comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑferendum quam illorum fu¬
ror ad ꝑsequendum. Ouo sane
commendare mͥuidetur apłs
in illa memorabili fide moysi.
cui occasione lectionis hodier¬
ne comparandam diximus fi¬
dem sc̃i pat̾s nr̃i benedicti: scił
quodis dem moyses qui fidei ex¬
emplum factꝰ est. huiꝰ mundi
contempsit ꝓsꝑa: nec timuit
aduersa. Esꝑa contempsit ma¬
iores diitias estimans thesau¬
aduersa non timuit. ñ ueritꝰ
scilicet ammositatem regis.
subiunxit. unde scilicet id po¬
tuerit: ut discamtis unde fi¬
des nr̃a infirmet᷑ in nob. Ma¬
iores diuitias reputabat thes¬
auris egyptiorum imꝓꝑium
xp̃i: aspiciebat enim inquit in
remunerationem. Non est ue¬
ritus animositatem regis:. in¬
uis ibilem enim inquit tanꝙͣ.
uidens sustinuit. Nimirum in¬
de fit ut nichili reputent̾ tem¬
poralia. si p̃ ocłis habeantur
ȩt̾na: inde fie ut facile pote¬
stas contemnat᷑ humana: si
tanquam semꝑ imminens po¬
testas dimeat᷑ diuina. Utrunq

Expanded text:
ad perferendum, quam illorum fuad perferendum, quam illorum furor ad persequendum. Duo sane commendare mihi videtur Apostolus in illa memorabili fide Moysi, cui occasione lectionis hodiernae comparandam diximus fidem sancti patris nostri Benedicti: scilicet quod idem Moyses, qui fidei exemplum factus est, hujus mundi contempsit prospera, nec timuit adversa. Prospera contempsit, majores divitias aestimans thesauadversa non timuit, non veritus scilicet animositatem regis. subjunxit, unde scilicet id potuerit, ut discamus unde fides nostra infirmetur in nobis. Majores divitias reputabat thesauris Aegyptiorum improperium Christi: aspiciebat enim, inquit, in renumerationem. Non est veritus animositatem regis: invisibilem enim, inquit, tanquam videns sustinuit ? Nimirum inde fit ut nihil reputentur temporalia, si prae oculis habeantur aeterna; inde fit ut facile potestas contemnatur humana, si tanquam semper imminens potestas timeatur divina. Utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
mandat ille magister pacificꝰ
&e lenis: pͥꝰ tamen p̃mittit. ha¬
bete salem in uob̃: sciens num¬
rum pacis lenitatem uitiorũ
ẽẽ nutricem:. nͥ prius aspitas
zeli mordacem eis insperserit
salem:siẽ ce carnes inuermes¬
cere facit clementia temporis.
nͥ desiccau̾it eas feruor salis.
Habete itaq pacem int̾ uos.
s que sale condita sit sapientie:
sectamini lenitatem. s quȩ fer¬
ueat fide. In fide &e lenitate uoᷤ
quoq seĩ eritis. nec iam leni¬
tas suspect̾a erit. si fides p̃ces¬
serit: tantum fides nonficta.
s uera sit: fides non mortua.
s uiua &e uiuida sit. Non mͦ
uiua uel uiuida. s ce constãs
&e intrepida fides erat moysi:
de qͦ paulus scͥbit. fide reliqͥt
egyptum: non ueritus ani¬
mos itatem regis. Animosi
sunt reges. s animosior ẽ fi¬
des: quippe que potentiam es¬
rum nullam ẽẽ uidet. ac per
hoc omnem ꝑsequentium in¬
saniam secura quasi suꝑior
irridet: ꝓmptior & fortior

Expanded text:
mandat ille Magister pacificus mandat ille Magister pacificus et lenis; prius tamen praemittit: habete salem in vobis ; sciens nimirum pacis lenitatem vitiorum esse nutricem, nisi prius asperitas zeli mordacem eis insperserit salem; sicut et carnes vermescere facit clementia temporis, nisi desiccaverit eas fervor salis. Habete itaque pacem inter vos, sed quae sale condita sit sapientiae; sectamini lenitatem, sed quae ferveat fide. 3. In fide et lenitate vos quoque sancti eritis; nec jam lenitas suspecta erit, si fides praecesserit: tantum fides non ficta, sed vera sit; fides non mortua, sed viva et vivida sit. Non modo viva vel vivida, sed et constans et intrepida fides erat Moysi, de quo Paulus scribit: Fide reliquit Aegyptum, non veritus animositatem regis. Animosi sunt reges, sed animosior est fides, quippe quae potentiam eorum nullam esse videt, ac per hoc omnem persequentium insaniam secura, quasi superior, irridet; promptior et fortior
Abbreviated transcription (Latin):
Quid similiꝰ illi fidei moysi ꝙͣ
apłs commendans ait. fide mo¬
Ys es grandis factus negauit se
filium filiȩ pharaonis:magis
eligens affligicum populo d̾i.
quam temporalis peceati habe
iocunditatem: Quio autem
sanctius lenitate pat̾s nr̃s: qͥ
nec malicia fals orum fratrũ
uite ipsius insidiantium. o
scriptura p̃dicat mitissimum
fuisse suꝑ om̃s homines qͥ mo¬
rabantur in t̾ra: nunquid t̃n
exacerbatum sp̃m eiꝰ negat:
Nunquid ñ iratum & ualde
iratum adũsus emulos memo¬
rat: Huiꝰ autem magistri no¬
stri mansuetudinem ñ solũ
erga maledicos.s etiam erga
maleficos mirabilem me legiᷤᷤ¬
se memini: iracundiam ñ me¬
mini. Quanquamnec in ipso
siẽ nec in moys e p̃como sancce
lenitatis p̃iudicet. si tustꝰ ⁊ elo
contra peccantes feruet: sine qͦ
lenitas tepor aut timiditas ẽ.
Quomͦ nanq lenitas illa sc̃m
quempiam faceret.que in he¬
lyqui alias sẽs erat damnata
est: fr̃s. habete pacem int̾ uos

Expanded text:
Quid similius illi fidei Moysi, quam Quid similius illi fidei Moysi, quam Apostolus commendans ait: Fide Moyses grandis factus negavit se filium filiae Pharaonis, magis eligens affligi cum populo Dei, quam temporalis peccati habere jucunditatem ? Quid autem sanctius lenitate Patris nostri, qui nec malitia falsorum fratrum vitae ipsius insidiantium, etScriptura praedicat mitissimum fuisse super omnes homines qui morabantur in terra ; nunquid tamen exacerbatum spiritum ejus negat? nunquid non iratum et valde iratum adversus aemulos memorat ? Hujus autem magistri nostri mansuetudinem, non solum erga maledicos, sed etiam erga maleficos, mirabilem me legisse memini, iracundiam non memini. Quanquam nec in ipso, sicut nec in Moyse, praeconio sanctae lenitatis praejudicet, si justus zelo contra peccantes fervet, sine quo lenitas tepor aut timiditas est. Quomodo namque lenitas illa sanctum quempiam faceret, quae in Heli, qui alius sanctus erat, damnata est? . Fratres, habete pacem inter vos,
Abbreviated transcription (Latin):
utilia: iste rectiss imam uitȩ
scribit regłam.sermone lucu¬
lentam. discretione p̃cipuam.
Deniq dux ille filiorum ifrael
quos de egypto eduxit. in reqͥ¬
em ꝓmissam non induxit: dux
nr̃ recta uia orientis tramite.
tanquam signifer exercitus
monachorum: hodie p̃cessit
nos in regnum celorum. Itaq
non er it absurdum. si credat᷑
illius adequasse meritum:
eunis inuenitur etiam suꝑas¬
se ministerium. Nec incon¬
grue uidebitur ad ipsum ẽẽ
translatum quod de illo sc̃p¬
tum legit᷑ in fide & lenitate
ipsius sanctum fecit illum
dominus: p̃sertim cum haꝵ
p̃cipue uirtutum fidei scilicet
& lenitatis nobis ipse magister
sit: qui nequa quam alit̾ uixit.
quam docuit. Quid enim pre¬
clarius illius fide: qui in eta¬
de puerili mundum sibi arri¬
dentemirridens.tam mundi
quam corporis sui florem qͣsi iã
aridum calcauit: magis appe¬
tens ꝓ deo mala mundi ꝑpeti.
quam in eo temporalit̾ ꝓsꝑari:

