comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nrm karissimũ et dileximꝰ. ⁊ si mo¬
uita salutis sue ñ sp̃ui̾t. dilige̾ uo¬
lumꝰ dicendo. qd̾ eos om̃sb bonis su¬
is nudatos de t̾ra sua eiecerit. ꝓ eo
ꝙ. p̾ceptis apłicis obediendo nolue¬
runt cuidã lamb̾to pseudo ep̃o a
ex cominunicato tum ꝓ aliis nefariis
dum ire. et de malitia euis querimo¬
niam uolenteᷤ face̾ captione pessima
afflixit. et qd̃ de eccła sua canonicam
disciplinam euitans. sine licentia fu¬
gitiuus euasit. In qua erꝯmunicati¬
one heretica prauitate se fecit ab epĩs
officio suo suspensis consecrari. immo
potius execrari diaconem pb̃rm epm̃
te .R. cum exercitii secum eunte ad ipsã
ciuitatem ꝑgens portasn eccłe quas ei
clerus et ipłs obcluserat. insecuri et as¬
cia. et aliis iuolentiis incidit atq con¬
fregit. Eruc̃ẽ quoq: et imaginem sal¬
uatoris libellum contradictoriũ ante
ipsas portas clausas manu dexteram
sibi quasi porrigentis. et uelut ore

Expanded text:
nostrum charissimum et dileximus, et si monostrum charissimum et dileximus, et si monita salutis suę non spreuerit diligere uolumus dicendo quod eos omnibus bonis suis nudatos de terra sua eiecerit pro eo quod preceptis apostolicis obędiendo noluerunt cuidam Lanberto pseudoepiscopo a excommunicato tum pro aliis nefariis dum ire et de malicia eius querimoniam uolentes facere captione pessima afflixit et quod de ecclesia sua canonicam disciplinam euitans sine licencia fugitiuus euasit. In qua excommunicatione heretica prauitate se fecit ab episcopis officio suo suspensis consecrari immo pocius execrari diaconem presbyterumte Roberto- cum exercitu secum eunte ad ipsam ciuitatem pergens portas ecclesię quas ei clerus et populus obcluserat in securi et ascia et aliis uiolenciis incidit atque confregit. Crucem quoque et imaginem saluatoris libellum contradictorium ante ipsas portas clausas manu dextera sibi quasi porrigentis et uelut ore
Abbreviated transcription (Latin):
si et omnib eccłarum rectorib atꝙ
pͥncipib inflandria sub.R. comite
et ad tantum onus portandũ impa¬
res simus. tamen cura et sollicttudo
omniũ eccłarĩi paruitati nr̃e ad eo
ei claues regni cclorũ et potestatem
ligandi et soluendi incelo et interra
suꝑ quem etiam eccłam suam edifi¬
cauit comendans ei oues suaᷤs pascẽ¬
das. Ex quo tp̃r pͥncipatus ille et po¬
testas ꝑbeatum petrũ successit om̃i¬
bus suam cathedr̃a suscipientibus
ł usq infinem mundi suscepturus
diuino pͥuilegio ⁊ iure hereditario
bus opp̾ssis debeamꝰ opem ferre et cõ¬
tra inimicos dĩ ꝓ defendenda iusticia
ẽ u̾bum dĩ etiam usq: ad mort̾e si opor¬
tu̾it pugnare. Unde uolumꝰ om̃s uo
scire. A. archidiaconẽ taruuennensẽ
.i.m. abb̃em. et.l. diaconẽ et ꝑeos mul¬
tos cłicorum illeᷤ eccłe nob lacrima¬
bilem quertinoniã fecisse. suꝑ comi
te.R. quãm ante hac ꝓbona fama
quara sepe de eo audurimꝰ. sic̃ filiũ

Expanded text:
si et omnibus ecclesiarum rectoribus atque principibus in Flandria sub Roberto- comite et ad tantum onus portandum inpares simus tamen cura et sollicitudo omnium ecclesiarum paruitati nostrę a deo ei claues regni cęlorum et potestatem ligandi et soluendi in cęlo et in terra super quem eciam ecclesiam suam edificauit commendans ei oues suas pascendas. Ex quo tempore principatus ille et potestas per beatum Petrum- successit omnibus suam cathedram suscipientibus uel usque in finem mundi suscepturis diuino priuilegio et iure hereditario. bus oppressis debeamus opem ferre et contra inimicos dei pro defendenda iusticia est uerbum dei eciam usque ad mortem si oportuerit pugnare. Unde uolumus omnes uoscire A . . . archidiaconem Tarvannensem, et M . . . abbatem, et L . . . diaconem, et per eos multos clericorum illius Ecclesiae, nobis lacrymabilem querimoniam fecisse super comite Roberto, quem antehac pro bona fama quam saepe de eo audivimus, sicut filium
Abbreviated transcription (Latin):
te eodem apħco celebͣta ẽ tͥbus die¬
b inlateranensi basilica sẏnoduis. in
retrou̾tere ꝯpulit. qui osteensem
ue ꝑmisit. Tres aut synodos quadrage¬
simales eiusdem. h. ꝑsecutio p̾pediuit
sus demum post multũ fusi sanguiniᷤᷤ
ñ tam suorum fortitudine quam negli¬
gentia ciuium porticus muros surri¬
puit. Romanũ siquid uulgus pars
uidł copiosior ciuitatis bienni bello
fatigatũ acri media laborabat. cum
nec ipsis aduicina oppida ł castra. nec
tum uenire. Multi quoq fame abac¬
ti urbem reliquerant. Prom̃ cet̾i bello
remissuis attenti rem exanimo minuᷤ
gerebant et acustodiis ꝓut cuiq libe¬
bat sine timore negligentius aberant.
apłicus ineade synodo fid̾i forma et
xͥane religionis ꝯu̾satione s et de robo¬
re animiꝙ constantia ad p̾sentem p̾ssu¬
ram necessaria. ore ñ humano s angłico
patent̾ edisserens de t̾cia totum fere ꝯ¬
uentum ingemitus et lacͥmas compulit
sicq concilium apłica benedictione le¬

Expanded text:
te eodem apostolico, celebrata est tribus diebus in Lateranensi basilica synodus, in revertere compulit; qui Ostiensem ve permisit. Tres autem synodos Quadragesimales ejusdem Henrici persecutio praepedivit; sus, demum post multum fusum sanguinem, non tam suorum fortitudine quam negligentia civium, portas et muros surripuit. Romanum siquidem vulgus, pars videlicet copiosior civitatis, biennali bello fatigatum, acri inedia laborabat; cum nec ipsis ad vicina oppida vel castra lictum venire; multi autem fame adacti urbem reliquerant; proinde ceteri, bello remissius attenti rem ex animo minus gerebant, et a custodiis prout cuique libebat sine timore negligentius aberant. minus Apostolicus in eadem Synodo, de fidei forma et Christianae religionis conversatione, sed et de robore animique constantia, ad praesentem pressuram necessaria, ore non humano sed Angelico patenter edisserens, die tertia totum fere Conventum in gemitus et lacrymas compulit: sicque Concilium, Apostolica benedictione lae
Abbreviated transcription (Latin):
nos officii cura cõpellit
om̃iũ eccłarũ sollicitudi¬
nem getere. ⁊ ut fidi docum̃ta ac sacresqͥp¬
ture regulas recte teneant uigilanti cir¬
cũspectione ꝑ quirere ac docẽ. Qm̃igit᷑
int̾ uos scõrũ patrũ decreta ⁊ eccłastice
religionis statũ ñ ea que oportet aut ob¬
seruari diligentia aut studio tractari
intelligimꝰ. ꝑ eã qͣm beato petro apłoꝵ
pͥncipi debetis obedientiam uos inuita

