comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Infans christina respiciens ad cae¬
lum orauit ter. & dixit. Mag¬
nas mihid̃e gratias prestcs.
urbane. quidiam me uocas filiã
de monium est. neque enim pater
m̃s eftu.⁊ Vrbanus autem re¬
pletus furore. pręcepit eam ex¬
poliare. & cruciari membra eius
tenera : Multis autem oris cracia¬
batur beatachristina Erantaũ
quieam cruciabant xii. & de fece¬
runt cruciare eam: Paterautem
eius urbanus. iussit eam suspensam
torqueri.: Cumq: torqueretur
accepit de carnibus. & proiecit in
faciemeius. & dixitei: Indie
mala &amaranatasum. Ore tibi
dico quia periturus es. insȩculo
uenturo. Desideras carnẽ man¬
ducare infantis. ecceante ꝯculos
tuos praeposita. manduca con¬
fusionem uultus tui. Pateraũ
deos & adoraeos. lamenim non
te uoco filiam: Si autem nolucris.
inferam tibi seuissima tormenta.
& nonte cripi& ih̃s. qui mortuus ẽ
aiudȩis. Christinaaũ respiciens
incaelum. &iocundaridens. dixit

Expanded text:
Infans cristina respiciens ad caeInfans cristina respiciens ad caelum . et o| rauit ter+ . dixit magnas mihi+ gratias praestas+ . urbane qui iam me  uocas fi| lium demonium| est . Neque enim pater meus es Vrbanus autem repletus| furore . praecipit eam exspoliare . et cruciare membra eius| tenera multis autem oris . cruciabatur beata cristina | Erant autem qui eam cruciabant XII defecerunt| cruciari eam pater autem eius . urbanus iussit eam .| suspensam torquere. Cum ergo torqueretur . accepit de| carnibus eius . et proiecit in faciem eius . et dicit ei . in die| mala et amara nata sum . ore tibi dico quia periturus es . | in saeculo . uentura desiderasti carnem manducare infan| tes. Ecce ante oculos tuos praeposita+ . manduca confu| sione uultus tui. Pater autdeos et adora eos iam enim non te uoco filiam si au| tem uolueris . inferam tibi seuissima tormenta et non te| eripiat ihesus qui mortuus est a iudeis cristina autem respici| ens in caelum et iocund ridens dixit
Abbreviated transcription (Latin):
Nescis quia nomen habeo xp̃i. cae¬
lestis saluatoris mei. O Ipse est
quime probauit admilitiam cae¬
lestem. quime armauit & dedit
mihi uictoriam. aduincendum
eos qui non nouerunt dm̃. et de
ponendam urãm abominatio¬
nem. &idola inquibus seducti
estis Mater autem eius hȩc
audiens reuersaẽ indomãsuam.
& adnuntiauit omnia quȩccudi¬
erat uiro suo : Vrbanus autem
ira commotus. aduersus filiã suã:
Mane facto. seditpublice aduer¬
sus filiam suam⁊ Euntes autẽ
milites eduxerunt scam̃ christinã
decarcere. &duxerunt eam ad
practorium ⁊ Omnesaũ mulie¬
res. uidentes beatam christinã
duci ad pretorium. uoce magna
dicebant: Ds huius infantis ad¬
iuuet eam. qui a ddm̃ uiuũ confu¬
git. Iussit urbanus adducicam
ante tribunal. & dicitei: Misere¬
or tibi christina quia filia meaes.
accede addeos &adoraeos. ut pro¬
pitu tibisint. & liberentte aberrore
quem passaẽs Siuero nolueris.
iubeote puniri. multis tormentis:

Expanded text:
nescis| quia nomen habeo christe caenescis| quia nomen habeo christe caelestis saluatoris mei. Ipse est .| qui me probauit ad militiam caelestem qui me arma| uit et dedit mihi uicturiam ad uincendum eos qui non no| uerunt deum . et ad deponendum uestram abhominationem | et idola in quibus seducti estis Mater autem eius| haec audiens reuersa est+ in domum suam et adnuncia| uit omnia quae audierat uiro suo Vrbanus+ ira com| motus+ aduersus filiam suam+ mane autem facto se| dit publice aduersus eam euntes autem milites . edu| xerunt cristinam de carcere et duxerunt eam ad prae| turium Omnes autem mulieres uidentes beatam| cristinam duci ad praeturium uoce magna dicentes| deus huius infantis . adiuuet eam que a+ deum uiuum confugit| Iussit+ urbanus adduci eam ante tribunal et dicit ei | misereor tibi cristina quia filia mea es accede ad deos | et adora eos ut propicii tibi fient et liberent te ab errore| quam passa es si uero nolueris iubeo te mitti in multis| tormentis
Abbreviated transcription (Latin):
cristina dixit : Inpudice. & sineho¬
nore ab hominabilis urbane. qui
mecaedunt fessisunt.: Vides quõ
non habent uirtutem idolatua quȩ
adoras. necdare possunt uirtutem
his quimecruciant .⁊ Vrbanus aũ
in magnã angustiãuenit. quia tali¬
ter irritabatur a filia sua . Etiubet
incollo eius boiam mitti. & manus
eius &pedes ligari. & ducieam in car¬
cerem. Uadens autem urbanus in
domum suam. procidens infaciem
profilia sua. nihiluolens manducare.⁊
Audiuit autem uxor eius defilia sua.
quiataliter perpessaẽ a patresuo.
& conscidit uertimenta sua. & inpo¬
nens cinerem supercaput suum. abi¬
it incarcerem . &cecidit ad pedes
eius cum fletudicens⁊ Filia
mea. miserere mei matrituae.
quo proptertemorior. quia uni¬
camte habeo. & omniamea tua
sunt. Filia mea christina lũm
oculorum meorum. scis quia ego
tegenui. & meas mamillas sux
quis exgenere uro aliquando
uocataẽ christina Matereius
dixit: Nemo Christina dixit:
Quidergo medicis filiam tuam

Expanded text:
cristina dixit inpudice et sine honore . abo| minabelis orbane qui cedunt fessi sunt Vides quoniam non| habent uirtutem idola tua quae adoras nec dare possunt| uirtutem his qui me cruciant . Orbanus autem in mag| na angustia + quia taliter inritabatur+ filia| sua iubet in collo eius boiam mitti et in manu eius et| pedes ligari et duci eam in carcerem Vadens autem orba| nus in domum suam procedens se in faciem pro filia sua| nihil uolens manducare. Audiuit autem uxor eius de| filia sua quia talia perpessa est a patre suo  sci| dit uestimenta sua et inponens cinerem super capud suum | abiit in carcerem . et cecidit ad pedis eius cum fletu dicens | filia mea miserire mei matris tuae quoniam propter te moriar | quia unicam te habeo . et omnia mea tua sunt filia mea| cristina . lumen oculorum meorum . scis quia ego te genui .| et meas mamellas suquis ex genere uestro ali| quando uocata est cristina Mater eius dixit . nemo| cristina dixit +quid ergo me dicis filiam tuam
Abbreviated transcription (Latin):
c.&xo. Alia uero die dixitrex.
Eamus e tuideamus cibi posuerant
eum : Etueniens in illum locũ.
clamauit uoce magna dicens.
Cristofore. ostende mihi uirtatẽ
dĩtui. ut etego credam incum :
Et tulit terram ubi passus est. cum
modico sanguineeius. & posuit
in oculum suum: & dixit.: Ix no¬
minedĩ cristo fori. &ipsa hora a per¬
tus est oculus eius.:Tunc clamauit
uoce magnadicens.: Cloriosus et
uoluntatem timentibuste Etego
abhodierna die. ponam prȩceptum
meum in omnipopulo &in omni
bonam mercedem prȩstascriben¬
tibus & logentibus passionẽ mẽa:¬

