comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ñ .ñ. ut afsirmatio uł negõ
sic̾ ꝓceoit exore ita ꝓcedat ex
corde. qr tñ hoim excrescente
malicia simꝑlici assertoi ub̾
negoni iux creditur: idcuxo
prudent᷑ aduĩxit qd̾ ampliꝰ ẽi
amalo ẽ. malo quid̾ non tã
cusꝑe qmͣ pene. nec exhiben
s dixet a malo. ¶Licet wiu
ramentũ ꝓhibuisse dñs uide
ficentia creatoris. ¶ Qr cũ

Expanded text:
 id est, ut affirmatio vel negatio, sicut procedit ex ore, ita procedat ex corde; quia tamen, hominum excrescente malitia, simplici affirmationi, vel negationi vix creditur, idcirco prudenter adjunxit: Quod amplius est, a malo est; malo quidem non tam culpae, quam poenae, nec exhibentsed dixit, a malo. Licet enim juramentum prohibuisse Dominus videaficentia Creatoris. Quare, cum
Abbreviated transcription (Latin):
eret tene̾tur eam duc̾e̾ in
uxorem ꝙ ÷ prorsus absur-¬
dũ. ¶Nam si pꝰ contuactũ ꝯ¬
nem licite pot᷑ uxorẽ a sua
coitarone diuutteł longe
fortiꝰ añ coniugrũ celebrat̃
pꝑ̃ eandẽ cãm sꝑonsus licite
pot̃ in suã cohĩtoem non ad¬
mitte sponsam. qr turꝑiꝰ
eccitur ꝙͣ ñ admittit᷑ hosꝑe
ad ntrũq sũ transgͣssione
seu quicꝙͣ ei turꝑiꝰ eueniret
nũ quid nir teneret᷑ eã duce̾
inuxorem: ꝑrofecto ductam
ñ posset diittere. s nũqͥd

Expanded text:
eret, teneretur eam ducere in uxorem. quod est prorsus absurdum. Nam si post contractum cnem licite potest uxorem a sua cohabitatione dimittere, longe fortius ante conjugium celebratum propter eamdem causam sponsus licite potest in suam cohabitationem non admittere sponsam; quia turpius ejicitur quam non admittitur hospes, ad utrumque sine transgressione seu quidquam ei turpius eveniret, nunquid vir teneretur eam ducere in uxorem? Profecto nuptam non posset dimitter
Abbreviated transcription (Latin):
quod .i. se asserit᷑ prestitisse
si de assensu sc̃m̃÷ utriusq
eũ ñ ligat qui p̾sitit dum
ille cui ꝑ̾stitũ fu̾at seruare
negligit qd̾ promisit̃. Idem¬
in concilio gnãti.
imis de iul e diuino quidam
laici usurpare nituntur.
cũ iuiroa eccãsticos nicħ tp̃ra¬
le oꝑtinentes ab eio ad pre¬
standũ d fidelitas iuramẽ¬

Expanded text:
o se asserit praestitisse, si de assensu factum est utriusque, eum non ligat qui praestitit, dum ille, cui praestitum fuerat, servare negligit quod promisit. in concilio generali: Nimis de iure divino quidam laici usurpare nituntur, cum viros ecclesiasticos nihil temporale obtinentes ab eis, ad prestandum sibi fidelitatis iuramen
Abbreviated transcription (Latin):
uramentũ a te ꝑti delatũ
nͥ iusta de cã ñ potuit recu¬
sari. ꝙͣuiꝰ qui in iudicio a
ꝑte ꝑti defertur recusari
possit licite ac referri. nͥ
mosa referre huiꝰmodi iu¬
inprobatione defecit uens
¶Presũꝑite u̾o faciente ꝓ
ilło reo def̾ri pot̃ ad ostende᷑¬

Expanded text:
Iuramentum a te parti delatum, nisi iusta de causa non potuit recusari, quamvis quod in iudicio a parte parti defertur, recusari possit licite ac referri. Necmosa, referre huiusmodi iuin probatione defecerit, reus Presumptionem vero facientem pro illo, reo deferri pot
Abbreviated transcription (Latin):
bio tem̾ariũ si uirs Uiret
uxori quod eam suꝑer ulło
cuim̃e acc̃abiti qi fi mlr fie¬
ret infidelis ⁊ uell cohĩtare¬
turo ab s conturmelia cieato¬
tis uł ut illũ ꝑtraheret ad
infidelitatis errorem tc̃ ĩcũt
resiꝑisc̾e̾t oĩo oimutt̾et scd̾m
cauoĩcas scĩones. ¶Quod si
expresee iurasset quod eã
uitaretur. ne ꝑ hoc liba̾ pb̾et᷑
ei pecoandi facultas sp̃ tmꝑu¬
nitatem ꝑocĩ. S nũquid uir

Expanded text:
bio est temerarium, si vir iuret uxori, quod eam in nullo crimine accusabit, quia si mulier fieret infidelis et nollet cohabitare absque contumelia creatoris, vel ut illum protraheret ad infidelitatis errorem, tunc resipisceret, omnino dimitteret secundum canonicas sanctiones. Quod si expresse jurasset quod eam vitaretur, neve per hoc libera praeberetur ei peccandi facultas, propter impunitatem peccati. Sed nunquid vir
Abbreviated transcription (Latin):
lierũ consensus intalib sĩ
uideatur obligatoriꝰ scd̃m le¬
gittimas sanctoes ne tali
tñ pretextu uiã contingat
seruare debent hiꝰ iuram̃ta sĩi
ui ⁊ dolo sꝑonte prestita. ꝯiu
alt̾ius preiuidiciũ ñ redũdent
nͦ obseruata uergant in dis¬
penidrũ salutis et̾ne ¶dem.¬

Expanded text:
lieris consensus in talibus non videatur obligatori secundum legittimas sanctiones, ne tamen tali pretextu viam contingat servare debent hujus juramenta sine vi et dolo sponte prestita, cum in alterius prejudicium omnino redundantur nec observata vergant in dispendium salutis eterne
Abbreviated transcription (Latin):
aña ꝯmisfsset ñ posset oam
dimitt̾e. s pro fornicatone
qͣm pꝰea ꝑperraret eam di
uidels illa in legem ꝯigii
p̃cedentem s subseq̃ntẽ ut¬

Expanded text:
a commisisset non posset illam dimittere, sed pro fornicatione quam postea perpetraret eam dimvidelicet illa in legem conjugpraecedentem, sed subsequentem
Abbreviated transcription (Latin):
Ua nos dixit frͣutas ꝯsulẽ¬
dos quid tibi sit sr̃ hoo faciend̾
qdꝰ .ꝙ.⁊ a. uxor eius adinicẽ
iurau̾nt se nũꝙͣ mutuo peti¬
stanter ea ecõtrario afsirman¬
te ꝙ priꝰ se facet sarracenam

Expanded text:
Tua nos duxit fraternitas consulendos, quid tibi super hec sit faciendum, quod H. et A. uxor eius adinuicem iurarunt, se nunquam mutuo petistanter, ea econtrario affirmante, quod prius se faceret saracenam
Abbreviated transcription (Latin):
prãndũ contrariũ reꝑutes il¬
lud illicitũ iudicabis ⁊ illicito
ñ obstante ꝙ licita ĩmo exde¬
bito petitur exħibetis uel si
prestitũ prãndo contͣreũ non
existit illud sñ difficultate p̃¬

Expanded text:
praestandum, contrarium reputes, illud illicitum judicabis; et, illicito non obstante, quod licite, imo ex debito petitur exhibebis; vel, si praestitum praestando contrarium non existit, illud sine difficultate pr
Abbreviated transcription (Latin):
an a sacram̃ti uincło adsoluan¬
aliud arburam᷑ qm qd̾ añcesso¬
res ur̃i m. pontifices arbira¬
ti fuisse noscunt᷑ qui tales a
iuram̃ti nexib ab solu̾nt ¶ Ee¬
terũ ut agatur consultiꝰ ⁊ au¬
feratur mat̾ia peierandi nõ
eis ita exp̃sse dĩcatur ut iu¬
Tram̃ta ñ seruent set si nõ ea
attend̾int ñ ob hoc sunt tãqͣti
pro mortali crimĩe puniendi.

