comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cumomnibus quae in eo essent. &estes sacerdotales. Commemorauit
Autem quosdam. quibus dixit sp̃m diuinitus datum. quoð illa effi¬
cere possent. & tamen multi intelleguntur. sponte adeademopera
Uenisse. quibus Nec imperatum ẽ. Nec eorum nomina commemorata
sunt adño dicta moysi Nonergo illi soli hoc munus diuinitus ha¬
buerunt . qui nominatim commemorantur. sed fortasse precipue
xtque excellentius. laudandus ẽ autem in his omnibus Nonattra¬
ciatus adopus seruiliter animus. sed liberaliter sponte deuotus c̃hoci.
Notandum quod illiqui sapientes appellantur effectores operũ.
sc̃i etiam moribus tales erant: Ut cum ipsi susciperent omnia quȩ
populus offerebat. existimans necessaria ex quibus illa omnia com¬
plerentur : Uiderunt plus offerri quam erat necesse. & dixe¬
runt moysi. atque ille per prȩconem vltra populum offerre pro¬
hibuit Poterant autem siuellent. multa auferre. sed modestia
prohibuit. Uel religio terruit:

Expanded text:
cum omnibus quae in eo essent et uestes sacerdotales. commemorauit autem quosdam, quibus dixit spiritum diuinitus datum, quo illa efficere possent: et tamen multi intelleguntur sponte ad eadem opera uenisse, quibus neque imperatum est nec eorum nomina commemorata sunt a domino dicta Moysi. non ergo illi soli hoc munus diuinitus habueatque excellentius. Laudandus est autem in his omnibus non attractus ad opus serviliter animus, sed liberaliter et sponte devotus. CLXXI. Ib. XXXVI, 4, et 5. Notandum quod illi qui sapientes appellantur, effectores operum sancti, etiam moribus tales erant, ut cum ipsi susciperent omnia quae populus offerebat, existimans necessaria ex quibus illa omnia complerentur, viderunt plus offerri quam erat necesse, et dixerunt Moysi; atque ille per praeconem ultra populum offerre prohibuit. Poterant autem, si vellent, multa auferre, sed modestia prohibuit, vel religio terruit.
Abbreviated transcription (Latin):
tuna intellegenda est ꝓhis reb quȩ fortuitu uedent accidere. nonq num̃
aliqđ sit : cũ hȩc ipsa tam̃ quȩ fortuna. uident: causis occultis diuintusdentur
unde &iam uerba quȩ nemo potest auferre a consu& udine loquendi par¬
tita sunt id est forte & fortasse & forsitan & fortuitu: unde uidet᷑ & in gre¬
ca lingua resore qđ dicunt tacha uelut abeo qđ ẽ tĩche : aut certelia

Expanded text:
tuna intellegenda est pro his rebus, quae fortuito uidentur accidere, non quia numen aliquod sit, cum haec ipsa tamen, quae fortuita uidentur, causis occultis diuinitus dentur — unde etiam uerba, quae nemo potest auferre a consuetudine loquendi, parata sunt, id est \'"forte/ό et "fortasse" et "forsitan. et "fortuito"; unde uidetur et in graeca lingua resonare, quod dicunt tiya, uelut ab eo quod est tvyra — aut certe Lia
Abbreviated transcription (Latin):
do implebat . si filios procreabat. Nam egritudo illi accedis¬
s& quis loco eius fuger&ur. Siquis inquirat responderi po¬
test. quod gratia dĩ non egrotabat. Num quid sic &iam defi¬
lioꝵ procreatione responderi potest. Unde fit consequens
ut aut continens ess&. aut dieb aliquibus intermit ter&ur
incensum. Aut siillud interntti non poss&. quod non nisi per
summũ sacerdotem necesse ess& imponi. non fier& inmundus
coitu coniugali merito prȩcipue scĩ ficationis sue. aut si&iam
ad ipsum pestin& quod de omnibus filiis a aron in consequenti¬
bus dicit ut nullus eorum accedat ad sc̃a sicui aliquio acciderit
in munditiȩ illud propeccato restat accipere. quod non nullis
diebus non inponebatur incensum

Expanded text:
dos inplebat, si filios procreabat ? nam si aegritudo illi accidisdos inplebat, si filios procreabat ? nam si aegritudo illi accidisset, quis loco eius fungeretur, si quis inquirat, responderi potest quod gratia dei non aegrotabat. numquid sic etiam de filiorum procreatione responderi potest? unde fit consequens, ut aut continens esset aut diebus aliquibus intermitteretur incensum aut, si illud intermitti non posset, quod nonnisi per summum sacerdotem necesse esset inponi, non fieret inmundus coitu coniugali merito praecipuae sanctificationis suae. aut si etiam ad ipsum pertinet, quod de omnibus filiis Aaron in consequentibus dicit, ut nulimmunditia, illud pro peccadiebus non inponebatur incensum
Abbreviated transcription (Latin):
dictum sit. anima omnis carnis sanguinis eius est. Est enim¬
& ipse sanguis mortuus incorpore mortui. Non enim cum
abscedente anima abscessit. Uetuit ergo scriptura summum
sacerdotem: Etiam super patris velmatris funus intrare . ꝗel
secundum non ꝓhibuit. Sequitur enim super patrem suum¬
t de sc̃s non exibit eo proculdubio tempore quo suorum fu¬
nera celebrabantur. sicut eis septem dieb quibus scĩficabat᷑
descis est exire ꝓhibitus. non aut̃ semper sane siuxoresdu¬
cere uel filios gignere non u& abantur summ tunc sacerdo¬
te magna oritur questio cum lex&iam coniugali concubi¬
tu in mundum hominem dicatur usq aduesperam &iam cũ
abluerit corpus suum aqua & iubeatur summus sacerdos
propt᷑ incensum continuationis. bis indie cotidie intrare ul¬
tra uelum ubierat altare incensi. nec quem quam inmundũ
ad scã fas ess& accedere. quomodo id cotuidie sũmus sacer¬

