comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
menses xii terminatur. Annus naturolis est cum sesoli luna
suꝑ ponit ut inter orbem solis & oculos nr̃os media facta tene¬
bras totius orbis efficiat quod dicitur eclipsis. cuiusratio
diucius obscure fuit sed a melisio quodam philosopo exposita
Annus magnus dicitur quando om̃a sidera certis temporib
numerisq completis ad suum locum uel ordinem reuertunt᷑
quem annum antiqui unde xx annos finine ueladimplere dixer̃.
Super sticialis annus est cum sol expleto per om̃a signa cir¬
cuitu in it unde principium cursus sui sumpsit recurrit ipsi
& solaris annus uel ciuilis quidiebus cc lXvperagitur
Annus lunaris communis est : Id est quiꝑ xii lunares menses
decurrit. id est diebus ccc liiii : annus embolismus est qui
lunas xiii. & dies ccc. Lxoviiii habere monstrictur. inquo anno
longius dies pasche ꝓtenditur. Annus bisextilis est
in quo unius diei ꝑquadrienium ex quadaentis ratione

Expanded text:
menses duodecim terminatur. 3. Annus naturalis est, cum se soli luna menses duodecim terminatur. 3. Annus naturalis est, cum se soli luna supponit, ut inter orbem solis et oculos nostros media facta, tenebras totius efficiat solis, quod dicitur eclipsis; cujus ratio diutius obscura fuit, sed a Milesio quodam philosopho exposita est. Annus magnus dicitur, quo omnia sidera certis temporibus, numerisque completis, ad suum locum vel ordinem 12 revertuntur. Quem annum antiqui sexcentesimo anno finiri, vel adimpleri dixerunt. 4. Solstitialis annus est, cum sol, expleto per omnia signa circuitu, in id unde principium cursus sui sumpsit recurrit; ipse est solaris annus, vel civilis, qui diebus CCCLXV peragitur. Annus lunaris communis est, qui per XII lunares menses decurrit, id est, dies CCCLIV. Annus embolismus est qui lunas XIII et dies CCCLXXXIV habere monstratur, in quo anno longius dies Paschae protenditur. Annus bissextilis est in quo unius diei per quadriennium ex quadrantis ratione
Abbreviated transcription (Latin):
respondit Agusto. Iunius compar est iulio
DEANÑIS. Annus est circuitus solis acreditus
ꝑ Xii menses cuius quidem nomen figunete significat
omne tempus uitae huius sicut peresaiam dicit
Precedicare annum dñi acceptabilem. Qñm non illȩ
quodñs pricedicauit solus fuit acceptabilis. sed & hoc
totum tẽpus. luxta quod ait apostolus. Eccenunc
tempus acceptabile : finem deniq: huius anni diem
iudicii. adiuncxit dicens. pricedicane annum dñi
&diem retributionis. Annum autem quasi anum
dici quidam putant id est circulum unde & anuli
dicti sunt diminutiue. Principium annaalii abroma
putant ut populi romani. Alii ab equi nociu uerno
ut hebrȩi. alii a solstiu ut greci : Alii ab autum no
ut aegyptii. Annum autem sapientis huius mundi
partem cuulem pastom naturalem partimmagnum esse
dixerunt. Ciuilis annus est quiinhuius astrirecursa suꝑ

Expanded text:
respondet Augusto. Junius compar est Julio.respondet Augusto. Junius compar est Julio. CAPUT VI. De annis. 1. Annus est circuitus solis ac reditus per duodecim menses. Cujus quidem nomen figurate significat omne tempus vitae hujus, sicut per Isaiam dicitur: Praedicare annum Domini acceptabilem. Quoniam non ille quo Dominus praedicavit, solus fuit acceptabilis, sed et totum tempus, juxta quod ait Apostolus: Ecce nunc tempus acceptabile. Finem denique hujus anni diem judicii adjunxit, dicens: Praedicare annum Domini, et diem retributionis. 2. Annum autem, quasi anum, dici quidam putant, id est, circulum. Unde et annuli dicti sunt diminutive. Principium autem 11 anni alii a bruma putant, ut populi Romani; alii ab aequinoctio verno, ut Hebraei; alii a solstitio, ut Graeci; alii ab autumno, ut Aegyptii. Annum autem sapientes hujus mundi partim civilem, partim naturalem, partim magnum esse dixerunt. Civilis annus est, qui in unius astri recursu per
Abbreviated transcription (Latin):
ostenduntur. sicenim legit᷑ A qua aut̃ minuebat᷑ usq adundecinũ
mensem. Vndecimu aũt mense primadie mensis aperuerunt
capita moncium sic enimtunc dinumerabantur menses sicut¬
& nunc sed nonquos Kalendae sed quos luna caepta & finita concludit
Rł aũt a colendo distas apud antiquos enim semꝑ mensi ũ principia
om̃s apud latinos exkalendis sumunt principiũ Apud hebreos
exlunȩ nascentis recursu. Apud aegyptios aũt principia mensuum
mula subiesta declaret
De hinc reuerteris ad quarto Κł septembris taliq
ratione complentur dies ccc lxvii. duodecim
mensuum : agyptiorum quinq dies supersunt quose pacaminas
uel inter calares siue additicias uocauerunt. de quib
mensuum. Ianuarius cum de cembri inborarũ
mensurã concordat Febro arius cum nouembri
spacium aequalem consumat. Martius consistit
ostobrio. Aprilis aequat septembrio. Mauis

Expanded text:
ostenditur. Sicut enim ibi legitur: Aqua autem imminuebatur usque ad undecimum ostenditur. Sicut enim ibi legitur: Aqua autem imminuebatur usque ad undecimum mensem. Undecimo autem mense, prima die mensis apparuerunt capita montium. Sic enim tunc dinumerabatur mensis, sicut et nunc. Sed non quos Kalendae, sed quos luna coepta et finita concludit. 6. Kalendas autem a colendo dictas. Apud antiquos enim semper mensium principia omnes apud Latinos ex Kalendis sumunt principia. Apud Hebraeos ex lunae nascentis recursu. 7. Apud Aegyptios autem principia mensium mula subjecta declarat. Dehinc reverteris ad quartum Kalendas Septembris, talique ratione complentur dies CCCLX duodecim mensium Aegyptiorum. Quinque dies supersunt, quos ἐπαγομένους, vel intercalares, sive addititios vocaverunt. De quibusmensium. 1. Januarius cum Decembri in horarum mensura concordat. Februarius cum Novembri spatium aequale consumit. Martius consentit Octobri. Aprilis aequat Septembrem. Maius
Abbreviated transcription (Latin):
quam sororem uel coniugem iouis fuisse test&tur
Alii autem sicut maium promaioribus. ita proiuniorib
unium uocare dixerunt. Item iulid̃ auilio caesane
augustũ uero ab ostauiano agusto uocauerunt.
Namprius iulius quintilis. & agustus sextilis uocabat᷑
sed ecrum nomina caesarib iulio siue agusto sunt
nominata. Iam september eo quod septimus sit
amartio qui est pricipium ueris. simili quoq ordine
ostober & nouember & december exnumero imbrium
ex nomine iani uocauerunt. sed specialiter ianuarius
appellatur eo quod i anuasit anni atq: principium
Februarium autem afebruis sacris lubercorum ap¬
pellauerunt. Itaq apud antiquos latinos x ͤ mensib:
cursus anni computabatur. sed ianuarium romani.
annum distinexit. pleriq autem adserunt cignum
sabinorum regem prius annum in menses diuisesse idus Rłq
& inter calares dies instituis se. In codicib aũt sc̃arum
scripturarum xii. menses fuisse anni &iam ante diluuium