Expanded text:
s officii cura compellit omnium Ecclesiarum sollicitudinem gerere, et ut fidei documenta, ac sacrae Scripturae regulas recte teneant, vigilanti circumspectione perquirere ac docere. Quoniam igitur inter vos sanctorum Patrum decreta et ecclesiasticae religionis statum non ea qua oportet aut observari diligentia aut studio tractari intelligimus, per eam quam beato Petro apostolorum principi debetis obedientiam vos invita
Abbreviated transcription (Latin):
cabimus. Decet̾o sciat eminentia
ur̃a nos his tprib ꝓcausa beati petͥ
apłorũ pͥncipis in labore ñ paruo
positos. ⁊ urãm in om̃ib beatͥcem
nec. ñr̃am ⁊ cõmunẽ filiã nr̃am ma¬
tildi indie noctuq in nr̃o multũ
ad iutorio desudare. ut pote uosse¬
discipule fidelit̾ imitantes. Per uoꝰ
itaq nouũ exemplũ antiq̃ leticie
ꝑ uos inqͣ ille mulieres oli querenteᷤ
dñm in monum̃to. sepe nob̾ ad me¬
moriã redeunt. nã sicut ille p̾cunc¬
tis discipłis ad sepulchrũ dm̃i mi¬
ro caritatis ardore uener̾ ita uoꝰ ec

Expanded text:
cabimus. De caetero sciat eminentia cabimus. De caetero sciat eminentia vestra nos his temporibus pro causa beati Petri apostolorum principis in labore non parvo positos, et vestram in omnibus Beatricem, nec non et communem filiam nostram Mathildim diu noctuque in nostro multum adjutorio desudare, utpote vos sediscipulae fideliter imitantes. Per vos itaque novum exemplum antiquae laetitiae, per vos, inquam, illae mulieres olim quaerentes Dominum in monumento, saepe nobis ad memoriam redeunt. Nam sicut istae prae cunctis discipulis ad sepulcrum Domini miro charitatis ardore venerunt, ita vos Ec
Abbreviated transcription (Latin):
dia uniu̾salis eccłe multũ laboratiᷤ
⁊ omnia que pontificatũ ⁊ imꝑium
glutino caritatis astͥng̾e ualeant ã¬
plius qͣm ddici possit concupiscitis.
⁊ in defessa sollicitudine queritis qͦr̃
quidẽ qd maximũ ẽ ⁊ unitati dilec
eiꝰ a cõmuni ꝑicło lib̃ari qm̃ illo ex¬
t᷑ ꝯmunionẽ posito nos quidẽ ti¬
mor diuine ultionis secũ ꝯuenire
p̾sentia qͦi nccessitas quedã incul¬
pa ligauit. adcet̾a uͦ que leuiora
sunt. licet pauꝑtatẽ ur̃am ꝓmp
iugit̃ tam sc̃is studiis instet ꝓpter
reuelationẽ gaudii ur̃i. quodammͦ
ex hortari impellim᷑. scͥbentes uob̃
⁊ sub omni certitudine notifican¬
tes p̾fato filio ur̃aͦ ur̃a consilia ur̃a¬
q multũ m̾ita ꝓfuisse. ⁊ qͣm miscd̾i¬
t̃ eũ diuina respiciat. clem̃tiã ur̃amm̃m
adhuc beatitudinẽ cũ gratulauo¬
ne uisurã ẽẽ. hoc aũt unde uł qͣlit̃
nob̃ comꝑtũ sit. cũ ur̃am miseran¬
te dõp̾sentiã uidĩmꝰ patent̾ indi¬

Expanded text:
dia universalis Ecclesiae multum laboratis, et omnia quae pontificatum et imperium glutino charitatis astringere valeant, amplius quam dici possit concupiscitis, et indefessa sollicitudine quaeritis. Quorum quidem, quod maximum est, et unitati dilectejus a communi periculo liberari: quoniam illo extra communionem posito, nos quidem timor divinae ultionis secum convenire praesentia quasi necessitas quaedam in culpa ligavit. Ad caetera vero quae leviora sunt, licet paupertatem  f., pjugiter tam sanctis studiis instet, propter revelationem gaudii vestri quodammodo exhortari impellimus, scribentes vobis, et sub omni certitudine notificantes praefato filio vestro vestra consilia vestraque multum merita profuisse, et quam misericorditer eum divina respiciat clementia, vestram adhuc beatitudinem cum gratulatione visuram esse. Hoc autem unde vel qualiter nobis compertum sit, cum vestram, miserante Deo, praesentiam viderimus, patenter indi
Abbreviated transcription (Latin):
N hoc pͥmo anno pontificatꝰ sui ipse
ca. INsardinia ꝓuintia. Iacobum
archiep̃m caralitanũ ¶ onstantinũ
archiep̃m turrensẽ qͥb pallia cũ pͥus¬
ohem soranum ep̃m consec᷑uit. Itẽ
in marchia firmana¶ransmundũ
ualuensẽ. Heuzone reatinũ. Leonẽ
epm in cãpania aquinensẽ. Nygonẽ
in burgundia. diensem. Lanclericũ
itẽ inburgundia matisconense. Quili¬
elmũ inmauritima massanũ ¶Celebra¬
uit rome synodũ inqua int̾cet̾a que
ibi gesta sunt ex cõmunicauit. atq a¬
nathematizauit robtum guiscardum
duce̾ apulie ⁊ calabrie. atq sirilie. cũ
omnib fautoreb quousq resipiscẽt.¬

Expanded text:
n hoc primo anno pontificatus sui, ipseca. In Sardinia provincia Jacobum archiepiscopum Calaritanum, Constantinum archiepiscopum Turrensem; quibus pallia cum priviJoannem Soranum episcopum consecravit. Item in marchia Firmana Irasmundum Valvensem, Teuzonem Teatinum, Leonem episcopum in Campania Aquinensem, Hugonem in Burgundia Diensem, Landericum item in Burgundia Matisconensem, Guilielmum in Maritima Massanum. Celebravit Romae synodum, in qua, inter caetera quae ibi gesta sunt, excommunicavit atque anathematizavit Robertum Guiscardum ducem Apuliae et Calabriae atque Siciliae, cum omnibus fautoribus suis, quousque resipiscer
Abbreviated transcription (Latin):
onis positã p̾multis immo pene p̃
omnib t̾rarũ pͥncipib pio amore
iusitatis ⁊ ut ad statũ lib̾tatis sue re¬
surgat totis uirib annitentes qua¬
si angłicis instructe responsis cet̾oᷤ
ad suffragiũ laborantis eccłe ꝓuo
catis. Uñ ⁊ reuelationẽ suꝑne głẽ¬
bie expectabitis ⁊ consortes mulier̃
illarũ p̾sentiã saluatoris nr̃i int̾ an¬
głorũ agmina pace ꝑpetua fruenteᷤᷤ
exposcit. ac nos quidẽ ꝓea libenter
oramꝰ. ⁊ licet orationes nr̃as nr̃a dõ pa¬
rũ commendant merita suffragan¬
te tam̃ pietate petͥ cuius serui sumꝰ
eas inconspectu uñi ñ õmo uacuaᷤ ẽẽ ꝯfi¬
dimꝰ. ur̃ãm gͥ cõmendationẽ digna ue¬
n̾atione suscipientes itid̾ẽ uos ut illiꝰ
⁊ nr̃i memoriam in ur̃is rogamꝰ ora¬
tionib faciatis. ⁊ mutuis nos apd̾ dm̃
iuuemꝰ int̾cessionib quatenꝰ hic inxͦ
cõnexa caritas unã ⁊ comunẽ nobis ĩ
regno patͥs nr̃i ipso p̾stante sedem pa

