comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Non est uehementior nat᷑n
ad diligendũ quã gracta. Plus
certe diligere debemꝰ quos per¬
petuo nobiscum putamꝰ fut᷑es
qͣm quos in hoc tantũ seculo.
lucernam meã qua iam uideo
⁊horreo tenebras meas ds̃ m̃s
tatem. sciens ⁊ diligens que dili¬
genda sunt.⁊ qͣntum᷑ ad quid di¬
ligenda sunt. me quoq nolens
diligi nisiin te ⁊ quanitum diligẽ¬
dus sum. ue etenim michi ẽ si qd̃
ualde uereor aut ego plus ab illo
qͣm meri aut ille minus ame¬
quam dignum sit diligatim¬

Expanded text:
Non enim vehementior est natura ad diligendum, quam gratia. Plus certe diligere debemus quos perpetuo nobiscum putamus futuros, quam quos in hoc tantum saeculo. cernam meam, qua jam video et horreo tenebras meas; Deus meus, tatem, sciens et diligens quae dilgenda sunt; et quantum, et ad quid diligenda sunt; me quoque nolens diligi nisi in te, et quantum diligendus sum. Vae etenim mihi, si quod valde vereor aut ego plus ab illo quam merui, aut ille a me minus quam dignus sit, diligat
Abbreviated transcription (Latin):
upidi sumus ascentionis ⁊ ex¬
ałtationem concupiscimꝰ om̃s.
Nobiles enim creature sumꝰ
⁊ magni euiusdam animi ideo¬
q altitudinem naturali appe¬
E timus desiderio.

Expanded text:
uidem sumus ascensionis: exaltationem concupiscimus omnes. Nobiles enim creaturae sumus, et magni cujusdam animi, ideoque altitudinem naturali appetimus desiderio.
Abbreviated transcription (Latin):
it oratio que ꝓ temporalib ẽ cirea
solas necessitates restricta sit oratõ
impuritate aliena ⁊ circa solum be¬
neplacitũ dei intenta. sit ea que fit
pro uita et̃na in om̃i humilitate p̃¬
sumens de sola ut dignum ẽ misera¬
tionediuma.
Danta super te cura est deotuo. ut
liori dono.

Expanded text:
 oratio quae pro temporalibus est, circa solas necessitates restricta; sit oratioimpuritate libera, et circa solum beneplacitum Dei intenta; sit ea quae fit pro aeterna vita, in omni humilitate, praesumens de sola ut dignum est miseratione divina. tanta super te cura est Deo tuo, utliori dono.
Abbreviated transcription (Latin):
habeant. illa maxĩe nos certos facit
nera ⁊ uere diuina sententia. Nonne
om̃s ammninistratorii sp̃c sunt mis¬
si in minist̾ium propt̃ eos qui here¬
ditatem capiunt salutis: Quonã
gͦ modo implent minist̾ium suũ
absq corpore. p̾sertim apud uiuenteᷤᷤ
in corpore: Demq ñ est discurrere.
ñ de loco ad locum transire. nisi cor¬
indubitata qmͣ nota ꝓbat auctori¬
tas. Hinc esti. ⁊ uisi sunt patrib
⁊ ad eos intranerunt. ⁊ manduca¬
uerunt ⁊ pedes lauerunt. Ibidem.¬
nfi̾or suꝑiorq sp̃e ꝓpriis corporib

Expanded text:
habeant, illa maxime certos nos faciat vera, et vere divina sententia: Nonne omnes,. ait, administratorii spiritus sunt, missi in ministerium propter eos qui haereditatem capiunt salutis? Quonam ergo modo implent ministerium suum absque corpore, praesertim apud viventes in corpore? Denique non est discurrere, nec de loco ad locum transire, nisi corindubitata, quam nota probat auctoritas. Hinc est quod et visi sunt patribus, et ad eos intraverunt, et manducaverunt, et pedes laverunt. Ita inferior superiorque spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
Adhuc ꝑ quirendꝰ erit ⁊ sine fine
querendus. quia sine fine amandꝰ.
quero. idest non te diligo. Ac per
hoc qui diligitur etiam presens
queritur. dum caritate perpetua
ne fiat absens queritur. Proinde
quẽ quisq diligit. etiam cũ uidet
sine fastidio semꝑ uult esse p̾sentẽ.
hoc semꝑ querit ẽẽ presentẽ. Et hoc
est querite faciem enis semꝑ. ut ñ
huic inquisitioni qua significat᷑
amor finem p̾stet iuentio. s amo¬
re crescente inquisitõe cresecit in¬
nentio.

Expanded text:
adhuc perquirendus erit, et sine fine quaerendus, quia sine fine amandus?, Non te quaero; id est, non te diligo. Ac per hoc qui diligitur, etiam praesens quaeritur, dum charitate perpetua, ne fiat absens, agitur. Proinde quem quisque diligit, etiam cum eum videt, sine fastidio semper vult esse praesentem, hoc est, semper quaerit esse praesentem. Et nimirum hoc est, «Quaerite faciem ejus semper,» ut non huic inquisitioni, qua significatur amor, finem praestet inventio, sed amore crescente inquisitio crescat inventi.
Abbreviated transcription (Latin):
ad pastoris mentẽ quasi ad matris si¬
num recurrant. ⁊ hoc quod se inquina¬
ri pulsantis culpesordib p̾uident.
exhortationis eius solatio ac lacri¬
mus orationis lauent

Expanded text:
rvuli tolerant, ad pastoris mentem quasi ad matris sinum recurrant. Et hoc quod se inquinari pulsantis culpae sordibus praevident, exhortationis ejus solatio ac lacrymis orationis lavent
Abbreviated transcription (Latin):
tum maximũ utidatis tanqͣm
innatis.⁊ in acceptis beneficiis
głam usurpare beneficu leo .S̾.iͦ.
lestium mensura donoꝵ aut in
isto scło in quo tota uita tempta¬
tio est hoc unicuiq tribuit᷑ quod
meretur. ubi si iniquitates dñs ob¬
seruaret. nullus indicium suum
sustineret.¬

Expanded text:
tum maximum, uti datis tanquam innatis; et in acceptis beneficiis gloriam usurpare beneficii.lestium mensura donorum, aut in isto seculo, in quo tota vita hominis temptatio est, hoc unicuique retribuitur, quod meretur, ubi, si iniquitates Dominus observaret, nullus iuditium ipsius sustineret
Abbreviated transcription (Latin):
regit᷑ cum ñ amando s timendo re¬
tinet᷑. Que ut ministrar recteuale¬
at. oportet pͥmum ut hane ñ cupi¬
ditas s necessitas imponat. Eodem.¬
eo quod p̾latus est intumescat. ne iu¬
ra debite potestatis immod̾a̾tꝰ erigat.
gere potu̾it. in de magis utuentium
corda peruertat. Eodem.¬
Hon debet homiũ ducatum susciꝑe.
qui nescit alios beneniuendo preire.
ne qui ad hoc eligit᷑ ut alioꝵ culpas
corrigat quod resecare debuit ipse
obedientiam subiectis imperet. ꝙͣm
p̾latis non nouit exhibere. Gregꝰ in¬
urum est ut qui nescit tenere omł.¬
mod̾amina uite sue uidex fiat aliene.
potestate fulciunt᷑ tanto subinaio¬
ri m̃tis disciplina se redigunt. qͣnto
sibi ꝑ impacientiã potestatis suaderi.
illicita quasi licentiꝰ scimt. Eodem.
epe qui in potestate sunt ea que
recte faciunt quia elate cogitant
amittunt.