Expanded text:
CXII. Alia| uero die dixit rex . eamus et uideamus ubi posuerunt| eum. Et ueniens in illo loco clamauit uoce magna| dicens. Christoferi ostendi mihi uirtutem dei tui ut et ego| credam in eum . et tollit terram ubi passus est cum| modico sanguinem eius . et posuit in oculum suum .| et dixit . in nomine dei cristoferi . et ipsa hora apertus| est oculus eius. Tunc clamabat uocem magnam| dicens gloriosus+ etuolumptate timentibus te . et ego ab hodierna die| ponam praeceptum meum in omni populum et in omni| bonam mercidem presta| scribentibus et legentibus passionem mea
Abbreviated transcription (Latin):
patione detentus: c̃a
ad monas terium roga¬
Sretur: excusauit ad¬
uentum: Nec maltum post: ab¬
solutis morarum nexibus: in spe¬
ratam fratribus su prȩsentiam
deferebat. Contigit ut hora
cadem in monas terio unus ex his
quipati consueuerant uexaretur.
qui subito cum magnauoce proclamat:
Germanus ad flumenẽ: sed sine naui¬
gio non potest transmeare Dic ab¬
bas fidem dictis negauit. dum etne¬
quam spiritum fallere. &illum non
adeẽ quia excusauerat iudicauit.
Cumque in ea uociferatione persiste¬
ret : missus unus exfratribus : ueridi¬
cum fuisse demonem nuntiauit:
Nauigium mittitur. transit sacerdos.
& cum ea. quasolebat gratulatione
suscipitur : In cumbit sine mora
orationi: congregatio tota proster¬
nitur : Cum subito perinane ae¬
ris: in uisibilibus nexibus. hostis re¬
ligatus acłpenditur. Etid tantã
morarum fuit dumdeoratione con¬
surgitur : Nihilque aliud depre¬
catus est : quam ut cum aliqua cor¬
poris debilitate discederet Quo

Expanded text:
patione detentus, cum ad monasterium rogaretur, excusavit adventum, nec multum post, absolutis morarums nexibus, insperatam fratribus sui praesentiam deferebat. Contigit, ut hora eadem in monasterio unus ex his, qui pati consueverant, vexaretur. Qui subito cum summa voce proclamat: 'Germanus ad flumen est, sed sine navigio non potest transmeare'. Diu abbas fidem dictis negavit, dum et nequam spiritum fallere et illum non adesse, quia excusaverat, iudicavit. Cuinque in eadem vociferatione persisteret, missus unus ex fratribus veridicum fuisse daemonem nuntiavit. Navigium mittitur, transit sacerdos et cum ea qua solebat gratulatione suscipitur. Incumbit sine mora orationi, congregatio tota prosternitur: cum subito per inane aeris invisibilibus nexibus hostis religatus adpenditur, et id tantum morarum fuit, dum de oratione consurgitur, nihilque aliud deprecatus est, quam ut cum aliqua corporis debilitate discederet. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
licanis dum alpes italia ingressurus
exsuperat: Casu artificib exopere mercen¬
nario domũ redeantib: itineris conlatione
sociatur. Quidũ grauati in iustis fascibas
Iuga nabib inserta conscendunt: torrente
obuio tenebant᷑: qui in illis pręruptis preci¬
pitis neq animaliũ. neq hominũ uestigia
fidelit hȩrere patiunt᷑ Eratexhis uiatorib
unus claudus & senior huius fasce curbea¬
tissimꝰ humerissuis int̃uas tos gurgitis depor¬
tauit : eumq exoneratũ iterato transitu sub¬
iecta ceruice transposuit: Et cumstudio¬
sissime suiagnitionẽ abiectione uelaret:
mediolane. quis aut quantus eẽt cȩlareñ potuit:¬

Expanded text:
licanis, dum Alpes Italiam ingressurus exsuperat, casu artificibus ex opere mercennario domum redeuntibus itineris conlatione sociatur. Qui, dum, gravati iniustis fascibus, iuga nubibus inserta conscendunt, torrente obvio tenebantur, qui in illis praeruptis praecipitiis neque animalium neque hominum vestigia fideliter haerere patiuntur. Erat ex his viatoribus unus et claudus et senior; huius fascem vir beatissimus humeris suis inter vastos gurgites deportavit eumque exoneratum, iterato transitu, subiecta cervice transposuit. Et cum studiosissime sui agnitionem abiectione velaret, Mediolani, quis aut quantus esset, celare non potuit
Abbreviated transcription (Latin):
delectulo : Ante currente medela: quã ꝑ¬
or& qui supplicat: ita ut portitore rede¬
unte. obuiam puer occurrer&. cui para¬
bantur & sequiae : ut non ess& ambigu¬
um. eadem hora languidum saluti fu¬
is se redditum qua uirbeatissimus fu¬
sus oras se conperitur.
ec illud omitti conuenit quod ad
domum ebronis. profidciusti conla¬
tum est: Cuus ingrediente domum an¬
na matrona proclamat. remmirabi¬
lem seuidere: inquisita a coniuge. quid
ess& quod inspicer& ait. Eccebeitus
germanus cornuta facie mihi uid&ur
incedere. quod peneuix ualeo autin¬
tuerilumen aut sermone conferre.
sc̃m̃ uirum nouomore cornib: radian¬
tem. Consternataq: mulies. hominẽ
nr̃o tempore in figura moysi potuisse
conspicere credendo quo&iste post
conloquium dñi . potuit mulieri cor¬
nu ealtatus cognosci. Cuius causae
pauore. a ebro eadem die. iuxta scm sede¬
re nullatenus praesumpsit. dupliciꝓ
merito. merore pariter & terrore
uIII.C

Expanded text:
de lectulo, ante currente medella, quam peroret, qui supplicat, ita ut, portitore redeunte, obviam puer occurreret, cui parabantur exsequiae, ut non esset ambiguum, eadem hora languidum saluti fuisse redditum, qua vir beatissimus fusus orasse conperitur. VII. Nec illud omitti convenit, quod ad domum Aebronis pro fide iusti conlatum est. Cuius ingrediente domum, Anna matrona proclamat, rem mirabilem se videre. Inquisita a coniuge, quid esset, quod inspiceret, ait: 'Ecce! beatus Germanus cornuta facie mihi videtur incedere, quod paene vix valeo aut intuere lumine aut sermone conferre, sanctum virum novo more cornibus radiantem.' Consternataque mulier hominem nostro tempore in figura Moysi potuisse conspicere, credendo, quod et iste post conloquium Domini potuit mulieri cornu exaltatus agnosci. Cuius causae pavore Aebro eadem die iuxta sanctum sedere nullatenus non praesumpsit, duplice pro merito, maerore pariter et terrore. VIII.
Abbreviated transcription (Latin):
Vet hoc preter eundum est qualiter similime¬
rito daruit untus in altero. Igitur emmigi¬
silus deuico bucciaco. quidampuer ad mo¬
dum paruulus. membris paraliticus: incella
parasius ad sc̃m uirum manib: baiꝑ lando
o stupore concutitur: rumor in partes tol¬
litur. gratias creatori referentes. hominem¬

