comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tizari: qr m̾ est ex pat̾na p̃uaritanõe
corruptio: et tibi ĩ pat̾na maiestate
coĩo. Ego in hũc mũdũ taruali sũ pa¬
rẽte ꝓfusꝰ: tu u̾o huc ab ĩgenito patre
ynigenitꝰ aduenisti. He uiri et femi¬
ne naturalis copula ꝓtreauit: te aũt
altissum obumbrãte u̾tute uenanda
nobis u̾gntas dedit. Ego trem̃ nĩal
tu agnꝰ es dei: ego pct̃i lege mortalis.
tu aũt adiisꝰ pcta uemẽs nestis sub¬
iatere pct̃o. Et post oĩa ego factꝰ sũ
redimedꝰ a te: tu aũt natꝰ ut redimas.¬

Expanded text:
tizari, quia mihi est ex paterna praevaricatione tizari, quia mihi est ex paterna praevaricatione corruptio, et tibi in paterna majestate communio. Ego in hunc mundum carnali sum parente profusus; tu vero huc ab ingenito Patre Unigenitus advenisti. Me viri et feminae naturalis copula procreavit; te autem Altissimi obumbrante virtute, veneranda nobis virginitas dedit. Ego terrenum animal, tu Agnus Dei; ego peccati lege mortalis, tu autem adversus peccata veniens nescis subjacere peccato. Et post omnia, ego factus sum redimendus a te, tu aut
Abbreviated transcription (Latin):
q ut diximꝰ magus ꝑ stellã reppe¬
rit: qd̾ iudeꝰ tredẽ noluit ꝑ ꝓphetas.
Hodie gẽtilitas edocta de celo redẽp¬
torẽ mudi inqrit ut regẽ munerat᷑
ut forte̾: adorat ut deũ. Et quã ret
te kum ĩ testĩomiũ noue natiuita¬
tis: noua t̾ris stella resplenduit.
gens ꝑfida nec radiũ occultare pos¬
sit nec abscondẽ ueritatẽ. Neq enĩ
ulla iã ꝑ eos poterat lotũ habe̾ ma¬
ligne ĩterp̃taciõis obscuritas: ubi
celũ ip̃m unnusoꝵ oculis sydereo lu¬
m̃e credendo fulgebat. Et quã hoc
mirabile qd̾ exiguus stelle radiꝯ stu¬
pentia aliemgenaꝵ corda ꝑmouit:
tũ illũ iudaitũ ppłm cui mare diui¬
sũ. tui p̃bitũ mana de mibib nec
ignea potuerit et ip̃a de celo mitãs
mũ ꝓperemꝰ. Denit inqͥt iħs ad ior¬
dinẽ: ut baptizaret᷑ a iohe. Cui ait
ioh̾es. Ego a te debeo baptizari⁊ et tu
uenis adme: Ego utiq debeo a tebap¬

Expanded text:
que, ut diximus, magus per stellam repeque, ut diximus, magus per stellam reperit quod Judaeus credere noluit per prophetas. Hodie gentilitas edocta de coelo Redemptorem mundi inquirit ut regem, muneratur ut fortem, adorat ut Deum. Et quam recte, arissimi, in testimonium novae nativitatis, nova terris stella resplenduit, gens perfida nec radium occultare possit, nec abscondere veritatem; neque ulla jam per eos poterat locum habere malignae interpretationis obscuritas, ubi coelum ipsum universorum oculis sidereo lumine credenda fulgebat. Et quam hoc mirabile, quod exiguus stellae radius stupentia alienigenarum corda permovit; cum illum Judaicum populum, cui mare divisum, cui praebitum manna de nubibus, nec ignea potuerit et ipsa de coelo micans mum properemus: Venit, inquit, Jesus ad Jordanem, ut baptizaretur a Joanne; cui ait Joannes: Ego a te debeo baptizari; et tu venis ad me ? Ego utique a te debeo bap
Abbreviated transcription (Latin):
plura nobis fres atq diu¬
sa: festiuitas p̃sentis diei
salutariũ mysterioꝵ sacramẽta mł¬
tiplicat. Nam sĩc posteritaritati
sue fidelis mãdauit antiqͥtas: hodie
saluatoe hũam generis. celestib os¬
tensꝰ ĩdiciis a chaldeis est adoratꝰ:
hodie xp̃s beati ioħis mĩsterio fluẽ¬
ta iordams benedictiõe ꝓprii baptis¬
matis ꝯsetrauit: hodie etiã ũntatꝰ
rid nuptias diuĩtatis sue potentiam
sc̃ificauit ĩ baptisio nobilitauit ĩ
iiptiis. Tria quidẽ hec frẽs uius
diei mysteria recensemꝰ: ẜque per
unũ dnm dignatio trinitatis ĩple¬
uit. Neq em̃ aliqñdo ĩ oꝑacione u̾¬
tutũ abesse sibi unitas potest: cait
unꝙͣ seꝑari eib ĩuitẽ poterit qd̾ dei¬
tate est in diuisũ. Demo cũ bapti¬
zaret saluator: nõ se deesse uingẽi¬
topat ĩ uoce ꝓdidit sp̃us in colum¬
ba. Nõ ergo mirem fres quib in
fide ẽ trinitas: si tria unũ nobis.
diẽ mysteria ꝯsecrarũt. Hodie ita¬

Expanded text:
plura nobis, fratres, atque diversa festivitas praesentis diei salutarium mysteriorum sacramenta multiplicat. Nam, sicut posteritati suae fidelis mandavit antiquitas, hodie Salvator humani generis coelestibus ostensus indiciis, a Chaldaeis est adoratus . Hodie Christus beati Joannis ministerio fluenta Jordanis benedictione proprii baptismatis consecravit . Hodie etiam invitatus ad nuptias divinitatis suae potentiam sanctificavit in baptismo, nobilitavit in nuptiis . Tria quidem haec, fratres, unius fidei mysteria recensemus, sed quae per unum Dominum dignatio Trinitatis implevit. Neque enim aliquando in operatione virtutum abesse sibi unitas potest, aut unquam separari ab invicem poterit, quod deitate est indivisum. Denique, cum baptizaretur Salvator, non se deesse Unigenito Pater in voce prodidit, Spiritus in columba. Non ergo miremur, fratres, quibus in fide est Trinitas, si tria unum nobis diem mysteria consecrarunt. Hodie ita
Abbreviated transcription (Latin):
hot letiꝰ die qͥd hac solẽpintate satra¬
cius ⁊ ĩ qua ꝑtũ u̾gnus qͥ latebat in
tiuis stella fulgẽtior gẽtib chorusta¬
uit: in qua unigenitũ dei instifica¬
tionẽ sui iordans unda suscepit. hõ¬
spĩnscm̃ uidit. patrẽ mũdꝰ audiuit ⁊
ĩ qua etiã sobrio illo uim mirabilis
potulo pctis ebriũ mortale genꝰ uisi
tate deposita. spĩtalit̾ graideamꝰ: ut
tenebeas cordis nr̃i lumẽ stelle teles¬
tis irradiet. bñdictio pat̾ne uotis il¬
lustret ⁊ et salutare nos uniũ xp̃o ꝓpi¬

