comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
populo israhel suꝑbi repellebant asedm̃. In principibus gentium inuentus
est humilis qui ad seinuitar& dm̃ Ammi rans ihs̃ fidem ipsius. reprobat
ꝑfidiam iudeorum: Sani enĩ uidebantur sibi cum periculosius egrotaren.
quando medicum non agnoscentes occidebant: Cum ergo reprobar&
& repudiaret illorum suꝑbiam. quid ait. Ideo dico uobis qui a multi
aboriente & occidente uenient non ꝑtinentes ad cognationem israhel uenient
multi. Quibus dixit. omnes gentes plaudite manibus. & recumbent
cum abraham in regno caelorum: Non illos genuit carnesua abraam.
& uenientes recumbent cum illo in regno caelorum & filii ipsius eruna:
Quare filii ipsius. non nati de carne. sed sequendo fidem ipsius Filu
ii idest iudȩi ibunt intenebras exteriores. Illicerit ploratio
& stridordentium:: Dam nabuntur intenebras exteriores quina¬

Expanded text:
populo Israel superbi repellebant a se Deum: in principibus Gentium inventus populo Israel superbi repellebant a se Deum: in principibus Gentium inventus est humilis, qui ad se invitaret Deum. Admirans Jesus fidem ipsius, reprobat perfidiam Judaeorum. Sani enim sibi videbantur, cum periculosius aegrotarent, quando medicum non cognoscentes occidebant. Cum ergo reprobaret et repudiaret illorum superbiam, quid ait? Ideo vobis dico, quia multi ab Oriente et Occidente venient, non pertinentes ad cognationem Israel: venient multi quibus dixit, Omnes gentes, plaudite manibus; et recumbent cum Abraham in regno coelorum. Non illos genuit carne sua Abraham; et venientes recumbent cum illo in regno coelorum, et filii ipsius erunt. Quare filii ipsius? Non nati de carne, sed sequendo fidem ipsius. Filii autem regni, id est Judaei, ibunt in tenebras exteriores: illic erit ploratio et stridor dentium . Damnabuntur in tenebras exteriores qui na
Abbreviated transcription (Latin):
potestatesum. & sub aliquosum. & suꝑ aliquossum. Etdico huic uade. &
uadit. et alio ueni &uenit. & seruo meo. fac hoc & facit : Tam quam dicer&
Siego sub potestate constitutus iubeo illis qui submesunt: tuqui sub nul¬
lius potestate positus es. non potes iubere creaturȩtuȩ. quando omnia
ꝑtefacta sunt & sinete factum est nhil: Dicergo uerbo inquit &curabitur
puer ms Nam indomum meam intres
eius. lam erat animaeius sedes illius Iamibi sedebat illequi humiles
requi rebat: Conuersus deniq xp̃s miratusẽ. & ait sequentibus se. Amen
dico uobis non inueni tantam fidem in israhel: Etsicuteuuangelista eam
rem narrat. Sequitur dñs & dicit. Ideo dico uobis quia multi aboriente
& occidenteuenient & recumbent cum abrahccm &isa ac &iacob in reg¬
no caelorum: Isteenim centurio non erat depopulo israhel. Nam in

Expanded text:
potestate sum; et sub aliquo sum, et super aliquos sum. Et dico huic, Vade, et potestate sum; et sub aliquo sum, et super aliquos sum. Et dico huic, Vade, et vadit; et alii, Veni, et venit; et servo meo, Fac hoc, et facit. Tanquam diceret, Si ego sub potestate constitutus jubeo illis qui sub me sunt, tu qui sub nullius potestate positus es, non potes jubere creaturae tuae, quando omnia per te facta sunt, et sine te factum est nihil? Dic ergo verbo, inquit, et sanabitur puer meus. Nam ut in domum meam intres,ejus: jam erat anima ejus sedes illius, jam ibi sedebat ille qui humiles requirebat. Conversus denique Christus, miratus est, et ait sequentibus se: Amen dico vobis, non inveni tantam fidem in Israel . Et sicut alius evangelista eamdem rem narrat, sequitur Dominus, et dicit: Ideo dico vobis, quia multi ab Oriente et Occidente venient, et recumbent cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum. Iste enim Centurio non erat de populo Israel. Nam in
Abbreviated transcription (Latin):
mus: Nonducendo ab illo carnem sedimitando fidem: Principis ergo
populorum conuenerunt cum dõ abraham: principes populorum
gentium principes: Nonunius populi principes
sed prin¬
cipes populorum omnium. conuenerunt cũ dõ abraham: Exipsis prin¬
cipibus erat &istecenturio de quomodo euuangelium cum legeretur
audistis Erat enĩ centurio habens honorem & potestatem inter ho¬
mines: Princeps erat deprincipibus populorum. Uenienti ad sexpõ ob¬
uiam misit amicos suo s Immo uero transituro smisit amicos & rogauꝰ
ut curar& puerum eius. qui pericubose infirmabatur: & cum uell&
ipsedns uenire. hoc eimandauit. non sũ dignus ut subtectum meum
intres sed tantum dic uerbo & sanabitur puerms: Nam & ego
homosum sub potestate constitutus habens subme milites Videte
que am modum tenuit ordinem: Prius com memorauit quod sub
alio ess&. & postea quod alui subillo essent Sub potestatesum & in

Expanded text:
mus; non ducendo ab illo carnem, sed imitando fidem. Principes ergo populorum convenerunt cum Deo Abraham. Principes populorum: Gentium principes, non unius populi principes, sed principes populorum omnium, convenerunt cum Deo Abraham. 12. Ex ipsis principibus erat et iste Centurio, de quo modo Evangelium cum legeretur audistis. Erat enim Centurio habens honorem et potestatem inter homines, princeps erat de principibus populorum. Venienti ad se Christo obviam misit amicos suos, imo vere transituro Christo misit amicos; et rogavit ut curaret puerum ejus qui periculose infirmabatur: et cum vellet ipse Dominus venire, hoc ei mandavit, Non sum dignus ut sub tectum meum intres, sed tantum dic verbo, et sanabitur puer meus. Nam et ego homo sum sub potestate constitutus, habens sub me milites. Videte quemadmodum tenuit ordinem: prius commemoravit quod sub alio esset, et postea quod alii sub illo essent. Sub potestate sum, et in
Abbreviated transcription (Latin):
fier& aliquando prȩteritus.: Ista sunt mala praeterita. quaenoue¬
runt maxime in ista ciuitate. Hic enimma leuiximus. quod ego confite¬
or: Et quantum gaudeo degratiadĩ. Tantum demeis praeteritis: Quid
dicam doleo : Dolerem si adhucessem:: Sed quiddicam gaudeo. Nec
hoc possumus dicere. Utinam enim num quam fuissem.. Quicquid
tamen fui. in nomine xpi praeteritum est. Quod autemmodo reprȩ¬
hendunt nonnorunt. Sunt quae adhuc inmere prȩhendam. sed tam̃
multum est ad illos. ut haec nouerint. Multum enim ago incogitati¬
onibus meis. pugnans aduersus malas suggestiones e& habens conflicta¬
tionem diuturnam. & prope continu am sum temptationibus inimici