Expanded text:
quam sororem vel conjugem Jovis fuisse testantur. Alii autem, sicut Maium pro majoribus, ita pro junioribus Junium vocari dixerunt. Item Julium a Julio Caesare, Augustum vero ab Octaviano Augusto vocaverunt. Nam prius Julius Quintilis, et Augustus Sextilis vocabantur. Sed eorum nomina a Caesaribus Julio sive Augusto sunt commutata. 4. Jam September, eo quod septimus sit a Martio, qui est principium veris. Simili quoque ordine October, et November, et December, ex numero imbrium ex nomine Jani vocaverunt, sed specialiter Januarius appellatur, eo quod janua sit anni atque principium. Februarium autem 9 a Februis sacris Lupercorum appellaverunt. Itaque apud antiquos Latinos decem mensibus cursus anni computabatur. Sed Januarium Romani, annum distinxit. 5. Plerique autem asserunt Ancum Sabinorum regem prius annum in menses divisisse, Idus, Kalendasque, et intercalares dies instituisse. In Codicibus autem sanctarum Scripturarum duodecim menses fuisse anni etiam ante diluvium
Abbreviated transcription (Latin):
quoque rex amorreorum quiuer¬
titur in latinum temptatio oculorum. eundem diabolũ
significat quimendatio fallendi se uel ut lucis angelum
trans figurat. Ipse est & rexbasan quunter p̃tatur
conclusio. quia inter cludere molitur difficultate
uitiorum uiam fidei nr̃ȩ . nepateat nobis transitus ad regnũ
promissum uitae aeternae

Expanded text:
quoque, rex Amorrhaeorum, qui vertitur in Latinum tentatio oculorum, eumdem diabolum significat, qui mendacio fallendi sese in angelum lucis transfigurat. Ipse est Og, rex Basan, qui interpretatur conclusio, qui intercludere molitur difficultate vitiorum viam fidei nostrae, ne pateat nobis transitus ad regnum promissum vitae aeternae
Abbreviated transcription (Latin):
sirus significat exgentibus populum maculis
perfunditur. regnum indicat iudȩ orum quide¬
dicus inmalum perfidee in fronte gerunt ubi signũ
crucis portare debuerunt.
EZE CHIAS REX

Expanded text:
Syrus significat populum ex gentibus, maculis perfunditur , regnum indicat Judaeorum, qui dedecus 133 et malum perfidiae in fronte gerunt, ubi crucis signum portare debuerant. 104. Ezechias rex
Abbreviated transcription (Latin):
fatuae quae non habent inuasis oleum. Ille ani¬
mae sunt quaehabent quidem integritatem cor¬
poris. sed non seruant intra conscientiam boni operis
testimonium dum infacie gloriantur apud homi¬
nes & non corde apuddm̃. Ideoq quiinuasis pec¬
torum suorum mentes splendorem nongerunt
aduenien te h̃o a regni eius gaudio secluduntur
HOMO

Expanded text:
fatuae, quae non habent in vasis suis oleum, illae animae sunt quae habent quidem integritatem corporum, sed non servant intra conscientiam boni operis testimonium, dum in facie gloriantur apud homines, et non in corde apud Deum: ideo quod quia in vasis pectorum suorum mentis splendorem non gerunt, adveniente Domino a regni ejus gaudio recluduntur. Homo
Abbreviated transcription (Latin):
qui in sultantes helssei clamabant ascende
populum iudȩorum quipuerili stulticia in riserunt xp̃m
in locum caluarii crucifixum & capti ad uobus ursis.
Id est titu. & uispasiano interierunt
Pue Rhelisei

Expanded text:
qui, insultantes Elisaeo, clamabant: Ascendepopulum Judaeorum, qui puerili stultitia deriserunt Christum in loco Calvariae crucifixum, et capti a duobus ursis, id est, Tito et Vespasiano, interierunt. 99. Puer Elisaei
Abbreviated transcription (Latin):
inutero
thamar duospopulos figurauerunt. Quorum
posterior natus manum prior exutero misit. quia gen¬
tium populus antea quidem est ꝑphetas hostensus
sed postea reuelatus. cuius ideo obsitrix ligauit dex¬
teram cocco. quia idempulus ꝑsanguinem xp̃i crucis
notatus est signo DINA

Expanded text:
in utero Thamar duos populos figuraverunt, quorum posterior natus, qui manum prior ex utero misit, quia 126 gentium populus antea quidem est per prophetas ostensus, sed postea revelatus, cujus ideo obstetrix ligavit dexteram cocco, quia idem populus per sanguinem Christi crucis notatus est signo
Abbreviated transcription (Latin):
Pronunciantur autem lectiones in xp̃i ecclesiis
descripturis scĩs. Constat autem eadem sacra
scriptura exu&eri lege & noua. V&us lex illa
est quedata est primum iudaeis ꝑ moysen &ꝓphe¬
u& ustas quȩ dicitur : testamentum: Testamentum autẽ
dicitur. quia idoneis testibus utique aꝓph&is scrip¬
tum  adque signatum. Noua uero lex euuangeliũ¬
filium dĩ xp̃m. & ꝑ suos apostolos dedit᷑ illa lex
u&us ue lut radix est. Haec noua uelut frustus
exradice exlege enim uenitur ad euangelium. Si¬
quidem xp̃s qui hic manifestus est. ante in lege
praedictus est. imo ipse locutus in ꝓph&is. Sic ut
scriptum est. Quilo quebar ecce adsum: Legem
quidem praemittens uel ut infantibus pedagogã.
euuangelium uero ꝑfectum uitȩ magisterium
iam adultis omnibus praestans. Ideo in illa ope¬
rantibus bona terrae ꝓmittebantur : Hic uero
subgratia ex fide uiuentibus regnum caelestȩ
tribu&ur : Euuangelium autem dicitur bonum
nuncium. & reuera bonum nuntium ut qui susce¬