Expanded text:
hoc laetius die, quid hac solemnitate sacrahoc laetius die, quid hac solemnitate sacratius, in qua partum virginis, qui latebat in cunis, stella fulgentior gentibus coruscavit; in qua Unigenitum Dei in sanctificationem sui Jordanis unda suscepit, hoit, Patrem mundus audivit; 90 in qua etiam sobrio illo vini mirabilis poculo peccatis ebrium mortale genus visittate deposita, spiritualiter gaudeamus, ut tenebras cordis nostri lumen stellae coelestis irradiet, benedictio paternae vocis illustret, et salutare nos vinum Christo propi
Abbreviated transcription (Latin):
tas reuelet᷑. baptizat᷑ filiꝰ ĩ iordane
spũs scĩficat sacramentũ. pat̾ aperit
ueritatẽ. Buꝑ est iã ut tertia deuonio¬
nis huiꝰ caritati uẽe tausa clarestat.
cit uinũ. Nachil a nobis est fr̃es in
hũoi mimbilib de treatore tunctan¬
dũ. Qui enĩ in exordio mũdi dedit
esse aquas: in fine quoq mũdi qđ uo¬
luit fecit ex aquis. Maioeis nẽpe ma-¬
iestatis ẽ treare que nõ erãt: quã cre¬
nta mutare. Et qͥd mirũ si ad p̃cep¬
mitu salubriũ fomẽto ymbeiũ et
ip̃a uini gentrix una nutrit᷑: Qͥd
tit ĩ uinũ : qͥ ut hoĩe condẽt terrã tͣus¬
formauit ĩ tarnẽ: Quid mirũ si eius
iussu aqua meliorẽ ꝓficit ĩ sapoeẽ ⁊ ciuꝰ
oꝑatione tũ camara ess ĩ mirra bibi¬
turis ppłis ligno meditãte dulcata ẽ.
tuiꝰ ĩꝑo etiã ut siciẽtib ĩ heremo nõ
deess cõtita ꝓsiluiit e petra: Et ibi qͥ¬
dem ꝑ moyseu aqua ꝓtedit e saxo᷑
ra est bibentiũ salus. Niudigit᷑ fr̃es

Expanded text:
elaretur, baptizatur Filius in Jordane. Spiritus sanctificat sacramentum, Pater aperit veritatem. Superest jam ut tertia devotionis hujus caritati vestrae causa clarescat. cit vinum . Nihil a vobis est, fratres, in hujusmodi mirabilibus de Creatore cunctandum; qui enim in exordio mundi dedit esse aquas, in fine quoque mundi quod voluit fecit ex aquis: majoris nempe majestatis est creare quae non erant, quam creata mutare. Et quid mirum, si ad praecepnutu salubrium fomenta imbrium et ipsa vini genitrix uva nutritur? Quid tit in vinum, qui ut hominem conderet, terram transformavit in carnem? Quid mirum, si ejus jussu aqua meliorem proficit in saporem, cujus operatione, cum amara esset, in myrrha bibituris populis ligno medicante dulcata est; cujus imperio etiam, ut sitientibus in eremo non deesset, concita prosilivit e petra? 89 Et ibi quidem aqua procedit e saxo, ra est bibentium salus. Quid igitur, fratres,
Abbreviated transcription (Latin):
poree cirtũisioĩs nõ uitauit ĩuiriã:
Unde et iohes salutare mysteriũ recog¬
nostẽs. nõ iam dei filiũ ut baptista
scĩficat: s ut deuotꝰ mĩster celestibus
obtẽpat ĩꝑatis. Net enĩ poterat nõ
obedire seruꝰ dño p̃coiuditi: regi mi¬
les p̃tursor auctori. Atq ut hec oĩa
diuĩtate agi plemꝰ ꝑfectiusq ꝓpħa¬

Expanded text:
isionis non vitavit injuriam? Unde et Joannes salutare mysterium recognoscens, non jam Dei Filium, ut Baptista sanctificat, sed ut devotus minister coelestibus obtemperat imperatis; nec enim poterat non obedire servus domino, praeco judici, regi miles, praecursor auctori. Atque ut haec omnia Divinitate agi plenius perfectiusque p
Abbreviated transcription (Latin):
qr xp̃s iustissimꝰ retributor ꝓpt̾ se
passos sue fecit ꝑticipes passionis :
atq eos quib libent̾ uitã parabat
etuã: pacient ꝑmisit occidi. Pinde
nos dilcĩssimi uemẽtes ex gentibus
quib ĩ stella dm̃ta salutare lumẽ
radiauit e celo: apud quos u̾gnus
nera deferẽtes herodis ꝑfidiã decli¬
nemꝰ: et stificatocorpe at spũ nr̃a

Expanded text:
quia Christus justissimus retributor, propter se quia Christus justissimus retributor, propter se passos suae fecit participes passionis, atque eos quibus libenter vitam parabat aeternam, patienter permisit occidi. Proinde nos, dilectissimi, venientes ex gentibus, quibus in stella dominica salutare lumen radiavit e coelo, apud quos Virgininera deferentes, Herodis perfidiam declinemus et sanctificato corpore ac spiritu,
Abbreviated transcription (Latin):
nimerib: p̃tereũtes herodẽ ꝑ aliã
uiã reuersi sũt in regionẽ suã. Neq
uo poterãt ꝑherodẽ id est itine̾ moe¬
tis redire: qui ĩ patriã suã adorato
dei filio celestis uite mumera repoeta¬
bãt. Elusꝰ ergo herodes et ꝯtẽptꝰ a
ualde: et misit et occidit ões pueros
Abimatu inqͥt et ĩfra. Etas descri¬
bit᷑ octisoꝵ: ut occidẽtis m̃otestat a¬
terbitas. Oira ꝑuersa: incõsulta¬
q seuuẽtis ĩdignatio. Chaldeis iras¬
cit᷑. motẽtes ĩterficit: et dũ in mortẽ
ĩmatulati fert̾ infãtis lactentiũ
ꝑmint turbas : q̃tenꝰ imqssimũ re¬
gẽ qͥ indebitũ querebat sanguĩe:
ꝓstrate multitudĩs multiplex reatꝰ
ĩuoluet. Nec aduerte̾ poterat furẽ¬
tis ĩsama: qd̾ ille qͥ mortuos morte¬
sua uiiuficare ueniebat: cogi in
mortẽ nõ poss ĩuitꝰ. Et hec oĩa kãm
aut ꝑuuloꝵ nece letissimũ xp̃i ꝯtris¬
taret ĩgressũ. S nulla sit apud fi¬
deles m̃otentũ de morte tristicia:

Expanded text:
neribus, praetereuntes Herodem, per aliam viam reversi sunt in regionem suam. Neque vero poterant per Herodem, id est itinere mortis redire, qui in patriam suam, adorato Dei Filio, coelestis vitae munera reportabant. Elusus ergo Herodes, et contemptus a II iratus est valde, et misit, et occidit omnes pueros, a bimatu, inquit, et infra: aetas scribitur occisorum, ut occidentis innotescat acerbitas. O ira perversa inconsultaque saevientis indignatio! Chaldaeis irascitur, innocentes interficit; et dum in mortem immaculati fertur infantis, 82 lactentium perimit turbas: quatenus iniquissimum regem, qui indebitum quaerebat sanguinem, prostratae multitudinis multiplex reatus involveret; nec advertere poterat furentis insania quod ille qui mortuos vivificare veniebat cogi in mortem non possit invitus. Et haec omaut parvulorum nece, laetissimum Christi contristaret ingressum. Sed nulla sit apud fideles innocentium de morte tristitia:
Abbreviated transcription (Latin):
net audire poterat qd angeli cõcla¬
mabãt. Igit᷑ inqrẽtib magis ac di¬
tẽtib ubi ẽ qͥ natꝰ est rex udeoꝵ: tur¬
batꝰ est herodes et oĩs iheosolima
cũ illo. Curbatꝰ est rex regii credo
bat regnũ eiꝰ ĩuadẽ s saluare: et
qd nulli ĩferret morte̾: qui ess uita
cũctoꝵ. Et cũ ꝑãbularẽt magi stel
la sĩc lectũ est quã uiderãt in oeiẽ¬
te anteredebat eos: donet uenit et
stetit supͣ ubi erat puer. Demt ĩqͥt
et stetit. supea ubi erat puer. Nun¬
quid nõ dite̾ et ilamare uidebat᷑:
hic hic est puer quẽ natũ testabor
ecelo: hic ẽ rex ille magnꝰ qͥ uenit
celesti ĩꝑio regnũ sotiare traꝵ: Lle

