comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Cui autẽ minꝰ donatũ est. minus
diligit. Indeus sane sine paganꝰ
nequaquã talib aculeis intitatur
amoris. quales eccłiã experit᷑ que
act. Uuluerata caritatr erxo sũ. Et
rursũ. Fulcite me florib̾ scipate
me malis. quia amore langueo
uinicũ patris cruce sibi baiuilante.
cerut cesum / ⁊ consputũ. dominũ
marestatis. cerint auctore̾ uite / ⁊
glorir confixũ clanis. ꝑcussũ lantra.
oꝑꝓbriis saturatũ. tandem illã dilet¬
tam aminã. suã ponere proamicis
suis. Cerunt het /⁊ suã maizis ip̃ius
aiam ꝯ ladius amorie transuerberat: ⁊¬
quippe mala punica. que in ortũ in¬
troducta dilecti. sponsa carpit ex lumo
uite. a celesti pane ꝓp̾um nutuata
saporem. colorẽ a sanguine xpĩ. Ui¬
det deinde mortẽ mortuã. et mortis
auctorẽ traũphatũ. uidet de inferis
ad trrras. de terris ad superos. cap¬
tiuam duci captinitate᷑. Ut in noie
lrũ omne genu flectatux celestium

Expanded text:
cui autem minus donatum est, minus cui autem minus donatum est, minus diligit. Judaeus sane, sive paganus, 587 nequaquam talibus aculeis incitatur amoris, quales Ecclesia experitur, quae ait, Vulnerata charitate ego sum: et rursum, Fulcite me floribus, stipate me malis, quia amore langueo Unicum Patris, crucem sibi bajulantem; cernit caesum et consputum Dominum majestatis; cernit agloriae confixum clavis, percussum lancea, opprobriis saturatum, tandem illam dilectam animam suam ponere pro amicis suis. Cernit haec, et suam magis ipsius imam gladius amoris transverberat, et quippe mala punica, quae in hortum introducta dilecti sponsa carpit ex ligno vitae, a coelesti pane proprium mutuata saporem, colorem a sanguine Christi. Videt deinde mortem mortuam, et mortis auctorem triumphatum. Videt de inferis ad terras, de terris ad superos captivam duci captivitatem, ut in nomine Jesu omne genu flectatur, coelestium,
Abbreviated transcription (Latin):
drrepti putrmꝰ. At uero suꝑ utiãq
ignorancia declinanda ⁊ execranda
illa presup̃cio est quastiens ⁊ prude̾s
forte audeas de bonis nõtuis tuam
querere gloriã et qd̾ certus es ate
tibi nõ esse. inde tanu̾ alterius rapb̾
nõ uerraris honorẽ. Priorequidem
ignorancia nloriã nõ habet. posterior
uero habet quidem. ẜ nõ apud deum.
ceterũ hoc tertiũ. malu̾ qdiãstien¬
ter cõmittit᷑ ufurpat ⁊ contradeud.
Intm̃ demq iguoranciã illa postrri¬
ori: Hec iguorancia granior at peri¬
culosior apparet: quo ꝑ illa quidi᷑
deus nescit᷑ ꝑ istam /⁊ cõtempint᷑.
Intantũ ⁊ pori deteror ac de testa¬
bilior. Ut tũ ꝑ illa̾ petorib ꝑ istam
et demombz sociemur. Est quippe
suꝑbia / ⁊ delictuꝰ maximũ utidatis
tanꝙͣ inuatis et in acceptis bñfitiis
gloriã usurpare benefici Qiquet¬
nabileꝰ. ¶atile plus diligunt.
qui se amplius dilectos intelligũt.

Expanded text:
decepti putemus. At vero super utramque decepti putemus. At vero super utramque ignorantiam declinanda et exsecranda illa praesumptio est, qua sciens et prudens forte audeas de bonis non tuis tuam quaerere gloriam: et quod certus 586 es a te tibi non esse, inde tamen alterius rapere non verearis honorem. Prior equidem ignorantia gloriam non habet: posterior vero habet quidem, sed non apud Deum. Caeterum hoc tertium malum quod jam scienter committitur, usurpat et contra Deum. In tantum denique ignorantia illa posteriori haec arrogantia gravior atque periculosior apparet, quo per illam quidem Deus nescitur, per istam et contemnitur: in tantum et priori deterior ac detestabilior, ut cum per illam pecoribus, per istam et daemonibus sociemur. Est quippe superbia et delictum maximum, uti datis tanquam innatis; et in acceptis beneficiis gloriam usurpare beneficiiFacile proinde plus diligunt, qui se amplius dilectos intelligunt:
Abbreviated transcription (Latin):
uere. sed ⁊ presidere ammantibus.
Ecienciã uero qua eandẽ dignita
trm in se agnostat. nõ a se tamen
Dorro uirtutẽ. qua subinde ipm̃
aquo est /⁊ inquirat. nõ seginter
et tenrat fortiter cũ muenerit᷑. Itaq
geminũ unũqdq triũ hoꝵ apparet
dignitatẽ siquidem demonstrat hu¬
manã. nõ solid nature progatina.
ẜ et potencia dominatꝰ. qd terror
hominuis suꝑ cuncta ammnãtia t̾re.
imiiue̾ decerut᷑. Sciencia quoq
duplex erit. si hanc ipam dignitatiꝰ.
uel aliud ꝯd̾q bonũ in nobis / ⁊ nob̾
messe ⁊ a nobio nõ esse nouerimus
Porro uictus et ipa eque bifaria
connostet᷑. si auctorẽ cõsequenter
inquirimꝰ. inuentoq instꝑabilit
mleremꝰ. dignitas ergo sine
sciencia nõ prodest. illa uero etiã
cauenda est hec ignorantiã. qua
de nobis minus nobis forte senti¬
mus. sed nõ minus. ĩmo ⁊ plus
illa qua plus nobis tribuimꝰ. ꝯd̾ fit.
si bonũ qd tunq in nobis esse a nobio ⁊¬

Expanded text:
re animantibus. Scientiam vero, qua eamdem in se dignitatem agnoscat, non a se tamen. Porro virtutem, qua subinde ipsum a quo est, et inquirat non segniter, et teneat fortiter cum invenerit. 3. Itaque geminum unumquodque trium horum apparet. Dignitatem siquidem demonstrat humanam non solum naturae praerogativa, sed et potentia dominatus: quod terror hominis super cuncta animantia terrae imminere decernitur. Scientia quoque duplex erit, si hanc ipsam dignitatem, vel aliud quodque bonum in nobis, et nobis inesse, et a nobis non esse noverimus. Porro virtus et ipsa aeque bifaria cognoscetur, si auctorem consequenter inquirimus, inventoque inseparabiliter inhaeremus. Dignitas ergo sine scientia non prodest; illa vero etiam cavenda haec ignorantia, qua de nobis minus nobis forte sentimus: sed non minus, imo et plus illa qua plus nobis tribuimus: quod fit, si bonum quodcunque in nobis esse et a nobis
Abbreviated transcription (Latin):
Ipsi quoq filius prose. Maiorem
inquit taritatĩ nemo habet ꝙͣ ut
ammã suã ponat quis ꝑamitis
suis. Sit meruit iustus abimpiis.
sĩius ab infimis ab infranis eĩ¬
potrns E dicit asiquis. Ita quidẽ
as ħomĩb. sed ab angelis nõ ita.
Uerũ esi quia neresse nõ fuit. Ecte¬
rĩ qui homĩbi subueuit in tali ne¬
tesfitate: seruauit augelos a tali
necessitate. Et qui homines diliẽ¬
dotales fecit ne tales remanerent
ip̃s̃ eque diligendo dedit/⁊ angelis
nistrat cibũ om̃i uestenti. cernẽti
est ad exemplũ p̾cipua ꝓtulisse pa¬
nem. solem ⁊ nerẽ. Precipua dico.
nõ quia excellenciora. sed quia ne¬
cessariora. Gunt qui ppe corꝑis. Q̾¬
rat enĩ homo emmenciora bona sua
inea parte sui. qua pminet sibi. hoc
est manima. Que sunt. dignitas.
sciencia. uirtus. Dignitatẽ in homi¬

