq pisse
S exactionum auctoritatem.
⁊ solam domum que nuper
multis stipata clamorib iã
carebat erariis. impatient̃ fe¬
rens. qd̾ manꝰ eiꝰ ñ implereit᷑
munerib. homo serpentine
astutie festinato ad petrum
leonis misit. ut ei legationẽ
concederet: & ipse ei fidelitate
iurata obediret. insuꝑ ⁊ pͥnci¬
pem t̾re. & quoscunq posset
ad eiꝰ imꝑium inclinaret. Ga¬
uisꝰ homo ꝑditionis: qr locũ
in quo dilataret maliciã suã
se muenisse putauit. cito an¬
nuit ⁊ libenter: ⁊ ĩ astipula¬
tionẽ erroris gilonẽ tuscula¬
num cardinalem ep̃m. qͥ
solus de romanis cũ petro
portuensi ep̃o ei adheserat. ce¬
lerit̃ delegauit. Porro girar
dus qͥ prius se mutilatũ do¬
lebat. resumpsit cornua: &
deinceps cepit securior ⁊ auda¬
tior apparere. Nam ⁊ qd̾ ante
ñ fecerat. publicẽ ꝓcedebat
mitratꝰ : ut ipsa sacri officii
insignia ampliorem ei reue¬

Expanded text:
n idolum et in apostasiae sin idolum et in apostasiae simulacrum. Videns itaque periisse sibi exactionum auctoritatem, et solam domum, quae nuper multis stipata clamoribus, jam carebat aerariis; impatienter ferens quod manus ejus non implerentur muneribus, homo serpentinae astutiae, festinato ad Petrum Leonis misit, ut ei legationem concederet, et ipse ei fidelitate jurata obediret: insuper et principem terrae, et quoscunque posset, ad ejus imperium inclinaret. Gavisus homo perditionis, quia locum, in quo dilataret malitiam suam, se invenisse putavit, cito annuit; et libenter ei etiam in adstipulationem erroris Gilonem Tusculanum cardinalem episcopum, qui solus de Romanis cum Petro Portuensi episcopo ei adhaeserat, celeriter delegavit. 33. Porro Gerardus ipse, qui prius se mutilatum dolebat, resumpsit cornua, et deinceps coepit securior et audacior apparere. Nam et, quod ante non fecerat, publice procedebat mitratus, ut ipsa sacri officii insignia ampliorem ei reve
Abbreviated transcription (Latin):
aborabat ea tempestate
sub scismaticoꝵ. oppressione
tota burdegalensis ꝓuinci¬
a: ⁊ ñ erat in aquitania qͥ
posset resistere pͥncipi. cuius
animũ indurauerat d̃s. qui
annuente girardo engolis¬
mensi ep̃o. ⁊ instillante in
cor eius discessionis semĩa.¬
factus erat scismatis defen¬
sor & auctor. Quicunq sus¬
ceptioni petri leonis ñ subs¬
cribebant. ꝑsecutionib ex¬
positi. alii damnis. alii pro¬
scriptionib multabantur.
alii a sedib ꝓpriis pulsi: ex¬
ulare ꝯpellebant᷑. Sibilabat
in aurib comitis illiꝰ crebris
tiquus. ueterator ille: qͥ diu
in partib ilł sedis apłice fu¬
erat legatꝰ. ⁊ nc̃ a magistratu
tanto deiectus: ñ poterat se
cipem ⁊ magistrũi. Erubesce¬
bat enĩ ad pͥmã domũ re¬
dire: cuiꝰ potentatui ⁊ turo¬
nica ⁊ burdegalensis ⁊ anxi¬
ensis ꝑuincia subdide fuerart.
⁊ qͥcquid a collib hyberoꝵ us¬
q ad ligerim complectitur
rat peciinias: quȩ erant sͥ¬

Expanded text:
aborabat ea tempestate sub schismaticorum oppressione tota Burdegalensis Ecclesia: et non erat in Aquitania qui posset resistere principi, cujus animum induraverat Deus; qui, annuente Gerardo Engolismensi episcopo, et instillante in cor ejus dissensionis semifactus est schismatis defensor et auctor . Quicunque susceptioni Petri Leonis non subscribebant, persecutionibus expositi, alii damnis, alii proscriptionibus multabantur, alii a sedibus propriis pulsi exsulare compellebantur. Sibilabat in auribus Comitis illius crebristiquus, veterator ille, qui diu in partibus illis Sedis apostolicae fuerat legatus, et nunc a magistratu tanto dejectus, non poterat se cipem et magistrum. Erubescebat enim ad primam domum redire, cujus potentatui et Turonica, et Burdegalensis, et Auxiensis provinciae subjectae fuerant, et quidquid a collibus Iberorum usque ad Ligerim complectitur rat pecunias, quae sibi erant i
Abbreviated transcription (Latin):
quoq qd̃ contigit de uiro re
uerentissimo petro asturiensi
ep̃o ꝓseqͣmur. Is qͥdem petrus
nobilis genere. monachus pro¬
fessione. pietate deuotꝰ. in ce¬
nobio quodam. qd̾ eo tẽpore

Expanded text:
quod contigit de Viro Dei reverendissimo Petro Asturiensi episcopo, prosequamur. Is quidem Petrus 1144 nobilis genere, monachus professione, pietate devotus, in coenobio quodam, quod eo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
Precipit ex more sacro manus uncta liquore.
Officii cuiꝰ est grã muneris huius.
ntulit ista pat̃. claret sanctissima mater.

Expanded text:
Praecipit ex more sacra manus uncta liquore, Officium cujus gratia est muneris hujus. Intulit ista Pater: Claret satis, o sacr
Abbreviated transcription (Latin):
tio. Et cum tractatum ẽẽt in
publico de negotio ꝓpt̃ quod
tam uir di qͣm cardinales adue¬
nerant. oblita fortitudinis su¬
e ciuitas. om̃i ferocitate deposi¬
ta. se ita ałoi substͣuit ut obedien¬
tie eoꝵ ñ incongrue ille posser
aptari poete uersiculus. Iussa se¬
qͥ tam uelle mͥ qͣm posse nȩcc̃s ẽ.
Pactatis om̃ib. reconciliata ec¬
cłia. fixmatiꝰ int̃ plebes concordie
pactionib. alia ceperunt nasci
negocia: et insanienti diabolo.
& in quibdam obsessis corpo¬
rib debacanti. olpositum est
xp̃i uexillum. et increpante
uiro cłi. de possessis atriis su¬
ꝑueniente emmentiori uirtui¬
te. t̾rita & tremebunda diffu¬
gere demonia. Ecce noua le¬
gatio. non romanum pͣgma
circiinferens: s diuinis legib
fidei pagnia allegans. ꝓlatis
in medium litt̾is sangunne
xp̃i cunscriptis. et bulla cru¬
cis impressis. que figura au¬
ctoritate sua t̃restria et infer¬
na sibi subdit & curnat. In¬

