comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ilecto inxp̃o magenhurio comite humilis leuita albi¬
nus sadutem. Audiuiuos uiruenerande nostrue
pcruitatis optasse conloquia & utuere futeor ues¬
tramualde desidercun p̃senticm. ut dulci conloqͥu¬
tione uestrue prudentiae consolurer. Sed quic perum
euento hoc fieri nop ucluit. Visum est mihi condignum bt te¬
ris implere quod uerbis ponpotui. & meam inuos ostendere
dilectionem & uobis utilic ꝑcastam suadere. ut ur̃i
profectus meus ess& fructus : ut quiins ublimi dignitate
positus es interris ꝑ opera iustitiae & misericordiue cace¬
lestem tibi merecris honorem. Cogra quod transitorias

Expanded text:
ilecto in Christo Magenhario comiti, humilis levita Albinus salutem. Audivi vos, vir venerande, nostrae parvitatis optasse colloquia; et ut vere fateor, vestram valde desideravi praesentiam, ut dulci collocutione vestrae prudentiae consolarer. Sed quia rerum eventu hoc fieri non valuit, visum est mihi condignum litteris implere quod verbis non potui, et meam in vos ostendere dilectionem, et vobis utilia per chartam suadere, ut vester profectus meus esset fructus. Ut qui in sublimi dignitate positus es in terris, per opera justitiae et misericordiae coelestem tibi merearis honorem. Cogita quod  Cod. S
Abbreviated transcription (Latin):
ait plinius in luna proquinq: dieb: computatis idẽ Tantum itene¬
ris ꝑugit luna inviii horis quanum sol inquinq dieb signũ hab&
unum quotq xxx pcestes ipuno quoq: signo lunauerscetꝰ Luii
hor̃ cumbisse suo pastire Lini hor̃ in uiiiͦiͦ & inuenies uiuiiii. itẽ
sol moratꝰ inuno quoq signo xxx dies & x semis horis pastine

Expanded text:
ait Plinius, in luna pro quinque diebus computatis, id est, tantum itineait Plinius, in luna pro quinque diebus computatis, id est, tantum itineris peragit luna in IX horis, quantum sol in quinque diebus. Signum habet unumquodque XXX partes: in unoquoque signo luna versatur LIIII horis cum bisse suo. Partire LIIII horas in IX, et invenies sex novies. Item sol moratur in unoquoque signo XXX dies et X semis horae: Partire
Abbreviated transcription (Latin):
construximis. huiis calculationis xxuii diesusq ipxuii beł muĩ
incuius diei noctem uiii horce decurruN ixquib luxcc xxuiii
diebus & uin horgs luna xii signaꝑuolat hebens hor̃ xxuii
dierum quod sunt horce delui suꝑcadditis UIII horues
Siuero uis ad xiii signum luncriscurrus ꝑ uenire compułe
a uiiii hora noctis xuiii kł IN quãhor̃ xii signa ꝑ uenerun
Computa inde Luiii hor̃ & bisse quacrum habes xUI & uinkł
Adde horas sequentis diei id ẽ xuii teł & fiunthor xl &
quae ꝑuenit in xui Rł & habebis horas xiii signiplencs inqua hõ
xii. Noctis plena ꝑuenit. ad coitum solis in quo ducs hor & ut
uestimatur uersctur. & uidebis quod altera incensio semperit
post xu horas. Nam prima huius supputationis regula a uesꝑtina
hora in ari&e incipiebat & modo in matutinam horã dieiꝑuenit
secunda uice ari&e ꝑ acto & ticuro incipiente. Nouemhorces

Expanded text:
construximus hujus calculationis XXVII dies usque in XVIII Kal. Maii; construximus hujus calculationis XXVII dies usque in XVIII Kal. Maii; in cujus diei noctem VIII horae decurrunt. In quibus XXVII diebus et VIII horis Luna XII signa pervolat; habentur horae XXVII dierum, quod sunt horae DCLVI, superadditis VIII horis. Si vero vis ad XIII signum lunaris cursus pervenire, computa a IX hora noctis XVIII Kal., in quam horam XII signa pervenerunt. Computa inde LIIII horas et bisse; quarum habes XVI et XVIII Kal. Adde horas sequentis diei, id est, XVII Kal. et fiunt horae XL, et quae pervenit in XVI Kal. et habebis horas XIII signi plenas. In qua hora XII noctis plena pervenit ad coitum solis, in quo duas horas, ut aestimatur, versatur. Et videbis quod altera incensio semper erit post XII hor. Nam prima hujus supputationis regula a vespertina hora in Ariete incipiebat, et modo in matutinam horam diei pervenit secunda vice, Ariete peracto et Tauro incipiente. Novem horas,
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde in sugittarium ingreditur inchoante bisse eiusdem uI
horue Noctis & remanentꝰ &x noñ apł xviii horue. Has iunge ad
uiii iđ & erunchorae .xlii. Iunge his &uii iđ xii horas & habebis
prima hora diei incipiente capricornum & remanendibi ipsius diei
VIͦI. iđ horce xii. hasiunge aduiidus & habebis horus xxxui. His ced de
honts Xe ͦ iđ xuiii. quod ẽ. eiusdem dieihora uĩ adde & bisse horue
UIͣ . quo compl&o &xi& de capricorno ingrediens incequarium in¬
quo ante trienhorae VII & remanent v horae eiusdem diei : has adde
adiiii & iiidus & hubebis horcs. Liii. Ad de hisunam horam ex
oriđ iđ & trien secundue horae noctis quo exi& deaquurio in¬
grediturq: inpisces inchocnte bisse horae secundae noctis pridiđ
horae xlVi. hisad de vIiI horas & xviii ł maĩ. & habebis horue
Liiii hisuero compulatis inuenies a xu lł cpł. unde crepidinem

Expanded text:
Deinde in Sagittarium ingreditur inchoante bisse ejusdem VI Deinde in Sagittarium ingreditur inchoante bisse ejusdem VI horae noctis; et remanent ex Nonis April. XVIII horae. Has junge ad VIII Id. et erunt horae XLII. Junge his ex VII Idus XII horas, et habebis prima hora diei incipiente Capricornum, et remanent ibi ipsius diei, VII Idus, horae XII. Has junge ad VI Idus; et habebis horas XXXVI. His adde horas ex V Idus XVIII, quod est ejusdem diei hora VI. Adde et bisse horae septimae, quo completo exiet de Capricorno ingrediens in Aquarium inchoante trien horae VII, et remanent V horae ejusdem diei. Has adde ad IIII et III Idus; et habebis horas LIII. Adde his unam horam ex pridie Idus, et trien secundae horae noctis, quo exiet de Aquario, ingrediturque in Pisces inchoante bisse horae secundae noctis pridie horae XLVI. His adde octo horas ex XVIII Kal. Maii, et habebis horas LIIII. His vero computatis invenies a XV Kal. April., unde crepidinem
Abbreviated transcription (Latin):
trat iNcancrum & habebis ipsius diei iiihoras has iunge
uikcđrm ducs horus ex principio Noctis & bisse iii horue¬
& ꝑ hos uiiii dies luna ꝑcurrit iiii signa additis ducib horis
& bisse ui horce & diedecimo. &intrat ipleonem ii paste
ui horccencctis VI Kcđrm ciprilium & habebis ipsius diei xxihor
& hiş uiui horces e&x uii bełrm die & fiunt horcce. Liiii. Adde &
his trien x horue & intrat inuirginem inchoante bisse
horce x noctis &remanent xiiii horce de iiii keł Iunge has
cdiii hł quisimul ducte fiunt xxxuiii. Adde his xui & pridie
ditur uero luna librue signũ v hora diei xiiii quod ẽ pridie
Ił upł & quudie remunent horue uiii hasuii iunge adhoras
diei lecilendarum ciprilium & erunt horie xxxii. his adde horas
xxii ex ini noncs & fiunt horcie Liiii. hiscadde & brsse horae
& habebis Luii horus inscorpione & trien vi horae noctis. Deinde¬

