comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ris emerende pacis ⁊ meunde cũ hebreis ee amititie cupiditatẽ
Et ceperunt ab ihuĩnane poscere ut sccũ firmaret societatẽ. Et
qr ad huc erat ignar. locoꝵ. atq incolar inscurs. nc̃ cognouit frandes
Cor. neq dcum ntrogauit. s cito credidit. A deo scaerat illis tpabu
fideseoꝵ. ut fallere aliquos posse no crede̾tar. Quis hoc rephendit
in tĩs. qui cet̾os de suo ffectu estimant. E q. pro mita est uitas.
metiri nemiem putant. fallere io sit ignorant Libent̾ ere¬
dunt quod ipi sunt. nec pnt suspectũ habere quod no sut. Hini
silomo ait. Innocens credit onu uerbo. Non uituper iea facilitas.
seo landanda bonitas. Hoc est. motentẽ esse. ignorare qd noccat.
⁊ si circuscribit᷑ b aliquo de omib en bene uidicat. qui fidẽ
ut crederet testamentu dispoluit. pacem dedit. confir mauit societate
S uͥ in t̾ras eoꝵ uentũ est. dep̾hensa fraude quod cum eẽnt finitimi.

Expanded text:
ris, emerendae pacis, et ineundae cum Hebraeis esse amicitiae cupiditatem; ris, emerendae pacis, et ineundae cum Hebraeis esse amicitiae cupiditatem; et coeperunt ab Jesu Nave poscere, ut secum firmaret societatem. Et quia adhuc erat ignarus locorum, atque incolarum inscius, non cognovit fraudes eorum, neque Deum interrogavit: sed cito credidit. Quis hoc reprehendat in sanctis, qui caeteros de suo affectu aestimant; et quia ipsis amica est veritas, mentiri neminem putant, fallere quid sit 125 ignorant: libenter credunt quod ipsi sunt, nec possunt suspectum habere quod non sunt. Hinc Salomon ait: Innocens credit omni verbo . Non vituperanda facilitas, sed laudanda bonitas. Hoc est innocentem esse ignorare quod noceat: et si circumscribitur ab aliquo; de omnibus tamen bene judicat, qui fidem uSed ubi in terras eorum ventum est, deprehensa fraude, quod cum essent finitimi,
Abbreviated transcription (Latin):
intia eor que ueneant prodi iubent. ac nisi intimau̾it ueditor. ꝙͣuis
ni nis emptoris er anscripserit oli actione uacuant. s & gnaliter
est. Letere aute stã de delo nõ miris untor formula s priarchar
sinam scriptura dimina eident insinuat in libro testameti ueteris
qui ibn naue inscribit: Nam cu crisset tama per populos siccatu
esse mare i hebieor transitu fluxisse aquã de petia. de celo durna
mũstrari alimoma tec ppli milib abundantem. corruissẽ muros
iericho sacro tubar sono. ictu & ululatu ꝑlebis arictatos. gecho quo
regem uictu & suspensu in ligno usq ad uesperam. gab aonitl e metue¬
tes ualda manu. uenerunt cũ uersutia simulantes se de tra loginqua
cc̃. dni peregrinatos. dirupisse calciamta. detriuisse amictus un
quar neterascentin inditia monstrarent. Cansam aut tanti labo¬

Expanded text:
vitia eorum quae veneant, prodi jubentur, ac nisi intimaverit venditor, quamvis vitia eorum quae veneant, prodi jubentur, ac nisi intimaverit venditor, quamvis in jus emptoris transcripserit, doli actione vacuantur, sed etiam gest. 67. Veterem autem istam de dolo non jurisperitorum formulam, sed patriarcharum sententiam Scriptura divina evidenter expressit in libro Testamenti veteris, qui Jesu Nave inscribitur. Nam cum exisset fama per populos, siccatum esse mare in Hebraeorum transitu, fluxisse aquam de petra, de coelo diurnam ministrari alimoniam tot populi millibus abundantem; corruisse muros Hierico sacro tubarum sono, ictu et ululatu plebis arietatos; Hethaeorum quoque regem victum, et suspensum in ligno usque ad vesperam: Gabaonitae metuentes validam manum, venerunt cum versutia, simulantes se de terra longinqua esse, diuque peregrinatos dirupisse calceamenta, detrivisse amictus vestium, quarum veterascentium indicia monstrarent; causam autem tanti labo
Abbreviated transcription (Latin):
Demq & ipe rex potunit extorque. s impndens arbitiabatur
s occisum dolint. Dominus quo: mulieris ĩmanitate que honestatis
immemor turpe antetulit lucrum: congruo lupplitio plectenda
innuciait. Turpis itaq omis est frans. Beniq & in reb nilib exe¬
crabilis est statere fallatia & franduleta mensura. Si i foro reꝵ ue¬
nalui in usu com̃tioꝵ fraus plectit. postene irrephensibilis uderi
int̾ offitia uirtutii. Clamat salomon. Pondus magni & exigini
⁊ mesure duplices imunda sunt coram diso. Sup quor ait.Statera
adultera abominace est dño. Pondus aut equii. acceptabile est illi
Quid aute loquar de contractib cetis. ac maxime de coẽptione
p̾dior uł tnsactionib ul factis: Nonue forimile sunt dolu malu
abce. eñq cuiꝰ dolus fuit deprchensus. duplici pene obnox ium
fore: IIbiq g: honestatis p̾ponderat consideratio que dolu ex¬

Expanded text:
et ipse rex potuit extorquere, sed impudens arbitrabatur, sed occisum doluit. Dominus quoque mulieris immanitatem, quae honestatis immemor turpe antetulit lucrum, congruo supplicio plectendam annuntiavit. 65. Turpis est itaque omnis fraus. Denique etiam in rebus vilibus exsecrabilis est staterae fallacia, et fraudulenta mensura. Si in foro rerum venalium, in usu commerciorum fraus plectitur, potestne irreprehensibilis videri inter officia 124 virtutum? Clamabat Salomon: Pondus magnum et exiguum, et mensurae duplices immundae sunt coram Domino . Supra quoque ait: Statera adultera, abominatio est Domino, pondus autem aequum acceptabile est illi Quid autem loquar de contractibus caeteris, ac maxime de coemptione praediorum, vel transactionibus, atque pactis? Nonne formulae sunt, dolum malum abesse: eumque cujus dolus fuerit deprehensus, duplici poenae obnoxium fore? Ubique igitur honestatis praeponderat consideratio, quae dolum ex
Abbreviated transcription (Latin):
super fauifitiu. Plic&. ianis abscondit. captiuitatis tprc quo
ciulpateg iatnt hic autem libtatis piomit: Et licet in aque spctiem
mucatus tam seru ãt iggris natura ut cosumeret sacrificisi. Nec anre¬
rieeu legerisr qi patur deus dirit. ego sum ignis consume e uur
alibi ie derelinquerut fontem ique mue. Ipse quo once ih qͦ¬