Expanded text:
dictum sit: anima omnis carnis sanguis eius est. est enimdictum sit: anima omnis carnis sanguis eius est. est enimt ipse sanguis mortuus in corpore mortui; non enim cum abscedente anima abscessit. uetuit ergo scriptura summum sacerdotem etiam super patris uel matris funus intrare; quod secundum non prohibuit. sequitur enim: super patrem suumEt de sanctis non exibit, eo procul dubio tempore quo suorum funera celebrantur, sicut ei septem diebus quibus sanctificabatur de sanctis est exire prohibitus. Non autem semper: sane si uxores ducere vel filios gignere non vetabantur summi tunc sacerdotes, magna oritur quaestio, cum lex etiam conjugali concubitu immundum hominem dicat usque ad vesperam, etiam cum abluerit corpus suum aqua, et jubeatur summus sacerdos propter incensum continuationis bis in die quotidie intrare ultrad sancta fas esset accedere: quomodo id cotidie summus sacer
Abbreviated transcription (Latin):
turanima cum caruerit anima. Mirum ẽ . Porro si animam mor¬
tuam intellexerimꝰ acorpore separatam. ut ipsam separa¬
tionem mostem dixisse uideatur . Id est ut anima mortua
sit direpta acorpore nonnaturȩ sua perdita. Non enim &
cũ dicimus mostui peccato natura dicitur interisse sd quod
iam peccato nonutimur. ut sic intellegatur anima mortua.
idest corpori mortua qd eo uti desierit cũ insua natura iu¬
uat. Quomodo potest quisq intrare suꝑ ammam mostuam
quod sacordos iste prohib&ur. Cum quisquis intrat suꝑ mor
tuum corpus intr& non super animam quȩ discessit acorpore
An ipsam uitam temporalem animȩ uocabulo appellauit
quȩ utiq mostua ẽ. Indefuncto corpore anima ille migran¬
te quȩ mori non potest. Non quod ipsauita anima fuerit.
sed quod per animȩ prȩsentiam subsistebat non eius nomen eius
acceperit sicut distinximꝰ cum desanguine loqueremur quod

Expanded text:
tur anima cum caruerit anima, mirum est. Porro si animam mortur anima cum caruerit anima, mirum est. Porro si animam mortuam intellexerimus a corpore separatam, ut ipsam separationem mortem dixisse videatur, id est, ut anima mortua sit, dirempta a corpore, non natura sua perdita: non enim et cum dicimur mortui peccato, natura dicimur interiisse, sed quod jam peccato non utimur, ut sic intelligatur anima mortua, id est, corpore mortua, quod eo uti desierit, cum in sua natura vivat. Quomodo potest quisquam intrare super animam mortuam, quod sacerdos iste prohibetur, cum quisqtuum corpus intret, non super animam quae discessit a corpore? an ipsam uitam temporalem animae uocabulo appellauit, quae utique mortua est in defuncto corpore anima illa emigrante, quae mori non potest? non quod ipsa uita anima fuerit, sed quod per animae praesentiam, qua subsistebat, nomen eius acceperit: sicut distinximus, cum de sanguine loqueremur, cur
Abbreviated transcription (Latin):
aput non reteg& cidari & uestimenta sua non scind&. Et
super omnẽ animam mostuam non troibit . Intellegctur ea
quȩ supra dixit in luctu sacere eum ꝓhibitum. Id est caput
nudare cidari & uestimenta scindere. Uestimenta enĩ scin¬
dere erat lugentib antiquoꝵ: Sicut de iob scriptum ẽ. Cũ
ei filii eius ruina nunciarentur obpressi. nudare aut̃ caput
cidari. propt̃ ea lugentis ẽẽ putauit. quia de tractio est or¬
namenti. Quod uero ait super omnem animam mostuam
non introibit. quomodo dicat animã mostuam corpus mor¬
tuum difficile ẽ intellegere ea tamen scripturarum est
usitata locutio quȩ nobis inusitatissima est . Nomen ergo rec¬
tricis suȩ &iam corpus accepit anima deftitutum quõ red¬
dendum illi ẽ inresurrectione. Sicut aedificium quod appael¬
latur ecclesia &iam cum inde ecclesia exierit qui homines
sunt. Nihil bminus ecclesia dicitur. sed cũ corpus non acci¬
pi& animȩ nomen in homne uiuente. Quomodo tunc uoce¬

Expanded text:
aput non reteget cidari et uestimenta sua non scindet et super omnem animam mortuam non introibit. intellegitur ea quae supra dixit in luctu facere eum prohibitum, id est caput nudare cidari et uestimenta scindere. uestimenta enim scindere lugentium erat antiquorum: sicut de Iob scriptum est, cum ei filii eius ruina nuntiarentur oppressi. nudare autem caput cidari propterea lugentis esse potuit, quia detractio est ornamenti. quod uero ait: super omnem animam mortuam non introibit, quomodo dicat animam mortuam corpus mortuum difficile est intellegere; ea tamen scripturarum est usitata locutio, quae nobis inusitatissima est. nomen ergo rectricis suae etiam corpus accipit anima destitutum, quoniam reddendum illi est in resurrectione; sicut aedificium quod appellatur ecclesia etiam cum inde ecclesia exierit, qui homsunt, nihilominus ecclesia dicitur. Sed cum corpus non accipiat animae nomen in homine vivente, quomodo tunc voce
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ ea sic locuta ẽ : qđ ad huc gentilitatis consu&udinẽ retinebat: ñ enĩ hoc
ia cob dixit ut ex hoc data huic uerbo put&ꝰ auctoritas.:
XCII

Expanded text:
pterea sic locuta est, quod adhuc gentilitatis consuetudinem retinebat. Non enim hoc Jacob dixit, ut ex hoc data huic verbo putetur auctoritas. XCII
Abbreviated transcription (Latin):
hominib sed &iã depecorib dictũ: ꝓp̃t illud qđ quidã
desp̃ũ sco volunt intellegere. ubi scriptũ ẽ. & insuffla¬
uit ds infaciẽ eius sp̃m uitȩ. qđ melius quidam codices
habent. flatum uitae
emontiũ altitudine. quã omnẽ scriptũ ẽ transcen¬
disse aqũa cubitis quindecim. ꝓp̃t olrmpi montis histo¬
riã Sienĩ terrã inuadere potuit spatiũ tranquilli illis¬
aeris vbi dicitur. nec nubes uideri. nec uentos sentiri. cur
non & aqua crescendo

Expanded text:
hominibus sed etiam de pecoribus dictum propter illud, quod quidam hominibus sed etiam de pecoribus dictum propter illud, quod quidam de spiritu sancto uolunt intellegere, ubi scriptum est: et insufflauit deus in faciem eius spiritum uitae, quod melius quidam codices habent: flatum uitae. De montium altitudine, quam omnem scriptum est transcendisse aquam cubitis quindecim propter Olympi montis historiam. si enim terra inuadere potuit spatium tranquilli illiuaeris, ubi dicitur nec nubes uideri nec uentos sentiri, cur non et aqua crescendo
Abbreviated transcription (Latin):
re. pasci potuerint. Utr̃u & animalia p̃terillũ numerũ.
propter aliorũ escã fuerint intromissa : analiqua p̃ter
carnes qđ magis credendũ est auiro sapiente. vel do de¬
monstrante ꝓuisa sint. quȩ taliũ quoq animantiũ escis
conuenirent¬
Quod scriptũ ẽ & auolatilib mundis. & auolatilib
inmundis & a pecoribus mundis & apecorib inmun
dis & ab omnibus serpentib: interra. qđ de inde non ad¬
ditur subauditur. mundis & inmundis. & ad iungitur
duo duo intrauerunt ad noe in arcã. masculus & femina :
Queritur. quomodo superius distinxerit duo duo ab
immundis. nunc aũt siue amundis. siue ab inmundis
duo duo dicat intrasse. Sed hoc refertur non adnume¬
rũ mundorũ & inmundorũ animaliũ. sed ad masculũ
& feminã. que in omnib siue mundis siue inmundis. duo
sunt masculus & femina.
otandũ qđ scriptũ ẽ. in quo ẽ sp̃s uite. nonsolũ de

