comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
saltem imagiuando eorũ memoriam retinere. quort intelligentiã
indũ ualet raciocinando apprehendere. Sicut enĩ per rachel rati¬
miem: sic ꝑ eiꝰ ancillam intelligimꝰ imaginacionẽ. Suader ei gor
cõmodius esse. qualiõ modo uera bona cogitare. ⁊ unagiuaria npd̃ã
tẽ pueritudine ad eorũ desideriũ animũ accenderei que ii fasiss
teptoris bonis cogitatiouẽ figere. Et hec est ratio. euc rachel uolue¬
It ancilłã suam uiro tradere. hãc esse primã uiam omni ingre¬
enti ad inuisibiliũ contenplationẽ nenio ignore⁊ nisi focte que ad
hãc scientiam nec dũ experientia informat. Sed nec hoc pretere
indũ quomodo diuine scripture huic speculaciomi alludãt. ⁊ huma¬
ie infirnutati condescendant. Res enĩ inuisibiles per rerũ iuusibili¬
un formas describũt. ⁊ earũ memoriã ꝑ quarũdã concupiscibiliũ

Expanded text:
saltem imaginando eorum memoriam retinere, quorum intelligentiam saltem imaginando eorum memoriam retinere, quorum intelligentiam nondum valet ratiocinando apprehendere. Sicut enim Rachel rationem, sic per ejus ancillam intelligimus imaginationem. Suadet ergo ratio commodius esse qualicunque modo vera bona cogitare, et imaginaria quadam saltem pulchritudine ad eorum desiderium animum accendere, quam in falsis et deceptoriis bonis cogitationem figere: et haec est ratio cur Rachel voluerit ancillam suam viro suo tradere. Hanc esse primam viam omni ingredienti ad invisibilium contemplationem nemo ignorat, nisi forte, quem ad hanc scientiam necdum experientia informat. undum, quomodo Scripturae divinae huic speculationi alludant et humanae infirmitati condescendant. Res enim invisibiles, per rerum visibilium formas describunt, et earum memoriam per quarumdam concupiscibilium
Abbreviated transcription (Latin):
desideriũ pariendi. hoc est studiũ eognoscendi. Sed̃ quis uesciat qu
at dificile. inio quã pene imipossibile. mentẽ carualem. ⁊ adhue n
studuis spirttualibus rudem. ad inuisibiliũ intelligentiã assur ge
et in illil contenplationis oculũ figere. Hulla quippe uourt adli
nͥ corporalia. nil aliud cogitauti occurrit. nisi que cogitare conlu¬
uit sola iusibilia. Querit inuisibilia uidere ⁊ nl occurrit nisi
ferme rerũ iusibiliũ. desiderat iutueri iicorporea. ⁊ uil sorim
nisi imagines rerũ corporaliũ. Quid igit᷑ faciat Qiuid agat
ne melius est qualicũq modo illa cogitare quã obliuioni uel
negligentie tradere: Inio si bene amat mens ea ñ facile
liuiscitur. sed multo diłficili ad eorran conteuplationeu
sublenatur. facit tamen qd postest. Intues ea quomooo
test. Cogitat per imaginationẽ. quia nec dñ uidere ua
liberos habeat de aucilla. qua generet de se ipsa. Quia dulce est

Expanded text:
desiderium pariendi, hoc est studium cognoscendi. CAPUT XIV. Qudesiderium pariendi, hoc est studium cognoscendi. CAPUT XIV. Qusit difficile, imo quam pene impossibile mentem carnalem, et adhuc in studiis spiritualibus rudem, ad invisibilium intelligentiam assurgere, et in illis contemplationis oculum figere? Nulla quippe novit adhuc, nisi corporalia; nil aliud adhuc cogitanti occurrit, nisi quae cogitare consuevit sola visibilia. Quaerit invisibilia videre, et nil occurrit nisi formae rerum visibilium; desiderat intueri incorporea, et nil somniat nisi imagines rerum corporalium. Quid igitur faciat, quid agat? Nonne melius est qualicunque modo illa cogitare, quam oblivioni vel negligentiae tradere? Imo, si bene amat mens, ea non facile obliviscitur, multo tamen difficilius ad eorum contemplationem sublevatur. Facit tamen quod potest, intuetur ea quomodo potest. Cogitat per imaginationem, quia necdum videre valeliberos habeat de ancilla, quam generet de seipsa; quia dulce est ei
Abbreviated transcription (Latin):
iacob iuro suo: Da michi inquit liberos alioquin moriar. Absq du¬
bio studinmi sapientie si nũ proficit. cicius deficit. Sed queramus diligent̾
quuditã esse possit. quod nato uida. rachel ad amiorẽ prolis lolito am¬
plius inardescit. diximus superius. quia sieut ad liam .i. animi affec¬
onem pertinet diligere. sic rachelis idest racionil est cognosceri
Ex illa nãq outur quilibet affectus ordinatus. ex ista sensus. leu in¬
tellectus purus. S quid aluid per uidã iutellaͣnus nili amoreus
ordinatũ amorẽ celestiũ. amorẽ dei. amorem suumiboni: Hitot
incipit rachel amore prolis estuare. quia incipit uelle cog uos
Ubi amor. ibi oculus. libent̃ aspicimus quod multũ diliginus
Nulli dubiũ quia qui potuit bona inuisibilia diligere. quini
lit statini cognoscere ⁊ intelligentiã uidere. Et quato amiplus
crescit uidas affectus iudł diligendi: tanto amplius in rachei for

Expanded text:
Jacob viro suo: Da mihi, inquit, liberos, alioquin moriar . Absque duJacob viro suo: Da mihi, inquit, liberos, alioquin moriar . Absque dubio studium sapientiae si non proficit, citius deficit. Sed quaeramus diligenter quidnam esse possit, quod, nato Juda, Rachel ad amorem prolis solito amplius inardescit. Diximus superius quia sicut ad Liam, id est animi affectionem, pertinet diligere; sic Rachelis, id est rationis, est cognoscere. Ex illa namque oritur quilibet affectus ordinatus, ex ista sensus seu intellectus purus. Sed quid aliud per Judam intelligimus, nisi amorem ordinatum, amorem coelestium, amorem Dei, amorem summi boni. Nato incipit Rachel amore prolis aestuare, quia incipit velle cognoscere. Ubi amor, ibi oculus. Libenter aspicimus quem multum diligimus. Nulli dubium quia qui potuit invisibilia diligere, quin velit statim cognoscere, et per intelligentiam videre, et quanto plus crescit Judas affectus videlicet diligendi, tanto amplius in Rachel fervet
Abbreviated transcription (Latin):
itens uocat᷑. quia uerus amior senꝑ confitetur. Deniq cũ scriptũ sit quia
eus ueritas est: deum ñ amare conuincit᷑. quisquis ueritatem confiteri
rubescit. Iustus inquit scriptura inicio accusator est sui. habet ȩgo quid agat
qui se credit uł cupit esse amatorẽ dei. nisi foite putet aliud esse amare
deum. ⁊ amare iusticiã dei. Ecce ia habenus de quatuor filiis lie. Primus
est tuoi pene. Serundus dolor penitentie. Tercuis spes uenie. Quartus
anior iusticie. Et post hec desinit parere Sufficere eiũ sibi posse existi¬
niat. cũ se uera bona ueracit̾ amare considerat. Ged quid putas in coide¬
rachel agitur. quibus putas desiderioꝵ estibus agitat᷑. cum uideat
liam sorcem suam matrẽ filioꝵ letantẽ. se autẽ sterilem perma¬
nentẽ : Audiamꝰ qͥd dicat. ⁊ uitelligamꝰ quid doleat. Quid ergo dicti

