comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uecesit autẽ uro dm̃i cudbercto in exertenda uita solitaria
qua in insuli farne ante episcopatus sui cẽpora gerebat. iuir uene¬
rabilis oicliluad qra multa umis in monas terio qđ dicitur
n brypũ acceptũ. presbiteratus officiũ condignis gradu ipse con¬
secrabat actib cuius ut meritũ uel uita qualis fuerit cercuis
clarescat. unũ ens narro miraculũ qđ mi unus efrib ꝓpeer
quos & in quib paratũ ẽ. ipse narrauit. Uidi elpud frid uene¬
rabił. xp̃i famulus & prbt qui etiã postea fr̃ib euisdẽ eccłȩ
lindis farnensis iqua educatus .ẽ. abbatis uire p̃fuit. Uenim
quit cũ duob fr̃ib alus ad isulã farne loqui desiderans cũ
reuerentissino fr̃e oidilualdo. Cũq allocutione eus refecĩ &
benedictione petita clomũ rediremꝰ. ecce subito positis nobis in me¬
dio mari int̾rupta est. serenitas qua uehebat᷑ur. Zanita in pruit
neq aliud quã mortẽ sperare ualeremꝰ. Cũq du multũ cũ iuento pe¬

Expanded text:
uccessit autem viro Domini Cudbercto, in exercenda vita solitaria quam in insula Farne ante episcopatus sui tempora gerebat, vir venerabilis Oidiluald, qui multis annis in monasterio quod dicitur Inhrypum, acceptum presbyteratus officium condignis gradu ipse  Al., ipso consecrabat actibus. Cujus ut meritum vel vita qualis fuerit, certius clarescat, unum ejus narro miraculum quod mihi unus e fratribus propter quos et in quibus patratum est, ipse narravit: videlicet Gudfrid, venerabilis Christi famulus et presbyter, qui etiam postea fratribus ejusdem Ecclesiae Lindisfarnensis in qua educatus est, abbatis jure praefuit. « Veni, inquit, cum duobus fratribus aliis ad insulam Farne, loqui desiderans cum reverentissimo Patre Oidilualdo: cumque allocutione ejus refecti et benedictione petita domum rediremus, ecce subito, positis nobis in medio mari, interrupta est serenitas qua vehebamur, et tanta ingruit neque aliud quam mortem sperare valeremus. Cumque diu multum cum vento pe
Abbreviated transcription (Latin):
potuit aliis ostencłe insimilituoinẽ illius diuclaudi qui curatus &¬
ab apło petro & iohanne exiliens stetit. & ambulabat. & intrauit cũ
illis. intẽplũ ambulams & exiliens & laudans dm̃ E auderis nimirũ
uti officio pedũ quomͦ tanto tẽpore erat destitutꝰ. Cuius sanitati
consaudens ep̃s p̃cepit medico etiã sanande scabredini capitis eius
curã ad hibere: fecit ut uisserat & iuuante benedictione ac p̃cib
antis titis nata est cum sanitate cutos uenusta species capilloꝵ.
faccusq est iuiuenis limpidiͦs uultu & loquela promptus. capil¬
lis pulcherrone crispis. qui ante fuerat deformis pauꝑ & mutia
Sicq de ꝑcepta laetatꝰ sospitate offerente ep̃o. ut in sua familia
manendi locũ acciꝑet mapis domũ reuersus es ł.

Expanded text:
potuit, aliis ostendere; in similitudinem illius diu claudi qui curatus potuit, aliis ostendere; in similitudinem illius diu claudi qui curatus ambulabat; et intravit cum illis in templum ambulans, et exsiliens, et laudans Dominum; gaudens nimirum uti officio pedum, quo tanto erat tempore destitutus. Cujus sanitati congaudens episcopus praecepit medico, etiam sanandae scabredini capitis ejus curam adhibere. Fecit ut jusserat, et juvante benedictione ac precibus antistitis nata est cum sanitate cutis venusta species capillorum, factusque est juvenis limpidus vultu et loquela promptus, capillis pulcherrime crispis, qui ante fuerat deformis, pauper et mutus. Sicque de percepta laetatus sospitate, offerente etiam ei episcopo ut in sua familia manendi locum acciperet, magis domum reversus est.
Abbreviated transcription (Latin):
& ei i conseptis eunde mansionis paruũ tuguriũ fieri in quo manens
septimana sequente chuca uisit ad se intrare pauperem in pressolin¬
sua ꝓferre exore. ac sibi ostenđe uissit. & app̃hendens eũ clem̃ter
sionũ scãe crucis linguae eius impressit. quã signatã reuocare mos
ille stati soluto iunculo linguae qđ uifserat. addidit ep̃i nomineꝰ lit¬
terarũ. Dicito a. Dixit ille .a. dicito .b. Dixit ille & hoc. Cũq singula lit¬
terarũ nomina dicente ep̃o respondit : addidit & sillabas ac uerba d¬
cenda illi ꝓponere. & cũ i om̃ib consequent̃ responderit p̃cepit eũ
sententias longiores dicere & fecit. Neq ultra cessauit tota die illa
& nocte sequenteͥ quantũ iupilare potuit ut ferunt qui p̃sentes fuere
loqui aliquid & archana suȩ cogitationis ac uoluntatis qđ nunquã antea

Expanded text:
scopus, et ei in conseptis ejusdem mansionis parvum tugurium fieri in quo manens scopus, et ei in conseptis ejusdem mansionis parvum tugurium fieri in quo manens ae esset impleta septimana, sequente Dominica jussit ad se intrare pauperem, ingresso eo linguam proferre ex ore ac sibi ostendere jussit; et adprehendens eum de mento, signum sanctae crucis linguae ejus impressit, quam signatam revocare in os, ille statim, soluto vinculo linguae, quod jussus erat. Addidit episcopus nomina litterarum: « Dicito A, » dixit ille A. « Dicito B; » dixit ille et hoc. Cumque singula litterarum nomina dicente episcopo responderet, addidit et syllabas ac verba dicenda illi proponere. Et cum in omnibus consequenter responderet, praecepit eum sententias longiores dicere; et fecit: neque ultra cessavit tota die illa et nocte sequente, quantum vigilare potuit, ut ferunt qui praesentes fuere, loqui aliquid, et arcana suae cogitationis ac voluntatis, quod nunquam antea
Abbreviated transcription (Latin):
nelaci qu et̃i famuiliar it̃ nouerunt dicere solent & maxime uir
reuerene isinꝰ ac ueracossimꝰ beretũ daconꝰ quonclã cus ninc ait̃
abbis monasterii qđ uocatur inderauuda id ÷ infilua deroꝵ. eqͥb aliqua
teriũ sc̃i michaelis archanpeli. inqua uir dĩ sepius ubi oportunitas arri¬
debat tẽporis & maxime in quadraresoni manere cũ paucis atq orationib
ac lectione qͥetus operã dare consueuerat. Cũq tẽpore qͦdã incipiente
qu adragesima ibidẽ mansurus adueniret iufsit sus querere pauperem
aliquẽ. maiore infirmitate uł mopia frauatũ quẽ secũ habere illis dieb
uilia ñ longe posita quidã adolescens mutus ep̃o notus nã sepius ante
illũ ꝑcipiendae elemosyne ģr̃a uenire consueuerat. qui ne unũ quidẽ ser
te ut ni il unquã capilloꝵ ei in superiore parte capitis nasci ualeret totũ
incirtuitu horridi crines stare uidebantur. hunc ergo ad duci p̃cepit ep̃

