comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
erat uir nobilissimꝰ. rerũ administrationẽ pu¬
blicarũ. nuro callebat ingenio. Isdẽ etiã rex
cũ egregiis polleret morib. pecitionib q iustis
&  seruitio dei aptis assensũ pberet. interpellatꝰ
est ab omĩs memorie leodebodo patre monaste¬
rii scĩ amam. qd̾ est sitũ ꝓpe menia ur̃bis au¬
relianensis. ut monasterimi ordim monasti¬
co congruens sibi liceret construere in agro
floriacensi. datis ꝓ eodẽ agro inmutna uncissi¬
tudiue predizs. que sibi a parentib iure here¬
ditario relicta possidebat. & Pat̾ idd. Ic. uii.¬

Expanded text:
erat vir nobilissimus rerum administratione publicarum miro callebat ingenio. Idem etiam rex cum egregiis polleret moribus petitionibusque justis et servitio Dei aptis assensum praeberet, interpellatus est a bonae memoriae viro Leodebodo Patre monasterii S. Aniani, quod est situm prope moenia urbis Aurelianae, ut monasterium ordini monastico congruens sibi liceret construere in agro Floriacensi, datis pro eodem agro in mutua vicissitudine praediis quae sibi a parentibus jure haereditario relicta possidebat. Namque idem
Abbreviated transcription (Latin):
monstret & uos qͥ secuti.xii. S ic uitã donat
et̃̾uã: ut ꝑ angustã portã & artã mã ad
hauc ꝑueriendũ eẽ deceruat. Unide ait. Con¬
tendite iutrare ꝑ angustã portã. Contentione
etenĩ ñ parua opꝰ est: siquis ad alta uelit ascen

Expanded text:
 sic vitam donat aeternam, ut per angustam portam, et arctam viam ad hanc perveniendum esse decernat; unde ait: Contendite intrare per angustam portam . Contentione etenim non parva opus est, si quis ad alta velit ascen
Abbreviated transcription (Latin):
simul cliscũbentes. conquesti st̃ intra se dicen¬
tes. Quis est hic qui etia peccata dimittte. e¬
lecet᷑.ii. Sed celestis medicꝰ egros ñ respicit:
quos etiã de medicamento fieri deteriores ui
tua te saluã fecit: uade in pace .iii. B ides
ecenĩ saluã fecit: qͥa hoc qd̾ peciit posse acaꝑe

Expanded text:
se dicentes: Quis est hic qui etiam peccata dimittit? Sed coelestis medicus aegros non despicit, quos etiam de medicamento fieri deteriores vidtua te salvam fecit, vade in pace. Fides etenim salvam fecit, quia hoc quod petiit posse se
Abbreviated transcription (Latin):
ost adnĩce igit᷑ resurrectionis głam asceti¬
siorisq trumiphũ. ac sp̃c paraclitt de su¬
ꝑuis missionẽ. qui discipłoꝵ corda tempora¬
lis pene ad huc formidine trepidanna replenit.
scientiã omniũ lingnarũ tribuendo: erant
uabat᷑. crescebatq ininierus credentiũ: a deo

Expanded text:
esurrectionis gloriam, ascensionisque triumphum, ac Spiritus Paracleti de supernis missionem, qui discipulorum corda temporalis poenae adhuc formidine trepidantia replevit, scientiam omnium linguarum tribuendo: Erant nabatur, crescebatque numerus credentium quo
Abbreviated transcription (Latin):
aria fusis crinib. ꝓcumbens xp̃i pedib.
dũ rigat eũ lacrimis. se lauat sorde crimi¬
nis. Hinc consecuta pluriniũ amoris erga do¬
niiũ. in celoꝵ palatio. ꝑheni gaudet p̾uno
Nogamꝰ ergo dnã nr̃a deleto crinuna. tiusq
scĩs p̃cib nos iunge celi ciiub. Patri nato cũ
flamine sit laus et̾no temꝑe. cin est sũia deitas
erat pecratrix uardi odorifera exhibuit ungenta.P.
Dñe d̾m̃. a Secꝰ pedes ipsiꝰ astans incess.niter ore sacu¬
to diua nestigia oscłacur lacrimis plena ꝓBeli en aIrriga¬
bat igit᷑ dinc̃os iħa pedes fracto qnoq alabastro p̃cipius
odorib flagrabat domꝰ om̃is atq capilloꝵ officio deter¬
gebar. P bm̃ ẽt̾m.a Dymon autẽ uitra se inquit si esser
ꝓp ħa saret ꝓfecto que ⁊ qualis esset que retigio eñ quia
peccatrix est ¶ Eruct̾. ã Et conuer sus dñs postquã ueni¬

Expanded text:
aria tersis crinibus Procumbens Christi pedibus Dum rigat cum lacrymis, Se lavat sorde criminis. Hinc consecuta plurimum Amoris erga Dominum, In coelorum palatio Perenni gaudet praemio. Rogamus ergo, Domina, Nostra deleto crimina, Tuisque sanctis precibus Nos junge coeli civibus. Patri, Nato cum Flamine Sit laus aeterno tempore; Qui est summa Deitas erat peccatrix, nardi odoriferi exhibuit unguenta. ntiphona. Secus pedes Domini astans incessante, ore sacrato ejus vestigia osculatur, lacrymis plena. Antiphona. Irrigabat igitur dominicos Jesu pedes, fracto quoque alabastro praecipuis odoribus, flagrabat domus omnis, atque capillorum officio detergebat. Antiphona. Simon autem intra se, inquit: Si esset propheta, sciret profecto quae et qualis esset quae tangit eum, quia peccatrix est. Antiphona. Et conver
Abbreviated transcription (Latin):
artine par apłis festũ colentes cu foue
qui uiuere discipłis uis aut mori: nos res¬
pice. ꝑ ac nc̃ qd̾ olim gesseras. nc̃ p̾sules cla¬
rifica. ange decꝰ eccłe. fraudes relide sathane.
Qui ter chaos enisceras mersos reatu suscita.
diniseras ut clamidẽ. nos indue iusticiã. Ut
specialis głe quondã recorderis trie. monasti¬
co nẽ orlim ⁊ã pene lapso subueni. S it cri

Expanded text:
artine par Apostolis, Festum colentes tu foue: Qui viuere discipulis Vis, aut mori, nos respice. Fac nunc quod olim gesseras, Nunc Præsules clarifica: Auge decus Ecclesiæ, Fraudes relide Sathanæ. Qui ter chaos euiceras: Mersos reatu suscita: Diuiseras vt chlamydem, Nos indue iustitiam. Vt specialis gloriæ Quondam recorderis tuæ: Monastico nunc Ordini Iam pene lapso subueni, Amen. Fi
Abbreviated transcription (Latin):
IIuͦ a̾ Satagebat igit᷑ martha soror marie magdalene
cur. muusteriũ que sedens secus pedes dm̃ audiebat
uerba oris eiꝰ s Bñ dixisti. a Non est marcha inquit
tibi cure qd̾ soror mea reliquit me solã iumistrare
optimã partẽ sibi elegit que ñ auferet᷑. PCintꝰ̾.i.¬

Expanded text:
r Mariae Magdalenae, circa ministeria, quae sedens secus pedes Domini audiebat verba oris ejus. Antiphona. Non est, Martha inquit, tibi curae, quod soror mea reliquit me solam ministrare; optimam sibi partem elegit, quae non auferetur. Anti
Abbreviated transcription (Latin):
am fortintu lector cui eo die legendi offi .uͭi.¬
ciũ erat. cũ int̾elusus apopło defuisset: tur¬
batis ministris clñ expectat᷑ qui ñ aderat: unꝰ e
crrtunstantib sũpto psalterio. quẽ primũuer¬
sũ inuenit arripuit. Psalmꝰ autẽ hic erat. Ex
ore infantiuũ & lactentiũ ꝑfecisti laudẽ ꝓpt̾ mni¬
micos cuos: ut destruas inmicũ &̾ defensorẽ. &