Expanded text:
us pro se, Majorem, inquit, charitatem nemo habet quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis . Sic meruit justus ab impiis, summus ab infimis, ab infirmis omnipotens. Sed dicit aliquis: Ita quidem ab hominibus; sed ab angelis non ita. Verum est, quia necesse non fuit. Caeterum qui hominibus subvenit in tali necessitate, servavit angelos a tali necessitate: et 585 qui homines diligendo, tales fecit ne tales remanerent; ipse aeque diligendo dedit et angelis, nistrat cibum omni vescenti, cernenti est ad exemplum praecipua protulisse, panem, solem et aerem. Praecipua dico, non quia excellentiora, sed quia necessariora; sunt quippe corporis. Quaerat enim homo eminentiora bona sua in ea parte sui, qua praeeminet sibi, hoc est in anima quae sunt dignitas, scientia, virtus. Dignitatem in homi
Abbreviated transcription (Latin):
in pñtiaꝵ a mordacibꝰ curis men¬
tem facit ẽẽ quietam et a minati¬
b penis in futuro securã reddit
tum sapere difficile est et omino
iusitatũ. s quãto ĩusitatiꝰ: tanto
gloriosius. Timor de adepta iam
altitudĩẽ tede̾ magis quã platere
faciet altiora. ¶ Dedignatio sus
abbes̃ huilitatis reglam odiosa con¬
tentione infringere. et sub hiũli
qd̾ penus est hĩtu et tousur tã
suporbe sapere. ut cũ ne unũ qͥdẽ
uorbulum. de suis imperiis subdi¬
tors p̃tergredi paciant᷑ ipis ip̃i pro¬
prus obedire contẽpnant exĩs
Epoliant ecclesias ut emancipẽt᷑
redimut se ne obediant. Non ita
xx̃s. Ille siquidem dedit uitã ne
perderet obediãm. qua ut isti cure¬
ant totũ fere suũ suoꝵq uictum
expendunt. Quid le est p̃sup̃tioĩs
monachi: Neq enĩ qr prelati
monachis. ideo non monachr.
Nemxe monachũ facit professis.
prelatũ necessitas. et autẽ non
riudic necessitas professiom ac¬
cedat. non succedat p̾latio mona

Expanded text:
iusmodi mordacibus curis mentem facit esse quietam et a minacibus penis in futuro securam reddit tum sapere difficile est et omnino inusitatum: sed, quanto inusitatius, tanto gloriosius. Timor de adepta jam altitudine taedere magis quam placere faciet altiora. Non vos anc humilitatis regulam odiosa contentione infringere, et sub humili quod pejus est habitu et tonsura tam superbe sapere, ut cum ne unum quidem verbulum de suis imperiis subditos praetergredi patiantur, ipsi propriis obedire contemnant episcopis. Spoliant ecclesias, ut emancipentur ; redimunt se, ne obediant. Non ita Christus. Ille siquidem dedit vitam, ne perderet obedientiam: qua isti ut careant, totum fere suum suorumque victum expendunt. Quid hoc est praesumptionis, o monachi? Neque enim quia praelati monachis, ideo non monachi. Nempe monachum facit professio, praelatum necessitas. Ut autem non praejudicet necessitas professioni, accedat, non succedat praelatio mona
Abbreviated transcription (Latin):
nõ poterat auget quidem sed porta¬
uiliorẽ facit. Omis oneri additur
et minꝰ ouerat. Sic et oueri grams¬
simo legis accedens quadriga euã¬
gelu et auxit ꝑfectionem et diffi¬
Que sane sunt aĩe portari nõ indi¬
gent. ac per hoc nec onus sunt.
Quoscũq igit᷑ de tuis ĩueneris tri¬
stos. pusillamines. murmuridsob
iporum te pr̃ẽm. ñoꝵ te nouetus
ẽẽ abb̃em. Consolando. exhortũdo.
increpando agis opus tuũ. portat
onuis tuũ et portando. sanas ꝯsͣ
sanandos portas. Di ꝯuis uero ita
sauas est ut magis iuet te quã
umetur ate huiꝰ te nõ prems pa

Expanded text:
non poterat, auget quidem, portanon poterat, auget quidem, portabiliorem facit. Onus oneri additur, et minus onerat. Sic et oneri gravissimo legis accedens quadriga Evangelii, et auxit perfectionem, et diffiquae sanae sunt portari non indigent, ac per hoc nec onus sunt. Quoscunque igitur de tuis inveneris tristes, pusillanimes, murmurosos, ipsorum te patrem, ipsorum te noveris esse abbatem. Consolando, exhortando, increpando agis opus tuum, portas onus 378 tuum, et portando sanas quos sanando portas. Si quis vero ita sanus est, ut magis juvet te quam juvetur a te, hujus te non patrem
Abbreviated transcription (Latin):
abbem. Libet ãmirari qm̃ leue sit
onus ueritatis. Num uere leue est
ꝯd̾ portantẽ non grauat sz leuat:
Quid eo lenius onere qd̾ nõ solum
nõ ouerat sed et portat omẽm cur
portandũ imponit᷑: Hoc onus
grauare non potuit. Hoc onns ipã
quibz se pbuit sustentãdũ senis sy¬
meonis brachia sustentabat. hoc
etiam paulũ in gram licet et cor¬
euptibili corpore positum rapiebat
usq ad terciũ celum. Qro in rebꝰ
si quid forte huit exonerãti oneri
simile duemã et occuroit mͥ de ꝑe̾¬
nis auiũ. qd ei uttũ̾q coaptem q̃
quedam iudelic singlãri modo et
corpulentiorem reddunt substanciã
etagiliorem. Mirũ opus naturle
Unde grossescit mat̾ia. inde sarcina
lenigat᷑ et quãtũ crescit in massa:
tantũ decrescit in pondere. Hoc
plane in pẽnis. xxĩ oneris expri¬
mit similtudiẽm. qd̾ et ip̃e ferunt
aꝯnib ferunt᷑. Quid et de quadri¬
ga dicani. Hec minirũ admota
ium̃to sarcinã que ab ip̃o moueri

