comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tentu parari tanto melius quanto fpissius. cũ sit ex pallio
factũ optimo limbũ habeat ex alio. qđ si inueniri posset.
melius sit optimo. cuiꝰ latitudo cȩteroꝵ ñ qͥdẽ modica
sed ad cubiti superat mensurã. Cui si quod genꝰ uestuñti
suꝑponitur: tanta huic elationis industria coaptat᷑. ut
aut subtilitate aut qͣlibet etiã cũ dãno scissura ipsũ qđ
subtus tegere debuerat ꝓdat miraculũ. Lũbare autẽ ip¬
sum pedibus usq sedentis porrectũ aurea fibula cõpactũ
aureũ in sũmitate uidentibꝰ offert & balteũ. non sine
graui ambitionis torm̃to uisibꝰ ingestũ multoꝵ. ita ut
in hoc solo posset uideri cõpletũ quia dũ suꝑbit impius in¬
cenditur pauꝑ Tum uͦ uideas quosdã mastruga ꝓ cappa
galero ungarico ꝑ sacerdotali pilleo. sceptro uti ꝓ bacui¬
uo. nee eogitare ulud aplĩ non in ueste p̃tiosa. nec ali¬

Expanded text:
tentu parari, tanto melius quanto spissius, cum sit ex pallio tentu parari, tanto melius quanto spissius, cum sit ex pallio factum optimo, limbum habeat ex alio, quod, si inveniri posset, melius sit optimo; cujus latitudo caeterorum, nisi quidem modicatur, sed ad cubiti, superat mensuram; cui si quid genus vestimenti superponitur, tanta huic elationis industria coaptatur, ut aut subtilitate, aut qualibet etiam cum damno scissura, ipsum quod subtus tegere debuerat, prodat miraculum. Lumbare autem ipsum, pedibus usque sedentis porrectum, aurea fibula compactum, aureum in summitate videntibus offert et balteum, non sine gravi ambitionis tormento visibus ingestum multorum, ita ut in hoc solo posset videri completum, quia dum superbit impius, incenditur pauper . Tum vero videas quosdam mastruga pro cappa, galero Ungarico pro sacerdotali pileo, sceptro uti pro baculo, nec cogitare illud Apostoli: Non in veste pretiosa ; nec illi
Abbreviated transcription (Latin):
bit᷑. Lectus post hȩc ornat᷑ aureis distinetꝰ mirifics crastio
fulera sericis depicta ꝓferunt᷑ facturis. culcita ipsa pallio
optimo cooꝑta. scabellum tapete gothicotenuẽ Intecha ce
ortsepe Mri infantis. ipsi nec panni. nec ipsũ menti adest di¬
uersoriũ. ꝓcul a memoria ille. caput ñ habens ulbi recluet
Auordacib tandẽ sõno curis exeusso. in ipso oblec tamint
thori sese uolutantes nec quiescere ualentes: pro matutiꝰ
ymnis murmuria quȩdã ꝓfert̃. iniuriȩ potius aptoquã dĩ ẽ
contẽptui quã receptui. exeerationi quã exauditioni. Ubi uͦ
uentũ fuerit ad uestitũ : peregrinis ut dixi quã patrioticis
amiciunt᷑ ornatibꝰ. cruribꝰ teretis instar torno ut ita di¬
cã potius aptatis quã manu. ita ut quȩuis earũ colũna
rectius dici possit quã tibia. Corpus uero totũ tantosta¬
dio comitur ut heseriũ ipsũ quod solo frigoris debuerat ob¬

Expanded text:
bitur. 10. Lectus post haec ornatur aureis distinctus mirifice crustis, bitur. 10. Lectus post haec ornatur aureis distinctus mirifice crustis, fulcra sericis depicta proferuntur facturis, culcitra ipsa pallio optimo cooperta, scabellum tapete Gothico tectum. Inter haec praesepe nostri infantis, ipsi nec panni, nec ipsum menti adest diversorium ; procul a memoria ille caput non habens ubi reclinet . Mordacibus tandem somno curis excusso, in ipso oblectamine tori sese volutantes, nec quiescere valentes, pro matutinis hymnis murmuria quaedam proferunt, injuriae potius apta quam gratiae, contemptui quam receptui, exsecrationi quam exauditioni. 11. Ubi vero ventum fuerit ad vestitum, peregrinis, ut dixi, quam patrioticis amiciuntur 147 ornatibus, cruribus teretibus instar, torno, ut ita dicam, potius aptatis quam manu, ita ut quaevis earum columna rectius dici possit quam tibia. Corpus vero totum tanto studio comitur, ut haeresium ipsum, quod solo frigoris debuerat ob
Abbreviated transcription (Latin):
liamini sub potenti manu dĩ.&: nolite diligere mun
dũ neq ea quȩ sunt in mundo.&. qͥcũq uoluerit amię
nus facere nec uelit docere. quid cũ compellit᷑ sursũ
corda clamare:  Uerũ ut relicta specie iterũ paululũ
quid uaricato gressu transeamꝰ ad genus: uino post hȩc
madidi potionibꝰ confecti ne in ullo penitꝰ pret̃ ido¬
latriã cũ nec desit in alt̃o hoc ẽ auaritia ipsa uideant᷑
dissimiles illis de quibus dictũ ẽ. sedit popłs manducare
et bibere et surrexerunt ludere editũ arduũ q luiquien¬
tes suggestũ currus ut ita loquar redasq conscenduente
spumeosq subeunt eqͦs habenis aureis. murenis argeiteta
frenis germanicis sellis saxonicis faleratos. ađ quossebetq
properant quos crapula dietauerit iusus. Tune ille sedens
a sello fortis & potens in p̃lio ñ alicui occurrit animoatã
tum uoluptas superari quam piscatoꝵ sanetras sequiam¬

Expanded text:
liamini sub potenti manu Dei ; et: Nolite diligere munliamini sub potenti manu Dei ; et: Nolite diligere mun Quicunque voluerit amicus nus facere, nec velit docere; quid cum compellitur sursum corda clamare? 9. Verum ut relicta specie, iterum paululum quid varicato gressu transeamus ad genus; vini post haec madidi potionibus confecti, ne in ullo penitus praeter idololatriam, cum nec desit in altero, hoc est avaritia ipsa, videantur dissimiles illis de quibus dictum est: Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere ; editum arduumque linquentes suggestum, currus, ut ita loquar, rhedasque conscendunt, spumeosque subeunt equos habenis aureis, murenis argenteis, frenis Germanicis, sellis Saxonicis faleratos, ad quoslibetque properant, quos crapula dictaverit, lusus. Tunc ille sedens asello , fortis et potens in praelio , non alicui occurrit in animo. Tecum itum voluptas superari, quam piscatorum sanctitas sequi am
Abbreviated transcription (Latin):
incurrere. Dictũ ẽ enĩ a quođa ñ contẽptibilis auctori¬
tatis ueracissime. quia quilibet xpĩanꝰ si non aliquibus
ꝓ posse subuenerit iudicabitur. ep̃s si aliquẽ neglexerit :
condẽpnabitur. Pone tam̃ hȩc omnia iuste plenit᷑q impen¬
sa.nil obstarent ad luxũ. Debet ne doctor ea ambire. quȩ
docet alus fugienda om̃imodis eẽ. Qd enĩ si aplĩca il¬
la ꝑcellat᷑ sententia qua dr̃: qui p̃dicas ñ furandũ fura¬
ris : & dñica uoce feriatur dicente : eice pͥmũ trabẽ de ocu
eiꝰ de aplĩ castigo dicentis corpus meũ & seruituti subi¬
cio. ne forte cum aliis p̃dicauerĩ ipse reꝓbus efficiar:
Ut enĩ a peritissimo scĩssimoq ante nos iam dictũ est
doctore. cuiꝰ uita despicitur restat ut & p̃dicatio
c̃tẽpnat᷑. Qd uͦ sibi ipsi in intimis taliũ quis cũ aliis
dicit foris : ñ in cõmessationibꝰ et ebrietatibꝰ. &. humi¬