Expanded text:
m fortuito lector, cui legendi eo die officium erat, interclusus a populo defuisset, turbatis ministris, dum expectatur qui non aderat, unus e circumstantibus sumpto psalterio, quem primum uersum inuenit, arripuit. psalmus autem hic erat: ex ore infantium et lactantium perfecisti laudem propter inimicos tuos, ut destruas
Abbreviated transcription (Latin):
iudere ꝓꝑhetã᷑ Dico nobis: & plusquã ꝓ¬
ꝓphetai qñi ceteri om̃i uenturi adhuc ꝓph̾e
p̃sentis assertor. Plusquã ꝓpħa est: cuiꝰ ma¬
rub qd̾ nulli est᷑ prestitũ ꝓpħarũ. ad bapri¬
randum se dei filius inclinauit &hic pcarsor.¬
tanta est p̃rogatiua meritoꝵ. ut uno

Expanded text:
 dico vobis, et plus quam propheta, cum caeteri omnes venturi adhuc Christpraesentis assertor. Plusquam propheta est, cujus manibus, quod nulli est praestitum prophetam, baptizandum se Dei Filius inclinavit. Ptanta praerogativa meritorum, et uno
Abbreviated transcription (Latin):
i deliũ deuotio depinat hẏmnũ dũo qui
marie magdalen̾e sẽdẽ dẽ dit in ethere.
In qua qͥd esset pictas eiꝰ ostẽ lit bonitas qͥd
posset penitentia patefecit clementia. Que
priꝰ enĩ scelera cõmiserat inmunera. acce̾pta

Expanded text:
idelium devotio depromat Hymnum Domino, qui Mariae Magdalenae Sedem dedit in aethere. In qua quid esset pietas, Ejus ostendit bonitas, Quid donet poenitentia Patefecit clementia. Quae prius enim scelera Commisit innumera, Accepta
Abbreviated transcription (Latin):
et cibi filiũ. At ille ⁊acharias. Unde hoc sciã:
Ego enĩ sum senex: &̾ uxor mea ꝓcessit in dieb
crede ministro celi: accommoda nntio fidẽ.
si ñ uis ꝑdere nocẽ. Ecce tibi incurristi ꝑfidie
notã: statimi accepisti in ostio lingue cathe

Expanded text:
 Unde hoc sciam? ego sum senex, et uxor mea processit in diebus crede coelesti ministro: accommoda nuntio fidem, si non vis perdere vocem. Ecce ubi incurristi perfidiae noxam, statim accepisti in ostio linguae cate
Abbreviated transcription (Latin):
in hereni uastitatẽ loca priꝰ desiderabilia
int̾ cet̾a faciꝰ nora sua monasteriũ eximi
patris depopulans: reb om̃ib inhabitabi¬
le reddidit. Qd̾ quomͦ acciderit: legentib bea¬
ti gregori scdm dialogoꝵ librũ clarũ est&duẽ.¬

Expanded text:
vastitatem loca prius desiderabilia inter caetera facinora sua monasterium eximii Patris Benedicti depopulans, rebus omnibus inhabitabile reddidit. Quod quomodo contigerit, legenti B. Gregorii secundum Dialogorum librum clarum est: qu
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ passio frẽs quoꝵ hodie natalem
sollemint̾ celebramꝰ. cuuctis est honoranda
credentib. quos ꝓ iusticie pietatisq plenitudi¬
ne.saluator nundi humano generi &e pa¬
liante enĩ integritatis qͣnteue ꝑietatis
fuerint. hinc uel maxime ꝑuiden dñ est.
qd̾ ille eos ad emendationẽ corrupti scłi.
&e ad ministeriũ sue uolinitatis elegit. quẽ
itaq dñs petrũ opib pauperẽ oꝑe piscato¬
tẽ. qui a conuersatione popłari. ce cõmu¬
nione urbiũ segregatꝰ: uitã intꝰ fluctus¬
agebat innocuã: & uictũ de simplicitate que¬
pauperẽ: ut competens ei substantia ñ dees¬
set. Quẽ bene merentẽ de deo: copiosi maris

Expanded text:
um passio, fratres, quorum hodie natalem solemniter celebramus, cunctis est honoranda credentibus, quos pro justitiae pietatisque plenitudine Salvator mundi humano generi et paautem integritatis, quantaeve pietatis fuerint hinc vel maxime pervidendum est, quod ille eos ad emendationem corrupti saeculi, et ministerium suae voluntatis elegit, quem namque Petrum opibus pauperem, opere piscatorem; qui a conversatione populari, et communione urbium segregatus, vitam inter fluctusagebat innocuam, et victum de simplicitate quaepauperem, ut competens ei substantia non deesset; quem benemerentem de Deo copiosi maris
Abbreviated transcription (Latin):
clanior popłi attollit᷑. pars adu̾sa confundit᷑:
atq ita habitũ diuino nutu psalmũ hẽ lec¬
tũ fuisse. ut testunoniũ oꝑis su defensor an¬
diret: quia de ore infantin ceꝰ lactentiũ in mar¬
tino drã laude ꝑfecta. ce ostensus pariter & de¬

Expanded text:
clamor populi tollitur, pars diversa confunditur. Atque ita habitum est, divino nutu psalmum hunc lectum fuisse, ut testimonium operis sui defensor audiret; quia, ex ore infantium atque lactentium in Martino Domini laude perfecta, et ostensus pariter et de
Abbreviated transcription (Latin):
clipeo ꝓtectus aut galea hostiũ cimeos penetrabo secu¬
martinꝰ. ad ep̃atum turonice eccłe petebat᷑
S cũ erui a monasterio suo facile ñ posser: ru¬
ritins quidã imꝰ eciuib. uxoris languore si¬
nulato. ad genua eiꝰ ꝓuolutꝰ: ut egrederet

Expanded text:
clypeo protectus, aut galea, hostium cuneos penetrabo secuepiscopatum Turonicae Ecclesiae petebatur; sed cum erui a monasterio suo non facile posset, Ruricius quidam, unus e civibus, uxoris languore simulato, ad genua illius provolutus, ut egrederetur
Abbreviated transcription (Latin):
Uic laustua tu illiꝰ. tu nos in hunc te colere
qui in ipsũ te tribue. Qui das ꝑ orbis carames
quos gẽnia fulget p̾sulũ. da quos p̃mrunt cul¬
pegrãues soluat ꝑ ingens meritum. Hine pau
ꝑhĩc & modicꝰ. celum diues ingredit᷑. celi cohortes
obiuant. lingue. trib. gentes ouant. Et iuta
fulget tͣnsitꝰ. celis & aruo splendidꝰ gandere cũe¬
tis piũ est. curictis salus sit & dies. Sit trinta¬

Expanded text:
ic laus tua, tu illius: Tu nos in hunc te colere, Quin ipsum in te, tribue. Qui das per orbis cardines, Quod gemma fulget Præsulum: Da quo, premunt culpæ graues Soluat peringens meritum. En pauper hic & modicus, Cœlum diues ingreditur: Cœli cohortes obuiant, Linguæ, tribus, gentes, ouant. Vt vita, fulget transitus, Cœlis, & aruo splendidus: Gaudere cunctis pium est, Cunctis salus sit hæc dies. Martin
Abbreviated transcription (Latin):
etiã houestis qͣsi inflorata ꝑsonis lecabunda
confluit: &e cõmune patrocintũ deriota
leninitate̾ eiꝰdẽ patris fideles coluissent: existe¬
re causas prestitit. quib & alias sollemta¬
tes eiꝰ gaudio xp̃ianoꝵ adangeret. descã ui¬
delicet illiꝰ translatione nec ũ e tumulatio