Expanded text:
trat in Cancrum, et habebis ipsius diei IIII horas. Has jungtrat in Cancrum, et habebis ipsius diei IIII horas. Has jungVI Kalendarum duas horas ex principio noctis, et bisse tertiae horae: et per hos IX dies luna percurrit IIII signa, additis duabus horis et bisse tertiae horae ex die decimo. Et intrat in Leonem te horae noctis VI Kalendarum Aprilium, et habebis ipsius diei XXI horet his IX horas ex IIII Kalendarum die, et fiunt horae LIIII. Adde et his trien decimae horae et intrat in Virginem inchoante bisse horae X noctis; et remanent XIIII horae de IIII Kal. Junge has ad III Kal. quae simul ductae fiunt XXXVIII. Adde his XVI ex pridieditur vero Luna Librae signum quinta hora die decima quarta, quod e ex qua die remanent horae VIII. Has octo junge ad horas diei Kalendarum Aprilium, et erunt XXXII. His adde horas XXII ex IIII Nonas, et fiunt horae LIIII. His adde et bisse horae et habebis LIIII horas in Scorpione et trien VI horae noctis.
Abbreviated transcription (Latin):
unc uerbi grałia xv hł cepł hora noctis prima intrał
inccrietem xv. xiiii. lł man& inccriete & ui horis xiiii
& bisse unius horce quod mansit INariete quonumero
horarum semꝑ utere ꝑsingula signa. Deindeinerat ter¬
ticparte horce VIͣ Noctis intaurum hoc ẽ xiiii. Rł cpł
computa inde Luii horces tiuro cumbisse suo remanen
eiusdem noctis quac in tracuił intaurum trien & vhorce &
xii horce sequentis diei iunge his xxiiii horas xn lđ cipł
quod sunt xli & cd de his exxi kalendurum horas xi
nostis & primam horam diei sequentis & trien aliud secur¬
dcce horcce diei uthabeat tacurus bisse suum plenum &xtri¬
en quo in trauit luna & &ceo quo &xiuił d&curo. & intrat
hora secunda diei inchocente bisse illius horae ingeminos
xxiiii horces de xͦ kułrm & sunt horce xxxiiii. Iungehis
degeminis & habent haectria signa Clxiiihoras & clias
ducis quae exbisse Trium signorum cd gregataesunt & fiun

Expanded text:
una, verbi gratia, XV Kal. April. hora noctis prima intrat in Arietem; XIIII Kal. manet in Ariete, et VI horis XIII Ket bisse unius horae, quod mansit in Ariete. Quo numero horarum semper utere per singula signa. Deinde intrat tertia parte horae septimae noctis in Taurum, hoc est, XIII Kal. April. Computa inde LIIII horas Tauro cum bisse suo; remanent ejusdem noctis, qua intravit in Taurum, trien et V horae, et XII horae sequentis diei. Junge his XXIIII horas XII Kal. April. quod sunt XLI, et adde his ex XI Kalendarum horas XII noctis, et primam horam diei sequentis, et trien aliud secundae horae diei, ut habeat Taurus bisse suum plenum ex trien, quo intravit luna, et ex eo, quo exivit de Tauro. Et intrat hora secunda diei, inchoante bisse illius horae in Geminos, XXIIII horas de X Kalendarum, et sunt horae XXXIIII. Junge his de Geminis. Et habent haec tria signa CLXIII  Forte, CLXII horas, et alias duas, quae ex bisse trium signorum adgregatae sunt. Et fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
dicimus disrumpamus uincula eorum hab& ingreco AMꝓΡΙΞΟ
Deterra diuideeos ingreco legitur KEAHOΟΑΙTONAHOr¬
ΗCΛΙΛΜΕΡΙCΟΝAΥTOΥC his &iã consideratis uid&e uel
& antecedentis linguae notitia uel constructe orationis
serie quae magis in eo uersu p̃positio poni debeat. Nãchacec duo
muxime dubitationem soluere solent & adcertum lectorem
perducere sensum & contentiosas scolasticorum termincre
qucestiones. Ideo derubo posui u&erum sententias acustorũ
& in p̃positionib: grecae linguue austoritatem Nemeũ quis ca¬
lumnus Notar& sententiã & p̃sumptio sam rep̃hend& si
Nullis priscorum fulcr&ur dostorum & emplis. Quia multo
sitantum in quaestionib: illius &x pectar& iudiciũ & non pro¬
price sententiae defender&ur p̃sumpti.

Expanded text:
dicimus: Disrumpamus vincula eorum , habet in Graeco: Διdicimus: Disrumpamus vincula eorum , habet in Graeco: Διde terra divide eos , in Graeco legitur: Κύριιαμέρισον αὐτούς. His etiam consideratis, videte vel ex antecedentis linguae notitia, vel constructae orationis serie, quae magis in eo versu praepositio poni debeat. Nam haec duo maxime dubitationem solvere solent, et ad certum lectorem perducere sensum, et contentiosas scholasticorum terminare quaestiones. Ideo de rubo posui veterum sententias auctorum, et in praepositionibus Graecae 35 linguae auctoritatem, ne meam quis calumniis notaret sententiam, et praesumptuosam reprehenderet, si nullis priscorum fulciretur doctorum exemplis: quia multotsi tantum in quaestionibus illius exspectaret judicium et non propriae sententiae defenderetur praesumptio.
Abbreviated transcription (Latin):
dix̃ &idemponit ẽẽ contemonit & despex̃ sed & bonũ & malũ eẽ con¬
tẽptũ. bonũ quando quis torm̃ta uł obꝓbria xp̃inomine contemnit & des¬
picit & hus distinctiones in p̃positionib: tantum modo ẽt his uerbis doc&
ubiingreco legitꝰ adtitũ dictum ΠΕΡΙΦΡΟΝΙTΩ & llud qđ adtimotheum
sitionib: asseruit: titoigitꝰ scripsit nemote contempnat & timotheo pemo
a dulescentiã tuã contempnat &udutrũq: propt̃ n epiuł uata grecus
p̃positiones despicit ponit stoichorũ quoq: q̃is ubtilit̃ interuerba discernunt
&emplo hoc ipsum confirmat. Hab& quoq decilicis significatio¬
nes ingreco ut ẽ. deccelo respexit dñs ingreco hab& ez oypanoye
positum Diquidem &dis secur dum priscianum eandem significationem
habent᷑ab & cibs Sunt cuitem sepcratiuce ut diuido diruo distra¬
ho discurro quod cepud grecos aia p̃positio facit. Namubinos

