comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ou sebũt᷑ lut̾is maria qͥb ⁊ nũc hic sermo desc̾¬
itꝰ e. i uolũt illum dũ pasc̾et asinos ĩdesto patͥs
su aquaiũ ꝯg̃gationes reperisse q̃ iuxta idioma lĩ¬
que hebrice maria nũcupãt᷑. Qod sciliece stagnaũ
reperit. cuĩi rei ĩuẽcio in hemo difficilis ẽ. Nõ nu
liputãt aquas calidas iuxta punice lingue uici¬
ntate q̃ hebraice cõt̃minat̃ ẽ hoc uocabulo signi¬
semi. Sũt qui arbitnt᷑ onagͦs abhoc admissos ẽẽ
idismas: ⁊ istũ istiꝰmodi repperisse ꝯcubitu. ut ue¬
iquar g̾ges abasmis ĩ deserto ip̃e pͥmꝰ fecerit ascẽ¬
d: ut muloꝵ inde nouua contͣ nat̾am animalia
usc̾ent᷑. filii ana. dison. filii dison amaran. ⁊ e
IA. Inꝑalipomeñ. amaran .i. rub̾catꝰ. sordidꝰ. uł te¬
nulentꝰ. Ingenesi amadan cõcupiscibił. Hama¬
en uͦ ⁊ amadan uni hõis noĩa sũt. Filii eser. mala

Expanded text:
untur litteris maria quibus et nunc hic sermo descriptus est; et volunt illum, dum pasceret asinos in deserto patris sui, aquarum congregationes reperisse, quae, juxta idioma linguae Hebraicae, maria nuncupantur; quod scilicet stagnum repererit, cujus rei inventio in eremo difficilPunicae linguae viciniam, quae Hebraeae contermina est, hoc vocabulo significari. Sunt qui arbitrantur onagros ab hoc admissos esse ad asinas, et ipsum istiusmodi reperisse concubitum, ut veis in deserto ipse fecerit primus ascendi, ut mulorum inde nova contra naturam animalia nascerentur. Filius Ana, Dison, Filii Dison, Amaran Hamna, in Paralipomenon Hamaran rubricatus sordibus, vel temulentus ; in Genesi Amadan concupiscibilis; Amaran vero et Amadan unius hominis nomina sunt. Filii Eser, Bala
Abbreviated transcription (Latin):
xime cũ ĩsequẽtib legat᷑. ipsa t̾anath soroi ẽẽ
lotta filii seyr qͥ etiã ẽ edom. S seyir hebraic
pilosus dr̃: eo qd̾ fuerit totꝰ in modũ pellis pilo̾
Edom aũt dr̃ rubeꝰ. siue fuluus lingua hebrer
Abeo gͥ qd̾ rubeo cibo uẽdiderit pͥmogenita su
sului. id̾ edom sortitꝰ ẽ. nom. Porro hebrei hã
q̃stione ita soluũt: dicẽtes t̾ana fuisse cocubi¬
nã esau. ⁊ gen̾asse ei filiũ amalech. s tam̃ eam
ut filiã int̾filios ipsiꝰ ẽẽ d educat᷑a. filii sobal.
alian. ⁊ manahath. ⁊ ebal. ⁊ sephi. ⁊ onã. Alimn s¬

Expanded text:
egatur ipsa Thamna soror esse Lotam. Filii Seir, qui etiam est Edom. Sed Seir Hebraice pilosus dicitur, eo quod fuerit totus in modum pellis pilosus. Edom autem dicitur rubens sive fulvus, lingua Hebraea. Ab eo ergo, quod rubeo cibo vendiderit primogenita sua , fulvi, id est, Edom sortitus est nomen. Porro Hebraei hanc quaestionem ita solvunt, dicentes Thamna fuisse concubinam Esau, et generasse ei filium Amalech, sed tamen eum ut filium inter filios ipsos esse educatum. Filii Sobal, Alian et Manahath et Ebal, et Sephi, et Onam. Alian
Abbreviated transcription (Latin):
lecthan. heber aqͦ hebrei. Uocati s̃.
uaticinio quodã filio suo phalech nom
posuit qui int̾p̃tat᷑ diuisio. Abeo qd̃ inclied̃ eiꝰ
lingue ibabilone cdiuise sũt. Hartat aũt philo
inlibro questionũ suarũ suꝑ geneseos qd̃ ertͥb fi¬
suꝑse duces constitutos. Hoc ẽ filii sem. iectan du¬
c̾ẽ: filii cham nẽrod. filii au̾t iafeth subsene duce
fueru̾t constituti. Porro pꝰ obitu noe: ꝯuenerũt un¬
diq om̃s hi duces cũ agmiinib sibi subiectis in
campo sennaar: ibidẽq turre ꝯstituere conatis.
Cum au̾t initiasẽt. edificare turrẽ: diuisit dsli¬
guas eou ⁊ mutauit eoꝵ effigies. ⁊ nõ cognouit

Expanded text:
ectan . Heber, a quo Hebraei vocati sunt, vaticinio quodam filio suo Phaleg nomen imposuit, qui interpretatur divisio, ab eo quod in diebus ejus linguae in Babylone divisae sunt. Narrat autem Philo, in libro Quaestionum suarum super Genesim, quod ex tribus fivulos, habentes super se duces constitutos, hoc est, filii Sem Jectan ducem; filii Cham Nemrod; filii autem Japheth sub Phenet duce fuerunt constituti. Porro post obitum Noe convenerunt undique omnes hi duces cum agminibus suis subjectis in campum Sennaar, ibi denique turrim construere conati sunt . Cum autem initiassent aedificare turrim, divisit Deus linguas eorum, et mutavi
Abbreviated transcription (Latin):
Seth. e nos. cautan. Malilehl. Iarae. enoch. Ma-¬
tusale. Lamech. Noe. Sem. cham. ⁊ iafeth.
Becimꝰ ab adã noe suit. sic̃ in libro geneseos ma¬
nifeste ostẽsum ẽ. ⁊ incapite ꝑalipomeñ similit᷑
emicat. Hic etiã tres filios habuit. hoc ẽ. Sem.
minũ dilatatur ꝓgenies. Et apte dr̃. Noe in
cathalogo patrũ ẽe. decimꝰ. qr ꝑfectꝰ. Nam pͥmũ
deeo scͥptũ ẽ. Noe uir iustus erat ⁊ ꝑfectꝰ inge¬
neracionib suis: cũ deo ambulauit ⁊genuit¬
tres filios. Seo. Cham. & lafͤech. fili aũt iafet h
Gomer. Magog. madaẏ. Nart̃. tubal. Mosoc.
tyras. lafeth filionoe. nansũt.uii. filii. qͥ po̾sed¬
rũt tr̃am masia. abamanno. ⁊ tauro syrie. coe
les ⁊cilicie montib usq adfluuiũ tanam. In e-¬
uropa uͦ. usq adgadera. Noĩa locis ⁊ gentibus
relinquẽtes. eqͥb postea ĩmutata sũt płima.
cet̾a ꝑmanẽt ut fueru̾̃t. Sũt Gͣomer. Galathe.