Expanded text:
Pronuntiantur autem lectiones in Christi ecclesiis, de Scripturis sanctis. Constat autem eadem sacra Scriptura ex veteri lege et nova. Vetus lex illa est quae data est primum Judaeis per Moysen et prophetas, quae dicitur Vetus Testamentum. Testamentum autem dicitur, quia idoneis testibus utique a prophetis scriptum est atque signatum. Nova vero lex est Evangeliuristum, et per suos apostolos dedit. 2. Illa lex vetus velut radix est, haec nova velut fructus ex radice; ex lege enim venitur ad Evangelium. Siquidem Christus, qui hic manifestatus est, ante in lege praedictus est. Imo ipse locutus est in prophetis, sicut scriptum est: Qui loquebar, ecce adsum: legem quidem praemittens, velut infantibus paedagogum, Evangelium vero perfectum vitae magisterium jam adultis omnibus praestans. 3. Ideo in illa operantibus bona terrae promittebantur, hic vero sub gratia ex fide viventibus regnum coeleste tribuitur. Evangelium autem dicitur bonum nuntium, et re vera bonum nuntium, ut qui susce
Abbreviated transcription (Latin):
gustias: porro ꝑaltitudinem crcicis cui caput
adiungitur expectatio suꝑnae raributionis de
sublimȩ iusticia di significatur. Ut & ipsa opera
bona non ꝓpter beneficia di t̃rena actempor alia
facienda credantur : sed pocius ꝓpter illud quod
desuꝑ sperat᷑ Fides quiꝑ dilectionẽ operatur: lam
uero ꝑlongitudinẽ qua totum corpus extenditur
Ipsctolerantia significatur. ut longanimi ꝑmane¬
amus: unde longanime dicuntur quito lerant:
Perꝓfundum autem hoc est partem illam ligni
quae in t̃rȩ abdito defaxa lat& Sed inde consur¬
x& omne quodemin& inscrutabilia indicantur
iudicia dĩ dequibus occulta eius uoluntate uo¬
cantur homo ad participacionẽ tantȩ gratiae
alius sic alius autem sic¬
DESABBATO PASCHE

Expanded text:
gustias. Porro per latitudinem crucis, cui caput gustias. Porro per latitudinem crucis, cui caput adjungitur, exspectatio supernae retributionis de sublimi justitia Dei significatur. Et ut ipsa opera bona non propter beneficia Dei terrena ac temporalia facienda credantur, sed potius propter illud quod desuper sperat fides, quae per dilectionem operatur. 8. Jam vero per longitudinem, qua totum corpus extenditur, ipsa tolerantia significatur, ut longanimes permaneamus, unde longanimes dicuntur qui tolerant. Per profundum autem, hoc est, partem illam ligni quae in terrae abdito defixa latet, sed inde consurgit omne quod eminet, inscrutabilia indicantur judicia Dei; de quibus occulta ejus voluntate vocatur homo ad participationem tantae gratiae, alius sic, alius vero sicDe Sabbato Pasch
Abbreviated transcription (Latin):
telligendum quȩ sit latitudo crucis. & longitudo
sum lignum quod extenduntur manus: altitu¬
do quia trans uerso ligno incipiens. superius łm¬
min& ubi fuit caput. Longitudo uero est quia
trans uerso ligno incipiens. &usque ad t̃ram dis¬
sinit: ꝓfundõ uero quod terrae infixum abscon¬
ditur. ex quo ligno crucis omnis uita scõrum
discribitur: Dicitur enim homini. tolle cru¬
cemtuam & sequereme : Tunc enim cruciatur.
caro commortificantur membra nr̃a suꝑ terrã
Fornicatio inmundicia luxuria &c&era. Dum¬
que exterior homo corrumpitur. ut interior renoue¬
tur : dedie indiem passio est crucis. & haec quidẽ
dum sunt bona opera. tamen adhuc laborio sciquoꝵ
merces requies est. Ideoq dicitur. spe gaudentes
ut cogitantes scilic& requiem futurã. cumilarita¬
te & laboribus operemur: hanc ilaritatẽ signi¬
ficat crucis latitudo intransuerso ligno ibi figunt᷑
manus permanus eius opus intellegitur: platitu¬
dinẽ hilaritas operantes quia tristicia facit an¬

Expanded text:
telligendum quae sit latitudo crucis, et longitudosum lignum quo extenduntur manus. Longitudo, quae a transverso ligno incipiens superius eminet, ubi fuit caput; longitudo vero est quae a transverso ligno incipiens usque ad terram deprofundum vero quod terrae infixum absconditur; quo signo crucis omnis vita sanctorum describitur. 6. Dicitur enim homini: Tolle crucem tuam, et sequere me. Tunc enim crucifigitur caro, cum mortificantur membra nostra super terram, fornicatio, immunditia, luxuria, et caetera. Dumque exterior homo corrumpitur, ut interior renovetur de die in diem, passio est crucis. Et haec quidem dum sunt bona opera, tamen adhuc laboriosa, quorum merces requies est. Ideoque dicitur: Spe gaudentes, ut cogitantes scilicet requiem futuram, cum hilaritate et laboribus operemur. 7. Hanc hilaritatem significat crucis latitudo in transverso ligno, ubi figuntur manus. Per manus enim opus intelligitur, per latitudinem hilaritas operantis, quia tristitia facit an
Abbreviated transcription (Latin):
Callicinium autem distum est: propter gallos
lucis praxenuntios. Crepusculum matutinum in ter
cursu ꝑagitur. Apud ebreos autem septem anni s.
mada autem septem feriis constat. Feria quoq
a fando dicta quasi fari. eo quod increatione mundi
dixit fiat. Item quia dies sabbati ab initio feriatus
habetur inde diessolis prima feria nencupatur
quia primus est aferia. Item lunis. ꝓ inde secunda

Expanded text:
Gallicinium autem dictum est, propter gallos Gallicinium autem dictum est, propter gallos lucis praenuntios. Crepusculum matutinum, inter cursu peragitur. Apud Hebraeos autem septem anni sunmada autem septem feriis constat. Feria quoque a  per singulos dies dixit Deus: Fiat. Item quia dies Sabbati ab initio feriatus habetur, inde dies solis prima feria nuncupatur, quia primus est a feria. Item luna perinde secunda
Abbreviated transcription (Latin):
ccc liui dies habent. remanent adcursum anni
solanes diesxi quos epastatas a egyptiĩ uocauer̃
pro eoquod ad inueniendam lunam ꝑ totum annum
adiciatur. Sol sticiales dies sunt. in quibus sol
stat crescente sp̃atio dierum uel nostium. Equi noc
absentia. quam diu ab occasum rursus ad exortum
recurrat. Nostem autem fieri umbra terrarũ
quam datam adqui etłm corporis credimus non
ad alicuius operis officio. Duobus aũt modis
nox inscripturis accipitur: Id est aut tribula¬
tio ꝑsecutionis. aut obscuritas caeci cordis
Nox autem anocendo dicta quod oculis noceat.
Noctis pastis sunt septem. Crepusculum. uesperũ
conticinium. intempestum. gallicinium. crepus
creperum quod dubium dicimus. hoc est inter
lucem & tenebraxs. uesperum oriente stella
cui hoc est nomen: conticinium quando om̃s silent
conticere enim silere est. In tempesta. id est
inportunã quando aginil potest & om̃aquieta sunt.