Expanded text:
fitens, vocatur, quia verus amor semper confitetur. Denique, cum scriptum sit: Quia fitens, vocatur, quia verus amor semper confitetur. Denique, cum scriptum sit: Quia Deus veritas est , Deum non amare convincitur quisquis veritatem confiteri erubescit: Justus, inquit Scriptura, in initio accusator est sui . Habet ergo quid agat, qui se credit, vel cupit esse amatorem Dei, nisi forte putet aliud esse amare Deum, quam amare justitiam Dei. Ecce jam habemus de quatuor filiis Liae. Primus est timor poenae, secundus dolor poenitentiae, tertius spes veniae, quartus amor justitiae, et posthaec desinit parere. Sufficere enim sibi posse existimat, cum se vera bona veraciter amare considerat. Rachel agitur, quibus putas desideriorum aestibus agitatur, cum videat Liam sororem suam matrem filiorum laetantem, se autem sterilem permanentem? Audiamus quid dicat, et intelligamus quid doleat. Quid ergo dicit
Abbreviated transcription (Latin):
Ego nc̃ sic existime. quia ⁊ hame ⁊ illã. ad honed
multũ pertiuere cognosco. Et scio quia qui ueraciter deui diligit.
benter facit. quicquid honou dei militare cognouerit.
ultũ conmendat bonitatẽ dei nr̃ solum largitas sua. sed eciam ini¬
quitas nostra. Si enĩ maguũ esł nil pra merentibus gratis inpende
iulta quale quantũ ue erit. retribuer& bona promerentib mali: O qua¬
spietas. qua nulla nostra superare potest impietas. Alia sunt que mi¬
diter ignoscit. alia que affluent̾ tribuit. Ignolcit mala nostra. largit᷑
ona sua. Semper presto ad ignoscendũ. semꝑ paratꝰ ad largiendũ. hic
us illic magnus utrobiq benigniss. ubiq bonus. Confiteam ergo il¬
it pie ignoscat. confiteamͣ ab ipso esle bona nr̃a. ut conseruet. ⁊ auge¬
it. hec iudas incessant̾ actitat. ne ingratus appareat. uel de indulta ue¬
ua uel de concessa gratia. Recte ergo ut arbitor. hic filius uidas idelt̃ coi¬

Expanded text:
Ego non sic existimo, quia et hanc et illam ad honorem Dei Ego non sic existimo, quia et hanc et illam ad honorem Dei multum pertinere cognosco. Et scio quia qui veraciter diligit, libenter facit quidquid honori Dei militare cognoverit? Multum commendat bonitatem Dei non solum largitas sua, sed etiam iniquitas nostra, Si enim magnum est nil promerentibus gratis impendere multa, quale quantumve erit tribuere bona promerentibus mala? O qualis pietas, quam nulla nostra superare potest impietas! Alia sunt quae misericorditer ignoscit, alia quae affluenter tribuit. Ignoscit mala nostra, largitur bona sua. Semper praesto ad ignoscendum, semper paratus ad largiendum. Hic pius, illic largus; utrobique benignus, ubique bonus. Confiteamur ergo ilut pie ignoscat, confiteamur ab ipso esse bona nostra, ut conservet, et augeat. Haec Judas incessanter actitat, ne ingratus appareat, vel de indulta venia, vel de concessa gratia. Recte ergo, ut arbitror, hic filius Judas, id est con
Abbreviated transcription (Latin):
possidere cont̾igat. hec ni fallor est illa uox exultationis ⁊ confessionis
que senꝑ ex ore uide resonat in aurib diuine pietatis. Quid tu di eis
lia. Quid tu procͥanias pro uida: Quid tu reddis domnno. Q uid retribus
pro tali puero. Nũc inquit confitebor donuno. Confitebor inquit dñ
nimis in ore meo. Uere utiq ⁊ absq oubio ñ solũ frequent̃. sed eciam
indesin eut̾ domuno confiteris. si tanien perfecte diligis. Renedicã dom
ut dictũ est approbare nisi laudare: Quia ipsa laudacio: ip̃sa est cõfell
Nec putsis qd fufficiat inde constteri tm̃ corde nisi etiam conħiteatu
⁊ ore. Cupit enĩ uidas: ⁊ aliis conniendare. ⁊ ad eius amorẽ accenderis¬
amore oniniu dignũ iuditat. ⁊ ab onnib amari desiderat. hec omna
cta sunt. de confestione laudis. Sed quid dicemus de confessione crirs¬
ms: an
forte uidas istã ignorat. quãuis illã tã excellenti
cognoscat

Expanded text:
possidere contingat! Haec, nisi fallor, est illa vox exsultationis et confessionis possidere contingat! Haec, nisi fallor, est illa vox exsultationis et confessionis qui semper ex ore Judae resonat in auribus divinae pietatis. Quid tu dicis, Lia? Quid tu proclamas pro Juda? Quid tu reddis Domino? Quid retribuis pro tali puero? Nunc, inquit, confitebor Domino: Confitebor, inquit, Domino nimis in ore meo . Vere utique et absque dubio non solum frequenter, sed etiam indesinenter Domino confiteris, si tamen perfecte diligis: Benedicam, inqut dictum est, approbare, nisi laudare? Et ipsa laudatio, ipsa est confessio. Nec putes quod sufficiat Judae confiteri tantum corde, nisi etiam confiteatur et ore. Cupit enim Judas et aliis commendare, et ad ejus amorem accenderamore dignum judicat, et ab omnibus amari desiderat. Haec omnia dicta sunt de confessione laudis. Sed quid dicemus de confessione criminis. An forte Judas istam ignorat, quamvis illam tam excellenter agnoscat?
Abbreviated transcription (Latin):
est ille filioꝵ iacob qui quarco loco nascit᷑. eciam uidas .i. confiter
in scriptura nominat᷑. Cuius nominis si ratio  est querimꝰ. eitius iu¬
niemius. Scimus nãq quia quisq qd̃ approbat. hoc amat. ⁊ quo plusa¬
mat tanto ãpplius approbat. Et qͥd est approbare nisi laudare: illa it
q est uera laudatio. illa puta confessio. que ex casta dilectione surgͥ¬
it. que ex laudis admiratione ꝓcedit. Uultis nosse apercius que sit uox exs¬
tationis. ⁊ confessionis quam nouit uidas solus. uel ceteris omnib excello¬
tius: Attende nunc animũ aliquẽ amiantẽ. ⁊ ninuo amore ani feruen¬
tem. Attende quid senciat. quid secũ loquat᷑. de eo quẽ multũ amat. qũ
ualde mirat᷑. Quid ergo dicit: Quid secũ tacitus loquit᷑.  inquid quã be
quã totꝰ admurabilis. quã totꝰ desiderabilis. Obeatũ quẽ amat. o felicen
quẽ suo amore dignũ iudicat. Me felicẽ sieo frui liceat. Me beatũ si eñ