Expanded text:
l, Jared, Henoch, Mathusale, Lamech, Noe, Sem, Cham, et Japheth. Decimus ab Adam Noe fuit, sicut in libro Geneseos manifeste ostensum est, et in capite Paralipomenon similiter emicat. Hic etiam tres filios habuit, hoc est, Sem, minum dilatatur progenies. Et apte dicitur Noe in catalogo patrum esse decimus, quia perfectus. Nam primum de eo scriptum est: Noe vir justus erat et perfectus in generationibilios, Sem, Cham et Japheth . Filii autem Japheth, Gomer, Magog, Madai et Javan, Thubal, Mosoch, Tiras. Japheth, filio Noe, nati sunt septem filii, qui possederunt terram Masia, ab Amano et Tauro Coelesyriae et Ciliciae montibus usque ad fluvium Nathanain; in Europa vero usque ad Gadera nomina locis et gentibus relinquentes: e quibus postea immutata sunt plurima, caetera permanent ut fuerunt. Su
Abbreviated transcription (Latin):
lxx. int̾pres tͣnstulerut. Leganiꝰ uarronis de
antiqͥtatib libros ⁊ sinnii capitonis. ⁊ grecũ
flegonta. cet̾osq erudissimos iuros: ⁊ uidebi¬
mꝰ om̃s pene insulas ⁊ tociꝰ orbis lutora. tr̃asq
man uicinas. g̾cis acolis occupiitas: qͥ ut supͣ
diximꝰ abamanno ⁊ tauro mõtib om̃ia ma¬
ritima loca usq ad ocenũ posseder britanic¬
um. filii chaon. chus. ⁊ mesraĩ. futh ⁊ cha¬
naam. Chus hodieq ab hebieis e hiopia nup¬
eum regio futhensis. Multi scͥptores tamgi

Expanded text:
 interpretes transtulerunt. Legamus Varronis de antiquitatibus libros, et Sisinnii Capitonis, et Graecum Phlegonta, caeterosque eruditissimos viros, et videbimus omnes pene insulas et totius orbis littora terrasque mari vicinas Graecis accolis occupatas, qui, ut supra diximus, ab Amano et Tauro montibus omnia maritima loca usque ad Oceanum possidere Britannicum. Filii Cham, Chus et Mesraim, et Phuth, et Chanan. Chus hodie, quae ab Hebraeis Aethiopia nuncupaa illam regio, Futhen
Abbreviated transcription (Latin):
bba. ieuila. sabbata ⁊ relsma. ⁊ sabbathaca. Si¬
bba aqͦ sabei. deqͥb uirgiliꝰ. Solis ẽ. thuream
are. E uila ietuli. ĩparte remocioris affrice he¬
remo coherẽtes. Sabbatha. aqͦ sabatheni. qui
nu̾e asthabori noĩant᷑. Recma uͦ ⁊ sabbathaca pa¬

Expanded text:
Sabatha, Regma, et Sabathaca. Saba a quo Sabaei, de quibus Virgilius : Solis est thurea arae. Evila, Getuli, in parte remotioris Africae eremo cohaerentes. Sabatha, a quo Sabatheni, qui nunc Astabari nominantur. Regma vero et Sabathaca pa
Abbreviated transcription (Latin):
buimꝰ facere fecimꝰ. Et in hoc enĩ
simil mͦ rerum ꝓsꝑe gestaꝵ uidrͣ¬
ꝓhib̾e iactantiam. S martion. ac
ualentinꝰ. & basilides. cet̾iq cum ip̃is
dum ħ nolunt. sic̃ sc̃o sp̃u digirũ ẽ
intelligere: declinauerunt a fide
⁊ inseruerunt se impietatib mul¬
tis: alium domm̃ legis. ⁊ aliũ mun¬
di cͤatorem. ac iudicem ꝓferentes
uelut ꝑ ħ que scͥpta sunt crudelẽ
qd calcare hostium c̾uices iubent᷑.
atq in ligno suspende reges terre
illius quã uiolent̾ inuadunt.
Atq utinã dominꝰ meus tħc filiꝰ
di istud concedat. & iubeat pedib
meis conculcare sp̃m fornicationis
⁊ calcare suꝑ c̾uices spc̃ iracundie
& furoris. calcare auaricie demoni¬
appende. sequens paulum dicentẽ¬

Expanded text:
buimus facere fecimus; et in hoc enim buimus facere fecimus; et in hoc enim simili modo rerum prospere gestaru jactantiam. Sed Marcion, ac Valentinus, et Basilides, caeterique cum ipsis, dum haec nolunt, sicut sancto Spiritu dignum est, intelligere, declinaverunt a fide, et inseruerunt se impietatibus multis, alium Dominum legis, et alium mundi creatorem ac judicem proferentes; velut per haec quae scripta sunt crudelem quod calcare hostium cervices jubentur, atque in ligno suspendere reges terrae illius quam violenter invadunt. Atque utinam Dominus meus Jesus Filius Dei istud concedat, et jubeat, pedibus meis conculcare spiritum fornicationis, et calcare super cervices spiritus iracundiae et furoris, calcare avaritiae daemoniappendere! sequens Paulum dicente
Abbreviated transcription (Latin):
ces inimicoꝵ. qui possint ita calcare
caput serpentis. ut calcaneũ nr̃m
morde non possit. Qui enĩ pugnat
subiħu duce aduersus contrarias
potestates. debet & illud ꝓmereri. qd
de pͥorib bellatorib sc̃bit᷑. Et reu̾sus
ẽ inquit uniu̾sus ppłs ad iħm inco¬
lumis: & ñ mutiuit qͥsqͣm de filiis
isrł in lingua sua. Uides gͥ quia qui
sub iħu militant incolumes deberre
redire de p̾lio: nͨ unquã debent ex ia¬
cuł maligni ignitis uulnꝰ acciꝑe. ñ
in corde pollui. nͨ incogitati. one
addidit. quia nlłs mutiuit in lingͣ
sua. hoc mͥ uidrͣ ostendi. quia de uic¬
toria se nemo iactauit: nemo sue¬
scientes quia iħc ẽ qui uictoriã tri¬
buit: ip̃i in lingua ñ mutiunt.
Qd̾ bene intelligens apłc paulus di¬
cebat: ñ ego autem. s gr̃a dei quȩ
in me est Puto autẽ quia ad hoc res¬
piciat illud domini mandatũ quo
ait. Cum autem fec̾itis ħ omnia. di¬
cite quia serui inutiles sumꝰ. qd̾ de¬

Expanded text:
ces inimicorum, qui possint ita calcare ces inimicorum, qui possint ita calcare caput serpentis, ut calcaneum nostrum mordere non possit. Qui enim pugnat sub Jesu duce adversus contrarias potestates, debet etiam illud promereri quod de prioribus bellats ad Jesum incolumis, et non mutivit quisque de filiis Israel in lingua sua. » Vides ergo quia qui sub Jesu militant incolumes debent redire de praelio, nec unquam debent ex jaculis maligni ignitis vulnus accipere, non in corde pollui, non in cogitatione addidit quia nullus mutivit in lingua sua, hoc mihi videtur ostendi quia de victoria se nemo jactavit, nemo virscientes quia Jesus est qui victoriam tribuit, ipsi in lingua non mutiunt. Quod bene intelligens apostolus Paulus dicebat: Non ego autem, sed gratia Dei quae in me est . Puta autem quia ad hoc respiciat illud Domini mandatum quo ait : Cum autem feceritis haec omnia, dicite quia servi inutiles sumus, quod de
Abbreviated transcription (Latin):
eẽmus quib dñs iħc sapientia sua
aulam pandet: ⁊ introduc̃et nos
intra thesauros sapientie & scientie
sue: & cas de quib nunc pedetentim
conam᷑ tanquam ꝑspeculũ. ⁊ inenig¬
mate aliqua ex parte contueri.⁊ in¬
spicere figuras. pleniꝰ nob̾ reserare
& ꝑfectius dignaret᷑ aꝑire. Clideris
quomͦ nob̾ clarescerit cuiꝰ potissimũ
ex sp̃alib hostib. hisqui nunc impug¬
nant isrł sp̃alem. figuram tenurt iste
pͥnceps de maceda. ⁊ ille de lachis. ⁊
ille de lebna. acit cuiꝰ intra semetip¬
sum uicii uł erroris quib anima im¬
plicat᷑. formam tenent singłi quiq
hoꝵ: quosillu duce int̾ficit poplus
dei. Hii tudelc qui audiunt manda¬
ta eiꝰ & p̾ceptum custodiunt. quib
ip̃e tͥbuit facultatem calcandi suꝑ
serpentes & scorpiones: & suꝑ om̃em
potestatem inimici. Oremꝰ ergo ut
& nr̃i pedes tales sint tam spetiosi
tam ualidi. qui possint calcare cerui¬

