comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
discendit ros sicuat pluuia: & col¬
legenl eum medici & in ipso cocunt
om̃ confectiones ꝑ de enodoccia nan
mul gos languores scnant in ipiis
locis ubicccdet ipseros Ipse ẽ enim
sos qui canta tus in ꝓscel mosicut
ros ab hermon qđ discordit inmon¬
gesion. Illcm pargł iordanis est
muenaus ẽ quan do ei porta bit
coruus panem & casms in circuitu
uallis illius multi cudo here mi¬
ttosum in yximorestciuiaas que uo¬
cat sclmiadco ubi seman ser duo

Expanded text:
descendit ros sicut pluuia et colligent eum medici et in ipso cocuntur omnes confectiones per xenodocia, nam multi languores sanantur in ipsis locis, ubi cadit ipse ros. Ipse est enim ros, qui cantatur in psalmo: sicut ros ab Hermon qui descendit in monte Sion. In illa parte Iordanis est inuentus est, quando ei portabat coruus panem et carnes. In circuitu uallis illius multitudo heremitarum. Ibi in proximo est ciuitas quae uocatur Liuiada, ubi remanserunt duo
Abbreviated transcription (Latin):
De inde uenimus in loco ubi dñs
dequmnq: panis quinq: milia pos¬
Los scccicuit. ex gensa cam panil
oliueca & palmia & ex hocus¬
nimus in loco ubi babai hacuse
tus ẽ hȩlics. in ipso loco est mons
hermon modicus quilegitur in psał
copede montis ipsius defluuio cos¬
cendit nubes hora piima & ex eun¬
te soluenit suꝑ ierusolima supba
siliccõque ẽ insion & suꝑ bccsi li cẽo
cdmonumentum ni & suꝑbcsili

Expanded text:
Deinde uenimus in loco, ubi Dominus de quinque panibus quinque milia populos saciauit, extensa campania, oliueta et palmeta. Ex hoc uenimus in loco, ubi baptizatus est tus est Helias. In ipso loco est mons Hermon modicus, qui legitur in psalmo. A pede montis ipsius de fluuio ascendit nubes hora prima et exeunte sole uenit super Hierusolimam super basilicam, quae est in Sion, et super basilicam ad monumentum Domini et super basili
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsi coduespere labanl in illa fa¬
mas mopsi. & ccli quotibis quem
licico ẽ aliqua para migia inquo
me renihil in ubinđ uiuificacum
nee pccleas nac lignum suꝑ nacađ:
neq homo nactare pogest sed quid¬
quid ibi iacatacũ fudꝗ in ꝓfundo dimer¬
gid De ior decne uenimus in loco
ubi moysis decorpore ex iuig sund mił

Expanded text:
esperum lauant in illas termas Moysi et aliquotiens, quem litati est aliqua paramitia. In quo mare nihil inuenitur uiuificatum nec paleas nec lignum supernatat neque homo natare potest, sed quicquid ibi iactatum fuerit, in profundum dimergitur. De Iordane in locum, ubi Moyses de corpore exiuit, sunt mi
Abbreviated transcription (Latin):
Bel chur usq ad hune locũ
populus usrł fugi entes alieni¬
gences per se cutus est appellans
eumlapidem adiutoni:
Becmie ubi saul un gendus in
pegem cum sec muhel cibum su¬
mit porro beema cequilee san¬
per ex cel sam aranstulit:
Boses nomen paye saꝑ quee in
libyr hebraicarum questio¬
num diximus
Besorturns ad quã uenit daurd
Bero scen adquem locum deciua
praede peor tem mi sit:
Baunm locus ad quem usq
prosecutus est michol filiam
saulis uir suus lec en meens.
abes scclon pecora gon debantur.
Sali mer chro usque adhane per¬
secu tus est moab per du elem scebes
& post ea legimur ceb assy norum
rege captcem. est aucen as cen¬
dentibus de eleu ghero poli aeliã
in oe greuo lec pide nune uillee quue
mee chec mim di cictur:
Bec leth urbs quam xhificauit

Expanded text:
Bethcur, usque ad hunc locum populus Israel fugientes alienigenas persecutus est, appellans eum, Lapidem adjutorii. Bama, ubi Saul ungendus in regem, cum Samuele cibum sumpsit. Porro Bama, Aquila semper, Excelsum transtulit. Boses, nomen petrae super qua in libris Hebraicarum Quaestionum diximus. Besor, torrens, ad quem venit David. Borasan, ad quem locum David praedae partem misit. Baurim, locus ad quem usque prosecutus est Michol filiam Saulis vir suus lacrymans. Abessalon pecora tondebantur. Bethmacha, usque ad hanc persecutus est Joab perduellem Sabee; et postea, eam ab Assyriorum rege captam legimus. Est autem ascendentibus de Eleutheropoli Aeliam in octavo lapide, nunc villa quae Machamim dicitur. Ballath, urbs quam aedificavit
Abbreviated transcription (Latin):
mumphos tres egit dalmaticum a¬
si aticum postremũ alex andnum
aduersus anconium inde sp̃ccnum
deinde ꝗfrramanq pecce togo
orbe parta iamiporitas dusit &ob¬
sera uit sub cuius impeno lx & no ue¬
e domad&es indanihelo scnptȩ com¬
pleur &cessane regno ac saebr¬
dotio iudaeor dñs ihs̃ inb& hlam

Expanded text:
umphos tres egit: Dalmaticum, Asiaticum, postremu Alexandrinum aduersus Antonium; inde Spanum. Dinde terra marique pace toto orbe parta Iani portas clusit et obserauit. Sub cuius imperio LXVIIII ebdomades in Danihelo sciptae conplentur et cessante regno ac sacerdotio
Abbreviated transcription (Latin):
ũ xiiiii. huius glmpose gestasun
quȩ secundilibi machabeorom
histonaconinde hac &age so¬
mani uictos grecos libeds ẽẽ
ius ser̃ lioc genpose ainius priint
poegec latinus insignis sd̾mae est
cȩlebragus

Expanded text:
 XXIIII. Huius tempore gesta sunt quae secundi libri Machabeorum historia continet. Hac aetate Romani uictos Graecos liberos esse iusserunt. Hoc tempore Ennius primus poeta Latinus insignis Romae est celebratus
Abbreviated transcription (Latin):
xxxu. ũ lpi hunc anchi ocus
prdelio super auit iudaeos ucci
calamiatte obpres sit ꝑ idem
almpus iscipio afnedon uicit ꝗłr¬
senius comicus claruit.
nces cuntur traces romanis
subinci unur.
poeit quoq: lucrecius nascrtꝰ
ingerf&cit.
rusolima capti iudaeos ro¬
ꝑidam głmpus catoplilo sofus
lagnoscitus uirgilius nas citꝰ
manguce oratius ubnusinie
gunc &iam aspollodurus prȩ¬
ceptor augusti clacris habe¬
tur &cicers laude oratona
cȩlebratur:¬