Expanded text:
re, pasci potuerint: utrum et animalia praeter illum numerum re, pasci potuerint: utrum et animalia praeter illum numerum propter aliorum escam fuerint intromissa an aliqua praeter carnes — quod magis credendum est — a uiro sapiente uel deo demonstrante prouisa sint. quae talium quoque animantium escis conuenirentQuod scriptum est: et a uolatilibus mundis et a uolatilibus inmundis et a pdis, et ab omnibus serpentibus in terra — quod deinde non additur, subauditur: mundis et immundis — et adiungitur: duo duo intrauerunt ad Noe in arcam, masculus et femina, quaeritur quomodo superius distinxerit duo duo ab immundis, nunc autem siue a mundis siue ab immundis duo duo dicat intrasse. sed hoc refertur non ad numerum mundorum uel immundorum animalium, sed ad masculum et feminam, quia in omnibus siue mundis siue immundis duo sunt, masculus et femina. s uitae, non solum de
Abbreviated transcription (Latin):
potuerit fabricari. Aquatuor hominib id est nore
& tribus filuis eius.⁊ sed sinon potuit. non erat magnũ
fabros alios adhibere. quam uis operis sui mercede ac¬
cepta. non curauerint. Utrum eam noe sapienter anue¬
ro inaniter fabricar&. & ideo non in eã intrauerint.
quia non crediderunt qđ ille crediderat
uidait cũ dearcȩ fabricatione loquer&ur. inferi¬
ora bicamerata & tricamerata facies ea. non enĩ
inferiora futura erant bicamerata & tricamerata.
sed in hac distinctione tota instructurã cius intellegi
riorumq: Appellauit trica merata. In prima quippe¬
habitatione. idest inferiorib semel camerata erat arca.
insecunda uero habitatione supra inferiorẽ iam hica
merata erat. Ac per hoc intertia supra secundã. sine
dubio tricamerata erat
dixit & iussit ut noe ab omnib escis sumer& sibi. &
illis que adillũ fuerant ingressura. Queritur. quomo¬
do ibi leones. uel aquile. quȩ consuerunt carnib uiue¬

Expanded text:
potuerit fabricari a quattuor hominibus, id est Noe potuerit fabricari a quattuor hominibus, id est Noe et tribus filiis eius. sed si non potuit, non erat magnum fabros alios adhibere, quamuis operis sui mercede accepta non curauerint utrum eam Noe sapienter an uero inaniter fabricaretur et ideo non in eam intrauerint, quia non crediderunt quod ille crediderat. Quid ait, cum de arcae fabricatione loqueretur: inferiora bicamerata et tricamerata facies eam? non enim inferiora futura erant bicamerata et tricamerata. sed in hac distinctione totam structuram eius intellegi riorum, quae appellauit tricamerata. in prima quiphabitatione, id est in inferioribus semel camerata erat arca; in secunda uero habitatmerata erat, ac per hoc in tertia supra secundam sine dubio tricamerata erat.dixit, et jussit ut Noe ab omnibus escis sumeret sibi et illis, quae ad illum fuerant ingressura: quaeritur quomodo ibi leones vel aquilae, quae consueverunt carnib
Abbreviated transcription (Latin):
Vnde credibilius ẽ. homines iustos appellatos uel ange¬
los uel filios dĩ : concupiscentia lapsos. peccasse cũ femi¬
nis. quã angelos carnẽ non habentes. vsq ad illud pec¬
catũ descendere potuisse. Quã uis de quibusdã demo¬
nib quisint improbi mulierib: amultis ta multa di¬
cantur. ut non facile sit dehac re definienda sententia.
quanta describitur . animalia omnia quȩ in eã ingres¬
sa dicuntur. & escas eorũ ferre potuerit. Iũa quȩsti¬
onẽ. cubito geo m&rico soluit origenes. asserens non frutra.
scripturã dixisse. qđ morses omni sapientia egypti¬
orũ fuerit eruditus. qui geo m&ricã dilexerit. Cubi¬
tũ aut geom&ricũ. dicit tantũ ualere. quantũ nr̃a
cubita sex ualent. Si ergo tam magna cubita intellega¬
mus nulla questio est tanta capacitatis arcam fuisse
ut poss& illa omnia continere U.
tem queritur. utrum arca tam magna centum annis

Expanded text:
unde credibilius est homines iustos appellatos uel angeunde credibilius est homines iustos appellatos uel angelos uel filios dei concupiscentia lapsos peccasse cum feminis, quam angelos carnem non habentes usque ad illud peccatum descendere potuisse; quamuis de quibusdam daemonibus, qui sint improbi mulieribus, a multis tam multa dicantur, ut non facile sit de hac re definienda sententia. quanta describitur animalia omnia, quae in eam ingressa dicuntur, et escas eorum ferre potuerit. quam quaestionem cubito geometrico soluit Origenes asserens non frustra scripturam dixisse quod Moyses omni sapientia Aegyptiorum fuerit eruditus, qui geometricam dilexerunt. cubitum autem geometricum dicit tantum ualere, quantum nostra cubita sex ualent. si ergo tam magna cubita intellegamus, nulla quaestio est tantae capacitatis arcam fuisse, ut posset illa omnia continere.Item quaeritur utrum arca tam magna centum annis
Abbreviated transcription (Latin):
peritur fuisse defunctus
tem queritur. qũe ad modũ potuerint angeli. cũfili¬
Labus hominũ concũbere. unde gigantes nati ẽẽ ꝑhiben¬
tur quauis non nulli & latini & greci codices. non ange¬
los habeant sed filios d̃i. Quos quidã ad soluendã istam
quȩstionẽ. iustos homines fuisse crediderunt. qui poto¬
erunt &iã angelorũ nomine nuncupari Nam de
homine iohanne scriptũ ẽ. Ecce mitto angelu meũ
ante faciẽ tuã. quip̃parabit uiã tuã. Sed hoc mou&
quomodo uel ex hominũ concubitu nati sint gigan¬
tes. uel feminis misceri potuerint. si non homines
sed angeli fuerunt. Sed degigantib idest nimium
grandib atq fortibus. puto non ẽe mirandũ. qđ ex
hominib nasci potuerunt. quia & post diluuiũ qui¬
dã tales fuisse reperiuntur . & quȩdã corpora homi¬
nũ. in incredibilẽ modũ ingentia . nr̃is quoq tẽporib
extiterunt non solũ uiroru. uerũ &iã feminarũ.

