comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥcqͥd autꝰ ñ latet ad scĩam ꝑtin. Ad uł¬
qͣ drupes recte dici pot̾. Qmobrẽ ista ut̃ã
difficio suscepta tua ñ solũ alienos t̾mi¬
nos ĩuasisse neq aliqͥd sui iuris reliqͥs¬
se s nicħ om̃o huisse ꝓpriũ. totũq alie
nũ cccupasse ꝯuicta. ad. Qd gͦ agemꝰe
pacioris ne illã de iuditõ tuo ĩ disced̾e:.
Qͣmqͣ .n. ego ei defansorẽ qͣlem potui pre¬
buerĩ. tu tñ ipͣm lictis formłam q̃ nos de¬
cepit ꝯposuisti. Et ego qͥd̾ tñ ⁊ si optin̾e
ñ potui: boneͦ fide affui q. mͥ satis est.
tu uͦ si puaricatõis arguaris qͥd facies a
qͦ ⁊ ꝓducta ut iurgaret audent᷑. ⁊ op¬
pugͣta ut cͥpit̾ cederet. Nõ qͥd nã est

Expanded text:
quid autem non latet, ad scientiam pertinet: ad nulquadrupes recte dici potest. Quamobrem ista nostra definitio suscepta tua, non solum alienos terminos invasisse, neque aliquid sui juris reliquisse, sed nihil omnino habuisse proprium, tott. E. Quid ergo agemus? Patierisne illam de judicio ita discedere? Quanquam enim ego ei defensionem qualem potui praebuerim, tu tamen ipsam litis formulam, quae nos decepit, composuisti. Et ego quidem tametsi obtinere non potui, bona fide adfui, quod mihi satis est: tu vero si praevaricationis arguaris, quid facias, a quo et producta est ut jurgaret audenter, et oppugnata ut turpiter cederet? A. Numquidnam est
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ corꝑe t̾reno ⁊ humsdõ . ͭ om̃iũ qͣtuor
fiat ꝯtemꝑatõ dũ post eiusd̾ aĩe abscessũ¬
F̃ ad suꝑna euadũt ac sese expediũt
mou̾e illa corpꝰcła tanto ꝯatacius qͣnco
plaga recẽtiore sbito erũpũt: Dem̃ por¬
ro motũ languesc̾e. Postͤmo desin̾e. dũ

Expanded text:
terreno et humido, ut omnium quatuor fiat contemperatio, dum post ejusdem animae abscessum ad superna evadunt, ac sese expediunt, movere illa corpuscula tanto concitatius, quanto plaga recentiore subito erumpunt: deinde porro motum languescere, postremo desinere, dum
Abbreviated transcription (Latin):
uentũ est. adeo ne aĩam crassã ⁊ pin¬
ut eã laceat corꝑis passio. si ñ ibi race¬
at ubi passio ip̃a ꝯtĩgit : Ad̃. Multũ me
monet ista ꝯclusio. ⁊ ita mł̃tũ ut oĩo
stupeã. ⁊ ñ salũ qͥd respondeã. s ꝓrsus

Expanded text:
ventum est; adeone animam crassam et piut eam lateat corporis passio, si non ibi jaceat, ubi passio ipsa contingit? 60. E. Multum me movet ista conclusio, et ita multum ut omnino stupeam, et non solum quid respo
Abbreviated transcription (Latin):
noĩarẽ. Gꝑobrẽ frustͣ mͥ ñ assentiris. asi
⁊ ce qͥd ut ĩstitus qͦciẽs alicꝰ dati pentt.
em̃dare ꝑm̾itã. S ne q̃so abitaris illa
licẽtia ⁊ negligent̾ c̃ ĩ t̾rogo attẽdas.
ne assidue male ꝯcessa ct̃ iã de hiis q̃ bñ
ꝯcedunt᷑ dubitare te cogãt. A. ꝑ ge poꝰ
niti ⁊ lapsũ meũ te p̾sertĩ mañ dãte
corrig̾e. Nec. n ÷ ieo suscrpiͦ ꝑtinacid qr

Expanded text:
nominarem. Quamobrem frustra mihi non assentiris ante et te quidem ut institui, quoties alicujus dati poenitet, emendare permittam: sed ne, quaeso, abutaris ista licentia, et negligenter, cum interrogo, attendas; ne assidue male concessa, etiam de iis quae bene conceduntur, dubitare te cogant. E. Perge potniti, et lapsum meum, te praesertim manum dante, c
Abbreviated transcription (Latin):
hoc t̾renũ atq mtale. p̾sencia sua.
uicuficat. colligit ĩ itañ.atq ĩ ino
tenet. deflu̾e. atꝙ ꝯtabesc̾e. ñ sinit.
Alim̃ta ꝑ m̃bra. eq̃litꝰ scis cuiq reddi¬
tis: distͥbue facrei ꝯgruẽtiã cꝰ: modũ¬

Expanded text:
hoc terrenum atque mortale praesentia sua vivificat; colligit in unum, atque in uno tenet; defluere atque contabescere non sinit: alimenta per membra aequaliter suis cuique redditis distribui facit, congruentiam ejus modu
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ eẽ ꝯsenciã nã ccłoᷤ uires ibi senti¬
re uͥ ñ sunt ne ĩ sõpnis qͣd̾ dr̃e auderẽ
Augꝰ uide gͥ uͥ obdormieris. qͥd .i. tãd̾
tͥ elab̾et᷑ incautꝰ. si ut paulo añ uigi¬
sentiũt uidemꝰ uisus nm̃ ip̃e forsi¬
tan ientit. Augꝰ. ĩmo ita. Is .ii. se fo¬
ras porrigit ⁊ ꝑ ccłes emicat longiꝰ qͣ¬
qͣ uersꝰ pot̾ lustͣre ꝙ cernimꝰ uñ fit:
deo. s emisso uisu ꝑ ccłes uideo. Augꝰ.
At si tu uides: tu sentis. Si cusentis tu
pat̾is. nͨ potes ibi pati ad uͥ ñ es. Ibi
aut̃ me uides uͥ ego sũ ⁊ ibi gͥ pat̾is
ubi ego sum ac si uͥ sũ tuibi ñ es qͦ pa¬
cto audeas dr̃e. usderime a te ꝓrsꝰ igͦ¬
deo teubies. at me ibi ñ ẽe ꝯfiteor
S q̃ ad̾m si uͥga te tãgerẽ. ego utiq
tang̾em. atq sentirẽ: in tñ ego ibi es
cessisti. nã ⁊ ocłi tui ħ mͦ defendi post̾¬

Expanded text:
erum esse consentiam: nam oculos meos ibi sentire ubi non sunt, ne in somnis quidem dicere auderem. A. Vide igitur ubi obdormieris: quid enim tibi tandem elaberetur incautius, si ut paulo ante vigisentiunt cum videmus: visus namque ipse forsitan sentit. A. Imo ita est: is enim se foras porrigit, et per oculos emicat longius quaquaversum potest lustrare quod cernimus. Unde fit deo, sed emisso visu per oculos video. A. At si tu vides, tu sentis; si tu sentis, tu pateris; nec potes ibi pati aliquid, ubi non es: ibi autem me vides, ubi ego sum; ibi igitur pateris, ubi ego sum. At si ubi ego sum, tu ibi non es; quo pacto audeas dicere videri me abs te, prorsus igndeo te ubi es: at me ibi non esse confiteor. Sed quemadmodum si virga te tangerem, ego utique tangerem, idque sentirem; neque tamen ego ibi esscessisti: nam et oculi tui hoc modo defendi pos
Abbreviated transcription (Latin):
A. Nlolo me ĩt̾roges qd fieri s̃ pot̾. Qͣ ir
tales hoĩes. int̾ ques qͦmꝙͣ natũ cogi¬
tare possit: Ang̾. Ita ne eu si usdisti
mediolani adolescentẽ hõestissi cor
⁊ elegãtissĩe urbanitatis. mutũ tñ
hic .n. ÷ notissimꝰ. siã ego noui rusti¬
cũ q̃dam loq̃tem. de icq̃te uxore. fili¬
os ẽs mares. ats feĩas . iiii. fere aut
surdos q genuisse. Lã ex eo ꝙ leqͥ ñ
pot̾ant muti ex eo aut ꝙ ulła signa
nͥ ccłis colligebant : ⁊̃ iã surdi ̃ clłige¬
bant᷑.A. Illũ uͦ ego bñ noui ⁊ de istis

