comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in illa habuerint auxiliũ misericordiã dñi non rogantes. sic
etiam nunc aegypto uastitas p̃dicetur. obeuius auxiliũ dĩ
negleta sit inuocatio. Ipsa ẽ enim terra quȩ ẽ trans flumina
iet hyopiȩ. Idest trans riuos nili fluminis quẽ de ȩthropia
in aegyptũ fluere nemo dubitat. Potest aegyptus alarum
cymbalũ dici. propter uelocitatẽ frugum. Uelox quippe
et concitus auium uolatus reddit cymbali sonitũ quidam
exeo quod sequit̃. quimittit inmari legatos et inuasis pa¬
piri suꝑ aquas. romanorũ regnũ bitellegunt. Et omnẽ
historiam referunt ad uespasiani et titi tempora subquib
hierosolima sub uersa ẽ. sed hoc fidei nrãe non conuenit
ut minetur dñs regno romano quare impiam gentẽ sub¬
uesterit. et rursum in montẽ siondicat munera deferenda:
SNisi forte et hec spiritalit̃ inecclesia accipimus. Quimittit
Sbmari legatos et inuasis papiri suꝑ aquas. ite angeli ue¬

Expanded text:
in illa habuerint auxilium, misericordiam Dei rogantes: sic in illa habuerint auxilium, misericordiam Dei rogantes: sic etiam nunc Aegypto vastitas praedicetur; ob cujus auxilium Dei neglecta sit invocatio. Ipsa est enim terra, quae est trans flumina Aethiopiae, id est, trans rivos Nili fluminis, quem de Aethiopia in Aegyptum fluere nemo dubitat. Potest Aegyptus alarum cymbalum dici propter velocitatem frugum: velox quippe et concitus avium volatus reddit cymbali sonitum. Quidam ex eo quod sequitur: Qui mittit in mari legatos, et in vasis papyri super aquas, Romanum regnum intelligunt et omnem historiam referunt ad Vespasiani et Titi tempora, a quibus Hierosolyma subversa est. Sed hoc fidei nostrae non convenit, ut minetur Dominus regno Romano, quare impiam gentem subverterit, et rursum in montem Sion dicat munera deferenda, nisi forte et haec spiritualiter in Ecclesia accipiamus. Qui mittit in mari legatos et in vasis papyri super aquas ite angeli ve
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ẽ trans flumina aethsopiae. Uerbũ hebraicum.
selsel. qđ simmachus sonitũ. theodotion aues int̃ p̃tatis.
Et nos incymbalum uestimus. aquila bis umbrã trans¬
tulit. Sedsciendum quod umbra: sel: dicitur. Hic aũt
syllaba ipsa geminetur ex quo possum⁊ dictũ intellegere
Uae terrȩ quȩ lnumbra alarũ suarũ pollicet̾ auxilium.
Et cum scriptura dicat. qui habitat inadiurorio altissimi
in protectione dĩ caeli commorabitur Proquo inhebreo
scriptũ est. inumbra omnipotentis cõmorabitur. ipsam dĩ simili¬
tudinẽ habere se iactans et impericulis constituta aliis suffugia
repromittre. Significat aũt. tesiueno. aegypti ciuitatẽ quae
nunc alexandria dicituit siue aegyptũ inqua semꝑ hierusalem
quasi suꝑ quassat arundinẽ innisa ẽ quȩ confracta manũ ꝑ forat
incũbentis. Et ẽ hic ordo pulcherrimus ut quomodo inpriori
uisione sermo propheticus damasco minabat᷑. quod decẽ trib

Expanded text:
quae est trans flumina Aethiopiae. Verbum Hebraicum quae est trans flumina Aethiopiae. Verbum Hebraicum SELSEL  , quod Symmachus, sonitum, Theodotion, aves interpretati sunt, et nos in cymbalum vertimus. Aquila bis umbram transtulit. Sed sciendum quod umbra SEL   dicitur, hic autem syllaba ipsa geminatur. Ex quo possumus dictum intelligere: Vae terrae, quae in umbra alarum suarum pollicetur auxilium. Et cum Scriptura dicat: Qui habitat in adjutorio Altissimi, in protectione Dei coeli commorabitur , pro quo in Hebraeo scriptum 198 est, In umbra Omnipotentis commorabitur: ipsam Dei similitudinem habere se jactans, et in periculis constituta aliis suffragari repromittit. Significat autem sive No, Aegypti civitatem, quae nunc Alexandria dicitur, sive Aegyptum, in qua semper Jerusalem quasi super quassatam arundinem innixa est, quae confracta manum perforat incumbentis. Et est hic ordo pulcherrimus: ut quomodo in priori Visione sermo propheticus Damasco minabatur, quod decem tribus
Abbreviated transcription (Latin):
mine ꝓtegemus. Ue inquid uniuersis gentibus quȩ milita¬
uerunt contra populum meũ quarũ tantus impetus fuit
ut maris fluctibus coȩquandus sit . sed cũ uenerint seuientes
et biundauerint terrã meã. tunc princeps earũ sennacherib
abeo fugiet bicrepatus. et sicut pulluis uento raptante dis¬
ꝑgitur et turbo insublime uoluitur tẽpestate sic ille
ad ꝓpinquabit quidem hierusalẽ obsidens eam sed ꝑcutr¬
etur abangelo. ueniet mane et deletũ potentiȩ suȩ uide¬
bit exercitũ. et haec erit pars eorũ quiuastauerunt nos.
Hoc ꝓpheta loquit̾ uł ex persona populi. uł seipsum lun¬
gens genti suae postea legimus. egressus ẽ angelus dñi et
ꝑcussit bicastris assyriorũ centũ octuaginta quinq milia¬
et surrexerunt mane et ecce om̃ cadauera mostuorum
et egressus ẽ et abut et reuersus ẽ sennacherib rex as¬
syriorũ et habitabit innineue. Ue terrȩ cymbalo alarũ

Expanded text:
mine protegimus. Vae, inquit, universis gentibus, quae militamine protegimus. Vae, inquit, universis gentibus, quae militaverunt contra populum meum, quarum tantus impetus fuit, ut maris fluctibus coaequandus sit. Sed cum venerint saevientes, et inundaverint terram meam, tunc princeps earum Sennacherib ab eo fugiet increpatus, et sicut pulvis vento raptante dispergitur, et turbo in sublime volvitur in tempestate: sic ille appropinquabit quidem Jerusalem, obsidens eam: sed percutietur ab Angelo; veniet mane, et deletum potentiae suae videbit exercitum. Et haec erit pars eorum qui vastaverunt nos. Hoc Propheta loquitur vel ex persona populi, vel se ipsum jungens genti suae . Postea legimus: Egressus est Angelus Domini, et percussit in castris Assyriorum centum octoginta quinqet surrexerunt mane, et ecce omnia cadavera mortuorum, et egressus est, et abiit, et reversus est Sennacherib; et syriorum et habitavit in Ninive. Vae terrae cymbalo alarum
Abbreviated transcription (Latin):
a facie uenti et sicut turbo corã tẽpestate iitẽpore uespere
et ecce turbatio inmatutino et non subsistet. haec est parseorũ
qui uastauerunt nos et sors diripientiũ nos. qui superiorẽ da
masci captiuitatẽ a romanis bilatam aestimant et hoc quod
scriptũ est. Inclinabreur homo ad factorẽ suũ et oculi eius
ad scm̃ isrł respicient. ad xp̃i et ad apostolorũ tempora refer̃
Nec non illud quod sequit̃. Plantabis plantationẽ fidelẽ et ger¬
men alienũ seminabis indie plantationis tuȩ labrusca. et ce¬
tera. De infidelitare sentiunt iudeorũ. et hoc capitulũ quod
nunc ꝓposumus. suꝑ et hnicis int̃p̃tantur. qui ꝑsecuntur
ecclesiam. Illudq quod sequit̾. increpauit eũet fugiet pro¬
cul. Dediabolo accipiunt tropologica in t̃p̃tatione uasti¬
tatẽ ꝑsecurorũ et demonũ demonstrantes. Nos autem coep¬
tum sequamur ordinẽ . et istorica fundamenta istorico cul¬