Expanded text:
igitur ignis absconditur captivitatis tempore, quo culpa regnat: tempore autem libertatis promitur. Et licet in aquae speciem mutatus, tamen servat ignis naturam, ut consumeret sacrificium. Nec mireris cum legeris, quia Pater Deus dixit: Ego sum ignis consumens ; et alibi: Me dereliquerant fontem aquae vivae . Ipse quoque
Abbreviated transcription (Latin):
accipere de ignicos qui postea eent futuri. Hic est guis qui cecidir
suꝑ sacrifitiu morsi & cesitapsit illud sic scriptum et ꝙ exunt
Hoc igni oportebat scificare satrificuui. Iddoq filios aaron qui
alie nũ igueni et̾ne inferre uoluerunt. exiuit ic̾um ignis ie no
⁊ cõsumpsit eos. ita ut mortui crtra castra proicerent: I mens¬
aute ih̾enuas in locu. mucuit donin in modi spelunce ⁊ tabu¬
culii &e arcama ⁊ altare uicensi initulit illuit. & obstruxit hostui.
Quod cu hi qui simł nenant curiosius perscrutaiuit: ut no¬
tarent sͥ locum uequaquã s̾ dmp̾hende itq iueiure potuerut
Ut. uuit cognouit ihenuas qd iffectassent. pixit. Ignor. crit
locus donec̃ congreget dens cong̾gationẽ populi ⁊ propit uis
fiat. Tunc dens ondet hec. ⁊ app̾arebit maiest is domini. Congra

Expanded text:
e, quod jusserit accipere de igne eos qui postea essent futuri. Hic est ignis qui cecidit super sacrificium Moysi, et consumpsit illud, sicut scriptum est: Quia exivit Hoc igne oportebat sanctificari sacrificium; ideoque et in filios Aaron qui alienum ignem inferre voluerunt, exivit iterum ignis a Domino et consumpsit eos, ita ut mortui extra castra projicerentur emias in locum, invenit domum in modum speluncae, et tabernaculum et arcam, et altare incensi intulit illuc, et obstruxit ostium: quod cum hi qui simul venerant, curiosius perscrutarentur, ut notarent sibi locum; nequaquam comprehendere atque invenire potuerunt. Ut autem cognovit Hieremias quod affectassent, dixit: Ignotus erit locus, donec congreget Deus congregationem populi, et propitius fiat. Tunc Deus ostendet haec, et apparebit majestas Domini . CA
Abbreviated transcription (Latin):
appetit: renutterer. Pioiecit uirgã. & serpens facture. qui deuora
uit serpentes egrptioꝵ. significans qnod uerbũ caro fieret. q̃ serpẽtis
diri uencua uacuaret ꝑ remissione & indulgentiã pc̃toꝵ. Uirga est .ni.
ubum deirectu. regalẽ plemi potestatis. insigne. imperiale. Airg. a
serpeno facta est. qui qui erat filius dei ex deo prẽ natꝰ famo homis
factus ẽ. natus ex uirgine. qui quasi serpens exaltat: in cruce. medic¬
uam uuluerib infudit humianis. Unde ip̃e diis ait. Sic̃ mor ses exal¬
tauit serpentem i deserto. ita exaltari oportet filiu homiinis. Deniq¬

Expanded text:
appetitus remitteret . 94. Projecit virgam, et seappetitus remitteret . 94. Projecit virgam, et sevit serpentes Aegyptiorum, significans quod verbum caro fieret, qui serpentis diri venena evacuaret per remissionem et indulgentiam peccatorum. Virga est enim verbum Dei rectum, regale, plenum potestatis, insigne imperii. 2. Virga serpens facta est, quoniam qui erat Fliius Dei, ex Deo Patre natus, filius hominis factus est, natus ex virgine, qui quasi serpens exaltatus in crucem, medicinam vulneribus infudit humanis. Unde ipse Dominus ait: Sicut Moyses exaltavit serpentem in deserto, ita exaltari oportet Filium hominis
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ celuui. ⁊ facta sunt ultera & uesite scatẽtes i hom̃ib ⁊ quadrupedib.
Dedux unt grandnie i igne fl anineo. contrita erant suꝑ terra omia
Rogauit morses. & nninsa in sua gram renterunt. Grando sedata est
sanata ultera. potus solitos flumina p̾buerunt. Iterũ caligantib
teuebris operta erat t̾ra per tridimĩ. ex quo mor ses mauũ le̾nauerat
⁊ cenebras infuderat. Moriebat:. omne pͥmogenitu egypti. cuni
hebreoꝵ o uinis esset moffensa progemes. Rõgat: morses ut his
quo fine exitus daret. orauit & impetiaiuit. In illo p̾dicandu. qd̾ a
fraudis consortio demperunt. In hoc niu abile qũ diuiuit: intenta
supplicia & uirtute propria & ab hoste decoiserit. Uere miniu sic̾
scriper est. mansuctus & nutis. Sciebat ꝗd fidẽ rex no sernabat pro¬
mussi. tam̃ honestum putabat. ut rogatus oraret. lesus bnd iceret

Expanded text:
in coelum, et facta sunt ulcera, et vesicae candentes in hominibus et quadrupedibus . in coelum, et facta sunt ulcera, et vesicae candentes in hominibus et quadrupedibus . Deduxerunt grandinem in igne flammeo, contrita erant super terram omnia. Rogavit Moyses, et universa in suam gratiam reverterunt: grando sedata est, sanata ulcera, solitos potus flumina praebuerunt . 93. Iterum caligantibus tenebris operta erat terra per triduum, ex quo Moyses manum levaverat, et tenebras infuderat . Moriebatur omne primogenitum Aegypti, cum Hebraeorum omnis esset inoffensa progenies. Rogatus Moyses, ut his quoque finem exitiis daret, oravit et impetravit . In illo praedicandum, quod a fraudis consortio temperaverit: in hoc mirabile quoniam divinitus intentata supplicia virtute propria etiam ab hoste descriptum est, mansuetus et mitis. Sciebat quod fidem rex non servaret promissis; tamen honestum putabat ut rogatus oraret, laesus benediceret,
Abbreviated transcription (Latin):
ad nita utile p̾optanisset. nõ tĩi repoitasset głam . imo & id
quod nõ solum itile. s & periculosum foret. pana criminis for
neq rursns id quod honestiui est mutile. q coplex honestatis
est semper ue ilitas. & utilitatis honestas. Memorabile ferunt rechoiel¬
quod dux romanor cũ ad eu adu̾sarii regis medicus uenisset. pollicens da¬
turũ se regi uencnii. unctũ eum ad hostẽ remuiserit. Et reueri p̾dar
ut qui uirtutis certanẽ susceperat. nollet frande uncere. Non em̃ in
ictoria honestate ponebat. s ipam nͥ honestate quesita uictoria tiupe
ꝑnuntiabat. Redeanius id urm morsen atq ad superiora reutaniui
ut quato p̾stantiora. tauto antiquiora ꝓmamus. Nolebat rex egrpti
sua super omĩs aquas egrpti. Excendit aaron & comisa est aquã flu¬
iinis i sanguine. & nemo poterat bibere aqua. omsq egyptu siti peri¬
bant. sincera aude flue̾ta pr̃ib ab undabant. Iact auerunt fauillam

