comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
debet desꝑare. Est enim p̾roga¬
tiua: non parua. Si enĩ latro pa-¬
radisum merinit: cur non mere¬
atur ueniam xp̃iamis: Et si illi
dñs cum crucifigitur miseretur:
multomagis huĩc miserebitur cũ
resurgit. Et si passionis humilitas
tantũ prestiat confitenti: resur¬
rectionis gła quantũ tribuet
deprecantis Largior enim ad pͦs.¬
tandum solet ce̾. sicut ipsi scitiꝰ
leta uictora: quam ad dicta

Expanded text:
debet desperare; est enim praerogadebet desperare; est enim praerogativa non parva; si enim latro paradisum meruit, cur non mereatur veniam Christianus, et si illi Dominus, cum crucifigitur, miseretur, multo magis huic miserebitur, cum resurgit; et si passionis humilitas tantum praestitit confitenti, resurrectionis gloria quantum tribuit deprecanti? Largior enim ad praestandum solet esse, sicut ipsi scitis, laeta victoria, quam addicta
Abbreviated transcription (Latin):
quias sepulturȩ: sic mͦ choruscet
in resurrectionis obsequium.
se nocte sol circundẽdit: & iude¬
oꝵ facinus mundo teste congemu¬
it. Indicium enim quodda dolorĩ
in sole est. tanto sceleri officium
luminis denegasie: & ultione qua¬
dam udeoꝵ oculis tenebras infu¬
disse: ut quoꝵ mente̾ cecitas inua¬
serat: eorũ cecitas oculos occi¬
paret: nec luceret eis mundi lu¬
men. a quib fuerat lumen salu¬
tis extinctũ. Dampnatio gͥ quȩ¬
dam ingeritur phariseis: ut tene¬
bras in die iudicii peccatorib reꝓ.¬
missas iam apud suꝑos paciant᷑.
Apud suꝑos gͦ crucifixo xp̃o i¬
morantur tenebrȩ. Quid mirũ
si apud suꝑos sunt tenebrȩ:
cum lux descendit ad inferos:
Igitur fr̃s om̃s in hac die scã
exultare debemꝰ: nullus se a cõ¬
muni leticia. peccatoꝵ conscien¬
tia subtrahat: nullus a publi¬
cis uotis delictoꝵ sarcina reuo¬
cetur. Quamuis enim peccator:
in hac die de indulgentia non

Expanded text:
quias sepulturae, modo coruscet quias sepulturae, modo coruscet in resurrectionis obsequium; se nocte circumdedit, et Judaeorum facinus, mundo teste, congemuit: judicium enim quoddam doloris in sole est, tanto sceleri officium luminis 182 denegasse, et ultione quadam Judaeorum oculis tenebras infudisse; ut quorum mentem caecitas invaserat, eorum oculos caecitas occuparet, nec luceret eis mundi lumen, a quibus fuerat lumen salutis exstinctum. Damnatio igitur quaedam ingeritur Pharisaeis, ut tenebras in die judicii peccatoribus repromissas jam apud superos patiantur. Apud superos ergo, crucifixo immorantur tenebrae: quid mirum, si apud superos sunt tenebrae, cum lux descendit ad inferos? Igitur, fratres, omnes in hac die sancta exsultare debemus: nullus se a communi laetitia peccatorum conscientia subtrahat; nulla a publicis votis delictorum sarcina revocetur. Quamvis enim peccator, in hac die de indulgentia non
Abbreviated transcription (Latin):
Adies diei eructat uer.¬
bum: Ipse enĩ est dies filius: cui
pater dies diunitatis sus eructa.
at archanum. Ipse inquam ÷ dies
qui ait ꝑ salomonem. Ego fei:
ut oriretur in celo lumen indefia¬
ens. Sicut gͦ diem cȩli nox om̃id
non sequitur: ita & xp̃i iusticiã
peteatoꝵ tenebre non sccuntur. Ut¬
enĩ sẽꝑ dies celi splendet: luct &¬
fulget: neq aliqua potest obscuri¬
tate concludi: ita & limien. xp̃
semꝑ micat: radiat. chorussatu
nee aliqua pocest delictoꝵ caligine
comprehendi. Undeait euangelis¬
ta oħes. ꝓ lux in tenebris locet:
& tenebre eam non cõprehendert
In resurrectione gͦ. xp̃i: elem̃ta qͣli¬
ant᷑. Nã & solẽ ipsũ. arbitror ee in
hac cdie solito clariorẽ. Hecesse ÷ enĩ
ut sol in eiꝰ resurrectioe̾ gaudeat: in
cuiꝰ pussione c̃doluit: ꝙ. cuiꝰ morte lu.¬
gubri qͥdã caligine ꝓsecutus : eius iui¬
tam nitidioris lucis splendore sus¬
cipiat: & tanquã bonus minister
sicut tunc obscuratuis est. ad exe¬

Expanded text:
Dies diei eructat Verbum . Ipse est enim dies Filius, cui Pater dies divinitatis suae eructat 181 arcanum. Ipse, inquam, est dies qui ait per Salomonem: Ego feci, ut orietur in coelo dies indeficiens . Sicut ergo diem coeli nox omnino non sequitur, ita et Christi justitiam peccatorum tenebrae non sequuntur; semper enim dies coeli splendet, lucet et fulget, neque aliqua potest obscuritate concludi; ita et lumen Christi semper micat, radiat, coruscat, nec aliqua potest delictorum caligine comprehendi; unde ait evangelista Joannes: Et lux in tenebris lucet, et tenebrae eam non comprehenderunt . In resurrectione antur; nam et solem ipsum arbitror esse in hac die solito clariorem; necesse enim est ut sol in ejus resurrectione gaudeat, in cujus passione condoluit; et cujus mortem lugubri quadam caligine prosecutus est, ejusdem vitam nitidioris lucis splendore suscipiat; et tanquam bonus minister, sicut tunc obscuratus est ad exse
Abbreviated transcription (Latin):
qua eorũ gladius acciitus. Quod
dicit alius psalmus. sic & hic: ex¬
accuerunt ut qttã gladium lin¬
guas suas. Non dicant uidei: non
derunt eũ iudici pilato: uit qͣsi
a morte eiꝰ ipsi uiderent᷑ ĩmunes.
Nam cum dixisset eis pilatus. uos
eũ occidite : respondert᷑. Nobis nͣ
licet occidere quẽquã. Iinquitatẽ
facinoris sui. in iudice̾ hominẽ re¬
fundere uolebant: s nunqͥd dm̃
iudice̾ fallebant: Quod fecie pila¬
tus. in eo ipso qđ fecit aliquantu¬
lum particeps fuit: s in cõꝑatione
ipsoꝵ multo ipse innocentior. Insti¬
ti enini quantũ potuit: ut illũ
ex eoꝵ manib liberaret. Nlam ꝓpt̾¬
ea fiagellatũ ꝑduxit ad eos Non
ꝑsequendo eum flagellauit. s eoꝵ
furori satiffacere uolens: ut uel sic
iam mitescerent : & desinerent eũ¬
uelle occidi. cũ flagellatũ uide¬
rent. fecit ꝙ hoc. Atubi ꝑseuera¬
uerunt: nostis illũ lauisse manꝰ.
E dixisse qđ ipse ñ fecisset: inundũ
se ee̾. a morte illius oftendens. S¬

