comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mesticis tuis fiducialit̾ aget. Si humili¬
auerit se contrate & afacie tua absco¬
nderit se: unanimt̃ habebis amicitiã
bonã. Ab inimicis tuis separareꝰ & ab
amicis tuis attende. Amicus fidelis
ꝓtectio fortis: qui aut̃ inuenit illum
inuenit thesaurũ Amico fideli nulla
est cõparatio. & non c̃ digna ponde¬
ratio auri & argenti cont᷑ bonitatem
fidei illius. amicus fidelis. medicam̃tũ
uitȩ & in mortalitatis. Et qui metuunt
dñm inuenient illũ qui tun& dm̃ eque
habebit amicitiã bonã: qm scđ̾m illum
crit amicus illius.

Expanded text:
ticis tuis fiducialiter aget. si humiliauerit se contra te et a facie tua abscondet se, unianimem habebis amicitiam bonam. ab inimicis tuis separare et ab amicis tuis adtende. amicus fidelis protectio fortis: qui autem inuenit illum, inuenit thesaurum. amico fideli nulla est conparatio et non est digna ponderatio auri et argenti contra bonitatem fidei illius. amicus fidelis medicamentum uitae et inmortalitatis: et qui metuunt dominum, inueniunt illum. qui timet deum, aeque habebit amicitiam bonam: quoniam secundum illum erit amicus illius.
Abbreviated transcription (Latin):
tristiciã longe expelle att multos eium¬
occidit trifficiã & non cͣ utilitas in illa
relus & iracundia minuent dies̃. & anit
tempus senectã adduc& cogitatus. Splen¬
didum eor bonũ inepulis: epulę cium
illius diligenter fuint.¬

Expanded text:
tristitiam longe expelle a te. multos etristitiam longe expelle a te. multos eoccidit tristitia et non est utilitas in illa zelus et iracundia minuit dies et ante tempus senectam adducit cogitatus splendidum cor bonum in epulis epulae enim illius diligenter fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
Iclior c̃ pauꝑ sanus & fortis uirib. quã
diues inbecillis & flagellatus malitia.
salus amimę inscĩtate iusticiȩ & me¬
lior om̃i auro & argento: & corpꝰ ualidũ
quã census inmensus. Nonẽ census suꝑ
censũ salutis corporis: & nonẽ oblecta¬
tio suꝑ cordis gaudiũ, aclior est mors
quã urta amara & requies ȩterna quã
languor ꝑscucrans. Bona abscondita in
ortꝰ clauso: quasi appositiones epularũ
circũpositt sepulchro. Quid ꝓderit
libatio idolo: nec eiũ manducatꝰ nec odo¬
rabitur sic qui effugat᷑ adnõ & portats
mercedes iniquitatis. uidens oculis & in¬
gemiscens sicut spado cõplectens uirgin̾ẽ
& suspiraus: Tristiciã non des animȩ tuȩ:¬
& ñ affligas tem& ipsũ inconsilio tuo.
locunditas cordis hȩc ẽ uita hominis. &
thesaurus hominis sine defectione scĩ¬
tatis: & exultatio uiri ẽ longeuitas. Mi¬
screre animȩ tuȩ placcns đoͥ & continc
& congrega cor tuũ insci̾tate cius Et

Expanded text:
lior est pauper sanus et fortis viribus quam dives inbecillis et flagellatus malitia salus animae in sanctitate iustitiae et melior omni auro et argento et corpus validum quam census inmensus non est census super censum salutis corporis et non est oblectatio super cordis gaudium melior est mors quam vita amara et requies aeterna quam languor perseverans bona absconsa in ore cluso quasi adpositiones epularum circumpositae sepulchro quid proderit libatio idolo nec enim manducat nec odorabitur sic qui effugatur a Domino et portans mercedes iniquitatis videns oculis et ingemescens sicut spado conplectens virginem et suspirans tristitiam non des animae tuae et non adfligas temet ipsum in consiliocunditas cordis haec est uita hominis et thesaurus sine defectione sanctitatis, et exultatio uiri est longaeuitas. miserere animae tuae placens deo et contine, et congrega cor tuum in sanctitate eius et
Abbreviated transcription (Latin):
ferre sententiã. E t ut manifestius qͣe
dicimus intelligatis. aman filius ama.¬
dathi. & animo & gente macħedo. alie¬
nusq aꝑsarũ sanguine: & pictatt᷑ nr̃am
sua crudelitate coͬmaculans: peregrinus¬

Expanded text:
ferre sententiam. Et ut manifestius, quod ferre sententiam. Et ut manifestius, quod dicimus, intelligatis, Aman filius Amadathi, et animo et gente Macedo, alienusque a Persarum sanguine, et pietatem nostram sua crudelitate commaculans, peregrinu
Abbreviated transcription (Latin):
bonitate principũ & honore qui in cos
conlatus c̃ abusi sunt ĩsuꝑbian: & ñsolũ
subicctos regib nituntur opprimere.
sed datã sibi głam ñferentes. in ipsos qui
dederunt moliunt᷑ insidias nec contenti
sunt grãs ñ agere beneficũs & humani¬
tatis inse iura uiolare:. seo di qͦq cuncta
cernenti s. arbitrant᷑ se fugere posse
sententiã & in tantũ uesanie ꝓruper̾
ut cos qui credita sibi officia diligent᷑
obseruant. & ita cuncta agunt ut omĩũ¬
sint laude digni mendacioꝵ. cuniculis
conant᷑ subuertere: dum aures pͥncipũ
simplices. & ex sua natura alios estimã¬
tes.callida fraude decipiunt. Quȩ res
& ex ueterib ꝓbatur historiis. & ex his
quȩ gcrunt᷑ cottidie : quomͦ malis quo¬
runda suggestionib regum studia de¬
prauent᷑. Unde ꝓuidendũ est paciomĩ¬
um ꝓuinciarũ. Nec putare debetis si
diuersa iubeamꝰ ex animi nrĩ uenire
leuitate sed ꝓ qualitate & necessitate
tẽporũ. ut reipublicę poscit utilitas

Expanded text:
onitate principum, et honore qui in eos collatus est, abusi sunt in superbiam: et non solum subjectos regibus nituntur opprimere, sed datam sibi gloriam non ferentes, in ipsos, qui dederunt, moliuntur insidias. Nec contenti sunt gratias non agere beneficiis, et humanitatis in se jura violare; sed Dei quoque cuncta cernentis arbitrantur se fugere posse sententiam. Et in tantum vesaniae proruperunt, ut eos, qui credita sibi officia diligenter observant, et ita cuncta agunt ut omnium laude digni sint, mendaciorum cuniculis conentur subvertere, dum aures principum simplices, et ex sua natura alios aestimantes, callida fraude decipiunt. Quae res et ex veteribus probatur historiis, et ex his quae geruntur quotidie, quomodo malis quorumdam suggestionibus regum studia depraventur. Unde providendum est paci omnium provinciarum. Nec putare debetis, si diversa jubeamus, ex animi nostri venire levitate, sed pro qualitate et necessitate temporum, ut reipublicae poscit utilitas,
Abbreviated transcription (Latin):
ester quoq regina confugit ad dnm
pauens periculũ qđ inminebat. Cũq
deposuiss& uestes regias. fietibus &
luctui apta indum̃ta suscepit & pro
ungrentis uariis. cinere & stercore
impleuit caput. & corpꝰ suũ humiliau
iciuniis. Omãq loca in quib letari an¬
te consueuerat. crinium lacẽratione
conpleuit. & dep̃cabat᷑ dñm dm̃ ifrł¬