Expanded text:
ad vitam utile praeoptavisset, non tantam reportasset gloriam: immo etiam id ad vitam utile praeoptavisset, non tantam reportasset gloriam: immo etiam id quod non solum inutile, sed etiam periculosum foret, poenam criminis forsneque rursus id quod honestum est, inutile; quia complex honestatis est semper uquod dux Romanorum cum ad eum adversarii regis medicus venisset, pollicens daturum se regi venenum, vinctum eum ad hostem remiserit. Et revera praeclarum, ut qui virtutis certamen susceperat nollet fraude vincere. Non enim in victoria honestatem ponebat, sed ipsam, nisi honestate quaesitam, victoriam turpem pronuntiabat. 92. Redeamus ad nostrum Moysen, atque ad superiora revertamur; ut quanto praestantiora, tanto antiquiora promamus. Nolebat Aegypti rexsuam super omnes aquas Aegypti. Extendit Aaron, et conversa est aqua fluminis in sanguinem, et nemo poterat bibere aquam, omnesque Aegyptii siti peribant: sincera autem fluenta patribus abundabant . Jactaverunt favillam
Abbreviated transcription (Latin):
cisset. Liquet g. id qd decoꝵ ẽ semperee utile. Nant & iudich sc̃a
decoro condemptu pioprie salutis soluit obsidionis pericul e pu¬
blicam honestate ꝓpͥa acquisiuut ntilitate. Et helisens gloriosus
ignonit que pertulit. & utilius rescritanit hostes quanĩ ceperat
Quid aut aliud iohee nͥ honestate confiderautt. ut ihonestao nuꝑ¬
Cotuit tãcere nisi indecoꝵ sͥ indicasset. mortis nietu nerũ no dice̾
iclinare regi ꝓphecia auctoritate. ad mlationẽ subter̾e. Sciebat
utiq moritur se ce. qr regi adu̾sabat: s honestate sabiti p̾tulit.
quor susanna denuciato falsi testimonu t̾roie. cũ huic se inderet
urgi periculo. inde obprobrio. maluit honesta morte intare obr¬
brium. quã studio salutis enrpe uita subire ac sustin̾e. Itaqr dii
honestati intendit & uita resernanit. Que si id qd̾e indebat ur

Expanded text:
ercisset. 88. Liquet igitur id quod decorum est, semper esse utile. Nam et Judith sancta ercisset. 88. Liquet igitur id quod decorum est, semper esse utile. Nam et Judith sancta decoro contemptu propriae salutis solvit obsidionis periculum, et publicam honestate propria acquisivit utilitatem: et Elisaeus gloriosius ignovit, quam perculit: et utilius reservavit h89. Quid autem aliud Joannes nisi honestatem consideravit? ut inhonestas nupere . Potuit tacere, nisi indecorum sibi judicasset mortis metu verum non dicere, inclinare regi propheticam auctoritatem, adulationem subtexere. Sciebat utique moriturum se esse, quia regi adversabatur: sed honestatem saluti praetulit. m? 90. Sancta quoque Susanna denuntiato falsi testimonii terrore, cum hinc se videret urgeri 130 periculo, inde opprobrio, maluit honesta morte vitare opprobrium, quam studio salutis turpem vitam subire ac sustinere. Itaque dum honestati intendit, etiam vitam reservavit: quae si id quod sibi videbatur
Abbreviated transcription (Latin):
ingressus uellet: eaq sͥdari apropħa facultate posceret. endit
ñ percutiẽdos. quor capruntatẽ non eet manu operatꝰ armisq bel¬
licis. s magro subsidio aluntor nuandos. Deniq epularib refecti
copus. nunꝙ postea in terra isrł priate sirre reuertendĩ putarunt.
Quanto hoc sullimi:. qua illud grecor. quod cũ duo ppłi adusus se de
gła imperioq decercarent. & alt̾ex his hr̃et copiã que ad modu naue
alt̾ius populi clanculo exureret. turpe credidit. maluitq nuimis
posse honeste. qua plus turpit: Et isti quide̾ sine flagitio hoc faceͥ
nequibant. ut cos qui cosumandi belli persici gra ĩsocietate conue¬
nerant. hac fraude deciperent. Quã licet no possent uegare: no pol¬
sent tn non crubescere. Helisens ante nõ frande deceptos lit: s ptate
dm̃ percussos. maluit tu seruare ꝙ perdere. qr decor mag foret
hosti parcere & adusario donare uita qua potuisset aufer̾re. nͥ pep¬

Expanded text:
ressos vellet, eamque sibi dari a propheta facultatem posceret; respondit non percutiendos, quorum captivitatem non esset manu operatus, armisque bellicis, sed magis subsidio alimentorum juvandos. Denique epularibus refecti copiis, numquam postea in terram Israel piratae Syriae revertendum putarunt. 87. Quanto hoc sublimius, quam illud Graecorum quod cum duo populi adversum se de gloria imperioque decertarent, et alter ex his haberet copiam quemadmodum naves alterius populi clanculo exureret, turpe credidit: maluitque minus posse honeste, quam plus turpiter. Et isti quidem sine flagitio hoc facere nequibant, ut eos qui consummandi belli Persici gratia in societatem convenerant, hac fraude deciperent; quam licet possent negare, non possent tamen non erubescere: Elisaeus autem non fraude, deceptos licet, sed potestate Domini percussos, maluit tamen servare quam perdere; quia decorum foret hosti parcere, et adversario donare vitam, quam potuisset auferre nisi pep
Abbreviated transcription (Latin):
Nonorati quor s intercessores dati no posse p̾ceptis imperatoris
obiuari ferebant. Legebatur rescripti forma directi magister
officior statuta agens in reb iminebat. Quid plura: Traditim
erat. Tamen cõmũnicato mecu consilio obsedit sc̃s ep̾s ea cõclana.
adq transtati illud depoitum indue cognouerat. Quod ubi noN
potuit anferri. receptu sub ciragrapho est. Dostea it̾u flagita¬
batur ex curographo. Preceptum imperator itanerat. ut ipe per
semet ipm nõs conueniret. Negatu est. & expoita diuine legis auẽte
& serie lectionis. & heliodori periculo. uixtandem rõem imperator acce¬
est fornudini. qr iam res non fides periclitabatur. fili. fugite impro¬
bos. canete inindos. Inter improbii & niuidũ hoc interest᷑ Iinprob.
suo delectatur bono. inuidus torquetur alieno. Ile diligit mala. hic
piobatis. Laudibilis mortix cum occasio dabat illito rapienda ẽ.¬