Expanded text:
a facie venti et sicut turbo coram tempestate in tempore vespere a facie venti et sicut turbo coram tempestate in tempore vespere et ecce turbatio in matutino et non subsistet haec est pars eorum qui vastaverunt nos et sors diripientium masci captivitatem a Romanis illatam aestimant, et hoc quod scriptum est: Inclinabitur homo ad factorem suum, et oculi ejus ad Sanctum Israel respicient, ad Christi, et Apostolorum temporquod sequitur: Plantabis plantationem fidelem, et germen alienum seminabis: in die plantationis tuae labrusca, et caetera, de infidelitate sentiunt Judaeorum. Et hoc capitulum quod nunc proposuimus, super Ethnicis interpretantur, qui persequuntur Ecclesiam. Illud quoque quod sequitur, Increpabit eum, et fugiet procul, de diabolo accipiunt, tropologica interpretatione vastitatem persecutorum, et daemonum demonstrantes. Nos autem coeptum sequimur ordinem, et historica fundamenta historico cul
Abbreviated transcription (Latin):
iecit inimicas et adiutoris tui nones recordata. Propterea plan¬
tabis plantationẽ fidelẽ et germen alienũ seminabis. Hoc pressius
et cũ hrronia legendũ. quia inquid oblita es dĩ saluatoris tui et
fortis adiutoris tui non es recordata: Num idcirto plantare debe¬
bis plantationẽ fidelẽ et non potius alienũ seminare germen. quod
hostus eripiat. uł certesic. filios meos quidepopuli mei stirpe ge¬
nerati sunt ideo fundasti interrã ut eos alienos et pessimos facias
semen tuũ. spem ꝓmittit ingermine sed cũ maturitas uenerit.
abalio demecetur. Et tunc dolebis grauit̃. quando sperata et pene
iam tanta ꝑdideris. Uȩ multitudini populorũ multorũ ut mul¬
titudini maris sonantis et tumultus turbarũ sicut sonitus aquarũ
multarũ sonabunt populi sicut sonitus aquarũ inundantiũ et
increpauit eũ et fugi& ꝓcul et rapietur sicut puluis montiũ

Expanded text:
jecit inimicas: et adjutoris tui non es recordata. Propterea planjecit inimicas: et adjutoris tui non es recordata. Propterea plantabis plantationem fidelem, et germen alienum seminabis. Hoc pressius et per ironiam legendum. Quia, inquit, oblita es Dei Salvatoris tui, et fortis adjutoris tui non es recordata: num idcirco plantare debebis plantationem fidelem, et non potius alienum seminare germen, quod hostis eripiat? Vel certe sic: filios meos, qui de populi mei stirpe generati sunt, ideo fundasti in terra, ut eos alienos et pessimos facias.semen tuum spem promittet in germine; sed cum maturitas advenerit, ab alio demetetur. Et tunc dolebis graviter, quando sperata et pene jam tenta perdideris. Vae multitudini populorum multorum, ut multitudo maris sonantis et tumultus turbarum sicut sonitus aquarum multarum sonabunt populi sicut sonitus aquarum inundantium et increpabit eum et fugiet procul et rapietur sicut pulvis montium
Abbreviated transcription (Latin):
orũ isrł et erit desesta. Hoc non loquit̃ contra clamascũ sed contradecẽ¬
tribus quȩ uocabant᷑ isrł. ut quomodo ad aduentũ exȩgypto populi
dĩ om̃ gentes quȩ incolebant terrã rȩꝓmissionis subito pauore con¬
territȩ aratra dimiserint aceruosq frugũ et media opera salutẽ
pedib requirentes sic et terra isrł multotempore desolata ꝑmane¬
at. Unde miror proaratris et pro aceruis frugũ uoluisse aquilã
int̃p̃tari testam et emir . symmachus. siluã. et amir. Lxx. amor¬
reos. et eueos. Solus theodono. hebraicũ uerbũ posuit. arsetemir.
quod apud eos emendatius legitur hores. et amir. id uomeres et
acerui segitũ. Quia oblitaes dĩ saluatoris tui et fortis adiutoris tui
non es recordata. Ista inquit ꝑ petieris oisrł quia derelinquisti
dm̃ saluatorẽ tuũ quite liberauit exegypto. qui tibi gentes sub¬

Expanded text:
orum Israhel et erit deseorum Israhel et erit desetribus, quae vocabantur Israel; ut quomodo ad adventum ex Aegypto populi Dei, omnes gentes quae incolebant terram repromissionis, subito pavore conterritae aratra dimiserunt, acervosque 196 frugum et media opera, salutem pedibus requirentes: sic et terra Israel multo tempore desolata permaneat. Unde miror pro aratris et acervis frugum voluisse Aquilam interpretari, testam et Emir; Symmachum, silvam et Amir; LXX, Amorrhaeos et Evaeos. Solus Theodotio Hebraicum verbum posuit, ARS ET EMIR: quod apud eos emendatius legitur HORES   ET AMIR  , id est, vomeres et acervi segetum. Quia oblita es Dei Salvatoris tui, et fortis adjutoris tui non es recordata. Ista, inquit, perpetieris, o Israel, quia reliquisti Deum Salvatorem tuum, qui te liberavit ex Aegypto, qui tibi gentes sub
Abbreviated transcription (Latin):
Inabit̾ homo ad factorẽ suũ et oculi eius ad scm isrł respicient et
non inclinabit̾ ad altaria quȩ fecerunt manus eius et quȩ operatis
tant ẽẽ cõpletũ quando destructo regno damasci ꝑpetuũ saluato¬
ris successit imperiũ et idolatriae error. ẽ inminutus. Pa quidẽ
me quod subuersa damasco et decẽ tribub ductis in assyrios. resi¬
dui tribuũ qui erant exisrł adezechiȩ litteras c̃uersi sint ad cul¬
tũ dĩ & ad tẽplũ herosolimã uenerint sicut paralipomenon narrat
historia. Deleta ergo damasco conuestentur homines ad factorẽ suũ
id dm̃ quieos creauit. Et oculi eorũ nequaquã idola quȩ fecerunt in
bethel et hidan. seddm̃ respicient contẽnentes delubra et altaria
quȩ operatisunt digiti eorũ. Indie illa erunt ciuitates fortitudinis
eius derelictȩ sicut aratra et segetes quȩ derelicte sunt a facie fili¬