Expanded text:
r, cum non amando, sed timendo retinetur. Quae ut ministrari recte valeat, oportet primum ut hanc non cupiditas, sed necessitas imponat. Peeo quod praelatus est intumescat; ne jura debitae potestatis immoderatius exigatgere poterat, inde magis intuentium corda pervertat; neem debet hominum ducatum suscipere, qui nescit homines bene vivendo praeire; ne qui ad hoc eligitur ut aliorum culpas corrigat, quod resecare debuit, ipse obedientiam subjectis imperet, quam praelatis non novit exhibere. Sed urpe est, ut qui nescit tenere moderamina vitae suae, judex fiat alienae.potestate fulciuntur, tanto sub majore mentis discsibi per impatientiam potestatis suaderi illicita quasi licentius sciunt . epe qui in potestate sunt, ea quae recte faciunt, quia elate cogitant, amittunt.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ c̃. Ludam scilicet. ut illudar.
Bonus ludus quo michol irascit᷑
⁊ ds̃ delectat᷑. Bonus ludus qui
hominib quidem ridiculum. s
angłis pulcerrimũ spectaculum p̃¬
bet. Donus inquam ludus quo
efficimur obprobriũ habundanti¬
b ⁊ despectio suꝑbis. Nam reue¬
ra quid alind scłarib quã ludere
uidemim cum qd̃ ipsi appetunt in
hoc scł̃o. nos ꝑ contrarium fugimꝰ.
⁊ quod ip̃i fugiunt nos appetimus.¬

Expanded text:
 . Ludam scilicet ut illudar. Bonus ludus, quo Michol irascitur, et Deus delectatur. Bonus ludus, qui hominibus quidem ridiculum, sed Angelis pulcherrimum spectaculum praebet. Bonus, inquam, ludus, quo efficimur opprobrium abundantibus, et despectio superbis. Nam revera quid aliud saecularibus quam ludere videmur, cum, quod ipsi appetunt in hoc saeculo, nos per contrarium fugimus; et quod ipsi fugiunt, nos appetimus
Abbreviated transcription (Latin):
onsiderare extemptatione xixix.¬
quisq compellitur. unde quo ceci¬
dit. qui postqm pacem dei deseruit.
delectatione quid ꝑdidit. moꝵ ł ix.

Expanded text:
onsiderare enim ex tentatione unusquisque compellitur, unde quo cecidit, qui postquam pacem Dei deseruit, dilectione quid perdidit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
uomodo mors a capite superata uide¬
tur. que asl me libertate seuit in
ualet uniuersis. ⁊ ñ est homo qui
uiuat ⁊ nonuideat mortẽ uicta
plane mors. opus diaboli ⁊ peccati
pena uictum peccatum ⁊ causa
mortis. uictus ⁊ ipse malignus
⁊ pacrati auctor ⁊ mortis. Nec modo
uicta sunt hec. s ⁊ iudicata iam
⁊ dampnata. Diffinita qͥdẽ s ñdũ
ꝓmulgata sententia est. Loder¬

Expanded text:
uomodo mors a capite superata videtur, quae tanta adhuc libertate saevit in aevalet universis; et non est homo qui vivat, et non videat mortem? Victa plane mors, opus diaboli, et peccati poena; victum peccatum, causa mortis; victus et malignus ipse, et peccati auctor, et mortis. Nec modo victa sunt haec, sed et judicata jam et damnata. Definita quidem, sed nondum promulgata sententia est. De
Abbreviated transcription (Latin):
ostis antiquus seductam mentẽ
in fauoris appetitum rapiens. quo
hanc ad ostentationẽ ꝑtrahiti re¬
pus nr̃m cum hominib ostendit᷑.
incordis prius examinatione pen¬
sandum ẽ. ꝑ eiusdem ostensionis
meritũ quid querat᷑. Si enim dan¬
tis głam querimꝰ. etiam ꝓublicata
nr̃a oꝑa in conspectu illiꝰ occulta ser¬
uamus. Si uero ꝑ hec nr̃am laudẽ
concupiscimꝰ foras enis conspectu
tam susa sunt. etiam si a multis
ignorentur.

Expanded text:
orticat, quia seductam mentem in favoris appetitum rapiens, quo hanc ad ostentationem pertrahit, tenostrum cum hominibus ostenditur, in cordis prius examinatione pensandum est per ejusdem ostensionis studium quid quaeratur. Si enim dantis gloriam quaerimus, etiam publicata nostra opera, in conspectu illius occulta servamus. Si vero per haec nostram laudem concupiscimus, foras ab ejus conspectu jam fusa sunt, etiamsi a multis ignorentur.
Abbreviated transcription (Latin):
orpus hominis enm añ
pocm esset in suo genere opti¬
mum. post peccatum factum est
imbecillosum. ⁊ morti destinatũ.
sit plus tam̃ elementie dñĩ qͣm
seueritatis ostendit. Ita enimno¬
bis suadetur a corporis uoluptati¬
b ad et̾nam essentiam ueritatis
amorem nr̃m oportere conuerti.
Et est iusticie pulcritudo cum be¬
ingnitatis gr̃ã concordans. ut
qm̃ bonoꝵ inferiorum dulce¬
dine decepti sumus amaritudine
penarum erudiamur. Eodem.¬
orrumpitur homo ext̾ior aut
profectu iiterioris. aut defectu
nt totus in melius reformetur.
⁊ restituatur in integrum. Defec
ruptibiliores. idest penariu or¬
omo undiq angorib premiturꝰ.
mdiq infirmitatib urgetur.
ut qui relicto deo se sibi ad requi¬
em sufficere credidit. nil in se nisi
tumultum ꝑturbationis mueni¬
ret. inuentumq se fugere que¬
reret. s auctore contempto quo
se fugeret non habereti¬

Expanded text:
orpus hominis, cum ante peccatum esset in suo genere optimum, post peccatum factum est imbecillosum et morti destinatum, sit, plus tamen clementiae Domini quam severitatis ostendit. Ita enim nobis suadetur a corporis voluptatibus, ad aeternam essentiam veritatis amorem nostrum oportere converti. Et est justitiae pulchritudo cum benignitatis gratia concordans, ut quoniam bonorum inferiorum dulcedine decepti sumus, amaritudine poenarum erudiamur. Namorrumpitur autem homo exterior aut profectu interioris, aut defectu corrumpitur, ut totus in melius reformetur, et restituatur in integrum in noviruptibiliores, id est poenarum or Undique languoribus premitur, undique infirmitatibus urgetur, ut qui, relicto Deo, se sibi ad requiem sufficere credidit, nihil in se nisi tumultum perturbationis inveniret, inventumque se fugere quaereret, sed, auctore contempto, quo se fugeret non haberet
Abbreviated transcription (Latin):
Ouns meũ lene ẽ. Labet ad¬
mirari qmͣ leue sit onꝰ ueritatis.
slum uere leue est quod portantẽ¬
non granat. s leuat. Quid eo leuins
onere. quod ñ solum ñ onerat. s ⁊ por¬
tat om̃em cui portandũ imponit᷑.
gineum. grauare non potiit. Hoc onꝰ
ipsa quib sep̃buit sustentandũ se¬
nis symeonis brachia sustentabat.
uero in reb si quid forte Ibidem.¬
huic exoneranti oneri similemne¬
niam. ⁊ occurrit mͥ depennis auium
quod ei ut rumq coaiptem. que quo¬
dam uidel singulari modo ⁊ corpulẽ¬
tiorem reddunt substantiã ⁊ agili¬
orem. Mirum opus nature. unde
grossescit materta. inde sarcina le¬
iungat᷑. ⁊ qͣntum crescit inmassa tan¬
tum decrescit in pondere. B̾. S̾mone
tate deum in corpore ur̃o. onus de¬
lectabile. snane pondꝰ. sarcinam
dit. ⁊ flagellat recalcitrantẽ. eti¬
am si qͣndo in chamo ⁊ freno max¬
illas constringit ⁊ cohercet. om̃i¬
no feliciter.
t iumentũ esto minime tñ ium̃tũ.¬