Expanded text:
CCCLIV dies habeant, remanent ad cursum anni CCCLIV dies habeant, remanent ad cursum anni solarem dies XI, quos epactas Aegyptii vocaverunt, pro eo quod ad inveniendam lunam per totum annum adjiciantur. Solstitiales dies sunt, in quibus sol stat, crescenti spatio dierum, vel noctium. Aequinoctabsentia, quandiu ab occasu rursus ad exortum recurrit. Noctem autem fieri umbra terrarum, quam datam ad quietem corporis credimus, non ad alicujus operis officium. Duobus autem modis nox in Scripturis accipitur, id est, aut tribulatio persecutionis, 6 aut obscuritas caeci cordis. Nox a nocendo dicta, quod oculis noceat. 2. Noctis partes sunt septem: crepusculum, vesperum, conticinium, intempestum, gallicinium, crepusccreperum, quod dubium dicimus, hoc est, inter lucem et tenebras. Vesperum, oriente stella, cui hoc nomen est. 3. Conticinium, quando omnes silent; conticere enim silere est. Intempesta, id est, importuna, quando agi nihil potest, et omnia quieta sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ore prophetȩ quidicit noltem adsimilauima tr̃e
tuam . Et factus est populus metis tam quã non habens
scientiã. Item nonnum quam dies prosperitatem
significat scłi. Nox uero aduersitatem fati
Dies sunt in quibus ius fatur. id est dicitur: ut ne¬
fati quibus nondicitur: feriati dies inquibus
res diuina fit & astinere hominis alitibus oportet.
profesti festi contrarii. Contrarii: Idͤsine¬
religione. festi tantundem ocii & religionis sunt.
Atrii diessunt qui & communes uocantur. Siderales
in quibus sidera mouentur & hominss anauigationib
excluduntur iustł continũ triginta. Prceliares:
quibus fas est hostem inbello lasciscere. dequibus liber
testatur regum dicens. Eotempore quosolent
reges adbella procedere. In terhalares diessunt
quinq: qui uixta aegyptios supersunt duo decim
mensibus. & incipiunt annoKł septembris & quinto
Kalendarum memoratarum finiuntur. Dies epac¬
tarum sunt xi. qui ꝑ singulos annos adcursum
lunarem ad crescunt: namdum in annom xii lunae

Expanded text:
ti assimilavi matrem tuam, factus est populus meus tanquam non habens 4 scientiam. Item nonnunquam dies prosperitatem significat saeculi, nox vero adversitatem. 4. Fasti dies sunt quibus jus fatur, id est, dicitur, ut nefasti quibus non dicitur. Feriati dies, in quibus res divina fit, et abstinere homines a litibus oportet. Profesti, festis contrarii, id ereligione; festi tantumdem otii et religionis sunt; atri dies sunt qui et communes vocantur. Siderales, in quibus sidera moventur, et homines a navigationibus excluduntur; justi continui triginta. Praeliares, quibus fas est hostem bello lacessere, de quibus liber regum testatur, dicens: Eo tempore quo solent reges ad bella procedere. 5. Intercalares dies sunt quinque, qui juxta Aegyptios supersunt 5 duodecim mensibus, et incipiunt a nono Kalendas Septembris, et quinto Kalendarum memoratarum finiunt. Dies epactarum sunt undecim, qui per singulos annos ad cursum lunarem accrescunt. Nam dum in annum XII lunae
Abbreviated transcription (Latin):
Idest. pater
mater filius. filia norus quibus duo intres. & tres
induo diuiduntur. Significantur humana nam fidem
& religionem inuicem separatim partem indiscisione
scismatis quod duo significant parti in numero trinitatis
quodtria de monstrat diuisus est. enim filius aduersus
patrem suum. Id est populus exgentibus ueniens
aduersus diabolum cum quo ante fuerat sociatus.
Diuisa est & filia aduersus matrem suam. Id est plebs
exiuda eis credens aduersus impiam sinagogam diuisa
est &norus aduersus socrum suam. Ecclesiam scilicet
exgentibus aduersus matrem sponsi sui sinagogam
dequa secundum carnem xp̃s fuerat procreatus
qui hominis separantur sibi inuicem renunciantes
alii terrenam. alii caelestem gloriam ad petentes
CALLI LEIDECIM

Expanded text:
d est, pater, mater, filius, filia, nurus, ex quibus duo in tres, et tres in duos dividuntur , significant humanum genus fide et religione invicem separatum, partim in discissione schismatis, quod duo significant, partim in numero trinitatis, quod tria demonstrant. Divisus est enim filius adversus patrem suum, id est, populus ex gentibus veniens adversus diabolum, cum quo antea fuerat sociatus. Divisa est et filia adversus matrem suam, id est, plebs ex Judaeis credens, adversus impiam synagogam. Divisa est et nurus adversus socrum suam, Ecclesia scilicet ex gentibus adversus matrem sponsi sui, synagogam, de qua secundum carnem Christus fuerat procreatus. Qui omnes separantur, sibi invicem renuntiantes, alii terrenam, alii coelestem gloriam appetentes. Galilaei decem
Abbreviated transcription (Latin):
a postolus nomen
ex syra lingua suscipiens licaoniam in sorte pracedi¬
cationis accepit adque euangelium iuxta matheum
apud indus in eorum lingua conuertit adultimum
in albano maiores arminiae urbȩ uiuens ab arbaris

Expanded text:
apostolus, nomen ex Syra lingua suscipiens, Lycaoniam in sorte praedicationis accepit, atque Evangelium juxta Matthaeum apud Indos in eorum linguam convertit. Adin Albano majoris Armeniae urbe vivens a barbaris
Abbreviated transcription (Latin):
nae. generant eundem pente costen. inquo fit pec
manae. quinquagesimũ annum faciunt. Quiab
hebreus iubeleus nominatur: In quo similiter
fit remissio & seruorum libertas. & possessio¬
num restitutio. que precio fuerant conparata :
Septem &enim septies multiplicati. quinquage¬
narium exse generant numerum. Ad sump¬
tam unam dequa exfuturi scłi fugura prae¬
sũpta esse maiorum auctoritas tradit. ꝑit enim
ipsa & octaua semꝑ & prima: immo Ipsa est semꝑ
unaq est omnis dies. Necesse est enim sabbatis

Expanded text:
nae generant eamdem Pentecosten in quo fit peccmanae quinquagesimum annum faciunt, qui apud Hebraeos jubilaeus nominatur, in quo similiter terrae fit remissio, et servorum libertas, et possessionum restitutio, quae pretio fuerant comparata. Septem etenim septies multiplicati quinquagenarium ex se generant numerum, assumpta monade quam ex futuri saeculi figura praesumptam esse majorum auctoritas tradit. Fit enim ipsa et octava semper et prima, imo ipsa est semper una, quae est omnis dies. Necesse est enim sabbatis
Abbreviated transcription (Latin):
fidelis qui super excelsa eleuatus incruce dñm con¬
templatur dicens cornua inmanibus eius illic con¬
firmata est uirtus gloriae eius
SOFFONIAS