Expanded text:
Esther quoque regina confugit ad Dominum, pavens periculum, quod imminebat. Cumque deposuisset vestes regias, fletibus et luctui apta indumenta suscepit, et pro unguentis variis, cinere et stercore implevit caput, et corpus suum humiliavit jejuniis, omniaque loca, in quibus laetari ante consueverat, crinium laceratione complevit. Et deprecabatur Dominum Deum Isr
Abbreviated transcription (Latin):
qui habitabat in urbe susis: uir magnus
& int̾ primos aulȩ regię. ł rat aut̃ de co¬
numero captiuorũ quos transtulerat¬
rusalercum iechonia rege uidę. Et hoc¬
& tumultus. & tonitrua & terremotus.
& conturbatio suꝑ terrã & ecce duo dra¬
cones magni. paratiq cont᷑ se inp̾liun:
adquoru clamorẽ cuncte concitatȩ
sunt nationes. ut pugnarent contͣ gen¬
tem iustorũ. Fuitq dics ille tenebrarũ
& discriminis. tribulationis & angustię:¬
& ingens formido suꝑ terrã. Conturba

Expanded text:
qui habitabat in urbe Susis, vir magnus, qui habitabat in urbe Susis, vir magnus, et inter primos aulae regiae. Erat autem de numero captivorum, qui translatrusalem cum Iechonia rege Iuda. et tumultus et tonitrua et terręmotus et conturbatio super terram, et ecce duo dracones magni paratique contra se in prelium. Ad quorum clamorem cunctę concitatę sunt nationes, ut pugnarent contra gentem iustorum. Fuitque dies illa tenebrarum et discriminis, tribulationis et angustię et ingens formido super
Abbreviated transcription (Latin):
uum fecit dñs ppłm suũ: liberauitq nõ
de omĩb malis. & fecit signa magna atq
portenta int̾ genits & duas sortes esse
p̾cepit. unã ppłi dĩ & alitrã cunctarũ
gentiũ. Uenitq ũtraq sors instatutum.
ex illo iam tẽpore corã do inuni uersis
gentibus. Et recordatus ẽ dñs ppłi sui.
ac misertus hereditatissue & obserua¬
bunt᷑ dies isti In mense adar. &̃ iĩi &.
& gaudio. in unũ coctũ ppło congregato
incunctas deinceps generationesꝰ płi isr ł.
õpatra. attulerunt dosetheus. qui se sacer¬
dotem & leuitici generis ferebat. & pto¬
lomcus filius cius hanc epłam phurimi
quã dixerunt interp̾tatũ ee᷑ lysimachũ
ptolomei filiũ in hicrłm. hoc quoq prin¬
cipium erat mneditione uulgatã. qđ nec
inhebreo nec apud ullũ fertur int̾p̃tum.
Anno scdo regnante artarxerxe maxi¬
mo. prima die mnensis nisan. uidit som¬
nium mardo cheus filius iahir filii semei
filu tis de tribubeniamin. homo uideus

Expanded text:
nus populum suum: liberavitque nos de omnibus malis, et fecit signa magna atque portenta inter gentes: et duas sortes esse praecepit, unam populi Dei, et alteram cunctarum gentium. Venitque utraque sors in statutum ex illo jam tempore diem coram Deo universis gentibus: et recordatus est Dominus populi sui, ac misertus est haereditatis suae. Et observabuntur dies isti in mense ADAR, quarta deciet gaudio in unum coetum. populi congregati, in cunctas deinceps generationes populi Israeopatra, attulerunt Dositheus, qui se sacerdotem et Levitici generis ferebat, et Ptolemaeus filius ejus, hanc epistolam PHURIM, quam dixerunt interpretum esse Lysimachum Ptolemaei filium in Jerusalem. Hoc quoque principium erat in editione Vulgata, quod nec in Hebraeo, nec apud ullum fertur interpretatum. Anno secundo, regnante Artaxerxe maximo, prima die mensis NISAN, vidit somnium Mardochaeus filius Jairi, filii Semel, filii Cis, de tribu Benjamin: homo Judaeus,
Abbreviated transcription (Latin):
blandiebat᷑. Quid habes hester : Ego sũ
fr̃ tuus noli metucre: ñ morieris ñ enĩ
ꝓte. sed ꝓ om̃ib hec lex constituta est.
Accede igit᷑. & tange sceptrũ. Cũq illa
reticẽr& tulit aurcã uirgã & posuit
suꝑ collũ erus: & osculatꝰ est eam & ait.
Cuur mihi ñ loquęris : Que responđ.
uidite dñẽ quasi angłm di. & cont᷑¬
batum ẽ cormeũ p̃timore głȩ tuae.
halde enĩ mirabilis es domiꝰne. & faci¬
es tua plena c̃ grãrũ. Cumq loqueret᷑.
rursũ corruit᷑. & pene exanimata est.
Rex aut̃ turbabat᷑. & om̃s ministri eiꝰ
consolabant᷑ eum.
xemplar epłe regis artarxerxis quã
ꝓ iudeis ad totas regni sui ꝓuincias mi¬
india usq acthiopiã centũ .xxuii. pro¬

Expanded text:
blandiebatur: Quid habes, Esther? Ego sum blandiebatur: Quid habes, Esther? Ego sum frater tuus, noli metuere. Non morieris: non enim pro te, sed pro omnibus haec lex constituta est. Accede igitur, et tange sceptrum. Cumque illa reticeret, tulit auream virgam, et posuit super collum ejus, et osculatus est eam, et ait: Cur mihi non loqueris? Quae respondit: Vide te, domine, quasi angelum Dei, et conturbatum est cor meum prae timore gloriae tuae. Valde enim mirabilis es, domine, et facies tua plena est gratiarum. Cumque loqueretur, rursus corruit, et pene exanimata est. Rex autem turbabatur, et omnes ministri ejus consolabantur eam. Exemplar epistolae regis Artaxerxis, quam pro Judaeis ad totas regni sui provincias miIndia usque Aethiopiam, centum vi
Abbreviated transcription (Latin):
um rectorẽ & saluatorẽ dm̃: assumpsit
duas famulas: & suꝑ unam quidẽ inni¬
tebatur quasi p̃deliciis & nimia tene¬
ritudine corpus suũ ferre ñ sustinens:
altera aut̃ famularũ. sequebat᷑ dominã.
defiuentia inhumũ indum̃ta sustentais:
ipsa aut̃ rosco uultũ colore ꝑfusa. & grã¬
tis ac nitentib oculis. tristem celabat
animũ. & nimio timore contractum.
Ingressa igit᷑ cuncta ꝑ ordinẽ ostia. ste¬
titꝰ cõtra regẽ. ubi ille residebat suꝑ so¬
lium regniꝰ sui. indutus uestibus regiis.
auroq fulgens & p̃tiosis lapidib eratq
terribilis aspectu. Cumq eleuass& fa¬
ciem & ardentib oculis furorẽ pecto¬
ris indicass&. regina corruit & in pal¬
lorem colore muꝰtato: lassũ suꝑ ancillã
reclinauit caput. Conuertitq ds̃ sp̃m
regis inmansuetudinẽ: & festinus ac mẽ¬
tuens ex iliuit desolio. & sustentans eã
ulnis suis donec redir& adse: his uerbĩ