Expanded text:
dixit. Et idem ponit esse, contemnit et despexit. Sed et bonum et malum esse contemptum; bonum, quando quis tormenta vel opprobria Christi nomine contemnit et despicit. Et has distinctiones in praepositionibus tantummodo esse his verbis docet, ubi in Graeco legitur ad Titum dictum περιφρονείτω, et illud quod ad Timotheum sitionibus asseruit. Tito igitur scripsit. Nemo te contemnat . Et Timotheo: Nemo adolescentiam tuam contemnat . Et ad utrumque propter περὶ vel κατὰ Graecas praepositiones, despicit, ponit. Stoicorum quoque, qui subtiliter inter verba discernunt, exemplo hoc ipsum confirmat. Habet quoque de alias significationes in Graeco, ut est: De coelo respexit Dominus ; in Graeco habet: ν πλατειῶν αὐτῆς; ἐκ . . . pro de positum. Di quidem et dis secundum Priscianum eamdem significationem habent ac ab et abs. Sunt autem separativae, ut: di vido, di ruo, dis traho, dis curro: quod apud Graecos διὰ praepositio facit. Nam ubi nos
Abbreviated transcription (Latin):
relegiosum ducere uitam aetq securce qui&e dõ xp̃o
deseruire. Ideo sollicitamente & pia intentione pro
tua prosperitare & salutem curam hubere & inter¬
cedere iustum & necessarium habemus dominõ desideran

Expanded text:
religiosam ducere vitam, atque secura quiete Deo Christo religiosam ducere vitam, atque secura quiete Deo Christo deservire. Ideo sollicita mente et pia intentione, pro tua prosperitate et salute curam habere et intercedere justum et necessarium habemus, domine desider
Abbreviated transcription (Latin):
animus illorum sinep̃sentia beatitudinis tucce
longum sufferaT laborem Dm̃in uoco testemcordis
mei hcecplena fide & ꝑfecto prosperitatis urcc̃e in
omnib desiderio scripsisse. Obsecrans supplici deuotione
haec eccdem pactienter uestram legere bectitu dinem
Nec celiquid iracundicce in meã habere p̃sumptionem
talia uestrae ingerenti scpienice lic& caritas mec
stulta uidere. ualeat tamennumquam infidelis nec in
mimmo nec in maximo inueniri poterit. fiducia enim
probatissimȩ humilitatis uestrae haec scribere p̃sump¬
sit. Forte quis lib& dicit quid ille homo alienis se in¬
gerit reb non cegnoscit nihilmihi celienum uestrace pro¬
speritatis eẽ debere quam suꝑ scdutem corporis mei uł
uita emecce longceuitatem diligerem &estor. Tupro spe¬
ritas regni. Iuscdus populi Tudecus ecclesice. Tuomniũ
ꝑtectio fidelium xp̃i. Nobis igitur subumbra potentiae
& sub tegmine pi &atis tucce diuina concessit gratia

Expanded text:
animus illorum sine praesentia beatitudinis tuae animus illorum sine praesentia beatitudinis tuae longum sufferat laborem. Deum invoco testem cordis mei, haec plena fide, et perfecto prosperitatis vestrae in omnibus desiderio scripsisse, obsecrans supplici devotione, haec eadem patienter vestram legere beatitudinem, nec aliquid iracundiae in meam habere praesumptionem, talia vestrae ingerentis sapientiae. Licet charitas mea stulta videri valeat, tamen nunquam infidelis, nec in minimo nec in maximo inveniri poterit. Fiducia enim probatissimae humilitatis vestrae haec scribere praesumpsit. Forte quislibet dicit: quid ille homo alienis se ingerit rebus? Non agnoscit nihil mihi alienum vestrae prosperitatis esse debere, quam super salutem corporis mei vel vitae meae longaevitatem diligere me testor. Tu prosperitas regni, tu salus populi, tu decus Ecclesiae, tu omnium protectio fidelium Christi; nobis igitur sub umbra potentiae, et sub tegmine pietatis tuae, divina concessit gratia
Abbreviated transcription (Latin):
ibi eueniat dcmnum defidelib tuis optimae Nosti quo¬
modo diuina prote pugnabat prouidentia. Patrẽ fra¬
tremq huius impiissimi hominis in breuitulit asticulo
sic &ic̃ sic facci& credimus suillius sc̃a uoluntas disponis
ut &istepereat sinecliquo fidelium decmno tuorum
eueniat. Talia possunt fertemelius & consilio quãc aꝑ¬
ta &pugnatione pertempus finem habere. Quoplus
humiliat se homo sub manu omni potentis dĩ eocitius
uindicat iNiurias seruorum suorum. Quiait mihi uin¬
& ego pugnabo prouobis. Nam decuid dequo ipsedñs tã sub¬
lime protulit testimonium inueni decuid filium iesse
uirum secundum cormeum ipse igitur semei sibima¬
le dicentem prohibui occidi optans sibi propacientia hu¬
militatis succe a dõ dare benedictionẽ.
Hecec &icem acutissimae scpientice inuestigatio
disponat secundum ractionis uiuacitatem & secun¬
dum scclutem fidelium tuorum considerins quomodo

Expanded text:
sibi eveniat damnum de fidelibus tuis. Optime 156 nosti quosibi eveniat damnum de fidelibus tuis. Optime 156 nosti quomodo divina pro te pugnabat providentia. Patrem, fratremque hujus impiissimi hominis in brevi tulit articulo. Sic etiam, sic faciet, credimus, si illius sancta voluntas disponit, ut et iste pereat, sine aliquo fidelium damno tuorum eveniat. Talia possunt fere melius ex consilio, quam aperta expugnatione, per tempus finem habere. Quo plus humiliat se homo sub manu omnipotentis Dei, eo citius vindicat injurias servorum, qui ait: Mihi vinet ego pugnabo pro vobis. Nam David, de quo ipse Dominus tam sublime protulit testimonium; Inveni David filium Jesse virum secundum cor meum . Ipse igitur Semei sibi maledicentem prohibuit occidi, optans sibi pro patientia humilitatis suae a Deo dari benedictionem. Haec etiam acutissimae sapientiae investigatio disponat, secundum rationis vivacitatem et secundum salutem fidelium tuorum considerans quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
fractrib: sc̃ip&ri lit teras dirigere bonitati uestrae procel¬
lulis ad ecm antiquitus ꝑtinentes ecclesicm ut merces ur̃a
ess& & illcrum celi quib: si uestrae uideatur prouider¬
ticce similiter & proctrio intramuros ciuitatis. Vn de
fratrib: sc̃ip&rihabitatione honesta construi potuiss&
De hisomnib: uestra consi der& bonitas quid dõ placeat
ur̃oq nomine honorabile ficet & bonitati amabile. sed
multo mauor & plus necessaria populo xp̃iano causa occur¬
rit p̃ces prostrato effundere corpore antepedes pi&atis
uestrue. Primo neirascaris fidelissime caritati mece
quame maxime deuitorem benignitati uestrae uerissime
cegnosco. Secundo &icem loco & hoc intimo cordis ceffectu
diposco ut scĩssima sapientice uestrae consideratio ꝓ¬
uideat quiddõ plicceat uel quid populo profitiat xp̃ia¬
no de expeditione hostili inbeneuentana terra nemaior