Expanded text:
ec hoc praetereundum est, qualiter simile merito claruit virtus in altero. Igitur Emmegisilus de vico Bucciaco, quidam puer admodum parvulus, membris paralyticus, in cella Parisius ad sanctum virum manibus baiulantum  stupore concutitur, fragor in partes adtollitur, gratias creatori referentes de
Abbreviated transcription (Latin):
nec datra uigens mobili. nec planta surgens
stabili. nec lingua sonans uolubili: totus
debilitatis merore captiuus quodã modo
sinenaturae ordine. inrerum natura ꝑfusus.
Quem continuatim pertriduum. sacro linens
oleo sanitati restituens: uno submomento.
uoce munu. uestigio. cunctis stupor am¬
plectitur.: clamor in caelũ educitur: om¬
nẽ artẽ medicorum. scm superas segermanũ.
xxxuIIII.

Expanded text:
nec dextra vegens mobili nec planta surgens stabili nec lingua sonans volubili, totus debilitatis marcore captivus, quodadmodo sine naturae ordine in rerum natura perfusus. Quem continuatim per triduum sacro liniens oleo, sanitati restituens uno sub momento voce, manu, vestigio: cunctis stupor amplectitur , clamor in caelo educitur, omnem artem medicorum sanctum superasse Germanum. XXXVIIII.
Abbreviated transcription (Latin):
dassent. fuit consilii ut t̃rȩ prostra¬
ti dnm̃ postularent. ut ipse auger&
fortitudinem. qualit̃ columnam
arboris integram ad sepem uehesent
Cumq surrexissent aboratione. cũ
in uocatione nominis sacridĩ omp̃is.
arborem arripiunt. ac in locum
destinatum ferre conantur : & quẽ
uix multi in locum trahere quiue¬
rant : duo armati homines fide. leui
modo portabant : quem postea mul¬
ti simul positi fr̃s. mouendum tẽp¬
tabant : ac cum leuare nequirent.
tum demum uirtutem omnipo¬
tentis agnoscebant: Quamq uirtu¬
tem dum aduenirent simul ambo.
nec quisquam sibi. sed alius alteri
deputando. abditẽ aliis pate facie¬
bant: Sed fortasse nos quis piam
rep̃hendendo. nosq rodendo. talia
inserere diiudicat atq condemnat.
nos tamen quȩ ad diuinam gloriã
ꝑtinent. silere non nouimus: Ille
diudic& utrum hȩc conditoris do
na sint. aut sint recipienda qui ta¬
lia abnuit. an abicienda. qui huius

Expanded text:
dassent, fuit consilii, ut terrae prostradassent, fuit consilii, ut terrae prostrati Dominum postularent, ut ipse augerit fortitudinem, qualiter columnam arboris integram ad sepem vehirent. Cumque surrexissent ab oratione, cum invocatione nominis sacri Dei omnipotentis arborem arripiunt ac in locum destinatum ferre conantur. Et quem vix multi in locum trahere quiverant, duo armati homines fide leve moto portabant. Quem postea multi simul positi fratres movendum temptabant, ac cum levare nequirent, tum demum virtutem omnipotentis agnoscebant; quamque virtutem, dum advenirent, simul ambo, nec quicquam sibi sed alius alteri depotando, abdite aliis patefaciebant. Sed fortasse nos quispiam reprehendendo nosque rodendo talia inserere diiudicat atque condemnat. Nos tamen, quae ad divinam gloriam pertinent, silere non novimus. Ille sibi diiudicet, utrum haec conditoris dona aut sint a se recipienda, qui talia abnuit, an abicienda, qui huius
Abbreviated transcription (Latin):
anando anetem uulgo uocant: Ille
inquit ut postulasti prebe. Cibos fra¬
tribus. dedit operam. diuisit ꝑxxxta.
ita om̃ satiati. ut uix ulloumquam
sedicerent fuisse tempore cibo re¬
pletos Auxit fides. quas non habue¬
rant in supplemento dapes: Alius
rursum monachus nomine leobar¬
dus. cum aduineae custodiam alio
tempore deputatus fuisset : Inue¬
nit uulpiculam uuas uorantem:
Quam comminando corripuit. acne
amplius attingeret. imperando pro¬
hibuit Cumq illeͣ isset adsue ta
furtiuis uiuere fera aduenit: Cũq
cibum gustasset prohibitum: in ore
cibum gerens. ex pirauit: Moxq leo¬
bardus destudio uineam circuiens.
repperit uulpem mortuam: in ore
prohibitos tenentem cibos Aliaq
uice isdem leobardus. cum meroutuo
cuius superius fecimus mentionem.
septa uine ȩ. ex abbatis imperio den¬
sabat atq muniebat. Euenit ut se¬
cure arborem succiderent &dera¬
morum coniectura. septa densasent
Cumq: iam columnam ramis mun¬

Expanded text:
a nando anatem vulgo vocant. Ille a nando anatem vulgo vocant. Ille inquid: 'Ut postulasti, prebe cibos fratrum'. Dedit operam, divisit per XXX. Ita omnes satiati, ut vix ullo umquam se dicerent fuisse tempore cibo repletos; auxit fides quod non habuerant in supplimento dapes. Alius rursum monachus nomine Leubardus, cum ad vineae custodiam alio tempore depotatus fuisset, invenit vulpiculam uvas vorantem; quam comminando corripuit, ac ne amplius adtingerit, imperando prohibuit. Cumque ille abisset, adsueta furtivis vivere fera advenit cibis, cumque gustasset, prohibitos in ora cibos gerens, spiravit. Moxque Leubardus de studio vineam circumiens, repperit vulpem mortuam, in ore prohibitos tenentem cibos. Aliaque vice hisdem Leubardus cum Meroveo, cuius superius fecimus mentionem, septa vineae ex abbatis imperium densabant atque muniebant. Evenit, ut secure arborem succiderint et de ramorum coniectura septa densarent. Cumque iam columnam ramis nu
Abbreviated transcription (Latin):
phonam ipse inposuit. dicens Ibunt
scĩ deuirtute inuirtutẽ. uidebitur
ds̃ deorum insion: Impletam̃ ergo an¬
tiphonae melodiam. lȩtus & omni
amoenitate repletus. animam dato¬
ri red didit : ut nobis qui ad stabam̃.
aꝑte daretur intellegi. eum deuisa
gloria & promissa prdemii lȩtitia.
esse repletum: Alius monachus
sub abbate bertulfo. nomine bauda¬
charius. cum tempore uindemiae
ordinatus ut uineam custodiret: ne
auium bestiarumue incursus damnũ
inferret : Euenit ut triginta fr̃s ad
eandem muniendam uenirent uine¬
am: Ille caritate plenus. postulat
ut ibi post laborem fessa membrare¬
ficiant: nec aliud quicquam habebant
quam modicum panis: quemad suos
usus detulerat: Quem cum p̃positus
increparet. nec hoc intentu haber&
quia panes parare nequir&: Ille ait
Largȩ dapes mecum sunt. equibus
tantos pluriores satiari possunt : Cũq
prȩpositus inquireret quȩ essent.
alitem sibi inquit a dño datam. quã

