comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
non arguit delinquentem: Sac̾dotis em̃ ẽ satage: ne sol
deo placeat s sotuis: Unde peccare conuincitur. ii bonũi
qd̾ inse ipso diligit. in suo  diligat unimico. Hinc qd̾ ego
ft̃mi dosidero bonas fieri uias tuas. ⁊ studia tua. nec in
eorum reꝑiri miniero. quoꝵ sermo sicut cancer serpit
qui narrant fabulationes s ñ ut lex dñi d̾i. Quib ꝓfec¬
to fabulationib memorata iam ꝑu̾sitas accedit. cui
resistere constat eccłe consuetudinem refragari auctori¬
tatem de ẽe rationem Qd̃ enim unnu̾salis eccła letaniis in¬
sistat. qd̾ in lacrimis ⁊ spũ contribulate dicere consueuerit.
sea mraria ora ꝑ nob̾ nec in doctus ignorat. nec doctris eũ audit
impugnat. Hos tam̃ u̾itati nequaqͣm p̃ponimus consue¬
tudinem. scientes consuetudim nil debetur: eui uitas ad¬
uersatur. Unde ⁊ in t̾cio libro de baptismo patruloruum

Expanded text:
non arguit delinquentem. Sacerdotis enim est satagere, ne solus non arguit delinquentem. Sacerdotis enim est satagere, ne solus Deo placeat, sed socius. Unde et peccare convincitur, nisi bonum quod in seipso diligit, in suo etiam diligat inimico. Hinc est quod ego, frater mi, desidero bonas fieri vias tuas, et studia, tua nec in eorum reperiri numero, quorum sermo sicut cancer serpit, qui narrant fabulationes, sed non ut lex Domini Dei. Quibus profecto fabulationibus, memorata jam perversitas accedit, cui resistere constat Ecclesiae consuetudinem, refragari auctoritatem, deesse rationem. Quod enim universalis Ecclesia litaniis insistat, quod in lacrymis et spiritu contrito dicere consueverit: Sancta Maria, ora pro nobis, nec indoctus ignorat, nec doctus, cum audit, impugnat. Nos tamen veritati nequaquam praeponimus consuetudinem, scientes quia consuetudini nihil debetur, cui veritas adversatur. Unde et in libro tertio de baptis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ conscus m̃s. queni non intuentem fallere nec euadere
possum uidicantem. Coram eo loquor. N ouit ille qi nũqͣm
in tantum euanui defectum: ut id uł dixerim. uł. aliqn
senserim. qd̾ uisensate senticur. qd̾ ꝑicłose creditur. qd̾ c
causaliter docetur Ego quidem silere decreueram. ⁊ ce qͣsi
non uiderim p̾terire. Legeram enim illud apłi. Gła nr̃a
sic ad palladium seribentem: Int̾ u̾ba laudantium uł ui¬
tuꝑantium ad mentem semꝑ ẽ recurrendum: Wsi in ea
non inuenitur bonum. qd̾ de nob̾ dieit᷑: magna tristicia
gen̾ari debet. Et rursum si in ea non inuenitur malũ
qd̾ de nob̾ homines lon cuntur.: in magnam debemus ꝓfi
mitte stultos foris loqui qd̾ uolunt. Cetͥum q subiestum
mͥ ẽ. alios quoq atramento eodem respsos assu mpsi:ame
qumdum implet ep̃m.: qui suorũ tensor ad unitia sibit
aliena. Huius modi ꝓfessio delicti arguitur. quotiend

Expanded text:
eus, quem nec intuentem fallere, nec evadere eus, quem nec intuentem fallere, nec evadere possum judicantem. Coram eo loquor. Novit ille, qui nunquam in tantum evanui defectum, ut id vel dixerim, vel aliquando senserim quod insensate sentitur, quod periculose creditur, quod casualiter docetur. Ego quidem silere decreveram, et te, quasi non viderim, praeterire. Legeram enim illud Apostoli: Gloriaram et Gregorium sic ad Palladium scribentem: « Inter verba laudantium sive vituperantium ad mentem semper recurrendum est; et si in ea non invenitur bonum quod de nobis dicitur, magna tristitia generari debet; » et rursum: « Si in ea non invenitur malum quod de nobis homines loquuntur, in magnam debemus laetmitte stultos foris loqui quod volunt. Caeterum, quia suggestum mihi est, alios quoque atramento eodem respersos, assumpsi, et essores. Nondum implet episcopum, qui suorum censor, ad vitia silet aliena. Hujusmodi professio delicti arguitur, quoties
Abbreviated transcription (Latin):
puielsatum ranucorem. qm̃ qui potuit offendere pot̃ ⁊ uuult
osfensam deuotis redimere obseuiis. uł.o¬
uregno quideni nullus: uerrore autẽ omnis homo sͥ con¬
sortem querit. Qd̾ ideo utiq fit: qr culibet inuentioni ho¬
ininium consensu multitudims auctoritas accedit. In ortu
suo arrunu suffocaretur impietas . nͥ tutores qui natam
conicarent un ueniret. Bonati scisma ꝑpetuo p̃meretur si¬
entio sipsonam infecisset non turbam. Tu quoq tanqͣm
doleas obliuone supp̃ssam ugilantium ꝑuersita tem sus¬
citare eam ꝑhiberis ⁊ cͥ socios adhibere: quorũ cultui plan¬
tatio qm ũ plantauit pat̾ mẽ celestis. sicca dudum reni¬
rescnt. Ais onim ut auint: quid in ista geratur uita scõrũ
nimas ignorarẽ. atq ideo ociosas eẽ letanias. quib oram̃
ui ꝓ nob orent scĩ. q nec audiunt nos. nec nouere quid aga¬
irsum sentire: id ipsum tenere ⁊ docere. In celo ẽ iudex m̃s.¬

Expanded text:
ropulsatum rancorem, quoniam qui potuit offendere, potest et vult ropulsatum rancorem, quoniam qui potuit offendere, potest et vult offensam devotis redimere obsequiis. regno quidem nullus, in errore autem omnis homo sibi consortem quaerit. Quod ideo utique fit, quia cuilibet inventioni hominum, consensu multitudinis auctoritas accedit. In ortu suo Ariana suffocaretur impietas, nisi tutores, qui eam educarent, inveniret. Donati schisma perpetuo premeretur silentio, si personam infecisset, non turbam. Tu quoque tanquam doleas oblivione suppressam Vigilantii perversitatem, suscitare eam perhiberis, et tibi socios adhibere, quorum cultu plantatio, quam non plantavit Pater coelestis, sicca dudum revirescat. His enim, ut aiunt, quid in ista geratur vita sanctorum animas ignorare, atque otiosas ideo esse litanias, quibus oramus ut pro nobis orent sancti, quia nec audiunt nos, nec novere quid agaipsum sentire, idipsum tenere et docere. In coelo est Judex m
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̃ fr̾nitas ur̃a satis ep̃aliter attendens: guilermo de
lonlegio indulsit. qui ꝓ hugone ur̃o scił ex cõmunica¬
to inengolismensi concilio agens. dum eiꝰ quereret. gr̃am
amisit ur̃am. Inqm licet int̾cessione nr̃a redierit. tñ qr
seniꝑ suspecta ẽ offensa potestas. ad huc ꝑ nos dep̃catur
sͥ in integrum ignosci Qd̃ enim eum constabit adeptũ:
si ꝓuectiũ eius ꝑsona qmͣ offendit non obsistit: Absit aut̃
ut sic ad ultionem remisse reuoluetis in uirie. cuiꝰ est
in remictenda ex animo in uiria solem p̃uenire occiden¬
tem. Bis deo sacrificat: offensus. ⁊clemens p̃sul Atiran¬
no parum differt: sacerdos. illate memor in iuirie. Pre¬
terea inm̾itum ꝑsequitur puniens: qmͣ remisit offen¬
sam Remisistis autẽ. M hoc uob̾ signum. Eundẽ .6.
nob̃ in p̃faco cominisistis concilio. p̃cipientes ut ex deli¬
batione nr̃a suꝑ hoc satis facͥet deo. qd̾ ex comimunicato ur̃o