Expanded text:
cula qui eum familiariter noverunt, dicere solent, et maxime vir reverentissimus ac veracissimus Bercthun, diaconus quondam ejus, nunc autem abbas monasterii quod vocatur Inderauuda, id est, in silva Derorum: e quibus aliqua terium sancti Michaelis archangeli, in qua vir Dei saepius ubi opportunitas adridebat temporis, ac lectioni quietus operam dare consueverat. Cumque tempore quodam, incipiente Quadragesima, ibidem mansurus adveniret, jussit suis quaerere pauperem aliquem majore infirmitate vel inopia gravatum, quem secum habere illis diebuvilla non longe posita quidam adolescens mutus, episcopo notus, nam saepius ante illum percipiendae eleemosynae gratia venire consueverat, qui ne unum quidem sermite, ut nil unquam capillorum ei in superiore parte capitis nasci valeret, tantum in circuitu horridi crines stare videbantur. Hunc ergo adduci praecipit epi
Abbreviated transcription (Latin):
cuncasq suꝑuenientib hospitib qđuir eẽt multȩ pietatis ac religionis iniunctaq
sibi officio suꝑonȩ tantũ mercedis grã subditꝰ. hic cũ quađã die lenassiue saga quib
in hospitale utebat᷑ in mari lauanset. rediens domũ repentina medio itinere mo
Rescirgens autẽ sensit dimidiã corporissui partẽ acapite us ad pedes paralisis
languore de pressã : & maximo cãlabore baculo mintens domũ ꝑuenit. Crescebu
morb paulatĩ. & nocte supueniente grauior effectꝰ.e:ita ut die redeunte uix ipse
pse ex ingere aut incedere ualeret. Quo affectꝰ in cõmodo concepit utillim̃¬

Expanded text:
pietatis ac religionis, injunctoque sibi officio supernae tantum mercedis gratia subditus. Hic cum quadam die lenas sive saga quibus in hospitale utebatur, in mari lavasset, rediens domum repentina medio itinere molresurgens autem sensit dimidiam corporis sui partem a capite usque ad pedes paralysis languore depressam: et maximo cum labore baculo innitens domum pervenit. Crescebat morbus paulatim, et nocte superveniente gravior effectus est, ita ut, die redeunte, vix ipse per se exsurgere aut incedere valeret. Quo affectus incommodo, concepit utillim
Abbreviated transcription (Latin):
parastis. Scio autẽ certissime quia ñ diuuacuus remanebit locus ille : quitanta
totius beatitudinis auctor atq largitor p̃stare dignabit᷑. hec &tunꝰ olura
ubi multis cũlacrimis & magna cõpunctione antisces lingua etiã tremte cõple¬
uit fecer̃ fr:̃sut iusserat. Et in uolutũ nouo amictu corpꝰ. nouaq in teca reconditũ
supra pauĩtũ scũ arii posuer̃. Nec mora dõ dilectꝰ antistes eadberetꝰ morbo cor¬
reptꝰ ẽ acerbo ac ꝑ dies crescente multũq: ingrauescente ardore languoris. ñub
nedicti patris cũbercti ponentes : apposuer̃ de suꝑ arcã in qua incorrupta ei usdẽ
patris m̃bra locauerant. Inqͦ etiã loco signa sanitatũ aliquotiens facta: meritis ambo
testimoniũ fer̃ Eqͥb: aliqͣ in libro uitȩ illiꝰ ołi memoriȩ mandiuimꝰ: sed& in hac host̃¬
ria queđi quȩ nos nuꝑ audisse contigit suꝑ adicere cõmemorandum duximus

Expanded text:
parastis. Scio autem certissime quia non diu vacuus remanebit locus qui tanta coelesparastis. Scio autem certissime quia non diu vacuus remanebit locus qui tanta coelesverae beatitudinubi multis cum lacrymis et magna compunctione antistes lingua etiam tremente complevit, fecerunt fratres ut jusserat, et involutum novo amictu corpus novaque in theca reconditum, supra pavimentum sanctuarii posuerunt. Nec mora, Deo dilectus antistes Eadberct morbo correptus est acerbo, ac per dies crescente multumque ingravescente ardore languoris, non multo  corpus in sepulcro benedicti Patris Cudbercti ponentes, adposuerunt desuper arcam in qua incorrupta ejusdem Patris membra locaverant: in quo etiam loco signa sanitatum aliquoties facta, meritis amborum testimonium ferunt, e quibus aliqua in libro Vitae illius olim memoriae mandavimus. Sed et in hac Histori
Abbreviated transcription (Latin):
polacuisse eadbercto antistite suo referrent. annuit consilio corũ: iussitq
ut dic depoositionis eiꝰ hoc facere meminissent. Fecer̃ autẽ ita : & aperientes se¬
antostiti quȩ inueneront : quitũ inremotiore ab eccła loco refluisundiq pelagi
fluctib: cincto solitarius inanebut in hoc & enĩ sẽꝑ quadragesimȩ tẽpus agere
in hoc quad raginta ante dñicũ nataledies in magnȩ continentiȩ orationis & la¬
crimarũ deuotione transigere solebat. Inquo etiã uenerabilis p̃decessor eiꝰ cud¬
berctꝰ priusquã imulã farne poeteret aliquandiu secretꝰ dño militabat. At¬
tuler̃ autẽ ci & partẽ indum̃torũ : quȩ corpus sem̃ ambierant. Quȩcũ ille
& munera gratant̃ acciperet & miracula libent̃ audiret. nã & ipsa indum̃t
quasi patris adhuc corpori circundata miro de osculabat᷑ affectu: noua inqͥt
induiñta corporipens quȩ tulistis circundate . & sic reponite in arca quam

