comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sicq post in mͣsas grarũ actiones. qui prius pro cõpassio ne
conpungebatur. post modũ pͣgaudio popłs deuote illa crimatus
abscessit. E x hino itaq fr̃s quando quidẽ de c̃ceptione dñi disseru¬
imꝰ aliquantulũ. sua ipsius gr̃a ad ipsam dequa c̃ceptꝰ ẽ uirginem
scribendi conũ tamꝰ calamũ. & in laudib eꝰ saltẽ parũ immore¬
mur. de cuiꝰ intemerato utero mirifice tantũ nos redẽptorẽ sus¬
cepisse gaudemꝰ. Hanc enĩ uirginẽ scãm dõ de uotã. in effabilẽ

Expanded text:
sicque post immensas gratiarum actiones qui prius pro compassione sicque post immensas gratiarum actiones qui prius pro compassione compungebatur, postmodum prae gaudio populus devote illacrymatus abscessit. Ex hinc itaque, fratres, quandoquidem de conceptione Domini disseruimus, aliquantulum sua ipsius gratia ad ipsam de qua conceptus est virginem scribendi convertamus calamum, et in laudibus ejus saltem parum immoremur, de cujus intemerato utero mirifice tantum nos Redemptorem suscepisse gaudemus. Hanc enim virginem sanctam, Deo devotam, ineffabilem
Abbreviated transcription (Latin):
dõ ꝓ percepta iã remissio ne reddunt gras. cõpunctione deuo¬
ciori dm̃ postulantes. ut qui benignecepit. benignius & ipse
ꝑficit. Benignitas tandẽ saluatoris nr̃i p̃ces suscepit humi¬
liũ ꝑ intͣcessio nẽ gloriosȩ sẽꝑ uirginis remissionis iminisit an¬
tidotũ & ad refrigerandũ intumescentis linguȩ ardorẽ suauis¬
nũ loquendi officio. gr̃arũ quã mixime actiones dño refe¬
runt᷑. lacrimȩ ingaudia. gemitꝰ in organa conũtuntur. Fit
leticia magna in popło. undiq laudes dño ꝑsonant. signis ae¬
cełȩ c̃crepantib tediñ laudamꝰ spuales clericoꝵ ordines de uo¬
te iubilant. utriusq sexus uiris & mulierib dm̃ laudantib
uoce qua poterant. Quia igit᷑ prorecepta fanitate quȩ ad al¬
tare sc̃issimȩ uirginis offerr&e in promptu pauꝑcula ñ habuit.
se ipsã eiꝰ amodo capiraliciã astantiũ consilio gratant᷑ dedrt.

Expanded text:
Deo pro percepta jam remissione reddunt gratias, cumpunctione devoDeo pro percepta jam remissione reddunt gratias, cumpunctione devotiori Deum postulantes, ut qui benigne coepit, benignius et ipse perficiat. Benignitas tandem Salvatoris nostri preces suscepit humilium per intercessionem gloriosae semper Virginis, remissionis immisit antidotum, et ad refrigerandum intumescentis linguae ardorem suavisnum loquendi officio, gratiarum quam maxime actiones referuntur, lacrymae in gaudia, gemitus in organa convertuntur. Fit laetitia magna in populo, undique laudes Domino personant, signis ecclesiae concrepantibus, Te Deum laudamus, spirituales clericorum ordines devote jubilant, utriusque sexus viris et mulieribus Deum laudantibus voce qua poterant. Quia igitur pro recepta sanitate quae ad altare sanctissimae Virginis offerret in promptu paupercula non habuit, se ipsam ejus amodo capitalitiam astantium consilio gratanter dedit,
Abbreviated transcription (Latin):
de dignaret᷑. Tantis demũ uirgo beatissima lacrimantiũ re¬
flexa p̃cib iudiciũ u̾tit in misod̾am. apud eũ qui ꝑeã ad erep¬
tionẽ iniseroꝵ in mundũ uenit. oppresse impetrauit leuam̃.
& inc̃spectu astantiũ mirabili grã uinculoꝵ. concessit resolu¬
tionẽ. Nã cũ anrietate nimia estueͥns. gemitu tam̃ quo pote¬
rat ueniã postulans eiusdẽ scȩ mariȩ uirginis altare flebilit᷑ de¬
oscul aret᷑. grã diuina cęlitꝰ affuit. ad confirmandã fidẽ &: deuo¬
tionẽ fideliũ qd̃ sua ipsius puellulȩ. qd̾ sac̃dotis p̃dicti seu pa¬
rentũ ñ potuit uiolentia. in cspectu astantiũ labellulo uincu¬
lũ misericordit᷑ excussit. lingua tam̃ ad amplificandã xp̃i &. ge¬
nitricis suȩ głam sub eodẽ ad huc torcionis genere paulo postea
cruciata remansit. Et ecce iterũ popłs ad lacrimas de uocionis

Expanded text:
dedignaretur. Tantis demum Virgo beatissima lacrymarum rededignaretur. Tantis demum Virgo beatissima lacrymarum reflexa precibus judicium vertit in misericordiam, apud eum qui per eam ad ereptionem miserorum in mundum venit. Oppressae impetravit levamen et in conspectu astantium mirabili gratia vinculorum concessit resolutionem. Nam cum anxietate nimia exaestuans gemitu tamen quo poterat veniam postulans, ejusdem sanctae Mariae virginis altare flebiliter deoscularetur, gratia divina coelitus adfuit, ad confirmandam fidem et devotionem fidelium, quod sua ipsius puellulae, quod sacerdotis praedicti, seu parentum non potuit violentia, in conspectu astantium labellulo vinculum misericorditer excussit: lingua tamen ad amplificandam Christi et Genitricis suae gloriam, sub eodem adhuc tortionis genere paulo postea cruciata remansit. Et ecce iterum populus ad lacrymas devotionis
Abbreviated transcription (Latin):
peccasse cͣfessus. ab incepto c̃ fusus abstinuit. E ueniunt interĩ
ad ponti ficalẽ sedẽ sc̃ȩ nouiom̃sis aeccłe. sistrͦ ante altare sacra¬
⁊ issi me sẽꝑ uirginis lugens mat᷑ eũ filia. sac̃ dotes cũ popło. eiusdẽ
dĩ genitricis cõpuncte sollicitant suffragia. ut postposita offen¬
sione q̃d suũ ipsuiꝰ ẽẽ credit᷑. pietatis in eam c̃ u̾tat uiscera. quo
scła scłoꝵ cadẽ in urbe sollempnit᷑ celebret᷑. Magna si quidẽ
utriusq sexus multitudo ẽ fluxerat in aeccłam. obseerantes
.&. fidelit᷑ postulantes suꝑ pusillanimis illius passione. diuinã
celitꝰ indulgentiã. In corde c̃trito & humiliato sac̃ dotes
benedicebant dñm. immo c̃ cordi om̃s unanimitate glariose
uirginis clem̃tiã de p̃cabant᷑. qͦͥ eoꝵ. lacrimis benignitat᷑e
solita cõpateret᷑. & p̃ mortuȩ iã puelle. uincula dissoluere ñ