Expanded text:
essemus quibus Dominus Jesus sapientia sua essemus quibus Dominus Jesus sapientia sua aulam panderet, et introduceret nos intra thesauros sapientiae et scientiae suae, et eas de quibus nunc pedetentim conamur, tanquam per speculum et in aenigmate, aliqua ex parte contueri et inspicere figuras, plenius nobis reserare, et perfectius dignaretur aperire. Videres quomodo nobis claresceret, cujus potissimum ex spiritalibus hostibus his qui nunc impugnant Israel, spiritalem figuram tenuit ipse princeps de Maceda, et ille de Lachis, et ille de Lebna, aut cujus intra memetipsum vitii vel erroris quibus anima implicatur, formam tenent singuli quique horum quos Jesu duce interficit populus Dei: hi videlicet qui audiunt mandata ejus, et praeceptum custodiunt, quibus ipse tribuit facultatem calcandi super serpentes et scorpiones, et super omnem potestatem inimici. Oremus ergo ut et nostri pedes tales sint, tam speciosi, tam validi, qui possint calcare cervi
Abbreviated transcription (Latin):
haꝵ. lam itaq intelligis in quib
locis huiꝰuscem᷑ sunt tͥ mouenda cer¬
tamina. Aut si ñ tͥ sufficit intellectꝰ
nͥ & loca ip̃a manifesta tͥ toce signen¬
tur. audi in consequentib. ad u̾sus
sp̃alia inquit nequitie incelestib
Audisti quisunt. qui tͥ bello de cele¬
stib expellendi sunt: ut tu possis
loca illa ⁊ regna celoꝵ hereditatis sor¬
te susciꝑe. Sed et dominꝰ in eu̾głio
non ne euident̾ hoc designat. cum
dicit. a dieb ioħis regnum celoꝵ
uim patit᷑. ⁊ uim facientes diripi¬
unt illudꝰ. Transiuit cum om̃i isrł
de maceda in lebna. ⁊ pugnabat cõ¬
tra eam: quam tradidit dominus
cum rege suo in manu isrł. ꝑcusse¬
runtq urbem in ore gladii ⁊ om̃s
habitatores eius: ñ dimisert̃ in ea ul¬
las reliquias. feceruntq regi lebna
sic̃ fecerant regi iericho. De lebna
transiuit cum om̃i isrł in lachis
⁊ ex̾citu ꝑgirum disposito obpug¬
nabat eam. Et cet̾a. Utinam digni

Expanded text:
harum . Jam utique intelligis in quibus harum . Jam utique intelligis in quibus locis hujusmodi sunt tibi movenda certamina; aut si non tibi sufficit intellectus, nisi etiam loca ipsa manifesta tibi voce signentur, audi in consequentibus; adversus spiritalia nequitiae, inquit, in coelestibus. Audisti qui sint qui tibi bello de coelestibus expellendi sunt, ut tu possis loca illa et regna coelorum haereditatis sorte suscipere. Sed et Dominus in Evangelio nonne evidenter hoc designat, cum dicit: A diebus Joannis regnum coelorum vim patitur, et vim facientes diripiunt illud . « Transivit cum omni Israel de Maceda in Lebna, et pugnabat contra eam, quam tradidit Dominus cum rege suo in manu Israel: percusseruntque urbem in ore gladii, et omnes habitatores ejus, et non dimiserunt in ea ullas reliquias: feceruntque regi Lebna sicut fecerant regi Jericho. De Lebna transivit cum omni Israel in Lachis, et exercitu per gyrum disposito oppugnabat eam, » etc. Utinam digni
Abbreviated transcription (Latin):
Et uide ingrate ħetice: quomͦ exin¬
tegͦ uet̾ib noua concordant. ꝓmis¬
sum ẽ uet̾ib regnum t̾re sc̃e: terre
fluentis lac & mel. Que terra tũc
a peccatorib. ⁊ pessimis in coł ac re¬
gib tenebat᷑. uenit in istã t̾ram iħc
cũ ex̾citu domini & isrłiticis ducibꝰ᷑
expugnat om̃s interimit ⁊ obti¬
net. & obuictorie m̾itum. accipit
eoꝵ regna quos uicit. Tibi ꝑ eu̾gelia
sunt uacua & inania. hñt habita¬
tores suos pecc̃ores & nequã sp̃e re¬
fugas angłos ibi habitant illi adu̾¬
sus quos te apłica tuba ꝑsonans pau¬
lus cohortat᷑ ad p̾lium. Et sic̃ ibi di¬
cebat iħc. quia bellum uob̃̾ erit adu̾¬
sus amorreos.⁊ ferezeos.⁊ eueos.⁊¬
nuntiat dicens. Non erit uob̾ pug¬
na adu̾sus carnem & sanguinẽ. idẽ
ñ sic pugnabimꝰ sic̃ pugnauert̃ anti¬
qui. nec interris nob̾ adu̾sus homi¬
nes babenda sunt p̾lia: s aduersus
pͥncipatus. aduersus potestates. adu̾¬
sus huiꝰ mundi rectores tenebraꝵ

Expanded text:
ingrate haeretice, quomodo ex integro veteribus nova concordant. Promissum est veteribus regnum terrae sanctae, terrae fluentis lac et mel, quae terra tunc a peccatoribus et pessimis incolis ac regibus tenebatur. Venit in istam terram Jesus cum exercitu Domini et Israeliticis ducibus, expugnat omnes, interimit et obtinet, et ob victoriae meritum accipit eorum regna quos vicit. Tibi per Evangelia sunt vacua et inania: habent habitatores suos peccatores et nequam spiritus, refugas angelos; ibi habitant illi adversus quos te apostolica tuba personans Paulus cohortatur ad praelium; et sicut ibi dicebat Jesus quia bellum vobis erit adversus Amorrhaeos et Pherezaeosnuntiat, dicens: Non erit vobis pugna adversus carnem et sanguinem, id est, non sic pugnabimus sicut pugnaverunt antiqui, nec in terris nobis adversus homines habenda sunt praelia, sed adversus principatus, adversus potestates, adversus hujus mundi rectores tenebrarum
Abbreviated transcription (Latin):
De qua extirpat ignorantiã: inserit
bilium t̾renoꝵq lignoꝵ ẽ: Item
in pͥmis opus u̾b dei destruere edi¬
ficia diabolica: q̃ in anima constru¬
xit humana. Ille & enim turres su¬
ꝑbie in uno quoq nr̃m & muros
elationis extruxit. ħ sermo di subu̾¬
tit ⁊ subruit. ut m̾ito secundũ apo¬
stolum effici m̾eam᷑. di cultura di
edificatio suꝑ fundam̃tum apłoꝵ¬
positi & ꝓph̃aꝵ. ip̃o summo angła¬
ri lapide xͦ iħu: ex quo iunctura
tis om̃ib ⁊ ꝑemptis hostib nr̃is. ita
ut ñ relinquat᷑ ex eis qui respiret
in nob̾. s solus respiret in nob̾ sp̃c¬

Expanded text:
de qua exstirpat ignorantiam, inserit de qua exstirpat ignorantiam, inserit bilium terrenorumque lignorum! Est item in primis opus verbi Dei destruere aedificia diaboli quae in anima construxit humana. Ille etenim turres superbiae in unoquoque nostrum et muros elationis exstruxit; haec sermo Dei subvertit et subruit; ut merito secundum Apostolum effici mereamur Dei cultura, Dei aedificatio super fundamentum apopositi, ipso summo angulari lapide Jesu Christo, ex quo junctura tis omnibus et peremptis hostibus nostris; ita ut non relinquantur ex eis qui respiret in nobis, sed solus respiret in nobis sp
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ. ecce constitui te hodie suꝑ
gentes. & regna eradicare. ⁊ subuer¬
tere.⁊ ꝑditum dare. & post ħ edi¬
ficare. & plantare. ita & de his q̃
ꝑ iesum scribunt᷑ gesta credendũ ẽ.
immo potiꝰ de his que ꝑ nostrũ
dominum iħm & nunc gerunt᷑
innob̾. Primũ namq opus u̾b
dei est eradicare p̾cedentia mala
spinas ac tͥbulos uitioꝵ. Dũ enĩ
iste male radices occupatã detinẽt
terram: ñ pot̃ semina bona & sc̃a
susciꝑe. Necessariũ gͦ & pͥmũ hoc
opus uerb di est plantas eradi¬
care peccati. ⁊ i mnem plantam
quam ñ plantauit pat̾ celestis euel¬
lere igniq consum̾e. Secundi iã
oꝑis est plantare. Quid ẽ qd plan¬
tat deus: Moyses dic̃. qr planta¬
uit deus paradysum. S & nunc
plantat deus. ⁊ cotidie plantat in
animab credentium. In anima Et de
qua excidit iram: mansuetudinẽ
plantat. Et de qua excidit suꝑbiã
plantat humilitatem. De qua eradi¬
cat lasciuiam. pudiciciã plantat.