Expanded text:
utilia; iste rectissimam vitae utilia; iste rectissimam vitae scribit Regulam, sermone luculentam, discretione praecipuam. Denique dux ille filiorum Israel, quos de Aegypto eduxit, in requiem promissam non induxit; dux noster recta via, orientis tramite, tanquam signifer exercitus monachorum hodie praecessit nos in regnum coelorum. Itaque non erit absurdum si credatur illius adaequasse meritum, cujus invenitur etiam superasse ministerium. Nec incongrue videbitur ad ipsum esse translatum quod de illo scriptum legitur: In fide et lenitate ipsius sanctum illum Dominus; praesertim cum harum praecipue virtutum, fidei scilicet et lenitatis, nobis ipse magister sit, qui nequaquam aliter vixit quam docuit. 2. Quid enim praeclarius illius fide, qui in aetate puerili mundum sibi arridentem irridens, tam mundi quam corporis sui florem quasi jam aridum calcavit, magis appetens pro Deo mala mundi perpeti, quam in eo temporaliter prosperari?
Abbreviated transcription (Latin):
nedictus in secula ame.¬
N fide & lenitate ipsius scm̃ fe¬
cit illum. Hec quidem de mo¬
yse seͥpta sunt: s hodie beatobe¬
nedicto non incongrue quan¬
tum arbitror aptata sunt. Qi
cum omnium plenus fu̾it sp̃u
scõrum: multomag̃ de spiritu
moysi credendus est habuisse
non minimum. Si enim dñs
de sp̃ti moysi tulit &e posuit
suꝑ omnem illam suffragane¬
am turbam seniorum. qui in
partem ministerii sunt asciti:
quantomagis suꝑ istum qͥ pleni¬
tudinem totius ministerii tan¬
touerius quanto sp̃ualius im¬
pleuit: Ille dux fuit exeuntiũ
de egypto: iste renunciantium
scło. Legis lator ille: legis lator
ce iste. Ille tamen minister litt̾e
occidentis: iste sp̃s uiuifieantiᷤᷤ.
Ille ad duriciam cordis iudeo¬
rum dedit eis iustificationes
non bonas. p̾t̾ pauca moralia.
iste solam puritatem euange¬
licam simplicemq morum
tradit disciplinam. Ille tam
multa seribit intellectu diffi¬
cilia. factuimpossibilia uel in¬

Expanded text:
nedictus in saecula. Amenedictus in saecula. AmeIn fide et lenitate ipsius sanctum fecit illum . Haec quidem de Moyse scripta sunt, sed hodie beato Benedicto non incongrue, quantum arbitror, aptata sunt. Qui, cum omnino plenus fuerit Spiritu sanctorum, multo magis de spiritu Moysi credendus est habuisse non minimum. Si enim Dominus de spiritu Moysi tulit, et posuit super omnem illam suffraganeam turbam seniorum, qui in partem ministerii sunt asciti , quanto magis super istum qui plenitudinem totius ministerii tanto verius quanto spiritualius implevit? Ille dux fuit exeuntium de Aegypto; iste, renuntiantium saeculo: legislator ille, legislator et iste: ille tantum minister litterae occidentis; iste, spiritus vivificantis: ille ad duritiam cordis Judaeorum dedit eis justificationes non bonas, praeter pauca moralia; iste solam puritatem evangelicam simplicemque morum tradidit disciplinam: ille tam multa scribit intellectu difficilia, factu impossibilia, vel in
Abbreviated transcription (Latin):
Neq contradictionem carna¬
lium. maliciam inter pretari
potest caritas sp̃italium: sed
magͣ ignorantiam aut infir¬
mitatem qua p̃uenti sunt.
Quanquam nec ipsis apłis
contumelia uisa sit: qͦd mal
a domino sunt appellati. Qre
autem hec ita loquor fr̃s mei: di¬
lecti deo & mn: Nunquid quia
malum huitismodi suspicer
in aliquo ur̃m: cont̾ quod mͥ
uel fr̃ib suis sit pugnandum:
Nunquid enim aliquis inue¬
nitur in uob̃ non dico rebelliᷤ.
s uel durꝰ &e intractabilis:
Loquor hȩc non quia ita in
uob̃ sit. s ne aliquando sit:
ne forte aliquando cuipiam
aliqua infirmitas surripiat:
ut quameunq correptionẽ
caritatis nͥ cum caritate suse¬
piat. Sic fietut tamis qui eor¬
ripit quam ille qui corripit᷑
dilectus sit a deo & hominibꝰ:
& memoria utriꝰq in b̃ndict᷑io¬
ne sit: quod meritis beati bn¬
dicti patͥs nr̃i. p̃stare dignetur
ille singłariter bndictus dei
patris xp̃s iħs: qui est deus be¬

Expanded text:
Neque contradictionem carnaNeque contradictionem carnalium, malitiam interpretari potest charitas spiritualium; sed magis ignorantiam, aut infirmitatem qua praeventi sunt. Quanquam nec ipsis Apostolis contumelia visa sit quod mali a Domino sunt appellati. Quare autem haec ita loquor, fratres mei, dilecti Deo et mihi? Nunquid quia malum hujusmodi suspicer in aliquo vestrum, contra quod mihil vel fratribus meis sit pugnandum? Nunquid enim aliquis iuvenitur in vobis, non dico rebellis, sed vel durus et intractabilis? Loquor haec non quia ita in vobis sit, sed ne aliquando sit; ne forte aliquando cuipiam aliqua infirmitas subrepat, ut quamcunque correptionem charitatis, nisi cum chatate suscipiat. Sic fiet ut tam is qui corripit, quam ille qui corripitur, dilectus sit a Deo et hominibus, et memoria utriusque in benedictione sit; quod meritis beati Benedicti patris nostri praestare dignetur ille singulariter benedictus Dei Patris Jesus Christus, qui est Deus be
Abbreviated transcription (Latin):
etiam aduidendum: si illis pla¬
cere de non sinit non tua negli¬
gentia. cum om̃s etiam inimi¬
cos diligas. s ipsorum neqͥtia
qui retribuunt mala ꝓ bonis.
odium ꝓ dilectione tua. con¬
solatur te qui ait. beati eritis
cum uos oderint homines: &
crimarum fiumine plangen¬
dum: quod quidem sepius exꝑ¬
iuntur. ñ mͦ p̃lati s etiam sub¬
diti qui fr̃s suos emulant᷑ dei
emulatione: quod scilicet &¬
boni licet non ex ea parte qua
sunt boni bonos inueniuntur
odisse. Oderunt corripientẽ
inporta. ce inimici hominis
domestici eiꝰ: itaut etiam pau¬
lus ingemis cat: quod filus c
amicis inimicꝰ fact̾us sit uera
dicens. Gͤ ce ipse exꝑtus est qͦd
comicus ait. ueritas odium pa¬
rit: immo ce illud quod spon¬
Ouict̾rix regina. o trium pha¬
trix magnifica.pugna ne ceda̾.
ne discedas. aut las eseas. Noli
uinei a malo: s uince in bono
malum. Sapientia umeit ma¬
liciam: quantomagis infir¬
mitatem aut imprudentiã:

Expanded text:
etiam ad videndum, si illis plaetiam ad videndum, si illis placere te non sinit, non tua negligentia cum omnes etiam inimicos diligas, sed ipsorum nequitia, qui retribuunt mala pro bonis. odium pro dilectione tua; consolatur te qui ait, Beati eritis cum vos oderint homines Lucrymarum flumine plangendum, quod quidem saepius experiuntur non modo praelati, sed etiam subditi, qui fratres suos aemulantur Dei aemulatione; quod scilicet et boni, licet non ex ea parte qua sunt boni, bonos inveniuntur odisse. Oderunt corripientem in porta , et inimici hominis domestici ejus , ita ut etiam Paulus ingemiscat quod filiis et amicis inimicus factus sit, vera dicens . Ergo et ipse expertus est quod comicus ait, « Veritas odium parit ; » imo et illud quod sponO victrix regina, o triumphatrix magnifica, pugna, ne cedas, ne discedas, aut lassescas. Noli vinci a malo, sed vince in bono malum . Sapientia vincit malitiam ; quanto magis infirmitatem aut imprudentiam?
Abbreviated transcription (Latin):
sinstrȩ int̾ptari omnia. Ad¬
hunc tamen sc̃m amorem concili¬
andum qͥdam ꝓpͥum donum ha¬
bent ex deo: qͥ exhilarans facies eo¬
rum in oleo.ꝑfudit eos quodam
placore ac nitore gratioso: omĩa
tam fact̾a quam dicta ips orum
gratifieans in ocłis omnium ÷
cum multi qͥ forsitan ñ minus
immo ce ampliꝰ amant: non fa¬
cile eandem grãm inueniant.
Ad omnes autem ꝑtinet ut pro¬
uidentes bona ñ solum coram
deo. s ce coram hominib ⁊ nec cõ¬
scientiam negligant amore fa¬
mȩ: nec famam fiducia consci¬
entiȩ. Nam ce de ipsa conscientia
qͦm tibi blandiri potes. nͥ sine
querela sisint̾ fr̃s: immo nisi
te frẽm inter fr̃s in omni con¬
uersatione tua demonstres:
Nitas enm satis ẽẽ si ñscanda¬
lizas: Immo scandalitas si non
edificas: si non destimonium
habens bonum intus ce foris.
quantum ad gradum tuum
attinet. dm̃ ubiq glorificas. Sa¬
ne malis quib non placet nsi
malum. quib iustꝰ grauis est

Expanded text:
sinistre interpretari omnia. Adsinistre interpretari omnia. Adhunc tamen sanctum amorem conciliandum quidam proprium donum habent ex Deo; qui exhilarans facies eorum in oleo, perfudit eos quodam placore ac nitore gratioso, omnia tam facta quam dicta ipsorum gratificans in oculis omnium; cum multi qui forsitan non minus, imo et amplius amant, non facile eamdem gratiam inveniant. Ad omnes autem pertinet ut, providentes bona non solum coram Deo sed etiam coram hominibus Roscientiam negligant amore famae, nec famam fiducia conscientiae. Nam et de ipsa conscientia quomodo tibi blandiri potes, nisi sine querela sis inter fratres; imo, nisi te fratrem inter fratres in omni conversatione tua demonstres? Putas enim satis esse, si non scandalizas? Imo scandalizas, si non aedificas; si non, testimonium habens bonum intus et foris, quantum ad gradum tuum attinet, Deum ubique glorificas. Sane malis, quibus non placet nisi malum, quibus justus gravis est
Abbreviated transcription (Latin):
donec ds sine ꝓximo. nec ꝓximꝰ
sine deo uere potest diligi. qm¬
uis ordinata affectio ignorare ñ
possit que de duabus dilectio¬
nibus p̃pond̾ et alt̾i: que debeat
alt̾iformam & modum p̾seribe.
finemq p̾figere.S hoc dicimꝰ
quod aliud est amare: aliud
amari studere. Quod ꝓfecto
stridium sic̃ ꝑicłose assumitur
ab illis. qui plus uanitate qm
cartcate blandi sunt: sic ꝑicło¬
se negligit᷑ ab his qui plus suꝑ¬
bia quam sapientia austeri ft̃.
Quamobrem beatum dixerim
qui int̾ utrunq uitium. illius
scilicet uane amicabilitatis. ce
suꝑbe seu̾itatis. mediã tenere po¬
tuto regalẽ uiã u̾itatis. id ẽ ut uera
caritate plenꝰ. nec ꝑuanitatẽ hocstu¬
dium sect̾et᷑: nec ꝑ tumorẽ dedignet᷑.
cum non affect̾at tamen efficiat
se reclamari: qm̃ ueritas etiã
sine alieno suffragio facile se
ad omnem cons cientiam com¬
menoat: nͥ dira malignȩ m̃tis
obsistat nequitia. que parata ẽ

Expanded text:
ndo nec Deus sine proximo, nec proximus ndo nec Deus sine proximo, nec proximus sine Deo vere potest diligi; quamvis ordinata affectio ignorare non possit quae de duabus dilectionibus praeponderet alteri, quae debeat alteri formam et modum praescribere, finemque praefigere. Sed hoc dicimus, quod aliud est amari, aliud amari studere. Quod profecto studium sicut periculose assumitur ab illis qui plus vanitate quam charitate blandi sunt, sic periculose negligitur ab his qui plus superbia quam sapientia austeri sunt. Quam ob rem beatum dixerunt, qui inter utrumque vitium, illius scilicet vanae amicabilitatis, et superbae severitatis, mediam tenere potuit regalem viam veritatis; id est ut, vera charitate plenus, nec per vanitatem hoc studium sectetur, nec per tumorem dedignetur. 5. cum non affectat, tamen efficiat se reamari: quoniam veritas, etiam sine alieno, suffragio facile se ad omnem conscientiam commendat, nisi dira malignae mentis obsistat nequitia, quae parata est
Abbreviated transcription (Latin):
merito digni smus etiam ab
hominib diligi: & cuiꝰ studio
doctisimus. dilectione hoĩum
qualit̾ nos oporteat uti. Cum
autem rem in tuto locaueris
ita scilicet firmato affectu m̃tiᷤ.
ut non nͥ in deo ce ꝓpt̾dm dili¬
giuelis÷ tẽ omnino uolout dul¬
cedomorum tuorum. humi¬
litas obsequiorum. honestas
studiorum. ad omnem de com¬
mendet conscientiam hoĩum:
ut ult᷑ te rapiant affectus õium.
destimonio p̃diceris omnium:
quatinus ipsa religio quȩ de cõ¬
mendat: iusta uicissitudine
ꝑ te cõmendabilis fiat. Sie in
de quoq filio adoptitio: ⁊mige¬
niti complebit᷑ oratio. later
clarifica filium duum. ut filiꝰ
tuus clarificet te: dum uiden¬
des claritatem oꝑum tuortim
glorificabunt patrem tuum. Neq
id dicimus quodint̃ dilectionem
dei & dilectionem ꝓximi. sit ali¬
quis ordo temporis: quamuissit
ordo affectionis. Statim quippe
ab intto. & illam oportet obser¬
uare. & istam non negligere: qnͣ¬

