comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
n natałe enĩ dm̃ fr̃s diłmi qͣsi in nuptiis spiritalib sponsę
suȩ eccłe. xp̃c adiunctus ẽ. Tc̃ ueritas de tͣra orta ẽ. tẽ iusticia
de celo ꝓspęxit. Tunc ꝓcessit sponsus de thalamo suo: hoc ẽ uer
bũ de utero uirginali. Pcessit eniͣ cũ sponsa sua .i. humanã car¬
debeatis ornari. Et ideo mundemꝰ qͦntũ possumꝰ cũ dĩ adiu¬
torio corda simnul & corpora nr̃a. ut cęlestis ille inuitator
indignũ.

Expanded text:
atres dilectissimi, quasi in nuptiis spiritualibus sponsae suae adjunctus est. Tunc veritas de terra orta est, tunc justitia de coelo prospexit: tunc processit sponsus de thalamo suo, hoc est Verbum Dei de utero virginali. Processit enim cum sponsa sua Eccdebeamus ornari. Et ideo mundemus quantum possumus cum Dei adjutorio corda simul et corpora nostra: ut coelestis ille invitator indignum.
Abbreviated transcription (Latin):
uere beata : quȩ sac̃dote p̃stantior. Cũ sac̾dos negasset. uirgo cor¬
rȩx̃ errorẽ. Nec mirũ si dñs redẽpturꝰ mundũ. dũ oꝑationẽ suã
inchaauit᷑ a maria . ut ꝑ quã salꝰ om̃ib parabat᷑. ⁊eadẽ pͥma fructũ
salutis hauriret ex pignore. Et bñ quesiuit qͦmͦ fieret. Legerat em̃
qͥa uirgo generaret: s ñ legerat quẽ ad modũ uirgo c̾ciꝑet. Legerat.
⁊dixiecce uirgo in ut̃o accipiet. qͦmͦ aut̃ acciꝑet ñ legerat. dñm¬

Expanded text:
uere beata, quae sacerdote praestantior. cum sacerdos negasset, uirgo coruere beata, quae sacerdote praestantior. cum sacerdos negasset, uirgo correxit errorem. nec mirum si dominus redemturus mundum operationem suam inchoauit a Maria, ut per quam salus omnibus parabatur eadem prima fructum salutis hauriret ex pignere. et bene quaesiuit quomodo fieret; legerat enim quia uirgo generaret, non legerat quemadmodum uirgo generaret; legerat, ut dixi: ecce uirgo in utero accipiet, quomodo autem acciperet in
Abbreviated transcription (Latin):
rior cura ẽ. uirginiTacharias aut̃e ñ de ĩpari conditione: s de
senili ętate ñ credidit. Nã c̃ditio ẽgruebat. ex uiro ⁊ femina.
S olẽpnis ẽ partꝰ. nec incredibile debet uideri. ubi nat᷑a c̃cordat.
Cũ enĩ ętas nat᷑ȩ sit. ñ nat᷑a ętatis. fit plerũq ut ętas ĩpediat
nat᷑am. Non ẽ. tam̃ irrationabile. ut minor cedat causa maiori.
⁊ potior p̾rogatiua nat᷑a. usũ inferioris excludat ętatis. Huc
accedit qͦd abrahã ⁊ filiũ in senectute susceper̃t. Et ioseph filiꝰ
senectutis ẽ. Qd si qͥa risit sara rep̃hendit᷑.ͥ istiꝰ c̃dẽpnat᷑ infidelita¬
qͥ nec oracło credidit nec exẽplo. Maria aut̃ cũ dic̃ qͦmͦ fiet ist¬
ud. qm̃ uirũ ñ cognoscoͥ ñ uidet᷑ dubitasse de facto. s de facti
qualitate quesisse. Liquet enĩ qͥa faciendũ eẽ crediderat: qͣ qͦmͦ
fieret intͣrogauit. Unde ⁊ meruit audire: Beata quę credisti. Et

Expanded text:
est uirgini? Zaccharias autem non de inpari condicione, sed de senili aetate non credidit; nam condicio congruebat. ex uiro et femina sollemnis est partus nec incredibile debet uideri, ubi natura concordat. cum enim aetas naturae sit, non natura aetatis, fit plerumque ut aetas inpediat naturam; non est tamen inrationabile ut minor cedat causa maiori et potior praerogatiua naturae usum inferioris excludat aetatis. huc accedit quod Abraham et Sarra filium in senectute susceperant et Ioseph filius senectutis est. quodsi quia risit Sarra reprehenditur, iustius condemnatur qui nec oraculo credidit nec exemplo; Maria autem cum dicit: quomodo fiet istud, quoniam uirum non cognoui? non uidetur dubitasse de facto, sed de facti qualitate quaesisse. liquet enim quia faciendum esse crediderat, quae quomodo fieret interrogauit. unde et meruit audire: beata quae credidisti. et
Abbreviated transcription (Latin):
anima si se medicamento penitentię ñ subuenerit. a luce relinqͥ¬
tur.:⁊ a tenebris occupat᷑. uacuat᷑ dulaedineꝰ: impletur amarinu¬
dine: a morte inuadit᷑ : ã uita repudiatur. Hon tam̃ de dm̃ pi¬
etate diffidat qͥ talis ẽ. nec mortifera desꝑatione frangat᷑. s
mag̃ ad penitentiã cito recurat et dũ adhuc noua stͣ & calent
peccatoꝵ suoꝵ uulnera. sic sibi adhibeat medicamenta salubria:
qͥa medẽcus ur̃ ds̃ omp̃c ẽ. ⁊ sic sẽꝑ consueuit plagas nr̃as curare.

Expanded text:
anima, si medicamento poenitentiae non cito subvenerit, a luce relinquitur, a tenebris occupatur, vacuatur dulcedine, impletur amaritudine, a morte invaditur, a vita repudiatur. Non tamen de Domini pietate diffidat, qui talis est, nec mortifera desperatione frangatur, sed magis ad poenitentiam cito confugiat. Et dum adhuc nova sunt et calent peccatorum suorum vulnera, sic sibi adhibeat medicamenta salubria, quia medicus noster omnipotens est. Adeo consuevit plagas nostras curare,
Abbreviated transcription (Latin):
to carnis. ante plures dies abstinere debetis. Igitur qͦtienscũq
aut natałẽ đm. aut reliqͦs solẽpnitates celebrare disponitis. ẽ¬
brietatẽ ante om̃ia fugite  iracundiã quasi bestiam crudelis¬
simã repugnate. odium uelut mortiferũ uenenũ de corde
cos. s etiã usq ad ipsos ꝑueniat inimicos. ut securi possitis di¬
cere in oratione dnca: diiite nob̃ debita nr̃i sic̾ et nos danit¬
timꝰ debitorib nr̃is. Nam qͥ uel unũ hoĩem odio se scit hab̃e.¬

Expanded text:
s diebus abstinere debetis. Quotiescunque, ante natale Domini aut reliquas solemnitates celebrare disponitis, ebrietatem ante omnia fugite, iracundiae, quasi bestiae crudelissimae, repugnate, odium velut venenum mortiferum de corde cos, sed etiam usque 20 ad ipsos perveniat inimicos, ut securi possimus dicere in oratione Dominica: Dimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Nam qui se sci
Abbreviated transcription (Latin):
Quanto tẽꝑatior ista responsio. quã uerba suit sacerdotis. Nęc ait.
Qͦ mͦ fiet istud: ille respondit. Unde ħ sciã. Hec iã de negotio tractat
alle adhucde ñtio dubitat. Negat ille se credere. qͥ negat scire:
⁊ qͣsi fidei adhuc aliũ querit auctorẽ. Ista facere se ꝓfitet᷑ ⁊ nec du¬
bitat eẽ faciendũ. qͦd qͦmͦ fieri posit inqͥrit. Sic enĩ habes. Quomͦ
siet istud. qm̃ uirũ ñ ẽgnoui. Incredibilis ⁊ maudita generatio.¬
ante audiri debuit. ut crederet᷑. Ulirginẽ parere : diuini ẽ signi.¬
et. ⁊ pariet filiũ. Legerat ħ maria. ideo credidit futm: s qͦmͦ si¬
eret ante ñ legerat. Non enĩ quẽadinꝰ fieret tantũ mysteriũ:
ppħȩ fuerat reuelatũ. Lantũ enĩ mandati iysteriũ: ñ hoi̾s sut