Expanded text:
nstitui te hodie super gentes et regna, eradicare, et subvertere, et perditum dare, et post haec aedificare, et plantare ; » ita et de his quae per Jesum scribuntur gesta credendum est, imo potius de his quae per nostrum Dominum Jesum etiam nunc geruntur in nobis. Primum namque opus verbi Dei est eradicare praecedentia mala, spinas ac tribulos vitiorum. Dum enim istae malae radices occupatam detinent terram, non potest semina bona et sancta suscipere. Necessarium ergo et primum hoc opus verbi Dei est plantas eradicare peccati, et omnem plantam quam non plantavit Pater coelestis, evellere ignique consumere. Secundi jam operis est plantare. Quid est quod plantat Deus? Moyses dicit, quia « plantavit Deus paradisum . » Sed et nunc plantat Deus, et quotidie plantat in animabus credentium. In anima enim de qua excidit iram, mansuetudinem plantat; et de qua excidit superbiam, plantat humilitatem; de qua eradicat lasciviam, pudicitiam plantat;
Abbreviated transcription (Latin):
effugiat sermo malus de ore meo. Sic
enĩ pot̾o iħu duce purgatꝰ ab om̃ib
pͥorib mał effici in ciuitatib filioꝵ
isrł. De quib scͥptum ẽ. edificabunt᷑
ciuitates iude. ⁊ habitabiuit in eis.
Et enim nũc umꝰcuiꝰq nostrum animã
iłx destruit & edificat. Et sic̃ diceba¬
mus tunc cum ieremiã dissereremꝰ

Expanded text:
effugiat sermo malus de ore meo. Sic effugiat sermo malus de ore meo. Sic enim potero, Jesu duce, purgatus ab omnibus prioribus malis, effici in civitatibus filiorum Israel, de quibus scriptum est: « Aedificabuntur civitates Judae, et habitabunt in eis . » Etenim nunc uniuscujusque nostrum animam Jesus destruit et aedificat. Et sicut dicebamus tunc cum super
Abbreviated transcription (Latin):
quã int̾p̾tari dicunt. coniunctionẽ
uł coniugiũ. Coniunctio uͦ anime
nr̃e fuit pͥmo cum malo uiro. ⁊ ma¬
rito pessimo diabolo: quo destruc¬
t̾o & extincto. lib̾ata ẽ anima a lege
pͥoris ⁊ pessimi uiri. ⁊ coniuncta ẽ
uiro bono.⁊ legrtimo: illi de quo
ad geminũ hũc uniꝰcuiꝰq eruitatis
consonat statum. Ego puto qd sic
melius ẽ intelligi bella isrłitica
⁊ qd sic p̾liari iesus putet᷑. & destru¬
ere urbes ac regna subuert̾e. Sic
enim & illud dictum religiosius
⁊elementiꝰ apparebit. qd dicit᷑ ita
subũtisse. & uastasse singulas quas¬
q urbes. ut nicħ in eis relinqueret᷑
qd spiraret. neq qui saluus fier&
neq qui effugeret. utinam enĩ
dominꝰ de animab credentibꝰ sibi
& quas suo uendicat regno.⁊ de mea
ipiꝰ anima ita eiciat ⁊ extinguat
oĩa pͥora mala: ut nullus in me
malicie sensus ułtra respiret. nłłs¬
ire. nlłs concupiscentie alicuiꝰ male
in me saluet᷑ affectus: nlłus suꝑsit qͥ

Expanded text:
interpretari dicitur conjunctionem vel conjugium. Conjunctio vero animae nostrae fuit primo cum malo viro, et marito pessimo diabolo: quo destructo et exstincto, liberata est anima a lege prioris et pessimi viri, et conjuncta est viro bono et legitimo, illi de quo ad genuinum hunc uniuscujusque civitatis consonat statum. Ego puto quod sic melius est intelligi bella Israelitica, et quod sic praeliari Jesus putetur, et destruere urbes ac regna subvertere. Sic enim et illud dictum religiosius et clementius apparebit, quod dicitur ita subvertisse et vastasse singulas quasque urbes, ut nihil in eis relinqueretur quod spiraret, neque qui salvus fieret, neque qui effugeret. Utinam enim Dominus de animabus credentibus sibi, et quas suo vindicat regno, et de mea ipsius anima ita ejiciat et exstinguat omnia priora mala, ut nullus in me malitiae sensus ultra respiret, nullus concupiscentiae alicujus malae in me salvetur affectus, nullus supersit qui
Abbreviated transcription (Latin):
odem die macedan qͦ cepit iosue
⁊ ꝑcussit inore gladii regemq
illiꝰ interfecit. ⁊ om̃s babitatores
eiꝰ. Non dimisit in ea saltem paruaᷤᷤ
reliquias. Et cet̾a. Bella que ꝑ
iħm gerunt᷑. & regum atq hostiũ
strages. celestium rerũ timbre. typꝰ¬

Expanded text:
odem die Macedan quoque cepit Josue, et percussit in ore gladii, regemque illius interfecit, et omnes habitatores ejus. Non dimisit in ea saltem parvas reliquias, » etc. Bella quae per Jesum geruntur, et regum atque hostium strages, coelestium rerum umbrae typ
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ regem lebna. & regem lachis. & re¬
gem hebron: ut isti om̃s qui ante
sub regib pessimis peccati legem co¬
lebant. nunc sub di legib agant.
S & de ip̃is interp̾tationib nomiũ
si curiosiꝰ. ac diligentius ꝑscrutem᷑
inuemet᷑ significantia nominũ¬
nc̃ ad mali regni: nũc & ad boni
intelligentiã posse conferri. utputa
lebna candor int̾p̃tat᷑. Candor aũ
diu̾se intelligit᷑. Est enm candor le¬
pre: ⁊ est candor lucis. Possibile gͦ ĩ
&̃ nominis huiꝰ interp̾tationem
utriꝰq status differentias indicare
ut candorẽ quidem lepre habu̾it
lebna sub regib mał. quo destruc¬
to atq subuerso ad isrłiticum reg¬
num ꝑueñ lebna. ⁊ candorem lucis
accepit. qui candor inscͥpturis ⁊ lau¬
dabił & culpabił ponit᷑. Ex itm
lachis int̾p̃tat᷑ iter. Iter aũ & lati¬
dabile. & culpabile inscptis baltĩ
Qd̾ difficile ñ est ꝓbare. sic̃ dixre
in psalmo. ⁊ iter impioꝵ ꝑibit.