Expanded text:
angeli conclamabant. Igitur, inquirentibus magis et dicentibus: Ubi est qui natus est rex Judaeorum? Et turbatus est Herodes, et omnis Hierosolyma cum illo. Turbatur rex regno, credo,bat regnum ejus invadere, sed salvare; 81 et quod nulli inferret mortem, qui est vita cunctorum. Et cum perambularent mn Oriente, antecedebat eos usque dum veniens staret supra ubi erat puer. Venit, inquit, et stetit ubi erat puer. Nunquid non dicere et clamare videbatur: Hic, hic puer quem natum testabar a coelo. Hic est rex ille magnus qui venit coelesti imperio regnum sociare te
Abbreviated transcription (Latin):
crede uł his tandẽ. qͥ eũ nõ adhuc pꝰ
tꝑa nascituꝵ. s iã et apudte tibi
natũ esse testãt᷑. Que tãta est ĩ pet¬
tore tuo mortifere racioĩs auersio:
ut solꝰ nõ audias qd̾ oẽs loquũt᷑. solꝰ
refugias qd̾ unuisitas credit ⁊ solus
certẽ uide̾ ꝯtẽpnes qd̾ splẽdet e celo:
Apud te u̾go ꝯcepit: et u̾gnnis tue
partũ alienꝰ agnostit. Tibi salutẽ
tuã angelice uotes ꝑsuadere non
possũt: et ad xp̃m tuũ una chaldeos
stella ꝑduxit. Ubi est inqũt magi
q̃ natꝰ est rex iudeoꝵ: Llidimꝰ stel¬
lã eiꝰ in oriẽte: et uenimꝰ adorare
eũ. In his ĩpletũ est illud: qd ꝓphe

Expanded text:
 qui eum non adhuc post tempora nasciturum, sed jam et apud te, et tibi natum esse testantur. Quae tanta est in pectore tuo mortiferae obstinationis adversio, ut solus non audias quod omnes loquuntur, solus refugias quod universitas credit, solus certe videre contemnas quod splendet e coelo? Apud te virgo concepit, et virginis tuae partum alienus agnoscit; tibi salutem tuam angelicae voces persuadere non possunt, et ad Christum tuum una Chaldaeos stella perduxit. Ubi est, inquiunt magi, qui natus est rex Judaeorum? Vidimus stellam ejus in Oriente, et venimus adorare eum . In his
Abbreviated transcription (Latin):
creatione aut redeptione subegit:
Afferte inq̃t dño gloriã et honorẽ.
nera chaldei offerũt et adorãt: unũ
ab illis defert᷑ ut regi aliud exhibe¬
tur ut deo. Hi itaq adorato xp̃o ob¬
latisq mimerib: ꝑ aliũ ut lectũ est
uiã reusi sũt in regionẽ suã. Rectis

Expanded text:
creatione, aut redemptione subegit? Afferte, inquit, Domino gloriam et honorem . nera Chaldaei offerunt, et adorant. Unum ab illis defertur ut regi, aliud exhibetur ut Deo. Hi itaque; adorato Christo oblatisque muneribus, per aliam, ut lectum est, viam reversi sunt in regionem suam. Rect
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ nascẽdi q̃ stdm deũ natiui¬
tatis miciũ nõ habebat. Nouũ in¬
mirũ erat: ut uingenito altissimi
quẽ nõ capit celũ paruissim tugu¬
rii nimimũ p̃sepe sufficet. Nouũ
erat. ut qͥ ĩ celestib cũ deo pr̃e regna¬
bat: trena matre ꝯtentus ugͣitꝰ
ĩfancie daret in pãins. Letemur
itaq frẽs totisq gaudiis exultemꝰ:
q nobis natꝰ est xp̃s ex femĩa no¬
bis iatuit in p̃sepi: nobis uagiebat
cums nobis arridebat ĩ stella. Co¬
tũ enĩ nobis ꝓficiebat: quicq̃d sal¬
uator hois agebat in hoĩe. Ait itaq
enãgelicꝰ sermo. Ette magi ab oriẽ¬
te uenerũt aͥd iheosolmus dicẽtes.
U̾bi est qͥ natꝰ ẽ rex uideoꝵ: Uidi¬
mus stellã eiꝰ ni oeiẽte: et uenimꝰ
adorare eũ. Quousq udee durissi¬
me optusa aure clausis otulis et
ꝑfido corde ꝑsistis. Ecte iã post illa
patriarchaꝵ p̃conia. post uaticima¬

Expanded text:
tempus nascendi, qui secundum Deum nativitatis initium non habebat. Novum nimirum erat, ut Unigenito Altissimi, quem non capit coelum, parvissimi tugurii minimum praesepe sufficeret. Novum erat, qui in coelestibus cum Deo Patre regnabat, terrena matre contentus, vagitus infantiae daret in pannis. Laetemur itaque, fratres, totisque gaudiis exsultemus, quia nobis natus est Christus ex femina, nobis jacuit in praesepi, nobis vagiebat in cunis, nobis arridebat in stella. Totum enim nobis proficiebat, quidquid Salvator hominibus agebat in homine. Ait itaque evangelicus sermo: Ecce magi ab Oriente advenerunt 74 Hierosolymam, dicentes: Ubi est qui natus est rex Judaeorum. Vidimus stellam ejus in Oriente, et venimus adorare eum . Quo usque, Judaee durissime, obtusa aure, clausis oculis, et perfido corde persistis? Ecce jam post illa patriarcharum praeconia, post vatici
Abbreviated transcription (Latin):
regula ueritatis ut quoꝵ unũ nomẽ
est nõ sit eoꝵ duisa ꝯfessio: et qͥ i ce¬
lo apud se unũ sũt a nobis nõ sepa¬
rent᷑ in tris. Nã sicut duũtati nichil
de treatutris equari potest: ita om̃em
diuisionẽ et ĩequalitatẽ natura diui¬
nitatis excludit. Scd̃m enĩ enãgeli¬
cã ueritatẽ sicut filiꝰ a pre exiuit ita
et spusscũs a patre ꝓcedit: et sĩt un
genitꝰ filiꝰ dei est ita et spũsscũs dei
est: et sĩt pat̾ tui uult miseret᷑. et filiꝰ
tui uult prẽz reuelat: ita etiã spũs
et ĩ spirare legit᷑ put uult: et dona te¬
lestiũ grãꝵ diuide̾ ꝓut uult. Quomõ
ergonõ unũ esse cũ patre filioq tre¬

Expanded text:
regula veritatis, ut quorum unum nomen est, non sit eorum diversa confessio, et qui in coelo apud se unum sunt, a nobis non separentur in terris. Nam sicut Divinitati nihil de creaturis aequari potest, ita omnem divisionem et inaequalitatem natura Divinitatis excludit. Secundum enim evangelicam veritatem, sicut Filius a Patre evivit, ita et Spiritus a Patre procedit; et Unigenitus, sicut Filius Dei est, ita et Spiritus sanctus Dei est; et sicut Pater cui vult miseretur, et Filius cui vult Patrem revelat, ita etiam Spiritus et inspirare legitur prout vult, et dona coelestium gratiarum dividere prout vult. Quomodo ergo non unum esse cum Patre Filioq
Abbreviated transcription (Latin):
nũ. ut eiꝰ gr̃a regen̾atis uobis etiã
sp̃uscõ scribat᷑ in tordib uẽis: u̾t qd̾¬
creditis diligntis. et fides ĩ uobis ꝑ di
bonoꝵ opũ placeatis: nõ seruilit ti¬
mẽdo penũ s liberalit̾ canãdo iusti¬
tiã. Hoc ẽ ergo symbolũ qd̾ uobis ꝑ
scͥpturas et sermões eccłiastitos ĩsimu¬
atũ est: s sub hac breui forma fidelib
ꝯfitendũ et ꝓfitendũ est. Hoc est k̃m

Expanded text:
 ut ejus gratia regeneratis vobis, etiam Spiritu sancto scribatur in cordibus vestris; ut qcreditis diligatis, et fides per dilectionebonorum omnium placeatis, non serviliter timendo poenam, sed liberaliter amando justitiam. Hoc est ergo Symbolum, quod vobis per Scripturas et sermones ecclesiasticos insinuatum est: sed sub hac brevi forma fidelibus consistendum et proficiendum est. SERM
Abbreviated transcription (Latin):
de eiꝰ passione uictoeiã. Picut enĩ sẽ¬
pit̾nꝰ dei filius nõ sibi s nobis ẽ natꝰ:
ita ĩmatulatꝰ dei agnus nõ sibi s no¬
bis ẽ passus. Quis aũt nõ mirificũ
adutat esse mysteriũ : ubi ip̃e hõ p̃dica¬
tur qͥ deus ẽ. et ubi idẽ dñs annũtiat᷑