Expanded text:
quanto temperatior ista responsio quam uerba sunt sacerdotis! haec ait: quanto temperatior ista responsio quam uerba sunt sacerdotis! haec ait: quomodo fiet istud? ille respondit: unde hoc sciam? haec iam de negotio tractat, ille adhuc de nuntio dubitat. negat ille se credere, qui negat scire, et quasi fidei adhuc alium quaerit auctorem, ista se facere profitetur nec dubitat esse faciendum quod quomodo fieri possit inquirit; sic enim habes: quomodo fiet istud, quoniam uirum non cognoui? incredibilis et inaudita generatioante audiri debuit, ut crederetur. uirginem parere diuini est signet et pariet filium. legerat hoc Maria, ideo credidit futurum; sed quomodo fieret ante non legerat; non enim quemadmodum fieret uel prophetae tanto fuerat reuelatum. tantum enim mandati mysterium non h
Abbreviated transcription (Latin):
alasia ad angłm. Quomͦ fiet istud eqm uirũ ñ cognosco : Ilidet᷑
hic ñ credisse mlauia: nͥ diligent̃ auertas. Neq enĩ fas ẽ. ut leca
ad generandũ unigenitũ dĩ filiũ: fuisse uideat᷑ in credula. Qͦ
aut̾. mͦ fieri posset. licet salua p̃rogatiua sit matͥs. cͥui ꝓfecto fuit
ãpliꝰ deferendũ : s ut p̃rogatiua maioi etiã ei fides debuit reser¬
uari. Quo gͦ mͦ fieri possit. ut acharias qͥ ñ crediderat siulentii
mania aut̃ si ñ credidisset. sp̃s scĩ infusio¬
ne exaltaret᷑ . S neq ñ credere maria: neq tã temere debuit
usurpare. ñ credere angło. et usurpare diuina. Neq facile erat
scire misteriũ absconditũ ã scłis in do: qͦd nec suꝑiores potesta¬
tes scire potuert̃. Et tam̃ ñ fide regnuit: ñ officiũ refutauit.
s a cõmodauit affectũ: spospondit obseqͥũ. Etenĩ cũ dic̃ qͦmͦ fiet
istud: ñ de effectu dubitauit : s qualitatẽ ipsiꝰ quesiuit effectꝰ.

Expanded text:
m uirum non cognoui? uidetur hic non credidisse Maria, nisi diligenter aduertas; neque enim fas est ut electa ad generandum unigenitum dei filium fuisse uideatur incredula. quo autem modo fieri posset — licet salua praerogatiua sit matris, cui profecto fuit amplius deferendum, sed ut praerogatiua maior, maior etiam fides ei debuit reseruari - quo ergo fieri modo posset, ut Zaccharias, qui non crediderat, silentiiMaria autem, si non credidisset, spiritus sancti infusione exaltaretur? sed neque non credere Maria neque tam temere debuit usurpare, non credere angelo, usurpare diuina. neque enim facile erat scire mysterium absconditum a saeculis in deo, quod nec superiores potestates scire potuerunt. et tamen non fidem rennuit, non officium refutauit. sed adcommodauit adfectum, spopondit obsequium. etenim cum dicit: quomodo fiet istud? non de effectu dubitauit, sed qualitatem ipsius quaesiuit effectus.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ad patres nr̃os: abrahã ⁊ semini eiꝰ in scła. Patrũ memoriã fa¬
ciens beata maria recte abrahã nominat̃ĩ expͥmit: qͥa ⁊ si mul¬
ti patres ⁊ scĩ dm̃oe incarnationis testimoniũ mistice ꝓtuler̃.
ipsi tam̃ pͥmo manifeste st̃ eiusdẽ incarnationis ac nr̃e redẽ¬
ptionis archana p̃dicta: ipsi specialit̃ dictũ ẽ. in te bñdicen¬

Expanded text:
est ad patres nostros, Abraham et semini ejus in saecula. Patrum memoriam faciens beata Maria, recte Abraham nominatim exprimit, quia etsi multi Patres ac sancti dominicae incarnationi testimonium mystice protulerunt, ipsi tamen primo manifeste sunt ejusdem incarnationis, ac nostrae redemptionis arcana praedicta: ipsi specialiter dictum est: Atque in te
Abbreviated transcription (Latin):
ĩplenda uoluntatẽ totũ m̃tis nr̃e dirigamꝰ intuitũ: sicq ꝑ¬
ceptis eiꝰ munerib gr̃as recte iuuendo reddamꝰ: ut ad maio¬
ra ꝑcipienda digni existere meream᷑. P̃cem᷑ seduli cũ beata
di genitͥce. ut fiat nob̾ scãm uerbũ eiꝰ. Illud uidelicet ubn
qͦ rationẽ suȩ incirnationis ipse exponens ait sic enĩ dilȩx̃ dĩ
mundũ ut filiũ suũ unigenitũ daret: ut om̃is qͥ credit in

Expanded text:
implendam voluntatem totum mentis nostrae dirigamus intuitum: sicque perceptis ejus muneribus gratias recte vivendo reddamus, ut ad majora percipienda digni existere mereamur. Precemur seduli cum beata Dei genitrice ut fiat nobis secundum verbum ejus, illud videlicet verbum, quo rationem suae incarnationis ipse exponens, dicit: Sic enim dilexit Deus mundum, ut unigenitum Filium suum daret, ut omnis qui credit in
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ⁊ ipsi st̃ habituri. qͥ eiꝰ fidẽ ac dilectionẽ casto in corpore
concipiunt. qͥ sedula in m̃te p̃ceptoꝵ eiꝰ memoriã portant.
qͥ hanc et inm̃te ꝑxinoꝵ sollerti exortatione nutͥre satag̃t.
Uerũ qͥa uenerabilis dĩ genitͥx micdiam eiꝰ om̃ib ꝑ orbẽ qui
eum timerent adfuturã ẽẽ ꝑdocuit. restat ut etiã suꝑbi
& contẽpnentes monita ueritatis. qͥd mereant᷑ insimiet
ec̃ in qͥt potentiã in brachio suo: disꝑsit suꝑbos m̃te cordis
sui. In brachio suo inditionẽ ꝓpͥe uirtutis significat. N enĩ¬
alieno ad oꝑandu indiget auxilio. cui sic̃ scriptũ ẽ subest cũ
uoluerit posse. Qd ad distinctionẽ nr̃e bonę oꝑationis dic̃. qͥ
ñ in nr̃e uirib lib̾tatis s in do facimꝰ uirtutẽ. ⁊ sic̃ alias¬

Expanded text:
e concipiunt, qui sedula in mente praeceptorum ejus memoriam portant, qui hanc et in mente proximorum solerti exhortatione nutrire satagunt. Verum quia venerabilis Dei genitrix misericordiam ejus omnibus per orbem qui eum timerent adfuturam esse per docuit, restat ut etiam superbi et contemnentes monita veritatis, quid mereantur, insinuet. Fecit, inquit, potentiam in brachio suo, dispersit superbos mente cordis sui. In brachio suo, in ditione propriae virtutis significat. Non ealieno ad operandum indiget auxilio, cui, sicut scriptum est, subest cum voluerit posse. Quod ad distinctionem nostrae bonae operationis dicit, qui non in nostrae juribus libertatis, sed in Deo facimus virtutem, et sic
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑi. sic̃ dicit apłs. Qui manducat corpꝰ dñi. et bibit sanguinẽ
tpͣr bonis oꝑib ornatoᷤᷤ ac splendidos eẽ conueniat. p̃cipue tam̃
in die natalis dmi : sic̃ in eiugłio ipse dixͣ. Luoere debent hõib¬
oꝑa uĩa bona. Considerate queso fr̃i. quando aliqͥs homo po¬
tens aut nobilis natałẽ suũ aut filii sui celebrare desiderat.:
quanto studio ante plures dies qͥc qͥd in domũ suã sordidum
uiderit ordinat emundare: qͥcqͥd ineptũ ⁊ incongruũ ꝓici.
qͥcꝗͥd utile et necessarͥũ p̾cipit exhiberi. Lomꝰ etiã si obscura
fuerit deallutꝰ᷑. pauuñta scopis mundant᷑. et diu̾sis resꝑsa flori¬
b adornant᷑. qͥcqͥd etiã ad leticiã anum ⁊ corporis delicias ꝑ¬