Expanded text:
placuisse Eadbercto antistiti suo referrent, adnuit consilio eorum, jussitque ut die depositionis ejus hoc facere meminissent. Fecerunt autem ita: et aperientes seantistiti quae invenerant, qui tum forte in remotiore ab ecclesia loco refluis undique pelagi fluctibus cincto, solitarius manebat. In hoc etenim semper Quadragesimae tempus agere, in hoc quadraginta ante dominicum natale dies in magna continentiae, orationis et lacrymarum devotione transigere solebat: in quo etiam venerabilis praedecessor ejus Cudberct priusquam insulam Farne peteret, aliquandiu secretus tulerunt autem et partem indumentorum, quae corpus sanctum ambierant. Quae cum ille et munera gratanter acciperet, et miracula libenter audiret, nam et ipsa indumenta quasi Patris adhuc corpori circumdata miro deosculabatur affectu: « Nova, inquit, indumenta corpori pro his quae tulistis circumdate, et sic reponite in theca quam
Abbreviated transcription (Latin):
dim̃ ẽ. dli exeeua peccati illius nenunc cos qui ipsũ ab interito reuoirt cupie¬
babit audiret Ex quo tẽpore spescepn aiuirt regni angloꝵ Nucre acretix
sublips refermda & pietiꝰ terrã possesfonissuc quã tenuuar anglia cocti qui
erant inbritannia britonũ quoq pars ñ nulli libtatẽ receper᷑ quã & hacter
babent poanuosciret̃ quadraginta sex. Vn int̃ plurimos gentis angloꝵ deł
amno  nonisceria cõmendons ipose insȩpedicto famuloꝵ famularũqꝙ di mones¬
ipiio qduocat᷑ estreanes hulch locũ in amsonis elegnt ubi cũ paucis iuoꝵ inmoni¬

Expanded text:
datum est illi ex poena peccati illius, ne nunc eos qui ipsum ab interitu revocare cupiedatum est illi ex poena peccati illius, ne nunc eos qui ipsum ab interitu revocare cupiebant, audiret. Ex quo tempore spes coepit et virtus regni Anglorum fluere, ac retro sublapsa referri. Nam et Picti terram possessionis suae quam tenuerunt Angli et Scotti qui eranthabent per annos circiter quadraginta sex; ubi inter plurimos gentis  Al., pluramicis per monasteria commendans, ipse in saepedicto famulorum famularumque Dei monasterio quod vocatur Streanaeshalch, locum mansionis elegit; ibique cum paucis suo
Abbreviated transcription (Latin):
nordanbr mbroꝵ missohiberniã cũ exercitu duce bereto. uastauit mistre
gentẽ innaxiã & nationi angloꝵ sẽꝑo amicissim̃a: ita ut neecclesiis quidẽ
aut monasteriis manꝰ parceret hostilis. At insulani & quantũ ualuere arimo
arma repellebant : & inuocantes diuinȩ auxiliũ pietatis cȩlitꝰ se umdicari
pȩnas sui reatꝰ luerent Si quidẽ anno post hunc ꝓocimo idẽ re cũ temere¬
exercitũ aduastandã pictoꝵ ꝓuinciã dicisset. multũ ꝓhibentib amicos &
est simulantib: fugã hostib: in angustiã in accessoꝵ montiũ. & cũ maxxima
parte coprarũ quassecũ ad duxerat extinetus est. anno xtatissuȩ quadrage¬
simo regni autẽ quinto decimo. die tertio decimobealendarũ uimarũ. & qͥdẽ
ut dixi phibuer amici nehoc bellã mnirtt. Sed qnm̃ anno p̃culot̃e ndue¬
uat audire ꝓeuerentissi mnũ patrẽ ec gberetũ nes coctũ nil & ledentẽ impugnant:

Expanded text:
Nordanhymbrorum misso Hiberniam cum exercitu duce Bercto, vastavit misere Nordanhymbrorum misso Hiberniam cum exercitu duce Bercto, vastavit misere gentem innoxiam et nationi Anglorum semper amicissimam; ita ut ne ecclesiis quidem, aut monasteriis manus parceret hostilis. At Insulani, et quantum valuere, armis arma repellebant, et invocantes divinae auxilium pietatis, caelitus se vindicari poenas sui reatexercitum ad vastandam Pictorum provinciam duxisset, multum prohibentibus amicis et  introductus est, simulantibus fugam hostibus, in angustias inaccessorum montium, et cum maxima parte copiarum quas secum adduxerat, exstinctus anno aetatis suae quadragesimo, regni autem quinto decimo, die XIII Kalendarum Juniarum. Et quidem, ut dixi, prohibuerunt amici ne hoc bellum iniret; sed quoniam  Al., quaudire reverentissimum Patrem Ecgberctum, ne Scottiam nil se laedentem impugnaret,
Abbreviated transcription (Latin):
gare cȩper̃. Uerũ post obitũ ipsius abbatissȩ redier̃ ad ioristinas iordes i m
sceleratiora fecer̃. Et cũ dicerent pax & securitas: extẽplo p̃fatȩ ultioniss
pȩna multati. Quȩ michi cunctasic esse facta reuerentissimꝰ m̃s compresbit̃
ȩdgilsus referebat : quitunc in illo monasterio degebat. Postea autẽ discedentib
inde obdesolationẽ plurimis in colarũ : in nr̃o monasterio plurimo tẽpore com¬
uersatꝰ ibidẽq de functus .ẽ. Hȩc ideo nr̃ẽ historiȩ inserenda credidimꝰ
hominũ ne forte nos tẽpore aliquo carnis illec ebris seruientes minusq
dĩ iudiciũ formidantes repentina eiꝰ ira corriprat: & uel tẽporalib dãnis
iuste sȩuiens affligat. uel ad ꝑpetuã ꝑditionẽ districtius ex aminans tollat
Anno dñicȩ in carnationis s ex centesimo oc cogesimo quarto eogfriđ rex

