comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
student. hocergo prest& ds̃ utipsi potius dissipentur qui corriginolunt qui regnũ¬
xp̃i dissipare affectant. Centes autem appellauit. non propter generationes fa¬
miliarum. sed proptergenera sectarum. ubi seres successionis confirmaterrorem
uero uela & hiopiae nomine omnium gentium fidem significat. a parteto¬
tum legatos appellans reconciliationis predicatores: Proxp̃o enim legatione fun
gimur Aitapłs. Tam quam dõ x hortante pernos obsecramus proxp̃o. reconcilia¬
minidõ nonergo desolis is rahelitis. unde a posto lielecti sunt. sed &iam dec&e¬
ris gentib: futuros praedicatores. hoc modo mysticae prophetatumẽ. Quia

Expanded text:
student. Hoc ergo prophetat, ut ipsi potius dispergantur qui corrigi nolunt, qui gregsti dispergere affectant. Gentes autem appellavit, non propter generationes familiarum, sed propter genera sectarum, ubi series successionis confirmat erroremel Aethiopiae nomine, omnium gentium fidem significavit, a parte totum; legatos appellans reconciliationis praedicatores. Pro Christo, ingor, tanquam Deo exhortante per nos, obsecramus pro Christo, reconciliamini Deo. Non ergo de solis Israelitis, unde Apostoli electi sunt, sed etiam de caeteris gentibus futuros praedicatores Christianae pacis hoc modo mystice prophetatum est.
Abbreviated transcription (Latin):
oc lignum tem¬
pore passionis suae. demetipso. ait: Si inuiride ligno haec faciunt. in arido
quid faciet: ad hoc lignum sip̃uaricator. extenderit manum suam & sũpse¬
rit defructu eius uiuet in aeternum.: Quod & in apocalłpsi uictori pro¬
mittit dicens. Uincenti dabo edere deligno uitae. quod ẽ in paradiso dĩ
mei. Decursum autem aquarum. aut spm̃ scm̃ intellege sicut euangista
dnm dixisse scribit. qui credit inme sicut dicit scriptura. flumina deue¬
tre eius fluent aquae uiuae. Quod exponens. sub iungit dicens. Hoc
autem dixit despũ quem accepturi erant credentes in eum. Cuius opere
facta ẽ ipsa incarnatio saluatoris. secundum quod gabrihel angelus debe¬
ata dĩ genȩtrice maria loquitur ad ioseph dicens. Nolitimere accipere
mariam coniugem tuam: Quod enim in eanatum est despũ scõ est.
Aut eloquia scripturarum quae praenuntiauerunt deaduentu iusti. fu

Expanded text:
oc lignum tempore passionis suae de semetipso ait: Si in viridi ligno haec faciunt, in arido quid fiet? Ad hoc lignum si praevaricator extenderit manum suam, et sumpserit de fructu ejus, vivet in aeternum. Quod et in Apocalypsi victori promittit dicens: Vincenti dabo edere de ligno vitae, quod est in paradiso Dei mei. Decursum autem aquarum, aut Spiritum sanctum intellige, sicut Evangelista Dominum dixisse scribit: Qui credit in me, sicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae. Quod exponens subjungit dicens: Hoc autem dixit de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum. Cujus opere facta est ipsa incarnatio Salvatoris, secundum quod Gabriel angelus de beata Dei genitrice Maria loquitur ad Joseph dicens: Noli timere accipere Mariam conjugem tuam, quod enim in ea natum est, de Spiritu sancto est. Aut eloquia Scripturarum, quae praenuntiaverunt de adventu justi, fu
Abbreviated transcription (Latin):
eius. & pater per esaiam ꝓromittit.: Uerbum meũ quod egredietur de
ore meo non reuertetur ad me uacuum
Non sic impii non sic: sed tam quã
puluis quem proicit uentus a facie terrae. Im

Expanded text:
ejus et Pater per Isaiam promittit: Verbum meum, quod egredietur de ejus et Pater per Isaiam promittit: Verbum meum, quod egredietur de ore meo, non revertnon sic impii, non sic: sed tamquam puluis quem proiciet uentus a facie terrae — im
Abbreviated transcription (Latin):
uerba quae locutus sum aduos cum ad huc essem uobiscum. Quõ neces¬
se est impleriomnia quae scripta sunt in lege moysi. & prophaetis. &
psalmis deme:: Et tunc aperuit illis sensum ut intellegerent scripturas.
et ex eis sumerent humorem uitalem. quem credentibus ministrarent.
secundum quod prophaeta illis promittit dicens. haurietis aquas in
gaudio defontibus saluatoris. Nam quod diuina eloquia aquarum nomi¬
ne significentur. multis in locis eadem scriptura testatur. Dequibus u¬
num est. aqua profunda uerba exore uiri. & torrens redundans fonssa¬
pientiae: fructus autem & folia huius ligni sunt quae coepit ihs̃ facere
re.: Dequo quidam discipulorum loque bantur.: qui fuit uir ꝓ¬
pheta potens in opere & sermone coram dõ & omni populo. Quod uero
fructus ligni: quodq sub iungit. & folium eius non deflu&. uerborum
eius immobilem significat firmitatem: sicut ipse ait: caelum & terra transi¬
bunt. uerba autem mea non transibunt. De prosperitate autem factorũ

Expanded text:
essem vobiscum: quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi, et prophetis et psalmis de me. Et: Tunc aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas, ut ex eis sumerent humorem vitalem, quem credentibus ministrarent, secundum quod Propheta illis promittit dicens: Haurietis aquas in gaudio de fontibus Salvatoris. Nam quod divina eloquia aquarum nomine significentur, multis in locis eadem Scriptura testatur: de quibus unum est: Aqua profunda verba ex ore viri, et torrens redundans fons sapientiae. Fructus autem et folia hujus ligni sunt, quae coepit Jesus facere et docere: de quo quidam discipulorum loquebantur: Qui fuit vir propheta potens in opere et sermone coram Deo et omni populo. Quod vero fructus ligni. Quodque subjungit: et folium ejus non defluet, verborum ejus immobilem significat firmitatem. Sic ipse ait: Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt. De prosperitate autem factorum
Abbreviated transcription (Latin):
accepimus. sed spm̃ qui ex dõ ẽ ut sciamꝰ que adõ donata sunt nõb̵. Hoc ergospũ quo
cognos cimus quȩ adõdonata sunt nob̵: discernimus int̃nos & eos quib: hȩc dona
tã sunt: sed ex nobis illos cognoscimus. quianos aliquid bonum habere non po¬
tusse intellegimus. nisi illo largiente. a quosunt omnia bona. Simulq uide¬
mus nihil tale posse habere eos. quibus haec dr̃ non donauit: Ista dinostia nob̃ ex

Expanded text:
quo cognoscimus quae a Deo donata sunt nobis, discernimus inter nos et eos quibus haec donata non sunt, et ex nobis illos cognoscimus. Quia si nos aliquod bonum habere non potuisse intelligimus, nisi illo donante et largiente a quo sunt omnia bona; simul videmus nihil tale posse habere eos quibus haec Deus non donavit. Ista dignoscentia nobis ex
Abbreviated transcription (Latin):
dicta praeueniat : &ita subplanta eum: Erueautẽ animam meam resus¬
tando me amorte. quaemihi ab impiis inrogataẽ: anima autem mea
framea tua est quam assumpsit manustua. Id est aeterna uirtus tua
Vt peripsam regna debell& iniquitatis. & diuidat iustos ab impiqs. hanc ergo
erue ab inimicis meis.