Expanded text:
us praelio superavit, et Judaeos varia calamitate oppressit. Per idem tempus Scipio Africam vicit. Terentius comicus claruit. nascuntur. Thraces Romanis subjiciuntur. Poeta quoque Lucretius nascitur, interfecit. rosolyma capta, Judaeos RoPer idem tempus Cato philosophus claruit: Virgilius nascitur Mantuae, Horatius Venusii. Tunc etiam Apollodorus, praeceptor Augusti, clarus habetur, et Cicero laude oratoria celebratur
Abbreviated transcription (Latin):
Ues pcesianus segñ añ x. Ista
indis ciplina miloani strenuus
multas ꝓ uincias quas nerd amise¬
ratbellando rei publi eł sestutu¬
it in memor offbisarum fuit con¬
uitia insedictaleuiger tulithuius
secundo an notitus hieru solimã
cepit atq sub uerait ubi und&i¬
es cbigbicemilia iudecorum fame
& gladio pen er̃ preger quo que

Expanded text:
espasianus regnauit annos X. Iste in disciplina militari strenuus multas prouincias, quas Nero amiserat, bellando rei publicae restituit. Inmemor offensarum fuit, conuicia in se dicta leuiter tulit. Huius secundo anno Titus Hierusolimam cepit atque subuerit, ubi undecies centena milia Iudaeorum fame et gla
Abbreviated transcription (Latin):
uiuii he paolo mei soror &
coniux effeate quemdũ frau¬
decre regno uoluis see gempor
belli ciuilis inalexandha oc¬
stuprum regnũ sibi & mesn gu¬
lomei apudiuliũ in p&rauit
atq alkxandie regnũ in sdma¬
nc gransiuit dictionon:¬
Caius iulius caesar reg̃ añ ui¬
ũ eluu hic anlea consol erea¬
qus gallias obtinuit debrit¬
siuile bellũ aduersus pompeiũ
adebito monarciã totius
impenir mani obtinuit &
cuius nomine sequenes impl¬
rato res cae sccres apellatis̃¬

Expanded text:
is Ptolomei soror et coniunx effecta. Quem dum fraudare regnui uoluisset, tempore belli ciuilis in Alexandria ocstuprum regnum sibi et necem Ptolomei apud Iulium impetrauit atque Alexandriae regnum in Romanam traniuit dicionCaius Julius Caesar regnat annis V. Hic antea consul creatus Gallias obtinuit; de Briti bello adversus Pompeium adhibito, monarchiam totius imperii obtinuit. Ex cujus nomine sequentes imperatores Caesares vocati
Abbreviated transcription (Latin):
łmpus mat gheus apostolus euan¬
celiũ iniudea pnimus senpsit :
iste medie imperans multages¬
sit mediocñ aermulga cruodeli¬
aer hoc regnanze prrus a posto lus
conrasimonem magũ sdmcem
pergit marcus quoq: euangelis¬
cta ale andiȩ xpͥm predicans
euangeliũ scrpsit :¬
hicnimie crudiligagtis & lux o¬
nȩ dedigus retibus aureis pisca¬
bectur mecren & sororem &
ƿid stiguit &inerficit sencetũ
mulgum & ginxit. mulgas pei
publicȩ prð uincias uel urbes
amisit. urbem quoq: r mncm
incendit ut grd ĩani &e cidii in mae¬
ginen cenexe huius tłmponbus
simon magus cum algercationem
podposuis s& cum p&r& & paulo a pos¬
golis dicens sequandã uir tugłm
esse dĩ maegnam mediadiedum
adcȩlum uolare ꝓmitgit ademo¬
nib: quib: in aere ferebatur ad iu¬
ranse eos ꝑ dm̃ p&rd paulo uero
orane dimissur crepurt obcuius
ne cemanesdne p&sus crucifigit
paulus gladio caedictur t unc luca¬

Expanded text:
tempus Matheus apostolus euangelium in Iudaea primus scripsit. VCCLI Iste medie imperans multa gessit mediocriter, multa crudeliter. Hoc regnante Petrus apostolus contra Simonem magum Romam pergit. Marcus quoque euangelista Alexandriae Xristum praedicans euangelium scripsitHic nimiae crudelitatis et luxuriae deditus retibus aureis piscabatur. Matrem et sororem et prostituit et inrfecit. Senatum multum extinxit. Multas rei publicae prouincias uel amisit; urbem quoque Romam incendit, ut Trojani excidii imaginem spectaret. Hujus temporibus Simon Magus, cum altercationem oposuisset cum Petro et Paulo apostolis, dicens sequandam uirtutem esse dei magnam, media die dum ad caelum uolare promittit  quibus in aere ferebatur, adjurante eos Petro, per Deum, Paulo vero orante, dimissus crepuit. Ob cujus necem a Nerone Petrus crucifigitur, Paulus gladio caeditur. Hac
Abbreviated transcription (Latin):
Situ ut grauiter peccasti tam grauis
poena sit seruitutis. sub interitu mortis debitȩ
nec ancilla potes esse nec libera Nam cũ primũ
moyses in monte fyna caraxatas decalago du¬
plices tabulas accepiss&. uos contra dm̃ idola
poposcitis dicentes ad aaron : fac nobis deos qui
nos ante cedant
SYNA GOCARESPONÕ
Hic me miseram errasse cognosco. sed mox illis
seniores qui istud ad miserant. poenȩ suȩ me¬
rita susceperuntꝰ ECCLESIA DIXIT¬
re non potes. Agnosco sed recole scriptum:
Etadnuntient filii filiorum suorum qm̃ pec cata
eos qui idola poposcerunt usq adultinã mortẽ dampnatio¬
nis perua sit interitus . Quid ergo posteri fecerunt . si mox.¬
parentũ eorũ infiliis creuerunt. etiam non laxa¬
bo illis dicit dñs. Vt & alibiait. Parentes uuas
a cerbias manducauerunt. & filus dentes stupu¬
erunt
SYNAGOGARESPONDIT

Expanded text:
Si tu ut graviter peccasti, tam gravis poena sit servitutis sub interitu mortis debitae, nec ancilla potes esse, nec libera. Nam cum primum Moyses in monte Sina charaxatas decalogo duplices tabulas accepisset, vos contra Deum idola poposcistis, dicentes ad Aaron: Fac nobis deos qui nos antecedant . SYNAGOGA respondit: Hic me miseram errasse cognosco: sed mox eosseniores qui istud admiserant, poenae suae merita susceperunt? ECCLESIA dixre non poteris, et ipsum agnosco. Sed recole scriptum, Et annuntient filii filiorum suorum, quoniam peccata eos qui idola poposcerunt, usque ad ultimam mortem damnationis pervasit interitus. Quid ergo posteri fecerunt, si moxparentum eorum in filiis creverunt, et non laxabo illis, dicit Dominus . Et alibi ait, Parentes uvas acerbas manducaverunt, et filiis dentes stupuerunt . SYNAGOGA respondit
Abbreviated transcription (Latin):
bebam. quo imperio maiestatis filios enutri¬
rem Nunc exaltata sum infilios & per
septem & quȩ plurimos habebat filios in¬
firmata est. Et ut apostolus adseptem ec¬
clesias epistolas mitut. Et ia cob accepit uxo¬
res duas. maiorem liamoculis infirmio¬
ribus tipum sinagogȩ : & minorem specio¬
sam rachel: tipum ecclesiae. quȩ & sterilis
dui mansit. & postea peperit & bedicta
est: Merito ait ingenesi. Et dixit dñs ad
rebeccam. Duȩ gentes inutero tuo suNt.
& duo populi deuentre tuo diuidentur
& populus populũ superauit & maior serui&
minori item apud osce proph&am. Uocabo¬
inquit non populũ meum. populum meum.
& non dilectã dilectã. Erit enim quo loco dice¬
tur. non populus meus. illo loco dicentur
deserta : ciuitates ur̃ȩ exustȩ regionem uram
in conspectu ur̃o alieni comedent. Et ccce de¬
serta est & subuersa. apopulis alienis: De¬
relinqu&ur filia sion sicut casa inuinea.