Expanded text:
incurrere. Dictum est enim a quodam non contemptibilis auctoriincurrere. Dictum est enim a quodam non contemptibilis auctoritatis veracissime, quia quilibet Christianus, si non aliquibus pro posse subvenerit, judicabitur; episcopus, si aliquem neglexerit, condemnabitur. 8. Pone tamen haec omnia juste pleniterque impensa nil obstarent ad luxum. Debetne doctor ea ambire, quae docet aliis fugienda omnimodis esse? Quid enim si apostolica illa percellatur sententia, qua dicitur: Qui praedicas non furandum, furaris li, castigo, dicentis, corpus meum, et servituti subjicio, ne forte cum aliis praedicaverim, ipse reprobus efficiar ? Ut enim a peritissimo sanctissimoque ante nos jam dictum est doctore: Cujus vita despicitur restat ut et praedicatio contemnatur . Quid vero sibi ipsi intimis talium quis, cum aliis dicit foris: Non in commessationibus et ebrietatibus ; et: Humi
Abbreviated transcription (Latin):
in die c̃uiuii primi fratris iobfilios extinctos omnium
subt̃fugit oculos. Loth a sodomis nemo meminit exeuntis.
nec noe archã intrantis. postremo canones oblitui dantur.
quattuor partes fieri. quȩ si fidelit̃ fuerint actȩ : non
dico crat̃. conca. uel uasculatoriũ. aut ut mirabilius qͥd
ꝓferã. et utinã mentiens. Lebes. sciphus. certe unde fiat
it ipse. Taceo de conuiis regifico luxii par
a dõ sperari uel serotinꝰ. Mentior sinon testimoniũ fer̃t
tantȩ ꝑ orbẽ destructȩ basilicȩ. uiduȩ. orphani. peregrini.
pauꝑes innumeri. captiui. ulncti. carcerati. cȩci. claudi.
debiles. infirmi. monachi. uirgines. ꝓdebitis quoq ẽstricti
& alieno ȩre opp̃ssi. ad ultimũ om̃s ad qͦscũq destinã ali¬
cuiꝰ suffragil ꝓ necessitate singulorũ si ualet & ñ uolet
p̃rogare : Dãpnationẽ fraudulenti dispensatoris uidebitur

Expanded text:
In die convivii primi fratris Job filios exstinctos omnium In die convivii primi fratris Job filios exstinctos omnium subterfugit oculos. Loth a Sodomis nemo meminit exeuntis, nec Noe arcam intrantis. Postremo canones oblitui dantur, rum sunt Domini, quatuor partes fieri; quae si fideliter fuerint actae, non dico crater, concha, vel vasculatorium, aut ut mirabilius quid proferam, et utinam mentiens lebes, sciphus certe unde fiat, deerit. Ipse taceo de conviviis regifico luxu parata Deo reparari, vel serotinus. Mentior, si non testimonium ferunt tantae per orbem destructae basilicae, viduae, orphani, peregrini, pauperes innumeri, captivi, vincti, carcerati, caeci, claudi, debiles, infirmi, monachi, virgines, pro debitis quoque constricti, et alieno aere oppressi, ad ultimum omnes ad quodcunque destinati. Aliquod suffragium pro necessitate singulorum, si valet et non vult praerogare, damnationem fraudulenti dispensatoris videbitur
Abbreviated transcription (Latin):
etia incareere micis indigens ñ reficit᷑ pauꝑ: ille p̃ponit᷑.
iste subponit᷑. illius memoria in pͥmis. istius nec habe t in
scđis Canes p̃terea ipsa currunt in m̃sa. equi ꝑnicibꝰ uo¬
lant magis quã cursitant cruribus. cappo p̃petẽ librat uo¬
latũ. accipit̃ raucisonã p̃ripit gruẽ. Propheta int̾̃ hȩc nul¬
scita patrũ ꝓcul. decreta pontificũ longe. passiones. Fru¬
galitas. humilitas. egestas. uel gesta sc̃oꝵ a memoria remo¬
ta cunctorũ. diues ille suꝑbus nec prȩsentat᷑ obtutibꝰ. ca¬
nũ saltẽ linguis ñ lingit᷑ quin potius corrodit᷑ lazarus.
balthasar ꝓ huiꝰ modi nec recordat᷑ int̾itus. amphora illa
cũ talento plũbi de ꝓpheta ꝓ talibꝰ in t̾ra sennaar alis
scitur nullus. ore pleno epulis laerimantibus oculis. lingua
tere. nec dm̃ ob id prȩcepisse nos om̃i tp̃e orantes uigilare.

Expanded text:
etiam in carcere micis indigens non reficitur pauper; ille praeponitur, etiam in carcere micis indigens non reficitur pauper; ille praeponitur, iste supponitur; illius memoria in primis, istius nec habetur in secundis. Canes praeterea ipsa currunt in mensa, equi pernicibus volant magis quam cursitant curribus, cappo praepetem librat volatum, accipiter raucisonam praeripit gruem. Propheta inter haec nulscita patrum, procul decreta pontificum, longe passiones, frugalitas, humilitas, egestas, vel gesta sanctorum a memoria remota cunctorum. Dives ille superbus 145 nec praesentatur obtutibus; canum saltem linguis non lingitur, quin potius corroditur Lazarus . Baltassar pro hujusmodi nec recordatur interitus . Amphora illa cum talento plumbi de propheta, de talibus in terra Sennaar alis scitur. Nullus ore pleno epulis, lacrymantibus oculis, lingua tere; nec Deum ob id praecepisse nos omnitempore orantes vigilare .
Abbreviated transcription (Latin):
quanquã & largitas s caritatiua uiroꝵ liberalissimoꝵ in us
munificentissimo a nob̵ non solũ minime reprehendatur.
s & maximis iure p̃coniis efferat᷑. Sine causa etiã uiuere
tẽperans de simplicitate qͦq dĩ hȩc timore abdicantiuã ple¬
rũq ẽgestꝰ tẽ cithara in c̃uiuiis & lyra ut dieit &ppb aten
opus uero dñi in nullius memoria. nec ueh ꝓmissum agen¬
tibus talia Tc̃ symphonia & om̃a musicoꝵ genera. eantor
lenocinia saltatricũ pestis. sermo totꝰ qͥ forte ad rẽ ꝑtinẽt.
de homine ñ de dõ. de creatura ñ de creatore. de p̃sentibꝰ
non de futuris. de seniore t̾reno ñ de cȩlesti dño. Tunc
ille celebiat᷑ istius nec qͥsquã reminisete᷑. aluis noeñ ined por
illuis ncore cordat᷑ ꝓ salute ipsius bibit᷑ iste sitiens nec pota¬
tur crapila illius amore distenditur uent ustefo puonit᷑

