comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in libro uite: s epłe breuitas ñ
admiccit. Hi om̃s unanmes.
ñ conducti pecunia. ñ seducti
fallacia. ñ illecti pͥuato carns
uł cogiatoĩs amore. ñ tunore
cõpulsi potentie scłaris. s dei
ꝓculdubio uoluntate. sicut ñ
ignorantes. ita nͨ dissimulan¬
tes. pecrũ leonis ingenue re¬
futauerẽ: ac secure gregoriũ
in papã innocentiũ susceꝑune
siostratũ sane nemo ex nõie ĩ
his exp̾ssus ẽ lictis: quia ⁊ õs
cõpendiũ ñ ferc. et aliqͦꝵ inui¬
diosa delegatto adulatois no

Expanded text:
in libro vitae, sed epistolae brevitas non admittit. 10. Hi omnes unanimes, non conducti pecunia, non seducti fallacia, non illecti privato carnis vel cognationis amore, non timore compulsi potentiae saecularis, sed Dei procul dubio voluntatem, sicut non ignorantes, ita nec dissimulantes, Petrum Leonis ingenue refutaverunt, ac secure Gregorium in papam Innocentium susceperunt. Nostratum sane nemo ex nomine in his expressus est litteris: quia et omnes compendium non fert, et aliquorum invidiosa designatio adul
Abbreviated transcription (Latin):
dõ: ubi certe studiose inqͥrũt.
et ñ dubie inuerũt benepla¬
titũ di. qui solliciti sunt qͥ¬
mͦ placeant el. Itaq camau¬
dulienses. uallam brosani.car¬
tusienses. duniasenses. oe qui
de maiori monastĩo st̃. inel
qͦ cist̾cienses. cadum̃ses. tiro¬
nenses. & sauimacenses. u¬
nũsas cleniq oe unanimi¬
tas frm̃ tã tlericoꝵ qͣm mo¬
nachoꝵ regłaris inte ꝓba

Expanded text:
udiose inquirunt, et non dubie inveniunt beneplacitum 136 Dei, qui solliciti sunt quomodo placeant ei. Itaque Camaudulienses, Vallambrosani, Cartusienses, Cluniacenses, et qui de Majori-Monasterio sunt, mei quoque Cistercienses, Cadumenses, Tironenses, et Saviniacenses; universitas denique et unanimitas fratrum, tam clericorum quam monachorum regularis vita
Abbreviated transcription (Latin):
aĩarũ suarũ. Quis postremo
inqͦcũq ordine uite illustͥs
oe boni nõis ho. id ipm̃ ñ sa¬
pit : D tñ ad huc isti. nescio
qua ꝯtentioła imporcunicate
et ĩportuna cõtentione recla¬
mãt. uocant in causã orbẽ.

Expanded text:
imarum suarum? Quis postremo in quocunque ordine vitae illustris et boni nominis homo idipsum non sapit? Et tamen adhuc isti, nescio qua contentiosa importunitate et importuna contentione, reclamant. Vocant in causam orbem,
Abbreviated transcription (Latin):
h̾o pcc̃i qui suꝑ electũ a catholi¬
cis catholicũ ⁊ canonice. locum
est. s qr sũmꝰ est affectauit. In¬
uasit inqͣm inuasit. Armis: ĩgne
p̾cunia ñ uite mecito uł u̾tutũ
ꝑuenit. in quo stat : ⁊ stat in qd̃
ꝑuenit. Nam illa qͣm iactat
iuratoꝵ suoꝵ ñ electio s facto:
umbͣ tantũ fuit et occalio. et ue¬
lam̃tũ malitie. Dici potest electõ:
s impudent̾. s m̃dacit᷑. Stat qͥppe
sententia egcłiastica. ⁊ autentica:
ptꝰ pͥmã electionẽ. ñ ẽẽ sedam.

Expanded text:
homo peccati qui super electum a catholihomo peccati qui super electum a catholicis catholicum, et canonice, locum tus, sed quia summus est, affectavit? Invasit, inquam, invasit armis, igne, pecunia, non vitae merito vel virtutum: pervenit in quo stat, et stat in quo pervenit. Nam illa quam jactat juratorum suorum non electio sed factio, umbra tantum fuit, et occasio, et velamentum malitiae. Dici potest electio, sed impudenter, sed mendaciter. Stat quippe sententia ecclesiastica et authentica, post primam electio
Abbreviated transcription (Latin):
serandi: quiita ꝓmouĩ ⁊ ab isto
consentiũt. Si qͥdem circuit ma¬
re &e aridam. ut faciat unum
epm: et cũ fececit facit eũ filiũ
gehenne. duplo qͥm̃ se.Que¬
nam ũ putas est tanti euiꝰ furoris
ston alia sane. ñ qͦd clisplicet
mortalib. angłica illa ꝑtitio.
dũ głi̾am usurpant. tͣbant pa¬
cẽ. Solus glam meret᷑. qui facit
mirabilia solus: sic̃ dic̃ apłs.
Soli do honor ⁊ gła. Porro autẽ
cũ nr̃o genere bñ agit᷑. si dat
frui pace cłi. pace cũ d̾o. ce qͥdem
felicit᷑ ⁊ miscdit̾. Quo nã gͦ mͦ
stabit pax hoĩm corã do. uł cũ d̾o̾.
si d̾o ñ potest apud hoĩes e̾e̾ tuta
sua głia : O stulti filii adã. qui
hoc deniq oe nc̃ ds ultionũ cõ¬
mouit t̾ram et cõtͣbauit eairi:
ostendit ppło suo dura. potauit
nos uino cõpunctoĩs. uelimꝰ
nolimꝰ impleri qñdoq necesse
est ueritatẽ sp̃c sc̃i. fieriq illam
uenit. Melius erat ei: si natus
ñ fuiss ho ille. Quis uͦ ille. nͥ

Expanded text:
serandi, qui ita promoveri, et ab isto, consentiunt. Siquidem circuit mare et aridam, ut faciat unum episcopum; et cum fecerit, facit eum filium gehennae duplo quam se. Quaenam vero putas est tanti causa furoris? Non alia sane, nisi quod displicet mortalibus angelica illa partitio, dum gloriam usurpant, turbant pacem. Solus gloriam meretur, qui facit mirabilia solus, sicut dicit Apostolus: Soli Deo honor et o genere bene agitur, si datur frui pace Dei, pace cum Deo, et quidem feliciter et misericorditer. Quonam ergo modo stabit pax hominum coram Deo, vel cum Deo, si Deo non potest apud homines esse tuta sua gloria? O stulti filii Adam, qui hoc denique et nunc Deus ultionum commovit terram, et conturbavit eam: ostendit populo suo dura, potavit nos vino compunctionis. 8. Velimus, nolimus, impleri quandoque necesse est veritatem Spiritus sancti, fieriqini per quem venit! Melius erat ei, si natus non fuisset homo ille. Quis vero ille, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
dentia. ñ decreti sententia. Nũ¬
quid di iuditiũ audeat huma¬
na temeritas recractare: Euid
si causet᷑. ⁊ clamet ꝑ ꝓpħam d̾s.
tulert̃ hoĩes a me iuditui. Non
est cõsiliũ. cont consilĩ dñi. ue¬
locit̾ currit sermo eius. in cõue¬
niendo ppłos mumĩ. et reges :
ut dño pape innocentio serui¬
ant ce obediant Quis reuoca¬
bit: Dei ẽẽ uiditiũ sensert̃. ⁊ cõ¬
senserũt. Galtenꝰ rauennas. hil¬
degariꝰ t̾raconensis. Norbertꝰ
madebirrgensis. cõrardus sal¬
reburgensis: archrep̃i. Dei esse
iuiditium aognouert. et acqͥs¬
uert̃ ep̃i. eqͥperius monast̾ien¬
sis. hildebrannꝰ pistoriensis.
bernardii ꝑapiensis. landul¬
fui hastensi hugo granno.¬
politanꝰ. bernardꝰ ꝑm̃sis. łho¬
oe auc̃toritas ⁊ hostͥib reue̾n¬
da. facile nob qui mingrẽ
ce meriti et officii tenemꝰ lo¬
cũ aut errare secũ. aue sa¬
ꝑe ꝑsuasit. Taceo mRctru¬
dinen ceteroꝵ tuscie cam¬