Expanded text:
gare coeperunt. Verum post obitum ipsius abbatissae redierunt ad pristinas sordes, immo gare coeperunt. Verum post obitum ipsius abbatissae redierunt ad pristinas sordes, immo sceleratiora fecerunt. Et cum dicerent, Pax et securitas, extemplo praefatae ultionis sunt poena multati. Quae mihi cuncta sic esse facta reverentissimus meus compresbyter Aedgils referebat, qui tunc in illo monasterio degebat. Postea autem discedentibus inde ob desolationem plurimis incolarum, in nostro monasterio plurimo tempore conversatus ibidemque defunctus est. Haec ideo nostrae Historiae inserenda credidimus, liis super filios hominum; ne forte nos tempore aliquo carnis inlecebris servientes minusque Dei judicium formidantes, repentina ejus ira corripiat, et vel temporalibus damnis juste saeviens affligat, vel ad perpetuam perditionem districtius examinans tollat incarnationis sexcentesimo octogesimo quarto, Ecgfrid rex
Abbreviated transcription (Latin):
nunc in comessationũ. potationũ. fabulationũ. & eterarũ funt illecebrarũ
cubilia conuersȩ. Uirgines quoq: dõ dicatȩ contẽpta reuerentia suȩ ꝓfesfio¬
nis quotienscunq uacant. texendis subtiliorib: indum̃tis operã dant : quib:
aut seipsas aduicẽ sponsarũ inpericulũ sui statꝰ adornent. aut ee ternorũ
sibi uirorũ amicitiã cõparent. Unde merito laco hinc & habitatoribus eiꝰ.
grauis decȩlo uindicta flãmis seuientib p̃parata est. Dix̃ autẽ abbatissa. Et
quare ñcitius hoc cõꝑtũ michi reuelare uoluisti : Quiresicondit. Timun ꝓpt̃
reuerentiã tuã : neforte nimiũ conturbareris. Et tam̃ consolationem
habeas: qđ in dieb tuis hȩc plaga m̃suꝑueniet. Qua diuulgata uisione : ali¬
quantulũ loci accolȩ paucis dieb timere & seipsos int̃misses facinorib casti¬

Expanded text:
nunc in commessationum, potationum, fabulationum, et caeterarum sunt inlecebrarum nunc in commessationum, potationum, fabulationum, et caeterarum sunt inlecebrarum cubilia conversae. Virgines quoque Deo dicatae, contempta reverentia suae professionis, quotiescumque vacant, texendis subtilioribus indumentis operam dant quibus aut seipsas ad vicem sponsarum in periculum sui status adornent, aut externorum sibi virorum amicitiam comparent. Unde merito loco huic et habitatoribus ejus gravis de caelo vindicta flammis saevientibus praeparata est. » Dixit autem abbatissa: « Et quare non citius hoc compertum mihi revelare voluisti? » Qui respondit: « Timui propter reverentiam tuam, ne forte nimium conturbareris; et tamen hanc consolationem habeas, quod in diebus tuis haec plaga non superveniet. » Qua divulgata visione, aliquantulum loci accolae paucis diebus timere, et seipsos intermissis facinoribus casti
Abbreviated transcription (Latin):
lo ebbecurauit indicare. Atilla merito turbata detali pragio uocauit ade
uirũ & diligentius ab eo rẽ uel unde hoc ipse noset inqui rebat. Nui at
Nuꝑ occupatꝰ noctu uigilis & psalmis : uidi astantẽ micin subito quendam
incogniti uultus. Cuius p̃sentia cũ esse excterritꝰ: dixit michi netimerem
&quiñ familiari me uoce alloquens : bene facis inquit qui tẽ pore istonoct᷑n
exritib sedulo dñm de p̃cari Qui ahciens: uerũ inquit dicas Quia aetibi
&mmultos opousest poctcaita sua bonis operib: redimere: & cũcesnt ala¬
borib rerũ tẽporaliũ. tunc ꝓappecitu ȩ ternorũ bonorũ liberius la¬
berare. Sedhoc tam̃ paucisimifaciunt. Si quidẽ modo totũ hoc mo¬
nastiriũ exordine ꝓlustrans singulorũ casas aclectos inspexa &
ri. sed om̃s prorsus & uiri & feminȩ aut somno torpent inerti. aut ad
peccata uigilant. Nã & domunculȩ quȩ ad orandũ uel legendũ facta& erant

Expanded text:
lo Aebbae, curavit indicare. At illa merito turbata de tali praesagio vocavit ad se lo Aebbae, curavit indicare. At illa merito turbata de tali praesagio vocavit ad se virum, et diligentius ab eo rem, vel unde hoc ipse nosset, inquirebat. Qui ait: « Nuper occupatus noctu vigiliis et psalmis, vidi adstantem mihi subito quendam incogniti vultus: cujus praesentia cum essem exterritus, dixit mihi ne timerem; et quasi familiari me voce alloquens, Bene facis, inquit, qui tempore isto nocturerratibus sedulo Dominum deprecari. Qui adjiciens, Verum, inquit, dicis, quia et tibonis operibus redimere, et cum cessant a laboribus rerum temporalium, tunc pro appetitu aeternorum bonorum liberius laborare; sed hoc tamen paucissimi faciunt. Siquidem modo totum hoc monasterium ex ordine perlustrans singulorum casas ac lectos  Al., leri: sed omnes prorsus et viri et feminae aut somno torpent inerti, aut ad peccata vigilant. Nam et domunculae quae ad orandum vel legendum factae erant,
Abbreviated transcription (Latin):
reiiuca raeiuis luo s ets te continentiȩ mancipauit: ita ut quinta sola sabbat
Eũ ꝙ sac enilotẽ sciũ hiberniã secessisse ibiq defunctũ eisse audisset: sempexco
ttpore iultu conditũ eius memoratũ continentiȩ modũ obseruabat
ei. qł caua dicuini timoris semel obreatũ c̃opuntus coeperat ã caua di
uini areioris delectatꝰ p̃mis indefensus agebat. & đdũ multo tẽpore sedulies
eaurtiuerũ t̃ ne aregit eũ die quadã demonasterio illo longius egressc̃ com¬
tente secũ io deftr̃ibus pacto itinere redire. Quicũ monasters aꝓpingua¬
nent& edificia illius sublimit̃ erecta a spicerent: solutus er inlacrimaes
uir dĩ. Atristiciã cordis ualtu indice podebat. Qđintuenscomes quare
facerer inquisiuit. Atille Cuncta inquit hȩc quȩcernisedificia publica
uel priuata: i npeximo est ut ignis absumens incinerẽ conuertat. qdille
audieos maxut iutrauerunt monasteriũ matri congregationis uocabui¬