Expanded text:
fratribus sancti Petri litteras dirigere bonitati vestrae, pro celfratribus sancti Petri litteras dirigere bonitati vestrae, pro cellulis ad eam antiquitus pertinentibus ecclesiam, ut merces vestra esset ex illarum aliquibus, si vestrae videatur providentiae; similiter et pro atrio intra muros civitatis, unde fratribus sancti Petri habitatio honesta construi potuisset. De his omnibus vestra consideret bonitas, quid Deo placeat, vestroque nomini honorabile fiat, et bonitati amabile. Sed multo major et plus necessaria populo Christiano causa occurrit, preces prostrato effundere corpore ante pedes pietatis vestrae. Primo, ne irascaris fidelissimae charitati meae, qua me maxime debitorem benignitati vestrae verissime agnosco. Secundo etiam loco, et hoc intimo cordis affectu deposco, ut sanctissima sapientiae vestrae consideratio provideat, quid Deo placeat, vel quid populo proficiat Christiano de expeditione hostili in Beneventana terra, ne majus
Abbreviated transcription (Latin):
LoriA ET LAuS dõommponti PRosalute et pro¬
speritate uestra dulcissime midcuid atq pro
omnihonore & scpientia in quib tespeciule gratia
omnib: super &xcellere fecit ꝑp&ua gratiarum
actio reson& & ussiducas scarum intercessio orationum
addm̃ dirigatur quatenus longeua prosperitate felicit᷑
scc̃e suce ut sub protectione tuce uenerandcae potestatis
secura qui&e dõ ihũ deseruiat. Effudi pridem p̃ces suppli¬
cationis inecce percandi dum famulum uestrum quas p̃cor
clementi animo uestram suscipere pi&cctem. Quicquid
animus suggessit meus mihi totum misi in ccures eius utcon¬
serucn& incorde uestraceq uere dico orepatescer& pi&ãti
sed nouirerum euentus nouos iterũ caritatis pen¬
na ecurure meũ deuotionem copices &xhortantur
Audiui siquidem quod sine dolore & lacrimis nondicam
magan fredum fidelem urm nobisq carissimum amicum
in beneuentana diem obisse patria. VNderogatus sum a

Expanded text:
loria et laus Deo omnipotenti pro salute et prosperitate vestra, dulcissime mi David, atque pro omni honore et sapientia, in quibus te speciali gratia omnibus supercellere fecit. Perpetua gratiarum actio resonet, et assidua sanctarum intercessio orationum ad Deum dirigatur, quatenus longaeva prosperitate feliciter  sanctae suae Ecclesiae, ut sub protectione tuae venerandae potestatis secura quiete Deo deserviat. Effudi pridem preces supplicationis meae per Candidum famulum vestrum, quas precor clementi animo vestram suscipere pietatem. Quidquid animus suggessit meus mihi, totum misi in aures ejus, ut conservaret in corde, vestraeque veridico ore patesceret pietati. Sed novi rerum eventus novos iterum, charitatis penna, exarare meam devotionem apices exhortantur. Audivi siquidem, quod sine dolore et lacrymis non dicam, Maganfredum fidelem vestrum nobisque charissimum amicum in Beneventana diem obiisse patria. Unde rogatus sum a
Abbreviated transcription (Latin):
xLuiii Ad de his ui horis cumbisse fiunt Liiii horequib:
lunc moratur in uno quoq: signo. Has Liiii horas distri¬
bue unicuiq: pasti ꝑccequus pustiones daens ii delic&
singulis pccstib singulas horas & remanebunt tibi xxiiii
hore. Has multiplica ꝑ cunctos ealege quuhora habeat
Upunctos & fiunt puncti cxx. Hos paestire ꝑ triginta
quam centies dccunicuiq: pacstipunctos .iiii. & remane¬
bit bisse. hoc pastire ꝑxł ostenta quia plena hora T
ideo ut dixi xLostenta efficiunt bisse unius horae
Da singula ostenta singulis pastib & remanent x os¬
tenta. haec multiplica pertria & fiunt xxx & uidebis
quod luna ins patio unius horae & iui punctorum &
unius ostenti & testice pastis unius ostentitantũ cursi
ꝑagit quantum sol inxxiiii horis & xx &uno ostentis¬

Expanded text:
XLVIII. Adde his VI horas cum bisse, fiunt LIIII horae, quibus XLVIII. Adde his VI horas cum bisse, fiunt LIIII horae, quibus luna moratur in unoquoque signo. Has LIIII horas distribue unicuique parti per aequas portiones, dans videlicet singulis partibus singulas horas; et remanebunt tibi XXIIII horae. Has multiplica per punctos 358 ea lege, qua hora habeat quinque punctos, et fiunt puncti CXX. Hos partire per XXX, quatuor invenies; da unicuique parti punctos IIII, et remanebit bisse. Hoc partire per XL ostenta, quia plena hora L ideo, ut dixi, XL ostenta efficiunt bisse unius horae. Da singula ostenta singulis partibus, et remanent X ostenta. Haec multiplica per tria, et fiunt XXX et videbis, quod luna in spatio unius horae et IIII punctorum et unius ostenti, et tertiae partis unius ostenti tantum cursus peragit, quantum sol in XXIIII horis et XXX et
Abbreviated transcription (Latin):
Unu uero dieb exx pustes ꝑcgit item uiiii dieb exx & item uiii
dieb cxx Quot sunt xxuii dies ꝑ xxuii horcis & pustes ccclx
Videndum ẽ quomodo conuenicn uiii hor̃ quae suꝑ s̃ ipluna
U dieb quicesuꝑ sunt insole ut ꝑ uenine possis ad totius annidies
Non enim sol his u dieb cebsq zodiuco circulo currit apaliquid
addendum sit incudo ccclx pastib uel u dies diuidendi sint
ꝑ singulus pastes. Hebent enim vdies cxxhor̃ andunda sis
unicuiq pasti iii paers horae id ẽ trien unum. Nec enim UIIi
hor Hxuris cursi uacue sinT dum computata ẽ. ipxxuii dieb
Numerus pastium impleri hoc ẽ cd cclx pastes ꝑuenine
sicut inur̃a acutissima & bene ex quisita supputatione in¬
uenimus agendum eẽ
quotq signum i dieb: ui horaes acbisse unius horcce
Vnum quotq uero signum hab& xxx pastes siergo ui
scire quantum spcctium luna moretur in una que dib&
dexxx pastib: sume horas duorum dierum quae sunt