Expanded text:
d fieri non potest. Qui enim tales homines, inter quos quemquam natum cogitare possim? A. Itane tu non vidisti Mediolani adolescentem honestissimi corporis et elegantissimae urbanitatis, mutum tamen hic enim est notissimus. Nam ego novi rusticum quemdam loquentem, de loquente uxore, filios omnes mares atque feminas quatuor fere, aut surdosque genuisse. Nam ex eo quod loqui non poterant, muti; ex eo autem quod nulla signa nisi oculis colligebant, etiam surdi intelligebantur. E. Illum vero ego bene novi, et de is
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt. ⁊ ꝯꝑerent uuln̾a recencia. totib il¬
los separatĩ natos. ac sibi qͦmq uixisse:
credemꝰ. S tũc ego qd̵ illis adolescẽtib
dixi ꝯ ĩtenti ĩ me ĩtuerent᷑. tibi nc̃ di¬
cere uereor. Iam .n. cm̃ ꝓcessimꝰ. ut nisi
lit̾ ualet: tota nr̃a ĩtencio ꝑ tam longũ
munita fmnonẽ. ab uno u̾micło penet᷑ta
succubuisse uideat᷑. Illis aut̃ p̾ceꝑam. ut
ĩ studiis sicuti ceperat: suũ cursũ cenerẽt.
ita eos oportutmꝰ aliqñ ad q̃renda. ⁊ discẽ¬
da ista.si res mon̾et: esse uent᷑os. S que
illis discedentib: ꝯ alipio smocinatꝰ sum
cũ uter nr̃m ꝓ suo qͥsq modulo recor
lũlonge plura a nob̾ dicẽda sũt qͣm ab ip̃o
pͥncipio. tantis ãbagib atq aufractibꝰ di

Expanded text:
et comparerent vulnera recentia, totidem illos separatim natos, ac sibi quemque vixisse crederemus. 63. Sed tunc ego quod illis adolescentibus dixi, cum intenti me intuerentur, tibi nunc dicere vereor: jam enim tantum processimus, ut nisi liter valet, tanta nostra intentio per tam longum munita sermonem, ab uno vermiculo penetrata succubuisse videatur. Illis autem praeceperam, ut in studiis, sicuti coeperant, suum cursum tenerent; ita eos opportunius aliquando ad quaerenda et discenda ista, si res moneret, esse venturos. Sed quae illis discedentibus cum Alypio sermocinatus sum, cum uterque nostrum pro suo quisque modulo recordlim; longe plura nobis dicenda sunt, quam ab ipso principio tantis ambagibus atque anfractibus di
Abbreviated transcription (Latin):
illo artifiꝰ augend̃ putace debctmꝰ. qͥ nͦ
maiores qͥ hũena sunt dentes hr̃e uel¬
lemꝰ. si audissemꝰ a qͥpiã ꝙ tales hu̾it mor
pore. mire diiidicare pulm̃ta ⁊ qͦ. lacu.
ꝑiscis captꝰ sit. ł q tene̾ uͥnũ sit. nosse:
dr̃e. q̃dam ÷ misanda ꝑicia. Et hiis arti

Expanded text:
illo artificio augendum putare debemus: quia nec majores quam humani sunt, dentes habere vellemus, si audissemus, a quopiam, quod tales habuerit, morspore mire dijudicare pulmenta, et quo lacu piscis captus sit, vel quotenne vinum sit, nosse dicere, quaedam est miseranda peritia; et his
Abbreviated transcription (Latin):
obrẽ aliud ex alio ĩ cid̾it. Libent̾ tñ ex es
sermone demoror qͦ ãmonet᷑ aĩa ue se
ultͣ qͣm ncc̃itas cogit refũdat ĩ sensus.
s ab hiis potiꝰ ad se ip̃am colligat. ⁊ repu¬
erescat d̾o qb̵ ÷ nouũ hoĩem fieri uet̾s e

Expanded text:
 aliud ex alio inciderit, libenter tamen in eo sermone demoror, quo admonetur anima, ne se ultra quam necessitas cogit, refundat in sensus; sed ab his potius ad seipsam colligat, et repuerascat Deo: quod est novum hominem fieri
Abbreviated transcription (Latin):
ego te. ꝯ ĩuicẽ nes uscemꝰ. A sic existĩo.
⁊ ad ħ me rõ ĩstant̾ cogit. Augꝰ. Accipe te¬
t̾a nã credo absurdissim̃ ⁊ scłtissim̃ uide¬
ri tͥ si qͥs affirmet ibi te pati ad corꝰ. uͥ ñ
opinor ut dicis. Augꝰ. Oꝑ iᵈͥ Nõne maĩfm¬

Expanded text:
ego, cum invicem nos videmus. E. Sic existimo, et ad hoc me ratio instanter cogit. 43. A. Accipe caetera: nam credo absurdissimum et stultissimum videri tibi, si quis affirmet ibi te pati aliquod corpus,opinor, ut dicis. A. Quid illud? nonne manif
Abbreviated transcription (Latin):
pi pot̾. Nã nͨ uideo mt mͦ senesc̾e. in id
auditu. aũ olfatu. aui gustu aũ tactu.
sencio. Augꝰ. Uͥ gͦ istd nosti a. Rõe id
iu uenes erãt. Augꝰ. Nõne sonsꝰ est qͦ.
ees uides. imꝰ de qͥnq. A. os negat: s

Expanded text:
pi potest: nam nec video me modo senescere, neque id auditu, aut olfactu, aut gustatu, aut tactu sentio. A. Unde ergo illud nosti? E. Ratione id juvenes erant. A. Nonne sensus est, quo eos vides, unus de quinque? E. Quis negat?
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑. uolũtas nuitũ exhib qͥ ꝓnior fit spe.
ł audacia. Retũdit᷑ aut̃ tĩore. młtoma¬
gis desperõe. Nlã in metu ꝯ aliq̃ spes sb̃:
uehem̃tõres uires apꝑere assolẽt. Ma¬
chinam̃tũ ꝯfig̾acio q̃dam corꝰ coaptat.