Expanded text:
et regem Lebna, et regem Lachis, et reet regem Lebna, et regem Lachis, et regem Hebron, ut isti omnes qui ante sub regibus pessimis peccati legem colebant, nunc sub Dei legibus agant. Sed et de ipsis interpretationibus nominum si curiosius ac diligentius perscrutemur, invenietur significantia nominum nunc ad mali regni, nunc etiam ad boni intelligentiam posse conferri. Ut puta Lebna candor interpretatur: candor autem diverse intelligitur, est enim candor leprae, et est candor lucis. Possibile ergo est etiam nominis hujus interpretationem utriusque stratus differentias indicare, ut candorem quidem leprae habuerit Lebna sub regibus malis; quo destructo atque subverso, ad Israeliticum regnum pervenit Lebna, et candorem lucis accipit, qui candor in Scripturis et laudabilis et culpabilis ponitur. Et iterum Lachis interpretatur iter. Iter autem et laudabile et culpabile in Scripturis habetur, quod difficile non est probare, sicut dixit in psalmo: « Et iter impiorum peribit .
Abbreviated transcription (Latin):
bellator aduersus uirtutes contrari¬
as. eiecit eas de ciuitatib quas possi¬
debant .i. de animab nr̃is. & inter¬
fecit reges. qui regnabant in animabꝰ
nr̃is. ne ultra regnet in nob̾ pec̃em.
ut postea quam int̾emerit regem
pec̃ci deciuitate aĩe nr̃e: fiat aĩa nr̃a¬
stra ciuitas dei. ⁊ regnet in ea deus
⁊ dicat᷑ ad nos: quia ecce regnũ di in¬
tra uos ẽ. Est ergo opus summe mĩe
qd dominꝰ ib̾c adumbratum pͥꝰ
a filio naue ꝑsingłas quasꝙ enutatẽ.
nunc inu̾itate ꝑ singulas quasq
animas credentiũ complet: ut q̃
possidebant᷑ amał & pessimis regib
secundũ pͥncipem aeris munidi hꝰ spc̃
qui nunc oꝑatur in filiis diffidentie.
expulsis his & ꝑemptis. facere eas dig¬
netͣ habitaculum dei & sp̃c sc̃i tem¬
plum: ut menbra que seruierant
sub rege iniquo iniquitati ad ĩmun¬
diciam: nunc seruiant iusticie ad
scĩficationem. Sic ergo intellige. qd
int̾fecit regem iericho. ⁊ regem ahi.

Expanded text:
bellator adversus virtutes contrarias; et ejecit eas de civitatibus quas possidebant, id est, de animabus nostris; et interfecit reges qui regnabant in animabus nostris, ne ultra regnet in nobis peccatum: ut posteaquam interemerit regem peccati de civitate animae nostrae, fiat anima nostra civitas Dei, et regnet in ea Deus, et dicatur ad nos quia regnum Dei intra vos est . Est ergo opus summae misequod Dominus Jesus adumbratum prius a filio Nave per singulas quasque civitates, nunc in veritate per singulas quasque animas credentium complet; ut quae possidebantur a malis et pessimis regibus, secundum principem aeris mundi hujus spiritus, qui nunc operatur in filiis diffidentiae, expulsis his et peremptis, facere eas dignetur habitaculum Dei et Spiritus sancti templum, ut membra quae servierant sub rege iniquo iniquitati ad immunditiam, nunc serviant justitiae ad sanctificationem. Sic ergo intellige quod interfecit regem Jericho, et regem Ahi,
Abbreviated transcription (Latin):
ego s gr̃a dei. que inme est. Qd̃ si ita
⁊ confortamini a facie eoꝵ. quia do¬
minꝰ deus tradidit uob̾ om̃s inimi¬
cos ur̃os in manus. ꝑcussit itaq iosue
Somem t̾ram montanã. & m̃idianã
Satq campestrem: & asedotb cum re¬
gib suis. Non dimisit in eis ullas re

Expanded text:
em, sed gratia Dei, quae in me est ; quod si ita et confortamini a facie eorum, quia Dominus Deus tradidit vobis omnes inimicos vestros in manus. « Percussit itaque Josue omnem terram montanam, et meredianam, atque campestrem, et Asedoth cum regibus
Abbreviated transcription (Latin):
re uoluisse. Nam eatdem causa plu¬
rium simulactoꝵ: etiam iouum plu¬
ralit̃ dici possent. Hoc aũ ulem no
baalim. Iuod si forte aliud inhebrea
uł syra lingua nomina ista signiti.¬
cant: deos tam̃ alienos fuisse constat
⁊ falsos. qͥb isrł seruire ñ debuit.

Expanded text:
re uoluisse; nam eare uoluisse; nam earimorum simulacrorum etiam Joves pluraliter dici possent. Hoc autem, id esBaalim. Quod si forte aliud in Hebraea et Syra lingua nomina ista significant, deos tamen alios fuisse constat, et falsos, quibus Israel servire non debuit.
Abbreviated transcription (Latin):
ei d̃s dr̃ N otantlum aũ qd̾ alia editio
hime locum sic ht̃ Q seruier̃t baal &
astarten. Solet dici baal nom̃ ẽẽ apd̾
g̃s illaꝵ partium iouis: astarte aũ
uinonis: quod ⁊ lĩgua pumea pu¬
tatur ostende. Nam baal punici
uident᷑ dic̃ẽ dñm. Uñ halsamẽ quasi
dñm celi intelliguntur dicere Sa¬
mem quippe apul eos celi appellan¬
tur Iuno aũ sine dubitatione ab ilł
astart uocatur. Q qm iste lingue
ñ multum int̾ se differunt meri¬
to creclitur hic de filiis isrł hoc di¬
cere scͥptura. qr baal seruierunt ⁊
astartib: quia ioui ⁊ rononibus.
d ec mouere debet. qr ñ dixit astar¬
sint ionones pluralit̾ hoc nomen
posuit. Ad si mulacroꝵ enĩ mul¬
tttulinem referri uoluit intel¬
lectum: qm̃ unum quodq iono¬
nis simulacrum iuno uocabat᷑
ac ꝑ hoc tot iuniones quot simi¬
laera intelligi uoluit Harietatis
autem causa existimo iouem singla¬
rit̃: iunonem pluralit̾ cominemora¬

Expanded text:
ei Deus est. Notandum enim quod alia editio ei Deus est. Notandum enim quod alia editio hunc locum sic habet: Et servierunt Baal et Astartibus. Solet dici Baal nomen esse apud gentes illarum partium Jovis, Astartae autem Junonis, quod et lingua Punica putatur ostenduidentur dicere dominum: unde Baalsamen quasi dominum caeli intelleguntur dicere; Samen quippe apud eos caeli appellantur. Iuno autem sine dubitatione ab illis Astarte uocatur. et quoniam istae linguae non multum inter se differunt, merito creditur hic de filiis Israhel hoc dicere scriptura, quod Baal seruierunt et Astartibus, quia Ioui et Iunonibus. nec mouere debet, quod non dixit Astarsint Iunones, pluraliter hoc nomen posuit. ad simulacrorum enim multitudinem referri uoluit intellectum, quoniam unumquodque Iunonis simulacrum Iuno uocabatur; ac per hoc tot Iunones quot simulacra intellegi uoluit. uarietatis autem causa existimo Iouem singulariter, Iunones pluraliter commemora
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯgenua cordis mei flectam dia¬
bolo Si enim ñ stetero firmꝰ ad¬
ũsum astucias diaboli: flexi ge¬
mia mea diabolo. Et si ñ constant̃
stetero adu̾sus iram: flexi genua
mea ux similit̃ ⁊ si ñ constanter
adu̾sum libidinẽ restito. flexi ge¬
gulis quibq que contraria sunt
dõ. hoc facere uidebor: nͥ constant̃
⁊foctit᷑ stet̾o. siẽ illi fecerunt qui
coluerunt baalim ⁊ deliquerunt
dm̃ patrum suoꝵ: qui eduxi eos
de t̾ra egypti. Nongͥ putemꝰ qr
Unꝰ quisq quod p̃cet̾is colit. qd̾ su
ꝑomĩa miratur ⁊ diligit: hoc ei
ds c̃. Demq hoc ẽ qd̾ ante omma
⁊ suꝑ omnia ꝑ manilatum suum
d̃s ds deposcit ab homine. Diliges
inquit dñm dm̃ tuum ex toto corde
tuo ⁊ ex tota anima tua. ⁊ ex totis uiri¬
b tuis. p̃occupare quodam mͦ erga se
cupiens totos humane m̃tis affectus:
ꝯ seiens qr qͦd ex toto corde dilexerit qͥs
nextota anima atq extotis uirib. hoc