Expanded text:
um rectorem et salvatorem Deum, assumpsit um rectorem et salvatorem Deum, assumpsit duas famulas, et super unam quidem innitebatur, quasi prae deliciis et nimia teneritudine corpus suum ferre non sustinens: altera autem famularum sequebatur dominam, defluentia in humum indumenta sustentans. Ipsa autem roseo vultum colore perfusa, et gratis ac nitentibus oculis, tristem celabat animum, et nimio timore contractum. Ingressa igitur cuncta per ordinem ostia, stetit contra regem, ubi ille residebat super solium regni sui, indutus vestibus regiis, auroque fulgens, et pretiosis lapidibus, eratque terribilis aspectu. Cumque elevasset faciem, et ardentibus oculis furorem pectoris indicasset, regina corruit, et, in pallorem colore mutato, lassum super ancillulam reclinavit caput. Convertitque Deus spiritum regis in mansuetudinem, et festinus ac metuens exilivit de solio, et sustentans eam ulnis suis, donec rediret ad se, his verbis
Abbreviated transcription (Latin):
inodium hostis nri ut & ipse pereat
& ceteri qui ei consentiunt: nos aut̃
derim głam iniquorũ: & detester cu¬
bile incircũcisorũ. & omĩs alienigene:
& de tester illud quasi pannũ menstru¬
qđ non comederim inmensa amannec
mihi placuerit conuiuiũ regis. & non
biberim uinũ libaminũ: & num quã
lȩtata sit ancilla tua ex quo huc trans¬
lata sum usq inp̾sentẽ diem. nisi inte
dñe ds̃ abraham ds̃ fortis suꝑ om̃s. exau¬
di uocẽ eorũ. qui nullã aliam spem ha¬
bent. & libera nos de manu iniquorum:
quin hester mardocheus. ut ingrede
militatis tuę. quomͦ nutrita sis in manu
mea: quia aman scd̾s arege locutus est
cont᷑ nos in mortẽ & tu inuoca dñm. &
loquere regi ꝓ nobis. & libera nos de
morit. Nec ñ & ista quȩ subdita sunt
Dic aut̃ tereio deposuit uestim̃ta sũi¬
ornatus & circũdata ẽ gła sua. Cumq
regio fulger& habitu. & inuocass& omĩ¬

Expanded text:
in odium hostis nostri, ut et ipse pereat, in odium hostis nostri, ut et ipse pereat, et caeteri qui ei consentiunt. Nos autem derim gloriam iniquorum, et detester cubile incircumcisorum, et omnis alienigenae. is meae, et detester illud quasi pannum menstruquod non comederim in mensa Aman, nec mihi placuerit convivium regis, et non biberim vinum libaminum: et numquam laetata sit ancilla tua, ex quo huc translata sum usque in praesentem diem, nisi in te, Domine Deus Abraham. Deus fortis super omnes, exaudi vocem eorum qui nullam aliam spem habent, et libera nos de manu iniquorum, quin Estheri Mardochaeus  ut ingredermilitatis tuae, quomodo nutrita sis in manu mea, quia Aman secundus a rege locutus est contra nos in mortem: et tu invoca Dominum, et loquere regi pro nobis, et libera nos de morte. Necnon et ista quae subdita sunt. Die autem tertio deposuit vestimenta ornatus sui, et circumdata est gloria sua. Cumque regio fulgeret habitu, et invocasset omni
Abbreviated transcription (Latin):
& patres nr̃os ex omĩb retro maiorib
suis: ut possideres hereditate sempit᷑¬
nam: stcistiq eis sicut locutus es. Pec¬
cauimus inconspectu tuo. & id circo
tradidisti nos inmanus inimicoꝵ nr̃oꝵ
coluimus enĩ deos eoꝵ. Iustus ẽs dñc
& nunc ñ eis sufficit. qđ durissima nos
opprimunt seruituit. sed robur manu¬
um fuarũ idolorũ poitntię deputan¬
tes. uolunt tua mutare ꝓmissa: & de¬
lere hereditatẽ tuã & claudere ora
te laudantiũ: atq ex tinguere głam
templi & altaris tur:ut aperiant ora
gentiũ & laudent idolorũ fortitudinẽ:
& p̾dicent carnałe regem insempit̾nũ.
Ne tradas dñe sceptrũ tuũ his qui ñ
sunt. ne rideant adruinã nr̃am. sed
conuertt consiliũ eoꝵ suꝑ eos: & cum
qui nos cepit sçuire: disꝑde. Mcm̃to
dñe & oftcnde it nobis in tempore
tribulationis nr̃ȩ & mihi da fiduciam:
rea deoꝵ. & uniuersȩ dñe potestatis.
tribue sermonẽ cõpositũ inore meo
in conspectu leonis: & transfer cor illius

Expanded text:
et patres nostros ex omnibus retro majoribus suis, ut possideres haereditatem sempiternam, fecistique eis sicut locutus es. Peccavimus in conspectu tuo, et idcirco tradidisti nos in manus inimicorum nostrorum: coluimus enim deos eorum. Justus es, Domine: et nunc eis sufficit, quod durissima nos opprimunt servitute; sed robur manuum suarum, idolorum potentiae deputantes, volunt tua mutare promissa, et delere haereditatem tuam, et claudere ora te laudantium, atque exstinguere gloriam templi et altaris tui, ut aperiant ora gentium, et laudent idolorum fortitudinem, et praedicent carnalem regem in sempiternum. Ne tradas, Domine, sceptrum tuum his, qui non sunt, ne rideant ad ruinam nostram: sed converte consilium eorum super eos, et eum qui in nos coepit saevire, disperde. MementoDomine, et ostende te nobis in tempore tribulationis nostrae,  et mihi da fiduciam rex deorum, et universae, Domine, potestatis: Tribue sermonem compositum in ore meo in co
Abbreviated transcription (Latin):
omĩ genit sua. nouisꝰ quib dam. atq in¬
auditis machinis expetiuit in morte᷑.
hoc cogitans ut illis int̾fectis. insidiaret᷑
nr̃e: soluudini: & regnũ ꝑsarum trans¬
ferr& in macedonas. Nos aut̃ apessimo
mortaliu̾. iudeos neci destinatos. innul¬
la penitꝰ culpa repperimꝰ: sed econtra¬
rio iustis utentes legib .& filioͣ & maxi¬
patrib nr̃is & nobis regnũ ẽ traditũ:
& usq hodie custodit᷑ Onde eas litte¬
ras quas sub nomine nr̃o ille direxe¬
rat sciatis et᷑ irritas ꝓ quo scelere an¬
te portas huiꝰ urbis idẽ susis: & ipse qui
machinatus ẽ. & om̃is cognatio cius pen¬
d& inpatibulis: ñ nobis sed dõ ei redden¬
te qđ meruit. Noc aut̃ edictũ qđ nunc
mitunꝰ incunctis urbib ꝓponat᷑ ut
liceat uidȩis uti legib suis quib debe¬
tis ce᷑ adminiculo: ut eos qui se ad nec̃ẽ
coꝵ parauerant possint int̃ficerełer¬
tia decima diȩ mensis duodecimi qui
uocatur adar Nanc ciũ diem: omp̃s ds̃