Expanded text:
nabitur homo ad factorem suum, et oculi eius ad sanctum Israhel respicient: et nabitur homo ad factorem suum, et oculi eius ad sanctum Israhel respicient: et non inclinabitur ad altaria, quae fecerunt manus eius: et quae operati tant esse completum, quando destructo regno Damasci, perpetuum Salvatoris successit imperium, et idololatriae error est imminutus. Pia quidem dicimus, quod subversa Damasco, et decem tribubus ductis in Assyrios, residui tribuum qui erant ex Israel, ad Ezechiae litteras conversi sint ad cultum Dei, et ad templum Jerusalem advenerint, sicut Paralipomenon narrat historia . Deleta ergo Damasco, convertentur homines ad factorem suum, id est, ad eum qui eos creavit, et oculi eorum nequaquam idola quae fecerant in Bethel et in Dan, sed Deum respicient, contemnentes delubra et altaria, ucos et delubra in die illa erunt civitates fortitudinis eius derelictae sicut aratra et segetes quae derelictae sunt a facie fili
Abbreviated transcription (Latin):
clinabit̾ homo ad factorẽ suũ et oculi eius ad scm̃ israhel
respicient idest ad xp̃m. Duas oliuas: ettres. et quatuor
& quinque. quatuordecim a postolos interpretantes.
idest duodecim quielectisunt et tertium decimum iacobũ qui
assyriorũ temporib putant conpleta quȩ dicta sunt. hoc uolunt
intellegi quod sub assyria captiuitate damascus non sit omnino
deleta. sed translatis quibusdam in cyneren alia pars cultorũ
terrȩ dimissa sit quȩ & ipsa postea babylonio uastante deleta ẽ.
donec sub macedonib et ptholomeis rursus instauretur et hi
aduentu xp̃i esset quidẽ ciuitas sed non tantȩ potentiȩ quantae
ante fuerat. Et ẽ sensus tam pauci remanebunt indamasco quã
solent pꝰ messores paucȩ remanere spicȩ quas inualle raphaim.
latissima et potentissima solent pauperes legere. uł inolea
paucȩ oliuȩ quȩ diligentiã legentis euaserint. Indie illa ineli¬

Expanded text:
clinabitur homo ad factorem suum, et oculi ejus ad Sanctum Israel clinabitur homo ad factorem suum, et oculi ejus ad Sanctum Israel respicient, id est, ad Christum. Duas olivas, et tres, et quatuor, et quinque, quatuordecim Apostolos interpretantur, id est, duodecim qui electi sunt, et tertiumdecimum Jacobum, qui Assyriorum temporibus putant completa quae dicta sunt, hoc volunt intelligi, quod sub Assyria captivitate Damascus non sit omnino deleta, sed translatis quibusdam in Cyrenem, alia pars cultorum terrae dimissa sit, quae et ipsa postea Babylonio vastante deleta est: donec sub Macedonibus et Ptolemaeis rursum instauraretur, et in adventu Christi esset quidem civitas, sed non tantae potentiae quantae antea fuerat. Et est sensus: tam pauci remanebunt in Damasco, quam solent post messores paucae remanere spicae, quas in valle Raphaim latissima et potentissima solent pauperes legere: vel in olea paucae olivae, quae diligentiam legentis evaserint. In die illa incli
Abbreviated transcription (Latin):
greges. et nonerit quiexterreat. Tanta enim erit solitudo ut
nec insidiator timendus sit. Et cessabit aduitorium abeffram.
Nequaquã decem tribus in illa contra iudam auxiliũ habebunt.
Et regnũ ad amasco. AΠTOROINOΥ. subauditur.cessabit.quando
aũ dic̃ cessare regnũ et quiescere. non ꝑpetuam significat uasti¬
tatem. sed auferet in p̃sens potentiam ꝑ quã in omni syria regna
Et omnis gloria earũ incaptiuitatẽ ducte est. sic pauciqui ln
damascore sederint imitabuntur. et habebunt gloriã gentis
sociae. Gloriã. ꝑhrroniam . dictã accipe proignominia. Hoc
aũ totũ fiet quia dñs locutus est. Cuius uerba inrita ẽe non pos¬
sunt. Quidam hanc ꝓphetiã eandem putant esse quã bi hiere¬
mia legimus. dissolutaẽ damascus uersa infuga tremor ad¬
p̃hendit eã angustia et dolores tenuerunt eã quasi parturi¬
entẽ. Et iterũ succendã ignẽ bmuro damasciet deuorauit

Expanded text:
greges, et non erit qui exterreat. Tanta enim erit solitudo, ut greges, et non erit qui exterreat. Tanta enim erit solitudo, ut nec insidiator timendus sit. Et cessabit adjutorium ab Ephraim: nequaquam decem tribus in illa contra Judam habebunt auxilium. Et regnum autem dicit cessare regnum et quiescere, non perpetuam significat vastitatem, sed aufert in praesens potentiam, per quam in omni Syria ante regnabet omnis gloria earum in captivitatem ducta est: sic pauci, qui in Damasco resederint, immutabuntur, et habebunt gentis gloriam sociae. Gloriam per ironiam dictam accipe, pro ignominia. Hoc autem totum fiet, quia Dominus locutus est, cujus verba irrita esse non possunt. Quidam hanc prophetiam eamdem putant esse, quam in Jeremia legimus: Dissoluta est Damascus, versa est in fugam, tremor apprehendit eam, angustia et dolores tenuerunt eam quasi parturientem . Et iterum: Succendam ignem in muro Damasci, et devorabit
Abbreviated transcription (Latin):
taber naculo dauid et indie iuditii reddet cunctis ꝓoperibus sius: nec ẽ ulla
dubitatio quin capitulũ hoc de xp̃o uaticinetur. seil et in primo aduentu idipsũ
intellegere possumus. atq inecclesiȩ tabernaculo de monstrare. qđ in omni
terra moab ecclesiarũ trophea surgenti a xp̃i testentur inpeniũ. Audiuimus
suꝑbiã moab suꝑbus ẽ ualde suꝑbiaeius et arrogantia eius & indignatio eius
plus quã fortitudo eius. Idcir co ululabit moab ad moab uniuer sus ululabit his
quiletantur suꝑ muros coctilateris loquimini plagas eius: Rursũ ad p̃sentia redit
et suꝑbiȩ arguit moab qđ multo plus elatussit quã eius fortitudo poscebat:
& propt̃ hanc suꝑbiã ululaturus moab ad moab. idest populus adurbẽ uel me¬
tropolis ad prouintiã et cuncta ululatibus terraresonabit. suꝑ muros cocti late¬
ris. de quibus et hieremias ait. Ideo suꝑmoab eiulabo et ad moab uniuersã cla