Expanded text:
etiam honestis quasi inflorata personis, laetabunda confluit, et commune patrocinium devota lemnitatem ejusdem patris fideles coluissent: existere causas praestitit, quibus et alias solemnitates gaudio Christianorum adaugeret. De sancta videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
te compar. in corona particeps. ambo lu¬
cerne ꝙr decus eccłe. in orbe claro chorus¬
cant uibramine. Oroma felix que tantoꝵ
principũ es purpurata p̃cioso sanguine.
excellis omnẽ inuudi pulchritudinẽ. ñ
laude tua s scõꝵ meritis. quos cruentatis
iugulasti gladiii. Uos ergo mundi głosi mar¬
tyres petre beate. paule mundi liliũ. celestis
aule triumphales milites p̃cib almis ur̃is nos
ab omib munitos malis. ferte suꝑ ethera.

Expanded text:
te compar, in corona particeps. Ambo lute compar, in corona particeps. Ambo lucerne et decus ecclesiae in orbe claro coruscant uibramine. 7. O Roma felix, quae tantorum principum es purpurata pretioso sanguine! Excellis omnem mundi pulchritudinem, non laude tua, sed sanctorum meritis, quos cruentatis iugulasti gladiis. 8. Vos ergo modo, gloriosi martyres, Petre beate, Paule, mundi lilium, caelestis aule triumphales milites precibus almis uestris nos ab omnibus munite malis, ferte super aethera.
Abbreviated transcription (Latin):
Nelix ꝑ om̃s festũ mundi cardiues apłoꝵ p̃
pollet alacriter. petri beati pauli sacratissi¬
ii. quos xp̃c alino consecrauit sangume. ec¬
cłiarũ deputanit principes. Hi st̃ oliue due
corã dño. & candelabra luce radiantia. p̾clara
celi duo liuiunaria. fortia soluunt peccatoꝵ
uicła. portas olimpi reserant fidelib. Habẽt
suꝑnas potestatẽ claudere. sermone sẽdes pan¬
dere splendentia limina poli suꝑ alta sẏde¬
ra lingue eoꝵ claues celi facte sunt. laruas
repellunt ultra mundi liuntes. Pecrus be¬
atus cathenarũ laqueos. xp̃õ iubente rupit
mirabiliter custos ouilis &e doctor eccłe. pa¬
storq gregis conseruator ominũ arcet lu¬
poꝵ truculentã rabiẽ Quodcũq umclis
suꝑ terrã strinxerit erit in astris religatũ for¬
titer. & qd̃ resoluit in terris arbitrio erit solu¬
tũ suꝑ celi radios. in fine mundi iudex erit
scli. Non impar paulus hine doctor gen¬
tiũ. electionis templũ sacratissimũ. in mor¬

Expanded text:
elix per omnes festum mundi cardines apostolorum prepollet alacriter Petri beati, Pauli sacratissimi, quos Christus almo consecrauit sanguine, ecclesiarum deputauit principes. 2. Hi sunt oliue due coram domino et candelabra luce radiantia, preclara caeli duo luminaria, fortia soluunt peccatorum uincula, portas Olimpi reserant fidelibus. 3. Habent supernas potestatem claudere sermone sedes, pandere splendentia limina poli super alta sydera. Lingue eorum claues caeli facte sunt, laruas repellunt ultra mundi limites. 4. Petrus beatus catenarum laqueos, Christo iubente rupit mirabiliter, custos ouilis et doctor ecclesiae pastorque gregis, conseruator ouium arcet luporum truculentam rabiem. 5. Quodcumque uinclis super terram strincxerit, erit in astris religatum fortiter, et quod resoluit in terris arbitrio, erit solutum super caeli radium. in fine mundi iudex erit seculi. 6. Non inpar Paulus huic, doctor gentium, electionis templum sacratissimum, in mor
Abbreviated transcription (Latin):
simũ paulũ. cuiꝰ tanta est nichilominꝰ fidei
plenindo. ut peculiarẽ quodãmodo eũ si¬
bi ancẽ ad iummminanda gentiũ corda. cũc¬
toꝵ p̃sciꝰ salnator eligeret. Erat enĩ tã p̾aipu¬
uł in doctrina animi iurtute tã potens m
ninocentia. &e integritate tã scł: ut uno eo¬
dẽq fempore. hinc eũ sacerdotes & princi¬
pes iudeoꝵ. ꝑ emiulationẽ legis antique
data in xp̃ianos ꝑsequendi auctoritate diri¬
gerent: hinc illũ. ad eccłe solatiũ. atq omĩũ
credentiũ firmamentũ xp̃c uocaret ecelo. RTu

Expanded text:
simum Paulum; cujus tanta est nihilominus plenitudo fidei, ut peculiarem quodammodo eum sibi ducem ad illuminanda gentium corda cunctorum praescius Salvator eligeret. Erat enim tam praecipuus in doctrina, animi virtute tam potens, innocentia et integritate tam sanctus, ut uno eodemque tempore hinc eum sacerdotes ac principes Judaeorum per aemulationem legis antiquae, data in Christianos persequendi auctoritate, dirigerent; hinc illum ad Ecclesiae solatium atque omnium credentium firmamentum Christus vocaret e coelo; cu
Abbreviated transcription (Latin):
pietas tanto uenerabilius colit: qͣnto
celsiꝰ hc̃ a deo decoratũ cognouerit. sInito ꝯsił.¬
quodã instinctu specialiꝰ amat. eiꝰq me¬
scẽ fidei fundatores. ac celestis discipline cen¬
cłoꝵ signis. cũ uirtutũ exercitiis dñi ad

Expanded text:
pietas tanto venerabilius colit, quanto celsius hunc a Deo decoratum cognoverit. Unquodam instinctu specialius amat, ejusque me: & inter sanctæ fidei fundatores, ac cælestis disciplinæ cenculorum signis, tum virtutum exe
Abbreviated transcription (Latin):
dio ueracis assercionis ꝓbabilib credibili re¬
latu cõꝑimꝰ scłis factũ memoriale. larga dei
celsitudo peesepe factũ sibi dilectũ clementi dig¬
nationis sue muere oꝑari dignata est. RSesbñd̃.¬
ontigerat aliqͣndo sacratissime eiꝰ tͣmla. ni¬
tionis festiuitas. ad quã tẽporis orbita rede¬
unte. plurmie confluxerant diuerse numnerosi¬
tatis undecũq cat̾ue: ñ solũ a circũpositis ue¬
rũ eciã a quibq ꝓuinciarũ remotissinus lo
cis. & dnẽ ñ .iiii.Deniq in celebratione dan¬
te festiuitatis p̾coinis noclurnalib decore com¬
petenti afrĩb ꝑsolutis: nondũ aurore clare
refulgentib radizs quietis gr̃a sua quiq petie¬

Expanded text:
dio veracis assertionis probabilibus credibili relatu comperimus, saeculis factum memoriale larga Dei celsitudo per saepe fatum sibi dilectum clementi dignationis suae munere operari dignata est. Contigerat aliquando sacratissimae ejus translationis festivitas, ad quam temporis orbita redeunte plurimae confluxerant diversae numerositatis undecunque catervae, non solum a circumpositis, verum etiam cis. Denique in celebratione tantae festivitatis praeconiis nocturnalibus decore competenti persolutis, nondum aurorae clare refulgentibus radiis, quietis gratia sua quique petie
Abbreviated transcription (Latin):
di. & suo eã dm̃o subingandi. Cuꝰ incolas s¬
occulto iudicio eiꝰ mucrom tradidit ferien¬
cedis extendens crudelitatẽ: beneuentanã ag¬
gressa est impugnare ꝓumciã. Cuꝰ arbes
terre cocquans. monasteria uillasq depopulãs.

