comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hel inherus alem et proposui in animo meo
quaerere et in uestigares apientes deomnib
quae fiunt sub sole. Hanc ocupationem pes¬
simam deditds̃ filiis hominum ut occupa¬
rentur in ea : Vidi quae fiunt cuncta sub sole:
et ecceuniuer sauanitas et afflictio sp̃s
Peruersi difficile corriguntur: et stul¬
torum infinitus est numerus : Locutus sũ
incordemeo dicens : Eccemagnus effec¬
tus sum et praecessi sapientico omnes
qui fuerunt centeme in hierus alem et
mens meae contemplataẽ multa sapient᷑
et didicit Dediq: cormeum ut scirem prũ¬
dentiã atq cdoctrinam erroresq et stultitiã : d uidens¬
et agnoui qđ in his quoq: essec labor etas
flictio sp̃s. Eoquod in multa sapientia
multa sit indignatio : Et qui addit scien¬
meo uadam et ad fluccm delicus : et fruar
bonis : Et uiquod hoc quoq: esset uanitas
Ris umreputaui errorem et gaudio dixi:
quid frustra deciperis: Cogitaui in corde
meo abstrahereccuino carnem meamut ani¬

Expanded text:
hel in Hierusalem et proposui in animo meo hel in Hierusalem et proposui in animo meo quaerere et investigare sapienter de omnibus quae fiunt sub sole hanc occupationem pessimam dedit Deus filiis hominum ut occuparentur in ea vidi quae fiunt cuncta sub sole et ecce universa vanitas et adflictio spiritus perversi difficile corriguntur et stultorum infinitus est numerus locutus sum in corde meo dicens ecce magnus effectus sum et praecessi sapientia omnes qui fuerunt ante me in Hierusalem et mens mea contemplata est multa sapienter et didicit dedique cor meum ut scirem prudentiam atque doctrinam erroresque et stultitiam et agnovi quod inflictio spiritus. Eo quod in multa sapientia, multa sit indignatio: et qui addit scienmeo: Vadam, et affluam deliciis, et fruar bonis. Et vidi quod hoc quoque esset vanitas. Risum reputavi errorem: et gaudio dixi: Quid frustra deciperis? Cogitavi in corde meo abstrahere a vino carnem meam. ut ani
Abbreviated transcription (Latin):
dixit ecclesiastes. Vanitas uanitatum:
et omnia uanitas: Quid habet amplius
homo de uniuerso labore suo quo labo¬
rat subsole : Generatio praeterit et genera¬
tio aduenit : Terra uero inaeternum stat:
Oritur sol et occidit : et ad locum suum
reuertiturꝰ. Ibiq: renascens gyrat perme¬
ridem et flectitur adaquilonem. Lus¬
trans uniuersa incir circuitu pergit sp̃s et
incirculoss uosre greditur : Omnia flumina
intrant in mare et mare non redundat.
ad locum undexeunt flumina reuertun¬
turiut iterum fluant: Cunctacres diffici¬
les non potestecs homo explicare sermone:
Non saturatur oculus uisu. nec auris
impletur auditu: Quid ẽ. quod fuit
ipsum quod futurum est: Quid est qđ
futurum estipsum quod fiendum .e:
Nibil sub sole nouum nec uolet
quis quam dicere eccehoc recens est: Iam
enim praeces sit in saeculis quae fuerunt
antenos Non est priorum memorice sed
nec eorum quidem quae postea futuras ert
recordatio a pud eos qui futuris unt in no¬
uissimo: Ego ecclesiastes fuirexis ra¬

Expanded text:
itatum, et omnia vanitas. Quid habet amplius homo, de universo labore suo, quo laborat sub sole? Generatio praeterit, et generatio advenit, terra vero in aeternum stat. Oritur sol, et occidit, et ad locum suum revertitur: Ibique renascens, gyrat per meridiem, et flectitur ad aquilonem: Lustrans universa in circuitu pergit spiritus, et in circulos suos regreditur. Omnia flumina intrant in mare, et mare non redundat: Ad locum, unde exeunt flumina, revertuntur, ut iterum fluant. Cunctae res difficiles: non potenon saturatur oculus visu nec auris impletur auditu quid est quod fuit ipsum quod futurum est quid est quod factum est ipsum quod fiendum est nihil sub sole novum nec valet quisquam dicere ecce hoc recens est iam enim praecessit in saeculis quae fuerunt ante nos non est priorum memoria sed nec eorum quidem quae postea futura sunt erit recordatio apud eos qui futuri sunt in novissimo ego Ecclesiastes fui rex Isra
Abbreviated transcription (Latin):
ne requiras faciendi plures libros : Nul¬
lus est finis frequens que meditatio.
carnis afflictio est
Finem loquendi omnes pariter
obserua. Hoc ẽ enim omnis homo &
cuncta quaefiunt ad duc& ds̃ iniudiciũ¬
pro omni reatu si uebonum siue malũ sit:
EXEUCIT IIBERECCIESIASTES Ũ .Ñ. DeCC¬

Expanded text:
ne requiras. Faciendi plures libros nulne requiras. Faciendi plures libros nullus est finis: frequensque meditatio, carnis afflictio est. Finem loquendi omnes pariter observa: Hoc est enim omnis homo: et cuncta quae fiunt, adducet Deus in judiciupro omni errato, sive bonum, sive malum illud sit. Explicit liber Ecclesiastes
Abbreviated transcription (Latin):
ostia in platea. in humilitate uocis mo¬
lontis & consurgent aduocom uolu¬
cris & obsurdescent omnos filiae car¬
minis excelsa quoq: timebunt & for¬
midabunt Inuice
xxuiiii. F.lorebit amigdalum. in pinguabitur
locusta : & dissi pabitur capparis ꝗm̃
ibit homo indomũ acernitatis suae:
Et circuibunt in platea plangentes¬
ANtequam rum patur funicu. đr genteus
& recuritt uitta aurea & conteratur
hydria suꝑ fontem & confringatur rota
super cisternam : & reuestatur puluis
interram suam unde erat: Etspiritus
redeat add nm̃qui dedit illum. Vanitas
uanitatum dixit ecclesiastes. et omnia
uanitas .: Cumq ess& sapientissimus
ecclesi astes. docuit populum & enarrauit
quae fecernt: Et in uestigans conposu¬
it parirbolas multas. qua esiuit uerba
utilia & conscripsit sermones rectissimos
ac ueritate plenos : Verba sapientium
sicut stimuli: & quasi claui in altum defixi
quae permagistorum consilium data sunt
a pastore uno: his amplius filimi