Expanded text:
merito digni simus etiam ab merito digni simus etiam ab hominibus diligi; et cujus studio docti simus, dilectione hominum qualiter nos oporteat uti. Cum autem rem in tuto locaveris; ita scilicet firmato affectu mentis, ut nonnisi in Deo et propter Deum diligi velis: tunc omnino volo ut dulcedo morum tuorum, humilitas obsequiorum, honestas studiorum, ad omnem te commendet conscientiam hominum, ut ultro rapias affectus omnium, testimonio praediceris omnium; quatenus ipsa religio, quae te commendat, justa vicissitudine per te commendabilis fiat. Sic in te quoque filio adoptivo, Unigeniti complebitur oratio: Pater, clarifica Filium tuum, ut Filius tuus clarificet te ; dum videntes claritatem operum tuorum glorificabunt Patrem tuum. Neque id dicimus, quod inter dilectionem Dei et dilectionem proximi sit aliquis ordo temporis, quamvis sit ordo affectionis. Statim quippe ab initio et illam oportet observare, et istam non negligere; qua
Abbreviated transcription (Latin):
urens.aura corrumpene uel
pestilens: latrunculus spoliãs.
homicida insidians: coluber
in uia. cerastes in semita. mor¬
dens ungłas eqͥ. ut eadat ascen¬
sor eiꝰ retro: Uir qͥppe uanus
erigit᷑ in suꝑbiam: ce uanita¬
te sensus sui uelut eqͦ p̃cipiti
fertur in ruinam. Huiꝰ nimi¬
rum serpens uulnerat & sub¬
uertit uestigia: dum ueluti
blandiens capiti. tenera illiꝰ
facit laudari primordia Ha¬
ud secus msi fallor contĩgerit
homini. qui antequam dili¬
gere sciat. diligi nmie affecꝰ¬
tat: & antequam uel sib ipli
amicꝰ esse dichcerit: amicos sibi
omnes conciliare querit. facit
diuitias non eum iudicio: in
medio dierum suorum derelin¬
quet eas. & in nouissimosuoerit
insipiens. cum om̃s amici eius
spreuerint eum. ꝓ quib spre¬
uit ipse đm. Tunc fiet sermo
ossa eorum qui hominib pla¬
cent: confusi sunt qm cdeus
sp̃uit eos. Primo itaq omniũ
illa quȩ pͥma ce finis ẽ õium.
querenda est dilectio dei: cuiꝰ

Expanded text:
urens, 976 aura corrumpens vel urens, 976 aura corrumpens vel pestilens, latrunculus spolians, homicida insidians, coluber in via, cerastes in semita, mordens ungulas equi, ut cadat ascensor ejus retro? Vir quippe vanus erigitur in superbiam, et vanitate sensus sui, velut equo praecipiti, fertur in ruinam. Hujusmodi nimirum serpens vulnerat et subvertit vestigia, dum, veluti blandiens capiti, tenera illius facit laudari primordia. Haud secus, nisi fallor, contingit homini qui, antequam diligere sciat, diligi nimie affectat, et, antequam vel sibi ipsi amicus esse didicerit, amicos sibi omnes conciliare quaerit; facit divitias non cum judicio, in medio dierum suorum derelinquet eas, et in novissimo suo erit insipiens, cum omnes amici ejus spreverint eum, pro quibus sprevit ipse Deum. Tunc fiet sermo placent; confusi sunt, quoniam Deus sprevit eos . 4. Primo itaque omnium illa, quae prima et finis est omnium, quaerenda est dilectio Dei, cujus
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Quam beatꝰ in die illo qͥc̃ꝙ
erit ille dilectus a deo: quam
laudabiles quib tẽ laus erit
a deoquib dicet euidenti re¬
rum argumento.Uos amiez
mei estis eo quod feceritis que
p̃cepi uob. Et hec quidem pͥma
uirtꝰ. istud obtimum gr̃e mu¬
nus. p̃cipuus uite fructus. qͥa
beatitudinis certissimum pignꝰ.
dei scilicet amiciciam ꝓmereri.
quo ꝓpitio pot̾it hõi aliqͥᷤ inimi¬
cari: s nicħ ꝓficiet inimicꝰ ines.
& filius iniquitatis non appont
nocere ei. Iam uͦ si post hanc &
ꝑ hanc summam omnium cau
merearis. ut dilectꝰ a deo. etiã
dilectus sis ab hominibꝰ: qui
consolatio ẽ illa in miserus
huius uite. quȩ requies. quod
gaudium. que delicie : p̃sertĩ
si didiceris fauore gr̃e humane
non euanescere. s exardescere
ad diligendum dm amplius.
ꝓpt̾ quem diligaris ab homini¬
bus: Alioquin nempe si aliun¬
de oriat᷑. uel alio referat᷑ : quid
est fauor humanꝰ. nis i uentus

Expanded text:
bit. Quam beatus in die illo quicunque bit. Quam beatus in die illo quicunque erit ille dilectus a Deo! quam laudabiles quibus tunc laus erit a Deo, quibus dicet evidenti rerum argumento: Vos amici mei estis, eo quod feceritis quae praecepi vobis! . Et haec quidem prima virtus, istud optimum gratiae munus, praecipuus vitae fructus: quia beatitudinis certissimum pignus, Dei scilicet amicitia promereri; quo propitio poterit homini aliquis inimicari, sed nihil proficiet inimicus in eo, et filius iniquitatis non apponet nocere ei . 3. Jam vero si post hanc et per hanc summam omnium causillam promerearis, ut, dilectus a Deo, etiam dilectus sis ab hominibus, quae consolatio est illa in miseriis hujus vitae, quae requies, quod gaudium, quae deliciae; praesertim si didiceris favore gratiae humanae non evanescere, sed exardescere ad diligendum Deum amplius, propter quem diligaris ab hominibus? Alioquin nempe si aliunde oriatur, vel alio referatur, quid est favor humanus, nisi ventus
Abbreviated transcription (Latin):
a sathana. ne forte extollatur.
In ipso itaq paulo iam tib est
uidere qͦmͦ omnis illa certitudo.
que ad horam confortat᷑ & con¬
ualescit de sp̃s cons olatione: itẽ
infirmat᷑ ce euanescit suꝑueni¬
ente temptatione. Egogͥ miser
& ipsa indignꝰ uita. qua consola¬
tione. qua fiducia me dignum
ẽẽ amore p̃sumam: cui omnia
ce int̾iora oe extiora manifestum
odium denunciant: eurus uiita
ñ temꝑtatio. ñ militia est adũsꝰ
peccatum. s ultronea seruitus
peccati: qui tammente quam
earne seruio legi peccati: qͥ eũ
prudentia carnis ce amicieia
mundi. quȩ ambȩ inimice st̃
deo. fedus miserum pepigisseui¬
deor: plane fedus cum morte.
pactum cum inferno. Scio tñ
scio qui dix̃. Delebtt᷑ fȩdꝰ urm̃
cum morte. e pactum eum in¬
ferno ñ stabit: qͥa nimirum ini¬
mieis dei nil amicum ẽẽ potit:
& ñ mortem aut infernum. sed
omnem qͦq ereaturam ad ultio¬
nem inimicorum ⁊elus arma¬