Expanded text:
Quod fraternitas vestra satis episcopaliter attendens Guillelmo de Quod fraternitas vestra satis episcopaliter attendens Guillelmo de Longeio indulsit, qui pro Hugone, vestro scilicet excommunicato, in Engolimensi concilio agens, dum ejus quaereret gratiam, amisit vestram. In quam licet intercessione nostra redierit, tamen, quia semper suspecta est offensa potestas, adhuc per nos deprecatur 126 sibi in integrum ignosci. Quod eum constabit adeptum, si provectui ejus persona quam offendit non obstat. Absit autem ut sic ad ultionem remissae revoletis injuriae, cujus est, in remittenda ex animo injuria, solem praevenire occidentem. Bis Deo sacrificat offensus et clemens praesul. A tyranno parum differt sacerdos illatae memor injuriae. Praeterea immeritum persequitur puniens quam remisit offensam. Remisistis autem: Et hoc nobis signum: Guillelmum nobis in praefato commisistis concilio, praecipientes ut ex deliberatione nostra super hoc satisfaceret Deo, quod excommunicato vestro
Abbreviated transcription (Latin):
gante furore homiuem de eccła rapuisti: Idem pꝰ pauca
Oylatio u domus tue a clericis ne suscipiatur int̾drri c̃o¬
munionemq tͥ int̾dico. donec ꝑacto ꝓ ausib ame diffini¬
to tmet penicentie tempore contrito corde ⁊ humiliato
dignum offeras sacrificium deo:
dei pollicitatione ꝓmiserit se. nͥ eorum licentia de cap¬
tione nullatenus exiturum. Qd̃ si  uerum sit tñ nec ur¬
sus habet nec ratio ꝑmittit. ut reus de eccła abstrahatur.
nullum omnino exclusit reum. quẽ salua liceret abstra¬
hi iusticia. Nos quoq consuetudinem sequentes. que nec
rationem impugnat nec legem: his ÷̃ qui uiolentia fidei
ymisse reuentia. ad sinum matris eccłe confugiunt. inte¬
gram egrediendi uendicauimus lib̾tatem. aut raptores
eccłastica punimus disciplina iusticia. Qui scił raptores si
adu̾fus ub̾atos lese fidei causam mouerint: neminem il¬

Expanded text:
gante furore, hominem de ecclesia rapuisti? » Idem post pagante furore, hominem de ecclesia rapuisti? » Idem post paOblatio vero domus tuae, a clericis ne suscipiatur, interdixi, communionemque tibi interdico, donec peracto pro ausibus a me diffinito tibimet poenitentiae tempore, contrito corde et humiliato, dignum offeras sacrificium Deo. » dei pollicitatione, promiserit se nisi eorum licentia de captione nullatenus exiturum. Quod si etiam verum sit, tamen nec usus habet, nec ratio permittit, ut reus de ecclesia abstrahatur. t, nullum omnino exclusit reum, quem salva liceret abstrahi justitia. Nos quoque consuetudinem sequentes, quae nec rationem impugnat, nec legem, his etiam, qui violenta fidei promissae reverentia, ad sinum matris ecclesiae confugiunt, integram egrediendi vindicamus libertatem, aut raptores ecclesiastica punimus disciplina. Qui scilicet raptores, si adversus liberatos laesae fidei causam moverint, neminem o
Abbreviated transcription (Latin):
nundum ꝑducte st̃. Opus enim hoc libum curis pectus
desidat: cuius nos ep̃s unmunes fecit Bo nam carã iã
expleiumus partem: atq ad id ꝑagendum qd restat.
ep̃m deponemus: ꝑactum ur̃as ueniet in maniis. nec o¬
pus erit ut ꝓ eo deferendo ur legatus ad nos usq fatige t᷑
uduumus ⁊ ualde letati sumus fr̾nitatem
tisunt: satis ep̃aliter desudasse: ce̾tum qui ꝑscuera¬
non iguoratis sanctiones. In his en̾i nouistis contineri reu̾
ad eccłam fugientem nemo abstraere audeat: neq inde
donare ad penam. uel ad mortem: ut honor eccłarũ conser¬
uetur. Augustinus quoq int̾ illa que fidei ad usantur. Hac
eccłe contumeliam ponens ad bone facium comitem qui
de eccła hominem abstraxerat sic scribens ait. Miror quo¬
modo subito fidei murum: aries rumꝑit inimici. Noui
enim qua religione semꝑ sis eccłam uen̾atus. Quo insti¬

Expanded text:
nondum perductae sunt. Opus enim hoc liberum curis pectus nondum perductae sunt. Opus enim hoc liberum curis pectus desiderat, cujus nos episcopos immunes fecit. Horum tamen jam explevimus partem, atque ad id peragendum quod restat, episcopum deponemus. Peractum vestras veniet in manus, nec opus erit ut pro eo deferendo vester legatus ad nos usque fatigetur. udivimus, et valde laetati sumus fraternitatti sunt, satis episcopaliter desudasse. Caeterum, qui perseveranon ignoratis sanctiones. In his enim 86 novistis contineri: Reum ad Ecclesiam confugientem, nemo abstrahere audeat, neque inde donare ad poenam, vel ad mortem, ut honor Ecclesiarum conservetur. Augustinus quoque inter illa quae fidei adversantur, hanc Ecclesiae contumeliam ponens, ad Bonifacium comitem, qui de ecclesia hominem abstraxerat, sic scribens, ait: « Miror quomodo subito fidei murum aries rupit inimici. Novi enim qua religione semper sis ecclesiam veneratus. Quo insti
Abbreviated transcription (Latin):
ad uiuare. qm egere nr̃is p̃cib adiuuari. Fateamur eñi ne¬
cesse ẽ eam decessisse reginam eu nichil ex opulentioribus
deliciis nichil ex potestatis licentia: nicħ ex lenocimio sexus
ad honestatis ꝑicłm subrepsit. Inea p̃ter uirtutem nichil uir¬
tus inuenit. Quem uite modum licet iut̾uentu pꝰ mortẽ
non egere nouerimus. ur̃am tñ p̃cessimus ex or¬
tationem. ueriti uditium nͥ orationum sedulitatem qũa
a nob regina ꝓmeruit. spontanei potius qmͣ rogati solue¬
ei comparet int̾̃uentus. Bñficium enĩ ꝓ alio remunera¬
re qm ꝓ se ipso non soluit. s obligit debitorem ane pͥro¬
destinatis nob̾ seriniis pͥmo pagitie nr̃e capitulo gr̃as age¬
remus. nͥ sicut in animo sit ⁊ in scͥpto pͥmum sͥ locum reqi¬
na uendicaret. Sero enim regine meminit quisquis eius
post aliquid recordatur E xceptiones aut̃ decretorũ quas
inunum uolumen ordinare disposuimus : ad suum finẽ