Expanded text:
XX partes peragit; item IX diebus CXX, et item IX diebus CXX, quod sunt XXVII dies, per XXIIII horas, et partes CCCLX. Videndum est, quomodo conveniant VIII horae, quae supersunt in luna, V diebus qui supersunt in sole, ut pervenire possit ad totius anni dies; non enim sol his V diebus absque zodiaco circulo currit. An aliquid addendum sit in coelo CCCLX partibus; vel V dies dividendi sint per singulas partes; habent enim V dies CXX horas. An danda sit unicuique parti tertia pars horae, id est, trien unum; nec enim VIII horae lunaris cursus vacuae sunt, dum computata est in XXVII diebnumerus partium impleri, hoc est, ad CCCLX partes pervenire; sicut in vestra acutissima et bene exquisita supputatione invenimus agendum essequodque signum II diebus, VI horis, ac bisse unius horae. Unumquodque vero signum habet XXX partes. Si ergo vis scire, quantum spatium luna moretur in una qualibet de XXX partibus, sume horas duorum dierum, quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
agimus interris angelicam imitamur uiłcm Haec suauiłas
omnes saecul: tristitics &epellit anima. Omnes inaerores micigã
& quantoquis donorum dĩ maiori. utitur abundantia
Tcantomagis sedebitorem dectori omnium bonorũ qucce
possid& cagnoscat. Siigitur iustum uid&ur hominicuius¬
lib& beneficu uel officii reddere grates. Quato magis dõ
gratiarum actiones agendeces : Qui omnia dedit quae
in hoc sceculo bonauidentꝰ. Omnia duturus ẽ bonc quue
desi dercri uelhaberi. INfuturo sceculo possunt ubi ipseds̃
erit omnia in omnib: quinunc singulis secundum mensurã
suce bonitatis distribuit. Tunc erit omnis bonitas omnis
becti omnis sufficientia INomnib
d huius uero summae becctitudinis & in deficientis glo¬
ricce postlabores huius uitae felicitatem ds̃ ihs teꝑ
uenire facicat domine desiderantissime & omni honore dignis

Expanded text:
agimus in terris, angelicam imitamur vitam. Haec suavitas agimus in terris, angelicam imitamur vitam. Haec suavitas omnes saeculi tristitias expellit ab anima, omnes moerores mitigat. Et quanto quis donorum Dei majori utitur abundantia, tanto magis se debitorem mediatori omnium bonorum quae possidet, agnoscat. Si igitur justum videtur homini cujuslibet beneficii vel officii reddere grates, quanto magis Deo gratiarum actiones agendae sunt? Qui omnia dedit, quae in hoc saeculo bona videntur, qui omnia daturus est bona, quae desiderari vel haberi in futuro saeculo possunt: ubi ipse Deus erit omnia in omnibus, qui nunc singulis secundum mensuram suae bonitatis distribuit . Tunc erit omnis bonitas, omnis beatitudo, omnis sufficientia in omnibus. Ad hujus vero summae beatitudinis et indeficientis gloriae post labores hujus vitae felicitatem Deus Jesus te pervenire faciat, domine desiderantissime et omni honore dignis
Abbreviated transcription (Latin):
tus eius in nobis cui semꝑ bona placene & nihil nisiper eum
boni possumus habere ꝑficere. Sibonum ẽ siccmabile. est
quod habemus ille pracestauit nobis Illi gratius agcimus
Illi totumentis intentione sacrificium lacudis offeramus.
in quo salutem nobis sempi ternẽe ꝑ proph&aẽ suum promisit
dicens. Sacrificiũ laudis honorificauitme. Illiciter est
quod ostendit illi salutare dĩ. Haec ẽ cangelica iocunditas
scõrum lu&itia consolatio nr̃a. Nihil enim aliud cueles¬
tis hierus alem quae uiuis ccedificatur Lupidib agit in
patria succ. Dicente & suspirante & nostrauoce pscelmigrapho
beati qui habitant indomotua & quasi quis quaesiss& quie
&& illubecctitudo habitane indomodĩ. Respondit in sceculũ
saeculi laudabuntte. Haec lcus sine fastidio sine defectu
erit sine fine dulcessit incorde &orecanentium. Hoc quoties

Expanded text:
tas ejus in nobis, cui semper bona placent; et nihil nisi per eum tas ejus in nobis, cui semper bona placent; et nihil nisi per eum boni possumus habere, perficere. Si bonum est, si amabile est quod habemus, ille praestavit praestitit nobis. Illi gratias agamus, illi tota mentis intentione sacrificium laudis offeramus, in quo salutem nobis sempiternam per Prophetam suum promisit, dicens: Sacrificium laudis honorificavit me; illic iter est, quo ostendit salutare Dei . Haec est angelica jucunditas, sanctorum laetitia, consolatio nostra. Nihil enim aliud coelestis Jerusalem, quae vivis aedificatur lapidibus, agit in patria sua, dicente et suspirante ex nostra voce Psalmographo: Beati qui habitant in domo tua . Et quasi quis quaesisset, quae esset illa beatitudo, habitare in domo Domini? respondit: In saeculum saeculi laudabunt te. Haec laus sine fastidio, sine defectu erit; sine fine dulcis fit in corde et ore canentium. Haec quoties
Abbreviated transcription (Latin):
tudinem Nequeditas tibi certissima ẽ. Tantum Tegeminae
Caritidis inducce pennis ut uolure feccites quo uictor¬
xp̃s cescendit. Noli cngusticre demostecarorum
sed congaude lu&itice illorum. Xp̃s seipsum prote
Tnaedidit ixmortem. Curla crimis tuis contradicis xp̃o
recpere carostuos demorte ciduitum delabore cedne¬
quiem felicior ẽ ixbono dies &xitus quamnatiuitatis. Ille
ẽ requio inicium istelaboris. ille lu&itiae introitus.
iste doloris. Nascimur ut moriamur morimur ut melius
uiuamus. Via ẽ haec uita ꝑgentib: ad pactriam. si cspe¬
ra ẽ siccsta ẽ uiriliter gradienda ẽ siplenaa si prosperc
Eccuti currenda . ẽ Quiamultos hub& insidicctores
N ouit itaq prouidentiadĩ cui prodest longa peregrinatio
huius uicce cuioptimum ẽ citohuius peregrinationes labores
finire Placeant nobis iudiciadĩ iustus ẽ dñs & rectuiudi¬
ciceius. Illamens maxi medõ placc&. Cui omnia dõ placab la
placent. Lcudemus camemus &oremus ut semꝑ ficet uolun¬

Expanded text:
iam? Aequalitas tibi certissima est; tantum tegmine charitatis indue pennis, ut volare facias, quo Christus ascendit. Noli angustiari de morte charorum, sed congaude laetitiae illorum. Christus se ipsum pro te tradidit in mortem. Cur lacrymis tuis contradicis Christo, rapere charos tuos de morte ad vitam, de labore ad requiem? Felicior est in bono dies exitus quam nativitatis. Ille est requiei initium, iste laboris. Ille laetitiae introitus, iste doloris. Nascimur ut moriamur, morimur ut melius vivamus. Via est haec vita pergentibus ad patriam. Si aspera est, si arcta est, viriliter gradienda est. Si plana, si prospera, caute currenda est, quia multos habet insidiatores. Novit itaque providentia Dei, cui prodest longa peregrinatio hujus viae, cui optimum est cito hujus peregrinationis labores finire. Placeant nobis judicia Dei. Justus est Dominus et recta judicia ejus . Illa mens maxime Deo placet, cui omnia Dei placabilia placent. Laudemus, amemus et oremus, ut semper fiat volun
Abbreviated transcription (Latin):
PAMULAE DI OLIM REGINAE
humilis leuita alchuine sclutem. Uyõce
benignitatis munera gractanter suscipiens
Vestrie dilectionis salutatoria uerbaliben¬
ter cudiens. Fateor magna medulcedine
ẽẽ gacuisum. Cognoscens fidelem in uestro pec¬
tore ꝑmansisse Caritatem quam nec terrarum lor¬
ginquitus interrumpere poterit. Nec flucti uagi maris
ccestus procellosis undiscbruere ual&. Quominus
cid me usq beneficiosa munificentia peruolas s&
Sicut legitur cquece ductie non potuerunt & tinguere
cacritatem nec flumina obruent illame Igitur caritas