Expanded text:
bebam, quo imperio majestatis filios enutribebam, quo imperio majestatis filios enutrirem: nunc exaltata sum in filios, et pseptem; et quae plurimos filios habebat, infirmata est . Et Apostolus ad septem Ecclesias epistolas mittit . Et Jacob accepit uxores duas, majorem Liam, oculis infirmioribus, typum Synagogae; et minorem speciosam Rachel, typum Ecclesiae: quae et sterilis diu mansit, et postea peperit, et benedicta est . Merito ait in Genesi: Et dixit Dominus ad Rebeccam, Duae gentes in utero tuo sunt, et duo populi de uentre tuo diuidentur, et populus populum superabit et maior seruiet minori. Item apud Osee prophetam: Vocabo non populum meum populum meum et non dilectum dilectum. erit enim, quo loco dicetur non populus meus, illo loco uocabuntur deserta, civitates vestrae igni exustae; regionem vestram in conspectu vestro, alieni comedent eam; et deserta et subversa a populis alienis derelinquetur filia Sion, sicut casa in vinea,
Abbreviated transcription (Latin):
tes & adorabunt te principes. & eris
dñs fratribus tius. & adorabunt tefi¬
lu patris tui SSNAGOCARESPON¬
DIT Ergo om̃s adte uenerunt. &e
go quȩ tot. &tantos filios habui. & filiorũ mul¬
titudine gloriata sum. & derelicta despi¬
cior. quȩ fui mater populis. Aut si tibi
ut plures filios habeas. in lege manda¬
tum est probare debes exlege. ECCLESIA
DIXIT Nunc flecteris. nunc te anti¬
quus rigor extollit. mox & ad maliciã
replicaris. Dicit enim dñs. Dilata locũ
tabernaculi tui . & auleorũ tuorũ longas
fac mensuras &palos tuos confirma. Ad¬
huc indexterã tuã. & insinistrã extende.
& semen tuũ gentes possidebunt᷑. & ciui¬
tates desertas in habitabis. Noliti mere
quia deuinces. neque uerearis. quia male¬
dicta es quõ confusione aeterna ob liuisce¬
ris fui utique male dicta cumidola seque¬
rer. fui confusa. cum duuinitatis mandata nes¬
cirem fu sterilis. quia babtis mum non ha¬

Expanded text:
tes, et adorabunt te principes, et eris tes, et adorabunt te principes, et eris dominus fratribus tuis, et adorabunt te filii matris tuae . SYNAGOGA respon: Ergo omnes ad te venerunt, et ego, quae tot et tantos filios habui, et filiorum multitudine gloriata sum, ut derelicta despicior, quae fui mater populis: aut si tibi ut plures filios habeas in Lege mandatum est, probare debes ex Lege. ECCLESIA dixit: Nunc flecteris, nunc te antiquus rigor extollit, mox et ad malitiam replicaris. Dicit enim Dominus: Dilata locum tabernaculi tui, et aulaeorum tuorum longas fac mensuras, et palos tuos confirma adhuc in dextram tuam, et in sinistram extende: et semen tuum gentes possidebit; et civitates desertas inhabitabis. Noli timere, quia devicta es; neque verearis, quia maledicta es: quoniam confusionem aeternam oblivisceris . Fui utique maledicta, cum idola sequerer; fui confusa, cum divinitatis mandata nescirem; fui sterilis, quia Baptismum non ha
Abbreviated transcription (Latin):
Bene qđ um coepisti reciprocare sermones & de
obliquitate uerborũ. ꝑplexuram parabolarũ
membra palpare. Nam & parus & paulus pre¬
dicatores mei iudȩi fuerunt. sed derelictate ad
fontem uitae &ernaq gram conuenerunt: Nam
abraham quẽ nominasti cũ ess& paganus & ido¬
la confringer&. sic ad diuinae maiestatis amicitias
conuolauit. Inde in colomis iam dĩamicus adte
rursus accessit. sed & post modũ atẽ adgentes.
hoc est ad nos iterũ redire mandauit. Sic enim
ingenẽsi ait. Dixit inquit dñs ds̃ habrahȩ
Exide terra tua. & decognatione tua & de
domo patris tui . & uade in illam terram
quã tibi ostendero. & faciã te ingentẽ
magnã & benedicãte & magnificabo
nomen tuũ. Uides ergo habrahȩ pre
ceptũ. ut exir& de terra tua. & decogna¬
tione tua. & dedomo patris tui . & ueni¬
r& ad terrã gentiũ & princeps fier&
super gentes. & magnũ nomen accipe¬
r&. Nam & infigura saluatoris. benedix¬
it isaacꝰ iacob Seruent tibi inquit gen¬

Expanded text:
Bene, quod jam coepisti reciprocare sermones, et de obliquitate verborum per flexuras parabolarum membra palpare. Nam et Petrus et Paulus praedicatores mei, Judaei fuerunt, sed derelicta te, ad fontem vitae aeternamque gratiam convenerunt. Nam Abraham, quem nominasti cum paganus esset, et idola confringeret, sic ad divinae majestatis amicitias convolavit, inde incolumis jam Dei amicus, ad te rursus accessit: sed et postmodum a te ad Gentes, hoc est ad nos, iterum redire mandavit. Sic enim in Genesi ait: Dixit, inquit, Dominus Deus Abrahae, Exi de terra tua, et de cognatione tua, et de domo patris tui, et vade in illam terram, quam tibi ostendero; et faciam te in gentem magnam, et benedicam te, et magnificabo nomen tuum . Vides ut exiret de terra tua, et de cognatione tua, et de domo patris tui; et veniret ad terram Gentium, et princeps fieret super Gentes, et magnum nomen acciperet. Nam et in figura Salvatoris benedixit Isaac Jacob: Servient tibi, inquit, Gen
Abbreviated transcription (Latin):
Habeo tabulas recito testamentũ quod scriba
quondam tuus uates scripsit. & aa ron magis¬
trato presente signauit. SINAGOGA
RESPT Scio testamentũ subregno meo conscri¬
ptũ. sed uolo discere ubime dictator uolunta¬
tis seruire mandauit
ECUTSIA DIXIT
lege quid rebeccȩ sit dictũ cũ parer&. Duȩ
gentes in utero tuo sunt. & duo populi deuen¬
tre tuo diuidentur. & populus populũ su¬
perabit. &maior serui& minori. Certe
macorem te palo ante dixisti regnasse
triũ phassȩ sceptrum tenuisse purpuram
posse disse meminus culam dedlituisse quondã.
uel in collib habitasse saxorũ te auro ornatã¬
mento byssosyrico gẽmis claruisse nobilibus
Ne paruiorẽ pecorũ lacte uixisse ego oues
& peccora tu militem possidebas. Inde est
quod egominor atq pauperior. tuma ior &
diues sub iugata mihi deieras. populo seruitura
SYNA GOGA RESBONDIT