Expanded text:
phonam ipse inposuit, dicens: Ibunt phonam ipse inposuit, dicens: Ibunt sancti de virtute in virtutem; videbitur Deus deorum in Syon . Inpletam ergo antiphonae melodiam, laetus et omni amoenitate repletus animam datori reddidit, ut nobis qui adstabamus aperte daretur intellegi, eum de visa gloria et promissa praemii laetitia esse repletum. Alius monachus sub abbate Bertulfo nomine Baudacharius, cum tempore vindemiae ordinatus, ut vineam custodiret, ne avium bestiarumve incursus damnum inferret, evenit, ut XXX fratres ad eandem muniendam venirent vineam. Ille caritate plenus postulat, ut ibi post laborem fessa membra reficiant, nec aliud quicquam habens quam modicum panis, quem ad suos usus detulerat. Quem cum praepositus increparet, nec hoc intento haberit, quia panis parare nequiret, ille ait: 'Large dapes mecum sunt, e quibus tantos et pluriores satiare possunt'. Cumque praepositus inquirerit, quae essent, alitem, inquit, sibi a Domino datam, quam
Abbreviated transcription (Latin):
no esȩculo conuersus. simplex &
omni bonitate inter fratres habi¬
tus. oboedientia & religione pol¬
lens. malitia omnino iuxta euan¬
gelium paruulus extitit: Quid
namq fuerit. quod clementissimꝰ
rerum creator ex eunti demundo
it qualis post futurus esset . nisi
quia hi qui simili simplicitate uiuuñ.
& oboedientiȩ ac mortificatio¬
ni uoluntariȩ subiciuntur : similẽ
remunerationem expectarent. cla¬
ritatemq aeterni luminis potiant᷑
Alium similem oboedientia & pieta¬
te atq mansuetudine. theodo al¬
dum nomine uidimus. feliciter dep̃¬
senti uita segregari : & cum omni lȩti¬
tiae exultatione. ad eterna gaudia
properare: Nam cum lȩtus suo iace¬
ret instrato . rogat ut omnesueniant.
omnibusq suppremum ualedicit.
se eadem hora de corpore egressurũ:
sed qualiter suum uiderit exitum.¬
iat nobis nequaquam indicare uolu¬
it : Cumq: iam omnibus uale dixiss&
uiaticum s poscit Quo sumpto anti¬

Expanded text:
no e saeculo conversus, simplex et no e saeculo conversus, simplex et omni bonitate inter fratres habitus, oboedientia et religione pollens, malitia omnino iuxta euangelium parvulus extitit. Quid namque fuerit, quod clementissimus rerum creator exeunti de mundo it, qualis post futurus esset, nisi quia hi qui simile simplicitate vivunt et oboedientiae ac mortificatione voluntariae subiciuntur, similem remunerationem expectent claritatemque aeterni luminis potiantur? Aliumque similem oboedientia et pietate atque mansuetudine Theudoaldum nomine vidimus feliciter de praesenti vita segregari et cum omni laetitia et exultatione ad aeterna gaudia properare. Nam cum laetus suo iaceret in stratu, rogat, ut omnes veniant, omnibusque suppremum vale dicit, se eadem hora de corpore egressurum; sed qualiter suum viderit exitum, nobis nequaquam indicare voluit. Cumque iam omnebus vale dixisset, viaticum poposcit; quo sumpto, anti
Abbreviated transcription (Latin):
sus ualedic fratrum tuorum coetui.
& sic de inceps redies ad nos Neuer¬
saq: anima incorpore. uale ultimũ
omnibus dicit: Cumq: unus exad¬
stantibus in terrogaret quodiu an¬
cipiti exitu morauisset. rei cau¬
sam exponit quiduideret᷑. & quan¬
tam sibi claritatem promissam
esse edis cer&. & quod eadem ho¬
ra iturus sit denuntiat : tantum
uiaticum capere . & ualedicere
fratribus regressum: Cumq sa¬
crum corpus dñi sumpsisset. omni¬
busq dedisset osculum: postulat
ut caritatis officium corpori de¬
pendant: Prosecutaq est mox fi¬
nis promissionem: felicemq exitũ
habens. solum desiderium uiuen¬
tibus reliquit : Hoc tantum modo
remunerator scõrum. posteris re¬
linquere uoluit ad exemplum.
ut qui eius coronam ante exitum
promissam cognouissent. eius pu¬
ritatis & religionis. in omnib imi¬
tatores essent: Fuerat enim is apu¬
eritia subregularis disciplinȩ nor¬
ma eruditus. subbeato columba¬

Expanded text:
sus vale die fratrum tuorum coetum sus vale die fratrum tuorum coetum et sic deinceps redies ad nos'. Reversaque anima in corpore, vale ultimum omnibus dicit. Cumque unus ex adstantibus interrogaret, quo diu ancipite exitu moravisset, rei causam exponit, quid viderit, et quantam sibi claritatem promissam esse, edisserit, et quod eadem hora iturus sit, denuntiat: tantum viaticum capere et valedicere fratribus regressus. Cumque sacrum corpus Domini sumpsisset omnibusque dedisset osculum, postulat, ut caritatis officium corpori dependant. Prosecutaqueo est mox finis promissionem, felicemque exitum habens, solum desiderium viventibus reliquid. Hoc tantummodo remunerator sanctorum posteris relinquere voluit ad exemplum, ut qui eius coronam ante exitum promissam cognovissent, eius puritatis et religionis in omnibus imitatores essent. Fuerat enim his a pueritia sub regularis disciplinae norma eruditus, sub beato Columba
Abbreviated transcription (Latin):
aliqua ponenda sunt. ut uiuentib
eorumq uitam imitantibus ad hor¬
tatio crescat Nam quodam intẽ¬
pore. cum quidam monachus agibol¬
dus nomine. cuius &iam superius
fecimus mentionem. qui tempore
beati atalȩ molinum monasteru
gubernabat: in extremis anxieta¬
tibus positus. suiexitus expectabat
horam: Cumq iam fratrum cat̃¬
ua adstaret. quȩ exeunti demun¬
do animȩ supremos rependeret
honores : atq exmore adpsallen¬
diofficia se p̃pararent. elapsa cor¬
pore anima. uidit aet̃nam lucem
sibi paratam. solemq rutilo fulgo¬
senumquam talem solem uidisse
uel quȩ claritas assimilari posset.
unus excȩlicolis ad eum accessit. scis¬
citatusq quid at tonitus intuer&.
Respondit. solis fulgorem mirari.
nec seumquam similem uidisse Ille
ait Noueris te hac die ad nos uenire.
huiusq lucis fuluȩ habitatorẽ esse.
& septies suꝑ hunc solem. iustorum
choris insertos splendere : Reuer¬