Expanded text:
dicta praeveniat, et ita supplanta eum. Erue autem animam meam, resuscitando me a morte, quae mihi ab impiis irrogata est. Anima autem mea framea tua est, quam assumpsit manus tua, id est aeterna virtus tua, ut per ipsam regna debellet iniquitatis, et dividat justos ab impiis. Hanc ergo erue ab inimicis meis.
Abbreviated transcription (Latin):
taliud non procedat exoremeo. quam
id quod pertineat adgłãm & laudem tuam: Non adop
tuam: Non adopera hominum. qui fa¬
ciunt praeter uoluntatem tuam: propter uerba pacis tuae uel prophetarũ
tuorum. ego custo diui uias laboriosas mortalitatis humanȩ atq passionis.

Expanded text:
aliud non procedat ex ore meo, quam id quod pertinet ad gloriam et laudem tuam; non ad optuam. Non ad opera hominum, qui faciunt praeter voluntatem tuam. Propter verba pacis tuae et prophetarum tuorum ego custodivi vias laboriosas mortalitatis humanae atque passionis.
Abbreviated transcription (Latin):
e occultis filii queri potest: sed quia non addit cuius. ipsum unigeni¬
tum dĩ filium oport& intellegi : Nam & ipse dñs cum sine aditamento po¬
nit filium. seipsum unigenitũ uult intellegi: Sicut illud ubiait: siuos filius
liberauerit uere liberi eritis. Quaes intaũt occulta filii. ex hebreo trans lat᷑e di¬
cio mani feste ostendit. quȩdicit uictori suꝑ morte filii: quocirca in hoc psalmo
obseruandu sunt occulta filii. id est humilis eius aduentus. quo ꝓfuit gentib
cum cȩcitate iudȩorum & poena quaenunc occultae agitur. nondum damnatio¬
ne peccantium. sed aut exercitatione conuersorum: aut ad monitione. ut
conuertantur. autcȩ citate ut damnationi p̃parentur qui conuertinoluerint:
Nam & illud quod titulo inscribitur. Infinem prooccultis filii. & supradictũ
exhebreo trans latio ponit uictori promorte filii : decentissimȩ his congruit.

Expanded text:
e occultis filii quaeri potest. Sed quia non addidit cujus, ipsum unigenitum Dei Filium oportet intelligi. Nam et ipse Dominus, cum sine additamento ponit Filium, se ipsum Unigenitum vult intelligi, sicut illud ubi ait: Si vos Filius liberaverit, vere liberi eritis. Quae sunt autem occulta filii, ex Hebraeo translata editio manifeste ostendit, quae dicit: Victori super morte filii. Quocirca in hoc psalmo observanda sunt occulta filii, id est humilis ejus adventus, quo profuit gentibus cum caecitate Judaeorum, et poena, quae nunc occulte agitur, nondum damnatione peccantium, sed aut exercitatione conversorum, aut admonitione ut convertantur, aut caecitate, ut damnationi praeparentur, qui converti noluerint. Nam et illud, quod titulo inscribitur: in finem pro occultis filii, et supra dicta ex Hebraeo translatio ponit, victori pro morte filii, decentissime his congruit p
Abbreviated transcription (Latin):
ihil
manifestius. quam id tem pus eam commendure quo proficit: hoc
miter quod non terrarum locis peragitur. sed afectibus ani¬
morum In conspectu meo inquid uiam nuiam.

Expanded text:
ihil manifestius, quam id tempus eum commendare, quo proficit: hoc est enim iter, quod non terrarum locis peragitur, sed affectibus animorum. In conspectu tuo, inquit, viam meam
Abbreviated transcription (Latin):
templotuo in ihrim quae est libera maternr̃a quia
& ipsa est templum scmtuum. ab illo ergo templo tibiofferent reges munera
Quicumq reges intelleguntur. siue regesterrae. siue reges quos discernit caelestis
supercolumbam deargentatam tibiofferent munera & quaem unera gratiosa
que sacrificia laudis Sed huic laudi. obstrepunt xp̃ianum u

Expanded text:
templo tuo in Jerusalem, quae est libera mater nostra , quia et ipsa est templum sanctum tuum: ab illo ergo templo tibi offerent reges munera. Quicumque reges intelligantur; sive reges terrae, sive reges quos discernit supercoelestis super columbam deargentatam; tibi offerent reges munera. Et quae munera gratiosa, quam sacrificia laudis ! Sed huic laudi obstrepunt, christianum
Abbreviated transcription (Latin):
arsit carbones suc censi sunt abeg. Ascendit lacribosa de precatiopenitentiũ
cum cognouissent quidmin ar& ds̃ impis & flagrantia Haritatis de notitiaeiꝰ
postpenitentiam exarsit : &illi quiiam mortui erant deserti abigne bonideside¬
ru. acluc e iustitiae & frigidi tenebrosiq remanserant. rursus accensi & inlumi¬
nati reuixerunt.:¬

Expanded text:
s in ira ejus, etc. Ascendit lacrymosa deprecatio poenitentium, cum cognovissent quid minaret Deus impiis; et flagrantia charitatis de notitia ejus post poenitentiam exarsit; et illi, qui jam mortui erant, deserti ab igne boni desiderii ac luce justitiae, et frigidi tenebrosique remanserant, rursus accensi et illuminati revixerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
duponitis inuistute cius. idẽ cum facti fueritis ꝑcaritatẽ spałes. Tunceñ
temere non iudicubitis: Tunc uidebitis monobaẽ bonis malos: quãdiusum̃
suorum siccum eis habuit placitũ. ut illurent incircũcisionẽ: iste in p̃putiũ.
gelii. &reueru hoc magis intellegendũ ẽ : Namsqr̃. & ostendit quod hoc p̃
futuros. illorum eu angelii dispensatio ꝑuenr& : & quid en arriuerunt:¬

Expanded text:
s, id est; cum facti fueritis per charitatem spirituales. Tunc temere non judicabitis; tunc videbitis nihil obesse bonis malos, quamdiu sumusuorum, sic cum eis habuit placitum, ut illi irent in circumcisionem, iste in praeputium Et revera hoc magis intelligendum est. Nam sequitur, et ostendit quod hoc prafuturos illorum Evangelii dispensatio perveniret
Abbreviated transcription (Latin):
Itmisit sagittas suas & dissipauit eos fulgura multi plicauit & con¬
turbauit eos: Et misit euangelistas. pennis uirtutum recta itinera
transuolantes: non suis sedeius a quo missi sunt: ut alus essent odoruitȩ
inuitam. alusodor mortis in mortem: Multi plicauit quoque mira¬
cula & contur bauit eos¬
lata sunt fundamenta orbisterrarum. Peuelati sunt prophetȩ qui
euelati sunt prophetȩ qui
non intellegebantur: suꝑ quos aedificaretus orbis terrarum. creden
dño : Ab increpationetua dñe ab inspiratione sp̃s iraetuae :¬
lamantes scilicet. appropinquauit superuos regnumdĩ, &nisi pae¬
nitentiam egeritis. omnessimiliter moriemini