Expanded text:
quanquam et largitio charitativa virorum liberalissimorum in usu quanquam et largitio charitativa virorum liberalissimorum in usu munificentissimo a nobis non solum minime reprehendatur, sed et maximis jure praeconiis efferatur. Sine causa enim vivere i est risus intemperans, de simplicitate quoque Dei haec timore abdicantium plerumque congestus; cithara in conviviis et lyra, ut dicit et propheta ; opus vero Domini in nullius memoria, nec vae promissum agentibus talia. Tecum symphonia et omnia musicorum genera, cantorum lenocinia, saltatricum pestis, sermo totus, qui forte ad rem pertinet de homine non de Deo, de creatura non de Creatore, de praesentibus non de futuris, de seniore terreno non de coelesti Domino. Tunc ille celebratur, istius nec quisquam reminiscitur; illius nomen juratur, istius nec recordatur; pro salute illius bibitur, iste sitiens nec potatur; crapula illius amore distenditur venter, iste fortisan
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotes. temelicos quã clericos. bromios quã philosophos.
nebulones quã ueraces. impudicos quã uerecundos. mimos
carius amplectuntur quam monachos. qui grecas glorias.
babilonicas pompas. exoticos ambiunt ornatus. qui sciphis
Aureis. scutellis argenteis. cuppis auctoris p̃tu. erateribus
immo conchis ponderis grauioris. & inuisȩ ulli scło magni¬
tudinis instant operandis. auro sessilis quibꝰ depingitur
obba cũ fuligine oppleta eis adiacens uideat᷑ basilica. Int̾
hȩc obsonia refertissima. epulȩ ipsa sui diuersitate prȩter
multiplicitatẽ mirabiles. & in his omĩbꝰ qui auidior ille
dapsilior. qͥ sagacior ille melior. qͥ locupletior ille pruden
tior qͥ massucior ille celebratior ille uir : ille uulgatꝰ. ille
famosus. ille cunctoꝵ ore laudatꝰ. Frugi autẽ dici in ep̃o¬
tantũ hodie execratur ut iã & in ipsis monachis uituperet.

Expanded text:
sacerdotes, temelicos thymelicos quam clericos, bromios quam philosophos, sacerdotes, temelicos thymelicos quam clericos, bromios quam philosophos, nebulones quam veraces, impudicos quam verecundos, mimos charius amplectuntur quam monachos; qui Graecas glorias, Babylonicas pompas, exoticos ambiunt ornatus; qui scyphis aureis, scutellis argenteis, cuppis auctioris pretii, crateribus imo conchis ponderis 144 gravioris et invisae ulli saeculo magnitudinis instant operandis auro; sessilis quibus depingitur obba, cum iuligine oppleta eis adjacens videatur basilica. 7. Inter haec obsonia refertissima, epulae ipsa sui diversitate praeter multiplicitatem mirabiles; et in his omnibus, qui avidior ille dapsilior, qui sagacior ille melior, qui locupletior ille prudentior, qui massutior  f., massucior ille celebratior, ille vir, ille vulgatus, ille famosus, ille cunctorum ore laudatus. Frugi autem dici in tantum hodie exsecratur, ut jam et in ipsis monachis vituperetur:
Abbreviated transcription (Latin):
cateias scãs penitꝰ dissuescunt seripturas. qui dõ exuti
mundo induti. ipsis laicis ñ timent uestibꝰ indusiari:
Qͥd uͦ de laicis conqueror. cũ uiderĩ ꝑsepe quosdã pere¬
grini ritꝰ & barbaricis ut ita dicã ridimiculis ad dedec
sacerdotii ita in c̃uenientius longe quã sese dignitas
li trabea cinctuq gabino quam habitu insigniri pluris
penderent ecclãstico:qui uenatores quã doctores. audo¬
ces quã mites. callidi quam simplices. machabei magis
optant dici quã ep̃i. Atꝙ utinã hoc rite nomine in
illo uterent᷑ certamine in quo xp̃c eos de mundo posuit tri¬
umphare & eiꝰ pͥncipe. qͥ trocho ludunt. aleã uͦ neqͣquã fugi¬
unt. qui tabula quam scriptura. disco exercentur quã libro
qui melius dãpnosa canicula qͣntũ radat: quã norunt quanta
salutaris ueritas uibeat. uetet ł ꝓmittat. quidq dext̾ ferat

Expanded text:
catcias. sanctas penitus desuescunt scripturas; qui Deo exuti, catcias. sanctas penitus desuescunt scripturas; qui Deo exuti, mundo induti, ipsis laicis non timent vestibus indusiari? Quid vero de laicis conqueror, cum viderim persaepe quosdam peregrini ritus, et barbaricis, ut ita dicam, redimiculis, ad dedecus sacerdotii ita inconvenientibus, longe quam sese dignitas li trabea cinctuque Gabino. quam habitu insigniri pluris penderent ecclesiastico? qui venatores quam doctores, audaces quam mites, callidi quam simplices, Machabaei  id est viri fortes magis optant dici quam episcopi. Atque utinam hoc vitae nomine in illo uterentur certamine, in quo Christus eos de mundo posuit triumphare et ejus principe. Qui trocho ludunt, aleam vero nequaquam fugiunt; qui tabula quam Scriptura, disco exercentur quam libro; qui melius damnosa canicula quantum rodat, quam norunt quanta salutaris Veritas jubeat, vetet, vel promittat, quidque dixerit
Abbreviated transcription (Latin):
ob ignorantiã qͣa ñ solũ alios ferre. sed te quoq in solidi¬
tate morũ ñ noueras c̃tinere. desuꝑ posito tͥ totius do¬
mus dĩ onere censebas ẽtingere . nͥ cõmoto fundamento
casurum sine dubio & id quod erat suꝑȩdificatum.
Hȩc uͦ cũ in semetipsis nimiũ grauia: in cõparatione gra¬
uioꝵ uideantur leuia. ipsa grauiora partĩ tangentes
ñ ꝓut sunt om̃ino ꝓferentes: si quidẽ et facundiam supe¬
rant ñ mͦ nram sed & loqͣcissimoꝵ quorum libet et estima¬
tionẽ : qͥd his putamꝰ manere tormenti. qͥ ñ solũ pascere
etiam si ad hoc uideantur idonei gregem sibi negleg̃t̃
cõmissũ. sed ad infamiã quoq tanti quod gestant nomi¬
nis semet ipsos agere non desinunt ꝑ abrupta uitioꝵ.
qui ludis sclaribus. uenatibus & illecebrosis iugiter
occupant᷑ aucupiis. qui teut honico ritu soliti torquere

Expanded text:
ob ignorantiam, qua non solum alios ferre, sed te quoque in solidiob ignorantiam, qua non solum alios ferre, sed te quoque in soliditate morum non noveras continere, desuper posito tibi totius domus Dei onere, censebas 143 contingere, nisi commoto fundamento casurum sine dubio et id, quod erat superaedificatum? 6. Haec vero cum in semetipsis nimium gravia, in comparatione graviorum videantur levia, ipsa graviora partim tangentes, non prout sunt omnino proferentes siquidem et facundiam superant non modo nostram, sed et loquacissimorum quorumlibet aestimationem quid his putamus manere tormenti, qui non solum pascere, etiamsi ad hoc videantur idonei, gregem sibi negligunt commissum; sed ad insaniam quoque tanti quod gestant nominis, semetipsos agere non desinunt per abrupta vitiorum; qui ludis saecularibus, venatibus, et illecebrosis jugiter occupantur aucupiis; qui Teutonico ritu soliti torquere
Abbreviated transcription (Latin):
At tẽptare qd tã onerosũ tollere uugũ. quio deranie
nec poteras temetipsũ : Et qͥ tuȩ tenere moderamun
nnoueras uitȩ udex fieri ut quid ambista alienacr
Quom suadere ł sapiens ñ potuit ille qui dixit de ee
quȩ adte non ꝑtinet ne sollicitꝰ fueris. te pi ques
aures habebas quando dicebatur altio db eelo qunet¬
erise s bbinon solũ tibi sed & om̃ibꝰ qui sub eel orsuris
sapientia sermone & uirtute ut pote dĩ solloqu ui
sueto indicibilt p̃stantiori dictũ legebas ułe racõmo
tuas et negotiũ. Quomodo tͥ sonuit quẽ ñ eõmo¬
uit . ñ t̾ruit. ñ ab incepto reuocauit. eugłicũ illud. suec ide
illã utquid etiã t̾rã occupat Quid dete cogitabas eũ me
c̃querentẽ audiebas tenentes legẽ nescierunt me rebsalmi
quid tibi suadebat dicens: nescierunt neq pitel lenerunt
in tenebris ambulant. mouebuntur om̃a fundamenori