Expanded text:
iis sanctis, et continentiae mancipavit; ita ut quinta solum SabbatCumque sacerdotem suum Hiberniam secessisse ibique defunctum esse audisset, semper ex eo tempore juxta condictum ejus memoratum, continentiae modum observabat; et quod causa divini timorisis indefessus agebat. Quod dum multo tempore sedulus exsequeretur, contigit eum die quadam de monasterio illo longius egressum, comitante secum uno de fratribus, peracto itinere redire: qui cum monasterio propinquarent et aedificia illius sublimiter erecta aspicerent, solutus est in lacrymis vir Dei, et tristitiam cordis vultu indice prodebat. Quod intuens comes, quare faceret inquisivit. At ille: « Cuncta, inquit, haec quae cernis aedificia publica vel privata, in proximo est ut ignis absumens in cinerem convertat. » Quod ille audiens, mox ut intraverunt monasterium, matri congregationis, vocabu
Abbreviated transcription (Latin):
Nuod libet hi qui uerbũ receperant: ipie antistes cũ quibusdã
piprium petut. Qui interpellante blythehyr de coniure sua
iltttore Inqua ipse constructo monas terio qđ accenꝰ heredes posti¬
dent es̃ aliquandiu contmentis sioã geffit uiti ibiq dic̃ cl uusit ultinũ¬
fauente om̃iũ consensũ uirũ uenerabilẽ in bradũ roma ciĩ abpit

Expanded text:
verbum receperant. Ipse antistes cum quibusdam Pippinum petiit qui, interpellante Blithrude conjuge sua, in littore. In qua ipse constructo monasterio, quod hactenus haeredes possident ejus, aliquandiu continentissimam gessit vitam, ibique clausit ultimufavente omnium consensu, virum venerabilem Uilbrordum Romam, cujus adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
custodiã disciplinȩ regularis & auctoritate ꝓpositi intimaret & ꝓopria actione
p̃monstraret. Nã & ipiũ locũ tunc idẽ reuerentissimꝰ pat̃. abbatisiure regebat
Si quidẽ atẽporib ibidẽ antiquis & ep̃s cũ clero: & abbassolebat manere cũ mo¬
nachs. Quitam̃ & ipsi ad curã ep̃ĩ familiarit̃ ꝑtinebant: quia nimirũ aidanus
qui primus eius loci ep̃s fuit cũmonachis illuc & ipsẽ monachus adueniens mona¬
clncã ineo comuersationẽ instituit : quorodo & porius beatus pater augustinus
in cantu fecisse noscit᷑ scribente eireuerentissimo papa gregorio qđ
estpra posuimꝰ Sed quiatua frat̃nitas inquit monasterii reguli s erudi¬
tuseoriũ fieriñ debet aclericissuis incccła angloꝵ quȩ nuꝑ auctore dõ ad
sidẽ ꝑeducta .ẽ. hanc debet conuersationẽ instituere quȩ mitioniscentis

Expanded text:
custodiam disciplinae regularis et auctoritate praepositi intimaret, et propria actione custodiam disciplinae regularis et auctoritate praepositi intimaret, et propria actione praemonstraret. Nam et ipsum locum tunc idem reverentissimus Pater abbatis jure regebat. Siquidem a temporibus ibidem antiquis et episcopus cum clero, et abbas solebat manere cum monachis; qui tamen et ipsi ad curam episcopi familiariter pertinerent. Quia nimirum Aedan qui primus ejus loci episcopus fuit, cum monachis illuc et ipse monachus adveniens, monachicam in eo conversationem instituit: quomodo et prius beatus Pater Augustinus in Cantia fecisse noscitur, scribente ei reverentissimo papa Gregorio, quod et supra posuimta seorsum vivere non debet, a clericis suis in Ecclesia Anglorum, quae, auctore Deo, nuper ad fidem perducta est, hanc debet conversationem institue
Abbreviated transcription (Latin):
libentius quȩ audire & intelligere poterant operando sequerent᷑. Porro cud¬
bercto tanta dicendi erat peritia. tantus amor ꝑsuadendi quȩ coeperat. tale
om̃s poalã quȩgesserant confitendo ꝓferrent. Qđ quia nimirũ hȩc eadẽ illũ later
nullo modo putabant : & confesa dignis ut imperabat penitentiȩ fructib: abst̃¬
arduis asperisq montib ꝓcul poositi aliis horrori erant aduisendũ. & pauꝑ¬
tate parit̾ ac rusticitate sũa doctoꝵ arcebant accessũ. Iuos tunc ille pio libent̃
egresfiis sẽpe ebdomada in tegra. aliquando duab uel trib ñ nunquã etiã mense
pleno domũ ñ rediret : sed demoratꝰ inmontanis. plebẽ rustica uerbo p̃dicationes
simul & opere uirtutis ad cȩlestia uocaret. Cũ ergo uenerabilis dñi famalus multos
tulit eũ reuerentissimꝰ abbas ipsius eata adinuła lindisfarnensiũ. ut ibi quaq fr̃ib

Expanded text:
libentiusque quae audire et intelligere poterant operando sequerentur. Porro Cudlibentiusque quae audire et intelligere poterant operando sequerentur. Porro Cudbercto tanta erat docendi peritia, tantus amor persuadendi quae coeperat, tale omnes palam quae gesserant, confitendo proferrent, quia nimirum haec eadem illum latere nullo modo putabant  Al., putarent; et confessa dignis, ut imperabat, poenitentiae fructibus absterarduis asperisque montibus procul positi, aliis horrori erant ad visendum, et paupertate pariter ac rusticitate sua doctorum arcebant accessum. Quos tamen ille pio libenter egressus saepe ebdomade  Al., hebdomada integra, aliquando duabus vel tribus, nonnunquam etiam mense pleno domum non rediret; sed demoratus in montanis, plebem rusticam verbo praedicationis simul et opere virtutis ad caelestia vocaret. Cum ergo venerabilis Domini famulus multos stulit eum reverentissimus abbas ipsius Eata ad insulam Lindisfarnensium, ut ibi quoque fratribus
Abbreviated transcription (Latin):
monitasimul & exempola p̃bebat : sed & uulgus circũ positũ longe lateq auita
stultȩ consuetudinis ad cȩlestiũ gaudioꝵ conuertere curabat a morẽ. Nã &
multi fidẽ quã habebant iniquis pfanabant operib : & aliqui etiã tempoore
mortalitatis neglectis fidei sacram̃tis quib: erant imbuti. aderratica idolatric
medicamina concurrebant : qui missã adõ conditore plagã ꝑincantationes
uel filacteria uel alia quȩlibet demonicȩ artis archana cohibere ualerent.
Adutrorũ ergo corrigendũ errorẽ crebro isẽ de monasterio egressus aliquo¬
tiens e quo sedens sẽdiȩ pius pede incedens circũpositas ueniebat aduillas : & uiã ueri¬
tatis p̃dicabat errantibus. Id ipsũ etiã bousilus suo tẽpore facere consueuerat. ł rat
quippe moris eo tẽpore popłis angloꝵ : ut ueniente inuillã clerico uel prb̃o. cunca
ad eius imperiũ uerbũ audituri confluerent: libent̃ ea quȩdicerent᷑ audirent.