Expanded text:
ua eorum gladius acutus , quod dicit et alius psalmus: sic et hic, Exacuerunt tanquam gladium linguas suas. Non dicant Judaei: Non dederunt judici Pilato, ut quasi ipsi a morte ejus viderentur immunes. Nam cum dixisset eis Pilatus, Vos eum occidite, responderunt: Nobis non licet occidere quemquam . Iniquitatem facinoris sui in judicem hominem refundere volebant: sed numquid Deum judicem fallebant? Quod fecit Pilatus, in eo ipso quod fecit, aliquantum particeps fuit; sed in comparatione illorum multo ipse innocentior. Institit enim quantum potuit, ut illum ex eorum manibus liberaret. Nam propterea flagellatum produxit ad eos. Non persequendo Dominum flagellavit, sed eorum furori satisfacere volens, ut vel sic jam mitescerent, et desinerent velle occidere, cum flagellatum viderent : fecit et hoc. At ubi perseveraverunt, nostis illum lavisse manus, et dixisse quod ipse non fecisset, mundum se esse a morte illius : fecit tamen. S
Abbreviated transcription (Latin):
quãuis uiui absorberent᷑. Ergo
hoc orat uox martyrum: ati-¬
more inimici eripe animaͬ meͣ.
non ut me nͣ occidat inimicus:
s ut non timeam occidentem ini¬
inicum. Hoc orat in psalmo
impleri seruus: qđ mͦ iubebat
in euangelio dñs. Quid mͦ iube¬
timere eos qui corpꝰ occid̃t: ami

Expanded text:
quamvis vivi absorberentur. Ergo quamvis vivi absorberentur. Ergo hoc orat vox martyrum, A timore inimici erue animam meam: non ut me non occidat inimicus, sed ut non timeam occidentem inimicum. Hoc orat in Psalmo impleri servus, quod modo jubebat in Evangelio Dominus. Quid modo jubetimere
Abbreviated transcription (Latin):
xaudi ds̃ oratione̾ le̾ .ii.¬
meam cũ dep̾cor: a ti.¬
more inimici erue animã me¬
am. Seiuerunt inimici in mar¬
tyres. Quid orabat uox ista
eruerentur ab inuicis: ꝙ. ñ
eos possent occidere inimici.
Ergo exauditi ñ sunt qr occis
sunt & dieseruit ds contritos
corde seruos suos: & sꝑantes
in se despexit: Absit. Qui enĩ
inuocauit illũ & derelictus ẽ
Quiꝰ sperauit in eũ. & dereliet
est. ab eo: Exaudiebantur gͦ &¬
occidebant᷑: ⁊tam̃ ib inimicis erii¬
ebantur. Alii timentes consen¬
tiebant & uiuebant: ꝙr tamen
ab inimicis absorbebantur. Occi¬
si eruebantur: uiuenteᷤ absorbe¬
bantur. Inde ÷ illa uox gratula¬
tionis: forsitan utuos absorbuis.¬
sent nos. Multi absorti. ꝙ uiui
absorti: multi mortui absorti.
Qui putauert᷑ in anẽ eẽ. fidem
I hoc intus tenentes: ceserunt ta.¬
men dolorib & ydolis sacrifica¬
uerunt : uiuii absort sunt. Illi
absorti quia mortui: illi autem
qr morte absorti. mordui. Non
enĩ ab sorti uiuere potuerunt:

Expanded text:
xaudi, Deus, orationem meam, dum tribulor: a timore inimici erue animam meam. Saevierunt inimici in martyres; quid orabat ista vox eruerentur ab inimicis, et non eos possent occidere inimici. Ergo exauditi non sunt, quia occisi sunt; et deseruit Deus contritos corde servos suos, et sperantes in se despexit? Absit. Quis enim invocavit Dominum, et derelictus est? quis speravit in eum, et desertus est ab eo ? Exaudiebantur ergooccidebantur; et tamen ab inimicis eruebantur. Alii timentes consentiebant, et vivebant; et tamen ipsi ab inimicis absorbebantur. Occisi eruebantur, viventes absorbebantur. Inde est et illa vox gratulationis: Forsitan vivos absorbuissent nos . Multi absorpti, et vivi absorpti; multi mortui absorpti. Qui putaverunt inanem esse fidem c credentes, et hoc intus tenentes, cesserunt tamen doloribus, et idolis sacrificaverunt, vivi absorpti sunt. Illi absorpti sunt, quia mortui; illi autem quia absorpti, mortui. Non enim absorpti vivere potuerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
epente sagitabunt eũ:
& ñ timebunt. O cor durũ.
occidere uelle homine̾ qͥ mor¬
tuos luscitabat. Repente id est.
insidiose: quasi inopinate: quasi
non ꝓuise. Similis enĩ nescient
rat int̃ ipsos dñs: ignorantes qͥd nesciret ⁊ qͥd sciret:
imo ignorantes eũ nichil nescite ⁊ oĩa scire: &e
ad hoc uenisse ut illi face̾nt qd̃ se po¬
testate face arbitͣbant᷑. Repente
sagntabt̃ eum. & ñ timebunt.
firmauert᷑ sibi sermonẽ malig¬
num. Ob firmauer̃t: facta sunt
tanta miracula: ñ sunt moti:
ꝑstitert᷑ in consilio sermonis
maligni. Traditus ÷ iudiciꝰ tre¬
pidat uidex: & ñ trepidant.
qui iudici tradidert̃. Contremiꝰ¬
cit potestas: & ñ contremiscit
ĩmanitas. Uult ille lauare ma¬
nus: & illi inquinant linguas.
S quare hoc: Quia firmaue¬
runt sibi sermonẽ nequã. Quan¬
ta egit pilatus. quanta ut re¬
tio ÷ sermonis inaligni. iiI.¬

Expanded text:
epente sagittabunt eum, et non timebunt. O cor durum, occidere velle hominem qui mortuos suscitabat! Repente, id est insidiose, quasi inopinate, quasi non praevise. Similis enim nescienti erat inter ipsos Dominus ignorantes quid nesciret, et quid sciret; imo ignorantes eum nihil nescire, et omnia scire, et ad hoc venisse ut illi facerent quod se potestate facere arbitrabantur. Repente sagittabunt eum, et non timebunt. 8. Obfirmaverunt sibi sermonem malignum. Obfirmaverunt: facta sunt tanta miracula; non sunt moti, perstiterunt in consilio sermonis maligni. Traditus est ille judici: trepidat judex, et non trepidant qui judici tradiderunt; contremiscit potestas, et non contremiscit immanitas; vult ille lavare manus, et illi inquinant linguas. Sed quare hoc? Firmaverunt sibi sermonem malignum. Quanta egit Pilatus? quanta ut retio est sermonis maligni. Vi
Abbreviated transcription (Latin):
num concessit nobis ds̾
hunc pasche salutarẽ
diem: in quo resurgenꝰ
dñs resureenonẽ presti.¬
tit ĩmniuersis:⁊ & de imis ad ali¬
ora confendens. nos quoq ad siꝑi¬
ora de inferiorib in suo corporẽ
subleuauit. Sumus enĩ sccđ̃r apos¬

Expanded text:
num concessit nobis Deus, hunc Paschae salutarem diem, in quo resurgens Dominus resurrectionem praestitit universis; et de imis ad altiora conscendens, nos quoque ad superiora de inferioribus in suo corpore sublevavit. Sumus enim secundum Apos
Abbreviated transcription (Latin):
Uo mͦ obtexit caliginȩ le¬
in furore suo dñs filiamss¬
Non: ꝓiecit de celo tͣram
inclitam isrł. ꝙ ñ est recordatis
scabelli pedũ suorũ in die furo.¬
ris sui. Precipitaiat dñs nec pe.¬
percit. om̃ia speciosa iacob des¬
truxit infurore suo munttiores
uirginis uida. deiecit in t̾ram pol¬
luit regnũ & pͥncipes eius. Conłre
git in ira furoris sui om̃e corũ
isrł: aduertit retrorsũ dextera
suam a facie inimici.⁊ &. succen.¬
dit in iacob quasi ignem fła. ius
deuorantis in gyro. Tetendit ar.¬
cum suum quasi inimicus: fienu¬
uit dexderam suã quasi hostis.
occidit om̃e qđ erat pulcheũ ub¬