Expanded text:
onus leve . 2. Libet admirari quam leve sit onus Veritatis. Num vere leve est, quod portantnon gravat, sed levat? Quid eo levius onere, quod non solum non onerat, sed et portat omnem, cui portandum imponitur? gineum, gravare non potuit. Hoc onus ipsa, quibus se praebuit sustentandum, senis Simeonis brachia sustentabat.ero in rebus si quid forte huic exoneranti oneri simile inveniam, et occurrit mihi de pennis avium, quod ei utcumque coaptem; quae, quodam videlicet singulari modo, et corpulentiorem reddunt substantiam et agiliorem. Mirum opus naturae! Unde grossescit materia, inde sarcina levigatur; et quantum crescit in massa, tantum decrescit in pondere. Hoc planestum in corpore vestro, onus delectabile, suave pondus, sarcinam dit, et flagellat recalcitrantem; etiamsi quandoque in camo et freno maxillas constringit et coercet; omnino feliciter. t jumentu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpetrandi pẽci deest. desideriorũ
cogitationes eorum cordib nulla¬
denus desunt. ⁊ cum non semper
diabolum sequant᷑ inopere ual¬
de tam̃ seilli obligant in cogitatõe.

Expanded text:
perpetrandi peccati deest, desideriorum cogitationes eorum cordibus nullatenus desunt. Et cum semper diabolum sequantur in opere, valde tamen se illi obligant in cogitatione.
Abbreviated transcription (Latin):
cunt. ⁊ ꝑ ora uelut mortuoꝵ spͥc.
spiritꝰ tetros emittunt. In ħis gͦ
talib non ratio ulla ñ ulla ge¬
rende uite consilium. non gestoꝵ
aut lectionum memoria nͨ ulla
artium aut industrie ꝓuidentia.
ut pote quẽ prandio accũbentẽ
solis occidentis uidet oocasus. ⁊
cena pernoctantẽ insperatꝰ occu¬
pat dies. Et dum iugi amentia
die ac nocte discumbendo dormit¬
at ant bibit. in hac uita adhuc
positꝰ cotidie sepelitur. Augꝰ. ad¬
sunt a demonib. nec est aliud e¬
brietas. quam manifestissimꝰ de¬
mon. Ebriosus putat se aliquid
optimũ gerere. cum fuerit ad p̃¬
cipicia deuolutus. Suinolentiã
armat᷑ ad maledicta ⁊ conuicia ꝓy¬
imoꝵ ⁊ immnutatur mens eius
⁊ lingna balbutit. Huꝰmodi enĩ
uir cum seputat bibere uinum
bibitur auino.

Expanded text:
cunt, et per ora veluti mortuorum cunt, et per ora veluti mortuorum spiritus tetros mittunt. In his ergo talibus non ratio ulla, non ullum gerendae vitae consilium, non gestorum aut lectionum memoria, nec ulla artium aut industriae providentia: utpote quem prandio accumbentem solis occidentis videt occasus, et coena pernoctantem insperatus occupat dies, et dum jugi amentia die nocteque discumbendo dormitat aut bibit, in hac vita adhuc positus quotidie sepelitur. CAPUT sunt. Nec est aliud ebrietas, quam manifestissimus daemon. Ebriosus putat se aliquid optimum gerere, cum fuerit ad praecipitia devolutus. Per vinolentiam armatur ad maledicta et convicia proximorum, et immutatur mens ejus, et lingua balbutit. Hujusmodi enim vir cum se putat bibere vinum, bibitur a vino.
Abbreviated transcription (Latin):
um quisꝙ unmod̾atus contiiio¬
q medius amissis modestie fre¬
nis insana fuerit eberetate ꝓro¬
stratus. auersus respicit nutan¬
des quos itegros indere nequit.
aut sermone longo suꝑflua u̾ba
emittit. ⁊ irana dicta componit.
male clamans ⁊ bene sibi sonãs.
uultu deiecto suptnꝰ accumbit
uoricus ⁊ su om̃ino nescius.
spectaculum conuinium prẽbet.
⁊ ditm nichil consequit᷑ sanum
nullo alio cogente p̃teruinum.
cordis sin archana patefacit.⁊ a
micoꝵ sibi cõmissa secreta ꝓdit.
inuenitur cui nulla sobrie m̃tis
ratio s ebrietas dominat᷑ i l odẽ¬
urpe est plus sibi uelle inferreho¬
minẽ qͣm capit. nec stomachi
Asui nosse mensuram. ñ consid̾ans
ebrietate deuietum sue potesta¬
tis ẽẽ non posse.¬
cibos excusant: ⁊uino dedita pre¬
coqua debilitate ⁊ cruda senectu¬
de marceseunt. ⁊ adhuc etate ni¬
rides temulenta mbratione eoꝵ¬
quassantur corpora. In depulino¬
nes ustione un cotidiana putͥs¬

Expanded text:
uisquis immoderatus, convivioque medius, amissis modestiae frenis, insana fuerit ebrietate prostratus, aversos respicit nutantes, quos integros videre nequivit, aut sermone longo superflua verba emittit, et vana dicta componit, male clamans, et bene sibi sonans, vultu dejecto supinus accumbit, vomens et sui omnino nescius, spectaculum convivio praebet: et dum nihil consequitur sanum, nullo alio cogente praeter vinum, cordis sui arcana patefacit, et amicorum sibi commissa secreta in medilis invenitur, cui nulla sobriae mentis ratio, sed ebrietas dominatur. urpe esse, plus sibi velle inferre hominem, quam capit, nec stomachi sui nosse mensuram? Non consideras ebrietati devinctum, suae potestatis esse non possecibos recusant, et vino dedita, praecoqua debilitate et cruda senectute marcescunt, et adhuc aetate virides tremula vibratione quassantur. Inde pulmones ustione vini quotidiana putres
Abbreviated transcription (Latin):
cum dispensatione pauperib ero¬
gare melius est ꝓ intentione seqͦn¬
di dñm insimul donare. ⁊ absolutũ

Expanded text:
cum dispensatione pauperibus erogare. Melius est pro intentione sequendi Dominum insimul donare, et absolutum
Abbreviated transcription (Latin):
formsecus facile enanescunt
⁊ effundunt᷑ in ea que indent᷑
⁊ temporalia sunt.⁊ ymagines
eoꝵ fãmelica cogitationẽ lam¬
et̾num. quod ego quia gustanem̃
frendebam. qñi ñ eis poteram ostẽ¬
intus in cubiculi ubi compunctꝰ
eram. ubi sacrificauerã mactans
uetustatem meã. ⁊ inchoata me¬
ditatione renonationis mee spe¬
rans in te ubimͥ duloescere cepe¬
ras. ⁊ dederas leticiam incordemeo.