Expanded text:
honorati quoque et intercessores dati non posse praeceptis imperatoris honorati quoque et intercessores dati non posse praeceptis imperatoris obviari ferebant. Legebatur rescripti forma directior, magistri officiorum statuta, agens in rebus imminebat. Quid plura? Traditum erat. 151. Tamen communicato mecum consilio, obsedit sanctus episcopus ea conclavia, ad quae translatum illud depositum viduae cognoverat. Quod ubi non potuit auferri, receptum sub chirographo est. Postea iterum flagitabatur ex chirographo: praeceptum imperator iteraverat, ut ipse per semetipsum nos conveniret. Negatum est: et exposita divinae legis auctoritate, et serie lectionis, et Heliodori periculo, vix tandem 107 rationem imperator acceest formidini; quia jam res, non fides periclitatur. bos, cavete invidos. Inter improbum et invidum hoc interest: improbus suo delectatur bono, invidus torquetur alieno: ille diligit mala, hic probatis. Laudabilis mortis cum occasio datur, rapienda e
Abbreviated transcription (Latin):
non comparuerũt. Heliodo. us itaq recepto spii. hostiam dño ob¬
tulit. one sac̾doti gr̃as egit. & cum ex̾citu ad regem reu̾tit. dicens.
Sique habes hostem aut insidiatorẽ reꝵ tuaꝵ illuc eum dirige
& flagellatum recipies cum. Seruanda est g. filii depõitis fit̾es
id ibendi diligentia. Egregie hinc nr̃m e̾itescet ministerĩ
si suscepta imptessio potentis qua uel indra nel o. pham dolerare
nõ queant. ecclic subsidio cohibeatur si ondatro ꝑlus apud uoc
mandatum din. qua diuitis ualere gram.. Me ministis ip̃i quoties
adu̾sus regales impetus pro iuduar imo emnin depositis cͥtamẽ
subicrim: Commune hoc uobiscum muchi. Recens exemplũ
ecclie ⁊rrcruensis proferam que uidne depoitum. quod susceperat
anutte periclitabat. Int̾pellante emi eo quisͥ illud imperiali
rescripto uindicare cupiebat. cleria cõtempnebant anctoritatẽ

Expanded text:
non comparuerunt. Heliodorus itaque recepto spiritu, hostiam Domino obnon comparuerunt. Heliodorus itaque recepto spiritu, hostiam Domino obtulit, Oniae sacerdoti gratias egit, et cum exercitu ad regem revertitur dicens: Si quem habes hostem, aut aliquem insidiatorem rerum tuarum, illuc illum dirige, et flagellatum recipies eum. 149. Servanda est igitur, filii, depositis fides, adhibenda diligentia. Egregie hinc vestrum enitescit ministerium, si suscepta impressio potentis, quam vel vidua vel orphani tolerare non queant, Ecclesiae subsidio cohibeatur: si ostendatis plus apud vos mandatum Domini, quam divitis valere gratiam. 150. Meministis ipsi quoties adversus regales impetus pro viduarum, immo omnium depositis certamen subierimus. Commune hoc vobiscum mihi. Recens exemplum Ecclesiae Ticinensis proferam, quae viduae depositum, quod susceperat, amittere periclitabatur. Interpellante enim eo qui sibi illud imperiali rescripto vindicare cupiebat, clerici non tenebant auctoritatem:
Abbreviated transcription (Latin):
exarni sepserat. Enm subito apparuit illi t̾ribilis eques. armis
p̾fulgeus anreis. Equus aũt eius erat insigni ornat: opertorio.
Alu qnor diorluenes apparuerunt ĩ mirtñte uclita. decore giato.
cu splendore glicispegiosi amigtu. Qui circustet̾unt eñ. & utraqͥ ex
parte flagellabant sacrilegñ sine ulla intmissione cõtinnato uerbe.
Quid multa: Circufusus cãligine i terra concidit. & eindẽti duune
operationis inditio ex aminãtus iacebat. nec nlla spes ieo reside¬
bat salutis. Oborta est leticia metuentib. metiro suꝑbis. Deiectiq
ex anucis heliodo:i quidam rogabant onia ut uitam posceret ei.
sacdote: idem uiuenes iter heliodoro apparuerunt hildem amicti uestib
x dixunt ad cum. Ome sumo sacdoti gr̃as age. p̃p quem tibi uita est
reddita. Tu autem expertus dei flagella. uade ⁊ nuntia tius om̃ib
quanta cognosceris templi religionem. & dei ptatem. Hisdictis no

Expanded text:
aerarium sepserat; cum subito apparuit illi terribilis eques armis aerarium sepserat; cum subito apparuit illi terribilis eques armis praefulgens aureis: equus autem ejus erat insigni ornatus opertorio. Alii quoque duo juvenes apparuerunt in virtute inclyta, decore grato, cum splendore gloriae, speciosi amictu, qui circumsteterunt eum, et utraque ex parte flagellabant sacrilegum, sine 106 ulla intermissione continuato verbere. Quid multa? Circumfusus caligine in terram concidit, et evidenti divinae operationis indicio exanimatus jacebat, nec ulla spes in eo residebat salutis. Oborta est laetitia metuentibus, metus superbis: dejectique ex amicis Heliodori quidam rogabant Oniam, vitam poscentes ei, iodoro apparuerunt, iisdem amicti vestibus, et dixerunt ad eum: Oniae summo sacerdoti gratias age, propter quem tibi vita est reddita. Tu autem expertus Dei flagella, vade, et nuntia tuis omnibus, quantam cognoveris templi religionem, et Dei potestatem. His dictis,
Abbreviated transcription (Latin):
hoc solo induar nomie sicut in libris machabeor legim: comniedatu
templo omne seruatu est. Nam cu inditm̃ fcm̃ est. pecuniar quas iN
tẽplo ierosolimis maximas reperiri posse simon nefarius anchioco
regi prodidit: missus in irhrlm heliodorus ad templii uenit. & sum mo
sac̾doti tales apuit mindia indicu & aduentus sin cãm. Tunc sacdos
creptii ille uellet. & regis uindicare comodis: sac̾dotes ante altare
iactauerunt se indutĩs sacdotales stolas. & deum nimi qui de deportis
legẽ dederat. flentes ĩnocabant custodem se p̾ceptor prestare suor.
& nictis intente sollicitudine. Flebant oms. ꝗd icontemptu locu
uenturͦ force si nec in dei templo tnta fidei sernaret: custodia. Ac¬
cincteq mulieres pectus. & clanse nirgines pulsabant ianuam. Alii¬
ad niuros currebant. per fenestras alũ prospectabant. Omnes ad
celum dendebant manuszorantes ut suis dus adeet legib. Heliodo:
autẽ nec his t̾ritus. qͥuod intenderat urgebat. & satellitib sins