Expanded text:
populum qui, super excelsa elevatus, in cruce. Dominum contemplatur, dicens: Cornua in manibus ejus, illic confirmata est virtus gloriae ejus . Sophonias
Abbreviated transcription (Latin):
meis dormitationem. aut requiem temporib
meis. donec inueniam locum dño. tabernaculũ
dõ iacob: Quis nonstupeat tantam indi amorean¬
mae deuotionẽ. ut somnum sibi. sine quo utique cor¬
pora humana difficiunt Penitus inter dixerit
donec locum adtemplum dõ fabricandum. inpec¬
toresuorex & ꝓph&a reper&. quaeres non de

Expanded text:
meis dormitationem, aut requiem temporibus meis dormitationem, aut requiem temporibus meis, donec inveniam locum Domino tabernaculum Deo Jacob . Quis non stupeat tantam in Dei amore animi devotionem, ut somnum sibi, sine quo utique corpora humana deficiunt, penitus interdixerit, donec locum ac templum Domino fabricandum in pectore suo rex et propheta reperiret? Quae res de
Abbreviated transcription (Latin):
que hoc tempore u&erum. sacrificia. offer¬
re adolerique altario aromata. &tur amos
erat: testis est ymnidicus ille regio acsacer¬
dotale functus officio dicens. Dirigatur ora¬
tio mea sicut incensum inconspectu tuo. eleua¬
tio manuum mearum. sacrificium uesꝑtinum:
Innouo testamento eo tempore dñs & saluator
noster. caenantibus a postolis misterium sui
corporis & sanguinis initio tradidit. ut tempus
ipsuð sacrificii uesperum ostendere scđi
Proinde inhonore acmemoria tantorum scu¬
cramentorum. his temporibus adessenos dec&
dĩ conspectibus & ꝑsonare in eius cultibus. orati¬
onum nostrarum illi sacrificium offerentes
atque in eius laudibus pariter exultantes:
Uesperum autem nominatum a sidere. quod
uesꝑ uocatur. & decedente sole exoritur.
dequo ꝓph&a dicit. & uesꝑ uesperum suꝑ fili¬
patrum inuenimus exemplis. Dauid ꝓph&a
dicente. siascendero in lectum strati mei si
dedero somnum oculis meis. aut palpebris

Expanded text:
que hoc tempore veterum sacrificia offerque hoc tempore veterum sacrificia offerri adolerique altario aromata et thura mos erat. Testis est hymnidicus ille, regio ac sacerdotali perfunctus officio, dicens: Dirigatur oratio mea, sicut incensum in conspectu tuo: elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum . In Nonoster, coenantibus apostolis, mysterium sui corporis et sanguinis initio tradidit, ut tempus ipsum sacrificii vesperum ostenderet saeculi. Proinde in honorem ac memoriam tantorum sacramentorum, his tempDei conspectibus, et personare in ejus cultibus, orationum nostrarum illi sacrificium offerentes, atque in ejus laudibus pariter exsultantes. Vesperum autem vocatum est, a sidere, quod Vesper vocatur, et decedente sole exoritur. De quo Propheta dicit: Et vesperum super filiPatrum invenimus exemplis, David propheta dicente: Si ascendero in lectum strati mei, si dedero somnum oculis meis, aut palpebris
Abbreviated transcription (Latin):
lucis inter ualla satis de¬
mensi onibus terminata trinitas ter derogata
colitur: illut &iam occurens ad ꝓbationem
uenerabilis trinitas. quod sp̃s sc̃s. hora ter¬
tia. hoc est suo loco &numero. & tempore.
descendit adterras impl&urꝰ gratiam quam
xp̃s ꝓmisit: nam & sexta hora xp̃s passus.
innona. patibuli crutiamenta porrexit : Tali
enim sacramento. legitimis ad precem tempo
ribus. ꝑterrenas horas. trinitatis ꝑfectio
aut laudatur caelebritatibus. aut pr&ibus
in paratur . Lic& & si conput&ur diuina
caelebritas ꝑ quaternarium usque inuesper¬
tinum officium. hoc est quaterni. signifi¬
c&tur. quia mundus quadrifario diuisus.
intrinitatem saluantur : Siquidem & noctẽ
stationes & iugiliae. similitares inquattuor
partes diuisi. ternis horarum spatus secer¬
nuntur. Ut &inipsis nocturnis. mundialib¬
Uesꝑtinum diurnis finis offitium est. & al¬
terne lucis occasus est. Cuius exu&eri
testamento solemnis est caelebratio: deni¬

Expanded text:
lucis intervalla ratis dimensionibus terminata, Trinitas, ter die rogata, coleretur. Illud etiam occurrit ad probationem venerabilis Trinitatis, quod Spiritus sanctus hora tertia, hoc est suo loco, numero et tempore, descendit ad terras, impleturus gratiam quam Christus promisit. Nam et sexta hora Christus passus; in nonam patibuli cruciamenta porrexit. Tali enim sacramento legitimis ad precem temporibus per ternas horas Trinitatis perfectio aut laudatur celebritatibus, aut precibus impetratur. Licet et si computetur diurna celebritas per quaternarium usque in vespertinum officium, hoc est, quaterni significantur numeri, quia mundus quadrifarie divisus in Trinitate salvatur. Siquidem et in nocte stationes, et vigiliae militares in quatuor partes divisae ternis horarum spatiis secernuntur: ut et in ipsis nocturnis mundialibuS HORIS. Vespertinum diurni finis officium et alternae lucis occasus est. Cujus ex Veteri Testamento solemnis est celebratio. Deni
Abbreviated transcription (Latin):
& osto superquos cecidit
turris insiloa &occidit eos interitum. plebs iudeoꝵ.
significant decim &osto enim apud grecos exiota
& heta litteris exprimuntur quibus figuris nomen
ihũ scribitur inquem illa credere nolentem pariter
a romanis cum sua urbe prostratisunt
HOMO

Expanded text:
 super quos cecidit turris in Siloa, et occidit eos, interitum plebis Judaeorum insinuant. Decem et novem enim apud Graecos ex iota et theta litteris exprimuntur: quibus figuris nomen Jesu scribitur: in quem illi credere nolentes pariter a Romanis cum sua urbe prostrati sunt Homo
Abbreviated transcription (Latin):
Quorundam scõrum nobilifsimorumq uirorum
ortus uel gesta cum genealogis suis in hoc
libello induta sunt : Dignitas quoq & mors eorum
atq sepulcra sententiali breuitate notata
Quaequamuis omnibus notasint quiper amplitudinẽ
scripturarum percurrunt. facilius tamen