Expanded text:
forinsecus, facile evanescunt; et effunduntur in ea quae videntur et temporalia sunt, et imagines eorum famelica cogitatione lamaeternum, quod ego quia gustaueram, frendebam, quoniam non eis poteram ostenintus in cubili, ubi conpunctus eram, ubi sacrificaueram mactans uetustatem meam et inchoata meditatione renouationis meae sperans in te, ibi mihi dulcescere coeperas et dederas laetitiam in corde meo.
Abbreviated transcription (Latin):
transibit gladius. Ueretuam ani
siuit. Alioquin: non nͥ etiam per¬
transiens carnemfilii penetra¬
tret. Et quidem postea qmͣ emisit
sp̃m tuus ille iħc om̃ium quidẽ
s specialit tuus. ipsiꝰ plane non
lancea nec mortuo parcens. ci no¬
cere non posset apuit latꝰ. s tuam
utiq animam ꝑtransinit. Ipsius
nimirum aminaiam ibi ñ erat.
s tua plane nequibat auelli. Tu¬
am gͦ pertransiuit animã is do¬
lorts̃. ut plus qm mr̃em non imme¬
rito p̾dicemus. in qua nimirum
corporee sensum passionis. excesse

Expanded text:
transibit gladius . Vere tuam, o transibit gladius . Vere tuam, o sivit. Alioquin nonnisi eam pertransiens, carnem Filii tui penetraret. Et quidem posteaquam emisit spiritum tuus ille Jesus omnium quidem, sed specialiter tuus, ipsius plane non  ipsius nec mortuo parcens, cui nocere non posset aperuit latus, sed tuam utique animam pertransivit. Ipsius nimirum anima jam ibi non erat; sed tua plane inde nequibat avelli. Tuam ergo pertransivit animam vis doloris, ut plus quam martyrem non immerito praedicemus, in qua nimirum corporeae sensum passionis excesse
Abbreviated transcription (Latin):
dubitaret electam. ⁊ ueram dei atq
hominis genitricem crederet mox
fut᷑um. Agit hoc in cordib electoꝵ.
gr̃e p̾rogatina diuine. ut eos nec
humilitas pusillanimes faciat.
nec magnanimitas arrogantes.
magis aũt cooperant᷑ sibrut ñ
solum nulla ex magnanimitate
subintret elatio. s hinc maxime
ꝓuehatur humilitas ut inuenta¬
min eo ampliꝰ timorati ⁊ largito¬
ri munerum ñ ingrati. ac inicissim
ex occasione humilitatis pusilla¬
nimitas nulla subriptat. ẜ quo
minus de sua quisq in minimis
p̾sumere consueuit. es ampliꝰ eti¬
am in magnis quibq de diuina
nirtute confidat.
Martyrium uirgins qͣm nuimirũ
inter stellas diadematis eiꝰ si me¬
ministis duodecimã nominaui¬
mꝰ. tam in symeonis ꝓphetia qm
in ipsa domnce paslionis hysto¬
ria cõmendat᷑. Positus ẽ hic ait
sc̃s senex de paruulo iħu insignũ
cui contͣdicetur ⁊ tuam ip̃ius ani¬
mã. ad manuiam aũt dicebat per¬

Expanded text:
dubitaret electam, et veram Dei et dubitaret electam, et veram Dei et hominis genitricem crederet mox futuram. Agit hoc nimirum in cordibus electorum gratiae praerogativa divinae, ut eos nec humilitas pusillanimes faciat, nec magnanimitas arrogantes; magis autem cooperentur sibi, ut non solum nulla ex magnanimitate subintret elatio, sed hinc maxime provehatur humilitas: ut inveniantur eo amplius timorati, et largitori munerum non ingrati; ac vicissim ex occasione humilitatis pusillanimitas nulla subrepat: sed quo minus de sua quisque vel in minimis praesumere consuevit, eo amplius 1012 etiam in magnis quibusque de divina virtute confidat. 14. Martyrium sane Virginis quam nimirum inter stellas diadematis ejus, si meministis, duodecimam nominavimus tam in Simeonis prophetia, quam in ipsa Dominicae passionis historia commendatur. Positus est hic, ait sanctus senex de parvulo Jesu, in signum cui contradicetur: et tuam ipsius animam, ad Mariam autem dicebat, per
Abbreviated transcription (Latin):
sponsi. Beatam eẽ dicis que credi¬
disset. ⁊ credulitatis ⁊ beatitudinis
cansa. respectꝰ est suꝑne pietatis. ut
ex hoc magis beatam me dicant
om̃s generationes. quia ancillam
humilem ⁊ exignam respexit deus.
Beata plane qm respexit ds̃. ⁊ bea¬
da que credidit. Hic enim magnꝰ
diuine respectionis extitit fructꝰ.
Ineffabili siquidem artificio sp̃c
magnanimitas tanta. in secre¬
tario uirginei cordis accessit. nt
quemadmodum integritatẽ ⁊ fecũ¬
ditatem p̾dixius. hec quoq nichi¬
lominus sint stelle ex respetumn¬
tuo claxiores: quod indelie nec hu¬
militas tanta minuit magnani¬
mitatẽ nec magnantinitas tanta
humĩlitatẽ. s in sua estimatrone
tam humilis esset. nichilominus
⁊ in ꝓmissionis credulitate mag¬
nanimis. ut que nichil aluid ꝙͣ
exiguam sese reputabat ancillã.¬
ad incomp̃hensibile hoc myst̾ium.
⁊ admirabile cominerciũ ad inscru¬
tabile sacramentum. nullatenus

Expanded text:
sponsi. Beatam esse dicis quae credisponsi. Beatam esse dicis quae credidisset; sed credulitatis et beatitudinis causa respectus est supernae pietatis, ut ex hoc magis beatam me dicant omnes generationes , quia ancillam humilem et exiguam respexit Deus. Beata plane quam respexit Deus, et beata quae credidit. Hic enim magnus divinae respectionis exstitit fructus. Ineffabili siquidem artificio Spirimagnanimitas tanta in secretario virginei cordis accessit, ut, quemadmodum de integritate et fecunditate praediximus, hae quoque nihilominus fiant stellae ex respectu mutuo clariores, quod videlicet nec humilitas tanta minuit magnanimitatem, nec magnanimitas tanta humilitatem: sed cum in sua aestimatione tam humilis esset, nihilominus et in promissionis credulitate magnanimis, ut quae nihil aliud quam exiguam sese reputabat ancilla incomprehensibile hoc mysterium, ad admirabile commercium, ad inscrutabile sacramentum nullatenus se
Abbreviated transcription (Latin):
te nascet᷑ scm. nocabit᷑ filius dei: ⁊
uichil aliud qͣm ancillam eiꝰ se esse
respondit. Inde uentum ẽ ad elysa¬
beth ⁊ continuo uirgius gła sin¬
gnlaris. eidem ꝑ sp̃m renelat᷑. Dem¬
ꝙ ⁊ mirabat᷑ ꝑsonam uenientis
dicens. unde hoc michi ut ueniat
mat̾ dñi mei ad me: commendabat
⁊ nocem salutantis. adiciens. nt
facta est uox salutationis tue m
anrib meis. exultauit in gandio
infans in utero emeo. ⁊ beatifica¬
bat fidem credentis. beata inqui¬
ens que credidisti. qm̃ ꝑficient᷑ in
te. que dicta sunt tͥ a deo. Magna
quidem p̃conia. s ⁊ deuota humili¬
tas nichil sibi passa retinere in eũ
magis unnuuersa infudit. cuiꝰ in se
beneficia laudabant᷑. Tn inquit
magnificas matrem dñi. s magni¬
ficat anim a mea dũm. In uoce mea
filium ꝑhibes exultasse in gandio.
s exultanit sp̃c m̃s̃ in deo salutari
meo ⁊ ip̃e quoq tanqͣm amicus
sponsi gaudio gandeat ad uocem