Expanded text:
o subjugandi, cujus incolas occultum Dei judicium ejus mucroni tradidit feriencaedis extendens crudelitatem, Beneventanam aggressa est expugnare provinciam, cujus urbes terrae coaequans, monasteria villasque depopulans,
Abbreviated transcription (Latin):
id est cũ ego sim inuiolabilis petra. ego
lapis angularis qui facio utraq unum.
onũa. sint tibi mecũ parciciꝑati one cõ¬
pecrus ad predicacionẽ saluraris uerbi:
ut mutata uice. celestis mysterio sacra¬
menti. qui captura pisciũ alebatur sa¬

Expanded text:
id est cum ego sim inviolabilis petra, ego lapis angularis, qui facio utraque unum.te sunt propria, sint tibi mecum participatione coest ad praedicationem salutaris verbi, ut, mutata vice coelestis mysterio sacramenti, qui captura piscium alebatur, sa
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ rogaui ꝓ ce. ut ũ .Uiii. Et autẽ pretereã ce¬
unũ illud qd̃ ad om̃s eiꝰ sufficit laudes quis
ualeat estimare qͣnte sit głe. qd̾ cũ int̾ hoiẽs
ageret. speciali quadã diuinitatis gr̃a. & pa¬
radisus illi penetrabilis. & celũ ꝑuiũ fuit

Expanded text:
t autem praeteream caeunum illud, quod ad omnes ejus sufficit laudes, quis valeat aestimare quantae sit gloriae, quod cum inter homines ageret, speciali quadam Divinitatis gratia, et paradisus illi penetrabilis, et coelum pervium fuit
Abbreviated transcription (Latin):
eatusinoꝵ apłoꝵ petri & pauli insepa¬
rabilẽ fidem. passionẽ germanã omiu
nos deuotione frẽs necesse est celebrare: qͥ a
Q landabilis eos uita ad głosissimũ ꝑdu¬
xit occasũ: ad nurificꝰ obit᷑ ꝑpetuã transi¬
petro fides enimneat. in paulo doctrina p̃¬
cellat: magisteriũ tam̃ pauli fidei plem¬
tudo est: & credulitas petri doctrine est fun¬
denientũ. Quos tanta cel estis electionis dig¬
nacio insitauit: ut hic fieret de piscatore
doctor. ille de ꝑsocutore defensor & Sao cui.
ed in hoc omipotentis attollenda .iii.¬
maiestas est. qui inspiratione mirabi
li docendi grãm tribuit impetito: & mi¬
inicũ fecit amare qd̾ oderat. &̾ fidẽ ipnã

Expanded text:
apostolorum Petri et Pauli inseparabilem fidem, passionemque germanam omni nos devotione, fratres, necesse est celebrare, quia et laudabilis eos vita ad gloriosissimum perduxit occasum, et mirificus obitus perpetuam transPetro fides emineat, in Paulo doctrina praecellat; et magisterium tamen Pauli fidei plenitudo est, et credulitas Petri doctrinae est fundamentum; quos tanta coelestis electionis dignatio visitavit, ut hic fieret de piscatore doctor, ille de persecutore defensor. ed in hoc omnipotentis Dei attollenda majestas est, qui inspiratione mirabili 225 docendi gratiam tribuit imperito, et inimicum fecit amare quod oderat, et fidem, quam
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ: qui necdũ semetipsũ sentiens. dm̃cũ iam
sentiret aduentũ: Nere hic oniniũ beatissimꝰ
paruuloꝵ: qui intra uiscera adhuo mat̾na
inclusus. adesse saluatorẽ mnundi. quia nec
dũ sermone poterat. ꝓpħico gandio resulta

Expanded text:
semetipsum sentiens, dominicum jam sentiret adventum? Vere hic omnium beatissimus parvulorum, qui intra viscera adhuc materna conclusus, adesse Salvatorem mundi, quia nec tum sermone poterat, prophetico gaudio revela
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. Serca ter denis alios coronant. aucta cremẽ¬
tis duplicata quosdã. trina centeno cunnila¬
ta fractu te sacer ornant. Nunc potens nr̃i
meritis opimis pectoris duros lapides repelle as¬
perũ planans iter &e reflexos dirige calles. Ut
piꝰ mundi. sator &e̾ redemptor mentib pulsa
liuione purił. rite dignetur ueniens sacratos
ponere gressus. Laudib ciues celebrant suꝑ¬
ni.te d̾s simplex parit̾q trine. supplices & nos
neniã p̾camur parce redemptis. am̃ u fuit h̾o

Expanded text:
ter denis alios coronant Aucta crementis, duplicata quosdam Trina centeno cumulata fructu Te sacer ornant. Nunc potens nostri meritis opimis Pectoris duros lapides repelle, Asperum planans iter, et reflexos Dirige calles. Ut pius mundi sator et redemptor, Mentibus pulsa livione puris, Rite dignetur veniens sacratos Ponere gressus. Laudibus cives celebrant superni Te Deus simplex pariterque trine, Supplices et nos veniam precamur, Parce redemptis. Glo
Abbreviated transcription (Latin):
antistitis fidẽ. uel eoꝵ qui głosũ martyriũ
in scã xp̃i confessione manentes. cũ eode ad¬
epti fuisse dinoscunt᷑: circũfusa uuan daloꝵ
multitudo urbẽ uudiq circũuallat. q̾ in
obsidione ꝑditionis a cunctis parcib circun¬
ec mora uusilib fundis sagittis. diu̾sisq
ꝯtelis euercere menia acriꝰ impugnantes.
ũuandali: crudelitatis instantia purgebãt. R
contra beatissimꝰ pontifex desi .uͣi  Scola.¬
deriꝰ cũ siis sacerdotib uel cet̾is cunb de
dnm nr̃m uiuũ & uerum colimꝰ. qui uni¬
lite in nobis scelus crudele admittere: ꝑ qͦd
deipotentiã contra uos in tracundia ꝓuocetis.¬

Expanded text:
antistitis, et eorum qui gloriosum martyrium in sancta Christi confessione manentes, cum eodem adepti fuisse dignoscuntur; circumfusa Wandalorum multitudo urbem undique circumvallat et in obsidione perditionis a cunctis partibus ciec mora missilibus, fundis, sagittis diversisque telis evertere moenia, acrius impugnantes Wandali, crudelitatis instantia perurgebant. E contra beatissimus pontifex Desiderius, cum suis sacerdotibus, vel caeteris civibus, de m Deum vivum et verum colimus, qui unilite in nobis crudele scelus admittere, per quod Dei potentiam contra vos in iracundiam provocetis.
Abbreviated transcription (Latin):
diue dolore repletꝰ ꝓ se principẽ rogare nolu¬
it: s ut ꝑcuntib ciuib subueniret. aitenti
hostiles uanꝰ tuoꝵ. ut compescas humiliter
princeps barbarꝰ unnutis uaturali crudelita¬
tis aspitate durꝰ: euentu uictorie tumefactꝰ.
barbara locutione hoc scõ despecta responsione
uarrauit. qd̾̃ beatꝰ antistes uulla potiut uitel¬
ligeutie capacitate cognoscere. & Era ⁊ honꝰ.¬