Expanded text:
ic enim dixit Apostolus: Qui manducat corpus Domini, et bibit sanguinem tempore bonis operibus ornatos ac splendidos esse conveniat, praecipue tamen in die Natalis Domini, sicut in Evangelio ipse dixit, lucere debent homia . Considerate, quaeso, fratres, quando aliquis homo potens aut nobilis natalem aut suum aut filii sui celebrare desiderat, quanto studio ante plures dies quidquid in domo sua sordidum viderit, ordinat emundari, quidquid ineptum et incongruum projici, quidquid utile et necessarium, praecipit exhiberi: domus etiam, si subobscura fuerit, dealbatur, pavimenta scopis mundantur, et diversis respersa floribus adornantur; quidquid etiam ad laetitiam animi et corporis delicias
Abbreviated transcription (Latin):
cipẽ scłi hꝰ: latuit uirginitas marię. Latuit ꝓpt̾ ioseph: latuit
ꝓpt̃ nuptias: latuit quia uirũ habere putabat᷑. Si enĩ ñ habuis¬
set sponsũ. ⁊ ut putabat᷑ uirũ : neqͦꝵ potuisset pͥncipẽ huiꝰ mun¬
di abscondi. Statĩ enĩ cogitatio diabolũ tacita subrepsisset: qͦ¬
mͦ ista quę ñ c̃cubuit cũ uiro pregnans ẽ. Nebet iste c̾ceptꝰ eẽ
diuinꝰ : debet aliqͥd humana nat᷑a eẽ sublimiꝰ. Econt᷑rio disposu¬
erat saluator dispensationẽ suã assũptione corporis ignorare
diabolo. Ulnde ⁊ in generatione sua celauit eũ. ⁊ discipłis post¬
ea p̾cipiebat. ne manifestũ eũ facerent. Et cũ ab ipso diabo  tẽp
N oportet ut adorc̃ te : nec ut lapides isto ᷤ Panes faciã: nec ut me
scͥpturã: ⁊ reꝑies uoluntatiᷤᷤ xꝑi suisse. ut aduentũ filiĩ dĩ diabolꝰ
ignoraret. Apłs enĩ. passionẽ eiꝰ asserens nescisse contͣriaᷤᷤ fortitu¬

Expanded text:
cipem saeculi hujus latuit virginitas Mariae: latuit propter Joseph: latuit propter nuptias: latuit quia virum habere putabatur. Si enim non habuisset sponsum, et ut putabatur, virum, nequaquam potuisset principi mundi hujus abscondi. Statim enim cogitatio diaboli tacita subrepsisset: quomodo ista, quae non concubuit cum viro, praegnans est? Debet iste conceptus esse divinus, debet aliquid humana natura esse sublimius. Econtrario disposuerat Salvator, dispensationem suam et assumptionem corporis ignorare diabolum: unde et in generatione sua celavit eam; et discipulis postea praecipiebat, ne manifestum eum facerent. Et cum ab ipso diabolo tentebat: Non oportet ut adorem te, nec ut lapides istos panes faciam, ut me de aScriptura, et reperies voluntatis Christi fuisse, ut adventum Filii Dei diabolus ignoraret. Apostolus enim passionem ejus asserens nescisse contrarias fortitu
Abbreviated transcription (Latin):
in mea m̃te uoluens. quero quare ds cũ semel
saluatorẽ iudicaret nasci de uirgine: ñ elegerit puellem
absq sponso: s eã potissuti quȩ̨ iã fuerat desponsata. Et
nͥ fallor: hȩc causa ẽ. Debuit de ea uirgine nasci. q̃ ñ solũ
sponsũ & haberet: s ut matheꝰ scribit quȩ iã uiro tradita fue¬
rat. licetꝰ cã uir nec dũ nosset.: ne turpitudinẽ habitꝰ ipse mon

Expanded text:
in mea mente volvens quaero, quare Deus, cum semel Salvatorem judicaret nasci ex virgine, non elegit puellam absque sponso, sed eam potissimum quae jam fuerat desponsata. Et nisi fallor, haec causa est. Debuit de ea virgine nasci, quae non solum sponsum haberet; sed, ut Matthaeus scribit, jam viro tradita fuerat, licet eam vir necdum nosset , ne turpitudinem virgin
Abbreviated transcription (Latin):
e lioRes ad deteriores ueniunt. ut ihis ex aduen¬
tu suo aliqͥd tͥbuant emolum̃ti. Sic ⁊ saluator ueñ
ad ioħem: ut scificaret᷑ baptisina illiꝰ. Et maria sta¬
tĩ ut audiũ angłm nunciantẽ qͦd c̃ceꝑit saluatorẽ: ⁊ qͦd cogna¬
antequã ueniret maria ⁊ salutaret elisabeth. ñ exultaũ in u¬
tero infans: s statĩ ut maria locuta ẽ u̾bũ qͦd filiꝰ dĩ in matris
uentre suggesserat. exultaũ infans in gaudio. & tẽ pͥmũ p̃curso
post alloqͥum angłi ad montana c̃scendere. ⁊ in sublimiorib cõ¬
morari. Unde scriptũ ẽ. Consurgens maria in dieb illis. uenit
qͦ iã fuerat obũbrata. Ueñ gͦ in ciuitatẽ uida. ⁊ in domũ ⁊ acha

Expanded text:
eliores ad deteriores veniunt, ut eis ex adventu suo aliquid tribuant emolumenti. Sic et Salvator venit ad Joannem, ut sanctificaret baptisma illius: et Maria statim ut audivit angelum nuntiantem, quod conceperit Salvatorem, et quod cognaantequam veniret Maria, et salutaret Elizabeth, non exsultavit infans in utero: sed statim ut Maria locuta est verbum, quod Filius Dei in ventre matris suggesserat, exsultavit infans in gaudio, et tunc primum praecursopost alloquium Dei, ad montana conscendere, et in sublimioribus commorari. Unde et scriptum est: Consurgens Maria in diebus illis, venit qua fuerat obumbrata. Venit ergo in civitatem Judae, et in domum Zacha
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ pͥor elisabeth aucliuit: s ioħs pͥor gr̃ãm sensit. Iuã nat᷑s¬
ordinẽ audiuit. iste exultauit racione misterii. Illa mariȩ. iste
dñi sensit aduentũ: femina mulieris. ⁊ pignꝰ pignoriᷤᷤ. Istę grãm
loquitt᷑ illi intꝰ oꝑant᷑ : pietatisq mysteriũ mat̾nis adoriunt᷑
ꝓfectib: dupliciq miracło. ꝓpħant matres spũ paruuloꝵ. Erul¬
tauit infans repleta mat᷑ eͣ. ñ pͥus mat̾ repleta quã filiꝰ. s cũ fi¬
tauit & mariȩ sp̃s. Exultante ioħe replet᷑ elisabeth mariã tam̃
incõprehensibilit᷑ oꝑaba in matre. Et illa pꝰ c̃ceptũ replet᷑: ista an¬
te c̃ceptũ. Benedicta tu uit̾ mulieres: ⁊ benedictꝰ fructꝰ uentͥs tui.