Expanded text:
tur; voluntas nutum exhibet, qui pronior fit spe vel audacia, retunditur autem timore, sed multo magis desperatione nam in metu cum aliqua spes subest, vehementiores vires apparere assolent; machinamentum configuratio q
Abbreviated transcription (Latin):
q q̃ rebamꝰ effestũ est si .i. sensꝰ  corpo¬
ris passio ꝑ se ip̃ã ñ latẽs aĩam. Q ut
firmissĩe ten̾emꝰ: duiciꝰ qͣm uelles smo¬
cinati sumꝰ. Memĩsti ne taudẽ nos ꝯꝑ¬
isse ibi sentire ocłos ubi ñ sũt. uł pociꝰ
ibi pati. ad. memini. Augꝰ. Etiã illũd de¬
disti nͥ fallor. nͨ mͦ dubitas danb̾ fuisse
aĩam młto ꝙͣ totũ corpꝰ est: eẽ ⁊ meli¬
orẽ ⁊ potiorẽ. ad̾. Hinc uͦ dubitare ne¬

Expanded text:
im sensus est corporis passio per seipsam non latens animam, quod ut firmissime teneremus, diutius quam velles sermocinati sumus; meministine tandem nos comperisse ibi sentire oculos ubi non sunt, vel potius ibi pati? E. Memini. A. Etiam illud dedisti, nisi fallor, nec modo dubitas dandum fuisse, animam multo quam totum corpus est, esse meliorem ac potentiorem. E. Hinc vero dubitare ne
Abbreviated transcription (Latin):
nescit occasum. Illi dici non succedit
crastinus: qr non eum precedit hest̾¬
nus. Hunc et uel hos dies ⁊ hanc uitã
et ueram uitam in promissis habemꝰ
Alicuius gͦ oꝑis merces est. Si eñi mer¬
cedem amamus. in oꝑe non deficiamꝰ
et ineternũ cum xp̃o regnabimus.

Expanded text:
nescit occasum. Illi diei non succedit nescit occasum. Illi diei non succedit crastinus; quia non praecedit eum hesternus. Hunc diem, vel hos dies, et hanc vitam, et veram vitam in promissis habemus. Alicujus ergo operis merces est. Si enim mercedem amamus, in opere non deficiamus: et in aeternum cum Christo regnabimus.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid est autem dui iiuere insi diu tor¬
ciuerr. Quid est alud dui uniere quã
malos dies maus diebus addere: Et cum
crescunt pueri quasi accedunt illic di¬
es: & nesciunt c minuunt᷑. et ipsa est
faisa computat̾o. Crescentibus em̃ deci¬
dunt dies: pocis quam accedũt. Consti¬
tue alicui homini nato uerbi gracia
octoginta annos. Quictiuid uunt de
sũma minuit. Et in epti homines
gratulant᷑ plurmus nataliciis: tam
suis quam fllioꝵ suoꝵ. O uirum pri¬
dentem si tibi uinũ minuat᷑ imbu¬
ite tristaris: dies ꝑdis ⁊ gandes: Mali
ergo sunt oies: & eo peiores quia dili¬
guntur. Sic blanditur hic mundus:
ut nemo uelit finire erunnosã ui¬
tam. Uera em̃ uita uel beata. hec est:
cum resurgemus. ⁊ cum xp̃o regnabi¬
nius. Nam ⁊ impii resurrecturi sunte
sed in ignem ituri. Uita itaq uon est
nisi beata. N beata uita esse non pot̃
nisi eterna: ubi sunt dies boni. slec mł¬
tr: sed unis. Ex consuetudine hꝰ uite
applłati sunt oies. Dies ille uescit ortũ:

Expanded text:
Quid est autem diu vivere, nisi diu torqueri? Quid est aliud diu vivere, quam malos dies malis diebus addere? Et cum crescunt pueri, quasi accedunt illis dies; et nesciunt quia minuuntur: et ipsa est falsa computatio. Crescentibus enim decedunt dies potius, quam accedunt. Constitue alicui homini nato, verbi gratia, octoginta annos: quidquid vivit, de summa minuit. Et inepti homines gratulantur plurimis natalitiis, tam suis, quam filiorum suorum. O virum prudentem! Si tibi vinum minuatur in utre, tristaris: dies perdis, et gaudes? Mali ergo sunt dies: et eo pejores, quia diliguntur. Sic blanditur hic mundus, ut nemo velit finire aerumnosam vitam. Vera enim vita vel beata haec est, cum resurgemus et cum Christo regnabimus. Nam et impii resurrecturi sunt, sed in ignem ituri. Vita itaque non est, nisi beata. Et vita beata esse non potest, nisi aeterna, ubi sunt dies boni; nec multi, sed unus. Ex consuetudine hujus vitae appellati sunt dies. Dies ille nescit ortum,
Abbreviated transcription (Latin):
cogitas: non aibi repugnare duo testa¬
menta crua aiud in libro salomonis hoc
in euangłio repperitur: Apłm audi. ser¬
te aple minister est nou cestamiẽti. Au¬
di ergo apłm paulum timotheo p̾cipien¬
tem. ⁊ oicentem. Pecrantes coram om̃ũb¬
corripe: ut ⁊ cetferi timorẽ habeant. sam
non salomonis liber cum euanglio: ses
nem pauluium sine inuiria se ponamus

Expanded text:
cogitas, non sibi repugnare duo Testacogitas, non sibi repugnare duo Testamenta, quia illud in libro Salomonis, hoc in Evangelio reperitur? Apostolum audi. Certe Apostolus minister est Novi Testamenti. Audi ergo apostolum Paulum Timotheo praecipientem et dicentem, Peccantes coram omnibus argue, ut et caeteri timorem habeant . Jam non Salomonis liber cum Evangelio, sednem paululum sine injuria seponamus
Abbreviated transcription (Latin):
ens oculis cum dolo congerit hommnib
mesticiam: qiui autem arguit palam
patem facit: Si ergo qui arguit palã
pacem facit qũo corripe illum inter
ce ⁊ ipsura solum: Mecuenoum est ne
sibi contraria sint precepta ouiina: sed
intelligamus esse ubi sũmam concordi¬
am. Non quemadiodũ quidam uani
sapiamus qui errantes opmant᷑ contͣ¬
ria sibi esse ouo testamenta. inlibris
ueteribus ⁊ nouis: ut ideo pucemus
hoc esse contrarium qĩm illud est in
salomonis ubro hoc in euangelio. si
em̃ alicuns imperitus ⁊ calumpniator
duisnar̃ scripturaꝵ diceret ecce ibi s
contradicunt duo testamenta. dominus
dicit. corripe illum inder te ⁊ ip̃m solũ
salomon dicit. qui argunt palam pacẽ
facit. Ergo nescit oñs quid precepit.
Salomon uult contundi froncem pec¬
catoris: xp̃c parcit pudori erubescentis.
Ibi em̃ scriptum est qui arguit palam
pacem facit: hic autem corripe illum ĩ¬
cer te ꝙ ip̃m solum. Non palam: sed in
secreco ⁊ occulte. uis nosse qiusqͥt calia

Expanded text:
ens oculis cum dolo, congregat hominibus moestitiam; qui autem arguit palam, pacem facit? Si ergo qui arguit palam, pacem facit; quomodo, Corripe illum inter te et ipsum solum? Metuendum est, ne sibi contraria sint praecepta divina. Sed intelligamus esse ibi summam concordiam, non quemadmodum quidam vani sapiamus, qui errantes opinantur contraria sibi esse duo Testamenta in Libris veteribus et novis: ut ideo putemus hoc esse contrarium, quoniam illud est in Salomonis libro, hoc in Evangelio. Si enim aliquis imperitus et calumniator divinarum Scripturarum diceret, Ecce ubi sibi contradicunt duo Testamenta. Dominus dicit, Corripe illum inter te et ipsum solum. Salomon dicit, Qui arguit palam, pacem facit. Ergo nescit Dominus quid praecepit? Salomon vult contundi frontem peccantis: Christus parcit pudori erubescentis. Ibi enim scriptum est, Qui arguit palam, pacem facit: hic autem, Corripe illum inter te et ipsum solum; non palam, sed in secreto et occulte. Vis nosse, quisquis talia
Abbreviated transcription (Latin):
tas. nulla securitas gaudii. timor
torquens. cupiditas auida. tͥsticia ari¬
da: Ecce ciuam malos dies: ⁊ nemo
uuit finire ipsos oies. Multumq hͥ
rogant hoĩes dm̃: ut diu uiuant.
integro: multi harent intus aĩam mor¬
tuam. Et hos sic excitat apis. Surge qui
cormis ⁊ exurge a morcius. ⁊ illumina¬
bit ce xp̃c. Ipse illuminat excecatũ: qr
clamatur ad mortuũ: surge ciui dormis
secus luce illuminabit᷑: cum surrexerit
Gurcos autem qũa multos ande ocłos
suos oñs intuebatur: cũ oic̾e̾t. Qui hab