Expanded text:
ejus passione victoriam. Sicut enim sempiternus Dei Filius non sibi, sed nobis natus; ita immaculatus Dei Agnus non sibi, sed nobis passus est. Quis autem non mirificum advertat esse mysterium, ubi ipse homo praedicatur qui Deus est, et ubi idem Dominus annuntiatur
Abbreviated transcription (Latin):
tũ est ꝑ ꝓpħu. Letent᷑ teli et exultet
tra. Nã sicut mãfestũ est trã exul¬
tare de deo: ita dubiũ nõ est celũ gau¬
dere de hoĩe. Sedet ad dexterã patris.
dexterũ patris sedet diuĩtatis est p̾ui¬
legiuĩ: et ĩdiscrete ꝯsorciũ caritatis.
Et bene ad dexterã patris annũtiat᷑
sedẽ: in quo inthil uolũtatis sue dia¬
turꝰ ẽ iuditare uiuos et mortuos. In
ip̃o corꝑe uẽturꝰ ẽ ad iudiciũ in quo as¬
tendit ad telũ: xp̃ianos iudicat et pa¬
ginos. iustos et pct̃ores fideles ⁊ ĩpios.
quos diu̾itatis u̾tute formauit pris
pietate saluauit: iudicis examĩacio¬
ne disternat. Nã quid esse potest e¬
qͥus apud deũ: quã ut quoꝵ ĩ secło
fuit uita diu̾sa eoꝵ post hot seculũ
merita distinguãt᷑. Unde aũt iudi¬
tãdi referũt᷑ uiui ac mortuiͤ. Ut om̃i
hom̃i esse apud deũ tura credat᷑. Cre

Expanded text:
etam: Laetentur coeli et exsultet terra . Nam sicut manifestum est terram exsultare 272 de Deo, ita dubium non est coelum gaudere de homine. Sedet ad dexteram Patris. dexteram Patris sedet, Divinitatis est privilegium et indiscretae consortium caritatis. Et bene ad dexteram Patris annuntiatur sedere, in quo nihil voluntatis suae diaturus judicare vivos et mortuos. In ipso corpore venturus est ad judicium, in quo ascendit ad coelum. Christianos judicat et Paganos, justos et peccatores, fideles et impios.quos divinitatis virtute formavit, Patris pietate salvavit, judicis examinatione discernat. Nam quid esse potest aequius apud Deum, quam ut quorum in saeculo fuit vita diversa, eorum post hoc saeculum merita distinguantur? Vivi autem judicandi referuntur ac mortui ut omnium hominum esse apud Deum cura credatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tate nature est. Dncꝰ aũt uł uiigẽi¬
tus annũtiat᷑ et credit᷑: qr unꝰ ita est
genitꝰ neq hubet ĩ natiuitate ꝯsortẽ.
Filiũ audis nõ ut illũ sexu aliquo e¬
ditũ putes : s ut credas iopheusibili
maiestate deũ ꝓdisse de deo ut ait ĩpe:
ego a pr̃e exiru et uemi ĩ hũc mũdũ. E⁊

Expanded text:
tate naturae est; unicus autem, vel Unigenitus annuntiatur et creditur, quia unus ita est genitus, nec habet in nativitate consortem. Filium audis, non ut illum sexu aliquo editum putes, sed ut credas incomprehensibili majestate Deum prodiisse de Deo, ut ipse ait: Ego a Patre exivi, et
Abbreviated transcription (Latin):
dere et ptt̃a nõ poteras: ĩdulgentia
fatẽt motentẽ. Ideo ĩmatulatꝰ octi¬
sus ẽ agnꝰ: ut eiꝰ cruore hũam gene¬
ris matula tergeret᷑. Didete frẽs ꝓ
funditatẽ mysterii. uidete altitudĩe
sac̃mẽti: ubi mors reddidit u. tã et pet¬
tatoꝵ sordes sangiũe sũt motentis ab¬
luti.Het aũt remissio nõ te ad petta¬
tũ nuitrit. s admonet ut pettare ĩam
metuas: q̃ te ĩtelligis sine uena non
potuisse saluari. Bonitas enĩ dei ĩdul¬
gẽtie sue mime nõ nos sirmat ad cul¬
pã: s soluit ad głia. Carms resurret¬
tali cõdiciõe portamꝰ: resurretturã
esse ĩmortalẽ at racionẽ redditurũ ꝓ
fuiis: hec sũma credendi ẽ. Et reuera
quis tredẽs deo possit de resurrettiõe
dubitare: tũ maĩfestũ sit hãc solam
xp̃o causã fuisse nascedi: Que enĩ a¬
lia ratio q̃ue utilitas erat ut ꝓpetuꝰ
carnẽ dignaret᷑ assume̾ ⁊ nisi ut tar¬
set dei filiũ crutẽ nõ refuge̾ mortẽ

Expanded text:
 indulgentia faceret innocentem. Ideo immaculatus occisus est Agnus ut ejus cruore humani generis macula tergeretur. Videte, fratres, profunditatem mysterii, videte altitudinem sacramenti: ubi mors reddidit vitam, et peccantium sordes sanguine sunt innocentis ablutae. Haec autem remissio non te ad peccatum nutrit, sed admonet ut peccare jam metuas, qui te intelligis sine venia non potuisse salvari. Bonitas enim Dei indulgentiae suae munere non nos armat ad culpam, sed abluit ad gloriam. Carnis resurrectali conditione portamus, resurrecturam esse immortalem ac rationem reddituram pro finis, haec summa credendi est. Et revera quis credens Deo possit de resurrectione dubitare, cum manifestum sit hanc solam Christo causam fuisse nascendi? Quae enim alia ratio, quaeve uticarnem dignaretur assumere, nisi ut perset Dei filium crucem non refugere, mortem
Abbreviated transcription (Latin):
collotauit. Detebat frẽs talis głia hõi¬
nẽ qͥ de ugne uascebat᷑ ⁊ nec ĩpossi¬
bile ei fuit celũ ascendẽ tui possibile
fuit ĩferos triũphare: et necesse erat
ut q̃ ad mortẽ de reguo uenerat post
mortẽ rediret ad regnũ. Fuit ĩ hoc
kũm salutaris et ĩ ꝯp̃hensa mẽtib hu¬
mãis int̾ celũ trãq cõmumo: ut sĩt
tra dei filuĩ suscepisse letata ẽ ita celũ¬

Expanded text:
coelum. Decebat, fratres, talis gloria hominem qui de virgine nascebatur; nec impossibile ei fuit coelum ascendere, cui possibile fuit inferos triumphare. Et necesse erat ut qui ad mortem de regno venerat, post mortem rediret ad regnum. Fuit in hoc, carissimi, salutaris et incomprehensa mentibus humanis inter coelum terramque communio: et sicut terra Dei Filium se suscepisse laetata e
Abbreviated transcription (Latin):
ut auctor uite nõ rediret ad uitã. Aut
quomõ poterat ĩferni legib detineri:
q̃ idtirto mortuꝰ ẽ ut mors amitte̾t po¬
testatẽ: Nichil eñ ultra de eiꝰ passiõi¬
bus ꝯfũdam᷑ inchil de eiꝰ morte trepi¬
demꝰ: cui et resurgẽdi potestas erat
et natura uiuendi. Cuiꝰ aũt demẽ¬
cie est illu nõ crede resurrexisse: ad cu¬
ius p̃ceptũ de timiulo sepultꝰ emer¬