Expanded text:
ostia in platea in humilitate vocis mostia in platea in humilitate vocis mtis et consurgent ad vocem volucris et obsurdescent omnes filiae carminis excelsa quoque timebunt et formidabunt in via florebit amigdalum inpinguabitur lucusta et dissipabitur capparis quoniam ibit homo in domum aeternitatis suae et circumibunt in platea plangentesantequam rumpatur funis argenteus et recurrat vitta aurea et conteratur hydria super fontem et confringatur rota super cisternam et revertatur pulvis in terram suam unde erat et spiritus redeat ad Deum qui dedit illum vanitas vanitatum dixit Ecclesiastes omnia vanitas cumque esset sapientissimus Ecclesiastes docuit populum et enarravit quae fecerit et investigans conposuit parabolas multas quaesivit verba utilia et conscripsit sermones rectissimos ac veritate plenos verba sapientsicut stimuli, et quasi clavi in altum defixi, quae per magistrorum consilium data sunt a pastore uno. His amplius, fili mi,
Abbreviated transcription (Latin):
que si mul melius erit : Dulce lumen
& delectabile est oculis uidere solem
Si annis multis uixerit homo & in his
omnib la&us fuerit meminis sedeb&
tenebrosi temporis & dierum multorũ:
Quicum uenoriđ uanitatis arguentur
parcerita. la&are ergo suuenis in ad¬
ules centiatu a : & inbonosit costuum
in dieb: iuuentutis tuae: et ambulco
inuis cordistui: & in in tuitu oculorũ
tuorum: et scito quod pro omnib: his¬
cidduc& te d̃ INiudicium
Aufer istem a cord&uo: & a moue
maliciam a carn&ua: Adolescentico
enim & uoluptas. uana sunit
XXUIII Memento creatoristui in dieb iuuen¬
tutis tuae Ante quam ueniat tempus
afflictionis & ad propinquent anni de
quib dicas : Non mihi placent ante quã
tenebres cat sol. & lumen & luna & stel¬
lae: et reuestantur nubes post pluu¬
am: Quando commouebuntur custo¬
des domus & nu tabuntur uir for¬
tis simi & otiosae erunt molentes
inminuto Numero: & tenebrescenit
uidentes persora mina elaudent

Expanded text:
que simul, melius erit. Dulce lumen, que simul, melius erit. Dulce lumen, et delectabile est oculis videre solem. Si annis multis vixerit homo, et in his omnibus laetatus fuerit: Meminisse debet tenebrosi temporis, et dierum multorum: qui cum venerint, vanitatis arguentur praeterita. Laetare ergo, juvenis, in adolescentia tua, et in bono sit cor tuum in diebus juventutis tuae, Et ambula in viis cordis tui, et in introitu oculorum tuorum: Et scito quod pro omnibus hisadducet te Deus in judicium. Aufer iram a corde tuo, et amove malitiam a carne tua. Adolescentia enim et voluptas vana sunt. Cap. XII. Memento Creatoris tui in diebus juventutis tuae, antequam veniat tempus afflictionis, et appropinquent anni, de quibus dicas: Non mihi placent. Antequam tenebrescat sol, et lumen, et luna, et stellae, et revertantur nubes post pluviam: Quando commovebuntur custodes domus, et nutabunt viri fortissimi: Et otiosae erunt moinminuto numero et tenebrescent videntes per foramina et claudent
Abbreviated transcription (Latin):
tate maniuum perstillabit domus: Iriri¬
sur facciunt panem acuinum ut aepulen¬
tur bibentes
et pecumae oboediunt omnia. Incogita¬
tion &ua regine trahas : Et in secr&o cũ¬
biculitui ne male dixeris diuiti : quia aues
caeli postabit uocemtuam: et quihab&
pennas ad nuntiabit sententiam:
Mitte panemtuum super tnenseunter¬
aquas qua post multa temponte inuenies illum:
Da pastem septem Nec non & octo : quia ig¬
nontes quid futurum sit mali super terram
s. repl&e fueriNł nubes imbrẽ suꝑterrã¬
effundent
s. caetiderit lignum ad austrum aut cid qui
lonem: in quocumq: loco caeciderit ibierit:
Qui obseruat uentum non seminat : & qui
considerat nubes num quam m&et
Quomodo ignosas quaesit uia sp̃s: Et qua
pirtione compingarur ossa inuentre pracg¬
nantes: sic nescis opera dĩ qui fabricator
est omnium:
a ne semina sementuum: & uespere
necess& manustucc: quia nescis quid
magis omatur. hoc an illud: Et siutrũ¬

Expanded text:
tate manuum perstillabit domus in ritate manuum perstillabit domus in risu faciunt panem ac vinum ut epulentur viventes et pecuniae oboedient omnia in cogitatione tua regi ne detrahas et in secreto cubiculi tui ne maledixeris diviti quia avis caeli portabit vocem tuam et qui habet pinnas adnuntiabit sententiam mitte panem tuum super transeunteaquas quia post multa tempora invenies illum da partem septem necnon et octo quia ignoras quid futurum sit mali super terram si repletae fuerint nubes imbrem super tffundent si ceciderit lignum ad austrum alonem, in quocumque loco ceciderit, ibi erit. Qui observat ventum, non seminat: et qui considerat nubes, numquam metet. Quomodo ignoras quae sit via spiritus, et qua ratione compingantur ossa in ventre praegnantis: sic nescis opera Dei, qui fabricator est omnium. ane semina semen tuum, et vespere ne cesset manus tua: Quia nescismagis oriatur, hoc an illud: et si utrum
Abbreviated transcription (Latin):
terram: Quifodit foueam incidit in eupi :
Et qui dir si pat saepem mordebit eum co¬
luber: Quitraens fert lapides afflig&ur
in eis: Et quis cindit ligna uulnerbit᷑
ab eis : si retunsum fuerit ferrum Et hoc
non ut prius sed hebetatum erit multo
labore ex acuetur : Et post industriam
sequeur sapientia : Si mordeat ser¬
pens insilentio : Nihilominus habet qui oc¬
culte decrahit : Verba oris sapientis gatia
et labia insipientis praecipitabunt eũm
Initium uerbo rum eius stułtia et Nouis si¬
mũ oris illius error pessimus: stultus uer¬
ba multiplicat : Ignosathomo queante fuc¬
rit : et quod flturum est quis illi poterit in¬
dicare : labor stultorum ad flig& cos qui
nesciunt in urbem pergere : Vac tibi ter¬
st cuius est rex puer & cuius principer
mane comedunt:¬
VIII. Beata terra cuius rex Nobilis ẽ : & cuius
principes uescuntur intempore suo adre¬
ficiendum et non adliguriam : Inpigricus
humiliabitur contignatio: et in in firmi¬