Expanded text:
o obtexit caligine in furore suo Dominus filiam Sion proiecit de caelo terram inclitam Israhel et non recordatus est scabilli pedum suorum in die furoris sui BETH praecipitavit Dominus nec pepercit omnia speciosa Iacob destruxit in furore suo munitiones virginis Iuda deiecit in terram polluit ris omne cornu Israhel avertit retrorsum dexteram suam a facie inimici et succendit in Iacob quasi ignem flammae devorantis in gyro DELETH tetendit arcum suum quasi inimicus firmavit dexteram suam quasi hostis et occidit omne quod pulchrum
Abbreviated transcription (Latin):
quomͦ reputati sunt in uasa tes¬
tea. opus manuu̾ figuli. S &
lamiȩ nudauerunt mamqͣ: lac¬
tauerunt catulos suos filia po¬
puli mei crudelis: quasi structio
in deserto. Adhesit lingua lac.¬
tentis ad palatum eius: insiti.
Paruuli petierunt panẽ: & non
erat qui frangeret eis. Qui ues¬
cehãtur uoluptuose interierunt

Expanded text:
ati sunt in vasa testea opus manuum figuli GIMEL sed et lamiae nudaverunt mammam lactaverunt catulos suos filia populi mei crudelis quasi strutio in deserto DELETH adhesit lingua lactantis ad palatum eius in siti parvuli petierunt panem et non erat qui frangeret eis HE qui vescebantur voluptuose interierunt
Abbreviated transcription (Latin):
nc nabuchodonosor rex obstupti
s. Nonne tres uiros misimus in
um ignis compeditos: Qui respon
odixert̃ regi. Uere rex. Et responden¬
Eccc ego uidco uiros quatuor so¬
ẜ deambulantes in medio ignis: &
lcorruptionis in eis ẽ. Et species qrͣ
ilis filio dei. Tunc accessit nabucho¬
l ad ostium fornacis ignis arden
att. Si diach. misach &e abdenago.
dĩ excelsi: egdimini & uenite. Statĩꝙ¬

Expanded text:
nc Nabuchodonosor rex obstupuits: Nonne tres viros misimus in medium ignis compeditos? Qui respondentes dixerunt regi: Vere, rex. Respondvideo viros quatuor solutos, et ambulantes in medio ignis, et nihil corruptionis in eis est, et species quarti similis filio Dei. Tunc accessit Nabuchodonosor ad ostium fornacis ignis ardentis, et ait: Sidrach, Misach, et Abdenago, servi Dei excelsi, egredimini, et venite: Statim
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc mundo diuites in fide:
& heredes regni qͦd reꝓmisit
diligentib se: Uos autẽ exho¬
norastis pauꝑem. Nonne diuiteᷤᷤ
ꝑ potentiam oypͥmunt uos &
ipsi trahunt uos ad iudicia :
Lonne ipsi blasphemant bonũ
nomen qͦd inuocatũ est suꝑ uoᷤ.
Si tam̃ legẽ ꝑficitis : egalẽ scłm

Expanded text:
hoc mundo diuites in fide et heredes regni quod repromisit dens diligentibus se ? uos autem exhonorastis pauperem. nonne diuites per potentiam opprimunt nos, et ipsi trahunt uos ad iudicia? nonne. ipsi blasphemant bonum nomen, quod inuocatum est super uos? si tamen legem perficit
Abbreviated transcription (Latin):
enim si intrauerit in conuentu
ur̃o uir aureum anulum habenᷤ
in ueste candida: introierit aut̃
& pauꝑ in sordido habitu: &
intendatis in eum qui indutus
est ueste preclara & dixeritis
tu sede hic bene: pauꝑi autẽ
dicatis tu sta illic aut sede sub
scabello pedũ meoꝵ: nonne iu

Expanded text:
enim, si introierit in conuentu uestro uir aureum anulum habens in ueste candida, introierit autem et pauper in sordido habitu et intendatis in eum, qui indutus est ueste praeclara, et dicatis: \'tu sede hic bene\', pauperi autem dicatis: \'tu sta illic\' aut: \'sede sub scabello pedum
Abbreviated transcription (Latin):
pietis a me. Sõniũ gͥ & inter.¬
p̃tationẽ eiꝰ : indicate mͥ. Res¬
pondert̃ scło: atq dixerune.
Rex sõnium dicat serius suis.
Iinterp̾tationẽ eiꝰ indicabimus.
Respondit rex: & ait. Certe
nom quia tempꝰ redimitis: sci¬
entes qđ recesserit a me sermo.
Si gͦ somniũ non indicaueri.

Expanded text:
is a me somnium igitur et interpretationem eius indicate mihi responderunt secundo atque dixerunt rex somnium dicat servis suis et interpretationem illius indicabimus respondit rex et ait certo novi quia tempus redimitis scientes quod recesserit a me sermo si ergo somni
Abbreviated transcription (Latin):
Et ꝑcuciam illis fedus pacis:
pactũ sempiternũ erit eis. Et
fundaba eos & multiplicabo:
& dabo sc̃ific tionẽ meam in me.¬
dio eoꝵ in ꝑpetuũ. Et̃ erit tab.¬
naculũ meũ in eis: & ero eis d̾s.

Expanded text:
llis faedus pacis, pactum sempiternum erit eis; & fundabo eos, & multiplicabo, & dabo sanctificationem meam in medio eorum in perpetuum. v.27. Et erit tabernaculum meum in eis, & ero eis Deus,
Abbreviated transcription (Latin):
abidenago. Proposint autẽ da¬
mel in corcle suo ne pollueret᷑
de mensa regis: neq de uino po¬
tus eiꝰ : & rogauit eunuchorum
ppositũ ne contaminaret᷑. De¬
dit autẽ ds̃ danieli gr̃am &
miscdiam: in cspectu principis
eimuchorum.
it autẽ princeps eunu¬
choꝵ ad clanielem. Tnueo
ego dñm meuͣ regẽ qui consti

Expanded text:
Proposuit autem Daniel in corde suo, ne pollueretur de mensa regis, neque de vino potus ejus, et rogavit eunuchorum praepositum ne contaminaretur. Dedit autem Deus Danieli gratiam et misericordiam in conspectu principis eunuchorum. Et ait princeps eunuchorum ad Danielem: Timeo ego
Abbreviated transcription (Latin):
babilonis. & p̾fectum magista¬
tuum suꝑ cunctos sapientes ba¬
bilonis. Dãniel autẽ postulauit
a rege: & constituit suꝑ oꝑa
ꝓuinciȩ babilonis sydrac. misi
s abclenago. Ipse aute̾ claniel:
erat in forib regis. õc xxx¬
altasar
rex fecit grande con¬
iinuum obtimatibus
suiꝰᷤ mille : & unusqͥso
sccłm suam bibebat
tauerat nabuchodonosor pater
eiꝰ de templo qđ fuit in ierłm:
ut biberent in eis rex & obti.¬

