comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc ieiunantes & orantes in ponentesq: eis manus
dimiser̃ illos et ipsiquidem missi abspũ scõ abier̃ sele¬
uciã et indenaui gauer̃ cyprum. Et cũ uenis sent sa¬
lamina p̃dicabant uerbũ di in sina gogis iudueorũ
habebant autẽ et iohannẽ inministerio. Et cũ ꝑ
ãbulassent uniuersã insulã usq: ad paphũ. Inue¬
cuinomen erat bariesu. Quierat cũ ꝓconsulae
setgio paulo uiro prudente. Hic accersitis barna¬
ban et paulo desiderabat audire uerbũdi resis¬
tebat autẽ illiselimas magus sic enĩ int̃ptatur
saulus autẽ qui et paulus repl&us spũ scõ intu¬
ens in eum dix̃ Oplene omnidolo et omnifalla¬
cia filidi cboli inimictomnis iustitiae ñ desinis
subuerte reuias dnĩ rectas. Et nunc eccema
nus dñi suꝑte &eris caecus ñ uidens solẽ usq ad
tẽpus & confestim cecidit in eũ caligo & tenebrae
& circũ iens q̃ rebat quiei manũ dar&. Tuncꝓcsul

Expanded text:
tunc ieiunantes et orantes inponentesque eis manus tunc ieiunantes et orantes inponentesque eis manus dimiserunt illos et ipsi quidem missi ab Spiritu Sancto abierunt Seleuciam et inde navigaverunt Cyprum et cum venissent Salamina praedicabant verbum Dei in synagogis Iudaeorum habebant autem et Iohannem inlassent universam insulam usque Paphum, invecui nomen erat Barjesu, qui erat cum consule Sergio Paulo viro prudente. Hic, accersitis Barnaba et Paulo, desiderabat audire verbum Dei. Resistebat autem ille Elymas magus sic interpretatur Scriptura qui et Paulus, repletus Spiritu sancto, intuens in eum dixit: O plene omni dolo, et omni fallacia, fili diaboli, inimice omnis justitiae, non desinis subvertere vias Domini rectas? Et nunc ecce manus Domini super te, et eris caecus, non videns solem usque ad tempus. Confestimque cecidit in eum caligo et tenebrae, et circuiens quaerebat qui ei manus daret. Tunc proconsul,
Abbreviated transcription (Latin):
densq: aiuda ea in caesareã ibi commoratus ẽ. Erat
autẽ iratus trrus et sidonis. At illiunanimes
uener̃ ad eũ & ꝑsuc soblastoquierat suꝑ cubiculũ
regis postulabant pacem eoqd alarentur regi¬
ones eorum ab illostatuto autẽ diehero desues¬
titus uesteregia sedit protribunali& conciona
bctur ad eos. populus autẽ adclamabat diuoces
& non hominis. Confestim autẽ ꝑcus sit eũ angł dñi¬
eo qđ non dediss& honorẽ dõ & consũptus a uermib:
exspirauit: Verbũ autẽ dñi crescebat & multi¬
Iplicabatur. Barnabas autẽ & saulus reuer¬
si sunt abhiero solimis explecoministerio assupto io¬
hanne qui cognominatus ẽ marcus. Er̃ant autẽ
in ecclesia q̃erat antio chiae proph&ae et docto¬
res in quib: barnabas et symeon quiuocabatur niger
Et lucius crrenensis & manaenquierat herodes te¬
tharchae conlactaneus et saulus ministrantib
mihibar naban & saulũ in opus qđ as sũpsieos

Expanded text:
densque a Iudaea in Caesaream ibi commoratus est erat densque a Iudaea in Caesaream ibi commoratus est erat autem iratus Tyriis et Sidoniis at illi unianimes venerunt ad eum et persuaso Blasto qui erat super cubiculum regis postulabant pacem eo quod alerentur regiones eorum ab illo statuto autem die Herodes vestitus veste regia sedit pro tribatur ad eos. Populus autem acclamabat: Dei voces, & non hominis. Confestim autem percussit eum Ang non dedisset honorem Deo et consumptus a vermibus exspiravit verbum autem Domini crescebat et multiplicabatur Barnabas autem et Saulus reversi sunt ab Hierosolymis expleto ministerio adsumpto Iohanne qui cognominatus est Marcus erant autem in ecclesia quae erat Antiochiae prophetae et doctores in quibus Barnabas et Symeon qui vocabatur Niger et Lucius Cyrenensis et Manaen qui erat Herodis tetrarchae conlactaneus et Saulus ministrantibus mihi Barnaban et Saulum in opus quod adsumpsi eos
Abbreviated transcription (Latin):
uere quiamisit dñs cingelũ suũ eteripuit medema¬
nu herodis et deomni expectatione ple̵ iudacorũ
Consideransq uenit ad domũ mariae matris iolun¬
nis qui cognominatus ẽ marcus. Vbieran multicon¬
gregiti etorantes pulsante autẽ eo ostici ianuae
ꝓcessit puellat adiuidenduno minerhode etcogio
uit uocẽ p&ri p̃gaudio nona peruit ia nuc̃ sedintrocur¬
rens nunciauit st arep&rũ anteianuã Ad illidixer̃
ccdeam insanis. Illiccutẽ affirmabat sic sebabere. Illi
autẽ dicebant angelus eius ẽ. p&ruscutẽ ꝑseuera¬
bat pulscns. Cũ ccutẽ cperuis sent ostiũ uiderunt
eum et obstipuerunt : Annuens autẽ eis manuut ta¬
cerent narrauit quomodo dñs eduxis s& eũ decartere
Dixitq nuntiate iacobo et fratrib haecte gressus
abiit in alium locũ Facta autẽ die erat non parua
turbatio inter milites quinnam de petrofactũ. eẽt
herodes autẽ cum requisiss& eũ et noninuenis s&l in¬
quisione facta decustodib: iussit eos duci. Descen¬

Expanded text:
 et eripuit me de manu Herodis et de omni expectatione plebis Iudaeorum consideransque venit ad domum Mariae matris Iohannis qui cognominatus est Marcus ubi erant multi congregati et orantes pulsante autem eo ostium ianuae processit puella ad audiendum nomine Rhode et ut  vocem Petri prae gaudio non aperuit ianuam sed intro currens nuntiavit stare Petrum ante ianuam at illi dixerunt ad eam insanis illa autem adfirmabat sic se habere illi autem dicebant angelus eius est Petrus autem perseverabat pulsans cum autem aperuissent viderunt eum et obstipuerunt annuens autem eis manu ut tacerent enarravit quomodo Dominus eduxisset eum de carcere dixitque nuntiate Iacobo et fratribus haec et egressus abiit in alium locum facta autem die erat non parva turbatio inter milites quidnam de Petro factum esset Herodes autem cum requisisset eum et non invenisset inquisitione facta de custodibus iussit eos duci descen
Abbreviated transcription (Latin):
& aduenaero mani : Iuda ei quoq: et proselrt cretes
et arabes. Audiuimus eos loquentes nostris linguis
magnalicđi : Stupebant autem omnes et mirabantꝰ
ad inuicem dicentes: Quid nam hoc uulteẽ. Aluau¬
tem inridentes dicebant qui a musto plenisunt isti
Stans autem petrus cumxi eleuauit uocem suam
et locutus est eis Viriiudaei et qui habitatis hieru
salem uniuersi hoc uobis notum sit et aurib ꝑcipite
uerbamea non enim sicut uos aestimatis hiebri suN
cum sit hora dieitertia : sed hocẽ quoddictum ẽ ꝑpro¬
ph&cm iohel et erit in nouissimis dieb: dicit dns
Effundam despũmeo suꝑ omnem carnemetpro¬