Expanded text:
tio. Et cum tractatum esset in tio. Et cum tractatum esset in publico de negotio, propter quod tam Vir Dei, quam cardinales advenerant, oblita fortitudinis suae civitas, omni ferocitate deposita, se ita Abbati substravit, ut obedientiae eorum non incongrue ille posset aptari poetae versiculus: Jussa sequi, tam velle mihi, quam posse necesse est. 10. Pacatis omnibus, reconciliata Ecclesia, firmatis inter plebes concordiae pactionibus, alia coeperunt nasci negotia, et insanienti diabolo, et in quibusdam obsessis corporibus debacchanti, oppositum est Christi vexillum, et increpante Viro Dei, de possessis atriis superveniente eminentiori virtute, territa et tremebunda diffugere daemonia. Ecce nova legatio, non Romanum pragma circumferens, sed divinis legibus fidei pragma allegans, prolatis in medium litteris sanguine Christi conscriptis, et bulla crucis impressis, quae figura auctoritate sua terrestria et inferna sibi subdit et curvat. In
Abbreviated transcription (Latin):
collegas acceꝑat. addidit con¬
sortio & commnuni consilio ui¬
tore negotium tanti ponderiᷤᷤ
fulciret᷑. Transcenso itaq apen¬
nino ubi audierunt mediola¬
nenses. albatem desid̾atũ suiᷤ
finib ppinquare: longe a ci¬
uitate᷑ miliarib septem. oĩs
ei ppss obuiat: nobiles. ignobi¬
les. pedites. equites. mediocreᷤ.
pauperes. quasi deciuitate mi¬
grarent. ꝓprios lares dese¬
runt: & distinctis agminib
meredibili reuerentia uir̃u
di suscipiunt. Omnes parit̾
delectantur aspectu: felices se
iudicant qui possunt frui au¬
ditu. Deosculant᷑ pedes eius
unuuiersi: & licet hoc ille mo¬
leste acciperet. nulla potuit
pronos &e deuotos ratione com¬
pescere. nulla int̾dictione re¬
pellere. Uellificabant etiam
pilos quos poterant de indum̃¬
tis enus: ꝙ ad morboꝵ reme¬
dia de pannoꝵ laciniis ali¬
quid detrahebant: omnia
clamationib applaudebant
abbati: &e ddiu intra agminũ
spissamenta decentum. tan¬
dem sollemn reddidere hospi¬

Expanded text:
collegas acceperat, addidit consortio et communi consilio vitore negotium tanti ponderis fulciretur. Transcenso itaque Apennino, ubi audierunt Mediolanenses Abbatem desideratum suis finibus propinquare, longe a civitate milliaribus septem omnis ei populus obviat: nobiles, ignobiles, equites, pedites, mediocres, pauperes, quasi de civitate migrarent, proprios lares deserunt, et distinctis agminibus incredibili reverentia Virum Dei suscipiunt. Omnes pariter delectantur aspectu, felices se judicant qui possunt frui auditu. Deosculantur pedes ejus universi: et licet hoc ille moleste acciperet, nulla potuit pronos et devotos ratione compescere, nulla interdictione repellere. Vellicabant etiam pilos quos poterant de indumentis ejus, et ad morborum remedia de pannorum laciniis aliquid detrahebant, omnia clamationibus applaudebant Abbati, et diu intra agminum spissamenta detentum, tandem solemni reddidere hospi
Abbreviated transcription (Latin):
diderunt assensum: & in
om̃em sanguĩem manꝰ expo¬
suerunt & arma: & cotidianis
congressib. partem qͦ cum in¬
nocentio erat malẽdictis in¬
sectabant᷑ & gladiis. Habue¬
re gͥ serui d̾i consiliumr: &
qr ui humana se tueri non
poterant. cedere elegerunt.
Et ꝓcuratis clam naiugiis.
de ore leonis & de manu besti
e ꝑ tyberim in tirrenum ma¬
re elapsi: ꝓsperis uentis car¬
basa impellentib. in portu
pisano felicit impulerunt.
ueritatem. & hortarentur
ep̃os ut in ultionem p̃sump¬
tionis accingerent᷑: & dam¬
nata parte scismatica subseͥ¬
berent unitati. Nec dum uͦ
ad plenum tenor oꝑis in no¬
tuerat ep̃is. nec pͥuatum qͥs¬
qũã cõmodare p̃sumpsit as¬
sensum: donec collecto stam¬
pis generali conuentu ĩ cõ¬
mune decernerent. quid
reciperent. quid damnarert.
Neq eñi francia ceteris re¬
gionib ꝓcliuib ad scisma

Expanded text:
diderunt assensum, et in diderunt assensum, et in omnem sanguinem manus exposuerunt et arma, et quotidianis congressibus partem, quae cum Innocentio erat, maledictis insectabantur et gladiis. 2. Habuere igitur servi Dei consilium: et quia vi humana se tueri non poterant, cedere elegerunt; et procuratis clam navigiis, de ore Leonis et de manu bestiae per Tiberim in Tyrrhenum mare elapsi, prosperis ventis carbasa impellentibus, in portum Pisanum feliciter appulerunt.lesiae, et hortarentur episcopos, ut in ultionem praesumptionis hujus accingerentur, et damnata parte schismatica, subscriberent unitati. Necdum vero ad plenum tenor operis innotuerat episcopis, nec privatim quisquam commodare praesumpsit consensum, donec collecto Stampis generali conventu, in commune decernerent, quid reciperent, quid damnarent. Neque enim Francia, caeteris regionibus proclivibus ad schisma
Abbreviated transcription (Latin):
Nam in breui. aut ui aut
formidine temerariȩ mul¬
titudinis. aut precio corrup¬
tisunt. Nam petro tam ꝓ¬
pria generis uirtute.quã
adħentium sibi affinitate
multitudo tanta erat ut fere
tota eum ciuitas sequeret᷑.
uel pecunia. uel commodis
obligata. Congregauerat sa¬
ne opes innuieras. tam in
exactionib curie. quam in
legationum negotiationib:
quas ad expectatas nundi¬
nas reseruarat. Insuꝑos pat̃¬
ni census ampla congeries
eatenus sigillata. mͦ distri¬
buta in ppłm: ad fasoe ne¬
fas uenalem plebem arma¬
uerat. Quib erogatis: do¬
naria regum in ornamen¬
tis eccłie ab ipsis euuilsit
altarib. Et cum calices fran¬
gere & crucifixos aureos m̃¬
bratim diuidere. ipsi ꝓpha¬
ni xp̃iani uel timerent᷑ uel
erubescerent. iudeos auunt
esse quesidos. qui sacra uasa
& imagines do dicatas au¬
dacter cõminuerent. Igit᷑
quisq pro modo suo scd̃m
mauis & minus conducti
ad scelus. sacramentis gene¬
ralib publice petro uen¬

Expanded text:
Nam in brevi, aut vi, aut Nam in brevi, aut vi, aut formidine temerariae multitudinis, aut pretio corrupti sunt. Nam Petro tam propria generis virtute, quam adhaerentium sibi affinitate, multitudo tanta erat, ut fere tota eum civitas sequeretur, vel pecunia, vel commodis obligata. Congregaverat sane opes innumeras tam in exactionibus curiae, quam in legationum negotiationibus, quas ad exspectatas nundinas reservarat. Insuper et paterni census ampla congeries eatenus sigillata, modo distributa in populum, ad fas et nefas venalem plebem armaverat. Quibus erogatis, donaria regum in ornamentis ecclesiae ab ipsis evulsit altaribus. Et cum calices frangere, et crucifixos aureos membratim dividere ipsi profani Christiani vel timerent, vel erubescerent; Judaeos aiunt esse quaesitos, qui sacra vasa et imagines Deo dicatas audacter comminuerent. Igitur quisque pro modo suo secundum majus et minus conducti ad scelus, sacramentis generalibus publice Petro ven
Abbreviated transcription (Latin):
ri uirtutum. presbit᷑i. diaco¬
nes. episcopi. innocentiũ ele¬
gerunt: cuiꝰ uita et fama. et
ȩtas. et scientia. digna sũmo
sacerdotio habebat᷑. At uͦ pars
altera infames ausus uiolenti¬
a non ratione corroborans. pe¬
trum leonis ad hunc apicem
aspirantem fraudulentis ma¬
chinationib seorsum et pre¬
cipitant̃ nominauit anacletũ:
& ceteris renitentib ordina¬
uit. Qui uͦ inparte chatholica
erant. electum suum sollem¬
niter ordinatum collocarur
in cathedra: et ꝑloca illa inqͥ¬
bus sessiones habent ex anti¬
qua consuetudine romani
pontifices circumduxere. et
pro tempore bonor debitꝰ apos¬
tolice affuit dignitati. Ex
tunc sane circa la teranense
palacium morabant᷑ nͨ erat
iam eis tuta in domib ꝓpͥis
mansio: cum eos acerrime
petri satellites infestarent.
Ibi etiam du resistere ñ ua¬
lentes: ꝑ confederatos qͥ quos¬
dam ex nobilib romanis ad
tempus in turrib eorum re¬
ceptacła habuerunt. S nec
in eis ꝑseuerauit fidelitas:

Expanded text:
ri virtutum, presbyteri, diaconi, episcopi, Innocentium elegerunt: cujus vita, et fama, et aetas, et scientia digna summo sacerdotio habebantur. At vero pars altera, infames ausus violentia, non ratione corroborans, Petrum Leonis, ad hunc apicem aspirantem, fraudulentis machinationibus seorsum et praecipitanter nominavit Anacletum, et caeteris renitentibus ordinavit. Qui vero in parte catholica erant, electum suum solemniter ordinatum collocarunt in cathedra, et per loca illa, in quibus sessiones habent ex antiqua consuetudine Romani pontifices, circumduxere, et pro tempore honor debitus apostolicae adfuit dignitati. Et tunc sane circa Lateranense palatium morabantur, nec erat jam eis tuta in domibus propriis mansio, cum eos acerrime Petri satellites infestarent. Ibi etiam diu resistere non valentes, per confoederatos sibi quosdam ex nobilibus Romanis ad tempus in turribus eorum receptacula habuerunt. Sed nec in eis perseveravit fidelitas.
Abbreviated transcription (Latin):
tiquum extat. ⁊ nobile mona¬
sterium. hominem quem suis
clemosinis sustentabat. cecum
misit ad eum: ⁊ cõfestim uiden¬
cem illum recepit.

Expanded text:
tiquum exstat et nobile monasterium hominem, quem suis eleemosynis sustentabat, caecum misit ad eum, et confestim videntem illum recepit.
Abbreviated transcription (Latin):
rogabat eum cum magno
cordis dolore: ut impetraret
sibi a deo gr̃am lacͥmax. Ora¬
uit. tancamq ei & tam conti¬
nuam impetrauit compune¬
tionem cordis cum: gr̃a lacri¬
marum. ut uix aliqͣndo
ultra inuenirent᷑ uultus eiꝰ
in diuersa commutati: uel
ocłi sine lacriniss. etiam cũ
comederet. cum iret ꝑuiam
Tot sunt & tante quas in hc
modum de eo auduuimꝰ et
uidimus uircutes. & circa di¬
uersas hominum necessita¬
tes diuerse opitulationes. ut
si quis om̃ia uelit uł uerbo

Expanded text:
rogabat eum cum magno cordis dolore, ut impetraret sibi a Deo gratiam lacrymarum. Oravit, tantamque ei et tam continuam impetravit compunctionem cordis cum gratia lacrymarum, ut vix aliquando ultra invenirentur vultus ejus in diversa mutati, vel oculi ejus sine lacrymis, etiam cum comederet, cum iret per viTot sunt et tantae quas in hunc modum de eo audivimus et vidimus virtutes, et circa diversas hominum necessitates diversae opitulationes, ut si quis omnia velit vel verbo
Abbreviated transcription (Latin):
bbas Gerardꝰ de moris
qd̃ est monasterium
proximum clareualli. testatus
est nobis uidisse se eum aliqñ
psallentium fr̃m circuire cho¬
ros: et sicut frequent̃ agebat
excitare torpentes. ita ut affec¬
tuosius ⁊ uirilius psalleretur
quod reliquum fuit uigłiaꝵ.
Cumq die sequenti apud eũ
familiarit̃ causaret᷑ tardius il¬
lum qͣm oportuerat ea nocte
uisitasse psallentes: ego ait
nocturnis horis corporeo occu¬
pabar incommodo: s quod ñ
potuit corpꝰ. sp̃c uenit. Expa¬
uit ille audiens ñ affuisse ĩ
corpore. quẽ taidu ipse cor¬
poreo spectasset obtuitu circũ¬
euntem utrumq chorũ: et

Expanded text:
bbas Gerardus de Moris, quod est monasterium proximum Clarae-Valli, testatus est nobis vidisse se eum aliquando psallentium fratrum circuire choros, et sicut frequenter agebat, excitare torpentes, ita ut affectiosius et virilius psalleretur quod reliquum fuit vigiliarum. Cumque die sequenti apud eum familiariter causaretur tardius illum quam oportuerat ea nocte visitasse psallentes: « Ego, ait, nocturnis horis corporeo occupabar incommodo: sed quo non potuit corpus, spiritus venit. » Expavit ille audiens non adfuisse in corpore, quem tamdiu ipse corporeo spectasset obtuitu, circumeuntem utrumque chorum, et
Abbreviated transcription (Latin):
fuerint edificatõnẽ.⁊ necessa¬
ria fuerint ad salutẽ: magni
głificantes eiusdem salutis
auctorẽ: indulgentiȩ ꝯcessorẽ:
gr̃e largitorẽ: głe redditorẽ: iħm

Expanded text:
rofuerint aedificationem, et necessaria fuerint ad salutem, aemulaglorificantes ejusdem salutis auctorem, indulgentiae concessorem, gratiae largitorem, gloriae redditorem
Abbreviated transcription (Latin):
amando arserit. ⁊ alios loqͦn¬
do accend̾it: uos potissimum
meministis. qͥ sepiꝰ exꝑiendo ꝓ¬
bastis: ut uob̾cũ n fallor taci¬
appa ta cogitatõne dicatis. Nonne
cor nr̃m ardens erat in nob̾dũ
loqueret᷑ nob̾: Qͦtiens ex hoc au¬
ditorio.⁊ qͥ tepidꝰ forsitan intro¬
iuit. ñ medioet̃ infłamatꝰ exi¬
ment̃: ⁊ qͥs ñ uld̾ dilig̾et: qͥs ñ¬
ad ud̾ ⁊ ꝑ uid̾ dilectione fragla¬
ret: felir ꝓ inde qͥsic ĩ oĩb ⁊ int̃
om̃s reqͥem inuenit: sicagnũ
seqͥt᷑ qͦꝯq ierit. felix qͥ sic multi¬
plicium m̾itoꝵ p̃mia recipit:
ut multomag̃ nichileiiã de¬
sit ĩ ulla gła: cui nichil ĩ ulla
gr̃a ante defuĩt. Cetͣm suꝑ his
om̃ib diuisioĩb gr̃aꝵ frat̾nta¬