Expanded text:
auctor vitae non rediret ad vitam; aut quomodo poterat inferni legibus detineri qui idcirco est mortuus ut mors amitteret potestatem? Nihil ergo ultra de ejus passionibus confundamur, nihil de ejus morte trepidemus, cui et resurgendi potestas erat, et natura vivendi. Cujus autem dementiae est illum non credere resurrexisse, ad cujus praeceptum de tumulo sepultus emer
Abbreviated transcription (Latin):
li tradiderũt: ut qr sub uno xp̃i noĩe tre¬
denciũ erat futa diusitas signaculũ sy¬
boli int̾ fideles ꝑfidosq seteruet: et alie¬
nus a fide atq hostis apparet eccłie. qui¬
hoc aut tanꝙͣ baptiratꝰ uesciss aut tã¬
ꝙͣ hereticꝰ corrupisset. ¶ redo ĩ deũ patrẽ
lectissum qualis sermo sit symboli in ca¬
pite diligentiꝰ attendite: et quali pͥncipio
ĩthoet᷑ sollicitiꝰ ꝑtractate. Ergo in p̾mo
hubet credo. Bides qd dñs nr̃ nõ nos ui¬
bet discutẽ diuĩa iudicia s credẽ: nec ra¬
cionẽ require s fidẽ simplicit̾ et ĩmobilit̾
exhibe. In deũ patrẽ. Aduertite qd̾ cũ¬

Expanded text:
li tradiderunt; ut, quia sub uno Christi nomine creli tradiderunt; ut, quia sub uno Christi nomine credentium erat futura diversitas, signaculum symboli inter fideles perfidosque secerneret, et alienus a fide atque hostis appareret Ecclesiae, aut tanquam baptizatus nescisset, aut tanquam haereticus corrupisset. lectissimi, qualis sermo sit, in capite Symboli diligenter advertite, et quali principio inchoetur, sollicitius pertractate. Ergo in primo habet, Credo. Vide quod Dominus noster non nos jubet discutere divina judicia, sed credere: nec rationem requirere, sed fidem simpliciter et immobiliter exhibere. In Deu
Abbreviated transcription (Latin):
ter ea q̃ dicimꝰ uris sensib meliꝰ ĩfe¬
ramꝰ. Credo in deũ patrẽ õĩpotentẽ:
creatorẽ celi et t̾re. et reliqͣ. Tertia igit̾
cursu ꝑuenire possimꝰ ⁊ et qr lex nr̃e fi¬
dei ĩ triuitate ꝯsistit ut ip̃e mus repeti¬
ciois cũ signo ueniat trinitatis: tertia
uite ordo symboli retensendꝰ ẽ. Credo
ĩ deũ patrẽ õĩpotentẽ: creatorẽ celi et
t̾re. et reł. Cũ apud patres nr̃os sicut
liber iudicũ refert quedã israhelitice
trib tiuili adu̾sũ se plio decertarent:
nec ꝓpt̾ cõsimilẽ ppłi umꝰ habitũ int̾
bellãtes poss esse discretio: trib illa
ciuꝰ iustior erat causa pugnãdi. et que
merito ꝑ dei auxiliũ uictoriã p̃sumebat
signũ sibi certo ĩ sermone ꝯstituit: ut
quos una armoꝵ facies cõfudebat se¬
cretioris uerbi distĩguẽt sac̾mentũ. Qd̾
beati apłi ut ego reor exemplũ sequẽ¬
tes. eccłie dei quã ad adusũ mliciã dia¬
boliti furoris armabãt: mysteriũ symbo¬

Expanded text:
ris sensibus melius inseramus. Credo in Deum Patrem omnipotentem, creatorem coeli et terrae. Tertia igiturcursu pervenire possimus. Et quia lex fidei nostrae in Trinitate consistit; ut ipse numerus repetitionis cum signo veniat Trinitatis, tertia vice ordo Symboli recensendus est. In tam. Cum apud patres nostros, sicut liber Judicum refert, quaedam Israeliticae tribus civili adversum se praelio decertarent, nec propter consimilem populi unius habitum inter bellantes posset esse discretio, tribus illa cujus justior erat causa pugnandi, quia merito per Dei auxilium victoriam praesumebat, signum sibi certo in sermone constituit, ut quos una armorum facies confundebat, secretioris verbi distingueret sacramentum. Quod beati apostoli, ut ego reor, exemplum sequentes Ecclesiae Dei, quam adversum militiam diabolici furoris armabant, mysterium symbo
Abbreviated transcription (Latin):
bolo uobis debitũ reddidi qd symbolũ
tũ auditis: totũ istũ sermonẽ nr̃m
breuit tollectũ recognoscetis: nec ut
ritis scribẽ. f memoria semptenere
atq recolere. Quicq̃d enĩ in symbolo

Expanded text:
bolo vobis debitum reddidi, in quo Symbolo quod audieritis, totum in isto sermone nostro breviter collectum agnoscetis. Nec ut cum didiceritis, scribere; sed memoria semper tenere atque recolere. Quidquid enim in Symbolo
Abbreviated transcription (Latin):
Tertia in qͥt die resurrexit a mortius.
Si crebidisti de xp̃o qd dedecoeis est:
crede qd̾ glorie est. Si tredidisti qd mor¬
tis est: crede qd̾ uite est. Sĩc in passio¬
ne mysteriũ pietatis est: sic et ĩ resur¬
rectione oꝑatio potestatis ut ip̃e ait.
Potestatẽ habeo ponẽdi aĩa meã: et¬

Expanded text:
resurrexit a mortuis. Si credidisti de Christo quod dedecoris est, crede quod gloriae est. Si credidisti quod mortis est, crede quod vitae est. Sicut enim in passione mysterium pietatis est; ita in resurrectione operatio potestatis, ut ipse ait, Potestatem habeo ponendi animam meam, e
Abbreviated transcription (Latin):
auit ĩꝑio. C redendꝰ sine dubio est deus
pat̾ oĩpotens: cuiꝰ sic uirtꝰ sentit᷑ ut qͣnͣ¬
titas eiꝯ et qualitas ignoret᷑. Esse enĩ
illiꝰ et posse: nõ discuciẽdo asseqͥmͬ sed
credendo. Quẽ aũt credẽ debeamꝰ ẽdocet¬
nos redẽptoris nr̃i auctoritas dicentis.
Nui credit ĩ me. et in eũ q̃ me misit: ha¬
bet uitã et̾nã. Et alibi. Creditis ĩ deũ:
et ĩ me credite. Plus est frẽs qd̾ fidei o-¬
culis ĩtuem᷑: quã sensus possit uidere
carnalis. Credis inqͥt in deũ patre
oĩpotentẽ. In deo natura nascibilis ĩ
patre uinigeiti ueritas: in õĩpotente ple¬
initudo u̾tutis ostendit᷑. Est nãq ꝑ ĩge¬

Expanded text:
tem. Credendus sine dubio est Deus, Pater omnipotens, cujus sic virtus sentitur, ut quantitas ejus et qualitas ignoretur: esse enim illius et posse non discutiendo assequimur, sed credendo. Quem autem credere debeamnos redemptoris nostri auctoritas dicens: Qui credit in me et in eum qui me misit, habet vitam aeternam . Et alibi: Credite in Deum, et in me credite . Plus est, fratres, quod fidei oculis intuemur, quam sensus possit videre carnalis. Credis, inquit, in Deum, Patrem omnipotentem. In deo natura innascibilis, in Patre Unigeniti veritas, in Omnipotente plenitudo virtutis ostenditur. Est namque per inge
Abbreviated transcription (Latin):
tis : exiguũ ut memoriã nõ obruat. ẜ
diffusũ ut ĩtelligentiã suꝑcedat: cõfir¬
mãs oẽs ꝑfectiõe credendi desiderio ofi¬
tendi fiducia resurgẽdi. Digne gͦ et at¬
tenciores et frequetiores et ꝓ racione
tẽporis ip̃iꝰ puriores: ad audiendũ sym¬
atũ est ĩ patriarchis quitq̃d demin¬
tiatũ est ĩ sĩpturis scĩs: quicq̃d p̃dica