Expanded text:
et advenae romani Iudaei quoque et proselyti Cretes et advenae romani Iudaei quoque et proselyti Cretes et Arabes audivimus loquentes eos nostris linguis magnalia Dei stupebant autem omnes et mirabantur ad invicem dicentes quidnam hoc vult esse alii autem inridentes dicebant quia musto pleni sunt isti stans autem Petrus cum undecim levavit vocem suam et locutus est eis viri iudaei et qui salem uniuersi, hoc uobis notum sit, et auribus percipite uerba mea. non enim sicut uos aestimatis hi ebrii sunt, cum sit hora diei tertia, sed hoc est quod dictum est per prophetam Iohel: et erit in nouissimis diebus, dicit dominus, effundam de spiritu meo su
Abbreviated transcription (Latin):
renur dies pente costen erant omnes pariter
in eo demloco: Et factus est repente decaelo
sonus tam quam aduenientis sp̃s uehementis:
Et repleuit totam domum ubiera  sedentes. et
apparuerunt illis dispestitae linguae tam quam
ignis sedit que supra singulos eorum: Et repleti
sunt omner spũ sco et coeperunt loqui aliis lin¬
guis prout sps sc̃s dabat eloquullis: Erent autẽ
in hierusalem habitantes iudaei uiri religiosi ex
omninatione quae sub caelo est : Fcicte autem
hac uoce conuenit multitudo etmente confusa ẽ
qnm̃ audiebat unus quisq linguasua illo loquentes
stupbant autem omnes & mira bantur dicedes
Non nercceomnes istiquiloquuntur galila ei sunt
Et quo modonos audiuimus unus quis que linguã
nra in quanati sumus: pasthi et medietȩlocmitae
et qui habitant iesopotamiam et iudaeam et cap¬
padociam pontum et asiam pbrigiam et phamphiliã
a egyptum et pastes iybiae quae est arcacyrenen

Expanded text:
rentur dies pentecostes erant omnes pariter rentur dies pentecostes erant omnes pariter in eodem loco et factus est repente de caelo sonus tamquam advenientis spiritus vehementis et replevit totam domum ubi erant sedentes et apparuerunt illis dispertitae linguae tamquam ignis seditque supra singulos eorum et repleti sunt omnes Spiritu Sancto et coeperunt loqui aliis linguis prout Spiritus Sanctus dabat eloqui illis erant autem in Hierusalem habitantes Iudaei viri religiosi ex omni natione quae sub caelo sunt facta autem hac voce convenit multitudo et mente confusa est quoniam audiebat unusquisque lingua sua illos loquentes stupebant autem omnes et mirabantur dicentes nonne omnes ecce isti qui loquuntur Galilaei sunt et quomodo nos audivimus unusquisque lingua nostra in qua nati sumus Parthi et Medi et Elamitae et qui habitant Mesopotamiam et Iudaeam et Cappadociam Pontum et Asiam Frygiam et Pamphiliam Aegyptum et partes Lybiae quae est circa Cyrenen
Abbreviated transcription (Latin):
quidem posseditagrum demercede iniquittis. et sus¬
pensus crepuit medius et diffusa sunt omnia uiscera eꝰi:
Et notum factum .ẽ. omnibus habitantibus hietusa¬
lem: Ita ut appellacretur aget ille linguaeorum
acheldemach hocẽ ager sanguinis: scriptum estenim
in libro pscl morum. fiat com monatio eius de¬
sesta et non sit quun hebitet in ea. et epis copatum
cum sunt congregati in omnitem porequo inturuit &
exiuit internos dñs ihs incipiens ab aptis mateiohan¬
nis us que indiem qua as sumptus esta nobis Testem
resurrectionis eius nobiscum fieriunum existis:¬
Et statuerunt duos ioseph qui uocttur barsabbas
qui cognominatus estiustus : Et matthian etorantes
dixerunt. Tud nẽ qui corda nostiomnium ostende
quem elegeris ex his duobus unum aciperelocummi¬
nisterii huius et a postolatus. De quoprareuarica¬
tus ẽ iudas ut abiret in locum suum: et dederunt
sostes eis et cecidit sors supermathian et annume¬
natus est cum undecim a postolis: Et cum ple¬

Expanded text:
 et suspensus crepuit medius: et diffusa sunt omnia viscera ejus. Et notum factum est omnibus habitantibus Hierusalem, ita ut appellaretur ager ille, lingua eorum, Acheldemach, hoc est, ager sanguinis. Scriptum est enim in libro Psalmorum: Fiat commoratio ejus deserta, ecum sunt congregati in omni tempore, quo intravit et exivit inter nos Dominus Iesus, incipiens a baptismate Iohannis usque in diem, qua assumptus est a nobis, testem resurrectionis eius nobiscum fieri unum ex istiset statuerunt duos Ioseph qui vocabatur Barsabban qui cognominatus est Iustus et Matthiam et orantes dixerunt tu Domine qui corda nosti omnium ostende quem elegeris ex his duobus unum accipere locum ministerii huius et apostolatus de quo praevaricatus est Iudas ut abiret in locum suum et dederunt sortes eis et cecidit sors super Matthiam et adnumeratus est cum undecim apostolis et cum conple
Abbreviated transcription (Latin):
ante quam ueniat dies dñi maegnus et manifestus
Eterit omnis quicumq: in uocauerit nomen dñi sal¬
uus erit. Uiriis nchelitae audite uerba haec
ihm̃ nazarenum uitũ ad ꝓbatum adõ in uobis curtutib
ꝑmanus iniquorum affigentes inter emistis: quem
ds̃ suscitauit solutis dolorib: inferniiuxta quod in¬
possibileerat tenerullumabeo: Dauid enim dicit
in eum. Prouidebam dnm̃ coram mesemper
qnm ad extris meis .ẽ. ne com mouear: Propter
hoc la&atum ẽ. cormeum et exultauit lingua mea
in suꝑ& caromea requies c&in spe. Qnm̃ nondere