Expanded text:
omni gente sua, novis quibusdam atque inauditis machinis expetivit in mortem: hoc cogitans, ut illis interfectis, insidiaretur nostrae solitudini, et regnum Persarum transferret in Macedonas. Nos autem, a pessimo mortalium Judaeos neci destinatos, in nulla penitus culpa reperimus, sed econtrario justis utentes legibus, et filios alpatribus nostris et nobis regnum est traditum, et usque hodie custoditur. Unde eas litteras, quas sub nomine nostro ille direxerat, sciatis esse irritas. Pro quo scelere ante portas hujus urbis, id est, Susis, et ipse qui machinatus est, et omnis cognatio ejus pendet in patibulis: non nobis, sed Deo ei reddente quod meruit. Hoc autem edictum, quod nunc mittimus, in cunctis urbibus proponatur, ut liceat Judaeis uti legibus suis. Quibus debetis esse adminiculo, ut eos, qui se ad necem eorum paraverant, possint interficere tertia decima die mensis duodecimi, qui vocatur ADAR. Hunc enim diem, omnipotens Deus,
Abbreviated transcription (Latin):
dissensione uiolar&. Qd cũ didicisse¬
mus. uidentes una gcint̃ rebellem
aduersũ om̃e hominũ genus ꝑuersis
uti legibus nr̃isq uissionib contraire
& turbare subicctarũ nobis ꝓuincia¬
rum pace̾ atq concordiã: uissimus
ut quoscũq aman qui om̃ib ꝓuinciis
p̃ positus ẽ & scd̾s arege & quẽ patris
loco colimus monstrauerit. cum con¬
iugib ac liberis deleant᷑ ab inimicis
suiꝰs. nullusq eoꝵ miscreatur. quarta¬
decima die duodecimi mensis adar.
auni p̾sentisdut nefarii homincs. uno
dic adinferos descendentes reddant
imperio nr̃o pacẽ quã turbauerant:
Huc usq exemplar Epł t
Que sccuntur post cum locũ rep̃
peri ubi legitu ꝑgensq mardoches
fecit oma que ei mandlauerat heo t᷑
nec tam̃ habent᷑ in hebraico. & apud
nullũ penitus feruntur in terp̾tum.

Expanded text:
ssensione violaret. Quod cum didicissemus, videntes unam gentem rebellem adversus omne hominum genus perversis uti legibus, nostrisque jussionibus contraire, et turbare subjectarum nobis provinciarum pacem atque concordiam, jussimus, ut quoscumque Aman, qui omnibus provinciis praepositus est, et secundus a rege, et quem patris loco colimus, monstraverit, cum conjugibus ac liberis deleantur ab inimicis suis: nullusque eorum misereatur, quartadecima die duodecimi mensis ADAR anni praesentis: ut nefarii homines una die ad inferos descendentes, reddant imperio nostro pacem, quam turbaverant. Hucusque exemplar epistolae. Quae sequuntur, post eum locum scripta reperi, ubi legitur. Pergensque Mardochaeus, fecit omnia quae ei mandaverat Esther. Nec tamen habentur in Hebraico, et apud null
Abbreviated transcription (Latin):
subiecti sunt:. salutẽ dicit. Cũ plurimiᷤ
gentib imperarẽ. & uniuersũ orbem
mee dicioni subiugassem: uolui nequa¬
quã ab uti potentie magnitudine s
clementia & lenitate gubernare sub¬
iectosͥ ut absq ullo terrore uitam si¬
lentio transigentes. optata cunctiꝰ mor¬
talibus paceꝰ fruerent᷑. Querente aut̃
me aconsiliariis meis quomodo hoc
posset impleri unus qui sapientia
& fide ceteros p̾cellebat. & erat post
regem scđs. aman nomine: indicauit
mihi. in toto orbe terrarũ ppłm esse
disꝑsum. qui nouis uttrct᷑ legibus. &
contra om̃ium gentiũ faciens consue

Expanded text:
i sunt, salutem. Cum plurimis gentibus imperarem, et universum orbem meae ditioni subjugassem, volui nequaquam abuti potentiae magnitudine, sed clementia et lenitate gubernare subjectos, ut absque ullo terrore vitam silentio transigentes, optata cunctis mortalibus pace fruerentur. Quaerente autem me a consiliariis meis, quomodo hoc posset impleri, unus qui sapientia et fide caeteros praecellebat, et erat post regem secundus, Aman nomine, indicavit mihi in toto orbe terrarum populum esse dispersum, qui novis uteretur legibus, et contra omnium gentium consue
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt incltos. Eđ cum uidiss& mar¬
docheus & surrexiss& de stratu. cogita¬
bat quid ds faccre uell&. & fixum ha
in aula regis cum ba̾gatha & thara cu¬
nuchis regis: qui iamitores erant palatu.
Cumq intellexiss& cogitationes eorũ &
curas diligentius ꝑ uidiss&. didicit quod
conarentur in regem artarxerxen. manꝰ
mittere & nunciauit suꝑ eo regi. Qui
de utroq habita quęstione: confessos
duci uissit ad morit᷑. Rex aut̃ qđ ges¬
tum erat scripsit in cõmentariis sȩd &
mardocheus regi memoriã luteriᷤ tra¬
didit. Prȩccpitqͦ. eirex ut inaula palatu
morarctur: datis ci ꝓdilatione mune¬
ribus. Aman uͦ filius amadathibugae¬
ns erat głosissimus coram rege̾. & uolu¬
it nocere mardocheo & ppło eius. pro
duob regis cunuchis. qui fuerant int̃¬
fecti.
Quȩ sccuntur in eo loco posita erant.
ubi scriptũ est inuolumine. & diripu¬
crunt bona uł substantias corũ. Quę
insola uulgata editione repperimus:¬

Expanded text:
runt inclytos. Quod cum vidisset Mardochaeus, et surrexisset de strato, cogitabat quid Deus facere vellet, et fixum habin aula regis, cum Bagatha et Thara eunuchis regis, qui janitores erant palatii. Cumque intellexisset cogitationes eorum, et curas diligentius pervidisset, didicit quod conarentur in regem Artaxerxem manus mittere, nuntiavit super eo regi. Qui de utroque habita quaestione, confessos duci jussit ad mortem. Rex autem quod gestum erat, scripsit in commentariis: sed et Mardochaeus rei memoriam litteris tradidit. Praecepitque ei rex, ut in aula palatii moraretur, datis ei pro delatione muneribus. Aman vero filius Amadathi Bugaeus, erat gloriosissimus coram rege, et voluit nocere Mardochaeo et populo ejus, pro duobus regis eunuchis qui fuerant interfecti. Quae sequuntur, in eo loco posita erant, ubi scriptum est in volumine. Et diripuerunt bona, vel substantias eorum. Quae in sola Vulgata editione rep
Abbreviated transcription (Latin):
ic isr Płu fccisti ec̨lũ & terrã & quic¬
quid cęli ambitu continet᷑. Dñs omniũ
es. nec ẽ qui resistat maiestati tuae.
Cuncta nostĩ. & scis quia ñ ꝓsuꝑbia
& contumelia & aliqua głe cupiditate
fccerim hoc: ut ñ adorarem aman su¬
ꝑbissimũ. Libent᷑ enĩ ꝓsalute isrł. etiã
uestigia pedum cius dcosculari paratus
essemꝰ sco timui ne honorẽ dĩ mei trais¬
ferrẽ adhominẽ. & nequẽquã adorarẽ.
excepto đo meo. Et nunc dñe rex. ds
abraha miserere ppło tuo qr uolunt
nos unimici nr̃i ꝑ dere. & hereditatẽ
tuã delere. Ne despicias parte̾ tuã.
quã redemisti detgypto. Exaudi de¬
precationẽ. meã & ꝓpitius sorti &
funiculo tuõ. & conuerit luctũ nr̃m
ingaudiũ ut uiuentes laudemꝰ nom̃
tuũ dñe. & neclaudas ora te canentiũ.
Om̃is quoq isrł pari menit & obse¬
cratione clamauit ad dm̃ coqł cis¬