Expanded text:
monita, simul et exempla praeferebat, sed et vulgus circumpositum longe lateque a vita stultae consuetudinis ad coelestium gaudiorum convertere curabat amorem. Nam et multi fidem quam habebant iniquis profanabant operibus; et aliqui etiam tempore mortalitatis, neglecto fidei quo imbuti erant sacramento, ad erratica idolatriae medicamina concurrebant, quasi missam a Deo conditore plagam per incantationes vel alligaturas, vel alia quaelibet daemoniacae artis arcana, cohibere valerent. Ad utrorumque ergo corrigendum errorem crebro ipse de monasterio egressus, aliquoties equo sedens, sed saepius pedibus incedens, circumpositas veniebat ad villas, et viam veritatis praedicabat errantibus, quod ipsum etiam Boisilus suo tempore facere consueverat. Erat quippe moris eo tempore populis Anglorum, ut veniente villam clerico vel presbytero cuncti ad ejus imperium verbum audituri confluerent, libenter ea quae dicerentur audirent,
Abbreviated transcription (Latin):
corporss podures scdbiduanũ uel triduanũ satestc obseriure itianiũ. hoc
facito domee poo st modicũ tẽpus rediens adte : quid facere debeas a quan¬
du remtentie unsitere tibi plenius ostendã quibis dictis & descripta
llimnemara penitendi abuit sacerdos & ingruente causa sabita secestit

Expanded text:
corporis perdures; sed biduanum vel triduanum sat est observare jejunium. Hoc corporis perdures; sed biduanum vel triduanum sat est observare jejunium. Hoc facito, donec post modicum tempus rediens ad te, quid facere debeas, et quamdiu poenitentiae insistere tibi plenius ostendam. » Quibus dictis, et descripta illi mensura poenitendi, abiit sacerdos, et ingruente causa subita, sece
Abbreviated transcription (Latin):
a districto iudice timebat. Accedens ergo ad sacerdotẽ a quo sibi spoerabat
iter salutis possẽ de monstrari. confessus est reatũ suũ : petiitq: ut consibiũ
sibi daret. quo posset fugere auentura ira. Qui audito eius cõmisso: dixit
Grande uul nus: grandioris curã medele desiderat. Et ideo ieiunis prabm
& orationibus quantũ uales insiste : quo p̃occunando faciem dñi inconfessio¬
ne ꝓpiciũ eũ inuenire merearis. Atille quẽ nimius reȩ conscientiȩ tene¬
bat dolor & internis peccitorũ umculis quibas grauabat᷑ otius desidorabat
abiclui adolescentior inquit sũ etate & uegetus corpore . quicquidm̃
pmpe sueris agendũ dumodo saluus fiã indie dñi totũ facile fera ttiam
Aeot̃ noctẽ itrudo inp̃cib ꝓagere s̃ integrã septiminã iubeas abtcino¬
do trxnsigere. Quidexit. Multũ est ut tota sepotimana abiq alimento

Expanded text:
a districto Judice timebat. Accedens ergo ad sacerdotem a quo sibi sperabat a districto Judice timebat. Accedens ergo ad sacerdotem a quo sibi sperabat iter salutis posse demonstrari, confessus est reatum suum, petiitque ut consilium sibi daret quo posset fugere a ventura  Al. add. Dei ira. Qui audito ejus commisso dixit: « Grande vulnus grandioris curam medelae desiderat: et ideo jejuniis, psalmis et orationibus, quantum vales, insiste, quo praeoccupando faciem Domini in confessione propitium eum invenire merearis. » At ille quem nimius reae conscientiae tenebat dolor, et internis peccatorum vinculis quibus gravabatur, ocius desiderabat absolvi: « Adolescentior sum, inquit, aetate, et vegetus corpore: quidquid mihi imposueris agendum, dummodo salvus fiam in die Domini, totum facile feram, etiamsi totam noctem stando in precibus peragere, si integram septimanam jubeas abstinendo transigere. » Qui dixit: « Multum est ut tota septimana absque alimento
Abbreviated transcription (Latin):
cogͥnominant cuius & supora meminimꝰ : ꝑoculnõa incuriȩ flamis ab sũptũ est
Quod tam̃ amalitia in habitantiũ ineo. & põcipue illorũ quimaiores esse uide¬
bantur contigisse : om̃s qui nouere facillime potuerunt aduertere. Sed non
defuit puniendis ad monitio diuinȩ pietatis : qua correcti ꝑreiunia fletus
& põces irã a se in star nin euitarũ iusti iudicis auerterent. Erat nanq in eodẽ
monisterio uir degenere scottorũ ad aomnanꝰ uocabulo ducens uitã incontinen
tia & orationib multũ dõ deuotã: ita ut nilunquã cibi uel potus excepta die
tramsierat . Iuȩ quidem illi districtio uitȩ artioris primo ex necesfitate em̃¬
dundȩ suȩ prauitatis obuenerat : seghocedente tẽpore necessitatẽ in consuetu¬
dinẽ uerterat. Si quidem in adolescentia sua : sceleris aliquid cõmiserat. Quoc
cõmitsũ ubi ad cor suũ rediit. grauissime exhorruit: & se poillo puniendũ

Expanded text:
ra meminimus, per culpam incuriae flammis absumptum est. Quod tamen a malitia inhabitantium in eo, et praecipue illorum qui majores esse videbantur contigisse, omnes qui novere facillime potuerunt advertere. Sed non defuit puniendis admonitio divinae pietatis qua correcti, per jejunia, fletus et preces iram a se, instar Ninivitarum, justi Judicis averterent. Erat namque in eodem monasterio vir de genere Scottorum, Adamnanus vocabulo, ducens vitam in continen orationibus multum Deo devotam, ita ut nihil unquam cibi vel potus, excepta  Atransigeret. Quae quidem illi districtio vitae arctioris, primo ex necessitate emendandae suae pravitatis obvenerat. Sed procedente tempore necessitatem in consuetudinem verterat. Siquidem in adolescentia sua sceleris aliquid commiserat, quod commissum, ubi ad cor suum rediit, gravissime exhorruit, et se pro illo puniendum
Abbreviated transcription (Latin):
x in cuaberetꝰ crescentib meritis religiosȩ intentionis ad mnichoretie
omtione comseripsimꝰ hoc totũ in p̃senti c̃omemorare satist qđ aditinrus
in sobe petestatꝰ ẽ fr̃ib dicens Si michi diuina gr̃a in loco illo doniuert ut
deopere in anuõ mearũ inuere quȩi libens ibi morabor Sinalias aduo
citissime do uolente reuertor Erait autẽ locus &t aqui pror susce frugo a
arbonis inores sed& spõuũ malignoꝵ frequentia humane habitationiminꝰ¬