Expanded text:
est ille filiorum Jacob, qui quarto loco nascitur, et Judas, id est confitens, in Scriptura nominatur. Cujus nominis, si rationem quaerimus, citius inveniemus. Scimus namque quia quisque quod approbat, hoc amat, et quo plus amat, tanto amplius approbat. Et quid est approbare, nisi laudare? Illa, illa utique est vera laudatio, illa est pura confessio, quae ex casta dilectione surgit, quae ex laudis admiratione procedit. Vultis nosse apertius quae sit vox exsultationis et confessionis quae novit Judas solus, vel caeteris omnibus excellis. Attende nunc animum aliquem nimium amantem; et nimio amore ferventem. Attende quid sentiat, quid secum loquatur de eo quem multum amat, quem valde miratur. Quid ergo dicit? Quid secum tacitus loquitur? O, inquit, quamquam totus admirabilis, quam totus desiderabilis! O beatum quem amat! o felicem, quem suo amore dignum judicat! Me felicem, si eo frui liceat; me beatum, si eum
Abbreviated transcription (Latin):
sponsus est deus. Quẽ tune neracit̃ uabił copuiautus. quando
ei ꝑ uerũ amor̃e inheremus. Innis cũc sibi nos ille conectit: quando
nos quib dã interius conmerciis ad suum amorẽ accendit. ⁊ arcuuis
astriugit. Quod est enĩ eor tam durũ. tam ferreũ. qd diuina pietaᷤᷤ
sua p̾sencia ñ emolliat⁊ sua dulcedine ñ alliciat: Unde. fit ut que
prius consueuerat multũ formidare: incipiat postiuodũ ardi¬
ter amare. bides enim ut arbitror quod que ad iuodum
post excresente condie tunore necessario
subortus est dolor. sic utiq p oat sp̃e data

Expanded text:
sponsus Deus est, quem tunc veraciter nobis copulamus, quando ei per verum amorem inhaeremus. Imo vero tunc sibi nos ille connectit, quando nos quibusdam interius commerciis ad suum amorem accendit, et arctius astringit. Quod est enim cor tam durum et tam ferreum, quod divina pietas sua praesentia non emolliat, et sua dulcedine non alliciat? Unde fit ut quem prius consueverat multum formidare, incipiat postmodum ardenter amare. Vides jam, ut arbitror, quod quemadmodum post crescentem quotidie timorem, necessario subortus est dolor, sic utique post spem nata
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ oppressos a uiolentiis releuet Quip¬
imminentia. bona suadendo declinet Qui gra¬
tiã curationis accepit: int̾cessionẽ suam saluti
infirmantiũ. pie & humilit̾ inpendat. Quiã
t̾reis actib liber soli dño uacare meruit:
ꝓ deliuquentib ꝓximis exoret: fit aut̃ sẽpe
ut qͥ t̾rena substantia nmis occupat᷑: orati¬
om ñ quantũ debet iniugilet: & fit plerũ¬

Expanded text:
est, oppressos a violentiis relevet; qui pest, oppressos a violentiis relevet; qui pimminentia, bona suadendo, declinet; qui gratiam curationis accepit, intercessione sua saluti infirmantium pie et humiliter impendat; qui, a terrenis actibus liber, soli Deo vacare meruit, pro delinquentibus proximis exoret. Fit autem saepe ut qui terrena substantia nimis occupatur orationi non quantum debet invigilet. Et fit pleru
Abbreviated transcription (Latin):
uor eiꝰ quẽ in suis cogitatiomb tenent.
eoꝵ mentes ꝓtegit. recte subiungitur:
Extensi suꝑ capita eoꝵ desuꝑ. firmamen¬
tũ hoc qd̾ in similitudine christalli suꝑ
capita animaliũ apparet. & orribile .&. ex¬
tensũ ẽ: quia bonoꝵ mentes unde t̾ret in¬
de ꝓtegit. Si enĩ pauendus in eoꝵ cordib
non eẽt ꝓtector & inͦ apeccatis. & post a
suppliciis ñ fuisset Qui aut̃ sẽꝑ conside¬
rant qui pauor ex iudicio ininineat:
uirtutũ pennas in rectitudine conserua̾t
Unide & apte mox subdit᷑ Sub firmam̃¬
to aut: peime eoꝵ recte alteriꝰ ad alterũ
Tunc pennę uirtutũ sub firmam̃to recte
sunt: quando bonͣ qd̾ alt̾ habet. hoc al¬
teri impendit: ut qͥ t̾renã substantiam
accepit. indigentis ꝓximi inopiã suble¬
uet: Qui doctrine grã plenꝰ ẽ: ignorantiᷤ
ꝓximi tenebras uerbo sue predicatioi̾s
illustret: Qui tẽporali potestate subiurꝰ

Expanded text:
vor ejus, quem in suis cogitationibus tenent, vor ejus, quem in suis cogitationibus tenent, eorum mentes protegit, recte subjungitur: Extenti super capita eorum desuper. Firmamentum hoc quod in similitudinem crystalli super capita eorum animalium apparet, et horribile et extentum est, quia bonorum mentes unde terret, inde protegit. Si enim pavendus in eorum cordibus non esset, protector et modo a peccatis et post a suppliciis non fuisset. Quia autem semper considerant qui pavor ex judicio immineat, virtutum pennas in rectitudine conservant. Unde et apte mox subditurnto autem pennae eorum rectae alterius ad alterum. 21. Tunc pennae virtutum sub firmamento rectae sunt, quando bonum quod alter habet, hoc alteri impendit, ut qui terrenam substantiam accepit, indigentis proximi inopiam sublevet; qui doctrinae gratia plenus est, ignorantis proximi tenebras verbo suae praedicationis illustret, qui temporali potestate subnixus
Abbreviated transcription (Latin):
bile. id est pauendũ dicit᷑ Quis aut̃ nesciat
cuiꝰ pulcritudinis sit christallũ : & miru
quomͦ in hõ christallo conueniat pulchritu¬
do cũ pauore: Sed omib uera scientib cons¬
tat: quia redẽptor humani generis cũ iu¬
dex apparuerit. & speciosus iustis: & t̾ribił
erit iniustis Quẽ emͣ mansuetũ aspicient
electi: hunc eundẽ pauendũ atq t̾ribilẽ
conspicient reꝓbi: Sed hunc ideo tunc
electi t̾ribilẽ nͣ udebunt: quia mͦ t̾rorem
illius considerare nͨ cessant: Studiose eniͣ
considerant quã t̾ribilis ad iudiciũ ueni¬
at: culpas ante actas deflent. inminentes
declinant: pauorem illuis cotidie ante ec¬
cłos mentis ponunt. & quando tremendꝰ
appareat sine cessatione suspec̾ti sunt: atq
cotidie timendo agunt. ne quar¬
quando
uenerit ꝑtimescant: Similitudo ergo suꝑ
capita animaliũ firmamenti: quasi aspec¬
tus christalli horribilis Et quia ipse pa¬