Expanded text:
Babylonis, et praefectum magistratuum super cunctos sapientes Babylonis. Daniel autem postulavit a rege, et constituit super opera provinciae Babylonis, Sidrach, Misach, et Abdenago: ipse autem Daniel erat in foribus regis.  altassar rex fecit grande convivium optimatibus suis mille: et unusquisque secundum suam bibebat taverat Nabuchodonosor pater ejus de templo, quod fuit in Jerusalem, Ut biberent in eis rex et opti
Abbreviated transcription (Latin):
Porro quia uidisti pedũ & digi¬
torũ partem testȩ fic̾tilis. &. partẽ
feream: regnũ diuisũ erit: qđ
tam̃ de plantario ferri orietur.
Scđm qđ iudisti ferrũ mixtum
teste ex luto: et digitos pedum
ex parte ferreos. &. ex parte fie¬
tiles: ex parte regnũ erit so¬
lidũ: & ex parte contritũ. Qd
autẽ indisti ferrũ mixtũ teste
ex luto: cõmiscebuntur quidem
humano semine: s ñ adhere¬
bunt sibiͥ sicut ferrũ non po¬
cest misceri teste. In dieb autem
ri non tradetur. Cõminuet
autẽ & consumet uniuersa ħec.
& ipsũ stabit ineternũ: scdm
qđ uidisti. qđ de monte abscisuꝰ

Expanded text:
 digitorum partem testae figuli et partem ferream regnum divisum erit quod tamen de plantario ferri orietur secundum quod vidisti ferrum mixtum testae ex luto et digitos pedum ex parte ferreos et ex parte fictiles ex parte regnum erit solidum et ex parte contritum quia autem vidisti ferrum mixtum testae ex luto commiscebuntur quidem humano semine sed non adherebunt sibi sicuti ferrum misceri non potest testae in diebus autem ri non tradetur comminuet et consumet universa regna haec et ipsum stabit in aeternum secundum quod vidisti quod de mon
Abbreviated transcription (Latin):
parit᷑. ferrũ testa es argentũ
& aurum : & redacta uasi in
fauillam estiuȩ areȩ quȩ rap.¬
ta sunt uento nullusq locus
inuentus est eis. Lapis autẽ
qui ꝑcisserat statuam factus ÷
mons magnꝰ: & impleuit uniu¬
sam t̾ram. hoc est sõnium. UIlI¬
Nterpͣtationẽ quoq somnii
dicemus coram te rex. Tu rex
regũ es: & ds̃ celi regnũ & for¬
dit tͥ. Et omĩa in quib habitant

Expanded text:
gentum, et aurum: Et redacta quasi in favillam aestivae areae, quae rapta sunt vento: nullusque locus inventus est eis: Lapis autem, qui percusserat statuam, factus est mons magnus, et implevit universam terram. Hoc est somnium: Interpretationem quoque ejus dicemus coram te, rex. Tu rex regum es: et Deus coeli, regnum, et fordedit tibi: Et omnia in quibus habi
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ qũe tũ rex queris grauis ẽ:
nec reꝑietur qi uisꝙͣ qui indicet
illũ in conspectu regis: exceptiꝰ
dus quoꝵ non est cum homi.¬
nib conuersatio. Quo audito
rex: in furore & in ira magna
p̃cepit ut perirent om̃s sapi.¬
entes babilonis. Et egressa sen.¬
tentia: sapientes interficiebant᷑.
Querebaturq damel & socii
eiꝰ: ut ꝑirent. Tunc daniel re¬
quisiuit de lege atq sententia
ab arioch pͥncipe milicie regis:
qui egressiis fuerat ad int̾ficiendoᷤᷤ
sapientes babilonis : & int̾roga¬
uit euͦ qui a rege acceꝑat potes¬
tatem: quã ob causam tam cru¬
delis sententia a facie regis eẽt
egressa. Cum uͦ rem indicasset ari¬
och danieli: daniel ingressus ro.¬
gauit regem ut tempus daret
siti ad solutionẽ indicandã regi.
suam: ananieq misaeli. & a rarie
sociis suis indicauit negotium:
ut quererent miscđiam a facie
dei cęli suꝑ sacram̃to isto: & nͣ
perirent daniel & socii eiꝰ cum
cȩteris sapientib babilonis. Tunc

Expanded text:
rex quaeris gravis est nec repperietur quisquam qui indicet illum in conspectu regis exceptis diis quorum non est cum hominibus conversatio quo audito rex in furore et in ira magna praecepit ut perirent omnes sapientes Babylonis et egressa sententia sapientes interficiebantur quaerebaturque Danihel et sejus, ut perirent. Tunc Daniel requisivit de lege atque sententia, ab Arioch principe militiae regis, qui egressus fuerat ad interficiendos sapientes Babylonis. Et interrogavit eum, qui a rege potestatem acceperat, quam ob causam tam crudelis sententia a facie regis esset egressa. Cum ergo rem indicasset Arioch Danieli, Daniel ingressus rogavit regem, ut tempus daret sibi ad solutionem indicandam regi. suam, Ananiaeque, Misaeli et Azariae sociis suis indicavit negotium: Ut quaererent misericordiam a facie Dei coeli super sacramento isto, et non perirent Daniel et socii ejus cum caeteris sapientibus Babylonis. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
In die qua mundauero uos
& habitari fecero urbes &. in.¬
staurauero ruinosa: & t̾ra de¬
serta fuerit exculta quȩ quon¬
clam erat desolata in oculis om̃is
uiatoris: dicent. Terra illa in¬
culta facta ÷ ut ortus uolupta¬
ts & ciuitates desertȩ & desticu¬
te atq suffosse : munite sedert̃.
Et scient gs̃ quecunq de relicte
fuerint in circuiti ur̃o. quia
ego dñs edificaui diu̾ipata n¬
caiuq inculta. eu¬
tus sum & fecerim. Hec dete
dũs ds̃. Adhuc in hoc inuer.ient
me domus isrł: ut faciam eis.
Multiplicabo tos sicut gregem
hominũ: ut gregem scm̃: ut
grege̾ ierłm in solemnitatibus
eiꝰ: sic erunt ciuitates desertȩ
pleneq gregib hominũ: as sci

Expanded text:
In die, qua mundavero vos et inhabitari fecero urbes, et instauravero ruinosa, et terra deserta fuerit exculta, quae quondam erat desolata in oculis omnis viatoris, dicent: Terra illa inculta, facta est ut hortus voluptatis: et civitates desertae, et destitutae atque suffossae, munitae sederunt. Et scient gentes quaecumque derelictae fuerint in circuitu vestro, quia ego Dominus aedificavi dissipata, plantavique inculta, etus sum et fecerim haec dicit Dominus Deus adhuc in hoc invenient me domus Israhel ut faciam eis multiplicabo eos sicut gregem hominum ut gregem sanctum ut gregem Hierusalem in sollemnitatibus eius sic erunt civitates desertae plenaeque greg
Abbreviated transcription (Latin):
num unuͦ: & scribe suꝑ illud
iudȩ & filioꝵ isrł sociis eiꝰ. Et
dolle lignũ alterum & scribe si¬
per eum ioseph: lignum effra.¬
ĩm & cuncte domus isrł sociorũ¬
q eiꝰ. Et adiunge illa unuͣ ad al¬
terum tͥ in lignũ unũ: & erunt
in unione in manu tua. Cum
autem dixerĩt ad te filii popłi
tui loquentes : nonne indicas nob
qͥd tͥ in his uelis: Ioqueris ad eoᷤ.
Hec deit dñs ds̃. Ecce ego assu¬
mam lignũ ioseph qđ ÷ in ma¬
nu effraim & tribus isrł quȩ
iuncte sunt ei : & dabo illud
pariter cũ ligno uda & faciã
ea in lignu᷑ unum: & ert̃ unũ
in manu eius. E runt autẽ lig¬
na suꝑ quȩ scripseris in manu
dio nationũ ad quas abierant:
& congregabo eos undiq. &
addicã eos ad humũ suam: &
faciam eos gentem unam int̾ra
in montib isrł: & rex iuꝰ erit
om̃ib imperans. Et nͣ erẽ ultra
duȩ gentes: nec diuidentur am.¬
plius in duo regna: neq pollu.¬
entur ultra in ydolis suis ꝙ