Expanded text:
amando arserit, et alios loquenamando arserit, et alios loquendo accenderit, vos potissimum meministis, qui saepius experiendo probastis, ut vobiscum, ni fallor, tacita cogitatione dicatis: Nonne cor nostrum ardens erat in via, dum loqueretur nobis? Quoties ex hoc auditorio, et qui tepidus forsitan introivit, non mediocriter inflammatus eximenter: et quis non illud diligeret? quis non ad illud dilectione flagraret? Felix proinde, qui sic in omnibus et inter omnes requiem invenit; sic Agnum sequitur quocumque ierit Felix qui sic multiplicium meritorum praemia recipit: ut multo magis nihil ei jam desit in ulla gloria, cui nihil in ulla gratia ante defuerit. Caeterum super his omnib
Abbreviated transcription (Latin):
illas celestes se do sedes m̾uerit app¬
etesublimis. Iam u uͥ humilitas
ista p̃cesserit. ñ inflabit scien¬
tia s implebit: p̃sertim si acces¬
serit suꝑemines gr̃a caritatis.
Sic nimirũ locata uidet᷑ in tu¬
to scientie plenicudo. si sustine¬
at eam humilitas. foueat ca¬
ritas. Uñ etiam ñ inimerito
octauus ⁊ nonus ordo cheru¬
bin ⁊ seraphim appellant᷑: qͥb
minirũ nominib in eisdem or¬
dinib scientie plenitudo ⁊ ar¬
dor siue incensio ꝯmendantur.
Nã cherubi qͥd̾e plenitudĩem
scientie. seraphinaũt ardentes
uł incendentes aiunt designare.
Qd si credimꝰ ad eosdem ordĩes
ꝑtinere. eos quib ĩueniuntur
coꝵd̾e intp̃tatõnes nominum
ꝯuenire: ñ nos oportet nͨ suꝑ
his qͥd̾ ordinib sũmis atq supp̃¬
mis ambig̾e qͥn beatꝰ pat̃ ⁊ pa¬
stor nr̃ locũ habeat in utroq
Nimirũ qͣm plenꝰ scientia fuit:
usq hodie sciunt qͥ de plenitu¬
dine eiꝰ accipiunt. Qtmadmod̾

Expanded text:
illas coelestes sedes meruerit apparere sublimis. Jam vero ubi humilitas ista praecesserit, non inflabit scientia, sed implebit, praesertim si accesserit supereminens gratia charitatis. Sic nimirum locata videtur in tuto scientiae plenitudo, si sustineat eam humilitas, foveat charitas. Unde etiam non immerito octavus et nonus ordo Cherubim et Seraphim appellantur, quibus nimirum nominibus in eisdem ordinibus scientiae plenitudo et ardor sive incensio commendatur. Nam Cherubim quidem plenitudinem scientiae, Seraphim autem ardentes, vel incendentes aiunt designare. Quod si credimus ad eumdem ordinem pertinere eos, quibus inveniuntur eorumdem interpretationes nominum convenire; non nos oportet, nec super hoc quidem ordinibus summis atque supremis ambigere, quin beatus Pater et pastor noster locum habeat in utroque. 21. Nimirum quam plenus scientia fuerit, usque hodie sciunt qui de plenitudine ejus acceperunt. Quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ xp̃m semꝑ hec bona cuncta creas.
Sanctificas ⁊ uiuificas idem bñdicis.
G lorificans pͥme conditõnis opus.
Iam qr sic homini u̾bũ d̾s heret. ut una:
S int ꝑsona creans atq creatus homo.
Quicquid ꝑ u̾bũd̾s ordinat aut oꝑat᷑.
Ergo ꝑ xp̃m rerũ natura nouatur.
Communisq cibꝰ fit speciale bonum.
U uuficat parit̾ ⁊ benedicit idem.
Sẽificat qm̃ dat᷑ hec quoq gr̃a rebꝰ.¬
Ut moriens intꝰ uiuificetur eis.
hic idem b̾ndicit eas qr ꝓuenit inde:
Ut bñdicatur qͥ bñ sumit eas.
Cum qͦ cuncta pat̾ głificanda facit.

Expanded text:
 semper haec bona cuncta creas. Sanctificas et vivificas, idem benedicis, Glorificans primae conditionis opus. Nam quia sic homini Verbum Deus haeret, et una Sint persona, creans atque creatus homo, Quidquid per verbum Deus ordinat aut operatuErgo per Christum rerum natura novatur, Communisque cibus fit speciale bonum. s utrumque Vivificat pariter et benedicit idem. Sanctificat, quoniam datur haec quoque gratia rebUt moriens intus vivificetur eis. Hinc idem benedicit eas quia provenit inde, Ut benedicatur qui bene sumit eas. Cum quo cuncta Pater glorificanda facit.
Abbreviated transcription (Latin):
eret tribulatio: & eoꝵ mopi¬
a. alioꝵ plenitudinẽ cu¬
mularet. His aliisq rationi¬
b serui di expugnauerant
petitores: & iam diuulgatũ
erat ubiq abbatem sic sta¬
hebreoꝵ ppło moyses fuit:
qͥ cum ñ esset pontifex. aa¬
ron tam̃ unxit ⁊ sacrauit
pontificẽ: ⁊ dispositionib
eiꝰ tota leuitica om̃i tẽpore
successio paruit.

Expanded text:
eret tribulatio, et eorum inopieret tribulatio, et eorum inopia aliorum plenitudinem cumularet. His aliisque rationibus servi Dei expugnaverant petitores, et jam divulgatum erat ubique, Abbatem sic staHebraeorum populo Moyses fuit, qui cum non esset pontifex, Aaron tamen unxit et sacravit pontificem; et dispositionibus ejus tota Levitica omni tempore successio paruit.
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾e belgice ꝓuincie caput:
eius dñationem ambiuit.
Om̃ib his uocationib post¬
positis ⁊ ñ sollicitauit aĩam
eius honor oblatꝰ: nec motꝰ
ẽ pes eiꝰ ut inclinaret se ad
głam: nec magis eũ delecta¬
bat tẏara ⁊ anulus : quam
rastrũ ⁊ sarculus. Pecentib
se nec annuens aliq̃ñ nec
insolent̃ aut impbe renu¬
ens: dicebat se non ẽẽ suũ.
s alioꝵ seruicio deputatũ:
Que res cũ referret᷑ ad fr̃es:
respondebant. Nos om̃ib
que possidebam᷑ uenditis.
inuentam p̃ciosam marga¬
ritam comꝑauimꝰ. Ad patͥ¬
monia distracta redire non
possumꝰ. Quod si & p̃cium
substantiis ⁊ margarita pͥ¬
uati fuĩmꝰ: expectationi nr̃e
male ꝓuisum est. si oleo nr̃o
effuso. clausis ianuis sicut
fatui mendicemꝰ. Puiderart
etiam sͥ ex consilioͣ scĩssum
fr̃es: & dñi pape aurtorita¬
de muniti erant. ne qͥs gau¬
dium suũ tollere posset ab
eis.: & alioꝵ ꝯsolatio eis fi¬

Expanded text:
secundae Belgicae provinciae caput, secundae Belgicae provinciae caput, ejus dominationem ambivit. Omnibus his vocationibus postpositis, non sollicitavit animam ejus honor oblatus, nec motus est pes ejus ut inclinaret se ad gloriam; nec magis eum delectabat tiara et annulus, quam rastrum et sarculus. 27. Petentibus se nec annuens aliquando, nec insolenter aut improbe renuens, dicebat se non esse suum, sed aliorum servitio deputatum. Quae res cum referretur ad fratres, respondebant: « Nos omnibus quae possidebamus venditis, inventam pretiosam margaritam comparavimus: ad patrimonia distracta redire non possumus. Quod si et pretium substantiis, et margarita privati fuerimus; exspectationi nostrae male provisum est, si oleo nostro effuso, clausis januis sicut fatui mendicemus. » Providerant etiam sibi ex consilio sanctissimi fratres, et domini Papae auctoritate muniti erant, ne quis gaudium suum tollere posset ab eis, et aliorum consolatio eis fi
Abbreviated transcription (Latin):
in loco suo idem sp̃c manẽ¬
bat immobilis. Qui ut sẽ¬
ꝑ splendidior esset. & purior.
cotidie in fornace ꝓbabat᷑.¬
& ne quid ei rubiginis ob¬
reꝑet. crebris malleoꝵ icti¬
b in incude tondebat᷑. fla¬
gellabat᷑. & arguebat᷑ ñ ad
penam ꝓ cͥmine: s ad głam
ꝓ uirtut᷑e. Nunqͣm ei defu¬
it stimulꝰ egͥtudinis. & cũ
sciret uirtutẽ in infirmita¬
de ꝑfici. sufficientem sibi in
ret suos om̃s quantuluncũq
extra ordinarios motus lima
illius cotidiane afflictionis
abradi. Erat qͥdem caro in
tari. ampliꝰ delectabat᷑ in
dño: nec aliqͣ scłi huiꝰ ambi¬
tione pulsabat᷑ : qͥ solis celesti¬
b inhiabat. Quot eccłie
destitute pastorib: eũ sibi
in ep̃m eleger̃t̃. Eleg̃ eum
domestica lingonensis eccła:
eleg̃ cathalaunensis. Intra
ytaliam ciuitas ianuensis:
⁊ mediolañ metropolis li¬
gurũ: hunc optauert pas¬
torem ⁊ magistr̃u. Remis
nobilissima franciȩ ciuitas.