Expanded text:
bile, id est pavendum, dicitur. Quis autem nesciat bile, id est pavendum, dicitur. Quis autem nesciat cujus pulchritudinis sit crystallum? Et mirum quomodo in hoc crystallo conveniat pulchritudo cum pavore. Sed omnibus vera scientibus constat quia Redemptor humani generis cum judex apparuerit, et speciosus justis, et terribilis erit injustis. Quem enim mansuetum aspiciunt electi, hunc eumdem pavendum atque terribilem conspiciunt reprobi. Sed hunc ideo tunc electi terribilem non videbunt, quia modo terrorem illius considerare non cessant. Studiose enim considerant quam terribilis ad judicium veniat, culpas anteactas deflent, imminentes declinant; pavorem illius quotidie ante oculos mentis ponunt, et quam tremendus 1232 appareat sine cessatione suspecti sunt, atque quotidie timendo agunt ne quando venerit pertimescant. Similitudo ergo super capita animalium firmamenti quasi aspectus crystalli horribilis. Et quia ipse pa
Abbreviated transcription (Latin):
aspectꝰ christalli horribilis: Christallum
sicut dictũ ẽ ex aqua congelascit & robus¬
tũ fit. Scimꝰ uero quanta sit aque mobi¬
litas Corpꝰ aut̃ redẽptoris nr̃i. quia usq
ad morte̾᷑ passiomi subcubuit. aque simile
uixta aliquid fuit: quia nascendo. crescen¬
do lassescendo. esuriendo. siciendo morien¬
do. usq ad passionẽ fuã ꝑ momĩta tẽꝑoꝵ mobi¬
lit̃ decurrit Cuiꝰ cursũ ꝓpheta intuens ait.
Exultauit ut gigas ad currendã uiã: Sed
quia ꝑ resurrectionis sue głam ex ipsa
sua corruptione in incorruptionis uirtute
conualuit: quasi christalli more ex aqua
induruit: ut in illo & hec eadẽ natura ẽẽt¬
& ipsa iã que fuerat corruptionis mutabi¬
litas ñ e̾ẽt: Aqua ergo inchristallũ uersa ẽ.
quando corruptionis eiꝰ infirmitas ꝑ resurrec¬
tionẽ suã ad incorruptionis ẽ firmitatẽ mu-¬
tata: Sed notandũ qd̾ hoc christallũ horri¬

Expanded text:
aspectus crystalli horribilis. Crystallum, aspectus crystalli horribilis. Crystallum, sicut dictum est, ex aqua congelascit, et robustum fit. Scimus vero quanta sit aquae mobilitas. Corpus autem Redemptoris nostri, quia usque ad mortem passionibus subjacuit, aquae simile juxta aliquid fuit, quia nascendo, crescendo, lassescendo, esuriendo, sitiendo, moriendo, usque ad passionem suam per momenta temporum mobiliter decucurrit. Cujus cursum Propheta intuens, ait: Exsultavit ut gigas ad currendam viam . Sed quia per resurrectionis suae gloriam ex ipsa sua corruconvaluit, quasi crystalli more ex aqua duruit, ut in illo et haec eadem natura, et ipsa jam, quae fuerat, corruptionis mutabilitas non esset. Aqua ergo in crystallum versa est, quando corruptionis ejus infirmitas per Resurrectionem suam ad incorruptionis est firmitatem mutata. 20. Sed notandum quod hoc crystallum horri
Abbreviated transcription (Latin):
in carne corruptibili positꝰ. conprehende¬
re ualeat que sit illa augłoꝵ in effabilis
& sine fine leticia. que beatitudo sine de¬
fectu uultũ uidere creatoris. atq in eiꝰ
delectotatione sine imutatione ꝑsiste̾:
Potest aut̃ firmam̃ti nomine ipse ꝑ figu¬
ram nrͣ redẽptor intelligi. uerꝰ ds̃ suꝑ om̃ia. &
factꝰ int̾ omĩa homo ꝑfectꝰ: in quo natura
nr̃a apud patrem confirmata ẽ De quo ȩtiã
ꝑ psalmistã ꝓphetando dicit᷑. fiat manus
tua suꝑ uirũ dextere tue: & suꝑ filiũ homi¬
nis quẽ confirmasti tͥ. Humana & enĩ na¬
tura priusquã a creatore omĩũ suscipere¬
tur: t̾ra erat: Nã firmamentũ n erat: Pec¬
catori qͥppe homimi dictũ ẽ. Cerra es: & in
t̾ram ibis: At postquã assũpta ẽ. ab auctore
om̃iũ. atq in celos subleuata & suꝑ angłos
ducta: firmamentũ facta ẽ que tra fuit:
Sed firmamentũ qd̃ aspicit᷑. cuiꝰ habeat
similitudinẽ sub infert᷑. cũ dicit᷑. Quasi

Expanded text:
tibili positus comprehendere valeat quae sit illa angelorum ineffabilis et sine fine laetitia? quae beatitudo, sine defectu vultum videre creatoris, atque in ejus delectatione sine immutatione persistere? 19. Potest autem firmamenti nomine ipse per figuram noster Redemptor intelligi, verus Deus super omnia, et factus inter omnia homo perfectus, in quo nostra natura apud Patrem confirmata est. De quo etiam per Psalmistam prophetando dicitur: Fiat manus tua super virum dexterae tuae, et super filium hominis quem confirmasti tibi . Humana etenim natura priusquam a creatore omnium susciperetur, terra erat; nam firmamentum non erat. Peccatori quippe homini dictum est: Terra es, et in terram ibis . At postquam assumpta est ab auctore omnium, atque in coelis sublevata, et super angelos ducta, firmamentum facta est, quae terra fuit. Sed firmamentum quod aspicitur, cujus habeat similitudinem, subinfertur, cum dicitur: Quasi
Abbreviated transcription (Latin):
uidet qd̾ moyses ad castra rediens. & popłmn¬
ꝑ idola peccasse cognoscens: hunc ꝑ feruo¬
rem sp̃s gladiis strauit. qd̃ finees ꝑsequendo
luxuriam. irã dñ gladio placauit: quod
petriis mentientes sibimet. uerbo ꝑcusit
x occidit: quod paulus negletib discipłis
uirgã minat᷑. Si sp̃s uite legentis animũ
ad seruandã pacientiã tangit. statim secͣt᷑
& rote: quia in sacris eloquiis inuenit qd̾
moyses & aaron conloquentes rec̾ta ꝑse¬
cutionẽ popłi passi sunt: ad tabernacu¬
lũ cucurrerunt: ꝓ ipso popło exorantes
quẽ fugiebant: Scã autẽ eoꝵ mens. &
tunorẽ suꝑbientiũ ꝑtulit: & tamen contra
eos ad odiũ non erupit. Pacientia enim
uera est: que & ipsũ amat quẽ portat:
Nam tolerare & odisse ñ est uirtus man¬
suetudinis: sed uelamentũ furoris: In eis
dem quoq eloquiis inuenit. qd̾ samuel
de principatꝰ culmine deiectꝰ. orasse se

Expanded text:
videt, quod Moyses ad castra rediens, et pevidet, quod Moyses ad castra rediens, et per idola populum peccasse cognoscens , hunc per fervorem spiritus gladio stravit; quod Phinees persequendo luxuriam , iram Domini gladio placavit, quod Petrus mentientes sibimet verbo perculit et occidit , quod Paulus negligentibus discipulis virgam minatur . Si spiritus vitae legentis animum ad observandam patientiam tangit, statim sequuntur et rotae; quia in sacris eloquiis invenit , quod Moyses et Aaron, cum loquentes recta persecutionem populi passi sunt, ad tabernaculum cucurrerunt, pro ipso populo exorantes quem fugiebant . Sancta autem eorum mens et tumorem superbientium pertulit, et tamen contra eos ad odium non erupit. Patientia enim vera est, quae et ipsum amat quem portat. Nam tolerare, sed odisse, non est virtus mansuetdem quoque eloquiis invenit , quod Samuel, de principatus culmine dejectus, orasse se
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa sua moĩte c̃uinxit. E per hoc qđ se
nr̃is ocłis uisibilit subtraxit: nris sem̃ti¬
bus inuisibilit̾ radicauit. Caput gͦ tur¬
turis incisũ in hesit corpori: quiã prono¬
bis quidem redemptor nr̃ passiis ẽ : sed a
nobis separatus ꝑ passionẽ ñ . ẽ. Quia gͥ
dicta sacri eloquii cũ legentiũ spũ excreᷤᷤ¬
cunt: recte nẽ dicit᷑. Quocũq ibat sp̃c.
illuc eunte spũ. & rotȩ parit leuabantur.¬
erat in rotis. In rotis enĩ sp̃c uitȩ ẽ: quia
ꝑ sacra eloquia dono sp̃c uiuificamur.
ut mortifera a nob̃ oꝑa repellamꝰ. Sotest
enĩ intelligi quia sp̃s uadit: cũ legentis
animũ diuersis modis & ordinib tangit
ds̃. quando hunc ꝑ uerba sacri eloqͥi. mͦ
in zelo excitans ad ultionẽ erigit. mͦ ad pa¬
cientiã mitigat mͦ in predicatio̾e instruit.
mͦ ad penitentie lamenta conpungit. Sed
Certe si legentis anmũ sp̃s uite in zeli fer¬
uore tłtigerit. ꝓtinus in sacris eloquiis