Expanded text:
peccasse confessus, ab incoepto confusus abstinuit. Perveniunt interim peccasse confessus, ab incoepto confusus abstinuit. Perveniunt interim ad pontificalem sedem sanctae Noviomensis Ecclesiae. Sistitur ante altare sacratissimae semper Virginis lugens mater cum filia, sacerdotes cum populo, ejusdem Dei Genitricis compuncte sollicitant suffragia, ut postposita offensione, quod suum ipsius esse creditur, pietatis in eam convertat viscera, quo saecula saeculorum eo in urbe solemniter celebretur. Magna siquidem utriusque sexus multitudo confluxerat in ecclesiam obsecrantes et fideliter praestolantes super pusillanimis illius passione divinam coelitus indulgentiam. In corde contrito et humiliato sacerdotes benedicebant Dominum, imo concordi omnes unanimitate gloriosae Virginis clementiam deprecabantur, quo eorum lacrymis benignitate solita compateretur, et praemortuae jam puellulae vincula dissolvere non
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ cursus ciuiũ. hi lacrimis ꝑfusi. tacitis illi pͣcib dĩ ex orant
clementiã. ut a paupcula illa remouere dignet᷑ tam seuere ultio¬
nis sententiã. Uideres undiq laborantiũ ꝓici utensilia. labores
manuũ & om̃a penitꝰ artificũ abnegari oꝑa. qͥ peccauerant emen¬
dationẽ culpe ꝓmit tere. eos & alios sollẽp̾nitatẽ se ulterius de uo¬
tissime celebraturos ex toto corde uouere. Int̾ea dũ ad scẽ marie
festinant basilicã. sac̃dos qͥdã ñ adeo sane m̃tis fortuitui fit eis
obuiã. inqͥsiti cũ ei respondissent. simulatũ qͣsi ꝓ ouestu esti¬
mans. ego inquit ur̃is c̃descenilã gemitib & dolentis huiꝰ puelle
ad p̃sens fidelis ero medicus. & hȩc dicens fili dependentia uiolent᷑
arripuit. uiolentius traxit. sed a t rabente pene iã lingua euelle¬
ret᷑. ad gemitũ puelle uebem̃t᷑ ex pauit. & in conspectu popłi se

Expanded text:
concursus civium, hi lacrymis profusi, tacitis illi precibus divinam exorant concursus civium, hi lacrymis profusi, tacitis illi precibus divinam exorant clementiam, ut a paupercula illa removere dignetur tam severae ultionis sententiam. Videres undique laborantium projici utensilia, labores manuum, et omnia penitus artificum abnegari opera, qui peccaverant emendationem culpae promittere, eos et alios solemnitatem se ulterius devotissime celebraturos ex toto corde vovere. LECTIO SEPTIMA. Interea dum et Sanctae Mariae festinant basilicam, sacerdos quidam non adeo sanae mentis fortuitu fit eis obviam; inquisiti cum ei respondissent, simulatum quasi pro quaestu aestimans: Ego, inquit, vestris condescendam gemitibus, et dolentis hujus puellulae ad praesens fidelis ero medicus; et haec dicens fili dependentia violenter arripuit, violentius traxit; sed cum attrahente pene jam lingua evelleretur, ad gemitum puellulae vehementer expavit, et in conspectu populi se
Abbreviated transcription (Latin):
nationẽ ꝓuocauerat huꝰ curationis reseruari miraculũ. Sapi¬
entiori tandẽ usi ẽ silio miserã illã ad impetrandã celitꝰ indul¬
gentiã. sco c̃fessori p̃sentauert᷑ eligio. qͥ dũ ad uiuere doctri¬
na& uirtute mirabilis. hodieq frequentius dõ disponente
ut ipsi oculis nr̃is uidimꝰ. uirtutũ declaratur miraculis. aseiꝰ
sepulerũ uota uouentes. p̃ ces dẽ cũ lacrimis offerentes infec¬
tonegocio rediere. qͦd tam̃ post modũ actũ ẽ in ea. pio suo int̃¬
uentũ eredimꝰ scm̃ obtinuisse. In tanto igit᷑ plebis c̃uentu
misericors ille solus qui reuelat paru ulis. & abscondit sapient ib
miseroꝵ miseratꝰ miseriã. sua ipsuiꝰ in missione ad matris sue
matrẽ cos direxit aeccłim. ut eiꝰ liberaret᷑ meritis in quã pec¬
cauerat & eiꝰ absolueret᷑ p̃cib quã temere offenderat. Atur
itaq ao scȩ mariȩ principale monasteriũ. fit in nume ribilis

Expanded text:
nationem provocaverat hujus curationis reservari miraculum. Sapinationem provocaverat hujus curationis reservari miraculum. Sapientiori tandem usi consilio, miseram illam ad impetrandam coelitus indulgentiam sancto confessori praesentaverunt Eligio, qui dum adviveret, doctrina et virtute mirabilis, hodieque frequentius Deo disponente, ut ipsi oculis nostris vidimus, virtutum declaratur miraculis. Ad ejus sepulcrum vota voventes preces Domino cum lacrymis offerentes, infecto negotio rediere. Quod tamen postmodum actum est in ea pio suo interventu credimus sanctum obtinuisse. In tanto igitur plebis conventu misericors ille solus qui revelat parvulis et abscondit sapientibus, miserorum miseratus miseriam, sua ipsius in missione, ad matris suae matrem eos direxit ecclesiam, ut ejus liberaretur meritis in quam peccaverat, et ejus absolveretur precibus quam temere offenderat. Igitur itaque ad Sanctae Mariae principale monasterium, fit innumerabilis
Abbreviated transcription (Latin):
illaborabat. Dũ uͦ eadẽ die ꝓ ut in nendo moris ẽ mulierib
filũ saliua madefacerae. filũ idem linguȩ̨ inhesit . & labiis.¬
utraq quasi conuic ulata distorsit. labio intumescenti lingua
pene obinutuit. Quid agere Euellere nitens in eassũ insu¬
aabit ab alis ad minic ulũ clamans nilsibi ꝓficiebat. Preminio
iã dolore oseiꝰ de᷑ pauerat siliua coagolata in spuma & labia
liugue c̃nera ium nituralit᷑ ex puendi amiserit. Flebat puel¬
lula & uehemi t̃ angebat᷑. dolebant e assrantes qui er ex animo
cõpaciebant᷑. Ab hoc infelicispectaculo. fortuntu mat᷑ eiꝰ
ab erat. sed uicinis ẽ currentib euocata. ut filiã quasi iã exani¬
mem uidit ex i nimis & ipsa diuino eã iuditio talia pati d̃enun¬
euabat. qͥa cã pat̾ suus die p̾cedenti festiuitatẽ sc̃e ourie ꝓpe diẽ
celebre futurã in notuerat. Conabant᷑ uiemi aliqͥs ei medic ine
ferre remediũ. sed nesciebant saeratissime uirgini qua ad iadis¬