Expanded text:
et genua cordis mei flectam diaet genua cordis mei flectam diabolo? Si enim non stetero firmus adversum astutias diaboli, flexi genua mea diabolo; et si non constanter stetero adversus iram, flexi genua mea irae. Similiter et si non constanter adversum libidinem restitero, flexi gulis quibusque quae contraria sunt Deo, hoc facere videbor, nisi constanter et fortiter stetero, sicuti illi fecerunt qui coluerunt Baalim, et reliquerunt Deum patrum suorum, qui eduxit illos de terra Aegypti. Non igitur Unusquisque quod prae caeteris colit, quod super omnia miratur et diligit, hoc ei Deus est. Denique hoc est quod ante omnia et super omnia per mandatum suum Deus deposcit ab homine: Diliges, inquit, Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex totis viribus tuis , praeoccupare quodammodo erga se cupiens totos humanae mentis affectus, et sciens quia quod ex toto dilexerit quis, et ex tota anima, atque ex totis viribus, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
orauerunt eoᷤ: ⁊ ad iracuncliam
concitauerunt dñm dimittenteᷤ.
cuni̾. ⁊ seruierunt baal ⁊ astaroth
Hoc ostendit qr illi qui in tempore
saluatoris increctuli extiterunt
impii:genua curuauerunt baalĩ
⁊ adorauerunt simulachra. Hĩu
qui credunt ⁊ implent oꝑa fider
ñ curuauer̾t genua baalim. Neq
enim usqͣm refertur in historiis
uł in euangłiis. uł in aliis quib¬
libet scͥpturis: qd̾ aliquis tempore
saluatoris genua flex̾it simulachris.
S de illis utiq hoc dicitur: qui pec¬
catis suis adstricti. ⁊ uelud compe¬
diti tenebantur. Uñ constat qr
nos quotienscũq peceamꝰ captiui
ducimur in lege peccati: genua
nr̃a curuamꝰ baalim. S ñ in hoc
uoeati sumꝰ. nec ad creclidimꝰ hoc.
ut it̾um seruiamꝰ peccatõ. ⁊ it̾um
genua flectamꝰ diabolo: s ut flec¬
tamꝰ genua in nomine iħii. qr
in nomine iħu omne genu flectit᷑
celestium t̾restrum ⁊ infernorum.
Qut ficctamꝰ genua ad patrem do
ad orationem ueniens flectam dõ.

Expanded text:
oraverunt eos, et ad iracundiam concitaverunt Dominum, dimittentes eum, et servientes Baal et Astharoth. Hoc ostendit quia illi qui in tempore Salvatoris increduli exstiterunt et impii, genua curvaverunt Baalim, et adoraverunt simulacra. Hi vero qui credunt et implent opera fidei, non curvaverunt genua Baalim. Neque enim usquam refertur in historiis, vel in evangelicis et in aliis quibuslibet scripturis, quod aliquis tempore Salvatoris genua flexerit simulacris; sed de illis itaque hoc dicitur, qui peccatis suis astricti et velut compediti tenebantur. Unde constat quia et nos quotiescunque peccamus, et captivi dicimur in lege peccati, genua nostra curvamus Baalim. Sed non in hoc vocati sumus, nec ad hoc credidimus, ut iterum serviamus peccato, et iterum genua flectamus diabolo; sed ut flectamus genua in nomine Jesu, quia in nomine Jesu omne genu flectitur, coelestium et terrestrium et infernorum ; et ut flectamus genua aad orationem veniens flectam Deo,
Abbreviated transcription (Latin):
obtinentla qͣm ꝓ tributto ñ dam
cogerent sine dubio peccauens
ꝑ iħm noluit eis dicere. siquider
ad huc eo uuente iam fieri p̾cee
pit: qr hoc omĩb uoluit ex ꝓbrr
iuiuente iħu ⁊ si ali qui forte ian
ceꝑant. credibiliꝰ ẽ tam̃ nicħ tali
fieri ceptum inuente ihu nauc
tantumq t̾raꝵ sub illo tenuisse
filios isrł qͣntum eis ad consida¬
dum suffic̾et. qͣnuis in sortib su¬
is hab̾ent unde crescentdo ⁊ com¬
facere. maluerunt eos habeitt¬
butarios scd̃m uoluntatem siu
qͣm int̾imere ⁊ ꝑdere scd̾m uol¬
tatem dĩ: ꝓpt̾ hoc ad eos corrii

Expanded text:
obtinenda quam pro tributo non dando obtinenda quam pro tributo non dando cogerent, sine dubio peccauerunper Iesum noluit eis dicere — si tamen adhuc eo uiuente iam fieri praececoepit — quia hoc omnibus uoluit exprobrare uiuente Iesu, etsi aliqui forte iam coeperant. credibilius est tamen nihil tale fieri coeptum uiuente Iesu Naue tantumque terrarum sub illo tenuisse filios Israhel quantum eis ad considendum sufficeret, quamuis in sortibus suis haberent unde crescendo et conuafacere, maluerunt eos habere tributarios secundum uoluntatem suam quam interimere et perdere secundum uoluntatem dei; propter hoc ad eos corri
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ram ꝓ qua uraui patrib ur̃is. ⁊ pol¬
licitus sum ut ñ face̾m irectũ pactũ
meũ uob̾cum in sempit̾ium: ita dũ¬
taxat ut n feriretis fedus cum ha¬
bitatorib t̾rȩ hiniꝰ. ⁊ aras eoꝵ subũ¬
teretis. ⁊ nolustis audire uocẽ meã.
Cur hoc fecistis: Quam obrem no¬
lui delere cos a facie ur̃a: uthabeatiᷤᷤ
hostes. ⁊ chi eoꝵ sint uob̾ in rumã.
Alia aũ editio sic habet. Et angłs
pellauit locum: qui pꝰea scripsit
Nam qͣndo angłs dñi suꝑ eum
ascendit: ñdum sic appellabatur.
A ploratione quippe nom̃ accep̃:
Ibi enin popłs fleuit cum audis¬
set ab angło hoc uerba dñi uindi¬
cantis in eos. qd̾ inobedientes
fuissent: qr ñ ext̾minauerunt
popłos scd̾m p̾ceptum eiꝰ quib
p̃ualuerunt᷑. eligentes facere eos¬
tributarios. qͣm int̾imere ⁊ ꝑ dere.
quemadmoctum usserat dñs:
qr siue contempto dñi mandato
suie timore fecerint. ne hostes ⁊¬
u̾sum se acriꝰ pugnare ꝓsalute

Expanded text:
pollicitus sum ut non facerem irritum pactum meum vobiscum in sempiternum, ita dumtaxat ut non feriretis fedus cum habitatoribus terre huius sed aras eorum subverteretis, et noluistis audire vocem meam. Cur hoc fecistis ? Quam ob rem nolui delere eos a facie vestra, ut habeatis hostes, et dii eorum sint vobis in ruinam. Alia autem editio sic habet: Et ascendpellavit locum, quia postea scripsit; nam quando angelus Domini super eum ascendit, nondum sic appea ploratione quippe nomen accepitibi enim populus fleuit, cum audisset ab hoc angelo uerba domini uindicantis in eos, quod inoboedientes fuissent, quia non exterminauerunt populos secundum praeceptum eius, quibus praeualuerunt, eligentes eos facere tributarios quam interimere et perdere, quemadmodum iusserat dominus. quod siue contemto dei mandato siue timore fecerint, ne hostes aduersum se acrius pugnare pro salute
Abbreviated transcription (Latin):
uidendum ẽ quomͦ etiã de ipso di¬
ci conueniat. quia defumctus est
iłx. Ego arbitror ⁊ hoc scd̾m scͥptu¬
re sacre auctoritatem loq̃ns. qr in
quibdam uiuit iħc: in quib dam
defunctus ẽ. In paulo iuiuit iħs ⁊
inpetro: ⁊ in illis om̃ĩb qͥ merito