Expanded text:
. Libet admirari quam leve sit onus Veritatis. Num vere leve est, quod portantem non gravat, sed levat? Quid eo levius onere, quod non solum non onerat, sed et portat omnem, cui portandum imponitur? Hoc onus gravare non potuit. Hoc onus ipsa, quibus se praebuit sustentandum, senis Simeonis brachia sustentabat. Hoc etiam Paulum, in gravi licet et corruptibili corpore positum, rapiebat usque ad tertium coelum. Quaero in rebus si quid forte huic exoneranti oneri simile inveniam, et occurrit mihi de pennis avium, quod ei utcumque coaptem; quae, quodam videlicet singulari modo, et corpulentiorem reddunt substantiam et agiliorem. Mirum opus naturae! Unde grossescit materia, inde sarcina levigatur; et quantum crescit in massa, tantum decrescit in pondere. Hoc plane in pennis, Christi oneris exprimit similitudinem, quod et ipsae ferunt a quibus feruntur. Quid et de quadriga dicam? Haec nimirum admota jumento, sarcinam quae ab ipso moveri
Abbreviated transcription (Latin):
exemplum est operis facile fariens su¬
adible qd̾ dr̃. dum monstrat fagtibile
cet m pultheruio corꝑe̾ nõ solum
morbꝰ sed et neuus. Non plane
Bonus color. si stõrũ quispiã auxie
ferre abiectionem suam uideat᷑ de qͣ
etiam non gande̾. et non glãri mi¬
nꝰ est a ꝑfecto. Porro in ꝓposito
perfectiõnis apparere imꝑfcm̃ neuꝰ¬

Expanded text:
exemplum est operis, facile faciens suadibile, quod dicitur, dum monstrat factibile cet in pulcherrimo corpore non solum morbus, sed et naevus. Non plane bonus color, si sanctorum quispiam anxie ferre abjectionem suam videatur, de qua etiam et non gaudere, et non gloriari, minus est a perfecto. Porro in proposito perfectionis apparere impe
Abbreviated transcription (Latin):
her bis et que paupes de ceant mul¬
dum aliquid sumere tolerable est. ⁊
hot aliquãdo solet fieri. At uero spe¬
cies eme .e. querere medicos. arciꝑe
potiones religioni indecens ẽ et cõ¬
taruũ puritati maxiieq ordiis
ñ. nes honestati congruit nec pu¬
ueris et salutarib studuo caduca
potius et transitoria querunt ¶¬

Expanded text:
herbis, et quae pauperes deceant, interdum aliquid sumere tolerabile est: et hoc aliquando solet fieri: at vero species emere, quaerere medicos, accipere potiones, religioni indecens est, et contrarium puritati, maximeque ordinis nostri, nec honestati congruit, nec pueris et salutaribus studiis, caduca potius et transitoria quaerunt
Abbreviated transcription (Latin):
hostatu mortalis uite nichil mediũ
i̾ueniri. S ꝯuom ͦ npm corpus nrm
ꝯtinue aut crescere constat ant decͤs¬
cere. Sic necesse sit et spm̃ aut ꝑ¬
fitere semper. aut deficere. Int̾est ta¬
men qd̾ nequaquͣ iuxta ordiem cor¬
Uel incrementa capit. uł patitur
detrimenta. nã semper in robusto
et uegeto corpore anmꝰ mollior
atꝯ tepidioi iac. et rursum in cor¬
pore debili et infirmo forzior uiget
Ordo noster
abiatio est. humilitas est uolunta¬
ua panꝑtas est. obedienna. pax
gandũ inspũsçõ. Ordo nr̃ ẽ esse
sub igr̃o sub abbate. sub regula.
sus disciplina. Ordo nr̃ est studẽ
silentio ex̃teri ieuimis lgilus
orationib. opere manuũ et supe
omia extellentiorẽ uiam tenere q̃
est taritat porio in hus omĩbus
proficere de die in diem et in ixĩs
persenerare usq ad ultimũ dier¬

Expanded text:
hoc statu mortalis vitæ nihil medium hoc statu mortalis vitæ nihil medium inveniri, sed quomodo ipsum corpus nostrum continue aut crescere constat, aut decrescere, sic necesse sit et spiritum aut proficere semper, aut deficere. Interest tamen, quod nequaquam juxta ordinem corvel incrementa capit, vel paritur detrimenta. Nam semper in robusto et vegeto corpore animus mollior atque tepidior jacet, et rursum in corpore debili et infirmo fortior viget Ordo noster abjectio est, humilitas est, voluntaria paupertas est, obedientia, pax, gaudium in Spiritu sancto. Ordo noster est esse sub magistro, sub abbate, sub regula, sub disciplina. Ordo noster est studere silentio, exerceri jejuniis, vigiliis, orationibus, opere manuum, et, super omnia, excellentiorem viam tenere, quæ caritas ; porro in his omnibus proficere de die in diem et in ipsi perseverare usque ad ultimum die
Abbreviated transcription (Latin):
deur feste scriptura. ꝑtranfut bene¬
fanendo et sanando om̃t. ꝑtransur
aut̃ situt non infrintuose ata uoria
iemisse. non pigre. nou lento qro¬
su s ꝯuĩadmodũ itẽ de ix̃o sctro
est. Epultauit ut gygas ad curen¬
dam uiam. Porro cuorentẽ noõ ayo¬
prehendit qui et ix̃e parit ñ cur¬
ut Et quid prodest xpm̃ sequi
si non contingat consequae q̃dee
paulus arebat. Wit crorite ut tõp̃¬
hendatuᷤ. ili fige tu xpĩane iuo
creisus profectueq meta. uli ꝓỹt
posut suam factꝰ est inquit obedi¬
ens uiq ad mortem. Qnͣtũlibet
tu gradum sistis. nõ xp̃o appro¬
piar: s te magis elougas. tunẽ
ibi et cuorere desmnis. Ubi gͦ nõ
ainuere: ibi et deficere incipis lryi
psane collighitur. qr nolle ꝓficere¬
non isi deficere est. Uidit scalam
nacob et inftala angelos. ubi mullꝰ
residens. nullus subsistens apparuit.
sed nel ascendẽ uel descendere uidebant
Unin̾si: quats̃ polam daret᷑ intelli¬
gi. int̾ profectum et defectum. in

Expanded text:
te Scriptura, pertransiit benefaciendo et sanando omnes Pertransiit autem, sicut non infructuose, ita non remisse, non pigre, non lento gressu; sed, quemadmodum item de ipso scriptum est: Exsultavit ut gigas ad currendam viam . Porro currentem non apprehendit, qui et ipse pariter non currit. Et quid prodest Christum sequi, si non contingat consequi? Ideo Paulus aiebat: Sic currite ut comprEHENDATIS. Ibi fige tu, christiane, tui cursus profectusque metam, ubi Christus posuit suam. FACTUS est, inquit, OBŒDIENS USQUE AD MORTEM. Quantumlibet tu gradum sistis, non Christo appropias, sed te magis elongas, timendibi et currere desinis ; ubi vero non currere, ibi et deficere incipis. Hinc plane colligitur, quia nolle proficerenon nisi deficere est. Vidit scalam Jacob, et in scala angelos, ubi nullus residens, nullus subsistens apparuit, sed vel ascendere, vel descendere videbantur universi, quatenus palam daretur intelligi, inter profectum et defectum in
Abbreviated transcription (Latin):
ditas tunc recte a suꝑuemẽte cari¬
tate ordinat᷑ : cum mala ꝯuidem
penitꝰ respuũt᷑. bonis uero meliora
p̃ferunt᷑. nec bona insi ꝓpi̾ melio¬
ra appetunt. Qd cum plenẽ ꝑ
dei gram assequutũ fuerit: dili¬
getur corpus et uniu̾sa corporis
bona tantũ ꝓpt̾ aiam. aiã ꝓꝑt̃¬