Expanded text:
aliqua ponenda sunt, ut viventibus aliqua ponenda sunt, ut viventibus eorumque vitam imitantibus adhortatio crescat. Nam quodam in tempore, cum quidam monachus Agibodus nomine, cuius etiam superius fecimus mentionem, qui tempore beati Atalae molinum monasterii gubernabat, in extremis anxietatibus positus, sui exitus expectabat horam, cumque iam fratrum caterva adstaret, que exeunte de mundo animae suppremos rependeret honores, atque ex more ad psallendi officio se praepararent, elapsa e corpore anima, vidit aeternam lucem sibi paratam solemque rutilo fulgot aieretque, se numquam talem solem vidisse, vel quae ei claritas adsimilari possit, unus ex celicolis ad eum accessit, sciscitatusque, quid adtonitus intueret, respondit solis fulgorem mirare nec se umquam similem vidisse. Ille ait: 'Noveris te hac die ad nos venire huiusque lucis fulvae habitatorem esse, et septies super hunc solem iustorum choris insertus splendere. Rever
Abbreviated transcription (Latin):
satellites ꝑculit Nam omnes qui
in eo fuerunt consortio ad hoc opus
patrandum : diuersis sunt plagis af¬
flicti: Alios cȩcitas alios ignis urit.
alios contractio pollicum. alios om¬
nium membrorum debilitas. diuer¬
si diuersa ꝑceperunt torm̃ta Sed
postquam compererunt meroutuũ
sospitem ad bobium remeasse: Qui¬
dam eorum aegre ad ducti ꝑuener̃.
sed per pauci ex eis ꝑpęnitentiȩ me¬
dicam̃ta euaserunt. reliqui omnes
in eadem ultione mortui sunt: Mi¬
rificum munus famulis suis rerum
largitur repertor . dum post dam¬
nacarnis & corporis in rogatas in iu¬
rias. & in p̃senti uita ꝑ amminiculũ
roborat. & in futuro post cestamina
coronando glorificat. quos hic prȩ¬
sertim obsuum nomen suscipere
in iuriam sponte praesciuit: Aliorũ
& enim monachorum insupra dicto
bobiensi coenobio felicem uitam
felicioremq exitum uidimus per¬
egisse : quidiuersa proexortatione
superstitum. ex euntes dehac luce
exempla reliquerunt : ex quibus

Expanded text:
satellites perculit. Nam omnes qui in eo fuerunt consortio ad hoc opus patrandum diversis sunt plagis adflicti; alios caecitas, alios ignis urens, alios contractio poplitum, alios omnium membrorum debilitas, diversi diversa perceperunt tormenta. Sed postquam compererunt, Meroveum sospitem Ebobium remeasse, quidam eorum aegri adducti pervenerunt. Sed perpauci ex eis per paenitentiae medicamenta evaserunt; reliqui omnes in eadem ultione mortui sunt. Mirificum munus famulis suis rerum largitur repertor, dum post damna carnis et corporis inrogatas iniurias et in praesenti vita per amminiculum roborat et in futuro post certamina coronando glorificat, quos hic praesertim ob suum nomen suscipere iniuriam sponte perspicit. Aliorum etenim monachorum in supradicto Ebobiense coenubio felicem vitam felicioremque exitum vidimus peregisse, qui diversa per exhortatione superstitum exeuntes de hac luce exempla reliquerunt. Ex quibus
Abbreviated transcription (Latin):
aouerta quaedam parisius. pustulã inbra¬
chio habens cruciata dolorib: occurrens bea¬
to uiro pari medicamine. tactus aluuae curataẽ.
ed si ecsequatur miracula rum singula:
quae suis gestis prȩsenti floruerunt inuita.
Haec ne sunt coepta. nec erit modus in
pagina: quia quocumq pontificis secon¬
uertit praesentia : nulla morborũ gene¬
rib de fuit medicina: & quantas eobtu¬
lerunt languentium uulnera. salutis fu¬
dit tot semina. Namq: prima pontificis
& arantur uelultima cũ ꝑsaliuamoris
sui curata fuerint ulcera purgata sint
mergumina. Antequem quã uis occultae
ueniss& hostis nequitia statim semanifesta¬
uit fraudulenta fallatia: acde conspectus cĩui¬
ri quia celari non poterant: nec tolerabant
presentiam: Terribili ululatu suageme¬
bant incendia: passim ꝑloca uolitata ꝯ po¬
nebant & crimina . suspensis ꝑaera frequent̃
nec interrogati confitebant᷑ & nomina cum
sepe suo in pulsu currebant ad sc̃m utrum

Expanded text:
aoverta quaedam Parisius, pustulam habens in brachio, cruciata doloribus, occurrens beato viro, pari medicamine. tactu salivae curata est. LXX. Sed si exsequantur miraculorum singula, quae suis gestis praesenti floruerunt in vita, haec sine fine sunt coepta nec erit modus in pagina, quia, quocumque pontificis se convertit praesentia, nulla morborum generibus defuit medicina, et quanta se obtulerunt languentium vulnera, salutis fudit tot semina. Nam quae prima pontificis exsequantur vel ultima, cum per salivam oris sui curata fuerint ulcera, purgata sint inergumina? Ante quem quamvis occultae venisset hostis nequitia, statim se manifestavit fraudolenta fallacia, ac de conspectu sancti viri quia celari non poterant nec tolerabant praesentiam , terribili ululatu sua gemebant incendia, passim per loca volitata, exponebant et crimina; suspensis per aera, frequenter nec interrogati confiteban tur et nomina, cum saepe suo inpulsu currebant ad sanctum virum
Abbreviated transcription (Latin):
tor adhuc quod tui languidi medicina
restat inpende. lamtibi credimus reseruatũ.
unde teneres praeconium: ut restituta fa¬
milia. adquirat a sacerdoter quod a misit
degermine. Tunc pi&as insignis aduocat᷑
in lacrimas: mox admilitia esuae belliger ar¬
ma conuertit : & ad obtinendam iuictoriam
p̃ces offert fortis orator. Tunc uirbeatus
surgens ab oratione. oleo benedicto locaꝑun¬
guens capitis: intrinitatis nomine. trino de¬
pulso languore : statim patefactis aurium
oculorumq meatib: plaudentib: muta loquax
uniuersis effecta est. Quo facto negoti¬
atores ciuitatis nam n&icȩ: quis quis suire¬
medio. pecuniam ut potuit scõ uiro dispensan¬
dam pauperib: deuote uel obtulit. uł direxit.
XLUII