Expanded text:
s. Exiguum est, ut memoriam non obruat; sed diffusum, ut intelligentiam supercedat: confirmans omnes perfectione credendi, desiderio confitendi, fiducia resurgendi. Digne ergo et attentiores et frequentiores, et pro ratione temporis ipsius puriores ad audiendum Symratum est in Patriarchis, quidquid nuntiatum est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfiterida : ꝑ quã et sc̃ifitatio ẽ data
mortalib. et crescẽte tredentiũ mio:
oñn pene lĩguis in dei laudes sant¬
tior mũdꝰ exultat. Sca est eccłia: qͣ
baptisim sat̃mẽto pct̃oꝵ cõtagione
detersa. t̾raꝵ incolas tnͣsmittit ad
lice nõ dicũt᷑: qr ꝑ lota atq ꝑsuas.¬

Expanded text:
confitenda, per quam et sanctificatio est data mortalibus et, crescente credentium numero, omnium pene linguis in Dei laudes sanctior mundus exsultat. Sancta est Ecclesia, quae, baptismi sacramento peccatorum contagione detersa, terrarum incolas transmittit ad licae non dicuntur, quia per loca atqu
Abbreviated transcription (Latin):
issimi ut nobis reserãtib
exposicionẽ symboli atten¬
tiꝰ audiatis. qr doctrina symboli uir¬
tus ẽ sacͣmẽti illumĩacio aĩe plem¬
tudo credẽti. In eo si qͥd docet᷑ ac dicit᷑.
et unitas ẽ trmitatis et trintas distĩt
absoluit. hoc uite ianua pandit᷑: hoc

Expanded text:
issimi, ut nobis reserantibus expositionem Symboli attentius audiatis. Quae doctrina Symboli virtus est sacramenti, illuminatio animae, plenitudo credentium; in eo quod docetur aut discitur et unabsolvitur, hoc vitae janua panditur, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
reꝵ suaꝵ dedit: et ad reddendas frau¬
des suas aliud dimidiũ reseruauit.
Elemosme illis ꝓsũt: q̃ uitã muta¬
uerĩt. Dus enĩ xp̃o egenti: ut pct̃a
tua redimas p̃terita. Nã si ideo das
ut liceat tibi semꝑ ĩpune pettare:¬

Expanded text:
rerum suarum dedit, et ad reddendas fraurerum suarum dedit, et ad reddendas fraudes suas, aliud dimidium reservavit . Eleemosynae illis prosunt, qui vitam mutaverunt. Das enim Christo egenti, ut peccata tua redimas praeterita. Nam si ideo das, ut liceat tibi semper impune peccare
Abbreviated transcription (Latin):
traxit toruũ ut a uidua pasceret᷑ nõ
helie p̃stitit ẜ uidue. Quãdo gͦ deus
habeãt. Nuãdo facit pauꝑes: ꝓbat di¬
iuites. Bic em̃ sc̃ptũ est. Pauꝑ et di¬
ues ottͣrerũt sibi. Ubi sibi occͣrerũt:
In hac uita. Natus est ille natꝰ ẽ et
ille: ĩuenerũt se octͣrerũt sibi. Et qͥd:
Fecit aũt ambos dñs diuitẽ unde pau¬
perẽ adiuuaret: puuꝑẽ unde diuitẽ
ꝓbaret. ꝓ uirib sius quisq faciat: nõ
sic faciat ut ip̃e paciat angustias
nõ hot dicimꝰ. Huꝑflua tua: necessa¬
mõ ria sũt alii. Audistis̃tũ euãgeliũ le-¬
geret᷑ quitũq dederit talitẽ aque fri¬
gide uni ex mĩmis meis ꝓpt̾ me: nõ
ꝑdet mertedẽ. Regnũ celoꝵ uenale
ꝓposuit: et p̃ciũ eiꝰ calitẽ aque frigi¬
de esse uoluit.  quãdo pauꝑ est qui
facit elemosĩas: tũc debẽt elemosĩe
eiꝰ esse calix aque frigide. Qaui plus
habet: plus faciat. Uidua illa de duo¬
bus immitis fecit. Tatheus dimuidiũ

Expanded text:
eretur non Eliae praestitit, sed viduae . Quando ergo Deus ipsi habeant; quando facit pauperes, probat divites. Sic enim scriptum est: Pauper et dives occurrerunt sibi. Ubi sibi occurrerunt? In hac vita. Natus est ille, natus est et ille: invenerunt se, occurrerunt sibi. Et quis fecit illos ambos? Dominus . Divitem, unde pauperem adjuvaret; pauperem, unde divitem probaret. Pro viribus suis quisque faciat: non sic faciat, ut ipse patiatur angustias. Non hoc dicimus. Superflua tua necessaria sunt alii. Audistis modo, cum Evangelium legeretur: Quicumque dederit calicem aquae frigidae uni . Regnum coelorum venale proposuit, et pretium ejus calicem aquae frigidae esse voluit. Sed quando pauper est qui facit eleemosynas, tunc debent eleemosynae ejus esse calix aquae frigidae. Qui plus habet, plus faciat. Vidua illa de duobus minutis fecit : Zacchaeus dimidium
Abbreviated transcription (Latin):
rietis: et nichil habes ĩuenire ĩ maĩb
tuis. Quomõ si mẽditꝰ doriat et ĩ
sõpnis illi u̾emat hereditas nichil il¬
lo felitiꝰ anteꝙ̃ surgat: uidet se in sõp¬
nis tractare manib uestes egregias.
p̃ciosa unsa aurea et argẽtea: intra-¬
re ĩ amenissiã et amplissima p̃dia.
obsequi sibi magnas facultates: eui¬
gilat et plorat. Et quomõ uigilans
accusat hoĩe q̃ illũ ecpoliauit: sic il¬
lũ accusat q̃ illũ exutauit. Aꝑtissiẽ
huit locutꝰ psalmꝰ dormierũt inquit

Expanded text:
hil habes invenire in manibus tuis. Quomodo si mendicus dormiat, et in somnis illi veniat haereditas; nihil illo felicius antequam surgat. Videt se in somnis tractare manibus vestes egregias, pretiosa vasa aurea et argentea, intrare in amoenissima et amplissima praedia, obsequi sibi magnas familias: evigilat, et plorat. Et quomodo vigilans accusat hominem qui illum exspoliavit, sic ille accusat qui illum excitavit. Apertissime hinc locutus est Psalmus: Dormi
Abbreviated transcription (Latin):
ma: s si iã habet᷑ hoc inde fiat. Ouutes
estote q̃ illã habetis. B ubi diuites:
In oꝑib bonis. Facile inq̃t tribuãt cõ¬
inuncẽt. Hic iã auaricia cõtrahit se
quãdo audit facile tribuãt cõmunicẽt:
ueluti aqua frigda ꝑfundit᷑ rigescit
stringit sinũ et dicit. Nõ ꝑdo labores
ce morieris: et q̃ nichil huc attulisti.
nichil huic potes auferre. Cũ nichil ab¬
stuleris: nõne ꝑdidisti oẽs labores tuos:
Audi ergo ꝯiliũ dei. Nolo trearis: qr
dixit facile tribuãt cõmuncẽt. Audi
qd̵ sequit᷑ expecta noli cõtra me dau¬
dere ostiũ uet aditũ cordis tui: expet¬
ta uis nosse faale tribuãt cõmunicẽt.
qr nõ ꝑdes et hoc solũ nõ ꝑdes. Cheriu¬
risẽt in qͥt sibi fũdamentũ bonũ in