Expanded text:
e dolore repletus, pro se principem rogare noluit, sed ut pereuntibus civibus subveniret attentius hostiles manus tuorum ut compescas humiliter princeps barbarus immitis, naturali crudelitatis asperitate durus, eventu victoriae tumefactus, barbara locutione hoc sancto Desiderio despecta responsione narravit, quod beatus antistes nulla potuit intelligentiae capacitate cognoscere. Ideo
Abbreviated transcription (Latin):
tex banstũ sociata pastũ mella locustis. ¶e¬
teri tantũ cecinere natũ corde p̾sago irster
affuturũ. tu quidẽ miundi scelus auferentẽ.
indioe ꝓdis. Nor fuit uasti spacnĩꝑ orbis
sanctior qͥsquã genitꝰ ioħe. qui nefas secli
meriut lauantẽ tingere limphis. Ouinus fe¬
lix meririq celsi nesciens labem niuei pudoris.¬

Expanded text:
ata pastum Mella locustis. Caeteri tantum cecinere vatum Corde praesago jubar adfuturum, Tu quidem mundi scelus auferentem Indice prodis. Non fuit vasti spatium per orbis Sanctior quisquam genitus Joanne, Qui nefas saecli meruit lavantem Tingere lymphis. O nimis felix meritique celsi, Nesciens labem nivei pudoris
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ xp̃i noĩe passio consecranit. Multimoda nãq
ueterũ relatione didicimꝰ. ũnullos mr̃m ꝑstra¬
tos glãdio. igni alios concrematos. quãplines
bestiarũ dilaceratos dentib: imuimeris etiã &̾
uariis tormentoꝵ cruciatib affectos. spreta
sui corporis morte. xp̃iane fidei testimoniũ red¬

Expanded text:
i nomine passio consecravit. Multimoda namque veterum relatione didicimus nonnullos martyrum prostratos gladio, igni alios concrematos, complures bestiarum dilaceratos dentibus, innumeros et jam variis tormentorum cruciatibus affectos, spreta sui corporis morte Christianae fidei testimonium red
Abbreviated transcription (Latin):
huic symon petrꝰ: & dixit ei. Quis est de
stilo ñ tenear. ioħi mox interrogantĩ dñs
respondit. Ie est cui ego intinctũ panẽ por¬
rexero. O mirabilẽ atq in cõparabilẽ inrũ.
c oni xp̃iane deuotionis p̃conio p̃ferendũ.¬

Expanded text:
Petrus, et dicit ei: Quis est de stylo non tenear, Joanni mox interroganti Dominus respondit: «Ille est, cui ego intinctum panem porrexero .» O mirabilem atque incomparabilem virum, et omni Christianae devotionis praeconio praeferendu
Abbreviated transcription (Latin):
iinumera enĩ sc̃ boni oꝑis eiꝰ urcutũ insig¬
niu panca tam̃ potest dicendo iops nr̃e t̾e¬
nuurais facondia ut condecet deflorare . iͭ.
nilmnere głosus. tantomagis dictator erit ad
auraudoas eiꝰ uirtutes onmo ꝑ ignorantiã

Expanded text:
enim sunt bonitatis ejus virtutum insignia, pauca tamen potest dicendo nostrae tenuitas facundiae ut condecet deflorare. Quantnere gloriosus, tanto magis dictator apparet ad narrandas ejus virtutes per ignorantiam
Abbreviated transcription (Latin):
go doctꝰ liberalib disciplinis. ex urbe egres¬
sus est. ꝓfect᷑ꝰq in auditoriũ p̾fecture p̃to¬
rii: ita splendide causas ꝑorauit. ut elige¬
retur a uiro illustri ꝓbo cẽ p̃fecto p̾tori.
ad consiliũ tribuendum Nniem. uiiͦ.¬
ost quod consularitatis suscepte insig¬
nia. ut regeret liguriã emiliamq pro¬
tio arriane ꝑsidie ep̃o. qͥui dionisio
beate memorie confessore ad exilrum desti¬
nato incumbebat eccłe cum popło ad se¬
dicionẽ surgeret. inpetendo ep̃m. essecq
illi cura sedende seditionis: ne popłi ciui¬
tatis in ꝑicłm sui conuerteretire. ꝑrexit

Expanded text:
doctus liberalibus disciplinis, ex Urbe egressus est, professusque in auditorio praefecturae praetorii, ita splendide causas peroravit; ut eligeretur a viro illustri Probo, tunc praefecto praetorii, ad consilium tribuendum. Post haec consularitatis suscepit insignia, ut regeret Liguriam, Aemiliamque protio Arianae perfidiae episcopo qui Dionysio beatae memoriae confessore ad exsilium destinato, incubabat Ecclesiam cum populus ad seditionem surgeret in petendo episcopo, essetque illi cura sedandae seditionis, ne populus civitatis in periculum sui verteretur, perrexit
Abbreviated transcription (Latin):
on p̃sumit os aprre philippꝰ: qui. łeax¬
dũ patrẽ sibi poposcit ostenda ꝓfun¬
da mysteria indiuidue diuinitatis audiuit.¬
tant. & latenter in quirunt: ñ quidẽ ꝓla¬
tione uerboꝵ. s tandẽ nutib ocłoꝵ. S cũ
residui sub hac ambiguitate penderent. nec
lle nimirũ cũ discipłoꝵ in seꝑsona suscep¬
ta consultor accedit: qui de ampliori fami¬
liaritatis ac dilectionis pr̃ogatina confi¬
est frẽs mei qͣnte deuotionis instantia b̾i io¬

Expanded text:
on praesumit os aperire Philippus, qui dum Patrem sibi poposcit ostendi, profunda mysteria individuae Trinitatis audivittant, et latenter inquirunt, non quidem prolatione verborum, sed tantum nutibus oculorum. Sed cum res diu sub hac ambiguitate penderet, nec nlle nimirum, condiscipulorum in se persona suscepta, consultor accedit, qui de ampliori familiaritatis, atque dilectionis praerogativa confiest, fratres mei, q
Abbreviated transcription (Latin):
gitͣ posito in administratione p̾fecture
galliarũ patie eiꝰ ambrosio: uatꝰ est aibio¬
lius. Qui infans in acea pcori in aml po¬
sitꝰ. cũ dormuiret aꝑto oẽe. łubito agmens x¬
pum adueuieus. faciẽ eiꝰ atqrora comple¬
tt. itaur ingrediendi mos egredicudi¬
pat̾ qui ꝓpt̾ eũ cũ matre uel filia deambu¬
lubat. ne abigernt᷑ ab anella que curã
nutriendi infantis suscepat phibens. sõi¬
licita ent̃ erat ue insanti nõcerent. expec¬
Rabat tam̃ pat̾uo affectu. quo sine ilus

Expanded text:
gitur posito in administratione praefecturae Galliarum patre ejus Ambrosio, natus est Ambrosius. Qui infans in area praetorii in cuna positus, cum dormiret aperto ore, subito examen apum adveniens, faciem ejus atqita ut ingrediendi in os, egrediendipater, qui propter cum matre vel filia deambulabat, ne abigerentur ab ancilla, quae curam nutriendi infantis susceperat, prohibens sollicita enim erat ne infanti nocerent exspectabat patrio affectu, quo fine
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ chroseo ad cĩnitatẽ lingnonas uiq ꝑdu¬
in eadẽ urbe pontificali fungebat᷑ osficio: sa¬
cerdos uirtutib p̾stantissimꝰ. Et licet opposi¬
ta montis in sublimi. & ex parte maxima
naturalis expositionis inunitio. &̾ quadroꝵ¬

Expanded text:
rosco ad civitatem Lingonas usque perduin eadem urbe pontificali officio fungebatur, sacerdos virtutibus praestantissimus. Et licet opposito monte in sublime firma sit ex parte maxima naturalis expositionis munitio, et quadr
Abbreviated transcription (Latin):
te uidebat᷑ auctorias : ut sub districta se com¬
pesceret beata discipłoꝵ concio disciplina.¬
unt̾ se inuicẽ ocłoꝵ nutib quodãmodo
introgantes aspiciunt: ueruntamen lĩgna
ꝓferrẽ qd̃ gestiunt. uł clnm consulentes in¬
gua que clauis facta celoꝵ. celũ sunul &
terrã ligat & soluit. Tacet is in quã inferi
⁊ ilet andreas. qui ipsi frĩ ad fontẽ uite
p̃uius fuit. Non loquit᷑ thouias qͥ uiã
se nescire ꝓfessus. eundẽ eẽ iuã ueritatẽ
&̾ uitã ip̃so refereute cognouit. Ruirgo ẽ.

