comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iocpetre fucere plerumq conatisunt sedeorum saeu¬
tiac miracula superna resticerunt: undeunum narro quod
perbone facium mon. iscerii mei monachum qui usq: quadrien¬
niumcum langobardis fuit adhuc ance criduum ag noui
cum ad hispolita nam urbem lango bardorum eõsscilicet arri¬
anusuenis sec et locum illic ubisolemnia sua a ger& non habe¬
ret. coepitabeius ciuitatis ep̃o eccłam petere quam suo errore
dedicarit quod dum ualde ips negaret isdem quiuene
arrianus beati pauli a postoli illic ecdessam comminus
sedic altero uiolenter in traturum esse ꝓfessus s̃ quoda
dem ecclae cusccis audiens. fescinus cuicurrit etdeson
dausit seras muniuit: facto autem uesperc lampaidn
omnes extinx seq in inceriorib: abscondit inipsoaudos
subsequentis lucis crepuscul oarriuniis epscollectamus¬
titudine aduenit clausas ecdesiae ianuas essringerus
paratus. sed repentecunctae simułregue diu¬
nitus concussae abiectis longius seris apertac sunt au

Expanded text:
Petre, facere plerumque conati sunt, sed eorum saevitiae miracula superna restiterunt. Unde unum miraculum narro quod per Bonifacium monasterii mei monachum, qui usque ante quadriennium cum Langobardis fuit, adhuc ante triduum agnovi. Cum ad Spoletanam urbem Langobardorum episcopus, scilicet Arianus, venisset, et locum illic ubi solemnia sua ageret non haberet, coepit ab ejus civitatis episcopo Ecclesiam petere, quam suo errori dedicaret. Quod dum valde episcopus negaret, idem qui venerat Arianus, beati Pauli apse die altero violenter intraturum esse, professus est. Quod eiusdem ecclesiae custus audiens, festinus cucurrit, ecclesiam clausit, seris munivit. Facto autem vespere, lampades omnes extinxit seque in interioribus abscondit. In ipso autem subsequentis lucis crepusculo Arrianus episcopus collecta multitudine advenit, clausas ecclesiae ianuas effringere paratus. Sed repente cunctae simul regiae divinitus concussae, abiectis longius seris, apertae sunt, atque
Abbreviated transcription (Latin):
finecollegimus: cadere necin a perta persecutione poceran
hi dequibus constat quia et usq ad finem uitae inocculta ani¬
mac uirute perstiter pet PCIS Ne disseris iti
est sedĩ iperin dignos nos diuitiac misericordiae dispensa¬
tioneniminor quia langobardorums aeuitiam ita moderat᷑.
ut eorumsa cerdo ces sa crilegosqui eẽ fidelium quasi uictores
uident᷑ ortodexorum uit anper sequimini me permittat.

Expanded text:
fine colligimus. Cadere enim nec in aperta persecutione poterant fine colligimus. Cadere enim nec in aperta persecutione poterant hi de quibus constat quia et usque ad finem vitae in occulta animi virtute perstiterunt. PETR. Ut asseris ita est, sed super indignos nos divinae misericordiae dispensationem miror, qui Langobardorum saevitiam ita moderatur, ut eorum sacerdotes sacrilegos, qui esse fidelium quasi victores videntur, orthodoxorum fidem persequi minime permittat.
Abbreviated transcription (Latin):
sed ex eisdem ciptiui smaxima multitudo magis eligens mo
gis noluit et ceruicm quam semper creatoriflexerant cre¬
aetira eindinare contempserunt : unde factum ẽ ut hostesqu
eos tocperant grauuracundia accensi cunctis gladiis incersi¬
ccirent quo sinerroresuo participes non haberent : quidergo¬
mirum si crumpenee ꝑsequutionis cemp̃rillimartrres enst
potuissent quiimipsa quoq pace ecdess ac semet ipsossemper
ad fligendo angust: immartrruicenuer̃ uiam. quando in ru¬
extepersecutionis ariculo hietiam meruerunt martrruipil¬
mas acciperi quin pace ecdac latas huiuis saeculiiuas sequiui¬
debuntur: nectamen hoc quoddceisdem electis uiris dicimus.
decunctisiam quasi in regulam tenenus: Nam psecutionis aꝑ
indebilitatis sormidine corruunt. quiinpace prius ecclessac
fortiter scare credebantur: sed eos dequib pracdiximus fia¬
rimartrr espocuisse fideliter facemus quia hoc iamexcoru

Expanded text:
Sed ex eisdem captivis maxima multitudo magis eligens morSed ex eisdem captivis maxima multitudo magis eligens morgis noluit et cervicem, quam semper Creatori flexerat, creaturae inclinare contempsit. Unde factum est, ut hostes qui eos ceperant gravi iracundia accensi cunctos gladiis interficerent, quos in errore suo participes non haberent rum si, erumpente persecutionis tempore, illi martyres esse potuissent, qui in ipsa quoque pace Ecclesiae semetipsos semper affligendo angustam martyrii tenuerant viam, quando, irruente persecutionis articulo, hi etiam meruerunt martyrii palmas accipere, qui in pace Ecclesiae latas hujus saeculi vias sequi videbantur? Nec tamen hoc, quod de eisdem electis dicimus viris, de cunctis jam quasi in regulam tenemus. Nam cum persecutionin debilitatis formidinem corruunt, qui in pace prius Ecclesiae fortiter stare credebantur. Sed eos de quibus praediximus, fieri martyres potuisse fidenter fatemur, quia hoc jam ex eorum
Abbreviated transcription (Latin):
dequib nil cacles isgloriae praesumi posse uidebatur . Ob¬
orta occasione contigit ad coronas martrrii peruenis se
nam ante hossere cu inos quinde cimsicut hn testcentuir qo
inaer c̃potueruno q̃uia draginta rustic alangoburdiscipticir
immoliticias comedere conpellebantur: quicum ualdereni¬
renoet contingere cibum sacrilegum nollent. c̃oepere langoli
ri: at illia eter nã potius quam p̃sentemuitam ac transi corum
diligentes fidelit̃ perstiterunt atqinsua constantia sinu
ñs occisisunt : quiditaq isti nisi ueritatis martrres fuerun
qui ne uetr᷑tim comedendonicore slium offenderent elgr
Fodem quoq tempr̃ dumfere qua dringentos ciptiuos
alios lango bardi cenuis sent more suo immol auerunt cipu
cipraediab olo hocei currentesporcircuitũ et carmine ne fin¬
do dedicantes : cumq illud ipsiprius summissis ceruici ador¬
rent. Cos quoq: quosco perant hoc adorareparit compelidu