Expanded text:
in loco suo idem spiritus manein loco suo idem spiritus manebat immobilis. 26. Qui ut semper splendidior esset et purior, quotidie in fornace probabatur, et ne quid ei rubiginis obreperet, crebris malleorum ictibus in incude tundebatur, flagellabatur, et arguebatur; non ad poenam pro crimine, sed ad gloriam pro virtute. Nunquam ei defuit stimulus aegritudinis. Et cum sciret virtutem in infirmitate perfici, sufficientem sibi in ret suos omnes quantulumcunque extraordinarios motus lima illius quotidianae afflictionis abradi. Erat quidem caro inftari, amplius delectabatur in Domino; nec aliqua saeculi hujus ambitione pulsabatur, qui solis coelestibus inhiabat. Quot Ecclesiae destitutae pastoribus, eum sibi in episcopum elegerunt? Elegit eum domestica Lingonensis Ecclesia, elegit Catalaunensis. Intra Italiam civitas Januensis, et Mediolanum metropolis Ligurum, hunc optaverunt pastorem et magistrum. Remi, nobilissima Franciae civitas,
Abbreviated transcription (Latin):
ei pͥncipes mundi. ⁊ ad nu¬
tum eius in om̃i natione
starent ep̃i: cũ ip̃a roma¬
na eccłia singłari pͥuilegi¬
O eius ueneraret᷑ consilia.
& quasi generali legatio¬
ne concessa. subiecisset ei
gentes & regna: cum etiam
quod głosius iudicatur. fac¬
ta eiꝰ & u̾ba confirmarent᷑
miracłis. nunqͣm excelsit.
nunqͣm supͣ se in mirabilib
ambulauit: s semꝑ de se
humiliter sentiens. uen̾a¬
bilium oꝑm ñ se auctorẽ
credidit s ministrũ. & cũ
esset om̃ium iudicio sũmͦ.
suo sͥ iudicio constitit infir¬
mꝰ. Soli dõ quicqͥd fecit as¬
scripsit: immo se nichil bo¬
ni aut uelle aut posse. nͥ
inspirante & operante d̾o &
sensit oe dixit. S aderat uis
diuina in tempore. accepto
& in die salutis segregans
in eugłium suũ seruũ suũ.
cuiꝰ humilitatẽ respexerat.
& quia sinceritatẽ eiꝰ nulla
macłabat duplicitas. nec
int̾rumpebat bonum eius
quelibet consꝑsio falsitatis.

Expanded text:
ei principes mundi, et ad nuei principes mundi, et ad nutum ejus in omni natione starent episcopi; cum ipsa Romana Ecclesia singulari privilegio ejus veneraretur consilia, et quasi generali legatione concessa subjecisset ei gentes et regna; cum etiam, quod gloriosius judicatur, facta ejus et verba confirmarentur miraculis; nunquam excessit, nunquam supra se in mirabilibus ambulavit: sed de se semper humiliter sentiens venerabilium operum non se auctorem credidit, sed ministrum; et cum esset omnium judicio summus, suo sibi judicio constitit infimus. Soli Deo quidquid fecit ascripsit: imo se nihil boni aut velle, aut posse, nisi inspirante et operante Deo, et sensit, et dixit. Sed aderat vis divina in tempore accepto, et in die salutis, segregans in Evangelium suum servum suum, cujus humilitatem respexerat, et quia sinceritatem ejus nulla maculabat duplicitas, nec interrumpebat bonum ejus quaelibet conspersio falsitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
passus abbas mulieri. iã
sepe in talib exꝑtus dei
clementiam: imꝑat diabło¬
. ut recedat. Ille ad imꝑi¬
um serui dĩ tremebundꝰ
euanuit : mulier uͦ ñ so¬
lum a uexatione. s etiam
a neruoꝵ contractione ĩ
momento conualuit.
ec et alia multa intra
alpes constititꝰ oꝑatꝰ
est uir di. & diuersa loca
ꝑlistrans bñfaciebat hic
qui infirmabant᷑. illumi¬
nando cecos. erigendo de¬
biles. curando febricitan¬
tes. maxime oppressos a
diabolo diligentiori studi¬
o purgans : & qͣ malignꝰ
fedau̾at sp̃c pectora. tem¬
pla d̾o acceptabilia conse¬
crabat. Plurima aũt in
eum ꝓbabilia: & laude
digna concurrunt. Alii
nanq doctrinã. alii mo¬
res. alii mirant᷑ miracła.
Ego qͥdem congruum his
om̃ib honorem defero. s
preom̃ib quantũ in me ẽ.
hoc sublimius duco. hec
ꝓpensius p̃dico. qd̾ cũ eẽt
uas electionis. ⁊ nom̃ xp̃i
coram gentibr ⁊ regib fer¬
ret intrepidꝰ. cũ obedirent

Expanded text:
passus Abbas mulieri, jam passus Abbas mulieri, jam saepe in talibus expertus Dei clementiam, imperat diabolo ut recedat. Ille ad imperium Servi Dei tremebundus evanuit: mulier vero non solum a vexatione, sed etiam a nervorum contractione in momento convaluit. Haec et alia multa intra Alpes constitutus operatus est Vir Dei, et diversa loca perlustrans benefaciebat iis qui infirmabantur: illuminando caecos, erigendo debiles, curando febricitantes, maxime oppressos a diabolo diligentiori studio purgans; et quae malignus foedaverat spiritus pectora, templa Deo acceptabilia consecrabat. 25. Plurima autem in eum probabilia et laude digna concurrunt. Alii namque doctrinam, alii 1102 mores, alii mirantur miracula. Ego quidem congruum his omnibus honorem defero: sed prae omnibus, quantum in me est, hoc sublimius duco, hoc propensius praedico, quod cum esset vas electionis, et nomen Christi coram gentibus et regibus ferret intrepidus, cum obedirent
Abbreviated transcription (Latin):
um scd̃o ꝑ mediolañ eo¬
dem anno pat̾ sc̃s tran¬
siret: oblata ẽ ei demoniaca
mulier. Nã eo tp̃re aberat: qͦ
pͥmũ uir di ciuitatẽ p̃dictã
sua illustrauit p̃sentia. hanc
possidebat demonium quod
mͦ italica. mͦ hybera lingua
loquebat᷑. nec satis certum
utrum unus esset bilinguiᷤ
an duo: sui quisq sermoniᷤᷤ
ceres hic qui loquit᷑. ligur
est. hic hispanus. Hec etiam
genu passione: et poplitis
tremore ꝑturbabatur. Que
cũ ad uirum d̃i adducta
fuisset: saltu concito scan¬
num in quo sedebat mo¬
pinata celeritate transiliit
Reducta et int̾rogata quid
sibi uellet et saltus et fuga
et unde egrotantiꝰ uetule
tanta uirtus & uelocitas ad¬
uenisset: respondit hanc
sͥ agilitatem ex p̃sentia in¬
esse diaboli. ut currentes cõ¬
prehenderet equos. & eoꝵ
dorso sine ullo amminicło
insiliret. Hec sequenti die
dũ in eccłia diuinis qͤ ille
celebrabat officiis interẽet:
crudelissime & diutissime
coram om̃ib uexata ẽ. Com¬