Expanded text:
terram. Qui fodit foveam, incidet in eam: terram. Qui fodit foveam, incidet in eam: et qui dissipat sepem, mordebit eum coluber. Qui transfert lapides, affligetur in eis: et qui scindit ligna, vulnerabitur ab eis. Si retusum fuerit ferrum, et hoc non ut prius, sed hebetatum erit: Multo labore exacuetur, et post industriam sequetur sapientia. Si mordeat serpens in silentio, nihil eo minus habet qui occulte detrahit. Verba oris sapientis gratia: et labia insiinitium verborum eius stultitia et novissimum oris illius error pessimus stultus verba multiplicat ignorat homo quid ante se fuerit et quod post futurum est quis illi poterit indicare labor stultorum adfliget eos qui nesciunt in urbem pergere vae tibi terra cuius rex est puer et cuius principes mane comedunt beata terra cuius rex nobilis est et cuius principes vescuntur in tempore suo ad reficiendum et non ad luxuriam in pigritiis humiliabitur contignatio et in infirmi
Abbreviated transcription (Latin):
munitiones pergyrum & perfecta ẽ obsidio:
uit urbem persapientiam suam. Et nullus
de inceps recordatur ẽ hominis illius paupe¬
ris. Et dicebam ego meliorem esse sapientiã
fostitudine: Quomodo ergo sapientia paupe¬
ris contempta est. & uerba eius Non sunt au¬
dita. Verba scipientium audiuntur insi len¬
tio plus quam clamor principis inter stultos:
Melior est scipientia quam armabellica : Et
ungenti. Praeciosior est sapientia & glo¬
ra parua cad tempus stultitiae : Corsapien¬
tis indextenreius et corstulti insinistrae illius
Sed& inuia stultus ambulcns cum ipse insipi¬
ens sit omnes stultor aestimat si spr̃ potes¬
tatem habentis ascenderit suꝑte locumtu¬
um nedimiseris: quia curatio cessare faci&
peccata maxima ẽ malum quodui disubsole
quas perrorem egrediens a facie principis
Positum stultum indignitate sublimi& di
uites sedere deorsum: Vidiseruos in equis
& principes ambulanter quasi seruos super

Expanded text:
munitiones per gyrum, et perfecta est obsidio. munitiones per gyrum, et perfecta est obsidio. it urbem per sapientiam suam. Et nullus deinceps recordatus est hominis illius pauperis. Et dicebam ego, meliorem esse sapientiam fortitudine. Quomodo ergo sapientia pauperis contempta est, et verba ejus non sunt audita? Verba sapientium audiuntur in silentio, plus quam clamor principis inter stultos. Melior est sapientia, quam arma bellica: et unguenti. Pretiosior est sapientia et gloria, parva ad tempus stultitia. Cor sapientis in dextera ejus, et cor stulti in sinistra illius. Sed et in via stultus ambulans, cum ipse insipiens sit, omnes stultos aestimat. Si spiritus potestatem habentis ascenderit super te, locum tuum ne dimiseris: quia curatio cessare faciet peccata maxima. Est malum quod vidi sub sole, quasi per errorem egrediens a facie principis: Positum stultum in dignitate sublimi, et divites sedere deorsum. Vidi servos in equis, et principes ambulantes quasi servos super
Abbreviated transcription (Latin):
& bibecum gaudo uinumtuum: quia dõ placen
operatua: Omni tempore sint uestimena
tua candida & oleum decapit&uo nonde fiat
Perfruere uiticcum uxore quam diligis
Icunctis dieb uitae : inftabilitatis tuae
quidatisunt tibi subsole omnitempore ua¬
nitatistuae: Haec ẽ enim pars inuita & in
labor&uo quo labonrs subsole : quod cumq:
poto st manustua facere instanter openare
quia nec opus. Nec ratio nec scientia . Nec scpi¬
entic erunt opud inferos quo tu properas:
Vestime alio uidiq subsole Nec uelocium et̃
cursum. nec fortium bellum nec sapientium
panem nec doctorum diuitias. Nec astificum
gratiam sed tempus casumq in omnib:. Nes¬
at homo finẽ suum sed sicut pifes capiuntur
hamo et sicut aues conp̃henduntur laqueo
sic capiuntur hominer tempore malo cum
eis extimplo suꝑ ueneritꝰ. Hanc quoq uidi
subsole sapientiam : & probaui matimam
Ciuitas paruao & pauci iea uiriꝰ uenit contrir
eam rex magnus & uallauit ec̃ extrux̃.q

Expanded text:
et bibe cum gaudio vinum tuum: quia Deo placent et bibe cum gaudio vinum tuum: quia Deo placent opera tua. Omni tempore sint vestimenta tua candida, et oleum de capite tuo non deficiat. Perfruere vita cum uxore, quam diligis, cunctis diebus vitae instabilitatis tuae: qui dati sunt tibi sub sole omni tempore vanitatis tuae, Haec est enim pars in vita, et in labore tuo, quo laboras sub sole. Quodcumque potest manus tua facere, instanter operare: quia nec opus nec ratio nec scientia nec sapientia erunt apud inferos quo tu properas verti me alio vidique sub sole nec velocium esse cursum nec fortium bellum nec sapientium panem nec doctorum divitias nec artificum gratiam sed tempus casumque in omnibus nescit homo finem suum sed sicut pisces capiuntur hamo et sicut aves conprehenduntur laqueo sic capiuntur homines tempore malo cum eis extemplo supervenerit hanc quoque vidi sub sole sapientiam et probavi maximam civitas parva et pauci in ea viri venit contra eam rex magnus et vallavit
Abbreviated transcription (Latin):
atq scipientes & operx eorum in maniu dĩ. Et
tamen nescit homo utrum amore anodio
dignus sit. sed omnia in futuro seruaflur in¬
cesta eo quod uniuersa ȩquae euenient
Iusto &impio bono & malo mundo & inmur¬
do immolanti uistimas et sacrificia contem¬
nenti sicut bonus sic& peccator ut periurus
itac& ille quiuerũ deieratoc est pessimũ inter
omnia quae subsole fiunt: quia eadem cunc¬
tis eueniunt : Vnde & corda filiorum hominũ
implentur malitia et contemptu inuita sua.
Et post haec cid inferos deducentur: Nemo est
qui semꝑ uiuat. Et qui huius rei habeat fiduci¬
am: Melior ẽ canis uiuus. leone mostuo : Vi¬
uenter enim sciunit se eẽ morituros : Mostu
uero nihil nouerunt amplius nechabent ul¬
tri mercedem : quia obliuione traditaẽ. me¬
moria corũ: Amor quoq: & odium et inuidia
simul pere unt: Nechabent pastem in
hoc saeculo et inopere quod subsole geritur:
Ua de ergo & comede in la&itia panemtuũ