Expanded text:
fecisti coelum et terram, et quidquid coeli ambitu continetur. Dominus omnium es, nec est qui resistat majestati tuae. Cuncta nosti, et scis, quia non pro superbia et contumelia, et aliqua gloriae cupiditate, fecerim hoc ut non adorarem Aman superbissimum libenter enim pro salute Israel etiam vestigia pedum ejus deosculari paratus essem, sed timui ne honorem Dei mei transferrem ad hominem, et ne quemquam adorarem excepto Deo meo. Et nunc, Domine rex Deus Abraham, miserere populi tui, quia volunt nos inimici perdere, et haereditatem tuam delere. Ne despicias partem tuam, quam redemisti tibi de Aegypto. Exaudi deprecationem meam, et propitius esto sorti et funiculo tuo: et converte luctum nostrum in gaudium, ut viventes laudemus nomen tuum, Domine, et ne claudas ora te canentium. Omnis quoque Israel pari mente et obsecratione clamavit ad Domi
Abbreviated transcription (Latin):
nulla umquã delebit obliuio. & ꝑ singu¬
las generationes cuncte in toto orbe
ꝓuintie celebrabunt. Nec ẽ ulla ciui¬
tas. inqua dies phurim idẽ sortiũ. non
obseruent᷑ auideis. & abeorũ ꝓgeniac
quȩ his ccrimoniis obligata ẽ. Scripscrq̃¬
hester regina filia abilsel & mardo chei
iudcus. enam scdam epłam: ut om̃i stu¬
dio dies ista solemnis sanciret᷑ in poste.¬
rum & miscrunt ad om̃s iudeos qui in
sibanturꝰ ut haberent pace & suscipe¬
rent ueritatẽ: obscruantes dics sortium.
& suo tẽpore cum gaudio celebrarent :¬
sicut constituerant mardocheus & hest̾.
& illi obscruanda susceperant ase & ase¬
mine suo. iciuna atq clamores & sor¬
tium dies & om̃a quȩ libri huius qui
uocat᷑ hest̃ historia continent᷑. Rex
uero assuerus. omc̃m terrã & cunctas
maris insulas fecit tributarias. Cuius
fortitudo & imperiũ & dignitas atq
sublimitas qu a exaltauit mardocheũ.

Expanded text:
nulla umquam delebit oblivio et per singunulla umquam delebit oblivio et per singulas generationes cunctae in toto orbe provinciae celebrabunt nec est ulla civitas in qua dies Phurim id est Sortium non observentur a Iudaeis et ab eorum progenie quae his caerimoniis obligata est scripserEsther regina filia Abihail et Mardochaeus Judaeus, etiam secundam epistolam, ut omni studio dies ista solemnis sanciretur in posterum. Et miserunt ad omnes Judaeos, qui in sabantur ut haberent pacem et susciperent veritatem observantes dies Sortium et suo tempore cum gaudio celebrarent sicut constituerat Mardocheus et Hester et illi observanda susceperant a se et a semine suo ieiunia atque clamores et Sortium dies et omnia quae libri huius qui vocatur Hester historia continentur rex vero Asuerus omnem terram et cunctas maris insulas fecit tributarias cuius fortitudo et imperium et dignitas atque sublimitas qua exaltavit Mardocheum
Abbreviated transcription (Latin):
grediens. fulgebat uestib regiis. hiacin¬
ctinis uidelic& & acrinis: coronã au¬
ream portans capitt. & amictus pallio
scrico atq purpureo onũsq ciuitas
exultauit atq letata ẽ. ludeis autem
noua lux oriri uisa ẽ gaudiũ honoꝵ
& tripudiũ apud om̃s ppłos. urbes atq
ꝓuincias quocũq regis iussa ueniebat :
mira exultatio epule atq conuiuia &
festus dies: in tantũ ut plures alterius
gentis & sȩcit. eoꝵ religioni & cęrimo¬
niis iugerent᷑. Grandisꝰ enĩ cunctos
iudaieiꝰ nominis terror inuaserat.
Igit᷑ duodecimi mensis. quẽ adar uoca¬
ri antt iam diximus. tereia decima
die. quando citis uideis int̾fectio pa¬
rabatur. & hostes eoꝵ insidiabant᷑ san¬
guini. uersa uice. iudei superiores eẽ
ceperunt . & se de aduersariis uindicare.

Expanded text:
grediens fulgebat vestibus regiis hyacingrediens fulgebat vestibus regiis hyacinthinis videlicet et aerinis coronam auream portans capite et amictus pallio serico atque purpureo omnisque civitas exultavit atque laetata est Iudaeis autem nova lux oriri visa est gaudium honor et tripudium apud omnes populos urbes atque provincias quocumque regis iussa veniebant mira exultatio epulae atque convivia et festus dies in tantum ut plures alterius gentis et sectae eorum religioni et caerimoniis iungerentur grandis enim cunctos iudaici nominis terror invaserat igitur duodecimi mensis quem adar vocari ante iam diximus tertiadecima die quando cunctis Iudaeis interfectio parabatur et hostes eorum inhiabant sanguini versa vice Iudaei superiores esse coeperunt et se de adve
Abbreviated transcription (Latin):
& iudȩis ut legere poterant & audire
Ipseq epłȩ quę exregis nomine mit¬
tebant᷑. anulo illius obsignate sunt: &
missȩ ꝑueredarios: qui ꝑ om̃s ꝓuincias
discurrentes: uetores litteras nouis nun¬
tiis p̾uenirent. Quib imperauit rex
ut conuenirent iuideos ꝑsingulas cun¬
tatos. & in unũ p̃ciperent᷑ conꝰgregari:
ut starent ꝓ animab sis: & om̃s inimi¬
cos suos cũ coniugib & liberis ac uniuer¬
sis domib int̾ficerent atq delerent:
Et constituta ẽ ꝑ om̃s ꝓuincias una
ultionis dies idẽ tercia decima mensis
duodecimi adar. Sũmaq epłȩ fuit. ut
in om̃ib terris ac ppłis qui regis assuc¬
ri imperio subiacebant. notũ fieret: p̾¬
paratos et᷑ iudȩos ad capienda ui̾dictã
dehostib suis. Egressiq sunt uereda¬
riiceleres nuncios ꝑferentẽs. & edicꝰ¬
tum regis pependit insũsis. Alar docħs
aut̃ depalatio & deconspectu regis e¬