Expanded text:
fieret aliquando praeteritus! Ista sunt mala praeterita, quae novefieret aliquando praeteritus! Ista sunt mala praeterita, quae noverunt, maxime in ista civitate. Hic enim male viximus, quod ego confiteor: et quantum gaudeo de gratia Dei, tantum de meis praeteritis, quid dicam? Doleo? Dolerem, si adhuc essem. Sed quid dicam? Gaudeo? Nec hoc possum dicere: utinam enim nunquam fuissem! Quidquid tamen fui, in nomine Christi praeteritum est. Quod autem modo reprehendunt, non norunt. Sunt quae adhuc in me reprehendant: sed tamen multum est ad illos ut haec noverint. Multa ago in cogitationibus meis, pugnans adversus malas suggestiones meas, et habens conflictationem diuturnam, et prope continuam cum tentationibus inimici
Abbreviated transcription (Latin):
& nolentes : Nouimus enim fr̃s nouimus linguas eorum propterquas
eis non iras camurꝰ patientes feste nobiscum: Uident enim in causa nihilse
habere & linguas conuertunt innos. & incipiunt denobis dicere malamul¬
ta quae sciunt. multa quaenesciunt.: Quaesciunt. praeterita pr̃a sunt :
Fuimus enim aliquando sicut dicitapostolus :Stulti. increduli. & ad
opus bonumreprobi. inerroreperuerso.: Desipientes & insanientes fu¬
imus nonnegamus.: Et quando praeteritum nr̃m non negamus. tan¬
tomagis dm̃ quinobis ignouit laudamus.: Quidergo heretice dimit¬
tis causam & hif adhominem: Quidenim ego sum : quid sum: Num¬
quid catholica egosum: Num quidhere ditas xp̃i diffus a pergentes ego
sum.  Sufficitmihi utin easim: Vi tuperas malamea practerita:
Quid magnum facis. Seduerior sum ego in malamea quantu. Quod
tu uituperasti. ego damnaui .: Ut in am uelles imitari. ut & error tuus

Expanded text:
et nolentes. Novimus enim, fratres, novimus linguas eorum: propter quas et nolentes. Novimus enim, fratres, novimus linguas eorum: propter quas eis non irascamur, patienter ferte nobiscum. Vident enim in causa se nihil habere, et linguas convertunt in nos, et incipiunt de nobis dicere mala, multa quae sciunt, multa quae nesciunt. Quae sciunt, praeterita nostra sunt: fuimus enim aliquando, sicut dicit Apostolus, stulti et increduli, et ad omne opus bonum reprobi . In errore perverso desipientes et insanientes fuimus, non negamus; et quantum praeteritum nostrum non negamus, tanto magis Deum qui nobis ignovit, laudamus. Quid ergo, haeretice, dimittis causam, et is ad hominem? Quid enim ego sum? quid sum? Numquid Catholica ego sum? numquid haereditas Christi diffusa per gentes ego sum? Sufficit mihi ut in ea sim. Vituperas mala mea praeterita, quid magnum facis? Severior sum ego in mala mea quam tu: quod tu vituperasti, ego damnavi. Utinam velles imitari, ut et error tuus
Abbreviated transcription (Latin):
tas c iartas. multa pra&er canonum scripturarum illis cogentibus
Nam & si re prehendent haec quia talia uobis legimus. nos reprehen¬
damur cum uos instruamini: Possumus enim eis & in hac parte sic
respondere: factus sum insipiens uos mecoegistis: Tamen fr̃s ante
om̃a sctote hereditatẽ nram. Dequa securi sumus intestamento pa¬
tris nr̃i eẽ non in aliqua carta friuola alicuius hominis. sed intestam̃¬
to patris: inde securi sumus quia qui fecit testamentum uiuit: qui
fecit testamentum heredi suo. Ipseiudicauit detestamento suo: in re¬
bus humanis alius ẽ testator alius iudex & tamen quiten& testam̃¬
tum uincit apud iudicem alterum. non apud alterum iudicem mor¬
tuum Quam ergo securanrã est uictoria cum ille uidicaluit qui testa¬
loquantur ergo aduersum nos quicquid uolunt. nos diligamus illos

Expanded text:
tas chartas, multa praeter canonem Scripturarum, illis cogentibus. tas chartas, multa praeter canonem Scripturarum, illis cogentibus. Nam et si reprehendent haec, quia vobis talia legimus; nos reprehendamur, dum vos instruamini. Possumus enim eis et in hac parte sic respondere: Factus sum insipiens, vos me coegistis . Tamen, fratres, ante omnia custodite haereditatem nostram, de qua securi sumus nos in testamento Patris nostri esse: non in aliqua charta frivola alicujus hominis, sed in testamento Patris nostri. Inde securi sumus; quia qui fecit testamentum, vivit: qui fecit testamentum haeredi suo, ipse judicabit de testamento suo. In rebus humanis alius est testator, alius judex: et tamen qui tenet testamentum, vincit apud judicem alterum, non apud alterum judicem mortuum. Quam ergo secura est nostra victoria, cum ille judicabit qui testaeternum. 19. Loquantur ergo adversus nos quidquid volunt: nos diligamus illos
Abbreviated transcription (Latin):
rient ini dipsum : quoͥd ẽ in ipsum in semp̃t num : uel homnes simul
in unum reliqui eimpiorum interibunt : Sunt aũtreliquie homi¬
ni pacifico: ergo qui non sunt pacifici. impii sunt: Beati enim paci¬
eorum ẽ intempore tribulationis. Et adiuuabit eos dñs & liberauit
in eo: Tolerent ergo modo peccatores iusti tolerent frumenta Ziza¬
nia . tolerent triticum paleam : quia ueni& tempus separationis. &
eximitur semen bonum. ab eo quod igne consum&ur: Illud in horre¬
ummittitur. illud aut̃ in a &ernã conflagrationem: quia ideo simul
fuerunt primo iustus & iniustus ut ille supplantar&ur. ille probart¬
tur: postea aũt damnar&ur ille. ille coro nar&ur : Dõ gratias fr̃s
red dimus debitum in nominexp̃i. sed nos caritatis debitores semper
ten&e: illa enim una ẽ quae & si cottidie redditur semper deb&ur.
multa diximus aduersus donatistas. multa uobis recitauimus. mul¬