Expanded text:
peritur fuisse defunctus. Item quaeritur quemadmodum potuerint angeli cum filiabus hominum concumbere, unde gigantes nati esse perhibentur; quamuis nonnulli et latini et graeci codices non angelos habeant sed filios dei. quos quidam ad soluendam istam quaestionem iustos homines fuisse crediderunt, qui potuerunt etiam angelorum nomine nuncupari. nam de homine Iohanne scriptum est: ecce mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit uiam tuam. sed hoc mouet, quomodo uel ex hominum concubitu nati sint gigantes uel feminis miscere se potuerint, si non hosed angeli fuerunt. sed de gigantibus, id est nimium grandibus atque fortibus, puto non esse mirandum quod ex hominibus nasci potuerunt, quia et post diluuium quidam tales fuisse reperiantur et quaedam corpora hominum in incredibilem modum ingentia nostris quoque temporibus extiterunt non solum uirorum uerum etiam feminarum.
Abbreviated transcription (Latin):
onis ẽ scripturarum. ut &ernum appellent cuirei fins
non constituitur: aut nonita fit ut de inceps non sit faci¬
endum . quantum pertin& adcurã uel potestatem facien¬
tis. sicut ait oratius. serui& ȩternũ. quipar uo ne̾sci& uti:
non enim potest inȩternum seruire. cui ipsa uita qua
seruit &ernã eẽ non potest: quod testimonium non ad¬
hiberẽ. nisi locutionis eẽ tuerborũ quippe illi sunt nob̵
auctores. nonrerum uel sententiarum Siaut̃ defendunt᷑
scripturȩ secundum locutiones proprias. quȩ idiomata uocan¬
tur : quanto magis secundum eas quas cualiis linguis cõmu¬
nes habent

Expanded text:
onis est scripturarum ? ut aeternum appellent, cuius rei finis onis est scripturarum ? ut aeternum appellent, cuius rei finis non constituitur aut non ita fit, ut deinceps non sit faciendum, quantum pertinet ad curam uel potestatem facientis. sicut ait Horatius: seruiet aeternum qui paruo nesciet uti. non enim potest in aeternum seruire, cuius ipsa uita, qua seruit, aeterna esse non potest. quod testimonium non adhiberem, nisi locutionis esset; uerborum quippe illi sunt nobis auctores, non rerum uel sententiarum. si autem defenduntur scripturae secundum locutiones proprias, quae idiomata uocantur, quanto magis secundum eas, quas cum aliis linguis communes habent
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid timer&ur. c&eris aut̃ studiosis quiuina uifu¬
erant expectantibus protulit librum quendam epite¬
cti stoici ubi legebatur non ita placuisse stoicis nullam
talem per turbationẽ cadere in animum sapientis. quasi
nhiltale in eorum apparer& affectibus. sed perturba¬
tionẽ ab eis definiri. cumratio talibus m&ibus ceder&.:
cum aut nonceder&. non dicendã per turbationem.:
sed considerandum est. quemadmodũ hoc dicat agellius.
& diligenter inserendũ
Dabo tibi & seminituo post terr̃a in qua habitas. omnem
terrã cultam. in possessionẽ acternam Quęstio est
quomodo dixerit ȩternã. cũ is rahelitis temporaliter
data sit: utrum secundum hoc sȩculum dicta sit &erna-
ut ab eo quodẽ. AE oN grece. quod sȩculũ significat. dic¬
an ex hoc aliquid secundũ spiritalẽ promissionem hic
intellegere cogamur : ut &ernum ideo dictum sit. ꝗđ
hinc acternum aliquid significatur . ⁊ an potius locuti¬

Expanded text:
aliquid timeretur. ceteris autem studiosis, qui in naui fualiquid timeretur. ceteris autem studiosis, qui in naui fuerant, expectantibus protulit librum quendam Epicteti Stoici, ubi legebatur non ita placuisse Stoicis nullam talem perturbationem cadere in animum sapientis, quasi nihil tale in eorum adpareret adfectibus, sed perturbationem ab eis definiri, cum ratio talibus motibus cederet; cum autem non cederet, non dicendam perturbationem. sed considerandum est quemadmodum hoc dicat A. Gellius t diligenter inserendum. <Et>dabo tibi et semini tuo post te terram, in qua habitas, omnem terram cultam in possessionem aeternam. quaestio est quomodo dixerit aeternam, cum Israhelitis temporaliter data sit: utrum secundum hoc saeculum dicta sit aeterna, ut ab eo quod est a!<i>v graece, + quod et saeculum significat, dican ex hoc aliquid secundum spiritalem promissionem hic intellegere cogamur, ut aeternum ideo dictum sit, quia hinc aeternum aliquid significatur. an potius locuti
Abbreviated transcription (Latin):
tis indicant: sed cur ita appellatussit. hȩc uid&ur cau¬
sa. quodex me sopotamia ueniens. transito flumine
efrate sedes constituit In terra chanaan: & trans flu¬
uialis appellatus est. ex ea regione unde uenerat :
unde hiesus naue. dicit israhelitis: quid uultis seruire
diis patrum uestrorũ qui sunt trans flumen: XXX.
Deco quodscriptũ est circa solis aũt occasum pauor inͣ¬
ruit super abraham . & ecce timor magnus incidit
ei : & tractanda est ista questio propter eos qui con¬
tendunt perturbationes istas non cadere in animum
sapientis : Utrum tale aliquid sit quale agelhus cõ¬
memorat in libris noctium atticarũ. quendam phi¬
losophum in magna maris tempestate turbatum: cũ
ess& innaui . & animaduersum quodam luxurioso ado¬
lescente : quicum ei posttrans actum periculum insul¬
tar&. quod philo sophus cito perturbatus ess& respond
nihil timere deber&. quod nec digna ess& proqua

Expanded text:
tis indicant; sed cur ita appellatus sit, haec uidetur cautis indicant; sed cur ita appellatus sit, haec uidetur causa, quod ex Mesopotamia ueniens transito flumine Euphrate sedes constituit in terra Chanaan et transfluuialis appellatus est ex ea regione unde uenerat. unde Iesus Naue dicit Israhelitis: quid? uultis seruire diis patrum uestrorum qui sunt trans flumen? De eo quod scriptum est: circa solis autem occasum pauor inruit super Abram, et ecce timor magnus incidit ei . tractanda est ista quaestio propter eos, qui contendunt perturbationes istas non cadere in animum sapientis: utrum tale aliquid sit, quale A. Gellius commemorat in libris Noctium Atticarum, quendam philosophum in magna maris tempestate turbatum, cum esset in naue, animaduersum a quodam luxurioso adulescente. qui cum ei post transactum periculum insultaret, quod philosophus cito perturbatus esset, < cum nihil timere deberet, quod nec digna esset pro qua
Abbreviated transcription (Latin):
uisus possit attingere: Sed nulla ẽ quȩstio. si aduerta¬
mus non solũ hoc eẽ ꝓmissũ. Non enĩ dictũ ẽ tantũ ter¬
rȩ tibi dabo. quantũ uides. sed tibi dabo terrã qũa ui¬
des: Cũ enĩ & ulterior undiq dabatur. ꝓfecto hȩc
prȩcipue que uidebatur . dabatur Deinde adtenden¬
dũ ẽ qđ sequitur Quo neputar& &iã ipse abraham
hoc solũ ꝓmitti terrȩ qđ aspicere uel circũspicere pos
tudine: quia tibi dabo eã Ut ꝑambulando ꝑuenir&
adeã. quȩ oculis uno loco stans uidere non poss& Signi¬
ficatur aut ea terra. qũa prius populus accepit isra¬
hel. semen abrahȩ secundũ carnẽ. non illud latius
semen secundum fidem: quod n& a cer&ur. dic tum est ei
futurum sicutꝰ arenam maris. secundum hyperbolen
quidem sed tamen tantum. quod numerare nullus poss&¬
tnuntiauit abraham trans fluuiali: trans fluuialẽ
abraham appellatum &iam greca exemplaria sa¬