Expanded text:
ae multis, imo pene prae omnibus terrarum principibus, pio amore visitatis, et ut ad statum libertatis suae resurgat, totis viribus annitentes, quasi angelicis instructa responsis caeteros ad suffragium laborantis Ecclesiae provocatis. Unde et revelationem supernaebie exspectabitis, et consortes mulierum illarum praesentiam Salvatoris nostri inter angelorum agmina pace perpetua fruentes, exposcit. Ac nos quidem pro ea libenter oramus; et, licet orationes nostras nostra Deo parum commendent merita, suffragante tamen pietate Petri, cujus servi sumus, eas in conspectu Domini non omnino vacuas esse confidimus. Vestram igitur commendationem digna veneratione suscipientes, itidem vos, ut illius et nostri memoriam in vestris rogamus orationibus faciatis, et mutuis nos apud Deum juvemus intercessionibus; quatenus hic in Christo connexa charitas unam et communem nobis in regno Patris
Abbreviated transcription (Latin):
nus adiuuante do una nob̾cũ ⁊ cũ ali¬
a frequentia ur̃i ordinis que nr̃e dis¬
pensationis ⁊ xp̃iant religionis ordo re¬
quirit ꝑspicati studio ad inuenire ⁊
exequi ualeamꝰ. Uidetis enĩ qd̃ inma
antiquũ hostem nos inuitat surg̾e
quanto hec tpr̃a plura adu̾sũ nos di¬
ab olice fraudis arina demonstrant
⁊bella ꝓrupisse. Int̾im uͦ hoc p̾cipue
studiũ habetote ut qd̾ de incesta copu¬
latione ꝑlitt̾as nr̃as hominib t̾re ur̃e
mandauimꝰ epĩs dico unꝰqͥsq in sua
parrochia subditoᷤᷤ suoᷤ sedula p̃dica¬
tione cõmoneatis. minores ad em̃da¬
tionẽ tanti criminis canonica uos
ipsi districtione cohercentes. dema¬
iorib uͦ qͥ corrigant᷑. que in obstinati¬
one ꝑmaneant. tp̃i pͥlibati concilii
pa soluant᷑. ⁊ rebelles synodali udici¬
o anathematis ꝯtinuo unculis inno¬

Expanded text:
djuvante Deo, una vobiscum, et cum alia frequentia vestri ordinis, quae nostrae dispensationis et Christianae religionis ordo requirit, perspicaci studio adinvenire et exsequi valeamus. Videtis enim quod in malantiquum hostem nos invitat surgere, quanto haec tempora plura adversum nos diabolicae fraudis arma demonstrant et bella prorupisse. Interim vero hoc praecipue studium habetote, ut quod de incesta copulatione per litteras nostras hominibus terrae vestrae mandavimus, episcopis dico, unusquisque in sua parochia subditos suos sedula praedicatione commoneatis, minores ad emendationem tanti criminis canonica vos ipsi districtione coercentes. De majoribus vero qui corrigantur, quive in obstinatione permaneant, tempore praelibati concilii pa solvantur, et rebelles synodali judicio, anathematis continuo vinculis inno
Abbreviated transcription (Latin):
ipso ꝓmpte obedientie sponsionem
accepimꝰ. Qta ꝓpt̾ remittentes eum
cũ littĩs nr̃is caritati ur̃e comendaui¬
mus quatenꝰ ⁊ uos una nobcũ eũ dili¬
gatis. ⁊ secũ atq int̾ uos iunculo pa¬
cis xp̃i in quo ꝑipsũ ad fidẽ uniti ⁊
insortẽ hereditatis głe di. electi estiᷤ
coniuncti firmit̾ ꝑsistatis. Te uͦ re¬
gem ut dilectissimũ filiũ rogamus
⁊ ãmonemꝰ. ut consid̾ans᷑ ⁊ ante m̃¬
tis ocłos ponens inquã districto u¬
dicio de comissa tͥ ammninistratio¬
ne rõnẽ redditurus es. regni cui gu¬
bnacła intenenda equitate exorna¬
re studeas ⁊ huic ep̃o antiquã sui
ep̃atꝰ sedem repararet ac stabiliret
cũ di adiutorio modis omnib insi¬
stas. Dẽ aũt omp̃s ad omĩa q̃ sibi
bñ placita sunt cortuũ dirigat.
⁊ ea te in p̾senti uita ꝓmereri faci¬
at uñ pꝰ mõdũ sempit̾natretͥbuat
Dat̃ rome .uii. idꝰ maii Inłic .xii.¬

Expanded text:
ipso promptae obedientiae sponsionem accepimus. Quapropter remittentes eum cum litteris nostris charitati vestrae commendamus, quatenus et vos una nobiscum eum diligatis, et secum atque inter vos vinculo pacis Christi, in quo per ipsum ad fidem uniti, et in sortem hereditatis gloriae Dei electi estis, conjuncti firmiter persistatis. Te vero regem ut dilectissimum filium rogamus et admonemus ut, considerans, et ante mentis oculos ponens quam in districto judicio de commissa tibi administratione rationem redditurus es, regni tui gubernacula in tenenda aequitate exornare studeas, et huic episcopo antiquam sui episcopatus sedem reparare ac stabilire cum Dei adjutorio modis omnibus insistas. Deus autem omnipotens ad omnia quae sibi beneplacita sunt cor tuum dirigat, et ea te in praesenti vita promereri faciat, unde postmodum sempiterna retribuat. Data Romae septimo Idus Maii, indicti
Abbreviated transcription (Latin):
eccłe cui p̾es aptissimũ nob̃ uisũ
ẽ in exꝑientia fr̃nitatis sue posui¬
mꝰ. inuingentes ⁊ cõmittentes sibi
ut apłica fultus auctoritate uicẽ
nr̃am in causa tua explere debe¬
at. si modo ad obediendũ his que
ad bene monendũ te ꝓmptã ⁊ suf¬
ficientẽ uoluntatẽ eẽ ñ dubitamꝰ.
nos quidẽ emultis hoc fr̃nitati tu¬
e sollicite adtendendũ ⁊ pensandũ
scribimꝰ. qd ad finẽ uite cotidie ap¬
ꝓpinquas. ⁊ extremũ diẽ quẽ tñ
nescis qͣm cito ueniat certus expec¬
tas. Idõq fr̃ debita sollicitudine te
ammonemꝰ ut horrendũ ȩxam̃ ⁊ in¬
euitabile iuditiũ districti iudicis
ante ocłos ponas. ⁊ faciem illiꝰ ea con¬
scientie tue ꝯfessione ⁊ oꝑum conu̾¬
satione p̾occupare festines. qͣtenus
in conspectu diuine p̾sentie cuius
ocłis omĩa nuda ⁊ aꝑta sunt ñ te
culparũ timor ⁊ uerecundia depͥ¬
mat. s leta recipiende ꝓ bonis acti¬
b recͥbutionis fiducia manifestum

Expanded text:
esiae cui praees, aptissimum nobis visum est, in experientia fraternitatis suae posuimus, injungentes et committentes sibi ut, apostolica fultus auctoritate, vicem nostram in causa tua explere debeat, si modo ad obediendum his quae ad bene monendum te promptam et sufficientem voluntatem esse non dubitamus, nos quidem e multis hoc fraternitati tuae sollicite attendendum et pensandum scribimus, quod ad finem vitae quotidie appropinquas, et extremum diem, quem tamen nescis quam cito veniat, certus exspectas. Ideoque, frater, debita sollicitudine te admonemus ut horrendum examen et inevitabile judicium districti judicis ante oculos ponas, et faciem illius ea conscientiae tuae confessione et operum conversatione praeoccupare festines, quatenus in conspectu divinae praesentiae, cujus oculis omnia nuda et aperta sunt, non te culparum timor, et verecundia deprimat, sed laeta recipienda pro bonis actibus retributionis fiducia manifestum
Abbreviated transcription (Latin):
plenduit. ⁊ fructus ur̃e fatigatio¬
nis ⁊ si ñ ad uota ur̃a plene cumula¬
e d̾o tam̃ ad laudẽ ⁊ głam. nob̃ ad
leticiam. uob̃ ad coronã ꝑfecte remu¬
nationis excreuit. neq enĩ ur̃a spes.
id̃o coartari aut submitti debet. de
sideriũ ur̃e sc̃itatis facultatẽ inten¬
tionis explende ñ habuit. qm̃ apd̾¬