Expanded text:
tabernaculo David, et in die judicii reddet cunctis pro operibus suis. Nec est ulla tabernaculo David, et in die judicii reddet cunctis pro operibus suis. Nec est ulla dubitatio, quin capitulum hoc de Christo vaticinetur. Sed nos in primo adventu idipsum intelligere possumus, atque in Ecclesiae tabernaculo demonstrare, quod in omni terra Moab Ecclesiarum tropaea surgentia Christi testentur imperium. Audivimus superbiam Moab superbus est valde superbia eius et arrogantia eius et indignatio eius plus quam fortitudo eius qui laetantur super muros cocti lateris. Loquimini plagas ejus. Rursum ad praesentiam redit, et superbiae arguet Moab, quod multo plus elatus sit, quam ejus foret propter hanc superbiam ululaturus sit Moab ad Moab, id est, populus ad urbem, vel metropolis ad provinciam, et cuncta ululatibus terra resonabit super muros cocti lateris, de quibus et Jeremias ait: Ideo super Moab ejulabo, et ad Moab universum Al.
Abbreviated transcription (Latin):
inter pretatur. dibon fluens. in dito utroq nomine propt̃ latices quitatite fluant:
Usq hodie indifferenter. etdimon. et dibon. hoc oppidũ dicitur: qđ aũt ait ponã
suꝑ dibon addita menta et questionẽ facere uidebatur ꝗd eẽt sequenti uersiculo
De monstrauit dicens. his qui fugerint moabloonẽ etreliquis terrȩ. ut et iã qui fu¬
ga lapsi sunt. abestus c̃ sumantur: quã quã et ꝑmetaforã leonẽ regẽ hostiũ pos¬
simus intellegere ut potentiã eius quasi rugitũ nemo possit euadere. emittite

Expanded text:
interpretatur; Dibon, fluens; indito utroque nomine propter latices, qui tinterpretatur; Dibon, fluens; indito utroque nomine propter latices, qui tusque hodie indifferenter et Dimon et Dibon hoc oppidulum dicitur. Quod autem ait: Ponam super Dibon additamenta, et quaestionem facere videbatur, quid esset, sequenti versiculo demonstravit dicens: His qui fugerint de Moab leonem, et reliquiis terrae: ut etiam qui fuga lapsi sunt, a bestiis consumantur. Quamquam et per metaphoram leonem, regem hostium possumus intelligere, ut potentiam ejus quasi rugitum nemo possit evadere. Cap. XVI Emitte
Abbreviated transcription (Latin):
inquid inuirga iniquitates eorũ et inuerberibus peccata eorũ. torrentẽ
salicum. babylonia accipe flumina. dequibus et dauid. insalicibus in
medio eius sus pendimus organa nostra. siue uallem arabiae ꝑ quã ꝑgitur
ad assyrios. qũo circuibit clamor ter minos moab usq adgallim ululatus
eius ctusq ad puteũ. helim clamor eius. Eadẽ prope omnia ethieremias
scribit. Sunt aĩt urbes et loca moabitarũ in quibus clamor et eiulatio
captiu populi describitur: quia aquae dimon replete sunt sanguine :
Ubi prius erat luxuria prop̃t inriguos agros et fontes iugit emanantes. ib ꝓ multitudine
int̃ fectorũ riui sangiunẽ fluent: ponã enĩ suꝑ dibon additamenta his qui fugerint
demoableonẽ et reliquiis terrȩ: Nequis scriptoris uitiũ putet et errorẽ dũ em̃da¬
re uult faciat. una urbs. et ꝑ .m. et ꝑ .b. luterã scribitur. equib dimon. silentiũ¬

Expanded text:
inquit, in virga iniquitates eorum, et in verberibus peccata eorum . Torrentem inquit, in virga iniquitates eorum, et in verberibus peccata eorum . Torrentem salicum, Babyloniae accipe flumina, de quibus David, In salicibus in medio ejus suspendimus organa nostra : sive vallem Arabiae, per quam pergitur ad Assyrios. Quoniam circuibit clamor terminum Moab, usque ad Agallim ululatus ejus, et usque ad puteum Elim clamor ejus. Eadem prope omnia, et Jeremias scribit. Sunt autem urbes, et loca Moabitarum, in quibus clamor, et ejulatio captivi populi describitur. Quia aquae Dibon repletae sunt sUbi prius erat luxuria propter irriguos agros, et fontes jugiter emanantes, ibi prae multitudine interfectorum rivi sanguinis fluent. Ponam enim super Dibon additamenta his qui fugerint de Moab leonem, et reliquiis terrae. Ne quis Scriptoris vitium putet, et errorem emendare dum vult, faciat, una urbs et per M, et per B, litteram scribitur: E quib
Abbreviated transcription (Latin):
putant uere propter sterilis. nemrim aquas omnis herba ex aruit. sed
ꝑ metaforã scriptura loquitur et est sensus. Incuncto moab aque nẽmrim
erunt salsȩ et amarae: et quomodo ibinulla herba pululat. sic totam
ꝓuntiam siccitas consequetur. idest. a segor. usq ad oramam. a fi¬
nibus usq ad fines. idipsũ hieremias. aquae nenrim pessime erunt: Se¬
cundũ magnitu dinẽ operis et uisitatio eorũ adtorrentẽ salicũ ducent
eos. prosalicibus in hebreo legimus. arabim. quod possunt et arabes in¬
tellegi. et legi orbim. idest uilla infinibus eorũ sita: ciuts apleris que
cacolae inmonte choreb heliȩ prebuisse alimenta dicuntur: quod
nomen ꝓpter ambiguitatẽ trans fertur et incorbos atq occidentẽ
locaq campestria. Est aũt sensus. iuxta mor bi magnitudinẽ ent iusita¬
tio: Uisitationẽ hic non prore medio. sed proplaga accipe. Uisita bo

Expanded text:
putant, vere propter steriles Nemrim aquas omnis herba exaruit, sed putant, vere propter steriles Nemrim aquas omnis herba exaruit, sed per metaphoram Scriptura loquitur. Et est sensus, in cuncto Moab aquae Nemrim erunt salsae et amarae; quomodo ibi nulla herba pullulat, sic totam provinciam siccitas consequetur, id est, a Segor usque ad Oronaim, a finibus usque fines. Id ipsum Jeremias: Aquae Nemrim pessimae erunt . Secundum magnitudinem operis, et visitatio eorum: ad torrentem salicum ducent eos. Pro salicibus in Hebraeo legimus ARABIM , quod potest et Arabes intelligi, et legi ORBIM , id est, villa in finibus eorum sita, cujus a plerisque accolae in monte Oreb Eliae praebuisse alimenta dicuntur: quod nomen propter ambiguitatem transfertur et in corvos, atque Occidentem, locaque campestria. Est autem sensus: juxta morbi magnitudinem erit visitatio. Visitationem hic non pro remedio, sed pro plaga accipe. Visitabo,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfetta ȩtate accipere. Sicut enĩ tricesimus annus in hominibus. itam
pecudibus ac umentis tertius robustissimus ẽ. Uectes quoq proter mi¬
nis et robore intellege. eo quod segor infinibus moabitarũ sitasit: diuidens
abeis terrã philisthim. ꝑ ascensũ enĩ. luth plorans ascendet infletũ. et hie¬
remias. perascensũ luith. plorans ascendet infletũ: Intellegimus aũt
cliuũ eẽ itineris qđ duicit ad assyrios. et ꝑhoc captiuitatẽ significa¬
Longũ est si uelim de singulis dicere. cũ ꝑspicuũ sit uł urbiũ inmoab
uel locorũ eẽ nomina quȩ deserunt trans migrantes. Aquȩ nenrim
enun deserte erunt. hoc oppidũ suꝑ mare mortuũ ẽ salsis aquis et
obhoc ipsũ sterilibus. Siue aũt adlusit ad nomen siue qđ ante non
fuerat post uastitatẽ accidit ut et iã aquȩ in amaritudinẽ uerterent᷑:
Qui a aruit herba defecit ger men uiros omnis interut. non ut quid am