Expanded text:
um secundo per Mediolanum eodem anno Pater sanctus transiret, oblata est ei daemoniaca mulier. Nam eo tempore aberat, quo primum Vir Dei civitatem praedictam sua illustravit praesentia. Hanc possidebat daemonium, quod modo Italica, modo Ibera lingua loquebatur; nec satis certum, utrum unus esset bilinguis, an duo, sui quisque sermonis ceres: Hic qui loquitur, Ligur est, hic Hispanus. Haec etiam genuum passione, et poplitis tremore perturbabatur. Quae cum ad Virum Dei adducta fuisset, saltu concito scamnum in quo sedebat inopinata celeritate transiliit. Reducta et interrogata quid sibi vellet et saltus, et fuga, et unde aegrotanti et vetulae tanta virtus et velocitas advenisset: respondit hanc sibi agilitatem ex praesentia inesse diaboli, ut currentes comprehenderet equos, et eorum dorso sine ullo adminiculo insiliret. Haec sequenti die dum in ecclesia divinis quae ille celebrabat officiis interesset, crudelissime et diutissime coram omnibus vexata est. Com
Abbreviated transcription (Latin):
le lacͥmarũ: felicit̾ iam ascen¬
disti de clara ualle ĩ montem
libani: montẽ candidationis:
plenitudinẽ lucis: celsitudinẽ
claritatis. Innocens manib &
mundo corde ascendisti ĩ mon¬
tem dñi: ad diuicias salutis.
ad thesauros sapientie ⁊ scien¬
tie ꝑuenisti: ubi pure puram
uideas ueritatem: ubi unus
he nos pꝰt te quesumꝰ: ⁊ de mon¬
te excelso miscd̾it᷑ respice ual¬
lem. tuam: ad esto laboranti¬
b ͥ subueni ꝑiclitantib: as¬
cendentib manũ porrige.Dat
fiduciam tua nob̾ ab olimm ex

Expanded text:
le lacrymarum, feliciter jam ascenle lacrymarum, feliciter jam ascendisti de Clara-Valle in montem Libani, montem candidationis, plenitudinem lucis, celsitudinem claritatis. Innocens manibus et mundo corde ascendisti in montem Domini, ad divitias salutis: ad thesauros sapientiae et scientiae pervenisti, ubi pure puram videas veritatem, ubi unus he nos post te, quaesumus, et de monte excelso misericorditer respice Vallem tuam. Adesto laborantibus, subveni periclitantibus, ascendentibus manum porrige. Dat fiduciam tua nobis ab olim ex
Abbreviated transcription (Latin):
uenissẽt: ille uͦ se nescire ꝓfesf̾
est. Cui ip̃e: ad radices inquit
montis libani uenimꝰ. & nunc
manebis hic: ego aũt ascend̾a
in montem. Int̃rogatꝰ qͣde cau¬
sa uellet ascend̾e. discere uo¬
lo inquit. Miratꝰ ille. qͥd inꝗͣ
uis discere pat̃. quẽ nulli hodie
in scientia credimꝰ ẽẽ scd̃m:. ad
quẽ sẽs. Nulla ait hic scientia:
nulla ueri cognitio: sursũ sci¬
entie plenitudo. sursũ uera no¬
ticia ueritatis: ⁊ in hoc uerbo
dimittens eũ. in montẽ altissi¬
mũ subiit coram illo. Cumq
intueret᷑ euntẽ illũ exꝑgefac¬
tus ẽ: ⁊ occurrit ꝓtinꝰ ei u̾bum
illud qd̾ ad ioħem olim de celo
sonuit. beati mortui qͥ in dño
moriunt᷑. Ut ergo mane locu¬
tus ẽ abbati suo ⁊ fr̃ib: patrem
sc̃m ex hac uita migrasse dice¬
bat. Eħ notantes diem ac diligñ¬
tius inqͥrentes: ut audierant
inuenert̃ luge pat̾ sc̃e qͥ ascen¬
sione ᷤᷤ in corde disposuisti ĩ ual¬

Expanded text:
venissent. Ille vero se nescire professus venissent. Ille vero se nescire professus est. Cui ipse: « Ad radices, inquit, montis Libani venimus. Et nunc manebis hic, ego autem ascendam in montem. » Interrogatus qua de causa vellet ascendere: « Discere volo, » inquit. Miratus ille: « Quid, inquit, vis discere, Pater, quem nulli hodie in scientia credimus esse secundum? » Ad quem Sanctus: « Nulla, ait, hic scientia, nulla veri cognitio: sursum scientiae plenitudo, sursum vera notitia veritatis. » Et in hoc verbo dimittens eum, in montem altissimum subiit coram illo. Cumque intueretur euntem illum, expergefactus est, et occurrit protinus ei verbum illud, quod ad Joannem olim de coelo sonuit: Beati mortui qui in Domino moriuntur. Ut ergo mane locutus est abbati suo et fratribus, Patrem sanctum ex hac vita migrasse dicebat. Et notantes diem ac diligentius inquirentes, ut audierant invenerunt. Euge, Pater sancte, qui ascensiones in corde disposuisti in val
Abbreviated transcription (Latin):
arguat eiꝰ qͣm polliciti metas sur
excedere breuitatis.¬
ane in monasterio p̃dicti
illius abbatis qͥ sic eius nata¬
le preuid̾at ea nocte qͣm nob̾cũ
pat̾ sc̃s mane ꝓfecturꝰ. ultimã
fecit. uen̾abili eiꝰ p̃posito appa¬
rens: ualefecit illi ⁊ ait. Nou̾is
qr iam migro: Nͨ ulteriꝰ hic mo¬
rabor. Qd̃ ut ille indicauit albi.
accelerans abbs ⁊ clarãualłe ueni¬
ens: ip̃o die abb̾em sc̃m. sic̃ dixat
repperit iam migrasse.
rater willelmꝰ de monte¬
pessulano. cuiꝰ⁊ supra fe¬
cimus mentionem. uir mag¬
nificus olim in scło fuit. hed
magnificentior in scłi fuga.
hic in monasterio grandissilue
monachꝰ factꝰ: patrem sc̃m de¬
uotissime uisitauit. Rediturꝰ
esset eum ultͣ uisurꝰ. Cui uir
d̃i. ne timeas ait. adhuc sine
in monasterio grandissilue
Ecce ego dñe. Ueni inqͥt mecũ.
Ibant gͥ parit̃. ⁊ ad montẽ qͦn¬
dam altissimũ ꝑuener̃t. Inter¬
rogabat aũt sc̃s ansciret quo