Expanded text:
misit sagittas suas, et dissipavit eos, fulgura, etc. Et misit evangelistas pennis virtutum recta itinera transvolantes, non suis, sed ejus a quo missi sunt, ut aliis essent odor vitae in vitam, aliis odor mortis in mortem. Multiplicavit quoque miracula, et conturbavit eoslati sunt evelati sunt prophetae, qui non intelligebantur, super quos aedificaretur orbis terrarum credens Domino. Ab increpatione tua, Domine, ab inspiratione spiritus irae tuae; clamantis scilicet: Appropinquavit super vos regnum Dei; et: Nisi poenitentiam egeritis, omnes simul moriemini
Abbreviated transcription (Latin):
lu& aduerba
p̃dicantiũ retulit caelo manancia: quȩpus imbressunt:
Malcautẽ
intellegentib aut non credentib laquei: illienĩ bene intellegendo infi¬
de fructificant : istimale tractando animassuas nodo ꝑuersitatis stran¬
gulant: poenauero eorum est atq exitus ꝑ quos blas phematur nom̃ dĩ:
ut primum cupiditatũ suarũ igne uastentur. Deinde malorum ope¬
rum putorea coctu beatorum abiciantur: postremo abrepti atq sub¬
mersi inessabiles poenas luant. Haecenĩ parsẽ caliciseorũ : Calicem
autẽ ꝓpterea puto appellatũ : nequid preter modum atq m̃surã. uel in ip¬
sis peccatorũ supplicus ꝑdiuinã ꝓuidentiã fien arbitremur

Expanded text:
 ad verba praedicantium retulit coelo manantia, quae piis imbres sunt: male autem intelligentibus aut non credentibus laquei. Illi enim bene intelligendo in fide fructificant: isti male tractando animas suas modo perversitatis strangulant. Poena vero eorum est atque exitus, per quos blasphematur nomen Dei, ut primum cupiditatum suarum igne vastentur, deinde malorum operum pudore a coetu beatorum abjiciantur, postremo arrepti atque submersi ineffabiles poenas Juant: haec enim pars est calicis eorum. Calicem autem proptera puto appellatum, ne quid praeter modum atque mensuram vel in ipsis peccatorum suppliciis per divinam providentiam fieri arbitremur
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc lumen est totum hominis & uerumbonum. quod non oculis sed mente conspici¬
tur: Signatum autem dixit in nobis. tamquam denarius signatus regis imagi¬
ne: homo enim factus est adimuginem. & similitudinem dĩ. quam peccando car¬
rupit: Bonum ergo eius est uerum atq ȩternum. sirenas cendo signetur: non
ergo foris quaerenda est laetitia: sed intus ubi signatum est lumen uultus dĩ:¬

Expanded text:
Hoc lumen est totum hominis et verum bonum, quod non oculis sed mente conspicitur. Signatum autem dixit in nobis, tanquam denarius signatur regis imagine. Homo enim factus est ad similitudinem et imaginem Dei, quam peccando corrupit. Bonum ergo ejus est verum atque aeternum, si renascendo signetur. Non ergo foris quaerenda est laetitia, sed intus, ubi signatum est lumen vultus D
Abbreviated transcription (Latin):
cisti: mare diuisisti ut ipsos int̃aquas ꝑ aridam duceres & ꝑ sequentes
inimicos eoꝵ fluctib: opereris Inde serco agentib: manna pͥluisti deda¬
cens eos inmanumorsi & aaron : & expulerunt te ase ut inmanẽ &uiatuo¬
coepitẽe ingentib: & in omnib: gentib uelut in multis aquis: & quidẽ
salutesunt &iam reliquiae populi illius sedremansit foris ingrata multi
salmus iste ea continet qua inueteri populi actanarrantur
Recentior au̾tem & posterior populus ad monetur ut caueat nesit
ingratus beneficus dĩ eiusq: inseprouoc& irarundiã. Cuius oboe¬

Expanded text:
ti, inter aquas per aridam trajecisti, persequentes inimicos fluctibus operuisti, in deserto egentibus manna pluisti, deducens eos in manu Moysi et Aaron; et expulerunt te a se, ut in mari essetcoepit esse in Gentibus, et in omnibus gentibus, in multis populis. Salvae factae sunt etiam reliquiae populi illius. Remansit foris ingrata multiPsalmus iste ea continet quae in veteri populo acta narrantur: recentior autem et posterior populus admonetur ut caveat ne sit ingratus beneficiis Dei, ejusque in se provocet iracundiam cujus obe
Abbreviated transcription (Latin):
& ait. Utquid suspicamini montes coagolatos eum montem in quo placuitdõ
habitare ineo. Longeutique aliter quam in illis montib quorum aliquem ẽẽ
hunc suspicamini. In ipso quippe habitat omnis pletuda diuinitatis nonum¬
id estsolide atque uerutiter & quam uis illi peradoptionis gratiam filudi¬
sint: Non ideo teomen quis quam illorum est uniginitus cuidi ceret
sedeadextris meis. Donet ponam in imicos tuos sub pedibus tuis.
taque placuit inistomonte qui paratus est in uertice montium.
udicit. Tues filius meus dilectus in quo mihi bene corplacui. ⁊¬
pse autem mons dr̃ est quesalios mentes inhabitabit infinem. In quo¬
rum uertice paratus est. Unus enim ds̃ & unus medictorłi & homi¬
sint Quibus ait. quia sine me nibil potestis facere. Ita fit &iam
Currusdi de cemmilibus multiplex milico
sõcrum atque fideliũ qui portanda dm̃ fiunt quodam modo currus
suuum uelut inlocum aliquem destinatum Spegaudentes atq¬
iustum & bonum. Sedquid prodesset mandatum. Nisi dñs¬

Expanded text:
. Utquid ergo suspicamini montes incaseatos, eum montem in quo placuit Deo inhabitare in eo? Longe utique aliter quam in illis montibus, quorum aliquem etiam hunc suspicamini. Nid est solide atque veraciter. QuoniDei sunt, ideo quisquam illorum est Unigenitus cui diceret: Sede ad dexteram meam, donec ponam inimicos tuos sub pedibus tuis taque placuit habitare in isto monte, qui paratus est in cacumine montium; cui dicit: Tu es Filius meus dilectus, in quo bene complacui . Ipse autem mons Dominus est, qui alios montes inhabitabit in finem, in quorum cacumine paratus est. Unus enim Deus, et unus mediator Dei et homisint quibus ait: Quia sine me nihil potestis facere . 24. vers. 1Currus Dei decem millium multiplex; vel, sanctorum atque fidelium qui portando Deum fiunt quodammodo currus suum, velut in locum aliquem destinatum. Multitjustum, et bonum . Sed quid prodesset mandatum, nisi D
Abbreviated transcription (Latin):
coagolatus. propter paruulos gratia Tamquam lacte nutriendos. mons
pinguis ad roborandos atqueditandos donorum excellentiu. Nam & ipsum
lacundefit Caseum miro modo significat gratium. Manat quippe & b¬
abundantiu uiscerum maternorum & misencordia delectabili pariuilis gra¬
tis infunditur. Ne quis uero auderet ex hoc dñm ihm̃ xp̃m comparare ceteris