Expanded text:
atque sapientes, et opera eorum in manu Dei: Et atque sapientes, et opera eorum in manu Dei: Et tamen nescit homo, utrum amore an odio dignus sit: sed omnia in futurum servantur incerta: Eo quod universa aeque eveniant justo et impio, bono et malo, mundo et immundo, Immolanti victimas, et sacrificia contemnenti. Sicut bonus, sic et peccator: ut perjurus, ita et ille qui verum dejerat. Hoc est pessimum inter omnia, quae sub sole fiunt, quia eadem cunctis eveniunt. Unde et corda filiorum hominum implentur malitia, et contemptu in vita sua, et post haec ad inferos deducuntur. Nemo est qui semper vivat, et qui hujus rei habeat fiduciam: Melior est canis vivus leone mortuo. Viventes enim sciunt se esse morituros. Mortui vero nihil noverunt amplius, nec habent ultra mercedem: quia oblivioni tradita est memoria eorum. Amor quoque, et odium, et invidiae simul perierunt, nec habent partem in hoc saeculo, et in opere quod sub sole geritur. Vade ergo, et comede in laetitia panem tuum,
Abbreviated transcription (Latin):
eo quod centies facit malũ et ꝑ pacientia m sus¬
tentatur ego cognoui qđ erit bonũ timentibus
dm̃ : quiuerentꝰ faciem eius: Nonsit bonum
impio Nec ꝓlongentur dies eius : sed quasi
umbra transeant qui nontiment faciem dñi:
Est & alice uanitas quaefit suꝑ terram:
unit iusti quib multa proueniun quasi ope¬
nc egerint impiorũ. Et sunt impii quilto
securis unit quas iustorũ fucta habeantꝰ: sed
& hoc. uanissimũ iudico : laudiui igitur lac&¬
tiam qđ non ess& hominibonũ subsole nisi qđ
comeder& etbiber& atq gauder&. Et solum
secum aufer& de laboresuo In dieb: uitue quos
dedit ei ds̃ subsole: et ad posui cormeũ ut sc¬
rem sapienticm & intellegerem distentionõ quȩ ui
capit Et intellexi quod omnium operum di
Nullã possit inuenire homo ractionem eorum
quae fiunt subsole : Et quanto plus labortue¬
rit adquaerendum: tanto minus iroueni&:¬
Etiam si dexerit sapiens senosse: nonpote
demeo utcuriose intelle gerem: Qunt iusti

Expanded text:
acit malum et per patientiam sustentatur ego cognovi quod erit bonum timentibus Deum qui verentur faciem eius non sit bonum impio nec prolongentur dies eius sed quasi umbra transeant qui non timent faciem Dei est et alia vanitas quae fit super terram sunt iusti quibus multa proveniunt quasi opera egerint impiorum et sunt impii qui ita securi sunt quasi iustorum facta habeant sed et hoc vanissimum iudico laudavi igitur laetitiam quod non esset homini bonum sub sole nisi quod comederet et biberet atque gauderet et hoc solum secum auferret de labore suo in diebus vitae quos dedit ei Deus sub sole et adposui cor meum ut scirem sapientiam et intellegerem distentionem quae vercapit et intenullam possit homo invenire rationem, eorum quae fiunt sub sole: Et quanto plus laboraverit ad quaerendum, tanto minus invenEtiamsi dixerit sapiens se nosse, non potde meo, ut curiose intelligerem: Sunt justi
Abbreviated transcription (Latin):
incunctis operib: quae fiunt subsole Inter¬
dum dominatur homo homini inmalũ suum:
Uidi impios sepultos. qui&iam cum
ad uiuerent in loco scõ estent : & laudabantur
inciuitate quasi iustorum operũ sed & hocuani¬
tre malos sententia absq ullotimore filii ho¬

Expanded text:
in cunctis operibus quae fiunt sub sole interin cunctis operibus quae fiunt sub sole interdum dominatur homVidi impios sepultos, qui etiam cum aduiuerent, in loco sancto erant et laudabantur in ciuitate quasi iustorum operum. Etenim quonitra malos sententia, absque ullo timore
Abbreviated transcription (Latin):
repperi: mulierẽ ex omnib: ñ inueni solum mo¬
do hoc inueni qđ fecerit dr̃ homines rectas & ips
seinfinitis miscueriNT quaestionib: qur talis ut¬
sapiens ẽ : & quis cognouit solutionum uerbi
Scipientia hominis luc& in uultu eius: et poten¬
tissimus facciem illius Immutabit: Ego os
regis obseruo & p̃cepta iuramenti dĩ: Nefes¬
tiner recedere a facie eius. Neq ꝑmaneas ino¬
pere malo: quia omne qđ uoluerit faci& : et ser¬
moillius potestate plenus ẽ : Nec dicere ei
quis quã potest: quare ita facis: Qui custodit
psreceptum : Non experi&ur quic quã mali:
Tempus & responsionẽ corsapientis intellegit:
Omne negotio tempus ẽ & opostunitas. & mul¬
tahominis adflictio qui ignonet p̃terita &
uentur Nullo scire potest Nuntio nonẽ in
hominis ditione prohibere spñsmec hab&
potestatẽ in de mostis : Nec sinitur quies cere
ingruente bello Neq sciluabit impi&as impi¬
um : Omnia haec consideraui & dedicormeum

Expanded text:
reperi, mulierem ex omnibus non inveni. Solummoreperi, mulierem ex omnibus non inveni. Solummodo hoc inveni, quod fecerit Deus hominem rectum, et ipse se infinitis miscuerit quaestionibus. Omnia sapiens est et quis cognovit solutionem verbi sapientia hominis lucet in vultu eius et potentissimus faciem illius commutavit ego os regis observo et praecepta iuramenti Dei ne festines recedere a facie eius neque permaneas in opere malo quia omne quod voluerit faciet et sermo illius potestate plenus est nec dicere ei quisquam potest quare ita facis qui custodit praeceptum non experietur quicquam mali tempus et responsionem cor sapientis intellegit omni negotio tempus est et oportunitas et multa hominis adflictio quia ignorat praeterita et ventura nullo scire potest nuntio non est in hominis dicione prohibere spiritum nec habet potestatem in die mortis nec sinitur quiescere ingruente bello neque salvabit impietas impium omnia haec consideravi et dedi cor meum
Abbreviated transcription (Latin):
Gapientia confostabit sapientẽ suꝑ decem princi¬
pesciuitatis : Nonẽ enim homo iustus intente
quia faciat bonũ & non pec& : sed & cunctis sermo¬
nib: quidicuntur ne accomodor costuum. ne foste
audics seruum tuũ male dicentem tibi: scit enuim
tua conscientia quia & tu crebro maledixisti aliis:
Cunta temptaui insapientia dixi sapiens efficiar
& ipsedongius recessit ame multo magis quam
erart & alta profunditas quis inuenit eam. Lus¬
trrii uniuersa animomeo ut scirem et considenerẽ & que¬
re rem sapientiã & rationẽ ut conoscerem impi&a¬
tem stulti & errorem in prudentiũ : Et inueni
amariorẽ moste mulierẽ quae laqueus uenatorũ
ẽ & scigena coreiꝰ : Vincula sunt manus illius qui pla¬
c&dõ effugi& eamꝰ Quiautẽ peccator ẽ capi&ur
ab illac Eccehoc inoueni dxit ecclosiaster unũ & al
terum ut inuenirem sationẽ : quam adhuc quae¬
rit anima mecc & non inueni: Vi de mille unum¬