Expanded text:
is. Dum vero eadem die, prout in nendo moris est mulieribus, filum saliva madefaceret, filum idem linguae inhaesit, utraque quasi convinculata distorsit. Labio intumescenti lingua pene obmotuit. Quid ageret? evellere nitens incassum insudabat. Ab aliis aminiculum clamans, nihil sibi proficiebat. Prae nimio jam dolore os ejus deturpaverat saliva coagulata in spumam, et labia linguae connexa vim naturaliter expuendi amiserant. Flebat puella et vehementer angebatur. Dolebant et astantes qui ei ex animo compatiebantur. Ab hoc infelici spectaculo fortuitu mater ejus aberat, sed vicinis concurrentibus evocata, ut filiam quasi jam exanimem vidit, exanimis et ipsa divino eam judicio talia pati denuntiabat, quia ei pater suus die praecedenti festivitatem sanctae Mariae propediem celebrem futuram innotuerat. Conabantur vicini aliquod ei medicinae ferre remedium, sed nesciebant sacratissimae virgini quam ad indig
Abbreviated transcription (Latin):
in mulierib Benedictã uirginẽ inmulierib idẽ int̾ mulieres con¬
fitetꝰ. quȩ se post annuntiicionẽ partꝰ diuini tãꝗͣ. de uota & humilis
ancillã ꝓfiteri ñ ueret᷑. & benedictus inquit fructus uentris tui.
Benedictũ fruct ũ uentris eiꝰ pͣdicit. ꝑ eũ enĩ pͥmi parentis maledic¬
tione deleta. in om̃e genꝰ credentiũ. benedictio benedicenda des¬
cendit. Et uere benedicenda. que disꝑsa c̃gregat. fracta c̃solidat.
x ꝑdita restaurat. In edicibili aut ãmiritione uisionis & salutatio¬
nis angelice uirgo tͦbita. humane fragilitatis surreptione a liqͥntu¬
lũ tremefacta. quid intrase cogitauerit. quid ue incorde suo reuol¬
uerit. diuinũ illũ somistẽ ñ fefellit. paranymphũ angelicũ latere
ñ potuit. immo ad cogitata tanquã ad manifestata respondit. Ait
eñi. Times uirgo. ne timeas. turbataes. ne turberis. gram apud
dm̃ in uenisti. ꝑquẽ e benedictus ẽ. fructus uentris tii. E cce enĩ

Expanded text:
IO TERTIA. Benedictam virginem in mulieribus, id est inter mulieres, confitetur: quae se post annuntiationem partus divini tanquam devota et humilis ancillam se profiteri non veretur. « Et benedictus, inquit, fructus ventris tui. » Benedictum fructum ventris ejus praedicit: per eum enim primi parentis maledictione deleta, in omne genus credentium benedictio benedicenda descendit. Et vere benedicenda quae dispersa congregat, fracta consolidat et perdita restaurat. Indicibili autem admiratione visionis et salutationis angelicae virgo turbata, humanae fragilitatis subreptione aliquantulum tremefacta, quid intra se cogitaverit, quidve in corde suo revolverit divinum illum symmystam non fefellit, paranymphum angelicum latere non potuit. Imo ad cogitata tanquam ad manifestata respondit. Ait enim, Times virgo? ne timeas; turbata es? ne turberis. Gratiam apud Dominum invenisti, per quem et benedictus est fructus ventris tui. « Ecce enim
Abbreviated transcription (Latin):
filio non peꝑcit sed ꝓnobis om̃ib trididit illũ. Omire
pietatis affectus.o inestimabilis ardor caritatis. Quis ante
tante pietatis diuitias non obstupescat: Quis ante tã in effa¬
bilẽ caritatẽ non contremiscat. Quis umquã poss& sperare
ut ex dõ ante tẽpora natus. nasceretur ꝓ hominib in tẽpore
ex femina homo natus Unde scriptum .ẽ. Cũ ueriit pbeni¬
tudo tẽporis. misit ds̃ filiũ suũ factũ ex muliere. factũ sub
lege. ut eos qui sub lege erat redimer&:. ut ad optionẽ filioꝵ
reciperemus. Quis inquã possit eftimare ut portaretur
manib femineis portator õrbis: panis angłoꝵ aleretur.
uirtꝰ cęloꝵ infirmaret᷑. & uita om̃iũ moreretor:ł magnific&

Expanded text:
Filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum . O mirae Filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum . O mirae pietatis affectus! o inaestimabilis ardor charitatis! Quis ante tantae pietatis divitias non obstupescat? quis ante tam ineffabilem charitatem non contremiscat? Quis unquam posset sperare, ut ex Deo ante tempora natus nasceretur pro hominibus in tempore ex femina homo factus? unde scriptum est, Cum venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum factum ex muliere, factum sub Lege, ut eos qui sub Lege erant redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus . Quis, inquam, posset aestimare, ut portaretur manibus femineis portator orbis, panis Angelorum aleretur, virtus coelorum infirmaretur, vita omnium moreretur? Magnificet
Abbreviated transcription (Latin):
angłs grã plena dñs tecũ. bene dicta tu int̾ mulieres. Sp̃ss ẽs
suꝑ ueni& ite. & uirtus altissimi obumbrabit tibi. Ideoq
& qđ nascetur exte sem̃. uocabitur filius dĩ. Quȩ cũq tamen
anima sc̃ã dĩ uerbũ concipere potest credendo. parere
p̃dicando. magnificare amando. Unde & dauid ꝓpheta diẽ.
Magnificate dñm mecũ. & exultemus nomen eius in inuicem.
magnficatus es uehement̃. Unde aut̃ magnificetur in nob̾.
mis cđia tua. Sic nãq optandũ. ẽ insingulis. mariȩ̨ anima¬
ut magnific& dñm. concipiat dĩ uerbũ. pariat & nutriat.
re cordetur saluationis sue pia cõ mertia. quo modo nullis
suis p̃cedentib meritis sit ab iniquitate saluata. sed sola
dĩ bonitate gratuita xp̃i sanguine sit redẽpta. & dicat
Magnificat anima mea dnm. Sic enuĩ dilexit ds̃ mundũ.
ut filiũ suũ unigenitũ dar&. Hinc & apłs. Qui ꝓprio inquit

Expanded text:
angelus, gratia plena, Dominus tecum, benedicta tu inter mulieres. Spiritusangelus, gratia plena, Dominus tecum, benedicta tu inter mulieres. Spiritusirtus Altissimi obumbrabit tibi. Ideoque et quod nascetur ex te Sanctum, vocabitur Filius Dei . Quaecumque tamen anima sancta Verbum concipere potes credendo, pare praedicando, magnifica amando. Unde et David propheta dicit, Magnificate Dominum mecum, et exaltemus nomen ejus in invicem :magnificatus es vehementer . Unde autem magnificetur in nobis, is munere. Sic namque optandum est, ut in singulis nostra anima magnificet Dominum, concipiat Dei Verbum, pariat et nutriat, recordetur salvationis suae pia commercia, quomodo nullis suis praecedentibus meritis sit ab iniquitate salvata, sed sola Dei bonitate gratuita Christi sanguine redempta, et dicat, Magnificat anima mea Dominum. Sic enim dilexit Deus munduut Filium suum unigenitum daret . Hinc et Apostolus, Qui proprio, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
timpanistria nr̃a. doctrinis concrep& uirgo maꝵia audi¬
amus inquã & huic armoniꝑ morib respondeanus. Deniq
cur iree milies beatissima ab angło iã salutata spũ sc̃o reple¬
ta plenitudine duunitatis asflata. ad donũ haelisaba ladenisse
cagnater post ecultationẽ ioħis in utero niatris posto ad mira¬
tione blisabah de aduentu eius dẽ dnĩ matris. hoe diio
de cantauit canticũ laudis. Magnificat anima mea dum̃
& eacultauit sp̃s m̃s. in dõ salutari meo. Primo igiaurr hoc
loco querendũ .ẽ quid sit magnificare dnm̃ pleq enunł
magnus sit. acreatura creator ded sciendũ nobis ẽt duol
modis dici magnificare id ẽ. aut magnũ facere au mag¬
na ad orare. magũ ad mirari Magnificatur enĩ ds anobis
cũ magnificari dignatur in nobisꝰ Sed nũquid sic in nobis
ĩcut in maria. uiide carnẽ ad supsit ꝓnobis. Aue inquit adẽã