Expanded text:
et per hoc quod se nostris oculis visibiliter subtraxit, nostris se mentibus invisibiliter radicavit. Caput ergo turturis incisum inhaesit corpori, quia pro nobis quidem Redemptor noster passus est, sed a nobis separatus per passionem non est. Quia igitur dicta sacri eloquii cum legentium spiritu excrescunt, recte nunc dicitur: Quocunque ibat spiritus, illuc eunte sperat in rotis. 11. In rotis enim spiritus vitae est, quia per sacra eloquia dono spiritus vivificamur, ut mortifera a nobis opera repellamus. Potest etiam intelligi quia spiritus vadit cum legentis animum diversis modis et ordinibus tangit Deus, quando hunc per verba sacri eloquii modo in zelo excitans, ad ultionem erigit, modo ad patientiam mitigat, modo in praedicationem instruit, modo ad poenitentiae lamenta compungCerte si legentis animum spiritus vitae in zeli fervore tetigerit, protinus in sacris eloquiis
Abbreviated transcription (Latin):
lia. eleuabant simul & rotȩ. quia diuina
eloqͥa eũ legente crescunt. Nlã tanto illa qͥsq attiꝰ
u tellig̃. quanto meis altuis in tendit. Unde
nec eleuant̾ rotȩ si ñ eleuant᷑ animalia: qͥ a nͥ
legentiũ m̃tes ad alta ꝓfecerint. diuina dicta
uelut inimis ñ in tellecta iacent. Gũ enĩ legen¬
ticiulibet sermo scͥpt̾ȩ sacrȩ tẽpidus uidet᷑.¬
si sensus diuini eloquii eiꝰm̃tẽ ñexcitat. & inc¬
gitatione sua nullo in tellectus lumine ẽmi¬
cat: rota. & otiosa & int̾ra. ẽ: quia animal
ñeleuat᷑ atra. At uero si animalambulet.
id. ẽ bene uiuendi ordines quęrat. & ꝑgres¬
sum cordis in ueniat quẽ ad modũ gressum
boni oꝑis ponat: abulant pariter & rotȩ.
qͥa tantũ in sacro eloqͥo ꝓfectũ inuenis. qͣnto
apd̃ illd̃ ipse ꝓfeceris. Si uͦ pennatum ani

Expanded text:
a, elevabantur simul et rotae, quia divina eloquia cum legente crescunt; nam tanto illa quisque altius intelligit, quanto in eis altius intendit. Unde nec elevantur rotae, si non elevantur animalia, quia nisi legentium mentes ad alta profecerint, divina dicta, velut in imis, non intellecta jacent. Cum enim legenti cuilibet sermo Scripturae sacrae si tepidus videtur sensus divini eloquii ejus mentem non excitat, et in cogitatione sua nullo intellectus lumine emicat, rota et otiosa et in terra est, quia animal non elevatur a terra. At vero si animal ambulet, id est bene vivendi ordinem quaerat, et per gressum cordis inveniat quemadmodum gressum boni operis ponat, ambulant pariter et rotae, quia tantum in sacro eloquio provectum invenis, quantum apud illud ipse profeceris. Si vero pennat
Abbreviated transcription (Latin):
sententiarũ inuoluit᷑: ut ñ facili sensu õĩu
penttret᷑. S corã ꝓpħa lib̃ expandit᷑: quia
corã p̃dicatorib sacri eloquii obscuritas
aperit᷑. Inuolutũ librũ manꝰ dĩ porrexerat:
cũ apłĩs dicebat. Simile factũ ẽ. regnũ ce¬
lorũ homini. qͥseminat bonũ sem̃ inagro
suo. Cũ aut̃ dormirent homines. uenit

Expanded text:
lvitur, ut non facile sensu omnium penetretur. Sed coram propheta liber expanditur, quia coram praedicatoribus sacri eloquii obscuritas aperitur. Involutum librum manus Dei porrexerat, cum apostolis dicebat: Simile factum est regnum coelorum homini qui seminavit bonum semen in agro suo. Cum autem dormirent homines, veni
Abbreviated transcription (Latin):
dit: causã reddidit cũ sub iunxit. Qui
aut̃ iudicat me : dñs. ẽ. Ac si aperte dicat.
Nec meo de me uidicio credendũ existimo:
quia ille de me udicat. cuiꝰ ego iudiciũ
ñ c̃prehendo. Huic beatus iob cũ ꝑ ami¬
corũ derogantiũ linguas int̃ dolores uul

Expanded text:
idit, causam reddidit cum subjungit: Qui idit, causam reddidit cum subjungit: Qui autem judicat me Dominus est . Ac si aperte dicat: Nec meo de me judicio credendum existimo, quia ille me judicat, cujus ego judicium non comprehendo. Hinc beatus Job cum per amicor
Abbreviated transcription (Latin):
los & suꝑ inimicos tuos tabescebã. Per¬
fecto odio oderã illos: inimici factist᷑ mͥ.
lc si aꝑtedicat. Pensa quantũ te diligo. qͥ
tuorum hostiũ ereitare ẽtra me inimiti¬
tias ñ ꝑtimesco. Hinc itum dicit. Qui re
ustus tribuit: quando male agentibus
lib̃a uoce ẽtradicit. S ꝑuersi mala ꝓbo
nis retribuunt cũ iustis derogant :
quia contra eos istitie defensionẽ seru¬
ant. Non enĩ iusti humana uidicia e
s et̃ni iudicis exam̃ aspiciunt : atq idõ
derogantiũ u̾ba ẽtempnunt. Hinc &¬
enĩ derogantib corinthiis paulus dice¬
bat. Michi aut̃ ꝓminimo ẽ. ut auobis
iudicer
aut abhumano die. Qͥnec incorde suo unde
se rep̃hendẽ potuisset in ueniens: adiungit.
S neq meipsũ uidico. Uidens aut̃ qͥa ei ad
ꝑfectionẽ scĩtatis nec suũ uidiciũ suffice¬
ret. subdidit. S ñ in hoc iustificatꝰ sũ.
Quur uero uec sibim& ipsi de seipso creu¬