Expanded text:
adjuvare, quam egere nostris precibus adjuvari. Fateamur enim neadjuvare, quam egere nostris precibus adjuvari. Fateamur enim necesse est eam decessisse Reginam, cui nihil ex opulentioribus deliciis, nihil ex potestatis licentia, nihil ex lenocinio sexus, ad honestatis periculum subrepsit. In ea praeter virtutem, nihil virtus invenit. Quem vitae modum, licet interventu post mortem non egere noverimus, vestram tamen praecessimus exhortationem, veriti judicium, nisi orationum sedulitatem, quam a nobis Regina promeruit, spontanei potius, quam rogati solveei comparet interventus. Beneficium namque pro alio remunerare, quam pro seipso, non solvit, sed obligat debitorem. Sane praedestinatis nobis scriniis primo paginae nostrae capitulo gratias ageremus, nisi sicut in animo, sic et in scripto primum sibi locum regina vindicaret. Sero enim reginae meminit, quisquis ejus, post aliquid, recordatur. Exceptiones autem Decretorum, 125 quas in unum volumen ordinare disposuimus, ad suum finem
Abbreviated transcription (Latin):
sensu s malitia pueros inuenerit: si palmas in manib si
filores inspexent Rami palmarum signum iuctorie sunt
Infiorib urtutum. iocunditas ostenditur. Hanc pacͥar¬
ri cũ palmarũ rmoͥs occurrisse memorantur: qr u̾ent᷑o
ad iudicium xp̃o egressi fideles. de sepulcril: uitiorũ iicto¬
res apparere ͤ p̃monentur S qr necesse ẽ sic illis de ẽẽ qd̾
udex iudicet. ut inueniat qd̃ coronet: idem pueri ger̾t
tes pacientiam. amplectendes caritatem. contra uitiorum
potentiam constantes. in surgite: cun odore uirtutum
in uditio occurrere satagite. ut eum laudare cum eo reg¬
lerumq fit ut ex p̃t̾itis euentum colligamus sutorũ
Uñ ⁊ nos ueram anucitiam sꝑamus ex uob̾. que a¬
mico sepilto non sepelitur in uob̾. Bocet hoc animi
ur̾i circa reginam sc̃s ⁊ suꝑtes affectus. cui ꝓea int̾uenire
non sufficit. nͥ ei aliorum ⁊ impetret interuentum. Ora¬
tis quidem orari ꝓ ea: s credimus eam plus posse suis nos

Expanded text:
sed malitia pueros invenerit, si palmas in manibus, si flores inspexerit. Rami palmarum signa victoriae sunt; in floribus virtutum jucunditas ostenditur. Hanc patriarri cum palmarum ramis occurrisse memorantur, quia venturo ad judicium Christo egressi fideles de sepulcris vitiorum, apparere praemonentur. Sed quia necesse est sic illis deesse quod Judex judicet, ut inveniat quod coronet, iidem pueri flores tes patientiam, amplectentes charitatem, contra vitiorum potentiam constantes insurgite; cum odore virtutum in judicio occurrere satagite, ut eum laudare, et cum eo reglerumque fit ut ex praeteritis, eventum colligamus futurorum. Unde et nos veram amicitiam speramus ex vobis quae amico sepulto non sepelitur in vobis. Docet hoc animi vestri circa reginam sanctus, et superstes affectus, cui pro ea 124 intervenire non sufficit, nisi ei aliorum etiam impetret interventum. Oratis quidem orari pro ea, sed credimus eam plus posse suis nos
Abbreviated transcription (Latin):
inuocentiam: sictauit penam᷑ Cet̾orum quoq patroci¬
nia scorum. quid qua tͥ ꝓinitis audacia. quorũ dum con¬
tẽpnis exemplum demereris int̾uentũ: Consid̾a celestis
curie ordines. attende ꝑsonas. int̾ tam in ultos nullum
reꝑies ad uocatum: qr nullum uͥ offensum. Equũ est
ut in festos omres inuenias: om̃ib infestus Misera qͥd̾
s inmiserabił erit tͥ causa tua: qmͣ d̾s ⁊ homo plenam
couquerentur in iuria sua Restat tñ ad huc int̃pellan¬
di locus. ⁊ offert se placandum. qui ꝓmittit puniturum.
tes non requirunt: facinora non merentur: Ca nec ualdo
bomiis necessaria ẽ: nec in petrabilis ualde malis. Est int̃
ucrumq uite quedam ꝑmixtio. ñ ado purgate: ut non
egeat placato iuoice pꝰ mortem. nec sic obstriete cͥminibi.
ut placatum uon mereatur pꝰ mortem. Porro talem tͥ
uidicem polliceri non audeo: donec ipse talem pollice¬
aris peccatorem.

Expanded text:
innocentiam, dictavit poenam. Caeterorum quoque patrociinnocentiam, dictavit poenam. Caeterorum quoque patrocinia sanctorum qua tibi promittis audacia, quorum, dum contemnis exemplum, demereris interventum? Considera coelestis curiae ordines, attende personas. Inter tam multos nullum reperies advocatum, quia nullum non offensum. Aequum est ut infestos omnes invenias, omnibus infestus. Misera quidem, sed immiserabilis ibi erit causa tua, quam Deus et homo plenam conquerentur injuria sua. Restat 53 tamen adhuc interpellandi locus, et offert se placandum, qui promittit puniturum. tes non requirunt, facinora non merentur. Ea nec valde bonis necessaria est, nec impetrabilis valde malis. Est inter utrumque vitae quaedam permistio non adeo purgatae, ut non egeat placato Judice post mortem, nec sic obstrictae criminibus, ut placatum non mereatur post mortem. Porro talem tibi Judicem polliceri non audeo, donec ipse talem polliceris peccatorem.
Abbreviated transcription (Latin):
cere ꝑsonam. Uñ ⁊ ipsam mirari suspicor. ex quibꝰ in¬
uolueris: uniu̾sarũ ꝑdierit imago furiarũ. Cotidie
u nr̃is occursat aspectibꝰ ÷ cotidie tarquiniꝰ: cotidie po¬
limestor. Indubium uenit magis ne popłs in te traso¬
nis głam fastidiat: an crudelitatem dionisi detestatiu
Deniq quis quis uł natura flagitio. uł legis contemptu
fatigauit: heredem te sue reliquit in nominie. qͥequid
morib. quicqͥd honesto. quicqͥd sacris obuiat institutis.
itatͥ familiare ẽ: ut te pumendum censeas: quotiens
gra uissime punienda non committis. Quid gͦ facturus
es cum dederit uidex iustus. ⁊ ex arserit ince zelus ul¬
tionis zelus suus: Numquid non erubesces corã scĩs an¬
głis suis: cum ꝑhibuerint testimonium flagitiis. etiã
iiquitatib tuis: Aut quib argutus apłorũ suffugies ui¬
ditium. quoꝵ relicta tͥ doctrina. dum sfrustra monuit