Expanded text:
tympanistria nostra doctrinis concrepet Virgo Maria. Auditympanistria nostra doctrinis concrepet Virgo Maria. Audiamus, inquam; et huic harmoniae moribus respondeamus. Denique cum haec mulier beatissima ab angelo jam salutata, Spiritu sancto repleta, plenitudine divinitatis afflata, ad domum Elisabeth venisset cognatae, post exsultationem Joannis in utero matris, post admirationem Elisabeth de adventu ejusdem Domini Matris, hoc Domino decantavit canticum laudis: Magnificat anima mea Dominum; et exsultavit spiritus meus in Deo salutari meo . Primo igitur hoc in loco quaerendum est, quid sit magnificare Dominum: neque enim magnus fit a creatura Creator. Sed sciendum nobis est, duobus modis dici magnificare; id est, aut magnum facere, aut magnum adorare magnumque admirari. Magnificatur enim Deus a nobis, cum magnificari dignatur a nobis. Sed numquid sic in nobis, sicut in Maria unde carnem assumpsit pro nobis? Ave, inquit ad eam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfligatis. Sui post multas ad suptȩ carnis in urias & adu
timũ uerberatus flagellis. potatus felle. ad fixus patibulo ut te
uerã matrẽ ostender&. uerũ se hominẽ patiendo monstrauit
Sed qͥd dicã pauꝑ ingenio cũ de te qͥeqͥd dixxero minor laus .ẽ.
quã dignitas tua meretur : Si cȩlũ uocem altior es. Simatrẽ
gentiũ dicã p̃cȩdis. Si formã dĩ appellem. digna existis
Sĩ dominã angłoꝵ uocẽ te. ꝑ omã esse ꝓbaris. Quid ergo dig
ne de te dicam Quid referã. cũ non sufficiat lingua carnis
nias enarrare uir tutes Has interim sileat lingua carnis
quas semꝑ ardent̃ intus ꝓferat animus. Nunc nras peto uin
ures doctrinarũ tuarun de mulceas organis. Elaudant nunc
re concrepent Concinant letantes chori. & alt̾nantib modu¬
lis dulci sona carmina misceantur. Audiamus dilectissimui¬
frs uudiamus pio mentis affectu. Audiamus quẽ aomodui

Expanded text:
profligatis! Qui post multas assumptae carnis injurias, ad profligatis! Qui post multas assumptae carnis injurias, ad timum verberatus flagris, potatus felle, affixus patibulo, ut te veram matrem ostenderet, verum se hominem patiendo monstravit. Sed quid dicam pauper ingenio; cum de te quidquid dixero, minor laus est, quam dignitas tua meretur! Si coelum te vocem, altior es. Si matrem Gentium dicam, praecedis. Si formam Dei appellem, digna existis. Si dominam Angelorum vocitem, per omnia esse probaris. Quid ergo de te digne dicam, quid referam; cum non sufficiat lingua carnis tuas enarrare virtutes? Has interim laudes sileat lingua carnis, quas semper ardenter intus profert animus. Nunc nostras peto ut aures doctrinarum tuarum demulceas organis. Plaudant nunc rae concrepent. Concinant laetantes chori, et alternantibus modulis dulcisona carmina misceantur. Audite igitu audiamus pio mentis affectu, audiamus quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
fons ille signatus. & porta in domo dñi clausa. Pdhanc
nãq ut dixxi. sp̃s sc̃s descendit. hanc uirtus altissĩmi ob ũ brauit
Hȩc est in maculata coitu. fecunda partu. uirgo lactans. & an¬
głoꝵ & hominũ cibũ nutriens. Merito itaq beata singulari
a nobis p̃conio ex tollit᷑. quȩ singulare cõmerciũ mundo p̃buit
eniq tantũ se ad cȩli fastigia subleuauit ut uerbũ inprinci¬
& om̃i laude dignissima. O genitria gloriosa osublinis ꝓuer¬
pera. cuius uscerib auctor cȩli terręq cõmittitur. O felicia
oscula. lactantis labris impressa cũ inter crebra uiditia rep¬
tantis infantiȩ ut pote uerus exxte hominis filius tibi matri
ad luder& cũ uerus ex patre dñs dĩ unigenitus imperar& .
ã auetorẽ tuũ ipsa concipiens edidisti in tẽpore puberem¬
quẽ habebas ante tẽpora conditorẽ. O felix puerperium
letabile angłis. obtabile scĩs. necessariũ ꝑ ditis. congruum

Expanded text:
fons ille signatus, et porta in domo Domini clausa. Ad hanc fons ille signatus, et porta in domo Domini clausa. Ad hanc namque, ut dixi, Spiritus sanctus descendit, huic virtus Altissimi obumbravit. Haec est immaculata coitu, fecunda partu, virgo lactans, Angelorum et hominum cibum nutriens. Merito itaque beata singulari a nobis praeconio extollitur, quae singulare commercium mundo praebuit. Denique tantum se ad coeli fastigia sublevavit, ut Verbum in princiet omni laude dignissima! O genitrix gloriosa! O sublimis puerpera, cujus visceribus auctor coeli terraeque committitur! O felicia oscula lactentis labris impressa, cum inter crebra indicia reptantis infantiae, utpote verus ex te filius tibi matri alluderet; cum verus ex Patre Deus Dei unigenitus imperaret! Nam auctorem tuum ipsa concipiens edidisti in tempore puberemquem habebas ante tempora conditorem. O felix puerperium, laetabile Angelis, optabile sanctis, necessarium perditis, congruum
Abbreviated transcription (Latin):
tur in linguas eã laudarȩ sufficer& nullus. Altiorosenom
celo e de qua loqui nitim᷑ abysso ꝓ fundior eui laudes dicere
conam᷑. Dm̃ eiũ quẽ omis creatura non capit ipsa in maculato
utero clausũ gestauit. Hȩc enĩ . ẽ quȩ sola meruit mat̃ & sponsa
uocari hȩc primx matris dap̃na resoluit. hȩc homini ꝑ dito
redẽptionem adduxit. Mater enĩ generis nr̃i pęnã inulu
mundo genitria dñi nr̃ĩ salutẽ edidit mundo. Auctrix pec¬
cati ȩua. auctria meriti MaRIu. Qua occidendo obfuit. maria
uiuificando ꝓ fuit. Illa ꝑ cussit. ista sanauit. Flȩc enĩ mirabili
atq in estimabili modo. om̃iũ rerũ & suũ peperit saluatorẽ
Quȩ eiũ hȩc uirgo. ẽ tã scã. ad quã uenire dignaretur ds̃. &¬
sp̃s sc̃s. Quȩ tam speciosa. ut eã sibi ds̃ eliger& sponsã Que
tam casta. ut ee poss& uirgo post partũ: Hȩc .ẽ. dĩ tẽplũ.