Expanded text:
sapientia confortabit sapientem super decem princisapientia confortabit sapientem super decem principes civitatis non est enim homo iustus in terra qui faciat bonum et non peccet sed et cunctis sermonibus qui dicuntur ne accommodes cor tuum ne forte audias servum tuum maledicentem tibi scit enim tua conscientia quia et tu crebro maledixisti aliis cuncta temptavi in sapientia dixi sapiens efficiar et ipsa longius recessit a me multo magis quam erat et alta profunditas quis inveniet eam lustravi universa animo meo ut scirem et considerarem et quaererem sapientiam et rationem et ut cognoscerem impietatem stulti et errorem inprudentium et inveni amariorem morte mulierem quae laqueus venatorum est et sagena cor eius vincula sunt manus illius qui placet Deo effugiet eam qui autem peccator est capietur ab illa ecce hoc inveni diterum, ut invenirem rationem quam adhuc quaerit anima mea, et non inveni. Virum de mille unum
Abbreviated transcription (Latin):
tas causcẽ qđ prione tempora meliora fuere
quã nunc sunt : stultaẽ enim huius cemodi int̃¬
rogatio : Vtilior ẽ sapientia cum diuitiis&̃ ma¬
gis prodest uidentib solem. Sicut enim protegit
scipientia sic protegit pecunia: Hoc autẽ plus ha¬
b& eruditio & sapientia qđ uitam tribuunt pos¬
ses sorisuo : Consident operadĩ qđ nemo possit
corrigere quemille despexerit In die bona frue¬
rebonus & malam diem p̃caue : sicut enim hanc
sic & illam fecit ds̃ ut non inueniat homo contite
eum iustus quaerimonias.: Haec quoq: uidi in dieb
uanitatis mece. Iustus perit iniustitia suc : et im¬
pius multo uiuit tempore in malicia suce
Noli eẽ iustus multum : Neq plus scipus quam
nec esse ẽ : Ne obstupercas Neimpie agas multũ :¬
Et nolieẽ stultus ne moriaris in tempore nontuo
Bonum ẽ tesusttre iustũ sed& ab illo nesubtrthas
manũ tuam : quiaqui dm̃ timee Nihil neglegit

Expanded text:
tas causae est quod priora tempora meliora fuere tas causae est quod priora tempora meliora fuere quam nunc sunt stulta est enim huiuscemodi interrogatio utilior est sapientia cum divitiis et magis prodest videntibus solem sicut enim protegit sapientia sic protegit pecunia hoc autem plus habet eruditio et sapientia quod vitam tribuunt possessori suo considera opera Dei quod nemo possit corrigere quem ille despexerit in die bona fruere bonis et malam diem praecave sicut enim hanc sic et illam fecit Deus ut non inveniat homo contra eum iustas querimonias haec quoque vidi in diebus vanitatis meae iustus perit in iustitia sua et impius multo vivit tempore in malitia sua noli esse iustus multum neque plus sapias quam necesse est ne obstupescas ne impie agas multum et noli esse stultus ne moriaris in tempore non tuo bonum est te sustentare iustum sed et ab illo ne subtrahas manum tuam quia qui Deum timet nihil neglegit
Abbreviated transcription (Latin):
contendere :: Verba sunt plurima multũq in
dis putando habentia uanitatem: Quid neces
quid conducat sibi iruitasua Numero dierum
peregrinationis suae & tempore qđ uel uđum¬
bra p̃terit : Aut qui sei poterit iudicare quid
post eum futurũ subsolesit: Melius ẽ Nomen
bonũ quam ungenta p̃ciosa : et dies mostis die
nauitatis: Melius ẽire ad domũ luctus quam
ciddomũ conuiuii : In illa enimfinis cunstorũ
ammon&ur hominũ & uiuens cogitat quid fu¬
turussit: Melior ẽ irarisu quicpertristitiã
uultus corrigitur animus delinquentir Cor
scipientium ubi tristitiaẽ : & corstultorum ubi
lacicia : Melius est ascipiente corripi quam
stultorum adulatione decipi quia sicut sonitur
spinarum ardentium subola sicrisus stulti sed
& hoc uanitas: Cclumnia conturbat sapien¬
tem & perd& robur cordis illius: Melias est
finis orationis quam principium: Melior ẽ pa¬
tiens. arrogante: Neuelox sis a dirascendum:
quia ira insinus tulti requiescit: Nedicas quid pu¬

Expanded text:
e est . Verba sunt plurima, multamque in disputando habentia vanitatem. CAPUT VII. quid conducat sibi in vita sua, numero dierum peregrinationis suae, et tempore quod velut umbra praeterit? Aut quis ei poterit indicare quid post eum futurum sub sole sit? Melius est nomen bonum, quam unguenta pretiosa: et dies mortis die nativitatis. Melius est ire ad domum luctus, quam ad domum convivii: In illa enim finis cunctorum admonetur hominum, et vivens cogitat quid futurum sit melior est ira risu quia per tristitiam vultus corrigitur animus delinquentis cor sapientium ubi tristitia est et cor stultorum ubi laetitia melius est a sapiente corripi quam stultorum adulatione decipi quia sicut sonitus spinarum ardentium sub olla sic risus stulti sed et hoc vanitas calumnia conturbat sapientem et perdet robur cordis illius melior est finis orationis quam principium melior est patiens arrogante ne velox sis ad irascendum quia ira in sinu stulti requiescit ne dicas quid pu
Abbreviated transcription (Latin):
psalmorũ uolumine conpraehendunt : tersus ẽ
salomontres libros habens: prouerbia : quae
illiparabolas id est mas loht appellant : quartus¬
Ecclesi asten id ẽ coeledi quin anticum canticorũ
quẽtitulo si ras serim p̃notant sextus ẽ danihel
significantius x poninontotius diuine historiae
possumus appellare : quiliber apud nos paralr¬
induos libros diuisus ẽ Nonus hester atq: Ita fiunt
pariter ueteris legis libriuigintiduo id ẽ morsic
quinq: prophetarũ octoagio graphorum nouem:
scriptitent : & libros hos in suoputent numero sup¬
putandos acperhoc eẽ priscae legis libros xiiIi.
strcctis uultib: offerentes stantibus coram quat¬
tuor animalibus oculatis retro& ante : id ẽ in