Expanded text:
los, et super inimicos tuos tabescebam ? Perlos, et super inimicos tuos tabescebam ? Perfecto odio oderam illos, et inimici facti sunt mihi . Ac si aperte dicat: Pensa quantum te diligo qui tuorum hostium excitare contra me inimicitias non pertimesco. Hinc etenim dicit: Qui rete est quod justus tribuit, quando male agentibus libera voce contradicit. Sed perversi mala pro bonis retribuunt cum justis derogant, quia contra eos justitiae defensionem servant. Non enim justi humana judicia, sed aeterni judicis examen aspiciunt, atque ideo derogantium verba contemnunt. Hinc etenim derogantibus Corinthiis Paulus dicebat: Mihi autem pro minimo est ut a vobis judicer, aut ab humano die . Qui nec in corde suo unde se reprehendere potuisset inveniens, adjungit: Sed neque meipsum judico. Videns autem quia ei ad perfectionem sanctitatis nec suum judicium sufficeret, subdidit: Sed non in hoc justificatus sum. Cur vero nec sibimetipsi de seipso cred
Abbreviated transcription (Latin):
tes timendi ñsunt: quia stultũ ualde est.
si illis placere quęrimꝰ. qͦs ñ placere dño sci¬
mus. Debent aut̃ haberi inmetu & reue¬
rentia uidicia iustorũ: quia m̃bra õpt̃is
dĩ st̃. Ethoc ipsi in t̾ra rep̃hendunt. qđ
dñs redarguit incelo. Nam ꝑũsorũ dero¬
gatio: uitẽ nr̃e approbatio ẽ. quia iã ostñ¬
dit᷑ nos aliqͥd iustitię habere. Si illis dis¬
plicere incipimus. qͥ ñ placent do. Ne¬
mo & enĩ potest in una eademq re om̃i¬
potenti dño: atq eiꝰ hostib gratꝰ ex istere.
Nã dõ se amicũ denegat: qui eiꝰ placet inimi¬
co. Inumicis ueritatis aduersabit᷑. qͥeidem
ueritati. inm̃te subiuigat᷑. Unde scĩ uiri
in uoois lib̾e increpatione succensi: eos ad
sua odia excitare ñ metuunt. qͦsdm̃ ñdi¬
ligere cognoscunt. Qđ ꝓpħa ardent̃ exhi¬
bens: creatori om̃iũ quasi in munere obtu¬
lit dicens. Nonne qͥte odunt ds̃. oderã il¬

Expanded text:
tes, timendi non sunt, quia stultum valde est tes, timendi non sunt, quia stultum valde est si illis placere quaerimus quos non placere Domino scimus. Debent autem haberi in metu et reverentia judicia justorum, quia membra omnipotentis Dei sunt, et hoc ipsi in terra reprehendunt, quod Dominus redarguit e coelo. Nam perversorum derogatio vitae nostrae approbatio est, quia jam ostenditur nos aliquid justitiae habere, si illis displicere in ipimus qui non placent Deo. Nemo etenim potest in una eademque re omnipotenti Domino atque ejus hostibus gratus existere. Nam Deo se amicum denegat, qui ejus placet inimico. Et inimicis veritatis adversabitur, 1255 qui eidem veritati in mente subjugatur. Unde sancti viri in vocis liberae increpatione succensi, eos ad sua odia excitare non metuunt, quos Deum non diligere cognoscunt. Quod Propheta ardenter exhibens, creatori omnium quasi in munere obtulit, dicens: Nonne qui oderunt te, Deus, oderam il
Abbreviated transcription (Latin):
humilitatẽ nominat. S eũ cui nichil uult
dicere.⁊ condo incogitatione di uidicat:
sitq u inde se humilẽ existimat. in de
grauiꝰ sit suꝑb Discernenda gͦ semꝑ sunt
lib̃tas & superbia. humilitas & timor: ne
aut timor humilitatẽ. aut suꝑbia. lib̃tatẽ
fingat. Hiez echiel itaq qͥa ñ solũ ppło .s
etiã seniorib loqͥ mittebat᷑. ne incautũ timo¬
rẽ humilitatẽ eredet: ut timere ñ debeat.
ãmonet᷑ dũ dicit᷑. Ne timeas eos. Ao ne forte
de rogationis eorũ uerba ꝑtimescat : ad un¬
git᷑. Neq sermones eoui metuas. Quur
aut̃ linguas derogantiũ timere ñ debeat.
etiã causa subiungit᷑. cũ ꝓtinꝰ sub infert᷑.
Qm̃ in creduli & subuersores st̃ tecũ: & cũ
scorpionib habitas. Timendi enĩ eẽnt hi
qͥb loqͥ mittebatur: si infide et oꝑe dõ omi¬
potenti placuissent. Qͥ aut̃ increduli &
subuersores st̃. in suis sermonib derogan¬

Expanded text:
humilitatem nominat. Sed eum cui nil vult humilitatem nominat. Sed eum cui nil vult dicere, tacendo in cogitatione dijudicat; fitque ut unde se humilem existimat, inde gravius sit superbus. Discernenda ergo semper sunt libertas et superbia, humilitas et timor, ne aut timor humilitatem, aut superbia se libertatem fingat. Ezechiel itaque quia non solum populo, sed etiam senioribus loqui mittebatur, ne incautum timorem humilitatem crederet, ut timere non debeat admonetur, dum dicitur: Ne timeas eos. Ac ne forte derogationis eorum verba pertimescat, adjungitur: Neque sermones eorum metuas. 14. Cur autem linguas derogantium timere non debeat, etiam causa subjungitur, cum protinus subinfertur: Quoniam increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpionibus habitas. Timendi enim essent hi quibus loqui mittebatur, si in fide et opere Deo omnipotenti placuissent. Quia autem increduli et subversores sunt, in suis sermonibus derogan
Abbreviated transcription (Latin):
ando qͥs ꝑtumorẽ elationis loqͥt᷑. & loquise
ꝑ auctoritatẽ lib̾tatis existimat. Etaliquan¬
do alius ꝑstultũ timorẽ tacet: & tacere se
ꝑhumilitatẽ putat. Ille locũ sui regiminuis
adtendens. ñ metit᷑ sensũ tumoris: ĩste locũ
suȩ suȩ subiectionis c̃ fiderans. timet dicere.
bona q̃sentit: & ignorat quantũ caritati reꝰ
efficit᷑ tacendo.Sic uero subauetoritate
suꝑbia. & humanꝰ timor sub humilitate
se palliat: ut sepe nec ille ualeat c̃sidera¬
re qͥd do. nec iste qͥd debeat ꝓximo. Nã ille
eos qͥsibi subiecti st̃ c̃spicit. & ei cui omĩa
subiacent ñ intendit: in elatione attollit᷑¬
& de elatione sua uelut deauctoritate głi¬
at̃. Iste gͦ ñ nũquã dũ timet ne maioris
gr̃am amittat . atq ꝑ hoc aliqͥd tpr̃alis
dãpni sustineat: recta q̃ intelligit occultat:
atq apd̃ se tacitꝰ ipsũ timorẽ qͦ constringit᷑.