Expanded text:
te nascetur Sanctum, vocabitur Filius Dei: et te nascetur Sanctum, vocabitur Filius Dei: et nihil aliud quam ancillam ejus se esse respondit. Inde ventum est ad Elisabeth, et continuo Virginis gloria singularis eidem per Spiritum revelatur. Denique et mirahatur personam venientis, dicens: Unde hoc mihi, ut veniat Mater Domini mei ad me? Commendabat et vocem salutantis, adjiciens, Ut facta est vox salutationis tuae in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo: et beatificabat fidem credentis: Beata, inquiens, quae credidisti, quoniam perficientur in te quae aicta sunt tibi a Domino. Magna quidem praeconia: sed et devota humilitas nihil sibi passa retinere, in eum magis universa refudit, cujus in se beneficia laudabantur. Tu, inquit, magnificas matrem Domini: sed magnicat anima mea Dominum. In voce mea filium perhibes exsultasse in gaudio: sed exsultavit spiritus meus in Deo salutari meo; et ipse quoque, tanquam amicus sponsi, gaudio gaudet ad vocem
Abbreviated transcription (Latin):
faciẽbat. Merito facta est omi¬
um dña: que se omniũ exhibebat
ancillam. Mercto deiiq est suꝑ
angłos exaltata. quere infra uidu¬
as ⁊ penitentes. infra eam de quã
eiecta fuant septem demonta. inef¬
fabili sese mansuetudine incliabat.
Obsecro uos filioli. emula Eodem.¬
mini hanc uirtutẽ si mariam di¬
ligitis. si contenditis ei placere: e¬
mulamini molestiam eiꝰ. nichil e¬
nim tam ydonenm homini. uł tã
congruum xp̃iano. inaximeq mo¬
nachum nichil a deo decet. Et qui¬
dem manifesta satis in uirgine. ex
hac ipsa mansuetudine. uirtꝰ hu¬
militatis educet. Nimirum colla¬
ctanee sunt humilitas ⁊ mansne¬
tudo. ineo confed̾ate germanius qͥ
dicẽbat. Discite a me. quia mitis sũ.
⁊ humilis corde. Sicut enim mater
p̾sumptionis elatio: sic mansuetu¬
do nera ñ inli ex uera humilitate ꝓ¬
on in sola manie t aciturnitate cõ¬
u mendat᷑ humilitas. s euidentiꝰ reso¬
uat in sermone. Andierat quod ex

Expanded text:
e novissimam faciebat. Merito facta est omnie novissimam faciebat. Merito facta est omnium domina, quae se omnium exhibebat ancillam. Merito denique super angelos exaltata est, quae et infra viduas et poenitentes, infra eam de qua ejecta fuerant septem daemonia, ineffabili sese mansuetudine inclinabat. Obsecro vos, filioli, aemulamini hanc virtutem, si Mariam diligitis; si contenditis ei placere, aemulamini modestiam ejus. Nihil enim tam idoneum homini, nihil tam congruum Christiano, maximeque monachum nihil adeo decet. 12. Et quidem manifesta satis in Virgine ex hac ipsa mansuetudine virtus humilitatis elucet. Nimirum collactaneae sunt humilitas et mansuetudo, in eo confoederatae germanius, qui dicebat: Discite a me quia mitis sum et humilis corde . Sicut enim mater praesumptionis elatio, sic mansuetudo vera nonnisi ex vera humilitate pc in sola tamen Mariae taciturnitate commendatur humilitas, sed evidentius resonat in sermone. Audierat: Quod ex
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓferimus sp̃m qui uixta illud comiti
pleni rimarum effluimus udiq.
ũ modo turbis loquentẽ in paraboł.
s ⁊ disciplis seorsum regni dei myfti¬
a reuelantem. uidit miracula facien¬
tem. idit demũ in cruee pendentem
uidit expirantẽ. indit etiam resur¬
gentem uidit ⁊ ascendentẽ. s inhis
omib queciens uerecundissiment¬
ginus. quotiens pudicissime turtis
uox memorat᷑ audita ͦ Eodem.¬
eniq legis in actib apłoꝵ. quod
redeuntes a monte oluieti unami
t ꝑseuerabant in oratione. Qm
Si forte maria affunit. nominet᷑ pͥ¬
ma que supͣ om̃s est: tam filii ptec
rabant unanunit̃ cum mulierib.
⁊ mania matre iħ̃u. Ita ne ⁊ mulie¬
rum sese ultimã exhibebat. ut nonis¬
suna omnium poneret᷑. Uere cat¬
nales adhuc discipłi. quib necdum
erat sp̾c datus. quia iħc necdum erat
glorificatꝰ. quando facta ẽ int eos
contentio de pͥmatu: cum mar
qnͣto maior erat. humiliaret señ

Expanded text:
proferimus spiritum, qui, juxta illud comici, proferimus spiritum, qui, juxta illud comici, pleni rimamarum effluimus undique . non modo turbis loquentem in parabolis, sed et discipulis seorsum regni Dei mysteria revelantem, vidit miracula facientem, vidit deinde in cruce pendentem, vidit exspirantem, vidit resurgentem, vidit et ascibus quoties verecundissimae virginis, quoties pudicissimae turturis vox memoratur audita? Denique legis in Actibus apostolorum, quod redeuntes a monte Oliveti unanimiter perseverabant in oratione. Qui? si forte Maria adfuit, nominetur prima, quae supra omnes est, tam Filii praerrabant unanimiter cum mulieribus, et Maria matre Jesu. Itane et mulierum sese ultimam exhibebat, ut novissima omnium 1011 poneretur? Vere carnales adhuc discipuli, quibus necdum Spiritus erat datus, quia Jesus necdum fuerat glorificatus , quando facta est inter illos contentio de primatu ; cum Maria, quanto major erat, humiliaret se no
Abbreviated transcription (Latin):
index ingenite mansnetudinus. ⁊
iiginalis uerecundie fuit. Alioꝵ
quippe uerecindiam suã reputanꝰ.
sustinere non potint. ñ potuit
uini dissimulare defectum. ubi
sane increpata a filio ẽ. tanqͣmͣ
mitis ⁊ humilis corde. nec illi res¬
pondit. nec tñ despetauit. mini¬
stres ammonens facere qd̵ dice̾t
eis.
unquid non ab mino uenisse
pastores. ⁊ pͥmam omnĩ manã
inuenisse legunt᷑. Inuenerunt
ait eungłista mariam ⁊ ioseph:
⁊ infantẽ positum in p̃sepio. Sic
⁊ magi quoq si recolas. non sine
maria matre eiꝰ puerum inuenire:
⁊ inducens in templum dnñ. dem¬
pli dñm. multa quidem a symeo¬
ne audiuit. tam de eo qmͣ de ipsa.
ad loquendum tarda. ueloxad au¬
diendum. Et quidem maria consetua¬
bat omnia uerba hec. conferers in
corde suo. s in his om̃ib neq de sp̃o
incarnationis dñice sacramento. qd̾
cunq uerbum reperies. Ue nob̃ qui
sp̃m habemus innarib. ue qui totũ