Expanded text:
et Iudaeis ut legere poterant et audire et Iudaeis ut legere poterant et audire ipsaeque epistulae quae ex regis nomine mittebantur anulo illius obsignatae sunt et missae per veredarios qui per omnes provincias discurrentes veteres litteras novis nuntiis praevenirent quibus imperavit rex ut convenirent Iudaeos per singulas civitates et in unum praeciperent congregari ut starent pro animabus suis et omnes inimicos suos cum coniugibus ac liberis et universis domibus interficerent atque delerent et constituta est per omnes provincias una ultionis dies id est tertiadecima mensis duodecimi adar summaque epistulae fuit ut in omnibus terris ac populis qui regis Asueri imperio subiacebant notum fieret paratos esse Iudaeos ad capiendam vindictam de hostibus suis egressique sunt veredarii celeres nuntios perferentes et edictum regis pependit in Susis Mardocheus autem de palatio et de conspectu regis e
Abbreviated transcription (Latin):
&. ant. Si placet regi & inuẽni grãm co
ram oculis cius & dep̾catio mea non ci
uidet᷑ cꝰc contrariã obsecro ut nouis
epłis. ueteres aman litterȩ: insidiatoris
& hostis iudeoꝵ quib eos incunctis ꝓ¬
corrigantur. Quomͦ enĩ potero sustine¬
re necẽ & inĩfectionẽ ppłi mei: Re¬
sponditq rex assuerus hest̾ regine. &
mardocheo iudeo. Domũ aman c̃cessi
hester. & ipsum iussi affigi cruei̾. qui au¬
susẽ manũ iniudeos mittere. Scribite
gͦ iudeis. sicut uobis placet ex regis no¬
mine. signantes litteras anulo meo.
hec enĩ consuetudo erat ut epłis que
ex regis nomine mittebant᷑ & illius
anulo signatȩ erant. nemo auderet
contradicerẽ. Accitisq scribis & libra¬
riis regisꝰ. erat aut̃ tempus tercii m̃sis
qui appellatur siban. Uicesima & t̾cia
illuis die. scripit sunt epłe . ut mardo¬
cheus uoluerat. adiudeos & ad pͥncipes
ꝓcuratoresq & iudicei. qui centum xx.
& ppło. iuxta linguas & litteras suas.

Expanded text:
et ait: Si placet regi, et si inveni gratiam in oculis ejus, et deprecatio mea non ei videtur esse contraria, obsecro, ut novis epistolis, veteres Aman litterae, insidiatoris et hostis Judaeorum, quibus eos in cunctis corrigantur. Quomodo enim potero sustinere necem, et interfectionem populi mei? Responditque rex Asuerus Hester reginae et Mardocheo Iudaeo domum Aman concessi Hester et ipsum iussi adfigi cruci qui ausus est manum in Iudaeos mittere scribite ergo Iudaeis sicut vobis placet ex regis nomine signantes litteras anulo meo haec enim consuetudo erat ut epistulis quae ex regis nomine mittebantur et illius anulo signatae erant nemo auderet contradicere accitisque scribis et librariis regis erat autem tempus tertii mensis qui appellatur siban vicesima et tertia illius die scriptae sunt epistulae ut Mardocheus voluerat ad Iudaeos et ad principes procuratoresque et iudices qui centum viginti ae populo et populo iuxta linguas et litteras suas
Abbreviated transcription (Latin):
uium. & in luce̾ solemq conuersus ẽ: &
inaquas plurimas redundauit. hẽst᷑ ẽ
quã rex accepit uxorẽ: & uoluit etͦ re¬
ginam. Duo aut̃ dracones: egosũ & aman
Bentes quȩ conuenerant. hi sunt quide¬
lere conatisunt nom̃ iudęoꝵ. Gens aut̃¬

Expanded text:
olemque conversus est, et in aquas plurimas redundavit. Esther est, quam rex accepit uxorem, et voluit esse reginam. Duo autem dracones, ego sum et Aman, gentes quae convenerant, hi sunt qui delere conati sunt nomen Judaeorum . » CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
cere cacde inuniuersis ꝓuinciis: Quid
ultra postulas: & quid uis ut ficri iubcã:
Cui illa respondit. Si regi placet. detur
potestas udeis. ut sicut hodie feceruił
insusis. sic & crasfaciant. & .x. filii aman
inpatibulis suspendant᷑. Precepitq rea
ut ita ficr&. Statiq insusis pependit
edictũ. & .x. anian filii suspensi funt.
Congregatis^¶ iudeis . x̃iiii. adar m̃sis dic
inĩfecti sunt insusis trecenti uiri: ncc
coꝵ ab illis direpta substantia est sed &
ꝑ om̃s ꝓuincias quȩ ditioni regis subia¬
cebant. ꝓ animab suis steterunt iudeci.
in t̾fectis hostib ac ꝑsccutorib suis. in
tantũ ut septuaginta .u. milia occisorũ
inplerent᷑: & nullus de substantiis corũ
quicquã continger&. Dies aut̃ tercnus¬
dccimꝰ mensis adar: unus apud om̃s int̃¬

Expanded text:
cere caedem in universis provinciis? Quid cere caedem in universis provinciis? Quid ultra postulas, et quid vis ut fieri jubeam? cui illa respondit: Si regi placet, detur potestas Judaeis, ut sicut fecerunt hodie in Susan, sic et cras faciant, et decem filii Aman in patibulis suspendantur. Praecepitque rex, ut ita fieret statimque in Susis pependit edictum et decem Aman filii suspensi sunt congregatis Iudaeis quartadecima adar mensis die interfecti sunt in Susis trecenti viri nec eorum ab illis direpta substantia est sed et per omnes provincias quae dicioni regis subiacebant pro animabus suis stetere Iudaei interfectis hostibus ac persecutoribus suis in tantum ut septuaginta quinque milia occisorum implerentur et nullus de substantiis eorum quicquam contingeret dies autem tertiusdecimus mensis adar unus apud omnes inte
Abbreviated transcription (Latin):
trar&. Nam & ꝓuinciarũ iudices duces
& ꝓcuratores. omĩsq diguitas. quȩ sin¬
gulis locis & operib p̾erat. e&tollebant
iudȩos timore mardochei. quẽ: princi¬
pem et᷑ palatii & plurimũ posse cogno¬
uerunt. Fama quoq nominis cius eres¬
cebat cottidic̃ & ꝑcunctoꝵ ora uolita¬
bat. Itaq ꝑcusserunt iudei inimico suoᷤ
plaga magna. & occiderunt eos. redden¬
tes eis qđ sibi parauerant facere: in tan¬
tum ut eniã insusis quingentos uiros
int̾ficerent: decẽ e̾xtra filios aman aga¬
gite hostis uidęoꝵ: quorũ ista sunt no¬
mina. Pharsan datha delphon esphata
& phorata & adalia & aridatha & epher¬
mestha & arĩsai & aridai & uairatha
Quos cum occidissent. p̃das de substanti¬
is eoꝵ. agere noluerunt. Statimq nume¬
rus eoꝵ qui occisi erant. insusis. ad regẽ̾
relatus ẽ. Qui dixit regine. In urbe su
sis int̾fecere uidȩi qͥngentos uiros & alios
dec̃e filios aman. Quantũ putas cos exer¬