Expanded text:
Habeo tabulas, recito testamentum, quod scriba quondam tuus vates scripsit, et Aaron magistratu praesente signavit. SYNAGOGA respondit: Scio Testamentum sub regno meo conscriptum, sed volo discere ubi me dictator voluminis servire mandavit. ECCLESIA dixit: Lege quid Rebeccae sit dictum, cum pareret: Duae gentes in utero tuo sunt, et duo populi de ventre tuo dividentur, et populus populum superabit, et major serviet minori . Certe majorem te paulo ante dixisti regnasse, triumphasse, sceptrum tenuisse, purpuram possedisse; me minusculam vallibus delituisse quondam, vel in collibus habitasse saxorum: te auro, ornamento, bysso, serico, gemmis claruisse nobilibus; me minorem pecorum lacte vixisse. Ego oves et pecora, tu militem possidebas. Inde est quod ego minor atque pauperior, tu major et dives subjugata mihi, eligas populo servitura minori. SYNAGOGA respondit
Abbreviated transcription (Latin):
DIXITIdeo gaudeo me sublimatam quod ex¬
celsis celsior facta sum & regnantiũ regna
dis ieci. & ecce subpedibus meis pur purata
quondam regina uersaris: Ille est enim rex
regum qui eidem imperare ceperit. qui se ui¬
derit aliquando regnasse. Regnasti fateor
romana tibi terra sub iacuit. reges & prin¬
cipes ceciderunt Et siquando conflixeras
captiuus hostis occubuit. Noli irasci. situ quȩ
fueras femina. mihi facta uidearis ancilla¬
SINACOGARESPONDIT

Expanded text:
dixit: In eo gaudeo me sublimatam, quod celsis celsior sum facta, et regna regnantium disjeci: et ecce sub pedibus meis purpurata quondam regina versaris. Ille est enim rex regum, qui eidem imperare coeperit, quae se viderit aliquando regnasse. Regnasti, fateor: Romana tibi terra subjacuit, reges et principes ceciderunt; et si quando conflixeras, captivus hostis succubuit. Noli irasci, si tu quae fueras domina, mihi facta videaris ancillaSYNAGOGA respondit
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo si in cruce suspensus est.
si pependit. si occisus est. quo modo resurrexit
quo modo tu illũ ad seris uiuere. surrexisse.
& in caelis indextera patris residere. Doce
ergo me si mortẽ uicit. si resurrexit. qui ui¬
d&ur occisus. Ita tamen ut mihi quȩ dicis
de proph&is ad signes
ECCLESIA DIXIT
Audi misera audi infelicissima. audi mulier par¬
ricida quȩ ad huc dexp̃i morte de resur&¬
rectione sub dubitas. lege quid dixerit ex
persona saluatoris. dauid in psalmo quinto
decimo. Non derelinques animã meã in infer¬
no. nec dabis scm tuũ uidere corruptionem
mam meam item in psalmo testio. Ego dor¬
miui & somnũ coepi. & ex surrexi quõ dñs sus¬
cepit me: Et idẽ rursus dauid expersona pa¬
tris ad filiũ ait. Ex surge gloria mea ex surge
ex surgã diluculo. Nã diluculo qđ ait. hoc est
post diẽ tertiã calcata morte inferisq damp
ph&a. Ad uesperũ demorabitur fl&&us & ad ma¬
tutinum l&itia¬
TIA SYNA GOGARES PONDIT

Expanded text:
Ergo si in cruce suspensus est, si pependit, si occisus est, quomodo resurrexit? Quomodo tu illum asseris vivere, resurrexisse, et in coelis in dextera Patris residere? Doce ergo me, si mortem vicit, si resurrexit, qui videtur occisus: ita tamen ut mihi quae dicis, de Prophetis assignes. ECCLESIA dixit: Audi, misera; audi, infelicissima; audi, mulier parricida, quae adhuc de Christi morte, de resurrectione subdubitas. Lege quid dixerit ex persona Salvatoris David in psalmo quinto decimo: Non derelinques animam meam in inferno, nec dabis Sanctum tuum videre corruptionem.isti ab inferis animam meam. Item in psalmo tertio, Ego dormivi, et somnum cepi; et exsurrexi, quoniam Dominus suscepit me. Et idem rursus David ex persona Patris ad Filium ait, Exsurge, gloria mea, exsurge: exsurgam diluculo . Nam, diluculo, quod ait, hoc est post diem tertiam, calcata morte inferisque damnpheta: Ad vesperam demorabitur fletus, et ad matutinum laetitia . SYNAGOGA respondit
Abbreviated transcription (Latin):
fratrib ac propinquis ire se adscenophegiam.
& postea scriptum ẽ. Vt aut̃ ascenderunt frẽs
eius. tunc & ipse ascendit ad sollemnitatem non
manifeste sed quasi ubscondite. iturum se ne¬
gauit. & fecit quod prius negauerat. Latrat
Latrat
porphirius. inc̃stantiȩ ac mutationis accusat.
nesciens om̃a scandala ad carnemeẽ referenda.
Moyses inquit dedit uob legem. & nemo ex uob facit
legem. utiq possibilem. Et non quod erat possibile
nemo compleuerat. Neq enim culpa imperantis ẽ.
sed fragilitas audientis. ut omnis mundus subditus
siat dõ In euuangelio ꝑ iohannẽ inmultis & grecis
& latinis codicib inuenitur. deadultera muliere
quae accusata ẽ apđ dñm. Accusabant aut̃ & uehe¬
ment̃ urgebant. scribae & pharisci. iuxta legem
cam cupientes lapidare. At iħs inclinus. digito
scribebat int̾ra. eorum uidelic& qui accusabant¬