Expanded text:
index ingenitae mansuetudinis, et index ingenitae mansuetudinis, et virginalis verecundiae fuit. Aliorum quippe verecundiam suam reputans, sustinere non potuit, non potuit vini dissimulare defectum. Ubi sane increpata est a Filio, tanquam mitis et humilis corde, nec illi respondit, nec tamen desperavit, ministros admonens facere quod diceret eis. unquid non ab initio venisse pastores, et primam omnium Mariam invenisse leguntur? Invenerunt, ait evangelista, Mariam et Joseph, et infantem positum in praesepio . Sic et magi quoque, si recolis, non sine Maria matre ejus puerum invenerunt , et inducens in templum Domini templi Dominum, multa quidem a Simeone audivit tam de eo, quam de se ipsa , ad loquendum tarda, velox ad audiendum. Et quidem Maria conservabat omnia verba haec, conferens in corde suo : sed in his omnibus neque de ipso incarnationis Domicisse reperies. Vae nobis, qui spiritum habemus in naribus! Vae qui totum
Abbreviated transcription (Latin):
Gratissuma sane gemiina in dia¬
demate micans. in capite stella.
rubor in facie hominis uerecun¬
di. At uero quis putat. qͦd hac
caruerit gr̾a. que gr̃a plena fuit:
Oudibunda fuit maria. ex euͤge¬
lio id ꝓbamus. ubi enim aliqũ
loquax. ñbi p̾sumptuosa fuisse
uidetur: foris stabat querens¬
loqui filio. nec mat̾na auctoritate.
aut sermonẽ int̾rupit. aut habita¬
tõnem irrupit. in qua filiꝰ loquebat᷑.
n omni demq textũ quatuor ł odẽ.¬
enngłiorum si bene memini. non¬
nisi quat̾ mania loquens audit᷑.
Primo quidem ad angłin. s cum
iam semel atq it̾m allocutꝰ eam
fuisset. Scdo ad elysabeth. quando
nox exultatõis eius ioħem exulta¬
re fecit in utero. ⁊ ea magnificante
mania. ip̃a magis dũm magnifi¬
care curauit. Cercio ad filium cũ
esset annoꝵ duodecim. qd ipsa ⁊ pa¬
ter eiꝰ dolentes quesissent eum qͣr¬
to inuptiis ad filium ⁊ ministͦs.
Et is quidem sermo. certissimus

Expanded text:
Gratissima sane gemma in diaGratissima sane gemma in diademate, micans in capite stella, rubor in facie hominis verecundi. An vero quis putat, quod hac caruerit gratia, quae gratia plena fuit? Pudibunda fuit Maria: ex Evangelio id probamus. Ubi enim aliquando loquax, ubi praesumptuosa fuisse videtur? Foris stabat quaerensloqui filio , nec materna auctoritate aut sermonem interrupit, aut habitationem irrupit, in qua Filius loquebatur. In omni denique textu quatuor Evangeliorum, si bene meminimus, nonnisi quater Maria loquens auditur. Primo quidem ad angelum, sed cum jam semel atque iterum allocutus eam fuisset: secundo, ad Elisabeth, quando vox salutationis ejus Joannem exsultare fecit in utero, et ea magnificante Mariam, ipsa magis Dominum magnificare curavit : tertio, ad Filium, cum jam esset annorum duodecim, quod ipsa et pater ejus dolentes quaesissent eum : quarto, in nuptiis ad Filium et ministros . Et is quidem sermo certissimus
Abbreviated transcription (Latin):
sine dubio admirationẽ concipimꝰ.
s uenerationẽ. s deuotionem: sed
consolationem.m
eterum que restant. adhue ⁊imit̾ati¬
onem requirunt. Non ẽ nob ante or¬
tum tam multipharie multisq mo:¬
dis ꝓmitti diuinitꝰ. celitꝰ p̃nuntia¬
ri. s nec ab archangło gabriele
tam noue salutationis obsequiis
honorari. Quius aut̃ cet̾a duo cõ¬
municat nob. plane secretum suum
sibi. Sola enim ẽ de qua dicit᷑. qd̾
in ea natum ẽ de sp̃ũ scõ est. sola
cui dicitur. quod ex te nascetu
sc̃m. uocabit᷑ filius dei. Offerant᷑
regi nirgines. s post eam. irampͥ¬
matum sola uendicat sibi. Multo
magis aut̃ sola sine corruptione
concepit. sine grauamine tulit.
sine dolore filium parturunt. Ita¬
ꝙ nichil hoꝵ a nob̃ exigit᷑. s ex¬
igitur plane non nichil. Num¬
quid enim si defuerit nob̃ etiam
mansuettido pudoris. si humilitaᷤᷤ
cordis. si magnanumitas fidei si
compassio mentis. negligentiam

Expanded text:
sine dubio admirationem concipimus, sine dubio admirationem concipimus, sed venerationem, sed devotionem, sed consolationem. 10. Caeterum quae restant adhuc, et imitationem requirunt. Non est nobis ante ortum tam multifarie multisque modis promitti divinitus, coelitus praenuntiari: sed nec ab archangelo Gabriele tam novae salutationis obsequiis honorari. Minus autem caetera duo communicat nobis: plane secretum suum sibi. Sola enim est, de qua dicitur: Quod in ea natum est, de Spiritu sancto est : sola cui dicitur: Quod ex te nascetur Sanctum, vocabitur Filius Dei . Offerantur regi virgines, sed post eam: nam primatum sola vindicat sibi. Multo magis autem sola sine corruptione concepit, sine gravamine tulit, sine dolore filium parturivit. Itaque nihil horum a nobis exigitur; sed exigitur plane nonnihil. Nunquid enim, si defuerit nobis etiam mansuetudo pudoris, si humilitas cordis, si magnanimitas fidei, si compassio mentis, negligentiam
Abbreviated transcription (Latin):
ginuitate fecunditas. ac miituis se¬
se radiis illustrare hec duo sydera
agnum enim uirginem eẽi s uir¬
gnem nr̃em eẽ. longe amplius ꝑ
onniẽ modum. Iure etiam illud mo¬
lestissimũ tedium quo reliqͤ om̃s
gͣuide mulieres laborare noscunit᷑.
sola non sensit. que sola sine li¬
bidinosa uoluptate concepit. Uñ
⁊ imp̃o sue conceptionis micio.
affliguntur: maria tota alacͥta¬
te montana conscendit: ut elysa¬
beth ministraret. S ⁊ ascendit bet¬
hleem imminente iam partu. por¬
tans p̾ciosissimũ illud depositum.
portans onus leue. portans a quo
portabatur. Sic ⁊ in partu quã
lucidum ẽ. quod noua exultatõne
nouam edidit ꝓlem. sola inter
nulieres a communi maledicto.
⁊ dolore partͦientium aliena: Si
terum precia de raritate pensamꝰ.
nchil his potest rarius inueniri.
Si quidem m om̃ib istis. nͨ pͥmã¬
similem uisa ẽ. nec habere sequentẽ.
Equib nos si ea fidelit᷑ intuemi

Expanded text:
ginitate fecunditas, ac mutuis seginitate fecunditas, ac mutuis sese radiis illustrare haec duo sidera agnum enim est virginem esse; sed virginem matrem esse, longe amplius per omnem modum. Jure etiam illud molestissimum taedium, quo reliquae omnes gravidae mulieres laborare noscuntur, sola non sensit, quae sola sine libidinosa voluptate concepit. Unde et in ipso suae conceptionis initio, serabilius affliguntur, Maria tota alacritate montana conscendit, ut Elisabeth ministraret. Sed et ascendit Bethlehem, imminente jam partu, portans pretiosissimum illud depositum, portans onus leve, portans a quo portabatur. Sic et in partu quam lucidum est quod nova exsultatione novam edidit prolem, sola inter mulieres a communi maledicto et dolore parturientium 1010 aliena. Si rerum pretia de raritate pensamus, nihil his potest rarius inveniri. Siquidem in omnibus istis nec primasimilem visa est, nec habere sequentem. E quibus nos, si ea fideliter intuemur,
Abbreviated transcription (Latin):
e cetero ⁊ nirginitas carins pnpo¬
situm uirguntatis maxime. ⁊ ipłł
quoꝙ propositi nonitus enident᷑
illustrat. quod uidelic in lib̾tate
sp̃e. legis moysaice dẽcreta trans¬
cendens. illibatam deo corporis
simul ⁊ sp̃e scĩmoniam uouit
bat enim propositi unuolabile fũ¬
damentũ. quod tam constant᷑ pro¬
mittenti filium angło respondet.
Quomͦ fiet istud. qm̃ uirum non
cognosco: Forte enim propterea
pͥmo turbata est in sermone eiꝰ.
⁊ cogitabat quał eẽt ista salutato.
quod benedictam sese audisset in
mulierib. que nimirum benediz
in urginib semꝑ optabat. Et
extunc quidem cogitabat quał
esset ista salutatio. quod iam¬
nideretur esse suspecta. ubi uero
in ꝓmissione filii manifestum uͥ¬
ginitatis pericłm uidebat᷑. non
potuit ultra dissimulare quin di¬
ceret. Quomodo fiet istud. qm uit̾
non cognosco  Merito ꝓinde ⁊ illã
meruit benedictionẽ ⁊ hane non
amisit. ut longe gloriosior fiat ⁊
nixginitas ex fecunditatẽ ⁊ ex uir¬