Expanded text:
dentia, non decreti sententia. Numdentia, non decreti sententia. Numquid Dei judicium audeat humana temeritas retractare? Quid si causetur et clamet per prophetam Deus, Tulerunt homines a me judicium? Non est consilium contra consilium Domini: velociter currit sermo ejus, in conveniendo populos in unum et reges, ut domino papae Innocentio serviant et obediant. Quis revocabit? Dei esse judicium senserunt et consenserunt Galterius Ravennas, Hildegarius Terraconensis, Norbertus Magdeburgensis, Conradus Salseburgensis, archiepiscopi. Dei esse judicium cognoverunt et acqepiscopi, Equipertus Monasteriensis, Hildebrannus Pistoriensis, Bernardus Papiensis, Landulfus Astensis. Hugo Gratianopolitanus, Bernardus Parmensis. Hoet auctoritas etiam hostibus reverenda, facile nobis, qui minorem et meriti et officii tenemus locum, aut errare secum, aut sapere persuasit. Taceo multitudinem caeterorum, Tusciae, Cam
Abbreviated transcription (Latin):
buit. nͥ sane pͥore pͥus discussa i¬
tione. cassata iuditio. Ea ꝓpter qͥ
se luꝑ ing̾ere festinant:. quiq te¬
merario temere manꝰ imponcre
bente. nemini cito manũ impo¬
hñt. ip̃i auc̃tores scismatis. ip̃i
gndis malitie huiꝰ pͥncipes exti
qm suo loco oblatã renuerant.
tandẽ iusticiã offerunt. Ut ui¬
delu si recuset᷑. iusti uos uidea¬
mini. Si yecipiat᷑. litigantib ĩ¬
ter se ꝑtib. dilatio redimat tẽ¬
pꝰ. ⁊ intim fiat aliqͥcl. An dene¬
stra rasticia desꝑatis. ⁊ dãpnum
iam crescẽ ñ timecis: quẽcũq
causa exitũ sortiat᷑: Quicqͥd ĩ
qͥunt hactenꝰ fcm sit. mͦ q̃rimꝰ
auclientiã: iuditiũ sumꝰ subi¬
re ꝑati. Bargiu̾satio ẽ. Otd inoi
impio conatu uc̃o nob̾ relraq̃¬
seducendũ simplices. ad ar¬
mandũ maliuolos. ad uestrã
ip̃oꝵ palliandã maliciam  Si
hoc ñ dice̾tis. qͥd dice̾tis: Ced̾
iã d̾s iudicauit. qd̾ sero repetit
homo. Iudicauit aũt oꝑis eui¬

Expanded text:
buit, nisi sane priore prius discussa ratione, cassata judicio? Eapropter qui se super ingerere festinant, quique temerario temere manus imponerebente, Nemini cito manum impohabent, ipsi auctores 135 schismatis, ipsi grandis militiae huam suo loco oblatam tenuerant, tandem justitiam offerunt, ut videlicet si recusetur, justi vos videamini: si recipiatur, litigantibus inter se partibus, dilatio redimat tempus, et interim fiat aliquid. An de vestra justitia desperatis, et damnum jam crescere non timetis, quemcunque causa exitum sortunt, hactenus factum sit, modo quaerimus audientiam: judicium sumus subire parati. Tergiversatio est. Quid in omni impio conatu vestro vobis relinquseducendum simplices, ad armandum malevolos, ad vestram ipsorum palliandam malitiam? Si hoc non diceretis, quid diceretis? Caeterum jam Deus judicavit quod sero repetit homo: judicavit autem operis evi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si dm ñclũ metuit ad salutem:
pro ĩgenita tñ u̾ecundia honesta¬
dĩandi. ut ꝓ optentu iux an¬
nue qͦd certe palam ẽ legatoĩs.
pͥmũ qͥdem suo nͨ parcat senio.
nͨ deferat sac̾dotio: deincle nec
lateri saluatoris. eͦso inĩe et san¬
gͥne colligendi infidei unirate po¬
pli ꝓtulit redẽptoẽm. ut qͥs qͥs tẽ¬
ptaret diuidere qͦs ille colligẽt
⁊ inde reclimeret ꝓbaret sese ñ
⁊ crucis xͥ: Oimpatiẽs ⁊ effreni
t᷑pis questꝰ cripilitas: o ardor
ĩ tẽpans. o ceca ⁊ pudeñda am¬
bito. Aꝑte pus frontole ꝙ utĩã
dixi. et ip̃e ꝓpudor ñ diffitet᷑.
adit indigna satis petitione tẽp¬
tare catholicũ . dolensq repul¬
sam. incunctantꝰ ad scismati¬
cũ refugit: ⁊ accepta de manu
sacͥlega mal e cupita tẽpestate¬
potestate. latus denuo dñi głe
crudelit̾ cõfodere ñ u̾etur. Diui¬
dit nẽpe eccłam. ꝓ qua illud g̃
in cruce diuisũ: mͣsurꝰ ꝓculdubio

Expanded text:
etsi Deum nondum metuit ad salutem, etsi Deum nondum metuit ad salutem, pro ingenita tamen verecundia honestadominandi, ut pro obtentu vix annuae quod certe palam est legationis, primo quidem suo nec parcat senio, nec deferat sacerdotio: deinde nec lateri Salvatoris, quod in aqua et sanguine colligendi in fidei unitate populi protulit redemptionem, ut quisquis tentaret dividere quos ille colligeret, et inde redimeret; probaret sese nonet crucis Christi? O impatiens et effrenis turpis quaestus cupiditas! o ardor intemperans! o caeca et pudenda ambitio! Aperte prius frontoseque, ut jam dixi, et ipse, proh pudor! non diffitetur, addit indigna satis petitione tentare Catholicum: dolensque repulsam, incunctanter ad schismaticum refugit; et accepta de manu sacrilega male cupita potestate, latus denuo Domini gloriae crudeliter confodere non veretur. Dividit nempe Ecclesiam, pro qua illud est in cruce divisum, vis
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i ihũ xͥ. Inclitꝰ erit ambiti¬
ostis. qm diu in noc̃te u̾sadit᷑:
ce donec tͣpis lucͥ negotium
ꝑ ambulabit in tenebris po¬
forte foras mittre impuden¬
tia uł imprudentia qd̾ laret¬
in conscientia: ñne intẽꝑaus
appetitꝰ apparet ad cõfusionẽ
ꝓcatior. qm ꝓmptior ad glo¬
riam. Sic reuera su ꝓbat᷑ qd̾
legit᷑: gł̾ia in cofusione ⁊oꝵ
qui t̾rena sapiunt. Et illud.
Si ego głam meam q̃ro ͭ głia
tectoꝵ: qd̾ pͥusqm euellat᷑ exaru¬
it. Non ad eo periit pudor a morca¬
lib. ut nuda impndensq uł ab
ipłis hone̾ret᷑ ambitõ: p̃sertun
in sene ⁊ sacerdote. quẽ eo magi
ꝓfecto puerił ista dedetet uanita.
quo eũ maior gͣuitas. maiorq de¬
cet scĩtucdo. Et si in facie benedi¬
cit᷑ ab adulante: s a tergo subsã¬
nat᷑ ab om̃ĩb. Est sobria q̃dam ⁊
ens saltim caute. ⁊ si ñ caste. Si
ualet ꝓfice̾ : clam sua negocia cu
rat. Sin uͦ manet inse. et pudoriᷤᷤ
umbm ñ deserit. Equidem talis