Expanded text:
ditas tunc recte a superveniente chariditas tunc recte a superveniente charitate ordinatur, cum mala quidem penitus respuuntur, bonis vero meliora praeferuntur, nec bona nisi propter meliora appetuntur. Quod cum plene per Dei gratiam assecutum fuerit, diligetur corpus, et universa corporis bona tantum propter animam, anima
Abbreviated transcription (Latin):
et onus leue caritatis abiecit: ꝓp̾e uo¬
luntatis onꝰ importabile pateret
ĩuitꝰ. U iro itaq modo eterna
lex futigitiuũ suũ et posuit s̾ contra¬
rium et retimut subiectũ. dũ indel
nec iusticie pro meritis legem euasit.
nec tñ cũ deo in sua luce. in sua ⁊e¬
que. in sua gloria Remãsit subie¬
ctus pt̃ati et submotꝰ felicitati.
uop leges portabiles ar leues reddu.
quas utiqz non destruit. s facit ut
mpleantus dicente dño Uon uei
logem soluere s adimplore. illam
temꝑat. istam ordinat. utrãq le¬
igat. Nũguã erit raritar sine
ninore. sed casio nũquã sine cupi¬
ditate sed ordinata. Implet għ cari¬
tas legemi serui: cũ infundit deuo¬
tionem. implet et mercennarii.
cum ordinat cupiditatem. Porro
tumori ꝑmixta deuotio ipm̃ non
admllãt s castificat. pena tãtũ
tollit̾. sine qua ẽẽ nõ potuit dum
fuit seruilis. e tumor manz insecu¬
lũ scli castus et filialis ¶ Cupi¬

Expanded text:
et onus leve charitatis abjecit, propriae voet onus leve charitatis abjecit, propriae voluntatis onus importabile pateretur invitus. 6. Miro itaque modo aeterna lex fugitivum suum, et posuit sibi contrarium, et retinuit subjectum: dum videlicet nec justitiae pro meritis legem evasit, nec tamen cum Deo in sua luce, in sua requie, in sua gloria remansit; subjectus potestati, et submotus felicitati. reddit, quas utique non destruit, sed facit ut impleantur, dicente Domino: Non veni legem solvere, sed adimplere . Illam temperat, istam ordinat, utramque levigat. Nunquam erit charitas sine timore, sed casto; nunquam sine cupiditate, sed ordinata. Implet ergo charitas legem servi, cum infundit devotionem; implet et mercenarii, cum ordinat cupiditatem. Porro timori permixta devotio ipsum non annullat, sed castificat. Poena tantum tollitur, sine qua esse non potuit dum fuit servilis; et timor manet in saeculum saeculi castus et filialis .
Abbreviated transcription (Latin):
deũ dirig̾e Net tunor ꝯmppe nec
amor prinatꝰ conũtit aĩam Ulu¬
tant interdũ uultũ uel actũ. asscũ
in sua adhut duricia ꝑmanere cõ¬
ĩcitur. facit et m̾cenuariꝰ S qr
non gratis: ꝓpria trahi cupidita¬
te cognoscitur. Porro uli ꝓpͥotas
ibi singularitas. Ubi autem sm¬
gularitas: ibi angulus Ubi uero
constringit᷑ Sit mercennario sua
cupiditas. qua et ip̃e artatur. qũ
ab ip̃a temptat᷑ abstractus et illoctꝰ.
S harũ nulla aut sine matu¬
la est aut aĩas conũtere pt̾, Ca¬
ritas uero conũtit aĩas. quas facie
et uoluntarias. Iorro in eo eã
dixerim ĩ matulatam. ꝯd̾ iuł sibi
de suo retinere consueuit. Qui nẽ¬
pe de ꝓpͥo nichil est: totũ ꝓfecto
qd̾ h dei est Qd̾ autem deĩ est õ¬
caritas dat caritatem substãtina
accidẽtalem. Ubi dantẽ significat:
nomẽ est substãtie: ubi donũ: qua¬
ip̃o regeret᷑. quiq sponte iugũ suaue

Expanded text:
Deum dirigere. Nec timor quippe, nec Deum dirigere. Nec timor quippe, nec amor privatus convertunt animam. Mutant interdum vultum, vel actum; affectum in sua adhuc duritia permanere convincitur. Facit et mercenarius; sed quia non gratis, propria trahi cupiditate cognoscitur. Porro ubi proprietas, ibi singularitas; ubi autem singularitas, ibi angulus; ubi veroconstringitur; sit mercenario sua cupiditas, qua et ipse arctatur, quando ab ipsa tentatur abstractus et illectus. Sed harum nulla aut sine macula est, aut animas convertere potest. Charitas 30 vero convertit animas, quas facit et voluntarias. 4. Porro in eo eam dixerim immaculatam, quod nil sibi de suo retinere consuevit. Cui nempe de proprio nihil est, totum profecto quod habet, Dei est: quod autem Dei est, imcharitas dat charitatem, substantia accidentalem. Ubi dantem significat, nomen est substantiae; ubi donum, quaipso regeretur; quique sponte jugum suave
Abbreviated transcription (Latin):
Assa uera et
sitera est caritas. et omnino de corde
puro et conscientia bona et fide non
fita. iudicanda procede̾ qua ꝓximi
bouũ qque ut ñm diligimꝰ. Nã
ui magis aut certe solum diliga
uũ õuintit non taste dilicx᷑ bonũ.
ip̃m Et hit talis nonꝰ pt᷑ obcdire
fortasse bonu est s non autẽ
qũ bonus est inse Quappt̾ nom̾t
inse dirigi illud ab eodem ꝓphã ob¬
ꝓbriũ. Confitebr̃ tibi cum bñfeceris
ei Est qui confitetur dnõ ꝯm̃ bonꝰ
potens est Et est qui confitet᷑ ꝯuĩ e
bonus ẽ Et item qui confitetur qm̃
limplicit bonus est Priius sermuꝰ
est et tum s Decundus mercena¬
rius est et cupit s̃ Tercius filius et
defec̾it patri. Itaqz et qui tums et qͥ
cupit ut̾qz pro se agunt Sola que
infilio est caritas non querit que sua
sunt Qmobrẽ puto de illa dictum.
Lex diĩ ĩmaculata conũtens aiãs
qd̾ sola iudelu sit. que ab amore sui
et mũdi aũtere possit animũ e in

Expanded text:
 vera et sincera est charitas, et omnino de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta judicanda procedere, qua proximi bonum aeque ut nostrum diligimus. Nam qui magis, aut certe solum diligit suum, convincitur non caste diligere bonum, ipsum. Et hic talis non potest obedire fortasse bonus est sibi, non autem quoniam bonus est in se. Quapropter noverit in se dirigi illud ab eodem propheta opprobrium: Confitebitur tibi, cum benefeceris ei . Est qui confitetur Domino quoniam potens est, et est qui confitetur quoniam sibi bonus est, et item qui confitetur quoniam simpliciter bonus est. Primus servus est, et timet sibi; secundus, mercenarius, et cupit sibi; tertius, filius, et defert patri. Itaque et qui timet, et cupit, utrique pro se agunt. Sola quae in filio est charitas, non quaerit quae sua sunt . Quamobrem puto de illa dictum, Lex Domini immaculata, convertens animas : quod sola videlicet sit, quae ab amore sui et mundi convertere possit animum, et in
Abbreviated transcription (Latin):
e NDo lenti xpera agore et desitr̃
habundantiã ħ. et nemꝰ umibrã.
et Iilentiũ solitudo. Salum ꝯiope
uenio uidet. nemo arguit ei
autẽ non tunetur rep̃hensor. seni¬
unes accedit temptator. licentius
exetratur imquitas. Inconnẽtũ