Expanded text:
de quibus nil coelestis gloriae praesumi posse videbatur, obde quibus nil coelestis gloriae praesumi posse videbatur, oborta occasione, contigit ad martyrii coronas peNam ante hos fere annos quindecim, sicut hü testantur qui interesse potuerunt, quadraginta rustici a Langobardis capti carnes immolaticias comedere conpellebantur. Qui cum valde resisterent et contingere cibum sacrilegum nollent, coepere Langobarem minari. At illi aeternam potius quam praesentem vitam ac transitoriam diligentes, fideliter persteterunt; atque in sua constantia simul omnes occisi sunt. Quid itaque isti nisi veritatis martyres fuerunt, qui, ne vetitum comedendo Conditorem suum offenderent, elegerunt Eodem quoque tempore dum fere quadringentos captivos alios Langobardi tenuissent, more suo inmolaverunt caput caprae diabolo, hoc ei currentes per circuitum et carmine nefando dedicantes. Cumque illud ipsi prius summissis cervicibus adorarent, eos quoque quos ceperant hoc adorare pariter compellebant.
Abbreviated transcription (Latin):
curussum : cui uidelicet cum responderent possumus utris¬
ꝗ ait calicem quidemmeum bibetis. sedereautẽ ad dexterã
incamuel adsiniscram non emeum dareuobis. quid autem
cilicis nomen nisi passionis poculum signat : et cumꝰ iirum
conscet quia ia colrinpassione occubuit. iohannes uero in pa¬
ceccđ ae qui euit. incunctanter collegicur eõ. et sincaper¬
ta passione martrrium : quando et ille calicem dñibibere
dictus e qui expersecutione mortuus non ẽ: Dehis autem
talib tantisq uiris quorum superius memoriã feci. curdica¬
musquia si persecutionis tempus exsisteret martrres ec̃ po¬
tuissent: quioccultihostis insidias colerantes suosq: in hoc
mundo aduersarios diligentes cunctis carnalib: desiderus
resistentes per hoc quod seomni potentido in corde macta¬
uerunt & iam pacis tempore martrres fuerunt . dumnos¬
trismodo temporib: uiles quoq et singularis uitae ꝑsonas

Expanded text:
turus sum ? Cui videlicet cum responderent: Possumus; ait utristurus sum ? Cui videlicet cum responderent: Possumus; ait utrisque: Calicem quidem meum bibetis; sedere autem ad dexteram meam vel sinistram, non est meum dare vobis . Quid autem calicis nomen, nisi passionis poculum signat? Et cum nimirum constet quia Jacobus in passione occubuit, Joannes vero in pace Ecclesiae quievit, incunctanter colligitur, esse et sine aperta passione martyrium, quando et ille calicem Domini bibere dictus est, qui ex persecutione mortuus non est. De his autem talibus tantisque viris, quorum superius memoriam feci, cur dicamus quia si persecutionis tempus exstitisset, martyres esse potuissent, qui occulti hostis insidias tolerantes, suosque in hoc mundo adversarios diligentes, cunctis carnalibus desideriis resistentes, per hoc quod se omnipotenti Deo in corde mactaverunt, etiam pacis tempore martyres fuerunt, dum nostris modo temporibus viles quoque et saecularis vitae personas,
Abbreviated transcription (Latin):
gens atq scor sumponens oblationes quas isdem corterus¬
miserat perspincognouit spreuit ab iecit dicens utc ẽ di¬
cite ei : oblationem sua momnipotenti dnotilisti & mihnitu
asoblationes transmitts : egotuam oblationem non acci¬
pio quia suam abstulis tido qua exrẽ actum ẽ ut praesents
quoq magnustimor in uaderet cumuirdi tam scienterde
absentib iudicaret. PEΤRΩΙS Multos horum
suspicor martrrium subire potuisse si eos cempus persequu¬
cionis inuenisset Ci REE Quosune petre mairtrrii
genera unnumi nocculto alcerum quo in publico. nam et ssper¬
sequuciag sit exterius martrriimericũ inocculco e cumunrtus
ad passionem prumpta flagrat in animo: quia enim eẽ poss&
et sine aperca passionemartrrium testatur in euangel io dñs
qui t ebedei filiis adhuc p̃infirmitate mentis maiora sessionis
loca qua erentib dicit: potestis bibere calicem que megobibi¬

Expanded text:
gens atque seorsum ponens, oblationes quas isdem Carterius transgens atque seorsum ponens, oblationes quas isdem Carterius transmiserat per Spiritum cognovit, sprevit et abiecit dicens: 'Ite et dicite ei: Oblationem suam omnipotenti Domino tulisti, et michi oblationes tuas transmittis? Ego tuam oblationem non accipio, quia suam abstulisti Deo'. Qua ex re actum est ut presentes quoque magnus timor invaderet, cum vir Dei tam scienter de absentibus isuspicor martyrium subire potuisse, si eos tempus persecutionis invenisset. GREGOR. Duo sunt, Petre, martyrii genera, unum in occulto, alterum in publico. Nam etsi persecutio desit exterius, martyrii meritum in occulto est, cum virtus ad passionem prompta flagrat in animo. Quia enim esse possit et sine aperta passione martyrium, testatur in Evangelio Dominus, qui Zebedaei filiis adhuc prae infirmitate mentis majora ses ionis loca quaerentibus dicit: Potestis bibere calicem quem ego bibi
Abbreviated transcription (Latin):
ad aeternaeuitae desideria accendere. siquãndo autem quo¬
rum libet culpas agnosceret. num quã ab increpatione par¬
parceret. sedamoris ignesuccensus studebat in cis uchemoncar
perlinȩuam saeiure: Consueuidine uero uicinae illius post
eui demloci accolac fecerant ut dieb: singulis pereb domiden
unus quiss ei oblationessuas transmitteret : ut enset quo dipst
ade uenientibus offerre potiuisset: quodam uero tempor as¬
sessor quidam carterius nomine in mundo desideriodeuiccu
nomidam seiemonialem feminim rapuit sibi inlicito mit¬
monio conunxit quod moxut iurdm̃ cognouit ciperquosgei¬
ret ne forte hunc aspere uedelinquentes soleb at increpanꝰ
fecit oblationessuas xaserinter alioruim oblationes misit :
tit eius munera saltm nesciendo susciperet: sed cum corico
fuissent oblationes omnium deportito uirditacitus sede
singillatimomnes considerit scuduit et omnes alia reli¬