Expanded text:
uisus possit adtingere? sed nulla est quaestio, si aduertauisus possit adtingere? sed nulla est quaestio, si aduertamus non hoc solum esse promissum; non enim dictum est: tantum terrae tibi dabo quantum uides, sed: tibi dabo terram quam uides. cum enim et ulterior undique dabatur, profecto haec praecipue quae uidebatur dabatur. deinde adtendendum est quod sequitur, quoniam, ne putaret etiam ipse Abram hoc solum promitti terrae quod aspicere uel circumspicere possius et latitudine, quia tibi dabo eam, ut perambulando perueniret ad eam, quam oculis uno loco stans uidere non posset. significatur autem ea terra, quam primus populus accepit Israhel semen Abrae secundum carnem, non illud latius semen secundum fidem, quod ne taceretur dictum est ei futurum sicut arenam maris secundum hyperbolen quidem, sed tamen tantum quod numerare nullus posset. Nuntiauit Abram transfluuiali. transfluuialem Abram appellatum etiam graeca exemplaria sa
Abbreviated transcription (Latin):
seddm̃ temptare potius inuenir &ur
uod terra sodomorũ & gomorre. ante qũadele¬
retur cõparatur paradiso dĩ eo qđ erat irrigua
& terre egypti qua nilus irrigat. Satis ut opinor osten¬
ditur. quomodo debeat intellegi ille paradisus. que
plantauit d̃s. ubi constituit adam Quis enĩ alius intel¬
legatur paradisus dĩ. non uideo: & utiq siarbores fructi¬
fere imparadiso. uirtutes animi accipiende essent. si¬
cut non nulli existimant. Nullo corporali interra
para diso. ueris lignoru generib: instituto : non dicere¬
tur deista terra. sicut paradisus dĩ
espiciens oculis tuis uide aloco in quo nunc tues.
adaquilonẽ & a fricũ & orientẽ & mare. quia
omnẽ terra qua tu uides. tibi dabo eã & semini tuo
usq inseculũ Queritur hic quo modo intellegatur.
tantu terrȩ ꝓmissũ eẽ abra hȩ & semini eius. quantu
poterat oculis circu spicere. ꝑquatuor. cardines mundi
Quantũ ẽ enĩ qđ ad terr̃a conspiciendã acies corporalis

Expanded text:
eum tentare potius inueniretur. Quod terra Sodomorum et Gomorrhae, antequam deleretur, comparatur paradiso dei, eo quod erat inrigua, et terrae Aegypti, quam Nilus inrigat, satis, ut opinor, ostenditur quomodo intellegi debeat ille paradisus, quem plantauit deus, ubi constituit Adam. quis enim alius intellegatur paradisus dei, non uideo. et utique si arbores fructiferae in paradiso uirtutes animi accipiendae essent, sicut nonnulli existimant, nullo corporali in terra paradiso ueris lignorum generibus instituto, non diceretur de ista terra: sicut paradisus dei. Respiciens oculis tuis uide a loco in quo nunc tu es ad aquilonem et africum et orientem et mare, quia omnem terram quam tu uides tibi dabo eam et semini tuo usque in saeculum. quaeritur hic quomodo intellegatur tantum terrae promissum esse Abrae et semini eius, quantum poterat oculis circumspicere per quattuor cardines mundi. quantum est enim, quod ad terram conspiciendam acies corporalis
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ uemiebant. de omnib peccatis eoꝵ potest & iste eẽ
hoc pro illis exorari intellegat. ut ab inmunditus filioꝵ
israbel tuti essent sed ex orauit. non potest accipi. nisi
quod alio uerbo dicitur propiti auit. Unde & ꝓpiciato¬
rium uocatur. quod alii ex oratoriũ interpͣtati sunt. Grece
legitur nisi propeccatis. Unde scriptum ẽ inpsalmo. qui
propitius fuit omnib: iniquitatib tuis. Siue ergo aptior
sensus ẽ. ut intellegatur sacerdos &iam ꝓhis propitiare
dm̃ qui scĩ sunt ab inmunditus filioꝵ isrł. & quia lic&
sentiant. habent tamen aliquid propt̃ quod eis neces¬
saria sit propitiatio dĩ sane in quodam greco inuenimus
ut ex orauit scm non proscis. &illud quidem sc̃m genere
neutro. Id ẽ toagion. nam poss& intellegi ex orauit scm
dm̃ & nulla ess& questio. quomodo autem poss& intel

Expanded text:
tiae ueniebant de omnibus peccatis eorum. Potest et iste esse tiae ueniebant de omnibus peccatis eorum. Potest et iste esse hoc pro illis exorari intellegatur, ut ab inmunditiis filiorum Israhel tuti essent. sed exorabit non potest accipi nisi quod alio uerbo dicitur "propitiabit". unde et propitiatorium uocatur, quod alii exoratorium interpretati sunt; graece quod non intellegitur nisi pro peccatis. unde scriptum est in psalmo: qui propitius fit omnibus iniquitatibus tuis. hic ergo aptior sensus est. ut intellegatur sacerdos etiam pro his propitiare deum, qui sancti sunt ab inmunditiis filiorum Israhel, et quia, licet sentiant, habent tamen aliquid propter quod eis necessaria sit propitiatio dei. Sane in quodam graeco inuenimus: et exorabit sanctum. non pro sanctis, et illud quidem sanctum genere neutro, id est τὸ ἅγιον. nam posset intellegi "exorabit sanctum deum", et nulla esset quaestio; quomodo autem possit intel
Abbreviated transcription (Latin):
nus suas non lauabit aqua uel ut postea quam tetigerit.
sed intellegendum ẽ quemcũq: non lotis manib t&ige¬
rit. Ipse cum t&igerit lauabit uestim̃ta c&era. Quidẽ
quod cũ preceperat quomodo intrare deber& sacerdos
sumus in sc̃m quod ẽ intrauelum. ait . inter c&erat &
ex orauit proscis ab inmunditus filiorũ isrł & ab inufti¬
tus eorũ & de omnib peccatis eorum. Quomodo ergo ꝓ
tiis filioꝵ israhel. sed ab inmunditus. Hoc intellegen¬
dum ẽ ex orauit ꝓsc̃ĩs ab inmunditus filioꝵ isrł: Id est
procis quiscĩ sunt ab in mundiciis filiorum isrł. non con¬
sentientes in mundicus eorũ non quia proipsis tantum
ex orandum erat. Sed quia &iam pro ipsis nec quis quam pu¬
taret. Ita fuisse scõs ut nihil ess& unde ꝓ eis ex orar&ur
quam uis essent ab in mundicus filioꝵ isrł & ab in iustiti¬
is eorum alieni de omnib peccatis eorũ. id est quȩ in iusti¬