Expanded text:
risti. Inclytus erit ambitiosus, quandiu in nocte versabitur; et donec turpis lucri negotium perambulabit in tenebris, poforte foras mittit impudentia vel imprudentia  ain conscientia, nonne intemperans appetitus apparet ad confusionem procacior, quam promptior ad gloriam? Sic revera, sic probatur quod legitur: Gloria in confusione eorum qui terrena sapiunt ; et illud: Si ego gloriam meam quaero, gloria tectorum, quod priusquam evellatur, exaruit . Non adeo periit pudor a mortalibus, ut nuda impudensque vel ab ipsis honoretur ambitio, praesertim in sene et sacerdote, quem eo magis profecto puerilis ista dedecet vanitas, quo eum major gravitas, majorque decet sanctitudo: et si in facie benedicitur ab adulante, sed a tergo subsannatur ab omnibus. Est sobria quaedam,ens saltem caute, etsi non caste. Si valet proficere, clam negotia sua curat. Sin vero, manet in se, et pudoris umbram non deserit. Equidem talis,
Abbreviated transcription (Latin):
uidderi ip̃a refugit. stec mirii.
Optato nãq necesse est careat:
n caueat arbitros. Quo enĩ gli̾a
plus affectat. eo minꝰ app̾hen¬
dit᷑. uͥ depͥhendit᷑ affectari. Qici
deniq tam ingloriũ qͣm głe
cupidũ dep̾hendi. p̾sertim uit̾
epõs : Ftec simplicem sane xa¬

Expanded text:
videri ipsa refugit. Nec mirum. videri ipsa refugit. Nec mirum. Optato namque necesse est careat, nisi caveat arbitros. Quo enim gloria plus affectatur, eo minus apprehenditur, ubi deprehenditur affectari. Quid denique tam inglorium, quam gloriae cupidum deprehendi, praesertim inter episcopos? Nec simplicem sane
Abbreviated transcription (Latin):
g nc sciłmaticũ crimuaris:
stunquid cũ eaclem nana spe
tua. illius simul et scĩtas eua¬
nuit et papacus. Mirũ qd̃ po¬
tuit ita in breui dulce ⁊ amarũ.
ex eocdem fonte ꝓcedere. Heri
catholicꝰ ⁊ sc̃s. ⁊ sũmꝰ pontifex. ho¬
die neꝙͣ scismaticꝰ. et tͣbatoi. He¬
nus scĩ angłi. Itaq uno qͥdem
ex ore. s corde ꝑfecto duplici.
cõtraria ꝓcessere. Labia dolo¬
sa in corde ⁊ corcle locuti sunt.
S enĩ homo cui cor ⁊ cor diu̾¬
berat. cõscientiã. ⁊ est. ⁊ ñ. cliua¬
ricat lingͣm: putas quia tunor
ei in m̃te sit. aut in fronte pu
b. qui more illius iniqͥ ind̃i¬
cil nec cłm timee. nͭ hoĩem rẽ¬
ueret᷑. Et certe ambitio cũ prũ¬
pit in impũdentiã. efficaciam
ꝑdit: oe cũ imꝓb affectus se a¬
ꝑit. perit affectus. Ambitõ ma¬
⁊ hxpoc̾sis. latebras amat. &
tenebras: lucis impaciens est.
Ambicõ spurcũ uiciũ. in imo
iacet: uidet tñ om̃e sublime. s

Expanded text:
ergo nunc schismaticum criminaris? ergo nunc schismaticum criminaris? Nunquid cum eadem vana spe tua, illius simul et sanctitas evanuit, et papatus? Mirum quod potuit ita in brevi dulce et amarum ex eodem fonte procedere. Heri catholicus, et sanctus, et summus pontifex: hodie nequam, schismaticus, et turbator. Henus Sancti Angeli. Itaque uno quidem ex ore, sed corde profecto duplici contraria processere. Labia dolosa in corde, et corde locuta sunt. Sed enim homo cui cor et cor diverberat conscientiam, et Est et Non divaricat linguam, putas quia timor ei in mente sit, aut in fronte pudus , qui more illius iniqui judicis, nec Deum timet, nec hominem reveretur . 5. Et certe ambitio, cum prorumpit in impudentiam, efficaciam perdit: et cum improbus affectus se aperit, perit effectus. Ambitio, mater hypocrisis, latebras amat et tenebras; lucis impatiens est. Ambitio, spurcum vitium, in imo jacet: videt tamen omne sublime, sed
Abbreviated transcription (Latin):
cũq deniq locũ calcauerit pe
sius. sinis sit: quo uł uacins
nõib gloriet. O homo ñ iniuꝰ
sñ fronte. qm sine m̃te. necdĩ
memor timoris nͨ sue houe¬
statis. Eutat se ñ uideri: cũ
sit subsannatõ ⁊ illusio. om̃i¬
h qui incircuitu eiꝰ st̃. Efferi¬
to quidẽ. Certe enĩ ꝓ foro sa¬
crauo utit᷑. ⁊ instar hõis ne¬
gociatoris q̃ritantis lucra sua
⁊ mͦ hũc m illum explorãtis
uenditorẽ. ut ab illo demũ e¬
mat quod amat aquo iiliꝰ
mꝓet̾re ualuerit: itam̃ sollicite
s cccł̾iasticã clignitatẽ hinc inde
ꝑquirens: eũ tandẽ ꝓ fuo arbit̾o
delegit habere pap̃a. qui se legatũ
de consenserit. Ergo ñ cu legatus
fueris. roma p̾pfn habere ñ pote¬
heditate p̾rogatuiam. Nunquid
ta hereclitate possides scũ arrũ cłi:
Donec enĩ inoptinendã puden¬
da et impudenti petitione spes
tͥ ulla ꝓmerendi dm̃ innocen¬
tq grãm ẽẽ potuit: sc̃s ille
te scribente ⁊ p̃pa fuit. Quomͦ

Expanded text:
rit pes suus, suus sit, quo vel vacuis nominibus glorietur? O homo non minus sine fronte, quam sine mente; nec Dei memor timoris, nec suae honestatis! Putat se non videri, cum sit subsannatio et et illusio omnibus qui in circuitu ejus sunt. Merito quidem. Certe enim pro foro, sacrario utitur: et instar hominis negotiatoris quaeritantis lucra sua, et modo hunc, modo illum explorantis venditorem, ut ab illo demum emat quod amat, a quo vilius impetrare valuerit; ita iste sollicite sibi ecclesiasticam dignitatem hinc inde perquirens, eum tandem pro suo arbitrio delegit habere papam, qui se legatum esse consenserit. Ergo nisi legatus tu fueris, Roma papam habere non poteeditate praerogativam? Nunquid tu haereditate possides sanctuarium Dei? Donec enim in obtinenda pudenda et impudenti petitione spes tibi ulla promerendi domini Innocentii gratiam esse potuit, sanctus ille, te scribente, et papa fuit. Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ip̃a sic dilecta illa cuiꝰ con¬
cupiuit decorẽ. cuiꝰ formã in¬
diur. cui se mirabili dignati¬
one castis atq indiuidius de¬
uinxit amplexib. itaut eent
duo in carnȩ una. unũ suno¬

Expanded text:
n ipsa sit dilecta illa, cujus concupivit decorem, cujus formam induit, cui se mirabili dignatione castis atque individuis devinxit amplexibus, ita ut essent duo in carne una: unum in
Abbreviated transcription (Latin):
dor inflore: infructu sapor
requirit᷑. Odore ꝓuocati ka¬
rissime fr̃ olei effusi nõis tui:
cupimꝰ. ⁊ ex fructu oꝑis cognos¬
cere te. Ston enĩ nos tantũ. s
ipẽ quoq qui nullius eget ds.
si ñ difsimulas. Gliosũ tͥ est dei
ẽẽ posse coadiutort: posse ⁊ ñ e̾e̾
dampnosum. Porro aũt grãm
habes apud dni ⁊ homines. et¬
habes seientiã. habes sp̃m liber¬
tatis. ħs u̾bum uiuũ et efficax.
cus siqͥdem. in necessitate pro¬
bat᷑. Nuid enim. Tu tͥ qͥescis:
et mat̾ tua ecclia grauit̃ cont᷑¬
bat᷑ Habuit sua tẽꝑa quies:
⁊ scm̃ ociũ hactenꝰ sua negociali¬
cent̾ libentq exertuit. Tempꝰ
faciendi nc̃: quia dissipauerũt
legem. Bestia illa deapocalypsi.
cui datũ est os loquens blasphe¬
mias. et bellũ gerere cũ scĩs. petͥ
cathedram occupat: tanꝙͣ leo ꝑa¬
tus ad p̾dam. Altã quoq bestie.
iuxta uos subsibiłat: sicut catu¬
lus habitans in abcłitis. Illa fe¬
rotior. ista callidior:. parit̾ conue¬