Expanded text:
 videbatur auctoritas, ut sub districta se compesceret beata discipulorum concio disciplina. Har se invicem oculorum nutibus quodammodo interrogantes aspiciunt; verumtamen lingua proferre quod gestiunt, vel Dominum consulente ingua, quae clavis facta coelorum, coelum simul et terram ligat et solvit. Tacet is, inquam, cui poSilet Andreas, qui ipsi fratri ad fontem vitae praevius fuit . Non loquitur Thomas, qui viam se nescire professus, eumdem esse viam, veritatem et vitam, ipso referente, cognovi
Abbreviated transcription (Latin):
quã nisi signũ ione dandũ. neqͣquã lucis
sue claritatẽ fidelib occultandã.& E cre ħo. xͣ.¬
pse qͥppe lucernã accendit: qui testã huma¬
ne nature flãma sue diuinitatis impleuit.
Quã ꝓfecto lucernã nec credentib absconde¬
re. nec modio supponere. hoc est sub mensu¬
ra legis includere. uel intra iudee gentis t̾mi¬
nos uoluit cohibere: s suꝑ candelabrũ in¬
quit. ut qui ingrediuntur lum en uidearit.
cui lucernã supposuit. quia nrĩs in fron¬
tib fidẽ sue incarnationis affixit: ut qui
eccłam fideliter ingredi uoluerint. lumen
ueritatis palã queant intueri. R Magnific̾.¬
uã sententiã iudeoꝵ qͦq ꝓceres condem¬
uant: qui signa querentes exteriꝰ. aꝑtã
lucis ianuã noluerunt nitrare credendo.
Ueniq p̾cipit ne oꝑa tantũmodo s &̾ cogita

Expanded text:
 nisi signum Jonae dandum, nequaquam tamen lucis suae claritatem fidelibus occultandam. Ipse quippe lucernam accendit, qui testam humanae naturae flamma suae divinitatis implevit: quam profecto lucernam nec credentibus abscondere, nec modio supponere, hoc est, sub mensura legis includere, vel intra unius Judaeae gentis terminos voluit cohibere. Sed supra candelabrum, inquit, ut qui ingrediuntur, lumen videant. cui lucernam superposuit, quia nostris in frontibus fidem suae incarnationis affixit, ut qui Ecclesiam fideliter ingredi voluerint, lumen veritatis palam queant intueri. Qua sententia Judaeorum quoque proceres condemnat, qui signa quaerentes exterius, apertam lucis januam noluerint intrare credendo. Denique praecipit n
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sp̃m ꝓbibiti memorantur: &̾ tanien ipse
sp̃c qui priꝰ predicationẽ ꝓhibuit: hanc asi¬
anoꝵ cordib postmodũ infudit. Nã diu est:
qd̾ asia cuncta iã credidit.Ibant gaud̾¬
dcirco ergo ꝓhibine priꝰ qd̾ postinodũ fecir:
quia cẽ in illa erant quisaluandi ñ erant.
quorñdã aurib p̾cdicatio scã subtrabitur:
occulta timeamꝰ : nedũ mens nr̃a exteriꝰ fu¬
sa. a sua uoluntate se ñ reuocat. uitꝰ contra

Expanded text:
 prohibiti esse memorantur ; et tamen ipse Spiritus qui prius praedicationem prohibuit, hanc Asianorum cordibus postmodum infudit. Nam diu est quod Asia cuncta jam credidit. Idcirco ergo prius prohibuit quod postmodum fecit, quia tunc in illa erant qui salvandi non erant. quorumdam auribus praedicatio sancta subtrahitur, occulta timeamus, ne dum mens nostra, exterius fusa, a sua se voluptate non revocat, intus contra
Abbreviated transcription (Latin):
tus. quia lumeu cecis ocłis ñ uidebã. Nouocu¬
loꝵ culpã putabã: s solis. Dumi me itaq an¬
tiquus hostis illuderet. in media fere quadra¬
gesima medullis infusa febris corpus meũ in¬
uiasit exhaustum: & sine ulla requie. qd̾ dic¬
tu qͦq incredibilefit. sic infelicia menbra de¬
talis animi calor toto iam frigescente corpo
re. in solo tantũ corpenti pectusculo palpita¬
bat: cũ subito raptꝰ in sp̃u. ad tribunal iudi¬
cis ꝑtrahor. Ibi tantũ lumuns. &̾ tautũ erat
ex ciccunstantiũ claritate fulgoris: ut piectꝰ¬

Expanded text:
tus; et quia lumen caecis oculis non videbam, non ocutus; et quia lumen caecis oculis non videbam, non oculorum culpam esse putabam sed solis». Xa. «Cum me itaque antiquus serpens illuderet, in media fere quadragesima medullis infusa febris corpus meum invasit exhaustum». XIa. «Et sine ulla requie, quod dictu quoque incredibile fit, sic infelitia membra detalis animi calor, toto iam frigescente corre, in solo tantum tepente pectusculo palpitabat: cum subito raptus in spiritu, ad tribunal judicis pertrahor, ubi tantum luminis, et tantum erat ex circu
Abbreviated transcription (Latin):
quoq mouachoꝵ habitũ factum᷑q unitatꝰ
animi iugi sinceritate calcans. uoluptatẽq
corporis ꝑhenm frangens ieiunio: plerosq
bonoꝵ religiosoꝵ meliores fore suo docuit exẽ¬
dũ ex more idẽ iheronimꝰ diuma ad legeu
dũ pandit uolumina: & mortalẽ bibliothe¬
ce sue auctorẽ tullium recordat᷑. mox celitͥ
uetales qͣudoq reuolueret libros. salutifero ca¬
ipse de se ad custochiũ uirginẽ scribens asse¬
rit. Cũ antẽ plurimos domo. pareritib. dolo¬
re cognitis. & qd̃ his lifficiliꝰ est. consuetu¬
dine lautioris cibi ꝓpter reguñ celoꝵ me ca¬
strassem. & iherosolimã nulitaturus ꝑgerem:
bibliotheca quã Rome cũ sũmo studio ac la¬
bore confecerã. carere ũ poterã . & almait eñ.uͣ¬
taq nuser ego lecturus tulliũ i eiunabã. Post
noctium teuebras. iugilias. post lacrimas quas
mͥ p̾teritoꝵ recordatio peccatoꝵ. ex imis uis¬
Ephetas legere cepissẽ: sermo horrebat iueuł¬