Expanded text:
peram agere, et desertum abundantiam habet, et nemus umbram, et silentium solitudo; malum quippe, quod nemo videt, nemo arguit; ubi autem non timetur reprehensor, securius accedit tentator, licentius perpetratur iniquitas. In conventu
Abbreviated transcription (Latin):
more celestiũ conu̾sari. et in tarne
tesibem anere uitã. At promide qͥt¬
quid nouũ quicqͣd subitũ fuerit ortũ.
suspectas hñt insidias. totũ contra
se estimãt machinatis. Idcirto et
maria turbata est insermone angliꝰ
t urbata est. s nõ ꝑturbata. Q turba

Expanded text:
ore coelestium conversari, et in carne caelibem agere vitam. Ac proinde quidquid novum, quidquid subitum fuerit ortum, suspectas habent insidias, totum contra se aestimant machinatum. Idcirco et Maria turbata est in sermone angeli. Turbata est, sed non perturbata. Turba
Abbreviated transcription (Latin):
natus est nobis. et filius datus est
nobis. Nobio inꝙͣ non sibi. qͥ utiq
ante temꝑa multo nobiliꝰ natus
ex patre. nasti temꝑaliter nõ indi¬
gebat ex matre. Non angelis quoq
qui cũ magnũ haberent: parmillo
nõ req̃rebãt. Nobis ergo natus. nob
et datus. quia nobis necessarius.
Iam de nobis nato ⁊ dato: faciamꝰ
ad qd̾ natus est ⁊ datus. Utani᷑ nrõ
in nram utilitatẽ. De saluatore salu¬
tẽ operemur. ¶ Distamꝰ pariili¬

Expanded text:
natus est nobis, et filius datus est nobis . Nobis, inquam, non sibi, qui utique ante tempora multo nobilius natus ex Patre, nasci temporaliter non indigebat ex matre. Non angelis quoque, qui, cum magnum haberent, parvulum non requirebant. Nobis ergo natus, nobis et datus, quia nobis necessarius. 14. Jam de nobis nato et dato faciamus ad quod natus est et datus. Utamur nostro in nostram utilitatem, de Salvatore salutem operemur.
Abbreviated transcription (Latin):
Q uo ingressus adram: Putont
secretariũ pudici cubituli. fortas
bat patrem suũ in abstondito.
Golent angeli astare orantib et
desectati in hiis quos uident leua¬
de puras mãnus morationẽ. holo¬
caustũ sancte deuotionis gandẽt
se offeroe deo modorẽ suauitatis.
nõ obsistunt. sid cuncta illis uifibi¬
liacedunt. cuncta eque corꝑa quã¬
tũlibet solida uel spissa penetrabilia
sũt ris ac perma Guspicandĩ g̾
nõ est qd aꝑtũ inuenerit angelus
ostiolid uirginis cui minirũ in pro¬
posito erat hominũ fugx̃ frequẽtias.
uitare cossoquia. ne uel orantis per¬
turrbaret ͬ silenciũ. uel continentis
castitas temptaret᷑/ ¶Audi filia
quidam qui audientes nõ audint
et uidentes nõ intelligũt. Sz au¬
diuit ⁊ credidit. uidit ⁊ intellexit
Et inclinauit aurẽ suã uidelicet¬
ad obẽdienciã. et tor suũ ad discipli¬
nã. et oblita est populiõ suũ ⁊ domũ
patris sui. quia nec ppłm surm
angere prolis successiont net do¬

Expanded text:
Quo ingressus ad eam? Puto in secretarium pudici cubiculi, ubi illbat Patrem suum in abscondito. Solent angeli astare orantibus, et delectari in his quos vident levare puras manus in oratione: holocaustum sanctae devotionis gaudent se offerre Deo in odorem suavitatis.non obsistunt, sed cuncta illis visibilia cedunt, cuncta aeque corpora, quantumlibet solida vel spissa, penetrabilia sunt eis ac pervia. Suspicandum igitur non est, quod apertum invenerit angelus ostiolum Virginis, cui nimirum in proposito erat hominum fugere frequentias, vitare colloquia; ne vel orantis perturbaretur silentium, vel continentis castitas tentaretur. Claquidam, qui audientes non audiunt, et videntes non intelligunt; sed audivit et credidit, vidit et intellexit. Et inclinavit aurem suam ad obedientiam, et cor suum ad disciplinam, et oblita est populum suum, et domum patris sui: quia nec populum suum augere prolis successione, nec do
Abbreviated transcription (Latin):
intelliens. ¶Noueris apud mo¬
ysen. nec fructu uirie nec flore: so
ipa uirga xpm demonstrari. Illa
utiq uirga. qua feriente. a qua uel
duũdit᷑ tranfituris. uel de petra ex¬
cutit ᷑ bibituris. Rullũ autr̾ in con¬
ueniens est diuersis reb durersie.
ex cansis xp̃m figurari. et in uirga
quidẽ potenciã. in flore uero fraglã¬
tiam. in fructu autẽ saporis dulce¬
diuẽ. in frondib quoq st dulã rius
intelligi protectionẽ. qua uidelicet
parmilos ad se confugientes sus
umibra alarũ suaꝵ protegere nõ
desmit. sine ab estu carnaliũ desi¬
deriore sine afatie impioꝵ qui eos
afflixerut. Bona ⁊ desiderabilis
umbra subalis Ihũ. ubi tutũ est fu¬
nientib refugiũ. gratũ fessis re¬
nia in uellus ⁊ cl. Per hoc qd̾ dicit᷑
et sicut stilicidia stillancia suꝑ t̾ram
Idem datur intelligi qd̵ ꝑ inuentã
rore madidam terrã. Pluia demq
uolinitaria quã segregauit deus he¬
reditati sur placide prius ⁊ absq

Expanded text:
icari. Noveris et apud Moysen nec fructu virgae, nec flore, sed ipsa virga demonstrari; illa utique virga, qua feriente, aqua vel dividitur transituris , vel de petra excutitur bibituris . Nullum autem inconveniens est, diversis rebus diversis ex causis Christum figurari; et in virga quidem potentiam, in flore vero fragrantiam, in fructu autem saporis dulcedinem, in frondibus quoque sedulam ejus intelligi protectionem, qua videlicet parvulos ad se confugientes sub umbra alarum suarum protegere non desinit, sive ab aestu carnalium desideriorum, sive a facie impiorum, qui eos afflixerunt. Bona et desiderabilis umbra sub alis Jesu, ubi tutum est fugientibus refugium, gratum fessis revia in vellus. Nam per hoc quod sequitur, et sicut stillicidia stillantia super terram , idem datur intelligi, quod per inventam 739 rore madidam aream. Pluvia nempe voluntaria, quam segregavit Deus haereditati suae, placide prius et absqu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Tolerabilius atq honestius fuit
putari ad tempus xpm̃ de cõigio fu¬
isse natũ ꝙͣ de fornitatione ¶At
et de supnis exxulit supribũ ⁊ apud
infrios spolianit anarũ. ¶ Iostpl¬
esset iustus noluit eam traduce̾. quia
sicut nequaqm iustus esset. si cormita
ream consensisset. sit nichilonmiꝰ iust
nõ esset: si probatã inuoxiã cõdempnass
¶Iosepl indignũ ⁊ pctõrem se rrpn¬
tane. dicebat intra se atali ⁊ tantanon
debrre sibi ultra familiare prestari ton¬
turberĩ. cuius supra se mirabilrm
exxauestrbat dignitatẽ. Widebat ⁊¬
horrebat diuine preseucie certissimũ
hestartẽ insigur. et quia misteriũ
penetrare nõ poterat. uolebat dimittẽ
ram. Expauit petrus porencie mans¬
nntudinẽ. expauit centurio p̃senciẽ
maiestatẽ. exhorruit minirũ ⁊ Iosepł
sicut homo huius tanti miracłi no¬
nitatr᷑. misterii prosunditatẽ. et idro