Expanded text:
AMULAM DEI, OLIM REGINAM.humilis levita Alcuinus salutem. Vestrae benignitatis munera gratanter suscipiens, vestrae dilectionis salutatoria verba libenter audiens, fateor magna me dulcedine esse gavisum, cognoscens fidelem in vestro pectore permansisse charitatem, quam nec terrarum longinquitas interrumpere poterit, nec fluctivagi maris aestus procellosis undis obruere valet, quo minus ad me usque beneficiosa munificentia pervolasset. Sicut legitur: Aquae multae non potuerunt exstinguere charitatem, nec flumina obrue
Abbreviated transcription (Latin):
d& dauid. IntaNTum ut ubi ille ẽ ibi &icm & flicccus
Respondeat proutrisq: amborum ditissimus supientiae
& ut simpliciter dicam quod mihi simpliciter dep̃curi
Ne cesse ẽ. N equeso scã mens dominimei iras catur
tarditatim ecce quod modo uenire popucdeũ Erit
iterum si dõ placuerit tempore oportuno Nec meã
reor deuotionem uestrue & cellentice ipeliquo loco
plus prodesse posse quã assi duis cepud scm̃ mastipũ¬
orationib: quatenus diuina clementia quaceuos
persingulos magistratus in ultissimum scecularis po¬
tentiue euexit honorem eo longueua prosperitate: uti
concedat. Atq &xhuius sublitatis dignitate adupicem ue¬
terni regni ascendere fecit. quomiseri cordia & iustitia
dõ misercnte uestrum deducat beatitudinem
Ille homo recte feliciter felix dicipoterit. Qui dehaac p̃sen¬
ti felicitate adu&erncm merebitur peruenire felicitatẽ

Expanded text:
det David. In tantum, ut ubi ille est, ibi etiam et Flaccus. det David. In tantum, ut ubi ille est, ibi etiam et Flaccus. Respondeat pro utrisque amborum divitissimus sapientiae. Et ut simpliciter 155 dicam, quod mihi simpliciter deprecari necesse est: ne quaeso sancta mens Domini mei irascatur tarditati meae, quod modo venire non valeam. Erit iterum, si Deo placuerit, tempore opportuno. Nec meam reor devotionem vestrae excellentiae in aliquo loco plus prodesse posse, quam assiduis apud sanctum Martinuorationibus, quatenus divina clementia, quae vos per singulos magistratus in altissimum saecularis potentiae evexit honorem, eo longaeva prosperitate uti concedat, atque ex hujus sublimitatis dignitate ad apicem aeterni regni ascendere faciat. Quo misericordia et justitia, Deo miserante, vestram deducat beatitudinem. Ille homo recte feliciter felix dici poterit, qui de hac praesenti felicitate ad aeternam merebitur pervenire felicitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
tissimo dicuid regihumillimus scãe dĩ ecclesiae
uernaculus clbinus perp&uam c& ernae
glorice salutem. Quic flũmu ꝑp&ucce curi¬
tatisiugiter cordescit incorde fus ee uid&ur
opostunis uicibus littercrum forcs scintillare officio
Netaciturnitate uilescat quaenouis. semꝑ beneficiorum
fomentis nulritur. Ecce flaccus eff&o corpore militaris
cingulo luboris deposito secundum pussimũ domini sui dauid
consilium deuoto dĩsoli qui&a puce seruire: toto elegił
desiderio quiditerum pugnune cogitur & sub fccsce
armorũ desudire quae in firmi corporis denegut frc¬
gilitus d&erra tuntum modo luucre nisi forscen subsequenii
tempore eiusmisericordica qui alleuađ elisos soluĩ compe¬
ditos uires ei pruestine dign&ur. Foste quidam dictu¬
rus ẽ. dicdecticus. Consilio uid& cui fostitudinem cepposa
negut infirmiłcs. Sed illi &iã uerissima opponipo¬
terit responsio. siquid dignum in corde uiguerił flacc
hoc totum insa cractissimo pectoris thesccuro pius possi¬

Expanded text:
siae vernaculus Albinus perpetuam aeternae gloriae salutem. Quia flamma perpetuae charitatis jugiter ardescit in corde, fas esse videtur opportunis vicibus litterarum foras scintillare officio: ne taciturnitate vilescat, quae novis semper beneficiorum fomentis nutritur. Ecce Flaccus effeto corpore, militaris cingulo laboris deposito, secundum piissimum domini sui David consilium, devote Deo soli quieta pace servire toto elegit desiderio: quid  Edit., quod iterum pugnare cogitur, et sub fasce armorum desudare, quae infirmi corporis denegat fragilitas de terra tantummodo levare. Nisi forsan subsequenti tempore ejus misericordia, qui allevat elisos, solvit compeditos , vires ei praestare dignetur. Forte quidam dicturus est dialecticus: Consilio valet, cui fortitudinem annosa negat infirmitas. Sed illi etiam verissima opponi poterit responsio: Si quid dignum in corde viguerit Flacci, hoc totum in sacratissimo pectoris thesauro pius possi
Abbreviated transcription (Latin):
xiss& suos quierant in mundo infinem dilexiteos id ẽ
in cc&ernum dilexiteos. Est eticm ubi perfectionẽ
e quoq ubiipsum significat xp̃m. ut inquib dum
finem finis significct cuius lib& reiuel temporis ut
in danihelo infine cutem dierum illorum. Nec mihi
multitudo uerborum & custulae longitudo oboedien¬
da est quia longitudo temporum uel magis illud quod
tempus non hab& plurima poscit uerba quib demons¬
tr&ur quoduix demonstrure poterit sed cala¬
mus infonte cacritate cunctus dulce heb& cum eo loqͦ
cuiomnicbonce dulciasunt cuids c& ernum conce¬
dere dign&ur dulcedinem

Expanded text:
xisset eos, qui erant in mundo, in finem dilexit eos , id est, xisset eos, qui erant in mundo, in finem dilexit eos , id est, in aeternum dilexit eos. Est etiam ubi perfectionem Est quoque, ubi ipsum significat Christum, ut in quibusdam . Aliquando etiam finis significat finem cujuslibet rei vel temporis; ut in Daniele: in fine autem dierum illorum . Nec mihi multitudo verborum et chartulae longitudo objicienda est, quia longitudo temporis, vel magis illud quod tempus non habet, plurima poscit verba, quibus demonstretur quod vix demonstrari 180 possit. Sed calamus in fonte charitatis tinctus, dulce habet cum eo loqui, cui omnia bona dulcia sunt; cui Deus aeternam concedere dignetur dulcedinem
Abbreviated transcription (Latin):
dico p̃terit prior. Dumuero nihil p̃teritum uel futurum
sed omnia p̃sentia sunt quiseruo suo morsiait. Ego sum
quisum & dicis filiis isrł . Qui ẽ misit me uduos sedipsi sub¬
tilius quuerere incipics &icmipse duo syllubcedum dixi
ds i& ernus u& ernae nonsuNt sedillud quo distue syllabce
significaNt omnimodis u&ernum ẽ. Verba enim quib: lo¬
quimur nihiladiud nisi signa rerum etcrum quasmente
concepimus &cd cognationem ciliorum uenire uolumus
quue uerba Numquam recte proferuntur nisi ueritat̃
significent. Veritus enim omni homini naturcdis ẽ in
tuNTum utnullus umquam proueritate fudsum uelit au¬
dire eummodo ut ipsum uerum put& quod fclsum. est
sed quia adfinem castulae properat series uid&ur
ractum cliquid deipso fine dicere. est enim locus ubi finis
quod sine fine est significat ut in euangelio cumdile¬