Expanded text:
cem prior Elisabet audiuit, sed Iohannes prior gratiam sensit: illa natordine audiuit, iste exsultauit ratione mysterii, illa Mariae iste domini sensit aduentum, femina mulieris et pignus pignoris, istae gratiam loquuntur, illi intus operantur pietatisque mysterium maternis adoriuntur profectibus duplicique miraculo prophetant matres spiritu paruulorum. exsultauit infans, repleta mater est. non prius mater repleta quam filius, sed cum fitavit et Mariae spiritus. Exsultante Joanne, repletur Elizabeth: Mariam tamen incomprehensibiliter operabatur in matre. Et illa post conceptum repletur, ista ante conceptum. Benedicta tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris t
Abbreviated transcription (Latin):
bilia ⁊ inuisibilia ⁊ ipse ẽ. ante om̃s :⁊ om̃ia in ipso c̃stant. Cełu
aspice: iħc illic ẽ. Terrã intuere: iħc adest. Ascende u̾bo in celũ:
descende u̾bo in infernũ: iħc ad ẽ. Etenĩ si ascenderis in olũ iħc
illic ẽ: si descenderis in infernũ ad ẽ. Hodie cũ laquor mecũ ẽ
uitra hc̃ punctũ. intͣ ħ mom̃tũ. Et si in armenia nc̃ loquat᷑

Expanded text:
ilia, et ipse est ante omnis et omnia in ipso constant. caelum aspice, Iesus illic est; terram intuere, Iesus adest; ascende uerbo in caelum, descende uerbo in infernum, Iesus adest. etenim si ascenderis in caelum, Iesus illic est; si descenderis in infernum. adest. hodie cum loquor, mecum est, intra hoc punctum, intra hoc momentum et, si in Armenia nunc loquitu
Abbreviated transcription (Latin):
eligit᷑. Nec repentino ęxaltata ꝓmisso ẽ Simul ancillã dicendo.
nullã sibi progatiuã tantȩ gr̃ę uendicauit. quȩ faceret qͦd iuberet
Mutẽ enĩ humilẽ q paritura. humilitatẽ debuit etiã ipsa ꝓ̃ferre.
E oce ancilla dñi: c̃tingat mͥ scđm u̾bũ tuũ. Rabes obseqͥum: uide
uotũ. Eoce ancilla dñi: apparatꝰ officii ẽ. Contingat mͥ scđm uer¬
bũ tuũ: c̃ceptꝰ ẽ. uoti. Quã cito  etiã de ĩꝑari ẽditione credidit¬

Expanded text:
eligitur, nec repentino exaltata promissu est. simul ancillam dicendo nullam sibi praerogatiuam tantae gratiae uindicauit, quae faceret quod iuberetur; mitem enim humilemque paritura humilitatem debuit etiam ipsa praeferre. ecce ancilla domini; contingat mihi secundum uerbum tuum. habes obsequium, uides uotum; ecce enim ancilla domini apparatus officii est, contingat mihi secundum uerbum tuum conceptus e
Abbreviated transcription (Latin):
finis. Porro de pontificali illiꝰ dignitate in qͣ ꝓ nr̃a redẽptione
hostiã suę carnis offerre dignatus ẽ. testat᷑ ꝓpħa qͥ ait. tu essa¬
c̃dos inȩt̃nũ scđm ordinẽ mechisedech. Accepta aut̃ tanta gr̃a.
uideamꝰ beata maria in qͣnta humilitatis arce ꝑsistat. Ecce inqͥt
ancilla dñi. fiat mͥ scđm uerbũ tuũ. Magnã qͥppe hunulitatis
ẽstantiã tenet. q̃ se ancillã sui ẽditoris ħ mat̾ eligit᷑ appellat.
eata in mulierib angłico orało p̃dicat᷑ incognita aahuc
ceteris mortalib archana mr̃e redẽptionis edoce t᷑. Nec se ta¬
m̃ dde singłaritate meriti excellentioris singłarit̃ extolit. s
pociꝰ suȩ conditionis ac diuinę dignationis in om̃ib memoꝵ
famularũ xp̃i se consortio humilit̃ adiungit. famulatũ xp̃o
ut sp̃e sc̃s adueniens me cęlestib dignã misterus reddat. fi¬
at ut in meo utero filiꝰ dĩ humanę substantię habitũ indu¬

Expanded text:
i ejus dignitate, in qua pro nostra redemptione hostiam suae carnis offerre dignatus est, testatur Propheta, qui ait: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Accepta autem tanta gratia, videamus beata Maria in quanta humilitatis arce persistat. Ecce, inquit, ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Magnam quippe humilitatis constantiam tenet, quae se ancillam sui conditoris dum mater eligitur, appellat. Beata in mulieribus angelico oraculo praedicatur, incognita adhuc caeteris mortalibus arcana nostrae redemptionis edocentur: nec se tamen de singularitate meriti excellentioris singulariter extollit, sed potius suae conditionis ac divinae dignationis in omnibus memor, famularum se ut Spiritus sanctus adveniens me coelestibus dignam mysteriis reddat, fiat ut in meo utero Filius Dei humanae substantiae habitum indu
Abbreviated transcription (Latin):
patrẽ testificat᷑ & filiũ: ut nusquã filiꝰ sine patre: aut pat̾ ui¬
deat᷑ eẽ sine filio. Ergo nec solus. qͥa ñ solus inmortał: nec sołꝰ
habitat lucẽ in accessibilẽ. quia đm nemo uidit u̾quã. nͥ uni¬
genitꝰ silius qͥ est in sinu patͥs. qͥ sedet ad dexterã patͥs. Et hui
qͥdã audent dicere: in accessibilẽ lucẽ ẽẽ quã habitat pat̾.
ũ qͥd lux melior patre Quȩ aut̃ lux maccessibilis eiͭ cui ñ est
in accessibilis pat̃. Et ipse lux ueraͥ ⁊ genitor lucis et̃nȩ de qua
dictũ ẽ. Erat lux uera: quȩ illuminat omnẽ hoĩem uenientẽ
in hc̃ mundũ. llide ne illa sit lux in accessibilis quã habitat
pat᷑. habitat & filius qͥa pat̾ in filio. ⁊ filiꝰ in patre. Bene gͦ mag¬
nus. Lete enĩ fundit᷑ dĩ uirtꝰ late cȩlestis substantię magni¬
tudo porrigit᷑. Nicħ̃ p̃scriptũ: nicħ circunscͥptũ: ncħ em̃ sum:
nicħ dim̃sũ tͥnitas ht̃. Non loco claudit᷑. ñ opinione c̃prehendit᷑

Expanded text:
patrem testificatur et filium, ut nusquam filius sine patre aut pater uideatur esse sine filio. ergo nec solus, quia non solus inmortalis, nec solus lucem habitat inaccessibilem, quia deum nemo uidit umquam nisi unigenitus filius, qui est in sinu patris, qui sedet ad dexteram patris. et huic quidam audent dicere inaccessibilem lucem esse, quam habitat pater. numquid lux melior patre? quae autem lux inaccessibilis ei cui non est inaccessibilis pater, et ipse lux uera et genitor lucis aeternae, de qua dictum est: erat lux uera, quae inluminat omnem hominem uenientem in hunc mundum? uide ne illa sit lux inaccessibilis, quam habitat pater, habitat et filius, quia pater in filio et filius in patre. bene ergo magnus; late enim funditur dei uirtus, late caelestis substantiae magnitudo porrigitur. nihil praescriptum, nihil circumscriptum, nihil emensum, nihil dimensum trinitas habet. non loco clauditur, non opinione conprehenditur,
Abbreviated transcription (Latin):
paras natalicio tuo. aut filii tui quanta et qualia pͣparare
debes. suscepturꝰ natałe dñi tui. SSi talia pͣparas morituro qͥlia
quantũ potes labora. ne ds̃ inueniat in anima tua. Certe
qͣlib uestimentis studẽres ornatꝰ incedere: quã nouis ac niti¬
dis. quã splendidis. quoꝵ nec uetustustas nec uilitas nec aliqͣ
feditas ocłos muitantis offenderet. Lale gͦ studiũ inqͦntũ pͣ¬
uales. xp̃o auxiliante contende: ut diuersis uirtutũ omam̃¬
tis animũ tuũ cõponas. Simplicitatis gẽmis. sobrietatis florib
adornata. ad solẽpnntatẽ regis ętͣni .i. ad natałe dñi saluatoris
cũ secura conscientia anima tua ꝓcedat. castitate nitida. ca¬
tuã ñ sołu uisitare. s etiã reqͥescere. ⁊ inꝑpetuũ in illa digna¬
bit᷑ habitare. sic̃ ipse dix̃. Et in habitabo in illis. ⁊ int̾ illos ã¬
bulabo. Et iterũ. Eoce ego sto ad ostiũ: ⁊ pulso. Siqͥs furrere¬