Expanded text:
ti tentare? quid tam onerosum tollere jugum, qui portare ti tentare? quid tam onerosum tollere jugum, qui portare nec poteras temetipsum? Et qui tuae tenere moderamina non noveras vitae, judex fieri utquid ambisti alienae? Quomodo suadere tibi Sapiens non potuit ille, qui dixit: De re, quae ad te non partinet, ne sollicitus fueris? Ubi, rogo, aures habebas, quando dicebatur: Altiora te ne quaesieris ? ubi non solum tibi, sed et omnibus, qui sub coelo sunt sapientia, sermone, et virtute, utpote Dei colloquiis assueto, indicibiliter praestantiori, dictum legebas, ultra vires tuas esse negotium? Quomodo tibi sonuit, quomodo non covit, non terruit, non ab incoepto revocavit evangelicum illud: Succede illam, ut quid etiam terram occupat ? Quid de te cogitabas, cum me conquerentem audiebas: Tenentes legem nescierunt me ? Psalmus quid tibi suadebat dicens: Nescierunt neque intellexerunt, in tenebris ambulant, movebuntur omnia fundamenta
Abbreviated transcription (Latin):
qui nihil habet. Quid ministrat. qui om̃ibus indiget:
Dicente autem patre familias. pasce oues meas. Unde rogo
ascit qui ipsa ad huc pascua nec ipse inuenit. Cum
autem fidelis debeat fore dispensator & prudens quem
dñs suꝑ familiã suã constituit ut det illis in tp̃e triti¬
ci m̃surã. qͥd dispensat qui ab eo qͦd dispensari debet ipse
ieiunus & stultus laborat.Qd triticũ erogat qui penit
& qͥd sit triticũ ignorat: Huic mecũ ualde metuo ne con¬
tingat audire. Amice ad quod uenisti:Aut quomͦ huc in¬
troisti.s quo ostio. Qua ianua: Quibꝰ meritis .s. Qua pre¬
rogatiua. Uirtute: an sapientia : an doctrina: At forte
& si defuit p̃dicationis grã. cõmendauit te uite in nocen¬
tia : Nonne p̃dixi t quod & ipsis carnalibꝰ oculis cernere
potuisti dicens: nunquid potest cȩcꝰ cȩcũ ducere n ooe
ambo in foueã cadunt: Quid tͥ conuenit. quod õ portiu¬

Expanded text:
qui nihil habet? quid ministrat, qui omnibus indiget? qui nihil habet? quid ministrat, qui omnibus indiget? Dicente autem patrefamilias: Pasce oves meas , unde, rogo, eas pascit, qui ipsa adhuc pascua nec ipse invenit? Cum autem fidelis debeat fore dispensator et prudens, quem Dominus super familiam suam constituit, ut det illi in tempore tritici mensuram ; quid dispensat qui ab eo, quod dispensari debet, ipse jejunus et stultus laborat? quod triticum erogat, qui penitus et quid sit triticum ignorat? Hinc mecum valde metuo, ne contingat audire: Amice, ad quid venisti, aut quomodo huc introisti ? quo ostio? qua janua? quibus meritis? qua praerogativa? virtute? an sapientia? an doctrina? An forte, etsi defuit praedicationis gratia, commendavit te vitae innocentia? Nonne praedixi tibi, quod et ipsi carnalibus oculis cernere potuisti, dicens: Nunquid potest caecus caecum ducere? nonne ambo in foveam cadunt ? Quid tibi convenit, quod non potuis
Abbreviated transcription (Latin):
festina. suscita amicũ tuũ. ne dederis sõnũ tuũ. & ñ dormit¬
tent palpebrȩ tuȩ. Audi & ꝑ lezechielẽ łͥ clamantẽ dñm
Speculatorẽ te dedi domu isrł. & cȩt̃a de te in eodẽ libro
quibus nil cõminatius. Ieremiã quoq c̃querentẽ in threnis.
pariuili petiert̃ panẽ. nec erat qui frangeret eis. Ad quȩ¬
te illud saltẽ uel iudicii tonitruũ. Serue male inquiens
& piger quare ñ dedisti pecuniã meã ad m̃sam. & ego
ueniens utiq cũ usura exegissẽ illã. Et hȩc qͥdẽ torpenti¬
bus & desidiosis. Quid uͦ putamꝰ illis manere imꝓperii.
qui cum nullam doctrinȩ acceperint pecuniam: inpu¬
dentia et fronte canino de non concesso quasi concesso
glãnt᷑ talento. qui passim ꝓrũpunt pastores uocari cũ
nullas uitȩ pascuas nouerint. & dispensatores dnĩcȩ ui¬
deri uolunt substantiȩ quos constat in ediȩ peste labo¬
rare. Quid autẽ quęso erogat. qͥ nihil acespit.s quid dat

Expanded text:
s somnum tuum, et non dormitent palpebrae tuae . Audi, et per Ezechielem tibi clamantem Dominum: Speculatorem 142 te dedi domui Israel , etc.: de te in eodem libro quibus nil comminatius Jeremiam quoque conquerentem in Threnis: Parvuli petierunt panem, nec erat qui frangeret eite illud saltem vel judicii tonitruum: Serve male, inquiens, et piger, quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, et ego veniens utique cum usura exegissem illam . Et haec quidem torpentibus et desidiosis. 5. Quid vero putamus illis manere improperii, qui cum nullam doctrinae acceperint pecuniam, impudentia et fronte canino de non concesso quasi concesso gloriantur talento; qui passim prorumpunt pastores vocari, cum nullas vitae pascuas noverint, et dispensatores Dominicae videri volunt substantiae, quos constat inediae peste laborare? Quid autem, quaeso, erogat, qui nihil accipit? quid dat,
Abbreviated transcription (Latin):
dũ affectamus honorẽ scłi: glãm quȩ ađo ẽ ꝑdimus heu
dolor miseri. dũq suꝑferri fr̃ĩbꝰ ambimꝰ suꝑbiendo. lugen¬
do genere. cui p̃ferri debuimꝰ supponim᷑ mundo. c̃ tẽpnen¬
tesq dnm: dominantẽ patim᷑ seruũ. & qui potestate ẽcessa
calcare debuimꝰ serpentes & scorpiones et omnẽ uirtutẽ
inimici: retrogrado ordine calcam᷑ cottidie ipi
legit᷑ ita dicente Fugiet arma ferrea & incidet in
t̃renũ periculũ. & irruit suꝑnũ et in euitabile irȩ cae¬
lestis iudiciũ. Qui si honorẽ magis nr̃m quo ñ solum¬