Expanded text:
es Domini magnus et manifestus. Et erit: omnis quicumque invocaverit nomen Domini, salvus erit. Viri Israelitae, audite verba haec: Jesum Nazaraenum, virum approbatum a Deo in vobis, virtutibus, per manus iniquorum affigentes interemistis: quem Deus suscitavit solutis doloribus inferni iuxta quod inpossibile erat teneri illum ab eo David enim dicit in eum providebam Dominum coram me semper quoniam a dextris meis est ne commovear propter hoc laetatum est cor meum et exultavit lingua mea ins
Abbreviated transcription (Latin):
& populi meditatisunt in ama. Aostiterunt reges
terrae et principes conuenerunt in unum aduersus
dnm̃ et aduersus xpm eius: Conuenerunt enim
uere in cuitate ista aduersus scm puerum tuumihm̃
quemunxisti herodes et poncius pilaitus cumgentib:
et populis isrł face requae manus tuc et consilium
tuum de creuerunt fieriȩt nunc dñe respiceinmi¬
nas eorum et da seruistuis cum omnifidutia loqui
uerbum tuum in eo quod manum tuam extendas
sanitates et signa et prodigia fieriper nomen
spũ scõ et lo quebantur uerbum dĩ cum fidutia
Multitudinis acutem credentium eratcor& ani

Expanded text:
stiterunt reges terrae et principes conuenerunt in unum aduersus dominum et aduersus Christum eius. conuenerunt enim uere in hac ciuitate aduersus sanctum filium tuum Iesum quem unxisti Heet populis Israel, facere quae manus tua, et consilium tuum decreverunt fieri. Et nunc, Domine, respice in minas eorum, et da servis tuis cum omni fiducia loqui verbum tuum, in eo quod manum tuam extendas ad sanitates, et signa et prodigia fieri per nomenSpiritu sancto, et loquebantur verbum Dei cum fiducia. Multitudinis autem credentium er
Abbreviated transcription (Latin):
uiri frs uos scitis qm̃ ab antiquis dieb: in nobelegit ds ꝑõs
meum audi regentes uerbũ euangelii et credere et qui
cationes cordaeorũ Nuncergo qđ tẽptatis dm̃ in pone¬
reiugum super ceruicem discipulorũ qđ neq patres
nr̃i neq: nos portate potuimus sed ꝑgratiã dñĩihũ
credimus saluari quẽ ad modũ & illi . Tacuit autẽ om¬
nis multitudo et audiebant barnaban et paulũ nar¬
rantes quanta feciss& ds̃ signa & ꝓdigia ingentib ꝑ
eos. Et post quam tacuer̃ respondit iacob: dicens. uiri
fr̃s audite me symonnarrauit quẽ ad modũ primũ ds̃
uisi tauit sumere exgentib: populũ nominis uo & hu

Expanded text:
res, uos scitis, quoniam ab antiquis diebus in nobis elegit deus per os meum audire gentes uerbum euangelii et credere et, quicans corda eorum. nunc ergo quid temptatis deum inponere iugum super ceruicem discipulorum, quod neque patres nostri neque nos portare potuimus sed per gratiam Domini Iesu credimus salvari quemadmodum et illi tacuit autem omnis multitudo et audiebant Barnaban et Paulum narrantes quanta fecisset Deus signa et prodigia in gentibus per eos et postquam tacuerunt respondit Iacobus dicens viri fratres audite me Simeon narravit quemadmodum primum Deus visitavit su
Abbreviated transcription (Latin):
timur ad gentes. sic enim p̃cepit nob̵ dñs posuite
in lumengentib: ut sis in scdutẽ usq cdextre¬
mumter rae: Audientes autẽ gentes gaui¬
saesunt et glorificabaa uerbũ dñĩ et credi¬
derunt quođ quod erant p̃or dinciti aduitã

Expanded text:
timur ad gentes; sic enim praecepit nobis Dominus: Posui te in lumen gentibus, ut sis in salutem usque ad extremum terrae. Audientes autem gentes gavisae sunt, et glorificaverunt verbum Domini, et crediderunt quotquot erant praeordinati ad vitam
Abbreviated transcription (Latin):
abantiochia et iconioiudcei & ꝑ sua sistblapidatesq
paulũ traxer̃ extraciuitatẽ aestimanes eũ mostuũ eẽ
Circũ dicaib: autẽ cũ discipulis. surgens intrancuu
tatẽ & postera die ꝓfectus ẽ. cũ barnaba inder¬
ben Cũq euangeliz as sent ciuitati illi & docuis¬
sent multos reuersi sunt lystrã &iconiũ & adio¬
chic̃. Confirmantes animas discipulorũ ex hor¬
tantesq: ut ꝑ manerent infide Et qñm ꝑ mul¬
tastribulationes o post& nos intrare tiregnũ
dĩ. Et cũ constituis sent illis ꝑsingulas ecclesics praes

Expanded text:
ab Antiochia et Iconio Iudaei et persuasis turbis lapidantesque ab Antiochia et Iconio Iudaei et persuasis turbis lapidantesque Paulum traxerunt extra civitatem aestimantes eum mortuum esse circumdantibitatem, et postera die profectus est cum Barnaba in Derben. Cumque evangelizassent civitati illi, et docuissent multos, reversi sunt Lystram, et Iconium, et Antiochiam, confirmantes animas discipulorum, exhortantesque, ut permanerent in fide: et quoniam per multas tribulationes oportet nos intrare in regnum Dei. Et cum constituissent illis per singul
Abbreviated transcription (Latin):
eũ etuidens qui haber& fidẽ ut saluus fier& dix̃ mag¬
nauoce. surge suꝑ pedestuos rectus & exsiliuit &ã¬
bulabat. Turbae autẽ cũ uidiss& qđ fecerat pauls
leuauer̃ uocẽ suã lrcaonicae dicedes dusimiles fac¬
tihominũ descender̃ ad nos & uocaba ebarnabaniouẽ
paulũ uero mercuriũ qm̃ ipseerat dux uerbi sacer¬
dos quoq: iouis qui erat adeciuitatẽ. Tauros & coro¬
nas anteferens adianuas cũ populis uolebat sacrifi
care : Qd ubi audier̃ a posto libarnabas & paulus
conscissis tunicis suis exsilier̃ in turbas clamuetes
& dicentes uiri quid haec facitis & nos mostalessumꝰ
similes uobis homines. Annuntianes uobis abhis
re et õnia q̃ in eis sunt qͥ in p̃teritis generationib: di¬
misit om̃s gentes in grediuics suas et quidẽ nonsi¬
netestimonio sem& ipsũ reliquid bene faciens de
caelodans pluuias et tẽpora fructifera implens
cibo & lu&iti cordaurã et haecdicentes uix se do¬
IXXXIIIIuer̃ turbas nesibim molarent. Suꝑuener̃ autẽ qͥdã