Expanded text:
fratribus et propinquis ire se ad scenopegiam; et postea scriptum est: Ut autem ascenderunt fratres ejus, tunc et ipse ascendit ad solemnitatem, non manifeste, sed quasi in abscondito . Iturum se negavit, et fecit quod prius negaverat. Latrat Porphyrius, inconstantiae ac mutationis 762 accusat, nesciens omnia scandala ad carnem esse referenda. Moyses, inquit, dedit vobis legem, et nemo ex vobis facit legem, utique possibilem, et tamen quod erat possibile, nemo impleverat, neque enim culpa imperantis est, sed fragilitas audientis, ut omnis mundus subditus fiat Deo. In Evangelio secundum Joannem in multis et Graecis et Latinis codicibus invenitur de adultera muliere, quae accusata est apud Dominum. Accusabant autem et vehementer urgebant Scribae et Pharisaei, juxta legem eam lapidare cupientes. At Jesus inclinans, digito scribebat in terra : eorum
Abbreviated transcription (Latin):
sime instruimur & docemur : singulos se¬
cundũ peccatorũ suorũ plenitudinẽ con¬
sum mari. & tamdiu ut conuertatur sus¬
tineri: quã diu cumulũ suorũ non habuerit
delictorum. Nemo se inquit fallat ne
mo decipiat. malos deoͬs non amat. pec¬
catores non amat . In iustos non amat. ra¬
paces crudeles & impios: sed amatbo¬
nos iustos pios humiles in nocentes &
mites. Sicut scriptũ est. quõ non ds̃
uolens iniquitatẽ tues. Non habitabit
iuxta te malignus. neq perma nebunt
in iusti ante oculos tuos. O disti om̃s
qui operantur iniquitatẽ : perdes om

Expanded text:
sime instruimur et docemur, singulos sesime instruimur et docemur, singulos secundum peccatorum suorum plenitudinem consummari, et tamdiu ut convertantur sustineri, quam diu cumulum suorum non habuerint delictorum. Nemo se, inquam, fallat, nemo se decipiat: malos non amat Deus, peccatores non amat, injustos non amat, rapaces, crudeles, impios; sed amat bonos, justos, pios, humiles, innocentes, mites: sicut scriptum est, Quoniam non Deus volens iniquitatem tu es. Non habitabit juxta te malignus, neque permanebunt injusti ante oculos tuos. Odisti omnes qui operantur
Abbreviated transcription (Latin):
tum . nec impiũ. in presenti &iã dĩ iudi¬
cium euadere posse existimemus: am
mone mur exemplo.. Sed hoc magis sen¬
tire nos conuenit: tamdiu unumquẽq
dĩ pacientia sustentari: quamdiu nondũ
peccatorũ suorũ terminũ finemq reple¬
uit : quo consummato. eum ilico percutit:
nec illi iam ullã ueniã reseruari: Esse
autem certũ peccatorũ modũ atq men¬
suram : dĩ ipsius testimonio declaratur.
Et quod unusquisq: uel celerius ł tardius
put peccatorũ suorũ modũ ex pleuerit
iudic&ur: euidentissimȩ demonstratur
Quando desodomorũ & gomorreorũ inte¬
ritu atq incendio. quia sua iam peccata
repleuerant : ad habra ham ds̃ loquitur
dicens. Clamor sodomorũ & gomorreoꝵ
repletus est: & peccata eorũ magna uehe¬
menter repl&a sunt. Dea morreis uero
quid dicit : quia sua nondũ peccata finie¬
rant. quos post multos annos quã supradictȩ
ciuitates cremate sunt constat eẽ dele

Expanded text:
tos et impios in praesenti etiam Dei juditos et impios in praesenti etiam Dei judicium evadere posse exorem. Sed hoc magis sentire nos convenit, tamdiu unumquemque Dei patientia sustentari, quamdiu nondum peccatorum suorum terminum finemque repleverit: quo consummato eum illico percuti, nec illi jam veniam ullam reservari. Esse autem certum peccatorum modum atque mensuram, Dei ipsius testimonio declaratur. Et quod unusquisque vel celerius vel tardius, prout peccatorum suorum modum expleverit, judicetur, evidentissime demonstratur, quando de Sodomorum et Gomorrhaeorum interitu atque incendio, qui sua jam peccata repleverant, ad Abraham Deus loquitur, dicens: Clamor Sodomorum et Gomorrhaeorum repletus est, et peccata eorum magna vehementer repleta sunt . De Amorrhaeis vero quid dicit, qui sua nondum peccata finierant, quos post multos annos quam supra dictae civitates crematae sunt, constat esse delet
Abbreviated transcription (Latin):
tidie egent panibus: Nonne tibi uide
tur illud testimonium in ipsis esse com¬
pletum: comminantis dĩ & dicentis Uiduã
& orfanos nonuexabitis: Quod si uexa¬
bitis eos : & uociferanter proclamaue¬
rint adme: ex audiam uociferationẽ
eorum : & irascar animo & perimam
uos gladio. & erunt coniuges uestrȩ
uiduae. & filii ueftri orfani: O indignũ
nefas : O scelestum facinus. onimia &
nonferenda crudelitas: Duo sȩuissima
& a trocissima : uno perpetrantur intem¬
pore: Homicidium fit: ut rapina succe¬
dat: Occiduntur mariti : occiduntur
& patres : quo facilius uiduȩ spolientur
& orfani: Etita quisque in alterius mor¬
te congaud& : quasi non sit. & ipse quan¬
doque moriturus: Merito ergo ds hu¬
ius modi crudelitatibus & impietatibus
com mouetur: merito iudiciũ suũ. in
quibusdã &iam ante tempus ostendit
Merito uita talib nec presens. nec futu¬
ra conceditur: quorũ nos nec scelera¬

Expanded text:
tidie egent panibus. Nonne videtur tidie egent panibus. Nonne videtur tibi istud testimonium in ipsis esse completum comminantis Dei et dicentis, Viduam et orphanos non vexabitis. Quod si vexaveritis eos, et vociferantes clamaverint ad me; exaudiam vociferationem eorum, et irascar animo, et perimam vos gladio, et erunt conjuges vestrae viduae, et filii vestri orphani ? O indignum nefas! o scelestum facinus! o nimia et non ferenda crudelitas! Duo saevissima et atrocissima uno perpetrantur in tempore; homicidium fit, ut rapina succedat: occiduntur mariti, occiduntur et patres, quo facilius viduae spolientur et orphani: et ita quisque in alterius morte congaudet, quasi non sit ipse quandoque moriturus. Merito ergo Deus hujusmodi crudelitatibus et impietatibus commovetur. Merito judicium suum in quibusdam etiam ante tempus ostendit. Merito vita talibus nec praesens nec futura conceditur. Quorum nos, ne scelera
Abbreviated transcription (Latin):
ita fit. ut qui hominis nontiment indelin¬
quendo iudicium. dm̃ iudicem sentiant
& ultorem: Et quibus alii qui in sontium
animarum sanguinem frequenter effu¬
derint. ita dĩ iram iudiciumque sensere.
ut ipsi post modum sanguinem fundere
cogerentur suum. qui fundebãt libenter
alienum: Alii uero qui similia commise¬
rant sic dĩ indignatione prostrati sunt.
ut insepulti iacerent. & esca feris & caeli
uolucribus fierent. Alii autem qui innu¬
merabilem multitudinem hominum in¬
iuste per emerant. membratim articula¬
timue concisi. ut non minor fier& conci¬
sura membrorum. quam quos interimife¬
cerat. numerus punitorum : Et quorum
iudicio. maritis in iuste per emptis. mul¬
patribus derelicti : quibus praeter orbi¬
tatem mendicitas inferebatur & nuditas:
Nam addebant impietati & crudelitati quod
de erat. ut eorum quos fecissent occidi:
spoliarent & liberos: Nunc uero ipsorũ
coniuges uiduȩ. & filii orfani: alienis cot¬