Expanded text:
ad aeternae vitae desideria accendere. Si quando autem quoad aeternae vitae desideria accendere. Si quando autem quorumlibet culpas agnosceret, nunquam ab increpatione parcere, sed, amoris igne succensus, studebat in eis vehementer per linguam saevire. Consuetudinem vero vicini vel longe positi ejusdem loci accolae fecerant ut diebus singulis per hebdomadam unusquisque ei oblationes suas transmitteret, ut esset quod ipse ad se venientibus offerre potuisset. Quodam vero tempore possessor quidam, Carterius nomine, immundo desiderio devictus, quamdam sanctimonialem feminam rapuit, sibique illicito matrimonio conjunxit. Quod mox ut vir Domini cognovit, ei per quos potupraesumeret, ne forte hunc aspere, ut delinquentes solebat, increparet, fecit oblationes suas, easque inter oblationes aliorum misit, ut ejus munera saltem nesciendo susciperet. Sed cum coram eo fuissent oblationes omnium deportatae, vir Dei tacitus sedit, sigillatim omnes considerare s
Abbreviated transcription (Latin):
uita cestessunt quot samnu ꝓuintiam nouer hicitaq nibil ad
usum suum aliud nisi pauca apium uascula posse debat huic
cum langobardus quidam in eisdem apib: rapinam uoluisset
ingerere prius ab eodemuiro uerbo correptus ẽ. & mox per
malignum sp̃m ante eius uestigia uexatus : qua exrefactum. &
ut sicut omnes in colas ita etiam apud eandem barbaramgentẽ
eius celebrae nomen haberetur. Nullusq ultra praesu meret
eĩ cellulam nisihumilis intrare . Saepeuero exuicina silua ue¬
niente sursi a peseius comedere conabantur. quosille de praehen¬
sos ferolaquam portaremanu consueuerat caedebat. ante cu¬
ius uerba in manissi mȩ bestia erugiebant. et fugiebant: etquȩ
gladios formidare uix poterant. ex eius manuictus ferblae
pertimescebant: huiusstudium fuit nihilin hoc mundo habe¬
re. nihil quaerere : omnes qui adse caritatis causa ueniebant

Expanded text:
vita testes sunt, quot Samnii provinciam noverunt. Hic itaque nihil ad vita testes sunt, quot Samnii provinciam noverunt. Hic itaque nihil ad usum suum aliud, nisi pauca apum vascula possidebat. Huic cum Langobardus quidam in eisdem apibus rapinam voluisset ingerere, prius ab eodem viro verbo correptus est, et mox per malignum spiritum ante ejus vestigia vexatus. Qua ex re factum est ut sicut apud omnes incolas, ita etiam apud eamdem barbaram gentem ejus celebre nomen haberetur, nullusque ultra praesumeret ejus cellulam nisi humilis intrare. Saepe vero ex vicina silva venientes ursi, apes ejus comedere conabantur: quos ille deprehensos, ferula, quam portare manu consueverat, caedebat. Ante cujus verbera immanissimae bestiae rugiebant, et fugiebant; et quae gladios formidare vix poterant, ex ejus manu ictus ferulae pertimescebant. Hujus studium fuit nihil in hoc mundo habere, nihil quaerere; omnes qui ad se charitatis causa veniebant,
Abbreviated transcription (Latin):
tslur. u toi ne oue rnidõfi deliter seriui ons ut islembeietuite¬
neus a postolus ⁊ enis ostendere qͥuam dlonllohabieter l etene¬
beret diuꝗ ab eodem beacoxetro a postolopeteree ucsa nrrot
rentuoo ⁊ oete quadamei peruin onema d rgͥtit et d rater
se pubere utquis eet acontius inuestigaret alir eri ten
indi canibi qis ẽa concius cusitis: cui illere poneie ego
supos dc illuinquit. pastor etnucricor norterbeituipetis
ipostolus id teme misit ut ab infiriica tonisti seben uerie
in eiuscorporenerui ac membra solidata sunt ut solutionis
illius signa ulterius ulla remanerent sed sicuncta quemnei
eccła gestacognouius euoluere conamur abominum um peul¬
dubio narratione concicscimus unde me necesse e ut admo¬
destos pacresquorum uita per italiae prouintias claruit : net¬
mine solitariamuitam ducebat. quin rorum multis cognitus
antehoc fere e decennium defunctus : Deciius operis narta¬
tione unum auctorem non infero quia paene tot mihi ineius

Expanded text:
ns, ut idem beatus Petrus apostolus signis ostenderet quam de illo haberet aestimaaheret, diuque ab eodem beato Petro apostolo peteret ut sanari mereretur, nocte quadam ei per visionem astitit, et dixit: se trahere, ut quis esset Acontius investigaret. Cui repente indica mihi quis est Acontius custos? Cui ille respondit: Ego sum: At illa inquit: Pastor et nutritor noster beatus Petrus apostolus ad te me misit, ut ab infirmitate ista liberare me in ejus corpore nervi ac membra solidata sunt, ut solutionis illius signa ulterius nulla remanerent. Sed si cuncta quae in ejus ecclesia gesta cognovimus, evolvere conamur, ab omnium jam proculdubio narratione conticescimus. Unde necesse est ut ad modernos Patres, quorum vita per Italiae provincias claruit, narmine, solitariam vitam ducebat, qui nostrorum multis cognitus, ante hoc fere decennium defunctus est. De cujus operis narratione unum auctorem non infero, quia pene tot mihi in ejus
Abbreviated transcription (Latin):
terio meo conuersatus ibiq defunctus est quem suidis¬
cipuliref erebant orando mortuum suscitasse : uir autẽ
tante simplicitatis erat et conpunctionis ut dubium
nor esse quo dille la crimae et tam humili simpliceꝰ que
mente editac apud omni potentem dm̃ multa obtine¬
repotuissent: huius ego aliquod miraculum narro qđ
inquisitusmibisim plicitor e ipse fatebatur quidã ãq
diedumiter carperet factoues perecumad seceden

Expanded text:
terio conversatus, ibique defunctus est. Quem sui disterio conversatus, ibique defunctus est. Quem sui discipuli referebant orando mortuum suscitasse. Vir autem tantae simplicitatis erat et compunctionis, ut dubium non esset quod illae lacrymae ex tam humili simplicique mente editae apud omnipotentem Deum multa obtinere potuissent. Hujus ergo aliquod miraculum narro, quod inquisitus mihi simpliciter et ipse fatebatur. Quadam namque die dum iter carperet, facto vespere cum ad seceden
Abbreviated transcription (Latin):
quo pro explendis responsi s ec clesia ead princi pemipsetrans¬
missus senioreonquendam ep̃mn reperequise adhuc eorum
ora sine linguis loquentia uidissetestabatur. it aut apertis
orib clamarent: ec ceiudetequia linguas non habemusetdo¬
quinur : uidebatur enim a resfitien cibus ut ferebat quia abs¬
cissi s radicitus lingiuis quasi quod dambaratrum patebat
ingutture et tamenoreuac noplena ad integrum uerba for¬
mabãtur: quorum illicunus in luxeriam lapsus mox priuatus e
donomiraculi recto uidelicet omnipotentis dĩ iudicio ut qui
carnis continentiam seruare neglexerat sine lingua car¬
ne a non haber et uerba uirtutis. sed haec nos proarriam
herescosdamnatione dixissesufficiat nuncadea qua enuꝑ
initalia gesta sunt si gnarede amus  XXXIII
DEEL EUTHERIO SERUODI
monas terubeate euangelistae marciquodinspolitana
uibe pomerin situm ẽ. diumecumẽ in hacurbe inmonas¬