Expanded text:
hoc solo viduarum nomine, sicut in libris Machabaeorum legimus , commendatum templo omne servatum est. Nam cum indicium factum esset pecuniarum, quas in templo Hierosolymis maximas reperiri posse Simon nefarius Antiocho regi prodidit, missus in rem Heliodorus, ad templum venit, et summo sacerdoti aperuit indicii invidiam, et advenereptum ire vellet, et regis vindicare commodis, sacerdotes ante altare jactaverunt se, induti sacerdotales stolas: et Deum vivum qui de depositis legem dederat, flentes invocabant, ut custodem se praeceptorum praestaret et mentis intentae sollicitudinem. Flebant omnes, quod in contemptum locus venturus foret, si nec in Dei templo tuta fidei servaretur custodia: accinctaeque mulieres pectus, et clausae virgines pulsabant januam: ad muros alii currebant, per fenestras alii prospectabant, omnes ad coelum tendebant manus, orantes ut suis Dominus adesset legibus. 147. Heliodorus autem nec his territus, quod intenderat, urgebat, et satellitibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
daredeo. Caritate habeamiis. unanimes sim: huilitatem sẽquam
alt utrũ existimates superiore esse s̾. Hec est hiulitas. si nichil s
quis arroget. & inferiore se esse existimet. E p̾s ut membris sus utat.
clericis. m̾axime mistris qui sunt uere filii. Quem cinq uidit aptum
muneri. ei deputet. Cum dolore amputat: & que putrunt pars corpis
E duitractatur si pot sanari medicamẽtis. Si nõ pot: tunc a medico
hono abscidetur. Sic epi affectus boni est. ut opcet sanare infirnos
serpentia anferre ulcera. adurere aliqua nõ abscidere. Unde pulchet¬
riniũ illud p̾cepti. Post̾mo quod sanari no poc: cu dolore abscidere.
Unde pulcherrimi illud p̾ceptum magis eminet ut uo cogitenus
que nr̃a sunt. s que alior. Hoc .n. modo nichilerit. qd̾ uel irati nro indul¬
geamus affectui. uel fauentes nr̃e plus uisto tribuam: aliquid nolut̃¬

Expanded text:
dare nos Deo, charitatem habeamus, unanimes simus, humilitatem sequamur, dare nos Deo, charitatem habeamus, unanimes simus, humilitatem sequamur, alterutrum existimantes superiorem sibi. Haec est enim humilitas, si nihil sibi quis arroget, et inferiorem se esse existimet. Episcopus ut membris suis utatur clericis, et maxime ministris qui sunt vere filii; quem cuique viderit aptum muneri, ei deputet. 135. Cum dolore amputatur etiam quae putruit pars corporis, et diu tractatur, si potest sanari medicamentis: si non potest, tunc a medico bono absciditur. Sic episcopi affectus boni est, ut optet sanare infirmos, serpentia auferre ulcera, adurere aliqua, non abscidere: postremo quod sanari non potest, cum dolore abscidere. Unde pulcherrimum illud praeceptum magis eminet, ut cogitemus non quae nostra sunt, sed quae aliorum . Hoc enim modo nihil erit, quod vel irati nostro indulgeamus affectui, vel faventes nostrae plus justo tribuamus aliquid volu
Abbreviated transcription (Latin):
is super genua nuhieris inflexa c̾ince truncat: inineti criniso nati
prerogatiuam sue uircutis amilit. Influxit pecunia in gremiu mulie¬
bentes contaminat. nõ habentes no uiuat. Esto tam nt aliquando
adiuuet pecuma. inferiorem tam & ip̃am desiderantẽ. Quid ad cum qui
no desiderat. qui nõ requirit. qui auxilio ens nõ iudiget. studio u flectit:
Quidad alios. sr sit ille cos iosior qui h. Nunquid iccito honestior qui
h quo honestas pleruq amitcrt: qui h quod custodiat. magisꝙͣ quod
possideat. Illud .n. possidemꝰ quo ure iiur. Quod aut ultra usum est.
no utiq h possessionis fructũ. s custodie periculii. Ad summa nouim¬
quod pecume contempt: insticie forma sit. Et ideo auariciã declinare¬
debenus. & omi studio intende ne quid faciamus unꝙͣ adn̾sus iusticiã
s in omnib gestis & operib custodiamus cã. si uolum: nos comen¬

Expanded text:
is super genua mulieris inflexa cervice truncatus, invicti crinis ornatum, is super genua mulieris inflexa cervice truncatus, invicti crinis ornatum, praerogativam suae virtutis amisit. Influxit pecunia in gremium muliebentes contaminat, non habentes non juvat. Esto tamen ut aliquando adjuvet pecunia, inferiorem tamen et ipsam desiderantem. Quid ad eum qui non desiderat, qui non requirit, qui auxilio ejus non indiget, studio non flectitur? Quid ad alios, si sit ille copiosior qui habet? Numquid idcirco honestior; quia habet quo honestas plerumque amittitur, quia habet quod custodiat magis quam quod possideat? Illud enim possidemus quo utimur: 102 quod autem ultra usum est, non utique habet possessionis fructum, sed custodiae periculum. CAPUT XXVII. In pecuniae contemptu indebemus, et omni studio intendere, ne quid faciamus umquam adversus justitiam, sed in omnibus gestis et operibus custodiamus eam. 134. Si volumus commen
Abbreviated transcription (Latin):
culis. inimo pp ipam reprimenda lex delata est. Piop̾t anaritiam
balac putauit balaam pͥmus posse temptari. ut maledicet pplo
prin & iudisset auaritia. nisi diis a maledicto eũ abstinere uolisset
Dropter auaritiã p̾cipitatus achar: ĩexitiũ deduxerat totam ple¬
bem p̃rm. Itaq ihs naue qui potuit solem statue ne piocederet. aua¬
ritiam houn non potuit sistere ne serperet. Ad nocem eius sol stetit
auaritia no stetit. Sole itaq stante confecit ihs triumphu. auari¬
tia aut procedente pene admisit uictoria. Quid fortissimu ommum
sanison. none dalide mulieris auaricia decepit. Itaqz ille qui engien¬
tem leonem manib discerpsit qui ninctus & alienigenis traditus
sine ullo ad uitore solus dissolutis iunculis mille er his peremit
uiros. qui funes intextis neruis uelut mollia sparci fil i dirupit

Expanded text:
culis, immo propter ipsam reprimendam lex delata est. Propter avaritiam culis, immo propter ipsam reprimendam lex delata est. Propter avaritiam Balach putavit Balaam praemiis posse tentari, ut malediceret populum patrum: et vicisset avaritia, nisi Dominus a maledicto eum abstinere jussisset . Propter avaritiam praecipitatus Achar, in exitium deduxerat totam plebem parentum. Itaque Jesus Nave, qui potuit solem statuere, ne procederet , avaritiam hominum non potuit sistere, ne serperet. Ad vocem ejus sol stetit, avaritia non stetit. Sole itaque stante, confecit Jesus triumphum: avaritia autem procedente, pene amisit victoriam. 131. Quid fortissimum omnium Samson, nonne Dalilae mulieris avaritia decepit? Itaque ille qui rugientem leonem manibus discerpsit suis, qui vinctus et alienigenis traditus, sine ullo adjutore solus dissolutis vinculis, mille ex his peremit viros: qui funes intextis nervis velut mollia sparti fila disrupit;
Abbreviated transcription (Latin):
Nolite possidere aurii. neq argentui neq pecimia. Qua uelud falce
pullulantẽ in pectorib humanis snccidit anaritiam: Petruis quor
dando qui et utero niris suc portabat : argentu & aurii non he̾o.
s quod habeo do tibi. In noie ihii xp̃i nazaren surte & ambula. ltaq
pecuma non accepit quam sperabat. S hec uix in scis di repiunt.
ut diuitie cõtempti sint. Ceteꝵ ita incubuerũt mores homi ad
miratoe duutiar ut nemo sͥ dines honore dignus putet: Nec hic re¬
cens usus. s iam dudũ quod penis ẽ. inoleuit hoc intui mentib hua¬
nis. Si quide cum iherico magna ciuitas tubar sac̾dotaliũ sono corrnis
set & ininu nane potiret: nictoria. coguouit infirmatã esse uircntẽ
ppli per auaritiã atq anri cupiditatẽm. Nam en de spolus urbis in¬
cense sustulisset achar nestem aureã. & ducẽta argenti didraginata
⁊ lingua aurea oblatus dño negare no potuit. s piodidit furtum