Expanded text:
quoque monachorum habitum factumque imitatus animi jugi sinceritate calcans, voluptatemque corporis perenni frangens jejunio, plerosque bonorum religiosorum, meliores fore suo docuit cum ex more idem Hieronymus, divina ad legedum pandit volumina, et mortalem bibliothecae suae auctorem Tullium recordatur. Mox coelitus, ne tales quandoque revolveret libros, salutifero caipse de se ad Eustochium virginem scribens asserit: Cum ante annos plurimos domo, parentibus, sorore, cognatis, et quod his difficilius est  consuetudine lautioris cibi propter coelorum me regna castrassem, et Jerosolymam militaturus pergerem, bibliotheca, quam Romae cum summo studio ac labore confeceram, carere non poteram. Ita miser ego lecturus Tullium jejunabam: post noctium crebras vigilias, post lacrymas, quas mihi praeteritorum recordatio peccatorum ex imis visphetas legere coepissem, sermo horrebat incul
Abbreviated transcription (Latin):
phetarũ meria nobis p̾cent᷑ ueniã. Baptista
xp̃i preuiꝰ & clauiger ethereus. cũ ceteris apłis
nos soluant nexu criminis. Eharꝰ sacranus
martyrũ confessio sacerdotũ. q̾ uirgmalis
castitas nos apeceatis abluant. Oonachoꝵ
suffragia om̃sq ciues celici. annuant uotis
supplicũ. & uite poscant p̃miũ.  aus ho¬
uor uirtꝰ gła deo patri & filio. scõ simnlpa¬
raclito in sempit̾na scl̃a am̃. Iunã Nouit dñs

Expanded text:
rum merita Nobis precentur veniam. Baptista Christi praevius Et claviger aethereus, Cum caeteris apostolis Nos solvant nexu criminis. Chorus sacratus martyrum, Confessio sacerdotum Et virginalis castitas Nos a peccatis abluant. Monachorum suffragia Omnesque cives coelici Annuant votis supplicum Et vitae poscant praemium. Laus, honor, virtus, gloria Deo Patri et Filio, Sancto simul Parac
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. dei uidelicet amor & ꝑximi. Et mnꝰ
quã int̾ duos haberi caritas ñ potest.R Species.
emo ꝓprie ad semetipsũ habere carita .xi.¬
tẽ dicitar: s dilectione se in alterũ tendit.
ut eẽ curitas ꝑossit. Binos ad p̃dicandũ disci¬

Expanded text:
tatis, Dei videlicet amor et proximi, et minus quam inter duos haberi charitas non potest nemo enim proprie ad seipsum habere charitatem dicitur, sed dilectione se in alterum tendit, ut esse charitas possit binos ad praedicandum disci
Abbreviated transcription (Latin):
cundie deditꝰ. plerisq pulchrior. aspectride¬
corus. eloquio suauis. ingenio accutusimꝰ. ꝓ¬
cripturis sacris ac leguni doctrmis simulq
cauouicis: pene custos precellebat. Parro¬
chiam quã regendã susceꝑat habitantib
in tantũ aptissimꝰ erat: ut om̃ib senib ce̾
coequalib &̾ subiectis sua placerait eloqͥa:
om̃ibq sibi colloquentib. ita ut meren¬
tib redderet leticiã: scelera gerentib disci¬
poris spacio sub pontificis scilicet imꝑio.
monasterio qd̾ est sitũ in honore sc̃i maxen¬
ti obisset: iussu pontificis isdẽ suscepit regen¬
dum. Quõd ꝑ sex annos streraie rexit: illudq
cũ iuxta monita si pontificis idoneũ se pre¬
parasset & claruis haberet᷑ preconiis : tẽ odor
eiꝰ suauitanis in tantũ ꝓcessit: ut usq in pala¬
tium regis redoleret. Er̃at autẽ cõdẽ tempore iu¬
mor clotariꝰ cũ baldechilde genitrice sua rex

Expanded text:
us, inter plerisque pulcherrimus, aspectu decorus, eloquio suavis, ingenio acutissimus, pcustus. Scripturis sacris ac legum doctrinis simulque canonicis poene cunctis praecellebat parrochie quem regendam susciperat habitantibus. In tantum vero aptissimus omnium seniorum et coequalmnibus sibi colloquentibus, ita ut moerentibus redderet laetitiam, scelera gerentibus disciporis spatio, sub pontificis scilicet imperio, monasterio quod est situm in honore beati Maxentii obiisset, jussu pontificis idem suscepit regendum: quod per sex fere annos strenue rexit, illudque cum juxta monita sui pontificis idoneum se praepararet, et clarus haberetur prae omnibus, tunc odor ejusdem suavitatis intantum processit, ut usque in palatium regis redoleret. Erat enim eodem tempore minor Lotharius cum Baltechilde matre rex
Abbreviated transcription (Latin):
est criumphalemirĩn nomen. qui ꝑ diuer¬
Ca tormentoꝵ genera xp̃i passionem. ñ la¬
cescentib precordioꝵ mentib mitabantur.
Alii ferro ꝑempti. ali flãmis exusti: alii fla¬
gris uerberati. alii uectib ꝑforati. aliĩ cru¬
alii frigore afflicti: alii fame cruciati. alii
uero truncatis manib siue ceteris menbris.¬

Expanded text:
 nomen, qui per diversa tormentorum genera Christi passionem non lacessantibus praecordiorum mentibus imitabantur. Alii ferro perempti, alii flammis exusti, alii flagris verberati, alii vectibus perforati, alii crualii frigore afflicti, alii fame cruciati; alii vero, truncatis manibus, sive caeteris caesis
Abbreviated transcription (Latin):
uia queq requirens. inuenit stantẽ in
uertioe montis: ac preforib cuiꝰdã spelun¬
ce assistere. Itaq ꝑmotꝰ. cur soliuagus ince¬
deret: accepto arcu appetit illũ saguta toxi¬
cata. Que uelut uenti flamine retorta: euni
michael archangłs cũ multituidine angłoꝵ cui tradidit
d̾̃s animas scõꝵ ut ꝑducat eas in paradysũ exultationis.

Expanded text:
via quaeque requirens, invenit tandem in vertice montis prae foribus cujusdam speluncae assistere; itaque permotus cur solivagus incederet, arrepto arcu, appetiit illum sagitta toxicata, quae, velut venti flamine retorta, eum Michael archangelus cum multitudine angelorum, cui tradidit Deus animas sanctorum ut perducat eas in paradisum exsultationis.
Abbreviated transcription (Latin):
tere: xͭiͥ. Quod ut manifestiꝰ fiat: di¬
camꝰ sub exenplo. Si quis nr̃m cõmiserit
adulteriũ. homicidium. sacrilegiũ. maio¬
ra ciinuna. decẽ milium talentoꝵ debita
rogantib dimiituntur: si &̾ ipsi dimittãt
contumeliã sumꝰ implacdabiles: & ꝓpt̾ ama¬
rius uerbum ꝑꝑeces habem  iscordias: ñne
nobis uidemur recte redigendi in caroerẽ:
qͥ sub exemplo oꝑeris nr̃i hoc agere. ut ma¬
ioꝵ nobis delictoꝵ uema ñ relaxeturł or̃o.¬

Expanded text:
tere debet? Quod ut manifestius fiat dicamus sub exemplo: Si quis nostrum commiserit adulterium, homicidium, sacrilegium, majora crimina decem millia talentorum rogantibus dimittuntur, si et ipsi dimittant contumeliam simus implacabiles, et propter amarum verbum perpetes habeamus discordias, nonne nobis videmur recte redigendi in carcerem, et sub exemplo operis nostri hoc agere, ut majorum nobis delictorum venia non relaxetur?
Abbreviated transcription (Latin):
si in sins mansisset uirtutib: cõmue cñ
hominib ñ haberet. Et nisi implesset car¬
nis ordmẽ: carns in illo esser ociosa suscep¬
tio. Sustinuit ergo ih̾c has necessitates: ut
homo nexus humanis necessitatib ꝓbaret᷑¬