Expanded text:
quo pro explendis responsis Ecclesiae ad principem ipse transquo pro explendis responsis Ecclesiae ad principem ipse transmissus sum, seniorem quemdam episcopum reperi qui se adhuc eorum ora sine linguis loquentia vidisse testabatur, ita ut apertis oribus clamarent: Ecce videte, quia linguas non habemus et loquimur. Videbatur enim a respicientibus, ut ferebat, quia abscissis radicitus linguis, quasi quoddam barathrum patebat in gutture, et tamen ore vacuo plena ad integrum verba formabantur. Quorum illic unus in luxuriam lapsus, mox privatus est dono miraculi; recto videlicet omnipotentis Dei judicio, ut qui carnis continentiam servare neglexerat, sine lingua carnea non haberet verba virtutis. Sed haec nos pro Arianae haereseos damnatione dixisse sufficiat, nunc ad ea quae nuper in Italia gesta sunt signa redeamus. De Eleutherio servo Demonasterii beati evangelistae Marci, quod in Spoletanae urbis pomeriis situm est, diu mecum est in hac urbe in meo monas
Abbreviated transcription (Latin):
ustiniani quoq: agusti temporibus dun contracit¬
cholicarum uitam exorta auuandalis arriana persecuti
ina frica ũ bementer insaniret q̃uidam inde fensione ue¬
ritatis ep̃i fortiten sistente fad medium sunt ductiquos
uuandalorii nrex uerbis acmunerib flectere ad perfil¬
am non ualens tormentis frangere possesecredidit:
Namcum ei s inipsa defensione ueritatis silentiumind¬
careo ñec tamen ipsi contra perfidiam tacerent neca¬
cendo forsitan consensisse uiderentur raptus in furore
linguam consueuerant PETRSirandum ualdeet
uebementer stupendum GREGORIUS
Scriptum petre est deunigenitosummipatri s in prin¬
cipio eratuerbum et uerbumerat apud dm̃ e dseru
uerbum: decuius etiam uirtute sub uingitur: Omnia
peripsum facta sunt: quidigiturmiramur si uerba
ederes inelingua potuit uerbum quod linguamfe
cit᷑PET Placet quod dicis GRERE
iiitaque eo tempore prõfugiad constantino¬
politanam urbem uenerunt. eo quoq tempore

Expanded text:
ustiniani quoque augusti temporibus dum contra catholicorum vitam exhorta a Wandalis Arriana persecutio in Africa vehementer insaniret, quidam in defensione veritatis episcopi fortiter persistentes, ad medium sunt deducti. Quos Wandalorum rex verbis ac muneribus flectere ad perfidiam non valens, tormentis frangere posse se credidit. Nam cum eis in ipsa defensione veritatis silentium indiceret, nec tamen ipsi contra perfidiam tacerent, ne tacendo forsitan consensisse viderentur, raptus in furore, linguam consueverant. 349 PETR. Mirandum valde et vehementer stupendum. GREGOR. Scriptum, Petre, est de Unigenito summi Patris: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . De cujus etiam virtute subjungitur: Omnia per ipsum facta sunt . Quid igitur miramur, si verba edere sine lingua potuit Verbum quod fecit linguam? PETR. Placet quod dicis. GREGOR. Hi itaque, eo tempore profugi, ad Constantantinopolitanam urbem venerunt. Eo quoque tempore
Abbreviated transcription (Latin):
perhereticam perfidiam non timeret n ecmirum qđ
uerae fidei praedicator factus ẽ : qui frater ẽ martr
ris : Cuius hunc quoq miratã adiuuatut ad omni po¬
tentis dĩ gremium tammultos reducat: Qua in rẽ
considerandum nobis ẽ quia totum hoc aginequaquã
possit siherminigildus rex proueritate mortiuis non
ad obtenendam fidem animarum seges multa surrext
PEtr Nes mira et nr̃is scupenda temporibus XXXIII¬

Expanded text:
per hereticam perfidiam non timeret. Nec mirum, quod per hereticam perfidiam non timeret. Nec mirum, quod verae fidei prris, cujus hunc quoque merita adjuvant, ut ad omnipotentis Dei gremium tam multos reducat. Qua in re considerandum nobis est, quia totum hoc agi nequaquam posset, si Herminigildus rex pro veritate mortuus non ad obtinendam vitam animarum, seges multa surrexit. PETR. Res mira, et nostris stupenda temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
pore accensae lampades apparebant unde factũse
quatinus corpus illius ut uidelicet martrrisiure
acunctis fidelibus uenerari debuisset: pateruero
perfidus et paricida commotus penitentia hoc fecis¬
sesedoluit. nec tamenusq ad obtinendam salutem:
Nam quia uera e etcatcholica fides agnouit. sed gentis
suactimore perterritus ad hanc peruenire non me¬
ruit: qui oborta aegritudine ad extrema perductus:
le andro ep̃o quem prius uebementer ad flixerat.
recharedum regemfilium queminsua eresimrelinq:¬
bat commendare curauit. it in ipso quoque talia face¬
ret qualia in fratreillius suis ex hortationibus fecis sec :
qua uidelicet commendatione expletade functus ẽ
post cuius mortem recharedus rex nonpatremperfi¬
dum sed fratremmartrrem sequens. ab arriane here¬
sa eosprauitate conuersus ẽ. totamq uiusi gotharũ
gentemita adueram perduxit fidem it nullum suo
regnomilitate permit teret. qui regnodĩ hostis exsister

Expanded text:
pore accensae lampades apparebant; unde factum est, pore accensae lampades apparebant; unde factum est, quatinus corpus illius, ut videlicet martyris, iure a cunctis fidelibus venerari debuisset. Pater vero perfidus et parricida commotus paenitentia, hoc fecisse se doluit; nec tamen usque ad optinendam salutem. Nam quia vera esset catholica fides, agnovit, sed gentis suae timore perterritus, ad hanc pervenire non meruit. Qui oborta aegritudine ad extrema perductus, Leandro episcopo, quem prius vehementer adflixerat, Reccharedum regem filium, quem in sua heresi relinquebat, commendare curavit, ut in ipso quoque talia faceret, qualia in fratre illius suis exortationibus fecisset. Qua videlicet commendatione expleta, defunctus est. Post cuius mortem Reccharedus rex non patrem perfidum, sed fratrem martyrem sequens, ab Arrianae hereseos pravitate conversus est, totamque Wisigotharum gentem ita ad veram perduxit fidem, ut nullum suo regno militare permitteret, qui regno Dei hostis existere
Abbreviated transcription (Latin):
ueniente autem pascalis fes duitatis dic
in tem pestae noctissilentio ad eumper fidus pater
tionis communitionem perciperet . atq perbocad¬
patris gratiam rediremereretur: sed uirdo deditus
arrianoep̃oueniente ex probrauit ut debuit. eiusq
aseperfidiam dignis increpationib repulit quiae
siexterius iacebat ligatus apud seta men in magno
mentis culminestabatsecurus : Ad seitaq reuerso e p̃o
arrianus pater infremuit : statimsuos apparitores
misit qui constantissimum confessorem dĩ illicubi
iacebat occiderent: quod factum est : Nam moxut in¬
gresi sunt securem cerebro illius infigente suita moor¬
poris abstulerunt: hocq in eo ualuerunt perimere
quod ipsum quoq quiper emptus ẽ in seconstituerat
dispexisse sed proostendenda uera eius gloria suꝑ¬
naquoq: non de fueremiracula: ndecepit in nocturno
silentio psalmodiaecantus ad corpus eiusdem regis
etmatrris audiriatq ideo ueratiter regisquia mar¬
trris : quidametiam ferunt: quodillic noctur notem¬