Expanded text:
tas, nulla securitas gaudii, timor tas, nulla securitas gaudii, timor torquens, cupiditas avida, tristitia arida? Ecce quam malos dies: et nemo vult finire ipsos malos dies, multumque hinc rogant homines Deum, ut diu vivant. integro multi habent intus animam mortuam: et hos sic excitat Apostolus, Surge, qui dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus . Ipse illuminat excaecatum, qui clamatur ad mortuum, Surge, qui dormis. Caecus luce illuminabitur, cum surrexerit. Surdos autem quam multos ante oculos s
Abbreviated transcription (Latin):
nũciuam se putat moriturũ. Discite
gͦ frẽs qiuerere ecernam uicam ubi
ista non tolerabitis: sed in eternum
cum deo regnabitis. Qui em̃ uult ui¬
tam sicut dicit ꝓpħa: oiligit dies nide¬
re bonos. Nam m diebz malise mors
pocius optatur: qiuam uita. Nonne
andimus ⁊ uidemus homines in ali¬
quib tribulat̾onib ⁊ angustiis con¬
flictatõnib ⁊ egͥcudinibus oum sũt
constituti ⁊ uident se laborare nichil
iera dies meos: Q anquando uenre
egritudo. curritur adoucunt᷑ medi¬
ei sondi ⁊ muera promittunt᷑. Dicit
tun ipsa mors. Eoce ad sum: euiam pau¬
io ante a dño petebas. quid me modo
fugere uis: Inueni te falsatorem. ⁊
misere uite amatorem. De his autẽ
mentes cempus qm̃ oies mali sũt
Nonsunt ergo mali dies qͦs agimus:
in corruptela huiꝰ carnis. in tantał
sub tanta sarcina corruptibilis cor¬
poris. inter cantas temptat̾ones ĩt̾
tantas difficultates. ubi falsa uolũ¬

Expanded text:
nunquam se putat moriturum? Discite nunquam se putat moriturum? Discite ergo, fratres, quaerere aeternam vitam, ubi ista non tolerabitis, sed in aeternum cum Deo regnabitis. Qui enim vult vitam, sicut dicit propheta, diligit videre dies bonos . Nam in diebus malis mors potius optatur, quam vita. Nonne audimus et videmus homines in aliquibus tribulationibus et angustiis, conflictationibus et aegritudinibus dum sunt constituti, et vident se laborare, nihil lera dies meos? Et aliquando venit aegritudo; curritur, adducuntur medici, solidi et munera promittuntur. Dicit tibi ipsa mors: Ecce adsum, quam paulo ante a Domino petebas; quid me modo fugere vis? Inveni te falsatorem, et miserae vitae amatorem. 2. Mali sunt mentes tempus, quoniam dies mali sunt . Non sunt ergo dies mali quos agimus in corruptela hujus carnis, in tanta vel sub tanta sarcina corruptibilis corporis, inter tantas tentationes, inter tantas difficultates, ubi falsa volup
Abbreviated transcription (Latin):
ixit cominus cuidam ad olescẽ¬
ci. Si uis uenire ad uitam: ser¬
ua mandata. Non dixit si uis uerre
ad uitam eternam: sed si uis uenire
ad uitam. Cam cefiniens uitam: que
fuerit et̾na uita. Huiꝰ gͦ uite amori
nos primitus commendemꝰ. Et em̃ a¬
matur ⁊ qualiscunq uita ista: ⁊ ipsã
aualemcũq erũnosam miseram fi¬
nire homines timent & pauescunt
hunic uidendũ est. hinc consid̾andũ¬
ciĩeadmodũ amanda sit eterna ui¬
ta. quando sic amatur misera ista
& qnͣdoci finienda uita. Consid̾ate
fr̃es quantũ amanda sit uita: ubi
nũciuam finias uitam. Amas ergo
istam uitam ubi tantum laboras
curris. satagis. anhelas. ⁊ uix ubicã¬
sunt ĩ misera uita. seminare. arare
nouellare. nauigare. molere. coque¬
re. texere. ⁊ post hec omĩa finire ha¬
bes uitam. Ecce que pateris in misera
ista quam diligis uita. ⁊ putas te sꝑ
uicturum ⁊ nũciuam moriturum.
Tempia. saxa. marmora. ferro. plum¬
boq solidata tamen cadunt ⁊ homo

Expanded text:
ixit Dominus cuidam adolescenti: Si vis venire ad vitam, serva mandata. Non dixit, Si vis venire ad vitam aeternam: sed, Si vis venire ad vitam; eam definiens vitam, quae fuerit aeterna vita. Hujus ergo vitae amorem nos primitus commendemus. Etenim amatur et qualiscumque vita ista; et ipsam qualemcumque, aerumnosam, miseram, finire homines timent, et pavescunt. Hinc videndum est, hinc considerandum, quemadmodum amanda sit aeterna vita; quando sic amatur misera ista et quandoque finienda vita. Considerate, fratres, quantum amanda sit vita, ubi nunquam finias vitam. Amas ergo istam vitam, ubi tantum laboras, curris, satagis, anhelas; et vix esunt in misera vita; seminare, arare, novellare, navigare, molere, coquere, texere: et post haec omnia finire habes vitam. Ecce quae pateris in misera ista quam diligis vita: et putas te semper victurum, et nunquam moriturum? Templa, saxa, marmora, ferro plumboque consolidata, tamen cadunt: et homo
Abbreviated transcription (Latin):
sanetur: quia si uulnus papecur ho¬
mo ꝑditur. Sic ergo ista monuerim
fres mei: ut frẽs nr̃os qui peccauerĩt
om̃imodo diligamus. De corde nostro
caritatem ieos non dnictamus ⁊
disciplinam eum opꝰ est demus neꝑ
soluto̾nem discipline crescat nequi¬
cia. et incipiamus pp dñm accusari.
ciuia recitatum est nobis peccantes
rem habeant. Certe si quis quod solũ
uerum est oistingait tempora et
soluit questionem: uerum est. Si
peccatum in secreto est: in secreto cor¬
npe Si pecratũ publicum est ⁊ aper¬
tum publice corripe: ut ille emendet᷑