Expanded text:
nus suas non lauit aqua, uelut posteaquam tetigerit. nus suas non lauit aqua, uelut posteaquam tetigerit. sed intellegendum est: quemcumque non lotis manibus tetigerit, ipse quem tetigerit lauabit uestimenta et cetera. Quid est quod cum praeciperet quomodo intrare deberet sacerdos summus in sanctum, quod est intra uelum, ait inter cetera: et exorabit pro sanctis ab inmunditiis filiorum Israhel et ab iniustitiis eorum et de omnibus peccatis eorum? quomodo ergo pro tiis" filiorum Israhel sed "ab inmunditiis", hoc intellegendum est "exorabit pro sanctis ab inmunditiis filiorum Israhel?" id est pro eis qui sancti sunt ab inmunditiis filiorum Israhel non consentientes inmunditiis eorum: non quia pro ipsis tantum exorandum erat, sed quia etiam pro ipsis, ne quisquam putaret ita fuisse sanctos, ut nihil esset unde pro eis exoraretur, quamuis essent ab inmunditiis filiorum Israhel et ab iniustitiis eorum alieni. de omnibus peccatis eorum, id est: quae iniusti
Abbreviated transcription (Latin):
no. quod uerbum &iam in regnor libro positum ẽ ubi
ionatha loquitur addauid. esto agrũ indie operaria.
idẽ indie qua fit opus acꝑhoc &iam hic pellem ope¬
rariam inqua sit opus. debemus accipere. id est aliciu oper¬
raria a commodata: sunt enim pelles. quȩ tantum modo
adornamentum habentur. non adopus
Iuid est quod ait in omni uase operario pellis. nisi quodẽ
expelle factũ. hoc est in omni uase pellicio: hoc aut̃ isto loco
uas dicit. quod greci appellant. sceuos. hȩc enim nomen ge¬
nerale ẽ. omnium utensilium. Aliud est aut̃ quod appel¬
latur. angion. Nam & hoc latina lingua uas dicit᷑. sed angion
illud magis intellegitur uas. quod liquorem capit
uid est quod ait & quem cumq t&igerit qui fluorem
seminis patitur & manus suas non lauit aqua lauauit
uestimenta & lauabit copus suum aqua & inmundus erit
usq inuespera ambigue quippe positum ẽ quod ait. ma¬

Expanded text:
μψ, quod uerbum etiam in Regnorum libro positum est, ubi μψ, quod uerbum etiam in Regnorum libro positum est, ubi Ionathan loquitur ad Dauid: esto in agro in die operaria, id est in die qua fit opus. ac per hoc etiam hic pellem operariam in qua fit opus debemus accipere, id est alicui operi adcommodatam. sunt enim pelles quae tantummodo ad ornamentum habentur, non ad opus. Quid est quod ait: in omni uase operario pellis. nisi quod est ex pelle factum, hoc est in omni uase pelliceo? hoc autem isto loco uas dicit, quod graeci appellant o%so?; hoc enim nomen generale est omnium utensilium. aliud est autem quod appellatur artftlov; nam et hoc latina lingua U&\'< dicit. sed aYfetov illud magis intellegitur uas quod liquorem capit. Quid est quod ait: et quemcumque tetigerit qui fluorem seminis patitur et manus suas non lauit aqua, lauabit uestimenta et lauabit corpus suum aqua et inmundus erit usque in uesperam? ambigue quippe positum est quod ait: ma
Abbreviated transcription (Latin):
Quid est quod cum de lepra capitis loquor&ur eam &iam
quassationem appella uit: cũ insolo colore fiat uel cutis
uel capillorum. & quod humilior aspectus eius ac&era cu¬
te apareat. sine dolore tamen & sine ulla uexatione:
an hoc quod inmundum ẽ quassationem uoluit appellare
que rerum adusus hominem pestinentium. ait. aut inuesti¬
mento laneo. aut inuestimento stuppeo. aut stamine. aut
inlana. aut in lincis aut in laneis. Cum iam supra dixiss&
inuestimento laneo uel inuestimento stuppeo. Nam stupe¬
um ẽ utiq lineum. An illic uestim̃ta intellegiuoluit. hic aut̃
quod lib& lancum. & quod lib& lincum. Non enim uestimen¬
ta sunt stramina iumentoꝵ. cum sunt lanea. aut uestimenta
sunt r&ia cũ sint linea: prius ergo specialiter deuestim̃¬
tis. deinde generaliter de omnibus rebus laneis & line¬
is dicere uoluit¬
Quȩritur quid dixerit in omni operarta pelle. qͦd non¬
nulli interpretati sunt in omniconfecta pelle. sed non

Expanded text:
Quid est quod, cum de lepra capitis loqueretur, eam etiam quassationem appellauit, cum in solo colore fiat uel cutis uel capillorum, et quod humilior aspectus eius a cetera cute adpareat, sine dolore tamen et sine ulla uexatione? an hoc quod inmundum est quassationem uoluit appellare que rerum ad usus hominum pertinentium ait: rant in uestimento laneo aut in uestimento stuppeo aut in stamine aut in lana aut in lineis aut in laneis, cum iam supra dixisset: in uestimento laneo aut in uestimento stuppeo? nam stuppeum est utique lineum. an illic uestimenta intellegi uoluit, hic autem quodlibet laneum et quodlibet lineum? non enim uestimenta sunt stramina iumentorum, cum sint lanea, aut uestimenta sunt retia, cum sint linea. prius ergo specialiter de uestimentis, deinde generaliter de omnibus rebus laneis et lineis dicere uoluitQuaeritur quid dixerit: in omni operaria pelle, quod nonnulli interpretati sunt: in omni confecta pelle. sed non
Abbreviated transcription (Latin):
Item cum conftituiss& diem decimũ septimo mensissab¬
bato sabbatoꝵ quod fier& supra dicta purgatio asacerdo¬
te illo uno qui patri succedit loquens. De eodem sacerdote
ait exorabit sc̃m sc̃ĩ quodiam nescio utrũ aliter accipi¬
endum sit quam ex orabit in scm sci. quodam genere locu¬
tionis. in illo scilic& scõ quosolus ipse summus sacerdos in¬
trabat quod est intrauelum ubi arca erat testimonii. &
altare incensi. Non enim eundem locum tam quam dm
ex orabit. sed quia ibi ex orabit dm̃. ita positum ẽ. exorabit
sc̃m sci nam & hoc ex genere neutro ingreco positum est