Expanded text:
plenduit, et fructus vestrae fatigationis, etsi non ad vota vestra plene cumulatus, Deo tamen ad laudem et gloriam, nobis ad laetitiam, vobis ad coronam perfectae remunerationis excrevit. Neque enim nostra spes ideo coarctari aut submitti debet, si desiderium vestrae sanctitatis facultatem intentionis explendae non habuit; q
Abbreviated transcription (Latin):
uinctus. dissimulare ñ potui. Amore qͥ¬
dem qr les petrus ac puero in domo sua
ad regenda scãm matr̃e nr̃a eleg̾at. Timore
aũt qr t̾ribilit̾ diuina lex utionat dicens
Maledictus homo qui parcit gladio suo
a sanguine idẽ qui doctrinam subtrahit
ab occisione carnał uite. Nunc igit᷑ ka¬
rissime ⁊ in xp̃osemꝑ amplectende fili eũ
et matre tuam nimirũ tͥbulari conspici¬
as. ⁊ in euitabił nos succurrendi nececes¬
sitas urgeat. talem te uolo ⁊ multũ ꝓ ho¬
nore tuo ⁊ salute inuera ⁊n ficta caritate
moneo ad omnẽ obedientiam p̾beas. ut
sicut cooꝑante do gema pͥncipiũ ẽẽ meru¬
isti. ita regła iusticie et obedientie formã
cuncꝰtiᷤ t̾re pͥncipib ẽẽ mereariᷤᷤ tot ꝓculdu¬
bio infut᷑a gła pͥncipũ pͥnceps futurꝰ. qd̾
usq: in finẽ scłi exẽplo tue obedientie pͥn¬
cipes saluabunt᷑. et si qͥdã illoꝵ saluari no¬

Expanded text:
nvictus, dissimulare non potui; amore qunvictus, dissimulare non potui; amore quidem, quia S. Petrus a puero me in domo sua ad regendam sanctam matrem nostram elegerat; timore autem, quia terribiliter divina lex intonat, dicens: Maledictus homo qui parcit gladio suo a sanguine , id est, qui doctrinam subtrahit ab occisione carnalis vitae. Nunc igitur, charissime et in Christo semper amplectende fili, cum et matrem tuam nimium tribulari conspicias, et in evitabilis nos succurrendi necessitas urgeat, talem te volo, et multum pro honore tuo et salute in vera et non ficta charitate moneo, ut omnem obedientiam praebeas, et sicut, cooperante Deo, gemma principum esse meruisti, ita regula justitiae et obedientiae forma cunctis terrae principibus esse merearis, tot procul dubio in futura gloria principum princeps futurus quot usque in finem saeculi exemplo tuae obedientiae principes salvabunt
Abbreviated transcription (Latin):
rum.s. ⁊ a.b̾. Notum eẽ tͥ credo excellẽ¬
tissime fili pͥusquã ad pontificale culm̃
ascendem. qͣnto semꝑ te sinc̾e dilectõis af¬
fectii amaui qualẽ ⁊̃ metuis negociis. et
quã efficacẽ exhibui. insuꝑ ut ad regale
fastigium cresce̾s. qͣnto studio laboraui
ꝑtuli sũmurm᷑antib qd̃ ad tanta homi¬
cidia ꝑpetranda tanto fauore meã oꝑam
erant qr qͣnto ad sublimiora ꝓfice̾s tanto
te apud dm ⁊ scam eccłam sic̃ et nunc d̾o
gr̃as res ẽ ex bono meliorẽ ex hib̃es. Itaq
nunc tanꝗͣ dilectissimo filio ⁊ fideliscĩ
Ectͥ et nr̃o sic̃ infamiliari colloquio face¬
re. ꝯsiliũ urm. ⁊ quid te postmodũ face̾
deceat paucis aꝑio. Quando enĩ ꝯpla¬
cuit ei qui exaltat humiles. ut scã mat̾
satis ac renitentẽ do teste me rãꝑet con¬
timuo nefanda mala que a pessimis fili¬
is suis patitur officii mei quomͥ clama¬
re ⁊ numqͣm cessare iniunctum ẽ. neces¬
sitate ꝯpulsus amore quoq ac timore de¬

Expanded text:
m. Notum esse tibi credo, excellentissime fili, priusquam ad pontificale culmen ascenderem, quanto semper te sincerae dilectionis affectu amavi, qualem etiam me tuis negotiis, et quam efficacem exhibui; insuper ut ad regale fastigium cresceres quanto studio laboravi.pertuli, submurmurantibus quod ad tanta homicidia perpetranda tanto favore meam operaerant, quia quanto ad sublimiora proficeres, tanto te apud Deum et sanctam Ecclesiam sicut et nunc, Deo gratias, res est, ex bono meliorem exhiberes. Itaque nunc tanquam dilectissimo filio, et fideli S. Petri et nostro, sicut in familiari colloquio facerem, consilium nostrum, et quid te postmodum facere deceat, paucis aperio. Quando enim complacuit ei qui exaltat humiles, ut sancta matsatis ac renitentem, Deo teste, me raperet, continuo nefanda mala, quae a pessimis suis patitur, officii mei quo mihi clamare et nunquam cessare injunctum est necessitate compulsus, amore quoque ac timore co
Abbreviated transcription (Latin):
possis sine mora ñ obedire. Prouide¬
as gͦ ut ꝓ teĩcẽsat᷑ ĩ sistaut te diligis dm
munda m̃te totis uirib integro cor¬
de dilige̾. Crecle mͥ si dm pura m̃te ut
audis et ut scͥpt᷑a p̾cipit dilexis. si dĩ
honore ut debes in omnib tuo ꝓpo¬
sui̾s. qui sic te nesciat nesetat dilige̾
qui potẽs ẽ etiam te ꝓpon̾e hic et infu¬
turo te amplexabitur. et regnũ ouo

Expanded text:
possis sine mora non obedire. Providepossis sine mora non obedire. Provideas ergo ut pro te incessanter insistas, si te diligis, Demunda mente, totis viribus, integro corde diligere. Crede mihi, si Deum pura mente, ut audis, et ut Scriptura praecipit, dilexeris, si Dei honorem, ut debes, in omnibus tuo praeposueris, qui ficte nescit diligere, qui potens est etiam te praeponere, hic et in futuro te amplexabitur, et regnum tu
Abbreviated transcription (Latin):
tiam ur̃am ñlat̾e̾ omnib aliis excellenti¬
ores aplicã ⁊ regiam dignitates huic m̃¬
Do ad eius regimina om̃ptẽ dm distri¬
buisse. Sic̃ enĩ ad mundi pulcͥtudinẽ
odis carneis diu̾sis tprib rep̾sentandã
solẽ et lunã omnib aliis eminentiora
disposuit luminaria. sic ne creatura
qͣm sui benignitas adimaginẽ suã
in hoc inundo creauerat. inerronea et
noritatis distantia religio sic se mouet
xͥana. ut cura et dispositõe apłicas dig¬
nitas post dm gubnet᷑ regia. quod lic:
sit alligatum diuina testat᷑ scͥptura.
apłicam et pontificałe dignitatẽ reges
rep̃sentaturã. ⁊ ꝓeorum delicta ratiõẽ
d̾o redditurã. Si gͦ iusto uidici. et qui
m̃tiri nescit. creaturarũ omniũ crea¬
tori. trem̃do iudicio. te ipsũ rep̾sentatu¬
rus iudicet diligens tua sapientia an
debeam ł̃ possim tͥ saluti tue diligentiᷤᷤ¬
sime cauere. et tu mͥ salutẽ ad tuam
ut uiuentiũ possideas t̾rã. debeas uł

Expanded text:
tiam vestram non latere omnibus aliis excellentiores apostolicam et regiam dignitates huic mundo ad ejus regimina omnipotentem Deum distribuisse. Sicut enim ad mundi pulchritudinem, oculis carneis diversis temporibus repraesentandam, solem et lunam omnibus aliis eminentiora disposuit luminaria, sic, ne creatura, quam sui benignitas ad imaginem suam in hoc mundo creaverat, in erronea et noritatis distantia religio sic se movet Christiana, ut cura et dispensatione apostolicae dignitatis post Deum gubernetur regia. Quod licetsit alligatum, divina testatur Scriptura apostolicam et pontificalem dignitatem reges repraesentaturam, et pro eorum delictis rationem Deo reddituram. Si ergo justo Judici, et qui mentiri nescit, creaturarum omnium Creatori tremendo judicio te sum repraesentaturus, judicet diligens sapientia tua an debeam vel possim saluti tuae non diligentissime cavere, et tu mihi ad salutem tuam, ut viventium possideas terram, debeas vel
Abbreviated transcription (Latin):
nas ⁊ fornicatorib cłicis nisi a forni¬
eatione abstinu̾nt p̾fato ꝯditione
officium ⁊ beneficium penitus int̾di¬
cas ⁊ suffraganeos tuos siue litt̾is tuis
seu uiua uoce adte conuocatos ut idẽ
faciant summa cũ diligentia moneaᷤ.