Expanded text:
atalicio tuo uel filii tui, quanta et qualia debes praeparare suscepturus natalem domini tui? si talia praeparas morituro, qualiquantum potes, labora, ut non inueniat deus in anima tuqualibus vestimentis studeres ornatus incedere, quam novis ac nitidis, quam splendidis; quorum nec vetustas, nec vilitas, nec aliqua foeditas oculos invitantis offenderet? Tali ergo studio, in quantum praevales, Christo auxiliante contende, ut diversis virtutum ornamentis anima tua composita, simplicitatis gemmis, et sobrietatis floribus adornata, ad solemnitatem Regis aeterni, id est, ad Natalem Domini Salvatoris cum secura conscientia procedat, castitate nitida, chatuam non solum visitare, sed etiam requiescere et in perpetuum in illa dignabitur habitare: sicut scriptum est, Et inhabitabo in illis, et inambulabo ; et iterum, Ecce sto ad ostium, et pulso: si quis surrexe
Abbreviated transcription (Latin):
urbe nr̃a in britannia diuidunt᷑. ⁊ cũ his ẽ qͥ in mauritania: et
cũ uniu̾sis qͥ sub sole in noĩe eiꝰ credidert̃. Uide gͦ magnitudinẽ sal¬
uatoris. qͦmͦ in toto orbe diffusa sit. Et certe necdũ uerã eiꝰ mag¬
nitudinẽ exposui. Ascende ad cȩlos ⁊ uide eũ. qͦmͦ cȩlestia repleue¬
rit. Apparuit siqͥde angłis D escende cogitatione in abyssos: ⁊
uidebis eũ etiã illuc descendisse. Qui enĩ descendit ipse ẽ: ⁊qͥ as¬
cendit ut ĩpleret om̃ia. itm noĩe iħu om̃e genu flecteret᷑: cęlesti

Expanded text:
orbe nostro in Britannia dividuntur, et cum his qui in Mauritania, et cum universis qui sub sole in nomine ejus crediderunt. Vide ergo magnitudinem Salvatoris, quomodo in toto orbe diffusa sit, et certe necdum ejus veram magnitudinem exposui. Ascende in coelos, et vide eum, quomodo coelestia repleverit. Apparuit siquidem angelis. Descende cogitatione in abyssos, et videbis eum etiam illuc descendisse. Qui enim descendit, ipse est et qui ascendit, ut impleret omnia, ut in nomine Jesu omne genu flectatur, coeles
Abbreviated transcription (Latin):
In laqueos qͦs tenditis in
sine patre ñuquã ẽ. Non ego ħ dico: s ipse dix̃. Et ñ sũ solus: qͥa
pat᷑ mecũ ẽ. Solus pat̾: qͥa unꝰ ds̃. Solus filiꝰ: quia una diuinitas

Expanded text:
In laqueos quos tenditis, inIn laqueos quos tenditis, innon est; quia sine Patre numquam est. Non ego hoc dico, sed ipse dixit: Et non sum solus, quia Pater mecum est . Solus Pater, quia unus
Abbreviated transcription (Latin):
ducauit cũ peccatorib ut grãm cerneres: agnosceres potestatem.
aut̃ iħc ide finis atq pͥncipiũ: idẽ pͥmꝰ ⁊ nouissimꝰ. Nicħ ante pͥ¬
mũ: nicħ ultra nouissimũ. Neq te generationis humanȩ consu¬
etudo. in uiciũ trabat: ut putes ñ pͥmũ eẽ. quia filiꝰ ẽ. Si quere
seripturas: ut errare ñ possis. Primꝰ filiꝰ dicit᷑. Lectũ ẽ etiã qͥa ⁊ sol
nat̃. qͥ solus habet inmortalitatẽ. ⁊ lucẽ habitat in accessibilẽ: sicut¬
legisti ⁊ inortali soli dõ. S neq pͥmꝰ ante patrẽ: neq soł sine si¬
lio. Si alt̾m negas: altm̃ astrues utrũq sequere: ⁊ utrũq c̃firmas
Non dix̃ ego pͥor ⁊ego posterior: s ego primꝰ ⁊ego nouissimꝰ pͥmus ẽ
filiꝰ. ⁊ ideo axt̾nus. Habet enĩ patrẽ: cũ qͦ sit coȩt̃nꝰ. Audeo dicere
pͥmꝰ ẽ filiꝰ. s solus ñ ẽ. Et bene dico. ⁊religiose dico. Qd erigitis ad¬

Expanded text:
ducauit cum peccatoribus, ut gratiam cerneres, agnosceres potestatem. ducauit cum peccatoribus, ut gratiam cerneres, agnosceres potestatem. idem est finis atque principium, idem primus et nouissimus. nihil ante primum, nihil ultra nouissimum. neque te generationis humanae consuetudo in uitium trahat, ut putes non primum esse, quia filius est. sequere scripturas, ut errare non possis. primus filius dicitur. lectum est etiam quia et solus pater, qui solus habet inmortalitatem et lucem habitat in ante patrem neque solus sine filio. si alterum negas, alterum adstruis: utrumque sequere et utrumque confirmas. non dixit: \'ego prior et ego posterior\', sed: ego primus et ego nouissimus. primus est filius et ideo coaeternus; habet enim patrem, cum quo sit aeternus. audeo dicere: \'primus est filius sed solus non est\\ et bene dico e
Abbreviated transcription (Latin):
pudoris gr̃a auget᷑. Et ait ei angłs dñi. Ne timeas maria: in¬
uenisti enĩ gr̃am apud dm̃ Ecce c̃cipies in ut̃o ⁊ paries filiũ.
⁊ uocabis nom̃ eiꝰ iħm. Hic erit magnꝰ. Dictũ est qͥdẽ etiã de
iohe ab angło: qͥa erit magnꝰ. S ille quasi homo magnꝰ. hic qͣ¬
si ds̃ magnus. Magnꝰ enĩ dñs ⁊ laudabilis nimis: ⁊ magnitudi¬
nis eiꝰ ñ ẽ finis. Et uere ille magnꝰ: qͥa maior int̾ natos mule¬
ẽ. in regno celoꝵ. maior ẽ illo. Magnꝰ aut̃e ioħs. s corã dño. Et
magnꝰ ioħs: uinũ ⁊ ficerã ñ bibit. Hic cũ publicanis ⁊ peocatorib
manducat ⁊bibit : ille abstinentia meritũ colligit: cui poten¬
tia nulla ẽ.nat᷑ȩ. Cristꝰ aut̃ cui naturalit᷑ suppetebut delicta
donare: cur eos declinaret. qͦs abstinenti b poterat facere meli¬
ores: Sunul mystice ñ dedignat᷑ eoꝵ c̃iuuiũ: qͥb daturꝰ ẽ sac̃¬