Expanded text:
An a sacramenti vinculo absolvanaliud arbitramur, quam quod antecessores nostri Romani pontifices arbitrati fuisse noscuntur, qui tales a iuramenti nexibus absolverunt. Ceterum ut agatur consultius et auferatur materia peierandi, non eis ita expresse dicatur, ut iuramenta non servent, sed, si non ea attenderint, non ob hoc sunt tamquam pro mortali crimine puniendi.
Abbreviated transcription (Latin):
irꝓdata moneta que alegitĩo
ponde̾ fu̾at defraudata alia sub
noĩe pr̃is tui moueta cudatur
quã ad legittimũ pondus iedu¬
cas scd̾m eũ statũ quẽ temꝑe
pris tui hũit melioremata
qd̾ antiqua moueta q̃ ab illo

Expanded text:
robata moneta que a legitimo pondere fuerat diminuta, alia sub nomine patris tui moneta cudatur, quam ad legitimum pondus reducas secundum eum statum, quem tempore patris tui habuit meliorem, ita quod et antiqua
Abbreviated transcription (Latin):
ñ indigent nͨ in eis ÷ ordo in¬
diciarius osertiandus qui
deb in alis c̃seruari. ntu
qn̾ sub p̃misso tenore nirasti
hẽas hẽbos inm̃te ut sp̃ ea ue¬
nires ccͣ. canoĩcas sanctiones

Expanded text:
non indigent, nec in eis est ordo iudiciarius observandus, qui debet in aliis observari, neque tu, quando sub premisso tenore iurasti, habebas in mente ut propterea venires contra canonicas sanctiones,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯditoĩs ⁊ statꝰ qui talia
ĩposiu̾̾it exeg̾int uł rece¬
peñt uł apud edes satras
sũpserĩt. uł arrestari. sai¬
siri. aut occupari manda¬
uerĩt. aut occupata. saisi¬
ta. seu arestata receꝑiñt
Necuõ om̃s qui scienter ĩ
p̾dcũs ded̾int auxilũ. ꝯsiliũ
uł fauorẽ. publice Pacculte
eo ip̃o sũiam excõitationis

Expanded text:
condicionis, et status, qui talia imposuerint, exegerint, vel receperint, aut apud edes sacras esumpserint, vel arestari, sasiri aut occupari mandauerint, aut occupata, sasita seu arestata receperint, nec non omnes qui scienter in predictis dederint, auxilium. consilium, vel fauorem, publice vel occulte, eo
Abbreviated transcription (Latin):
uentoĩs. sb sidii uł doui noĩe
sb̾ quous alio tituto. mod
res reges. seu pͥncipes. duces
conites. uł barones. peces
capitaner. offiçiales. uel
rectores. qͦq noĩe censeãt᷑
ciuitatũ. castroꝵ. seu qͦꝵꝙ¬

Expanded text:
doni nomine seu quouis alio tytulo, modo res, reges seu principes, Duces, comites uel Barones, Potestates, Capitanei, officiales uel rectores, quocunque nomine censeantur, Ciuitatum, Castrorum seu q
Abbreviated transcription (Latin):
tum cumq qma malefi¬
cia per petͣuit non est in¬
olentꝰ ab ecca eptͣhendus.
Neo ĩds donari debet ad
endꝰ. ⁊ hoc tierũ est. ntsi
prplicꝰ iaico fu̾it uł notur¬
tinera freqñtata. uł pu¬
plicas stratar obfidet ag¬
gressionis rnasiotis ab ecca
ex trahi potest: inpuitita¬
te non p̾stita scdm cano¬
nicas sc̃ios̃s. Suiꝰ sermis

Expanded text:
ntumcunque gravia maleficia perpetrarit, non est violenter ab ecclesiis extrahendus, nec inde donari debet ad nendum. Et hoc verum nisi publicus latro fuerit, qui nocturitinera frequentata, ut publicas stratas obsidat aggressionis insidiis ab ecclesia extrahi poterit, impunitate non praestita, secundum canonicas sanctiones. Si ver
Abbreviated transcription (Latin):
peocedere cuꝑientes. ¶Set
illis nolentib conuenire
infligentes penes se tin
remansisse facultatem li¬
beram eligendi: quia reli¬
qui ius suũ ꝓsequi ne

Expanded text:
procedere cupientes; sed, illis nolentibus convenire, intelligentes penes se tantum remansisse facultatem liberam eligendi, quia reliqui jus suum prosequi neg
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona que de regno unga¬
rie origniem ñ duo̾et con¬
grue ꝓuid̾e. nec uellemꝰ ei
preficere alienũ. quauis
ganeus ad metroꝑolĩ suamr
troꝑolim tranfferretur ꝑtẽ
tũ eligimus pot̾orem ⁊ eũ¬
dem archiep̾m in que om̃s
quoꝵ consensus in elcõe l
postulatoe ꝑastoris reqͥrit᷑.

Expanded text:
persona, quae de regno Hungariae originem duceret, congrue providere, nec vellemus ei praeficere alienum, quamvisganeus ad metropolim suam tropolim transferretur, partem tamen elegimus potiorem, et eumdem archiepiscopum, in quem omnes, quorum consensus in electione vel postulatione pastoris requiritur
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃ui ãnotatum litt̾is ⁊ sb̾¬
scriꝑt̾oib ꝓpriis roboratuĩ
petissetis a nobis ꝑ cõmũes
nũtios confirmari. nos ꝙ
ur̃ãm recepissemꝰ postulato¬
nen diiudicandã si suffra¬
ganei forsitan in contotõe
ꝑsistorent uł si consentirent
aũ ced̾ent appeobandã. Si .ii.
pꝰqͣm postulatio subscriꝑtoib
postulantiũ roboratur. ⁊ pre¬
possent ab ea recedere postu¬
lantes nobis freqͥnter illu¬
d̾enti ⁊ iuidiciũ nr̃m ex eos¬
tum ꝑend̾e arbitrio iud̾et᷑¬

Expanded text:
um, adnotatum litteris, et subscriptionibus propriis roboratum, petissetis a nobis per communes nuntios confirmari, nosque vestram recepissemus postulationem dijudicandam, si suffraganei forsan in contradictione persisterent, vel, si consentirent aut crederent, approbandam. Si enim, postquam postulatio subscriptionibus postulantium roboratur, et praepossent ab ea recedere postulantes, nobis frequenter illuderent, et judicium nostrum ex eorum pendere arbitrio vide
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ eis ꝯtemꝑtis qui ius¬
hebant eligendi nobiscũ
postislats eadem fua̾t at¬
ꝓponerent ex adu̾so. qd̾ suꝑ
preficiendo uobis pontifice
de grã multociens suffraga¬
neoꝵ fu̾at requisitus assẽ
contra postulat̾onis ur̃e pro¬

Expanded text:
is contemptis qui habeant jus eligendi vobiscum, postulatio eadem fuerat atroponerent ex adverso, quod super praeficiendo vobis pontifice de gratia multoties suffraganeorum fuerat requisitus assenscontra postulationis vestrae pro
Abbreviated transcription (Latin):
ui res etoe ꝑetunt a regib et
tium sb̾am raꝑitĩt irrita ha¬
beantur que oꝑtinent ⁊ acom¬
minuone ecc̃e quiꝰ facultatem
auft̾e cuꝑtũt excludant᷑.¬