Expanded text:
nas, et fornicatoribus clericis, nisi a fornicatione abstinuerint, praefata conditione officium et beneficium penitus interdicas, et suffraganeos tuos, sive litteris tuis sive viva voce ad te convocatos, ut idem faciant summa cum diligentia moneas.
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ romanã eccłam et eũ si cum
utilitate utuꝰq uis aliquid dispon̾e
sic sumas. Ducẽ rodulfũ longo¬
bardiam intraturũ in ħ ꝓximo
septembre audiuimꝰ. efficias er¬
go pncipalit̾ ꝓ apłorũ seruitio se¬
cundario uͦ. hac etiã ꝓre. ut sibi
⁊ tͥ romã ñ sit pigrum uenire ubi
de concordia romane eccłe ⁊ regiꝰ
nob̾cum. ⁊ cũ imꝑat̾ce filia nr̃a¬
diłma. cũ beatͥce ⁊̃ que multu ⁊ sepe
inhoc eoddem laborauit. sic loqͥ sie. iñ
tractare pot̾imꝰ ut exparte nr̃a omĩa
sectira ⁊ quieta regi nuntietis. ut si
italiã eũ intrare ꝯtingerit. uniu̾sa
inꝑace inuen̾it. ce uͦ cum ep̃is lon¬
gobardie loquimͥ non displicet. ne
alit̃ uͦ cũ illis ꝯmunices penitꝰ ꝓui¬
deat prudentia tua quid uͦ de illis
disponendũ sit. cũ ad nos ueni̾s de¬

Expanded text:
inter Romanam Ecclesiam et eum, si cum inter Romanam Ecclesiam et eum, si cum utilitate utriusque vis aliquid disponere, sic sumas. Ducem Rodulfum Longobardiam intraturum in hoc primo Septembre audivimus. Efficias ergo principaliter pro apostolorum servitio, secundario vero hac etiam pro re, ut sibi et tibi Romam non sit pigrum venire, ubi de concordia Romanae Ecclesiae et regis vobiscum et cum imperatrice filia nima, cum Beatrice etiam, quae multum et saepe in hoc eodem laboravit, sic loqui, sic inde tractare poterimus, ut ex parte nostra omnia secura et quieta regi nuntietis, ut, si Italiam eum intrare contigerit, universa in pace invenerit. Te vero cum episcopis Longobardiae loqui mihi non displicet: ne aliter vero cum illis communices, penitus provideat prudentia tua. Quid vero de illis disponendum sit, cum ad nos veneris de
Abbreviated transcription (Latin):
sima filia nr̃a agnes imperatrie
quo eũ ⁊ sc̃am romanã eccłam di¬
lig̾e ⁊ nosꝓ ea ex longo exꝑti su¬
mus sic nouistis quid de rege sen¬
tiam. quid ⁊̃ de eo uelĩ. ut nemo eo
mundanis ditiorẽ uob meliꝰ. nouiᷤ¬
tis quide sibene foitasse memini¬
stis qͣm sepe utͥq dixim qd̃ eo re¬
ligione sanctiore. nullũ uellẽ uiu̾e
hoc scilicet mente mecũ uersans se
cuiuspiã pͥuati.⁊ alicuiꝰ pͥncipis bo¬
ni mores uica ⁊religio honori sc̃e ec¬
clesie existant ⁊ augm̃to. quid illiꝰ
qui laicorum ẽ caput qui rex ẽ. ⁊ ro¬
me d̃o annuente futurꝰ imꝑator
qđ religionẽ scilier dilig̾e. bonos
ex dilectione uã sibi adhibere. res
eccłarum augm̃tare ⁊defende. te¬
stis mͥ d̃s sit. eum uellẽ ⁊ ex coto coi¬
de optarem. qd̃ eũ uelle alit̃. ñ sꝑa¬
mꝰ nisi malorũ consilia ut uenũ
uitet. bonorum uͦ ut nob̃ ĩa relatũ
ẽ adquiescat. De concordia uero

Expanded text:
sima nostra filia Agnes imperatrix, sima nostra filia Agnes imperatrix, quod eum et sanctam Romanam Ecclesiam diligmus, sic novistis quid de rege sentiam, quid etiam de eo velim, ut nemo eo mundanis ditiorem vobis melius. Novistis quidem, si bene fortasse meministis, quam saepe utrique dixerim quod eo religione sanctiorem nullum vellem vivere; hoc scilicet mente mecum versans: Si cujuspiam privati et alicujus principis boni mores, vita et religio honori sanctae Ecclesiae existant et augmento, quid illius qui laicorum est caput, qui rex est, et Romae, Deo annuente, futurus imperator? Quod religionem scilicet diligere, bonos ex dilectione vera sibi adhibere, res Ecclesiarum augmentare et defendere, testis mihi Deus sit, eum vellem et ex toto corde optarem; quod eum velle aliter non speramus nisi malorum consilia ut venenum vitet, bonorum vero, ut nobis jam relatum est, acquiescat. De concordia vero
Abbreviated transcription (Latin):
compassi ex corde merore gͣuisumꝰ
ꝯtͥstati. quo quippe eciã audico de
nobis incognito audito de sac̾do
cii ⁊̃ nr̃i debito condolore cogerem᷑.
Quid igit᷑ de te: Quem sc̃e romane
eccłe pͥmum menbrorũ nũo collo¬
cauimꝰ: quem ut frẽm dilectissi¬
mũ dilecnonis sinu fouem᷑: Uiscã
compassionis uscã doloris eximii
delicti uindictam. cuiꝰ noui sceleris
penã. ꝓtui ⁊ multorũ cõmodo ꝯsilio
cuo face̾ disposuimus. Quia qͣnto
q sui gn̾is ⁊ patͥe mores ec uit̃a no¬
iusti. tanto meliꝰ quib modis. ⁊ qͥb¬
faciliꝰ cogat᷑ ꝯsulere nob̃ pot̾is. ut
tui ⁊ aliorum epõrũ infideles huiꝰ
exemplo depͥmant᷑.⁊ boni spe non
dilatandi tanti ⁊ inauditi scełis
letent᷑. qd̃ face̾ ⁊ nob̃ scͥbere ⁊ an
publice uł pͥuatis nos hec uelis
exercẽ usq ad festiuitatẽ ꝯc̃i mar¬
tini ex obedientia uolumꝰ nulliꝰ
causa dimittas. Ad ea que de rege
scripsisti. hec accipias. tu ⁊ dilectis¬