Expanded text:
a Satana , ne forte extollatur. a Satana , ne forte extollatur. In ipso itaque Paulo jam tibi est videre quomodo omnis certitudo quae ad horam confortatur et convalescit de spiritus consolatione, item infirmatur et evanescit superveniente tentatione. Ego igitur miser et ipsa indignus vita, qua consolatione, qua fiducia me dignum esse amore praesumam, cui omnia et interiora et exteriora manifestum odium denuntiant; cujus vita, non tentatio, non militia est adversus peccatum, sed ultronea servitus peccati; qui tam mente quam carne servio legi peccati; qui cum prudentia carnis et amicitia mundi, quae ambae inimicae sunt Deo, foedus miserum pepigisse videor, plane foedus cum morte, pactum cum inferno? Scio tamen, scio qui dixit: Delebitur foedus vestrum cum morte, et pactum cum inferno non stabit ; quia nimirum inimicis Dei nil amicum esse poterit, et non mortem aut infernum, sed omnem quoque creaturam ad ultionem inimicorum zelus arma
Abbreviated transcription (Latin):
ni sint iniciat. Consolat᷑ cum
diluculo uisitat: terret eum su¬
bito ꝓbat. Nunc mortificat nẽ
uiuificat: nẽ deducit ad infe¬
ros. nẽ reducit. Nunc pauꝑem
facit &e ditat: nẽ humiliat &
subleuat. Et in tanta uicissitu¬
dinum uarietate. tanto certiꝰ
salutem nr̃am oꝑat᷑: quanto
nos incerciores de ea. cum ma¬
iore metu ac tremore ez cooꝑa¬
mur. Ait quidem paulus:cer¬
tus sum quia nicħ me separabit
a caritate dez.Sz uere paulus
hic erat: non egoaut tu: qͥb
omnia in futurum seruari ex¬
pedit incerta. Paulus inquam
hic erat qͥ hoc dicebat. cui nimi¬
rum & illud dicere compete¬
bat. uiuo iam ñ ego. uiuit uͦ in
me xp̃s: qui scilicet ita totꝰ in
quendam diuinum conuersus
erat affectum. ut adherens do¬
mino unus cum ipso ẽẽt sp̃s.
Uide tamen hunc ipsum pau¬
lum qui itamͦ certꝰ erat. alias
trepidum ac sollicitum ce casti¬
gantem corpꝰ suum: ne forte cũ
aliis p̾dicauerit ipse reprobus
efficiat᷑: uide etiam colafizari

Expanded text:
ni sint injiciat. Consolatur, cum diluculo visitat; terret, cum subito probat. Nunc mortificat, nunc vivifiat; nunc deducit ad inferos, nunc reducit. Nunc pauperem facit et ditat, nunc humiliat et sublevat . Et in tanta vicissitudinum varietate tanto certius salutem nostram operatur, quanto nos incertiores de ea, cum majore metu ac tremore ei cooperamur. Ait quidem Paulus: Certus sum quia nihil me separabit a charitate Dei . Sed vere Paulus hic erat, non ego aut tu, quibus omnia in futurum servari expedit incerta. Paulus, inquam, hic erat qui hoc dicebat, cui nimirum et illud dicere competebat: Vivo jam non ego, vivit vero in me Christus , qui scilicet ita totus in quemdam divinum conversus erat affectum, ut adhaerens Domino unus cum ipso esset spiritus. Vide tamen hunc ipsum Paulum, qui ita modo certus erat, alias trepidum ac sollicitum, et castigantem corpus suum, ne forte, cum aliis praedicaverit, ipse reprobus efficiatur : vide etiam colaphizari
Abbreviated transcription (Latin):
pugnantem rationem. assiduȩ col¬
luctationis importunitate cap¬
tiuat. Ideoq inter carnem & m̃¬
tem. futurȩ inimiciciȩ p̃dicu¬
tur: quia futurum erat yuer-
bum dei quod caro factum est ⁊
habitauit in nobis. ut fructifi¬
caret aliquando crucifixa pe¬
nitentium caroͬa de semine o¬
bȩdientiȩ. uirtutum segetes cres¬
c̾ent: ⁊ carnis continentia. de
aduersatrice concupiscentia tri¬
umpharet. Unde illud est quod

Expanded text:
pugnantem rationem, assiduae colpugnantem rationem, assiduae colluctationis importunitate captivat. Ideoque inter carnem et mentem futurae inimicitiae praedicantur, quia futurum erat per Verbum Dei, quod caro factum est et habitavit in nobis , ut fructificaret aliquando crucifixa poenitentium caro, et de semine obedientiae virtutum segetes crescerent, et carnis continentia de adversatrice concupiscentia triumpharet. Unde illud est, quod
Abbreviated transcription (Latin):
nium uiscerum suorum sepelit
& abecondit. De huius modi
quos ꝑ uentrem accepimus. his qͥ¬
uidelicet gulȩ ce luxuriȩ serurunt:
uel de his qui abu sione sapientie
suꝑbiunt. & conuersi ad terrena
creaturȩ potius quam creatori ob¬
temperant: elluo impudens. uora-¬
citatis suȩ sentinam ingurgitat:
& in explebili fame. intra pestilen¬
tie suȩ gurgustium sa poratas of¬
fas de carnibus damnatorum in¬
trudit. Quod autem inimicicie
statuuntur inter serpentem ⁊ mu¬
lierem. quasiuir ad hune confli¬
ctum non ꝑtineat: illam arbit᷑r
ẽẽ causam quod temptiones dia¬
boli ad eos qui uiriliter agunt
non presumunt accedere: s fe¬
mineis mentib. temptator impor¬
tunus se ingerit. Neq mens quȩ
est quasi adam nisi sensu carnis
illecto mouet᷑ aduetitum᷑. s ad de¬
lectationem quam temptator ac¬
cendit. desiderium carnale suspi¬
rat: & concupiscentiȩ mole opp̃s¬
sum. reluctantem mentem ce re¬