Expanded text:
videndum est, quomodo etiam de eo ipso dici conveniat, quia defunctus est Jesus. Ego arbitror secundum Scripturae sacrae auctoritatem loquens, quod in quibusdam vivit Jesus, in quibusdam vero defunctus est. In Paulo vivit Jesus, et in Petro et in illi
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur oꝑari. sicut ⁊ apłs dic̃ Omĩa
possum in eo qui me confortat xp̃o.
Gen̾atio alia quȩ ñ cognoscit dñm
ihm. ista ẽ malaꝵ cogitationum ⁊
pessimaꝵ cupiditatum: que ꝓcedit
ex corde. Ista ẽ gen̾atio que ñ cognos¬
eit dñm iħm: neq opꝰ magnum
qd̾ focit in isrł. Uides qr peccatores
eo usq ueniunt᷑. ut ⁊ opꝰ illd̾ mag
num ⁊ p̾clarum qd̾ fecit dñs obluu¬
scantur: qui crurifixus ẽ ꝓ peccatiᷤᷤ
nr̃ĩs. ⁊ suruexit ꝓpter iustificatio¬
nrãm. Unde credo qr ꝓpter hanc
obliuionem metuens paulus
p̃cipuum habebat: me ⁊ mor
isse a mortius. Sciebat enim qͥa
tam magni oꝑis qͦd surrexit amor¬
tuis fieri posset obliuio: si gen̾atio
peccatrix ori retur in corde. Leontq
filii isrł malum in conspectu dñĩ:
seruierunt baalu: ac dimiserunt

Expanded text:
dicitur operari, sicut et Apostolus dicit: Omnia possum in eo qui me confortat, Christo ; generatio alia, quae non cognoscit Dominum Jesum , ipsa est malarum cogitationum, et pessimarum cupiditatum, quae procedunt ex corde, ista est generatio, quae non cognoscit Dominum Jesum, neque opus magnum quod fecit in Israel. Vides quia peccatores eo s obliviscantur, quod crucifixus est pro peccatis nostris, et surrexit propter justificatioram . Unde credo quod propter hanc oblivionem metuens apostolpraecipuum habebat: Memor isse a mortuis ; sciebat enim quia tam magni operis, quod resurrexit a mortuis, fieri possit oblivio, si generatio peccatrix oriretur in corde. Feceruntque filii Israel malum in conspectu Domini, et servierunt Baalim, ac dimiserunt
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. In quib aũ defunctus ẽ iħs:
n illis sine dubio qui sepe pęniten¬
do⁊ tt̃um delinq̃ndo uelud insplta¬
morti iħu dicuntur. De quib seri¬
bens ad hebreos diẽ apłs Rursum
crucifigentes sibrmetipsis filium
dĩ ⁊ ostentui habentes. Uides gͦ qr
in peccantib ñ solum defungi diei¬
tur iħs: uerã ⁊ cracifigi ab his asseri¬
tur ⁊ illudi. S ⁊tu ipse consuła apud
te si qͣndo de auarcria cogitas. ⁊ eu¬
pis aliena diriꝑe. nunqͥd potes di
stupro stimularis. si furore eragita¬
ris. si liuore succentłis. si inuitlia sti¬
mularis: si temulentia debacharis.
si suꝑbia extolleris: si crudelitate eͣs¬
saris. nunquid potes inhis om̃ib

Expanded text:
In quibus autem defunctus est Jesus? In illis, sine dubio, qui saepe poenitendo, et iterum delinquendo, velut insultamorti Jesu dicuntur. De quibus scribens ad Hebraeos dicit Apostolus: Rursum crucifigentes sibimetipsis Filium Dei, et ostentui habentes . Vides ergo quia in peccantibus non solum defungi dicitur Jesus, verum et crucifigi ab eis asseritur, et illudi? Sed et tu ipse considera apud te. Si quando de avaritia cogitas, et cupis aliena diripere, nunquid potes dicstupro stipularis, si furore exagitaris, si livore succenderis, si invidia stimularis, si temulentia debaccharis, si superbia extolleris, si crudelitate grassaris, nunquid potes in his omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ nun famulus dñi cen¬
tum decem annoꝵ. n sepe¬
liexunt eum infinib possessionis
sue in thamnath sare. in monte
effraim: a septenttonali plaga moz¬
tis gaas: omnisq illa gen̾atio con¬
gregata ẽ ad patres suos. ⁊ surrexer̃t
aliĩ qui ñ nouerant dnm: ⁊ oꝑa quȩ

Expanded text:
filius Nun, famulus Domini, centum et decem annorum, et sepelierunt eum in finibus possessionis suae in Thamnath-Sare in monte Ephraim, a septentrionali plaga montis Gaas. Omnisque illa generatio congregata est patres suos: et surrexerunt alii, qui non noverant Dominum, et
Abbreviated transcription (Latin):
quodamm᷑ spatii dies boni: in qͥb
signauit in euangłio: qd̾ ꝓpter ele¬
ctos breuiabuntur dies illi. Electis
gͦ breuiabunt᷑ dies mali: dies
iniquitatis ⁊ scandali. Dies uͦ sc̃o¬
r̃ senioꝵ: longemi sunt ⁊ ꝓlixi.
S ⁊ illud qd dicentib nobis occur¬
rit᷑. ⁊ utinam dño suggerente oc¬
quia seruiuit popłs dño omĩb
dieb iħu. Non dix̃ unum cdiem
fuisse iħu: s multi sunt dies iħu.
quosgͦ multos ponimꝰ dies: Sđm
hunc ordinem quẽ exposuimꝰ. ego
sic arbitror. qͦd unꝰ dies ipsiꝰ ẽ iusti¬
cia: aliꝰ scificatio. aliis prudentia.
⁊ mansuetudinẽ ⁊ pietatem ⁊ bo¬
niratem᷑. ⁊ omne qd̃ ad uirtutem
ꝑtinet. ipsiꝰ dicito diem: ⁊ sic in
om̃ib dieb iħu dño seruies. id ẽ
in om̃ĩb his uirtutib. Non enĩ
uult scͥpture sc̃e institutio. ut ali¬
quas ex his uirtutib habeas in te
⁊ alias negligas̾: s ut  om̃ib his
uirtutib ad ornatus. ⁊ in earum

Expanded text:
i, in quibus signavit in Evangelio, quod propter electos breviabuntur dies illi . Electis ergo breviantur dies mali, dies iniquitatis et scandali. Dies vero seniorum sanctorum longaevi sunt et prolixi. Sed et illud quia dicentibus nobis occurrit, et utinam, Doquia servivit populus Domino omnibus diebus Jesu. Non dixit unum diem fuisse Jesu, sed multi sunt dies Jesu. Quos ergo multos ponimus dies secundum hunc ordinem quem exposuimus? Ego sic arbitror quod unus dies ipsius est justitia, alius sanctificatio, alius prudentia, et mansuetudinem, et pietatem, et bonitatem, et omne quod ad virtutem pertinet, ipsius dicito diem, et sic in omnibus diebus Jesu Domino servies, id est, in omnibus his virtutibus. Non enim vult Scripturae sanctae institutio, ut aliquas ex his virtutibus habeas in te, et alias negligas; sed ut omnibus his virtutibus adornatus, et in earum
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰiħm. Beatꝰ ẽ qui inclieb iħu ser¬
uit dño. qui u̾bo ⁊ sapientia eiꝰ illu¬
minat᷑: qui p̃ceptis eiꝰ illustratur:
qui ex doctrina eiꝰ accipit lum̃ scien¬
tiȩ. Scdo tunc loco ⁊ ille pꝰ hunc ẽ be¬
atus: qui in dieb semoꝵ qui fuerant
pꝰiħm seruit dño. Semiores qui uel
alii nͥ apłi. qui ⁊ ipsi scͥptis ⁊ p̃ceptis
suis illuminant corda nr̃a. ⁊ faciũt
luce qͣm ipsi ex uera luce participa¬
ti sunt uenientes. Qͥ gͦ illuminat᷑