Expanded text:
et virginitatem carnis et propositum virginitatis, maxime et ipsius quoque propositi novitas evidenter illustrat: quod videlicet in libertate spiritus legis Mosaicae decreta transcendens, illibatam Deo corporis simul et spiritus sanctimoniam vovit. Probat enim propositi inviolabile fundamentum, quod tam constanter promittenti filium angelo respondit: Quomodo fiet istud, quoniam virum non cognosco? Forte enim propterea primo turbata est in sermone ejus, et cogitabat qualis esset ista salutatio, quod benedictam sese audisset in mulieribus, quae nimirum benedici in virginibus semper optabat. Et extunc quidem cogitabat qualis esset ista salutatio  avideretur esse suspecta. Ubi vero in promissione filii manifestum virginitatis periculum videbatur, non potuit ultra dissimulare quin diceret: Quomodo fiet istud, quoniam virum non cognosco? Merito proinde et illam meruit benedictionem, et hanc non amisit; ut longe gloriosior fiat et virginitas ex fecunditate, et ex vir
Abbreviated transcription (Latin):
habeamꝰ. quplici g̃re munere insdi¬
gemus ⁊ uero indelicz saꝑe. quod
est uoluntatis ad bomim con̾isio
⁊ pleno etiam posse. quod einsdem
ibono confirmatio. Porro ꝑfr̃a
conu̾sio ẽ ad bonum. ut uillibeat
nisi quod deceat. uł liceat. ꝑfecta
in bono confirmatio. ut nildesit
iam quod libeat. Eodem.¬
Dunc demũ ꝑfecta erit uoluntas:
cum plene fu̾it bona.⁊ bñplena.
Habet siquidem duplexin se
bonum ab imcio sui. uinum qui¬
dem generale ex sola creatione. ꝙ.
abono scil deo ñ potuit creari ni¬
si bona. scdm qd̃ indit d̾s cuncta
que fecerat ⁊ erant ualde bona.
alt̾m speciale ex libertate arbitͥi.
in qua ad ymaginem utiq ip̃iꝰ
qui creauit ẽ condita. Qd̃ si his¬
ñ unim̾ito ꝑfecte bona. Bona
nunirum in unu̾sitate melior
in suo genere. optima ex si or¬
dinatione. Est aũt ordinatio
om̃imoda conu̾sio uoluntatis
ad deum. ⁊ ex tota seuoluntari¬
a deuotaq subiectio. Fodem.¬
ala ⁊ in penis uoluntas ꝑseue¬
rat. Certe ut cetera omittam

Expanded text:
habeamus; duplici gratiae munere indigemus, et vero videlicet Sapere, quod est voluntatis ad bonum conversio; et pleno etiam Posse, quod est ejusdem in bono confirmatio. Porro perfecta conversio est ad bonum, ut nil libeat nisi quod deceat vel liceat; perfecta in bono confirmatio, ut nil desit jam quod libeat. Tunc demum perfecta erit voluntas, cum plene fuerit bona, et bene plena. Habet siquidem duplex in se bonum ab initio sui: unum quidem generale ex sola creatione, quod a bono scilicet Deo non potuit creari nisi bona, secundum quod vidit Deus cuncta quae fecerat, et erant valde bona ; alterum speciale ex libertate arbitrii, in qua ad imaginem utique ipsius qui creavit, est condita. Quod si duonon immerito perfecte bona: bona nimirum in universitate, melior in suo genere, optima in sui ordinatione. Est autem ordinatio, omnimoda conversio voluntatis ad Deum, et ex tota se voluntaria devotaque subjectio. ala et in poenis voluntas perseveret? Certe, ut caetera omittam,
Abbreviated transcription (Latin):
Malum quod fit in nos sine
denob̾. ñ est imputandum nobs
si tamen inuitis. Ceterum qd̾ fit¬
⁊ a nob̾. iam non sineculpa ẽ uo¬
luntatis. uelle plane conuincim.
quod ñ fieret si nollemꝰ.¬

Expanded text:
malum quod fit in nos, sive de nobis, non est imputandum nobis, si tamen invitis. Caeterum quod fit a nobis, jam non sine culpa est voluntatis. Velle plane convincimur, quod non fieret, si nollem
Abbreviated transcription (Latin):
cessariam. qͣndo nemo mundus a
om̃i macła presentetur.
Si uere laudabilis ẽẽ cuꝑis. lau¬
des hominũ ne requiras. Illiq tu¬
am p̃para conscientiam qui illu¬
minabit abscondita denebrarũ.
⁊ manifestabit consilia cordium.¬

Expanded text:
cessariam, quando nemo mundus a omni macula praesentetur. si uere laudabilis esse cupis, laudem hominum ne requiras illique tuam praepara conscientiam, qui et illuminabit abscondita tenebrarum et manifestabit consilia cordium
Abbreviated transcription (Latin):
s peius inquinanimꝰ eos post bap¬
inquinauerat. lanit xp̃e. sic inqͥ¬
natos a nobis. lauari opus est¬
⁊ a nobis. Aliena lauit aqua
quos culpa inquinan̾at aliena.
Nec tñ sic alienam dixi̾m. ut negẽ
nr̃am. Alioqum nec inquinaret.
⁊ si in alio. nos tñ peccauimus.
⁊ nob̃ uisto dei indicio imputaba¬
tur. licet occulto. Apͥmo homine

Expanded text:
pejus inquinavimus eos. inquinaverat, lavit alius, sic inquinatos a nobis lavari opus est a nobis. Aliena lavit aqua, quos culpa inquinaverat aliena. Nec tamen sic alienam dixerim, ut negem nostram; alioquin nec inquinaret.  quia, etsi in alio, nos tamen peccavimus, et nobis justo Dei judicio imputabatur, licet occulto. Verumtamen,
Abbreviated transcription (Latin):
Ualde om̃ino michi amandꝰ est ꝑ
sum ⁊ indignus. Digniis plane
pit. desipit. ⁊ qui curat ẽẽ ni si ꝑꝑ
te. pro nichilo ẽ ⁊ nichilẽ. Oropt̾
ceip̃m d̾s fecisti om̃ta. ⁊ qui ẽẽuult
sibi ⁊ ñ tibi. nichil ẽẽ incipit ĩt̾ oĩa.