Expanded text:
tor, adhuc quod ubi languidi medicina tor, adhuc quod ubi languidi medicina restat inpende. Nam tibi credimus reservatum, unde teneris praeconium, ut restituta familia adquirat ad sacerdotem, quod amisit de germine'. Tunc pietas insignis advocatur in lacrimis, mox ad militiae suae belliger arma convertitur et ad obtenenda victoria praeces offert fortis orator. Tunc vir beatus surgens ab oratione, oleo benedicto loca perunguens capitis, in Trinitatis nomine trino depulso languore, statim patefactus aurium oculorumque meatibus, plaudentibus muta loquax universis effecta est. Quo facto, negotiatores civitatis Namneticae quisquis sui reinedium pecuniam, ut potuit, sancto viro dispensandam pauperibus devote vel obtulit vel direxit. XLVII
Abbreviated transcription (Latin):
eddat hic testimonium nobilis facti urbinã¬
netum: quo uir dĩ accedens. religioso am̃ modũ
&ceptus obsequio : occurrit ei tecla dãmia ni
matrona hominis prompti negotus suppli¬
cans ut uirum suum aut ipse pastor aut missi
sui requirerent: quod quia ipsi fuit accessus
difficilis sic cum crismariis suis diaconum di¬
rigens qui percurrens ad hominem ut sibi
ius sum fuerat in firma uiscera tangit
Alteru die exoratus ipse sacerdos accedit
addebilem qui duplici subtortore hinc pres¬
sus ualitudine : inde podagre uulnere cru¬
ciabatur: homo miserandus procaciter dũ
sacerdos altissimi in firmum oleo benedicto
perunguens eo momento debilis statim ma¬
nibus directis. Vngin quo de languore gres¬
su solidato pro siliuit: Sed ut duplicaret᷑
in una domo mysterium . quae precessit inpa¬
tre medela peruenit ad prolem: haben¬
tes filiam hȩc offertur ei puella maria
ceca surda & muta & ponunt uiuum cada¬
uer ante sc̃i uestigia dicentes: bone pas¬

Expanded text:
 XLVII. Reddat hic testimonium nobilis facti urbis Namnetum. Quo vir Dei accedens, relegiosum ammodum exceptus obsequium, occurrit ei Tecla, Damiani matrona, hominis prumpti negotiis, supplicans, ut virum suum aut ipse pastor aut missi sui requirerent. Quod quia ipsi fuit accessus difficilis, sic cum crismariis suis diaconum dirigens, qui percurrens ad hominem, ut sibi iussum fuerat, infirmi viscera tangit. Altera die exoratus ipse sacerdos accedit ad debilem, qui duplicem sub tortorem, hinc praessus valitudine, inde podagrae vulnere, cruciabatur homo miserandus procaciter. Tum sacerdos altissimi infirmum oleo benedicto perunguens, eo momento debilis statim, manibus directis, longinquo de languore, gressu solidato, prosilivit. Sed ut duplicaretur in una domo mysterium, quae praecessit in patrem, medella perveniret ad prolem, habentes filiam, haec offertur ei puella Maria caeca, surda et muta. Exponunt vivum cadaverem ante sancti vestigia, dicentes: 'Bone pas
Abbreviated transcription (Latin):
Cumq ibidem per multarum die
rum spatia intaliafflictione mo¬
ra retur. fertur hoc abeato p&ro
apostolo accepisse responsum.
sus sanccitum est çhunos ingallus
aduenire. easq: maxima temeri¬
tate debere depopulare.
Nuncigitur sume consilium meũ¬
& ac celerare uelociter. ordina
domum tuam. sepulturam compo¬
ne quȩre linteamina munda

Expanded text:
Cumque ibidem per multorum diCumque ibidem per multorum dirum spatia in tali afflictione moraretur, fertur tale ab apostolo Petro accepisse responsum: sus sancitum est, Hunos in Gallias advenire, easque maxima tempestate debere depopulari. Nunc igitur sume consilium meum, accelera velociter, ordina domum tuam, sepulturam compone, relinque linteamina munda
Abbreviated transcription (Latin):
a regno depelleretur. & es s& exul
a patria. quidĩ eclesias inpugnabat
Sed ad superiora redeamus.
gitur rumor erat hunos ingalli¬
is uelle prorum pere. Frat autem
tunc temporis apud tungros oppi¬
dum. seruatus &imiȩ scĩtatis ep̃s qui
uigilus acie iunis uac̾ans: crebrolacri¬
marum imbre ꝑfusus. dĩmisericordiam
deprecabatur. neum quamgentem
hanc incredulam. sibiq semꝑ in dignã
ingallus uenire permateret. Sed sen¬
tiens per sp̃m sc̃m prodelictis po¬
puli sibi hoc non fuisse concessum :
consilium habuit expetendi urbẽ
romanam. Nam scilic& uta diunc¬
ta sibi apostolicae uirtutis patrocini¬
a qui humiliter dĩmisericordia fla¬
grabat . mereretur facilius obtinere.
Accedens ergo adbeatipetri apłitumu¬
lum de precatur axilium bonitatis
eius inmulta abstinentia maxime
inedie seq: consumens. Itautbiduo
triduoq sine ullo cibo potuq ma¬
neret nec es set inter uallum aliqͥđ
in quo aboratione cessaret:

Expanded text:
a regno depelleretur et esset exsul a regno depelleretur et esset exsul a patria, qui Dei eclesias inpugnabat. Sed ad superiora redeamus. Igitur rumor erat, Chunos in Galliis velle prorumpere. Erat tunc temporis apud Tungros opidum Servacius eximiae sanctitatis episcopus, qui vigiliis ac ieiuniis vacans, crebro lacrimarum imbre perfusus, Dei misericordia deprecabatur, ne umquam gentem hanc incredulam sibique semper indigna in Galleis venire permitteret. Sed senciens per Spiritum sanctum, pro dilectis populi sibi hoc non fuisse concessum, consilium habuit expetendi urbem Romanam, scilicet ut, adiuncta sibi apostolici virtutis patrocinia, qui humiliter a Dei misericordiam flagitabat, mereretur facilius obtenire. Accedens ergo ad beati Petri apostoli tumulum, deprecabatur auxilium bonitatis eius, in multa abstinencia, maximae inedia seque consumens, ita ut biduae triduaeque sine ullo cybo potoque maneret, nec esset intervallum aliquid, in quo ab oratione cessaret.
Abbreviated transcription (Latin):
Legendum hoc tradite multorum obedi¬
ficationem monachorum ille magis
erit melior in conspectudi : Nonqui¬
cumq legerit. sed qui credendo dñi
nam in pauperes non despexerit.
& seruos dĩ recto corde intuitus fu
toregesta sunt decimo tertio an¬
INCIPIT UTTASC̃ SER¬
UATII EPIS COPI ET CONEES¬
DIN LUMI NANDŨ
humanum genus. mul¬
tas in hoc mundo
spiritales lucernas.
dñs nr̃ dignatus
est inluminare. Ex quibus bonae
memoriae scissimum seruatium hu¬
ic urbi trciectense pi&atis diuinae
concessit. Eo tempore quobea¬
tus seruatius. regimentenebat ca¬
thedre scae mariae semꝑq uirgi¬
nis dĩ urbis tungrensis intempore
episcopatus sui. multe quidem here¬
ses eclesias dĩ inpugnabant.
Plerumq ultio diuina clata est.
Nam& athanaricus gothorũ rex
magnam gessit pulsationem qui
multos xp̃ianorum diuersis poenis
ad flictos gladio detruncabat:
Vnde factum est . ut inminente iudi¬
tio dĩ prieffusione sanguinis iusti.