Expanded text:
sanetur: quia si vulnus palpetur, hosanetur: quia si vulnus palpetur, homo perditur. Sic ergo ista monuerim, fratres mei, ut fratres nostros qui peccaverint omni modo diligamus, de corde nostro charitatem in eos non dimittamus, et disciplinam, cum opus est, demus: ne per solutionem disciplinae crescat nequitia, et incipiamus propter Deum accusari; quia recitatum est nobis, Peccantesimorem habeant . Certe si quis, quod solum verum est, distinguit tempora, et solvit quaestionem, verum est. Si peccatum in secreto est, in secreto corripe. Si peccatum publicum est et apertum - publice corripe: ut ille emendetur,
Abbreviated transcription (Latin):
inspicit. Si dicis omutto: oiicte. Me¬
lius est cum clamas ore: ⁊ dimictis in
corde: qiuam blandus ore crudelis in cor
plinati ⁊ nolunt uapulare: qiuisie ꝑͥ¬
scrobunt nobis quando uolumus
dire oisciplinam. Pertaur ignosce mͥ
Ecce ignoui: et iterum peccat. Ignosae:
ignoui. Peccat tercio: ignosce cerio. g¬
noui iam ciuarto: uapislec ⁊ ille. slũcio
septuagies septies te facigauit: Si hac
prescriptone seueritas discipline dor¬
miat: repressa oisciplina seint impu¬
nita nequicia. Quid ergo faciendũ
est: sorripiamus uerbis: & si opus est
et uerb̾ibus. Sed celictum dimittamł
culpam de corde abiciamus. Ideo em̃
dominus subdidit. de cordibus uestris
ut si per caritatem imponit᷑ discppli¬
na de corce lenitas non recedat. Quid
em̃ cam pium quam meditꝰ ferens
ferramentũ: plorat secandus ⁊ secat᷑
plorat urendus ⁊ uritur. sson est illa
crudelitas: absit ut seuicia medici:
dicatur. Seuit in uulnus ut homo

Expanded text:
inspicit. Si dicis, Dimitto; dimitte. Meinspicit. Si dicis, Dimitto; dimitte. Melius est cum clamas ore, et dimittis in corde, quam blandus ore, crudelis in cordplinati, et nolunt vapulare, qui sic praescribunt nobis, quando volumus dare disciplinam: Peccavi, ignosce mihi. Ecce ignovi, et iterum peccat. Ignosce: ignovi. Peccat tertio. Ignosce: tertio ignovi. Jam quarto vapulet. Et ille: Numquid septuagies septies te fatigavi? Si hac praescriptione severitas disciplinae dormiat, repressa disciplina saevit impunita nequitia. Quid ergo faciendum est? Corripiamus verbis, et si opus est, et verberibus: sed delictum dimittamus, culpam de corde abjiciamus. Ideo enim Dominus subdidit, de cordibus vestris, ut si per charitatem imponitur disciplina, de corde lenitas non recedat. Quid enim tam pium quam medicus ferens ferramentum? Plorat secandus, et secatur: plorat urendus, et uritur. Non est illa crudelitas; absit ut saevitia medici dicatur. Saevit in vulnus, ut homo
Abbreviated transcription (Latin):
xit. onua illud undecin duc septies. fũt
septuagies septies. Om̃ĩa gͦ peccata di¬
mitti uoluit: cim ea septuagesimo seꝑ¬
timo numero presignauit. Nemo con¬
tra se ceneat non ignoscendo: ne con¬
tra illum teneatur ciuando orat. Dicit
em̃ deus. Dimitte: & dimictetur cibi
Sed ego prior dimisi: dimitte uł post¬
ea. Nam si non dimiseris: reuocabo te
et quicquid dnniseram replicado cibi.
Non em̃ mentitur ueritas: non enii
fallit aut fallitur xp̃c qui subiecit
dicens. Sic ⁊ uobis faciet pater uester
ciui est incelis Inuenis patrem: imi¬
tare patrem. Si em̃ unitari non uis.
ex hereditari oisponis. fãciet ergo ista
uobis inquit pater uester celestis: si nõ
remiseritis unus qiuisq frĩbus nestris
ex cordibus uestris. sle dicas in lingua
ignosco: ꝙ corde oifferas. Supplicumi
em̃ ostendit cibi deus: minando uindic¬
tam. Nouit deus ubi oicas: uocem tu¬
am. homo audunt. conscĩam tuam dc

Expanded text:
xit: quia illud undecim duc septies, fiunt xit: quia illud undecim duc septies, fiunt septuagies septies. Omnia ergo dimitti peccata voluit, qui ea septuagesimo septimo numero praesignavit. Nemo contra se teneat non ignoscendo, ne contra illum teneatur, quando orat. Dicit enim Deus, Dimitte, et dimittetur tibi. Sed ego prior dimisi: dimitte vel postea. Nam si non dimiseris, revocabo te; et quidquid tibi dimiseram, replicabo tibi. Non enim mentitur Veritas; non enim fallit, aut fallitur Christus, qui subjecit, dicens: Sic et vobis faciet Pater vester, qui in coelis est. Invenis Patrem, imitare Patrem. Si enim imitari non vis, exhaeredari disponis, Faciet ergo ita vobis, inquit, Pater vester coelestis, si non remiseritis unusquisque fatribus vestris ex cordibus vestris. Ne dicas in lingua, Ignosco, et corde differas. Supplicium enim ostendit tibi Deus, minando vindictam. Novit Deus ubi dicas. Vocem tuam homo audivit: conscientiam tuam Deus
Abbreviated transcription (Latin):
cebitorem. Obseruet ergo ip̃m poc̃m
Numerus undenarius: trans gressio le¬
gis est. Lex em̃ cenarius: pc̃cm unde¬
narium. Lex em̃ per cecem: pc̃cm per
undecim. Quare peccatũ ꝑ undecim:
Quia transgressio cenarii est: ut eas ad
undenarium. In lege autem modus
fixus estt transgressio autem poc̃m ÷
Iam tibi transgrederis denariũ: ad un¬
denarium uenis. A deo magnũ myst̾i¬
um: figuratum est. Quando uissum :
tabernaculũ fabricari: multa ibi nu¬
merosa dicta sunt in magno sacra¬
mento. Intercet̾a uela cilicina uissa
sunt fieri: non decem s undecim: qr
per cilicium ostenditur confessio pecca¬
torum. Quid autem ampluis ciueris
uic nosse omĩa pecrata contieri mĩo
isto septuagesimo septimo: Septuplũ
sol pro toto computari. em̃ septem
diebus uoluitur xͤtempꝰ ⁊ finito seꝑ¬
tenario rursus ad caput redit᷑ ut
tamen nuĩo non reditur. Oña em̃ pec¬
cata dixit quando septuagiet septies oi¬

Expanded text:
debitorem. Observet ergo ipsum peccadebitorem. Observet ergo ipsum peccatum: quia numerus undenarius transgressio legis est. Lex enim denarius, peccatum undenarium. Lex enim per decem, peccatum per undecim. Quare peccatum per undecim? Quia transgressio denarii est, ut eas ad undenarium. In lege autem modus fixus est: transgressio autem peccatum est. Jam ubi transgrederis denarium, ad undenarium venis. Adeo magnum mysterium figuratum est, quando jussum est tabernaculum fabricari. Multa ibi numerosa dicta sunt, in magno sacramento. Inter caetera vela cilicina jussa sunt fieri, non decem, sed undecim : quia per cilicium ostenditur confessio peccatorum. Quid autem amplius quaeris? Vis nosse omnia peccata contineri numero isto septuagesimo septimo? Septuplum solet pro toto computari: quoniam septem diebus volvitur tempus, et finito septenario, rursus ad caput reditur, utamen numero non receditur. Omnia enim peccata dixit, quando septuagies septies di
Abbreviated transcription (Latin):
ciuite. puisa diligentuis ut aꝑiat᷑
tibi iusticia lege dei constat uerum
est. slam lex ex cecem p̾ceptis ꝯmen¬
datur: ideo ille debebat decem milia
talentorũ. Ip̃e est ille memorabilis de¬
calogꝰ: scriptus digito dei traditus
populo ꝑ moysem famulum dei.
Debebat gͦ ille cecem nilia talento¬
rum: omĩa peccata significat prop¬
ter numerũ legis. Debebat ⁊ ille cẽ¬
tum cenarios non minus ab eodẽ
numero. Nam ⁊ cencies centũ fit de¬
cem milia: ⁊ decies deni fit centũ.
& ale decem milia taientoꝵ et ille
decies deni. A legittimo em̃ numero
non recessum est: in cuuio utroq inueni¬
as utrac peccata. Uterq cebitor: ⁊ ucerq
uenie desploritor & imperator: Ged ille
seruus malus. seruus ingratꝰ. micꝰ.
noluit rependere quod accepit: no¬
luit prestare quod illi indigno p̾sti¬
cipit abaptismo liber exit: dimissa
sunt illi cecem milia talentoꝵ. Et cũ
exierit: muenire ht̃ conseruũ suum