Expanded text:
cere personam. Unde et ipsam mirari suspicor ex quibus incere personam. Unde et ipsam mirari suspicor ex quibus involucris universarum prodierit imago furiarum. Quotidie Nero nostris occursat aspectibus; quotidie Tarquinius, quotidie Polymnestor. In dubium venit magisne populus in te Thrasonis gloriam fastidiat, an crudelitatem Dionysii detestetur. Denique quisquis vel naturam flagitio, vel leges contemptu fatigavit, haeredem te suae reliquit ignominiae. Quidquid moribus, quidquid honesto, quidquid sacris obviat institutis, ita tibi familiare est, ut te puniendum censeas, quoties gravissime punienda non committis. Quid ergo facturus es, cum sederit Judex tuus, et exarserit in te zelus ultionis, zelus suus? Nunquid non erubesces coram angelis suis, cum perhibuerint testimonium flagitiis et iniquitatibus tuis? Aut quibus argutiis apostolorum suffugies judicium, quorum tibi relicta doctrina, dum frustra monuit
Abbreviated transcription (Latin):
ne a gendi habuit facultatem Copiose ⁊ eñi plectit᷑:
copiosius neqm. Copiose puniri ꝓcurat: cui frustra
ꝓeurantur opifices ad uirtutem. Porro talem tͥ dãp¬
nationis sarcinam pollicetur: qui facit uidiciũ ⁊ ius¬
ticiam in iacob Ille multos tͥ famulos ad uirtutẽ p̃ꝑa¬
uit. diuitias loquor. ⁊ potestatem. cet̾aqi inħc modũ
que uł uacant ad dampnum: uł ad uirtutem exerce¬
uitur: Ad coemptas enim possessiones. ad annorũ thes¬
auros. ad ambitiosa palatia. beatus te natał inuitauit.
neduxit. Somon eras in forme: nec ad huie ex hac homo
mat̾ia em̾seras. cum tͥ seruorũ familie plebescerent. de¬
dam blandim̃tis nat᷑a delinibat. gͣtuitis p̃ueniendum
censens officiis: quẽ ui suam p̃uidebat in uiriã nasci¬
turturum. Cet̾um nichil illi cumulatiora ꝓfuer̃t ob¬
sequia: nichil fauor sumptuosus Hactenus ea nͥ fallor
ignorauit tam mulris criminibus: unam posse suffi¬

Expanded text:
ne agendi habuit facultatem. Copiose enim plectitur, ne agendi habuit facultatem. Copiose enim plectitur, copiosius nequam. Copiose puniri procurat cui frustra procurantur opifices ad virtutem. Porro talem tibi damnationis sarcinam pollicetur qui facit judicium et justitiam in Jacob. Ille multos tibi famulos ad virtutem praeparavit: divitias loquor et potestatem, caeteraque in hunc modum, quae vel vacant ad damnum, vel ad virtutem exercentur. Ad coemptas enim possessiones, ad avorum thesauros, ad ambitiosa palatia beatus te natalis invitavit et eduxit. Semen eras informe, nec adhuc ex hac humo materia emerserat, cum tibi servorum familiae plebescerent, dedam blandimentis natura delinibat, gratuitis praeveniendum censens officiis, quem in suam praevidebat injuriam nasciturum. Caeterum nihil ei cumulatoria profuerunt obsequia, nihil favor sumptuosus. Hactenus ea, nisi fallor, ignoravit tam multis criminibus unam posse suffi
Abbreviated transcription (Latin):
mortalib ad uirtutem ꝓuidentur. ⁊ uit̾ tot armam̃¬
ta uisticie ñ eẽ iustum creature defectus ẽ: non incuri¬
a creatoris. Uult enim bonos fieri hominesds: qm̃ uu
uult om̃s homines saluos fieri d̾s Et ad excludendu
ꝑiculose excusationis refugium p̃ꝑat grãm suã cui in¬
iutantur. distribuit instrum̃ta que suffragentur. of¬
fert p̃mia quib excitentur. uitendit arcũ suũ quo pig̾¬
tantes t̾reantur Nicł ẽ qd̾ uacet qd̾ homini sit in uti¬
le. nͥ homo ipse. Cum enim tam diligent̃ homini pro¬
curet ominia d̾s: sꝑnitur tñ ab homine tam diligens
ꝓeurator d̃s̃. Nulla en im m̃tio de se. nullo eura ꝓse. n
nulla reu̾entia inse. Iniu t riis in ꝓrimum debacha¬
tur: indm̃ contemptu. in res ab usu. Omnia insuum
congregat uidicium: omniũ reus. Uñ fit: ut tanto
districtiorem mereatur iudicem: quanto maiorem be¬

Expanded text:
mortalibus ad virtutem providentur, et inter tot armamemortalibus ad virtutem providentur, et inter tot armamenta justitiae non esse justum, creaturae defectus est, non incuria Creatoris. Vult enim bonos fieri homines Deus, quoniam vult omnes homines salvos fieri Deus , et ad excludendum periculosae excusationis refugium, praeparat gratiam suam cui innitamur, distribuit instrumenta quae suffragentur, offert praemia quibus excitentur, intendit arcum suum, quo pigritantes terreantur. Nihil est quod vacet, quod homini sit inutile, nisi homo ipse. Cum tam diligenter homini procuret omnia Deus, spernitur tamen ab homine tam diligens procurator Deus. Nulla ei mentio de se, nulla cura pro se, nulla reverentia in se. Injuriis in proximum debacchatur, in Deum contemptu, 52 in res abusu. Omnia in suum congregat judicium omnium reus. Unde fit ut tanto districtiorem mereamur judicem, quanto majorem be
Abbreviated transcription (Latin):
rũ iurata obsequium: quib hoc solum tribuit ex qͥ
boni st̃ seu ꝑ qd̃ boni fieri posst̃. Quppe. qͥcqͥd eis tͥbuit
aut uirtus ẽ aut instrum̃tum. ad uirtutem. Ex ipsa
aut̃ uirtute ẽ: ut sint homines boni. E x instruũto uͦ
facultas ꝓxima ẽ: qua fiant homines boni. Porro iurtꝰ¬
est: mansuetudo. fides. modestia. continentia. castitas.¬
his similia quib manifestum ẽ fieri homines bonos:
fieri ÷ beatos. Cet̾um diuitie. pocestates. ⁊ cet̾a in ħe modũ
quedam subsidia st̃: quibꝰ iuuamur ad bonum uirtutis.
tanqm calamis. ⁊ atram̃to ad artem scribendi. Opib
ab undas: ad officium lib̾tatis unpense st̃. Potens factꝰ
es: subiectorum tͥ patrocinia destinancur. De familia¬
ritate pͥncipum głanti. facultas oblata ẽ: qua tam
multis unus subueniaf. quantis obẽẽ decreuit. aut po¬
testas seiuens: aut palatine licentia clientele. Sic oĩa

Expanded text:
rum jurata obsequium, quibus hoc solum tribuit ex quo rum jurata obsequium, quibus hoc solum tribuit ex quo boni sint, seu per quod boni fieri possint. Quippe quidquid eis tribuit, aut virtus est, aut instrumentum ad virtutem. Ex ipsa autem virtute est ut sint homines boni; ex instrumento vero facultas proxima est qua fiant homines boni. Porro virtus est fides, modestia, continentia, castitasanifestum est fieri bonos, fieri etiam beatos. Caeterum divitiae, potestates et caetera in hunc modum quaedam subsidia sunt quibus juvamur ad bonum virtutis, tanquam calamis et atramento ad artem scribendi. Opibus abundas? ad officium liberalitatis impensae sunt. Potens factus es? subjectorum tibi patrocinia destinantur. De familiaritate principum glorianti, facultas oblata est, qua tam multis unus subvenias, quantis obesse decrevit aut potestas saeviens, aut palatinae licentia clientelae. Sic omnia
Abbreviated transcription (Latin):
oleo fr̾ mi doleo te sic obnaxium: sic ingratũ erea¬
tori. Unus es: qui frustra tot ad uirtutem susceꝑis
instrumta In uectionem fortassis expectas: ⁊ phli¬
hicam retractari pallidus auspicaris. Talis certe sollici¬
tudo. nec inusitata flagellat te: nec in uista. Consuetu¬
dinis eũi ẽ: reos formidare supplicia: que meremur
hinc ẽ qd̾ lingũa meam metius: qui maledicendi mate¬
riam linguis omrub administras. Uerũ ñ ea ẽ sc̾bentis in¬
tentio.Neq eñi te urgeo maledictis ad laqueũ: s ne malefactis ad laqueũ
traheris elaboro Calis nim irum ingredior adte: qualis
medicus ad egrum. qualis menedemus ad filiũ scortato¬
rum. Cela mea: non uitam s uite turpitudinem ꝑse¬
quuntur Que si pacienter ad miseris: putredinem iuci¬
orum elicient. ⁊ urtutem iecum in grãm fedexabunt.
Quis gͥ sinis loquendi clauserit initium: diligenter
atcende. Officiosissuna ẽ hominib gr̃a d̾i. ⁊ uelud in eo¬