Expanded text:
iae, petunt a regibus, et tium substantiam rapiunt, irrita habeantur quae obtinent, et a communione ecclesiae, cujus facultatem auferre cupiunt, excludant
Abbreviated transcription (Latin):
ant p̃ciꝑimꝰ ut nemo succes¬
sor antecessoris sui pena sit
obligatꝰ. S sue ꝓuidencie
sit cõcessum ut si añ cessor
euis res ecc̃e irtõnabiłr di¬
stribuit ab eo qd ius eiudẽ
ecc̃e reuocent᷑.¬

Expanded text:
 precipimus, ut nemo successor antecessoris sui pena sit obligatus, sed sue providentie sit concessum, ut si antecessor eius res ecclesie irrationabiliter distribuit, ab eo ad ius eiusdem ecclesie revocent
Abbreviated transcription (Latin):
millã qͣnͣaxm neccitate coacti beradr do
laio concesserunt. in feudũ tali cõ¬
ocõne appot̾ta quod idem octoginta li¬
bras persolu̾et ꝓ quib eadem exti¬
terat obligata. qd̾ ñ distulit effectu
caruunt ut fendũ predcm̃ face̾mus
adutilitatem moãstii reuocari. ꝑre¬
sertim cũ idem laicus pͥmo auno
de ip̃iuis ꝓuentib ultra sũmam ꝑ¬
ceperit pretaxatam. ⁊ per multos

Expanded text:
llatur, necessitate coacti, Bonevardo laico concesserunt in feudum, tali conditione apposita, quod idem laicus octoginta libras persolveret, pro quibus eadem villa exstiterat obligata, quod idem non distulit effectui carunt, ut feudum praedictum faceremus ad utilitatem monasterii revocari, praesertim, cum idem laicus primo anno de ipsius fructibus ultra summam receperit praetaxatam, et per multos
Abbreviated transcription (Latin):
hospitale. proprie non
collatis pias elinas t
grata ei caritatis sub¬
sidia eregetis. ut ꝑ sub¬
ipõꝵ in opie consula¬
tur. et nos ꝑ hec bona¬
⁊ alia que domino in¬
na possitis gandia ꝑ¬

Expanded text:
eis proprie non collgrata eis caritatis subsidia erogetis, ut per subearum inopie consulatur et vos per hec et alia bona, que domino frna possitis gaudia p
Abbreviated transcription (Latin):
a non hudem utnutur legi¬
bus saxones ⁊ franci: cãtiis
est quod cam non fua .i. ñ
francoꝵ lege despon sauat
eunͣgłice legis subiciatur
ge separetur. ⁊ ad prioeem

Expanded text:
ia non iisdem utuntur legibus Saxones et Franci, causatus est quod eam non sua, id est Francorum lege desponsaveritevangelicae legis subjugatur ge separetur, priorem
Abbreviated transcription (Latin):
aces ĩ uen̾int ⁊ rebelles
suxda modũ culpe uice
nr̃a regłari censura ꝑ¬
lectu nõ ꝑcendo rebelli¬
bus od suam ꝑtinati¬
am. uł porentiam ami¬

Expanded text:
aces inueneritis et rebelles, iuxta modum culpe vice nostra regulari censura plectu non parcendo rebellibus ob suam pertinaciam uel potentiam am
Abbreviated transcription (Latin):
fuiss adeꝑtais ⁊ aliꝗͣ diu
pacifice possediss gͣuissime
tandem regis metu qd̾ eã
resignaret iurare coactus.
eam in eoꝵ ad quos ꝑtine¬
bat maĩb resignauit.
Quia uͦ que in metus ne
tã funĩt carere debent robo¬
resignand̾ solũm tenebatur:

Expanded text:
fuisset adeptus, et aliquandiu pacifice possedisset, gravissimo tandem regis metu quod eam resignaret jurare coactus, eam in eorum ad quos pertinebat manibus resignavit. Quia vero quae vi metusve causa fiunt, carere debent roboresignandum solummodo tenebatur,
Abbreviated transcription (Latin):
electo nisi candica uideri
pot̾at ꝙ pͦ eam medio tp̃e
nicħ debint innonari. uñ
rita ⁊ indans ut pote post
elcõ s ut fie̾t canonica
erat subsecutũ ñ utiq

Expanded text:
ideri poterat quod post eam medio tempore nihil debuerit innovari: unde irrita et inanis, utpote post electio, sed ut fieret canonica, nice subsecutum, non utique
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ gͦ qd̾ dñs subsecutꝰ ait. ꝙ
ampliꝰ ÷ a malo ẽ. ¶Hoc enĩ
amplius ut exiganius ma¬
lũ nos illo ꝑmittente com¬
pełlit. nõne malũ ÷ ãb ec.¬

Expanded text:
em Dominus subsecutus ait: Quod amplius est, a malo est? Hoc enim amplius ut exigamus, malum nos, illo permittente, compellit. Nonne malum est ab Ec
Abbreviated transcription (Latin):
tractaretis suꝑ elcõne sub¬
stituendi pastorem quod
nullũ deberetis in eorui
absentia nomĩare qͥ dam
soctũ nr̃m cũ litt̾s destina¬
stis.xii. dierũ fminũ assig¬
tiałr cognoi̾nt. quoꝵ aliqͥ
post enus decessũ ad capua¬
nam eccͣam sunt reu̾si.
Quia uo mora longior in

Expanded text:
tractaretis super electione substituendi pastoris, quod nullum deberetis in eorum absentia nominare, quemdam socium vestrum cum litteris destinastis, duodecim dierum terminum assigtialiter cognoverunt, quorum aliqui post ejus decessum ad Capuanam Ecclesiam sunt reversi. Quia vero mora longior in
Abbreviated transcription (Latin):
apłãtus officiũ nͥ maior ꝯ-¬
cordia intercesserit nulla-¬
tenus assũatur. ⁊ ꝑredõe
pene subiaceat si hũilitet
nolu̾i̾t abstiuere. ex hoc tñ
nullũ canoĩcis constitoib
⁊ aliis eccłiis p̃iudicinm

Expanded text:
apostolatus offitium nisi maior concordia intercesserit nullatenus assumatur, et predicte pe/ne subiaceat, si humiliter noluerit abstinere. Ex hoc tamen nullum canonicis constitutionibus / et aliis ecclesiis preiudicium
Abbreviated transcription (Latin):
ni maiores admirathe pro¬
motos qd̾ ꝑalliũ tͥ ab aꝑo¬
crefariis nrĩs tali ꝯdcõne
oblatum fui̾t si sacͣmentũ
ꝙ a nobis scriꝑtũ detułant

Expanded text:
ni maiores admiratione permotos, quod pallium tibi ab apocrisariis nostris tali conditione oblatum fuerit, si sacramentum quod a nobis scriptum detulerant
Abbreviated transcription (Latin):
postulantem ad ꝯponendum
coegit imutu. ⁊ sic abbacie
renuntians de mamni einis
custodiam ⁊ prioratũ rece¬
ꝑit ab eo dum iuu̾et pos

Expanded text:
postulantem ad componendum coegit invitum, et sic abbatiae renuntians, de manu ejus custodiam et etiam prioratum recepit, ab eo, dum viveret, s
Abbreviated transcription (Latin):
g a se. aꝑ nr̃e insignia dig¬
ntatis exigitis q̃ abĩ pe
soluatis que nos in beato
petro tanꝗͣ mẽbra demẽ¬
bro hr̃e ⁊ catholici caꝑuus
unitatem seruare decla¬

Expanded text:
a vestre insignia dignitatis exigitis que a beatisolvatis, que vos cum beato Petro tamquam membra de membro herere, et catholici capitis unitatem servare decla
Abbreviated transcription (Latin):
ut si constitit ꝙ electio
fcã fui̾t a suspensis. ea
oĩo cassata ip̃i mõastio pꝰ sati¬
fat̾oem ꝯdignam suspensiõis
⁊ int̾̃dcĩ snia relaxata de ꝑso¬
na ẏdonea consulat᷑. Idem¬
capitulo pennenĩ.
qͣm electus auobis ante cõ¬