Expanded text:
rient in idipsum. Quid est, in idipsum? In sempiternum; vel, omnes simul rient in idipsum. Quid est, in idipsum? In sempiternum; vel, omnes simul in unum. Reliquiae impiorum interibunt. Sunt autem reliquiae homini pacifico: ergo qui non sunt pacifici, impii sunt. Beati enim paciit eos Dominus, et eruet . Tolerent ergo modo peccatores justi, tolerent frumenta zizania, toleret triticum paleam; quia veniet tempus separationis, et eximetur semen bonum ab eo quod igni consumetur: illud in horreum mittetur, illud autem in aeternam conflagrationem; quia ideo simul fuerunt primo justus et injustus, ut ille supplantaret, ille probaretur; postea autem ille damnaretur, ille coronaretur. 18. Deo gratias, fratres, reddidimus debitum in nomine Christi; sed nos charitas debitores semper tenet. Illa enim una est, quae et si quotidie redditur, semper debetur. Multa diximus adversus Donatistas, multa vobis recitavimus, mul
Abbreviated transcription (Latin):
non erat. & quaesiui eum & nonẽ inuentus locus eius: Custodi. in nocen
tiam : tene: quomđ cum auarus esses sacellum tenebas: quomđ tenebas
sacellum n&ibi & torquer&ur afure. sic custodi innocentiam ne
tibi ex torqueatur adiabolo: Sit illa certum patrimonium tuum. dequa
sunt diuites & pauperes custodi in nocentiam: quid tibi prodest lucrũ
auri & damnum in nocentiae. Custodi innocentiam & uide directio¬
nem: Hab&o oculos directos utuideas directionem: non prauos. quib:
maleuides & distortos uidir: tortus tibi & prauus uid&atur ds̃ quia fau&
impi is & persequitur fideles: non uides quam tortum uideas: Corrige
oculos tuos & uide directionem: quam directionẽ. noli ad praesen¬
tia adtendere: Et quid uidebis. quõ suntreliquie homini pacifico .:
quid ẽ. sunt reliquie : cum mortuus fueris non eris mortuus. Hoc est.
suntreliquie erit illi aliquid Et post hanc uitam: hoc est illud sem̃
quod inbenedictione erit: unde dns. qui credit in meinquit. lic&

Expanded text:
non erat: quaesibi cum, et non est inventus locus eius. Custodi inntiam. Tene, quomodo cum avarus esses, saccellum tenebas: quomodo tenebas saccellum, ne tibi extorqueretur a fure; sic custodi innocentiam, ne tibi extorqueatur a diabolo. Sit illa certum patrimonium tuum, de qua sunt divites et pauperes. Custodi innocentiam. Quid tibi prodest lucrum auri, et damnum innocentiae? Custodi innocentiam, et vide directionem. Habeto oculos directos, ut videas directionem: non pravos, quibus malos vides; et distortos, ut distortus tibi et pravus videatur Deus, quia favet impiis, et persequitur fideles. Non vides quam distortum videas? Corrige oculos tuos, et vide directionem. Quam directionem? Noli ad praesentia attendere. Et quid videbis? Quoniam sunt reliquiae homini pacifico. Quid est, sunt reliquiae? Cum mortuus fueris, non eris mortuus: hoc est, sunt reliquiae. Erit illi aliquid et post hanc vitam; hoc est, illud semen quod in benedictione erit. Unde Dominus, Qui credit in me, inquit, lic
Abbreviated transcription (Latin):
nus quã eẽ. quaeris locum eius. quis est locus ei. quomodo hab& potes¬
tatem hab& diuitias . hab& quaendam ordinem suum in rebus humanis.
possis dicere. Iransit & eccenonerat: quid ẽ transit: proficit peruenit

Expanded text:
nusquam esse, et quaeres locum ejus. Quis est locus ejus? Quo modo habet potesnusquam esse, et quaeres locum ejus. Quis est locus ejus? Quo modo habet potestatem, habet divitias, habet quemdam ordinem suum in rebus humanis, possis dicere: Transivi, et ecce non erat. Quid est, transivi? Profeci, perveni
Abbreviated transcription (Latin):
puta quia eleuatus ẽ. Quid seqͥ. Et transiui & etce nonerat & quesiui tũ
& non est inuentus locus eius: quare non erat & non ẽ inuentus locus esꝰ
quia transisti : Si aut̃ carnaliter adhuc cogitus. & ista terrena felit᷑as.
uera felicitas tibi uid&ur. Nondum transisti: aut aequalis illis es. aut
infra es : profice& transi. Et cum ꝓficiendo transieris. adtendis eum
rat quomodo si transieres iuxta fumum. Nam & hinc dictum est
in isto psalmo superius. Deficientes uelud fumus defici&: erigitur in al¬
tum fumus & inglobum tumidum ꝑgit: quanto magis atollitur. tanto
amplius intumescit: sed cum transierit. ad tende post te. Postte enim
fumus siẽ ante te ds̃: noli posteriora ex desiderio attendere. sicut atten¬
dit uxor lohit & remansit inuia. sed respice & despectu . & uidebis impiũ

Expanded text:
puta quia elevatus est: quid sequitur? Et transivi, et ecce non erat; et quaesivi eum, puta quia elevatus est: quid sequitur? Et transivi, et ecce non erat; et quaesivi eum, et non est inventus locus ejus. Quare non erat, et non est inventus locus ejus? Quia transisti. Si autem adhuc carnaliter cogitas, et ista terrena felicitas vera felicitas tibi videtur, nondum transisti: aut aequalis illi es, aut infra es: profice, et transi; et cum proficiendo transieris, attendis eum te qui sic tumuerat; quomodo si transires juxta fumum. Nam et hoc dictum est in isto psalmo superius, Deficientes velut fumus deficient. Erigitur in altum fumus, et in globum tumidum pergit: quanto magis attollitur, tanto amplius intumescit. Sed cum transieris, attende post te: post te enim fumus, si est ante te Deus. Noli posteriora ex desiderio attendere, sicut attendit uxor Lot, et remansit in via : sed respice ex despectu, et videbis impium
Abbreviated transcription (Latin):
nolies sepiger Aestas ueni& quae telaetificet. in quate gaudeas semi¬
nasse : Quid ergo faciomodo &x pectadnm̃: etcum expecto quid ago
& custodiuiam eius & si custo diero quid accipio. Etee altabit te ut
mo illo dequadicitur. Venitebenedicti patris mei percipiteregnum quod
uobis paratum ẽ ab inicio mundi: quid deillis qui nos angustauerunt. intir
quos gemuimus : quorum scandala tolerauimus. pro quibus sacuientil s frus¬
tra orauimus: Quid deillis eritꝰ Stg̃t. cumperierint peccatores uidebis:
& quam de proximo uidebis : tueris ad dexteram illi ad sinistram Hoc
ad fidei oculos pertin&: quos fidei oculos qui non habent dolent felicitatẽ
impiorum & putant se sinecausa eẽ iustos. quia uident hic florere impi¬
os: Qui aũt hab& oculum illum fidei. quid dicitꝰ. Uidi impium super¬
ex altari & eleuari sicut caedros libuni: & puta quia super ex altatus est