Expanded text:
si in suis mansisset virtutibus, commune cum hominibus nil haberet; et nisi implesset carnis ordinem, carnis in illo esset otiosa susceptio. Sustinuit ergo has necessitates, ut homo verus humanis necessitatibus probaret
Abbreviated transcription (Latin):
betꝰ sen quia ñ aliud est ipse. & alud qđ in
ipso est: sicut in homine cuiꝰ est aliud esse. qͦ
aliud sapere. Nam &̾ eẽ potest: & sapiens ñ
esse. uͭi. Dcus autẽ habet essentiam iutã
ꝙ sapientiã: s que habet hoc est. Opus ñ

Expanded text:
bet, seu quia non aliud est ipse, et aliud quod in ipso est: sicut in homine, cujus aliud est esse, et aliud sapere; nam et esse potest, et sapiens non esse. Deus habet essentiam, habet et sapientiam: sed quod habet
Abbreviated transcription (Latin):
nosinet inp̃ceps: Siu errore traxit deuis: ec lux
serenum conferat purosq nos prẽt sͥ nichil loqͣ¬
mur sub dolũ uoluamꝰ obscurum nich Sic totade¬
c̾rat dies ne lĩgͣ mandax nec manꝰ ocłi nec posdent
lubͥci ne noxa corpus inqͥnet. Speculator astat de¬
suꝑ qu nos dieb om̃ib act᷑q nr̃os ꝓspicit alu¬
ce pͥma inuesꝑumn. rã pr̃. Uepleti sumꝰ mane mĩã¬

Expanded text:
nistris gressibus Errore traxit devio. Haec lux serenum conferat, Purosque nos praestet sibi. Nihil loquamur subdolum, Volvamus obscurum nihil. Sic tota decurrat dies. Ne lingua mendax, ne manus, Oculive peccent lubrici, Ne noxa corpus inquinet. Speculator astat desuper, Qui nos diebus omnibus, Actusque nostros prospicit A luce prima in vesperum.
Abbreviated transcription (Latin):
ħu nr̃a redemptio amor &̾ desiderium. ds
creator omniũ. homo in fine tempoꝵ. Que
te uicit clementia ut ferres ura crimuna cru¬
delẽ mortẽpatiens. ut nos a morte tolleres.
Inferm claustra penetrans. tuos captinos re¬
diraens auctor trumpho nobili. ad dxtran
patris residens. Ips̃ te cogat pietas. at uas¬
la nr̃a suꝑes. parcendo ce uoti compotes. nos
tuo nultu saties. Tn esto nr̃m gandiũ qui
es fumrus p̃miũ. sit ur̃a i te gła ꝑ cuneas¬

Expanded text:
tra redemptio, Amor et desiderium, Deus creator omnium, Homo in fine temporum. Quae te vicit clementia Ut ferres nostra crimina, Crudelem mortem patiens Ut nos a morte tolleres. Inferni claustra penetrans, Tuos captivos redimens, Victor triumpho nobili Ad dexteram Patris residens. Ipsa te cogat pietas, Ut mala nostra superes Parcendo et voti compotes Nos tuo vultu saties. Tu esto nostrum gaudium, Qui es futurus praemium, Sit nostra in te gloria
Abbreviated transcription (Latin):
tempus dilectissimi qd̾ inter resurrectionẽ
dĩ & ascensionẽ eiꝰ exactum est. hoc ꝓuidentia
ceretur resuscitatꝰ. qui uere erat &̾ natꝰ. q̾
passus. ce mortis. Unde beaussimi apłiom
nesq discipłi. qui &e de exinu crucis sue erãt
trepidi. & de fide resurrectionis ambigui: i ta
sunt ueritate ꝑspicua roborati. ut dño in ce
sticia. s eciã magno gaudio replerentur. &.

Expanded text:
tempus, dilectissimi, quod inter resurrectionem Domini et ascensionem ejus exactum est, hoc providentia ceretur resuscitatus, qui vere erat natus, et passus, et mortuus. Unde beatissimi apostoli omnesque discipuli, qui et de exitu crucis fuerant trepidi, et de fide resurrectionis ambigui, ita sunt veritate perspicua roborati, ut Domino in cstitia, sed etiam magno gaudio replerentur .
Abbreviated transcription (Latin):
capiintatẽ. Et dñs. le.ui. Plãnia fidei illiutu¬
uata corda pcipiunt: & que erant cepida.
In fractione quoq panis conuescentui aꝑi¬
untur obtutus: multo feliciꝰ hoꝵ ocłis pate¬
factis. quib nature sue manitesta est glo¬
iificatio. quã illoꝵ generis nr̃i principĩ.¬

Expanded text:
 fidei illuminata corda concipiunt; et quae erant tepida, In fractione quoque panis convescentium aperiuntur obtutus; multo felicius horum oculis patefactis, quibus naturae suae manifestata est glorificatio, quam illorum generis n
Abbreviated transcription (Latin):
xit aspect᷑. nos erudiuit auditus: nos contir
Dubitatũ est ab illis: ne dubitaretur a nobis.¬
Non ergo hi dies dilectissimi qui in resur¬
rectionẽ dñi asceusionẽq fluxerunt. ocioso
transiere de cuisu: s magna ii eis confie¬
mata sacramenta. magria sunt reuelata

Expanded text:
xit aspectus, nos erudivit auditus, nos confirmDubitatum est ab illis ne dubitaretur a nobisII. Non ergo ii dies, dilectissimi, qui inter resurrectionem Domini ascensionemque fluxerunt, otioso transiere decursu; sed magna in his confirmata sacramenta, magna sunt revelata
Abbreviated transcription (Latin):
hesitationẽ humana infirmitare iuitairtẽ
neqͣ quã ꝑuusisset spẽ ueritatis. p̾dicatoꝵ
suoꝵ miesse pectorib: iusi illa trepida sol¬
licicudo & curiosa cunctatio. nr̃e fidei fr̃ar¬
damenta ietissent. Nrĩs igit᷑ ꝑturbanonib¬
nrĩs ꝑicłis in apłis consulebatur: nos in il¬
lis uiris contra caluminrã impioꝵ. u contͣ
terreno argumenta sapientie docebantiur.¬

Expanded text:
haesitationem humana infirmitate nutantem, nequaquam permisisset Spiritus veritatis praedicatorum suorum inesse pectoribus, nisi illa trepida sollicitudo et curiosa cunctatio nostrae fidei fundamenta jecisset. Nostris igitur perturbationibriculis in apostolis consulebatur: nos in illis viris contra calumnias impiorum, et contra terrenae argumenta sapientiae docebamur
Abbreviated transcription (Latin):
de supplicit cucis. de emuissione sp̃s. de
examimati corꝑoris sepultura. graua¬
tis meltitadine mentib. quidã diffiden¬
tie corpor obrepserat. Nã cũ soẽ mulie¬
res si cut enangłiea patefecit hẏstoria.
reuolutu amonuento lapidem. sepul¬
chrum corpore nacĩ. & inuentis diũ
testes angłos intimantes. uerba earu apłis
aliisq diseipłis. deliramentis similia uide

Expanded text:
ione spiritus, de exanimati corporis sepultura gravatis moestitudine mentibus quidam diffidentiae torpor obrepserat. Nam cum sanctae mulieres, sicut evangelica patefecit historia, revolutum a monumento lapidem, sepulcrum corpore vacuum, et viventis Domini testes angelos nuntiarent, verba earum apostolis aliisque discipulis