Expanded text:
ut si constiterit quod electio fuerit facta a suspensis, ea omnino cassata, ipsi monasterio, post satisfactionem indignam, suspensionis et interdicti sententia relaxata, de persona idonea consulatur. CAPITULO PENNENSI. am electus a vobis ante con
Abbreviated transcription (Latin):
tis uiciũ exextuerint post¬
qui ꝑ ecc̃astitũ iudicem fu¬
eriut degͣdaci: scari po¬
testati tradantur scdtu ꝯ
tiis p̃uinãtur. qui nero
sub noĩe tito litt̾is fłis u¬
tuntur si cłici fu̾itit osfi¬
olientur: Si laicr. tam di¬
n maneant excoĩoni sub¬
iecti dopes satisfaciant cõ¬
petentꝰ. ita tñ ut iti istis.
⁊ illis malicia grauꝰ qtͣi
negłina puniatur. Qr t
de hiis qui fłas lict̾as inpe¬
inquibus falłitas fu̾it de¬
p̃ hensa de simplici iustici¬
a foetnam hãtit cum p̾¬
sutui noti debeat quor ꝓ
talibus licc̾is que possunt
facile optineti fraudem
quis conmiseris flitatis.
nec litt̾is tisuis÷ postqͣm
eas fłas eẽ cognouit tu
ei osficiũ. bñficiumq re

Expanded text:
tis vitium exercent, postquam per ecclesiasticum iudicem fuerint degradati, seculari potestati tradantur, secunduti, puniantur. Qui vero sub nomine nostro literis falsis utuntur, si clerici fuerint, offioliantur; si laici, tamdiu maneant excommunicationi subiecti, donec satisfaciant competenter, ita tamen quod in istis et illis, malitia gravius quam negligentia puniatur, quod et de his qui falsas literas impen quibus falsitas fuerit deprehensa, de simplici iustitia formam habeant, cum presumi non debeat quod pro talibus literis que possunt facile obtineri, fraudem quis commiserit falsitatis, nec literis usus est, postquam eas falsas cognovit, tu ei officium et beneficium r
Abbreviated transcription (Latin):
uti uolũlit eas pͥmo dili¬
gent̃ exatinienit. qt̃ñ
si falsis lict̾is se usos di
penas ĩ ferius antiata¬
ta falsarios litt̃aꝵ nr̃aꝵ

Expanded text:
uti voluerint, eas primo diligenter examinent, quoniam si falsis literis se usos dixpenas inferius annotaes falsarios literarum,
Abbreviated transcription (Latin):
tas nrãs dep̾hend̾e̾ ualcatis e as
uob̾ p̾sentibus lictis duximꝰ
tñtis hec ÷ tt falsa bulla
fłis litc̃is apponatur. Scd̾a ut
filint de na bulla ex traba¬
tur ex coto ⁊ ꝑ altum fil.¬
um iutissum fu̾s lict̾is iuse¬
ratur. t̾cia ut fllitum ab ea
ꝑte in qua carta plicatur
in si cifũ cũ uera bulla fu̾s
littis in mittatur. sub eadẽ
plicatura cũ filo simł catia¬
bis restguratum. Qua̾t᷑a
al̾a ꝑs fili sub pluubo rescin¬
in serta redncitur infra plũ¬
bum. Quinta cũ lict̾is uulla¬
ꝑ rasuram tenuem in tuuta¬
tur. Cexta cum scͥptura lit¬
taꝵ quib fuat appõita
nera bulla cum agna. uł¬
lita. seu deleta ead̾ caita cũ
aitificium de albata de nouo
resebit᷑. Septitia cũ catte cus
fu̾at appõita uera bulla to¬
talr̃ abolice aut abeasse a¬
lia subtilissima carta eiusdẽ
qnͣticatis scpͥta cum tenasci¬
mo glutitio cotitut᷑tr.
Eos ⁊ͥ acrimine fl̾itatis ñ
reputatuus in trunes qui
cõtra constitõnem nostram

Expanded text:
s deprehendere valeatis, eas vobis presentibus literis duximus sitatis hec est, ut falsa bulla falsis literis apponatur. Secunda ut filum de vera bulla extrahatur ex toto et per aliud filum immissum falsis literis inseratur. Tertia, ut filum ab ea parte in q, incisum, cum vera bulla falsis litteris immittatur sub eadem plicatura cum filo similis canapis restauratum. Quarta, altera pars fili sub plumbo rescininserta reducitur infra plumbum. Quinta, cum litteris bullaper rasuram tenuem immutatur. Sexta, cum scriptura literarum, quibus fuerat apposita vera bulla, cum aqua lita seu deleta, eadem charta cum etum dealbata, de novo rescribitur. Septima cum charte cui fuerat vera apposita bulla, totaliter abolite et abrase, alia subtillissima charta eiusdem quantitatis scripta, cum tenacissimo glutino coniungitur. Eos etiam a crimine falsitatis non reputamus immunes, qui contra constitutionem nostram,
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta formam p̾scͥptam re¬
cipiat. esquis aũt in hat
extit̾it: si laicus fu̾it excõ¬
iunioni subriaceat. si cłi¬
tus officii ⁊⁊ bñ ficii sis¬
pensione datpuetur. ⁊ .¬

Expanded text:
uxta formam praescriptam recipiat. Si quis autem in hac exstiterit, si laicus fuerit, excommunicationi subjaceat, si clericus, officii sui et beneficii suspensione damnetur.
Abbreviated transcription (Latin):
cumqr oedinis filios inno
ei loquinur in płali.
milia in ipĩs lict̾is appo¬
natntis. infalsis aũ tibi
littis p̾secitatis insaluta¬
tiotie. dilecto iti xp̃o filio
uenãbilem appellatum.

Expanded text:
cunque ordinis filios in noei loquimur in plurali, milia in ipsis litteris apponantur. In falsis autem tibi litteris praesentatis in salutatione dilectus in Christo filius venerabilem appellatum.
Abbreviated transcription (Latin):
alsidicus testis tribus ꝑso¬
nis ÷ obnoxius peminmn dõ.
cmꝰ presentiam contenphit.
deinde iudici. quem mentien¬
do fallit. post trettio urnio¬
cñti : quẽ falso testĩo le¬

Expanded text:
alsidicus testis tribus personis est obnoxius. Primum Deo, cujus praesentiam contemnit. Deinde judici, quem mentiendo fallit; postremo innocenti, quem falso testimo
Abbreviated transcription (Latin):
qd aquib dam curialibut᷑
copła supplicatum. Ꝙꝑ cũ
ad consangͥneoꝵ eiꝰ noticiã
ꝑtitnissi ut maritum ac¬
ciꝑet ei sub obtestatione re¬
gia sugge sserunt ¶Ipã nͦ
qͥd tune noliet nub̾e potestãs
cofilium accepit ab eis quod
to tenore: ut indomo peopͥa
cum om̃i sua subã remane¬
ret. Sane ineiꝰdem ordis hĩ¬
tri biemniõ post ꝑmansit. lics
se idimuitam focisse asserat. et
coactam tom metu regio qmͣ
emiserit eodimisso deparen¬
tum cõfilio .p. michaelt
dequo.irͦi. sustulit filios tẽ¬
attenoentes quod in emissio¬
ne uoti. qd̾ p̾cesfit nulla. nł
modica coactio affuisset qͣm
tis tp̃eis penitus pro suga¬
m̾tas ausfragatur prefatã
młrem ad male dinissum re¬
ligigiõis hĩtum resumendũ
induc̾e peocuretis. ⁊ si opꝰ