Expanded text:
dor in flore, in fructu sapor requiritur. Odore provocati, charissime frater, olei effusi nominis tui, cupimus et ex fructu operis cognoscere te. Non enim nos tantum, sed ipse quoque qui nullius eget Deus, si non dissimulas. Gloriosum tibi est Dei esse posse coadiutorem: posse et non esse. damnosum. Porro autem gratias habes apud Deum et homines, habes scientiam, habes spiritum libertatis, habes verbum vivum et efficax, cus siquidem in necessitate probatur. Quid enim? tu tibi quiescis, et mater tua Ecclesia graviter conturbatur? Habuit sua tempora quies, et sanctum otium hactenus sua negotia licenter libenterque exercuit. Tempus faciendi nunc, quia dissipaverunt legem. Bestia illa de Apocalypsi, cui datum est os loquens blasphemias, et bellum gerere cum sanctis , Petri cathedram occupat, tanquam leo paratus ad praedam. Altera quoque bestia juxta vos subsibilat, sicut catulus habitans in abditis. Illa ferocior, ista callidior, pariter conve
Abbreviated transcription (Latin):
ecclia di uiuentis. colũna fidei.
⁊ furmam̃tum ueritats. Fumełs
triplex difficile rũpit᷑. Glectio me¬
lioꝵ aꝓpbatio pluriũ. et qd̃ his ef¬
ficatiꝰ est. moꝵ atcestatõ. innoceri¬
tiũ apud om̃s cõm̃dauit sũmũ
cõfirmant pontificẽ. Ad qd̾ sane
dolet. leuitatis abolet nocam.
stam ⁊ maria ñ statim respondit
angło salutanti. pͥus cogtrans
qualis ẽẽt illa salutatio. Ee tymo¬
theo p̾cipit᷑. nenimi eito man̾ũ
imponere. Dico tñ ego. notꝰ ponti¬
ficit neqiid ninus. Dicont fa¬
miliaris ⁊ notus: ñ plus saꝑe ꝙͣ
oportet saꝑe. Pudec fateor qd̾ ses¬
pens uetustissimꝰ. noua auclacia.
telictis insipientib mulierib
⁊ robur pectoris ur̃i. uisus est at¬
tẽptare: ⁊ cantã eccłie colũnã
ausus cõcutere. Tonfidimꝰ aut
quia ⁊ si concutit ñ deicit: qm̃
amicꝰ sponsi stat ⁊ gaudet ꝓpt̾
duocem sponsi. uocem exultatt¬
onis et salutis. uocẽ unitatis¬

Expanded text:
iventis, columna fidei, et firmamentum veritatis. Funiculus triplex difficile rumpitur . Electio meliorum, approbatio plurium, et, quod his efficacius est, morum attestatio, Innocentium apud omnes commendant, summum confirmant pontificem. 3. Ad quod sdolet, levitatis abolet notam. Nam et Maria non statim respondit angelo salutanti, prius cogitans qualis esset ista salutatio. Et Timotheus praecipitur: Nemini cito manum imponere . Dico tamen ego notus pontifici. Ne quid nimis, dico, ut familiaris et notus: Non plus sapere, quam oportet sapere . Pudet, fateor, quod serpens vetustissimus, nova audacia, relictis insipientibus mulieribus, etiam robur pectoris vestri visus est attentare, et tantam Ecclesiae columnam ausus est concutere. Confidimus autem quia etsi concutit, non dejicit, quoniam amicus sponsi stat, et gaudet ad vocem sponsi, vocem exsultationis et salutis, voce
Abbreviated transcription (Latin):
clare ualł abb̾ lictus in spũ am¬
bulare. et spĩtalit̾ om̃ia exami¬
nare. Tlt u̾bis uos ꝓph̾icis allo¬
quar. consolatio abscondita ẽ
in ocłis: quia mors diuidit in¬
ter fr̃s. Quidam enĩ uyxta ysa¬
lam uident᷑ fedus ꝑcussisse cum
morte: et cũ inferno fecisse pac
nocentiꝰ. positus est inriunam.
et in resurrectionẽ multoꝵ. Ilã
qui dei sunt. libent̾ iungunt᷑ ei:
qui aũt ex adu̾so stat. aug antix
est. aut antixp̃e. Cernit᷑ ab omi¬
natio stare in loco sr̃o: quẽ ut
optine̾t incendit igna sanctu¬
arium d̾i. ꝑ seqͥtur ĩnocentiũ:
et cũ eo om̃em innocentiam.

Expanded text:
Clarae-Vallis abbas dictus, in spiritu ambulare, et spiritualiter omnia examinare. Ut verbis vos propheticis alloquar; consolatio abscondita est ab oculis, quia mors dividit inter fratres . Quidam enim juxta Isaiam videntur foedus pepigisse cum morte, et cum inferno fecisse pactnocentius positus est in ruinam et in resurrectionem 151 multorum. Nam qui Dei sunt, libenter junguntur ei; qui autem ex adverso stat, aut Antichristi est, aut Antichristus. Cernitur abominatio stare in loco sancto, quem ut obtineret, incendit sanctuarium Dei. Persequitur Innocentium, et cum eo omnem
Abbreviated transcription (Latin):
ptꝰ modũ ñ accepiss ab istoͥ cre¬
cli poterat aliũ quecũq habuis¬
se inp̾naticatione inturitũ: et¬
si ñ rectum aliquem. Nuncaũ
excusationẽ ñ ht̃ de ambitione
sua. Deiꝙ ponat ⁊ nẽ legati
uł uacuũ nom̃. nam opul amilie.
et ego qͥdem hao suspicione care

Expanded text:
dum non accepisset ab isto, credi poterat alium quemcunque habuisse in praevaricatione intuitum, etsi non rectum aliquem: nunc autem excusationem non habet de ambitione sua. Denique ponat etiam nunc legati vel vacuum nomen nam opus amisit, et ego quidem hac suspicione care
Abbreviated transcription (Latin):
euidens recłlarm dubitatum.
dicamꝰ securius. Que gͦ ad me
de me tͥ scribere placuit. uidetis
tu unde ꝓbanis: ego laudũ cua¬
rũ argum̃tũ teneo minime du¬
biũ. ipãs mei laudatͥces luta̾s tu¬
as. In quib aliũ fortasse delectet
eruditionis insigne: sermo fuauiᷤ
⁊ putꝰ : oratio luculenta: qtum
laudabileq cõpendim. Istichi
ui pͥ his illa ducit᷑ miranda hu¬
mlitas qua cantillũ tant p̾uo¬
nire curasti. et obseqͥo solutan¬
di: ⁊ pͥconio p̾dicandi: ⁊ p̾candi
reuentia. Sane qͦd ad me acti¬
net. lego de me in litti̾s cuis.
tuũ est:⁊ siquid mebas dĩ un¬