Expanded text:
num unum et scribe super illud Iudae et filiorum Israhel sociis eius et tolle lignum alterum et scribe super eum Ioseph lignum Ephraim et cunctae domui Israhel sociorumque eius et adiunge illa unum ad alterum tibi in lignum unum et erunt in unionem in manu tua cum autem dixerint ad te filii populi tui loquentes nonne indicas nobis quid in his tibi velis loqueris ad eos haec dicit Dominus Deus ecce ego adsumam lignum Ioseph quod est in manu Ephraim et tribus Israhel quae iunctae sunt ei et dabo eas pariter cum ligno Iuda et faciam eas in lignum unum et erunt unum in manu eius erunt autem ligna super quae scripseris in manu dio nationum ad quas abierunt et congregabo eos undique et adducam eos ad humum suam et faciam eos gentem unam in terra in montibus Israhel et rex unus erit omnibus imperans et non erunt ultra duae gentes nec dividentur amplius in duo regna neque polluentur ultra in idoli
Abbreviated transcription (Latin):
ligentib disciplinã. Ipse reue¬
lat ꝓfunda & aoscondita: &e uo¬
uit in tenebris constituta: & lix
cũ eo est. Tibi ds̃ patrũ meoꝵ
confiteor teq laudo: quia sapien¬
dam &. fortitudine̾ dedisti mͥ:
& nunc ostendisti mͥ quę rogaui¬
mus te : quia sermonẽ regis aꝑu¬
st nob̃. Post hec daniel ingressus
a arioch. que constituerat rex
ut ꝑderet saꝑientes babilonis :¬
he ei locutus ÷. Sapientes babi¬
loniꝰne ꝑdas: introduc me in
conspectu regis: &. solutionẽ re¬
gi narrabo. Tunc arioch festinꝰ
introclux᷑ danielem ad regem: &.
dix̃ ei. Inuent hominẽ de filiis
transmigrationis iudȩ: qui so.¬
lutionem regi annuntiet. UII.¬

Expanded text:
gentibus disciplinam: Ipse revelat profunda, et abscondita, et novit in tenebris constituta: et lux cum eo est. Tibi, Deus patrum meorum, confiteor, teque laudo: quia sapientiam et fortitudinem dedisti mihi: Et nunc ostendisti mihi quae rogavimus te, quia sermonem regis aperuisti nobis. Post haec Daniel ingressus ad Arioch, quem constituerat rex ut perderet sapientes Babylonis, sic ei locutus est: Sapientes Babylonis ne perdas; introduc me in conspectu regis, et solutionem regi narrabo. Tunc Arioch festinus introduxit Danielem ad regem, et dixit ei: Inveni hominem de filiis transmigrationis Juda, qui solutionem regi annuntiet.
Abbreviated transcription (Latin):
bbendũ: & contẽplare uultus
A eybo regio: &. sic̃ uideris fa.¬
cies cũ seruis tuis. Qui audi.¬
do sermone huiꝰcemodi temp¬
tauit eos dieb decem. Post dies
autẽ decem: apparuert᷑ uultꝰ
eoꝵ meliores .&. corpulentiores
pͣ om̃ib pueris qui uescebant᷑
cybo regio. Porro malasar tol¬

Expanded text:
ntemplare vultus ur cibo regio: et sicut videris, facies cum servis tuis. Qui audito sermone hujuscemodi, tentavit eos diebus decem. Post dies autem decem, apparuerunt vultus eorum meliores et corpulentiores prae omnibus pueris qui vescebantur cibo regio. Porro Malas
Abbreviated transcription (Latin):
dauid rex suꝑ eos: & pas¬
tor unꝰ erit om̃ium eorũ. In ui¬
diciis meis ambulabt᷑: & man.¬
lata mea custodient: & facient
ea. Et habitabunt suꝑ t̾ram quã
dedi seruo meo iacob in qua ha.¬
bit auert᷑ patres eorũ: .&. habita.¬
bunt suꝑ eam ipsi ꝙ filii eorũ & fili

Expanded text:
David rex super eos, & pastor unus erit omnium eorum: in judiciis meis ambulabunt, mandata mea custodient, & facient ea. v.15. Et habitabunt super terram quam dedi servo meo Jacob, in qua habitaverunt Patres vestri, & habitabunt super eam ipsi, & filii eorum, & filii
Abbreviated transcription (Latin):
pedes suos: exercitꝰ grandis ni¬
mis ualde. Et dix̃ ad me. fili ho¬
minis: ossa hȩc uniu̾sa domus
isrł est. Ipsi dicunt. Aruerunt
bscesi suniꝰ.  ꝑt̾ea uaticinare:
& dices ad eos. Hec dicit dñs

Expanded text:
pedes suos exercitus grandes nimis valde: et dixit ad me. Fili hominis ossa hec universa domus Israel est. Ipsi dicunt. Aruerunt abscisi sumus. Propterea vaticinare: et dices ad eos. Hec dicit
Abbreviated transcription (Latin):
acta ÷ suꝑ me manꝰ dñi: &
eduxit̾ me in spu anͣi: & di¬
mit me in medio campi qui
erat plenꝰ ossib. Et circũdux
me ꝑ ea ingyro. Erant autem
muita ualde suꝑ faciem campi:
licaq uehenient᷑. Et dixit ad
me. Fili hominis: putas ne

Expanded text:
acta est super me manus Domini, & eduxit me in spiritu Domini: & dimisit me in medio campi, qui erat plenus ossibus: & circumduxit me per ea in gyro: erant autem multa valde super faciem campi, siccaque vehementer. Et dixit ad me: Fili hominis, putasne
Abbreviated transcription (Latin):
qͦs dixerat rex ut introduceren¬
tur: introdux̃ eos ppositus eu¬
nuchoꝵ in compectũ nabucho¬
donosor. Cũq locutꝰ eis fuisset
rex: ñ sunt inuenti de uniu̾sis
tales ut daniel ananias misael.
& atarias. Et steterunt in cons¬
pectu regis & omne uerbũ sa¬
pientię & intellectus qđ sciscrta

Expanded text:
introducerentur: introduxit eos praepositus eunuchorum in conspectu Nabuchodonosor. Cumque eis locutus fuisset rex, non sunt inventi de universis tales, ut Daniel, Ananias, Misael, et Azarias: Et steterunt in conspectu regis: et omne verbum sapientiae et intellectus, q
Abbreviated transcription (Latin):
apłm nr̃m uidelicet ut eru¬
ditum uirũ & qui legẽ ab he¬
breis didicisset non fuisse au¬
sum affirmare se raptum in
corpore : s dixisse siue in corpo¬
re siue extra corpꝰ nescio ds̃ scit.
His t̾alib argumentis apochri¬
fas in libro eccłȩ fabulas ar-¬
guebat. Suꝑ qua re lectoris
arbitrio iudiciũ delinquens:
illud admoneo nͣ haberi da¬
nielem apud hebreos inder
pha conscripsert. In tres siqui¬
dem partes: om̃is ab eis scrip¬
tã diuiditur: in lege̾. in ꝓpħis.
quo non ⁊ huiꝰ temporis dissere.¬
re. Quȩ autcx ex hoc ꝓpħa ĩmo
contra hunc librum porphirius
obiciat: testes sunt methodi.¬
us. ei sebis. appollinaris. ⁊ qui
multis uersuum milib eiꝰ uesa¬
nie : pondentes: nescio an cu¬
rolo lectori satis fecerinti In.¬
de obsecro uos o paula & eusto.¬
chiũ ut fundatis ꝓ me ad dñm p̃ces:
ut quamdiui in hoc corpusculo
sum. scribã aliquid gratum uob̃:
utile eccłe: dignũ posteris. Pre.¬
sentium qͥppe̾ iudiciis non satis