Expanded text:
incaseatus, propter parvulos gratia tanquam lacte nutriendos; mons uber, ad roborandos atque ditandos donorum excellentia: nam et ipsum lac, unde fit caseus, miro modo significat gratiam; manat quippe abundantia viscerum maternorum, et misericordia delectabili parvulis gratis infunditur. Ambiguus est
Abbreviated transcription (Latin):
uangelitatu. nolitacere quod
accepistis uespere depreteritis. mane defuturis. meridiae desempiternis:
Ideo adid quod ait uesperepertin& quod narrat: adid quod ait mane ꝑtin&
quod ad nuntiat: ad il quod ait meridiae ꝑtin& quod exauditur uox cius:¬
uespere dñs incruce mane in resurrecuone meridiae in ascensione: Nartabo
uespere pacientiam morientis. adnuntiabomane uitam resurreccionis ora¬
bo ut exaudiat meridiae sedens addexterã patris : & ex audi& uocẽ meã quunt̃¬
ƿella s ꝓ nobis

Expanded text:
angeliza tu, noli tacere tu quod accepisti, vespere, de praeteritis; mane, de futuris; meridie, de sempiternis. Ideo ad id quod ait, vespere, pertinet quod enarrat: ad id quod ait, mane, pertinet quod annuntiat: ad id quod ait, meridie, pertinet quod exauditur vox ejusVespere Dominus in morte: mane in resurrectione: meridie in ascessione. Narrabo vespere patientiam mortis. Annuntiabo mane vitam resurgentis. Orabo ut exaudiat meridie, ad dextram Patris. Exaudiet me qui interpellat pro nobis
Abbreviated transcription (Latin):
ranum illudest contemptum modo quoduidet̃ humiles dareuoces in orta
obruitus miratur homo deo leris magnitudine. cuius sem̃ contemptũ est aui
quas aquarum nomine significauit hucusq praeualere ut occiderenteũ sed¬
num quid hocpossent . nisi ab ipso permitterentur. Vndeergo tam quã aliquid
inuitus patiatur sicdamat. nisi quia caput membra sua praefigurat &trans format

Expanded text:
ranum illud est contemptum modo, quod videtur humiles dare voces. In horto obruitur, miraturo mundo oleris magnitudinem, cujus oleris semen contemptum quas aquarum nomine significavit, huc usque praevalere, ut occiderent nunquid hoc possent, nisi ab illo permissi essent? Unde ergo tanquam aliquid invitus patiatur, sic clamat, nisi quia caput membra sua praefigurat? Passus est
Abbreviated transcription (Latin):
ibi cumdõeẽt: Sed illa dileccio conturbat eum. solus erat in conscientia sed ñ
solus inharitate : intus consolabatur conscientia: sed forisseus tribulaciones non
Exspectabam eum qui
saluume fecit apus silla nimitate sp̃s & tempes tate. M

Expanded text:
iesceret. Sed illa dilectio conturbat eum: solus erat in conscientia, sed non solus in charitate; intus consolabatur conscientia, sed forinsecus tribulationes non Exspectabam eum qui me salvum faceret a pusillanimitate et tempestate. M
Abbreviated transcription (Latin):
iuolubili successione temporalium bonorum trahuntur. & hi suꝑbi efferuntur
honoribus. atq in his exultant:
Nos autem spem fi gentes in acternis. Neque
glonam nram querentes: In nomine dñi nr̃ĩ dĩ ecultabimus.:

Expanded text:
olubili successione temporalium bonorum trahuntur, et hi superbi efferuntur, honoribus, atque in his exsultant. Nos autem spem figentes in aeternis, neque gloriam nostram quaerentes, In nomine Domini Dei nostri
Abbreviated transcription (Latin):
Intuere etiam pisces maris curiosos quiper ambulant semitas maris: Id est
inquirunt in profundo huius sȩcłi temporaliu. quae tam quam semite h mari
ualescunt & intereunt: per ambulant autem dixit. ostendens pertinacis si¬
mum studium. In ania & preter fluentia requirentuͫ

Expanded text:
Intuere etiam pisces maris curiosos, qui perambulant semitas maris, id est, inquirunt in profundo hujus saeculi temporalia, quae tanquam semitae in mari vilescunt et intereunt. Perambulant autem dixit, ostendens pertinacissimum studium inania et praeterfluentia requirent
Abbreviated transcription (Latin):
Ion ille es inquit qui possit uideri
abeis : quorum aboculis nox peccatorum nondum recessit. ⁊ Per¬
acta erroris mei nocte . & descendentibus intenebris. quas mihi pec¬
catis meis feci. Exaud ies uocem metm: Asstabo autem qui dest᷑. nisi
non iacebo.⁊ Lacere uero est interra qui escere: quod est aterrenis
uo luptatibus beatitudinem quȩrere: Non est ergo inherendum
dest non sic uidebunt uthereant: quicamens eorũ
reuerberatur luce ueritatis propter tenebras peccatorum : quarum
consuetudine fulgorem rectȩ intellegentiae sustinere non pos sunt

Expanded text:
nquit, qui possit videri ab eis, quorum ab oculis nox peccatorum nondum recessit. Peracta erroris mei nocte, et discedentibus tenebris, quas mihi peccatis meis feci, exaudies vocem meam. Astabo autem, quid est nisi: non jacebo? Jacere vero est in terra quiescere, quod est a terrenisvoluptatibus beatitudinem quaerere. Non est ergo inhaerendumest non sic videbunt, ut haereant, quia mens eorum reverberatur luce veritatis propter tenebras peccatorum, quarum consuetudine fulgorem rectae intelligentiae sustinere non possunt
Abbreviated transcription (Latin):
DEESALMO. QUINTO. INFINEM PROEA QUTHERITATEM CON¬
SEQUITUR PSALMUS D̃D: Infellegitur eccła quae accipit hereditatem
rens beata sit: scđm illud: Dñs pars hereditatis meae.⁊ qua propter uox eccle¬
siae est uocate adhereditatem: & ut ipsa fiat hereditas dĩ.
Bene ostendit quis iste sit elu mor. quando quidem uoxcor po¬
ris auditur. spĩtalis autem intellegitur. Intende uociorationis¬
meae. rex ins & ds mei Regem filium solent apellare scrip¬
turcie: secundum illud ergo quod dictum est. per me itur ad patrem :
recte primo rex meus. & deinds̃ meus.¬