Expanded text:
nquire: pulsa diligentius, ut aperiatur nquire: pulsa diligentius, ut aperiatur tibi. Justitia lege Dei constat: verum est. Nam lex in decem praeceptis commendatur. Ideo ille debebat decem millia talentorum. Ipse est ille memorabilis Decalogus scriptus digito Dei, traditus populo per Moysen famulum Dei. Debebat ergo ille decem millia talentorum: omnia peccata significat, propter numerum legis. Debebat et ille centum denarios: non minus ab eodem numero. Nam et centies centum fit decem millia; et decies deni, centum. Et ille decem millia talentorum, et ille decies denos. A legitimo enim numero non recessum est, in quo utroque invenies utraque peccata. Uterque debitor, et uterque veniae deplorator et impetrator: sed ille servus malus, servus ingratus, iniquus, noluit rependere quod accepit, noluit praestare quod illi indigno praesticipit a Baptismo, liber exit, dimissa sunt illi decem millia talentorum; et cum exierit, invenire habet conservum suum
Abbreviated transcription (Latin):
est xp̃c. ibi est inicium ascensionis:
iste ascendendo numerare cepͭ. Nu¬
merando autem compleuit gene¬
ratõnem septuaginta ⁊ septẽ. A qͦ
numerabat. Incendite. A quo exor¬
adam qiui primus peccauit ⁊ nos eũ
pc̃c̃i obligatõne generauit. ꝑuenit
usc ad adam & numerant᷑ gen̾a¬
tones septua grnta septem: hoc est a
xp̃o usq ad adam quas diximus sep¬
cuaginta septem. ꝙ ab adam usq ad
xp̃m septuaginta septem. Si ergo nł¬
la generatio preter missa est: nulla
culpa pret̾itur. ubi non debeat ignos¬
ci. slam ideo ip̃ius septuaginta septẽ
generationes numerauit. cnĩe nu¬
merũ dñs in peccatorum remissiõe
ꝯmendauit: cim̃ abaptismo cepͭ nu¬
mentũ maius. In septuagesimo et¬
septimo numero myst̾ium ÷ remis¬
sionis peccatorum. Tot generat̾ones
inueniunt᷑ axp̃o usq ad adam. Deĩ¬
ce pauio ouigentus interroga ip̃iꝰ
numeri secretum: latebrasq eius ĩ¬

Expanded text:
est Christus; ibi est initium ascensionis: est Christus; ibi est initium ascensionis: iste ascendendo numerare coepit, numerando autem complevit generationes septuaginta septem. A quo numerabat? Intendite a quo. ExorAdam, qui primus peccavit, et nos cum peccati obligatione generavit. Pervenit usque ad Adam, et numerantur generationes septuaginta septem: hoc est, a Christo usque ad Adam, quas diximus septuaginta septem; et ab Adam usque ad Christum septuaginta septem. Si ergo nulla generatio praetermissa est, nulla culpa praeteritur, ubi non debeat ignosci. Nam ideo ipsius septuaginta septem generationes enumeravit, quem numerum Dominus in peccatorum remissione commendavit; quoniam a baptismo coepit enumentum majus. In septuagesimo septimo numero mysterium est remissionis peccatorum. Tot generationes inveniuntur a Christo usque ad Adam. Deinde paulo diligentius interroga ipsius numeri secretum, latebrasque ejus i
Abbreviated transcription (Latin):
orando pulsamus cotidie nos proster¬
nimus ⁊ dicimus. Dimitte nobis cebi¬
ta nr̃a: sicut ⁊ nos omitamus de¬
bitoribus nr̃is. Que debita tua: dmĩia
an aliciũa partem: Respondebis om̃a.
Sic ergo et tu cebitori tuo. Hanc ergo
regulam ponis. hanc conditonẽ iocĩ¬
ris: hoc paucto. ⁊ placito quando oras
ꝯmemoras ut dicas: omntte nobis. si
nostris. Quid sibi ergo uult septuagi¬
es septies. Audite fr̃es magnũ myst̾i¬
um: ammirabile sacramentũ. Qũa¬
co dominus baptizatus ÷ lucas euan¬
głista sanctus ibi ꝯmemoraute gene¬
ratones eius quo ordine. qua serie
qiuo steginate ad illam generatõnẽ
ad ioseph cescendendo: lucas autem
ascendendo cepit numerare. Quare
ille ascendendo. ille cescendendo: Qr
matheus generat̾onem xp̃i ꝯmenda¬
bat: qua cescendit ad nos. Ideo qruan¬
co natus est xp̃c. cepit numerare des¬
cendendo. Lucas autem qrnia cunc ce¬
pit numerare. quando baptizatus

Expanded text:
orando pulsamus, quotidie nos prosterorando pulsamus, quotidie nos prosternimus et dicimus: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Quae debita tua? Omnia, an aliquam partem? Respondebis, Omnia. Sic ergo et tu debitori tuo. Hanc ergo regulam ponis, hanc conditionem loqueris: hoc pacto et placito quando oras, commemoras, ut dicas, Dimitte nobis, sifigura. Quid sibi ergo vult septuagies septies? Audite, fratres, magnum mysterium, admirabile sacramentum. Quando Dominus baptizatus est, Lucas evangelista sanctus ibi commemoravit generationes ejus, quo ordine, qua serie, quo stemmate ad illam generationem ad Joseph descendendo : Lucas autem ascendendo coepit numerare. Quare ille descendendo, ille ascendendo? Quia Matthaeus generationem Christi commendabat, qua descendit ad nos; ideo quando natus est Christus, coepit numerare descendendo. Lucas autem quia tunc coepit numerare, quando baptizatus
Abbreviated transcription (Latin):
mĩam sed posce illus numeri solutio¬
nem. Non em̃ sine causa oñs septua¬
gies septies dixit: cum omino nulla
culpa sit quam non debeat ignoscere
Coce ille ipse seruus cinus debenti i̾ẽ¬
tus est debitor decem milium talen¬
toꝵ debebat. Puto em̃ quia decẽ mili¬
a talentorum ut parum sit decẽ mi¬
lia peccatorum sunt. Nolo em̃ dicere
unũ talentum: quod omĩa peccata
concludat. Seruus autem ille quan¬
tum ei debebat: sentũ denarios cebe¬
bat. Iam plus est quam sepcuagies
septies ⁊ tamen iratus est dñs quia
ei non diisit. Non solum em̃ cen¬
tum plus sunt quam septuaginta
septem: sed centum de narii forte mil¬
le assi sunt. S quid ad decem milia
ignoscere: si nobis desid̾amus ignos¬
ci. Siem̃ consideremus peccata nr̃a
et numeremus quid facto. quid ocu¬
io. quid aure. quid cogitat̾one. quid
in numerabilib motib: nescio utr̃
cornamus sine talento. Ergo coti¬
die petimus: cotidie diumas aures