Expanded text:
idens reddat indubitatum. aedicamus securius. Quae ergo ad me de me tibi scribere placuit, videris tu unde probaveris: ego laudum tuarum argumentum teneo minime dubium ipsas mei laudatrices litteras tuas; in quibus alium fortasse delectet eruditionis insigne, sermo suavis et purus, oratio luculenta, gratum laudabileque compendium: mihi vero prae his illa ducitur miranda humilitas, qua tantillum tantus praevenire curasti, et obsequio salutandi, et praeconio praedicandi, et precandi reverentia. Sane, quod ad me attinet, lego de me in litteris tuis, tuum est:
Abbreviated transcription (Latin):
Omis homo de bono thelauro
cordis sui ꝓfert bonũ. Scripta
accepi. uir totiꝰ reu̾entie: tenens in
illis. unde te ñ immerito glorificem.
et ipẽ ñ unmerito głier. Si qͥdem
głia nr̃a hec est tue sublimitatis
dignatio: tua nr̃e reputatio par¬
tut᷑atis. Flempe in alto ñ altum
saꝑe s humilib consentire: nldõ
carius. nil rarius apud hoĩes.
Nuis sapiens ñ qui sapientieꝯ
siliis acquiescit: Ait enim. En¬
to maior es: tanto humilia te in
om̃ib. Hoc tu mͥ exhibusti. mi¬
nori maior: senior iuinori. Possi
ꝓ inde et ego tuam ꝓbatara sapiẽ¬
tiam. ñ indebitis efferre laudib.
et forte iustiorib his. qͥb me dig̃¬
nata est ip̃a. Niuppe int̾est acd
dandã rerũ certitudinẽ. quid in

Expanded text:
esauro cordis sui profert bonum. Scripta accepi, vir 184 totius reverentiae, tenens in illis unde te non immerito glorificem, et ipse non immerito glorier. Siquidem gloria nostra haec est, tuae sublimitatis dignatio, tua, nostrae reputatio parvitatis. Nempe in alto non altum sapere, sed humilibus consentire , nil Deo charius, nil rarius apud homines. Quis sapiens, nisi qui sapientiae consiliis acquiescit? Ait autem: Quanto major es, tanto humilia te in omnibus . Hoc tu mihi exhibuisti, minori major, senior juniori. Possim proinde et ego tuam probatam sapientiam non indebitis efferre laudibus, et forte justioribus his, quibus me dignata est ipsa. Quippe interest ad dandam rerum certitudine
Abbreviated transcription (Latin):
in sinu eccłie reposita est. eam mi¬
nime casuram: qm̃ fundata cre¬
dit᷑ supra furmã petram. Ex ea
nos cua edocti deuotione desiderio
desiderauimꝰ in sacͣriũ ⁊familiarica¬
tis tue recipi: ibiq recoidatione te¬
cũ esse ubi te ipm furatꝰ colloqͥis
mortaliũ. ꝓ mortalib loq̃ris cum
rege angeloꝵ. Porro huic desiderio
plurimũ adiecit: irir morib ⁊ licta¬
tura ꝯspicus. Eum tͥ censcremꝰ cõ¬
indandũ: nͥ constaret illos qͦs tudi
clignaris gr̃a. ꝯmclatõe alia ñ ege̾.
Si nescis: illuis ⁊̃ attestatõe cliditi¬
mꝰ. te in eccłia ẽẽ qui aderulitionẽ
u̾tutis ⁊ exemplo sufficias ⁊ u̾bo.
Tet̾m ne littis ꝑlixiorib onereris:
scripto ponimꝰ tiem supͣdicte peti¬
tioni donec exaudiri meream᷑.
finem minime posituri. Euid
aũt ex hoc animi geras: doceri de¬
p̾cam tuarũ recursu littarum.

Expanded text:
in sinu Ecclesiae reposita est, eam miin sinu Ecclesiae reposita est, eam minime casuram, quoniam fundata creditur supra firmam petram. Ex ea nos tuam edocti devotionem, desiderio desideramus in sacrarium tuae familiaritatis recipi, ibique recordatione tecum esse, ubi teipsum furatus colloquiis mortalium, pro mortalibus loqueris cum rege Angelorum. Porro huic desiderio plurimum adjecit, vir moribus et litteratura conspicuus. Eum tibi censeremus commendandum, nisi constaret illos quos tua dignaris gratia, commendatione alia non egere. Si nescis, illius etiam attestatione didicimus, te in Ecclesia eum esse, qui ad eruditionem virtutis, et exemplo sufficias et verbo. Caeterum ne litteris prolixioribus onereris, scripto ponimus finem, supradictae petitioni donec exaudiri mereamur, finem minime posituri. Quid autem ex hoc animi geras, doceri deprecamur tuarum recursu litterarum.
Abbreviated transcription (Latin):
Epła đñi hyldeb̾ti turonẽ¬
arborem ex fructu cognosci:
paucos creclimꝰ ignorare.
compositus. & integer ad doctri¬
nam. Cum enun locoꝵ in c̾stitio
longius a te separem᷑: ad nos tñ
usq ꝑuenit quã iocundas nocte̾
cũ tua rachele ducas: que ꝓgeni¬
es ex lxa tͥ exuberet: qm totum
te exhibeas ⁊ cultorẽ uͥtutis et ho¬
stem carnis. Fton aliũ locunt᷑ ce:
quicũq locunt᷑ nobis de te. Tał
est odor olei effusi noĩs tui. talia
iam tuoꝵ p̾mia meritoꝵ. Has ex
agro tuo spicas ante supp̾mam col¬
ligis messionem. In hac enim uita
cuũ ⁊ ĩmortale testimoniũ. Hoc ip̃a
sibi cõꝑat: hoc s̃ͥ ip̃a custodit. Huiꝰ
spbendor ñ minuit᷑ iuiclia: ñ ext̾i¬
orib studiis acluiuat᷑. Nippe bo¬
noꝵ estimatio. sicut falsis delatio¬
nib aufecri nͨ pocest: ita nec adu¬
latoriis fauorib acquiri. Penes ip¬
sos est. eam uł ubertate uirtutum
ꝓficere: uł defectu minorari. Sane
de celeberrima opinione tua. spes

Expanded text:
A CXXII HILDEBERTI TURONENarborem ex fructu cognosci, paucos credimus ignorare. compositus, et integer ad doctrinam. Cum enim locorum interstitio longius a te separemur, ad nos tamen usque pervenit quam jucundas noctes cum tua Rachele ducas; quae progenies ex Lia tibi exuberet; quam totum te exhibeas, et cultorem virtutis et hostem carnis. Non alium loquuntur te, quicunque loquuntur nobis de te. Talis est odor olei effusi nominis tui, talia jam tuorum praemia meritorum. Has ex agro tuo spicas ante supremam colligis messionem. In hac enim vita cuum et immortale testimonium. Hoc ipsa sibi comparat, hoc ipsa sibi custodit. Hujus splendor non minuitur invidia, non exterioribus studiis adjuvatur. Quippe bona existimatio, sicut falsis delationibus auferri non potest, ita nec adulatoriis favoribus acquiri. Penes ipsos est eam vel ubertate virtutum proficere, vel defectu minorari. Sane de celeberrima opinione tua, spes
Abbreviated transcription (Latin):
cordis mei: pacem
lumen tua innotescens alacͥ¬
tas. Hec nimirum leticia nil
habet de carne ⁊sanguine:cũ
humilis ex sublimi ex inge¬
nua ignobil. ꝑ auꝑ exliuite
iuuas: fr̃is. filii. patͣaꝵ desti¬
tuta solatõ. Sine dubio ergo
quod inte alacritatis natum
est:de spũ sc̃o est. Niuppe iam¬
dudum atimore di ꝯcipiens.
parturisti iam tandem sp̃m̃
salutis: foras utiq mittente ca¬
ritate timorẽ. O qmͣ libentius
ista p̃sens colloquerer: qmͣ scͥ¬
bo absens. Crede m̾irascoe occo¬
pationib quib frequent̾ im¬
pediri uideor nete uideam. ⁊ de¬
lector occasionib quily uł uit̾¬
clum expecliri uideor ut te ui¬
deam.Bara quidem datur hu¬
uis modi oportunitas: s sa¬
ra fateor ẽ michi uł ip̃a rari¬
tas. Est. ir sane melius uidẽ
om̃ino. Spero me inꝓximo
uent᷑m adte: iam nunc p̃li¬
bãs gaudium. ꝓxime ple¬