Expanded text:
oleo, frater mi, doleo te sic obnoxium, sic ingratum Creatori. Unus es, qui frustra tot ad virtutem susceperis instrumenta. Invectionem fortassis exspectas, 51 et Philippicam retractari pallidus auspicaris. Talis certe sollicitudo, nec inusitata, flagellat te, nec injusta. Consuetudinis enim est reos formidare supplicia quae merentur. Hinc est quod linguam meam metuis, qui maledicendi materiam omnibus administras. Verum non ea est scribentis intentio. Neque ego te urgeo maledictis ad laqueum, sed ne malefactis ad laqueum traharis elaboro. Talis nimirum ingredior ad te, qualis medicus ad aegrum, qualis Menedemus ad filium scortatorem. Tela mea non vitam, sed vitae turpitudinem prosequuntur. Quae, si patienter admiseris, putredinem vitiorum elicient, et virtutem tecum in gratiam foederabunt. Quis igitur finis loquendi clauserit initium diligenter attende. Officiosissima est hominibus gratia Dei, et velut in eo
Abbreviated transcription (Latin):
tum libatis d̾o qd̾ ꝓ d̾o recusatis. Aqͣm ⁊ enim ꝑiculo mi¬
litum debethleemitica sumptam eysternam: qr eam do
cum sitiret ꝓpt̾ dũm fudit. gratum dño sacͥrificium fecit
Qua ex aqu̾a recharedo giusgotorum regi qui oblatũ S̾
urtm ꝙ deo reeui sal̾ias. sic beitiis g̃g. ait. Dauid regis factũ
ue ad renora a meienit. eui dum coneupita aqua de cistna
becerlcemunea que int̃ hostiles eiineos habeb aqua as olsfa¬
quentiso policib fiuss ablata: ꝓtiñdixit: absitame. ut san¬
qumen hominũ istorũ bibam. Qũa quia fuoit. ebeno
etidieumo uiuesa ẽ aqua contempta pensomuis qualens¬
efierum ommpotenti d̾o rex obtulit. qui ꝓ amore aliusñ¬

Expanded text:
tum libatis Deo, quod pro Deo recusatis. Aquam etenim periculo mitum libatis Deo, quod pro Deo recusatis. Aquam etenim periculo militum de Bethleemitica sumptam cisterna, quia eam David, cum sitiret, propter Dominum fudit , gratum Deo sacrificium fecit. Qua de aqua, Recaredo Wisigothorum regi, qui oblatum sibi aurum pro Deo recusaverat, sic beatus Gregorius ait: « David regis factum mihi ad memoriam venit, cui cum concupita aqua de cisterna Bethleemitica, quae inter hostiles cuneos habebatur, ab obsequentibus militibus fuisset allata, protinus dixit: Absit a me ut sanguinem hominum istorum bibam. Quam quia fudit et crificium Dei versa est aqua contempta, pensemus quale sacrificium omnipotenti Deo rex obtulit, qui pro amore ips
Abbreviated transcription (Latin):
corpnis tuum: q̾n ꝓeo in mortem tradidit corpiis suũ. Toco
se comopotut cotum ser Actende gͥ qͥd exigat a spu tuo. qͦs
a corpore uno uitroqy seruo tuo Uilige eum ex toco cordo
bris sous nsolritum ẽ qd̾ exigit amenbru tuts. Caligauert
in moertem cełi sui: ut au̾terentur ne uiderent uanica

Expanded text:
Toto se comparavit totum te. Attende igitur quid exigit a spiritu tuo, quid a corpore tuo, utroque servo suo. « Dilige eum ex toto corde embris suis, et solutum est quod exigit a membris tuis. Caligaverunt in mortem oculi sui, ut averterentur n
Abbreviated transcription (Latin):
eccłe. s iusticie censura puniuntur De talib ħ in con¬
cilio tẏburiensi reꝑies coptło .x. Quidam desponsa¬
uit uxorem cum qua coire non potuit. Illam fr̾ euis
clam corrupit. ⁊gͣuidam reddidit Decretum ẽ ut qͣm¬
ius nupta ẽẽ non potuit: legitimo uiro desponsatam
tñ fr̃i fr̃ hab̾e ñ posset. s mechus ⁊ mecha forncatioĩs
quidem uindictam sustineant. eis uͦ licita conuigia ñ
negentur Ex habundanti itaq fuit : ad contactum
calidi ferri p̃fatam deducere puellam. tamqͣm tali ꝓ¬
baturam examine cum pͥore uiro nulla se coeundi mis¬
ciusse consortia. Et enim frustra lex adducitur que
ad urgendis cause decisionem minime suffragatur.

Expanded text:
Ecclesiae, sed justitiae censura puniuntur. De talibus haec in conEcclesiae, sed justitiae censura puniuntur. De talibus haec in concilio Tiburiensi reperies capitulo 10. Quidam desponsavit uxorem, cum qua coire non potuit; illam frater ejus clam corrupit et gravidam reddidit. Decretum est ut, quamvis nupta esse non potuerit legitimo 79 viro, desponsatam frater habere non possit. Sed moechus et moecha fornicationis quidem vindictam sustineant; licita vero eis conjugia non negentur. Ex abundanti itaque fuit ad contactum calidi ferri praefatam deducere puellam, tanquam tali probaturam examine cum priore viro nulla se coeundi miscuisse consortia. Etenim frustra lex adducitur, quae ad urgentis causae decisionem minime suffragatur.
Abbreviated transcription (Latin):
neris accipio famulatum. nec contempnam docum̃ tũ
Iicet undeciuq ꝓficere ac doceri. Omnia fere inisticos
offerunt in tellectus. ⁊ facile ex qualib. re moꝵ figurare
uenustatem Nicħ ita ereatum ẽ ꝓse. nicħ ita simplex cu¬
i non sit aliquid unde doccamus. uel oruere noxia uel
salutaria ꝓuidere. De tua uͦ memoria quid loquar que
meum pec̾tus altius irrupit. lacius altius occupauit.
cieus ad altare dñi peccor astabo. s sacerdos. Ibi ꝓ te re¬
gina uen̾abilis ibi ꝓ tuis ⁊ caudelabra agent obsequio
et pontifex monimento. UaleX UII.¬
ifides non subtraitur auctoritati: conixgium fit con¬
sensu uoluntatis ñ cõmertio ꝑmixtionis uñ ambro¬
sius ad uirginitatis exhortationem. Non defloratio
attendisses: ꝓfecto non iniret puella cum uiro conuigi
atq consensus inierat qmuis secreta matrimonii
mors inopia p̃ciderȩt. Inter quos enum tale contraitur