Expanded text:
dens quia haberet fidem ut salvus fieret dixit magna voce surge super pedes tuos rectus et exilivit et ambulabat turbae autem cum vidissent quod fecerat Paulus levaverunt vocem suam lycaonice dicentes dii similes facti hominibus descenderunt ad nos et vocabant Barnaban Iovem Paulum vero Mercurium quoniam ipse erat dux verbi sacerdos quoque Iovis qui erat ante civitatem tauros et coronas ante ianuas adferens cum populis volebat sacare. Quod ubi audierunt apostoli, Barnabas et Paulus, conscissis tunicis suis exsilierunt in turbas, clamantes, et dicentes: Viri, quid haec facitis? et nos mortales sumus, similes vobis, homines, annuntiantes vobis ab his onibus dimisit omnes gentes ingredi in vias suas et quidem non sine testimonio semet ipsum reliquit benefaciens de caelo dans pluvias et tempora fructifera implens cibo et laetitia corda vestra et haec dicentes vix sedaverunt turbas ne sibi immolarent supervenerunt autem quidam
Abbreviated transcription (Latin):
inuentus ẽ in at oto et ꝑtransiens a neuangeli tauit
ciuitatib: cunctis donec uenir& caesaream. Saulis¬
autẽ adhuc aspirans minarum et caedis in discipu¬
los dñi acces sit ad principem sacer dotũ et p&ĩunt
ab eo epistolas inda mascũ adsynagogas ut siquos

Expanded text:
inventus est in Azoto et pertransiens evangelizabat inventus est in Azoto et pertransiens evangelizabat civitatibus cunctis donec veniret Caesaream Saulusautem adhuc inspirans minarum et caedis in discipulos Domini accessit ad principem sacerdotum et petiit ab eo epistulas in Damascum ad synagoga
Abbreviated transcription (Latin):
tens cutẽ philippus audiuit eũ legentẽ isaiam
proph&am et dixit. Putas ne intellegis q̃legis
qui ait. et quomodopossum sinon aliquis ostende¬
rit mihi. Rogauitq philippũ ut ascenderet et
sederet secumꝰ locus autẽ scripturae quelegebat
erat hictã quã buis ad occisionẽ ductus ẽ. et sicut
agnus corã tondente sȩ si ne uoce sic non a peruitõs
suũ in humilitate iudiciũ eius sublatũ ẽ genera¬
tionẽ illius quisen arrabit qnm̃ tollitur de terra
uitaeius. Respondens ccutẽ eunuchus philippo
dixit obsecrote de quo proph&adicit hoc. dese
ande alio uliquo. Aperiens autẽ philippus ossuũ
et incipiens ubscriptura istoc euangelizauit illubm̃
chus Eccea qua quid ꝓbib& mebaptirari. Dix̃ philip¬
pus. sicredis extoto corde lic& et respondensait
et baptirccuit eum. Cũ autẽ ascendis sent deaqua
sp̃s dñi rapuit philippum etã plius nonuidit eũ eu
nuchus ibat enĩ ꝑuiã suã gaudens. philippus autẽ

Expanded text:
hilippus audivit illum legentem Esaiam prophetam et dixit putasne intellegis quae legis qui ait et quomodo possum si non aliquis ostenderit mihi rogavitque Philippum ut ascenderet et sederet secum locus autem scripturae quam legebat erat hic tamquam ovis ad occisionem ductus est et sicut agnus coram tondente se sine voce sic non aperuit os suum in humilitate iudicium eius sublatum est generationem illius quis enarrabit quoniam tollitur de terra vita eius respondens autem eunuchus Philippo dixit obsecro te de quo propheta dicit hoc de se an de alio aliquo aperiens autem Philippus os suum et incipiens ab scriptura ichus: Ecce aqua, quid prohibet me baptizari? Dixit autem Philippus; Si credis ex toto corde, licet. Et respondens ait: et baptizavit eum. Cum autem ascendissent de aqua, Spiritus Domini rapuit Philippum, et amplius non vidit eum Eilippus autem
Abbreviated transcription (Latin):
dicta : & la&ciecum muliere ad olescentic&uue:
Ceruaccurirsima & gratirsimus hinnulus. ubera
eius inebrientte omnitem pore: & inumoreillius
delectare iugiter: Quareseduceris filimiabaliena
& fouerir nnuclterius a Rerpicit dñsuias
hominis : & omner gres sus illius considerat:
Iniqui tates succe ccpiunt impium & funib
pecctorum suorũ constringitur : Ipsemori&
qui a non habuit dirciplina a mulatudinestul¬
titiaesuce decipi&ur. Tilimisispoponderis
proamicotuo defixisti apud ex traneũ manũ
tuam Inlaq: atures uerbis oristui. & captur¬
propriis sermonibus : facergo quod dico
filimi & mec ipsum libera quicc incidisti in
manus proximitui. Dircurre festina suscita
amicumtuum: nede deris somnũ oculistuis.
nec dor mitent palpebrae tuue. Eruer¬

Expanded text:
dicta, et laetare cum muliere adolescentiae tuae: dicta, et laetare cum muliere adolescentiae tuae: cerva charissima, et gratissisimus hinnulus: ubera ejus inebrient te omni tempore, et in amore ejus delectare jugiter. Quare seduceris fili mi ab aliena, et foveris sinu alterius? Respicit Dominus vias hominis, et omnes gressus illius ciniquitates suae capiunt impium et funibus peccatorum suorum constringitur ipse morietur quia non habuit disciplinam et multitudine stultitiae suae decipietur fili mi si spoponderis pro amico tuo defixisti apud extraneum manum tuam inlaqueatupropriis sermonibus tuis. Fac ergo quod dico, fili mi, et temetipsum libera, quia incidisti in manus proximi tui, discurre, festina, suscita animum tuum, ne dederis somnum oculis tuis, nec dormitent palpebrae tuae. Tu
Abbreviated transcription (Latin):
cis & nitidius oleogut tur e̾iꝰ nouis sima autẽ
illius amani quasi cbsintium : & acuta quasi
gladius biceps: pedes eius descendunt in mor¬
tem : et adinferor gressus illius pene trant:
ꝑsemitã uitie non ambulant. uagisunt gres¬
sus eius et in uestigabiles : nunc ergo fili audime.
etͣrecedus auerbis oris mei : longefac abea
uicc̃tuã & ne ad propinques forib: domusei:
nedes alienis honoremtiũ & an nostuos crudeli
Nesorte impleantur extraneiuirib tus. et
laborestui sint in domocdiena: Et gema s inno¬
uir simis quando consumpseris carnes & corpus
tuum et dicas⁊ cur detestatus sũ dis ciplincm
et increpationib: non cdquieuit cormeu: nec audiui
uocm̃ docentiũ me et magistrir non inclinaui
auremmeam poene fui in omnimalo inme dio ec¬
desiue & siagogae . Bibeaquã decister natua:
& fluenta puteitus. deriuentur fontes tui foras.
& iplacteis aquas tuus diuide: hab&o eas solus:¬
nec sint alieniparticipestui : Sit uena tuabene¬