Expanded text:
ando quis per tumorem elationis loquitur, et loqui se ando quis per tumorem elationis loquitur, et loqui se per auctoritatem libertatis existimat; et aliquando alius per stultum timorem tacet, et tacere se per humilitatem putat. Ille locum sui regiminis attendens, non metitur sensum tumoris; iste, locum suae subjectionis considerans, timet dicere bona quae sentit, et ignorat quantum charitati reus efficitur tacendo. 13. Sic vero sub auctoritate superbia, et humanus timor sub humilitate se palliat, ut saepe nec ille valeat considerare quid Deo, nec iste quid debeat proximo. Nam ille dum eos qui sibi subjecti sunt conspicit, et ei cui omnes subjacent non intendit, in elatione attollitur, et de elatione sua velut de auctoritate gloriatur. Iste vero nonnunquam dum timet ne majoris gratiam amittat, atque per hoc aliquid temporalis damni sustineat, recta quae intelligit occultat, atque apud se tacitus ipsum timorem quo constringitur
Abbreviated transcription (Latin):
& eorũ semꝑ actib derogant: ꝓ̃pħa miss
amonet᷑. ne eoꝵ uel crudelitatẽm metuat.
uel u̾ba ꝑtimescat. Ii hoc itaq qđ dicit᷑
ne timeas: ꝓpħȩ dat᷑ auctoritas p̾dicatiõĩs.
Et quia om̃s qui indo uiuimꝰ organa ueri
loquat᷑ ꝑme : sic nob̃ boni ũbi in ẽẽ aucto¬
ritas debet. ut & is qͥ p̃ ẽ. dicat recta lib̾e.
S is qͥ sub ẽ. inferre bona humilit̾ ñrecu¬
set. Bonũ enĩ qđmaiori aminore dicit᷑:
tunc uͦ bonũ ẽ: si humilit̾ dicat᷑. Nã si rec¬
titudo sentiendi humilitatẽ loquendi ꝑdi¬
derit : radicẽ sensus in ramo linguȩ iuci¬
auit. Qđuidelicet uiciũ. iã ñ ex ramo sed
ex radice ẽ : quia nisi cor intumesceret.
lingua minime suꝑbiret. In ẽẽ gͦ adlo¬
quendũ pͥori humilis auetortas: in esse
aut̃ minori. lib̃a humilitas debet. S sepe in
hominib ipse loquendi ordo c̃ fundit᷑. sicut
& longe superius diximꝰ chxintꝰ. Nã aliqu¬

Expanded text:
et eorum semper actibus derogant, Propheta missus et eorum semper actibus derogant, Propheta missus admonetur ne eorum vel crudelitatem metuat, vel verba pertimescat. In hoc itaque quod dicitur, ne timeas, prophetae datur auctoritas praedicationis. Et qloquatur per me: sic nobis boni verbi inesse auctoritas debet, ut is qui praeest dicat recta libere, et is qui subest, inferre bona humilitset. Bonum enim quod majori a minore dicitur tunc vere bonum est, si humiliter dicatur. Nam si rectitudo sentiendi humilitatem loquendi perdiderit, radicem sensus in ramo linguae vitiavit. Quod videlicet vitium jam non ex ramo, sed ex radice est, quia nisi cor intumesceret, lingua minime superbiret. Inesse ergo ad loquendum priori humilis auctoritas, inesse autem minori libera humilitas debet. Sed saepe in hominibus ipse loquendi ordo confunditur, sicut et longe superius diximus. Nam aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
perans uero ẽ: quia ab ea prauis morib re¬
pulsus exitt. ut uacua remaneat. quã pͥ¬
us cȩlestis in habitator replebat. Unde etiãsic̃
ueritatis uoce cognouimꝰ. neqͥssimꝰ sp̃e cũ
septẽ aliis rediens. domũ scopis munda¬
tã inuenit: quia m̃tẽ auirtutib alienã
replet. Seqͥtur. Et scient quia ꝓpha fue¬
rit in medio eorũ. Mali scire bonos: aut
aduitoriũ salutis ꝓficere aut ad testimo¬
niũ dapnationis solent. Sciant qͦ quia in
medio eorũ ꝓpħa fuerit: ut audita p̾dica¬
tione aut adiuuent ut surgant: aut sie
dampnent᷑. ut excusatione careant. Seqͥt.¬
ad quã ꝑuersos in p̃dicationẽ nuttit᷑. qͥ ne
tuneat ãmonet᷑. Q quia pͣui qͥq bona sibi
loquentib alia iniqua faciunt. & adhuc
alia minant᷑ : ꝓpt̃ illa q̃ faciunt. dr̃. ne
timeas eos. Et propt̃ hoc qđminant᷑ ad¬
iungit᷑ : neq sermones eorũ metuas. Uel
certe qͥa reꝓbi & mala bonis ingerunt.

Expanded text:
perans vero est, quia ab ea pravis moribus reperans vero est, quia ab ea pravis moribus repulsus exiit, ut vacua remaneat, quam prius coelestis inhabitator replebat. Unde etiam, sicut Veritatis voce cognovimus nequissimus spiritus cum septem aliis rediens, domum scopis mundatam invenit , quia mentem a virtutibus alienam replet. Sequitur: IBID.-- Et scient quia propheta fuerit in medio eorum. 11. Malis scire bonos, aut ad adjutorium salutis proficere, aut ad testimonium damnationis solet. Sciant ergo quia in medio eorum propheta fuerit, ut audita praedicatione aut adjuventur ut surgant, aut sic damnentur ut excusatione careant. Seqad quam perversos in praedicationem mittitur, qui ne timeat commonetur. Et quia pravi quique bona sibi loquentibus alia iniqua faciunt et adhuc alia minantur, propter illa quae faciunt dicitur: « Ne timeas eos. » Et propter hoc quod minantur adjungitur: « Neque sermones eorum metuas. » Vel certe, quia reprobi et mala bonis ingerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
obsessi. ẽclusi: omĩa que in hoc mundo
habuimus bona ꝑdidimꝰ. Urbeseritas.
euersa castra. depopulatos agros. Suffossal
eccłias uidemus . &. tamen ad huc parentes
nros ad iniquitatẽ sequim. ab eorũ elatione
quã uidemꝰ ñ mutam. Et illi quid̃e inter
peccamꝰ. S ecce omp̃s dĩ iniquitates uidi¬
cans. iã pͥores nr̃os abstulit: iã adiudiciũ
uocauit. nos adhuc adpenitentiã expec¬
tat. nos ad reũtendũ sustinet. & qui iilł
forte quiescant. quia domꝰ exasperans ẽ.
Om̃is anima etiã post acceptã fidem inꝑuer¬
sitate sua. aut ꝑmanens aut reũtens. domꝰ
exasperans uocat᷑. quia eũ quẽ ꝑfidem sus¬
ceꝑat. repellit ase prauis morib habita¬
torẽ dm̃. Nã domꝰ in habitat᷑ adño. Si ergo
domꝰ. quare exasꝑans . Si uero exasperans.
quare domꝰ . q̃utiq iã ñ habitat᷑. S domꝰ.
quia inea dĩ ꝑfidẽ habitare cȩperat. Exas¬