Expanded text:
pudoris augetur gratia. Et ait ei angelus domini: ne timeas, Maria; inpudoris augetur gratia. Et ait ei angelus domini: ne timeas, Maria; inuenisti enim gratiam aput deum. et ecce concipies in utero et paries filium et uocabis nomen eius Iesum. hic erit magnus. dictum est quidem etiam de Iohanne ab angelo quia erit magnus, sed ille quasi homo magnus hic quasi deus magnus; magnus enim dominus et laudabilis nimis et magnitudinis eius non est finis. et uere et ille magnus, quia maior inter natos mulieest in regno dei maior est illo. magnus autem Iohannes. sed coram domino et magnus Iohannes uinum et siceram non bibit, hic cum publicanis et peccatoribus manducat et bibit. ille abstinentia meritum colligat, cui potentia nulla naturae, Christus autem, cui naturaliter suppetebat delicta donare, cur eos declinaret, quos abstinentibus poterat praestare meliores? simul mystice non dedignatur eorum conuiuium, quibus daturus est sacr
Abbreviated transcription (Latin):
Ea tꝰ uereri. Discant mulieres ꝓpositũ pudoris imitaris olã in
penetralib quã nemo uiraꝵ uideret. solꝰ angłs reperit : solã
sine comite: solã sine teste. Ne qͦ degenere depͣuaret᷑ affatu: ab
angło salutat᷑. Disce uirgo uerboꝵ uitare lascuuã: maria etiã
salutationẽ angłi uerebat᷑. Erat tam̃ inqͥt cogitans: qͣlis cẽt hȩc
salutatio. Et ideo cũ uerecundia. qͥa pauelut: cũ prudentia.
qͥa benedictionis nouã formulã mirabat᷑. Quȩ nusquã lecta ẽ.
nusquã ante c̃ꝑta: soli marię hȩc salutatio seruabat᷑. Bene
aut̃ sola plena grã dicit᷑  quȩ sola. gr̃am quã nulla alia me¬
rut c̃secuta ẽ. ut gr̃ę repleret᷑ auctore. Prubescͤat gͦ mauia.
erubescat etiã elisabeth. Et ideo agnoscamꝰ qͥd uit̾sit int̾ muli¬
eris ⁊ uirginis uerecundiã. Illa de causa erubescebut: hec ꝑ uere

Expanded text:
fatus uereri. discant mulieres propositum pudoris imitari. sola in fatus uereri. discant mulieres propositum pudoris imitari. sola in penetralibus, quam nemo uirorum uideret, solus angelus repperiret: sola sine comite, sola sine teste, ne quo degeneri deprauaretur adfatu, ab angelo salutatur. disce, uirgo, uerborum uitare lasciuiam; Maria etiam salutationem angeli uerebatur. erat tamen inquit cogitans qualis esset haec salu- tatio, et ideo cum uerecundia, quia pauebat, cum prudentia, quia benedictionis nouam formulam mirabatur, quae nusquaa. Soli Mariae haec salutatio servabatur. Bene enim sola gratia plena dicitur, quae sola 1285 gratiam quam nulla alia meruerat, consecuta est, ut gratiae repleretur auctore. Erubescebat ergo Maria, erubescebat etiam Elizabeth; et ideo cognoscamus quid intersit inter mulieris et uirginis uerecundiam. illa de causa erubescebat, haec per ue
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsequendũ uirginitatis marię testimoniũ. ne defensor magis
uirginis. quã assertor my sterii crederet᷑. Certe quando iustũ
docuit ioseph. satis declarauit. qͦd scĩ sp̃s tẽplũ. matrẽ dñi. uterũ
misterii uiolare ñ potuit. Hidicimꝰ seriem ueritatis: didicunus¬
consiliũ: discamꝰ mxsteriũ. Bene desponsata s uirgo. qͥa ẽ eoccłs
typꝰ. quȩ ẽ. ininacłata snupta. Concepit nos uirgo de spũ: parit
nos uirgo sine gemitu. Et ideo fortasse scã maria alii nupta ab
tam̃ ad tp̃ris spaciũ sacerdotib. Et ingressus angłs ad eãi dixit
ue grã plena: dñs tecũ: benedicta tu int̾ muleres Ipsa autẽ
ut uidit eũ: mota ẽ in uitͦitu eiꝰ. Disce moribͥ uirguẽ. disce
uirginẽ uerecundia : disce uirginẽ oracło. disce ministerio.
Trepidare uirginũ ẽ. ⁊ ad om̃s uiri ing̃ssus pauere : om̃s uiri af¬

Expanded text:
persequendum uirginitatis Mariae testimonium, ne defensor magis persequendum uirginitatis Mariae testimonium, ne defensor magis uirginis quam adsertor mysterii crederetur. certe quando iustum docuit Ioseph, satis declarauit quod sancti spiritus templum, matrem domini, uterum mysterii uiolare non potuit. didicimus seriem ueritatis, didicimusconsilium: discamus et mysterium. bene desponsata, sed uirgo, quia est ecclesiae typus, quae est inmaculata, sed nupta. concepit nos uirgo de spiritu, parit nos uirgo sine gemitu. et ideo fortasse sancta Maria alii nupta, ab ciem sacerdotis. Et ingressus ad eam angelus dixit: haue, gratia plena, dominus tecum, benedicta tu inter mulieres. ipsa autem, ut uidit eum, mota est in introitu eius. disce uirginem moribus, disce uirginem uerecundia, disce uirginem oraculo, disce mysterio. trepidare uirginum est et ad omnes uiri ingressus pauere, omnes uiri ad
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ: loqͥt᷑ ueritatẽ. Nec te mouaat . qͦd frequent̾ scͥptura c̃iugẽ
dic̃. Non enĩ uirginitatis ereptio. s c̃iugii testificatio: nuptiaꝵ
celebracione declarat᷑. Peniq quã ñ accipit nemo dimittit. ⁊̃i¬
deo qͥ uolebat dimittere. fatebat᷑ acceptã. Simul etiã mouere
ñ debet qͦd ait euugłista: ñ cognouit eã donec peꝑit filiũ. Illu
enĩ uel idiomã scͥpturȩ est : sic̃ habes alibi. Honec senescatis e¬
go sũ. Nũqͥd post illoꝵ senectutẽ. ds̃ eẽ desiuit: Et in psalmo.
ix̃ dñs dño m̃o sede a dextͥs meis: donec ponã inimicos tuos sca¬
bellũ pedũ tuoꝵ. Nũqͥd postea ñ sedebit: uel qͥ causã agit satis
putat qͦd causȩ ẽ dicere: redundantia ñ reqͥrit.Aitis enĩ ẽ. ei.
ut causã susceptã astruat: incidentẽ differat. Et ideo qͥ incar¬
nationis incorruptũ susceꝑat ꝓbare mesteriũ: ñ putauit uũiꝰ

Expanded text:
eius loquitur ueritatem. nec eius loquitur ueritatem. nec dicit; non enim virginitatis ereptio, sed conjugii testificatio, nuptiarum celebratio declaratur. Denique quam non accepit, nemo dimittit; et ideo qui volebat dimittere, fatebatur acceptam. 6. Simul etiam movere non debet quod ait euangelista: non cognouit eam, donec peperit filium; illud enim uel idioma scripturae est — sicut habes alibi: et donec senescatis, ego sum. numquid post illorum senectutem deus esse desiuit? et in psalmo: dixit dominus domino meo: sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos scabillum pedum tuorum. numquid postea non sedebit? uel quia qui causam agit satis putat quod causae est dicere, redundantia non requirit; satis enim est ei ut causam susceptam adstruat, incidentem differat. et ideo qui incarnationis incorruptum susceperat probare mysterium non putauit uberius
Abbreviated transcription (Latin):
Et dñs ipse in cruce positꝰ manifestauit. cũ dic̃ matͥ. Mulier: ecce
filiꝰ tiuuis. Deinde discipło dic̃. Ecce mat̾ tua. Etiã ut̃q testatꝰ ẽ
discipłs:⁊ mat᷑: qͥex illa hora suscepit eã discipłs in suã. Utiq si
c̃uenisset. nũquã uirũ ꝓpͥum reliqͥsset. nec uir eã uistꝰ a se disa¬
dere passus fuisset. Quomͦ aut̃ dñs diuortiũ p̃cepisset: cũ ipsius
sit sententia. qͥa nemo dimittere debet uxorẽ excepta causa for¬
nicationis : Ppulchre aut̃ docuit sc̃s matheꝰ qͥd facere debeat ius¬
tus qͥ obꝓbriũ c̃iugis dep̾henderit: ut incruentũ ab homicidio.
castũ ab adict̾io. p̃stare se debeat. Qui enĩ c̃iungit᷑ meretͥci: uiĩ
ccpꝰ ẽ. Ergo ubiq ioseph. iusti gr̃a ⁊ ꝑsona seruat᷑ ut testis ornetꝰ
s enĩ iusti m̃daciũ nescit. ⁊ lingua eiꝰ loqͥtur iudiciũ. Iudiciũ