Expanded text:
ssima autem illius amara quasi absinthium et acuta quasi gladius biceps pedes eius descendunt in mortem et ad inferos gressus illius penetrant per semitam vitae non ambulat vagi sunt gressus eius et investigabiles nunc ergo fili audi me et ne recedas a verbis oris mei longe fac ab ea viam tuam et ne adpropinques foribus domus eius ne des alienis honorem tuum et annos tuos crudeli ne forte impleantur extranei virlabores tui sint in domo aliena et gemas in novissimis quando consumpseris carnes tuas et corpus tuum, et dicas: Cur detestatus sum disciplinam, et increpationibus non adquievit cor meum nec audivi vocem docentium me et magistris non inclinavi aurem meam paene fui in omni malo in medio ecclesiae et synagogae bibe aquam de cisterna tua et fluenta putei tui deriventur fontes tui foras et in plateis aquas tuas divideicipes tui. Sit vena tua bene
Abbreviated transcription (Latin):
dur aucupis: uade adformica opiger
& considerauics eiur & dirce scopientiam:
Quae cum non hab& ducem nec pureceptorẽ
nec principem: parat aut̃ aesticte cibunbi
& congegat in mes se quod come dat: usq quo
piger dormis : quando consurges ex somnotuo
paculalũ dormies: paulalũ dormitabis: pccu¬
lulũ conseres manus ut dormias: & ueni& tibi quasi
uicctor uegestas : & pccuperies quesiuir armatus:
Si uero inpiger fueris: ueniet ut fons mersis¬

Expanded text:
 « Vade ad formicam, o piger, et considera vias ejus, et disce sapientiam; quae cum non habeat ducem vel praeceptorem, nec principem, parat aestate cibum sibi, et congregat in messe quod comedat. Usquequo piger dormis? Quando consurges ex somno tuo? Paululum dormies, paululum dormitabis, paululum conseres manus ut dormias, et veniet tibi quasi viator egestas, et pauperies quasi vir armatus. Si vero impiger fueris,
Abbreviated transcription (Latin):
Ex orẽ infantium & lactntiu ꝑ fecistilaudem : ꝓpt̾im
mi costuos ut destruas immicũ & ultorom, ¶muidebocaelor
tuos opent digitorutuoru : lunc &stellas quaetufundast
Quid .ẽ. homo quod memorereius: uut filius hominis
qm̃uisitas eũ: Minuistieũ paulomin: abangelis: gloria

Expanded text:
ex ore infantium et lactantium perfecisti laudem propter inimicos tuos ut destruas inimicum et ultorem quoniam videbo caelos  tuos; opera digitorum tuorum lunam et stellas quae tu fundasti quid est homo quod memor es eius aut filius hominis quoniam visitas eum minuisti eum paulo minus ab angeli
Abbreviated transcription (Latin):
sumpsisse initiũ praefigurat. Quarta iohanne euangelis¬
tã qui a dsuptispennis aqui la & ad altione festinans deuerbodi
disputat. cxert quie secuntur in eundem sensum ꝓficiunt
cintilliea clampades in medio discurrentes & rota in rota &
in singulis quattuor facies. unde& a pocalrpsis iohannis post
oculis dicens. Animal primũ simile leonis & secundũ se¬
mileuitul: & t̃tiũ simile homine & quartum simileaquile
uolanti. Et post paululum plena inquit eraNocũlis & requi
cue ostenditur Quattuor tantũ debereeuangelia suscipi &
omnis ca pocriforũ nenias mortuis magis her&icis qua meccle¬

Expanded text:
sumpsisse initium praefigurat. Quarta Joannem evangelissumpsisse initium praefigurat. Quarta Joannem evangelistam, qui assumptis pennis aquilae, et ad altiora festinans, de Verbo Dei disputat. Caetera quae sequuntur in eumdem sensum proficiunt. ulis, et scintillae ac lampades in medio discurrentes, et rota in rota, et in singulis quatuor facies. Unde et Apocalypsis Joannis, postoculis , dicens: Animal primum simile leoni, et secundum simile vitulo, et tertium simile homini, et quartum simile aquilae volanti. Et post paululum: Plena erant, inquit, oculis, et requiem cue ostenditur, quatuor tantum Evangelia debere suscipi, et omnes apocryphorum naenias mortuis magis haereticis, quam Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
ter ꝑcutit coactus ẽ ab omnib: penetunc asiac ep̃is & multarũ
eclesiarũ legationib: dediuinitate saluatori saltius scribe¬
re & ad ipsum ut itadicã dĩ uerbum. ponta maudaci quam
felici temeritate ꝓrũpere ut ec clesi astica narrathistoria
cũ a fraetrib: coger&ur ut scriber& seita facturũ respondis¬
tauit. In principio erat uerbũ & uerbũ eratapud dm̃ & dserat
uerbũ hocentt in principio apud dm̃ haecigitur quattuor
euangelic multo antep̃dicta hie zechi helis quo que
uolumen pbat in quo prima uisio ita contexitur & in medio sicũ
similitudo quattuoranimalium & uultus corũ facies hominis
& facies leonis & facies uituli & facies aquilae. Prima homi¬
nis facies. mattheum significait quiqua si dehomine & horsus ẽ.
scribere. Liber generationis ihũ xp̃i filii dđ filii abrahã
uoxlamantis indeserto parateuiã dñĩ rectas facite semitas eugs
Tertia uituli quae cuangelis tamlucã . ⁊ accharia sacerdo te

Expanded text:
e , coactus est ab omnibus pene tunc Asiae episcopis, et multarum Ecclesiarum legationibus, de divinitate Salvatoris altius scribere, et ad ipsum ut ita dicam Dei Verbum, non tam audaci, quam felici temeritate prorumpere. Et Ecclesiastica narrat historia, cum a fratribus cogeretur ut scriberet, ita facturum se respondistavit: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum . Haec igitur quatuor Evangelia multo ante praedicta, Ezechielis quoque volumen probat, in quo prima visio ita contexitur: Et in medio sicut similitudo quatuor animalium: et vultus eorum facies hominis, et facies leonis, et facies vituli, et facies aquilae . Prima hominis facies Matthaeum significat, qui quasi de homine exorsus est scribere: Liber generationis Jesu Christi, filii David, filii Abraham . o Al. eremo, parate viam Domini, rectas facite semitas ejus . Tertia vituli, quae evangelistam Lucam a Zacharia sacerdote
Abbreviated transcription (Latin):
uit Et qui solus decruce meruit audire eccemat̃tua. Iscũs&
in asia &iam tuncher&icorum semina pullulareN cerinthi
hebionis & c& erorum qui negant xp̃m in carneuenis se quos¬

Expanded text:
vit, et 5-6 qui solus de cruce meruit audire: Ecce mater tua . Is cum esset vit, et 5-6 qui solus de cruce meruit audire: Ecce mater tua . Is cum esset in Asia, et jam tunc haereticorum semina pullularent, Cerinthi, Ebionis, et caeterorum qui negant Christum in carne venisse
Abbreviated transcription (Latin):
misit manum succ̃ similis dammulae hinnuloq ceruorũ quat¬
tuor flumina para disi instareructans quattuorangulos & a
immobilib: uehitur. Primus omnium mattheus ẽ publicanis
cognomento leui. quieuangeliũ iniud ea hebraeo sermonee di¬
dit obeorũ uł maximecausam qui inihm crediderant & iudacis
& ne quaquam legis umbra succedente euangelii ueritate ser¬
uabant. secundus marcus interpres apłi p&ri & alexandrinae
sed ea quie magistrũ audierat p̃dicantem iuxta fidem magis
gestorum narrauit qua mordine. Testius lucas medicus na¬
tione syrus antio chensis cuius laus in euangelio
qui & ipsediscipulus apłi puli in achaia ebo &ia eq partib
uolumen condidit qu: edamaltius rep&ens & ut ipse in p̃mio
confit&ur audita magis quam uisa describens. Vltimus ioł
a postolus & euangelis taquemihs amauit plurimũ qui supra
pectus dñ i recumbens purissimad octrinarũ fluenta pota¬