Expanded text:
eniente autem paschalis festivitatis die , intempestae noctis silentio ad eum perfidus pater tionis communionem perciperet, atque perpatris gratiam redire mereretur. Sed vir Deo deditus Arriano episcopo venienti exprobravit ut debuit eiusque a se perfidiam dignis increpationibus reppulit, quia, etsi exterius iacebat ligatus, apud se tamen in magno mentis culmine stabat securus. Ad se itaque reverso episcopo, Arrianus pater infremuit statimque suos apparitores misit, qui constantissimum confessoreni Dei illic ubi iacebat occiderent. Quod factum est. Nam mox ut ingressi sunt, securem cerebro illius infigentes, vitam corporis abstulerunt. Hocque in eo valuerunt perimere, quod ipsum quoque qui peremptus est in se constiterat dispexisse. Sed pro ostendenda vera eius gloria superna quoque non defuere miracula. Nam coepit in nocturno silentio psalmodiae cantus ad corpus eiusdem regis et martyris audiri, atque ideo veraciter regis, quia martyris. Quidam etiam ferunt, quod illic nocturno tem
Abbreviated transcription (Latin):
conpleriorationem quad ragesimum subdia conũ seriuuscdlipetis
Qat conpl&a dealtiris repidine puluerem collegit atqcũ
eodemquadrage simo ad defuncti corpus accest scseq ibiden
moracionẽ dedit. Cumꝙ diucius oramet iam nonsicut oriuisfi

Expanded text:
complere orationem Quadragesimum subdiaconum servus Dei petiit. complere orationem Quadragesimum subdiaconum servus Dei petiit. Qua completa ab altaris crepidine pulverem collegit, atque cum eodem Quadragesimo ad defuncti corpus accessit, seseque ibidem in orationem dedit. Cumque diutius orasset, jam non, sicut prius
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ monte qui ar gentarius uocatur uenerabilis uitae. quihabituim
nachiquem p̃tendebat specie morib explebat : hic itaq ad eido
beatipetri a postolorum principis ab eodem monte argentariou
onssine ilis uenire conseuerat utq adhunc quem p̃dixi adquid¬
ee simum subdia conemsicut ipse narrauit hospita litatisgratud
dinabat quadamuero diedumeiꝰ hospicium quod non longrs
ecđ a habebat intrasset cuiusclam pauperculae mulieris mit
iuxta defunccus ẽ quem exmore lotumruestimentis indutun
nisflctib noctem ducens continus lamentorum uocib satifio¬
ebae dolori Cumq hocduitiusfieret et fleremulier nullons¬
do cessaret uirdi quireceptus hospitio fuerat quadra gesmoil¬
dia eo no conpunctus ait dolorihuius mulieri s an imimeicon¬
citir rogo surge oremus perrexere igicur utriq adiuicininti
edesulm se seq pariter in orationem deder : cumꝙ diutius oristu

Expanded text:
e monte, qui Argentarius vocatur, venerabilis vitae, qui habitum e monte, qui Argentarius vocatur, venerabilis vitae, qui habitum monachi, quem praetendebat specie, moribus explebat. Hic itaque ad Ecclesiam beati Petri apostolorum principis ab eodem monte Argentario annis singulis venire consueverat, atque ad hunc, quem praedixi, Quadragesimum subdiaconum, sicut ipse narravit, hospitalitatis gratia declinabat. Quadam vero die, dum ejus hospitium, quod non longe ab Ecclesia aberat, intrasset, cujusdam pauperculae mulieris maritus juxta defunctus est: quem ex more lotum, vestimentis indutum, nis fletibus noctem ducens, continuis lamentorum vocibus satisfaciebat dolori. Cumque hoc diutius fieret et flere mulier nullo modo cessaret, vir Dei, qui receptus hospitio fuerat, Quadragesimo subdiacono compunctus ait: Dolori hujus mulieris anima mea compatitur; rogo, surge, et oremus. Perrexerunt igitur utrique ad vicinam ecclesiam, seseque pariter in orationem dederunt. Cumque diutius orassent,
Abbreviated transcription (Latin):
los habere qui ab eius specus eorsum habitantes. adusum uitae a¬
quam depdceo haurire consueuerant. sed funis inquo adhauri¬
endam aquam situla dependebat. crebrorum pebatur: unde
factum ẽ ut eandem catenam quam expedesuo uirdñi soluerat
eius discipuli peterent. eamq: funi adiungerent. atq: mnillam si¬
tulam ligarent: ex quo iam tempr contigit ut isdem funis et co¬
tidie tingueretur aqua. et nullo modorumperet: quia enim ca¬
tenamuiri di funis ille contigit ipse quoq: ad tolerandam aquã.
ferri inse fortitudinẽ traxit. PETRUS Iuctu huec pla¬
cent quia mir& et multum quia recentia.
ne baxentinae eccdesiae subdia conus fuit quio uium sliarum gre
pascere ineuslem auriliac partibsolebat cuiuis ualde ucracis
rationo res nira in nocuit quae secreto fuerat gesta: Namquio
musdumgregissui in aurilia curã gerer& indieb: eiusdemurt

Expanded text:
los habere, qui ab ejus specu seorsum habitantes, ad usum vitae alos habere, qui ab ejus specu seorsum habitantes, ad usum vitae aquam de puteo haurire consueverant. Sed funis in quo ad hauriendum aquam situla dependebat crebro rumpebatur. Unde factum est ut eamdem catenam quam ex pede suo vir Domini solverat ejus discipuli peterent, eamque funi adjungerent, atque in illa situlam ligarent. Ex quo jam tempore contigit ut idem funis et quotidie tingeretur aqua, et nullo modo rumperetur. Quia enim catenam viri Dei funis ille contigit, ipse quoque ad tolerandam aquam, ferri in se fortitudinem traxit. PETR. Facta haec placent, quia mira; et multum, quia recentia. ne, Buxentinae Ecclesiae subdiaconus fuit qui ovium suarum gregem pascere in ejusdem Aureliae partibus solebat. Cujus valde veracis viri narratione res mira innotuit, quae secreto fuerat gesta. Is namque, ut praediximus, dum gregis sui in Aurelia curam gereret, in diebus ejusdem vir fuit
Abbreviated transcription (Latin):
marttectum tangeret saltum dedit et quasi seriuid laeso¬
coministerio actum intellegit quidiuina prouidentia disponiom̃a
fideliter credit hiccumprius in eodem monte se contulit necdum
clauso specuhabitans catena ferrea pedemligauit eamq: sesaxo
ex parte altera ad fixit. Neeiultra liceret progredi quam catenae
eiusdem quanti tastendebatur: quod uiruitae uenerabilis benedic¬
tus audienscuius superius memoriã feci eiperdiscipulum suum
mandare curauit. siseruus esdinonte teneat catena ferri sedcatena
xp̃i ad quam uocem martinus procinus candem compedem soluit.
sed numquam post modum solucũ tetendit pedem ultra locum
quohunc tendere ligatum consueuerat. atq in tanto sespatiosi¬
ne catena coercuit. in quanto et antea ligatus mansit. quidumse
post modum in eiusdem locis pecu condusit. coepit &iam discipu¬