Expanded text:
Nolite possidere aurum, neque argentum, neque pecuniam; ; quia velut falce, Nolite possidere aurum, neque argentum, neque pecuniam; ; quia velut falce, pullulantem in pectoribus humanis succidit avaritiam. Petrus quoque claudo, qui ex utero matris suae portabatur, ait: Argentum et aurum non habeo: sed quod habeo, do tibi. In nomine Jesu Christi Nazareni surge et ambula . Itaque pecuniam non accepit, quam sperabat. Sed haec vix in sanctis Domini reperiuntur, ut divitiae contemptui sint. 101 miratione divitiarum, ut nemo nisi dives honore dignus putetur. Neque hic recens usus: sed jamdudum, quod pejus est, inolevit hoc vitium humanis mentibus. Siquidem cum Hiericho magna civitactoria, cognovit infirmatam esse virtutem populi per avaritiam, atque auri cupiditatem. Nam cum de spoliis urbis incensae sustulisset Achar vestem auream, et ducenta argenti didrachmata, et linguam auream, oblatus Domino negare non potuit, sed prodidit furtum
Abbreviated transcription (Latin):
ut ipi quo nobis reddant conuinũ: Pauperes: qr non hiit ꝗd restituat
cuacccperint. re mimeratore nobis faciunt den. iui se pio panpere obli¬
gandu obtulit. Ad ip̃m quor seli usum bñfitii collatio facta in pauper
iuagisꝙͣ in locupletes uuat. q dineo dedignatur unficui & putit n
debitorem et̃ gratie. quin ⁊ id quod collat̾ um est sͥ iuitis sius. arragat
quod uelut debitum acceperit uel ideo datum lit. eo quod qui dedit. red¬
dendums aduute ub̾ius estimauit. Ita in accipiendo bnficio eo ipso
quod acceperint diuites. dedisse magis ꝙ accepisse existimant. Panꝑ
uero & si non h unde reddat pecuniã. refert gram. Inquo certui est quod
plus reddat ur ꝙ̃ acceperit. Pecuma .n. nunid soluit: gra nãꝙ exinanit.¬
Deinde quod diues refugit. pauꝑ fatetur quod sit obligatus debito
sibiq subuenti non honor suo delatii putat. Donatos s̾ arbitratur
filios. uita redditam. seruata familiani. Quato g: melius apud bonos

Expanded text:
um; pauperes, quia non habent quod restituant, cum acceperint, remuneratorem nobis faciunt Dominum, qui se pro paupere obligandum obtulit. 127. Ad ipsum quoque saeculi usum collatio beneficii facta in pauperes magis quam in locupletes plus juvat; quia dives dedignatur beneficium, et pudet eum debitorem esse gratiae. Quin etiam id quod collatum est sibi, meritis suis arrogat, quod velut debitum acceperit, vel ideo datum sit eo quod is qui dedit, reddendum sibi a divite uberius existimaverit. Ita in accipiendo beneficio, eo ipso quod acceperint divites, dedisse se magis quam accepisse existimant: pauper vero etsi non habet unde reddat pecuniam, refert gratiam. In quo certum est quod plus reddat, quam acceperit; pecunia enim nummo solvitur, gratia nDeinde quod dives refugit, pauper fatetur quod sit obligatus debito, sibique subventum, non honori suo delatum putat: donatos sibi arbitratur filios, vitam redditam, servatam familiam. Quanto igitur melius apud bonos,
Abbreviated transcription (Latin):
pectuo nrm & ille nobis penat suuni. Iteo inquit nop dixi oicoe. qi
ouima qnecuq iudin apitre meo nota teci nobis. Nich laͦ ecultat
amicꝰ Si uerns ẽ effundit minu sini. sic effundebat musteria pris
Qni est unanimis ipe amic: est. qd unita aior in amicis sit. Neq quisa
decestabilior qua qui uincitia leserit. Iude in pioditoredo. hoc gtiss¬
mu muenit quo eins condempnaret pei fidia anod gie uiten n repnta
uerit & cõunnis inntitie uenenui malitie misti̾uit Itaq licerit. n
nͦ hono uuamnus me. & dux mens ⁊ notus mens qui semp met
dulces capiebas cibos. Hoc est. Non pocest sultineri istud. qr unam¬
mis appetisti eum qui tibi donanerat gram. Nam si mimicꝰ menl
maledixisset michi. sustimusse utiq ab eo qui me oder it. abscondem

Expanded text:
at suum. Ideo, inquit, vos dixi amicos, quia omnia quaecumque audivi a Patre meo, nota feci vobis . Nihil ergo occultat amicus, si verus est: effundit animum suum, sicut effundebat mysteria PatriQui est unanimis, ipse amicus est: quod unitas animorum in amicis sit: neque quisquam detestabilior, quam qui amicitiam laeserit. Unde in proditore Dominus hoc gravissimum invenit, quod ejusitiae miscuerit. Itaque sic ait: Tu vero homo unanimis, dux meus et notus meus, qui semper mecum dulces capiebas cibos ! Hoc est, non potest sustineri istud, quia unanimis appetisti eum, qui tibi donaverat gratiam: Nam si inimicus meus maledixisset mihi, sustinuissem utique ; et ab eo 142 qui me ode
Abbreviated transcription (Latin):
prestare arbitrabant. Eos nero condempnauit. apud quos ea aua
udebant. siluti potius ꝙ honestati accomoda prepontrrabant.
degenis inc ture mestu sollicitari ignobilia. auaro estuare corde
diẽb ic noctib hiare i aliem decrimeta primonn. no elenarę um
ad honestatis nitorẽ. no considerare uere landis pulchrit uduie. in

Expanded text:
praestare arbitrabantur: eos vero condemnavit, apud quos ea quae videbantur saluti potius quam honestati accommoda, praeponderabant.degeneris mercature, questu sollicitari ignobili, avaro estuare corde, diebus ac noctibus hyare in alieni detrimentum patrimonii, non levare animum ad honestatis nitorem, non considerare vere laudis pulchritudin
Abbreviated transcription (Latin):
ab herode. Prestare illi hoc potuit silenti siuĩi. ut & iuderetur
⁊ nõ occidetur. Sed qr no solum peccare se pꝑ salutis defensione
ideo ise causam uecis excitauit. Certe hoc negare no possunt. po¬
tuisse fieri ut tat̾et quide illo grge negant pot uisse fieri. ut
sic apoͦ ait. Quia uita nr̃a abscondita est. cñ epo in deo. Nenio
gͦ hic fulgere querat. nemo sͥ arroget. nenio se iactet. Nole¬
bit se xp̃s hic cognosci. nolebat p̾dicari i cuglio nomen siuim.
c in terris uersaret. Uenit ne lateret selmi hoc. Et nos gͦ. sili
modo abscond iuiꝰ uita nram. Epi exemiplo fugiani iactantia
p̾dicari no expecte mͦ Melius est hic esse i huilitate. ibi ii
glia. Cum ep̃o inquit apparut uita ura tunc e uos appirebi