Expanded text:
misit manum suam , similis damulae hinnuloque cervorum , quamisit manum suam , similis damulae hinnuloque cervorum , quatuor flumina paradisi instar eructans , quatuor et angulosimmobilibus vehitur . Primus omnium Matthaeus est Publicanus, cognomento Levi, qui Evangelium in Judaea Hebraeo sermone edidit, ob eorum vel maxime causam, qui in Jesum crediderant ex Judaeis, et nequaquam Legis umbram, succedente Evangelii veritate, servabant. Secundus Marcus, interpres apostoli Petri, et Alexandrinae sed ea quae magistrum audierat praedicantem, juxta fidem magis gestorum narravit quam ordinem. Tertius Lucas medicus, natione Syrus Antiochensis cujus laus in Evangelio, qui et ipse discipulus apostoli Pauli, in Achaiae Boeotiaeque partibus volumen condidit , quaedam altius repetens, et ut ipse in prooemio confitetur, audita magis, quam visa describens. Ultimus Joannes apostolus et evangelista, quem Jesu amavit plurimum, qui supra pectus Domini recumbens , purissima doctrinarum fluenta pota
Abbreviated transcription (Latin):
Q sunt sicut tnedider nobis quiabinitio ipsiuideruNTsermo¬
nem & minis trauer ei & ꝑseuerantia usq: ad p̃sens tempus mo¬
num̃ tadeclarant qua ea diuersis auctorib: editadiuersarũ hene¬
seon fuere principia ut ẽ illud iuxta acgyptios & thomã & ma¬
thian & bastholomeum duo decim quoq: apostolorũ & basili¬
disatq: apellis icreliquorũ quos enumerare longissimum ẽ cũ
hoctanum in p̃sentiarũ necesse sit dicere &stitis sequosdã quisinespũ
& gratia di conatisuN magisordinarenarrationẽ quã historiae
texereueritatẽ quib: iure potest illud ꝓph&icũ coaptari. Vaqui
quitꝰ omns qui antemeueneruNT fures fuerunt & latrones. qui uener̃
ñquimis si suNt ipse ẽ enĩ ait ueniebant & egononmit tebameos In
uenientib: p̃sumptio temeritatis inmissis obsequiũ seruitutis ẽ
Ecclesia autẽ quae supra p&nt̃ dñi uoce fundata ẽ quam introdu
xitr&x incubiculũ suũ & ad quã ꝑ foramen discensionis occulte

Expanded text:
sicut tradiderunt nobis, qui ab initio ipsi viderunt sermonem, et ministraverunt ei; et perseverantia usque ad praesens tempus monimenta declarant, quae a diversis auctoribus edita, diversarum haereseon fuere principia, ut est illud juxta Aegyptios, et Thomam, et Matthiam, et Bartholomaeum, duodecim quoque 3-4 apostolorum, et Basilidis atque Apellis, ac reliquorum, quos enumerare longissimum est: cum hoc tanet gratia Dei conati sunt magis ordinare narrationem, quam historiae texere veritatem. Quibus jure potest illud propheticum coaptari: Vae qui quitur: Omnes qui ante me venerunt fures fuerunt et latrones . Qui venerunt: non, qui missi sunt. Ipse enim ait: Veniebant, et ego non mittebam eos . In venientibus, praesumptio temeritatis; in missis, obsequium servitutis est. Ecclesia autem, quae supra petram Domini voce fundata est, quam ixit rex in cubiculum suum , et ad quam per foramen descensionis occultae
Abbreviated transcription (Latin):
Vue illis quic uict̃ corin habierunt & terror
bulacm mercede effus sunt & contradiccio¬
ne coreperieruntIII. Hisunt inaepulis
suis maculae conuiuantes sinetimore semet¬
ipsos pascentes nubes sine equa quae auen¬
tis circum feruntur. Arbores aut nales
infructuo sue bis mortucie eradicatue. Fluc¬
tus ferimaris dispumante suas confusiones
si dera errantia quibus procella tenebrarũ
autem de his septimus abcidum enochdicens
Eocenenit dñs in scĩt milibus suis facereuidi¬
cium contra omñs & arguere omnes impios
de omnibus operib impietatis eorũ quib impie
erorunt et de omnibus duris q̃ locuti sunt con¬
tra eum peccacores impu. Hi sunt murmura
toresq relos secundum desideria succ ambu¬
lantes etor illorum loquitur suꝑbiã minentes
lem̃i memorer es tote uerborũ qp̃dictas ab apł¬
dñ ibũ xp̃i quidicebant uob qnm in nouis simo
tempore uenient in lusores secundum succ de

Expanded text:
Vae illis, quia in via Cain abierunt, et errore Vae illis, quia in via Cain abierunt, et errore Balaam mercede effusi sunt, et in contradictione Core perierunt. Hi sunt in epulis suis maculae, convivantes sine timore, semetipsos pascentes, nubes sine aqua, quae a ventis circumferuntur; arbores autumnales infructuosae, bis mortuae, eradicatae; fluctus feri maris dispumantes suas confusiones; sydera errantia, quibus procella tenebrarum autem et de his septimus ab Adam Enoc dicens: 'Ecce venit Dominus in sanctis milibus suis facere iudicium contra omnes et arguere omnes impios de omnibus operibus impietatis eorum, quibus impie egerunt, et de omnibus duris, quae locuti sunt contra eum peccatores et tores querellosi, secundum desideria sua ambulantes, et os illorum loquitur blasphemiam. simi, memores estote uerborum quae dicta sunt ab ap qui dicebant uobis, quoniam nouissimo tempore uenient inlusores, secundum sua des
Abbreviated transcription (Latin):
sab introerua lenin quidam hominesdim
prues cripti sunt in hociudicium imp̃ii. Dĩ nri
gratia tiaes ferentes in luxoriam & solũ
tes. Commonere autem uos uoloscienter
semel omnia qnm̃ ihs populum de terra
egipti sclucns secundo eos qui noncredider
pdit Anglos uero qumonser u aeruo
suu principatum se ddereliquicerunt suumdo¬
micilium Iniudiium dicim ogniuinculis ae¬
ternis subccligine iudiacre seruauit. Sicut
sodoma et gomorra et fimtimae ciutates
similimodo exfornicatue & abeuntes pos
arnem cdtonem ftactte sunt exomplumienis
aetorni puenam surtinentes similiter ethi
carnem quidem maculaent Dominatione
autem suꝑ nunt imaiertates gutem blasphe¬
mant Cum micha hel archangelus cum di¬
abolo disputtns altor caretur demorsi cor¬
porenones cusus uidicium inferra blas phemi¬
ae sed dixit imperet tibi dñs Hiuutem quae¬
cum quace quidem ignonent blas phemant
quaecumꝙ autem nacunt licer tam quam mu¬
ta animalic norunt in his corrum puntur.