Expanded text:
Martini tectum tangeret, saltum dedit, et quasi servi Dei laesioMartini tectum tangeret, saltum dedit, et quasi servi Dei laesioDei angelico ministerio actum intelligit, qui divina providentia disponi omnia fideliter credit. Hic cum primum se in eumdem montem contulit, necdum clauso specu habitans, catena sibi ferrea pedem ligavit, eamque saxo ex parte altera affixit, ne ei ultra liceret progredi, quam catenae ejusdem quantitas tendebatur. Quod vir vitae venerabilis Benedictus audiens, cujus superius memoriam feci, ei per discipulum suum mandare curavit: Si servus Dei es, non teneat te catena ferri, sed catena Christi. Ad quam vocem Martinus protinus eamdem compedem solvit, sed nunquam postmodum solutum tetendit pedem ultra locum quo ligatum hunc tendere consueverat, atque in tanto se spatio sine catena coercuit, in quanto et antea ligatis mansit. Qui dum se postmodum in ejusdem loci specu conclusisset, coepit etiam discipu
Abbreviated transcription (Latin):
uideretur ad fixa martini cellae ꝓminens casum suum cotide
et illius inceritum ruitura minabat : ad hoc mascatur inlusti
uiri armentariinepos cum magnarusticorũ multitudi neuca¬
ensp̃cabatur ut uirdi despecu eodem dignaretur exire quit¬
nus ipseruituram rupem ex monce potuisset cuellere atqis
pecusuodi famulus iamsecurus habitaret cumq hocureds
ne quaquam ad qui esceret ei quod posset ut faceret praetepu
ut ipsae incellae suae remotiore parte se contolleret sitamin
etiis molissueret dubium non erat quod simul etspecumdittu¬
chocon inartinum necaret : itaq dum ea quacuenerat mulciti¬
do domareur si possit sincpericulo uiridi ingensillud quo da¬
superincubuerat saxum leuare cunctis iudentib repenie res
ualde ad mirabilis contigit quia molis ipra quam conabacur
euellere subito ab eisdem laborantibus culsa ncspelunti

Expanded text:
videretur affixa, Martini cellae prominens, casum suum quotidie, videretur affixa, Martini cellae prominens, casum suum quotidie, et illius interitum ruitura minabatur. Ad hanc Mascator illustris viri Armentarii nepos, cum magna rusticorum multitudine veniens, precabatur ut vir Dei de specu eodem dignaretur exire, quatenus ipse ruituram rupem ex monte potuisset evellere, atque in specu suo Dei famulus jam securus habitaret. Cumque hoc vir Dei nequaquam acquiesceret, ei quod posset ut faceret praecepit, et ipse in cellae suae remotiori se parte contulit. Si tamen ingens moles rueret, dubium non erat quod simul et specum destrueret, et Martinum necaret. Itaque dum ea quae venerat multitudo conaretur, si posset, sine periculo viri Dei, ingens illud, quod desuper incubuerat, saxum levare, cunctis videntibus, repente res valde admirabilis contigit, quia moles ipsa quam conabantur evellere, subito ab eisdem laborantibus evulsa, ne speluncae
Abbreviated transcription (Latin):
qua cisdu exomontir lãtere ad eius cellulam ꝓperances ducebat
ouer paruolus incaute graiens ex eõdem monte cecidit & usq
idcallem corruit quae submonte eodem sita quasi in profundo
conpicitur: in loco quippe eodem tanta mons in sealtitudine ex¬
ortuit ut arbusta ingentia quae ex eadem ualle prodetex
t. onte aspicientib quas frutecta eẽ uid cantur ps turbaci
itaqsunt cuncti qui ueniebant summaqcura uaesiũ ẽ sic ubi coros
elapsipueri potuissent inuenire : quis enim aliud nisi extinctum a¬
deret. quis uel corpus ad terram integrumperuenis se suspicareas
dumint̃ positi s ubiq scopolis in partib discerpi potuisset sedraqu¬
situs puer inualleinuentus ẽ non solum uiuus sed etiam in colo¬
mis: tunc cunctis patenter in notuit quod ideo laedi nom potuit
quia hunc in ca susuo martini oratioportauit. Inspecuuero ilus
magna desuprupis eminebat. quaecum ex parte exigua montis

Expanded text:
quae in devexo montis latere ad ejus cellulam properantes ducebat, quae in devexo montis latere ad ejus cellulam properantes ducebat, puer parvulus, incaute gradiens, ex eodem monte cecidit, et usque ad vallem corruit, quae, sub monte eodem sita, quasi in profundo conspicitur. In loco quippe eodem tanta mons ipse altitudine excrevit, ut arbusta ingentia, quae ex eadem valle prodeunt, ex monte aspicientibus quasi fruteta esse videantur. Perturbati itaque sunt cuncti qui veniebant, summaque cura quaesitum est sicubi corpus elapsi pueri potuisset inveniri. Quis enim aliud nisi exstinctum crederet? quis vel corpus ad terram integrum pervenisse suspicaretur, dum interpositis ubique scopulis in partes discerpi potuisset? Sed requisitus puer in valle inventus est non solum vivus, sed etiam incolumis. Tunc cunctis patenter innotuit quod ideo laedi non potuit, quia hunc in casu suo Martini oratio portavit. In specu vero illius 317 magna desuper rupes eminebat, quae cum ex parte exigua monti
Abbreviated transcription (Latin):
urtutis fuerao quiuictus ah scedebat: perpendo qua eso istorurdñtin
quo montisuertie stetit quicum serpentepertriennium ia cuit secu
uideret nonquia spernebatur sextim sed ex contemplatione spbcre
tempration isincurrere metuebat uitium quod qua edam mulier
alidiens audacter ascendit montẽ ateradeius specum in pudenter
prorupit at ille paulo longius intuensetuenienti adse muliebria
indumenta conspiciens seseinorationem dedit in terram facis̃
depint et eousti prostratiis iacuitꝰ quo in pudens mulier a fenes¬
qa cellulac illius fatigata recederet: quaedie codemmox ut de
monte descenditꝰ uitamfiniuit ut ex mortis ci sententia darecur
intellegi quia ualde omnipotentidõ displicuit quod eius famu¬
um ausdin probo concristauit. Nlio quoq tempr duminulti
aidhuc eligiosad euotione concurrerentuatq arta esset semita