Expanded text:
compassi, ex corde moerore gravi sumus contristati: quo quippe etiam audito de nobis incognito, audito de sacerdocii etiam nostri debito condolere cogeremur; quid igitur de caetero, quam sanctae Romanae Ecclesiae primum membrorum collocavimus? quem ut fratrem dilectissimum dilectionis sinu fovemus? Viscera compassionis, viscera doloris eximii,delicti vindictam, cujus novi sceleris poenam, pro tui et multorum commodo, consilio tuo facere disposuimus; quia qsque sui generis et patriae mores et vitam novisti, tanto melius, quibus modis et qfacilius cogatur, consulere nobis poteris, ut tui et aliorum episcoporum infideles hujus exemplo deprimantur, et boni spe non dilatandi tanti et inauditi sceleris laetentur. Quod facere, et nobis scribere, et an publice vel privatim nos haec velis exercere, usque ad festivitatem sancti Martini ex obedientia volumus nullius causa dimittas. Ad ea quae de rege scripsisti, haec accipias. Tu et dilectis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dictũ filiũ suũ ꝯm̃dauit. aliqͣm
maliuolentiam ñobseruamꝰ. s ne¬
q aliq̃ue xͥanũ hominẽ d̾o auxili¬
ante odio hab̾e uolumꝰ. Cũ apłs di¬
cat. si tradidõ corpꝰ meũ ita ut arde¬
am ⁊ si dedero om̃s facultates meaᷤ
incibos pauꝑum caritatẽ ñ ha¬
bens nichilsũ s q concordiã istã
scilier sac̾dotii ⁊ imꝑii nichil fictũ

Expanded text:
ictum filium suum commendavit, aliquam malevolentiam non observamus, sed neque aliquem Christianum hominem, Deo auxiliante, odio habere volumus: cum Apostolus dicat: Si tradidero corpus meum ita ut ardeam, et si dedero omnes facultates meas in cibos pauperum, charitatem non habens, nihil sum . Sed quia concordiam istam, scilicet sa
Abbreviated transcription (Latin):
affectu. ⁊ dileximꝰ idiligimꝰ. quetͥ
seu u̾b̾. sen littĩs suꝑ utilitate uite
tue scͥbere curamꝰ ut indubitanter
accipias opoitet. Ut eñi uiã qua ã¬
bules postulasti tibi notificaremtis
nulla nouã nulłã expeditior̃e scimꝰ
ea que nuꝑ dilectioni tue significa¬
uimꝰ uedelici te ab inuestitura ep̃a¬
tus de manu regis abstin̾e. donec
de ꝯmunione cũ ex ꝯmunicatis dõ
satiffaciens reb bene compositis
nob̃cum pacem possit hab̾e. ꝑso¬
filia matildis. Rodulfus quoq
dux sueue quorũ religiosa ꝯsilia
sꝑnere. nec possumꝰ. nec debemꝰ qd̃
si p̾fati oꝑis ꝑfectio dilationẽ qua¬
cumq occasione ꝯtig̾it hr̃e. inter¬
ea nr̃e familiaritati pot̾is adhere¬
re rome ut nobiscũ seu adu̾sitatẽ
seuꝓsꝑitatem ꝯmunicare. Data capy¬

Expanded text:
dileximus et diligimus, quae tibi seu verbis, seu litteris super utilitate vitae tuae scribere curamus, ut indubitanter accipias oportet. Ut enim viam qua ambules postulasti tibi notificaremus, nullam novam, nullam expeditiorem scimus ea quam nuper dilectioni tuae significavimus, videlicet te ab investitura episcopatus de manu regis abstinere, donec, de communione cum excommunicatis Deo satisfaciens, rebus bene compositis, nobiscum pacem possit habere. Persofilia Mathildi; Rodulphus quoque dux Sueviae, quorum religiosa consilia spernere nec possumus nec debemus. Quod si praefati operis perfectio dilationem quacunque occasione contigerit habere, interea nostrae familiaritati poteris adhaerere Romae, et nobiscum seu adversitatem seu prosperitatem communicare. Data Capu
Abbreviated transcription (Latin):
gentius tractemꝰ. quatenus uolũ¬
tate nr̃a bene auob cognita. si rõ¬
consentiatis. Siuero rationi nr̃e
aliquid ad dendũ uł subtrahen¬
dum ẽẽ uob̃ iusum fu̾it. ꝯsiliie.
ur̃is do ꝯsentiente parati erimus.
assensum p̾bere. Qua ꝓpt̾ pruden¬
tiam tuã rogamꝰ. ut infidelitate
btati Petͥ semꝑ studeas cresc̾e. ⁊ ad
limina eiꝰ tum causa orationis. tũ
considatione tante Utilitatis nõ
pigeat te uenire quatenus sicte
inutroq beato petro debitor̃e faci¬
as ut inp̾senti ⁊ infut᷑a uita eiꝰ sẽꝑ
int̾cessione gaudeas. Data capue¬

Expanded text:
gentius tractemus; quatenus, voluntate nostra bene a vobis cognita, si ratconsentiatis: si vero rationi nostrae aliquid addendum vel subtrahendum esse vobis visum fuerit, consiliis vestris, Deo consentiente, parati erimus assensum praebere. Quapropter prudentiam tuam rogamus ut in fidelitate beati Petri semper studeas crescere, et ad limina ejus, tum causa orationis, tum consideratione tantae utilitatis, non pigeat te venire, quatenus sic te in utroque beato Petro debitorem facias ut et in praesenti et in futura vita ejus semper intercessione gaudeas. Data Capu
Abbreviated transcription (Latin):
fui ⁊ subscripsi.
Ego desidius pb̃r romane eccłe in
terfui ⁊ subscripsi.
go petrus cardinał pb̃r ⁊ blblio¬
tecarius sc̃e romane eccłe interfui
⁊ subscͥpsi.
res̃ ep̃s seruus seruorũ di. Rodul
dilig̾e̾. nc̃ tam̃ qͣnto ipsius amore
ferueas. qͣntum q cetos illarũ par¬
tiũ pͥncipes eiusde amoris magni¬
tudine transcendas litt̾e tue nob̃
tͣnsmisse uident᷑ expon̾e. Que ni¬
mirũ int̾ cet̾a dulcedinis sue u̾ba.
illud nob uidebant᷑ consułe. ꝑ quod
imꝑiũ inunitate ꝯcordie ꝯiungan¬
corpꝰ tpr̃ali lumine regit. ita hisdu¬
ob dignitatib inpura religione cõ¬
cordantib corpꝰ eccłe spiritali lumi¬
ne regi ⁊ illuminari ꝓbat᷑. Unde

Expanded text:
fui et subscripsi. fui et subscripsi. Ego Desiderius presbyter Romanae Ecclesiae interfui et subscripsi. Ego Petrus cardinalis presbyter et bibliothecarius sacrae Romanae Ecclesiae interfui et subscripsi.scopus, servus servorum Dei, RODULFdiligere, nunc tamen quanto ipsius amore ferveas, quantumque caeteros illarum partium principes ejusdem amoris magnitudine transcendas, litterae tuae nobis transmissae evidenter exponunt. Quae nimirum inter caetera dulcedinis suae verba illud nobis videbantur consulere, per quod imperium in unitate concordiae conjungancorpus temporali lumine regitur, ita his duabus dignitatibus in pura religione concordantibus corpus Ecclesiae spirituali lumine regi et illuminari probatur. De
Abbreviated transcription (Latin):
c ẽ constitutio que domnꝰ papa
Ẽs. constituit cũ landulfo. sene¬
uentano pͥncipe ⁊ qͣm pͥnceps bene¬
uentanꝰ ipse sibi firmit̃ ꝓmisit insa¬
tro beneuentano palaçio anno pͥ
mo pontificatus eius. duõdecimo
Si abhora ipsa mnantea princeps
in aliquo q̃siss minuere publicã
rem beneuentaña. aut aliquã inde
onem uł si aliquo inuen̾it studi¬
o cum aliquo homine intus aut
foris ciuitatem beneuentaña fa¬
ciendi aut recipiendi sacͣmentũ
aut inueniendi diuisiones uel
siꝑse aut ꝑsubpositam ꝑsonã.
intͦ aut foris ciuitatem beneuen-¬
taña studuerit qualicumq modo
aut ingenio reddendi malũ m̾itũ
aut faciendi damni etate cuiꝰlibet
defidelib sc̃e romane eccłe de ea q̃
ad fidelitatem eiuscłe sc̃e romane
eccłe egerunt usq mͦ. Si se iuxta
domni apłici uiditiũ ñ potu̾it in¬
de defendere cũ fu̾it appellatꝰ ap̾¬
senti amittat suũ honorẽ.
cognoscens subscripsi.
Ego ioħs tusculanensis ep̃s inter¬