Expanded text:
ab Herode ? Praestare hoc illi potuit silentium suum, ut et videretur ab Herode ? Praestare hoc illi potuit silentium suum, ut et videretur et non occideretur: sed quia non solum 117 peccare se propter salutis defensionemideo in se causam necis excitavit. Certe hoc negare non possunt potuisse fieri ut taceret, qui de illo Gyge negant potuisse fieri ut sicut Apostolus ait: Quia vita nostra abscondita est cum Christo in Deo . Nemo ergo hic fulgere quaerat, nemo sibi arroget, nemo se jactet . Nolebat se Christus hic cognosci, nolebat praedicari in Evangelio nomen suum, cum in terris versaretur: venit ut lateret saeculum hoc. Et nos ergo simili modo abscondamus vitam nostram Christi exemplo, fugiamus jactantiam, praedicari non exspectemus. Melius est hic esse in humilitate, ibi in gloria. Cum Christus, inquit, apparuerit, tunc et vos cum i
Abbreviated transcription (Latin):
descendit & opponatur mͥ. nõ sit aduo micere manũ meã in xp̃m¬
deuin. Itaq nõ ꝑmisit necari cum: sed solam lanceã que erat ad
caput euis & lenticulam aque stistulit. dormietib q cunctis cor¬
sus de castris transuut icacumen montis coarguere cepit stipaca¬
res regios. & precipue principẽ mulitie abner. quod nequaq fid m
lancea regis uel lenticula. que erat ad caput cius. Et appellatus
a rege. lancea reddidit ei. Dns inquit restieuat uniciuq iusticias
⁊fidem suã. sicut trabidit tedo in manus meas ⁊ nolui uindicur
manu miea in xp̃m deñ. Et cum hec dicet. tunebat tn uisidias ci:
⁊ fugit. sedes exilio mutans. Nec tam salutem ꝑtulie in nocet
cmi iam secundo facultate sͥ tributa regis necandi nolusset uti occa¬
sionis bñfitio. que & securitate salutis metucti. ⁊ regnũ offereb it
ex uli. I bi opus fuit ioħi gygeo inulo. qui si tatuisset no cec octis:

Expanded text:
discesserit, et apponatur mihi; non sit a Domino injicere manum meam in discesserit, et apponatur mihi; non sit a Domino injicere manum meam in . Itaque non permisit necari eum, sed solam lanceam quae erat ad caput ejus, et lenticulam sustulit. Itaque dormientibus cunctis, egressus de castris transivit in cacumen montis, et coarguere coepit stipatores regios, et praecipue principem militiae Abner, quod nequaquam fidalancea regis, vel lenticula quae erat ad caput ejus. Et appellatus a rege lanceam reddidit: Et Dominus, inquit, restituat unicuique justitias nolui vindicare manu mea in christum Domini. Et cum haec diceret, timebat tamen insidias ejus, et fugit, sedem exsilio mutans. Nec tamen salutem praetulit innocentiae, cum jam secundo facultate sibi tributa regis necandi, noluisset uti occasionis beneficio: quae et securitatem salutis metuenti, et regnum offerebat exsuli. 35. Ubi opus fuit Joanni Gygeo annulo, qui si tacuisset, non esset occisus
Abbreviated transcription (Latin):
tendit istud. ut ru sapiens & si isto utatur anulo qui possit ꝓpͥ
flagitia celare. & regnũ asseam. nolit peccare. & grauiꝰ ducat
sceleris contagni pena. dolorib an uͦ spe impunitatis utatur ad
perpetr indũ scelus. Quid in qua michi opus est fignito anuli.
cum possim docere ex reb re gestis. quod un sapiens cum e it
pcto non solu latendum .s. ⁊ regnandñ uidet si pct̾m ad mitteret.
contra autem periculu salutis cerneret si declinaret flagitui.
guũt ium quo sibi regnu pararet: Demq dauid cum fuget
⁊ facie regio saul. quod eun rex cu trib milib iuroꝵ electoꝵ
id interendam necem in delerco quereret. ingressus in castra regis
dormiente offendisset. no solum ipse non percussit.s & procexit
ne ab aliquo qui simul ingressus fuerat perimet: Nam cum dicet
ei abisu conclusit hodie dominus innicum tiui in manib tuo. &

Expanded text:
tendit istud, utrum sapiens etiam si isto utatur annulo, quo possit propria tendit istud, utrum sapiens etiam si isto utatur annulo, quo possit propria flagitia celare, et regnum assequi; nolitne peccare, et gravius ducat sceleris contagium poenarum doloribus: an vero spe impunitatis utatur ad perpetrandum scelus? Quid, inquam, mihi opus est figmento annuli, cum possim docere ex rebus gestis quod vir sapiens cum sibi in peccato non solum latendum, sed etiam regnandum videret, si peccatum admitteret; contra autem periculum salutis cerneret, si declinaret flagitium;uam flagitium quo sibi regnum pararet? 33. Denique David cum fugeret a facie regis Saul, quod eum rex cum tribus millibus virorum electorum ad inferendam necem in deserto quaereret, ingressus in castra regis, cum dormientem offendisset, non solum ipse non percussit, sed etiam protexit; ne ab aliquo qui simul ingressus fuerat, perimeretur. Nam cum diceret ei Abessa: Conclusit hodie Dominus inimicum tuum in manibus tuis, et
Abbreviated transcription (Latin):
forent. Ardic regnii adepcus est. Da mauit minc amili sapient
ut bnfitio eiꝰ possit latere cu deliquerit. Non eni minus fugiet
petor contagiii. qua si non possit latere nlon .n atełra s piẽti
spes impunitatis. s innocentia est. Deniq lex non insto. s in uisto
posita est. qr iustus legeni h uientis sue & equitatie ac uistiae sue
norma. Ideor no t̾rore pene renocat: aculpa s honestatis reguli.
Ergo ut ad propoitum redeamis. no fabulosa pro ueris. sec uera
pio fabulosis exempla proferam. Quid .ii. michi opus est fiunge
hiatii terre. cquu cncum. anuluq auren in digito defunt ti
repertu. cui. auuli tanta sit uis ut pro arbitrio suo qui cum
sit indutus anulii. appireat cit uelit. cu aute uolit e consꝑcu
se pũtium subtrahat. ut presens non possit uideri. Nempe eo