Expanded text:
virtutis fuerat, per quem victus abscedebat. Perpende, quaeso, iste vir Domini in virtutis fuerat, per quem victus abscedebat. Perpende, quaeso, iste vir Domini in quo mentis vertice stetit, qui cum serpente per triennium jacuit securvideret, non quia aspernabatur sexum, sed ex contemplata specie tentationis incurrere metuebat vitium. Quod quaedam mulier audiens, audacter ascendit montem, atque ad ejus specum impudenter prorupit. At ille paulo longius intuens, et venientis ad se muliebria indumenta conspiciens, sese in orationem dedit, in terram faciem depressit, et eo usque prostratus jacuit, quo impudens mulier a fenestra cellulae illius fatigata recederet. Quae die eodem, mox ut de monte descendit, vitam finivit, ut ex mortis ejus sententia daretur intelligi quia valde omnipotenti Deo displicuit, quod ejus famulum ausu improbo contristavit. Alio quoque tempore dum multi ad hunc religiosa devotione concurrerent, atque arcta esset semita
Abbreviated transcription (Latin):
treduritia ministraret sed antiquus hostis humani generiti
uirib inuidens hunc usi tata arte pellere ex cospecu molitus en
namamicam sibi bestiam serpentem scilicet ingresrs huncabt
dembabitatione ei cere facto cerrore conatus c̃ coepit et enon
scipens inspelunca uenire soluscumsolo eoq: orante scant
illum sternere et cum cubante pariter cubare seduir sc̃somin¬
no inperterritus ẽius orimanum uel pedem extendebat dicen
si licentiam accepistiutferias ego non phibeo: cumq hoccon¬
tinue pertriennium ageretur. diequadam antiquus hoscis tan¬
ta haec ciusfortituidine uictus in freiuit seque perdiuex un
montis lacuiin praecipitium serpens dedit Omnia ꝙ arbusta loci illius
flanima exse excunte concremaut: quineoquod monaislatuscinne
conbussit cogente omnipotertidõ monstrare compuliis ẽ quantae

Expanded text:
trae duritia ministraret 316 Sed antiquus hostis humani generis, trae duritia ministraret 316 Sed antiquus hostis humani generis, ejus viribus invidens, hunc usitata arte pellere ex eo specu molitus est. Nam amicam sibi bestiam, serpentem scilicet, ingressus, hunc ab eadem habitatione ejicere facto terrore conatus est. Coepit etenim serpens in speluncam venire solus cum solo, eoque orante se ante illum sternere, et cum cubante pariter cubare. Sed vir sanctus omnino imperterritus, ejus ori manum vel pedem extendebat, dicens: Si licentiam accepisti ut ferias, ego non prohibeo. Cumque hoc continue per triennium gereretur, die quadam antiquus hostis tanta hac ejus fortitudine victus infremuit, seque per devexum montis latus in praecipitium serpens dedit, omniaque arbusta loci illius flamma ex se exeunte concremavit. Qui in eo quod montis latus omne combussit, cogente omnipotente Deo, monstrare compulsus est, quantae
Abbreviated transcription (Latin):
tes ꝑgerent : repente pluuiae cribuebant᷑ quae plene tram
satiarẽ pocuissent: ex quarẽ patiuno eius anima quid uirtutis ints
quid imerit haberet. cuius foris ostensa uestis iram conditori auo¬
campanie uirualde uenerabilis mar̃tinus nomine in montea¬
si cosolitariam uitamduxit : multist annis inspecuiangusti
indussis fuit. quemmultiex nr̃is nouerant eiusq actib: p̃senes
extiterunt: De quoipse multa et beatae memoriae papa peli¬
gio decessore meactalis religiosissimis uiris narrantib agias
Cuius hoc miraculũ primumi fuit quod mox se in p̃dicamets
foramint contulit expetra eadem quae inscmet ipsa inconciu
angustũ spetum fecerat a quae stilla prorupit quae marto
difamulomusu cotidiano sufficeret et necplus ad eẽt necu
censicatide ec̃t qua in re ostendit omp̃s ds̃ quantum sui fanui
curam gereret cuiuetusto miraculo potum in solitudine exge¬

Expanded text:
t exorantes, repente pluvia tribuebatur, quae plene terram t exorantes, repente pluvia tribuebatur, quae plene terram satiare potuisset. Ex qua re patuit, ejus anima quid virtutis intus, quid meriti haberet, cujus foris ostensa vestis iram Conditoris aCampaniae vir valde venerabilis Martinus nomine in monte Marsico solitariam vitam duxit, multisque annis in specu angustissimo inclusus fuit, quem multi ex nostris noverunt, ejusque actibus praesentes exstiterunt. De quo multa ipse et beatae memoriae papa Pelagio decessore meo, et aliis religiosissimis viris narrantibus agnovi. Cujus hoc miraculum primum fuit, quod mox ut se in praedicti montis foramine contulit, ex petra eadem, quae in semetipsa concava angustum specum fecerat, aquae stilla prorupit, quae Martino Dei famulo in usu quotidiano sufficeret, et nec plus adesset, nec necessitati deesset. Qua in re ostendit omnipotens Deus quantam sui famuli curam gereret, cui vetusto miraculo potum in solitudine ex pe
Abbreviated transcription (Latin):
nus ex auditur in p̃ce.quanto amplius inquinat᷑ stulta locuti¬
one: qui a sicui scriptum ẽ qui a uertie aurem suam ne audiat
legẽ oratio ciuserit ex se crabilis: quidergo mirũsi postul an¬
tes carde ad ño audimur. qui p̃cipientem dnmaut tarde aut
nullo modo audimus et quid mirumsi florentius in p̃cesua
citius ẽ auditus. qui inp̃ceptissuis dñm citius audiuit: Pei
ihil ẽ quod respondere ualeat aperta ratione.
GRECR Eeuthicius ueroqui p̃dicti. florentiinui
adĩ socius fuerat. magnus post mortem claruit. in uirtute sig¬
norum : Namcum multa ciues urbis illius de eosoleant narra¬
remiracula. illud tamen ẽ praecipuum quodusque ad haec
due dignabatur operari. nam quotiens pluuia deerat. et aes¬
tunimio terram longa siccitas exurebat. collecti inunum ciues
urbis illius eius tunicam leuare atq: inconspectudñi cum prae¬
cibus offerre consueuerant : Cumqua dumper agros exoran¬