Expanded text:
arguat ejus, quam polliciti sumus, metas excedere brevitatis. 21. Sane in monasterio praedicti illius abbatis, qui sic ejus natalem praeviderat ea nocte, quam nobiscum Pater sanctus mane profecturus ultimam fecit, venerabili ejus praeposito apparens, valefecit illi, et ait: « Noveris quia jam migro, nec ulterius hic morabor. » Quod ut ille indicavit abbati, accelerans abbas et Claram-Vallem veniens, ipso die Abbatem sanctum, sicut dixerat, reperit jam migrasse. 22. Frater Guillelmus de Monte-Pessulano, cujus et supra fecimus mentionem, vir magnificus olim in saeculo fuit, sed magnificentior in saeculi fuga. Hic in monasterio Grandis-Silvae monachus factus, Patrem sanctum deotissime visitavit. Rediturus esset eum ultra visurus. Cui Vir Dei: « Ne timeas, ait, adhuc sine in monasterio Grandis-Silva« Ecce ego, domine. » « Veni, inquit, mecum. » Ibant igitur pariter, et ad montem quemdam altissimum pervenerunt. Interrogabat autem Sanctus an sciret quo
Abbreviated transcription (Latin):
on ẽ nob colonia crans¬
seunda: magna ẽ ciuitas.
magna illic di famło uirtꝰ
affuit: magna illum deuo

Expanded text:
on est nobis Colonia transeunda. Magna est civitas: magna illic Dei Famulo virtus adfuit; magna illum devo
Abbreviated transcription (Latin):
His ad uota datus consors heresq reatus.
Quam male nã memini placuit mͥ copia uini.
Qũa captabatur cib unde libido iuuatur.
Q duo cum magni sint hostes sexꝰ ⁊ anui.
Ebrietas istis ÷ addita t̃cius hostis.
H is mecum morbis est per me ꝑditꝰ orbis.
Nunꝗͣ labe pari potuit poterit ueg̾uari.
Meiminꝰ errauit quisqͥs mala multiplicauit.
⁊ mͥ defendi palmam male semꝑ agendi.

Expanded text:
His ad vota datus consors haeresque reatus. His ad vota datus consors haeresque reatus. Quantum, nam memini, placuit mihi copia vini? Quam captabatur cibus, unde libido juvatur? Cumque duo magni sint hostes sexus et anni, Ebrietas istis est addita tertius hostis. His mecum morbis, et per me perditus orbis, Nunquam labe pari potuit poteritve gravari. Me minus erravit quisquis mala multiplicavit, Et mihi defendi palmam male semper agendi.
Abbreviated transcription (Latin):
Nacta locũ sceleri statuo ꝯmunis haberi.
Nec satis id fuerat. qi qñ uir mͥ deerat:¬
⁊ ecta pererraui nulliq rogata rogaui.
In famis culta. uaga lumĩe. lubrica uultu.
U sib impositis natute cͥmen ⁊ hostis.¬
Fractior incessus. ⁊ lenam sermo professus.
Glamauere foris. pudet hanc meminisse pudori.
Clamauit gestus. nimis ẽ pudor iste molestus.
Sic oblita mei dux ⁊ una perniciei.
Hẏstoriis scelerum consumpsi quenq dierum.
Fassa diem mestũ qͦ forte monerer honestũ.
Q d̾ qͦtiens fregi festum celebratius egi.
Camica q t̾herent scelus. incestũq docerent.
Dilexi. didici. mimos modulamine uici.
Cunq salitores exhaustos ⁊ semores
In nullam uenerem iã fastidita mouerem.
Sum blandita nouis. hos emi mun̾e quis.
Et socis scelerum diuisi singula rerum.
Quas acus aut fusus iuge donarat in usrs.
His instrumentis manꝰ a ͨcedebat egentis.
His domꝰ. his uictꝰ. his ẽ quesitꝰ amier

Expanded text:
Nacta locum sceleri status communis haberi; Nacta locum sceleri status communis haberi; Nec satis id fuerat, quia quando vir mihi deerat, Tecta pererravi, nullique rogata rogavi, Infamis cultu, vaga lumine, lubrica vultu, Visibus impostis, naturae crimen et hostis,Fractior incessus, et lenam sermo professus, Clamavere foris, pudet hanc meminisse pudoris, Clamavit gestus, minus est furor iste molestus. Sic oblita mei, dux et via perniciei, Historiis scelerum consumpsi quosque dierum, Fassa diem moestum, quo forte monerer honestum, Quod quoties fregi, festum celebratius egi, Cantica quae traherent scelus, incestumque docerent, Dilexi, didici, mimas modulamine vici. Cumque salitores exhaustos, aut seniores In nullam venerem jam fastidita moverem, Sum blandita novis, hos emi munere quovis Et sociis scelerum divisi singula rerum, 1268 Quas acus et fusus vitae donarat in usus. His instrumentis manus accedebat egentis, His domus, his victus, his est quaesitus amictus,
Abbreviated transcription (Latin):
S i pars incipit᷑. uix ad postrema uenitur.
T andem quesite ꝑstringens cͥmina uitȩ.
S ic dix̃ uultu cooꝑto paupere cultu.
s p̾tqͣm creui gen̾is citidos ab oleui.
Sepe m cenere uito precepta seuere
Attulit inde pat. hinc ⁊ censoria mater.
M at᷑ ut est moris relegens decreta pudoris.
Dedocuit questum quẽ ñ cõmendat honestũ.
Appositisq minis dix̃. par esto sabinis
Regnet ⁊ ĩ tenera facie matrona seuera.
N emo nimis ꝓpere didicit nocitura cauere
Quanlibet etacẽ nitideret ad ꝓbitatem.
Hec assistentes memini monuisse parentes.
S tribui uentis monitꝰ utriusq parentis.
N male ꝯtempni cepit pudor a duodenni.
E x tunc ĩ decorem tͣxerunt ossa calorem.
Ex tunc auerti thalami conubia cerci.
⁊ rata corporem ñdum ꝑisse pudorem.
Sustinui gratis dispendia uirginitatis.
Ne ue resastentes differrent uota parences.
Q gredior pacriam. proficiscor alexandriam.

Expanded text:
Si pars incipitur, vix ad postrema venitur. Si pars incipitur, vix ad postrema venitur. Tandem quaesitae perstringens crimina vitae, Sic dixit, vultu cooperto, paupere cultu. Sed postquam crevi, generis titulos abolevi. Saepe mihi tenerae vitae praecepta severae Attulit inde pater, hinc et censoria mater: Mater, ut est moris, relegens decreta pudoris, Dedocuit quaestum quem non commendat honestum Appositisque minis, dixit: Par esto Sabiniset in tenera facie matrona severa, Nemo nimis propere didicit nocitura cavere; Quamlibet aetatem niti decet ad probitatem. Haec assistentes memini monuisse parentes, Sed tribui ventis monitus utriusque parentis, Et male contemni coepit pudor a duodenni. Extunc indecorem traxerunt ossa calorem, Extunc averti thalami connubia certi, Et rata torporem, nondum periisse pudorem, Sustinui gratis dispendia virginitatis. Neve resistentes differrent vota parentes, Egredior patriam, proficiscor Alexandriam.
Abbreviated transcription (Latin):
Q  in bene narrat᷑ quo ꝓximus edificatus
riminis est uere moꝵs documenta silere.
H ec ant. ⁊ lacrimis ad uota recurrit opimis.
Quam seriem sceleram. uł que contagia rerum.
M i pater exploras plus erimine nosse laboras.
Q uem ñ offendam. si turpem si reticendam:
Si nullum ueritã facinꝰ. digessero uitam.
Quas aures poteris p̾stare probris milieris.
Quris ue memor moris feret hec momm̃ta pudoris.
Ainid scqͣr aut qͥd agam᷑ pudet banc ostende plagã.
S si celecur plage medicina. luetus
Obruta laus xp̃i luitur diserimine tristi.
Cũ mala sanant᷑. nͥ grates hinc referantur.
A d caput ingͣtum constat remeare reatum.
Ne sic offendam uitam recitabo pudendam.
Et qͥb unguentis laurit d̾s ulcera mentis.
Expedit ut coram monacho cunfundar ad horã.
N e coram sc̃ĩs confundar in ora tonantis.
ec ait ifietur. rubet atq rubere ueretus.
ncip̃ ⁊ nutat. faciem confusio mutat.
Auligat orapudor largꝰ fluit undiq sudor.