Expanded text:
Ita fit, ut qui hominis non timent in delinIta fit, ut qui hominis non timent in delinquendo judicium, Deum judicem sentiant et ultorem. Ex quibus alii qui insontium animarum sanguinem frequenter effuderant, ita iram Dei judiciumque sensere, ut ipsi postmodum sanguinem fundere cogerentur suum, qui libenter fundebant alienum. Alii vero qui similia commiserant, sic Dei indignatione prostrati sunt, ut insepulti jacerent, et esca feris et coeli volucribus fierent. Alii autem qui innumerabilem hominum multitudinem injuste peremerant, membratim particulatimve concissi, ut non minor fuerit concisura membrorum quam quos interimi fecerant, numerus punitorum. Et quorum judicio maritis injuste peremptis muloccisis derelicti, quibus praeter orbitatem mendicitas inferebatur et nuditas: nam addebant impietati et crudelitati quod deerat, ut eorum quos fecissent occidi, spoliarent et liberos: nunc vero ipsorum conjuges viduae et filii orphani alienis quo
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudinis potius putat esse. quã
criminis: Et id circo ds̃ in prȩsenti non
uidetur punire peccantes. quia cum
punit non agnoscitur: Multi sunt e¬
nim quos nemo intellegit. qui ob
multitu dinẽ peccatorũ. iam ante u¬
dicii diẽ. in p̃senti &iam iudicantur:
Aut dicat quis. siquem sacrilegũ sanguina¬
rium rapacem fals arium. homicidam. fu¬
rem. fraudulentum. adulterum. c& ero¬
rumq criminum reum. uel in pręsenti tẽ¬
pore potuit uidere longeuum: Nos e¬
quȩ probare sufficimus sceleratos. & im¬
pios. peccatorum suorum fine completo
& hoc iam tempore iudican. & prȩsentẽ
eis uitam negari. non minus quam futurã:
qui perdiuersa tempora. diuersorum
iudicium impie. scelerateque uersan¬
tium. expectauit interitum: Quorũ
quo potestas sublimior est ad peccan¬
dum. maior audacia. quae totum sibi
credit licere quod potest:. Et dum alte¬
rius iudicium nontiment. qui alios iudi¬
cant. ita ad peccandum p̃cipites sunt:

Expanded text:
consuetudinis potius putat esse, quam consuetudinis potius putat esse, quam criminis. Et idcirco Deus in praesenti non videtur punire peccantes; quia cum punit, non cognoscitur. Multi sunt enim, quos nemo intelligit, qui ob multitudinem peccatorum jam ante judicii diem in praesenti etiam judicantur. Aut dicat, quis, si quem sacrilegum, sanguinarium, rapacem, falsarium, homicidam, furem, fraudulentum, adulterum, caeterorumque criminum reum, vel in praesenti tempore potuerit videre longaevum? Nos equae probare sufficimus, sceleratos et impios, peccatorum suorum fine completo, et hoc etiam tempore judicari, et praesentem eis vitam negari non minus quam futuram. qui per diversa tempora diversorum judicum impie scelerateque conversantium exspectavit interitum. Quorum quo potestas sublimior est, eo ad peccandum major audacia, quae totum sibi licere credit quod potest: et dum alterius judicium non timent qui alios judicant, ad peccandum praecipites sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nis & despicis quiam plius quã tu ipse
te diligitꝰ quite mori cupientem
te uult uiuere conuertendo. O stul¬
te in reuerens. & ingrate. qui nec in
& uana suspicione decipiat. Nemo id¬
circo securus delinquat & liber: quia
suꝑ peccatores confestim dũra. iudiciũq
nonueniat : ut ex hoc opin&ur se inpu¬
ne peccasse : quod non ilico ꝑ imatur :
sed hoc magis differre dm̃: quam dissi¬
mulare cognoscat : & iram cius pecca¬
toribus quã ueniam subito & repente
uenturã .: Sicut scriptum est: Nedixe¬
ris peccaui : & quid accidit mihi triste :
Est enim altissimus redditor paciens: Et
alibi: Netardes conuerti addnm: neꝙ
differas dedie indiem: subito enim ue¬
nit ira eius: Quod inplerisq impl&ur.
quibus obnimia peccata: & inp̾̃senti
dĩ ira suꝑuenit . & in futuro seruatur :
Sedhoc nemo intellegit. nemo cognoscit
nec quisq aduersa sustinens. malis su¬
is estimat in rogari. sed siquid ꝑtulerit

Expanded text:
nis et despicis, qui amplius quam tu ipse nis et despicis, qui amplius quam tu ipse te diligit, qui te mori cupientem te vivere vult convertendo. O stulte, o irreverens et ingrate, qui nec in et vana suspicione decipiat, nemo idcirco securus delinquat et liber, quod super peccatores confestim Dei ira judiciumque non veniat; ut ex hoc opinetur se impune peccasse, quod non illico perimatur: sed hoc magis differre Deum, quam dissimulare cognoscat; et iram ejus peccatoribus, quam veniam, subito et repente venturam, sicut scriptum est: Ne dixeris, Peccavi, et quid accidit mihi triste? est enim Altissimus redditor patiens. Et alibi, Ne tardes converti ad Dominum, neque differas de die in diem; subito enim veniet ira ejus . Quod in plerisque impletur, quibus ob nimia peccata, et in praesenti Dei ira supervenit, et in futuro servatur. Sed hoc nemo intelligit, nemo cognoscit: nec quisque adversa sustinens malis suis aestimat irrogari; sed quod pertulerit,
Abbreviated transcription (Latin):
cũq fecit nonerunt in memoriã in sua¬
luntate uolo mortẽ in iustidicit adonai
dñs quã ut auertat se auia sua mala.
& uiuere eum faciã Et alibi. Iniquitas
iniqui non nocebit eũ. in qua cũq die a¬
uerterit se asua uia iniquita. Et ite¬
rũ. Conuertimini filii conuertentes.
et ego sanabo contritionẽ ur̃am. Ecce
quo modo te ds ut a peccatis tuis. uel
sero conuersus. saluus eẽ possis mon&
& ꝓuocat. Ecce qua lit̃ iam mortiob¬
noxiũ ut uiuat hortatur. Quã leni¬
t̃. quã clementer inuitat: ut &iam
peccatoribus patris non neg& pi&atẽ.
et adhuc filios appellat. qui patrẽ dm̃
peccando ꝑdiderunt. sicut & ipse se
ꝑdidisse peccatores. alio inloco cũ uoce
flebili & miserabili qua dam lamentati¬
one testatur dicens. sine filiis factus
sum. ꝑdidi populũ meũ ꝓꝑter pec¬
cata eorũ. Ex hoc ergo cognosce
qua lit̃ te ds̃ diligat: quẽ ma uult
uiuere. quã perire: Et tu eũ contẽp¬