Expanded text:
nus exaudiatur in prece, quanto amplius inquinatur stulta locutinus exaudiatur in prece, quanto amplius inquinatur stulta locutione, quia sicut scriptum est: Qui avertit aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Quid ergo mirum si postulantes tarde a Domino audimur, qui praecipientem Dominum aut tarde aut nullo modo audimus? Et quid mirum si Florentius in prece sua citius est auditus, qui in praeceptis suis Dominum citius audivit? PETR. Nihil est quod responderi valeat apertae rationi. GREGOR. Eutychius vero, qui praedicti Florentii in via Domino socius fuerat, magnus post mortem claruit in virtute signorum. Nam cum multa cives urbis illius de eo soleant narrare miracula, illud tamen est praecipuum, quod usque ad haec due dignabatur operari. Nam quoties pluvia deerat, et aestu nimio terram longa siccitas exurebat, collecti in unum cives urbis illius, ejus tunicam levare atque in conspectu Domini cum precibus offerre consueverant. Cum qua, dum per agros pergeren
Abbreviated transcription (Latin):
locutione continua saecularib: admiscenur: quodbene
isa iaspost quam regem dñm exercituum uidit in semet ip¬
sum rep̃hendit et paenetuit dicens. uaemihi quia tacui.
quia uirpollutus labis egosum. quicur polluta labia ha¬
beret : a peruit cum subiuncx̃ in medio populi polluta labi¬
ahabentis ego habito : pollutionem namq: labiorum habert
sedoluit : sedunde hanc contraxerit indicauit cum in me¬
dio populi polluta labia habentis sehabitare perhibunt:
ualde enim difficile ẽ ut lingua saecularium mentem noginqui¬
net quantũ tangit quia dumplerumq eis ad qua edam loquen¬
da condiscendimus paulisper ad sueti hanc ipsam locutionemqe
nobis indigna c̃ etiam delectabilit̃ tenemus ut excaiam rȩdi¬
renonlibeat adquam uelut ex condiscensioneducti uenimus
inuiti sicque fit ut abotiosis ad noxia aleuib: ad grauiora uer¬
ba ueniamus: et os nostrum ab omni potente dñotanto iammi¬

Expanded text:
locutione continua saecularibus admiscemur. Quod bene locutione continua saecularibus admiscemur. Quod bene Isaias postquam regem Dominum exercituum vidit, in semetipso reprehendit, et poenituit, dicens: Vae mihi, quia tacui, quia vir pollutus labiis ego sum . Qui cur polluta labia haberet, aperuit, cum subjunxit: In medio populi polluta labia habentis ego habito . Pollutionem namque labiorum habere se doluit; sed unde hanc contraxerit, indicavit, 313 cum in medio populi polluta labia habentis se habitare perhibuit. Valde enim difficile est ut lingua saecularium mentem non inquinet quam tangit, quia dum plerumque eis ad quaedam loquenda condescendimus, paulisper assueti, hanc ipsam locutionem quae nobis indigna est etiam delectabiliter tenemus, ut ex ea jam redire non libeat, ad quam velut ex condescensione ducti venimus inviti. Sicque fit ut ab otiosis ad noxia, a levibus ad graviora verba veniamus; et os nostrum ab omnipotenti Domino tanto jam mi
Abbreviated transcription (Latin):
ter emit: quosdum uirdĩ florentius interemptos aspice¬
ret : dixit: ecce occidisti illos dñe. quis eos hincleuat i mox¬
ꝙ ad eussuocem tantae auesuenerunt quanti serpentes occisi fue¬
rant quae asportantes singulos et longius proicientes locumbabi¬
quo deius ori tantum factus ẽ proximus omp̃sdẽ. CIRECON
cenaturam multum petrehumani cordis munditia atq sim¬
plicitas ualet: hoc ipsum namq: quod eius famuli terrenis ac¬
tonib: segre gatrociosa loquinesciunt. et mentemper uerba
spargere atq: inquinare deuitant actoris sui praec& eris ex¬
auditionẽ impetrant : Cui inquantũ ẽ possibile ipsa puritatt
ac simplicitate cogitationis. quasi ex quadam iamsi militu dine
concordant: nos autem turbis popularib ad mixtrdum fre¬
quent̃ otiosa Nonnum quã uero etiam grauiter noxia loqu¬
mur. õs nrũm omni potentidõ tanto longincum fit quanto
nundo: huic proximum : multum quippe deor sumducimur dũ

Expanded text:
teremit. Quos cum vir Dei Florentius interemptos aspiceteremit. Quos cum vir Dei Florentius interemptos aspiceret, dixit: Ecce illos occidisti, Domine, quis eos hinc levat? Moxque ad ejus vocem tantae aves venerunt, quanti serpentes occisi fuerant: quae asportantes singulos, et longius projicientes, locum habiquod ejus ori tantum factus est proximus omnipotens Deus? Gcem naturam multum, Petre, humani cordis munditia atque simplicitas valet. Hoc ipsum namque quod ejus famuli a terrenis actionibus segregati, otiosa loqui nesciunt, et mentem per verba spargere atque inquinare devitant, auctoris sui prae caeteris exauditionem impetrant. Cui in quantum est possibile, ipsa puritate ac simplicitate cogitationis, quasi ex quadam jam similitudine concordant. Nos autem turbis popularibus admisti, dum frequenter otiosa, nonnunquam vero etiam graviter noxia loquimur, os nostrum omnipotenti Deo tanto longinquum fit, quanto huic mundo proximum. Multum quippe deorsum ducimur, dum
Abbreviated transcription (Latin):
litia sed ex linguae in curia i m̃aledictionis in proximumia¬
culatur uerbum VRECORIUS Siapud districtum iudi¬
cempetre otiosus sermorephenditur. quanto magis noxius
pensa ergo quantum sit damnabilisqui a malitia non uacat.
si et ille sermo poenalis ẽ qui a bonitate utilitatis. uacat
PeΙNUS Adsentio CRECORIUS. Isdemuirdiegir
aliud quod sileri non debeat: cum enim magna eiꝰ opinio lon¬
gelateq crebresceret . quidam dia conus longepositus ad eũ
pergere studuit : ut eiusse orationibus commendaret: qui
ad eius cellã uenien somnem locum percircuitum inuenit
innumeris serpentibus plenum : cumq: uehement̃ expauis.¬
set clamauit dicens: serue dñi ora: erat autem tunc mira se¬
renitas : egressus uero florentius ad caelum oculos et pal¬
mas cetendit ut illam pestem sicut sciret dñs auferret: ad
cuius uocem subito caelum in tonuit: atq isdem tonitruum
om̃s illos qui eundem locum occupauerant serpentes in¬

Expanded text:
litia, sed ex linguae incuria, maledictionis verbum jalitia, sed ex linguae incuria, maledictionis verbum jaculatur in proximum? GREGOR. Si apud districtum judicem, Petre, otiosus sermo reprehenditur, quanto magis et noxius? Pensa ergo quantum sit damnabilis, qui a malitia non vacat, si et ille sermo poenalis est, qui a bonitate utilitatis vacat. PETR. Assentio. GREGOR. Idem vir Dei egit aliud, quod sileri non debeat. Cum enim magna ejus opinio longe lateque crebresceret, quidam diaconus longe positus ad eum pergere studuit, ut ejus se orationibus commendaret. Qui ad ejus cellulam veniens, omnem locum per circuitum invenit innumeris serpentibus plenum. Cumque vehementer expavisset, clamavit, dicens: Serve Dei, ora. Erat autem tunc mira serenitas. Egressus vero Florentius, ad coelum oculos et palmas tetendit, ut illam pestem, sicut sciret Dominus, auferret. Ad cujus vocem subito coelum intonuit, atque idem tonitrus omnes illos, qui eumdem locum occupaverant, serpentes in