Expanded text:
dum affectamus honorem saeculi, gloriam quae a Deo est, perdimus, heu dum affectamus honorem saeculi, gloriam quae a Deo est, perdimus, heu dolor! miseri; dumque superferri fratribus ambimus, superbiendo, lugendo genere, cui praeferri debuimus supponimur mundo; contemnentesque Dominum dominantem, patimur servum; et qui potestate concessa, calcare debuimus serpentes et scorpiones, et omnem virtutem inimici , retrogrado ordine calcamur quotidie ipslegitur ita dicente: Fugiet arma ferrea, et incidet in terrenum periculum, et irruit supernum et inevitabile irae coelestis
Abbreviated transcription (Latin):
entiã fuisse ꝑductas. ut nec anima se possit segregare cũ
uelit : nec retinere cũ iussionẽ creatoris agnouerit: Clausa
illi sunt uniũsa cũ p̃cipit᷑ insidere. aꝑta reddunt᷑ om̃a cũ ui¬
bet᷑ exire Nã & si aceruꝰ dolor uulneris infligat᷑. sine aue¬
toris imperio ñ ãmittit᷑. sic̃ nec sine ipsius munere custodit᷑¬
Quȩ cũ ita se haberi intitubabilit̾ ipsa duce ratione etiam
ex nobis ipsis possimꝰ colligere. uirili om̃imodis deposita c̃¬
stantia. muliebri assũpta ignauia. do erecti. mundo subiee¬
ti: desides & effeminati. in anis quoꝙ głȩ in explebilit̃ cupi¬
di. inuicẽ ꝓuocantes. inuicẽ inuidentes. neglegentes et in¬
felicissimi. suꝑbia tumidi. bonitate uacui. carnis uoluptati¬
bus subditi. fr̃ibꝰ elati. in adqͥrendis rebus auaritiȩ facibus
accensi. c̃gregandis autẽ uirtutũ opibꝰ inefficaces & pigri.

Expanded text:
entiam fuisse perductas, ut nec anima se possit segregare cum entiam fuisse perductas, ut nec anima se possit segregare cum velit, nec retinere, cum jussionem Creatoris agnoverit. Clausa illi sunt universa, cum praecipitur insidere; aperta redduntur omnia, cum jubetur exire. Nam si acerbus dolor vulneris infligatur, sine auctoris imperio non amittitur, sicut nec sine ipsius munere custoditQuae cum ita se haberi intitubabiliter ipsa duce ratione etiam ex nobis ipsis possimus colligere; virili omnimodis deposita constantia, muliebri assumpta ignavia, Deo erecti, mundo subjecti, desides et effeminati, inanis quoque gloriae inexplebiliter cupidi, invicem provocantes, invicem invidentes, negligentes et infelicissimi, superbia tumidi, bonitate vacui, carnis voluptatibus subditi, fratribus elati, in acquirendis rebus avaritiae facibus accensi, congregandis autem virtutum opibus inefficaces et pigri,
Abbreviated transcription (Latin):
penitus eo qͥ nos p̃posuit mundo. relieto om̃i p̃ter nom̃ officio
ipsi ita specialius deseruimꝰ cȩt̾is mundo: ut dũ cȩt̃i dõ quȩ dĩ.
mundo quȩ mundi st̃ c̃tendant reddere : nos eẽtra mundo
quȩ dĩ id ẽ om̃igenũ amorẽ & cultũ. dõ quȩ debuerant mun¬
do reddi reddamꝰ. id ẽ om̃igenũ despectũ et c̃tẽptũ. Et ut
despiciam᷑ . relicto ritu. cultu. habitu quoq nr̃o: ipsius mun¬
di ẽsuetudine atq studiis. amictibꝰ etiã in tantũ utim̃ ut
solo ut ita loqͣr barbirasio & corona. et quod ñ a nob̾ ut ab
eis ducunt᷑ uxores: qualescũꝙ etiã quas dño ore tantũ modo
&u hoc rarissime reddere uidem᷑ iaudes : in nullo alio selãri¬
bus uideam dissimiles. ita ut dẽ nob̾ ꝓlnefas dictũ ꝓphetios
possit credi quos c̃tinent tẽpora p̃sentis eui: et erit sicut

Expanded text:
penitus eo qui vos praeposuit mundo, relicto omni praeter nomen officio, penitus eo qui vos praeposuit mundo, relicto omni praeter nomen officio, ipsi ita specialius deservimus caeteris mundo, ut dum caeteri Deo quae Dei, mundo quae mundi sunt contendunt reddere, nos econtra mundo quae Dei, id est omnigenum amorem et cultum; Deoque, quae debuerant mundo reddi, reddamus, id est omnigenum despectum et contemptum; et ut despiciamur: relicto ritu, cultu, habitu quoque nostro, ipsius mundi consuetudine atque studiis, amictibus etiam in tantum utimur, ut solo, ut ita eloquar, barbirasio et corona, et quod non a nobis, ut ab eis, ducuntur uxores, qualescunque etiam, quas Domino ore tantummodo, et hoc rarissime reddere videmur laudes, in nullo alio saecularibus videamur dissimiles: ita ut de nobis, proh nefas! dictum prophetiae possit credi, quod continent tempora praesentis aevi: Et erit sicut
Abbreviated transcription (Latin):
tũ & audi uocẽ meã. & inimicꝰ ero inimicis tuis. & affligentes
te affligã. Nos uͦ e diuerso cũ et hȩc omĩno ã ꝑfectis nec
appetenda s ꝓ gła đi quȩq sunt bona agenda. aduersa uero
eiꝰ amore toleranda magis quã uindicta obtanda potius uin¬
dicare nos uolumꝰ quã uindicari. defendere nos ipsos ipsi quã
adõ defendi Et cũ ad id ñ sufficimꝰ. fędꝰ quodda cũ ipsis ini¬
micis eis in malo c̃sentientes inire magis quã dm̃ ꝓtectorẽ
corde cũ manibus ad eũ leuato inuocare. & ẽtra int̾nũ rapto¬
rẽ qui nunquã melius uincit᷑ quã cũ exterior amat᷑ arma
corripere ꝓperamꝰ. illisq ñ dissimiles qͥ salutis quȩ a solo dõ
dat᷑ causa. ritu sacrilego ad fontes uel arbores reddunt uota
ꝓ cõmodis t̾renis ipsam potius t̾rã quã eũ p̃cari studemꝰ qͥ fecit
cȩlũ & t̃rã Et ne in aliqͦ p̃cũ effectu fraudent᷑ optato. relicto

Expanded text:
am. et inimicus ero inimicis tuis, et affligentes te affligam . 18. Nos vero e diverso cum et haec omnino a perfectis nec appetenda, pro gloria Dei quaeque sunt bona agenda; adversa vero ejus amore toleranda magis, quam vindicta optanda potius vindicare nos solemus quam vindicari: defendere nos ipsos ipsi, quam a Deo defendi; et cum ad id non sufficimus, foedus quoddam cum 155 ipsis inimicis, eis in malo consentientes inire magis, quam Deum protectorem corde cum manibus ad eum levato invocare, et contra internum raptorem, qui nunquam melius vincitur, quam cum exterior amatur, arma corripere properamus; illisque non dissimiles, qui salutis, quae a solo Deo datur, causa, ritu sacrilego ad fontes vel arbores reddunt vota pro commodis terrenis, ipsam potius terram quam eum precari studemus, qui fecit coelum et terram. Et ne in aliquo precum effectu fraudentur optato, relicto
Abbreviated transcription (Latin):
leuius grauiora silens dicã te p̃sentari contingat solũ. ubi
euge tuũ: Quone careas : sollicite clamantem audi & con¬
siliantẽ sapientiȩ librũ: Filimi sispoponderis ꝓ amico tuo
defixisti apud extraneũ manũ tuã. fac gͦ quod tibi utile ẽ.