Expanded text:
libus copula supplicatum. Quod cum ad consanguineorum ejus notitiam devenisset, ut maritum acciperet ei sub obtestatione regia suggesserunt. Ipsa vero quod tunc nollet nubere protestante, consilium accepit ab eis quod to tenore, ut in domo propria cum omni sua substantia remaneret. Sane in ejusdem ordinis habitu biennio post permansit; licet in se invitam fecisse asserat et coactam tam metu regio quam emiserit, eo dimisso de parentum consilio, P. Michaelisde qua quatuor sustulit filios temattendentes quod in emissione voti, quod praecessit, nulla vel modica coactio affuisset, quam ntis temporis penitus profugaveritas suffragatur, praefatam feminam ad male dimissum religionis habitum resumendum inducere procuretis, et si opus
Abbreviated transcription (Latin):
partochiales eocãs ate te¬
ditio ad ce ꝑtitiet ita se
dicunt exemptos: ut qͣntũ¬
excedant tue correctiomꝰ ⁊¬
recusant ⁊ siñe subiac̾e.¬

Expanded text:
parochiales ecclesias a te tedictio ad te pertinet, ita se dicunt exemptos, quod quantumexcedant, tuae correctioni recusant et sententiae
Abbreviated transcription (Latin):
Iͥ. Cum innonatio nec
uis nouũ conferat nec
statuesse uolumus in qͤ
tpẽ in petrate in nouatio¬
uis diuosceris extitisse.
dem monast̾io ꝯ petenti

Expanded text:
 cum innovatio ius novum non conferat nec statu esse volumus, in quo tempore impetrate innovationis dinosceris extitisse. dem monasterio copetenti
Abbreviated transcription (Latin):
repeobata dum tñ ab
alus que uire parrochi¬
ali pro uen̾int prorsus
abstineant datam en
sic licentiam celebrandi
puplicare. ita ꝙ dicti fͣ¬
tres aliꝙͣ ex in dulgñ¬
tia nr̃a indeantur in
hoc gram consecuti.

Expanded text:
reprobata; dum tamen ab aliis, quæ jure Parochiali proveniunt , se prorsus abstineant; datam eis sic licentiam celebrandi publicare f ; ita quod dicti Fratres aliquam ex indulgentia nostra videantur in hoc gratiam consecuti.
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pcano facienda. Unde
inirari cõpellim̃ eꝑ cum¬
noribus dux̾imus in dul¬
gendum ut ubicumet
fu̾int fine parrochialis
uiris pee iudicia cum
altari ualeant maticũ ce¬

Expanded text:
interpretatio facienda. Unde mirari compellimur, qunoribus b duxerimus indulgendum, ut ubicumque fuerint, sine parochialis juris præjudicio cum Altari valeant Viatico ce
Abbreviated transcription (Latin):
eos pleno iure non per¬
de plebis cura responde¬
ant. ipĩs uͦ pro rebits
temporalibus rõnera ex¬
hibeant conpetentem. in

Expanded text:
eos pleno jure non perde plebis cura respondeant, ipsis vero pro rebus temporalibus rationem exhibeant competentem, n
Abbreviated transcription (Latin):
snũas in fraudem penule¬
gioꝵ tostroꝵ decet̾o nõ fe¬
ratis. quia si suꝑ hoc ad
not detiuo clamor astende¬
rit tiõ pot̾imus conuiuenti
occulis ꝑtnͣsire qͥn pro¬
mulgatores taliũ sĩuaꝵ
so ueritate debita castige

Expanded text:
ntias in fraudem privilegiorum nostrorum de cætero non feratis: quia, si super hoc ad nos denuò clamor ascenderit, non poterimus conniventibus oculis pertransire, quin promulgatores talium sententiarum severitate debita castige
Abbreviated transcription (Latin):
sius consfat constat r¬
tiona biliter inpendit¬
sł. unde cotistat qnos
abb̾es epĩs aliqua desai¬
is rõtubus exhibere
tenentur. Nos gͥ hils
cum a neutra ꝑte sit peo¬

Expanded text:
tat rationabiliter impendisse; unde constat quod abbates episcopis aliquas de suis rationibus exhibere tenentur. Nos igitur, his cum a neutra parte per te
Abbreviated transcription (Latin):
Gum. R. tanto tp̃e contra
moulta peuislegii decimas sol¬
u̾int eis renuntiasse tacite
presuuntur. Ꝙ si in pro¬
batione defcc̃uit ab ip̃oꝵ in¬
petitione templarios absol¬

Expanded text:
Cum enim tanto tempore contra indulta privilegia decimas solverint, ipsis renuntiasse tacite praesumuntur. Si vero in probatione defecerint, ab ipsorum impetitione Templarios absol
Abbreviated transcription (Latin):
cum pp hospitalorros nen
templarios cuotas ura gn̾a¬
li susponitar int̾dc̃o cisdem
non sernantidus uos illud
centiam excedendi. S si p̃
cesserint molando temere
interdictam: ꝙ pro illis fu¬
erat promulgatum ne
uideantur dealioꝵ fletu
ridere: uos inpenam pre¬
sumptõis illoꝵ qmͣ diu ip¬
si uiolau̾nt interdictum
dentã licentia celebretis.
dem.

Expanded text:
cum propter Hospitalarios vel Templarios civitas vestra generali supponitur interdicto, eisdem non servantibus, vos illud centiam excedendi; sed si prcesserint, violando temere interdictum quod pro illis fuerit promulgatum, ne ipsi videantur de aliorum fletu ridere, vos in poenam praesumptionis eorum, quandiu ipsi violaverint interdictum, de nostra licentia celebretis. D
Abbreviated transcription (Latin):
est indultum ut ecrãt suas
dit propeios usu possit᷑
con mirtere : decedentibus
propria possõnem eaꝵdẽ¬
in trare. uel ꝑdiocesañ¬
epm̃ in ip̃ã sint potꝰiꝰ indu
tificis id contineatur exp̃s¬
sinti suo ep̃o in consulto
it possonem ipãꝵ eis ñ
est licitum introire.
mus derogari.

Expanded text:
est indultum, ut ecclesias suas in proprios usus possint convertere, decedentibus propria possessionem eaintrare, vel per dioecesanum in ipsam sint potius inductificis id contineatur expressum, suo episcopo inconsulto, in possessionem ipsarum eis non est licitum introire, mus derogari.
Abbreviated transcription (Latin):
giis deferas reuerenter.
S inqnͣtum ratione per¬
rochialium eccãꝵ uel alias
uiru dcõnem tuam respic̾e
dignoscuntur osficii tui de¬
beitum in eosdem lib̾e exe¬

Expanded text:
giis deferas reverenter, sed, in quantum ratione parochialium ecclesiarum, vel alia, jurisdictionem tuam respicere dignoscuntur, officii tui debitum in eosdem libere prose
Abbreviated transcription (Latin):
synodum cuis debet ac¬
cedere. peimumq locũ
bas tenetur W̾igorñ epõ ex¬
hib̾e reue̾ntiam od sequiũ
t honorem. Quibus Wi
ex hibitis debet manere.