Expanded text:
ERS. 1.-- In finem pro ea quae veritatem consequitur, Psalmus David. Intelligitur Ecclesia, quae accipit haereditatemrens beata sit, secundum illud: Dominus pars haereditatis meae. Quapropter vox Ecclesiae est vocatae ad haereditatem, et ut ipsa fiat haereditas Dei. Bene ostendit quis iste sit clamor: quando quidem vox corporis auditur, spiritalis autem intelligitur. VERS. 3.-- Intende voci, etc. Regem Filium solent appellare Scripturae. Secundum illud ergo quod dictum est: Per me itur ad Patrem, certe primo rex meus, et deinde Deus
Abbreviated transcription (Latin):
sed aduer sus diubolum & angelos eius.
quorum possessio peccatores atq impii homines sunt : quibus poe¬
na est cum aufertur ab eis ista possessio inqua dominari desiderant
hanc poenam dicit iram dĩ aduersus diabolum. utdessinat possi¬
dere quo possid&: quam possessionem dixit finees: ubi uult dm̃ ex al¬
tari potius. id est honoruri & glorificari quam diubo lum: dum impii iusti¬
ficantur & migrant intem plum dĩ

Expanded text:
sed adversus diabolum et angelos ejus, quorum possessio peccatores atque impii homines sunt, quibus poena est, cum aufertur ab eis ista possessio, in qua dominari desiderant. Hanc poenam dicit iram Dei adversus diabolum, ut desinat possidere quos possidet. Quam possessionem dixit fines, ubi vult Deum exaltari potius, id est honorari et glorificari, quam diabolum, dum impii justificantur et migrant in templum Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
uasi responderetur ab his qui missi sunt euuan¬
geligare intergentes studa dĩ &diceretur : Dnẽ quis credidit audituinr̃:
& propterte mortificamur tota die: aut quasialiquis imperitior. & mino¬
ris fidei que rer& dicñs.: Quomodo anꝰ nuntiabt̃ cum in fidelitas gentium
seuitura sit Euenienter sequitur dicñs: Non sine magno fructu et̃nitatis

Expanded text:
uasi responderetur ab his qui missi sunt evangelizare inter gentes studia Dei, et diceretur: Domine, quis credidit auditui nostro? Et: Propter te mortificamur tota die. Aut, quasi aliquis imperitior et minoris fidei quaereret dicens: quomodo annuntiabitur, cum infidelitas gentium saevitura sit? convenienter sequitur dicens: non sine magno fructu aeternitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Ixaltatur enim illo: quisq: nr̃m in membris cius ab omnibus prauis cupiditatibus
quȩ sunt porte mortis quia ꝑ illas itur in mortẽ : sunt aũ portȩ filiȩ syon .om¬
nia optima studia ꝑ quas uenitur aduisionẽ pacis inscã ecđa portȩ sunt &iã filiȩ
sion. sacram̃ta &initia fidei:¬
xultabo idẽ cũ beatitudine continebor
dum que madmodum seruet poena peccatori deoperib: suis: Inla queo isto¬
cogitatio pesanimȩ recte intellegituramor: Quicũ prauus ẽ uocat᷑ cupiditas
aut libido: cũaũ rectus dilectio uel caritas: In fraudalento ergo c̃silio c̃p̃hensus

Expanded text:
n illo quisque nostrum in membris ejus ab omnibus pravis cupiditatibus, quae sunt portae mortis, quia per illas itur in mortem. Sunt autem portae filiae Sion omnia optima studia, per quas venitur ad visionem pacis. In sancta Ecclesia portae sunt etiam filiae Sion sacramenta et initia fideiultabo, id est cum beatitudine continebor dum quemadmodum servetur poena peccatori de operibus suis. In laqueo istocogitatio: pes animae recte intelligitur amor, qui cum pravus est, vocatur cupiditas, aut libido: cum autem rectus, dilectio vel charitas. In fraudulento ergo consilio comprehensus
Abbreviated transcription (Latin):
uiȩ eiꝰ inomni tempr. Idẽ cogitationes & consilia ei in munda sint
enĩ male sibi conscius dũ sibi uidet᷑ nullã pȩnã pati. qre dit qđ iudicet ds̃ : & sic au¬
ferent᷑ iuditiadĩ a faciceiꝰ cũ hȩc ipsa sit magna damnatioõ n um inmcoiũ suorum¬
domnabit᷑ quia roxe som̃s superaturus tradit᷑ et solus regnũ obtenturus. quando etiam

Expanded text:
viae ejus in omni tempore, id est, cogitationes et consilia ejus immunda sint! viae ejus in omni tempore, id est, cogitationes et consilia ejus immunda sint! enim male sibi conscius, dum sibi videtur nullam poenam pati, credit quod non judicet Deus, et sic auferuntur judicia Dei a facie dominabitur, quia reges omnes superaturus traditur, et solus regnum obtenturus, quando etiam
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ quimultũ sitiunt: Itaq: insinuat consiliũ dilationis dicens:
uiuendũ c̃paratione peccantiũ, quoministerio agit᷑ ut &iã heres ẽẽ ꝑmittant᷑
ut ꝓbatimanifesti fiant int̃ homines qui dõ notis: Cp̃henduntur aũ impii
nconsiliis quia cogitationes eorũ uincula illis fiunt: Sed quare . Quo
tium linguȩ alligant animas in peccatis: Delectat enĩ ea facere in quib: non
solũ ñ metuitꝰ rep̃hensor sed &iã laudator auditur: Exa cerbau dnim
ds̃ dumñ exquirit dumquasi obliuiscitur & non adendit peccata:
& impius perfraudes & scelera addiuitias honoresq peruenit :
quod maxime in illo antichristo euenturum ẽ : quiusque ad eo beatꝰ
uidebit᷑ hominib: ut &iam ds̃ putet᷑: sed quanta ista ira sit dĩ docent
uantumergo poenã patit᷑. qui secundis reb peccatorũ suorũ eo ꝑducit᷑

Expanded text:
vitae, qui multum sitierint. Itaque insinuat consilium dilationis dicens, vitae, qui multum sitierint. Itaque insinuat consilium dilationis dicens, vivendum, comparatione peccantium: quo mysterio agitur, ut etiam haereses esse permittantur, ut probati manifesti fiant inter homines, qui Deo noti sunt. Comprehenduntur autem impii in consiliis, quia cogitationes eorum vincula illis fiunt. Sed quare? VERS. ntium linguae alligant animas in peccatis: delectat enim ea facere, in quibus non solum non metuitur reprehensor, sed etiam laudator auditur. VERS. 25.-- dum non exquirit, dum quasi obliviscitur, dum non attendit peccata, et impius per fraudes et scelera ad divitias honoresque pervenit: quod maxime in illo Antichristo eventurum est, qui usque adeo beatus videbitur hominibus, ut etiam Deus putetur. Sed quanta ista ira Dei sit docent Quantam ergo poenam patitur, qui secundis rebus peccatorum suorum eo perducitur,
Abbreviated transcription (Latin):
inmanus suas cũ eis parcitur & in laqueentur delectationẽ mortifera :
infinẽ : Pauperes dicuntur quinunc uidentur quasi in obliuione eẽ. cũ ma¬
liflorent & illi tribulantur: Ced patientia eorũ quanc̃ portant malos
ñ peribit : sed remunerabit᷑ infinẽ:
nploratur futurum iudicium: quodq
dic̃ in conspestutuo significat in occulto corãdõ paucis sc̃is & iustis intel
Cũ reue labitur homo peccati : ut qui nolunt liberaria filiodĩ. & ꝑtinere
ad filiũ hominis & eẽ filii hominũ idẽ noui homines . seruiant homin:
id ẽ ueteri homini peccatori ꝗm̃ homines sunt: & quia ille ad tantũ
culm̃ in anis głȩuenturus creditꝰ & tanta ei licebit facere in om̃s
manas neglegere : subicit tã quã uoce gem̃tium. & querentiũ cur iudicũ
differatur:¬
intribulatione : Idẽ oportuna dispicis & facis tribulationes ad in¬
flã mandos animos desiderio aduentus tui : his enim iocundiorẽ fons ille