Expanded text:
cordis mei, pacem lumem tua innotescens alacritas. Haec nimirum laetitia nil habet de carne et sanguine, cum humilis ex sublimi, ex ingenua ignobilis, pauper ex divite vivas: fratris, filii, patriaeque destituta solatio. Sine dubio ergo quod in te alacritatis natum est, de Spiritu sancto est. Quippe jamdudum a timore Dei concipiens, parturisti tandem spiritum salutis, foras utique mittente charitate timorem. O quam libentius ista praesens colloquerer, quam scribo absens! Crede mihi, irascor occupationibus, quibus frequenter impediri videor ne te videam: et delector occasionibus, quibus vel interdum expediri videor, ut te videam. Rara quidem datur hujusmodi opportunitas: sed chara, fateor, est mihi vel ipsa raritas. Est enim sane melius videre omnino. 126 Spero me in proximo venturum ad te, jam nunc praelibans gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
li. pium sc̃e dilectionis affec¬
tum. utinã sicut cartam nc̃
p̃sentem. ita ⁊ meam tͣ m̃tẽ
expande̾ possem. O si legere
posses incorde meo. quod ibi
de amcee trio luo digito ds sebe lig¬
natus ẽ. Certe agnosceres qmͣnul¬
la lingua uł penna sufficiat ex¬
p̾mere. quod in intimis michi
meclullis di sp̃c imp̾mere potuit.
Q nũc quidem p̃sens sum spũ li¬
cet corꝑe absens: s nec mͥ nec tibi
ẽ unde appaream. Est tam̃ pe¬
nes te. unde possis de me uttũq
conicere: ⁊ si ñdum cognosce̾ qd̃
dico. Intra cortuum ⁊ inspi¬
ce meum: ⁊ uł tantum michi
tribue amoris ergate. qnͣtum
t̾ erga me ineẽ sentis:ne si nos
quidem minꝰ. te uͦ amplius ama¬
re p̾sumseris: eo te nob̾ p̃ferre
puterrs. quo ⁊ uinc̾e nos cari¬
tate putaueris. Cet̾m tue mo¬
destie ẽ p̾otius id sentire de nob̾.
ut qui te affecit ita me diligẽ
& clige̾ ad consilium tue salu¬
tis. eque affecerit ⁊ me in obse¬
quium tue dilectionis. Tu gͥ

Expanded text:
lis, pium sanctae dilectionis affectum. Utinam sicut chartam nunc praesentem, ita et meam tibi mentem expandere possem! O si legere posses in corde meo, quod ibi de amore tuo, suo digito Deus scribere dignatus est! certe agnosceres quam nulla lingua vel penna sufficiat exprimere quod in intimis mihi medullis Dei spiritus imprimere potuit. Et nunc quidem praesens sum spiritu, licet corpore absens; sed nec mihi, nec tibi est unde appaream. Est tamen penes te unde possis de me utcunque conjicere, etsi nondum cognoscere, dico. Intra ergo cor tuum, et inspice meum; et vel tantum mihi tribue amoris erga te, quantum tibi erga me inesse sentis: ne, si nos quidem minus, te vero amplius amare praesumpseris, eo te nobis praeferre puteris, quo et vincere nos charitate putaveris. Caeterum tuae modestiae est id potius sentire de nobis, ut qui te affecit ita me diligere et eligere ad consilium tuae salutis, aeque affecerit et me in obsequium tuae dilectionis. Tu ergo
Abbreviated transcription (Latin):
rens unꝰ spc̃ erte. cũ absorta mor¬
te in uictoria. qd̾ infirmũ le
carne ẽ. in uͥtute sp̃e conualue¬
riti cũ exhibuerit eam s̃ sponsꝰ
glẽ gloriosam columbã suã. ꝑfe¬
ctam suam. formosam suã. ñ ha¬
bentẽ maderampcc̃i. neq rugã
corruptionis: aut aliqͥd huiꝰmi.
Dum libent̾ in his immoror. pe
ne ĩmemor cepti fẽs sum : ita cu¬
piens redim̾e tẽpus. qm̃ dies
mali sunt. Excedentẽ deuotio
leuat. s reuocat zelus: ce nͥ ra¬
pior. ibi ce cogor recidere. ⁊ plan¬
gere dolorẽ meũ. Audet qd̾ e
flens dico umicꝰ crucis x suis
sedib pelłe scos. qͥ nolunt besti¬
am adorare q̃ aꝑuit os suũ in
blasphemias. blasphemare no¬
m̃ di ce thab̾nacłm eius Altare
contͣ altare erigere temptat
cõfundere fas q nefas ꝙ ñ cõ¬

Expanded text:
erit, cum absorpta morte in victoria, quod infirmnm de carne est, in virtute spiritns convaluerit; cum exhibuerit eam sibi Sponsus gloriae gloriosam columbam suam, perfectam suam, formosam suam, non habentem maculam peccati, neque rugam corruptionis, aut aliquid hujusmodi. 7. Dum libenter in his immoror, pene coepti immemor factus sum, ita cupiens redimere tempus, quoniam dies mali sunt. Excedentem devotio levat. sed revocat zelus: et ubi rapior, ibi et cogor recidere, et plangere dolorem meum. Audet quod et flens dico inimicus crucis Christi suis sedibus pellere sanctos, qui nolunt bestiam adorare, quae aperuit os suum in blasphemias, blasphemare nomen Dei, et tabernaculum ejus . Altare contra altare erigere tentat, confundere fasque nefasque non con
Abbreviated transcription (Latin):
tius successores. s uiius inua¬
sores tyrannica fretꝰ potentia
suꝑintendit: nac̾tus scił de ma¬
licia pͥncipũ occasionẽ. qui su¬
iniqͦ. Sic sedet in insidiis cũ di
lia legatꝰ ac̾titat ꝓ papa suo:
antiq suꝑactlidit. Potest ⁊ ad¬
uingere si uubt medes ⁊ ꝑsas:
et meclios fines de capoleos. Et

Expanded text:
tius successores, sed vivis invatius successores, sed vivis invasores tyrannica fretus potentia superintrudit, nactus scilicet de malitia principum occasionem, qui suiniquo. Sic sedet in insidiis cum divlia legatus actitat pro papa suo? antiquae superaddidit. Potest et adjungere, si vult, Medos et Persas, et medios fines Decapoleo
Abbreviated transcription (Latin):
difficile ꝑsuadebit᷑ ei᷑. ego scio. sli¬
mirũ honio dui magnꝰ habitus
rut̾ suos. uideri se ip̃o inferior e¬
rubescit. Agnoscit᷑ is quẽ seripta
loqͥtur pudor. adducens pcc̃m.
An ñ grande poc̃m. ⁊ delictum
maximũ. suꝑbia ista uerecun¬
dia. qua t̾ram et emerẽ pudet
gͦ reliqͥt homo illũ suũ patrem.
scm̃ innocentiũ. sic enim eum¬
nominabat. et matrẽ suam. sã¬
ctã eccłiam catholicã. et adhet
scismatiarche suo: et sunt duo
inunitate una. Ecussert̃ fechꝰ
lignauerũt cõsilnm.Squama
squame ꝯuingit᷑: et spiracł̾m
ñ est meis. Iste illum papam.
ille hunc uicissim legatũ scrip¬
titat: ut decipiant ipsi cleua¬
nitate midip̃m. Ĩ nuicẽ se ꝯ¬
solant᷑. tuent᷑ cõmendant: qͥł¬
hoĩes sunt: se ip̃os amantes.
Pari quidẽ studio cõuener̃t in
hereditate x. Eluid nͥ anteo¬
cłos ur̃os conant᷑ si patimini
pio sc̃bere xp̃m: Iam nouos a¬
pud uos suo paꝑpe̾ eudit legatꝰ
ep̃os: ne soli sit sͥ papa. stet mor¬