Expanded text:
neris accipio famulatum, ne contemnam documentum. neris accipio famulatum, ne contemnam documentum. Licet undecunque proficere ac doceri: omnia fere mysticos offerunt intellectus, et facile est ex qualibet re morum figurare venustatem. Nihil ita creatum est pro se, nihil ita simplex, cui non sit aliquid unde doceamur vel cavere noxia, vel salutaria providere. De tua vero memoria quid loquar? quae meum pectus altius irrupit, latius occupavit, ties ad altare Domini peccator astabo, sed sacerdos. Ibi pro te, regina venerabilis, ibi pro tuis, et candelabra 26 agent obsequio, et pontifex monimento. Vale. EPIi non subtrahitur, conjugium fit consensu voluntatis, non commercio permistionis. Unde Ambrosius ad virginitatis exhortationem: « Non defloratiattendisses, profecto non iniret puella cum viro conjugiuant, atque consensus inierat, quamvis secreta matrimonii mors inopina praeciderit. Inter quos enim tale matrimonium
Abbreviated transcription (Latin):
auctorem. ⁊ corde credimus ⁊ ore confitemur. Noc refert
utrum dissimile sit obsequium. qd̾ simili frequentat᷑
affeclui. St̃ autẽ duo que nisi fallor ep̃o suggerere de¬
creiusti. tui scił memoria debitiq recordatio pastora¬
us. Uñ uelud qd̃dam cõmonitorium cande labra mͥ¬
inissa intelligo. quib coram positis ⁊ doctrine lum ge¬
rere. ꝓ te reminiscere supplicare. Eorũ p̃sentia suc¬
cucit ⁊ excitat sp̃m meum. secretis exigens hortatib
ut oum utor beneficio: ꝓficiam exemplo. Oceulte qͥdẽ
s acute satis iubeor ad tendere cuius sim bauilus lumi¬
nis quib diuina dicant eloquia. uos estis lux mundi.
⁊ alibi. & noti abscondunt lucernam nec ponunt eam
sub modio s suꝑ candelabrũ ut luceat ommib qui indo¬
mo sunt Amplector tuam filia xp̃i exhortationem: que
si tue defuit intentioni. si dedisti simpliciter sie tñ mu¬

Expanded text:
auctorem et corde credimus et ore confitemur. Nec refert auctorem et corde credimus et ore confitemur. Nec refert utrum dissimile sit obsequium, quod simili frequentatur affectu. Sunt autem duo, quae, nisi fallor, episcopo suggerere decrevisti; tui scilicet memoria, debitique recordatio pastoralis. Unde velut quoddam commonitorium candelabra mihi missa intelligo, quibus coram positis, et doctrinae lumen gerere, et pro te reminiscerer supplicare. Eorum praesentia succutit et excitat spiritum meum, secretis exigens hortatibus, ut dum utor beneficio, proficiam exemplo. Occulte quidem, sed acute satis, jubeor attendere cujus sim bajulus luminis, quibus divina dicant eloquia: Vos estis lux mundi. Et illud: Non accendunt lucernam, nec ponunt eam sub modio, sed super candelabrum ut luceat omnibus qui in domo sunt . Amplector tuam, filia Christi, exhortationem, quae si tuae defuit intentioni, si dedisti simpliciter, sic tamen mu
Abbreviated transcription (Latin):
q uult inclinat: nec minus quadrante qm talento ce¬
lestem micigait in dignationem:Sic ⁊ apud me tuũ do¬
num tuus animus cõmendat. sic magnificat sic illus¬
trat. Ipsum quidem bene rutilat auro suo. s meluis¬
in animo tuo. anuno eui beneficium placuit. eui in¬
nata ẽ non suggesta uoluntas largiendi. Animo in ꝗͣ
tuo qui ex animo uoluit qui cito p̃stitit. aquo in ꝓ¬
uidiis accepi. non importunus ex torsi. Porro ex hoc &̾
manifestum ẽ qd̃ deuota dĩcis interes sacram̃tis. qͥb
Imitaris qͣntum licet scas mulieres illas. que pͥus ad
crucem cum lacrimis de hinc ad monunitũ cũ a roma¬
tib accessert̃. Ille nimirum pio succense desid̾io qͥbꝰ
potuere studiis ⁊ crucifixo compasse st̃. ⁊ obsecute tu¬
mulato. Eu quoq p̃sens es cum xp̃c unmolatur. cum
traditur sepulture. neutrũq sine tuo celebratur ob¬
sequio: eum ibi luminaria p̃paras. ubi luminis ad g̃e

Expanded text:
nque vult inclinat, nec minus quadrante quam talento, coenque vult inclinat, nec minus quadrante quam talento, coelestem mitigat indignationem. Sic et apud me tuum donum tuus animus commendat, sic magnificat, sic illustrat. Ipsum bene quidem rutilat auro suo, sed melius animo tuo, animo cui beneficium placuit, cui innata est, non suggesta, voluntas largiendi; animo, inquam, tuo, qui ex animo voluit, qui cito praestitit, a quo 25 improvidus accepi, non importunus extorsi. Porro ex hoc etiam manifestum est quam devota Dominicis interes sacramentis, quibImitaris, quantum licet, sanctas mulieres illas quae prius ad crucem cum lacrymis, dehinc ad monumentum cum aromatibus accesserunt. Illae nimirum pio succensae desiderio, quibus potuere studiis et crucifixo compassae sunt et obsecutae tumulato. Tu quoque praesens es cum Christus immolatur, cum traditur sepulturae, neutrumque sine tuo celebratur obsequio, cum ibi luminaria praeparas, luminis ubi adesse
Abbreviated transcription (Latin):
umilis cenomannorum sacerdos. l. m. uen̾ab ili
anglorum regine gła ⁊ honore dignissime sał.
⁊ orationum instantiam. Difficele ẽ discrete semꝑ
ac ꝓuide. beneficia collocari. Nesciunt hanc ex celse po¬
testates ꝓuidentiam quas pulerum ẽ benefacere ł in¬
dignisꝰ Calem ego apd̾ te munificentiam ex ꝑtus: be¬
nedictionem tuam gr̾arũ ꝓsequor actione. stupesactus
pariter ⁊ gła muneris. ⁊ affectu tͥbuentis. Munus eñi
tuum płimum cõmendationis ex seipso ꝓmeret᷑ ut po¬
te ambitiosum mat̾ia p̾elarum celatura. Eiiis tamen
p̃cium mutentis maiestate cumulatur minusq est
qd̾ ars ei contulit aut natura. qͣm qd̾ habet ex regina
Qd̾ si nec pondere nec ingenio placeret artificis: uon
aliter tam̃ illud amplectere.qmͣ uł thura suꝑi uł pin¬
guium libamina uictimarum Illi siquidem ñ hos¬
tiam s affectum consid̾ant. eoꝵq gr̃am deuotio non
impensa ꝑmeretur. Purus ⁊ i teger animꝰ eos quocu¬

Expanded text:
Cenomanorum sacerdos H. M. venerabili Anglorum reginae gloria et honore dignissimae, salutem et orationum instantiam. Difficile est discrete semper ac provide beneficia collocari. Nesciunt hanc excelsae potestates providentiam, quas pulchrum est benefacere vel indignis. Talem ego apud te munificentiam expertus, benedictionem tuam gratiarum prosequor actione, stupefactus pariter, et gloria muneris, et affectu tribuentis. Munus enim tuum plurimum commendationis ex se ipso promeretur, utpote ambitiosum materia, praeclarum caelatura. Ejus tamen pretium mittentis majestate cumulatur, minusque est quod ars ei contulit aut natura, quam quod habet ex regina. Quod si nec pondere, nec ingenio placeret artificis, non aliter tamen illud amplecterer, quam vel thura superi, vel pinguium libamina victimarum. Illi siquidem non hostiam, sed affectum considerant, eorumque gratiam devotio, non impensa promeretur. Purus et integer animus eos quocu
Abbreviated transcription (Latin):
unctione dñs ꝑ ꝓpħam iohel Effundam in quid de spũ
uinea de egypto translata ficus malas ꝓtulit. ꝓtulit
⁊ bonas. Malas quidem malas ualde. bonas aut̃ bonas u¬
ualde. Litt̾a enim legis occidit. sp̃s aut̃ uiuificat Hanc
ficum dñs in eugłio in nuit eum dicit. Quidam pater¬
familias plantauit uineam. ⁊ in uinea plantauit fi¬
cum. Nam ꝑ uitem quis rectius qm xp̾e expͥmitur qͥ
de se discipłis loquens ait. ego sum uitis uos palmites.
Uitis huius uinum eugłũ mustum ẽ. mustum letifi¬
cans cor hominis. ⁊ utres eorum recusans animorum:
inucres ueceres alioqum rumpuntur utres ⁊ unii noertir¬