Expanded text:
forent, Lydiae regnum adeptus est. 31. Da, inquit, hunc annulum sapienti, forent, Lydiae regnum adeptus est. 31. Da, inquit, hunc annulum sapienti, ut beneficio ejus possit latere, cum deliquerit: non enim minus fugiet peccatorum contagium, quam si non possit latere. Non enim latebra sapienti spes impunitatis, sed innocentia est. Denique lex non justo, sed injusto posita est ; quia justus legem habet mentis suae, et aequitatis ac justitiae suae normam: ideoque non terrore poenae revocatur a culpa, sed honestatis regula. 32. Ergo ut ad propositum redeamus, non fabulosa pro veris, sed vera pro fabulosis exempla proferam. Quid enim mihi opus est fingere hiatum terrae, equum aeneum, annulumque aureum in digito defuncti repertum; cujus annuli tanta sit vis, ut pro arbitrio suo qui eum sit indutus annulum, 116 appareat, cum velit: cum autem nolit, e conspectu se praesentium subtrahat, ut praesens non possit videri? Nempe eo
Abbreviated transcription (Latin):
scientia est. Quod nõ fictis fabulis ut phiiosophi disputant. s iussis
instor uiror exemplis de:ere possumus. Non g. ego simulabo terre
hiatii. que magnis quibuld diffilu̾it soluta uibrib in que escedisse
grges atq ibi fabularem illu equu eneum offendisse aplone iuducit.
qui in laterib sins fores haberet. Quas ut apinit. animadutit ⁊
anulum aureũ indigito mortna honũis. cũ illie exanimu corpue ia. et
auriq auarum sustulisse anulum. Sed cum se ad pastores recepisser
iegios de quor ipe nuimero foret. casu quoda quod palea eiꝰ anuli
ad palma conuteret ipe omnes indebat acq palam. Sic eni uocat
sun reuocasset anulu uidebatur ab om̃ib. Cmꝰ sollers fact. nurael
per anuli opoitunitate regine stupro potit. necem regi intulit.
secerisq intereptio quos necandos putauerat. ne sͥ impedinieto

Expanded text:
scientia est. Quod non fictis fabulis, ut philosophi disputabant, sed verissimis scientia est. Quod non fictis fabulis, ut philosophi disputabant, sed verissimis justorum virorum exemplis docere possumus. 30. Non igitur ego simulabo terrae hiatum, quae magnis quibusdam dissiluerit soluta imbribus, in quem descendisse Gyges, atque ibi fabularum illum equum aeneum offendisse a Platone inducitur, qui in lateribus suis fores haberet: quas ubi aperuit, animadvertit annulum aureum in digito mortui hominis, cujus illic exanimum corpus jaceret, aurique avarum sustulisse annulum. Sed cum se ad pastores recepisset regios de quorum ipse numero foret, casu quodam, quod palam ejus annuli ad palmam converterat, ipse omnes videbat, atque a nullo videbatsuum revocasset annulum, videbatur ab omnibus. Cujus solers factus miraculi, per annuli opportunitatem reginae stupro potitus, necem regi intulit, caeterisque interemptis, quos necandos putaverat, ne sibi impedimento
Abbreviated transcription (Latin):
tior est alt̾i iidices. cũ uiri sit xp̃iani p̾ferre sͥ altor. nehil sibi
arrogare. nullu sͥ honore assimie. nõ nindicare nuta siu p̾ciuni
diripere assuescas. Quid tam adusus natura. ꝙ non cẽ concctum
co quot habras. aliena querere. ambire turpit: Nani si houestis
scd̾m natura. ouna .n. fecit dens ualde bona turpitudo utiq cm¬
triria est. Non pot̾ gͦ honestati conuenire ⁊ turpitudini. cu
hec int se discreta nãture lege sint. Sed iam ue ĩhoe libro pona¬
uius fastidii. i. quo uelut in fine disputationis ure dirigamus
sententiam. ut uichil expetendum sit nisi quod honestum. nichil agit
Capiens nisi quod cum sinc̃itate & sine frande sit nec quicq f ĩcit
in quo se crimine quoꝙ obliget ⁊ si latere possit. Sibi.n. est rene
pisꝗ cet̾is. nec tam pudenda apud eum publicitio fligitis q con¬

Expanded text:
tiorem altero judices, cum viri sit christiani praeferre sibi alterum, nihil sibi tiorem altero judices, cum viri sit christiani praeferre sibi alterum, nihil sibi arrogare, nullum sibi honorem assumere, non vindicare meriti sui pretium? diripere assuescas? Quid tam adversus naturam, quam non esse contentum eo quod habeas, aliena quaerere, ambire turpiter? Nam si honestas secundum naturam, omnia enim fecit Deus bona valde, turpitudo utique contraria est. Non potest ergo honestati convenire et turpitudini, cum haec inter se discreta naturae lege sint. 115 CAPUT V. Justum nmus fastigium, in quo velut in fine disputationis nostrae dirigamus sententiam: ut nihil expetendum sit, nisi quod honestum. Nihil agit sapiens, nisi quod cum sinceritate, sine fraude sit: neque quidquam facit, in quo se crimine quoquam obliget, etiamsi latere possit. Sibi enim est reus priusquam caeteris; nec tam pudenda apud eum publicatio flagitii, quam con
Abbreviated transcription (Latin):
supplantare aut alter aut mami deice. non audeat. Quanto ma
in hoc cursii uite istuis sine fraude altnis & circus criptione genda
nobis uictoria est : Qucrunt aliqui. si sapiens ĩ nantragio positus.
insipienti naufrago tabula extorquere possit. utru debeat. M
quidẽ ae si prestabilius iudeat. comuni usm: sapiente de naufri¬
gio qua inspiente cuade̾. eñ non indetur qđ uir xpianus ⁊ iustus
⁊ sapiens queiere sͥ int ĩ aliena morte debeat. ut pote qui⁊ si
latronẽ armatu uicidat. feriente referire no possit. ne dii salute
defendit. pietatẽ contaminet. De quo in enblus libris aperta
E cuidens sinã est. Reconde gladi t uñ. Om̃nis .n. qui gladio
pcusserit. gladio ferietur. Qnis latro decestabilio. quã ꝓsecuto
qui uenerãt ut xp̃in occide̾t: Sed noluit se eps persecutoꝵ te¬
fendi uulnere. qui noluit suo nulnere om̃s sanare. Cur .n. te po¬

Expanded text:
supplantare autem alterum aut manu dejicere non ausit: quanto magis supplantare autem alterum aut manu dejicere non ausit: quanto magis in hoc cursu vitae istius, sine fraude alterius et circumscriptione gerenda nobis victoria est? 27. Quaerunt aliqui, si sapiens in naufragio positus insipienti naufrago tabulam extorquere possit, utrum debeat? Mihi quidem, etsi praestabilius communi videatur usui sapientem de naufragio quam insipientem evadere; tamen non videtur quod vir christianus, et justus, et sapiens, quaerere sibi vitam aliena morte debeat: utpote qui etiam si latronem armatum incidat, ferientem referire non possit; ne dum salutem defendit, pietatem contaminet. De quo in Evangelii libris aperta et evidens sententia est: Reconde gladium tuum; omnis enim qui gladio percusserit gladio ferietur . Quis latro detestabilior, quam persecutor qui venerat ut Christum occideret? Sed noluit se Christus persecutorum defendi vulnere, qui voluit suo vulnere omnes sanare. 28. Cur enim te po