Expanded text:
difficile persuadebitur ei, ego scio. Nimirum homo, diu magnus habitus inter suos, videri seipso inferior erubescit. Agnoscitur is, quem Scriptura loquitur, pudor adducens peccatum . An non grande peccatum et delictum maximum, superba ista verecundia, qua terram et cinerem pudet, go reliquit homo suum illum patrem sanctum Innocentium sic enim nominabat, et matrem suam sanctam Ecclesiam catholicam; et adhaeret schismatarchae suo, et sunt duo in vanitate una. Percusserunt foedus lignaverunt consilium. Squama sq 7. Iste illum papam, ille hunc vicissim legatum scriptitat, ut decipiant ipsi de vanitate in idipsum. Invicem se consolantur, tuentur, commendant; qhomines sunt seipsos amantes. Pari quidem studio convenerunt adhaereditate Christi. Quid nisi ante oculos vestros conantur, si patimini, proscribere Christum? Jam novos apud vos suo papae cudit legatus episcopos, ne soli sit sibi papa. Nec mor
Abbreviated transcription (Latin):
cellariũ scripsit familiares: nẽ¬
ne legationis sese ⁊ onere gͣuar¬
et nõie honorari tanto in digni
supplicat. qnto humiliꝰc̾ utinã
cuiss potita uotis ambitio: qm
frustͣta. Lunc quippe soliaut ꝑe
gatio sarcina gͣnis: humeris p̃¬
sertĩ semilib. Quis nesciat: Q
tũ homini senissimo gͣuior iude¬
t᷑ pera: reliquũ id breue clierũ
suoꝵ uiu̾e sine hac pena S for¬
te causabit se de suspitione iudi¬
cari. ⁊ nos temeritatis arguet.
qui de occultis suis rep̾hendimꝰ.
qd̾ ñ ꝓbauimꝰ. Fateor suspitiosꝰ
sum inhac pte. et nescio an
uł simplicissimꝰ qui secus senti¬
re possit: quippe ui tã manifesta
cõiect᷑a. Ut enĩ simplicẽ referã
breuit᷑ actione: pͥmꝰ aut irter¬

Expanded text:
cellarium scripsit familiares, noncellarium scripsit familiares, nonne legationis sese et onere et nomine honorari tanto indignius supplicat, quanto humilius? Utinam cuisset potita votis ambitio, quam frustrata. Tunc quippe soli, aut pengatio, sarcina gravis, humeris praesertim senilibus: quis nesciat? Et tamen homini senissimo gravior videtur poena, reliquum id breve dierum suorum vivere sine hac poena. 2. Sed forte causabitur se de suspicione judicari, et nos temeritatis arguet, qui de occultis suis reprehendimus quod non probavimus. Fateor, suspiciosus sum in hac parte: et nescio an vel simplicissimus quis secus sentire possit, quippe in tam manifesta conjectura. Ut enim simplicem referam breviter actionem, primus, aut i
Abbreviated transcription (Latin):
Uirtus in pace acqͥrit᷑. in p̃ssu¬
ra ꝓbatur: aꝑpbat᷑ in iuctoria.
Tempus est quo ura siqua est
nec latere iam. nͨ torpore sinat᷑:
reuendi ⁊ merito suscipiencli
patres. Hostilis siquidem gła¬
dius qui uniu̾so xp̃i corꝑi mor¬
tẽ demo nc̃ temꝑis. in tẽtare
uidet᷑. nr̃is potissimũ ceruicib
imminet. et in uos eo acrius
qͦ cõminꝰ debachat᷑. ita ut coti¬
clianis assultib aut resistere
fortit̾. aut tͣptt᷑ qd̾ absit cecłe
cõpellamini. Nlam is qui a
otrepes ñ recipit uos. Nec enĩ
agnoscit eũ. quẽ tota uobiscũ
amplectit᷑ eccłia uenientẽ in
nomine dñi. Non hunc in¬
qͣm. s qͥ uenit in nomine suo.
illum recipit. Eec mirũ. Eip¬
se nẽpe in fatigabił. ãd nom̃
gnͣde multũ anhelat ⁊̃ in hac
etate. Nlec sane falsa uł incer¬
ta opinione clucor. notare
hoiẽm fuꝑ uanitate istuismͦi.
ẜ de ore sũo ip̃iꝰ cũ udico. In
liccis siquidẽ qͥs nuꝑ ad eanꝰ¬

Expanded text:
Virtus in pace acquiritur, in pressuVirtus in pace acquiritur, in pressura probatur, approbatur in victoria. Tempus est quo vestra, si qua est, nec latere jam nec torpere sinatur, reverendi et merito suspiciendi patres. Hostilis siquidem gladius, qui universo Christi corpori mortem denuo nunc temporis intentare videtur, vestris potissimum cervicibus imminet, et in vos eo acrius, quo cominus debacchatur: ita ut quotidianis assultibus, aut resistere fortiter, aut turpiter, quod absit! cedere compellamini. Nam is qui amat otrephes, non recipit vos; nec enim agnoscit eum, quem tota vobiscum amplectitur Ecclesia venientem in nomine Domini. Non hunc, inquam, sed qui venit in nomine suo, illum recipit. Nec mirum. Et ipse nempe infatigabilis ad nomen grande multum anhelat, etiam in hac aetate. Nec sane falsa vel incerta opinione ducor notare hominem super vanitate istiusmodi, sed de ore suo ipsius eum judico. In litteris siquidem quas nuper ad can
Abbreviated transcription (Latin):
rosolimoꝵ reges. cũ uiu̾so cle¬
ro. ⁊ ppłis. fauent et adherẽt dño
innotentio. canqͣm filii pat̾. tã¬
qm capiti m̃bra: solliciti serua¬
re unitatẽ sp̃c in mncło pacis.
Merito añt illũ recipit eccłia.
cuius ⁊ opinio clarior. et electio
samior inuenta ẽ: nimirũ eligẽ¬
tiũ ce numero uincens ⁊ meri¬
to. At tu frat̾ quid adhuc neg¬
ligis: Quo ułq uicino serpen¬
te. tua male secura dormitat
indusfas Scimꝰ quidem tefiliũ
pacis. nulla posse raditione in¬
duci deserẽ unitatẽ: s ꝓfec̾to ñ
sufficit. nͥ et defensare atq ip̃iꝰ
qͦ t̾batores cotis uirib debella¬
re studda eris. Nec qͥetis timeas
crem̃to recõpensabit᷑. si fera illa
uicina uobis. tuo stuclio man¬
suescat. uł obmutescat: et tã¬
tã eccłie p̾dam. comitẽ dicto
pictauensẽ in manu tua dei
pieta de ore seonis eripias.
ssis et patͥb honorandis.
lemouicensi. pictauensi. pe¬
tͣgoricensi. et scõnensi. dei

Expanded text:
s, cum universo clero et populis, favent et adhaerent domino Innocentio, tanquam filii patri, tanquam capiti membra, solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Merito autem illum recipit Ecclesia, cujus et opinio clarior, et electio sanior inventa est, nimirum eligentium et numero vincens, et merito. At tu, frater, quid adhuc negligis? quousque vicino serpente tua male secura dormitat industria? Scimus quidem te filium pacis nulla posse ratione induci deserere unitatem: sed profecto non sufficit, nisi et defensare, atque ipsius quoque turbatores totis viribus debellare studueris. Nec quietis timeas incremento recompensabitur, si fera illa vicina vobis tuo studio mansuescat, vel obmutescat, et tantam Ecclesiae praedam, comitem dico Pictavensem, in manu tua Dei pietas de ore Leonis eripiat. is et Patribus honorandis, Lemovicensi, Pictavensi, Petragoricensi et Santonensi, Dei
Abbreviated transcription (Latin):
exigere rursum ꝑmittitis: Big¬
nũ est uob̃ ⁊ honorificum. ut qd̾
audeat. Si ergo nos quod absir
quod ia benep lacto ur̃o a robis
sepe rocipimus. eque adhuc ut ha¬
beamꝰ utriq ur̃m complacee: ui¬
bete ita firmit̾ oe inconcusse tene
Alioquin. ñ renumꝰ dñi nr̃i se¬
qui exemplum. qui ꝓse ñ dedig¬
natus est soluere censum: ꝑaci ⁊
nos libent̾ q̃ sunt cesaris cesari
rectlere. ⁊ uectigal cui uectigal.