Expanded text:
obsessi, conclusi, omnia quae in hoc mundo obsessi, conclusi, omnia quae in hoc mundo habuimus bona perdidimus. Urbes erutas, eversa castra, depopulatos agros, suffossas Ecclesias videmus; et tamen adhuc parentes nostros ad iniquitates sequimur, ab eorum elatione quam vidimus non mutamur. Et illi quidem inter peccamus. Sed ecce omnipotens Deus iniquitates judicans, jam priores nostros abstulit, jam ad judicium vocavit. Nos adhuc ad poenitentiam exspectat, nos ad revertendum sustinet. Et qui in illis forte quiescant, quia domus exasperans est. 10. Omnis anima etiam post acceptam fidem in perversitate sua aut permanens, aut revertens, domus exasperans vocatur, quia eum quem per fidem susceperat repellit a se pravis moribus habitatorem Deum. Nam domus inhabitatur a domino. Si ergo domus, quare exasperans? Si vero exasperans, quare domus, quae utique jam non habitatur? Sed domus, quia in ea Deus per fidem habitare coeperat; exas
Abbreviated transcription (Latin):
ei sermonis dubitatio. exelectorũ cordib
de signatio tẽptationis fuit : quia qͥelecti
st̃ ad ꝑsistendũ. ꝑsigna p̃dicatorũ antichri¬
sti tẽptabunt᷑ adcadendũ. Perhoc gͦ qđ dr̃¬
si fieri pot̃: hoc expͥmit᷑ qđ electi in corde
cunt᷑ electi. quia ñcadent. Dubitatio itaq
sermonis ad nõ inelectis. expͥmit trepida¬
tionẽ mentis. Quos electos nominat : quia
cernit qđ infide et in bono oꝑe ꝑsistant.
UInde. quoq dicit᷑. Si forte audiant. & si for¬
te quiescant. Per hoc enĩ qd dicit᷑ si forte: ꝙ
ex magna multitudine pauci audituri ft̃.
demonstrat᷑. Perdubitationẽ qͦ sermonũ dĩ
qͥd significat᷑ aliud. nͥ paucitas auditorũ.
Si forte uel ipsi audiant. & si forte qͥescant.
Qͥd ẽ. dicere uel ipsi. nͥquia eorũ patres qͥmn
culpa defuncti ft̃ audire noluerunt. Pen¬
semus gͦ que uirtus sit in hoc dñici sermo¬
nis defectu. ut dicat.Si forte uel ipsi audi¬

Expanded text:
nici sermonis dubitatio, ex electorum cordibus nici sermonis dubitatio, ex electorum cordibus designatio tentationis fuit, quia qui electi sunt ad persistendum, per signa praedicatorum Antichristi tentabuntur ad cadendum. Per hoc ergo qSi fieri potest, hoc exprimitur, quod electi in corde cuntur electi, quia non cadent. Dubitatio itaque sermonis a Domino in electis exprimit trepidationem mentis. Quos et electos nominat, quia cernit quod in fide et bono opere persistant. Unde hic quoque dicitur: Si forte audiant, et si forte quiescant. Per hoc enim quod dicitur, Si forte, quia ex magna multitudine pauci audituri sint demonstratur. Per dubitationem ergo sermonum Dei quid significatur aliud, nisi paucitas auditorum? Si forte vel ipsi audiant, et si forte quiescant. Quid est dicere Vel ipsi, nisi quia eorum patres qui in culpa defuncti sunt audire noluerunt? Pensemus, rogo, quae virtus sit in hoc dominici sermonis defectu, ut dicat: Si forte vel ipsi audi
Abbreviated transcription (Latin):
se est ut loquaris. Ne c̃tempnaris &¬
ipse qͥ mitteris: uerba mea ꝓferens
ostende qͥ misit. Sequit᷑. Si forte auidi¬
ant. & si forde qͥescant: quia domꝰ exas¬
perans est. Dum constet qͥa omp̃s ds̃
omiã sciat mirandũ ualde .ẽ. cur dr̃
si forte audiant. & si forte quiescant
Qua ꝓpt̃ sciendũ nobis ẽ. quia ista dubita¬
tio locutionis dĩ: ñ crignorantia. sed ex ali¬
qua significatione descendit. Nã quis nes¬
ciat. qđ qͥfecit & uidet omĩa. omĩa sciat :
Etpersemet ipsã in eugło ueritas de anti¬
christi p̃dicatorib dicit. Dabunt signa
magna & ꝓdigia. ita ut inerrorẽ inducant᷑
si fieri pot̾est etiã electi. Cur hoc subdu¬
bitatione dicit᷑. cũ quid futurũ sit ad nõ
p̾ciat᷑. Unũ uero exduobus ẽ: quia si elec¬
tist᷑: fieri ñ potest. Si aut̃ fieri pot̃: electi
ñst̃. Et tam̃ dicit. Ita ut inerrorem indu¬
cantur si fieri pot̃ etiã electi. Ista ergo dñi¬

Expanded text:
se est ut loquaris, nec contemnaris se est ut loquaris, nec contemnaris ipse qui mitteris, verba mea proferens, ostende eum qui misit. Sequitur: « Si forte audiant, et si forte quiescant, quia domus exasperans est. » Dum constet quod omnipotens Deus omnia sciat, mirandum valde est cur dicitur, « si forte audiant, et si forte quiescant. » Quapropter sciendum est nobis, quia ista dubitatio locutionis Dei, non ex ignorantia, sed ex aliqua significatione descendit. Nam quis nesciat quod qui fecit et videt omnia, omnia sciat? Et per semetipsam in Evangelio Veritas de Antichristi praedicatoribus dicit: « Dabunt signa magna et prodigia, ita ut in errorem inducantur, si fieri potest, etiam electi . Cur hoc sub dubitatione dicitur, cum quid futurum sit a Domino praesciatur? Unm vero ex duobus est, quia si electi sunt, fieri non potest; si autem fieri potest, electi non sunt. Et tamen dicitur: Ut in errorem inducantur, si fieri potest, etiam electi. Ista ergo Domi
Abbreviated transcription (Latin):
inmemoriã inc̃spectu dĩ. & mox ꝓeadẽ
ascensione p̾cipit᷑. ut ad simonem mic¬
tat. qͥ ei ueniens p̃dicare debeat: con¬
stat quia hoc petiit. unde meruit ex¬
pactũ meũ usq addiem hanc: & filii eoꝵ¬
dura facie & indomabili corde sunt: ad
quos ego mittam de. Eece.ẽ. una culpa su¬
ꝑbiȩ: quia p̃uaricati sunt pactum. Ecce
aldera obstinationis: qͥa usq addiem
hanc. Ecce iniquitate filiorum culpa
grauis impudentie: qͥa dura facie. qm̃
mala quȩ faciunt iam nec erubescunt.
& numquam uł post culpas ad penitẽ¬
diam redeunt: quia indomabili corde
sunt. Cum uͦ tante pͣuitatis tanteq ob¬
stinationis sint hii ad quos ꝓpħ̃a muti¬
tur: quis iam non iudeat. quia ꝑsona¬
ꝓphe atam ꝑuersis hominib despici
ualeat. Sed ecce auctoritas ꝑsone tri¬
buitur: cum subditur. Et dices ad eos.
hec dicit dominꝰ ds̃. ac si aꝑte diceret᷑.
Quia exte despiceris: ex mea uoce neces¬

Expanded text:
in memoriam in conspectu Dei , et mox pro eadem in memoriam in conspectu Dei , et mox pro eadem ascensione praecipitur ut ad Simonem mittat, qui ei veniens praedicare debeat, constat quia hoc petiit, unde meruit ex usque ad diem hanc, et filii dura facie et indomabili corde sunt, ad quos ego mitto te. 7. Ecce est una culpa superbiae, quia praevaricati sunt pactum. Ecce altera obstinationis, quia usque ad diem hanc. Ecce in iniquitate filiorum culpa gravis imprudentiae, quia dura facie, quoniam mala quae faciunt, jam non erubescunt, et nunquam vel post culpas ad poenitentiam redeunt, quia indomabili corde sunt. Cum vero tantae pravitatis, tantaeque obstinationis sint hi ad quos propheta mittitur, quis prophetae a tam perversis hominibus despici valeat? Sed ecce auctoritas personae tribuitur, cum subditur: Et dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus. » Ac si aperte diceretur: Quia ex te despicieris, ex mea voce neces