Expanded text:
item cum constituisset diem decimum septimi mensis sabitem cum constituisset diem decimum septimi mensis sabbato sabbatorum, quo fieret supra dicta purgatio a sacerdote illo uno qui patri succedit, loquens de eodem sacerdote ait: exorabit sanctum sancti. quod iam nescio utrum aliter accipiendum sit quam" exorabit in sancto sancti" quodam genere locutionis; in illo scilicet sancto, quo solus ipse summus sacerdos intrabat. quod est intra uelum, ubi arca erat testimonii et altare incensi. non enim eundem locum tamquam deum exorabit, sed quia ibi exorabit deum, ita positum est: exorabit sanctum sancti. nam et hoc genere neutro in graeco positum est
Abbreviated transcription (Latin):
trogenere grece dictum ẽ. toagion. utrum ergo exorans
dñm perfici& scm id est ꝑfeete scĩficat qd scĩficat an
eduob: hyrcis uno immolando & allo indesertum dimit¬
tendo quaem apopompeum uocant sol& ẽẽ disceptatio
& aquibus dam ille immolandus inbono accipitur ille
aut̃ dimittendus inmalo. Non tamen iste sensus ideo confir¬
mandus ẽ quia homo incuius manu inheremum hyrcus
dimittitur. cum redierit lauare iussus ẽ uestimenta sua
& compus suum aqua. & sic ingredi incastra. tam quam &
hoc sit inditium . cur inmalosit ille hircus: accipiendus a¬
cuius contagione homo abluendus ẽ sic enim dicit ablu¬
endum . & qui alterius hyrci qui in loco acceperit carnes
extra castra conbuserit qui ait deillo & de uitulo fieruiu
b&. dequoꝵ immolatorũ sanguine fit aspersio & sunt
propeccatis hac per hoc non neglegenter istorũ duoꝵ hir¬
corum distinatio in allegorica significatine tractanda ẽ.

Expanded text:
tro genere graece dictum est τὸ ἅγιον. utrum ergo exorans tro genere graece dictum est τὸ ἅγιον. utrum ergo exorans dominum perficiet sanctum, id est perfecte sanctificat quod sanctificat? an ν? De duobus hircis. uno immolando et alio in desertum dimittendo, quem ἀποπομπαῖον uocant, solet esse disceptatio, et a quibusdam ille immolandus in bono accipitur, ille autem dimittendus in malo. non tamen iste sensus ideo confirmandus est, quia homo, in cuius manu in heremum hircus dimittitur, cum redierit, lauare iussus est uestimenta sua et corpus suum aqua et sic ingredi in castra — tamquam et hoc sit indicujus contagione homo abluendus est; sic enim dicit abluendum, et qui alterius hirci, qui in loco acceperit, carnes extra castra combusbet, de quorum immolatorum sanguine fit aspersio, et sunt pro peccatis. ac per hoc non neglegenter istorum duorum hircorum distinctio in allegorica significatione tractanda est.
Abbreviated transcription (Latin):
te hoc est sitamen ille codex uerior ẽ qui emendatio uide
latine genere neutro dicinon  test. quam uis & in tribus aliis
codicibus uno greco & duobus latinis non inuenerimus. nisi qođ
supra diximus exorabit proscĩs quod potest & sic accipi non ꝓ
sc̃ĩs hominib: sed & prohis quȩ sc̃a sunt intellegatur. Idest
taberna ipsc & quȩ cumq in eis essent sc̃ĩficata dño ut hoc
sit ex orabit proscis ab inmunditiis filioꝵ israhel. Propiciabit
dñs prohis quȩ sci ficata sunt dño ab inmunditis filiorũ isrł
quia inmedio eorum erat tabernaculum. sic enim sequitur
Namcum dixiss& ex orabit proscis filioꝵ isrł. & ab iniustitis¬
corum. deomnib: peccatis eoꝵ continuo subiecit. & ita faci&
tabernaculo testimonii quod creatumẽ in eis in medio
inmuditiȩ eorum. Vt ad huc necessaria. uideatur illa pro¬
pitiatio ꝓscis. idest protabernaculo. & omnibus quȩ in eo
sc̃a dicuntur. Nom & paulo post hoc dicit dealtar:. quod

Expanded text:
te hoc est — si tamen ille codex uerior est, qui emendatior uilatine genere neutro dici non potest. quamuis et in tribus aliis codicibus, uno graeco et duobus latinis, non inuenerimus nisi quod supra diximus: exorabit pro sanctis. quod potest et sic accipi, ut non pro sanctis hominibus, sed pro his quae sancta sunt intellegatur. id est tabernaculo ipso et quaecumque in eis essent sanctificata domino: ut hoc sit exorabit pro sanctis ab inmunditiis filiorum Israhel: propitiabit deum pro his quae sanctificata sunt domino ab inmunditiis filiorum Israhel, quia in medio eorum erat tabernaculum. sic enim sequitur. nam cum dixisset: exorabit pro sanctis ab inmunditieorum de omnibus peccatis eorum, continuo subiecit: et ita faciet tabernaculo testimonii quod creatum est in eis in medio inmunditiae eorum, ut ad hoc necessaria uideatur illa propitiatio pro sanctis, id est pro tabernaculo et omnibus quae in eo sancta dicuntur. nam et paulo post hoc dicit de altari. quod
Abbreviated transcription (Latin):
mortuo. intellexerimus prohibitum eẽ ducere fratris uxorem:
Occurrit illud quod excitandi seminis causa. Si ille sine filus
defunctus ess&. iub& scriptura eẽ faciendum. Acper hoc
conlata ista prohibitione cum illa iussione. ne in uicem aduer¬
sentur . Intellegenda ẽ exceptio . Id est non licere cuiquam de¬
functi fratris ducere uxorem. sidefunctus posteros dereliquit.
aut &iam illud ẽẽ prohibitum nelicer& ducere fratris uxo¬
rem &iam quȩ afratre uiuo perrepudium recessis s&. Tunc
enĩ sicut dñs dicit adduritiam iudȩoꝵ. moyses permiserat
dare libellum repudii. & per hanc dimissionem potuit puta¬
ri quod licite quis quam sibi uxorem copular& fratris ubi ad¬
ulteriũ nontimer& quo repudio discessis s&¬