Expanded text:
Quam bene narratur, quo proximus aedificatur! Criminis est vere morum documenta silere. Haec ait, et lacrymis ad vota recurrit opimis, rymarum? Quam seriem scelerum, et quae contagia rerum, Mi Pater, exploras? plus crimine nosse laboras Quem non offendam, si turpem, si reticendam, Si nullum veritam facinus digessero vitam? Quas aures poteris praestare probris mulieris? Quisve memor moris feret haec monimenta pudoris? Quid sequar, aut quid agam? pudet hanc ostendere plagam. Sed si celetur, plagae medicina luetur. Obruta laus Christi luitur discrimine tristi! Cum mala sanantur, nisi grates hinc referantur, Ad caput ingratum constat remeare reatum: Ne sic offendam, vitam recitabo pudendam, Et quibus unguentis lavit Deus ulcera mentis. Expedit ut coram monacho confundar ad horam, Ne coram sanctis confundar in ora Tonantis. Haec ait, et fletur; rubet, atque referre veretur. Suspicit et nutat, faciem confusio mutat, Alligat ora pudor, largus fuit undique sudor.
Abbreviated transcription (Latin):
ut licet indignis indultum
olim beneficium canta fide
repetentib non negaret.
Ascendit oratio. ascencdit et
piscium multitudo: et forte
uberior quam indieb antiqͥs.
Et ipsa ppło terre perseuerans:
usq in hodiernum diem. Qͥ
mirum si oratio iusti que pe¬
netrat celos. penetrauit abys¬
sos: et de ꝓfundo maris tantas
piscium copias euocauit.

Expanded text:
ut, licet indignis, indultum ut, licet indignis, indultum olim beneficium tanta fide repetentibus non negaret. Ascendit oratio, ascendit et piscium multitudo, et forte uberior, quam in diebus antiquis, et ipsa populo terrae perseverans usque in hodiernum diem. Quid mirum, si oratio justi, quae penetrat coelos, penetravit abyssos, et de profundo maris tantas piscium copias evocavit
Abbreviated transcription (Latin):
tos exinde et pene continuos
exitus aquarum dedux̃unt
ocłi eius. ut illud scripture
ei posse aptari uidet᷑. fons orto¬
rũ puteus aquarũ uiientiũ.
Ett insula maris in hyber¬
nia ab olim fecunda pisciũ.
et mare ibi piscosum ualoe.
Peccatis ut creditur habitan¬
tium adempta copia solita. qͦ
multos habebat filios infir¬
mata est. et atanta funoitus
sui commoditate emarcuit.
Uolentib acolis et iacturam
grauem ppłis egre ferentib:
reuelatum ẽ cuidam mulie¬
ri. precib malachie posse af¬
ferri remedium. Ioq in notuit
omnib ip̃a prodente. Nutu
dei contigit adesse malachiã.
Dum enim cucuret et reple¬
ret euangłio regionem: di¬
uertit illuc. ut et ip̃is eam¬
dem gr̃am imꝑtiret. At bar¬
bari quib erat maior cura
de piscib omni instantia fla¬
gitant. ut potius respicere
dignetur suꝑ sterilitatem in¬
sule sue. Qui cum responde¬
ret se minime adhoc uenis
se hominum magis quam
piscium. desiderare capt᷑am:
uidens tamen fidem eorum

Expanded text:
tos exinde, et pene continuos exitus aquarum deduxerunt oculi ejus, ut illud Scripturae ei posse aptari videretur: Fons hortorum, puteus aquarum viventium . Est insula maris in Hibernia, ab olim fecunda piscium: et mare ibi piscosum valde. Peccatis, ut creditur, habitantium adempta copia solita, quae multos habebat filios, infirmata est, et a tanta funditus sui commoditate emarcuit. Dolentibus accolis, et jacturam gravem populis aegre ferentibus, revelatum est cuidam mulieri, precibus Malachiae posse afferri remedium: idque innotuit omnibus, ipsa prodente. Nutu Dei contigit adesse Malachiam. Dum enim circuiret, et repleret Evangelio regionem, divertit illuc, ut et ipsis eamdem gratiam impertiret. At barbari, quibus erat major cura de piscibus, omni instantia flagitant, ut potius respicere dignetur super sterilitatem insulae suae. Qui cum responderet se minime ad hoc venisse, 682 hominum magis, quam piscium desiderare capturam; videns tamen fidem eorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Relinquit᷑ uegecatũ semꝑ sp̃u:
plenũ gr̃ȩ corpꝰ exanime. Inte¬
grũ siqͥd̾e uultꝰ decorẽ: facies
om̃ib grata seruauit. Pbe uoᷤᷤ
ista nostis: ⁊ multo pleniꝰ uob̾
qͣm sermo sufficit anmor
medicatõne describitis. Neq
ullus ñ magno sibi dampno
affici uisus ẽ: si conspectu cor¬
poris sacri caruit. si non uti
quenq aut reu̾entia aut amor
ctu eiꝰ palliis fides. q̃ p̃ciosissimi
mun̾is loco: habuit aliqͣm de
uelaminib illiꝰ fimbri am decer¬
pisse. Certauit in exeqͥis illius

Expanded text:
Relinquitur vegetatum semper spiritu, plenum gratiae corpus exanime: integrum siquidem vultus decorem facies omnibus grata servabat. Probe vos ista nostis, et multo plenius vobis quam sermo sufficit animorum meditatione describitis. 35. Neque ullus non magno sibi damno affici visus est, si conspectu corporis ejus caruit, si non, ut quemque aut reverentia aut amor ctu suo palliis fides, quae pretiosissimi muneris loco habuit aliquam velaminum illius fimbriam decerpsisse. Certavit in exsequiis illius
Abbreviated transcription (Latin):
apłs ait factꝰ: ꝯmunis om̃ium
medicina erat. Nulłam pene
gr̃am ñ in se tam plenam habu¬
it : ut ip̃am specialit̃ excolere
⁊ possidere tanqͣm unicam pu¬
caretur. Non facile qͥcqͣm tam
Nam qͦm uiu̾e int̃ quelibet gra¬
uia in xp̃i seruitute ñ piguit:
ad nouam uitã ꝑ ꝯmunẽ illã
noue uitȩ ianuam tͣnsire ñ ti¬
muit. Premeditata illi ultima
aduenit. Non illũ siqͥd̾e aliqͣ
excrinsecus suꝑueniens egritu¬
do. ñ subitꝰ febrium estꝰ absor¬
buit: s diu dilata infirmitas
nimio dudũ ꝓpͥo sui uigore ꝯ¬
tracta. ⁊ adhuc remissiõi pa¬
rum acqͥeicendo ingrauescens:¬

Expanded text:
s ait, factus , communis omnium medicina erat. Nullam pene gratiam non in se tam plenam habuit, ut ipsam specialiter excolere et possidere tanquam unicam putaretur. Non facile quidquam tam Nam quem vivere inter quaelibet gravia in Christi servitute non piguit, ad novam vitam per communem illam novae vitae januam transire non timuit, praemeditata illi ultima . Non illum siquidem aliqua extrinsecus superveniens aegritudo, non subitus febrium aestus absorbuit; sed diu dilata infirmitas, nimio dudum propositi rigore contracta, et adhuc remissioni parum acquiescendo ingravescens