Expanded text:
unctione Deus per prophetam Joel: Effundam, inquit, de Spiritu unctione Deus per prophetam Joel: Effundam, inquit, de Spiritu vinea de Aegypto translata, ficus malas protulit , protulit et bonas; malas quidem, malas valde; bonas autem, bonas valde. Littera enim legis occidit, spiritus autem vivificat . Hanc ficum in Evangelio innuit, cum dicit: Quidam paterfamilias plantavit vineam, et in vinea plantavit ficum . Nam per vitem, quis rectius quam Christus exprimitur, qui de se ipso discipulis loquens, ait: Ego sum vitis, vos palmites . Vitis hujus vinum, Evangelii mustum est, mustum laetificans cor hominis, et utres eorum recusans animorum, in utres veteres, alioquin rumpuntur utres, et vinum effun
Abbreviated transcription (Latin):
sam eẽ in diumationem multorũ ꝓpħiam ꝓpħarum.¬
sr̃ dñm dicentes: Numquid non ẽ dñs nobeum. Nonue¬
us diuinationem: Uidebantur quidem sͥ ẽẽ ꝓpħie: s qr
pecumam accipiebant. ꝓpħia eorum facta ẽ diuinatio
Quedum minus actendunt qui sub p̃cio redigunt im¬
p̃ciabilem: sp̃s grãm. similes fiunt lignis siluarũ. que
in libro iudicum oluam ⁊ ficum ⁊ uitem imꝑare sͥ pos¬
tulant. nec impetrant. Postulant deniq rannum ⁊ ran
dante gr̃a carentes. nec fructum facientes que dei ft̃ male
querentes nec impetrantes. De huiꝰ modi sic apłs uidas
ait. Hii sunt arbores autunnales eradicare in fructuose
bis mortue Nostis ÷̃ qr unctio illa nomine figurat᷑ oliue.
qua diffunditur caritas d̾i in cordib nr̃is. quafilium e¬
dm̃.d̾s unxit p̃ consortib suis. qua int̾nis delibuti st̃
discipłi xp̃i. s iuxta mensuram donationis xp̃i. De hac

Expanded text:
ersam esse in divinationem multorum prophetiam propersam esse in divinationem multorum prophetiam prop dicentes: Nunquid non est Dominus nobiscum? Non veud divinationem. Vidpecuniam accipiebant, prophetia eorum facta est divinatio. » Quae dum minus attendunt, qui sub pretio redigunt impretiabilem Spiritus gratiam, similes fiunt lignis silvarum quae, in libro Judicum, olivam et ficum et vitem imperare sibi postulant, nec impetrant. Postulant deinde rhamnum, et eis dante gratia carentes, nec fructum 21 facientes, quae Dei sunt male quaerentes, nec impetrantes. De hujusmodi sic apostolus Judas ait: Hi sunt arbores autumnales, eradicatae, infructuosae, bis mortuae . Nostis etiam quia unctio illa nomine figuratur olivae, qua diffunditur charitas Dei in cordibus nostris, qua Filium Dei Deus unxit prae consortibus suis , qua interius delibuti sunt discipuli Christi, sed juxta mensuram donationis Christi. De hac
Abbreviated transcription (Latin):
amibrti ximoruri istoꝵ animalis homo quiescit. eo cupi¬
patate dociis draclinare Is ad inam facile rũtitir crꝑ
pors: g q uosifrigore gelatus aqiulonis. slmiriu ipcer
hoe brigus pigertrare non pot̃: ⁊ pecc̃or cum uenit iny
fiendum unquitatis contempnit: Phario eum. ẽec fero¬
ueret ipluge pminus. hoc frigore tam̃ u duruit. qui õia
hores manuum isrł indebite iisuirpauit. Dici non pot
maantis animus hoc frigus astrinxerit quoꝵ ipe consũ¬
matimi trrupit eupsum qm grauem recentis moixe¬
rt serrutie animi quippe lib̾tatem plures intͦ tor¬
mt⁊ seruaueriuitꝰ int̾ opes aut̃ pauci. Miserabilius
enooeuds de sanle ipso : qm̃ saul de amalech tumphauit.
Mertede captus balaam. plenum maledictionis ꝓmanũ
tesst dũ ubis ci ad beneoicendum dñs utetur:: Anit hõ¬
stes cocidit isrł. donee ꝑ sublatis de anathemate spoli
bapidib acham pumretur. & ut rosam de spinis colii¬
gunus athalanta scd̾m poetam bene currebat. que

Expanded text:
mbra ramorum istorum animal homo quiescit, eo cupiditate docilis declinare. Is ad viam difficile revertitur, torpens et quasi frigore gelatus Aquilonis. Nimirum, propter hoc frigus, piger arare non potest, et peccator cum venerit in profundum iniquitatis contemnit . Pharao, cum esset ferventi plagae proximus, hoc frigore tamen induruit , quia sibi labores manuum Israel indebite usurpavit. Dici non potest quantas animas hoc frigus astrinxerit, quorum prope consummatum abrupit cursum, quam gravem retentis indixerit servitutem. Animi quippe libertatem plures inter tormenta servaverunt; inter opes autem, pauci. Miserabilius cupiditas de Saule ipso, quam Saul de Amalech triumphavit. Mercede captus Balaam, plenum maledictionis animum gessit, cum verbis ejus ad benedicendum Dominus uteretur. Ante hostes cedit Israel, donec, sublatis de anathemate spoliis, lapidibus Acham puniretur. Et ut rosam de spinis colligamus, Athalanta, secundum poetam, bene currebat, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ribus exhorcatoriis adiuuatur Oenis iuuenci mouent᷑.:
notis uocib excitati: Sic ⁊ uirtus stimulos querit. ⁊ ex¬
hortatione suscipit increm̃tum. Ad uerum itaq desud¬
danti bonum nichil eque noxium ẽ qm inter diuitias¬
sͥ minime constare nec animi retinere lib̾tatem Animꝰ
de sursum ueniens. sursum nititur: difficile quo sꝑat¬
uł aspirat ꝑuenturus. nͥ ex hon̾atus in cesserit. Ille si
mul ad inferiora declinat bona. de gen̾at.  incipit ex
ꝓprio defectu seruire euius ẽ ex natura dn̾ari siraue
nimis hanc excutere seruitutem: que uoluntate potiꝰ
qͣm necessitate sustinetur: Imꝑiosus enim dñs ẽ amor
habendi. facius er pueqhans animos: qmͣ corpora siculorũ
momaortas tỹ rannorum. Nemo ẽ euitamdua semor̃¬
tiote serritatiũ siliocumq uult suum duet seruum