Expanded text:
in manus suas, cum eis parcitur, et illaqueentur delectatione mortifera. io, etc. Pauperes dicuntur, qui nunc videntur, quasi in oblivione esse: cum mali florent, et illi tribulantur. Sed patientia eorum, qua nunc portant malos, non peribit, sed remunerabitur in finemploratur futurum judicium: quodque dicit: in conspectu tuo, significat, in occulto coram Deo, paucis sanctis et justis intellCum revelabitur homo peccati, ut qui nolunt liberari a Filio Dei, et pertinere ad Filium hominis, et esse filii hominum, id est novi homines, serviant homini, id est veteri homini peccatori, quoniam homines sunt. Et quia ille ad tantum culmen inanis gloriae venturus creditur, et tanta ei licebit facere in omnesmanas negligere: subjicit tanquam voce gementium et querentium cur judicium differaturin tribulatione, idest, opportune despicis, et facis tribulationes, ad inflammandos animos desiderio adventus tui. His enim jucundior est fons ille
Abbreviated transcription (Latin):
qua in corruptus ẽ: quorum unũ praebebit donando peccata. alterũ men¬
ta iudicando: &ideo uniuersȩ uiȩdm̃ duo aduentus filudĩ unus miserin:
tis seueritatẽ. quia clem̃tiam subuenientis exꝑtusȩ&secundo iudicem ::
requirunt testam̃tũ eius. cum sanguine suo in nouã uitã redemit: &in ꝓ
phetis atq cuangelistis testimonia eius¬
eris peccatomeo. multũ c̃ eñ : Nonso lum peccatamea donasti quae
ante quam crederem ad misi sed & peccato meo qđ multũ ẽ quia &iniua
ñdũ est offensio sacrifitio contribulati sp̃s ꝓpitiaberis: C¬

Expanded text:
qua incorruptus est? Quorum unum praebuit donando peccata, alterum merita judicando. Et ideo universae viae Domini, duo adventus Filii Dei, unus miserantitis severitatem, qui clementiam subvenientis expertus est. Rrophetis atque Evangelistis testimonia ejuseris peccato meo; multum est enim: non solum peccata mea donasti, quae antequam crederem admisi; sed et peccato meo, quod multum est, quia et in est offensio, sacrificio contribulati spiritus propitiaberis.
Abbreviated transcription (Latin):
mnib: impus dñs iudicium
comminatur dic̃s in retributione generali cognoscere aundictã qui nc̃
operantur sublibertate malitiam̃ quideuorant inquid plebemm eam
sic escam panis idest cotudie : crbus enim panis quotidianus ẽ : Deuoran
&iam populum: qui sua commoda exillo capiun non ferentes ministe¬
rium suum adgłram dĩ : & ad eorum quib praȩsunt salutem:¬

Expanded text:
mnibus impiis Dominus judicium comminatur, dicens, in retributione generali cognoscere vindictam, qui nunc operantur sub libertate malitiam. Qui devorant, inquit, plebem meam sicut escam panis: id est, quotidie. Cibus enim panis quotidianus est, devorant etiam populum, quia sua commoda ex illo capiunt, non ferentes ministerium suum ad gloriam Dei, et ad eorum, quibus praesunt, salutem
Abbreviated transcription (Latin):
oncorporis uoce quaecum strepitu uerberati aeris promitur.
sed uoce cordis. quae hominibus sil&. dõ autem sicut clamorsonat: cum solu
anima nihil carnis. nihilq carnalium intentionum in oratione attrahens. lo¬
quitur dño ubi solus audit: Clamor autem etiam iste dicitur. propter uim
ipsius intentionis: Demonte uero patrem exaudis sedicit. id ẽ de iustitia sua.
i enim erat ut in nocentem occisum. & cui retributa sunt ma
caput eius est.
Dequo propheta dicit. erit mons domus dni p̃paratus inuer¬
ti ce montium

Expanded text:
on corporis voce, quae cum strepitu verberati aeris promitur, sed voce cordis, quae hominibus silet, Deo autem sicut clamor sonat, cum sola anima, nihil carnis nihilque carnalium intentionum in oratione attrahens, loquitur Domino, ubi solus audit. Clamor autem etiam iste dicitur propter vim ipsius intentionis. De monte vero Patrem exaudisse dicit, id est, de justitia sua. Justum enim erat ut innocentem occisum, et cui retributa sunt malcaput ejus est, de quo Propheta dicit: Erit mons domus Domini praeparatus in vertice montium
Abbreviated transcription (Latin):
tus homo dicebat: Fiat nouus homo dicat canticũ nouũ innouatus. am&
noua quib: renouat᷑ : Nã quidantiquus dõ qui est ante om̃a & sine fine &
sine in itio : Tibi fit nouus redeunti: quia desernendo factus eras u&us:¬

Expanded text:
tus homo dicebat, non novus homo fiat: novus homo, dicat canticum novum: innovatus amet nova quibus renovatur. Nam quid antiquius Deo, qui est ante omnia, et sine fine, et sine initio? Tibi fit novus redeunti; quia discedendo factus eras
Abbreviated transcription (Latin):
Id est cumuindicta uenerit quae impis & peccatoribus pre¬
paratur. non solum eos non attinget qui confidunt in dño. sed &iam ad beatitudinẽ
illis profici&. ubi est bonorum omnium summa & cumulus quod autem positumẽ
in breui. hoc significare arbitror. quia repentinum aliquid erit : cum hoc remotã.
& longe futurum peccatores existiment.
PSAMUS DAUID CUMEUEERET AFACIE ABSALONFILIISUI

Expanded text:
Id est cum vindicta venerit, quae impiis et peccatoribus praeparatur, non solum eos non attinget qui confidunt in Domino, sed etiam ad beatitudinem illis proficiet, ubi est bonorum omnium summa et cumulus. Quod autem positum est: in brevi, hoc significare arbitror, quia repentinum aliquid erit, cum hoc remotum et longe futurum peccatores existiment. Psalmus David, cum fugeret a facie
Abbreviated transcription (Latin):
habere iusticiam uocem suam. qui res tacitas intellegentiae sue uir¬
tute cognoscit:. Ipsius enim est oratio ꝑfecta cuius & tausa clamat &
lingua ÷ non in labus dolosis: hoc est non adte in labus dolosis procedentẽ :
Bene orat incuius labus dolus non est:¬
xinluminatione nouitiȩ tuaȩ uerum iu¬
noscis. hoc autẽ illerecte petebat quis enouerat pollutionẽ non habere
peccati¬
tribulationis. Non autem noxtantum quia turbare adsolet: sed &iam ignis
qui aurit uocanda est ipsatribulatio qua examinatus iustus inuentus sum