Expanded text:
perfecta aetate accipere. Sicut enim tricesimus annus in hominibus, ita in perfecta aetate accipere. Sicut enim tricesimus annus in hominibus, ita in pecudibus ac jumentis tertius robustissimus est. Vectes quoque pro terminis, et robore intellige, eo quod Segor in finibus Moabitarum sita sit, dividens ab eis terram Philisthiim. Per ascensum enim Luith flens ascendet. Et Jeremias: Per ascensum Luith plorans ascendet in fletum. Intelligimus autem clivum esse itineris quod ducit ad Assyrios, et per hoc captivitatem significaLongum est, si velim de singulis dicere, cum perspicuum sit vel urbium in Moab, vel locorum esse nomina, quae deserunt transmigrantes. Aquae enim Nemrim desertae erunt. Hoc oppidum super mare Mortuum est, salsis aquis, et ob hoc ipsum sterilibus. Sive autem allusit ad nomen, sive quod ante non fuerat, post vastitatem accidit, ut etiam aquae in amaritudinem verterentur. Quia aruit herba, defecit germen, viror omnis interiit. Non ut quidam
Abbreviated transcription (Latin):
tis humeris intelleguntur ille nobis sensus sugeritur . qđ ad plangendũ
cuncti nudauerint pectora: Cor meũ ad moab clamabit. propheta loqui¬
tur dolentis affectu. uł quod hostis quoq creatura sint dĩ inquos tot
mala suꝑueniant. uł qđ tantis calamitatib obprimendi. ut etiã inimicis mi¬
serabiles fiant. idipsũ hieremias: propterea cor meũ ad moab quasi tibia
resonabat. Uectes eius usq ad segor. uitulã conter nantẽ: et hieremias. asegor
inquid usq: ad oro naim. uitula conternante. dehac et in libris hebraicarũ
questiond̃ diximus et nunc breuit̃ ad notamus quod ipsa sit quinta urbs
post sodomã etgomorrã ad amam. et sebom. quae ad preces loth par ua¬
seruata ẽ appellaturque. bala. idest absorta sitradentibus hebreis quod
tertio terre motu ꝓstrata sit. Ipsaest quae hodie syro sermone uocatur.
go ara. hebreo. segor. utroq paruula. possumus uitulã conter nantẽ. pro

Expanded text:
tis humeris intelligantur, ille nobis sensus suggeritur, quod ad plangendum tis humeris intelligantur, ille nobis sensus suggeritur, quod ad plangendum cuncti nudaverint pectora. Cor meum ad Moab clamabit. Propheta loquitur dolentis affectu, vel quod hostes quoque creatura Dei sint, in quos tot mala superveniant: vel quod tantis calamitatibus opprimendi, ut etiam inimicis miserabiles fiant. Idipsum Jeremias ait: Propterea cor meum ad Moab quasi tibia resonabit. Vectes ejus usque ad Segor vitulam conternantem. Et Jeremias: A Segor, inquit, usque ad Oronaim vitulam conternantem. De hac et in libris Quaestionum Hebraicarum diximus, et nunc breviter annotamus, quod ipsa sit quinta urbs post Sodomam, et Gomorrservata est. Appellaturque Bala, id est, absorpta, tradentibus Hebraeis, quod tertio terrae motu prostrata sit. Ipsa est quae hodie Syro sermone vocatur Zoora , Hebraeo Segor, utroque parvula. Possumus vitulam conternantem pro
Abbreviated transcription (Latin):
seon: Inter pretatur aũt esebon. cogitatio et ideo adludens ad
nomen hieremias contra esebon. ait. cogitauerunt mala. Usque
iasa auditaest uox eorum. urbs iasa mortuo mari inminet ubi
est ter minus prouintiae moabitarum: hoc ergo indicat quodusq
ad extremos fines ululatus proiuntiae ꝑsonabunt. Unde et hieremi¬
as ait : de clamore: ẽseħon. usq aele alae. et iãsan. deder̃ uocem
suam: Suꝑ hoc expediti moab ulu labunt. anima eius ululabit
sibi. Uerbũ hebraicũ. eluse. proquo aquila . EH MOΥC id est
expeditos et exercitis umeris . symmachus. accintos inter pre¬
tatus est. quidã putant non uros sed nomen urbis intellegi. quȩ
hodie appellatur . elusa. et ẽ in moabitis partibus sita: possumus
aũt et hoc dicere quod uniuersa pugnatorũ fortitu do corruerit. et mutiuis
fletibus omnis terra resonauerit. Sin aũt. eluse. ut aquila uoluit exer¬

Expanded text:
Seon. Interpretatur autem Esebon, cogitatio, et ideo Jeremias alludens ad Seon. Interpretatur autem Esebon, cogitatio, et ideo Jeremias alludens ad nomen, contra Esebon, ait, cogitaverunt mala Usque Jaza audita est vox eorum. Urbs Jaza Mortuo mari imminet, ubi est terminus provinciae Moabitarum. Hoc ergo indicat, quod usque ad extremos fines ululatus provinciae personabunt. Unde et Jeremias ait: De clamore Esebon, usque Eleale et Jaza dederunt vocem suam . Super hoc expediti Moab ululabunt, anima ejus ululabit sibi. Verbum Hebraicum ELUSE , pro quo Aquila ἐξώμους, id est, expeditos, et exertis humeris, Symmachus accinctos interpretatus est, quidam putant non viros, sed nomen urbis intelligi, quae hodie appellatur Eluza, et est in Moabitidis partibus sita. Possumus autem et hoc dicere, quod universa pugnatorum fortitudo corruerit, et mutuis fletibus omnis terra resonarit. Sin autem Eluse, ut Aquila voluit, exer
Abbreviated transcription (Latin):
cratum quod alio nomine appellatur berl phegor. Incunc¬
tis capitibus eius caluitium omnis barbaradetur. apud antiquos
har be capitisq rasura. luctus indicium fuit perhaet ergo magni¬
tudo meroris oftenditur. Here mia contramoab eadem concla¬
mante . omne caput caluitium et omnis barba radetur et m
cunctis manibus con ligatio et super om ne dor sum cilicium:
Intriuus cius accinctisunt sacco super tectacius et inplateis eius¬
C omnis ululat descendit infletum: Nonerunt priuate lacrimȩ pu¬
blicum. luctum. publica lamenta resonabunt: nec matronȩ nec
uir gines nec actas praua puerorum nec fractisenum gressus tene¬
buntur domibus. pudorem et in becillitatem extrema captiuitas
nesciet: Clamabit esebon . et ele alȩ. nomina ciuitatũ moabiticȩ
prouitiae. quorum esehon urbs fuit quondam regis amorreorũ.
De qua idem hieremias. ignis egressus est deesebon t flãma demedio