Expanded text:
AP. XI.--Legendum hoc tradite, multorum ad aediAP. XI.--Legendum hoc tradite, multorum ad aedificationem monachorum. Ille enim magis erit melior in conspectu Dei, non quicunque legerit, sed qui credendo Dei snam pauperum non despexerit, et servos Dei directo corde intuitus fuetore gesta sunt, tertiodecimo anINCIPIT VITA SANCTI SERVATII EPISCOPI ET CONFESd inluminandum humanum genus multas in hoc mundo spiritales lucernas Dominus noster dignatus est inluminare, ex quibus bonae memoriae sanctissimum Servatium huic urbi Treiectensi pietas divina concessit. 2. Eo tempore, quo beatus Servatius regimen tenebat cathedrae sanctae Mariae semperque virginis urbis Tungrensis in tempore episcopatus sui multae quidem hereses ecclesias Dei inpplerumque ulcio divina data est, nam et Atharicus Gothorum rex magna gessit pulsacione, qui multos christianorum diversis poenis adflictos gladium detruncabat. Unde factum est, ut, inminente iudicio Dei, pro effusione sanguinis iusti
Abbreviated transcription (Latin):
Mirabilis cunctos accepit l&itia fe¬
cundauit de consolatione uiriqui¬
uelut defuncta animalia autper¬
dita: lugebat. gaudens deperceptis
animalib: l&abatur: Venerunt
omnes in lesi non tristes uultu
nec maciem necessitatis haben¬
tes Suscepit ergo camelos suos
sis onerib multo amplius recre¬
atus eultat.Tunc & illos amicos
& pauperes plures ad prandium
nobile uocat. Casdemq: eologias
distribuit indigentib quas acce¬
perat. sed& amicis qui aderant &
tonii. sic diues ipse notato tempore
quo an no miserat escas necessarias
fratribus dirigebat : Et aliis sic di¬
uitibus dñs imperabat. ut scomnib:
clapib iñrigati nihil dĩ serui cuscõ
frontonio minus habebant᷑. Vigi¬
lubant in operibus dĩ filii cum patre.
spirita libus eos ammonens dapib¬
ad implebat cottidie sermone celes¬
ti &ultans lȩtabatur in dño qui
sibi talem dederat intellectum ut
auiae solitudinis loca dignȩ quȩ siss&.

Expanded text:
mirabilis accidit laetitia, femirabilis accidit laetitia, fecunda vero de consolatione viri. Nam qui defuncta animalia aut perdita jam lugebat, gaudens de receptis animalibus 241 laetabatur. Venerunt omnes illaesi, non tristes vultu, nec maciem necessitatis habentes. Suscepit ergo camelos suos sis oneribus, multo amplius recreatus, exsultat. Tunc et illos amicos, et pauperes plures, ad prandium nobile vocat, easdemque eulogias indigentibus distribuit quas acceperat. Sed et amicis qui aderant extonii, sic dives ille notato tempore, quando primum miserat, escas necessarias ipsis dirigebat; et aliis sic divitibus Dominus imperabat, ut ex omnibus dapibus irrigati, nihil Dei servi cum sancto Frontonio minus haberent. Vigilabant in operibus Dei filii cum Patre, spiritualibusque eos admonens dapibus, implebat quotidie sermone coelesti; exsultansque laetabatur in Domino, qui sibi talem dederat intellectum, ut avia solitudinis loca digna quaesisset. C
Abbreviated transcription (Latin):
igitur animalium pedes destra¬
tueorum fecerunt praesepia.
& acłposuerunt eis escas quas ip
montes anfractus. notas inquire¬
reherbas. ut laborantia amma¬
um utile eligens & auaritiam¬
& auaritiam omnino spernens.
medietatem sumpsit escarum.
aliam uero partem diuidens suꝑ
camelos omnes. nealii portare¬
ria omnibus medium inposuit
onus. uelut eologias reuocans
domino rerum. ut auaritiae
legem scinderet. & medietatẽ
oblationis proprio domino red
amici cum domino camelorum con¬
solantes eum deanima lium tantorũ
periculo. simulq: dñm de precan¬
tes. neaccideret innocentiuir d tan¬
taiactura. Sed octauadie idem
cumessent omnes inunum collec¬
ti leuini. unus quileues actinnulas
aures habebat ꝑflaminauentorũ
cam panulae rapiens sonitum pau¬
lulum reticuit. & cum bene tan¬
dem sonantes conprehenderetait.
Puto & altitudine montium campa¬
nae sonantis motus auditur.
uncomnes egressi senserunt came¬
lorum aduentus gratulando.

Expanded text:
igitur animalium pedes, de straigitur animalium pedes, de stratu corum fecerunt praesepia; et apposuerunt eis escas, quas ipsmontis anfractus, notas inquirere herbas, ut laborantia animaum utile eligens, et avaritiam omnino spernens, medietatem sumpsit escarum, aliam vero partem dividens, super camelos omnes, ne alii videreria, omnibus medium imposuit onus, velut eulogias revocans Domino rerum, ut avaritiae legem scinderet, et medietatem oblationis proprio domino cameamici cum domino camelorum, consolantes eum de animalium tantorum periculo, simulque Dominum deprecantes, ne accideret innocenti viro tanta jactura. Octava autem die, cum essent omnes in unum collecti, jejuni; unus qui leves ac tinnulas aures habebat, per flamina ventorum campanulae rapiens sonitum, paululum reticuit; et cum bene tandem sonantem comprehenderet, ait: Puto quod ex altitudine montium campanae sonantis motus auditur. Tunc omnes egressi senserunt camelorum adventus; gratulando
Abbreviated transcription (Latin):
to itinere hora nona agentibus o¬
pus dĩ fratribus sicut quidam post¬
ea retulit nobis: Ecceprimus
ante fores e cubauit camelus. sed
cam pane sonitum audire non po¬
tuit perstrepens sonus ymnorũ.
Abbatamen quõ prope ostiumerat.
ipse prior uidit. & gaui sus est ual¬
de. Angustus enimerat introitus
monasterii & solus abba fores suo
statuclaudebat. E&eris intrapo¬
sitis fratribus tacuit nihil respon¬
dens donec ymni conplerentur:
retur ymnorum ordo¬
Postea ad uocatis fratribus poe¬
ne in properans ait. Ubi sunt
murmusationes urãe : Eccedñs
imperio forti nobis es casealto
misit quibus uoluit. uiro pruden¬
ticuidam imperans. adduxit no¬
bis camelos onustos. uenite &po¬
namus onera ut possint refici ani¬
malia lassa. Tuncomnes mi¬
Tuncomnes mi¬
sagratulatione l&i. communit̃
gratiarum actionem reddider:
& gaudentes deponebant one¬
Supraquinq:
uero camelos reseratis sarcinisci¬
baria repererunt. Abluentes