Expanded text:
mortuo intellexerimus prohibitum esse ducere fratris uxorem, mortuo intellexerimus prohibitum esse ducere fratris uxorem, occurrit illud, quod excitandi seminis causa, si ille sine filiis defunctus esset, iubet scriptura esse faciendum. ac per hoc conlata ista prohibitione cum illa iussione, ne inuicem aduersentur, intellegenda est exceptio, id est non licere cuiquam defuncti fratris ducere uxorem, si defunctus posteros dereliquit; aut etiam illud esse prohibitum, ne liceret ducere fratris uxorem etiam quae a fratre uiuo per repudium recessisset. tunc enim, sicut dominus dicit, ad duritiam Iudaeorum Moyses permiserat dare libellum repudii et per hanc dimissionem potuit putari quod licite quisquam sibi uxorem copularet fratris. ubi adulterium non timeret, quoniam repudio discessiss
Abbreviated transcription (Latin):
intellegi turpitudinẽ patrui. sicut inuxore patris tͥpitudinẽ patris
urpitudinem uxoris fratris tui non reuelabis
turpitudo fratris tui ẽ. Quȩritur utrum hoc uiuo fratrean
mostuo sit. prohibitum & non parua quȩ stio ẽ. Sienim diximus
de uiui fratris uxorem locutam scripturam uno generali
prȩcepto quo ꝓhib&ur homo ad uxorem accedere alienam
&iam hoc utiq contin&ur. Qi orgo quod tam diligenter has
personas quas appellat domefticas ꝓprus prohibitionob distin¬
guit ac&eris: Non enim & quod ꝓhib& deuxore patris. hoc ẽ
denouerca uiuo patre accipiendum ẽ&. & non potius mostuo.¬
Nam uiuo patre quis non uideat. multo maxime prohibitũ si
cuius lib& hominis uxor alieana prohibita est maculari adulte¬
rio Dehis ergo personis uid&ur loqui quȩ possent non haben¬
tes uiros inmatrimonium conuiuere nisi lege ꝓhibererentur
sicut festur eẽ consu&udo persarum. Sed rursus si fratre

Expanded text:
intellegi turpitudinem patrui, sicut in uxore patris turpitudinem patris. intellegi turpitudinem patrui, sicut in uxore patris turpitudinem patris. Turpitudinem uxoris fratris tui non reuelabis; turpitudo fratris tui est. quaeritur. utrum hoc uiumortuo, sit prohibitum: et non parva quaestio est. Si enim dixerimus de vivi fratris uxore locutam Scripturam uno generali praecepto, quo prohibetur homo ad uxorem accedere alienam, etiam hoc utique continetur. Quid est ergo, quod tam diligenter has personas quas appellat domesticas, propriis prohibitionibus distinguit a caeteris? Non enim et quod prohibet de uxore patris, hoc est, de noverca vivo patre accipiendum esset, et non potius monam uiuo patre quis non uideat multo maxime prohibitum, si cuiuslibet hominis uxor aliena prohibita est maculari adulterio? de his ergo personis uidetur loqui, quae possent non habentes uiros in matrimonium conuenire, nisi lege prohiberentur, sicut fertur esse consuetudo Persarum. sed rursus, si fratre
Abbreviated transcription (Latin):
sita prohibitione concubitus &iam cum suis neptibus. sue defi¬
lio siue defilia sequitur. & dicit. Turpitudinem filiȩ uxoris
patris tui non reuelabis: Sienim hoc usq dixiss& intellege¬
remꝰ. &iam cum filiam nouercȩ. prohibitum fuisse concubitum
quam ex priore uiro nouerca peperiss&. Nec huius qui ꝓhib&ur
soror ess& vel expatre. vel exmatre. Cum uoro addidit ex
eodem soror tua ẽ. Non reuelabis turpitudinem eius : Manifestat
desorore factam eẽ istam prohibitionem cum fuerit expatre
& ex nouerca dequa iam superius dixerat. anideo iterũ hoc
apestius uoluit prohibere. quia superius sub obscurum fuit¬
Sepe enim hoc facit scriptura
Turpitudinẽ fratris patris tui non reuelabis. & ad uxorem eius
non introebis. exposuit quid dixerit. Turpitudinem fratris
patris tui . id est patruitui non reuelabis. Hoc ẽ enim. ad uxo¬
rem cius non introibis. Inuxore quippe patruitui uoluit

Expanded text:
sita prohibitione concubitus etiam cum suis neptibus, sive de fisita prohibitione concubitus etiam cum suis neptibus, sive de filio, sive de filia, sequitur et dicit: Turpitudinem filiae uxoris patris tui non revelabis? Si enim hucusque dixisset, intelligeremus etiam cum filia novercae prohibitum fuisse concubitum, quam ex priore viro noverca peperisset, nec hujus qui prohibetur soror esset, vel ex patre vel ex matre; cum vero addidit: ex eodem patre soror tua est, non revelabis turpitudinem ejus, manifestat de sorore factam eet ex nouerca, de qua iam superius dixerat. an ideo iterum hoc apertius uoluit prohibere, quia superius subobscurum fuitsaepe enim hoc facit scriptura. Turpitudinem fratris patris tui non reuelabis et ad uxorem eius non introibis. exposuit quid dixerit "turpitudinem fratris patris tui", id est patrui tui, "non reuelabis"; hoc est enim "ad uxorem eius non introibis". in uxore quippe patrui uoluit
Abbreviated transcription (Latin):
labis turpitudinem eorum ꝓhib& cum matre concũberae
Ibi est enim turpitudo patris & matris. nam postea prohib&
& nouercȩ. Ubidicit. Turpitudinẽ uxoris patris tui non re¬
uelabis. Turpitudo enim patris tui. est ubi. exposuit. quomo¬
do inmatre utriusq turpitudo. Id est patris & matris. In nouer
ca enim tantum patris
domi est nata uelquȩ foris nata ẽ . non reuelabis turpitudinẽ
ore uiro eam mater susceperat . & cum illa indomum uenerat
quando patrieius nupsit. quem mon& scriptura Nere uel& tur¬
pitudinem sororis suȩ hic uid&ur non prohibuisse & quasi pre¬
ter misisse concubitum cũ sorore deutroq parente nata
Non enim dicit. turpitudinem non reuelabit sororissuȩ ex
patre & ex matre. sed ex patre aut exmatre . Uerum quis
non uideat &iam illud eẽ ꝓrihibitum. multo maxime. Si enim
non lic& sororis turpitudinem reuelare. ex quo lib& paren¬
te nate. Quanto magis exutroq Quid est aũt quod interpo¬

Expanded text:
labis; turpitudo enim eorum. prohibet cum matre concumbere; labis; turpitudo enim eorum. prohibet cum matre concumbere; ibi est enim turpitudo patris et matris. nam postea prohibet et nouercae, ubi dicit: turpitudinem uxoris patris tui non reuelabis; turpitudo enim patris tui est. ubi exposuit quomodo in matre utriusque sit turpitudo, id est patris ca enim tantum patris.domi est nata, vel quae foris nata est, non revelabis turpitudinem ore viro eam mater susceperat, et cum illa in domum venerat quando patri ejus nupsit. Quem monet Scriptura ne revelet turpitudinem sororis suae, hic videtur non prohibuisse, et quasi praetermisisse concubitum cum sorore de utraque parente nata; non enim dicit: Turpitudinem non revelabis sororis tuae ex patre et ex matre, sed, ex patre aut ex matre; verum quis non videat etiam illud esse prohibitum multo maxime. Si enim non licet sororis turpitudinem revelare ex quolibet parente natae, quanto magis ex utroque? Quid est autem quod, interpo