Expanded text:
m, videlicet ut eruditum virum, et qui legem ab Hebraeis didicisset, non fuisse ausum affirmare se raptum in corpore, sed dixisse: Sive in corpore, sive extra corpus, nescio. Deus scit . His et talibus argumentis apocryphas in libro Ecclesiae fabulas arguebat. Super qua re lectoris arbitrio judicium derelinquens, illud admoneo, non haberi Danielem apud Hebraeos inter αφα conscripserunt. In tres siquidem partes omnis ab eis Scriptura dividitur: in Legem, in Prophetquo non est hujus temporis disserere. Quae autem ex hoc propheta, immo contra hunc librum, Porphyrius objiciat, testes sunt Methodius, Eusebius, Apollinaris: qui multis versuum millibus ejus vesaniae respondentes, nescio an curioso lectori satisfecerint. Unde obsecro vos, o Paula et Eustochium, fundatis pro me ad Dominum preces: ut quamdiu in hoc corpusculo sum, scribam aliquid gratum vobis, utile Ecclesiae, dignum posteris. Praesentium quippe judiciis non satis
Abbreviated transcription (Latin):
uerba resonare : & quasi ꝑ crip.¬
tam ambulans rarũ desuꝑ lumen
spicerem: impegi nouissime in
danielem. Et tanto dedio affectꝰ
sum: ut desꝑatione subita omnẽ
ueterẽ laborem uoluerĩ contẽp¬
nece. Uerũ adhortante me quo
oFhrius ingerente labor omĩa
uere fatear : usq ad p̾sentem
diem magis possum sermonem
chaldaicũ legere & intelligere :
quam sonare. Hec iccirco dix̾im.
ut difficultatem uobis clame̾lis
ostenclerem: qui apud hebre¬
os nec susanne habet historiã.
nec hẏmnum trium puerorũ:
nec belis drachonisq fabulas.
quas nos quia in toto orbe disꝑ.¬
se sunt ueru ante posito easq
iugulante subiecimus: ne ui.¬
deremur apud imperitos mag¬
naͣ partẽ uoluminis detruncas¬
se. Audiui quendã de p̾ceptori¬
bus udeoꝵ cũ susãne deride¬
ret hẏstoriam. &. a greco nescio
quo diceret c̾e̾. confictã⁊ illud
opponere qđ origeni quoq afri¬

Expanded text:
uerba resonare, et quasi per cripuerba resonare, et quasi per criptam ambulans rarum desuper lumen aspicere, impegi nouissime in Danielem, et tanto tedio affectus sum ut desperatione sumpta omnem ueterem laborem uoluerim contemnere.  ingerente, Labor omnia verum fatear, usque ad praesentem diem magis possum sermonem Chaldaicum legere et intelligere, quam sonare. Haec idcirco, ut difficultatem vobis Danielis ostenderem, qui apud Hebraeos nec Susannae habet historiam, nec hymnum trium puerorum, nec Belis, draconisque fabulas: quas nos, quia in toto orbe dispersae sunt, veru ÷ anteposito, easque jugulante, subjecimus: ne videremur apud imperitos magnam partem voluminis detruncasse. Audivi ego quemdam de praeceptoribus Judaeorum, cum Susannae derideret historiam, et a Graeco nescio quo diceret esse confictam, illud opponere, quod Origeni quoque Afri
Abbreviated transcription (Latin):
anielem ꝓpħam ele
iuxta septuagins¬
ta interp̾tes dñ
saluatoris ȩccłẽ
non legunt: utentes theodotio¬
nis editione. Et hoc cur accide.¬
rit: nescio. Siue enĩ quia ser¬
mo chaldaicui est. & quib dã
ꝓpͥetatib a nr̃o eloquio discre¬
pat. noluerunt septuaginta in¬
terp̃tes easclem lingue lineas
in transiatione seruare. siue sub
nonune eoꝵ ab alio nescio quo ñ
satis chalcleam linguã sciente
editus liber est aliud quid cause
extiterit ignorans.: hoc unum
affirmare possum qđ multum
i ueritate discordet: &. recto iu¬
dicio repudiatus sit. Sciendum
quippe ÷ damelem maxime &
etram ebraicis quidem quidem¬
luteris. s chal daico sermone con.¬
scriptos. & unam iheremie ꝑico¬
pen: iob qͦq cũ arabica lingua
habere plurimã societatem. De¬
niq & ego adolescentulus post
quintiliami ꝙ tullii lectionẽ ac
flores rethoricos. ⁊ cũ me in lin¬
gue huiꝰ pistrinũ reclusisse &
muldo sudore multoq depore uix

Expanded text:
anielem prophetam juxta Septuaginta Interpretes Domini Salvatoris Ecclesiae non legunt utentes Theodotionis editione, et hoc cur acciderit, nescio. Sive enim quia sermo Chaldaicus est, et quibusdam proprietatibus a nostro eloquio discrepat, noluerunt Septuaginta Interpretes easdem linguae lineas in translatione servare: sive sub nomine eorum ab alio nescio quo non satis Chaldaeam linguam sciente, editus liber est: sive aliud quid causae exstiterit ignorans: hoc unum affirmare possum, quod multum a veritate discordet, et recto judicio repudiatus sit. Sciendum quippe, Danielem maxime et Ezram, Hebraicis quidem litteris; sed Chaldaico sermone conscriptos, et unam Jeremiae περικοπὴν, Job quoque cum Arabica lingua habere plurimam societatem. Denique et ego adolescentulus, post Quintiliani et Tullii lectionem ac flores rhetoricos, cum me in linguae hujus pistrinum reclusissem, et multo
Abbreviated transcription (Latin):
de greco sermone des¬
cendere. Cinꝰ rei nos intelligen¬
tiam hanc nr̃is possumꝰ dare:
ut uerbi gra dicamus ab arbo¬
re ilice dixisse eum ilico ꝑeas
& alentisco. ĩ lente de cõminii¬
at angłs: uel ñ lente pereas:
aut lentus id ÷ flexibilis du¬
caris ad mortẽ : siue aliud qͥd
ad arboris nom conueniens. De¬
inde tantum fuisse ocii tribus
queris cauillabatur. ut in ca¬
mino estuantis incendii metro
luderẽt. & ꝑ ordinẽ ad laudem
dei elementa omĩa ꝓuocarent.
Aut qđ miraculũ diuineq as¬
pirationis indiciũ uel dracho.¬
nẽ interfertũ offapicis: uel
sacerdotũ belis machinas dep̃.¬
ubi legissemus in toto ueteri
testamento quen quam scorũ
graui uolasse corpore: & in
puncto horȩ tanta tͣrarũ spa-¬
cia transisse. Cui cũ quidam
isset in mediũ. & diceret eũ
de chaldea in uideam fuisse
translatum᷑ clerisit hominẽ:
& ex ipso uolumme demons¬

Expanded text:
de Graeco sermone descendere. Cujus rei nos intelligentiam nostris hanc possumus dare: Ut, verbi gratia, dicamus ab arbore ilice dixisse eum, Illico pereas: et a lentisco, In lentem te comminuat angelus, vel non lente pereas, aut lentus, id est flexibilis ducaris ad mortem: sive aliud quid ad arboris nomen conveniens. Deinde tantum fuisse otii tribus pueris cavillabatur, ut in camino aestuantis incendii metro luderent, et per ordinem ad laudem Dei omnia elementa provocarent: aut qionis indicium, vel draconem interfectum offa picis, vel sacerdotum Belis machinas depreubi legissemus in toto veteri Testamento, quemquam sanctorum gravi volasse corpore, et in puncto horae tanta terrarum spatia transisse. Cui cum quidam isset in medium, et diceret eum de Chaldaea in Judaeam fuisse translatum: derisit hominem, et ex ipso
Abbreviated transcription (Latin):
liter sonantẽ meruisset audire.
multũ ex hoe uiu & auditu
ꝓfecerit.:: multũ de diuinȩ potes¬
tatis excellentia reuelatis men¬
tis oculis scientie cęlestis acceꝑit:
adeo ut ad cõꝑationẽ intelli¬
gentiȩ. qua tunc illustrari ce¬
perat.⁊ eatenus illũ quantꝰ eet:
om̃imodis sibi. uideret᷑ ignoraᷤ¬
se. Qui & destimoniũ in quo
missus ⁊ dño diligent᷑ phibens
adiungit. S ut manifestaret᷑