Expanded text:
tur in linguas, eam laudare sufficeret nullus? Altior enim tur in linguas, eam laudare sufficeret nullus? Altior enim coelo est, de qua loquimur; abysso profundior, cui laudes dicere conamur. Deum enim quem omnis creatura non capit, ipsa immaculato utero clausum gestavit. Haec est enim quae sola meruit Mater et Sponsa vocari. Haec primae mortis damna resolvit, haec homini perdito redemptionem adduxit. Mater enim generis nostri poenam intumundo; Genitrix Domini nostri salutem attulit mundo. Auctrix peccati Eva; auctrix meriti Maria; Eva occidendo obfuit, Maria vivificando profuit. Illa percussit; ista sanavit. Pro inobedipeperit Salvatorem. Quae enim haec virgo tam sancta, ad quam venire dignaretur Spiritus sanctus? quae tam speciosa, ut eam sibi Deus eligeret sponsam? quae tam casta, ut esse posset virgo post partum? Haec est Dei templum,
Abbreviated transcription (Latin):
głoꝵ. Sed nec inuenit᷑ apud latinos aliquis tractatorũ. de eui
morte quippiã aꝑte dixisse. Nã cũ illũ euugłii uersiculũ quo
Symeon dieit ad diũ matrẽ. & tuã ipsius animã ꝑtransibit gladius
lit tera doc& : cariã gladio uitã finisse. Hinc & ysidorus. Incer¬
tũ ẽ inquit ꝑ hoc dictũ utrũ gladiũ sps̃. an gladiũ ꝑ secutionis¬
ris aliqͥd retinendũ scriptis mandauit . Nullus enĩ hoc fidelius
narrare potuit si illud ds̃ manifestare uoluiss&. quã ille uti
qui hanc nutriendã suscepit nec contra morẽ matrẽ filius
reliquid Restat ergo ut homo mendacit̃ non fingat aꝑtum
qđ ds uoluit manere occultũ.: Uera aut̃ de eius ad suptione
Ii igit᷑ pͥmissis loquam᷑ aliquid in laudib sacratissime uir¬
giis Sed qͥd nos tantilli: quid actione pufilli : quid in eui
Taudib referamus cũ &iã si omniũ nr̃m menbra uerteren¬

Expanded text:
gelorum. Sed nec invenitur apud Latinos aliquis tractatorum de ejus gelorum. Sed nec invenitur apud Latinos aliquis tractatorum de ejus morte quidpiam aperte dixisse. Nam cum illum Evangelii versiculum, in quo Simeon dixit ad Domini Matrem, Et tuam ipsius animam pertransibit gladius litterae docent, Mariam gladio vitam finisse. Hinc et Isidorus: Incertum est, inquit, per hoc dictum, utrum gladium spiritus, an gladium dixerit persris aliquid retinendum scriptis mandaverit? Nullus enim hoc fidelius narrare potuit, si illud Deus manifestari voluisset, quam ille utique qui hanc nutriendam suscepit, nec contra morem filius matrem reliquit. Restat ergo ut homo mendaciter non fingat apertum, quod Deus voluit manere occultum. Vera autem de ejus assumptione His igitur praemissis loquantur aliquid in laudibus sacratissimae Virginis. Sed quid nos tantilli, quid actione pusilli, quid in ejus laudibus referamus, cum etsi omnium nostrorum membra verteren
Abbreviated transcription (Latin):
duinrẽ xpi suscepit eccła. hodierna die ad cȩlos sũpta fuisse
traditur uirgo mariu Sed quo ordine hinc ad suꝑria
transierit regna. nulla catholica narrat istoria. Nonsoli
aut̃ respuere apocrifam uerũ &iã ignorare dicit᷑. lrȩc eadẽ
dĩ eccła. Et quidem sunt non nulla sine auctoris nomuie
de eius ad sũptione conscripta. quȩ ut dixci ita cauentur
ut ad confirmandã rei ueritatẽ legi minime ꝑmittantus
Hinc sane pulsantur non nulli. quia nec corpus eius interra¬
i uenitur. nee ad sũptio eius cũ carne ut in apocrifa legit᷑.¬
in catholica repperit᷑ istoria. Quib ita dicendũ ẽ quia si moysi
corpus ab homine non inuenit᷑ in terra. cũ quo locutus . ẽ ds fa¬
de ad faciẽ. illius querere dementia. ẽ ꝑ quã idem mareftadis
nũ e notitia sollicitũ quẽ piã r̾e. quã non dubitat suꝑ angłosi
eleuatã cũ ap̃o regnare S ufficere deb& tantũ notitiȩ hu¬

Expanded text:
dinem Christi suscepit Ecclesia, hodierna die ad coelos assumpta fuisse dinem Christi suscepit Ecclesia, hodierna die ad coelos assumpta fuisse traditur virgo Maria. Sed quo ordine hinc ad superna transierit regna, nulla catholica narrat historia. Non solum autem respuere apocrypha, verum etiam ignorare dicitur haec eadem Dei Ecclesia. Et quidem sunt nonnulla sine auctoris nomine de ejus assumptione conscripta; quae, ut dixi, ita caventur, ut ad confirmandam rei veritatem legi minime permittantur. Hinc sane pulsantur noninvenitur, nec Assumptio ejus cum carne, ut in apocrypha legitin catholica reperitur historia. Quibus dicendum est quia si Moysi corpus ab homine non invenitur in terris, cum quo locutus est Deus facie ad faciem; illius quaerere dementia est, per quam idem majestatis s ejus notitia sollicitum quempiam esse, quam non dubitat super angelos elevatam cum Christo regnare. Sufficere debet tantum notitiae hu
Abbreviated transcription (Latin):
d est nobis dilectissimi fratres dies ualde Sẽꝑ uirginis.¬
uenerabilis: dies om̃iũ sc̃oꝵ sollẽpnitate prȩclarior
mundo migrasse creditur uirgo Maria. Et ideo cũ sum ma
exultationẽ laudes inton& uni uersa terra. tante uirginus
in lustrata ex cessu: quia & indignũ ualde. ẽ ut illius re¬
cordationis sollẽpnitas sit apud nos sine maccimo honore.
ꝑ quã meruimus suscipere uite auctorẽ. Satisq prȩpos¬
terũ iudicandũ .ẽ ut cũ scoꝵ celebramus uictorias mar¬
tirũ. illius sollẽpnitatẽ illis non p̃feramus. quȩ huic mun¬
do edidit principẽ martirum. In hac siquidem die
cõpetenter sponso illi cȩlesti ꝓclamat beata uirgo maRia
Teniusti manũ dext̾ram meã. & in uoluntate tua de ducisti me
& cũ gła ad sũp sistime. Hodie inquã & ipsa ab sponso. & fili
& dño. congrue audiuit: Lam hiems transiit. ymber abiit
& recessit Surge ꝓocima mea. Sponsa mea. colũba mea. &

Expanded text:
dest nobis, dilectissimi fratres, dies valde venerabilis, dies omnium sanctorum solemnitates praecellens. mundo migrasse creditur virgo Maria. Et ideo cum magna exsultatione laudes insonet universa terra, tantae virginis illustrata excessu, quia et indignum valde est ut illius recordationis solemnitas non sit in maximo honore per quam meruimus suscipere vitae Auctorem; satisque praeposterum judicandum est, ut cum sanctorum celebramus victorias martyrum, illorum solemnitatem illi non praeferamus quae huic mundo edidit principem martyrum. In hac siqcompetenter sponso illi coelesti proclamat beata Virgo Maria: Tenuisti manum dexteram meam; et in voluntate tua deduxisti me, et cum gloria assumpsisti me . Hodie, inquam, et ipsa a sponso filio et Domino congrue audivit: Jam hiems transiit, imber abiit et recessit; surge, proxima mea, sponsa mea, columba mea, et
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ & filius hominis. qui natꝰ ẽ ex dõ patre ante tẽpora ds̃ ex spũ
sco in tẽpore a matre homo c̃ceptꝰ. cũ eodẽ patre in unitate eiuss dc̃