Expanded text:
habere justitiam vocem suam, quae res tacitas intelligentiae suae virtute cognoscit. Ipsius enim est oratio perfecta, cujus et causa clamat et lingua. Non in labiis dolosis, hoc est, non ad te in labiis dolosis procedentem. Bene enim orat, in cujus labiis dolus non estx illuminatione notitiae tuae verum jus atque cognoscis. Hoc autem ille recte petebat, qui se noverat pollutionem non habere peccatis: non autem nox tantum, quia perturbare assolet, sed etiam ignis quia urit, vocanda est ipsa tribulatio, qua examinatus, justus inventus sum
Abbreviated transcription (Latin):
onsilio nonopus ẽ nisi aduersis : Ergo quã¬
diu ponam consilium in animamea Itadicitur quam diuero in aduersis¬
noticiã suiplenam quod est facie ad faciem prebeat illi: in co&iã quod
subiungit dolorẽ in corde meo ꝑdiem subauditur. Quam diu ponam: ꝑdiẽ
uero aut continuationem significat: aut dies protem p̃re intellegit̃:
a quose quis desiderans exui. dolorem ponit incorde: dep̃cans adaet̃na
conscendere & humanum diem non pati

Expanded text:
onsilio non opus est nisi in adversis, Ergo, quandiu ponam consilium in anima mea, ita dicitur: quandiu ero in adnotitiam sui plenam, quod est facie ad faciem, praebet illi. In eo etiam, quod subjungit: dolorem in corde meo per diem, subauditdiem autem, continuationem significat, ut dies pro tempore intelligatur; a quo se quisque desiderans exui, dolorem ponit in corde, deprecans ad aeterna conscendere, et humanum diem non pati
Abbreviated transcription (Latin):
uam quam possit
& aliter tamen aptius exeorum persona accipitur. quos dixit. in ania¬
dixit. inania
meditatos: ut hoc sit. disrumpamus uingula eorum. demus operam utnos
non alliget. neq inponatur nobis xp̃iana religio: eorum autem. uel dñi

Expanded text:
uanquam possit et aliter, tamen aptius ex eorum persona accipitur, quos dixit inania meditatos, ut hoc sit dirumpamus vincula eorum, demus operam ut nos non alligent, neque imponatur nobis Christiana religio. Eorum autem, vel Dei
Abbreviated transcription (Latin):
ntro¬
ibo indomum tuam. tamquam lapis credo in aedificium dictum
est: quid enim ali ud domus dĩ: quam tem plum dĩ est. De quo dictũ
est. Templum enim dĩ scm̃ est quod estis uos: Cuius aedificii lapis
aris est ille. quem sus coepit coaeterna patri uirtu
tem plum.Tem plum enim scm̃. corpus est dnĩ saluatoris. quod
iure ad orat ecclesia.: De quo ipse dixit: Soluite templum hoc.
addit uero intimore tuo: quod magnum est presidium procedenti¬
bus ad salutem.

Expanded text:
ntroibo in domum tuam: tanquam lapis, credo, in aedificium dictum est. Quid enim aliud domus Dei, quam templum Dei est, de quo dictum est: Templum enim Dei sanctum est, quod estis vos. Cujus aedificii lapis angularis est ille quem suscepit coaeterna Patri virtustemplum: templum enim sanctum corpus Domini est Salvatoris, quod jure adorat Ecclesia: de quo ipse dixit: Solvite templum hoc. Addit vero: in timore tuo, quod magnum est praesidium procedentibus ad salutem.
Abbreviated transcription (Latin):
ontrita sunt. idẽ in irritum per
rba peccatorum dilacerantium & maledicentium filium dĩ
& dentes peccatorum. accipi principes peccatorum: quorum auctoritate quisq
desoti etate recte uiuentiumiã p̃ciditur. & quas incorporatur male uiuentib¬

Expanded text:
ontrita sunt, id est in irritum perducta, verba peccatorum dilacerantium et maledicentium Filium Dei. Possunt et dentes peccatorum accipi principes peccatorum, quorum auctoritate quisque de societate recte viventium jam praeciditur, et quasi incorporatur male viventib
Abbreviated transcription (Latin):
rienĩ herbarum uilia quȩdam sunt & superfaciem terrac tenentia : Altam radicẽ ñ baben
ꝓinde ꝑ hiemẽ iuirent. a tubi sol estatis ferue scere coeperit arescunt: Modo ergo temp: ẽ
hiemis gloria tuanondũ appar&: Sed sialtiradixẽ karitatis tuae sic̃ multarũ arborum
ꝑ hiemem transit frigus. uenitaestas. idestiudicudies : tuncares c& iuror foeni. Tunc
apparebit arborũ gloria : Mortiuienimestis aita płs & uitaura absconditaẽ cum xp̃o
quando circumuestit dignitis foliorum : &ubertas fructuum locupletatꝰ. Audiquod

Expanded text:
ra prati. Vilia quaedam sunt, et superficiem terrae tenentia, altam radicem non habent. Proinde per hiemem virent: at ubi sol aestatis fervescere coeperit, arescent. Modo ergo tempus est hiemis, gloria tua nondum apparet: sed si alta radix est charitatis tuae, sicut multarum arborum per hiemem, transit frigus, veniet aestas, id est judicii dies: tunc arescet viror foeni, tunc apparebit arborum gloria. Mortui enim estis, ait Apostolus: quomodo videntur arboquando nos circumvestit dignitas foliorum, et ubertas fructuum locupletat? quando hoc
Abbreviated transcription (Latin):
entes conuersȩ ad xpm̃. & recordantes impietates parentũ
suorum : & dicunt lam quod dixit propheta ip̃se hieremias: Veremenda ci¬
um coluerunt patresnrĩ. uanitatem quaeeis non profuit.: Renuntiantes¬
talibus sunt implicati erroribus. qui quanto a etate praecedebant. tanto
auctoritate praecederem debere putabantur .: Iamitaq: incipientes redire

Expanded text:
ea, et recordantes impietates parentum suorum, et dicentes jam quod dixit propheta ipse Jeremias, Vere mendacium coluerunt patres nostri; vanitatem quae eis non profuit : cum es fecerunt eorum qui quanto aetate praecedebant, tanto auctoritate praecedere debere putabantur; confitetur jam redire
Abbreviated transcription (Latin):
esiderium illud quoe stuabascum in angusti
is & tribulationib: huiusscł̃i chũdiem concupiscerent: preparatioaũ cordis illa ẽ de qua
liospalmo canitur: Paratum cormeum ds̃ paratum cormeum : Dec¬
non uidemus speramus : perpacientiã &x pectamus: Iam uero aurem dĩ non membrum
corporeum sed potentiã eẽ qua ex audit regula riter debemus accipere: Non enim cor¬
poreum fas ẽ putarequod dñs ds̃ non sonantẽ uocem sed preparationẽ cordisaudiũ:¬