Expanded text:
ducere misericordiam, sed posce illius numeri solutioducere misericordiam, sed posce illius numeri solutionem. Non enim sine causa Dominus septuagies septies dixit: cum omnino nulla culpa sit, quam non debeas ignoscere. Ecce ille ipse servus, cujus debentis inventus est debitor, decem millia talentorum debebat. Puto enim, quia decem millia talentorum, ut parum sit, decem millia peccatorum sunt. Nolo enim dicere unum talentum, quod omnia peccata concludat. Servus autem ille quantum ei debebat? Centum denarios debebat. Jam plus non est quam septuagies septies? Et tamen iratus est Dominus, quia ei non dimisit. Non solum enim centum plus sunt quam septuaginta septem; sed centum denarii forte mille asses sunt. Sed quid ad decem milliaignoscere, si nobis desideramus ignosci. Si enim consideremus peccata nostra, et numeremus quid facto, quid oculo, quid aure, quid cogitatione, quid innumerabilibus motibus; nescio utrum dormiamus sine talento. Ergo quotidie petimus, quotidie divinas aures
Abbreviated transcription (Latin):
ut transcas septuagies septies: tũc mo¬
lre undictam. Ita ne uerum est quod
dicit q᷑ uere ita se ht̃ res ut si peccau̾it
septuagies septies ignoscas. si autem pec¬
cauerit septuagies oͤpties iam liceat ci¬
ui non ignoscere. Audeo dicere: ut et si
septuagies octies peccauerit: ignoscas.
dicam totiens ⁊ tociens: omĩo quociens
peccauerit ignosce. Ergo aulus sum suꝑ¬
greoi modum om̃ mei. Ile in septuage¬
simo ⁊ sepcimo numero ignoscendi li¬
nuttem fixit: huic ego limitem tran¬
silire p̾sumamislon est uerum non sũ
ausus plus aliquid᷑ ip̃m dñm meum
audiui lociuentem in apło suo: ubi
modus ⁊ numerus p̾firus non÷. Ait
cm̃. Donantes uobasm ip̃is si quis ad¬
uersus aliquem haret querelam: sic̃
deus ini xp̃o donauit nobis. Andistis for¬
mam. Si septuagies septies pecrata
cii donauit xp̃c si huc usq ignouit
et ultra negauit pone ⁊ tu limicem
et ulterus non ignoscere. Si autem

Expanded text:
ut transeas septuagies septies, tunc mout transeas septuagies septies, tunc molire vindictam. Itane verum est quod dicit, et vere ita se res habet, ut si peccaverit septuagies septies, ignoscas; si autem peccaverit septuagies octies, jam liceat tibi non ignoscere? Audeo, audeo dicere, ut et si septuagies octies peccaverit, ignoscas. dicam toties et toties? Omnino quoties peccaverit, ignosce. Ergo ego ausus sum supergredi modum Domini mei? Ille in septuagesimo et septimo numero ignoscendi limitem fixit: hunc ego limitem transilire praesumam? Non est verum, non sum ausus plus aliquid. Ipsum Dominum meum audivi loquentem in Apostolo suo, ubi modus et numerus praefixus non est. Ait enim: Donantes vobismetipsis, si quis adversus aliquem habet querelam, sicut Deus in Christo donavit vobis . Audistis formam. Si septuagies septies peccata tibi donavit Christus, si huc usque ignovit, et ultra negavit; pone et tu limitem, et ulterius noli ignoscere. Si autem
Abbreviated transcription (Latin):
tite et dimictetur uobis: date et dabi¬
tur uobis. Dimittite et dimittetur uobise
ad ignoscendumi ꝑtinet. Date et dabit᷑
uobis: ad p̾standum bñficium ꝑtinet
Quod ait de ignoscendo. ⁊ tu uis tibi ig¬
nosci quod peccas: ⁊ hades alium cui
tu possis ignoscere. Rursus quod ꝑtinz
tri familias stamus: mimo etiama pro¬
sternimur supplices in gemiscimus a¬
liciuid uoientes accipere: et ip̃m alicͥd
ip̃e ceus est. Quid a ce petit mendicus.
panem. Et cu quid pecis a deo: nisixꝑi¬
stum qui dicit ego sum panis uiuus
qui de colo cescendi: Ignosci nobis nul¬
tis ignoscite. Remictite et remictecur
mouere posset audite in remissionẽ ubi
uenia petitur. & ab ignoscente debetur.
hoc pocest mouere: quod et petrũ mo¬
uit. Quociens cebeo inquit ignoscere:
Sufficit usq septies: Non sufficit ait dñs.
slon dico tibi septies: sed septuagies sep¬
cies. Iam cu enumera quociens peccau̾it
in te fr̃ tuus. Si potueris ꝑuenire usq
ad septuagesimam ⁊ octauam culpam:

Expanded text:
tite, et dimittetur vobis; date, et dabitur vobis . Dimittite, et dimittetur vobis, ad ignoscendum pertinet. Date, et dabitur vobis, ad praestandum beneficium pertinet. Quod ait de ignoscendo; et tu vis tibi ignosci quod peccas, et habes alium cui tu possis ignoscere. Rursus quod pertinet trisfamilias stamus, imo etiam prosternimur, supplices ingemiscimus, aliquid volentes accipere; et ipsum aliquid, ipse Deus est. Quid a te petit mendicus? Panem. Et tu quid petis a Deo, nisi Christum, qui dicit, Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi ? Ignosci vobis vultis? Ignoscite: Remittite, et remittetur movere possit, audite. In remissione ubi venia petitur, et ab ignoscente debetur, hoc potest movere, quod et Petrum movit. Quoties debeo, inquit, ignoscere? Sufficit usque septies? Non sufficit, ait Dominus: Non dico tibi, Septies; sed, septuagies septies. Jam tu enumera quoties in te peccaverit frater tuus. Si potueris pervenire usque ad septuagesimam et octavam culpam,
Abbreviated transcription (Latin):
lus cordis ꝑ turbatus atq sauciatꝰ auer¬
tit se a luce iusticie. nec audet eam cõ¬
lum cordis: Cupiditas. auaricia. miqͥ¬
tas concupiscencia scłaris. turbat. clau¬
dit excetat oculum cordis. Et tamẽ cũo
ciueritur medicus. cum oculus carnis
turbatus est. qũo non differtur ut a¬
ꝑiatur atq purgetur ⁊ sanecur. unde
iux ista uideatur: currit᷑ nemo recii¬
escit. nemo uł oiffert. si sapula mocu¬
lum cadat. Solem certe quem sanis o¬
culis uidere uolumus. ceꝰ fecit. Multo
est utiq incidior ille qui fecit. Nec huiꝰ
generis iux est: que ꝑtinet ad ocissm
mentis. Iux illa: ecerna est sapiencia.
tẽcit aũ ce ceus o homo: ad ymagmẽ
suam. Daret ne tibi unde uideres solem
ciuem fecit. et non cibi daret unde ui¬
deres eum qui te fecit. cũ te ad ymagi¬
nem euam fecerit: Dedit ⁊ hoc utr̃ti
dedit cibi. S mulitum hos ocłos ext̾io¬
res ouigis multum illũ interiorẽ ne¬