Expanded text:
Dei et hominis qui natus ex Deo Patre ante tempora Deus, ex Spiritu Dei et hominis qui natus ex Deo Patre ante tempora Deus, ex Spiritu sancto in tempore a matre homo concepus, cum eodem Patre in unitate ejusdem
Abbreviated transcription (Latin):
filio & matri c̃gaudeant. fi li matrẽ uenerent᷑ in ex ultati¬
one. collaudent filiũ matris in scã de uotione. ut sict̃ laus dis
Nũquid enim & in hoc ñ condec& laudari xp̃m in scã sua genitri¬
ce. cũ post multa & innumerabilia quȩ ꝑ eã oꝑatꝰ ẽ mirabilia suȩ
ad honorẽ sollẽpnitatis. puellulȩ quã pͣdiximꝰ tã clem̃t̃ dignatꝰ
ẽ sub uenirea Sed quia popłs ille nouiom̃sis se ad augendã fi¬
dem credent iũ exaudit ũ cognouit. qͥa in palã miracula mira¬
bilit᷑ ad honorẽ sc̃ȩ iurginis ꝑpetrata fidelit᷑ ꝑcepit. sollempni¬
tatẽ hodiernã usq ad diẽ cenȩ dñicȩ illo in loco in ꝑpetuũ uouit
cȩlebrandã. scoꝵ quidẽ patrũ concilus ñ dissentientes. uerũ se
dño post tanti manfestationẽ mirac uli pleniꝰ & in hoc serui¬
turos ñ diffidentes. Celebremꝰ igit᷑ & nos fr̃s de uotissime sollep
ꝑpetue gaudia resurrectionis. adquȩ nos ꝑducat idem filius

Expanded text:
filio et matri congaudeant. Filii matrem venerentur in exsultatione, collaudent filium matris in sancta devotione; ut sicut laus disci» Nunquid enim et in hoc non condecet laudari Christum in sancta sua Genitrice, cum post multa et innumerabilia quae per eam operatus est miracula suae ad honorem solemnitatis puellae quam praetexuimus tam clementer dignatus est subvenire? Sed quia populus ille Noviomensis se ad augendam fidem credentium exauditum cognovit, quia in palam miracula mirabiliter ad honorem sanctae Virginis perpetrata fideliter percepit, solemnitatem hodiernam usque ad diem Coenae Dominicae illo in loco in perpetuum novit celebrandam, sanctorum quidem Patrum conciliis non dissentientes, verum se Domino post tanti manifestationem miraculi plenius et in hoc servituros non diffidentes. Celebremus igitur et nos, fratres, devotissime solemnise perpetuae gaudia resurrectionis, ad quae nos perducat idem Filius
Abbreviated transcription (Latin):
Que cũq igit᷑ anima sc̃a talib fuerit incitam̃tis occupata
nichil concupiscit terrenũ. nichil transitoriũ : nichil qđ

Expanded text:
Quaecumque igitur anima sancta talibus fuerit incitamentis occupata, nihil concupiscit terrenum, nihil transitorium, nihil quod
Abbreviated transcription (Latin):
culoꝵ sexu ñ in merito ulcisci. sed pia pietatis gr̃a cũ cõmota
eẽt irã refrenauit. domina in ancillulã. regina insatis uilem
ꝑsonã quia oꝑando deliq rat. misericordit᷑ ut alii castigrent᷑
nouio micȩ urbis quedã puellula erẽburgis nomine eodẽ nata
in suburbio. eodẽ generata popło. pauꝑ quidẽ orta de pauꝑ¬
culis. & ideo intenta operabat᷑ in laborib suis. Aꝑte ac manib¬

Expanded text:
culorum sexu non immerito ulcisci; sed pia pietatis gratia, cum commota culorum sexu non immerito ulcisci; sed pia pietatis gratia, cum commota esset, iram refrenavit. Domina in ancillulam, regina in satis vilem personam, quia operando deliquerat, misericorditer, ut alii castigarentuNoviomicae urbis, quaedam puellula, Eremburgis nomine, eodem nata in suburbio, eodem generata populo; pauper quippe orta de pauperculis, et ideo intente operabatur in laboribus suis. Dum
Abbreviated transcription (Latin):
c̃cilio didicimꝰ statutũ eẽ qͥnto xͦ kł unuarii quociens sic e uene¬
rit sollep̃nit᷑ reformandã qͣ tinꝰ e dies dñici exdebito cȩlebrent᷑.
&e sc̃e annuntiationis de uotissima sollepnitas ñ negg ligt᷑. Ex
hac igit᷑ c̃stitutione annodñice incarnationis.m. lxxxi.
ante palmarũ diẽ. qͥnta feria festiuitatis tͣminũ c̃tigit accidis¬
se. quã obdecretũ concilii neq popłs cȩlebrauit. neq sac̃ dotalis
dignitas ꝓut sui ẽ officii cȩlebrandã denuntiauit. Exut igit᷑
popłs ad oprisseruile. Hi agri cultura. hi cultu uinearũ. ñ nul
uartificio. alii fabricandi. seuresarciendi officio insudantes.
ut̃q sexus diũsi diuĩsis laborib: studebant intendere. Uerũ qͥa
hȩc uirgo scissima indignant᷑ ꝑtulit. eadẽ ipsa die inirifice de¬
claratũ eẽ uoluit. Poterat siquidẽ regina cȩloꝵ. uiolacionẽ diei
sue. ignominũ sollẽpͣnitatis suȩ. uehem̃tius & inualidiori mas¬

Expanded text:
 statutum esse XV Kal. Januarii quoties sic evenerit solemniter reformandam. Quatenus et dies Dominici ex debito celebrentur, et sanctae Annuntiationis devotissima solemnitas non negligatur. Ex hac igitur constitutione anno Dominicae Incarnat. 1081 ante Palmarum diem, quinta feria, festivitatis terminum contigit accidisse quam, ob decretum concilii, neque populus celebravit, neque sacerdotalis dignitas, prout sui est officii, celebrandam denuntiavit. Exiit ergo populus ad opus servile, hi agricultura, hi cultu vinearum, nonnulli artificio, alii fabricandi seu resarciendi officio insudantes, uterque sexus diversis laboribus studebant intendere. Verum quia haec virgo sanctissima indignanter pertulit, eadem ipsa die mirifice declaratum esse voluit. Poterat siquidem regina coelorum violationem diei suae, ignominiam solemnitatis suae vehementius et in validiori mas
Abbreviated transcription (Latin):
rata. o conceptio in maculata. partꝰ ad mirabilis & salutaris.
me aũt dictũ ẽ uirgini. uirtꝰ altissimi obũbrabit tibi. Sut᷑¬
eni pluuia inuellus. sic in uterũ uirginis pmissa dĩ descendu
urtus. Incarnatꝰ ẽ filius dĩ exspũ scõ. filius hominis uirginis
fictus in atero. ꝓcessurus inde tãquã sponsus de chalamo suo. Ro
io hos tibi i nuri eogitis. quid mat̾ inuiolata tecũ retractas  Age
simȩ responsioni. Eect inqͥt ancilla añi. irgo es uͣiro humi
bata mit᷑ eligoris matrib p̾ferenda. mit᷑ saliutoris & regis. &
teancillã ꝓfiteris : Humiditas uera. humilitatẽ tuã respexit.
er te eni etis dux: scã illa humilitas ad cuiꝰ imperiũ om̃is rue
suꝑbia ruent portȩ inferoꝵ. & fideles suos introduc&e ad res¬
nacelo Ecce inquit maria. ecceanc illa añi. Cũ se huiꝰ spor¬
te ꝓ fitet᷑ ẽ ditionis. ñ ab negat se dñicȩ iure subẽe dominationi.