Expanded text:
Subintroierunt enim quidam homines, qui olim praescripti sunt in judicium impii, Dei nostri gratiam transferentes in luxuriam, et solum tes commonere autem vos volo scientes semel omnia quoniam Iesus populum de terra Aegypti salvans secundo eos qui non crediderunt perdidit angelos vero qui non servaverunt suum principatum sed dereliquerunt suum domicilium in iudicium magni diei vinculis aeternis sub caligine reservavit sicut Sodoma et Gomorra et finitimae civitates simili modo exfornicatae et abeuntes post carnem alteram factae sunt exemplum ignis aecarnem quidem maculant, dominationem autem spernunt, majestatem autem blasphemant. Cum Michael archangelus cum diabolo disputans altercaretur de Moysi corpore, non est ausus judicium inferre blasphemiae: sed dixit: Imperet tibi Dominus. Hi autem, quaecumque quidem ignorant, blasphemant: quaecumque autem naturaliter, tamquam muta animalia, norunt, in his corrumpuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
considenns te ipsum neec cu tempteris. Alter
alteruis oner portate & sic cdimplebitis legexp̃i¬
Nicinsiquis existimat se cliquid eẽ cum sit nihil
ipseseducit. Opus ait̃ suum probet unurquisq
& sic insemet ipsotantum gloriam habebit et
non in cltero : Vnus quisq: enim onur suumpor¬
tabit Communic& autem is quicathecizatur
uerbum quise cathecirat in omnib: bonis. nolite
errare ds non inridetur. Quae enim semin uerit
homo haec & m&&. qnm̃ qui seminat incarnesua
decat ne & in && corruptionem. quicut̃ seminat

Expanded text:
empteris alter alterius onera portate et sic adimplebitis legem Christi nam si quis existimat se aliquid esse cum sit nihil ipse se seducit opus autem suum probet unusquisque et sic in semet ipso tantum gloriam habebit et non in altero unusquisque enim onus suum portabit communicet autem is qui catecizatur verbum ei qui se catecizat in omnibus bonis nolite errare Deus non inridetur quae enim seminaverit homo haec et metet quoniam qui seminat in carne sua de carne et metet corruptionem qui autem s
Abbreviated transcription (Latin):
timorem dñi hominib: sucdemus do aut̃ manisesti
sumusspercaut & in conscientus uris manifes¬
tos nos eẽ noniterum nas commendam: uobis sed
occciusicnem dcmus uobii gloriandi pronobis
ut habeatis adeos qui infacie gloriantur & non
in corde : siue enim mente extedimurdo siue sobru

Expanded text:
morem Domini hominibus suademus, Deo autem manifesti sumus. Spero autem et in conscientiis vestris manifestos nos esse. Non iterum commendamus nos vobis; sed occasionem damus vobis gloriandi pro nobis, ut habeatis ad eos qui in facie gloriantur et non in corde. Sive enim mente excedimus Deo, sive sobrii
Abbreviated transcription (Latin):
exspectumus Nam in xp̃o ihũ neq: circumcisio
aliquid ualet neq: p̃putium sed fides quae ꝑ
cariatem operatur. Currebatis bene quis
uor fucs cinauit uericati non oboedire . ꝑsuasio
non .e exeo qui uocuit uos modicum fermen¬
tum totam massam corrumpit. Ergo confi¬
do in uobis in dño quod nihil aliud sapietis qui
autem contur batuos portabit iudicium
quicumq: ẽ. illce. Ego autem fratres sicirũ¬
cisionem adhuc p̃dico quid adhuc persecu¬

Expanded text:
xspectamus. Nam in Christo Jesu, neque circumcisio aliquid valet, neque praeputium: sed fides, quae per charitatem operatur. Currebatis bene: quis vos impedivit veritati non obedire? Persuasio haec non est ex eo, qui vocat vos. Modicum fermentum totam massam corrumpit. Ego confido in vobis in Domino, quod nihil aliud sapietis: qui autem conturbat vos, portabit judicium, quicumque est ille. Ego autem, fratres, si circumcisionem adhuc  Ms. tac. adhuc prae
Abbreviated transcription (Latin):
paris erum pe&clama quae non parturis quicc
multi filii desertue magis quameius quue hab&
uirum. Nosautem fratres secundum isa ac
promirsionis filii sumus sed quomodotunc qui
secundum carnemnatus fuerat ꝑseq: batur
sed quidicit scriptura. Eice ancillam & filium eiꝰ
non enim heres erit filius ancillae cumfilio
libereie Itaq fratrer non sumus ancillae
state & nolite iterum iugo seruitutis contineri
cceegopiulus dico uobis qnm̃ sicir cum cida¬
mini xps uobis nihil proderit. Testificor aut̃
rur sum omnihomini cirumcidentise qnm̃
debitor .ẽ. uniuersue legis faciendae. Euacuati
estis cexpo qui in lege iustificamini. a gnatiu ex

Expanded text:
ama quae non parturis quia multi filii desertae magis quam eius quae habet virum nos autem fratres secundum Isaac promissionis filii sumus sed quomodo tunc qui secundum carnem natus fuerat persequebatur e ancillam et filium eius non enim heres erit filius ancillae cum filio liberae itaque fratres non sumus ancillae vit state et nolite iterum iugo servitutis contineri ecce ego Paulus dico vobis quoniam si circumcidamini Christus vobis nihil proderit testificor autem rursum omni homini circumcidenti se quoniam debitor est universae legis faciendae evacuati estis a Christo qui in lege iustificamini a grat
Abbreviated transcription (Latin):
ancilla etunum delibera sed quide ancilla secundũ
carnem natur . ẽ quicuutem delibera ꝑrepromisni¬
onem quae sunt ꝑ ullegoram dicta Haecenim sunt
duote qiuenunt pnum quide mna montes ina inresun¬
tutem generans qucce ẽ agar sina enimmons. ẽ.
inccrabic qui coniunctus . ẽ. ei quecenunc. ẽ. hieru¬
salem & seruit cum filus eius. Illcc̾ aatem quoce¬

Expanded text:
Sed qui de ancilla, secundum carnem natus est. Qui autem de libera, per repromissionem, » quae sunt per allegoriam dicta. Haec enim sunt duo Testamenta: unum quidem a monte Sina in servitutem generans, quae est Agar. Sina enim mons est in Arabia, qui conjunctus est ei, quae nunc est Hierusalem, et servit cum filiis suis. Ill
Abbreviated transcription (Latin):
ex fide ihũ xpĩ dar&urciedentib: Prius cutem
quã uenin& fides sublege custo diebantur con¬
clusi in eam fidem quae reue landecerat: Itacq lex
pedagogus noster fuit inxpõ ut exfide iustificemuꝵr
Atubi uenit fides icm non sumus suppedac gogo
Omner enim filiidiestis ꝑfidem in xpoihũ siccut̃
ẽ iudaeus neq: grecur. non .e. seruus. neq: liber
non ẽ masculus neq: femina. Omnes enimuos