Expanded text:
nium viscerum suorum sepelit nium viscerum suorum sepelit et abscondit. De hujusmodi quos per ventrem accepimus, iis videlicet qui gulae et luxuriae serviunt, vel de iis qui abusione sapientiae superbiunt, et conversi ad terrena creaturae potius quam Creatori obtemperant, helluo impudens voracitatis suae sentinam ingurgitat, et inexplebili fame, intra pestilentiae suae gurgustium saporatas offas de carnibus damnatorum intrudit. Quod autem inimicitiae statuuntur inter serpentem et mulierem, quasi vir ad hunc conflictum non pertineat, illam arbitror esse causam, quod tentationes diaboli ad eos qui viriliter agunt, non praesumuntur accedere, sed femineis mentibus tentator importunus se ingerit. Neque mens, quae est quasi Adam, nisi sensu carnis illecto, movetur ad vetitum; sed ad delectationem quam tentator accendit, desiderium carnale suspirat, et concupiscentiae mole oppressum, reluctantem mentem et re
Abbreviated transcription (Latin):
ds uenter est.quos apłs luget ⁊
inimicos crucis xp̃i denunciat. re¬
pit. inspirans eis suꝑbiam: accen¬
dens in immundiciam: deuorans
quoscunq sibi sicut terram sub.¬
iecerit. Qui terrena sapiunt. cibꝰ
sunt illius serpentis. huius uiꝑe
pabulum: & suꝑ quos repit uel
pectore premit. uentrem uentri
conglutinan ⁊. de semine uenena¬
to impregnans: & conformemsibi
de corrupta anima sobolem gene¬
ran. Cotum studum eius est. innes¬
tere se affectionib carnalibus: &
coagulo turpitudinis menti hu¬
manȩ miecto. om̃s ꝑquas se uol¬
luerit semitas in quinare: ut intꝰ
& extra. aliquid de illius conta¬
gionis consꝑsione adhereat: qͦd
postea in alicuius monstri ꝑsonã
erumpat. Terram inquit man¬
ducabis. omnibus diebus uitȩ tucͥ
quia usq in diem iudicii in quo
mors damnationis &e clausurȩ ei
ȩternȩ aduemet semꝑ ablingit
quos commou̾it: &e sordidas &e
terrenas animas. intra sterquili.¬

Expanded text:
Deus venter est, quos Apostolus luget, et Deus venter est, quos Apostolus luget, et inimicos crucis Christi denuntiat , repit, inspirans eis superbiam, accendens in immunditiam, devorans quoscunque sibi sicut terram subjecerit. Qui terrena sapiunt, cibus sunt illius serpentis, hujus viperae pabulum, et super quos repit, vel pectore premit, ventrem ventri conglutinat, de semine venenato impraegnans, et conformem sibi de corrupta anima sobolem generans. Totum studium ejus est innectere se affectionibus carnalibus, et coagulo turpitudinis menti humanae injecto, omnes per quas se voluerit, semitas inquinare, ut intus et extra aliquid de illius contagionis conspersione adhaereat, quod postea in alicujus monstri personam erumpat. Terram, inquit, manducabis omnibus diebus vitae tuae, quia usque in diem judicii in quo mors damnationis et clausurae ejus aeternae adveniet, semper ablingit quos commoverit, et sordidas et terrenas animas intra sterquili
Abbreviated transcription (Latin):
faceret. Maledictus inquit int̾
omnes bestias. id est suꝑ omnes
qui bestialiter & animaliter ui¬
uunt: qui possunt fieri aliquan¬
do de carnalib sp̃uales. & de ter¬
renis cȩlestes: & qui aliquando
tenebrȩ erant. si conuertantur
& reuertantur. mediante gratia
dei lux possunt effici. Iue aspe
autem p̃cisus. & omnino auulsus
a gratia: quia odit ce semper ꝑse¬
quitur caritatem. sicut in obsti¬
natione odii ꝑseuerat. ita super
maledictionem. inclementiȩ pri¬
uilegium sibi ꝓprie uendicat.: o
irȩ irremissibilis contra se decre¬
tum sancit. & in ȩcernum confir¬
mat. Quod autem suꝑpectus ⁊
uentrem sium graditur: illud
est. quia in pectore recesstis qͥdam
sapientiȩ ẽẽ dicitur: cuius singła.¬
ri excellentia cum ille frui possec
in contemplatione diuina. auer¬
sus ab intuitu pacis. totum se con¬
dulit ad terrena: & est quasi uita
eius studium indefessum in ꝑsua¬
sione peccati. Q inhis quorum

Expanded text:
faceret. Maledictus, inquit, inter faceret. Maledictus, inquit, inter omnes bestias , id est super omnes qui bestialiter et animaliter vivunt, qui possunt fieri aliquando de carnalibus spirituales, et de terrenis coelestes, et qui aliquando tenebrae erant, si convertantur et revertantur mediante gratia Dei, lux possint effici. Ille autem a spe praecisus, et omnino avulsus a gratia, quia odit et semper persequitur charitatem, sicut in obstinatione odii perseverat, ita super maledictionem, inclementiae privilegium sibi proprie vindicat, et irae irremissibibilis contra se decretum sancit, et in aeternum confirmat. Quod autem super pectus et ventrem suum graditur, illud est, quia in pectore recessus quidam sapientiae esse dicitur, cujus singulari excellentia cum ille frui possit in contemplatione divina, adversus ab intuitu pacis, totum se contulit ad terrena, et est quasi vita ejus studium indefessum in persuasione peccati. Et in iis quorum
Abbreviated transcription (Latin):
obscure ꝑstringunt. Genesis aliqͥd
amplius sub serpentis figura uel
nomine legentib intimat: ce ã
mundi principio maledictionis
sententiam. usq adultimum iu.¬
dicium in fine scłi. infinita cone¬
xione orditur. Ibi nec incentor erit
nec carnifex. quia tantum sibi
uacabit: si tamen dici debet ua¬
catio: ubi miser in gehennalis
abyssi uoragine clauoꝰ &e uinctus.
in igne ardebit ȩterno. Tunc nec do¬
minus aeris. nec rector muncdi nec
pͥnceps erit: s infinitȩ & inenarra.¬
bilis miseriȩ. irreuoeabilis inqui¬
linus. Int̾im. maledictus int̾ om̃s
bestias terrȩ. & omnia animantia.
suꝑ pectus suum gradi. & terram
comedere omnibus diebus uitȩ
suȩ uel ꝑmittitur uel mandatur.
Unde ambrosius: in libro de pa¬
radyso. Non dixit facio de supra
pectus tuum uel uentrem am¬
bulare. & terram comedere: sed
ambulabis inquit & manducab̃.
ut p̃dixisse magis eum futura fẽ
uideret᷑. quam p̃seripsisse quid

Expanded text:
obscure perstringunt. Genesis aliquid obscure perstringunt. Genesis aliquid amplius sub serpentis figura, vel nomine legentibus intimat, et a mundi principio maledictionis sententiam usque ad ultimum judicium in fine saeculi infinita connexione orditur. Ibi nec incentor erit, nec carnifex, quia tantum sibi vacabit, si tamen dici debet vacatio, ubi miser in gehennalis abyssi voragine clausus et vinctus in igne ardebit aeterno. Tunc nec Dominus aeris, nec rector mundi, nec princeps erit, sed infinitae et inenarrabilis miseriae irrevocabilis inquilinus. Interim maledictus inter omnes bestias terrae et omnia animantia, super pectus suum gradi et terram comedere omnibus diebus vitae suae vel permittitur, vel mandatur. Unde Ambrosius in libro De paradiso, non dixit: Facio te supra pectus tuum vel ventrem ambulare, et terram comedere, sed ambulabis, inquit, et manducabis , ut praedixisse magis cum futura sunt videretur, quam praescisse quid
Abbreviated transcription (Latin):
bit. Sane quicquid euitar
potest: constat necessarium
nullatenus esse.Ideoq nec ꝑ
prouidentiam premitur aut
uolent̾ atcrahit᷑. quicquid rationiꝰ
arbitrio euitandum exponitur:
nec iudicio diuino. necessitas s
uoluntas punit᷑. nisi forte illa
necessitas fuerit. quam sibi mala
consuetudo fecerit. & obstinati a¬
nimi excecata malignitas. Sp̃s¬
sẽs in ipsis crepundiis adhuc ua¬
gientem mundum iam arguebat
de iudicio. quia damnato prin¬
cipi se tradiderat condemnan¬
dum:. non quod ille iudex sit eoꝵ
qui peccant: s quod ipse & qͥ ei
deserto deo in malo communicãt.
iustissimo iudice deo. eiecti de para¬
yco uoluptatis id est a gła dei in
denebris cohabitent: &e in flãmis
eoardeant. In deiectione illa. q̃n
miser eimul ac intumuit ruit:
nichil de tormento eius. pauca uͦ
de indignitate. scriptura ꝓpħica
commemorat. sed de ruma. &
ruiȩ causa odibili deo suꝑbia.
tamiezechiel quam ysaias. pauca