Expanded text:
orum patrum nobilissimorumque virorum ortus vel gesta cum genealogiis suis in hoc libello indita sunt; dignitas quoque, et mors eorum, atque sepultura, sententiali brevitate notata. Quae, quamvis omnibus nota sint qui per amplitudinem percurrunt Scripturarum, facilius tamen
Abbreviated transcription (Latin):
id est in humilitate dño seruientes ex eorũ ordine
fui ille nathanahel qui in euangelio iohannes
diuina ꝓdicione cõmunitus saluatorẽ meruit.
confiteri: Quique &iã ad primũ diuinitatis inditio
fidelis enituit ꝓtestate dño ac dicente ecce uir
israhelita in quo dolus non est. Denique isti oblatio¬
nes intẽplo dñi suscipiunt a postolis. Isti obaedient
officuis leuitarũ isti quoque uasa corporis.
& sanguinis xp̃i diaconib ad altariũ offerunt
dequib quidẽ placuit patrib ut qui asacra nuiste
quod illis ꝓph&a docente iub&ur mundamini qui
fertis uasa dñi hui igitur cũ ordinatur sicut sacer¬
dotes & leuite manus in positionẽ non suscipiunt
sed patena tantũ & calicẽ demanu ep̃i & ab archi diacono
serphũ aqua cũ aqua manile & manitergiũ accipiunt:

Expanded text:
 in humilitate Domino servientes. Ex eorum ordine fuit ille Nathanael qui in Evangelio Joannis, divina proditione commonitus, Salvatorem meruit confiteri, quique etiam ad primum divinitatis judicium fidelis enituit, protestante DIsraelita, in quo dolus non est . Denique isti oblationes in templo Domini suscipiunt a populis. Isti obediunt officiis Levitarum, isti quoque vasa corporis et sanguinis Christi diaconibus ad altaria Domini offerunt. De quibus quidem placuit Patribus ut, quia sacra mysterquod illis, propheta dicente, jubetur: Mundamini. 430 qui fertis vasa Domini . Hi igitur, cum ordinantur, sicut sacerdotes et Levitae, manus impositionem non suscipiunt, sed patenam tantum, et calicem de manu episcopi, et ab archidiacono scyphum aquae cum aquaemanili et manutergium accipi
Abbreviated transcription (Latin):
eius duae samariam significant &hyeru¬
salem quae fornicantur in lege peradulterium
inlicitae dostrinȩ.
figurauit qui uiolauit cubiledĩ patris quando carnem
quam sibi xp̃s ad sciuerat confixit in patibulo crucis

Expanded text:
ejus duae Samariam significant et Jerusalem, quae fornicantur in lege per adulterium illicitae doctrinae. gis; sed violavit cubile Dei Patris, quando carnem, quam sibi Christus asciverat, confixit in patibulo crucis
Abbreviated transcription (Latin):
legis uel diaboli habuit typum excuius
corpore ad sump sit sibixp̃s duas coniuges plebis
scilic& circum cisionis &gentium
IIA sinagoga figuram habuit quae infirmis oculis
cordis sacramenta dĩ speculare non potuit

Expanded text:
legis et diaboli habuit typum, ex cujus corpore assumpsit sibi Christus duas conjuges, plebis scilicet circumcisionis et gentium. 28. Lia Synagogae figuram habuit, quae infirmis oculis cordis sacramenta Dei speculari non potuit
Abbreviated transcription (Latin):
euangelista & apostolicae conscrip¬
tor storiae nationem sprus artemedicus greco
eloquio eruditus quem pleriq: tradunt prosilitum
fuisse & hebreas litteras ignorasse. Hic tamen
fuit pauli discipulus & in diuiduas comes. peregri¬
nationes eius quiq ab in eunte pueritia castissimus
fuit. & euangelicae p̃dicationis opus exercuit
Obiit septua gesimo quasto uitae suae annum. sepul¬
tus in bechinia. cuius quidem ossa regnante constan¬
tio in constantinopoli sunt trans lata

Expanded text:
evangelista, et apostolicae conscriptor historiae, natione Syrus, arte medicus, Graeco eloquio eruditus, quem plerique tradunt proselytum fuisse, et Hebraeas litteras ignorasse. Hic tamen fuit Pauli discipulus et individuus comes peregrinationis ejus. 144. Quique ab ineunte pueritia castissimus fuit, et evangelicae praedicationis opus exercuit. Obiit septuagesimo quarto vitae suae anno. Sepultus in Bithynia, cujus quidem ossa regnante Constantino Constantinopolim fuerunt translata
Abbreviated transcription (Latin):
scribas designat iudaeorum qui infurore suo
occiderunt prophetas & indoloresuo suffuderunt¬
fixuris clauorum xp̃m firmissimum murum in quoere¬
dentes stabili robore conmuniuntur

Expanded text:
scribas designat Judaeorum, qui in furore suo occiderunt prophetas, et in dolore suo sufffixuris clavorum Christum firmissimum murum, in quo credentes stabili robore communiuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
S autem in uerbis & passionibus suis
mortem & passionem figurauit dñi saluatoris
rena peregrinatione populum salutaribus p̃ceptis
instigat

Expanded text:
 autem in verbo et passionibus suis mortem et passionem figuravit Domini Salvatoris.rena peregrinatione populum salutaribus praeceptis instigat.
Abbreviated transcription (Latin):
milium talentorum. significat hominis quedõ
submultos ob noxii pertraensgressionem decim price¬
ceptorum. sed sitamen nobis poscentibus ad nõ pec¬
cati uincula relaxantur. Ita unus quisq nostrum
dimitterit de exemplodm̃i nedum minima debita
in nobis peccantibus non concedimus maiora nr̃a
ex soluere cum usuris poenarum cogamur
Diues

Expanded text:
m talentorum significat homines qui Deo sunt obnoxii per transgressionem decem praeceptorum. Sed sicut nobis poscentibus a Domino peccata relaxantur, ita unusquisque nostrum dimittere debet exemplo Domini ne, dum minima debita in nobis peccantibus non concedimus, majora nostra exsolvere cum usuris poenarum cogamur. Dives
Abbreviated transcription (Latin):
detribu symeon filius cusi
in agro saraba ostus & gloriosa meliorum suorum
stirpe progenitus prophetauit mortuos que est
adq sepultus in agrosuo

Expanded text:
de tribu Simeon, filius Chusi, in agro Sarabath ortus, et gloriosa majorum suorum stirpe progenitus, prophetavit, mortuusque est atque sepultus in agro suo.
Abbreviated transcription (Latin):
abiron & ceteri quia simossen & aaron segregantes
sacrificium usurpare conatisunt hereticorum prauitatẽ
designant perniciem quise a sacerdotibus xp̃i & a societate
ecclesiae diuidunt & sacrificia profana adsumunt
BALAAM