Expanded text:
levius graviora silens dicam, te praesentari contingat solum, ubi levius graviora silens dicam, te praesentari contingat solum, ubi euge tuum? Quo ne careas, sollicite clamantem audi et consiliantem Sapientiae librum: Fili mi, si spoponderis pro amico tuo, defixisti apud extraneu
Abbreviated transcription (Latin):
de unperis it pantiquitate tiui agnoscas atquampletaris ministe¬
nui un erouo aute testam̃to quȩ lingua diceros quis inttelledtꝰ
sufficit ouo ae quanta documenta. tibi suppetunt uiuendio
fuit meluapent :eoste alloquor tuȩ ꝙ industrietortul es mpice
Serutare scripturas diuini eloquii. libros reuolue. aplõs aspice.
martyres iude confessores attende. ipsas etiã quȩ cum scdo
et sexũ uicerunt uirgines contẽplare instauratos sedmni lob
contra te tot testes dĩ ꝑpende. pacẽ cũ his dũ ecambulant
mere beris tẽ Deniq pondus quod te p̃nit aspreuo ioius qađ
ferre uideris pensa. et si iã bonꝰ es. si sẽs si iustꝰ si ꝑeuncta inrep̃¬
hensibilis : at tam̃ c̃sidera tuos. tͥ cõmissos attende . utrũ & hi
tales sint sollicite p̃uide. Neq enĩ solus ut alii scum tutto
grege dño habes p̃sentari. nec ut referas ꝓut gessit tantum
tui ꝓpͥa corporis s gesta totius tͥ cõmissȩ plebis. Si dutẽ ut

Expanded text:
amplectaris ministerii. 3. In novo autem Testamento quae lingua dicere, quis intellectus sufficit capere, quanta documenta tibi suppetunt vivendi? Hic melius, ut reor, te alloquor, tuaeque industriae totum committo. Scrutare Scripturas, divini eloquii libros revolve, apostolos aspice, martyres vide, confessores attende, ipsas etiam, quae cum saeculo et sexum vicerunt, virgines contemplare. Instauratos secundum Job contra te tot testes Dei perpende; pacem cum his, dum coambulant mereberis esse. 4. Denique pondus quod te premit aspicito, onus quod ferre videris pensa; et si jam bonus es, si sanctus, si justus, si per cuncta irreprehensibilis attamen considera tuos, tibi commissos attende; utrum et hi tales sint sollicite provide. Neque enim solus ut alii, sed cum toto grege Domino habes praesentari, nec ut referas, prout gessisti, tantum tui propria corporis gesta , sed totius tibi commissae plebis. Si autem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
refutanda cuiꝰda quanquã dm̃ nescientis sententia dicen¬
tis: quia c̃cordia paruȩ res crescunt. discordia maximȩ di¬
labunt᷑. a postoli qͦq in m̃te sẽꝑ habenda monentis : quae¬

Expanded text:
refutanda cujusdam, quanquam Deum nescientis, sententia dicenrefutanda cujusdam, quanquam Deum nescientis, sententia dicentis: quia concordia parvae res crescunt, discordia maxime dilabuntur. Apostoli
Abbreviated transcription (Latin):
creaturis p̃lati uoluissemꝰ moribꝰ uindicare. xp̃o scilicet
ut ante cessores nr̃i subiecti. mundo erecti. alter alt̃ius
onera scđm a postolũ portantes. inuicẽ nos iuuantes.
in doctͥna docentes. exhortando mutuo nos exhortantes.
p̃laturam in sollicitudine ãministrantes. in hilaritate nob̾
in uicẽ miserantes. dilectionẽ dĩ & fr̃nã sine simulatione
habentes. odientes malũ adhȩrentes bono. Raritatẽ fr̃nita¬
tis inuicẽ custodientes. ñ alta sapientes sed humilibus ẽsen¬
tientes : fateor ñ solũ aliquẽ ñ timeremꝰ sed etiã ab om̃ibus
timerem. Nẽ uͦ ut ꝓhnefas in nob̾ illud cõpleat᷑ ꝓpheticum
dicentis unꝰquisq carnẽ brachii sui uorabit. manasses effram
& effraim manassen. simul ipsi contra iudã. hoc ẽ confessione
dĩ insignẽ eccłam. ab inuicẽ mordentes: ab inuicẽ c̃sumimur.
diuisiq ab alterutro desolam᷑. Nec enĩ mentit᷑ ueridica sẽꝑ
ueritas dicens. om̃e regnũ in seipso diuisũ desolabit᷑. Nec

Expanded text:
audi sumus, voluissemus moribus vindicare, Christo scilicet, ut antecessores nostri, subjecti, mundo erecti, alter alterius onera, secundum Apostolum, portantes , invicem nos juvantes, in doctrina docentes, exhortando mutuo nos exhortantes, praelaturam in sollicitudine administrantes, in hilaritate nobis invicem miserantes, dilectionem Dei et fraternam sine simulatione habentes, odientes malum, adhaerentes bono, charitatem fraternitatis invicem custodientes, non alta sapientes, sed humilibus consentientes : fateor, non solum aliquem non timeremus, sed etiam ab omnibus timeremur. Nec vero ut, proh nefas! in nobis illud impleatur propheticum dicentis: Unusquisque carnem brachii sui vorabit, Manasses Ephraim, et Ephraim Manassen, simul ipsi contra Judam , hoc est confessione Dei insignem Ecclesiam, invicem mordentes, ab invicem consumimur, divisique ab alterutro desolamur. Nec enim mentitur veridica semper Veritas dicens: Omne regnum in seipso divisum desolabitur ; nec
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq pauit gregẽ. ursũ occidit et leonẽ. ictu. ꝓstrauit
gygantẽ. cantu p̾salterii mitigauit dȩ monẽ. in imico
peꝑcit. filiũ fugit. corã archa dñi saltauit. Qd in uni¬
uersis his moralit̃ spũ alit̃q acceptis intelligis nͥ pasto¬
ris eccłastici fortitudinẽ. audatiã.orationũ emolum̃ta.
patientiã. ex ercitiaꝙ diuini cultꝰ. postremo rectae
p̃dicationis & uitȩ scemata sacerdotalis: Salomon om¬
nesq reges iudȩ & isrł om̃ibꝰ suis bonis actibꝰ ipsa quoꝙ un¬
tione. quẽ nͥ te docuert̃ maxime s Propbetas qͥd optos pest
decurrere. cũ ꝓphetas imitari ꝓphetas exponero ꝓphe¬
ta ipse quoq debeas eẽ. Si quidẽ testante dño noua ei
uetera de thesauro cordis debes ꝓferre. Machabeorun
ala illa fortissima in om̃ibꝰ p̃liis uictoriarũꝙ ꝓuentioꝰ
quid nisi tuã contra usibiles & in uisibiles hostes coti¬
dianã orationis. p̃dicationis piȩꝙ operationis pdicat pugnair¬