Expanded text:
cratum, quod alio nomine appellatur Beelphegor. In cunccratum, quod alio nomine appellatur Beelphegor. In cunctis capitibus ejus calvitium, omnis barba radetur. Apud antiquos barbae capitisque rasura luctus indicium fuit. Per haec ergo magnitudo moeroris ostenditur, Jeremia contra Moab eadem conclamante: Omne caput calvitium, et omnis barba radetur, et in cunctis manibus colligatio, et super omne dorsum cilicium . In triviis ejus accincti sunt sacco; super tecta ejus, et in plateis ejus omnis ululatus descendet in fletum. Non erunt privatae lacrymae, publicum luctum publica lamenta resonabunt; nec matronae, nec virgines, nec aetas parva puerorum, nec fracti senum gressus tenebuntur domibus, pudorem et imbecillitatem extrema captivitas nesciet. Clamabit Esebon et Eleale. Nomina civitatum Moabiticae provinciae, quarum Esebon urbs fuit quondam regis Amorrhaeorum, de qua idem Jeremias, Ignis egressus est de Esebon, et flamma de medio
Abbreviated transcription (Latin):
Ad uer sum illum loqeuitus es captiuus duceris. Quod aũt ait.
Nõcte uastata est. ar moab conticuit. decorum in uec tionis
principium. ut uastaretur intenebris. quim de incestu patris
noc te conceptus est. Nisiforte noctem promagnitudine er¬
roris accipimus. et credendum quia sibi confidebat inmuris
insidus eam. et cuniculis fuisse superatam: Audiui quendam
areopoliten sed et omnis ciuitas testisest motu terrae magno
in mea infantia quando totius orbis litus transgressa sunt maria
eadem noc te muros urbis istius conriusse: Ascendit domos
et dibon adexcel. sa inplanctum super nabo et super medaba
Imoab ulu lauit. Nemo lestum tibisit quod per historiae uiam
gradior: ut enim hoc facerem ipse uoliusti: Sub auditus aut
domus regia et urbs dibon ad idola quae inȩditis posita sunt
ascendit super nabo et super medeba nobilesciuitates ululauit
uniuer sa prouintia: In nabo enim erat. chamos. idolum conse¬

Expanded text:
adversus illum locutus es, captivus duceris. Quod autem ait: adversus illum locutus es, captivus duceris. Quod autem ait: Nocte vastata est AR, Moab conticuit, decorum invectionis principium, ut vastaretur in tenebris; qui de incestu patris nocte conceptus est. Nisi forte noctem pro magnitudine terroris accipimus: et credendum, quia sibi confidebat in muris, insidiis eam, et cuniculis fuisse superatam. Audivi quemdam Areapolitem, sed et omnis civitas testis est, motuterrae magno in mea infantia, quando totius orbis littus transgressa sunt maria, eadem nocte muros urbis istius corruisse. Ascendit domus, et Dibon ad excelsa in planctum super Nabo, et super Medaba Moab ululabit. Ne molestum tibi sit quod per historiae viam gradior, ut enim hoc facerem, ipse voluisti. Subauditur autem, domus regia, et urbs Dibon ad idola quae in editis posita sunt ascendit: super Nabo, et super Medaba, nobiles civitates, ululabit universa provincia. In Nabo enim erat Chamos idolum conse
Abbreviated transcription (Latin):
uas. etians migrationem non abut: Idcrto permansit guftuscius
inco et odor eius nonest inmutatus. et in alio loco quomodo fric¬
ta est uirga fortis baculus gloriosus: et post modicum audiuimus
superbiam moab fuperbus est ualde. sublimitatem eius
etar rogantiam et superbiam et altitudinem cordis illi¬
us ego scio ait dñs. et iactantiam eius: Sicut ergo contra
babrlonem et philisthim propheta uaticinatus est quod
opresserit populu iudeorum. ita nunc uastitas praedi¬
citur moabitarum. idest arabiae ab asfẏro et baby lonio
Abutraque enim gente uastitatisunt. et eor tempore quo sen¬
nacherib captiuum duxit israhel et quando nabuchodonosor sub¬
uertit hierusalem. insailtauerat enim adutrumque hostem ef¬
fraim et iudȩ dicente hieremia. allidet manum moab inuomitu
suo etent inderisu eriam ipse: Euit enim inderisum tibi israhel¬
quasi inter fures repperisses cum. propter uerba ergo tua quae

Expanded text:
vas, et in transmigrationem non abiit, et idcirco permansit gustus ejus vas, et in transmigrationem non abiit, et idcirco permansit gustus ejus in eo, et odor ejus non est immutatus. Et in alio loco : Quomodo fracta est virga fortis, baculus gloriosus? Et post modicum: Audivimus superbiam Moab, superbus est valde. Sublimitatem ejus, et arrogantiam, et superbiam, et altitudinem cordis illius ego scio, ait Dominus, et jactantiam ejus. Sicut ergo contra Babylonem, et Philisthiim Propheta vaticinatus est, quod oppresserit populum Judaeorum; ita nunc vastitas praedicitur Moabitarum, id est, Arabiae; ab Assyriis, et Babyloniis. Ab utraque enim gente vastati sunt, eo tempore quo Sennacherib captivum duxit Israel, et quando Nabuchodonosor subvertit Jerusalem . Insultaverat enim ad utramque hostem Ephraim et Judae, dicente Jeremia: Allidet manum Moab in vomitu suo, et erit in derisum etiam ipse. Fuit enim in derisum tibi Israelquasi inter fures reperisses eum . Propter verba ergo tua, quae
Abbreviated transcription (Latin):
uastatas est muns moab contiruit ascendit domos et di bon¬
De onere et depondere semel dixisse suffitiat hoctaoitum breuiter
ad moneo quod onus semper tristitȩ consequantur uisionem aũt
uel statim lacta uel infinem lȩta post tristicia: Moab prouintia est
arabum in qua fuit boclac filius beor qui conduxit hariolum
balaam deme sopotamia ut male diccret israheli. ubi et initiatus
est populus beel phegor huius metropolis ciuitas ãr quae hodi¬
e ex hebreo et greco sermone conposita areopolis nuncupantur:
Non ut ploriq aestimant quod ãpe ũc id est martis ciuitas
sit: hiter pretatur autem ar etantia: Rũc. idest aduessarius quantȩ
autem fuerit potentiae hieremias testatur dicens non est ultra ex¬
ultatio inmoab. et iterum habuisti fidutiam inmunitionibus
tuis et indesauris tius: etrursum fertilis fuit moab ab aduliscen¬
tia sua et requie uit infecibus suis nec trans fusus est deuase in