Expanded text:
noli esse piger: aestas veniet quae te laetificet, in qua te gaudeas seminoli esse piger: aestas veniet quae te laetificet, in qua te gaudeas seminasse. Quid ergo facio modo? Exspecta Dominum. Et cum exspecto, quid ago? Et custodi vias ejus. Et si custodiero, quid accipio? Et exaltabit te, utmo: illam de qua dicitur, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi . Quid de illis qui nos angustaverunt, inter quos gemuimus, quorum scandala toleravimus, pro quibus saevientibus frustra oravimus; quid de illis erit? Sequitur, Cum pereunt peccatores, videbis. Et quam de proximo videbis: tu eris ad dexteram, illi ad sinistram. Hoc autem ad fidei oculos pertinet. Quos fidei oculos qui non habent, dolent felicitatem impiorum, et putant se sine causa esse justos, quia vident hic florere impios. Qui autem habet oculum illum fidei, quid dicit? Vidi impium superexaltari et elevari super cedros Libani. Et puta quia superexaltatus est,
Abbreviated transcription (Latin):
in manibus eius. nec damnabt̃ eum iudicabitur illi. Habent aliqua ex em¬
plaria & cum iudicabit cum: cumiudicabitur: illi aut̃ dictum ẽ cum iudici¬
um fit deillo: Possumus enim sic loqui ut dicamus homini iudicamiha
id est audi causam meam: Cum ergo caeperit audire causam iustisuids̃.
qm̃ oport& om̃s & hiberi ante tribunal xp̃i & ad stare ut illic recipiat
unus quisq: qua pert orpus gessit. si ue bonum siuemalum ⁊ Quando er¬
go uentum fuerit ad illud iudicium non eum lamnabit : Etsi ad tempus
uid&urdam nari ab homine: etsidixit sententiam pro consule in qrpria
num: alia estsella terraena. aliud tribunal caelorum: ab inferiore ac¬
cipit sententiam a superiore coronam : Nec dam nabit eum cum iudicabitur
illi : Sed quando erit᷑ noli modo putare. tempus laboris ẽ. tempus semi¬
nis est tempus frigoris est : Etsi in teruentos &si interpluuias. semina :

Expanded text:
in manibus ejus. Nec damnabit eum, cum judicabitur illi. Habent aliqua exemin manibus ejus. Nec damnabit eum, cum judicabitur illi. Habent aliqua exemplaria, Et cum judicabit eum, judicabitur illi. Illi autem dictum est, cum judicium fit ac illo: possumus enim sic loqui ut dicamus homini, Judica mihi, id est, audi causam meam. Cum ergo coeperit audire causam justi sui Deus; quoniam oportet omnes exhiberi ante tribunal Christi, et stare, ut illic recipiat unusquisque quae per corpus gessit, sive bonum sive malum ; quando ergo ventum fuerit ad illud judicium, non eum damnabit, etsi ad tempus videatur damnari anum, aliud est sella terrena, aliud tribunal coeleste, ab inferiore accipit senlli. 14. vers. 34, 36. Sed quando erit? Noli modo putare: tempus laboris est, tempus seminis est, tempus frigoris est: etsi inter ventos, etsi inter pluvias, semina;
Abbreviated transcription (Latin):
carnecapta: etducit animam inuictam: dimitter& ds̃ iustu
in manib: impiisiillum feciss& consentire impio: contra quod malum
orat in alio psalmo & dicit. Netradas me dnẽdesiderio meo peccatori
Opus est ut adesiderio tuo nontradares peccatori. Necum desideras ui¬
tam presentem: in ruas in illum &perdas a&nam: a quo desiderio non
deb& tradi peccatori ab illo: De quo ita dicitur. & diem hominis non
tam. defecit & consentit inimico: quiaut audit dnm̃ dicentem:
e timere eos qui occidunt corpus. animam ai¬
occidere : Etsi trad&ur terra in manus impii capta terra sp̃s euadit
Spũi euadente & terra resurg& sp̃smutatur ad dnm̃. terra mutabitur in
caelum : Non enim aliquid deipsa terraperit. quae ad tempus traditur in ma¬
nus impii. capilli capitis ur̃i numerati sunt: Ergo securitas sed suntus sit
ds̃: si aut̃ ex pellatur diabolus ammittitur ds̃ : Oñs aut̃ non defelinqu& eum

Expanded text:
carne capta educit animam invictam. Dimitteret Deus justum suum in manibus impii, si illum fecisset consentire impio: contra quod malum orat in alio psalmo, et dicit: Ne tradas me, Domine, a desiderio meo peccatori . Opus est ut a desiderio tuo non tradaris peccatori, ne cum desideras vitam praesentem, irruas in illum, et perdas aeternam. A quo desiderio non debet tradi peccatori? Ab illo de quo item dicitur: Et diem hominis non tam, deficit, et consentit inimico. Qui autem audit Dominum dicentem, Nolite timere eos qui corpus occidunt, animam aoccidere; etsi tradatur terra in manus impii, capta terra spiritus evadit; spiritu evadente, et terra resurget. Spiritus mutatur ad Dominum, terra mutabitur in coelum. Non enim aliquid de ipsa terra perit, quae ad tempus traditur in manus impii: Capilli capitis vestri numerati sunt . Ergo est securitas, sed si intus sit Deus. Si autem expellatur diabolus, admittitur Deus. Dominus autem non derelinquet eum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ aliis uita ipsius: quaeritergo mortificare. quid dñs austodit
quicum illo habitat. quideoreusipsius quide corde non receditꝰ Di¬
mittit eum. ubi est quod superius dictum ẽ & non derelinqu& scõs
quit martyres inmanibus impiorum: Quare fecerunt illis quȩ cũ¬
q: uoluerunt. alios gladio percus serunt. alios crucifixerunt. aliis
bestiis subrepserunt. alios ignib cremauerunt. Aliis incatena ducen¬
tes. tabe diuturna confecerunt. Certe non derelinqu& scõs suos: Dñs
quare dimisit inmanibus iudaeorum. & hic tectum aperistuis. om¬
ni interiori membro constringe. perueni ad dnm̃ audi qui ddicat alia
scriptura. dnm̃ praeui dens passurum ab impus: quid ait. terratra¬
dita ẽ in manus impii: quidẽ. terra tradita ẽ in manus impii. Caro

Expanded text:
 aliis vita ipsius . Quaerit ergo mortificare. Quid? Dominus qui custodit, qui cum illo habitat, qui de ore ipsius, qui de corde non recedit, dimittit eum? Ubi est quod superius dictum est, Et non derelinquet saquit martyres in manibus impiorum? Quare fecerunt illis quaecumque voluerunt? Alios gladio percusserunt, alios crucifixerunt, alios bestiis tradiderunt, alios ignibus cremaverunt, alios in catena ducentes tabe diuturna confecerunt. Certe non derelinquet Dominus sanctos quare dimisit in manibus Judaeorum? Et hic tectum aperi , si vis omni interiori membro constringi; perveni ad Dominum: audi quid dicat alia Scriptura, Dominum praevidens passurum ab impiis, quid ait? Terra tradita est in manus impii ? Quid est, Terra tradita est in manus impii? Caro
Abbreviated transcription (Latin):
Et auferre iam forte ablatum erat : Quid mihi indicis: Immola dõ sacrificium laudis
ficium laudis. Securi sumus non imus in arabiam thusquerere. Non sarcinas auarinego¬
tiatoris excutimus. Sacrificium laudis querit a nobis ds : Habebat uidua insacello suo.
Habebat nescio quis pauper hospes indoliosuo: Alius nec in patrimonio suo. nec insaccello.
nec indolio aliquid habebat. totum habebat in animosuo: Salus domui zachei. & plus misit
haec uidua quam diuites illi: Iste calicem aquae frigidȩ porrigens non ꝑd& mercedem suã
sed pax int̃ra hominibus bonae uoluntatis. Immola dõ sacrificium laudis: Os acrificium
gratuitum. gratiadatum. Non quidẽ hocemr quod offerrem. Sed tu donasti. nechoc
haberem Immola dõ sacrificium laudis : Et haec immolatio sacrificii laudis. gratiasagere