Expanded text:
inciarum iudices duces et procuratores omnisque dignitas quae singulis locis et operibus praeerat extollebant Iudaeos timore Mardochei quem principem esse palatii et plurimum posse cognoverant fama quoque nominis eius crescebat cotidie et per cunctorum ora volitabat itaque percusserunt Iudaei inimicos suos plaga magna et occiderunt eos reddentes eis quod sibi paraverant facere in tantum ut etiam in Susis quingentos viros interficerent et decem extra filios Aman Agagitae hostis Iudaeorum quorum ista sunt nomina Pharsandatha et Delphon et Esphata et Phorata et Adalia et Aridatha et Ephermesta et Arisai et Aridai et Vaizatha quos cum occidissent praedas de substantiis eorum agere noluerunt statimque numerus eorum qui occisi erant in Susis ad regem relatus esan interfecerunt Judaei quingentos viros, et alios decem filios Aman: quantam putas eos exer
Abbreviated transcription (Latin):
pensus ẽ itaq aman inpatibulo. qđ pa¬
rauerat maridocheo. & regis ira quic¬
Suit¶Die illo dedit rex assucrus hester
reginȩ domũ aman aduersarii udȩoꝵ.
& mardocheus ingressus ẽ antt faciem
regis: confessa ẽ eiũ ei hes t̃. qđ ess& pa¬
truus cius. Tulitq rex anulũ quẽ ab
aman recipi iusscrat. & tradidit mar¬
docheo. Nester aut̃. constituit mardochȩ¬
um suꝑ domũ suã. Nec his contenta ꝓ̾ci¬
dit adpedes regis fleuitq & locuta ad
cum orauit. ut maliciã aman agagit:

Expanded text:
pensus est itaque Aman in patibulo quod papensus est itaque Aman in patibulo quod paraverat Mardocheo et regis ira quievit die illo dedit rex Asuerus Hester reginae domum Aman adversarii Iudaeorum et Mardocheus ingressus est ante faciem regis confessa est enim ei Hester quod esset patruus suus tulitque rex anulum quem ab Aman recipi iusserat et tradidit Mardocheo Hester autem constituit Mardocheum super domum suam nec his contenta procidit ad pedes regis flevitque et locuta ad eum oravit ut maliti
Abbreviated transcription (Latin):
tacerẽ. Nunc aut̃ hostis nr̃ est: cuiꝰ cru
delitas redundat inregẽ. Respondensq
rex assuerus ait. Quisẽ iste. & cuiꝰ poten¬
tie. ut hȩc audeat facere: Dixit hester.
uostis & inimicus nr pessimus. iste est
aman. Qđ ille audiens ilico obstupuit:
uultũ regis ac reginę. ferre ñ sustinens.
Aman quoq surrexit. ut rogar&. hest
reguiã ꝓanima sua. Intellexit ciũare¬
gtꝰ sibi paratũ malũ. Cui cum reuersus
dssae de horto nemorib consito. & in¬
trass& conuiuii locũ: repperit a mati
suꝑ lectulũ corruisse. in quo iacebat hes¬
ter. ł tait. Etiã reginã uult opprimere
me p̾sentte indomo inca ħccđi uerbũ
de ore regis exicratꝰ. & statĩ operuert̃
faciem eius. Dixitq arbona unus de eu¬
nuchis qui stabant in mynsterio regis
Enlignũ qđ paranerat᷑ mardo cheo qͥ
locutus ẽ ꝓrege stat indomo aman:
habens alntudinis qͥnqͣginta cubitos
Cui dixit rex. Appendite cũ inco. Sus¬

Expanded text:
tacerem nunc autem hosttacerem nunc autem hostdelitas redundat in regem. Respondensque rex Assuerus ait: Quis est iste, et cujus potentiae, ut haec audeat facere? Dixit Esther: Hostis et inimicus noster pessimus iste est Aman. Quod ille audiens, illico obstupuit, vultum regis ac reginae ferre non sustinens. Aman quoque surrexit, ut rogaret Esther reginam pro anima sua, intellexit enim a rege sibi paratum malum. Qui cum reversus esset de horto nemoribus consito, et intrasset convivii locum, reperit Aman super lectulum corruisse in quo iacebat Hester et ait etiam reginam vult opprimere me praesente in domo mea necdum verbum de ore regis exierat et statim operuerunt faciem eius dixitque Arbona unus de eunuchis qui stabant in ministerio regis en lignum quod paraverat Mardocheo qui locutus est pro rege stat in domo Aman habens altitudinis quinquaginta cubitos cui dixit rex adpendite eum in eo sus
Abbreviated transcription (Latin):
amicissomã quȩ euenissent sibi. Cui re¬
sponder̾ sapientes. quos habebat in con¬
silio. & uxor cius Si de semnine iudcorũ
est mardocheus. anit. quẽ cadere cępistiꝰ
non poteris ei resistere: sed cades incon¬
spectu eius. Ad huc illis loquentib uene¬
runt eunuchi regis. & crto eũ ad conui¬
uium. qđ regina parauerat ꝑgere com¬
pulerunt. Intrauitt itaq rex & amanrut
biberent cũ regina. Dixitq cirex etiam
inscđa dicꝰ pꝰquã uino incalucrat. Que
ẽ peticio tua hester ut detur tibi. & qͥd
uis ficri : Etiã sidimidiã regni mei par¬
tem petieris: impetrabis. Ad quẽ illa
respondit:. Si inuẽni. gram uoculis tuis
orea & si tibi placet᷑. dona mihi animã
meã ꝓ qua rogo: & ppłm meũ pro quo
obscero traditi enũ sumus ego & ppłs m̃s
ut conitram᷑: iugulemur & pereamus
Atq utinã inseruos & famulas uendẽ¬
remurꝰ. ess& tolerabile malũ: & geinens

Expanded text:
amicis omnia quae evenissent sibi cui reamicis omnia quae evenissent sibi cui responderunt sapientes quos habebat in consilio et uxor eius si de semine Iudaeorum est Mardocheus ante quem cadere coepisti non poteris ei resistere sed cades in conspectu eius adhuc illis loquentibus venerunt eunuchi regis et cito eum ad convivium quod regina paraverat pergere conpulerunt intravit itaque rex et Aman ut biberent cum regina dixitque ei rex etiam in secundo die postquam vino incaluerat quae est petitio tua Hester ut detur tibi et quid vis fieri etiam si dimidiam regni mei partem petieris inpetrabis ad quem illa respondit si inveni gratiam in oculis tuis o rex et si tibi placet dona mihi animam meam pro qua rogo et populum meum pro quo obsecro traditi enim sumus ego et populus meus ut conteramur iugulemur et pereamus atque utinam in servos et famulas venderemur esset tolerabile malum et gemens
Abbreviated transcription (Latin):
illiꝰ. Quid deb& ficri uiro. que rex hono¬
rare desiderat: Cogitans aman in corde
suo & reputans qđ nullũ aliũ rex nisi
se uell& honorare. respondit. Nomo
quẽ rex honorare cupit. deb& indui
uestib regiis. & inpomi suꝑ equum qui
desella regis ẽ & accipere regium dia¬
dema suꝑꝰ caput suũ. & primus deregis
principib ac tyrannis. teneat equum
eius & ꝑplaitã ciuitatis incedens. cla¬
met & dicat sic honorabit᷑. quẽcũq rex
uoluerit honorare. Dixitq eirca. Fes¬
tina & sũpta stola & equo. fac ut locutꝰ
es mardocheo iudco: qui sed& ante fores
palatii. Caue ne quicquã de his quȩ lo¬
cutus es p̃ter mittas. Tulit itaq aman
stolam & equũ indutũq mardocheum
inplatta ciuitatis & inpositũ cquo. p̃ce¬
debati atq clamabał honoreᷤ dignus ẽ:
quẽ cũq rex uolucrit . Quersuse mar
docheus adianuã palatii. & aman festi¬
nauit ire indomũ suã lugens & oꝑto
capite narrauitq ⁊ares uxori sue &