Expanded text:
synodum ejus debet accedere, primumque locum bas tenetur Wigorniensi episcopo exhibere reverentiam, obsequium et honorem, quibus Wigmpetenter exhibitis, debet remanere
Abbreviated transcription (Latin):
tm alexi. nec non indul
retro temporibus ꝑ depões
testium ostendore inteba᷑¬
prospicitur ꝑ qd̾ idem ceno¬
bium uidetur ad uit isdi¬
cõnem ep̃i pertinere
Didelicet ꝙ abbas eius¬
dem primum locum pꝰ
W̾igorñ. presulem sem¬
per optineat. unde cũ
locum ip̃m optinere ñ
posfit ingñali reconcili¬
sonum esset ut albas pͥ¬
mus post illum super
alios epõt resideret re¬
linquitur quod locum
illum in ep̃ali synodo in¬
telligatur hr̃e quia tene¬
tut ad synodum ep̃alem ac¬
redere. at ꝑ hoc ip̃insi
dam aliud continetur p

Expanded text:
m Alexandri, nec non indulgretro temporibus per depositiones testium ostendere nitebaperspicitur, per quod idem coenobium videtur ad jurisdictionem episcopi pertinere, videlicet, quod abbas ejusdem primum locum post Wictiorum praesulem semper obtineat; unde, cum locum istum obtinere non possit in generali concilisonum esset, ut abbas primus post illum super alios episcopos resideret, relinquitur ergo, quod locum istum in episcopali synodo intelligatur habere, quare tenetur ad synodum episcopalem accedere, ac per hoc, ipsius dam aliud continetur per
Abbreviated transcription (Latin):
ti utrum monachi om̃i
retinendis indultum ex¬
tendere ualeant ad possõ
rũ illaꝵ remissio facta ex¬
titis scd̃m canonicas scĩo¬
nes peedecessoe tuus inde¬
finita decimas ep̃ales mo¬
nast̾io remirtendo cum
nicħ exceꝑit ⁊ potuit exce¬
pisse ac itibt̃ficiis plenis¬
sima sit int̾p̾tatio ad hi¬
benda: neo debeat una.
censeri in tellegisse ui¬
detur non solum de
decimis possõnũ illꝰ tp̃riᷤ
sec futi.

Expanded text:
ti utrum monachi Omniuretinendis indultum, extendere valeant ad possessrum illarum remissio facta exstitit secundum canonicas sanctiones, praedecessor tuus indefinite decimas episcopales monasterio remittendo, cum nihil exceperit, et poterat excepisse, ac in beneficiis plenissima sit interpretatio adhibenda, nec debeat una censeri, intellexisse videtur non solum de decimis possessionum illius temporis, sed futuri.
Abbreviated transcription (Latin):
ap se pruilegiis sunt tnu
moletiditus. uł coquũt
infuruis eoꝵ quieqmͣt
uendendo sen emenido
aut alias eis cõicant seni¬
tentias ꝓ ferunt metnio¬
ratas ꝯt sic apłicoꝵ priui¬
s sola u̾ba Euãtes dio¬
alios sxcomumcare non
euerat in cõueniens ut
ip̃i motiachi qnͣtũ adh̃
iudicetitur iudicio nide¬
oꝵ t qui eis cõicant inp̾¬
dictis maiorẽ exodionem
incurtant. qtͣͣ. ⁊t̾ excõica¬
tis cõicando fũaint incursu
lata ucłirs sub dissutiłatio¬
ne rnare uobis uuersis

Expanded text:
s privilegiis sunt munimolendinis vel coquunt in furnis eorum, quique vendendo seu emendo aut alias eis communicant, sententias proferunt memoratas, et sic apostolicorum privised sola alios eis communicare non evenit inconveniens ut ipsi monachi quantum ad hoc judicentur judicio Judem, et qui eis communicant in prædictis majorem excommunicationem incurrant, quàm etiam excommunicatis communicando fuerant incursurlata ulterius sub dissimulatione transire, vobis universis
Abbreviated transcription (Latin):
tos siue collectas in qmͣ lib
ciuitatem castellũ. uł ut¬
cum ad uetũnt: si foete lo¬
cus ille adiuiuis sit officiis
int̾dictus : in eoꝵ iocumdo
aduentu semel ⁊̃ ãtio aꝑiã
tits diuina ibiosficia cele

Expanded text:
t vel collectas in quamlibet civitatem, castellum vel vicum advenerint, si forte locus ille a divinis fuerit officiis interdictus, in eorum iocundo as eiectis diuina ibi officia cele
Abbreviated transcription (Latin):
ea in possõne tam dui
cessantious prescripsif
libertatem ei ap deces¬
hoc filentim inponentẽs
ꝑ hoc aũt in nullo siñe de
legatoꝵ indicum derogantꝰ
cum ip̃i de hac non cognoũiut

Expanded text:
one tandiu cessantibus praescripsisset, libertatem et a praedeceshoc silentium imponentes. In hoc autem in nullo sententiae delegatorum judicum derogamus, cum ipsi de hac non cognoverint
Abbreviated transcription (Latin):
gia imictantur quia tũ in
ra legibꝰ non titititur ⁊
occurrunt raro ecc̃ostice
cause tales que noti post̾
statutis. cauotucis ex pedi:
ut plenus sacre pagine

Expanded text:
tantur quia tamen in rum legibus non vtuntur & occurrunt raro ecclesiastice cause tales que non possint statutis canonicis expediri, vt plenius sacre pagine
Abbreviated transcription (Latin):
memorata teneret quia
fuerant coram eis priui¬
legia lib̾tatis ne delictũ
ꝑsone indanpnum ecc̃e
redumdaret debebat ad
sibi concedide solita betuig¬

Expanded text:
memorata teneret, quiafuerant coram eis privilegia libertatis, ne delictum personae in damnum ecclesiae redundaret, debebat ad sibi concedi de solita benig
Abbreviated transcription (Latin):
ciam sri tuebantur ne
in nos monast̾ii lesio re¬
dum daret ad peuulegm
exhibenda ꝑtem eius de
gr̃a duximus ad mitten¬

Expanded text:
tiam tuebantur; ne in nos monasterii laesio redundaret, ad privilegia exhibenda, partem ejus de gratia duximus admitten
Abbreviated transcription (Latin):
restituunt exeqñda. Qͦs¬
dam p̾t̾ea qui cum uxori¬
biis suis in domibuis propͥis
nuatim ita emancipare cõ¬
tendunt. ut aliquibus se¬
ciudum legem t̃re de
sibi obiectis respondere
mĩ me teneantur. Unde
quia priuiłm meretut

Expanded text:
restituunt exequenda. Quidam praeterea cum uxoribus suis in domibus propriis nuatim, ita emancipare contendunt, ut aliis secundum leges terrae de sibi objectis respondere minime teneantur. Verum qui
Abbreviated transcription (Latin):
cĩs mucrone ꝑcellas.
que suspetidas. nullo pi¬
uel appellatõnis remedio
prenalente. Eos uero
quos in p̾dicta eccã lege
tibi dioc̃. subiecta post
in t̾dcm̃ tuum diuina ce¬
iebrasse cognou̾is eadem
pena suspensionis in uolũes
in ea dones recõciliata fu̾it

Expanded text:
is mucrone percellas; que suspendas. nullo prvel appellationis refugio praevalente. Eos vero quos in praedicta Ecclesia lege tibi diocesana subjecta post interdictum tuum divina celebrasse cognoveris, ejusdem poena suspensionis involuens, in ea, donec reconciliata fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
laicos a dictis fratribtis
peo colligendis ełitis cru¬
ce falsos signatos in ue¬
t̾is hus a quibus ipõs
missos ẽẽ consait̾it ꝑ totã
prouintiam tuam exor¬

Expanded text:
laicos a praedictis fratribus pro colligendis eleemosynis cruce falso signatos inveneris, his a quibus ipsos missos fuisse constiterit, per totam provinciam tuam, no
Abbreviated transcription (Latin):
Nos tiero tã ꝑ depõnes testi
tum qmͣ assertõnes quoꝵ¬
dam frm̃ nostroꝵ liqui¬
do cognoscentes talem dicti
priullegii fuisse tenorem
ut fratres illic domitio ser¬
euientes ab om̃inm potes¬