Expanded text:
Abiron, et caeteri qui se a Moyse et Aaron segregantes, sacrificium usurpare conati sunt, haereticorum pravitatem designant, perniciemque eorum qui se a sacerdotibus Christi et societate Ecclesiae dividunt, et sacrificia profana accipiunt. Balaam
Abbreviated transcription (Latin):
missi abhiesu
in hyericho quos suscepit raab. duo intelleguntur
testamenta inmundo missa. que suscepit ecclesia ex
gentibus congregata Acham quide hyericho
anathema concupiuit significat nequam xp̃ianum
qui post perceptam fidem sȩculares mores uel mundi
in laecebras app&it CEDEOÑ quicum trecentos¬
perrexit ad proelium. typumxp̃i gestauit qui insignũ
crucis demundo uistoriam reportauit. trecentorum
enim numerus tau littera continetur speciemcrucis
perio inter fecit. ipsa quoq: debora eiusdem ecclesiȩ
tspum portat. deuito insisara diabolo canticum
cȩlestis gloriae proclamat GEPIE qui postuistoriã

Expanded text:
missi a Jesu in Jericho, quos suscepit Raab , duo intelliguntur Testamenta in mundum missa quae suscepit Ecclesia ex gentibus congregata. 75. Acham, qui de Jericho anathemate concupivit, significat nequam, et peccatorem, qui post fidem saeculares mores, vel mundi illecebras appetit. 76. Gedeon, qui cum trecenterrexit ad praelium , typum Christi gestavit, qui in signo crucis de mundo victoriam reportavit. Trecentorum enim numerus in Tau littera continetur, per quam crucperium interfecit. 130 78. Ipsa quoque Debbora, ejusdem Ecclesiae typum portans, devicto in Sisara diabolo, canticum coelestis gloriae proclamat. 79. Jephte, qui pro victoria
Abbreviated transcription (Latin):
ab et saida ciuitate
unde & petrus gallis prcedicat xp̃m barbarasq
gentes uicinasq: tenebras &tumenti ociano con¬
iunstas ad scientiae lucem fideiq portum deducet.
Deinde in hyerapuli frigiae prouinciae urbe cruci¬
fixus lapidatusq: obiit rectoq sepultus cadauere
simul cũ filiab: suis ibidem requi escet

Expanded text:
a Bethsaida civitate, unde et Petrus, Gallis praedicat Christum, barbarasque gentes, vicinasque tenebris, et tumenti Oceano conjunctas, ad scientiae lucem fideique portum deducit. Deinde in Hierapoli Phrygiae provinciae urbe crucifixus, lapidatusque obiit, rectoque sepultus cadavere, simul cum filiabus suis ibidem requiescit
Abbreviated transcription (Latin):
a postolus & euangelista qui
etiam extribusua leui sumsit cognomen apuplica no
axp̃o electus expeccante trans latus. primum quidem
iniudea euangelizat postmodum in machedonia p̾dicat.
requi esc& in montibus portarum¬

Expanded text:
apostolus et evangelista, qui etiam ex tribu sua Levi sumpsit cognomen, ex publicano a Christo electus, ex peccante translatus. Hic primum quidem in Judaea evangelizat, postmodum in Macedonia praedicat, requiescit in montibus Parthorum
Abbreviated transcription (Latin):
pisset samaria uerbum đi miserunt ad illos
a quo potissimum fiat quemadmodum sc̃s papa in no¬
centius scripserit subiciunt. Dicit enim. non alio
quam abepofieri licere. Nam prbi licet sint
sacerdotes pontificatus tamen apicem non habent
Hoc aũt solis pontificibus deberet ut uel consignet
uel paraclitum sp̃m tradent quod non solum consu¬
etudo ecclesi astica demonstrat uerum & superior
Lectio astuum a postolorum quae asserit petrum
&iohanne esse direstus qui iambaptizatis traderent
baptizant. crismate baptizatus unguere licet
sed qđ ab ep̃o fuerit consecratum. Nontamen frontẽ
ex eodem oleo signare quod solis debetur ep̃is cum
traedunt sp̃m paraclitum. Haec sunt parua ex
multisq probabilium uiuorum nouimus percipissẽ
dostrinis. quorumq: eloquia. proinde quibusda
locis a nobis inter esse noscuntur ut sermonoster
paternis sententiis firmaretur

Expanded text:
pit Samaria verbum Dei, miserunt ad illos pit Samaria verbum Dei, miserunt ad illos a quo potissimum fiat, quemadmodum papa sanctus Innocentius scripserit, subjiciam; dicit enim, non ab alio quam ab episcopo fieri licere, nam presbyteri, licet sint sacerdotes, pontificatus tamen apicem non habent. 4. Hoc autem solis pontificibus deberi, ut vel consignent, vel ut Paracletum Spiritum tradant, quod non solum consuetudo ecclesiastica demonstrat, verum et superior illa lectio Actuum apostolorum, quae asserit et Petrum et Joannem esse directos, qui jam baptizatis traderentbaptizant, chrismate baptizatos ungere licet, sed quod ab episcopo fuerit consecratum, non tamen frontem ex eodem oleo signare, quod solis debetur episcopis, cum tradunt Spiritum Paracletum. 5. Haec sunt pauca ex multis quae probabilium virorum novimus percepisse doctrinis, quorumque eloquia proinde quibusdam in locis a nobis interjecta esse noscuntur, ut sermo noster paternis sententiis firmaretur
Abbreviated transcription (Latin):
patre caelesti acmistico unguento est dilibutus
iam non soli pontificis & regis sed omnis ecclesia
unctione crismatis consecrantur. proeo quod
membrum est aeterni regis & sacerdotis. ergo
quia genus sacerdotale & regale sumus ideo
post lauacrum unguimur ut xp̃i nomine cense
XXUI. DEMANUS IN POSITIONE
UEL CONFIRMATIONE
Sed qnm post baptismum per eposdatur sp̃s sc̃s
cummanũ inpositionem. in actibus a postolorum
apostolos fecisse meminimus sic enim dicit¬
pactum est autem ut dum a pollo ess& corintho
paulus ꝑ agratis superioribus pastib uenirent
effesum. Ibiq cumuenissent quosdam discipulis
Dixitq eis. In quo ergo baptizati estis. Atilli
dixerunt. in iohannis baptismum. Ait autem
paulus. Iohannis bapti zauit baptismum pȩni¬
tentiae plebi dicens. in eum quiuenturus est
d̃i ihũ. Et cum in posuis sec illis manum paulis
Autem qui erant hiero solimis apłi quodacce¬