Expanded text:
vastatavastataDe onere, et pondere semel dixisse sufficiat. Hoc tantum breviter admoneo, quod onus semper tristia consequantur. Visionem autem vel statim laeta, vel in fine laeta post tristia. Moab provincia est Arabum, in qua fuit Balac filius Beor ; qui conduxit hariolum Balaam de Mesopotamia, ut malediceret Israel, ubi et initiatus est populus Beelphegor . Hujus metropolis civitas AR  , quae hodie ex Hebraeo et Graeco sermone composita Areopolis nuncupatur; non ut plerique existimant quod ἄρεος, id est, Martis civitas sit. Interpretatur autem Ar et ἀντίδικος, id est adversarius. Quantae autem fuerit potentiae, Jeremias testatur , dicens: Non est ultra exsultatio in Moab. Et iterum: Habuisti fiduciam in munitionibus tuis, et in thesauris tuis. Et iterum: Fertilis fuit Moab ab adolescentia sua, et requievit in faecibus suis, nec transfusus est de vase in
Abbreviated transcription (Latin):
teras nationes uastauit philisteos. ad quos loquitur hieremias. ecce
aque ascendunt ab aqui lone eterunt quasitorrens inundans eto¬
perient terrã et plenitudinem eius. urbem ethabndtores illius: ab a¬
quilone enim uenit assyrius. et de cius ardore e gredieritis niniuen
etnationes ceteras: Sub uigantis et tempore quohaec conebantur.
fumus ascendebat in excelsum: Idest rumor inpopulos uagabatur
per ordinem cunctarum gentium: Fenices quoq et palestinos esse
uastandos: quid respon debitur nuntiis gentes quia dr̃s fundauitsion
et in prosperabunt pauperes populi eius quiadatrat nullus est quief¬
fugiat agmen eius. Idebatur ingenerali sententia etiam nudeis
esse con prehensus. sunquid quȩ sierint angeligentis assyriae quare
solus uidas euaserit. respondete ei quia dñs fundauerit sion. &
ipse humilem populum suauir tute protexerit: Proangelis
Lxx transtulerunt reges unius alepħ litterȩ errore decqti:

Expanded text:
teras nationes vastavit Philisthaeos. Ad quos loquitur Jeremias: Ecce teras nationes vastavit Philisthaeos. Ad quos loquitur Jeremias: Ecce aquae ascendent ab aquilone, et erunt quasi torrens inundans: et operient terram et plenitudinem ejus, urbem et habitatores ilius . Ab aquilone enim venit Assyrius, et de ejus ardore egredientes, Ninivem et nationes caeteras 184 subjugantes. Eo tempore quo haec canebantur, fumus asceper ordinem cunctarum urbium, Phoenices quoque et Palaestinos esse ius et quid respondebitur nuntiis gentis quia Dominus fundavit Sion et in ipsa sperabunt pauperes populi eius fugiat agmen ejus, videbatur in generali sententia etiam Judas esse comprehensus. Si; inquit, quaesierint Angeli gentis Assyriae, quare solus Judas evaserit, respondete eis, quia Dominus fundaverit Sion, et ipse humilem populum sua virtute protexerit: Pro Angelis   LXX transtulerunt reges  , unius ALEPH litterae errore decepti.
Abbreviated transcription (Latin):
ter minos deuastauerit. nequaquã insidiauens iudȩ et pauper cũ¬
lum populum meum tua fraude terrebis: Sed pressus propriis.
angustus flebis calamitatem tuam humiles autem et pauperes
quinon in diuitiis et in potentia sed in meo nomine confidebant se¬
cura pace requiescent. et nullius hostis impetum for midabunt :
et interire. faciã infame radicem tuam et reliquias tuas inter¬
ficiam: Totũ per figuras loquitur. est autem sensus qđ populo
dĩ ficialiter requi escente siccctur radixphilistim. et omnes reliquiae
consumantur: Ulula porta clama ciuitas prostrataes philisthea
omnis. ab aquilone enĩ fumus ueniet et non est quieffugiat agmen
eius: Portam uocat prohis qui in porta sunt. et ciuitatem prohabita¬
toribus ciuitatis. sermonemq dingit adurbes palestinorũ. quod he¬
iulare debeant et lugere ueniente senna cherib et torrentis modo
cuncta uastante subrege enim eechia uenit assyrius et interce¬

Expanded text:
terminos devastaverit, nequaquam insidiaberis Judae, et paupercuterminos devastaverit, nequaquam insidiaberis Judae, et pauperculum populum meum tua fraude terrebis; sed pressus propriis angustiis, flebis calamitatem tuam. Humiles autem et pauperes, qui non in divitiis et in potentia, sed in meo nomine confidebant, secura pace requiescent, et nullius hostis impetum formidabunt. Et interire faciam in fame radicem tuam, et reliquias tuas interficiam. Totum per figuras loquitur. Est autem sensus, quod, populo Dei fiducialiter requiescente, siccetur radix Philisthiim, et omnes reliquiae consumentur. Ulula porta, clama civitas, prostrata est Philisthaea omnis: ab aquilone enim fumus veniet, et non est qui effugiat agmen ejus. Portam vocat pro his qui in porta sunt, et civitatem pro habitatoribus civitatis. Sermonem quoque dirigit ad urbes Palaestinorum quod ejulare debeant, et lugere veniente Senacherib, et torrentis modo cuncta vastante. Sub rege enim Ezechia venit Assyrius, et inter cae
Abbreviated transcription (Latin):
reguli aspettum potest inlesa transire. sed quam uis proculfuerit
eius ore sorbetur. ita et tua conspettu ezechiȩ totus peribis: et pul¬
chrȩ seruauit. FetaDU PAÑ. quia enim ser pentem et regulum
nomina ratore eius et spũ clicit uolucres deuorari: quod aũt nullus
regum iuda sic per cusserit philistim quomodo cos depopulatus ẽ
ex echias audi regum librum ipse percussit philistim usq ad gaza
et usq ad terminos eius. aturre custodum. usq adurbes munitas:
proeo autem quod nos transtulimus absorbens uolucrem et in
hebraico scriptum est saraph moreth inter pretari potest serpens
uolans ut sit sensus deradice colubri. nascetur regulus. et fruc¬
tus illius. idest reguli ser pens uolans ut draconem uolantem
intellegas: et pascentur primogeniti pauperum. et pauperes fiduci¬
aliter requiescent: Cunte percusserit regulus et draco uolans tuos