Expanded text:
et a fure jam forte ablatum erat. Quid mihi indicis? Immola Deo sacrificium laudis. ficium laudis. Securi sumus, non imus in Arabiam thus quaerere, non sarcinas avari negotiatoris excutimus: sacrificium laudis quaerit a nobie Deus. Habebat hoc sahabebat nescio quis pauper hospes in dolio suo; alius nec in patrimonio, nec in saccello, nec in dolio aliquid habebat, totum habebat in animo suo: salus domui Zacchaei ; et plus misit haec vidua quam divites illi ; iste calicem aquae frigidae porrigens , non perdet mercedem suam; sed et pax in terra hominibus bonae voluntatis . Immola Deo sacrificium laudis. O sacrificium gratuitum, gratia datum! Non quidem hoc emi quod offerrem, sed tu donasti: nam nec hoc haberem. Immola Deo sacrificium laudis. Et haec immolatio sacrificii laudis, gratias agere
Abbreviated transcription (Latin):
It dic& tibi. Esuri ui & dedistis mihi manducare : Numquid manducabo
nes taurorum. aut sanguinẽ hircorum potabo Dic o
quid indicas populotuo. is rahelituo: Immoladõ sacrificium laudis:
Dicamꝰ illi&nos. Imme sunt dr̃ uota quaereddã laudes tui Ex paue¬
ramne aliquid indicer es. quo dess& extrame qđ cõputabã incurtemea¬

Expanded text:
et dicet tibi, Esurivi, et dedisti mihi manducare . Numquid manducabo et dicet tibi, Esurivi, et dedisti mihi manducare . Numquid manducabo carnes taurquid indicis populo tuo, Israeli tuo? Immola Deo sacrificium laudis. Dicamus illi et nos: In me sunt, Deus, vota tua, quae reddam laudis tibi . Expaveram ne aliquid indiceres quod esset extra me, quod computabam in chorte mea
Abbreviated transcription (Latin):
ris forteputar& dm̃ esurire vmandu&. & siesuriarit. nontibidicit
Omnia anteillum sunt. Vnde uult tollit. quod illinecessariumest. : Dicta
sunt ad conuincendum paruulum sensum. Non quia professus est dr̃
esuriemsuam : Quam quã propternos dr̃ illedeorum. esurire dignatus :.
perdidit diuitias suas ad sumendo paupertatemnrãm: quia in illo sunt
omner thes auri sapientiae & scientiae ab sconditi. Siesuriero non dicã
tibi: Meus estenimorbis terrae & plenitudo eius: Noliergo laborare. Quid
cogitas  Num quid manducabo carnes taurorum. aut sanguinem hircorũ
potabo: Audistis quid a nobis non quaerat. Quinescio quid nobis uultin¬
dicere: Sidetalib: cogitabatis : iam auferte cogitationes urãs atalib rebus
nihiltaledõ offerre cogitetis : Si habes taurum pinguem. occidep auperib:
manducent ipsi carnes taurorum. & si non bibunt sanguinem hircorum.
Quod cum feceris. imputabittibi ille quidixit. Siesuriero nondicamtibi.

Expanded text:
ris, forte putas et Deum esurire ut manducet. Etsi esurierit, non tibi dicit: omnia ante illum sunt, unde vult tellit quod illi necessarium est. Dicta sunt haec ad convincendum parvulum sensum, non quia professus est Deus esuriem suam. Quanquam propter nos Deus ille deorum et esurire dignatus est. perdidit divitias suas assumendo paupertatem nostram, quia in illo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Si esuriero, non dicam tibi, Meus est enim orbis terrae et plenitudo ejus. Noli ergo laborare quid  gregibus tuis adhuc cogitas? Numquid manducabo carnes taurorum, aut sanguinem hircorum potabo? Audistis quid a nobis non quaerat, qui nescio quid nobis vult indicere. Si de talibus cogitabatis, jam auferte cogitationes vestras a talibus rebus: nihil tale Deo offerre cogitetis. Si habes taurum pinguem, occide pauperibus: manducent ipsi carnes taurorum, etsi non bibent sanguinem hircorum. Quod cum feceris, imputabit tibi ille qui dixit, Si esuriero, non dicam tibi;
Abbreviated transcription (Latin):
iudeis sublege positis. Regnũ caelorum xp̃ranis subgratia positis.
Itaq quod pertnebat adeos qui sublege positi erant regnũ terra
illa transiit. : Regnum cȩlorũ quod pertin& subgratia positis nontras¬
sut.: Propter ea hic benedixit te ds̃. non ad tempus. sed in aeternũ non
defuerunt. qui omnia &iam superia uerba exꝓphetae persona accipi mal¬
lent. Ethoc quod dictũ est. Fructauit cormeũ uerbũ bonum. Ex pro¬
pheta uoluit intellegi uel uti dicentem ymnum.⁊ Quiquis enim dicit¬

Expanded text:
Judaeis sub Lege positis, regnum coelorum Christianis sub Gratia positis. Judaeis sub Lege positis, regnum coelorum Christianis sub Gratia positis. Itaque quod pertinebat ad eos qui sub Lege positi erant, regnum, terra illa transiit: regnum coelorum quod pertinet sub Gratia positis, non transit. Propterea hic, benedixit te Deus, non ad tempus, sed in aeternum. 9. Non defuerunt qui omnia etiam superiora verba ex Prophetae persona accipi mallent: et hoc quod dictum est, Eructavit cor meum verbum bonum, ex Propheta voluerint intelligi, veluti dicente hymnum. Ut et i
Abbreviated transcription (Latin):
quid ad hominẽ ꝑtineat quid addm̃: homo aut̃ dicebat. Fructauit cor
meũ uerbũ bonũ dico ego opera mea regi. Homo dicebat. ille
dicebat qui scripsit psalmum. sed expersona dĩ dicebat: Incipit dicere et
ex sua. propter ea benedixit ted s̃ in aeternum: Dixerat enim ds̃. diffu¬
sa est gratia in labis tuis eiquem fecerat speciosum prȩfiliis hominum.
&iam hominem. quẽ dm̃ ante omnia prȩtulerat. aeternus. aeternũ. coȩ¬
ternum. Impletus est ergo propheta gaudio quodam ineffabili & adten¬
dens quid ds̃ pater defilio suo homini reuelauerit. qui potuit dicere ista ex
persona dĩ. propter ea inquit benedixit te ds̃ in aeternum. Quare
propter gratiam: illa enim gratia quo pertin& ad regna caelorum.
Primum enim testamentum terram ꝓmiserat. & aliud fuit prȩmium
uel promissio sublege positorum. aliud subgratia .: Terra chananeorũ