Expanded text:
Psalmorum volumine comprehendunt. Tertius est Psalmorum volumine comprehendunt. Tertius est SALAMON  tres libros habens: Proverbia, quae illi Parabolas, id est, MASALOTH   appellant: Ecclesiasten, id est, COELETH  : Canticum canticorum, quem titulo SIR ASSIRIM   praenotant. Sextus est DANIEL  . significantius Χρονικὸν totius divinae historiae possumus appellare. Qui liber apud nos Παραλεin duos libros divisus est. Nonus ESTHER  . Atque ita fiunt pariter veteris legis libri viginti duo; id est, Mosi quinque: Prophetarum octo: Hagiographorum novem. ιόγραφα scriptitent, et libros hos in suo putent numero supputandos: ac per hoc esse priscae legis libros vigintistratis vultibus offerentes: stantibus coram quatuor animalibus oculatis et retro et ante, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
tus uagedaber quẽ numerum uocamus:
Quintus a labarim quide utero nomiũ praenotatꝰ:
hi sunt quinque librimorsi quos proprie
thorath id est legemappellant : secundum
prophetarũ ordinẽ faciunt & incipiunt
abiesu filinaue quiapud eos iosuebenundi
citur dein de subtexunt sobthim id est
iudicum librum & in eundem conpingunt
ruth quia in diebus iudicum facta narratur
historia tertius sequitur samu hel quẽ
nos regnorũ primum & secundum dicimus
Quartus malachim id ẽ regum : qui tertio
& quartoregnorum uolumine continetur:
meliusq: multo ẽ malachim id ẽ regum
quam mala chot id.ẽ regnorum dicere Non
enim multarum gentiũ regna describit:
sed unius is raheliticipopuli qui tribub: xii con¬
tinetur quintus ẽ isaias sextus hieremias
septimus er echiel. octauus liber xii prophetarũ
qui apud illos uocatur thareas rã tertius ordo

Expanded text:
tus VAJEDABBER  , quem Numeros vocamus. tus VAJEDABBER  , quem Numeros vocamus. Quintus, ELLEADDABARIM  , qui Deuteronomium praenotatur. Hi sunt, quinque libri Mosi, quos proprie THORATH  , id est, legem appellant. Secundum Prophetarum ordinem faciunt; et incipiunt ab Jesu filio Nave, qui apud eos JOSUE BEN NUN   dicitur. Deinde subtexunt SOPHTIM  , id est, Judicum librum; et in eumdem compingunt RUTH  , quia in diebus judicum facta narratur historia. Tertius sequitur SAMUEL  , quem nos Regnorum primum et secundum dicimus. Quartus MALACHIM  , id est, Regum, qui tertio et quarto Regnorum volumine continetur. Meliusque multo est, MALACHIM, id est, Regum, quam MALACHOTH  , id est, Regnorum dicere. Non enim multarum gentium regna describit; sed unius Israelitici populi, qui tribubus duodecim continetur. Quintus ISAIAS  . Sextus JEREMIAS  . Septimus JEZECIEL  . Octavus liber duodecim Prophetarum, qui apud illos vocatur THARE ASRA  . Tertius ordo
Abbreviated transcription (Latin):
beto & hieremiae lamentationes & oratio eius :
salo monis quoq: infine prouerbia ab eoloco in
quoait mulierẽ fortem quis in ueni& hisdem
alfabetis uel in ci sionibus subputantur por¬
roquinque litterȩ duplices apud hebreossunt
caphmem nun phesade: Aliter enimperhas
scribunt principia medietates que uerborũ
aliter fines unde & quinque aplerisq: libri
duplices aestimantur samuhel melachim
dabreiamin etras. hieremias cumcinoth
idẽ lamentationib: suis : quomodo igitur axii
elementa s unt perquae scribimus habraice
omne quod loquimur. & eorum initiis uox hu¬
mana conpraehenditur: Ita uiginti duouolu¬
mina supputantur. quibus quas i litteris & ex¬
ordiis in dĩ doctrina tenerte adhuc & lactans
uiri iusti eruditur infantia : Primus apud
eos liber uocaturbresith quẽ nos genesimdi¬
cimus: secundus helles mod qui exodus appel¬
latur: tertius uaiecra id ẽ leuiticus. Quar¬

Expanded text:
beto. Et Jeremiae Lamentationes, et Oratio ejus: beto. Et Jeremiae Lamentationes, et Oratio ejus: Salomonis quoque in fine Proverbia, ab eo loco in quo ait, Mulierem fortem quis inveniet iisdem alphabetis vel incisionibus supputantur. Porro quinque litterae duplices apud Hebraeos sunt, CAPH, MEM, NUN, PHE, SADE: aliter enim per has scribunt principia medietatesque verborum, aliter fines. Unde et quinque a plerisque libri duplices aestimantur: Samuel, Malachim, Dabre-Jamim, Ezras, Jeremias cum Cinoth, id est Lamentationibus suis. Quomodo igitur viginti duo elementa sunt, per quae scribimus Hebraice omne quod loquimur, et eorum initiis vox humana comprehenditur: ita viginti duo volumina supputantur, quibus quasi litteris et exordiis, in Dei doctrina, tenera adhuc et lactens viri justi eruditur infantia. Primus apud eos liber vocatur BRESITH   quem nos Genesim dicimus. Secundus ELLE SMOTH  , qui Exodus appellatur. Tertius VAJECRA  , id est, Leviticus. Quar
Abbreviated transcription (Latin):
haebraeos srrorũ quoq lingua & chalde¬
orum testatur : quae hebreae magna expar¬
te confinis ẽ :Nam & ipsi xxii elementa habent
eodẽ sono sed diuersis charac teribus samari¬
tani &iam pentha theu cum morsi totidem
litteris scriptitant : figuris tantum & apici¬
bus discre pantes certumque ẽ hes drum
scribam legis que doctorem post captã hiera¬
solimã & in staurationẽ templi sub robabel
alias litteras reperisse quibus nuncut murꝰ
Cumad illud usque tempus idemsa marita no¬
rum & bebraeorum charactheres fuerint :
In libroquoq: numerorum haec eadem supputa¬
tio sub leuitarum ac sacerdotum censum fstice
ostenditur & nomend nĩtetracgam maton
in quibusdam grecis uoluminibus usque hodie
antiquis ex praes sumlit teris inuenimus:
sed & psalmi trice simus sextus & centesi¬
mus decimus &cente simus undecimus & cente¬
simus octa uus decimus & centesimus quad ra¬
gesimus quastus quam quã diuersoscribantur
metro : tamen eiusdẽ numeri texuntur alfa¬

Expanded text:
Hebraeos, Syrorum quoque et Chaldaeorum lingua testatur, quae Hebraeae magna ex parte confinis est: nam et ipsi viginti duo elementa habent eodem sono, sed diversis characteribus. Samaritani etiam Pentateuchum Mosi totidem litteris scriptitant, figuris tantum et apicibus discrepantes. Certumque est Esdram scribam, legisque doctorem, post captam Jerosolymam, et instaurationem templi sub Zorobabel, alias litteras reperisse, quibus nunc utimur: cum ad illud usque tempus iidem Samaritanorum et Hebraeorum caracteres fuerint. In libro quoque Numerorum haec eadem supputatio, sub Levitarum ac sacerdotum censu, mystice ostenditur. Et nomen Domini tetragrammaton in quibusdam Graecis voluminibus, usque hodie antiquis expressum litteris invenimus. Sed et psalmi tricesimus sextus, et centesimus decimus, et centesimus undecimus, et centesimus octavus decimus, et centesimus quadragesimus quartus, quamquam diverso scribantur metro, tamen ejusdem numeri texuntur alpha
Abbreviated transcription (Latin):
& circum eunt ciuitatẽ atque in eo sed octos
arbitrantur si aliis detrahant : orationum
urcc̃rum drpetisopponatis : Egosciens humi¬
litatẽ meã illis semper sententiae recordabor:
Dixicus todiã uias meas ut non de linquã in lipa¬
gua mea : Pofui orimeocustodiã cum consiste¬