Expanded text:
esiderium illud, quo aestuabant, cum in angustiis et tribulationibus hujus saeculi Domini diem concupiscerent. Praeparatio autem cordis illa est, de qua in alio psalmo canitur: Paratum cor meum, Deus, paratum cor meum: denon videmus, speramus, per patientiam exspectamus. Jam vero aurem Dei non membrum corporeum, sed potentiam esse, qua exaudit, regulariter debemus accipere. Non enim corporeum fas est putare, quod Dominus Deus non sonantem vocem, sed praeparationem cordis audi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ & neq siti et neq lubor abit. neq: dormi& quicustodit
isrł : sed eccescđm carnalitatẽ. loquartantũ quiatu cũ non manduc aberis fa¬
menfatieris : forteputas & dm̃ esurire ut manduc&. et sie surierit ñtibi di¬
sariũ est : Dicta sint haec ad conuinendũ paruulũ sensum : Nonquia ꝓfessus ẽds̃
esuriẽ suam¬

Expanded text:
rmiet qui custodit Israel . Sed ecce secundum carnalitatem tuam loquor: quia tu cum non manducaveris, famem patieris, forte putas et Deum esurire ut manducet. Etsi esurierit, non tibi disarium est. Dicta sunt haec ad convincendum parvulum sensum, non quia professus est Deus esuriem suam
Abbreviated transcription (Latin):
mas scãs. non hominum tantum. sed etiam
oportet accipi: exeo quod dñs dicit: reliquisse se nona gintu nouem oues
inmontibus id est insublimioribus locis. & descendis se ꝓpter unam : Nam
debubus facilis ex peditio est. quo ipsi homines non ob aliud boues dictisunt:
nisi quod euangeli Zando uerbum dĩ imitarentur : pecora autem cam pi. con

Expanded text:
mas sanctas non hominum tantum, sed etiam oportet accipi ex eo quod Dominus dicit reliquisse se nonaginta novem oves in montibus, id est in sublimioribus locis, et descendisse propter unam. Nam de bubus facilis expeditio est, quoniam ipsi homines non ob aliud boves dicti sunt, nisi quod evangelizando verbum Dei angelos imitarentur. Pecora autem campi con
Abbreviated transcription (Latin):
uid inter hominẽ & filium hominis distet. quęri potest: sienim nihil
distaret . non itt poneretur. aut filius hominis : perdis iunctionem.
Omnis namq: filius hominis homo: quam uis non omnis homo. filius homi¬
nis possit intellegi. Adam quippe homo : sed non filius hominis: Xp̃s aut
& homo filius hominis: homo itaq: dicitur. qui portat in maginem terreni
hominis: hu ius memor est ds̃. tamquam absentis : filiũ autẽ hominis qui por
Minuisti eum pau lo
minus ab angelis gloria & honore coronasti eum & constituistieum suꝑ

Expanded text:
uid inter homines et filium hominis distet quaeri potest. Si enim nihil distaret, non ita poneretur: aut filius hominis, per disjunctionem. Omnis namque filius hominis homo, quamvis non omnis homo Filius hominis possit intelligi. Adam quippe homo, sed non filius hominis. Christus autem et homo et Filius hominis. Homo itaque dicitur, qui portat imaginem terreni hominis. Hujus memor est Deus tanquam absentis. Filium autem hominis, qui pornim eum paulo minus ab angelis per
Abbreviated transcription (Latin):
FIlioRum CNORE Chore suent aliquis homo. sicut suit. habuentq filios
qui appellarentur silii core : Nostam̃ arcanum sacram̃ti scrutemur. ut no¬
sionis illius. filii redempti sanguine illius. silii crucis illius portantes in
fronte quod inimici in loco caluariȩ fixer̃: appellantur filii cone: illis cam¬
tur iste psalmus: intellectus est enĩ quȩ dã lux intus. quã non habent

Expanded text:
fuerunt. Core aliquis homo fuerit, sicut fuit, habueritque filios qui appellarentur filii Core : nos tamen arcanum sacramenti scrutemur, ut nosionis illius, filii redempti sanguine illius, filii crucis illius, portantes in fronte quod inimici in Calvariae loco fixerunt, appellantur filii Core: illis cantatur iste psalmus in intellectum. Inte
Abbreviated transcription (Latin):
gubo Lectus est hoc in loco appellatus. ubi requiescit animus ae¬
ger & infirmus id est inuo luptate corporis & omni delectatione scłari:
quam lacrimis lauat quise ab illa conatur extrahere: & tamquam
dies & noctes alterno affectu cogntr pati: ut tum dicit. Mente seruio legi
ti. Inclinetur innoctem : donec omnis nox trunseat. & ueniat unus di
io dicitur, mane adstabo tibi: hoc autem accipimus
& lectum: quamquam rigabo. amplius sit aliquid quam lauabo: quõ potest
aliquid in super ficiae lauari: Rigatio uero ad interioru pertine qđ
significat fletum. usq: ad cordis intima.

Expanded text:
 Lectus est hoc in loco appellatus, ubi requiescit animus aeger et infirmus, id est in voluptate corporis et omni delectatione saeculari, quem lacrymis lavat, qui se ab illo conatur extrahere, et tanquam dies et noctes alterno affectu cogitur pati: ut, cum dicit: mente servio legi ti, inclinetur in noctem, donec omnis nox transeat, et veniat unus dies, de quo dicitur: mane adstabo tibi. Hoc autem accipimus stratum, quod et lectum: quanquam rigabo amplius sit aliquid quam lavabo: quoniam potest aliquid in superficie lavari, rigatio vero ad interiora pertinet, quod significat fletum usque ad cordis intima.
Abbreviated transcription (Latin):
Idem dicit in alio psalmo. sa¬
crificium dõ sp̃s contribulatus: quare non obsurde hic accipitur ipsum eẽ sacri¬
ficium iustitiae. quod fit perpenitentiam: quid enim iustius. quam ut suis quis¬
q peccatis quam alienis potius iras catur. seque ipsum puniens mactetdõ: uel cer¬
te sacri ficium iustitiae est opera iusta. post poententiã Multi aut̃ sunt stul
quide ipsa futura uita quae nobis promittitur dubitant ue
dicunt quis nouit siuera sunt. aut quis uenit ab inferis

Expanded text:
Idem dicit in alio psalmo: Sacrificium Deo spiritus contribulatus. Quare non absurde hic accipitur ipsum esse sacrificium justitiae, quod fit per poenitentiam. Quid enim justius, quam ut suis quisque peccatis potius quam alienis irascatur, seque ipsum puniens mactet Deo? Vel certe sacrificium justitiae est opera justa post poenitentiam. Multi autem sunt stulti, qui de ipsa futura vita, quae nobis promittitur, dubitant, vel desperant, qui saepe dicunt: Quis novit si vera sunt, aut quis venit ab inferis