Expanded text:
itutio quam dominus papa Gregorius constituit cum Landulpho Beneventano principe, et quam princeps Beneventanus ipse sibi firmiter promisit in sacro Beneventano palatio, anno primo pontificatus ejus, duodecima dne undecima. Si ab hora ipsa inantea princeps in aliquo quaesisset minuere publicam rem Beneventanam, aut aliquam inde onem; vel si aliquo invenerit studio, cum aliquo homine intus aut foris civitatem Beneventanam, faciendi aut recipiendi sacramentum, aut inveniendi divisiones; vel si per se aut per suppositam personam intus aut foris civitatem Beneventanam studuerit qualicumque modo aut ingenio reddendi malum meritum, aut faciendi damnitatem cuilibet de fidelibus sanctae Romanae Ecclesiae de ea quae ad fidelitatem ejusdem sanctae Romanae ecclesiae egere usque modo; si se juxta domni apostolici judicium non potuerit inde defendere, cum fuerit appellatus, a praesenti amittat suum honorem. cognoscens subscripsi. Ego Joannes Tusculanensis episcopus inter
Abbreviated transcription (Latin):
concordia profuit. tantũ deincep̾
nocuit utrũq eoĩdem caritas fri
secretiꝰ refe̾ncla ꝯmisimꝰ. inlubitant̃
pocestis credere ⁊ ꝑ eũ quicqͥd ma¬
iestati ur̃e placu̾it secure nob̾ sig

Expanded text:
concordia profuit, tantum deinceps nocuit quod utrinque eorumdem charitas frigsecretius referenda commisimus, indubitanter potestis credere, et per eum quidquid majestati vestrae placuerit secure n
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃m attentius hortemim qͣti¬
nus legatorum nr̃orũ monitis
debite obedientie aur̃e inclinet
⁊ qͥcquid iusticie sibi suggessu̾nt
uł ex eis p̾iuiditio p̾gͣuari. nulla
sibi inhac eccła aucdientia de¬
negabit᷑. Siuͦ neutrum horum
fact̾ acquieu̾it ⁊ sententiã lega¬
torum nr̃orũ de suspensiõe siu õf¬
ficii in eũ ꝓmulgat̾a firmabimꝰ¬

Expanded text:
um attentius hortemini quatenus legatorum nostrorum monitis debitae obedientiae aurem inclinet, et, quidquid justitiae sibi suggesserint, vel ex eis praejudicio pergravari, nulla sibi ab hac Ecclesia audientia denegabitur. Si vero neutrum horum facere acquieverit, et sententiam legatorum nostrorum de suspensione sui officii in eum promulgatam firmabim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑatou sat ⁊ apłicam benł. Quidã
aur̃is partib monachi uementẽ
quorũ unꝰ thomas. alt̃ nicholaus
uocabat᷑. excellentie nr̃e ad nos lit¬
teras deculerunt plenas ur̃e dilecti¬
onis dulcedine. ⁊ ea quã sc̃e roma¬
ne eccłe exhibetis ñ parua deuotio¬
ne. Que nimirũ int̾ cet̾a nobilita¬
tis ur̃e u̾iba. eiscłẽ monachis clehi̾
que ipsi uiua uoce in aure nobis
ex p arte ur̃a relaturi eẽnt posse
nos creclere asserebant. Uerum qr
ꝑsone ñ uidebantur tales. quib
secure fide possemus accõmoda¬
re uł ꝑ eas de tantis reb magnitu¬
in ea quam litt̾is ur̃is et uiua eoꝵ¬
dem monachoru secretius uoce
tum ꝑduc̾e uelitis. Nos aut̃e non
solũ int̾ romanã cui licet indig¬

Expanded text:
. Quidam a vestris partibus monachi venientes, quorum unus Thomas, alter, Nicolaus vocabatur, excellentiae vestrae ad nos litteras detulere plenas vestrae dilectionis dulcedine, et ea quam sanctae Romanae Ecclesiae exhibetis non parva devotione. Quae nimirum, inter caetera nobilitatis vestrae verba, eisdem monachis, de his quae ipsi viva voce in aure nobis ex parte vestra relaturi essent, posse nos credere asserebant. Verum, quia personae non videbantur tales quibus secure fidem possemus accommodare, vel per eos de tantis rebus magnituin ea, quam litteris vestris et viva eorumdem monachorum secretius voce tum perducere velitis. Nos autem non solum inter Romanam, cui licet indig
Abbreviated transcription (Latin):
sillos dñi scandalizant molas
plabantur. Quorum fr̃ ur larmir
his nr̃is legatis bernardũ scili¬
cet ⁊ gregonũ ut auditu ꝑcepi¬
mꝰ in tantum rebellis extitit. ut
suita ẽ sic̃ dicitur. Symonis ma¬
gi uestigia contͣ apłorum pͥnci¬
pem imitatꝰ fuisse uideat᷑. Qua¬
ꝓpt̾ rogamus nobilitatis ur̃e
prudentiã ut et nrõs legatos ⁊

Expanded text:
sillos Domini scandalizant, molas sillos Domini scandalizant, molas prolabantur. Quorum frater vester Larmir his nostris legatis, Bernardo scilicet et Gregorio, ut auditu percepimus in tantum rebellis exstitit, ut si ita est sicut dicitur Simonis magi vestigia contra apostolorum principem imitatus fuisse videatur. Quapropter rogamus nobilitatis vestrae prudentiam ut et nostros legatos et
Abbreviated transcription (Latin):
uotione ⁊ reu̾entiam beatorũ apło¬
rum. Pet̾ ⁊ Pauli. pͥncipũ apłorũ
legatos nr̃os b̃nardum iudelic
⁊ gregorium qui abhac sc̃a ⁊ apłi¬
ca sede ad ur̃as partes directi ft̃
debite caritatis beniuolentia
suscepistis et eos ut urãm conde¬
cet magnificentiã honorifice
tractatis om̃ipotenti dõ grãs agi
uicem impendimꝰ. Qm̃ enĩ ante¬
cessorũ nr̃orum neglegentia. et
patrum nr̃orũ qui ħ fieri postu¬
lasse debuissent. agente incu¬
ria apłice sedis nuncii ad par¬
tes ur̃as raro missi sunt. quidã
ur̃orum hoc quasi nouũ aliqͥd
existimantes. ⁊ ñ considantes sẽ¬
tentiam dñi dicentis. Qui uoᷤ
recipit me recipit.⁊ qui uos sper¬
iit mesꝑnit. Legatos nr̃os con¬
temptui habent. ac inde dũ
nullã debitã reu̾entiam . exhibẽt
ñ eos. s ipsam u̾itatis sententiã
sꝑnant unde ut clarius luce pa¬
tet eiꝰ u̾itatis sententiam. ad cu¬
mulũ suẽdampnationis. ad eo
se exagerant ut m̾ito. dum pu¬