Expanded text:
et circumeunt civitatem, atque in eo se doctos et circumeunt civitatem, atque in eo se doctos arbitrantur, si aliis detrahant, orationum vestrarum clypeos, opponatis. Ego sciens humilitatem meam, illius semper sententiae recordabor: Dixi, custodiam vias meas; ut non delinquam in lingua mea. Posui ori meo custodiam, cum
Abbreviated transcription (Latin):
pellib tegitur & ciliciis ardorem que solis &m
iuriam imbrium eaquȩ uiliora funt prohibent:
lege ergo primum samuhel & malachim meũ meũ
in quã meum : Quicquid en im crebrius uertendo
& emendando sollitius & didicimus & tenemus
nostrum .ẽ. nrm̃ .ẽ & cum intellexeris quodan¬
te a nes ciebas uel int̃ p̃tẽ meaestimato sigratus
mihi omnino conscius non simmutas se me¬
quippiã de hebracicaueritate Certesi incre¬
dulus es lege grecos codices & latinos & confer
cũ his opusculis : & ubicumq: interseuideris dis¬
crepare inter rogaquẽ libet hebreorum cui
magis a comodare debeas fidẽ & si nostrafir¬
mauerit: Puto quod eum non aestimes coniecto¬
rẽ : ut in eodẽ loco mecum similiterdiuinarit:
tis p̃tiosissimo fide imyrro ungitis caput quae
nequaquã saluatorem quaeritis in sepulchro
quib: iamad patrẽ xp̃s ascendit : ut contraclatran¬
tes canes quiaduersum me rabido oredeseuiun

Expanded text:
pellibus tegitur et ciliciis, ardoremque solis et pellibus tegitur et ciliciis, ardoremque solis et injuriam imbrium ea quae viliora sunt prohibent. Lege ergo primum, Samuel, et Malachim meum: meum, inquam, meum. Quidquid enim crebrius vertendo, et emendando sollicitius et didicimus et tenemus, nostrum est. Et cum intellexeris quod antea nesciebas, vel interpretem me aestimato, si gratus   Ms. quod mihi omnino conscius non sim  Merte si incredulus es, lege Graecos codices et Latinos et confer cum bis opusculis: et ubicumque inter se videris discrepare, interroga quemlibet Hebraeorum, cum magis accommodare debeas fidem: et si nostra firmaverit, puto quod eum non aestimes conjectorem, ut in eodem loco mecum similiter divinarit. tis pretiosissimo fidei myro ungitis caput, quae nequaquam Salvatorem quaeritis in sepulcro, quibus jam ad Patrem Christus ascendit, ut contra latrantes canes, qui adversus me rabido ore desaeviunt,
Abbreviated transcription (Latin):
& qui ẽ & quiuenturus ẽ hic prologus scriptu¬
rarũ quasi galeatũ principium omnib: libris
quos dehebreo uertimus in latinum Conuenire
potest ut scire ualeamus quicquid extrahos ẽ
inter A Nor pioaesseponendum: Igitur sapien¬
tia quae uulgo salomonis inscribitur &hie su
filisi drach liber &iudith&tobias & pastor non
sunt in canone : machabeorum primũ librum
hebraicũ repperi secundus grecus ẽ quod exipsa
ꝓpacin probari potest quaecũita sehabeant :
obsecrote lector ne labore meũ rephensionẽ aes¬
times antiquorum : In tabernaculo dĩ offert
unus quisq quod potest: aliiaurum & argentũ
& lapides praeciosos: aliibis sum & purpuram
coccũ offerunt & ia crnctũ: nobi scumbene
agitur si obtulerimuspelles & caprarumpi¬
los & tamen a postolus contemptibiliorte nrt̃o
magis necessaria iudicatunde & tota illa
tabernaculi pulcritudo : & persingulas
speties ecclesiae praesentis futuraeq distinctio

Expanded text:
 qui est, et qui venturus est . Hic prologus Scripturarum, quasi galeatum principium omnibus libris, quos de Hebraeo vertimus in Latinum, convenire potest: ut scire valeamus quidquid extra hos est, inter ἀπόκρυφα esse ponendum. Igitur Sapientia, quae vulgo Salomonis inscribitur, et Jesu filii Syrach liber, et Judith, et Tobias, et Pastor, non sunt in Canone. Machabaeorum primum librum, Hebraicum reperi. Secundus, Graecus est: quod ex ipsa φράσει probari potest. Quae cum ita se habeant, obsecro te, lector, ne laborem meum, reprehensionem aestimes antiquorum. In tabernaculum Dei offert unusquisque quod potest: alii aurum et argentum et lapides pretiosos: alii byssum et purpuram et coccum offerunt et hyacinthum : nobiscum bene agetur, si obtulerimus pelles et caprarum pilos. Et tamen Apostolus contemptibiliora nostra magis necessaria judicat . Unde et tota illa tabernaculi pulchritudo, et per singulas species, Ecclesiae praesentis futuraeque distinctio,
Abbreviated transcription (Latin):
sione Quã magna mulatudo dulce dinistuuednẽ qu&
abs condistitimentib te: ꝑfecistieir quis perant inte
in conspectu filiorũ hominum: Abs condereos inabdito
faciueituae a contꝰbatione hominu: Proteges eos intac¬
bernaculo a contierdictione linguarũ. Benedictus
dñs qmmirificauut misericordicnaam: inciuntte munitt¬

Expanded text:
cedinis tuae %Domine; quam abscondisti timentibus te perfecisti eis qui sperant in te in conspectu filiorum hominum abscondes eos in abdito faciei tuae a conturbatione hominum proteges eos in tabernaculo a contradictione linguarum benedictus Dominus quoniam mirificavit misericordiam suam mi
Abbreviated transcription (Latin):
uidit omñs filios hominum: Dep̃parato hubitaculosuo
ies pex suꝑ omns̃ qui habitant tent̃ Quifinxit singil¬
latim cordueorum : qui intollegitomnid opert eorũ: Non
scluatur rex ꝑmultã uirtutem & gigans non saluabit
in mulatũdineuirtutis suce. Fallux equus ad salutẽ
in habundantiaaut̃ uirtucissuue nonsaluabitur: Ecce¬