Expanded text:
nia: sed si jam habetur, hoc inde fiat. Divites estote, qui illam habetis. Sed ubi divites? In operibus bonis. Facile, inquit, tribuant, communicent. Hic jam avaritia contrahit se, quando audit, Facile tribuant, communicent: veluti aqua frigida perfunditur, rigescit, stringit sinum, et dicit, Non perdo labores ce morieris, et qui nihil huc attulisti, nihil hinc potes auferre: cum nihil abstuleris, nonne perdidisti omnes labores tuos? Audi ergo consilium Dei. Non terrearis, quia dixit, Facile tribuant, communicent. Audi quod sequitur. Exspecta, noli contra me claudere ostium, nec aditum cordis tui; exspecta. Vis nosse, Facile tribuant, communicent, quia non perdes, et hoc solum non perdes? Thesaurizent, inquit, sibi fundamentum bonum in
Abbreviated transcription (Latin):
q differas de die in diẽ. Subito enĩ ue¬
met ira eiꝰ: et ĩ tꝑe uindicte disꝑdet
te. Pumsit tibi quotũq die cõuersus
fueris obliuiscit᷑ mala tua p̃terita: s
nũꝙͣ uitã crastim diei ꝓmisit tibi An
foete nõ tibi illã ꝓmisit deꝰ ÷ et ꝓmisit
tibi illã mathematitꝰ ut dãpnet et
hõ qnͣdo moriat᷑. latet ultimꝰ dies ut

Expanded text:
in diem. Subito enim veniet ira ejus, et in tempore vindictae disperdet te. Promisit tibi, quoniam quo die conversus fueris, obliviscitur mala tua praeterita: sed numquid vitam crastini diei promisit tibi? An forte non tibi illam promisit Deus, et promisit illam tibi mathematicus, ut damnet et homo quando moriatur. Latet ultimus dies, ut
Abbreviated transcription (Latin):
sulgor: delectat potẽtie tror. Welectãt
ista. s audiat᷑ apłs. Nichil ĩtulmiꝰ ĩ hũc
mũdũ: s uec auferre qͥd possumꝰ. Houor
te debet quere nõ tu ip̃m. Debes em̃ in
loco hũiliori discũbe̾: ut qͥte ĩutauit fa¬
ciat te ad honoraciorẽ locũ accedẽ. Pi
aũt noluerit ubi retũbis mãduta: qͥa
nichil huc ĩtulisti in hũc mũdũ. Paꝵ
tibi ẽ. qr de alieno mãducas. Discũ¬
be ubicũq et mãduta. Dicturꝰ es de
meo: audi apłm nichil ĩtulimꝰ ĩ hũc
dixit q̃ diuites sũt sq̃ uolũt diuites fie¬
ri. Cupiditates accusauit nõ facultates.
Qui uolũt diuites fieri ĩcidũt in tẽpta¬
cionẽ et desideria multa et noxia: que

Expanded text:
or: delectant ista; sed audiatur Apostolus: Nihil intulimus in hunc mundum, sed nec auferre quid possumus. Honor te debet quaerere, non tu ipsum. Debes enim in loco humiliori discumbere, ut qui te invitavit, faciat te ad honoratiorem locum ascendere . Si autem noluerit, ubi recumbis, manduca: quia nihil intulisti in hunc mundum. Parum est tibi quia de alieno manducas? Discumbe ubicumque, et manduca. Dicturus es, De meo. Audi Apostolum: Nihil intulimus in hunc dixit, Qui divites sunt; sed, Qui volunt divites fieri: cupiditates accusavit, non facultates. Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem et desideria multa stulta
Abbreviated transcription (Latin):
mes: desideria quo ducũt time. Quid
ẽ quo ducũt: Que mergũt inq̃t hoĩes
ĩ interitũ et ꝑdicionẽ. Et adhuc surdꝰ
es: interitũ et ꝑdicionẽ nõtimes: Bic
deꝰ tonat et stertis: C eterũ his q̃ iã¬

Expanded text:
mes? Desideria quo ducunt, time. Quid est, quo ducunt? Quae mergunt, inquit, homines in interitum et perditionem. Et adhuc surdus es? Interitum et perditionem non times? Sic Deus tonat, et stertis? 4. Vermis di
Abbreviated transcription (Latin):
ti ÷ neq ab eis efferri ĩ mũdũi. ẜ ub
extelletiori quadã minoriq natura.
Tlnde signant euãgelista addidit di¬
cẽs: et uotatũ est nomẽ eiꝰ iħs. qd̾ uo¬
catũ fuerat ab angelo pusꝙͣ in utero

Expanded text:
ri, neque ab eis efferri in mundum, sed ab excellentiori quadam majorique natura. Unde signanter evangelista addidit dicens: Et vocatum est nomen ejus Jesus, quod vocatum fuerat ab angelo antequam in utero
Abbreviated transcription (Latin):
testatis: ĩ quo et tirtũtisi estis cirtũti¬
sionesme manib. ĩ expoliaciõe torpis
tarnis ĩ tirtũtisione xp̃i ꝯsepulti ei ĩ
Et mors igit et resurrectio et cirtũti¬
sio eiꝰ: ꝓ nobis facte sũt. Et cũ ĩpleti

Expanded text:
tis circumcisione sine manibus in exspoliatione corporis carnis, in circumcisione Christi, consepulti ei in Et mors igitur, et resurrectio, et circumcisio ejus, pro nobis factae sunt. Cum impleti
Abbreviated transcription (Latin):
uarrabilis misidia ⁊ hoĩe q̾ seruus
uotari dignꝰ nõ fuerat: fratrẽ dm̃
appellari. Quã qr ex equo ꝓpende̾ nõ
ualemꝰ saltẽ digne uenerari satagn¬
mus oĩq ĩdustria laboremꝰ: ne alĩ¬
qua uitioꝵ feditate degenes et tanto
noĩe iuditem᷑ indigni. Defendamꝰ
nobis morib id qd noĩe uotaui᷑. ne
nos ĩtelligẽtes honorẽ duũe filiacioĩs
ꝯparem̃ iumẽtis ĩsipiẽtib: et similes
illis simꝰ. Et ut ea que loquim᷑ obti¬
nere meream᷑: illi ꝯ semꝑ adiutoriũ
nobis adesse postamꝰ qui tũ esset u¬
nicus filiꝰ dei ⁊ ꝓpt̾ nos dignatꝰ est

Expanded text:
us vocari dignus non fueras, fratrem Domini appellari. Quam quia ex aequo perpendere non valemus, saltem digne venerari satagamus, omnique industria laboremus, ne aliqua vitiorum foeditate degeneres, et tanto nomine judicemur indigni: defendamus nobis moribus id quod nomine vocamur, ne non intelligentes honorem divinae filiationis, comparemur jumentis insipientibus, et similes illis simus . Et ut ea quae loquimur obtinere mereamur, illius semper adjutorium nobis adesse poscamus, qui cum esset unicus Filius Dei, propter nos dignatus est
Abbreviated transcription (Latin):
se uerũ corpus s fantasticũ ⁊ ẜ sp̃ĩta¬
lẽ ꝓpiqͥtatẽ tarnis p̃tulit ꝯsãguim¬
tati: ut̾nos docet ĩ causa dei nullũ de /et¬
affectiõe carnis retognostẽ. Unde ad¬
huc sequit᷑. Quicũq feterit uolũta¬
tẽ patris mei q̃ ĩ celis est: ip̃e meꝰ fra¬
ter soroe et mat̾ ẽ. Qd̾ dñs eũ q uolũ

Expanded text:
erum corpus, sed phantasticum; sed spiritalem propinquitatem carnis praetulit consanguinitati, ut et nos doceret in causa Dei nullum de affectione carnis recognoscere, unde adhuc sequitur: Quicunque fecerit voluntatem Patris mei qui in coelis est, ipse meus frater, et soror et mater
Abbreviated transcription (Latin):
et frẽs dicit apłos ĩpletores pat̾ne uo¬
lũtatis ⁊ q̃ a deo patre illũ mmissũ cre¬
debãt: paratissioq aĩo intendebãt.
Net uegauit matrẽ de qua tarnez
assũpserat: siuuit ĩsamũt martionis¬

Expanded text:
et fratres dicit apostolos, impletores paternae voluntatis, qui a Deo Patre illum missum credebant, paratissimoque animo intendebant. Nec negavit matrem, de qua carnem assumpserat, sicu
Abbreviated transcription (Latin):
bit eã: qr uenit a sinb t̾re audire sa¬
tura pientiã salomõĩs. St̃p libri regũ
refert quomõ regina saba gente sua
et ĩperii dignitate relicta: ꝑ tot difficul¬
tates itmeris uenerit ĩ uideã. uolens
audire sapiericiã salomõĩs : ꝙq mł¬
ta imnera ei obtulerit: s plura rete¬
perit. Iuste ergo iudeos ĩ iudiciocon