Expanded text:
Denique pavit gregem, ursum occidit et leonem, ictu lapilli prostravit. gigantem , cantu psalterii mitigavit daemonem , inimico pepercit , filium fugit , coram arca Domini saltavit ; quid in universis his moraliter spiritualiterque acceptis intelligis, nisi pastoris ecclesiastici fortitudinem, audaciam, orationum emolumenta, patientiam, exercitiaque divini cultus, postremo rectae praedicationis et vitae schemata sacerdotalis? Salomon omnesque reges Judae et Israelis, omnibus suis bonis actibus, ipsa quoque unctione, quem, nisi te, docuerint maxime? Prophetas quid opus est decurrere, cum prophetas imitari, prophetas exponere, propheta ipse quoque debeas esse? Siquidem, testante Domino, nova et vetera de thesauro cordis debes proferre . Machabaeorum ala illa fortissima in omnibus praeliis victoriarumque proventibus, quid, nisi tuam contra visibiles et invisibiles hostes qnotidiana
Abbreviated transcription (Latin):
aregib immo ut legit᷑ a rege utiq regũ omniũ tã tẽporale quã
ȩternũ accipies donũ. disciplina quoq ex altabit caput tuũ. &
colla daberis inconspectu magnatoꝵ Ad agnitionẽ hominũ uir¬
tus tua erit. scientiã quoꝙ tibi altissimus honorari inmirabi¬
libꝰ suis dabit in his curans mitigabis dolores & facies pigmenta
suauitatis . & unctiones conficies sanitatis. & non consument᷑

Expanded text:
a regibus, imo, ut legitur, a Rege utique regum omnium, tam temporale quam a regibus, imo, ut legitur, a Rege utique regum omnium, tam temporale quam aeternum accipies donum ; disciplina quoque exaltabit caput tuum, et collaudaberis in conspectu magnatorum; ad agnitionem hominum virtus tua erit, scientiam quoque tibi Altissimus honorari in mirabilibus suis dabit; in his curans mitigabis dolores et facies pigmenta suavitatis, et unctiones conficies sanitatis, et non consumment
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ iustus iudex cuncta in hoc sȩculo iundirar&. illo ulti moui¬
dicio opus non essor siautẽ nulla : res humanas eũ curarenullus
pene crederet Hon conuenire igit᷑ scias iuita ciiusdã sapien¬
tissimi sententiã uilissimoꝵ spirituũ te p̃sidia captare. quẽ sapi¬
entia in hanc uult exellentiã cõponere : ut dõ similẽ quantũ
scilic& ad eius spectat concessionẽ possit efficere: eãꝙ men¬
tiũ naturã esse eodẽ ipso docente ꝑpende. ut quotiens abie¬
cerint ueras falsis opinionibꝰ induant᷑ et illud magis exerce qđ
ut in primordio locutionis suggessi adõ inspiratoꝵ medicoꝵ uera
quia ꝓbata inuenit sollertia quã qđ infeliciũ meretricularũ
abolo acta coniectauit dementia : lt afit ut nulla infidelitatis
caligo uerũ illũ quouideri quippiã solet agendũ confundat in¬
tuitũ. Et ꝓpter sapientiȩ bonũ & medelȩ adõ concessȩ subsidiũ

Expanded text:
enim justus judex cuncta in hoc saeculo vindicaret, illo ultimo juenim justus judex cuncta in hoc saeculo vindicaret, illo ultimo judicio opus non esset; si autem nullas res humanas curaret, nullus pene crederet. Non convenire igitur scias juxta cujusdam sapientissimi sententiam, vilissimorum spirituum te praesidia captare, quem sapientia in hanc vult excellentiam componere, ut Deo similem, quantum scilicet ad ejus spectat concessionem, possit efficere; eamque mentium naturam esse, eodem ipso docente, perpende, ut quoties abjecerint veras, falsis opinionibus 22 induantur; et illud magis exerce, quod, ut in primordio locutionis suggessi, a Deo inspiratorum medicorum vera, quia probata invenit solertia, quam quod infelicium meretricularum diabolo acta conjectavit dementia. Ita fit ut nulla infidelitatis caligo verum illum, quo videri quidpiam solet agendum, confundat intuitum; et propter sapientiae bonum, et medelae a Deo concessae subsidium
Abbreviated transcription (Latin):
tuli ut corrigia id sȩpe iudimus fien abhis quib incorde aslnd
nõi istius ũ sepefatt non sonuit agtstim Gaudes qua mes tuas inte¬
nisu nones tristis quatu peristi: Multo magis perirortuena
tua qua animatua Et illud psal mistȩ. Confundant̃ oome ssaci¬
ente suana apostoli etiã de culpa scilicet ualde ruoridies
inquit obserutus & menses & annos time o nesin& causa labora¬
uerĩ inuobis. Et illud deregũ libro quarto Nũquid non ẽ ds̃ in isrł ut
eatis ad consulendũ be lTebub deũ acharon : Qũa obrẽ hȩc dicit dñs
ochoriȩ regi delectulo suꝑquẽ ascendisti non descendes sed mor¬
te morieris. Et ecce hoc exẽplo cũ ꝑtalia sanart plerũ ꝙ quidã
uideant᷑. dĩ scilicet aut miscđãadpȩnitentiã expectati. aut ui¬
stitia sibi ipsis derelicti quid mereant᷑ dĩ iudicio conp̃hen si si

Expanded text:
 cultello vel corrigia; id saepe vidimus fieri ab his, quibus in corde illud  cultello vel corrigia; id saepe vidimus fieri ab his, quibus in corde illud nostri istius jam saepe fati non sonuit Augustini: « Gaudes quia res tuas invenisti, non es tristis quia tu peristi; multo magis periret tunica tua, quam anima tua. » Et illud Psalmistae: « Confundantur omnes facientes vana ; » Apostoli etiam de culpa scilicet valde minori: « Dies, » inquit, « observatis et menses et annos, timeo ne sine causa laboraverim in vobis . » Et illud de Regum lib. IV: « Nunquid non est Deus in Israel, ut eatis ad consulendum Belsebutb Deum Acharon? » Quamobrem haec dicit Dominus Ochoziae regi: « De lectulo super quem ascendisti non descendes sed morte morieris . » 11. Et ecce hoc exemplo, cum per talia sanari plerumque quidam videantur, Dei scilicet aut misericordia ad poenitentiam exspectati, aut justitia sibi ipsis derelicti, quid mereantur Dei judicio comprehensi. Si
Abbreviated transcription (Latin):
talbꝰ usq ad ꝑditionẽ animȩ intantũ decipiunt ut etiã eis quas ditꝰ
genas herodian ilã baptistȩ xp̃i interfect ncẽ quasi regina ininio
deã p̃ponant asserentes tertiã totius mundi partẽ illl traditam
quasi hȩc merces fuerit ꝓphetȩ occisi cũ potius sunit de monest alib
p̃fugus infelices mulierculas his ꝙ multũ uituperabiliores iuros
quia ꝑditissimos decipientes. quis inqu̾ã taliũ uidens donta mraũ¬
lit sicut dño placuit ita factũ ẽ: quin potius non sclũs tale dib&s
anglis sed etiã quib dã miserrimis hominib illud a scribens que libae
imnisore act ꝓpul sorẽ ut dicit tẽpostatũ euocari donis quit ho
pe dori digraret᷑ placariuti uidelicet merturius sotios ul iristastu
quorda caducei : Hedicã enĩ dȩ tantotantȩ głe ut beati lob
uor dã pno hoc non facerent deuulissima recula hoc ede Euli