Expanded text:
 Christi daretur credentibus. Prius autem quam veniret fides, sub lege custodiebamur conclusi, in eam fidem quae revelanda erat. Itaque lex paedagogus noster fuit in Christo, ut ex fide justificemur. At ubi venit fides, jam non sumus sub paedagogo. Omnes enim filii Dei estisest Iudaeus neque Graecus, non est seruus neque liber, non est masculus neque femina: omnes enim uos
Abbreviated transcription (Latin):
non deficienter. Ergo dum tempus habemus
operemur bonum cdomnes. Maxime autem
adidomesticos fideridete quaclib litteris
scripsiuobis mea manu quicũq: enim uolunt
placere incarne hicogunt uos circumciditantũ
ut crucis xpĩ ꝑsecutionẽ ñ patiantꝰ neq enim
qui circum ciduntur legem custodiunt seduo¬
lunt uos citum cidi ut in car ne uestra glorient᷑
Mihi cutem absit gloriari nisi incruce dnĩ nr̃

Expanded text:
habemus, operemur bonum ad omnes, maxime autem ad domesticos fidei. Videte qualibus litteris scripsi vobis mea manu. Quicunque enim volunt placere in carne, hi cogunt vos circumcidi; tantum, ut crucis Christi persecutionem non patiantur. Neque enim qui circumciduntur, legem custodiunt, sed volunt vos circumcidi, ut in carne vestra glorientur. Mihi autem absit gloriari nisi in cruce Domini
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑlegem iustiacergoxp̃r gnatir mortuus .e. Oim¬
ueritti. ante quorum oculos ihs xp̃s p̃scriptus e¬
⁊ in uobis crucifixus hoc solum a uobis uolo dircere
exoperibus legis spm accepists anexccuditu fidei
sic istuluestis ut cum spũ cooperits nunc carne
consum mamini. Tanta passiertis si necccusa
sit amensine cacusc. quiergo tribuit uobis
spm̃ & operatur uirtutes in uobis. Exoperib:
legir anex cuditu fidcei sicut abra ahã credidit
đõ & reputatum .ẽ ei adiustiticm. Cognos cite
ergo quia qui ex fidesunt hi sunt filii abrahcie
Prouidens uit scriptura quic exfide iustificat
gentes. Dr̃ pronuncicuit abra hae quia bene¬
dicentur inte omnes genter. Igitur qui exfide
sunt benedicentur cumfidele abra ham. Quicũq
enim exoperib: legis sunt submaledicto sunt
scriptum .e. enim maledictus omnis qui non ꝑman¬
serit in omnib: quaescripta sunt in libro legis
ut faciutea. Qnm̃ aut̃ in lege nemoiustificatip

Expanded text:
em iustitia ergo Christus gratis mortuus est o invit ante quorum oculos Iesus Christus proscriptus est crucifixus hoc solum volo a vobis discere ex operibus legis Spiritum accepistis an ex auditu fidei sic stulti estis cum Spiritu coeperitis nunc carne consummamini tanta passi estis sine causa si tamen sine causa qui ergo tribuit vobis Spiritum et operatur virtutes in vobis ex operibus legis an ex auditu fidei sicut Abraham credidit Deo et reputatum est ei ad iustitiam cognoscitis ergo quia qui ex fProvidens autem Scriptura, quia ex fide justificat gentes Deus, praenuntiavit Abrahae, quia « benedicentur in te omnes gentes . » Igitur qui ex fide sunt benedicentur cum fideli Abraham. Quicunque enim ex operibus legis sunt, sub maledicto sunt. Scriptum est enim: « Maledictus omnis homo qui non permanserit in omnibus quae scripta sunt in libro legis, ut fa
Abbreviated transcription (Latin):
autem uenirsent sub trahebat & se gregubat se
timenr eos qui excir cum cisione eran & simula¬
tionieius consenserunt ceteriiudaei. Itcut & bar¬
nabas ducerur ab eis in illam simulationem
sed cum ui dirsem quod non iecte cmbularent
adueritatem euangelii Dixicephae corã om¬
nib: situcum iudaeur sis gentilit̃ uiuis & noniuda¬
ice quomodo gentercogir iuduitare nos natura
quo dnonius dficatur homo exoperibus legis nisi
ficamur exfidexpi & non exoperibur legis
propter quod ex operib legis noniustificabitur
omnis caro quodsi querentes iustificari in xpo
Inuenti sumur et ipsi pecctitores num quidxp̃s
peccatiminister ẽ abnit sienim quae dertruxi¬
haceciterum re aedifico praeuaricatorm mecons¬
tituo. Ego enim ꝑ legem legimortuur sum ut dõ
uiuam xpo confisus sum cruci. Viuo autem iam
non ego uiuit uero in mexp̃r. Quod aut̃ nunc uiuo

Expanded text:
ent, subtrahebat et segregabat se, timens eos qui ex circumcisione erant. Et simulationi eius consenserunt ceteri Iudet, ita ut et Barnabas duceretur ab eis in illam simulationem. Sed cum vidissem, quod non recte ambularent ad veritatem euangelii, dixi Cephae coram omnibus: 'Si tu, Iudeus cum sis, gentiliter vivis, et non Iudaice, quomodo gentes cogis iudaizare? Nos natura quod non justificatur homo ex operibus legis, nisi ficemur ex fide Christi, et non ex operibus legis: propter quod ex operibus legis non justificabitur omnis caro. Quod si quaerentes justificari in Christo inventi sumus et ipsi peccatores, numquid Christus peccati minister est? Absit. Si enim quae destruxi, iterum haec aedifico: praevaricatorem me constituo. Ego enim per legem legi mortuus sum, ut Deo vivam: Christo confixus sum cruci. Vivo autem, jam non ego: vivit vero i
Abbreviated transcription (Latin):
tur pronobis male dictum quia scriptum ẽ mede¬
dictus omnis qui pendet in ligno ut ingentibus
bene dictio abrahae ficre tinx põ ibũ ut pollitationẽ
sp̃r accipicmur ꝑfidem Tratrersecundum homi¬
nem dico tocmen bominirconfirmatumtes tamen¬
tum nemospnit aut suꝑ ordinat: Abra hace dicter
promissiones & seminiei. non dicit & seminib: quasi
in multis sed qua siin uno & seminituo qui ẽ xp̃s

Expanded text:
us pro nobis maledictum: quia scriptum est: Maledictus omnis qui pendet in ligno, ut gentibus benedictio Abrahae fieret in Christo Jesu, ut pollicitationem Spiritus accipiamus per fidem. Fratres secundum hominem dico, tamen hominis confirmatum testamentum nemo spernit, aut superordinat. Abrahae dictae sunt promissiones, et semini ejus. Non dicit: Et seminibus, quasi in multi