Expanded text:
eatus is qui in diebus Jesu servit Domino, qui verbo et sapientia ejus illuminatur, qui praeceptis ejus illustratur, qui ex doctrina ejus accipit lumen scientiae. Secundo tamen loco et ille post hunc est beatus, qui in diebus seniorum qui fuerunt post Jesum servit Domino. Seniores qui vel alii nisi apostoli, qui et ipsi scriptis et praeceptis suis illuminant corda nostra, et faciunt luce quam ipsi ex vera luce participati sunt, venientes? Qui ergo illuminatur
Abbreviated transcription (Latin):
inhunc mundumꝰ. ita ⁊ apłi lux
erant inmundo: In euangłio scͥp¬
tum ẽ dicente dño ad eos. Sos estis
lux muncdi.Id̾ si etiam apłi sunt
lux mundi: sine dubio ꝑp̾cepta :
mantdata sua illuminant nobis
dies in quib domino seruiamus.
Qd̾ autem dixit om̃ĩb dieb seni¬
oꝵ qui longorũ dierum fuerini
pꝰiħm: nec hoc mͥ ociose dictum
uidet᷑. qr longeui uł longoꝵ dierũ
dicuntur ẽẽ semores qͥ pꝰ iħm fuerũt:
fuerit int̾ seniores. qͥ longiorem cdi¬
em fecerit᷑ id ẽ qui maiorem ex se e
miserit lucem: utrum paulus an
petrꝰ⁊ bartholomeus an ioħs: uerũ¬
tam̃ longoꝵ dierum dieuntur scĩ.
E contrario uͦ tunc qͣndo scandalis

Expanded text:
 ita et apostoli lux erant mundi. In Evangelio scriptum est, dicente Domino ad eos: Vos estis lux mundi . Quod si etiam apostoli sunt lux mundi, sine dubio per praecepta et mandata sua illuminant nobis dies, in quibus Domino serviamus. od autem dixit: Omnibus diebus seniorum qui longorum dierum fuerunt post Jesum, nec hoc mihi otiose dictum videtur, quod longaevi vel longorum dierum dicuntur esse fuerit inter seniores, qui longiorem diem fecerit, id est, qui majorem ex se miserit lucem: utrum Paulus, an Petrus, Bartholomaeus, an Joannes. Verumtamen longorum dierum dicuntur sancti. E contrario vero, quando scandal
Abbreviated transcription (Latin):
ts.⁊ dii eoꝵ sint uobis in ruinã:
nͥ ut intelligamꝰ ñ nulla &̃ de ira
nĩuenire peccata᷑ Ut enim dii gẽ¬
tum int̾quas ñ a se ext̾minatas isrłi¬
te habitare uoluerunt. eeñt eis in
scandalum. id ẽ facerent cos scanda¬
liran in dño deo suo. eoq offenso
uiuiere: indignans hoc cõminatus
c d̃s. quod certe manifestum est
magnum eẽ peccatum Si.
imisit gͦ iosue popłm: ⁊ abi¬
erunt filii isrł unꝰ quisq¬
inpossessionem suamͥ ut
optinerent eam. Hoc ꝑ recapitu¬
lationem iterari nulla dubitatio ẽ
Namn mors ipsiꝰ ihunane etiã in
hoc libro cõmemoratur: ut tanqͣm
ab erortdio cuncta breuit̾ insimia¬
rentur̾ ex quo eis dñs dedit t̾ram:
& quemad moctũ sub ipsis iuticib
uirerunt᷑. quȩ ue ꝑpessi sunt: atq
itum reditur ad ipsoꝵ iutlicum
ordinem ab eo qui pͥmus ẽ ꝯstitu¬

Expanded text:
t dii eorum erunt uobis in scandalum, nisi ut intellegamus nonnulla etiam de ira dei uenire peccata? ut enim dii gentium, inter quas non a se exterminatas Israhelitae habitare uoluerunt, essent eis in scandalum, id est facerent eos scandalizari in domino deo suo eoque offenso uiuere indignans hoc comminatus est deus: quod certe manifestum est magnum esse peccatum. Et dimisit Iesus populum; et abierunt filii Israhel unusquisqin possessionem suam, ut obtinerent eam. Hoc per recapitulationem iterari nulla dubitatio est. Nam et mors ipsius Jesu Nave etiam in hoc libro commeab exordio cuncta breuiter insinuentur, ex quo eis dominus dedit terram, et quemadmodum sub ipsis iudicibus uixerint quaeue perpessi sint; atque iterum reditur ad ipsorum iudicum ordinem ab eo qui primus est constitu
Abbreviated transcription (Latin):
num opꝰ diaboli. Q sic̃ mansuetu¬
do opꝰ ẽ dĩ: ita ⁊ ira ⁊ furor opꝰ diabo¬
li. Cognouisse gͥ dicunt᷑ opꝰ dñi
illi. qui faciunt opꝰ eiꝰ. S ⁊ illd̾ qd̃ ad
oꝑa dñi magna quȩ fecit in isrl:
Quod enim sunt aliqua oꝑa dñi
paruã. ad quoꝵ distinctionem hec
magna dicantur: Ego arbitror qͦd
onĩe quidem opꝰ dĩ magnum ẽ. s
ꝓcapacitate eoꝵ quib oꝑeitur. si
sibi inuicem comparent᷑: uł mag
causã. eduxit filios isrł de egypto
in manu fortr⁊ brachio excelso. e¬
gypto signis celestib uerb̾ata. ui¬
am fecit in marr manna in des¬
erto popło dedit̾. de celo locittus
ẽ ad moysen: legem conseͥptam
in tabulis lapileis dedit. Nonne
ħmagna sunt oꝑa dĩ :᷑ S si illud
his compares. qͦd ira dilex̃ ds̃ hũc
munitum. ut filium suum uni¬
cum daret ꝓsalute mundi: inue¬
mes illa omna parua ẽẽ ad huiꝰ
oꝑis magnitudinẽ. Ed opꝰ etiam
nos ⁊ cognoscere debemꝰ. ⁊ credere

Expanded text:
pus diaboli; et sicut mansuetudo opus Dei est, ita et ira vel furor opus sit diaboli. Cognovisse ergo dicuntur Domini illi, qui faciunt opus ejus. Sed et illud quomodopera Domini magna, quae fecit in Israel. Quid enim sunt aliqua Domini opera parva, ad quorum distinctionem haec magna dicantur? Ego arbitror quod omne quidem Dei opus magnum est, sed pro capacitate eorum quibus operatur, si sibi invicem comparentur, vel macausa, eduxit filios Israel de Aegypto in manu forti et brachio excelso, Aegypto prodigiis coelestibus verberata, viam fecit in mari; manna in deserto populo dedit; de coelo locutus est ad Moysen, legem conscriptam in tabulis lapideis dedit. Nonne haec magna sunt opera Dei? Sed si illud his compares, quod ita dilexit Deus hunc mundum, ut Filium suum unicum daret pro salute mundi , invenies illa omnia parva esse ad hujus operis magnitudinem, quod opus etiam nos et cognoscere debemus et cr
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemoratum ẽ in libro iħu nai
magis existimo p̃ocupando com¬
memoratum: qr pꝰ eiꝰ mortem uł
faturum ẽẽ iam ipse noueti
tus ẽ qui appellabatar iħunaue:
Ur si ab alio seriptus ẽ iam factũ
sciebat pꝰmortẽ iħu qd in illo libͦ¬

Expanded text:
emoratum est in libro Iesu Naue, magis existimo praeoccupando commemoratum, quod post eius mortem uel futurum esse iam ipse nouerattus est, qui appellatur Iesu Naue, uel, si ab alio scriptus est, iam factum esse sciebat post mortem Iesu, q