Expanded text:
ato habitaculo suo respexit super omnes qui habitant terram qui finxit singillatim corda eorum qui intellegit omnia opera illorum non salvatur rex per multam virtutem et gigans non salvabitur in multitudine virtutis suae fallax equus ad salutem in abundantia autem virtutis suae non sal
Abbreviated transcription (Latin):
nenationesua multam gloriam fecit dñs magni¬
ficentia sua ascło. Dominantes in potestatib:
suis. Homines magniuis tute & prudentia sua
prȩditi: Nuntiantes in ꝓph&is dignitatem
proph&arũ & impenantes in pnresenti populo
& uistute prudentiae populis. scĩssima uerba:
Inperitia suare quirentes modos musicos:
& narrantes carmina scriptunrũ: Homi¬
nes diuites inuirtute pulchritudinis studiũ
habentes. pacificantes indomib: suis omnes
isti in generationib: gentis suae gloriã adep¬
ti sunt et indieb suis habentur in laudib: qui
de illis natisunt reliq: runt nomennarrandi
laudes eorum et sunt quorum non ẽ memoria :¬
perierunt quasi qui non fuerunt etnati sunt
quasi nonnati et filiupsorũ cũ illis sedilliuiri
misericordiae sunt quorũ pi&ates non defu¬
erunt & cũ semineipsorũ ꝑseuerat bona he¬
reditas et nepotum illorũ semen intesta men

Expanded text:
s magnificentia sua a saeculo. Dominantes in potestatibus suis homines magni virtute, et prudentia sua praediti, nuntiantes in prophetis dignitatem prophetarum, et imperantes in praesenti populo, et virtute prudentiae populis sanctissima verba. In pueritia sua requirentes modos musicos, et narrantes carmina Scripturarum. Homines divites in virtute pulchritudinis studium habentes pacificantes in domibus suis omnes isti in generationibus gentis suae gloriam adepti sunt et in diebus suis habentur in laudibus qui de illis nati sunt reliquerunt nomen narrandi laudes eorum et sunt quorum non est memoria perierunt quasi non fuerint et nati sunt quasi non nati et filii ipsorum cum illis sed illi viri misericordiae sunt quorum pietates non defuerunt et cum semine ipsorum perseverat bona hereditas nepotum illorum et in testamen
Abbreviated transcription (Latin):
Nec inuenieturibi : & ambulabunt quilibera¬
ti fuerit & redemptia dnõ conuertentur et
uenient insion cum laude : & laeticia sempiter¬
na superca put eorum: gaudium & laeticiam
obti nebunt. et fugiet dolor & gemitus:
ET FACTUMEST IRXIIIIANNO

Expanded text:
nec invenietur ibi et ambulabunt qui liberanec invenietur ibi et ambulabunt qui liberati fuerint et redempti a Domino convertentur et venient in Sion cum laude et laetitia sempiterna super caput eorum gaudium et laetitiam obtinebunt et fugiet dolor et gemitus et factum est in quarto
Abbreviated transcription (Latin):
neratione & generatione habitabunt in ea ÷¬
Laetabitur deserta & inuia & exultabit so¬
litudo et florebit quasi lilium Germinans
germinabit & exultabit laetabunda et lau¬
dans. Glorialibanidata est ei decor carmeli
& saron Ipsi uidebunt gloriam dnĩ & decorem
genua debilia roborate : Dicite pusillanimes
confostamini et noli tetimere: Ecceds̃ uester
ultionem ad ducit retributionis ds̃ ipse ueni&
& saluabit uos : Tunc aperientur oculicaecorũ:
& aures surdorum patebunt: tunc sali& sicut
ceruus claudus. et apertaerit lingua mutorũ
quia scis sȩsunt indeserto aquae. et torren¬
tes insolitudine : et quae erant arida instag¬
num & sitiens infontes aquarum : In cubilibus
in quibus prius dracones habitabant orietur
uirorcalami & iunci: et erit ibi semita et
uia & uia scã uocabitur : NoNtransibit ꝑ
eampollutus & haec erit nobis directauia
It aut stulti non errent peream: Noneritibi
leo et malabestianon ascendetpeream

Expanded text:
neratione et generatione habitabunt in ea neratione et generatione habitabunt in ea laetabitur deserta et invia et exultabit solitudo et florebit quasi lilium germinans germinabit et exultabit laetabunda et laudans gloria Libani data est ei decor Carmeli et Saron ipsi videbunt gloriam Domini et decorem genua debilia roborate, Dicite pusillanimis: Confortamini, nolite timere: ecce Deus vester ultionem adducet retributionis: Deus ipse veniet, et salvabit vos. Tunc aperientur oculi caecorum, et aures surdorum patebunt. Tunc saliet sicut cervus claudus, et aperta erit lingua mutorum, Quia scissae sunt in deserto aquae, et torrentes, in solitudine. Et quae erat arida, erit in stagnum. et sitiens in fontes aquarum. In cubilibus, in quibus prius dracones habitabant, orietur viror calami et junci. Et erit via et via sancta vocabitur non transibit per eam pollutus et haec erit nobis directa via ita ut stulti non errent per eam non erit ibi leo et mala bestia non ascendet per eam
Abbreviated transcription (Latin):
possidebunt illam onocrotalus. et ericius
& ibix et coruus habitabunt iNea & exten¬
detur supeream mensura ut redigatur
adnihilum : et perpendiculum indesolationẽ
Nobiles eius nonerunt ibi regempotius
inuocabunt. & omnes principes eius erunt
innihili & orientur in domibus eius
spinae & urticae et paliurus inmunitionibus
eius : & erit cubi ledra conum & pascuastrutio¬
num : et occurrent dae monia onocentaur is
& pilosusda mabit alter adalterum : Ibi cuba¬
bit lamia & inuenit sibi requiem : Ibi habuit
foueam hericius & enutriuit catulas & circũ¬
fodit & fouit inumbra eius : Illuc congrega¬
tisunt milui alter ad alterum tequirite di¬
ligenter in libro dnĩ & legite unum exeis non
defuit : Alter ad alterum non quaesiuit quia
quod ex oremeo procedit. illemandauit & sps̃
eius ipse congregauit ea et ipsemisit eis sortẽ
& manus eius diuisit eam illis in mensuram:
usque in aeternum possidebunt eam. inge¬

Expanded text:
possidebunt illam onocrotalus et ericius possidebunt illam onocrotalus et ericius et ibis et corvus habitabunt in ea et extendetur super eam mensura ut redigatur ad nihilum et perpendiculum in desolationem nobiles eius non erunt ibi regem potius invocabunt et omnes principes eius erunt in nihilum et orientur in domibus eius spinae et urticae et paliurus in munitionibus eius et erit cubile draconum et pascua strutionum et occurrent daemonia onocentauris et pilosus clamabit alter ad alterum ibi cubavit lamia et invenit sibi requiem ibi habuit foveam ericius et enutrivit catulos et circumfodit et fovit in umbra eius illuc congregati sunt milvi alter ad alterum requirite diligenter in libro Domini et legite unum ex eis non defuit alter ad alterum non quaesivit quia quod ex ore meo procedit ille mandavit et spiritus eius ipse congregavit ea et ipse misit eis sortem et manus eius divisit eam illis in mensuram usque in aeternum possidebunt eam in ge