Expanded text:
Patre coelesti ac mystico unguento est delibutus, Patre coelesti ac mystico unguento est delibutus, jam non solum pontifices et reges, sed omnis Ecclesia unctione chrismatis consecratur, pro eo quod membrum est aeterni regis et sacerdotis. Ergo quia genus sacerdotale et regale sumus, ideo post lavacrum ungimus, ut Christi nomine censeamur XXVII. De manuum impositione, vel confirmatione. 1. Sed quoniam post baptismum per episcopos datur Spiritus sanctus cum manuum impositione, hoc in Actibus apostolorum apostolos fecisse meminimus. Sic enim dicitur: « Factum est, dum Apollo esset Corinthi, ut Paulus, peragratis superioribus partibus 470 veniret Ephesum, ibique cum invenisset quosdam disDixitque eis: In quo ergo baptizati estis? At illi dixerunt: In Joannis baptismate. Ait autem Paulus: Joannes baptizavit baptismo poenitentiae plebem, dicens in eum qui venturus esset Domini Jesu, et cum imposuisset illis manum Paulus,autem, qui erant Jerosolymis apostoli, quod acce
Abbreviated transcription (Latin):
salutari descło euocetur. Heretici autem sitamen
baptisma suscipisse non iterum baptizandi sed solo
crismate & manus inpositioni purgandi sunt
Baptismum enim non est hominis sed xp̃i. Ideoq
nihil inter est hereticus anfidelis baptizet quod
sacra mentum tam scm est ut nec homicida minis¬
trante polluatur. Habet quidem baptis mũ xp̃i
prodesse non potest ad salutem. quod enim accipit
ad ꝓbo quia foris accipit in probo. Dum autem
uenerit non mutatur sed agnoscitur caraster est
enim regis mei non error sacrilegos corrigo
iubentedño & conposuit & confudit quo primi
aaron & filiis eius intestimonium sacerdotii
& scitates per uncti sunt. de inde quoque & regis
metis: Erxtq eo tempore tantđm inregibus & sa¬
cerdotibus mistica unctio quaxp̃s figunebant.
Vnde & ipsud nomen acrismate dicitur sed postquã
dñs noster uerus rex &sacerdos aeternos ađo

Expanded text:
salutari de saeculo evocetur. Haeretici autem, si tamen salutari de saeculo evocetur. Haeretici autem, si tamen baptisma suscepisse, non iterum baptizandi, sed solo chrismate et manus impositione purgandi sunt. Baptismus enim non est hominis, sed Christi; ideoque nihil interest haereticus, an fidelis baptizet. 10. Quod sacramentum tam sanctum est, ut nec homicida ministrante polluatur. Habet quidem haereticus baptiprodesse ad salutem. Quod enim accipit, approbo: sed quia foris accepit, improbo. Dum autem venerit, non mutatur, sed agnoscitur; character est enim regis mei: non ero sacrilegus, si corrigo jubente Domino, et composuit, et confecit, quo primi Aaron et filii ejus in testimonium sacerdotii et sanctitatis peruncti sunt . Deinde quoque et reges meos , eratque eo tempore tantum in regibus et sacerdotibus mystica unctio, qua Christus figurabatur; unde et ipsum nomen a chrismate dicitur. 2. Sed postquam Dominus noster verus rex et sacerdos aeternus a Deo
Abbreviated transcription (Latin):
tionem periat originali delictum poenatamen
mortisq perp̃uaricationem mandati introiet manet¬
& in eos quos areatu originis purgant baptismi
salutaris. Et hoc pro inde ut homo nouerit profuturȩ
beatitudinis spem re genenationis consequi non ut.
apoena temporalis mortis possit absolui. Illud
uero quod nec priuatis necclericis baptizare liceat
nisi tantum sacerdotibus. in euangelio legimus
a postoli tantum permissum iħ̃m post resurrestionẽ
dicente illis. Sicut misit me pater &ego mittouos
Et haec cum dixisset insufflauit &ait. Accipite¬
spmscm. cui dimiseritis peccata. dimittuntur illi.
&cui de tenueritis de tenebuntur. Et in alio loco.
solis sacerdotibus esse tradita. cuiusq ministeriũ
nec ipsis dia conibus explere est licitum absq: ep̃m
uel prbo nisi his procul absentibus ultima largi¬
ores cogat necessitudo quod &iam & laicis fidelib
plerumq permittitur. nequis sineremedium

Expanded text:
tionem pereat originale peccatum, poena tamen tionem pereat originale peccatum, poena tamen mortis, quae per praevaricationem mandati introivit, manet et in eos quos a reatu originis purgat baptisma Salvatoris. Et hoc proinde, ut homo noverit, pro futurae beatitudinis spe regenerationem consequi, non ut a poena temporalis mortis possit absolvi. Illud vero, quod nec privatis nec clericis baptizare liceat, nisi tantum sacerdotibus, in Evangelio legimus sanctis apostolis tantum permissum, Jesu post resurrectionem dicente: 468 Sicut misit me pater, et ego mitto vos . Et hoc cum dixissetm: quorum remiseritis peccata, remittuntur eis; et quorum retinueritis, retenta erunt. Et in alio loco: solis sacerdotibus esse tractandum, ejusque ministerium nec ipsis diaconibus explere est licitum absque episcopo, vel presbytero, nisi his procul absentibus, ultima languoris cogat necessitas: quod etiam et laicis fidelibus plerumque permittitur, ne quisquam sine remedio
Abbreviated transcription (Latin):
quia & xp̃i morsuna pronobis incuius imaginem
mergimur permssterium sacri fontes ut conse.¬
peliamur in xp̃omorientes huic mundo & abhisdem
aquis quibus in formam resurrestionis eius emer¬
gimur non reuersuri ad correpitionem. sicut nec¬
ille reuertit admortem quod si &postea quisque
preuentus fuerit alico peccato noniam lauacri
beneficio sed paenitentia expiaturq insimilitudinẽ
fontis peccata mortificat. perfestis autem ae tatem
baptismum uel adpurgationis originalis noxiae
uel adabolitionem astualis peccati proficere
untur. quod ab adam ꝑprimam natiuitatem trxxer̃
qui si prius quam regenerentur transierunt: Pro¬
cul dubio aregno xp̃i alieni sunt ipso saluatore
testante: Nisi quis renatus fuerit ex aqua & spũs cõ
credere nesciunt sicut &iam aegri mutiet surdi
quorum uice alius profitetur ut proeis respondeat
dum baptizantur. Quamuis autem perre genera¬

Expanded text:
quia et Christi mors una pro nobis est, in cujus imaginem quia et Christi mors una pro nobis est, in cujus imaginem mergimur per mysterium sacri fontis, ut consepeliamur Christo morientes huic mundo , et ab iisdem aquis in forma resurrectionis ejus emergimur, non reversuri ad corruptionem, sicut neque est reversus ad mortem. Quod etsi postea quisque praeventus fuerit in aliquo peccato, non jam lavacri beneficio, sed poenitentiae expiatur, quae in similitudine fontis peccata mortificat. 7. Perfectis autem aetate baptismum vel ad purgationem originalis noxae, vel ad abolitionem actualis peccati proficere antur, quod ab Adam per primam nativitatem traxerunt. Qui si priusquam regenerentur transierint, procul dubio a regno Christi alieni sunt, ipso Salvatore testante: Nisi quis renatus fuerit ex aqua, et Spiritu credere nesciunt, sicut etiam aegri, muti, vel surdi, quorum vice alius profitetur, ut pro eis respondeat, dum baptizantur. 8. Quamvis autem per regenera