Expanded text:
 Tolerabilius vero atque honestius fuit  Tolerabilius vero atque honestius fuit putari ad tempus Christum de conjugio fuisse natum, quam de fornicatione. et de supernis expulit superbum, et apud inferos spoliavit avarum. Conveesset justus, noluit eam traducere: quia sicut nequaquam justus esset, si cognitam ream consensisset; sic nihilominus justus non esset, si probatam innoxiam condemnassoseph indignum et peccatorem se reputans, dicebat intra se, a tali et a tanta non debere sibi ultra familiare praestari contubernium, cujus supra se mirabilem expavescebat dignitatem. Videbat et horrebat divinae praesentiae certissimum gestantem insigne: et quia mysterium penetrare non poterat, volebat dimittere eam. Expavit Petrus potentiae magnitudinem, expavit Centurio praesentiae majestatem. Exhorruit nimirum et Joseph, sicut homo, hujus tanti novitatem, mysterii profunditatem: et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
dispoit tuam. ip̃e disponebat et
suam. Et quãdo uolebat ⁊ quib uo¬
lebat sapiens apparebat. quando
et quib uolebat. sapiencior. qͣñdo ⁊
quibus uolebat sapientissimꝰ¬
Ecce uirgo toncipiet ⁊ pariet filiũ
En habes feminã. sciliez uirginem
Uis ⁊ andire de uiro quis sit. Et uo¬
cabitur ait nomẽ eius emmanurł
Idest nobistũ deus. Iemina itaq tir¬
cundans uirũ. uirgo est concipiens
dñt. ¶ Quod moysi monstratĩ
est in rubo ⁊ igne. a aron in uirga
⁊ flore. gedeoni in uellere ⁊ rore.
hoc aꝑte sa lomon p̾uidit in forti
muliere ⁊ eius precio. Aꝑtius
Iherennas p̾tunt de femina ⁊ uiro
a ꝑtissime ysaias declaraint de uir¬
gmie ⁊ dro. Gabriel tandẽ exhibuit
thomas dubitando. palpando tous¬
tantissimꝰ factus est diũte cõfessor
resurrectionis. ita ⁊ Ioseph mariam
sibi desponsando. eiusq cõuersationẽ
in temꝑe custodie studiosius cõprobã¬
do. facͥtus est pudicicie fidelissimꝰ teste¬

Expanded text:
iis  tuam, ipse disponebat et suam, et quando volebat, et quibus volebat sapiens apparebat, quando et quibus volebat sapientior, quando et quibus volebat sapientissim virgo concipiet, et pariet filium. En habes, feminam, scilicet Virginem. Vis et de viro audire quis scit? Et vocabitur, ait, nomen ejus Emmanuel, id est, Nobiscum Deus . Femina itaque circumdans virum, Virgo est concipiens Dest in rubo et igne, Aaroni in virga et flore, Gedeoni in vellere et rore; hoc aperte Salomon praedixit in forti muliere et ejus pretio; apertius Jeremias praecinuit de femina et viro, apertissime Isaias declaravit de Virgine et Deo, Gabriel tandem exhibuit Thomas dubitando, palpando, constantissimus factus est Dominicae confessor resurrectionis, ita et Joseph Mariam sibi desponsando ejusque conversationem in tempore custodiae studiosius comprobando, factus est pudicitiae fidelissimus test
Abbreviated transcription (Latin):
terris. preciũ fortis huius mulieꝵ.
sed a sũmo celo enressio eius. Quid
dride rub ille quondã mosaytus
portendebat. flãmas quidemeunt¬
tens s nõ ardens. insi mariã parien¬
tem. ⁊ doloremͣ sencientẽ. Quid rocxo
uirga aaronflorida n humectata n
ipam concipientẽ qͣmuis uirũ nõ
cognostrntẽꝰ huiꝰ magni miracli
maiis misteriũ ysaias edisferit di

Expanded text:
terris pretium fortis hujus mulieris, terris pretium fortis hujus mulieris, sed a summo coelo egressio ejus. Quid deinde rubus ille quondam Mosaicus portendebat, flammas quidem emittens, sed non ardens , nisi Mariam parientem, et dolorem non sentientem? Quid, rogo, virga Aaron florida , nec humectata, nisi ipsam concipientem, quamvis virum non cognoscentem? Hujus magni miraculi majus mysterium Isaias edisseri
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ipã conteret caput tuũ ⁊ ce¬
Cui hec ẜnata uictoria est nͥ marie:
Ipã proculdubio caput contrinit ue¬
urnatũ q̃ om̃imodã malignisug¬
gestionẽ tam decarnis illerebra. ꝙͣ
de mentis suꝑbia deduxit ad nichi¬
lũ. Quã uero alia salomon requi¬
rebat cũ dicebat. mulierẽ fortem
quis iueniẽt: Nouerat qui ppe
uir sapiens huius sexus infirmita¬
tẽ fragile corpus. lubritã mentem
quia tamẽ dñi legerat ꝓmifisse.
et ita uidebat congruere ut qui ui¬
cerat ꝑ feminã. uinceret᷑ ꝑ ipsam.
urhementer admirãs arebat. muli¬
erẽ fortem quis /muemet: Oed
dicere Si ita demanu femine pẽ¬
det / et nr̃a om̃iũ salus. ⁊ innocẽtie
restitucio. et de hostr uictoria. fortis
omĩno necesse est ut prouideatur.
S mulierẽ fortem quis mueniẽt:
Ac ne hoc quesisse uidrat᷑ defꝑando:
subdit ꝑphando. ꝑdrocul ⁊ de ultimis
nõ parũ. nõ mediotre nõ deniq
de terra sy de celo. nec de celo ꝑximo

Expanded text:
 Ipsa conteret caput tuum . Cui haec servata victoria est, nisi Mariae? Ipsa procul dubio caput contrivit venenatum, quae omnimodam maligni suggestionem tam de carnis illecebra, quam de mentis superbia deduxit ad nihilum. 5. Quam vero aliam Salomon requirebat, cum dicebat: Mulierem fortem quis inveniet? Noverat quippe vir sapiens hujus sexus infirmitatem, fragile corpus, lubricam mentem. Quia tamen et Deum legerat promisisse, et ita videbat congruere ut qui vicerat per feminam, vinceretur per ipsam, vehementer admirans aiebat: Mulierem fortem quis inveniet? Quod est dicere: Si ita de manu feminae pendet et nostra omnium salus, et innocentiae restitutio, et de hoste victoria: fortis omnino necesse est ut provideatur Sed mulierem fortem quis inveniet? At ne hoc quaesisse putetur desperando, subdit prophetando, non parvum, non mediocre, non denique de terra; sed de coelo, nec de coelo proximo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓeus qui ubiq equaltoer totus ĩ
per suã simplicẽ substanciã. aliter
taniẽ in rationalib crraturis qm
in teteris. et ip̃ãꝵ aliter in bonis
ꝙp in malis est per efficatiã. Ita sane
est in irracionalib creaturis ut tñ
non capiatur ab ipĩs. A racionalib
autr̃ om̃ib quidẽ capi potest per
cornitionẽ sed a bonis tantũ ca¬
pitur ꝑ amorẽ. In solis ergo bonis
ita est. ut eciã sit cum ipsis ꝓpter
concordiã uoluntatis. ¶ Aue i.¬