Expanded text:
cumque fecit, non erunt in memoria: in juscumque fecit, non erunt in memoria: in jusluntate volo mortem injusti, dicit Adonai Dominus, quam ut avertat se a via sua mala, et vivere ei faciam ? Et alibi, Iniquitas iniqui non nocebit ei, in quacumque die averterit se a sua iniquitate . Et iterum, Convertimini, filii convertentes, et ego sanabo contritionem vestram . Ecce quomodo te Deus, ut a peccatis tuis vel sero convertaris et salvus esse possis, monet et provocat. Ecce qualiter jam morti obnoxium ut vivat hortatur; quam leniter, quam clementer invitat, ut etiam peccatoribus patris non neget pietatem: et adhuc filios appellat, qui patrem Deum peccando perdiderunt: sicut et ipse se perdidisse peccatores alio in loco cum voce flebili et miserabili quadam lamentatione testatur, dicens: Sine filiis factus sum, perdidi populum meum propter peccata eorum . Ex hoc ergo cognosce, qualiter te Deus diligat, quem mavult vivere, quam perire. Et tu eum contem
Abbreviated transcription (Latin):
modũ aberrore conuersi. maio res
adhuc operas fecisse iustitiȩ quam
ante peccata commise rant Dsenim
non donat peccata. sed differt. Nec
per se uerantem peccato rem a moste
liberat sed ut uel sero conuestatur. &
uiuat pacienter expectat Sicut be¬
atus p&rus apostolus dicit Non tardat
dñs promissis. sed pacienter agit prop¬
ter uos. nolens aliquos perire. sed om̃es
ad penitentiam reuesti Ille enimte
quasi pius benignus &clemens ilico idcir¬
conon percutit. ut tu quanta illius er
& impium expectare mauut & seruare
conuersum quam punire peccantem
Sicut proph&ã ipse dñs loquitur Et quan¬
tum homini uelit misericordiȩ piatis
largiri. ꝓpriȩ uocis benignitate deꝓmit
dicens. It iniquussi conuertat se abom¬
nibus iniquitatibus suis. quas fecit. & custo¬
diat omã mandata mea. & faciat iudici¬
ũ & iusticiam & misericor diã uita uiu&
& non mori&ur omnia delicta eiusquȩ¬

Expanded text:
modum ab errore sunt conversi, majores modum ab errore sunt conversi, majores adhuc operas fecisse justitiae, quam ante peccata commiserant. Deus enim non donat peccata, sed differt; nec perseverantem peccatorem a morte liberat, sed ut vel sero convertatur et vivat, patienter exspectat: sicut beatus Petrus apostolus ait, Non tardat Dominus promissis; sed patienter agit propter vos, nolens aliquos perire, sed omnes ad poenitentiam converti . Ille enim te quasi pius, benignus, et clemens, illico idcirco non percutit, ut tu quanta illius erget impium exspectare mavult, et servare conversum, quam punire peccantem: sicut per prophetam ipse Dominus loquitur, et quantum velit homini misericordiae pietatisque largiri, propriae vocis benignitate depromit, dicens: Et iniquus si convertat se ab omnibus iniquitatibus suis quas fecit, et custodiat mandata mea, et faciat judicium, et justitiam, et misericordiam; vita vivet, et non morietur: omnia delicta ejus quae
Abbreviated transcription (Latin):
Sed plerosque incre dulos. & in pruden¬
tes & per fidos. misericor dis dilonga
pacientia pecca re facit intre pidos.
ut ex hoc peccatorũ suorum. dm̃ non
arbitrentur ulto rem quia non sta¬
tim uelit punire peccantes Miseri
& ingrati. suae salutis in prouidi qđ
hoc &iam dõ inputant. quod eorum
differatur interitus. ignorantes hoc¬
dĩ prouidentia duplici racione ser ua¬
yi ut & humano generi longa eius pa¬
cientia consulatur. & ne ille iudice¬
tur inpaciens. siilico uoluerit dam¬
nare peccantes. Namsitam paciens
non ess&. iam diu huma nige neris o¬
rigo desiss& Nec iustos de peccatori¬
bus habere mus. si confestim ds̃ uell&
punire qui peccant. Nonnulos enim le¬
gimus & scimus qui antea aut ignoran¬
tiȩ cecitate aut causa perfidiȩ. auta¬
dolescentiȩ ua nitate decepti. mutti¬
plici. & uario peccatorũ genere. te¬
nebantur obnoxii It per substentan¬
tis dĩ clementissimã pacientiã. post¬

Expanded text:
Sed plerosque incredulos et impudenSed plerosque incredulos et impudentes et perfidos misericordis Dei longa patientia peccare facit intrepidos; ut ex hoc peccatorum suorum Deum non arbitrentur ultorem, quod non statim velit punire peccantes. Miseri et ingrati, suae salutis improvidi, quia hoc etiam Deo imputant, quod eorum differatur interitus: ignorantes Dei providentia duplici ratione servari, ut et humano generi longa ejus patientia consulatur; et ne ille judicetur impatiens, si illico voluerit damnare peccantes. Nam si tam patiens non esset, jam diu humani generis origo desiisset: nec justos de peccatoribus haberemus, si confestim Deus vellet punire qui peccant. Nonnullos enim scimus et legimus, qui antea aut ignorantiae caecitate, aut causa perfidiae, aut adolescentiae vanitate decepti, multiplici et vario peccatorum genere tenebantur obnoxii, et per sustentantis Dei clementissimam patientiam post
Abbreviated transcription (Latin):
sacer dotibus unguuntur. & regibus cu¬
ius unctionis quales eẽ debeamus ammo¬
nemur exemplo quia ut in quib tam
scã est unctio sit nonminus conuersa¬
tio. Ex sacram̃to enim unctionis huius
men Quod nomen ille frustra sortit᷑
Qui xp̃m minime imitatur. Quid e¬
nim tibi pro dest uocari quod non es.
& nomen usur pare alienum sed si
xp̃ianum te esse delectat. quae xp̃i
sunt gere. & merito tibi xp̃ianino m̃
ad sume Aut forsitan non esse. seduo¬
caridesideras Hoc satis foedum & mi¬
serum est. te uelle uocarigđ nonsis
Nemo enimita transit ad xpͣm ut xp̃i
anus appell&ur & nonsit Quixp̃ia¬
nus dicitur . xp̃mse habere dm̃ pro¬
fit&ur It uere hab&. si ei in omnibus
obsequatur & seruiat̃ Si quo minus
xp̃i ille nonfa mulus. sed subsannator
est & inrisor. qui eius se ser uum dicit
cu seriure dissimulat Hiuic ergoge
subsannatione. quemsine causa dñm
appellauit. &pro qualitate peccati