Expanded text:
dico, praeteriit prior. Deo vero nihil praeteritum et futurum, dico, praeteriit prior. Deo vero nihil praeteritum et futurum, sed omnia praesentia sunt, qui servo suo Moysi ait: Ego sum qui sum. Et: Dices filiis Israel: qui est, misit me ad vos . Sed si subtilius quaerere incipias, etiam ipsae duae syllabae, dum dixi: Deus aeternus, aeternae non sunt, sed illud quod istae syllabae significant, omnimodis aeternum est. Verba enim quibus loquimur, nihil aliud sunt nisi signa rerum earum quas mente concipimus, quibus ad cognitionem aliorum venire volumus: quae verba nunquam recte proferuntur, nisi veritatem significent. Veritas enim omni homini naturalis est in tantum, ut nullus unquam pro veritate falsum audire velit, eo modo ut ipse verum putet quod falsum est, Sed quia ad finem chartulae properat series, videtur ratum aliquid de ipso fine dicere. Est enim locus ubi finis quod sine fine est significat, ut in Evangelio: Cum dile
Abbreviated transcription (Latin):
abrahae dicitur dabotibi & seminituo terramhane ixpos¬
sessionem u&ernam cumnec ipsa terra Nec eius hubitatores
c& erniẽe potuissent sed terra uiuentium quaceꝑ hancter¬
ram significatur c&erna . ẽ & habitatores illius c&erni
De quib: dicitur beati miles qñmipsi possedebunt terram
Testius modus est quando ecres a&erna ceppellatur cui finis
Non constituitur cut itafit ut deinceps nonsit facienda quan¬
tum adcuram uel adpotestatem ficientis cuit dicentis ꝑtin&
eo genere loquulionis quo quidam po&a ait serui &ci&ernũ¬
quiparuo nesci& uti Non enĩ potest a&ernum seruire cuius
uentia est interces sentiam omni potentis di & uolentia i¬
humcne uite tempora. Legimus trici tempori ẽe .io est
oru& eritum p̃sens uel futurum sed pene nihil nobis p̃sens
sit sedomnia p̃terita uel futura uerbum eñ cumdi coprio¬

Expanded text:
Abrahae dicitur: Dabo tibi et semini tuo terram hanc in posAbrahae dicitur: Dabo tibi et semini tuo terram hanc in possessionem aeternam . Cum nec ipsa terra, nec ejus habitatores aeterni esse potuissent, sed terra viventium, quae per hanc terram significatur, aeterna est; et habitatores illius aeterni, de quibus dicitur: Beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram. Tertius modus est, quando ea res aeterna appellatur, cui finis non constituitur, aut ita fit ut deinceps non sit facienda, quantum ad curam vel ad potestatem facientis, aut dicentis pertinet, eo genere locutionis, quo quidam Poeta dicit: Serviet aeternuqui paruo nesciet uti. non enim potest in aeternum seruire, cuius rentia est inter essentiam omnipotentis Dei, et volventia humanae vitae tempora. Legimus enim tria tempora esse, id est, praeteritum, praesens, et futurum; sed ita ut pene nihil nobis praesens sit, sed omnia praeterita et futura.  Verbum enim dum dico, prio
Abbreviated transcription (Latin):
fuit id est in principio sceculi. C&eriuero putres noe cebre¬
hcm in sceculo sed non asceculo fuerunt sicut omnis human
generis series in scceculo fuerunt uel sunt uel futuri sunt
psceculũ uero sueculi futurum ẽ scceculum quod post hoceris
s ueculum quod in sccecula scceculorum dicitur. Nam quib dãc
iplocis insceculum saeculi c&ernitatem dñi cibsolute significa
ricors ee monstratur &ideodicitur deeo misericor diccutem
dñi csceculo &usq: insceculum suꝑtimentes eum. Item in sđm
nouum testamentum prioris sceculum scieculi est. sicut &¬
futurum istius p̃sentis erit. Inuenitur quoq: sceculum procuius¬
lib& temporis fineponi Ncmin lege dñi dicitur sit tibi seruus
INscceculum idẽ usq: in iobeleum ceninum. sed sciendum est
quod a&ernum trib modis insceculu scriptura legisol&
na ẽ sed quod significat a&ernum est ueluti ẽ eo quod

Expanded text:
fuit; id est in principio saeculi. Caeteri vero patres, Noe, Abrafuit; id est in principio saeculi. Caeteri vero patres, Noe, Abraham in saeculo, sed non a saeculo fuerunt: sicut omnes humani generis series in saeculo fuerunt, vel sunt, vel futurae sunt. In saeculum vero saeculi, futurum est saeculum, quod post hoc erit saeculum, quod et in saecula saeculorum dicitur. Nam quibusdam in locis in saeculum saeculi aeternitatem Domini absolute significatricors esse monstratur. Et ideo dicitur de eo: Misericordia autem Domini a saeculo et usque in saeculum super timentes eum. Item: In saeNovum Testamentum prioris saeculi saeculum est, sicut et futurum istius praesentis erit. Invenitur quoque saeculum pro cujuslibet temporis fine poni. Nam in Lege Domini dicitur: Sit tibi servus in saeculum , id est, usque in jubilaeum annum. Sed sciendum est quod aeternum tribus modis in sancta Scriptura legi sole aeterna non est, sed quod significat, aeternum est; veluti hoc quod
Abbreviated transcription (Latin):
nus est secundumpropri&atem &ernitatis. Hoc uero dec&erno
diximus hocidem lic& intellegi desempiterno. sed quid est quod
cipostolus dicit cente temporu u&erna. sienim tempora modo
u&erna dum tempora non sunt nisi in creaturis nisi forte ante
omniatempora intellegiuoluił. A&erna cuitem maluił dicere
qua momnia fortasse ideo quia tempus non coepit & tempore
A&erna enimtempora cceuum significant. interceuum autem &
tempus hocdistut quod illud stabile ẽ tempus autem mutabile est
porum mulabilitates distinctas. uid&urq: scceculum & tempora
sempiterno legitur ut dicitur qnm in sceculum misericordic eius
insceculum scilic& inperp&uum dicitur qñm misericordia ipsius
c&erna & indeficiens ẽ sceculum est enimmundiordo decur¬
rens quidad futura tendens p̃terita deserit &ideo suecula¬
differentia ẽ dumdicitur a sceculo & dumdicitur in sceculo
& dumdicitur In scceculum scceculi Adum nãq cesceculo