Expanded text:
et dominus ipse in cruce positus manifestauit, cum dicit matri: mulier, ecce et dominus ipse in cruce positus manifestauit, cum dicit matri: mulier, ecce filius tuus, deinde discipulo: ecce mater tuaia ex illa hora suscepit eam discipulus in sua. utique si conuenissent, numquam uirum proprium reliquisset, nec uir eam iustus a se discedere passus esset. quomodo autem dominus diuortium praecepisset, cum ipsius sit sententia quia nemo dimittere debet uxorem excepta causa fornicationis ? pulchre autem docuit sanctus Matthaeus quid facere debeat iustus, qui probrum coniugis deprehenderit, ut incruentum ab homicidio, castum ab adulterio praestare se debeat; qui enim coniungitur meretrici unum corpus est. ergo ubique in Ioseph iusti gratia et persona seruatur, ut testis ornetur; os enim iusti mendacium nescit et lingua eius loquitur iudicium, iudicium
Abbreviated transcription (Latin):
ut dĩ filiꝰ diceret᷑. ⁊ nusquã diuinitatẽ ꝓpͥam sateret᷑. S tam̃ mag̃
fefellit pͥncipẽ scłi. Diabolꝰ enĩ ⁊ si aliquando dubitauit cũ dice¬
ret si filiꝰ dĩ es mitte te deorsũ: tam̃ uł sero cognouit. ⁊ discessit
ab eo. Cognouert᷑ ⁊ demones qͥ dicebant: nouimꝰ qͥa sis ihc̃ filiꝰ dei
qͥd uenisti ante t̾epꝰ torquere nos: Et ideo uenisse cognouert̃: qͥ
p̃cognitũ habebant ẽẽ uentm. Principes autẽ scłi ñ cognouisse.
qͦ maiore possumꝰ quã apłicȩ sententię ꝓbare docum̃to: Si enĩ
malicia : facile etiã oculta dep̃hendit. At uͦ qͥ scłarib uanitatib &¬
marię testimoniũ refert qͦsᷤ ñ cognouisset. hic ipla maria fatet᷑. Sũ dic̃
ginẽ declarauit dicens. ⁊ nom̃ uiginis maria. Et ꝓpħa manifesta
utt dicens. qͥ act. Ecce urgo in ut̾o accipiet. Et ioseph designaũ.

Expanded text:
cum dei filius diceretur, ut nusquam diuinitatem propriam fateretur. sed tacum dei filius diceretur, ut nusquam diuinitatem propriam fateretur. sed tasi aliquando dubitauit, cum diceret: si filius dei es, mitte te deorsum, tamen uel sero cognouit et discessit ab eo. cognouerunt et daemones, qui dicebant: \'nouimus qui sis, Iesus, filius dei. quid uenisti ante tempus torquere nos?\' et ideo uenisse cognouerunt, quia praecognitum habebant esse uenturum. principes autem saeculi non cognouisse, quo maiore possummalitia facile etiam occulta deprehendit, at uero qui saecularibus uanitatibus oa testimonium ferret quod non conuenissent, hic ipsa Maria fateretur, cum dicit ginem declarauit dicens: et nomen uirginis Maria, et propheta edocuit, qui ait: ecce uirgo in utero accipiet, et Ioseph designauit,
Abbreviated transcription (Latin):
habuit: desponsata ñ habuit : cũ c̃uigii p̃miũ.⁊ gr̃a nupciarũ part̃
sit feminaꝵ. Non mediocͥs qͦ causa ẽ. ut uirginitas marię falleret
pͥnopẽ mundi : qͥ cũ desponsatã uiro cerneret. partũ ñ potuit
habere suspectũ. fallendi aut̃ pͥncipis mundi fuisse c̃siliũ. ipsius
dñi uerba declarant: cũ apłi iubent᷑ tacere de xp̃o: cũ sanati ꝓhi¬
bent᷑ głari de remedio: cũ demones p̃cipiunt᷑ silere de filio dĩ. fal¬
lendi ut dixi pͥncipis mundi fuisse consiliũ : etiã apłs declarat
dicens. S loqͥm᷑ dĩ sapientiã in mysterio absconditã: quã nemo pͥn
cipũ huiꝰ scłi cognouit. Si enĩ cognouissent. nũquã dñm maiestatis
crucifixissent: ħ ẽ. nũquã mne redimi dñi morte fecissent. Fefellit gͦ ꝓ
nob̾. fefellit ut uinceret. fefellit diabolũ cũ tẽptaret᷑: cũ rogaret᷑

Expanded text:
habuit, desponsata non habuit, cum coniugii praemium et gratia nuptiarum partus habuit, desponsata non habuit, cum coniugii praemium et gratia nuptiarum partus sit feminarum. non mediocris quoque causa est, ut uirginitas Mariae falleret principem mundi, qui cum desponsatam uiro cerneret, partum non potuit habere suspectum. fallendi autem principis mundi fuisse consilium ipsius domini uerba declarant, cum apostoli iubentur tacere de Christo, cum sanati prohibentur gloriari de remedio, cum daemones praecipiuntur silere de dei filio. fallendi, ut dixi, principis mundi fuisse consilium etiam apostolus declarauit dicens: sed loquimur dei sapientiam in mysterioi cognouit. si enim cognouissent, numquam dominum maiestatis crucifixissent, hoc est: numquam me redimi domini morte fecissent. fefellit ergo pro nobis, fefellit ut uinceret, fefellit diabolum, cum temtaretur, cum rogaretur,
Abbreviated transcription (Latin):
tegra .: ita iniiolabilis opinione uirginitas. Oportet enĩ scõs & ab¬
ins testimoniũ habere qͥ foris st̃. Nec decuit sinistra uirginib o¬
pinione uiuentib. uelam̃ excusationis relinqͥ: qͦd infamata mater
qͦ dñi uideret᷑. Qd autẽ uideis. qͥd herodi possit ascͥ̾bi : si natum
uiderent᷑ ex adult̾io ꝑsecuti: Quẽ adinodũ autẽ ipse diceret ñ ueni
legẽ soluere s adimplere. si uideret᷑ cepisse ex legis iniuria : cũ par¬
tus innuptȩ lege dãpnet᷑. Quinetiã locupletior testis pudoris ma¬
ritꝰ adhibet᷑ : qͥ posset ⁊ dolere umuriã. ⁊ uindicare obꝓbriũ: si ñ
agnosceret sacram̃tũ qͥ qͦd etiã fides marię uerbis maior adsciscit᷑. i¬
⁊ m̃dacii causa remouet᷑. Uideret᷑ enĩ culpã obũbrare uoluisse
m̃dacio. unupta pregnans. Causã autẽ m̃ciendi in desponsata