Expanded text:
sacerdotibus unguuntur et regibus. Cusacerdotibus unguuntur et regibus. Cujus unctionis quales esse debeamus admonemur exemplo, ut in quibus tam sancta est unctio, sit non minus sancta conversatio. Ex sacramento enim unctionis hujus,men: quod nomen ille frustra sortitur, qui Christum minime imitatur. Quid enim tibi prodest vocari quod non es, et nomen tibi usurpare alienum? Sed si Christianum te esse delectat, quae Christi sunt gere, et merito tibi Christiani nomen assume. Aut forsitan non esse, sed vocari desideras? Hoc satis foedum et miserum est, te velle vocari quod non sis. Nemo enim ita transit ad Chrianus appelletur, et non sit. Qui Christianus dicitur, Christum se habere Dominum profitetur. Et vere habet, si ei in omnibus obsequatur et serviat. Si quo minus, Christi ille non famulus, sed subsannator est et derisor qui ejus se servum dicit, cui servire dissimulat. Hinc ergo subsannatione, quem sine causa Dominum appellavit, et pro qualitate peccati
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ quã uis rusticus uideatur eẽ. displi¬
ceat. Rusticus & enim panis incultior
uidetur eẽ sedfortior. & celeriũ esu¬
rientẽ stoma chũ satiat. fessũq conro¬
borat. quã quisiligineus uidetur & ni¬
tidus Nunc igitur dicã ser mone ꝓut
ua leo & quid christiano agere conue¬
niat ut potuero explicabo Cuius rei
& unde prius ex or diũ sumã iustius non
inuenio quã ut primũ de christiano ip¬
so uocabulo disputẽ & cur quis christia¬
ignorat. Vnctos uero. non nisi scõs uiros
& satis dõ dignos sẽ per fuisse manifes¬
tũ ẽ. Nec alios quã ꝓphetas aut sacer¬
dotes aut reges. Et tã magnũ fuit ip¬
sius unctionis mysteriũ ut iniudaico
populo. nonom̃s illud sed satis paucide
plurimis mererentur accipere. Et
consortib suisuncxit. Ex quo tẽpore
credentes illi & baptis matis ipsius scĩfi¬
catione purgatinon aliquantisicut sub
lege prius fuerat sed om̃s in ꝓphetis &

Expanded text:
noster, quamvis rusticus videatur esse, displinoster, quamvis rusticus videatur esse, displiceat. Rusticus enim panis incultior videtur esse, sed fortior et celerius esurientem stomachum satiat, fessumque corroborat, quam qui siligineus videtur et nitidus. Nunc ergo dicam sermonem prout valeo, et quid christianum agere conveniat, ut potero, explicabo. Cujus rei, et unde prius exordium sumam, justius non invenio, quam ut primum de christiano ipso vocabulo disputem, et cur quis christiaignorat. Unctos vero non nisi sanctos viros et satis Deo dignos semper fuisse manifestum est, nec alios quam Prophetas aut sacerdotes aut reges. Et tam magnum fuit ipsius unctionis mysterium, ut in Judaico populo non omnes illud, sed satis pauci de plurimis mererentur accipere; et consortibus suis unxit . Ex quo tempore credentes illi et baptismatis illius sanctificatione purgati, non aliquanti, sicut sub Lege prius fuerat, sed omnes in prophetis et
Abbreviated transcription (Latin):
ritior tibi apparere possis & melior.
rudib ammontioyb nr̃is. interim esto con¬
tenta . & caritati da ueniã. cuius ẽ non con¬
siderare quid offerat. nec qđ non hab&
querit sed totũ qđ hab&. libenter in ꝑtitͦ.
Ad cuius nontã muneris speciẽ quã aƿires¬
pice uoluntatẽ. & diligenter adueste . quid
tibi illa negare potuerit quȩ totũ dare
potuit. qđ hbebat: Obtuliss& &iã qđ non
habebat si possit. quȩ totũ potuit qđ habe¬
bat offerre. Sitit itaq ille sed parũ qui
decurrentis interim. riui aqua non potest
esse contentus. donec ad fontẽ uberiorẽ
purioremq: perueniat. Nec illum esuri
re satis credo quicum panes crbarios ha¬
sima soror. quã ego certus sum esurire
nimiũ & sitire cȩlestia. cibarios interim
manda panes. donec siligine candentes
inuenias. Exigui & turbulenti riudli
aquã pota. usque quo affluentioris hau¬
rias puriorem. Nec tibi interim panis

Expanded text:
ritior tibi apparere possit et melior, ritior tibi apparere possit et melior, rudibus admonitionibus nostris interim esto contenta, et charitati da veniam; cujus est non considerare quid offerat, nec quod non habet, quaerit; sed totum quod habet, libenter impertit: ad cujus non tam muneris speciem, quam animi respice voluntatem, et diligenter adverte quid tibi illa negare poterit, quae totum dare potuit quod habebat. Obtulisset etiam quod non habebat si posset, quae totum potuit quod habebat offerre. Sitit itaque ille, sed parum, qui decurrentis interim rivi aqua non potest esse contentus, donec ad fontem uberiorem purioremque perveniat. Nec illum satis esurire credo, qui cum panes cibarios hat tu, dilectissima soror, quam ego certus sum esurire nimium et sitire coelestia, cibarios interim mande panes, donec siligine candentes invenias: exigui et turbulenti rivuli aquam pota, usquequo affluentioris haurias puriorem. Nec tibi interim panis
Abbreviated transcription (Latin):
tego peccator & ultimus. insipi
ad monere . Non me propriȩ iustitiȩ fi¬
ducia . Non sapientiȩ peritia. Nonscien¬
tiȩ gloria. sed sola quã secundũ dm̃ ani¬
mo ac mente concepi. caritatis tuae
causa compellit : Quȩ me peccatorẽ pari¬
ter & ignarũ. addicendum Ita hortatur
& prouocat. ut cum loqui nesciã. tacere
non possĩ. Uellẽ itaq: & libenter optarẽ.
te eorũ habere notitiam. quorũ & sapi¬
entia affluentiorest & facundia maior.
& scientia uberior . & conscientia ab om¬
ni peccarũ contagione liberior. qui suis¬
& te uerbis instruerent & exemplis
os enim prȩter quã mentẽ nrãm ita in¬
sipientiȩ & ignorantiȩ caligo cȩcauit.
ut diuinũ aliquid nequeat sentire. ł dicere:
Ad huc insuꝑ & omni redargu& conscien¬
tia peccatorũ. ut &iã siquid lumns habe¬
re possit. abscondat : Et ita fit. ut prȩ¬
ter quã qđ dicere non habem᷑. hoc &iã qđ
habemus non fiducialiter ꝓferre consci¬
entia ꝓhbente possimus. Tu tamen dũpe¬

Expanded text:
ego peccator et ultimus, insipieadmonere, non me propriae justitiae fiducia, non sapientiae peritia, non scientiae gloria, sed sola quam secundum Deum animo ac mente concepi, charitatis tuae causa compellit: quae me peccatorem et ignarum, ad dicendum ita hortatur et provocat, ut cum loqui nesciam, tacere non possim. Vellem itaque et libenter optarem, te eorum habere notitiam quorum et sapientia affluentior est, et facundia major, et scientia uberior, et conscientia ab omni peccatorum contagione liberior, qui te verbis juste instruerent et exemplis. Nos enim praeterquam quod mentem nostram ita insipientiae et ignorantiae caligo caecavit, ut divinum aliquid nequeat sentire vel dicere; adhuc insuper et omnium redarguit conscientia peccatorum, ut etiam si quid luminis possit habere, abscondat: et ita fit ut praeterquam quod dicere non habemus, hoc etiam quod habemus, non fiducialiter proferre conscientia prohibente possimus. Tu tamen dum pe