Expanded text:
bit eam, quia venit a finibus terrae audire sapientiam Salomonis. Scriptura libri Regum fert quomodo regina Saba, gente sua et imperii dignitate relicta, per tot difficultates itineris venerit in Judaeam, volens audire sapientiam Salomonis, quodque multa munera ei obtulerit, sed plura receperit . Juste ergo Judaeos in ju
Abbreviated transcription (Latin):
nondũ euãgeliũ receperũt in suo la¬
bore miserãdi sũt: qr in oĩb hõib na¬
ture ẽ diligẽda cõmumo que nos etiã
habemꝰ qđ̾ ad imiaginẽ dei conditi
sumꝰ: net carnali origine a nobis
net spitali natiuitate diuisi sũt. Eo¬
dẽ spũ sc̃ificam᷑ eadẽ fide uiuifica¬
mur: ad eudẽ sucmẽta cõcrimus.
Nõ spernat᷑ hec unitas nec uilis sit
nobis tãta cõio: s hocip̃m nos ꝑoĩa
faciat mitiores qd eoꝵ utim̾ subiet¬
tione. tũ quib um deo eadẽ subitim
seruitute. Si qui ergo hoꝵ grauiorib
dños suos ostende̾ delictis: indulgẽ¬
ciã nũt in dieb retõciliacioĩs accipi¬
ant. Auferat mmiseracio seueritatẽ:
et uenia deleat ultionẽ. Nullũ cus¬
todĩa teneat nullũ tarter ĩdudat:
serit: ut eis remittẽda sibi nostet
pc̃ta ꝓpria: q̃ remisiss aliena. Dissẽ¬
sionũ materie dilãssu et ĩnnici¬
tiaꝵ atulei cõterãt᷑: cessent odia de¬
ficiãt simultacioẽs. ĩ unitatẽ dilec¬

Expanded text:
nondum Evangelium receperunt, in suo labore miserandi sunt: quia in omnibus hominibus naturae est diligenda communio, quae nos etiam habemus, quod ad imaginem Dei conditi sumus, nec carnali origine a nobis, nec spiritali nativitate divisi sunt. Eodem Spiritu sanctificamur, eadem fide vivimus, ad eadem sacramenta concurrimus. Non spernatur haec unitas, nec vilis nobis sit tanta communio; sed hoc ipsum nos per omnia faciat mitiores, quod eorum utimur subjectione, cum quibus uni Domino eadem subjicimur servitute. Si qui ergo horum gravioribus dominos suos offendere delictis, indulgtiam nunc in diebus reconciliationis accipiant. Auferat miseratio severitatem, et venia deleat ultionem. Nullum custodia teneat, nullum carcer includat:sit, ut remittenda sibi is nosset peccata propria, qui remisisset aliena . Dissensionum materies, dilectissimi, et inimicitiarum aculei conterantur. Cessent odia, deficiant simultates, in unitatem dilec
Abbreviated transcription (Latin):
suaꝵ nõ gaudet augmẽto: si demq
ciliena felicitate nõ ueit᷑ aut ĩminci
miseria nõ letat᷑. Et cũ haꝵ ꝑturbu¬
tionũ nichil ĩ se forte reppererit sin¬
tero disq̃rat exannẽ qualiũ cogitaci¬
onũ specie frequẽtet᷑ ⁊ et utrũ nul¬
lis uanitatũ imag̃ib acq̾estat: uł
ꝙͣ tito amn ab his que noxie blandi¬
unt᷑ abducat. Nã nullis illecebeis
cõmoueri nullis cupiditatib titil¬
lari : nõ est istiꝰ uite que tota tẽpta¬
tio est: et qr mimũ unicit᷑ q̃ uĩci ab
eadẽ nõ ueret᷑. Buꝑbũ est enĩ de nõ
pettãdi facillitate p̃sume̾: cũ hocĩp

Expanded text:
suarum non gaudet augmento, si denique suarum non gaudet augmento, si denique aliena felicitate non uritur, aut inimici miseria non laetatur. Et cum harum perturbationum nihil in se forte repererit sincero disquirat examine qualium cogitationum specie frequentetur; et utrum nullis vanitatum imaginibus acquiescat, vel quam cito animum ab iis quae noxie blandiuntur 154 abducat. Nam nullis illecebris commoveri, nullis cupiditatibus titillari, non est istius vitae, quae tota tentatio est , et qua nimirum vincitur, qui vinci ab eadem non veretur. Superbum est enim de non peccandi facilitate praesum
Abbreviated transcription (Latin):
mysteria quadũ su ꝑte maiora sũt.
ita et nr̃u obseruãtia suꝑet ĩ ali¬
quo ꝯsuetudie suã: et nu festuu-¬
tas est celebrada sublimior. ip̃e quo
rationabile et quodãmõ religiosũ
uidet᷑ ꝑ diẽ festũ in uestitu intidio¬
re ꝓdire. et hubitu corꝑali hilarita¬
tẽ mẽtis ostende̾: si ip̃a quoq ora¬
ciois domũ ꝓpensiore tũt cura et ã¬
pliore cultu qnͣtũ possumꝰ adorna¬
mus: nõne dignũ est ut aĩa xp̃i¬
spetiẽ suã prudẽt exornet: et redẽp¬
tioĩs sue celebratura satmẽtum oĩ
cirtũspectiõe p̃taueat ⁊ ne ulla eã
matula inqͥtatis obfuscet. aut du¬
plicis tordis rugn dedetoret: Nã qͥd
ꝓdest honestatis formã p̃ferens cultꝰ
at ꝓprii cẽsura udicii. Bideat si ĩ se¬
creto cordis sui illã ꝙͣ xp̃s dat ĩeĩt
patẽ. si desideriũ spũs nulla ꝯcupis¬
tẽtia tarmis ĩpugnet: si hũilia nõ
sꝑuit si alta nõ appetit: si iniquo
nõ delectet᷑ lutro si ĩmoderato reꝵ

Expanded text:
quadam sui parte majora sunt, ita et nostra observantia superet in aliquo consuetudinem suam; et cui festivitas est celebranda sublimior, ipse quoque rationabile et quodammodo religiosum videtur per diem festum in vestitu nitidiore prodire, et habitu corporis hilaritatem mentis ostendere; si ipsam quoque orationis domum propensiore tunc cura et ampliore cultu, quantum possumus, adornamus, nonne dignum est ut anima Chrispeciem suam prudenter exornet, et redemptionis suae celebratura sacramentum, omni circumspectione praecaveat ne ulla eam macula iniquitatis offuscet, aut duplicis cordis ruga dedecoret? Nam quid prodest honestatis formam praeferens cultus at proprii censura judicii. Videat, si in secreto cordis sui illam, quam Christpacem, si desiderium spiritus nulla concupiscentia carnis impugnat, si humilia non spernit, si alta non appetit, si iniquo non delectatur lucro, si immoderato rerum
Abbreviated transcription (Latin):
lat dilt̃issimi nemo decipiat: neq¬
enĩ quisꝙͣ de cordis sui puritate con¬
fidat. ut putat se nullis tẽptacionũ
ꝑitulis subiate: cũ ꝑuigil ille tẽpta
tor acriorib pulset ĩsidiis: quos ma¬
xnne uiderit abstinere pctis. Nã a
quo dolos suos cõtmeat: qͥ ip̃m quo¬
q dñm maiestatis ausꝰ ẽ tallidita¬
tis sue fraude tẽptare: Eliderat su¬

Expanded text:
lat, dilectissimi, nemo se decipiat; neque ita quisquam de cordis sui puritate confidat, ut putet se nullis tentationum periculis subjacere; cum pervigil ille tentator eos acrioribus pulset insidiis, quos maxime viderit abstinere a peccatis. Nam a quo dolos suos contineat, qui ipsum quoque Dominum majestatis ausus est calliditatis suae fraude tentare? Viderat su