Expanded text:
tegra, ita integra, ita inhis testimonium habere qui foris sunt, nec decuit sinistra uirginibus opinione uiuentibus uelamen excusationis relinqui, quod infamata mater quoque domini uideretur. quid autem Iudaeis, quid Herodi posset adscribi, si natum uiderentur ex adulterio persecuti? quemadmodum autem ipse diceret: non ueni legem soluere, sed inplere, si uideretur coepisse a legis iniuria, cum partus innuptae lege damnetur? quin etiam locupletior testis pudoris maritus adhibetur, qui posset et dolere iniuriam et uindicare obprobrium, si non agnosceret sacramentum. quid quod etiam fides Mariae uerbis maior adsciscitur et mendacii causa remouetur? uideretur enim culpam obumbrare uoluisse mendacio innupta praegnas. causam autem mentiendi indesponsata
Abbreviated transcription (Latin):
atert. QUI Dẽ diuina mysteria: nec facile nxta loeb¬
ꝓpħicũ dictũ qͥs quã hõium potest scire consiliũ dĩ. S tam̃
eo octͣis factis atq mandatis ani saluatoris possumꝰ intelligere:
⁊ ꝑ ħ ꝑpensiaris fuisse consilii qͦd ea potissimũ lecta ẽ. ut do¬
minũ pareret: que erat desponsata uiro. Cur aut̃ ñ anteꝗͣ
desponsaret᷑ impleta ẽ: Fortasse. ne diceret᷑ qͦd c̃ceperit ex ad¬
uterio. Et bene utrũq posuit scriptura: ut desponsata es¬
set ⁊ uirgo. Uirgo. ut expers uirilis consorcii uideret᷑: des¬
sponta ne temerata uirginita̾s adureret᷑ infamia: ciugͥuis aliuis
corruptelȩ uidet᷑ insigne p̃ferre. Miluit aut̃ dñs aliqͦs de suo or¬
tu: quã de matͥs pudore dubitare. Scielut enĩ tenerã eẽ uirginiᷤᷤ
uerecundiã: ⁊ lubricã famã pudoris. Nec putauit ortꝰ sui fidẽ:
matͥs inuriis adstruendã. Seruat᷑ itaq scẽ marię sic̃ pudore in¬

Expanded text:
atent quidem diuina mysteria nec facile iuxta propheticum dictum quisquam hominum potest scire consilium dei, sed tamen ex ceteris factis atque praeceptis domini salutaris possumus intellegere et hoc perpensioris fuisse consilii, quod ea potissimum lecta est, ut dominum pareret, quae erat desponsata uiro. cur autem non antequam desponsaretur inpleta est? fortasse ne diceretur quod conceperat ex adulterio. et bene utrumque posuit scriptura, ut et desponsata esset et uirgo: uirgo, ut expers uirilis consorti uideretur, desponsata, ne temeratae uirginitatis adureretur infamia, cui grauis aluus corruptelae uideretur insigne praeferre. maluit autem dtu quam de matris pudore dubitare; sciebat enim teneram esse virginis verecundiam, et lubricam famam pudoris: nec putavit ortus sui fidem matris injuriis adstruendam. Servatur itaque sanctae Mariae sicut pudore in
Abbreviated transcription (Latin):
tate aauid. Benedixit hodie natus ẽ N dixit hac nocte. qr uidelicet
luce celestis apparuit. diẽ natꝰ eugłizalat his qͥ uigłias noctis agebant.
illũ udelicet. d̾e qͦ psalmista p̾cepit dicens. Bene nunciate de die in
mĩa tpr̃a ñ localit᷑ lum̃ de lumine. ds uerꝰ de do uero natꝰ ẽ. Quiag
habitantib nob̃ in regione umbrȩ mortis lux orta ẽ uitę. apte nun¬
tius ortus eiꝰdẽ dicit. qͥa natꝰ ẽ uob̾ hodie saluator. ut hoc qͦ uerbo
idmoniti. sẽꝑ recordemur qͥa nox p̃cessit antiquę cecitaris. dies autẽ
appinquauit et̃nȩ salutis.: ⁊ ipsi abiciamꝰ oꝑa tenebraꝵ. qui silti

Expanded text:
tate David. Bene dixit Hodie natus est. Non dixit, Hac nocte, quia, videlicet, cum luce coelesti apparuit, qui diem natum evangelizabat his qui vigilias noctis agebant, illum, videlicet, de quo Psalmista praecinit, dicens: Bene nuntiate diem ex omnia tempora non localiter lumen de lumine, Deus verus de Deo vero natus est. Quia ergo habitantibus nobis in regione umbrae mortis lux orta est vitae, apte nuntius ortus ejusdem dicit Quia natus est nobis hodie Salvator, ut, hoc quoque verbo admoniti, semper recordemur quia nox praecessit antiquae caecitatis, dies autem appropinquavit aet
Abbreviated transcription (Latin):
ipse sit sapientia di. de qͥ dictũ ÷. Legẽ aut̃ ⁊ miscdiã in lingua por
tat.S qm̃ ꝑ duos annos duo tpra significata potiꝰ accipi posst̃. etiã
duos xͥ possumꝰ intelligere aduentꝰ humilitatis unũ. alt̾m claritatis.

Expanded text:
ipse sit sapientia Dei, de qua dictum est, Legem autem et misericordiam in lingua portipse sit sapientia Dei, de qua dictum est, Legem autem et misericordiam in lingua portat . Sed quoniam pe duos annos duo tempora significata potius accipi possunt, etiam duos Christi possumus intelligere adventus; unum humilitatis, alterum claritatis:
Abbreviated transcription (Latin):
cos des natũ eẽ. atq illã stellã qͣsibi ꝑ bieninũ apparuerat eiꝰ fuisse
didicert᷑. Hic dic̃ aliqͥs. Illã stellã biennio appariusse unde monsttur:
qͦd in sonins moniti ad eũ redire noluert᷑ ne indicarent ũ
fecerit:. ħ: qrͣ abimatu ⁊ infra occidi paruulos iusserit: eugłistan ta¬
cens scđm̃ tp̃s inqͥt. qͦd exqͥsierat a magis. Eoce unde ostendit᷑ ñ tc̃ pri¬
ipr p̃nuntiationẽ fuisse sydereã. Quȩ te̾ cognita cuiꝰ eẽt. qnͣ mnissi
qrͣ ꝑ bieninũ p̃nuntians xp̃m stella claruerit: posst᷑ uideri duob
annis duo significare p̃cepta. unũ dilectionis di alt̾m ꝓrumi. in qͥb
duob p̃ceptis tota lex pendet .⁊ ꝓpłx. Sic enĩ qͦd infinite uidebat᷑¬
ꝑmulta mandata diffusũ. ista buitate conclusũ ÷ ut hinc intelli¬
tiauit aduentũ. Posst̃ in his dub annis etiã duo intelligi testam̃ta.
ipse dixerit. Si credẽtis mox si. credẽtis ⁊ mͥ: de me enĩ ille scͥpsit : ⁊¬

Expanded text:
ucos dies natum esse, atque illam stellam, quae sibi per biennium apparuerat, ejus fuisse didicerunt. Hic dicit aliquis: Illam stellam biennio apparuisse unde monstraturquod in somnis moniti ad eum redire noluerunt, ne indicaretur est, quare a bimatu et infra occidi parvulos jusserit, Evangelista non tacens, secundum tempus, inquit, quod exquisierat a Magis . Ecce unde ostenditur, non tunc pritempore praenuntiatione fulsisse siderea: quae tunc est cognita cujus esset, quando missi r biennium praenuntians Christum stella claruerit, possunt videri duobus annis duo significata praecepta: unum dilectionis Dei, alterum proximi, in quibus duobus praeceptis tota lex pendet et Pta diffusum, ista est brevitate conclusum: ut hinc intellitiavit adventum. Possunt in his duobus annis etiam duo intelligi Testamenta, ipse dixerit, Si crederetis Moysi, crederetis et mihi; de me enim ille scripsit ; et
Abbreviated transcription (Latin):
solẽpnitatis gaudia celebrare. quantas dĩ u̾bo laudes dicere debe¬
aniꝰ. qͦd in ea caro factũ ẽ. ⁊ habitauit in nob̾: ut nos ad sus głe

Expanded text:
solemnitatis gaudia celebrare, quantas verbo Dei laudes dicere debesolemnitatis gaudia celebrare, quantas verbo Dei laudes dicere debeamus, quod in ea caro factum est, et habitavit in nobis , ut nos ad suae