Expanded text:
bit. Sane quidquid evitari bit. Sane quidquid evitari potest, constat necessarium nullatenus esse. Ideoque nec per providentiam premitur, aut violenter attrahitur quidquid rationis arbitrio evitandum exponitur, nec judicio divino necessitas, sed voluntas punitur, nisi forte illa necessitas fuerit, quam sibi mala consuetudo fecerit, et obstinati animi excaecata malignitas Spiritus S. in ipsis crepundiis adhuc vagientem mundum jam arguebat de judicio, quia damnato principi se tradiderat condemnandum, non quod ille judex sit eorum qui peccant, sed quod ipse, et qui ei, deserto Deo in malo communicant justissimo judice Deo ejecti de paradiso voluptatis, id est a gloria Dei in tenebris cohabitent, et in flammis coardeant. In dejectione illa quando miser simul ac intimuit ruit, nihil de tormento ejus, pauca vero de indignitate Scriptura prophetica commemorat, sed de ruina et ruinae causa odibili Deo superbia tam Ezechiel quam Isaias pauca
Abbreviated transcription (Latin):
intentat ȩternitas. Nullum in
lege ȩt̾na aboletur uel mutat᷑
uel additur capitulum: s nos
non causas rerum s effectus at¬
tindentes. abdi putamus qͦante
nesciuimus. deleri uel mutari:
quȩ. quia non intelligimus: alit̾
ꝓuenire uidemus. quam noster
habuerat intellectus.S mentis
diuinȩ fixa & immutabilis est
ratio:ita disponens corda. sict̾
mouet ce tempora. Cum emm
flante aquilone in hieme. ce
effrenata in campo aeris geli¬
dorum flatuum uiolentia ne¬
cesse sit humentia quȩq uͥ ni¬
mii impetꝰ feruor non cohibet
astringi in glaciem. cum tam̃
necesse non sit uentorum in¬
tumescere rabiem: ita necesse
est.cuiq cause suam attribui
efficientiam: cum tam̃. necessi¬
tas nonurgeat. Nichil punit
nioi quod uetat. iusticia: a cuiꝰ
equitate alienum est. ut sit
uindex actionis. quam quas:
necessitate extorqueat. Sed p̃¬
cedit ꝓhibitio. ne ignorans ł
errans homo offendat:quam
utiq si contempserit. ex ipsiꝰ
iusticiȩ necessitate. pene succũ¬

Expanded text:
intentat aeternitas. Nullum in lege aeterna aboletur vel mutatur, vel additur capitulum, sed nos non causas rerum, sed effectus attendentes, addi putamus quae ante nescivimus: doleri vel mutari, quae quia non intelligimus, aliter provenire videmus quam noster habuerat intellectus. Sed mentis divinae fixa et immutabilis est ratio, ita disponens corda, sicut movet et tempora. Cum enim flante aquilone in hieme et effrenata in campo aeris gelidorum flatuum violentia necesse sit humentia quaeque, ubi nimii impetus fervor non cohibet, astringi in glaciem, cum tamen necesse non sit ventorum intumescere rabiem, ita necesse cuique causae suam attribui efficentiam, cum tamen necessitas non urgeat. Nihil punit, nisi quod vetat justitia, a cujus aequitate alienum est ut sit vindex actionis quam quasi necessitate extorqueat. Sed praecedit prohibitio, ne ignorans vel errans homo offendat, quam utique si contempserit ex ipsius justitiae necessitate poenae succum
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ foris nẽ in plateis. nẽ iuxta
angulos insidians. Nec sine cay¬
sa est quod magister gentium
hoc inquietudinis malum sic
habet suspectum: ut ñ solum
correptione s etiam separatiõe
censeat illud ꝑsequendum.
Rogamus inquit uos fr̃s. cor¬
ripite inquietos. Et item in se¬
cunda ad eosdem thessalonieen¬
ses int̾ alia que suꝑ inquietos
uelut e cȩlis tonabat: audiui¬
mus inquit int̾ uos quosdam
ambulantes inquiete: nichil
oꝑantes. s curiose agentes. Hiᷤ qͥ¬

Expanded text:
nunc foris, nunc in plateis, nunc juxta nunc foris, nunc in plateis, nunc juxta angulos insidians . Nec sine causa est quod Magister gentium hoc inquietudinis malum sic habet suspectum, ut non solum correptione, sed etiam separatione censeat illud persequendum. Rogamus, inquit, vos. fratres, corripite inquietos . Et item in secunda ad eosdem Thessalonicenses, inter alia quae super inquietos velut e coelis tonabat: Audivimus, inquit, inter vos quosdam ambulantes inquiete, nihil operantes, sed curiose agentes. His q
Abbreviated transcription (Latin):
immobilis staret: Quis autẽ
nͥ humilis quietꝰ esse potest:
Qͥs nisi humilis in pace qͥeti ꝓe
modesti sp̃s seipsum possidere
potest: Impium ꝓieit uentus
a facie derre: cireumferturq
omniuento doet̾rine. Impius
inquit ꝓpħa quasi mare fer¬
uens. quod quiescere ñ potest.
feruet ira. estuat auaricia. intu¬
mescit suꝑbia. seipsum iugit᷑
pugna quatit in testina: ac se¬
ditione collidit domestica. Ut gͦ
requiescat in uob o fr̃s mei a¬
mator ille largitorq quietis:
date oꝑam iuxta consilium
apłi ut quieti sitis. Quonam mͦ
istuderit: Dicomquit uobis.
Ut ur̃m negotium agatis: &e oꝑ¬
emini manib ur̃is. Opus ẽ onꝰ
quoueluti pondus nauibus. ita
quies & grauitas inquietis addi¬
tur cordib: s ce ext̾ioris hominiᷤ
fundatur atq componit᷑ status.
Magnorum initium malors
est. sicut legistis mulier uaga
quietis impatiens. nec ualens
consistere in domo pedib suis:

Expanded text:
immobilis staret? Quis autem, immobilis staret? Quis autem, nisi humilis, quietus esse potest? quis, nisi humilis in pace quieti et modesti spiritus, seipsum possidere potest? Impium projicit ventus a facie terrae , circumferturque omni vento doctrinae. Impius, inquit propheta, quasi mare fervens, quod quiescere non potest . Fervet ira, 1035 aestuat avaritia, intumescit superbia, se ipsum jugiter pugna quatit intestina, ac seditione collidit domestica. Ut ergo requiescat in vobis, o fratres mei, amator ille largitorque quietis, date operam, juxta consilium Apostoli, ut quieti sitis. Quonam modo istud erit? Dico, inquit, vobis: Ut vestrum negotium agatis, et operemini manibus vestris . Opus est onus, quo veluti pondus navibus, ita quies et gravitas inquietis additur cordibus, sed exterioris hominis fundatur atque componitur status. Magnorum initium malorum est, sicut legistis, mulier vaga, quietis impatiens, nec valens consistere in domo pedibus suis;
Abbreviated transcription (Latin):
bus requiem quesiui: s apud
humilem ancillam inueni.
est inuenta similis illi in gr̃a
humilitatis: ideo in plenitudi¬
ne humilitatis. requieuit etiã
corporalit̾ omnis plenitudo
diuinitatis. Quanquam alie
requieuerit in filio: quia & sy
mater humillima. longe tam̃
filius humilior. Iccirco sp̃s septi¬
formis non solum suꝑ ipsum reqͥ¬
euit. s etiam omnib qui mites
& humiles ab eo ẽẽ didicerint.
diu̾sas in eo felicissimȩ qͥetis
mansiones p̃parauit: immo to¬
tum ipsum quoddam auretim
fecit reclinatorium ad qͥescen¬
dum̃. huiꝰ nimirum reclinato¬
rii beatiss imam requiem uisꝰ
est quadam specie p̾libasse. qͥ
supͣ pectꝰ eius meruit in cęna
recumbe. S adhuc libet intu¬
eri: quam plenum rationis ce
congruentiȩ sit quod ait. suꝑ
quem requiescam. nͥ suꝑ humi¬
lem & quietum. Quomꝰ nanq
suꝑ inquietum aliquid quies¬
ceret: quom suꝑ basem quȩ nu¬
taret aut uacillaret. columna

Expanded text:
bus requiem quaesivi: sed apud bus requiem quaesivi: sed apud humilem ancillam inveni. Non est inventa similis illi in gratia humilitatis: ideo in plenitudine humilitatis requievit etiam corporaliter omnis plenitudo divinitatis. Quanquam aliter requieverit in Filio: quia etsi Mater humillima, longe tamen Filius humilior. Idcirco Spiritus septiformis non solum super ipsum requievit, sed etiam omnibus qui mites et humiles ab eo esse didicerunt, diversas in eo felicissimae quietis mansiones praeparavit; imo totum ipsum quoddam aureum fecit reclinatorium ad quiescendum. Hujus nimirum reclinatorii beatissimam requiem visus est quadam specie praelibasse, qui supra pectus ejus meruit in coena recumbere. 5. Sed adhuc libet intueri, quam plenum rationis et congruentiae sit quod ait: Super quem requiescam, nisi super humilem et quietum? Quomodo namque super inquietum aliquid quiesceret? quomodo super basem, quae nutaret aut vacillaret, columna
Abbreviated transcription (Latin):
musinilio. Ait qͥdem dñs ꝑ pro¬
phetam. Hec est requies mea. re¬
ficite lassum: & hoc est meumre¬
frigerium. Beatꝰ qui intelligit su¬
ꝑ egenum & pauꝑem. in die ma¬
la parabit ei dominus uicissitu¬
dine debita requiem & refrige¬
rium. Si gͦ humanitatem mem¬
bris suis ex hibitam deus sibi im¬
putat: quantomag̃ quod ipsiꝰ
fit sp̃ui cum gr̃arum actione
recolet. hospes inquiens fui. a
suscepistis me: Nunqͥd enim
multorum pauꝑtas scõrum. qͥa
uagos colligere. esurientes pas¬
cere non sufficit. domino qͥ ma¬
gis apd paupes hos pitari consu¬
eint. in humana &e inhospitalis
erit: Suꝑ quem autem reqͥescam
inquit: nͥ suꝑ humilem ce qͥetum
& trementem u̾ba mea: O humi¬
litas angusta tͥ. ampla diuinita¬
tiꝰ. pauꝑ & insufficiens tͥ: sufficiens
ei quẽ ñ capit orb: copiose ac delicio¬
se reficiens illum. qui & angelos
paseit. Suꝑ quem inquit requi¬
escam nisi suꝑ humilem: In oi¬

Expanded text:
mus in illo. Ait quidem Dominus per promus in illo. Ait quidem Dominus per prophetam: Haec est requies mea, reficite lassum, et hoc est meum refrigerium . Beatus qui intelligit super egenum et pauperem: in die mala parabit ei Dominus vicissitudine debita requiem et refrigerium. Si ergo humanitatem membris suis exhibitam Deus imputat sibi: quanto magis quod ipsius fit spiritui, cum gratiarum actione recolet, Hospes. inquiens, fui et suscepistis me? Nunquid enim multorum paupertas sanctorum, quae vagos colligere, esurientes pascere non sufficit, Domino qui magis apud pauperes hospitari consuevit, inhumana et inhospitalis erit? Super quem autem requiescam, inquit, nisi super humilem, et quietum, et trementem verba mea? O humilitas angusta tibi, ampla divinitati; pauper et insufficiens tibi, sufficiens ei quem non capit orbis: copiose ac deliciose reficiens illum, qui et Angelos pascit. Super quem, inquit, requiescam nisi super humilem? In omni
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃ẽ: iunct᷑a est mat̾ in mat̾moni¬
um. Requiesce gͥ o felix int̾ bra¬
chia sponsi: replicabit tͥ ni fallor
int̾ amplexus & oscła. quam sua¬
uiter requieuit in tab̃naculo cor¬
poris tui: quam suauius in cu¬
biculo cordis tui. Non ẽ iniustꝰ
ria beneficii semel accepti. Beatꝰ
apud quem ds uel semel reqͥem
inuenerit: in euiꝰ tabnaculoul
hora una requieu̾it. Ecce nunc
quoq sapientia clamitat in pla¬
teis. in omnib requiem quesiui.
pulsaui. nec fuit qui aꝑiret. uo¬
caui. nec fuit qͥres ponderet. fi
habet ubi reclinet caput suum:
foris stat plenus caput rore. &
cĩcinnos guttis noct̾ium. Quis
ille in nob tam humantis atq
hospitalis ut surgat & aꝑiat ei.
& inducat in cubicłm suum:
aut certe ostendat ei cȩnaculum
grande stratum. ubicum disci¬
pulis pascha manducet nouũ:
Hoc enm dicofr̃s. nͥ requiem qͣui a
querit inuenerit apud nos: nec
nos optatam requiem inuenie¬

Expanded text:
gratiae, juncta est mater in matrimonigratiae, juncta est mater in matrimonium. Requiesce igitur, o felix, inter brachia Sponsi. Replicabit-tibi ni fallor, inter amplexus et oscula, quam suaviter requieverit in tabernaculo corporis tui, quam suavis in cubiculo cordis tui. Non est injusturia beneficii semel accepti. Beatus, apud quem Deus vel semel requiem invenerit, in cujus tabernaculo vel hora una requieverit. 4. Ecce nunc quoque Sapientia clamitat in plateis: in omnibus requiem quaesivi. Pulsavi, nec fuit qui aperiret: vocavi, nec fuit qui responderet. Filhabet ubi reclinet caput suum: foris stat plenus caput rore, et cincinnos guttis noctium. Quis ille in nobis tam humanus atque hospitalis, ut surgat et aperiat ei, et inducat in cubiculum suum; aut certe ostendat ei coenaculum grande stratum, ubi cum discipulis pascha manducet novum? Hoc enim dico, fratres, nisi requiem quam quaerit, invenerit apud nos, nec nos optatam requiem invenie