Expanded text:
Exin Cudberct crescentibus meritis religiosae intentionis, ad anachoreticae oratione conscripsimus, hoc tantum in praesenti commemorare satis sit, quod aditurus insulam protestatus est fratribus, dicens: « Si mihi divina gratia in loco illo donaverit, ut de opere manuum mearum vivere queam, libens ibi morabor; sin alias, ad vos citissime Deo volente revertar. » Erat autem locus et aquae prorsus et frugis et arboris inops, sed
Abbreviated transcription (Latin):
quia ip̃ie qͦq delectaretier manducare & bibere cũeis Iuserunt
eũ sedere secũ ad epulas multũ raudentes de sospitate illuis. Residebit
uescebat᷑. bibebat. lactabat᷑ quañ amus ex conuiuns aebat & multis p̃
hec annis uniens. ieadẽ quã ucceꝑat salute ꝓmamsit. Hoc aut̃ miracu¬
lũ memoratꝰ abbas nonse p̃sente factũ sed abhis qͥ p̃sentes fuere sibi ꝑhibo¬

Expanded text:
quia ipse quoque delectaretur manducare et bibere cum eis. Jusserunt quia ipse quoque delectaretur manducare et bibere cum eis. Jusserunt eum sedere secum ad epulas, multum gaudentes de sospitate illius. Residebat, vescebatur, bibebat, laetabatur, quasi unus e convivis agebat; et multis post haec annis vivens, in eadem quam acceperat salute permansit. Hoc autem miraculum memoratus abbas non se praesente factum, sed ab his qui praesentes fuere, sibi perhib
Abbreviated transcription (Latin):
lio itẽ tẽpore uocatꝰ ad dedicandã eccłam comitis uocabulo addi cum
pos tulatꝰ cõpleset offiministeriũ roatꝰ .ẽ. ab eodẽ comite intrare ad
lociis iã tunc erat p̃paratꝰ in quo defunctꝰ condideberet. Addidit
aut̃ uir etiã lacrimas p̃cib diligentꝰ obsetrans ut intraret oraturus
ꝓ illo qr multũ necessaria sibi eet uta ipsius. Crederet uͦ qr si ille ci
culũ uixtaeũ. in quo sepeliendus pom deberet. Bixitq orationẽ & be¬
neclixit cũ & grediens dixit solito consolantiũ sermone. Pene conua¬
lescas & cito Cũq posł hec sederent ad mensa misit puer ad ciñm
suũ rogans sibi poculũ umi mittere qr sitiret. Qauisus ille multũ qr
biberet̾ poset misit ei calicẽ uini benedictũ ab ep̃o. Quẽ ut bibit su¬
rexit continuo & uet̃no infirmitatis doscunso iduit se ipse uestitu
suis. & gressus inde intrauit ac salutauit ep̃m ac comuiuis dicens

Expanded text:
lio item tempore vocatus ad dedicandam ecclesiam comitis vocabulo Addi, cum lio item tempore vocatus ad dedicandam ecclesiam comitis vocabulo Addi, cum postulatum complesset ministerium, rogatus est ab eodem comite intrare ad loculus jam tunc erat praeparatus in quo defunctus condi deberet. Addidit autem vir etiam lacrimas precibus, diligenter obsecrans ut intraret oraturus pro illo, quia multum necessaria sibi esset vita ipsius; crederet vero quia si ille ei culum juxta eum in quo sepeliendus poni deberet; dixitque orationem ac benedixit eum, et egrediens dixit solito consolantium sermone: Bene convalescas, et cito. Cumque post haec sederent ad mensam, misit puer ad dominum suum, rogans sibi poculum vini mittere, quia sitiret. Gavisus ille multum quia bibere posset, misit ei calicem vini benedictum ab episcopo; quem ut bibit, surrexit continuo, et veterno infirmitatis discusso, induit se ipse vestimentis suis; et egressus inde intravit, ac salutavit episcopum et convivas, dicens,
Abbreviated transcription (Latin):
daturũ dũ mͦ ille dignaret᷑ eodie domũ suã inerediens icuinũ soluere
Roaui & ero una cũ illo ꝓmitteni etiã me demosinas in alimoniã in opum
dare dum̃ ille ad domũ̃ comites pransurus. ac benedictionẽ datirus intraret
Cuq hoc tarde ac cdisficult̃ impetraremꝰ. intrauimꝰ ad reficiendũ. Miserat
aut̃ ep̃s mulieri quae infirma iacebat de aqua benedicta quã indedicati¬
oñe ȩcclaȩ consecrauerat. ꝑ ionũ de is qui mocũ utnerat frib p̃cipiens ut
gustandã illi claret & ubicũq maximũ ei ineẽ dolorẽ didicisset de
ipsa eã aqua lauarei. Qđ ut factũ ẽ surrexit statĩ mulier sana &
non solũ se infirmitate lona carere. sed & ꝑclitas dudũ uires recepisse
sentiens. obtulit poculũ ep̃o ac nobis ceptũq ministeriũ nobis om̃ib ꝓpi¬
nandi usq ad prandiũ cõpletũ non omisit. iitata socrũ beati petri. que
tate simul ac urtute recepta ministrabat eis.