Expanded text:
ut etiam eis, quas ait ut etiam eis, quas ait Gen. Herodiam illam Baptistae Christi interfectricem quasi reginam, imo deam 21 proponant, asserentes tertiam totius mundi illi partem traditam, quasi haec merces fuerit prophetae occisi; cum potius sint daemones talibus praestigiis infelices mulierculas, hisque multum vituperabiliores viros, quia perditissimos, decipientes: quis, inquam, talium videns tanta miraculit; sicut Domino placuit, ita factum est » : quin potius non solum malignis angelis, sed etiam quibusdam miserrimis hominibus illud ascribens, quemlibet immissorem, aut propulsorem, ut dicitur, tempestatum evocari, donisque, ut hoc mederi dignaretur, placari; ut videlicet Mercurius socios Ulyssis tactu quondam caducei. Ne dicam enim de tanto tantae gloriae, ut beati Job fuit, damno, hoc non facerent de vilissima recula, hoc est, vel
Abbreviated transcription (Latin):
nuo subiecit quȩ saciunt uerbũ eius sed his ut dicere cȩperã excep¬
tis alia sunt illa quȩ quãus ex eadẽ materie corporali ad aliꝗd
tamen diuinitus ad nunciandũ nr̃is sensibus ad mouent᷑ quae
ꝓpriȩ miracula & signa dicunt᷑ habes hi tanti auc toritate
doctoris & multa posse dȩmones ꝑ angłicã illã suã naturam
quȩ etĩã non possunt ꝑ ꝓhibitionẽ diuinã. nil uero posse nisiditade¬
suꝑ potestate. uł ad sallendos fallaces sicut ȩgiptios. quox similes st̃
qui sallacias diaboli aut uenerant᷑ tanquã diuinas. aut desiderant
tanquã ꝓficuas. cũ multũ etiã illi sunt destabiliores quieas ererent
immo ꝑquos exercent᷑ tanqũa uirtute s Ad amonendos ut ad ꝓbandos
fideles ãmonendos. nesimilia facere cupientes e& efficiant᷑ simi¬
les ꝓbandos uero ut his eruditi exercitati atq manisestati monstent

Expanded text:
nuo subjecit, Quae faciunt verbum ejus. Sed his, ut dicere coeperam, excepnuo subjecit, Quae faciunt verbum ejus. Sed his, ut dicere coeperam, exceptis, alia sunt illa quae, quamvis ex eadem materia corporali, ad aliquid tamen divinitus annuntiandum nostris sensibus admoventur, quae proprie miracula et signa dicuntur. » 10. Habes hic tanti auctoritate doctoris, et multa posse daemones per angelicam illam suam naturam, quae etiam non possunt per prohibitionem divinam; nil vero posse, nisi data desuper potestate, vel ad fallendos fallaces, sicut Aegyptios, quorum similes sunt, qui fallacias diaboli aut venerantur tanquam divinas, aut desiderant tanquam proficuas, cum multum etiam illis sunt detestabiliores, qui eas exercent, imo per quos exercentur, tanquam virtutes; vel ad admonendos vel ad probandos fideles: admonendos, ne similia facere cupientes, eorum efficiantur similes; probandos vero, ut his eruditi, exercitati, atque manifestati monstrent,
Abbreviated transcription (Latin):
tit a quo ẽ talis naturȩ modus. qui etiã ꝑ angłos suos & illa plerũ¬
q non permitut. quȩ concessit ut possint Exceptis igit᷑ illis quȩ
usitatissimo transcursu tẽporũ inrerũ naturȩ ordine corporaliter
fuint: Sicuti sunt ortus occasusq siderũ. generationes & mortes anima¬
liũ. seminũ & germinũ innumerabiles duiersitates: Nebulȩ & nubes niues
& pluuia fulgura & tonitrua. flumina & grandines : Veniet ignis frigus
& ȩstus & om̃a talia exceptis etiã illis quȩ in eadẽ ordine rara sunt
sicut defectus luminũ & species inusitate siderũ & monstra. & ter¬
rȩmatus & similia Exceptis ergo istis omnibꝰ quorũ quidẽ prima & sũ¬
ma causa non ẽ nisi uoluntas dĩ. Vnde & in palmo cũ quȩdã huius
generis cõme morata essent. ignis grando .nix. glaties spiritus tẽpesta¬
tis. Nequis ea uł fortuitu uł causis tantũ modo corporalib uł etiam
spiritualibꝰ: Tamen p̃ter uoluntatẽ dĩ existentib agi credera: conti¬

Expanded text:
tit a quo illis est talis naturae modus, qui etiam per angelos suos et illa plerumque non permittit, quae concessit ut possint. Exceptis igitur illis quae usitatissimo transcursu temporum in rerum naturae ordine corporaliter fiunt, sicuti sunt ortus occasusque siderum, generationes et mortes animalium, seminum et germinum innumerabiles diversitates, nebulae et nubes, nives et pluviae, fulgura et tonitrua, fulmina et grandines, venti et ignis, frigus et aestus, et omnia talia; exceptis etiam illis, quae in eodem ordine naturae rara sunt, sicut defectus luminum et species inusitatae siderum, et monstra, et terrae motus, et similia: exceptis ergo istis omnibus, quorum quidem prima et summa causa non est nisi voluntas Dei: unde et in psalmo cum quaedam hujus generis commemorata essent: Ignis, grando, nix, glacies, spiritus tempestatis ; ne quis ea vel fortuitu, vel causis tantummodo corporalibus, vel etiam spiritualibus, tamen praeter voluntatem Dei existentibus agi crederet, conti
Abbreviated transcription (Latin):
supplicu. nͦ ꝓmissione regni nos ne ab ipso fornicemur custodien¬
do restringit Itẽꝙ Mulier rixosa: ira magna & contumelia. & t᷑ pi¬
tudo illius non teget᷑ Gr̃a uero suꝑ gratiã. mulier scã & pudorata
Apostolus quoq titũ dereb ecclesiasticis instruens. te quoꝙ quomͦ
cõmone faciat doc& dicendo inter cȩtera Loquere quȩ decet
aña doctrinã senes ut sobrusint. pudici. prudentes. sani in fide . in
dilectione in patientia. Anus similiter in habitu sc̃o. Noncrimina¬
trices non uino multo seruientes. bene docentes. ut prudentiã do¬
ceant Ad olescente sut uiros suos diligant. prudentes. castas. sobrias:
Domus cura habentes benignas. subditas uiris suis. ut non blasphemet
uerbũ dĩ Adephesios quoq. mulieres ait subditȩ sint iuiris suis

Expanded text:
supplicii, modo promissione regni nos, ne ab ipso fornicemur, custodiensupplicii, modo promissione regni nos, ne ab ipso fornicemur, custodiendo restringit. Itemque: Mulier rixosa ira magna: et contumelia, et turpitudo illius non tegetur; gratia vero super gratiam mulier 58 sancta et pudorata . Apostolus quoque Titum de rebus ecclesiasticis instruens, te quoque quomodo commonefaciat, docet, dicendo inter caetera: Loquere quae decent sanam doctrinam, senes ut sobrii sint, pudici, prudentes, sani in fide, in dilectione, in patientia. Anus similiter in habitu sancto, non criminatrices, non vino multo servientes, bene docentes, ut prudentiam doceant adolescentes, ut viros suos diligant, prudentes, castas, sobrias, domus curam habentes, benignas, subditas viris suis, ut non blasphemetur verbum Dei ; ad Ephesios quoque: Mulieres, ait, subditae sint viris suis