Expanded text:
quid ad hominem pertineat, quid ad Deum. Homo autem dicebat, Eructavit cor quid ad hominem pertineat, quid ad Deum. Homo autem dicebat, Eructavit cor meum verbum bonum, dico ego opera mea regi. Homo dicebat, ille dicebat qui scripsit Psalmum; sed ex persona Dei dicebat: incipit dicere et ex sua, Propterea benedixit te Deus in aeternum. Dixerat enim Deus, Diffusa est gratia in labiis tuis, ei quem fecerat speciosum prae filiis hominum, etiam hominem quem Deum ante omnia protulerat, aeternus coaeternum. Impletus est ergo Propheta gaudio quodam ineffabili, et attendens quid Deus Pater de Filio suo homini revelaverit, qui potuit dicere ista et ex persona Dei, Propterea, inquit, benedixit te Deus in aeternum. Quare? Propter gratiam. Illa enim gratia quo pertinet? Ad regnum coelorum. Primum enim Testamentum terram promiserat: et aliud praemium fuit vel promissio sub Lege positorum, aliud sub Gratia: terra Chananaeorum
Abbreviated transcription (Latin):
facer&. perieras. quae siuit te. & inuentum. reuocauit te. Praeteritu
non inputauit. futura promisit. Uere diffusa est gratia in labis¬
hoc possit intellegi. ad huc aptaredõ: dicĩ. propter ea benedixitte ds̃ in
aeternum. a commodatus uidetur hoc accipi expersona ꝓphetae: Etmuta¬
tiones ꝑsonarum : Repentine & omnino ex inprouiso inueniuntur inscũ
scripturarũ libris : Etsiquis aduertat plenȩ s̃pagine dnẽ liberame a labiis¬
iniquis & alingua dolosa: & statim. quiddet᷑ tibi autquid ad itiet᷑ tibi aduer¬
sus linguã subdolã : Alia illic ꝑsonaerat. alia hic ibi petentis. hic subuenientis :
Sagittȩ potentis acutȩ cũ carbonib uastatoriis: Alia persona est. quid
tus meus longinquus factus est: & in paucis uersibus tam crebra mutatio
rsonarũ intellectum am̃mon&. non exprimit locum
dicitur. hoc dix̃ homo. hoc dix̃ ds̃ : Sed ex ipsis uerbis fit nobis intellegere

Expanded text:
faceret. Perieras, quaesivit te; et inventum revocavit te. Praeterita faceret. Perieras, quaesivit te; et inventum revocavit te. Praeterita non imputavit, futura promisit. Vere diffusa est gratia in labihoc possit intelligi adhuc a Deo Patre dici, Propterea benedixit te Deus in aeternum. Accommodatius videtur hoc accipi ex persona Prophetae. Et mutationes personarum repentinae, et omnino ex improviso, inveniuntur in sanctis Scripturarum libris; et si quis advertat, plenae sunt paginae divinae. Domigua dolosa; et statim, Quid detur tibi, aut quid adjiciatur tibi adversus linguam subdolam? Alia illic persona erat, alia hic: ibi petentis, hic subvenientis. Sagittae potentis acutae, cum carbonibus vastatoriis. Alia persona est, Quid tus meus longinquus factus est . In paucis versibus tam crebra mutatio personarum intellectum admonet: non exprimit locum ubi mutatur; non dicitur, Hoc dixit homo, hoc dixit Deus; sed ex ipsis verbis fit nobis intelligere
Abbreviated transcription (Latin):
propter ea tibi lic& gratias agere. referre non lic&. non enim potes Quere¬
bat ille quid rerribuer& &dixit. quid retribuam dño proomnibus quaere
dnĩ inuocabo: hoc illi rependis quia calicem salutaris accipis & nom̃ dnĩ inuo¬
cas: quis tibi dedit ipsum calicem salutarem: remansit inactione. gratiarũ
nam inrelatione defecit: inueni quid dõ des. quod ab illo non acceperis.
etretuleris gratiam.: Sed caue nedum quaeris quid illi retribuas quod
ab illo non acceperis inuenias: sed peccatum tuum hoc plane ab illo ñ
accepisti. sed nec ei dare debes: hoc dederunt iudaei. Retribuerunt
mala probonis acceperunt ab eo pluuiam. & fructum non dederunt.
sed spinas dolorum Ergo bonum quicquid uolueris inte dare dõ.
nonte inuenis accepisse nisi adõ: Ipsa est gratia diffusa in labi¬
is fecitte . gratis tefecit.: Non enim erat cui prestaret antequam

Expanded text:
Propterea tibi gratias agere licet, referre non licet; non enim potes. QuaerePropterea tibi gratias agere licet, referre non licet; non enim potes. Quaerebat ille quid retribueret, et dixit: Quid retribuam Domino pro omnibus quae reni invocabo . Hoc illi rependis, quia calicem salutaris accipis, et nomen Domini invocas? Quis tibi dedit ipsum calicem salutarem? Remansit in actione gratiarum, nam in relatione defecit. Inveni quid Deo des, quod ab illo non acceperis; et retuleris gratiam. Sed cave ne dum quaeris quid illi retribuas, quod ab illo non acceperis, invenias, sed peccatum tuum. Hoc plane ab illo non accepisti, sed nec ei dare debes. Hoc dederunt Judaei, retribuerunt mala pro bonis; acceperunt ab eo pluviam, et fructum non dederunt, sed spinas dolorum. Ergo bonum quidquid volueris in te dare Deo, non te invenis accepisse nisi a Deo. Ipsa est gratia Dei diffusa in labiis. Fecit te, gratis te fecit. Non enim erat cui praestaret antequam
Abbreviated transcription (Latin):
tuis: merito mihi subuentum ẽ quie condelector legidĩ secundũ interiorem hominẽ
sed alia lex in membris meis repugnat legi mentis meae. Et captiuum medu¬
cit in legẽ peccati quae ẽ in membris meis: Misere go homo quis me liberabit
tia in labus tuis .: Venit nobiscum uerbo gratiae. cum osculo gratiae: quid ista
gratia dulcuis quo ꝑtin& ista gratia. Beatiquorum remissae sunt iniquita¬
tes & quorum tecta sunt peccata: Si seuerus iudex uenir& nec afferr& istã
gratiam diffusam in labis suis. quis desalute aliquid sperar&. quis non sibi
hoc timer& . quod peccatori debebatur: Ille ueniens cum gratia non exigit
quod debebatur. soluit quod non debebat . non enĩ non peccator debebat
mortem. Aut uero tibi peccatori debebatur nisi suppliciũ. Debita tuu¬
dimisit & indebita sua exsoluit: magna gratia quare gratia. quia gratis:

Expanded text:
tuis. Merito mihi subventum est, quia condelector legi Dei secundum interiorem hominem. tuis. Merito mihi subventum est, quia condelector legi Dei secundum interiorem hominem. eum alia lex in membris meis repugnaret legi mentis meae et captiuum me duceret in lege peccati, quae in membris meis erat. lex enim peccati tia in labiis tuis. Venit nobis cum verbo gratiae, cum osculo gratiae. Quid ista gratia dulcius? Quo pertinet gratia ista? Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Si severus judex veniret, nec afferret istam gratiam diffusam in labiis suis, quis de salute aliquid speraret? Quis non sibi hoc timeret quod peccatori debebatur? Ille veniens cum gratia, non exegit quod debebatur, solvit quod non debebat. Num enim non peccator debebat mortem? Aut vero tibi peccatori debebatur, nisi supplicium? Debita tudimisit, et indebita sua exsolvit. Magna gratia. Quare gratia? Quia gratis.
Abbreviated transcription (Latin):
anti quarios. autrespiciendo non quales lib& notarios ueloces.: Si aut̃ hoc
ađtenderit . remanebit ipsum uelociter: Cogit& uelociter & uideat quare dic¬
tum sit uelociter : Velocit̃ dĩ tale est. ut uelociusnihilsit: Inscriptis enĩ scri¬
bitur littera pꝰ litteram. syllaba post syllabam. uerbum post uerbum: nec ad
secundum transitur. nisi primo perscripto: ibi autem nihil uelocius ubi non
muta sunt uerba : Nec tam̃ aliquid p̃t̃ missũ ẽ Cum in uno sint omniu : Ecce iam
sus forma p̃filuis hominum. p̃filiis hominum : quare non & p̃angelis: quid uolu¬
it dicere p̃filus hominum: Nisi quia homo nehominem xp̃m quem libe
hominẽ putares ait p̃filiis hominum : specios forma : &iã homo p̃filiis hominũ
&iam interfilios hominum p̃filiis hominũ ł. Diffusa ẽ gratia in labustuis: lex¬
ꝑmorsen data ẽ gratia &ueritas ꝑ ihm̃ xpm̃ facta est: Diffusa ẽ gratia in labus

Expanded text:
antiquarios, aut respiciendo qualeslibet veloces notarios; si autem hoc antiquarios, aut respiciendo qualeslibet veloces notarios; si autem hoc attenderit, remanebit ibi. Ipsum velociter, cogitet velociter; et videat quare dictum sit, velociter. Velociter Dei tale est, ut velocius nihil sit. In Scripturis enim scribitur littera post litteram, syllaba post syllabam, verbum post verbum; nec ad secundum transitur, nisi primo perscripto. Ibi autem nihil velocius, ubi non multa sunt verba, nec tamen aliquid praetermissum est, cum in uno sint omnia. 7. vers. sus forma prae filiis hominum. Prae filiis hominum: quare non et prae Angelis? Quid voluit dicere, Prae filiis hominum, nisi quia homo? Ne hominem Christum quemlibet hominem putares, ait, Prae filiis hominum speciosus forma. Etiam homo prae filiis hominum; etiam inter filios hominum, prae filiis hominum; etiam ex ratia et veritas per Jesum Christum facta est . Diffusa est gratia in labiis
Abbreviated transcription (Latin):
quid hab& simile agnus cum saluatore: quid hab& leo cum unigeniti for¬
titudine : Dicta sunt tamen: & nisi dicerentur non aliquo modo ꝑhaec
uisibilia ad inuisibilem in formaremur: Sic ergo humilem similitudi¬
nem calami huius. necom paremꝰ illi excellentiae. nec tamen respuamus
Quaero enim quare linguã suã calamũ dix esse scribȩ uelocit̃ scribentis. aut
uero quantũ uis uel ociterscribat scriba cõparatur illi uelocitati dequa¬
dicit alius psalmꝰ usq inuelocitate currit uebum eius: Sed mihi uidetur
quantum audet humana intellegentia. adhuc accipi posse ex personue pa¬
tris dictum. Lingua mea calamus scribȩ: quia quod lingua dicitur. sonat
& transit: qđ scribitur man& : Cum ergo dicat ds̃ uerbum. & uerbum qđ
dicitur non son& & transeat. sed &dicatur & maneat. Scriptis hoc ds̃ malu
it comparare quam sonis  quod autem addidit uelociter scribentis. im¬
pulit mentem ad intellegentiam: sed non pigra remaneat Respiciendo

Expanded text:
quid habet simile agnus cum Salvatore ? quid habet leo cum Unigeniti fortitudine ? Dicta sunt haec tamen: et nisi dicerentur, non aliquo modo per haec visibilia ad invisibilem informaremur. Sic ergo humilem similitudinem calami hujus, nec comparemus illi excellentiae, nec tamen respuamus. Quaero enim quare linguam suam calamum dixit esse scribae velociter scribentis? At vero quantumvis velociter scribat scriba, non comparatur illi velocitati, deUsque in velocitatem currit verbum ejus . Sed mihi videtur, quantum audet humana intelligentia, et hoc posse accipi ex persona Patris dictum, Lingua mea calamus scribae. Quia quod lingua dicitur, sonat et transit; quod scribitur, manet: cum ergo dicat Deus Verbum, et Verbum quod dicitur non sonet et transeat, sed et dicatur et maneat; scriptis hoc maluit Deus comparare, quam sonis. Quod autem addidit, velociter scribentis, impulit mentem ad intelligentiam: sed non pigra remaneat, respiciendo
Abbreviated transcription (Latin):
ille creando sed nos illum imitando :: Iam modo uidetis filium aduersus
patrem diuisus. Uenit gladius ille renuntiat diabolo. Inuenit aliũ
patrẽ. inuenit aliam matrem:: Ille adimitationem se prebens gene¬
rabat in exitium : parentes duos quos inuenimus inuitam aeternam
generant. Diuisus est filius aduersus patrem. diuisa est filia aduer¬

Expanded text:
ille creando pater, sed nos illum imitando filii. Jam modo videtis filium adversus ille creando pater, sed nos illum imitando filii. Jam modo videtis filium adversus patrem divisum. Venit gladius ille; renuntiat diabolo: invenit alium patrem, invenit aliam matrem. Ille ad imitationem se praebens, generabat in exitium: parentes duo quos invenimus, in vitam aeternam generant. Divisus est filius adversus patrem. Divisa est filia adver
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc plac& iuueni alicui dõ seruire displic& patri diuisi sunt aduersumse.
ille ꝓmittit terrenam hereditatem ille amat caelestem. Aliud iste pol¬
licetur aliud ille elegit. nonsibi put& pater factam iniuriam: Ds̃ illi solus
prȩfertur : & tamen litigat cum filio uolente seruire dõ sed fortior est ille
gladius spiritalis separaons. quã copulans natura carnalis: fit & hoc defili¬
a aduersus matrem Multo magis & denuru aduersus socrum: nam ali¬
do inuna domo nurus & socrus inueniuntur. heretica & catholica. & ubi forti¬
ter recipitur iste gladius. rebaptizationem nontimemus.: Potuit diuidi fili¬
Aaduersus matrem suam . & non potest nurus aduersus socrũ suã factum
est hoc generaliter &iam ingenere humano. Niuisus est filius aduersus patrẽ.
fuimus enim aliquando fili diaboli adhuc infidelibus dictum est. uos a patre.
diabolo estis & omnis infidelitas nostra Vnde : nisi apatre diabolo: non