Expanded text:
to itinere, hora nona agentibus oto itinere, hora nona agentibus opus Dei fratribus, sicut quidam postea retulit nobis, ecce primus ante fores accubavit camelus: sed campanae sonitum audire non potuit perstrepens sonus hymnorum. Abbas tamen, quoniam prope ostium erat, ipse prior vidit, et gavisus est valde. Angustus enim erat introitus monasterii, et solus abbas fores suo statu claudebat, caeterisque interpositis fratribus tacuit, nihil respondens donec hymni complerentur. to hymnorum ordine advocatis fratribus, pene improperans, ait. Ubi sunt murmurationes vestrae? Ecce Dominus improperio forti nobis escas ab alto misit, cui voluit viro prudenti imperans adduxit nobis camelos onustos. Venite, deponamus onera, ut possint refici animalia lassa. Tunc omnes mira gratulatione laeti, communiter gratiarum actionem Deo reddiderunt, et gaudentes deponebant onepra quinque vero camelos, reseratis sarcinis, cibaria repererunt. Abluentes
Abbreviated transcription (Latin):
e cliabolo iactura immin&. Liben¬
ter tolera flagella temporis. quã
acriori forte cede multeris.
Quod si hoc tibi consilium displic&.
quȩ realium quila repoterit meli¬
us responsum. Haec dicens conticu¬
it. secdipsidiuiti & quicum eo erant
huius cemodi consilium beneplacuit
nerauit ergo sexaginta quinq:
cibaria facta im posuit obescã
cunctorum animalium indolore
maximodicens. Siquis inuenertt
eos & eorum & posuerit onera uisa
cibaria miserebitur eis. & dabiteis
manducare. Etcumingenti fletu
uno ordine innectans chordas.
direxit eos peruiam conmendans
dño ut six dõ ess& imperium reme¬
arent celeriter cum salute.
Nullus uero ducator cum animali
melum. cuius ducalem tenebat.
quem c&eri seque bantur
Etabierunt peruiam iuxta precinc¬
tum montis soli euntes. Sed nes¬
cio ansolica meli pergere poterant.
sed dñi nuntio prȩeunte. uiam di¬
rectam ut intellectum est postea
abierunt. & quartidiei confec¬

Expanded text:
ex diabolo jactura imminet, libenex diabolo jactura imminet, libenter tolera flagella temporis, quam acriori forte caede corripiaris. Quod si hoc tibi consilium displicet, quaere alium qui poterit dare melius responsum. Haec dicens, conticuit, sed ipsi diviti et qui cum eo erant hujuscemodi consilium bene placuit. Oneravit ergo sexaginta quinquecibaria facta imposuit, escam cunctorum animalium, in maximo dolore dicens: Si quis invenerit eos, et eorum exposuerit onera, visis cibariis miserebitur eis, et dabit eis manducare. Et cum ingenti fletu uno ordine innectens chordas, direxit eos per viam, commendans Domino, ut si ex Deo esset imperium, remearent celeriter cum salute. Nullus vero ducator cum animalibmelum, cujus ducalem tenebat, quem caeteri sequebantur, et abierunt per viam juxta praecinctum montis, euntes soli. Sed nescio an soli cameli pergere poterant, sed Domini nuntio praeeunte, viam directam ut intellectum est postea abierunt et quarto die confec
Abbreviated transcription (Latin):
Qui seniores estis ostenditelo¬
cum. Etnemo ualuit in dica¬
relocum. quia in abdito montis
manebant. & nemoubi moraren
te duriore comminatione conuen¬
tus plagisq: confossus. diues ille
corripitur &urguetur ut seruis dĩ.
dirigeret escas. Iterum diluculo
surgens aprioribus amicis quȩre¬
bat consilium ut sibi dicerent. Aut
certe ab aliis inquirerent. ubidĩ
seruimorarentur. Agebat ista
cum maximo fletu plagas ostendens
quibus demanu angeli fuerat noc¬
te correptus. Sed cum nemopos¬
s& locum habitationis seruorum
dĩ ostendere. Vnus prȩc&eris qui¬
maioris erat consilii respondit &
ait. Siuolueris accipere consili¬
um meum carissime. forsitanerit
tibi hoc salubre. Sunt tibi came¬
li septuaginta onera eos ec omnib:
quibus intellegis dĩ famulos posse
uesci & dirige camelos peruiam
nemine ducente. & siedõ est hoc
factum imperium. animalia tua sal¬
ua regrediuntur acdte. siuero tibi

Expanded text:
qui seniores estis, ostendite loqui seniores estis, ostendite locum. Et nemo valuit illi indicare locum, quia in abdito montis manebant, et nemo ubi morarentte duriori comminatione conventus, plagisque confossus dives ille, corripitur et urgetur, ut servis Dei dirigeret escas. Iterum diluculo consurgens, a prioribus amicis quaerebat consilium, ut sibi dicerent, aut certe ab aliis inquirerent, ubi servi Dei morarentur. Aiebat quoque ista cum maximo fletu, plagas ostendens, quibus de manu angeli fuerat nocte correptus. Sed cum nemo posset locum habitationis servorum Dei ei ostendere, unus qui prae caeteris majoris erat consilii, respondit et ait: Si volueris accipere consilium meum, charissime, forsitan erit hoc tibi salubre. Sunt ubi cameli septuaginta, onera eos ex omnibus bonis, quibus intelligis Dei famulos posse vesci; et dirige camelos per viam, nemine ducente. Et si ex Deo hoc factum est imperium, animalia tua salva regredientur ad te; si vero tibi
Abbreviated transcription (Latin):
ergit itaq: angelus missus ad ño
adquendam diuitem nocte. & dic̃
illi. Tuepularis indiuitus splen¬
dide & seruimei in heremo indi¬
gent pane. Surge ergo diluculo
& mute seruis meis escas exomiib:
quae deditibi quia procuratorem
te posui reimeae. quite caelo lac¬
tante iugiter paui necumquam
dimisi. Itaergo placuit mihi
& elemosina tua. reficere paupe¬
res meos quuinde serto spiritalit̃
derunt. &idcirco sinemora faci¬
es sermonem quemmodo missus
adño loquor adte. quod nisi fe¬
ceris dissi pasti foedus pacificum
tille tanto terrore conuentus
acentimihi nocte in lecto quippi¬
am soporis coeperam. & eccesubi¬
to fubito nuntius mihi adstitit
& ait. Entuepularis indiuitus
tuis splendide. seruimei incde¬
serto indigent panibus. Surge
ergo diluculo. & mitte seruis me¬
is escas ex omnibus quȩ deditibi
quia procuratoremte posuite rei
meae. Ecce mitere quȩro. sed
ubi morentur dĩserui ignoro.
Cupio prȩceptum implere ad mo¬
nitus. sed quis mihi adquem di¬

Expanded text:
ergit itaque angelus, missus a Domino ad quemdam divitem nocte, et dicit illi: Tu epularis in divitiis splendide, et servi mei in eremo indigent pane; surge ergo diluculo, et mitte servis meis escas ex omnibus quae tibi dedi, quia procuratorem te posui gregis mei, qui te coelo lactante jugiter pavi, nec unquam dimisi. Ita ergo placuit mihi ex eleemosyna tua reficere pauperes meos, qui in deserto spiritualiter derunt; idcirco facias sermonem, quem modo, missus a Domino, loquor ad te. Quod nisi feceris, dissipasti foedus pacificum i. CAP. VI.--At ille tanto terrore conventus, Jacenti mihi nocte in lecto, quidpiam sororis ceperam; et ecce subito nuntius astitit, dicens: En tu epularis in divitiis tuis splendide, servi vero mei in deserto indigent panibus. Surge ergo diluculo, et mitte servis meis escas ex omnibus quae dedi tibi, quia procuratorem te posui gregis mei. Ecce mittere quaero; sed ubi morentur servi Dei, ignoro. Cupio praeceptum implere admonitus: sed quis mihi, ad quem di