Expanded text:
equaliter totus est per suam simplicem substantiam, aliter tamen in rationalibus creaturis quam in caeteris; et ipsarum aliter in bonis quam in malis est per efficaciam. Ita sane est in irrationalibus creaturis, ut tamen non capiatur ab ipsis. A rationalibus autem omnibus quidem capi potest per cognitionem, sed a bonis tantum capitur etiam per amorem. In solis ergo bonis ita est, ut etiam sit cum ipsis propter concordiam voluntatis. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
eos quoq lugeret. quos siue pem¬
tencia mortuos sciret Et si rm̃ a
cõmunib orationib ipĩ se excludut.
sed ab affectibus om̃ino nõ possut
Widerut tamir᷑ in quãto periculo
suit. ꝓ quib eccliã palã orare ñ
audeat. que etiã fidenter ꝑ indeis.
pro hereticis. pro gentilib orat.
Tũ eñ in ꝑasceur nominatim oret᷑
pro quibuslibet malis: nulla tñ
mencio fit de excõicatis Su per¬

Expanded text:
eos quoque lugeret, quos sine poeneos quoque lugeret, quos sine poenitentia mortuos sciret . Etsi enim a communibus orationibus ipsi se excludunt, sed ab affectibus omnino non possunt. Viderint tamen in quanto periculo sint, pro quibus Ecclesia palam orare non audpro haereticis, pro Gentilibus orat. Cum enim in Parasceve nominatim oretur pro quibuslibet malis, nulla tamen mentio fit de excommunicatis.
Abbreviated transcription (Latin):
toserare uiuos. ues toserari a uiuis
nõ poterit. s incipiet efferri : semꝑ
quidẽ fideliter gemo. si iam nõ ita
fiduciali ꝰ oro. Non aꝑte andeo dicr̾
ueni dñe suscita mortuũ nrm corde
tamẽ suspenso tremulus intꝰ cla¬
mare nõ cesso/ ¶ Potest saluator
dere nobis. lacrimisq portanciũ
motꝰ. nõ pretib morti uitã ⁊eddr᷑
uinis Aut certrꝰ Iam sepultũ reuotare
a mortuis. Mortuũ autẽ dixerim
illũ qui sua pritata defendens. in
octauuꝰ iam corruit gradũ. A mor¬
tuo em̃ tãꝙꝙͣ qui nõ sit. perit tõfessio
post decimũ uero qui tercius est ab oc¬
tano. iam effertur in libertatẽ peccadi.
quãdo expellit᷑ a consorcio monastrr
At postꝙͣ quartũ transirrit iã qua¬
triduanus recte dicit᷑ dum in qͥntũ
decidens. per consurtudinẽ sepeliti
Absit autẽ a nobio ut eciã pro talib
et si palam nõ presumimꝰ. uel in
cordib nrĩs orare cessemꝰ. cũ pauls

Expanded text:
tolerare vivos, vel tolerari a vivis tolerare vivos, vel tolerari a vivis non poterit, sed incipiet efferri, semper quidem fideliter gemo, sed jam non ita fiducialiter oro. Non aperte audeo dicere, Veni, Domine, suscita mortuum nostrum: corde tamen suspenso, tremulus intus clamare non cesso, Si forte, si forrere nobis, lacrymisque portantium motus, non precibus, mortui vitam reddere vivis, aut certe jam sepultum revocare a mortuis. Mortuum autem dixerim illum, qui sua peccata defendens, in octavum jam corruit gradum. A mortuo enim, tanquam qui non est, perit confessio . Post decimum vero, qui tertius est ab octavo, jam effertur in libertatem peccandi, quando expellitur a consortio monasterii. At postquam quartum transierit, jam recte quatriduanus dicitur, dum in quintum decidens per consuetudinem sepelitur. 56. Absit autem a nobis, ut etiam pro talibus, etsi palam non praesumimus, vel in cordibus nostris orare cessemus: cum Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
In illo deniq perfecta taritas. in isto
cõsumimata imiquitas foras mittit
timorẽ. Illi ueritas. hiic cecitas dat
securitatẽ. Potest ergo duodecimus
gradus appellari cõsurtudo petrandi.
qua dei mietus amittit᷑. cõtemptus
postolꝰ nõ dico ut quis oret. G ñqͥd
dicis o apłe ut quis desꝑet: Inmo
gemat qui illũ amat. Non p̃sumat
orare: nec desistat plorare. Quid est
qd̾ dico. An forte ullũ remanet spei
refugiũ. ubi oratio nõ iuenit locũ:
Audi credente̾. sperantẽ. nec tanis̃
orantẽ. Dnẽ inqͥt si fuisses hic: fra¬
ter mens nõ fuisset mortis ¶ Du
os recens mortuos. tertiũ iam q̃¬
triduanũ leno resuscitatos. solam
magnitudine pretatis. Emuli
etiã forma si cõtigerit qd deus a¬
adhuc inter nos erit. pulsabo ⁊ erio
meis qualiscũq peccator. pulsabo
⁊ fratrũ pretib saluatorẽ. Si reu¬
xerit: lucrati erimꝰ fratrẽ. Gi uero
non metrani᷑ exaudiri. ubi iam

Expanded text:
In illo denique perfecta charitas, in isto In illo denique perfecta charitas, in isto consummata iniquitas foras mittit timorem. Illi veritas, huic caecitas dat securitatem. Potest ergo duodecimus gradus appellari consuetudo peccandi, qua Dei metus amittitur, contemptus postolus, non dico ut quis oret . Sed nunquid dicis, o Apostole, ut quis desperet? Imo gemat qui illum amat. Non praesumat orare, nec desistat plorare. Quid est quod dico? An forte ullum remanet spei refugium, ubi oratio non invenit locum? Audi credentem, audi sperantem, nec tamen orantem. Domine, inquit, si fuisses hic, frater meus non fuisset mortu recenter mortuos, tertium jam quatriduanum, lego resuscitatos: solam magnitudine pietatis . 55. Simili etiam forma si contigerit quod Deus aadhuc inter nos erit, pulsabo et ego meis qualiscunque peccator, pulsabo et fratrum precibus Salvatorem. Si revixerit, lucrati erimus fratrem: sin vero non mereamur exaudiri, ubi jam vel
Abbreviated transcription (Latin):
Utit ᷑ iamab illicitis conitandis. pa¬
trandis inuestigandis amm ꝰ manꝰ
Uel prdes nõ ꝓhibentͬ. s quicq̃d in
cor in bnccã ad manũ uenerit. ma¬
chinat᷑. garrit ⁊ oꝑatur maliuolus.
uaniloquus. facinorosus. Que̾ad¬
modũ demqr ascensis hiis om̃ĩb
nradib corde iam a lacri. ⁊ absqr labore
pro bona consuetudine iustus curoit
ad uitam. Sic destrusis impiꝰ eisdẽ.
pio malo usu nõ se ratione gubernãs.
nõ timoris freno retentans. intrepi¬
dus festinat ad mortr᷑. mi dii sũt qui
fatigane. angustiant᷑. qui nũt me¬
tu cruciant᷑ grhenne mit pristina
retardati cõsuetudine. destendendo
uel astrudendo laborant. Eupp̃̾mus
tantũ ⁊ infimius curou̾t absq impe¬
dimr̃to ⁊ absq labore. ad morte᷑ hic
ded uitam ille festinat. Alter alacuor
astri protsimor. Issũ a sariẽ caritas¬
hunt procliue̾ cupiditas facit. malto
stupor. in altero amor laborẽ nõ sentit