Expanded text:
alde omnino mihi amandus est, per sum et indignus. Dignus plane pit, desipit: et qui curat esse non propter te, pro nihilo est, et nihil est. Propter temetipsum, Deus, fecisti omnia : et qui esse vult sibi et non tibi, nihil esse incipit inter omnia.
Abbreviated transcription (Latin):
est carnem uincere. propriis uolũ¬
tatib contraire. delectationẽ uite
p̃sentis extingnere. huiꝰ mundi
aspem ꝓeternis p̃miis amare.
prosperitatis blandimenta con¬
tempnere. aduersitatis metum
incorde superare. Codem.
Deproboꝵ fortitudo est transito¬
ria sinẽ cessatione diligere. ꝯtͣ¬
flagella conditoris insensibilit̃
ꝑdurare. ab amore rerum tempo¬
ralium nec ex aduersitate quiesce¬
re. ad iuairem głam etiam cum
uite detrimento peruenire ma¬
licie augmenta exquirere. bonoꝵ
iitam non solum uerbis ac mo¬
rib se etiam gladiis impugnare.
in semetip̃is spem ponere. ĩqͥ¬
tatem cotidie sine ullo desiderii de¬
fectu perpetrare.

Expanded text:
est carnem vincere, propriis voluntatibus contraire, delectationem vitae praesentis exstinguere, hujus mundi aspera pro aeternis praemiis amare, prosperitatis blandimenta contemnere, adversitatis metum in corde superare. Reproborum vero fortitudo est transitoria sine cessatione diligere, conflagella conditoris insensibiliter perdurare, ab amore rerum temporalium nec ex adversitate quiescere, ad inanem gloriam etiam cum vitae detrimento pervenire, malitiae augmenta exquirere, bonorum vitam non solum verbis ac moribus, sed etiam gladiis impugnare, in semetipsis spem ponere, iniquitatem quotidie sine ullo desiderii defectu perpetrare.
Abbreviated transcription (Latin):
olinitas ꝓpria quo furore dñmia¬
iestatis impugnet. audiant ⁊ ti¬
meant serun ꝓprie uoluntatis. Pri¬
ip̃am ⁊ subducit eius dominatin.
em tanqm auctori seruire debu̾at.
dum efficitum sua.
iniquid contenta erit hac Ibidẽ
inuiria: Addit adhuc ⁊ quod inse
est. om̃ia quoꝙ que dei sunt. tollit¬
⁊ diripit. Quem enim modũ sibi
ponit humana cupiditas: Nonne
qui ꝑusuram acquirit pecumam
modicam. simiłr minidum lucrari
conaretur muu̾sum: si non deess
possibilitas. si suppeteret uolunta¬
ti facultas. Dico fiducialit̃. nemi¬
ni qui sit in ꝓpria uoluntate. pͦset
nninersus mundus sufficere.

Expanded text:
oluntas propria quo furore Dominum majestatis impugnet, audiant et timeant servi propriae voluntatis. Prisubtrahit et subducit ejus dominatui, cui tanquam auctori servire jure debuerat, dum efficitur sua. Sed nunquid contenta erit hac injuria? Nequaquam: addit adhuc et quod in se est, omnia quoque quae Dei sunt, tollit, et diripit. Quem enim modum sibi ponit humana cupiditas? Nonne qui per usuram acquirit pecuniam modicam, similiter mundum lucrari conaretur universum, si non deesset possibilitas, si suppeteret voluntati facultas? Dico fiducialiter: nemini, qui sit in propria voluntate, posset universus mundus sufficere.
Abbreviated transcription (Latin):
confert quem senissimus exagi¬
tatum stimilis consciencie. ita
ab omni consilio ac mentedet᷑¬
bat. ut dum iraseitur insanire
olumus ab hominib uinci ⁊ rã
non possumus uincere. quatur¬
pitudine quid execrabilius dici
potest: Latemur hominem esse¬
hoc quod nos sumus. qui tam̃ si
habet uicia. ñ est ip̃e nicium.¬
Don surgeret ira irrationabił. ugꝰ. st
s tolle illi regnum. nonħt arma
unde contͣ te pugnet. Discet etiã
non surgere. cum arma ceperit non
inuenire.

Expanded text:
confert, quem saevissimis exagitatum stimulis conscientiae, ita ab omni consilio ac mente deturbat, ut dum irascitur, insanire nolumus ab hominibus uinci et iram non possumus uinoere. qua turpitudine quid execrabilius dici potest? fatemur hominem hoc esse quod nos sumus, qui tametsi habeat uitia non est tamen iNon surgeret ira ista irrationabilis, sed tolle illi regnum, non habeat arma unde contra te pugnet; discet etiam non surgere, cum arma coeperit non invenire.
Abbreviated transcription (Latin):
untentione necessarie requirtint᷑.
res ⁊ eansa. idest quid intendas ⁊
bi causa anima que ambo ista
recta atq pudiea habu̾it. illi me¬
rascimini ⁊ uolite peceare. Non
iram imꝑat s indulget nature.
quam homo puenire non potest.
mitigare potest. Ergo ⁊ surascimm᷑
affectus noster motum recipiat
semendum naturam non pecca¬
lon minoris uirtutis lucam.¬
docetur cohibere iracundiam. in¬
dignationẽ compeseere. qͣm om¬
nino non trasci cum plerumq
illud lentius hec fortius estimat᷑.¬

Expanded text:
us, necessarie requiruntur: res et causa, id est quid intendas, ecatur, ut, verbi causa, anima, quae ambo ista recta atque pudica habuerit, illi merascimini, et nolite peccare . Non iram imperat, sed indulget naturae: quam homo praevenire non potest, mitigare potest. Ergo etsi irascimur, affectus noster motum recipiat secundum naturam, non peccanec minoris uirtutis ducitur cohibere iracundiam indignationemque conpescere quam omnino non irasci, cum plerumque illud lentius, hoc fortius aestimet
Abbreviated transcription (Latin):
Quid inirabilius aut quod martyrĩ
grauius est. qͣm int̃ epulas esurire.
uit̃ uestes multas ⁊ p̾ciosas algere.
pauꝑtate ꝑmi int̾ diuicias quas of¬
fert mundꝰ quas ostentat malignus.
quas desiderat noster appetitus:¬

Expanded text:
Quid mirabilius, aut quod martyrium gravius est, quam inter epulas esurire, inter vestes multas et pretiosas algere, paupertate premi inter divitias, quas offert mundus, quas ostentat malignus, quas desiderat noster ipse appetitus
Abbreviated transcription (Latin):
Qͣ dicet᷑ ite maledicti in ignẽ eternum
habuere: Nunquid ñ ualde exilaran¬
tͦ fr̃ẽs ad uerbum hoc corda ur̃a. ⁊ spiri¬
tali iocunditate replent᷑: Nunquid
ñ p̾ciosiorem ducitis pauꝑtatẽ tirãm
thesauris scli Siquidem ip̃a est que
lib̾at nos a u̾bo aspero

Expanded text:
 dicitur: Ite, maledicti, in ignem aeternum;habuere? Nunquid non valde exhilarantur ad verbum hoc corda vestra, et spirituali jucunditate replentur? Nunquid non pretiosiorem ducitis paupertatem vestram thesauris saeculi? siquidem ipsa est quae liberat vos a verbo aspero
Abbreviated transcription (Latin):
elix pauꝑtas uoluntaria relinquen¬
felix plane que tam securos unmo
tam gloriosos faciat in illo singula¬
rifiagore elementoꝵ in illo trem̃do
ennine meritoꝵ in illo tanto discri¬
mine iudicioꝵ.¬

Expanded text:
elix paupertas voluntarie omnia relinquenFelix plane, quae tam securos, imo tam gloriosos faciat in illo singulari fragore elementorum, et in illo tremendo examine meritorum, in illo tanto discrimine judicio