Expanded text:
rata, conceptio immaculata, partus admirabilis et salutaris!mae autem dictum est Virgini: « Virtus Altissimi obumbrabit tibi; » sienim pluvia in vellus, sic in uterum virginis promissa Dei descendit virtus. Incarnatus est Filius Dei ex Spiritu sancto, filius hominis virginis factus in utero, processurus inde tanquam sponsus de thalamo suo. Quid ad haec tibi, Maria, cogitas? Quid mater inviolata tecum retractas? Age, simae responsioni. « Ecce, inqliata mater eligeris, matribus praeferenda, mater Salvatoris et regis, et te ancillam profiteris. Humilitas vera humilitatem tuam respexit, ex te enim exiet sancta illa humilitas ad cujus imperium omnis ruet superbia, ruent portae inferorum, et fideles suos introducet ad regna coelorum, « Ecce, inquit Maria, ancilla Domini. » Cum se hujus sponte confitetur conditionis,
Abbreviated transcription (Latin):
suã suis sub ueniã fidelib: quos hactenꝰ diabolicȩ sortis absorburt
interitus. aiabolica trucidauit ferocitas. & ad ultimũ in uifer¬
no inferiori malig noꝵ sp̃uũ in saciabilis aeglut iuit uorauitas.
Sicitaq uerus ueri dĩ filius annuntiatꝰ ab angło. uirginis ho¬
die c̃ceptꝰ ẽ in utero. unde e festiuitas hec hodierna annuntia
hostus dõ deuotissime offeramꝰ ut ad ꝓmisse reparationis sc̃e
Ralendarũ apriliũ sict᷑ p̃diximꝰ uisitatio angelica dedi¬
cauit. sc̃ĩ pc̃ obũbratio c̃secrauit. scõ patrũ aoctoritas
in eodẽ spũ sc̃o cȩlebrandã confirmauit. Sed ia plorũq dieb
dnĩce passionis siue resurrectionis inqͥb memoria sc̃oꝵ fieri ꝓ¬

Expanded text:
suam suis subveniat fidelibus quos hactenus diabolicae sortis absorbuit interitus, diabolica trucidavit ferocitas, et ad ultimum in inferno inferiori malignorum spirituum insatiabilis deglutivit voracitas. Sic itaque verus veri Dei Filius annuntiatus ab angelo, virginis hodie conceptus est in utero, unde et festivitas haec hodierna Annuntiathostias Deo devotissime offeramus, ut ad promissae reparationis sanctae Kalendarum Aprilis, sicut praediximus, visitatio angelica dedicavit, Spiritus sancti obumbratio consecravit, sanctorum Patrum auctoritas in eodem sancto Spiritu celebrandam confirmavit. Sed quia plerumque diebus Dominicae Passionis sive Resurrectionis
Abbreviated transcription (Latin):
metur. atque ex hoc orcline cumes sent amplius quã
ducenti uiri. et septua ginta fęminȩ exceptis paruulis.
ea quib omnibus neunus quidem potuit amore iui¬
tȩ p̃sentis ad sacrificui reuocari consensum. Cumq
omnes uarus otterfectionib: martyrium celebras¬
sent: anas tasia ꝑmanus etpedes extensa etligata
adpalos fixos : circamedia eius ignis incensus . ẽ
tronã pͣ feca menuit: ut corpus euis tollerrt.
Q uod accipiens exosculabatur : & aromatib condiens
atq dignus lin teaminib obuoluens. intra uridia¬
rium domus suȩ ut decuit martyram sepeliuit.
atq expenso nom paruȩ pecuniȩ numero: basilicã
ubieam sepeli erat. fabr̃icauit. Passa.eͣ. autem
Deposita .ẽ. aũt postea quam basilican fabricata. ẽ.
inqua operatur beneficiasua ds̃ ad laudem nominis
fui usq infinem scłi a mei¬

Expanded text:
bitur atque ex hoc ordine cum essent amplius| quam bitur atque ex hoc ordine cum essent amplius| quam docenti uiri . et septuaginta feminae exceptis| paruolis ex quibus omnibus ne unus quidem potuit amore| uitae praesentis ad sacrificii reuocare consensum . cumque om| nes uariis interfectionibus martyrium celebrassent . Anas| tasia per manus et pedis extensa . et legata ad palus fixus| circa media eius ignis accensus est tronam praefecti meruit ut cor| pus eius tolleret quod accipies exosculatur . et aromatibus| condiens adque dignis linteaminibus obuoluens in uiridario| domus suae ut decuit martyrem sepelliuit atque expensu| non paruae pecuniae nomero basilicam ubi eam sepelli| erat fabricauit. Passa autem est . deposita . autem est posteam| quam basilicam fabricata est iin qua operatur. Bene| ficia sua deus ad laudem nominis sui usque in fine seculi. Ame
Abbreviated transcription (Latin):
dota: & suꝑ ipsam plagam nauis consedens. nauem
apericulo sub leuabat. Hortabatur autẽ anas tasiam :
eum collegam esse martyrum. Tunc anas tasia :¬
osculari coepit genua eius. dicens. Daorationem
et baptitentur uniuersi. Qui cum oras sent: &¬
hortante scã anas tasia uniuersi crederent: uno
die etuna nocte inmedio pelago ita fuerunt. ut¬
putarent seniterra esse : sinemetu. sine ttu. sine fluctu¬
actione. Tertia uero die deuolutisunt ad insulas
quas palmarias appel lant. inquibus ep̃i etpres¬
biteri. etmulti religiosi uiri temporibus diuersis.
ubi eos mortuos procella iactas set. Et nuntia ue¬
runt om̃s xpͣianos factos: ad palmarias insulas de¬
uenis se milaesos: atque cumhis quide portati habe¬
bantur die noctuq indĩ sui lau dibus ꝑmanere. Tunc
misit: & uniuersos inde deponens : posuit munera
ante oculos eorum etgladios euaginatos dicens. Qui
uoluerit sacrificare. ditabitur echonorabitur: liu¬

Expanded text:
dote| et super ipsa plagam naues consedens nauem dote| et super ipsa plagam naues consedens nauem periculo| subleuauit. Hortabatur autem omnes qui in neum| collegam esse martyrum. Tunc sancta . anastasia oscolare coe| pit genua eius dicens adorationem et baptizentur uniuersi | quique cum orassent exortante sancta anastasia . uniuersi| crediderunt uno diae . et una nocte in medio pelago. Ita fue| runt se in terra esse. Sine metu . sine aestu . sine fluctuatione| tercia uero die deuluuti sunt ad insulis quas palmarias ap| pellant in quibus episcopi et presbyteri et multi religiosi ui| ri temporibus diuersis ubi eos mortuos procella iactasset et nunciauerunt| omnes christianus factus ad palmarias insolas deuenisse in| laesus atque cum his qui illic deportati habibantur die noc| tuque in dei sui laudibus permanire. Tunc misit et uniuersus | inde deponens posuit munera ante oculus eorum et gla| dius euagenatus dicens qui uoluerit sacrifecare ditabitur| concremabitur
Abbreviated transcription (Latin):
tra signa ĩ: uolens eam in ipsa clausura deficere.
Cumq utdiximus diumno ꝑsodalẽ martyram abo
refecta pinguiorfier&e : uis sit eã naui in poni.
etcum multis aliis quos legis uora puni erant
pelagi fluctib demergi. Erant aut alii homici¬
dȩ aluꝑ ad ulterio alii ꝓ diuersis sacrilegiis
Interquos om̃s: unus erat xpͣianus nomine euticia¬
nus : eiu pͥdia sublata sunt paterna cũ diues
ec̃t. Hic uinocentis simȩ naturȩ : etiam aristo teli¬
cos superauit: sub latis sibi omnib facultatibus
tacuit. nihil cogitans. ni hilq metuens. nisi hoc
ne facul tates ac diuitias fidei ꝑderet. Quotiens¬
cuniq deniq fuis set auelitus : quotiens cũq in¬
lit : etiam qui caput abstulerit. Inpositis ergo cen¬
tum iuginti fere hominibus reis inaui: atq in
altum ꝑductis. ubi fuerit pelagus ut p̃ceptum
cͣ. illuc ꝑ tulerunt cumeis nauem : etibi eos reli¬
que runt̃: Tunc a paruit ibi sancta martyr theo¬