Expanded text:
utitur, jam ab illicitis cogitandis, pautitur, jam ab illicitis cogitandis, patrandis, investigandis animus, manus, vel pedes non prohibentur: sed quidquid in cor, in buccam, ad manum venerit, machinatur, garrit et operatur, malevolus, vaniloquus, facinorosus. Quemadmodum denique ascensis his omnibus gradibus, corde jam alacri et absque labore pro bona consuetudine justus currit ad vitam: sic descensis impius eisdem, pro malo usu non ratione se gubernans, non timoris freno retentans, intrepidus festinat ad mortem. Medii sunt qui fatigantur, angustiantur: qui nunc metu cruciantur gehennae, nunc pristina retardati consuetudine, descendendo vel ascendendo laborant. Supremus tantum et infimus currunt absque impedimento, et absque labore. Ad mortem hic, ad vitam ille festinat; alter alacrior, alter proclivior. Illum alacrem charitashunc proclivem cupiditas facit. In altero amor, in altero stupor laborem non sentit.
Abbreviated transcription (Latin):
hradus appellari librrtas pec¬
candi: per quã monachus cũ iam
nec mahistrũ uidet quẽ tuurat. nec
fratres quos reuerrat᷑ tanto stturiꝰ
quãto libirius sua desideria iplere
delectat : a quib in monastrris tam
pudore quã timore prohibrbat᷑. Ez ⁊¬
si iam uelfratres uelabbem̃ nõ timet
nõdũ tanie᷑ dei penitꝰ formidine caret.
hanc ratio temutter adhuc submur¬
murans uoluntati ꝓponit. ner sine
aliqua dubitatione queq pͥmũ illici¬
ta ꝑficit. s sicut is qui uadũ temptat.
pedetentim nõ cursum uitioꝵ gur¬
tia nipunitas sequit᷑ exꝑta uolup¬
tas sibenter repetit᷑. repẽtita blan¬
ditur Concupistencia reuuistente
sopit ratio. ligat consurtudo trahit᷑
miser in ꝑfuudũ malors. tradit᷑ cap¬
tinus tirãmdi uicioꝵ. ita ut carnaliũ
uoragine desiderioꝵ absortus. sure ra¬
tionis diuimiq tiuoris oblitꝰ. dicat
insipiens in corde suo nõ est deus.
Iam indifferenter libitis pro licitis

Expanded text:
gradus appellari libertas peccandi, per quam monachus, cum jam nec magistrum videt quem timeat, nec fratres quos revereatur, tanto securius, quanto liberius sua desideria implere delectatur, a quibus in monasterio tam pudore, quam timore prohibebatur. Sed etsi jam vel fratres, vel abbatem non timet, nondum tamen Dei penitus formidine caret. Hanc ratio, tenuiter adhuc submurmurans, voluntati proponit, nec sine aliqua dubitatione quaeque primum illicita perficit; sed, sicut is qui vadum tentat, pedetentim, non cursim vitiorum gurtia impunitas sequitur, experta voluptas libenter repetitur, repetita blanditur. Concupiscentia reviviscente sopitur ratio, ligat consuetudo. Trahitur miser in profundum malorum, traditur captivus tyrannidi vitiorum, ita ut carnalium voragine desideriorum absorptus, suae rationis divinique timoris oblitus, dicat insipiens in corde suo: Non est Deus . Jam indifferenter libitis pro licitis
Abbreviated transcription (Latin):
castitate marie. Ut tu stilicet sine
hũilitate placere sufficias ex tua.
qd illa nõ potuit exsuaꝰ bemq
quãto honorabilior es ex sumlãri uu¬
ne castimonie: tanto tibi tu maiorẽ
muiriã facis̃. qd eius in te detorem
fe das ꝑmixtione suꝑbie. Alioq̃uexpe¬
die tibi urigiẽ nouesse. ꝙͣ de uirgnu¬
tate insolestt̾. Ron om̃ĩum q̃dem est
ungnitas: multo tanẽ pancioꝵ est
gitatẽ in maria nõ potes insi nurari
frude huuĩlitatẽ mutari ⁊ sufficit tibi
Quodsi uirgo ⁊ hm̃lis es. quisqͥs es

Expanded text:
castitate Mariae; ut tu scilicet sine castitate Mariae; ut tu scilicet sine humilitate placere sufficias ex tua, quod illa non potuit ex sua? Denique quanto honorabilior es ex singulari munere castimoniae, tanto tibi tu majorem injuriam facis, quod ejus in te decorem foedas permistione superbiae. Alioquin expedit tibi virginem non esse, quam de virginitate insolescere. Non omnium quidem est virginitas: multo tamen pauciorum est ginitatem in Maria uon potes nisi mirari, stude humilitatem imitari, et sufficit tibi. Quod si et virgo, et humilis es, quisquis es,
Abbreviated transcription (Latin):
inꝯͥt requiestet spiritꝰ mens.: insi su¬
per hũlem /⁊ quietũ. Suꝑhumile̾
dixit nõ suꝑ uirgint̃. Gi maria hũi nͥa
lis nõ essẽt: suꝑ eam spũs stẽ nõ re¬
quienisset. Gi suꝑ eam nõ reqͥrniss.
nec mip̃gnasset᷑. Quomiꝰ rnĩ de ipb̃
sinr ip̃o tõciꝑet: Patet itaq qͥa ut
de spũ scõ conciꝑet : sicut ipã ꝑhibet
Respexit deus huilitatr̃ ancille sue
potius q̃m unrginitatẽ. Et si pla¬
cuit ex ungmitate: tñ ex hiũlitate
tõcexit. unde constat. quia etiã ut
plateret uiiginitas: hũilitas ꝓcul
dubio frcit. Qͥd dicis uirgo superbe :
maria uirnimẽ se obłita. nloriat᷑ de
Sm̃litate. ⁊ tu negligendo hũilitatĩ
blandias tibi de uirgutate Ries¬
pixit ait illa. deus hũilitate᷑ ancil¬
le sue. Qͥ illa. Uirno utiq sancta.
ungo sobria uirgo deuota. Nũquid
tu tastior illa: Nunqͥd deuocior
Aut nũquid tua forte pudicia ꝯͣ̃tior

Expanded text:
inquit, requiescet spiritus meus, nisi suinquit, requiescet spiritus meus, nisi super humilem et quietum? Super humilem, dixit, non, superlis non esset, super eam Spiritus sanctus non requievisset; si super eam non requievisset, nec impraegnasset. Quomodo enim de ipso sine ipso conciperet? Patet itaque, quia ut de Spiritu sancto conciperet, sicut ipsa perhibet, respexit humilitatem ancillae suae Deus , potius quam virginitatem. Et si placuit ex virginitate, tamen ex humilitate concepit. Unde constat, quia etiam ut placeret virginitas, humilitas procul dubio fecit. 6. Quid dicis, virgo superbe? Maria virginem se oblita gloriatur de humilitate: et tu negligendo humilitatem, blandiris tibi de virginitate? Respexit, ait illa, humilitatem ancillae suae. Quae illa? Virgo utique sancta, virgo sobria, virgo devota. Nunquid tu castior illa? nunquid devotior? Aut nunquid tua forte pudicitia gratior