Expanded text:
reguli aspectum potest illaesa transire: sed quamvis procul fuerit, reguli aspectum potest illaesa transire: sed quamvis procul fuerit, ejus ore sorbetur: ita et tu a conspectu regis Ezechiae totus peribis. Et pulchre servavit metaphoram: quia enim serpentem et regulum nominarat, ore ejus et spiritu dicit volucres devorari. Quod autem nullus regum Juda sic percusserit Philisthiim, quomodo eos depopulatus est Ezechet usque ad terminos ejus: a turre custodum usque ad urbes munitas . Pro eo autem quod nos transtulimus absorbens volucrem, et in Hebraeo scriptum est SARAPH MOPHETH  , interpretari potest, serpens volans: ut sit sensus: de radice colubri nascetur regulus, et fructus illius, id est, reguli serpens volans, ut draconem volantem intelligas. Et pascentur primogeniti pauperum, et pauperes fiducialiter requiescent. Cum te percusserit regulus, et draco volans tuos
Abbreviated transcription (Latin):
uer sarũ gentiũ semꝑletantur in imici ex rebus nobis. bellaciuuiba etse¬
ditiones ac regnandi imperitiã prestolantes : Mor tuo igitur achaes
petcatore qui ambulaucrat inuus regũ isrł et cognatione eis fuerat co¬
pulatus. intellegimus philisteos euicino fuisse lȩ tatos et insultas se
israheli qđ maturo rege ꝑdito e zechiȩ iuueni subiacerent. philisteos
aut ut supra diximus palestinos significat. quos alienigenas uulgata
scribit eidicio. cũ hoc non unius gentis seidomniũ exterarũ gentiũ uo¬
cabulũ sit. Ne inquid lȩtens ophilistea. ne insultes populo meo qđ ꝑ
cussoris tu achas uirga confractasit: qđ baculus quite fenre foli
solitus erat uideatur morte contritus qđ coluber interfectus. prohoc enĩ
nocentior nascetur ezxehias regulus quemgreti uocant basiliscum quite
suo aspectu inter ficiat et sp̃ũ oris occidat: quomodo enĩ nulla auis

Expanded text:
versarum gentium, semper laetantur inimici, ex rebus novis bella civilia et seversarum gentium, semper laetantur inimici, ex rebus novis bella civilia et seditiones ac regnandi imperitiam praestolantes. Mortuo igitur Achaz peccatore, qui ambulaverat in viis regum Israel, et cognatione eis fuerat copulatus, intelligimus Philisthaeos e vicino fuisse laetatos, et insultasse Israeli, quod maturo rege perdito, Ezechiae juveni subjacerent. Philisthaeos autem, ut supra diximus, Palaestinos significat, quos alienigenas Vulgata scribit editio: cum hoc non unius gentis, sed omnium externarum gentium vocabulum sit. Ne, inquit, laeteris, o Philisthaea, ne insultes populo meo, quod percussoris tui Achaz virga confracta sit; quod baculus qui te ferire solitus erat, videatur morte contritus; quod coluber interfectus. Pro hoc enim nocentior nascetur Ezechias regulus, quem Graeci vocant basiliscum, qui te suo aspectu interliciat, et spiritu oris occidat. Quomodo enim nulla avis
Abbreviated transcription (Latin):
et uisionẽ sedentis d̃i et ea quȩ precipiuntur prophetae usq adeũ locũ
ubi scriptũ ẽ: sicut terebintus et sicut quercus que ex panditramos suos
semen sc̃m erit germen eius: Sub ioathan rege prophetatũ tertius succe¬
dit achas filius ioathã filii osiȩ regis ude sub quo ascendit raasimrex
srne et phacee filius romeliȩ rex isrł in hierus alẽ ad preliandũ contraeam
et reliqua que scriptura cõmemorat. Igitur sub acha: usq ad presentem
locũ quẽ nunc exponere mnitimur omnia quȩ in medio posita sunt uaticina¬
ta cognoscimus quomor tuo quartus idest ultimus succedit et zechias sub
quo omnis usq ad finẽ texitur liber: Nelaeteris filistea omnis tu quõ cõ
minuta ẽ uirga ꝑcussoristui deradice enĩ colubri egredictur regulus. et se¬
men eius ab sor bens uolucrẽ: Natura le ẽ qđ dicimius mor tuorege ad¬

Expanded text:
et Visionet VisionSicut terebinthus et sicut quercus quae expandit ramos suos: semen sanctum erit germen ejus, sub Joatham rege prophetatum . Tertius succedit Achaz filius Joatham filii Oziae regis Juda, sub quo ascendit Rasin rex Syriae, et Phacee filius Romeliae, rex Israel, in Jerusalem ad praeliandum contra eam, et reliqua quae Scriptura commemorat. Igitur sub Achaz usque ad praesentem locum, quem nunc exponere nitimur, omnia quae in medio posita sunt, vaticinata cognoscimus: quo mortuo quartas, id est, ultimus succedit Ezechias, sub quo omnis usque ad finem texitur liber. minuta est uirga percussoris. tui. de radice enim colubri eg.redietur regulus et semen eius absorbens uolucrem, hoc est: de Ac
Abbreviated transcription (Latin):
poterit infirmare. et manus eius extenta et quis auetet eã: hoc loco qui¬
da arbitrantur generalem eẽ conta omnẽ orbẽ prophetiã et qđ uastitas ba¬
brlon is etassy riȩ ciuitatis trpussit cõsũmationis mundi. quibus nequa¬
quã c̃tra dicimus dũsciamus hic omnẽ terrã assyriorũ ꝓprie significari¬
et uniuer sas gentes socias regis assyru demonstratas: quicquid aut̃ ad ño
decretũ ẽ nullius uirtute. ꝓhibetur et extentã manũ eius ctad ꝑcutiendũ
paratã nemo poterit cohercere: Anno quo mortiuis ẽ rex acha factũ
ẽ onusistud quat tuor reges iudeȩ titulo ꝓphetȩ legimus eẽ p̃positos.
oziam. ioathan. achas. et eizechiã. singulos sibi et ordine et sobole succedentes.
quorũ o.ziam mortuũ supra legimus referente isaia. anno quomortuus ẽ rex
osias uididnm sedentẽ suꝑsoliũ excelsũ et eleuatũ: ex quo intellegimus

Expanded text:
poterit infirmare? et manus ejus extenta; et quis avertet eam? Hoc loco quipoterit infirmare? et manus ejus extenta; et quis avertet eam? Hoc loco quidam arbitrantur generalem esse contra omnem orbem prophetiam, et quod vastitas Babylonis et Assyriae civitatis typus sit consummationis mundi, quibus nequaquam contradicimus, duet universas gentes socias regis Assyrii demonstratas. Quidquid autem a Domino decretum est, nullius virtute prohibetur. Et extentam manum ejus, et ad percutiendum paratam, nemo poterit coercere. Anno quo mortuus est rex Achaz, factum est onus istud. Quatuor reges Judaeae titulo Prophetae legimus esse praepositos: Oziam, Joatham, Achaz, et Ezechiam, singulos sibi ordine et sobole succedentes, quorum Oziam mortuum supra legimus, referente Isaia: Anno quo mortuus est rex Ozias, vidi Dominum sedentem super solium excelsum et elevatum. Ex quo intelligimus