Expanded text:
 rex honorare desiderat cogitans Aman in corde suo et reputans quod nullum alium rex nisi se vellet honorare respondit homo quem rex honorare cupit debet indui vestibus regiis et inponi super equum qui de sella regis est et accipere regium diadema super caput suum et primus de regis principibus ac tyrannis teneat equum eius et per plateam civitatis incedens clamet ac dicat sic honorabitur quemcumque rex voluerit honorare dixitque ei rex festina et sumpta stola et equo fac ita ut locutus es Mardocheo Iudaeo qui sedet ante fores palatii cave ne quicquam de his quae locutus es praetermittas tulit itaque Aman stolam et equum indutumque Mardocheum in platea civitatis et inpositum equo praecedebat atque clamabat hoc honore condignus est quemcumque rex volueritinavit ire in domum suam lugens et operto capite narravitque Zares uxori suae et
Abbreviated transcription (Latin):
ornatũ dedit. Erat enĩ formosa ualde
& incredibili pulchritudine: omniumq
oculis gratiosa & amabilis uidebatur.
Ducta est iaq ad cubilũ regis assucri xͦ
ram eõ suꝑ om̃s mulieres & posuit dia¬
dema regͥni incapit eius. fecitq regna¬
re inloco uasthi. Et iussit conuuium
p̾parari ꝑ magnificũ. cunctis principib
&e seruis suisꝰ ꝓ coniunctione & nuptus
hesttr& dedit requiem in uniuersis ꝓ¬
uintus acdona largitus ẽ iuacta magni¬
ficentiã principalem. Cumq &. scđdo
que rerent᷑ uirgines & congregarent᷑ :
mardocheus manebat adregis ianuam
necdumq ꝓdiderat hestes patriam a
ppłm suũ iuxta mandatũ eiis. Qnid qͥd
enĩ ille p̃cipiebat obscruabat hester:
& ita cuncta faciebat. ut eo tempore
solita erat. quo eam paruulã nutriebat
Eo igit᷑ it̃pore quo mardocheus adre¬
gis ianuã morabat᷑. iratisunt bagathan
& thares duo eunuchi regeᷤ qui ianito¬
res erant. & primo palatu limine p̾si¬

Expanded text:
dit erat enim formonsa valde et incredibili pulchritudine omnium oculis gratiosa et amabilis videbatur ducta est itaque ad cubiculum regis Asueri mense ram eo super omnes mulieres et posuit diadema regni in capite eius fecitque eam regnare in loco Vasthi et iussit convivium praeparari permagnificum cunctis principibus et servis suis pro coniunctione et nuptiis Hester et dedit requiem in universis provinciis ac dona largitus est iuxta magnificentiam principalem cumque et secundo quaererentur virgines et congregarentur Mardocheus manebat ad regis ianuam necdumque prodiderat Hester patriam et populum suum iuxta mandatum eius quicquid enim ille praecipiebat observabaet ita cuncta faciebat, ut eo tempore solita erat quo eam parvulam nutriebat. Eo igitur tempore, quo Mardochaeus ad regis januam morabatur, irati sunt Bagathan et Thares duo eunuchi regis, qui janitores erant, et in primo palatii limine praesi
Abbreviated transcription (Latin):
hester & cunuchi: nunciaueruntq ci.
Qđ audiens consternata ẽ & misit uestẽ.
ut ablato sacco ut induer& cã quã acci¬
pere noluit accitoq athac eu nucho
quẽ reoc ministrũ ei dederat. p̾cepit
ut iret admardocheũ: & discer& abeo.
cur hoc facer&. Egressusq athac. iuit
ad mardocheũ stanit̃ in platea ciuitatiᷤᷤ.
ante ostiũ palacii. Qui indicauit eiomã

Expanded text:
Hester et eunuchi nuntiaveruntque ei Hester et eunuchi nuntiaveruntque ei quod audiens consternata est et misit vestem ut ablato sacco induerent eum quam accipere noluit accitoque Athac eunucho quem rex ministrum ei dederat praecepit ut iret ad Mardocheum et disceret ab eo cur hoc faceret egressusque Athac ivit ad Mardocheum stantem in platea civitatis ante ostium palatii qu
Abbreviated transcription (Latin):
occiderent atq delerent om̃s iudeos a
pucro usq ad senẽ: paruulos & mulieres
uno dic. hoc ẽ tercio decimo mensis duo¬
decimi qui uocat᷑ adar: & bona coꝵ diri¬
perent. Sũma aut̃ epłarũ hęc fuit. ut
om̃s ꝓuintię scirent & pararent se ad
p̃dictam dicm. Festinabant cursores qͥ
missi erant explere regis imperiũ. sta¬
timq insusis pependitꝰ edictũ: regt &¬
aman celebrantt conuiuiũ: et cuntis iudeis
qui inurbe erant flentibus. Quȩ cum
audiss& mardocheus. seidit uestim̃ta
sua & indutusẽ sacco spargens emerẽ
capiti & inplatta medie ciuitatis. uoce
magna clamabat: ostendens amaritudi¬
nem animi sui. & hoc eiulatu usq ad
fores ꝓalatii gradiens non enĩ erat lici
tum sacco aułã regis intrare: In om̃ib
quoq ꝓuintiis. op̾pidis aclocis ad quę
crudele regis dogma ꝑuenerat. planct᷑
iugens eratꝰ apud iudeos: ieiuniũ ululatꝰ
& fictus. sacco & ciuere multis ꝓstrato
utentibus. Ingressę sunt aut̃ puello

Expanded text:
ent atque delerent omnes Iudaeos a puero usque ad senem parvulos et mulieres uno die hoc est tertiodecimo mensis duodecimi qui vocatur adar et bona eorum diriperent summa autem epistularum haec fuit ut omnes provinciae scirent et pararent se ad praedictam diem festinabant cursores qui missi erant explere regis imperium statimque in Susis pependit edictum rege et Aman celebrante convivium et cunctis qui in urbe erant flentibus quae cum audisset Mardocheus scidit vestimenta sua et indutus est sacco spargens cinerem capiti et in platea mediae civitatis voce magna clamabat ostendens amaritudinem animi sui et hoc heiulatu usque ad fores palatii gradiens non enim erat licitum indutum sacco aulam regis intrare in omnibus quoque provinciis oppidis ac locis ad quae crudele regis dogma pervenerat planctus ingens erat apud Iudaeos ieiunium ululatus et fletus sacco et cinere multis pro strato utentibus ingressae sunt autem puellae