Expanded text:
exigere rursum permititis? digexigere rursum permititis? dignum est vobis et honorificum, ut quod audeat. Si ergo vos quod absitquod in beneplacito vestro a vobis saepe recepimus, aeque adhuc ut habeamus, utrique vestrum complacet; jubete ita firmiter et inconcusse tenerAlioquin non renuimus Domini nostri sequi exemplum, qui pro se non dedignatus est solvere censum , parati et nos libenter quae sunt Caesaris Caesari reddere
Abbreviated transcription (Latin):
mene habitationis. Letos itcq
et in pace reliq̃mus: leti nos
⁊ inpace reu̾si sumus: p̃ter qd̃
febre redeunce ita ut mori time¬
rem.aggͣuatus fui. S rursũ
deo miserante cito ꝯualui: ita
ut nunc fortiorem sanicẽeq me
sentiam post uiam ꝑ actam. ꝙͣ
abb̃ declara ualle sic sius
ad inuicem caris castisq de¬
lectari amplexib. ut solus xp̃i.
amor suꝑet in ambob. Ex quo
cepimus mitt̾e ꝓñr necessitate
uenimus in ocłs ur̃e clignitati̾
familiaritatem ⁊ grãm. Bñdictõ¬
nem largitatis ur̃e nr̃re homi¬
nib cum necesse fuit. liberalit᷑
exhibiustis. Passagium tͣnͣse¬
untib. &si qd̾ est aliud iuris uri
debitum. mercantib libent̾ cli¬
misistis. De quil omib sine du¬
bio merces ur̃a multa ẽ in celis:
sitam̃ uerum ẽẽ creclimus qd
dominus inewa̾gło ꝑmittit. Qm
clui fecistis uini de minimis meiᷤᷤ
hoc: michi fecistis. S quid ẽ quod
mirastros ur̃os que uos donasti.

Expanded text:
moenae habitationis. Laetos itmoenae habitationis. Laetos iteti nos et in pace reversi sumus; praeter febre redeunte, ita ut mori timerem, aggravatus fui. Sed rursum, Deo miserante, cito convalui, ita ut nunc fortiorem sanioremque me sentiam post viam peractam, quam abbas de Clara-Valle, sic suis ad invicem charis et castis delectari amplexibus, ut solus amor Christi superet in ambobus. Ex quo coepimus mittere pro nostra necessitate venimus in oculis vestrae dignitatis familiaritatem et gratiam. Benedictionem largitatis vestrae nostris hominibus, cum necesse fuit, liberaliter exhibuistis. Passagium transeuntibus, et si quod est aliud juris vestri debitum, mercantibus libenter dimisistis. De quibus omnibus sine dubio merces vestra multa est in coelis, si tamen verum esse credimus quod Dominus in Evaecistis uni ex minimis meis, hoc mihi fecistis . Sed quid est quod ministros vestros, quae vos donastis,
Abbreviated transcription (Latin):
iror tue deuotionis studium.
tue erga nos dilectionis af¬
fectum. O bona domina. qͣd
tͥ et nobis: unde tͣ tanta solli¬
citudo ꝓ nobis i. Si filii si nepo¬
tes. si uł aliqua exrrema ꝓpinqͥ¬
tatis linel tͥ iuncti eẽmus: tua
crebra bñficia. frequentes sabo¬
tationes. in numera deniq ãmo¬
ris in signia que coticlie exꝑi¬
mur: ñtam nob miranda uide¬
rentur. qmͣ ex debito suscipien¬
da. Nunc aũt cum genere tã¬
tum dnãm ñ matr̃e te cognosca¬
mus: ñ mirũ si miramur. s mi¬
rum. sisatis mirari possumus
quis. uicims nr̃is facti sumꝰ
tamqm uas ꝑditum: sola noᷤ
obliuisci ñ potes. In quiris de eẽ
⁊ statu sanitatis nr̃e. de uia ꝙͣ
nuꝑ egimus. de monachis qͦs
ad alium locum tnͣstulimus.
Ne quib pͥmum breuit̾ respon¬
deo. quod de t̾ra deserta. ⁊ loco hor¬
roris & uaste solitudinis. in tro¬
cduc̃ti sunt inabundantiara
rerum. edium. & amicoꝵ. in t̾¬
ram deniq fertilem. ⁊ locum a¬

Expanded text:
iror tuae devotionis studium, tuae erga nos dilectionis affectum. O bona domina, quid tibi et nobis? unde tanta tibi sollicitudo de nobis? Si filii, si nepotes, si vel aliqua extrema propinquitatis linea tibi juncti essemus, tua crebra beneficia, frequentes salutationes, innumera denique tui amoris insignia, quae quotidie experimur, non tam nobis miranda viderentur, quam ex debito suscipienda. Nunc autem cum genere tantum dominam, non matrem te cognoscamus, non mirum si miramur, sed mirum si satis mirari possumus. quis, vicinis nostris facti sumus tanquam vas perditum: sola nos oblivisci non potes. Inquiris de esse et statu sanitatis nostrae, de via quam nuper egimus, de monachis, quos ad alium locum transtulimus. De quibus breviter respondeo quod de terra deserta et de loco horroris et vastae solitudinis introducti sunt in abundantiam rerum, aedium et amicorum; in terram denique fertilem, et locum a
Abbreviated transcription (Latin):
uit̾ innouatanũc ubiq lar¬
datur multum tua liscessio¬
ne infamabit᷑. ⁊ infirmabit᷑.
ut timemꝰ. Hicet᷑ quippe qd̾
bona cum sis: bonum ordi¬
nẽ neqͣqmͣ desereres. Quod
si fatua cognita es ⁊ receclis bo
mala ñ ferens. qͦris uͥ uir̾e
liceat. ut libet. Et merito flã
ante orclinis emdationẽ: nũ¬
qm̃ ut auint inde locuta es.¬
At uͥ religio creuit. lãctior lubi¬
to facta. feruore ꝯtinuo cogitare
cepisti de hemo. Agnosco filia ag¬
nosco. utinam ⁊ tu mecum agnos¬
cas serpentinum uirus. frando¬
lenti dolum: u̾sipellis astutiã.
Innemore lupꝰ habitat. Si sola
oiucła umbͣs nemoris penetͣs:
filia:fidele audi ꝯsiluum Si¬
ue peccatx. siue sc̃a sis. noli te
seꝑare agrege: ne qͣndo rapiat
⁊ ñ sit qui eripiat. Sc̃a es: stu¬
de tuo exemplo. tue socias ac¬
quirere scĩtatis. Seccatͥx es no¬
li addere peocata peccatis. S
age penitentiam uͥ es. ne dis¬
cedens cum tui quidẽ ꝑicło

Expanded text:
viter innovata nunc ubique lauviter innovata nunc ubique laudatur, multum tua discessione infamabitur et infirmabitur, ut timemus. Dicetur quippe quod, bona cum sis, bonum ordinem nequaquam desereres. Quod si fatua cognita es, et recedis, dmala non ferens, quaeris ubi vivere liceat ut libet. Et merito. Nam ante Ordinis emendationem nunquam, ut aiunt, inde locuta esat ubi religio crevit, sanctior subito facta, fervore repentino cogitare coepisti de eremo. Agnosco, filia, agnosco, ut nam et tu mecum agnoscas, serpentinum virus, fraudulenti dolum, versipellis astutiam. In nemore lupus habitat. 125 Si sola ovicula umbras nemoris penetras, filia, fidele audi consilium. Sive peccatrix, sive sancta sis, noli te separare a grege; nequando rapiat, et non sit qui eripiat. Sancta es? stude tuo exemplo tuae socias acquirere sanctitatis. Peccatrix es? noli addere peccata peccatis, sed age poenitentiam ubi es: ne discedens cum tui quidem periculo,