Expanded text:
nos tam per depositiones testium quam per assertiones quorumdam fratrum nostrorum liquido cognoscentes talem dicti privilegii fuisse tenorem,ut fratres illic Domino servientes, ab omnium potes
Abbreviated transcription (Latin):
dentes quod cum tu fili ab¬
uilegus te licet excõitatꝰ
ab engubis̃. ep̃o dicereris
taanqrͣ nõ ligatum ad mi¬
sit ad ofculum. ꝙ presu¬
mitur nõ fecisse nisi moãs¬
t̾ium urm cognouisset ad

Expanded text:
nt, cum tu, fili abvilegiis, te, licet excommunicatus ab Eugubino episcopo dicereris, tanquam non ligatum admisit ad osculum quod praesumitur non fecisse, nisi monasterium vestrum cognovisset ad
Abbreviated transcription (Latin):
constitit extoetum fiusse
in epĩ concessione canori¬
coꝵ assensum ⁊ concessi¬
ouis pagiram in aliquos
lineis habuisse rasuras
⁊ sub scͥptiones singu¬
las fuisse singulis subscͥ¬
bentium mambuic atitio¬
tatas scriptum autem
quod uobis exhibitunt
fũat nec rafuram peetẽ¬

Expanded text:
nter extortum fuisse in episcopi concessione canonicorum assensum, et concessionis paginam in aliquod lineis habuisse rasuram, et subscriptiones singulas fuisse singulis subscribentium manibus adnotatas; scriptum autem, quod nobis exhibitum fuerat, nec rasuram praeten
Abbreviated transcription (Latin):
uin ⁊ plantare sacram
religionem et plantatam
fouere modis omibus de
beamus nusqrͣ hoc meliꝰ
exequimur qmͣ si nutri¬
re ea que recta sũt ⁊ cor¬
rig̾e que peofectum uir¬
tutis in pediunt con missa

Expanded text:
um plantare sacram religionem et plantatam fouere modis omnibubeamus, nusquam hoc melius exequimur quam si nutrire ea que recta sunt et corrigere que profectum virtutis impediunt auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
darat quia ꝑs sc̃e crucis
neo prescriptione. nec de¬
fctuione alia probationebꝰ
contra st se factis obstit̾it
nidicarunt in uis colubei¬
eñ. ecc̃e cum fructribus
medii tpẽis reuocari t

Expanded text:
a, quia pars Sanctae Crucis nec prescriptione, nec defensione probationibus contra se factis obstiterat, judicarunt in jus Colimbriensis ecclesiae cum fructibus medii temporis revocari,
Abbreviated transcription (Latin):
archido tuo ne sine conscĩa
nem eis ordinum susceptoꝵ
cienter ꝓbatum quod can-¬
cellarius ex offitiõ sus ex¬
erceat sp̃nalia memorata
cũ ea potius deuire cõi ad
archidiachomi spetent offm̃
representare uidel ordĩandos
ep̃o ⁊ illos examiare. ponere
allẽs ⁊ alb̾issas in sedẽ. No¬

Expanded text:
acono tuo ne sine conscientnem eis ordinum susceptorum cienter probatum quod cancellarius ex officio suo faciat spiritualia memorata, cum ea potius de jure communi ad archidiaconi spectent officium, repraesentare videlicet ordinandos episcopo et illos examinare, ponere abbates et abbatissas in sede:
Abbreviated transcription (Latin):
sũ dubitatoe censitra quã in
quelz excere possumꝰ ⁊ debemꝰ.
¶ongͥ inuriosũ sibi dẽb
regia dignitas reputare: si
in pontificali sede constitu̾e
ꝑcurate cui ⁊ nos qui gub̾¬
namus imꝑiũ sincere nrã
capita subinittamꝰ. ⁊ eiꝰ mo¬
nita cũ tanꝙͣ hoĩes delinq̃¬
rimus suscipsamꝰ nectĩo.
odosius statuit imꝑator.
⁊ carolus ĩnouaniti de cuiꝰ
gn̾e rex ip̃e noscitur descẽ¬
disse. ¶Qͥcũq uidel litem
untio litis uł decursis tẽ¬
porum currdis sũ cũ ne
gotiũ ꝑoratur. sũ cũ iam
ceꝑit promi sin̾a si iudici¬
umñ elẽg̾it sacro scẽ se. an¬
tistitis illico sñ aliqua du¬
bitatone ⁊̃ si pars alia re¬
cũ sermone ⁊ Elitigantiũ
dirigatur. ¶ Eñ enĩ ñ hu¬

Expanded text:
 dubitatione censura, quam in quemlibet exercere possumus et debemus. Non igitur iniuriosum sibi debet regia sublimitas reputare, si in pontificali sede constituere procurate, cui et nos qui gubernamus imperium, sincere nostra capita submittamus, et eius monita, dum tanquam homines deliquerimus, suscipiamus necessario odosius statuit imperator, et Carolus innovavit, de cuius genere rex ipse noscitur descendisse. Quicunque videlicet litem initio litis, vel decursis temporum curgotium peroratur, sive cum iam cepit promi sententia, si iudicium elegerit sacrosancte sedis antistitis, illico sine aliqua dubitatione, etiam si pars alia recum sermone litigantium dirigatur. Cum enim non hu
Abbreviated transcription (Latin):
int̾fuit. ⁊ domũ ꝙͣdam ꝑ capi¬
tt̾m memoratũ oꝑtinuit q̃
ñ nisi canoĩco consneuerat
scłm admmitant᷑ ⁊ eidem suꝑ
nem. ẜp ꝗd petit᷑ ut te ab sp̃i¬

Expanded text:
interfuit, et domum quamdam per capitulum memoratum obtinuit quae non nisi canonico consueverat sculum admittantur, et eidem super stionem. Unde petiit ut te ab ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
silentiũ intꝑonatis. ab impeti¬
tit̾one iꝑ̃ius sicliñ. eocãm ab¬
soluentes. cũ młta per patiam
tollentur que si deducta fue¬
rint in iudicium exigente ⁊ꝰ¬
ticia sĩ debeant tolłarĩ. ¶dẽ¬

Expanded text:
silentium imponatis, ab impetitione ipsius Siclunensem ecclesiam absoluentes, quum multa per patientiam tolerentur, quae, si deducta fuerint in iudicium, exigente iustitia non debeant tolerari.
Abbreviated transcription (Latin):
urã suꝑ negõ prioratꝰ ordĩato¬
uem illã ualde fusꝑectam p̃pꝑ
exemꝑli ꝑnitiem hremꝰ. quõs
eigo post concertat̾oem diuinã
ordinãtũ ÷ circa unũ de duobus
electis ut ip̃e hãt prioratun:
hoo exutrisooõne delegata sed̾m
iusticiam iudetur ẽẽ statutũ.
¶euod ã ordĩãriũ ÷ circa reli¬
ꝑiat ãnuatim hoc scd̾m ꝓni¬
dentiã inalłigr᷑ ẽẽ preceptum
ex arbitraria pot̾ate cũ inde
ꝑrobono pacio ⁊ utilitatis hoc
ordinasse fatentur. ¶Qla ghꝰ
possunt q licite prior ⁊ capłm¬

Expanded text:
ra super negotio prioratus, ordinationem illam valde suspectam propter exempli perniciem haberemus. Quod ergo post concertationem diutinam ordinatum est circa unum de duobus electis, ut ipse habeat prioratum, hoc ex jurisdictione delegata secundum justitiam videtur esse statutum. Quod autem ordinatum est circa relipiat annuatim, hoc secundum providentiam intelligitur esse praeceptum ex arbitraria potestate, cum in delpro bono pacis et utilitatis haec ordinasse fatentur. Quia igitpossuntque licite prior et cap
Abbreviated transcription (Latin):
tate dedistis.ita quod missam
de scã maria nͥ corporis ĩfirmiᷤ¬
tate griuatus sit debeat cotĩ
um delegare. ¶ Quã signidẽ
instõem eatenus confirmamꝰ
cebeat obsequiũ suũ imped̾e¬
tius pot̃ salua honestate sua
⁊ debita denot̾oe mussaꝵ sollemp