Expanded text:
votionem et reverentiam beatorum apostolorum Petri et Pauli principum apostolorum legatos nostros, Bernardum videlicet et Gregorium, qui ab hac sancta et apostolica sede ad vestras partes directi sunt, debitae charitatis benevolentia suscepistis, et eos, ut vestram condecet magnificentiam, honorifice tractatis, omnipotenti Deo gratias agivicem rependimus. Quoniam enim antecessorum nostrorum negligentia, et patrum vestrorum, qui hoc fieri postulasse debuissent, agente incuria, apostolicae sedis nuntii ad partes vestras raro missi sunt, quidam vestrorum, hoc quasi novum aliquid existimantes, et non considerantes sententiam Domini dicentis: Qui vos recipit, me recipit: et qui vos spernit, me spernit : legatos nostros contemptui habent, ac proinde, cum nullam debitam reverentiam exhibent, non eos, sed ipsam veritatis sententiam spernunt. Unde, ut clarius luce patet, ejus veritatis sententiam ad cumulum suae damnationis adeo in se exaggerant, ut merito, dum pu
Abbreviated transcription (Latin):
Recordari credimꝰ fr̾nitatem tuã qͣmꝰ
puro amore hrte huius nr̃e admi nist᷑¬
cionis sarcinam te dileximꝰ. ⁊ quomͦ
eiusdem nr̃i amoris intiutu secretoꝵ
tuort̃i nob̃ ꝑ aucisq aliis cõmisisti cõn¬
siliũ. Cus rei gr̃a licit ex eo tp̃i bene de
te sꝑauimꝰ. ex eo tñ qd̾ clumacensi mo¬
nast̾io reliquum uite tue conferre uo¬
liuisti. maiorẽ ex religione tuã fidem
suscepimꝰ. Uerũ iusta quorũdã rela¬
tionẽ alit̾ quã sꝑabamꝰ te egisse cõꝑi¬
mꝰ. Edsi negligent̾ in requisitũ tͣnsi¬
re ꝑmittimꝰ. fr̃nũ tͥ amore minꝰ impen¬
dere ñ sine magno tacit᷑nitates ꝑicdo

Expanded text:
Recordari credimus fraternitatem tuam, quam puro amore ante hujus nostrae administrationis sarcinam te dileximus, et quomodo ejusdem nostri amoris intuitu secretorum tuorum nobis paucisque aliis commisisti consilium. Cujus rei gratia licet ex eo tempore bene de te speravimus, ex eo tamen quod Cluniacensi monasterio reliquum vitae tuae conferre voluisti, majorem ex religione tua fidem suscepimus; verum, juxta quorumdam relationem, aliter quam sperabamus te egisse comperimus: quod si negligenter irrequisitum transire permittimus, fraternum tibi amorem minus impendere non sine m
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ dm tͥ romanã eccłam relinqͦ ut eã
⁊ sic̃ scãm matre custodias. ⁊ ad eius
honorẽ defendas. Qͥd tͥ suꝑ his place
at ⁊ ꝗd prudentia tua diuinitꝰ aspi¬
rata decernat. mͥ qͣm totiꝰ potes remit¬
tas. Namsi te plusqͣm płimi putẽt
ñ sꝑare. u̾ba hec frustra ꝓferrẽ. S q
forsitan ñ ẽ hõ cui de sinceritate di¬
lectionis mee adhunc indubitanter
am. qͣntũ ue diligã. codẽ mͦ circa me
tuã m̃tem componat. ut impiorũ de¬
sid̾ium deripiat. ⁊ bonorũ accrescat.
Hec enĩ duo desid̾ia circa nos duoslicet
tatẽ illorum a quo ꝓdeunt decertant.
Omp̃s d̾s a quo cuncta bona ꝓcedunt
m̾itis ⁊ auctoritate beatorum apłorũ
pet ⁊ pauli acunctis peccĩs te absoluat¬

Expanded text:
Romanam Ecclesiam relinquo, ut eam et sicut sanctam matrem custodias, et ejus honorem defendas. Quid tibi super his placeat, et quid prudentia tua divinitus aspirata decernat, mihi quantocius potes remittas. Nam si de te plusquam plurimi putent non sperarem, verba haec frustra proferrem. Sed quia forsan non est homo, cui de sinceritate dilectionis meae adhuc indubitanter am, quantumve te diligam: et eodem modo circa me tuam mentem componat, ut impiorum desiderium depereat et bonorum accrescat. Haec enim duo desideria circa nos duos, licet tatem eorum, a quo prodeunt, decertant. Omnipotens Deus, a quo cuncta bona procedunt, meritis et auctoritate beatorum apostolorum Petri et Pauli, a cunctis pecc
Abbreviated transcription (Latin):
ginta milia ad hoc sep̾ꝑant ut sime
possunt in expeditione ꝓluce acpon¬
tifice hr̃e. armata manu contͣ inimi¬
cos diuolunt insurg̾e. ⁊ usq ad sepul¬
chrum dñi ipso ducente ꝑuenire. Ii¬
postoli petͥ int̾ diu̾sas opiniones eorũ
decernat. Instat enĩ nr̃o tp̃r ut impleat᷑
q̃d pius redemptor speciali gr̃a digna¬
tus ẽ apłorũ pͥncipi indicare acp̾ciꝑe
gia licet indigniseqͥ optamꝰ partes illaᷤᷤ
ꝓfide catholica confirmanda sepe ad
hominis dirigunt᷑. illuc tͣnsire ꝓ ead̾¬

Expanded text:
ginta millia ad hoc se praeparant, ut si me ginta millia ad hoc se praeparant, ut si me possunt in expeditione pro duce ac pontifice habere, armata manu contra inimicos Dei volunt insurgere, et usque ad sepulcrum Domini, ipso ducente, pervenire. Ilpostoli Petri inter diversas opiniones eorum decernat. Instat enim nostro tempore ut impleatur quod pius Redemptor speciali gratia dignatus est apostolorum principi indicare ac praecigia licet indigni sequi optamus, partes illas pro fide catholica confirmanda saepe adihominis diriguntur , illuc transire pro ead
Abbreviated transcription (Latin):
ab his aures tuas au̾te. ⁊ eis auditum
indubitant̃ p̾be qui ñ sua s q̃ sunt
iħu xͥ querunt. neq honorẽ suũ uł
lucrum iusticie p̾ponunt. ut eorum
ꝯsilio huius uite głam ñ amittas s
eam que ẽ in xp̃o iħu fiducialit̾ acqͥraᷤ.
ex partib ult marinis quorũ maxi¬
ma pars apaganis in audita clade de¬
struit᷑. ⁊ more pecudũ cotidie occidit᷑.
gensq xͥana ad nichilũ redigit᷑. ad
mehumilit̾ miserunt nimia compul¬
si miseria implorantes ut mõdiᷤᷤ qͥb
⁊usq ad mortis desid̾ium ductꝰ. mag̾
enĩ uelle ꝓ his animam meã pone̾ qͣm
eos neglegens uniu̾so orbi ad libitum
appetant defendendo legẽ .xͥ. animã
suã ꝓ fr̃ib pon̾e ⁊ nobilitatẽ filiorũ
d̃ĩ. suce clarius ostentare. Qmͣ amino¬
nitionẽ italici ⁊ ult᷑ montam dõ inspi¬
rante ut reor. immo ⁊̃ omnino affir¬
mo. libent̾ acceꝑunt. Ꝙ iã ultͣ qͥnqua¬

Expanded text:
ab his aures tuas averte, et eis auditum ab his aures tuas averte, et eis auditum indubitanter praebe, qui non sua, sed quae sunti quaerunt , neque honorem suum vel lucrum justitiae praeponunt, ut eorum consilio hujus vitae gloriam non amittas, sed eam quae est in Christo Jesu fiducialiter acquiras. ex partibus ultra marinis, quorum maxima pars a paganis inaudita clade destruitur, et more pecudum quotidie occiditur, gensque Christiana ad nihilum redigitur, ad me humiliter miserunt, nimia compulsi miseria implorantes, ut modis quibuset usque ad mortis desiderium ductus, magis enim vellem pro his animam meam ponere quam eos negligens universo orbi ad libitum appetant, defendendo legem Christi, animam suam pro fratribus ponere et nobilitatem filiorum Dei luce clarius ostentare. Quam admonitionem Italici et ultramontani, Deo inspirante, ut reor, imo etiam omnino affirmo, libenter acceperunt, et jam ultra quinqua