Expanded text:
tra signare uolens eam in ipsa clusura deficire tra signare uolens eam in ipsa clusura deficire cum| que ut dixemus diuino per sodalem martyram cibo refecta| pinguior fierit iussit eam in naui inponi et cum multis aliis| quos leges iure poniebant pelagi fluctibus dimersare.| Erant enim alii homicidiae alii pro adulterio . alii pro di| uersis sacrilegiis inter quos omnes unos erat christianus no| mine Euthycianus . cui praedia sublata sunt paterna | cum diuis esset hic innocentissime naturae etiam aris| totilicos superauit . sublatis sibi omnibus facultatibus ta| cuit . nihil cogitans . nihilque metuens nisi hoc tantum| ne facultatis ac diuicias fidei perderet quotienscumque| denique fuisset auditus quotienscumque inlet etiam qui capud| abstuleret. Inpositis ergo a centum XX fere hominibus| reis in naui atque in altum perductis ubi fuerit pelagus| ut praeceptum est illic pertuderunt nauem et ibi eos| reliquerunt. Tunc apparuit ibi sancta martyr theo
Abbreviated transcription (Latin):
acerrimis tortorib fatigari. Cibum uero ꝑ modicũ:
ei serotius horis offerri p̃cepit. Anastasia uero : ctiã¬
ea quȩ offerebantur. penitus recusabat. App arebat
sam honustã refectionib uariis ponebat ante eã
et grabant simul. ita utdiceret ad eam anastasia.
tribuit potestatẽ : ut scĩs etcastis etpure colenti¬
Sbus sede monstrent: et loquantur cũcis. et con¬
solentur eos.: Et quia iã tibi para dysi deliciȩ pa¬
ratȩ sunt. et om̃is inte angeloꝵ letatur exercitus.
ideo mihi licentia data.ẽ. ut tibi solatiũ pͣ beam
torantes simul tota nocte usq ad pullorum cantu
loquendi secũ ecuidendi seter minũ pue bant.
Hȩc ꝑ dies triginta cũ fuis sent gesta: lucili uspu¬
tans eã iam fame ettenebrarũ horrore defecisse :¬
ius sit tamen inquire suuueret. Cui cum forcior
quam fuerat nuntia retur effecta : uis sit eã adduci
Etuidens eam robustiorẽ eclętiorem : indignatꝰ
ẽ. cus todib dicens. qmͣ contemptus es set

Expanded text:
cerimis terroribus fatigare . cibum uero permodicum ei seroti| nus horis offerri. Anastasia uero etiam que offeribantur ei .| penitus recusabat. Apparebat asam honestam refectionibus| uariis plena ponibat ante eam . et erant simul ita ut dice| rit ad eam anastasia itribuit potestatem ut castis ut pure colentibus| se demonstrent et loquantur cum eis et consolentur eos et quia| iam tibi paradysi dilicias paratae sunt et omnis in te an| gelorum letatur exercitus. Ideo mihi licentia est data ut tibi| solacium praebeam et orantes simul tota noctem usque ad| pullorum cantum loquendi secum et uidendi se terminum+| capiebant haec per dies XXX cum fuissent gesta Lucilius| potans eam iam fame et tenebrarum horrore deficisse ius| sit tamen inquiri si uiueret cui cum fortior quam fuerat| nunciaretur . effecta iussit eam aduci . et uidens eam robostiore| et letiore. Indignatus est custodibus dicens quod contemptus| esset .
Abbreviated transcription (Latin):
cetos orationibus suis in luminet. etdemones effu¬
nullã patitur uenire feminarum. Hoc ergo consi¬
derans. tonderime exiftimo. Placuit utrisq consi¬
lium. Et sequenti nocte sicut ordinauerat : ad implet᷑
Cantã credentibus sibi grãm exhibere ds̃ dignatus
ẽ. uteademhora qua admonasterium ꝑ uenerunt::¬

Expanded text:
caecos oracionibus suis inluminit .| et demonis effucaecos oracionibus suis inluminit .| et demonis effunullum patitur uenire feminarum Hoc ergo con| siderans tondire me existimo Placet utrisque consilium | Et sequente nocte sicut ordinauerat adinplitur | tantum credentibus sibi graciam deus exhibere dignatus | est ut eadem hora qua ad monasterium peruenerunt
Abbreviated transcription (Latin):
Sciouos mecũ litteris eruditos: & digna simul homi¬
nuni etindigna ligis. ee. ista phy losophorum. Sed una
hec sententia exclud antur quã tripudientes xp̃i¬
anos dicentes audiuimus : om̃s dugentium deme¬
ferre sermonẽ. & apłs legitur : exꝓpheta laudat᷑.
Etfit con cordia fidei. Etqua arte adpene tralia
sapientiȩ diuine absq sui separatione ꝑueniant.
consilio ardenti destnitur. Dominã me inquit
uob̃ usur pata potes tas adtribuit: sed soro rem
sapientia fec̃. Simus ergo fr̃s sicut diuina ꝓ ui¬
dentia ordinat. helinũ audio dici epmͣ : cuuis. ẽ.
habitatio illa inqua die noctuq audiunt᷑ dõ suo ca¬
nere : quos etiãnos quoties transimus psallentes
audimus. Sed hic elinus ep̃s uarus dicitur ęclesiȩ
suȩ occupationibus detineri. His aut qui indiuinis
laudib uacant. theodoꝵ quendã pͣpositum con¬
sti tuit : cuius tanta i irabilia enarrant᷑. ut etiã

Expanded text:
Scio uos | mecum litteris eruditos et digna simul homiScio uos | mecum litteris eruditos et digna simul hominum . Et in| digna legisse Iesta philosophorum Sed una hęc senten| cia excludantur . qua tripudiantes christianos dicen| tes audiuimus Omnis dii gentium daemoferre ser| monem et apostulos legitur . et proheta laudatur | et fit concordia fidei et qua arte ad penetralia . | Sapientiae diuini . absque sui seperacione perueniant | consilio ardenti definitur Dominam me iniquit uo| bis usurpata potestas adtribuat sed sorem | sapiencia fecit Simus ergo fratris sicut diuina pro| uidentia ordenat. Helinum audio dici episcopum cuius | est habitacio illa in qua die noctuque audiuntur | deo suo caneri . quos etiam nos quociens transimus psal| lentes audimus Sed hic helenus episcopus uariis dicitur | e\c/clesiae suae occupacionibus deteneri His autem | qui in diuinis laudibus uocant . theodorum quen| dam praepositum constituit cuius tanta mirabi| lia enarrantur . ut etiam