Expanded text:
lus cordis perturbatus atque sauciatus averlus cordis perturbatus atque sauciatus avertit se a luce justitiae, nec audet eam conlum cordis? Cupiditas, avaritia, iniquitas, concupiscentia saecularis turbat, claudit, excaecat oculum cordis. Et tamen quomodo quaeritur medicus, cum oculus carnis turbatus est, quomodo non differtur ut aperiatur atque purgetur, ut sanetur unde lux ista videatur? Curritur, nemo requiescit, nemo differt, si vel stipula in oculum cadat. Solem certe, quem sanis oculis videre volumus, Deus fecit. Multo est utique lucidior ille qui fecit: nec hujus generis lux est, quae pertineat ad oculum mentis. Lux illa est aeterna sapientia. Fecit autem te Deus, o homo, ad imaginem suam. Daretne tibi unde videres solem quem fecit, et non tibi daret unde videres eum qui te fecit, cum te ad imaginem suam fecerit? Dedit et hoc: utrumque dedit tibi. Sed multum hos oculos exteriores diligis, multum illum interiorem ne
Abbreviated transcription (Latin):
in hac uita est: sanare oculum coidis un¬
ce uidetur deus. Ad hoc sacro scã misteria
celebrantur: ad hoc sermo dei p̾dicatur
ad noc exhortatones eccłie morales id est
ꝑtinentes ad corrigencos mores. ad emẽ¬
cendas carnales concupiscencias ad re¬
nũciandum non uoce tantũ s muta¬
ta uita nuc scło. Ad hoc agunt quic¬
quit agunt dmine sancte c littere. itt
purgetur illud interius ab ea re. que noᷤ
mmipedit ad aspectu dei. Sient oculus fas¬
tus ad hanc lucem corꝑalem indendami
et cuĩanis celestem tamen corꝑeam ate
conspicuan: non solum hominib sed ⁊̃
uilissimis animantib. Ad hoc em̃ fc̃us
ut hanc uucem uideat: tamen si aliciuid
iiectum fuerit uł reruerit unde curbe¬
tur secduditur ab hac luce. Et cinanius
cum sua presencia circumfundat ille
camen se auercit atq absens est. Non soł
autem absens fit: ꝑturbatõne sua a lu¬
ce presenti: sed etiam penalis illi lux est
ad quam uidendam factus ÷ sic ⁊ ocu¬

Expanded text:
in hac vita est, sanare oculum cordis, unde videatur Deus. Ad hoc sacrosancta mysteria celebrantur; ad hoc sermo Dei praedicatur; ad hoc exhortationes Ecclesiae morales, id est, pertinentes ad corrigendos mores, ad emendandas carnales concupiscentias, ad renuntiandum non voce tantum, sed mutata vita huic saeculo; ad hoc agunt quidquid agunt divinae sanctaeque Litterae, ut purgetur illud interius ab ea re quae nos impedit ab aspectu Dei. Sicut enim oculus factus ad hanc lucem temporalem videndam, et quamvis coelestem, tamen corpoream atque conspicuam, non solum hominibus, sed etiam vilissimis animantibus ad hoc enim factus est, ut hanc lucem videat; tamen si aliquid injectum fuerit, vel irruerit, unde turbetur, secluditur ab hac luce; et quamvis eum sua praesentia circumfundant, ille tamen se avertit, atque absens est: non solum autem absens fit perturbatione sua a luce praesenti; sed etiam poenalis illi est lux, ad quam videndam factus est: sic et ocu
Abbreviated transcription (Latin):
Site audierit uuicratus es frẽm tuum:
quia perierat nisi faceres. Si autem nõ
te audierit id est pc̃rm suum quasi iusti¬
ciam defenderit: adhite ibi ouos uł tres
qiuia inore duorum uel trium cestium
stat omne uerbum. Si nec ip̃os audierͣ
refer ad eccłiam. Si nec eccłiam audierit.
sit cibi sicut echicus ⁊ publicanus. Noli
illum iam ceputare: in num̾o frm tuo¬
rum Alibi nec sic. nec ideo tamen salus
euis negligenda est. Nam ⁊ ip̃os echnicos
id est gentiles ⁊ paganos in nuͣo fr̃m
non ceputamus les camen eor saiucẽ¬
semper inquiramus. Hoc ergo andiui¬
mus dm̃m ita monentem: ⁊ tanca cura
pcipientem ut ⁊̃ hoc adderet continio
Amen dico uobis quecuncy ligaueritis
super terram ligata erunt ⁊ in celo.
et quecunq solueritis super cerram:
erunt soluta et incelo. Cepisti habere
frẽm tuum tanquam publicanum
ligas eum in terra sed uste alliges ui¬
de. Nam in iusta uincula: disrupit ius¬

Expanded text:
Si te audierit, lucratus es fratrem tuum: Si te audierit, lucratus es fratrem tuum: quia perierat, nisi faceres. Si autem non te audierit, id est, peccatum suum quasi justitiam defenderit, adhibe tecum duos vel tres; quia in ore duorum vel trium testium stat omne verbum. Si nec ipsos audierit, refer ad Ecclesiam: si nec Ecclesiam audierit, sit tibi sicut ethnicus et publicanus. Noli illum deputare jam in numero fratrum tuorum. Nec ideo tamen salus ejus negligenda est. Nam et ipsos Ethnicos, id est, Gentiles et Paganos in numnon deputamus; sed tamen eorum salutesemper inquirimus. Hoc ergo audivimus Dominum ita monentem, et tanta cura praecipientem, ut etiam hoc adderet continuo: Amen dico vobis, quaecumque ligaveritis super terram, ligata erunt et in coelo; et quaecumque solveritis in terra, soluta erunt et in coelo. Coepisti habere fratrem tuum tanquam publicanum, ligas illum in terra: sed ut juste alliges, vide. Nam injusta vincula disrumpit jus
Abbreviated transcription (Latin):
tempnis. Quise humiliat: exaltabit᷑
Non uis te humiliare qui cecidisti. Mul¬
cum inter est inter se humiliantem:
et inter iacencem. Iam iaces ⁊ humili¬
are te non uis. Dene diceres nolo descend̾e
qui fecit muiriam. Qui autem passus est
quid debet: ciuod audiuimus hodie. Si
peccauerit inte fr̃ tuus: corripe eum ĩ¬
ter ce ⁊ ipͣm solum. Si neglexeris: peior
es. Ille inuriam fecit: & inuiriam fa¬
ciendo graui se ip̃m uulnere ꝑcussit.
Tn uulnus fr̃is tui contempnis: tu eũ
uides perire uł perisse ⁊ negligis. peior
es tacendo: quam ille conuiciando. Qñ¬
do ergo in nos aliquis peccat. habeamꝰ
magnam non pro nobis. Nam głosum
est inuirias obliuisci: sed obliuiscere in¬
uiriam cuam non uulnus fr̃is tui. Er¬
go corripe inter te ⁊ ip̃m solum: intu¬
ens correctioni. pucori parcens. Forte em̃
pͥuerecondia incipit defendere pc̃cm su¬
um: & qiii uis facere correctiorem facis
peiorem. Corripe gͦ inter te ⁊ pp̃m solum.

Expanded text:
temnis: Qui se humiliat, exaltabitur temnis: Qui se humiliat, exaltabitur . Non vis te humiliare qui cecidisti? Multum interest inter se humiliantem et inter jacentem. Jam jaces, et humiliare te non vis? Bene diceres, Nolo descendere; qui fecit injuriam. Qui autem passus est, quid debet? Quod audivimus hodie: Si peccaverit in te frater tuus, corripe eum inter te et ipsum solum. Si neglexeris, pejor es. Ille injuriam fecit, et injuriam faciendo gravi se ipsum vulnere percussit: tu vulnus fratris tui contemnis? Tu eum vides perire, vel perisse, et negligis? Pejor es tacendo, qaum ille conviciando. Quando ergo in nos aliquis peccat, habeamus magnam curam, non pro nobis; nam gloriosum est injurias oblivisci: sed obliviscere injuriam tuam, non vulnus fratris tui. Ergo corripe eum inter te et ipsum solum, intendens correctioni, parcens pudori. Forte enim prae verecundia incipit defendere peccatum suum, et quem vis facere correctiorem, facis pejorem. Corripe ergo eum inter te et ipsum solum.