Expanded text:
liter sonantem meruisset audire, liter sonantem meruisset audire, multum ex hoc visu et auditu profecerit, multum de divinae potestatis excellentia revelatis oculis mentis scientiae coelestis acceperit a Deo, ut ad comparationem intelligentiae qua tunc illustrari coeperit, eatenus illum quantus esset omnimodis sibi videretur ignorasse. Qui testimonium, in quod missus est, Domino diligenter perhibens, adjungit: Sed ut man
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ humanę natiuitatis.¬
quo iohe posterior.ẽ. intellige.
ui ante me factꝰ est. pͥmatũ
regiȩ potestatis. qͦ etiã angłis
presidet intuere. Quia prior me
erat: eternitatẽ diuinę maiesta¬
tis. qua patri ÷ equalis attende.
Post me uenit uir qui ante me
factꝰ est: qͥa prior me erat. Post
me uenit humanitate. qui ideo
me p̾cellit dignitate. qr prior
bere missus ẽ: quẽ iudicẽ om̃iũ
uenturũ p̃dicabat dicens. cuiꝰ
lc̃m dari debere testabat᷑. ⁊ꝑse uos
baptitabit inquiens sp̃u sc̃o: a
quo se ipsũ ablui e siderabat di¬
cens. ego a de debeo baptirari:
& tuuenis ad ine iuo mn ergo
dicit & ego nesciebã eum. ni¬
si quia eum quẽ ante nouerat.
ꝑfectius iam cum baptirar̃et᷑
agnouit: & quẽ mundi salua¬
torẽ & iudicem nouerat huiꝰ
potentia maiestatis altiꝰ spu sco.¬
Neq enim dubitandũ e. quia
beatus ioħes cum sp̃m scm̃ li¬
cet corporali spetie uidere.
cũ uocẽ patris licet corpora.¬

Expanded text:
temptempuo Joanne posteriorem Christum intellige; Qui ante me factus est, primatum regiae potestatis, quo etiam angelis praesidet, intuere; quia prior me erat, aeternitatem divinae majestatis, qua Patri est aequalis, intellige. Post me venit vir, qui ante me factus est, quia prior me erat. Post me venit humanitate, qui ideo me praecellit dignitate, quia prior bere missus est, quem judicem omnium venturum praedicabat, dicens: Cujus tum dari debere testabatur: Ipse vos baptizabit, inquiens, Spiritu sancto , a quo seipsum ablui desiderabat, dicens: Ego debeo a te baptizari, et tu venis ad me ? Quomodo ergo dicit: Et ego nesciebam eum, nisi quia eum quem et ante noverat, perfectius jam, cum baptizaretur, agnovit; quem mundi Salvatorem et judicem noverat, hujus potentiam majestatis altius SNeque enim dubitandum est quia beatus Joannes cum Spiritum sanctum licet corporali specie videre, cum vocem Patris licet corpora
Abbreviated transcription (Latin):
nis eiꝰ. ineffabili sp̃s scificationẽ
transfertur. Sieq corpꝰ .& sanguiꝰ
ipsiꝰ nou infideliũ manib ad ꝑni¬
ciem suam funidit᷑ & occiditur.
is fideliũ ore suam sumit᷑ in salutẽ.
Iulus recte figurã agnꝰ xi.
Uin lege paschalis ostendit.
qui semel ppłm de eg ptiaça ser¬
uitige liberans. in memoriã eiuldẽ
libationis. ꝑ om̃s annes in ĩmola¬
lebat. u onec ueniret ipse eui talis
hostia destimoniũ dabat. oblatꝰq
si auteatis misteriũ sue passionis.
oblato ꝓgnꝰ. in creatura panis ui¬
niq tasferret: sacerdos fac¬
tus in eternũ scđm ordine̾ mel¬
chisedech. Sequit᷑ ioħes: testi¬
monui phibens de dño. Hic ẽ¬
in mundo: pꝰ me p̾dicare incipiet mundo.
Qui ante me factus ẽ: qͥ me poten¬
tia maiestatis tantũ quantũ p̾co¬
nẽ uidex. quantũ sol luciferũ
licet post apparens antecellit.
Quia prior me erat : quia in pͥn¬
cipio erat uerbũ: & uerbũ erat
ost me uenit uir: xii.¬

Expanded text:
ineffabili spiritus sanctificatione transfertur sicque corpus et sanguis illius non infidelium manibus ad perniciem / suam funditur et occiditur, sed fidelium ore suam sumitur in salutem. Cuius recte figuram agnus in lege paschalis ostendit, qui semel populum de Aegyptia servitute liberans, in memoriam eiusdem liberationis per omnes annos immolalebat, donec veniret ipse cui talis hostia testimonium dabat, oblatusqusuavitatis, mysterium suae passionis oblato agno in creaturam panis vinique transferret, sacerdos factus in aeternum, secundum ordinem Melchisedech. Sequitur: Joannes testimonium perhibens de Domino, Hic ein mundum, post me praedicare incipiet mundo. Qui ante me factus est, qui me potentia majestatis tantum, quantum praeconem judex; quantum sol Luciferum, licet post apparens antecellit. Quia prior me erat, quia in principio erat Verbum, et Verbum erat Post me venit vir,
Abbreviated transcription (Latin):
inquit & lauit nos a peccatis nr̃is
in sanguine suto.
on solum iħs lauit nos a pec¬
catis nr̃ns in sanguine suo qͥn¬
dosangume̾ suũ dedit in cruce
ꝓ nob̾. ⁊ uel quando qͥsq nr̃m mis
terio sacro sc̃ẽ passionis illiꝰ bap¬
tismi aquis ablutꝰ est: uerũ et iam
cotidie tollit peccata minidi la.¬
uad s nos a peccatis nr̃is eotianiˢ
in sanguine suo. cũ erusdẽ bea¬
tę passionis ad altare memoria re

Expanded text:
ris in sanguine suo . Non solum autem lavit nos a peccatis nostris in sanguine suo, quando sanguinem suum dedit in cruce pro nobis, vel quando quisque nostrum in mysterium sacrosanctae passionis illius baptismi aquis ablutus est: verum etiam quotidie tollit peccata mundi, lavatque nos a peccatis nostris quotidianis in sanguine suo, cum ejusdem beatae passioni
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Eoce agnꝰ di. ecce qͥ tollit
peccata munch. Ecce agnꝰ di.
ecee innotens. & ab omni peccato
ĩmunis: ut pode qui os quidem.
de ossib adam. ẜ carnõ de car¬
ne adam. s nullã de carne pecꝰ¬
caerice rraxit macula culpx.
Ccc ni dolat peccata mundi.
Ecce qui iustꝰ int̾ peccatores:
mitis ĩnt impios: hoc ÷ quasi
agiꝰ int lupos appareus. mani
pecectores & impios iust fucand