Expanded text:
haec. Placet juveni alicui servire Deo, displicet patri, divisi sunt adversum se: haec. Placet juveni alicui servire Deo, displicet patri, divisi sunt adversum se: ille promittit terrenam haereditatem, ille amat coelestem; aliud iste pollicetur, aliud ille elepraefertur: et tamen litigat cum filio volente servire Deo. Sed fortior est ille gladius spiritualis separans, quam copulans natura carnalis. Fit hoc et de filia adversus matrem, multo magis et de nuru adversus socrum. Nam aliquando in una domo nurus et socrus inveniuntur haeretica et catholica. Et ubi fortiter recipitur iste gladius, rebaptizationem non timemus. Potuit dividi filia adversus matrem suam, et non potest nurus adversus socrum suam. 12. Factum est hoc generaliter etiam in genere humano, divisus est filius adversus patrem. Fuimus enim aliquando filii diaboli. Adhuc infidelibus dictum est: Vos a patre diabolo estis . Et omnis infidelitas nostra, unde, nisi a patre diabolo? Non
Abbreviated transcription (Latin):
actũ agnoscitur .: Recor dare generationes ante te. Inuenies adam
tam quam externa die factũ. ita gesta legimus omnia ab ipso principio.
Ergo uelociter facta sunt. Velociter erit & dies iudicii.. Prȩueni uelocita¬
tem ipsius. uel ociter ueni&. uelocius tumutare. ad erit facies iudicis. sed uide
quid dicit ꝓpheta. Preueniamus faciem eius in confessione.: Diffusa est gra
dium tuum  circa femur potentissime : gladium tuum quid: nisi uerbum tu¬
um illo gladio stauit inimicos illo gladio diuisit filium apatre. filiam a
matre nurum a socru. Legimus hȩc in euangelio nonueni pacem mittere
sed gladium. &erunt in una domo quinq: diuisi aduersumse duo aduersus
tres &tres aduersus duo erunt diuisi. id est filius aduersus patrem filia
aduersus matrem nurus aduersus socrum suam: Hȩc diuisio quogladio
facta est xp̃s attulit : & reuera fratres &iam cottidianis exemplis uidemus

Expanded text:
actum agnoscitur! Recordare generationes ante te, invenies Adam actum agnoscitur! Recordare generationes ante te, invenies Adam tanquam hesterno die factum. Ita gesta legimus omnia ab ipso principio: ergo velociter facta sunt. Velociter erit et dies judicii; praeveni velocitatem ipsius: velociter veniet, velocius tu mutare. Aderit facies judicis, sed vide quid dicit Propheta: Praeveniamus faciem ejus in confessione . Diffusa estdium tuum circa femur, potentissime. Gladium tuum, quid nisi verbum tuum? Illo gladio stravit inimicos; illo gladio divisit filium a patre, filiam a matre, nurum a socru. Legimus haec in Evangelio: Non veni pacem mittere, sed gladium; et, Erunt in una domo quinque adversum duo, et duos adversum tres; et tres adversum duos erunt divisi, id est, filius adversus patrem suum, filia adversus matrem suam, nurus adversus socrum suam. Haec divisio, quo gladio facta est Christus attulit. Et revera, fratres, etiam quotidianis exemplis videmus
Abbreviated transcription (Latin):
co ego opera mea regi significare uoluerit summũ hominis opus non eẽ
nisi dm̃ laudare: illius est speciẽ suã placere tibi : ad te pertin& eum
homines se ipsos amantes: displice tibi placeat tibi quite fecit. Quia in
eo tibi displices. quodinte ipse fecisti Opus ergo tuum sit taus dĩ. Fruc¬
tu& cortuũ uerbum bonum. dicergo opera tua regi. quia ut diceres rex
fecitea. & ipse donauit quod offeres. ⁊ Redde illi desuo. neue¬
lis accepta parte patrimonii tui ire longius. & prodige perdere
inmere tricibus & porcos pascere. hoc recordamim ex eu angelio.
Sediam de nobis dictum est. mortuus erat & reuixit. perierat & in.¬
uentus est: & lingua mea calamus scribae uelo citer scribentis: non de¬
fuerunt quisic intellegerent ꝓphetam ea dixisse quȩ scriber&. &ideo lin¬
guã suã calamo scribae comparasse. ue lociter autem scribentis uolu
enim tardauit ds̃ exhibere xp̃m: quam cito euolutũ sentitur quod per¬

Expanded text:
co ego opera mea regi, significare voluerit summum hominis opus non esse, nisi Deum laudare. Illius est specie sua placere tibi, ad te pertinet eum homines seipsos amantes . Displice tibi, placeat tibi qui te fecit; quia in eo tibi displices quod in te ipse fecisti. Opus ergo tuum sit laus Dei, eructet cor tuum verbum bonum. Dic ergo opera tua regi: quia ut diceres, rex fecit, et ipse donavit quod offerres. Redde illi de suo, ne velis accepta parte patrimonii tui ire longius et prodige perdere in meretrices, et porcos pascere. Hoc recordamini ex Evangelio. Sed etiam de nobis dictum est: Mortuus erat, et revixit; perierat, et inventus est . 10. Lingua mea calamus scribae, velociter scribentis. Non defuerunt qui sic intelligerent Prophetam ea dixisse quae scriberet, et ideo linguam suam calamo scribae comparasse. Velociter autem scribentis voluienim tardavit Deus exhibere Christum. Quam cito evolutum sentitur, quod per
Abbreviated transcription (Latin):
tio iniustorum iustorum : tuus certe ultimus dies Longe ab esse non potest:
ad hunc teprepara: qualis enim exieris dehac uita. talis redderis illi uitae
postuitam istam paruam. nondum eris ubi erunt scĩ quib: dic&ur. Uenitebe¬
nedicti patris mei percipiteregnum quod uobis paratum est ab inicio mundi.
Nondum ibi eris quis nescit᷑: sediam poteris ibi eẽ ii illum quondam ulcero¬
sum pauperem diues ille suꝑbus & sterelis in meduis sius tormentis uidit lon¬
ge requi escentem: in illa requie positus: certesecurus e pectas diem idicu
quando recipias & corpus quando in muteris ut angelo aequaeris : Ergo quan¬
tum ẽ quod festinamus & dicimus quando erit. tardum erit: hoc dicturi fi¬
lii nr̃i hoc dicturi nepotes nr̃i & cum singuli quique sibi succedentes haec
dicturi sunt sic transit quod ad huc pusillum futurum ẽ quem ad mo

Expanded text:
tio injustorum et justorum: tuus certe dies ultimus longe abesse non potest. tio injustorum et justorum: tuus certe dies ultimus longe abesse non potest. Ad hunc te praepara. Qualis enim exieris de hac vita, talis redderis illi vitae. Post vitam istam parvam nondum eris ubi erunt sancti, quibus dicetur: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi . Nondum ibi eris, quis nescit? Sed jam poteris ibi esse, ubi illum quondam ulcerosum pauperem, dives ille superbus et sterilis in mediis suis tormentis vidit a longe requiescentem . In illa requie positus, certe securus exspectas judici diem, quando recipias et corpus, quando immuteris, ut angelo aequeris. Ergo quantum est quod festinamus, et dicimus: Quando erit? Tardum erit? Hoc dicturi filii nostri, et hoc dicturi nepotes nostri: et cum singuli quique sibi succedentes haec dicturi sunt, sic transit quod adhuc pusillum futurum est, quemadmo