Expanded text:
ribus exhortatoriis adjuvatur. Ocius juvenci moventur ribus exhortatoriis adjuvatur. Ocius juvenci moventur notis vocibus excitati. Sic et virtus stimulos quaerit, et exhortatione suscipit incrementum. Ad verum itaque desudanti bonum, nihil aeque noxium est quam inter divitias minime sibi constare, nec animi retinere libertatem. Animus desursum veniens, sursum nititur, difficile quo aspirat perventurus, nisi exoneratus incesserit. Ille simul atque ad inferiora declinat bona, degenerat et incipit ex proprio defectu servire, cujus est ex natura dominari. Grave nimis hanc excutere servitutem, quae voluntate potius quam necessitate sustinetur. Imperiosus enim Dominus est amor habendi, facilius animos expugnans quam corpora, Siculorum immanitas tyrannorum. Nemo est cui tam diu, tam devote serviatur. Quocunque jubet, suum ducit servum.
Abbreviated transcription (Latin):
turum xp̃o iħu cooꝑante confidimus bonam spem nobis¬
cum reportantes. qr eo duce ꝑuenietis ad brauium qui c¬
mouit ad cursum. Quo inꝓposito qͣnta uob̾ oceursent
remoramina: iam nͥ fallimur exꝑientia didicistis. Ad uir¬
tutem namq gradientes: quo offendant liq inueniunt:
E am ꝓfiteri ꝓnum quidem ẽ: ꝑ seu̾are aut̃ difficile. In de
fit: ut cum ꝓpe sit quo curritur. plures tñ breuissima de¬
ficiant inuia. In egypto eñi om̃s sumus. in qua masculorũ
uitam suꝑtes adhuc pharao ꝑsequitur. Tot in deserto uel
gladiis uł serpentium morsib ecciderunt: ut duo tm̃ t̾ram
intrarent reꝓmissam: Deniq mulci uocati pauci electi:
Quid aut̾ sit quo p̃cipue recardencur contendences in hoc
agone sae̾dotes: ⁊ si ur̃am non lateat prudentiam: nos
tñ illud uob̾ seribe decreunnus: ex hortandi potus gr̃a
qm docendi. Equus cum bene currat płimum tam̃ elamo¬

Expanded text:
turum, Christo Jesu cooperante, confidimus, bonam spem nobisturum, Christo Jesu cooperante, confidimus, bonam spem nobiscum reportantes, quia eo duce pervenietis ad bravium, qui movit ad cursum. Quo in proposito, quanta vobis occursent remoramina, jam, nisi fallimur, experientia didicistis. Ad virtutem namque gradientes, quo offendant ubique inveniunt. Eam profiteri pronum quidem est; perseverare difficile. Inde fit ut, cum prope sit quo curritur, plures tamen brevissima deficiant in via. In Aegypto enim sumus omnes, in qua masculorum vitam superstes adhuc Pharao persequitur . Tot in deserto, vel gladiis, vel serpentum morsibus ceciderunt, ut duo tantum terram intrarent repromissam. Denique: Multi vocati, pauci vero electi . Quid autem sit quo praecipue retardentur contendentes in hoc agone sacerdotes, et si vestram non lateat prudentiam, nos tamen illud vobis scribere decrevimus, exhortandi potius gratia quam docendi. Equus, cum bene cursat, plurimum tamen clamo
Abbreviated transcription (Latin):
eustodia: Porro de dimissione huiꝰmodi. idem augustinus
in.iii. libro contra donatistam parmenianum sic ait. Q
uult corporaliter quasi manifestos malos deserere: sp̃ua¬
liter deserit latenter bonos. Quos in exꝑtos ⁊ ui cognitos
eogitir aceusare: dum desꝑationem suan conatur defen¬
amplectendum nob̾ exemplum ꝓposuit: nequaqͣm pau.¬
culas oues deserens: donec nullam omnino eui ꝓdẽe pset
maieuit. I une ⁊ gregorius suꝑ etechielem sic ait. Qui ani¬
marum custodes st̃ ⁊ pascendi gregis onera susceꝑunt: inu¬
tare loca minime ꝑmittuntur. Memineris gͥ summa eũ
festinatione ad cõmissum tͥ gregem reu̾ti. sub districto iu¬
dice puniendus. si uł parere uł que pꝰ discessum tuum p̃¬
ẽẽ conuisationis ur̃e p̃cedentib pͥmordiis gratulam᷑
eorũ auctorem dep̃cantes. ut mereamini talarem in¬
duere tuncam.⁊ hostie caudam immolare Qd̾ ita fu¬

Expanded text:
custodia. Porro de dimissione hujusmodi idem Augustinus custodia. Porro de dimissione hujusmodi idem Augustinus in tertio libro contra Donatistam Parmenianum sic ait: « Qui vult corporaliter quasi manifestos malos deserere, spiritualiter deserit latentes bonos, quos inexpertos et incognitos cogitur accusare, dum separationem conatur defentus et nomine, amplectendum nobis exemplum proposuit, nequaquam pauculas oves deserens, donec nullam omnino cui prodesse posset, invenit. Hinc et Gregorius super Ezechielem sic ait: « Qui animarum custodes sunt, et pascendi gregis curam susceperunt, mutare loca minime permittuntur. » Memineris igitur summa cum festinatione, ad commissum tibi gregem reverti, sub districto Judice puniendus, si vel parere, vel quae post discessum tuum petae conversationis vestrae praecedentibus primordiis gratulamur, eorum 19 auctorem deprecantes, ut mereamini talarem inducere tunicam, et hostiae caudam immolare . Quod ita fu
Abbreviated transcription (Latin):
fub mitti quorumdam relatione didicerunt. ad nos usq
fatigati grauem nunis ⁊ pleuam gemitu deꝑisere quere¬
lam Indubium namq uenit magis ne tuum accisent
abscessum. an accessum illius recisent: quem iudicasti
subrogandum derelictis Eum quidem credimus facile¬
suscento a renuntiaturum negotio: ut pote qui nouerit
oportere drahi: non ultro ad sarcinam eurrere pastora lẽ
Cu aut̾ uehement̃ arguendus es: ⁊duriorib u̾bis inerepan¬
risis. qui sine causa legib tradita: gregi commisso pasto¬
ris psidium subtraxisti. Quo in grege siuł unius uł płi
uttendere fr̃nitas. ad uincentium sic seͥbentem. ꝓ ropter
maloᷤᷤ.  boni non st̃ deserendi. s ꝓpt̾ bonos mali toleran¬
di st̾sti ñ totus grex. qd̾ absit. uias urcedit tortuosas. nec
in sermone tuo requiescit in quietus eoꝵ sp̃s: prius tam̃ f¬
fuit in aurib nr̃is coꝵ ponenda causa. quã deponenda

Expanded text:
submitti quorumdam relatione didicerunt, ad nos usque submitti quorumdam relatione didicerunt, ad nos usque fatigati, gravem nimis et plenam gemitu deprompsere querelam. In dubium namque venit, magisne tuum accusent abscessum, an accessum illius recusent, quem judicasti subrogandum derelictis. Eum quidem credimus suscepto abrenuntiaturum negotio, utpote qui noverit oportere trahi, non ultro ad sarcinam currere pastoralem. Tu autem vehementer, arguendus 160 es, et durioribus verbis increpandus, qui sine causa legibus tradita, gregi commisso pastoris praesidium subtraxisti. Quo in grege, si vel unius, velattendere fraternitas ad Vincentium sic scribentem: « Propter malos boni non sunt deserendi, sed propter bonos mali tolerandi sunt. » Si vero totus grex, quod absit! vias incedit tortuosas, nec in sermone tuo requiescit inquietus eorum spiritus, prius tamen in auribus nostris eorum ponenda causa, quam deponenda