Expanded text:
ternus est secundum proprietatem aeternitatis. Quod vero de aeterno ternus est secundum proprietatem aeternitatis. Quod vero de aeterno diximus, hoc idem licet intelligi de sempiterno. Sed quid est quod Apostolus dicit: Ante tempora aeterna ? Si enim tempora, quomodo aeterna; cum tempora non sunt, nisi in creaturis? nisi forte ante omnia tempora intelligi voluit. Aeterna autem maluit dicere quam omnia, fortasse ideo quia tempus non coepit ex tempore; aeterna enim tempora aevum significant. Inter aevum autem et tempus hoc distat quod illud stabile est, tempus autem mutabile. Saeporum mutabilitates distinctae; videturque saeculum et tempora sempiterno, ut dicitur: 179 Quoniam in saeculum misericordia ejus. In saeculum, scilicet in perpetuum dicit, quoniam misericordia ipsius est mundus. Saeculum est enim mundi ordo decurrens, qui ad futura tendens, pdifferentia est, dum dicitur, a saeculo; et dum dicitur, in saeculo ; et dum dicitur, in saeculum saeculi. Adam namque a saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
ibunt sc̃ĩ deuistute inuistutẽ. solus ds̃ uere in mostalis & in¬
mutabilis quicsolus uero & proprice c&ernus & semper¬
quod est de quo a postolus quisolus hub& in mostalitatem
& in mostide posuit proinmutabili quia quod mutcbile est
quodam modo moritur eo quod ẽ dumciliud aliquid incipit &e
quod nonerat sed ubusiuae scepe a&ernae legitur dictum
quod tempora uel muttibilitati obnoxium .ẽ Nec semper eius¬
dem modi ẽ. Ideo a &ernum NoNrecte dicitur quod enimmu¬
tatur Non maen& idq: ut suprae dixim interinmostide & ic&ernũ
sctis subtiliter & c& ernum dicitur quia & sisemꝑ ciliqui d
uiuat. Tamen simutabilitatem patitur non proprice cc&ernũ
cippellatur quic non semꝑ eius modi ẽ. quumuis in mostale
qui csemꝑ uiuit recte dicipossit. Vocatur Iamenc&ernũ
interdum &icm quod inmostade : ẽ. A & ernum enim cum
proprice dicitur neq quicquã p̃teritum hid & nec futurum
s ed quicquid ẽ semꝑ est quod solus ẽ ds̃. & ideosolus dr̃ c&¬

Expanded text:
irtutem . Solus Deus vere immortalis et immutabilis, quia solus vere et proprie aeternus, et quod semper est, de quo Apostolus: Qui solus habet immortalitatem. . Immortalem posuit pro immutabili; quia quod mutabile est, quodammodo moritur eo quod est, dum aliud aliquid incipit esse quod non erat. Sed abusive saepe aeternum legitur dictum, quod tempori vel mutabilitati obnoxium est, nec semper ejusdem modi est, et ideo aeternum non recte dicitur. Quod enim mutatur, non manet: Idque, ut supra diximus, inter immortale et aeternum satis subtiliter et aeternum dicitur, quia, etsi semper aliquid uiuat, tamen, si mutabilitatem patiatur, non proprie aeternum appellatur, quia non semper eiusdem modi est, quamuis immortale, quia semper uiuit, recte dinterdum etiam, quod immortale est: aeternum enim cum proprie dicitur, neque quidquam praeteritum habet, nec futurum; sed quidquid est, semper est, quod solus est Deus; et ideo solus Deus ae
Abbreviated transcription (Latin):
& simplex eẽ nomen c&ernum. sempiternum uero conpo¬
situm ex cd uerbio semꝑ & nomine cc&erno. Ideo omne cc&¬
num potest dici & sempiternum & conuerso ordine omne sem¬
piternum &c&ernum. Perp&uum uero uid &ur diriuatũ
ẽẽ & eo quod ẽ ꝑpes & significari quodnullo dirimitur inter¬
ucllo sed semꝑ eodemmodo ꝑstat. quod ẽ inter c&ernũ
cutem & in mostale hocdistare uid&ur quod omne c&nũ
in mostade nontamen omne in mostale &ernue recte dicitur
Inter ceuum & sceculum ita discerm potest. Quod aeuum
quidam a& ernum potest intellegi sueculum uero tẽporede
aliquid sed modo uidetmus horum distantiam nominum
INmostidis enim illa dicitur Natura quace mori non potest
Nontamen semper inmulabilis id ẽ quae in mutari non possi
sicut cenima humana quae in mostadis creata ẽ sed inmutabi

Expanded text:
x esse nomen aeternum; sempiternum vero compositum ex adverbio semper, et nomine aeternum. Ideo omne aeternum potest dici et sempiternum; e converso ordine omne sempiternum etiam aeternum. Perpetuum vero videtur derivatum esse ex eo quod est perpes, et significare quod nullo dirimitur intervallo, sed semper eodem modo perstat quo est. Inter aeternum autem et immortale hoc distare videtur, quod omne aeternum immortale, non tamen omne immortale aeternum recte dicitur. Inter aevum et saeculum ita discerni potest, quod aevum quiddam aeternum potest intelligi, saeculum vero temporale aliquid. Sed modo videamus horum distantiam nominum. Immortalis enim illa dicitur natura quae mori non potest, non tamen semper immutabilis, id est, quae mutari non possit: sicut anim
Abbreviated transcription (Latin):
deierat Notu qđ despicio dix̃ undeerit despexeris. Nã spicio multas
in cõpositione recipit p̃positiono : & pullũ ipuppositione qͥia spicio ipu so
Non est : inuenitꝰ enim aspicio respicio suspicio despicio conspicio ꝓspicio
& utrũq ixuenitꝰ despicio & dispicio. Ideo superius dixi considerandũ ẽ
quuep̃ positio ingreco && posita & in decignosci quue in lutino scribi de¬
beat quia talis dubitatio &x cintecedentis linguae consideratione soluipo¬
terit: Hab & enimin greco ille uersus ex cudi d̃s orationẽ meã & nedespe¬
xeris dep̃cationem mea ΕΝΩΤΙCΝΙΟΟCΤΗΝΠΡΟCΕΥΧΩΝΜΟΥ ΚΛIMuΥne
pΙΑΗCΤΝΑΕΝCΙΝMΟΥ. Item in psalmo xx illeuersus deuentrematris

Expanded text:
de jerat. » Nota, quod de spicio dixit, unde erit de spexeris. Nam spicio multas de jerat. » Nota, quod de spicio dixit, unde erit de spexeris. Nam spicio multas in compositione recipit praepositiones et nullam in appositione, quia spicio in usu non est, Invenitur enim: aspicio, respicio, suspicio, despicio, conspicio, prospicio. Et utrumque invenitur: despicio et dispicio. Ideo superius dixi considerandum esse quae praepositio in Graeco esset posita; et inde agnosci quae in Latino scribi debeat; quia talis dubitatio ex antecedentis linguae consideratione solvi poterit. Habet enim in Graeco ille versus: Exaudi, Deus, orationem meam et ne despexeris dησίν μου . Item in Psalmo XXI ille versus: De ventre matris