Expanded text:
tate dedistis, ita quidem, ut missam de sancta Maria, nisi corporis sit infirmitate gravatus, debeat cotidium delegare. Quam siquidem institutionem eatenus confirmamusdebeat obsequium suum impendntius potest, salva honestate sua et debita devotione, mis
Abbreviated transcription (Latin):
u̾mn ꝓcator argentuĩ. caꝑituli
hoc audito consuetudĩem alle¬
gans antiqm. iniuolabłr cbser¬
natam iuxta quã nullũ uisi
nobłem liberũ ⁊ ab̃ ntroq ꝑa¬
rente illustrem honeste conu¬
sat̾onis ac eminentis scĩe ĩ smĩ
consortiĩ hactenus admisa̾nt

Expanded text:
urator Argentinensis capituli hoc audito consuetudinem allegans antiquam inviolabiliter observatam, juxta quam nullum nisi nobilem et liberum et ab utroque parente illustrem, honestæ conversationis ac eminentis scientiæ in suum consortium hactenus admiserant,
Abbreviated transcription (Latin):
idem magr̃ in eadem ec. fui̾t pre¬
tendesle benefm assecitus nulli
ut qr prebendam ei qm deiure
ũ potuit assignauit eã quã de
iure ꝑotest assiguet ne p̃bendã
illi fraudulenter uisus sit assig¬

Expanded text:
idem magister in eadem Ecclesia fuerit praebendae beneficium assecutus, nulliut quia praebendam ei quam de jure non potuit assignavit, eam quam de jure potest assignet, ne praebendam illi fraudulenter visus sit assig
Abbreviated transcription (Latin):
dem: sub ea qmͣ pot̾ eautõ¬
ne prare. uł salcem alicui
mercatori cõmicci: ut deꝑ
te honesti lucri dictus uir
possit hon̾a mĩnii sustenta¬
re. ne occõne dotis detente
tyde aatiro dimissa. seu uir
qui dimisfit uxoeem adul¬
tͥni reatũ icurrat.

Expanded text:
dem, sub ea quam potest cautione praestare, vel saltem alicui mercatori committi, ut de parte bonesti lucri dictus vir onera possit matrimonii sustentare, ne, occasione dotis detentae, uxor a viro dimissa, seu vir, qui dimisit uxorem, adulterii reatum incurrat.
Abbreviated transcription (Latin):
tuatit sic freqñter et lu¬
dunt. Nos tñ qui ex officii
urĩ debito pestes hiꝰ extir¬
pare peo ponmus acqi lu¬
dos uoluptuosos occõne
quoꝵ sib quadam curia¬
litatis ituagine ad dissolu
reputantes cutti iu ill ma¬
gis plectibilis sit osfetisa
ꝑ quos ad excuscindas ex¬
cusaciones in culpis delen¬
quedi auctoritas usurpatur.
Quoᷤ circͣ eundem .p. de succẽ¬
in dignitatem. ⁊ iulitatem
ip̃ius ĩtritandũ. cum ꝑsonis
ulibus ⁊ indignis poece di¬
gnitatis patere nõ debeatit:
lict̾is eoꝵdemi sicut in ip̃oꝵ
depõtubus expeiuitur eu¬

Expanded text:
tuant sic frequenter et ludunt, nos tamen, qui ex officii nostri debito pestes hujusmodi exstirpare proponimus, atque ludos voluptuosos, occasione quorum sub quadam curialitatis imagine ad dissolutreputantes, cum in illis magis plectibilis sit offensa per quos ad excusandas excusationes in culpis delinquendi auctoritas usurpatur, quod circa eumdem Petrum de succenindignitatem ac vilitatem ipsius duximus irritandum, cum personis vilibus et indignis portae dignitatis patere non debeant julitteris eorumdem, sicut in ipsorum depositionibus exprimitur ev
Abbreviated transcription (Latin):
ille reus tenetur qui fur¬
ti quiꝰ sciue qͥrente possessore
non indicat. ¶lex̃. mͦ.
xlut̾is tuis innocuit qd̾.
minus caute dimissum
erat satiffecit. nec ÷ suꝑħ
reꝑsus. post ꝑactam pr̃iam¬

Expanded text:
ille reus tenetur, qui furti conscius, quaerente possessore non indicat. Et ne metu literis tuis innotuit quod minus caute dimissum e satisfecerit, nec est persus, post peractam peni
Abbreviated transcription (Latin):
infomi ad pritiatum locum
accessit nõ ea intentõtũ. ut
inuocaret demtionium. s us
inspetõnie astralabii furtũ
cuitudem ecc̃e poss recuꝑa¬
ri. um̃ licet hoc ex botio
zelo ⁊t sim plicitate se fecis¬
se peo ponat id tatũ gͣuissito

Expanded text:
infami ad privatum locum accessit, non ea intentione ut vocaret demonium, sed ut inspectione astrolabii furtum cuiusdam ecclesie posset recuperare, verum licet hoc ex bono zelo et simplicitate se fecisse proponat, id tamen gravissimum
Abbreviated transcription (Latin):
quod non fuissent nisi oonio¬
uissent peemissa respicere
hibitis not cessasti: cum sa¬
cre scripture testimonio
debueras didicisse quia licet
oꝑa illa que sine moetali
pecõ cotobinitti tĩo possunt
non st̾ prouitando scanda¬
lo dimittenda. uec ea debeant¬
peo scandalo uitando con mi¬
iti que sine mortali pcc̃a
conmicti noti possunt ab hiis
eis ꝓ uitando scandalo in¬
sistendum. Unde apłc si¬

Expanded text:
 non fecissent, nisi cognoscerent praemissa respicere hibitis non cessasti, cum sacrae Scripturae testimonio debueris didicisse quod licet opera illa, que sine mortali peccato omitti non possunt, non sint pro vitando scandalo dimittenda pro scandalo vitando committi quae sine mortali peccato committi non possunt, ab his etiam pro vitando scandalo insistendum. Unde Apos
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ineungłio cõtra eoᷤᷤ
qui scandali prestant ma¬
ni illi per quem scandalũ
dalum pusilloꝵ: iuxda te¬
stimonium uitatis ¶Qui
scandaliz au̾it in quit uñ
depusillis istis qui in me
credunt ⁊c̃. finis gͦ biis

Expanded text:
nus in Evangelio contra eos qui scandali praesentant mani illi per quem scandalum dalum pusillorum, juxta testimonium Veritatis: Qui scandalizaverit, inquit, unum de pusillis istis minimis qui in me credunt, etc. . Finis ergo his
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ ne ab huis qui ad religi¬
onem tnͣfire uolunt aliqua
peounia requirat᷑. ner pei¬
oeatus uł capellatrie que¬
libet mouachoꝵ aut cłicoꝵ
ãtiua distractõne uẽdatit᷑.
neo ab eo oui regimen ip̃a¬
ꝵ cõmittitur pro eaꝵ cõtiis¬
sione ullum precium exiga¬

Expanded text:
igitur, ne ab his, qui ad religionem transire voluerunt, aliqua pecunia requiratur: neve prioratus aut capellaniae quaelibet monachorum aut clericorum annua distractione vendantur, nerum committitur, pro earum commissione ullum pretium exiga
Abbreviated transcription (Latin):
se maies . om̃s inoisfe̾nter tã
infaes qtͣ cͥminosos noti
solũ ad accañ dutti. s ad testifi¬
cstndumi t̃ adinittendos. cũ
ad iustar puplici eͥctiinis it
lese maier. procedat accãtio

Expanded text:
s indifferenter tam infames quam criminosos non solum ad accusandum, sed ad testificandum etiam admittendos, cum ad instar publici criminis et laesae majestatis procedat accusatio