Expanded text:
gnus Dei! Ecce qui tollit peccata mundi! Ecce agnus Dei! Ecce innocens et ab omni peccato immunis! utpote qui os quidem de ossis Adam et carnem de carne Adam, sed nullam de carne peccatrice traxit maculam culpae. Ecce qui tollit peccata mundi! Ecce qui iustus inter peccatores, mitis inter impios, id est quasi agnus inter lupos, apparens, etiam peccatores et impio
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ. neq me hȩc speties car¬
nis assũpte. a fide ueritatis ab¬
ducit. Tu es dñe: tu es ipse qui
me ad ista misisti. Quo mͦ autẽ
nẽ ego te astantẽ pͣsent̃q ig¬
norare possũ: quĩ dudũ adhuc in
utero uirginali. & inter materna

Expanded text:
mentum; neque me haec species carmentum; neque me haec species carnis assumptae a fide veritatis abducit: tu es Domine, tu es, ipse qui me ad ista misisti. Quomodo autem nunc ego astantem praesentemque ignorare possum, quem dudum adhuc in utero virginali, et in
Abbreviated transcription (Latin):
UUM gͥ p̃missus ioħes ante
faciem eiꝰ. concurrentes ad
Te popłos . &. p̾dicatione corrigeret.
& penitentiẽ baptismo esecraret:
lesq turbas. uelut imꝰ e popło
ꝓperauit: & tanta sese benignis¬
simꝰ dignatione sũbiecit :: ut illud
sacratissimũ caput cremĩdum
potestatib. angelisꝰ uenerandum:
ad suscipiendũ baptismũ seruul
sui manib inclinaret. Quẽ uidẽs
ioħes uenientẽ ad baptismũ suũ.
ac dñicę in eo głe mnfigniã re.¬
cognoscens: dix̃ ei. Ego a tede¬
beo baptitari: hoc ÷ trenꝰ a es¬
lesti: mortalis ab ęt̾no: fragilis
a potess.t. & tauenis adie.
ad p̾curiorẽ uidex: ad creatuer̃
creator.⁊ rex ad minsstrũ: & hre¬
miliabis t̃e mͥ exiguo. cũ trrañ
sim dignꝰ calciam̃ta portare
Tu int̾ peccatores ad baptismũ
uenis: in cuiꝰ ore ddolus inuentꝰ
cata tollunt᷑ ac tantũ te tuis
subicis ereaturis. ut puteris
sco. Humanum in te corpus
aspicio: s cęleste intelligo sacra¬

Expanded text:
s ante faciem ejus concurrentes ad se populos et praedicatione corrigeret et poenitentiae baptismo consecraret, lesque turbas, velut unus e populo properavit, et tanta sese benignissimus dignatione subjecit, ut illud sacratissimum caput tremendum potestatibus, angelis venerandum, ad suscipiendum baptismum servuli sui manibus inclinaret. Quem videns Joannes venientem ad baptismum suum, ac dominicae in eo gloriae insignia recognoscens, dixit ei: Ego a te debeo baptizari . Hoc est terrenus a coelesti, mortalis ab aeterno, fragilis a potente. Et tu venis ad me? Ad praecursorem judex, ad creaturam creator, rex ad ministrum? et humiliabis te 101 mihi exiguo, cujus tua non sum dignus calceamenta portare? Tu inter peccatores ad baptismum venis, in cujus ore dolus inventuscata tolluntur: ac tantum te tuis subjicis creaturis, ut puteris sco; humanum in te corpus aspicio, sed coeleste intelligo sacra
Abbreviated transcription (Latin):
cus agnoui. Cui iħc aic. Sine mͦ
sic enĩ decet nos impꝰ ere omem
iusticiam. Sine mn inqͥt dñs. hoc
est. uera sunt quidẽ nec renuo.
ista que memoras. sed iur isterii
ueni seruitutis implereꝰ ut eos
qͦs peccatũ subdidit seruituti. ad
meã reuocẽ libertate. UIII.¬
on mireris ioħes: si tuis
Ime manib inclino. Qui
cũ contentꝰ sum nascit cõtentꝰ
circuncidiꝰ pannis etiã content
hoc baptisma: aliȩ me manent
ꝓ humana salute ppeti dispõsui.
Post hec beatus iohes suscipit de¬
uotꝰ: que timidus prohibebat.
Nec ignorabat ꝓpħarũ ille pꝰcipu.
a se dini baptitandũ: s ministe¬
riũ suũ ncluit sine confessione
complere. Itaq & fides confessa
.ẽ. dũm: cł obelientia impleuit
obsequiũ. Baptiratoo.  sps¬
sc̃s affuit: & uox de celo patͣne
maiestatis. audita ẽ dicentis. Tu
es filius m̃s dilectus: in quo be¬
nr̃e ꝓficere fidei manifestũ est.
ut p̃sentia scĩ sp̃s & auctoritiꝰ
pat̾ne uocis. apud omẽ hõiũ genꝰ

Expanded text:
Sine modo: sic enim decet nos implere omnem justitiam . Sine modo, inquit Dominus; hoc est, vera sunt quidem, nec renuo ista quae memoras; sed ministerium veni servitutis implere, ut eos, quos peccatum subdit servituti, ad meam revocem libertatem. Nec mireris, Joannes, si tuis me manibus inclino; qui enim contentus nasci, contentus circumcidi, pannis etiam contentuhoc baptisma; aliae me manent pro humana perpeti salute disposui. Post haec beatus Joannes suscepit devotus, quem timidus prohibebat. Nec ignorabat prophetarum ille praecipuos a se Dominum baptizandum; sed ministerium suum noluit sine confessione complere; itaque et fides confessa est Dominum, et obedientia complevit obsequium. Baptizato ctus adfuit, et vox de coelo paternae majestatis audita est, dicentis: Tu es Filius meus dilectus, in quo beres, nostrae proficere fidei manifestum est, et praesentia S. Spiritus, et auctoritas paternae vocis apud omne hominum genus,
Abbreviated transcription (Latin):
e & loca corporũ repellamꝰ. Discebat a corde
qͥd s̾pacio tenditur:⁊ qͦd fine coneludit᷑ : ⁊ qͥeqͥd
u semꝑ ubiq nec totũ ÷. Cogitatio de dĩtate
ii tatis concepta. nichil ꝑ distantiã intelligat:
ulli hoc ibi audeat negaie ꝑ sone. tanqͣ¬

Expanded text:
Discedat a corde quod spatio extenditur, quod fine concluditur, et quidquid nec semper ubique, nec totum est. Cogitatio de Deitate Trinitatis concepta nihil per distantiam intelligat, ulli hoc ibi audeat negare personae, tamq
Abbreviated transcription (Latin):
Uigͦ duce grã dilmi fidelit̾ sapient̾q
noscamꝰ. qͥd pat̾. qͥd filio. qͥd sp̃i scõ in
rẽparatione nr̃a ꝓpͥũ. qͥd ue cõmune sit:
ea quȩ nobis humilit̃ & corporalit̾ gesta sunt
ita ꝓcuidubio suscipiemꝰ: ut nicħ indignũ de
una atq eadẽ tͥnitatis gła sentiamꝰ. Quãuis
enĩ nulla mens ad cogitandũ de dõ. nulla ad
loq̃ndũ lingua sufficiat: tam̃ qͣntũ cũ q istud
÷ qͦs humano intellectu de ẽẽntia pat̾us dĩta¬
tis attingitur. uͥ unũ atq: idem ÷.cũ uł de unt¬

Expanded text:
ia, dilectissimi, fideliter sapienterque noscamus quid Patri, quid Filio, quid Spiritui sancto in reparatione nostra proprium quidve commune sit, ea quae pro nobis humiliter et corporaliter gesta sunt ita procul dubio suscipiemus, ut nihil indignum de una atque eadem Trinitatis gloria sentiamus. Quamvis enim nulla mens ad cogitandum de Deo, nulla ad loquendum lingua sufficiat, tamen quantumcumque illud est quod humano intellectu de essentia paternae Deitatis attingitur, nisi unum atque idem est, cum vel de Uni