Expanded text:
naretur eo die domum suam ingrediens jejunium solvere. Rogavi et ego una cum illo, promittens etiam me eleemosynas in alimoniam inopum dare, dum ille domum comitis pransurus ac benedictionem daturus intraret. Cumque hoc tarde ac difficulter impetraremus, intravimus ad reficiendum. Miserat autem episcopus mulieri quae infirma jacebat, de aqua benedicta quam in dedicationem ecclesiae consecraverat, per unum de his qui mecum venerant fratribus, praecipiens ut gustandam illi daret, et ubicunque maximum ei dolorem inesse didicisset, de ipsa eam aqua lavaret. Quod ut factum est, surrexit statim mulier sana, et non solum se infirmitate longa carere, sed et perditas dudum vires recepisse sentiens, obtulit poculum episcopo ac nobis: coeptumque ministerium nobis omnibus propinandi usque ad prandium completum non omisit; imitata socrum beati Petri  Al.tate simul ac virtute recepta, ministrabat eis.
Abbreviated transcription (Latin):
cũmultis annis huic monasterio p̃esset placuit poro ꝓuisori salutis nr̃e
acri coepit ardore fatigari: & ꝑsex continuos annos eadẽ molestia
laborare non cessabat. In quo toto tẽpore : nunquã iposa uel conditori
suo grãs agere uel cõmissũ sibi gregẽ & publice & priuatĩ docere pre¬
ter̃ mitebat Nã suo p̃docta exẽplo monebat om̃s & insalute accepta

Expanded text:
cum multis annis huic monasterio praeesset, placuit pio provisori salutis nostrcum multis annis huic monasterio praeesset, placuit pio provisori salutis nostrssa etenim febribus, acri coepit ardore fatigari; et per sex continuos annos eadem molestia laborare non cessabat: in quo toto tempore nunquam ipsa vel conditori suo gratias agere, vel commissum sibi gregem et publice et privatim docere praetermittebat. Nam suo praedocta e
Abbreviated transcription (Latin):
uocabulo tratfiddȩ eiusdẽ abbatissȩ monasterio electus est antistes:
sed priusquã ordinari posset morte in matura p̃reptus est. Non solũ
ergo iõfata xiõi ancilla & abbatissa hilda quã om̃s qui nouerant. obin¬
industriȩ ac uirtutis eius rumor ꝑuenit. occasionẽ salutis & correcti¬
onis ministrauit. Opor tebtnanq: imioleri somniũ : qđ mater eius
bregusuida ininfantia eius uidit. Quȩcũ uir eius erericꝰ exularet sub
rege briton cerdice. ubi & ueneno periit: uidit iosominiũ quasĩ subito
sublatũ eũ quȩsiuit cũ om̃i diligentia.nullũq eius usporã uestigiũ a gopa¬
ruerit. Uerũ cũ sollertissime illũ quȩsierit: extẽplo reperire subueste
sua monile p̃ciosissimũ. Quoddũ attentius comideraret : tanti fulgore
sed multis bene uiuere uolentib exemiola operũ lucis p̃buit. Uerũ illa

Expanded text:
vocabulo Tatfrid, de ejusdem abbatissae monasterio electus est antistes DCLXXX: vocabulo Tatfrid, de ejusdem abbatissae monasterio electus est antistes DCLXXX: sed priusquam ordinari posset, morte immatura praereptus est. Non solum vero praefata Christi ancilla et abbatissa Hild, quam omnes qui noverant ob inindustriae ac virtutis ejus rumor pervenit, occasionem salutis et correctionis ministravit. Oportebat namque impleri somnium quod mater ejus Bregusuid in infantia ejus vidit: quae cum vir ejus Hereric exularet sub rege Brittonum Cerdice, ubi et veneno periit, vidit per somnium, quasi subito sublatum eum quaesierit cum omni diligentia, nullumque ejus uspiam vestigium apparuerit. Verum cum sollertissime illum quaesisset, extemplo se reperire sub veste sua monile pretiosissimum: quod dum attentius consideraret, tanti fulgore sed multis bene vivere volentibus exempla operum lucis praebuit. Verum illa
Abbreviated transcription (Latin):
turarũ opoerã dedisset. tandẽ ꝑfectiora desiderans uenit cantiã ad arcdẽpm
beatȩ recordationis t heodorũ. Ubi post quã aliquandio lectionibus sacris
uacauit : etiã rom̃a adire curauit. quod eo tempore magnȩ uirtutis ȩstima¬
cui tunc rex ofricus prȩfuit. Ibiq uerbũ fidei p̃dicans simul & exẽplũ
uiuendi sese uidentib atq audientibus exlubens: multo tẽpore mansĩt.
Quo tẽpoore antistes porunciȩ illius uocabulo boselꝰ. tanta erat coriori
infirmitate deporesfus : ut officiũ episcopale psẽ prose implere non
poset Propter quod om̃iũ iudicio iõ fatusuir ineponscoratũ ieo electus
ac iubente edilredo rege ꝑuil fridũ beatȩ memoriȩ antistitẽ quitunc
tẽ pooris mediterraneorũ anglorũ episcopatũ gerebat ordinatus est.
ꝓeo quod archieiõs theodorus iã defunctus erat᷑. & nec dũ alius pro eo
uirũ dĩ boselũuir strenuissimus & doctissimus atq excellentis ingeni

Expanded text:
turarum operam dedisset, tandem perfectiora desiderans, venit Cantiam ad archiepiscopum beatae recordationis Theodorum: ubi postquam aliquandiu lectionibus sacris vacavit, etiam Romam adire curavit, quod eo tempore magnae virtutis aestimaum  Al., Huictiorum cui tunc rex Osric praefuit; ibique verbum fidei praedicans, simul et exemplum vivendi sese videntibus atque audientibus exhibens, multo tempore mansit. Quo tempore antistes provinciae illius, vocabulo Bosel, tanta erat corporis infirmitate depressus, ut officium episcopatus per se implere non posset: propter quod omnium judicio praefatus vir in episcopatum pro eo electus, ac jubente Aedilredo rege, per Vilfridum beatae memoriae antistitem qui tunc temporis mediterraneorum Anglorum episcopatum gerebat, ordinatus est DCXCI: pro eo quod archiepiscopus Theodorus jam defunctus erat, et necdum alius pro eo virum Dei Boselum, vir strenuissimus et doctissimus, atque excellentis ingenii,
Abbreviated transcription (Latin):
sesẽ & spomsuũ in manꝰ eiꝰ cõm̃dando clauderet. Iuietiã p̃scius sui obitꝰ extitisse. ex his quȩ¬

Expanded text:
sese, et spiritum suum in manus ejus commendando clauderet: qui etiam praescius sui obitus exstitisse, ex his qusese, et spiritum suum in manus ejus commendando clauderet: qui etiam praescius sui obitus exstitisse, ex his qu
Abbreviated transcription (Latin):
quitã hilarit̃ nobiscũ udut sospes loqueris Rursus ille. Et tam̃ ait offerte michi
cucharistiã. Iua accepta inmanu : int̾rogauit sioim̃s placidũ erge᷑ se animũ & sin
querela controuersiȩ ac rancoris haberent. Respondebant om̃s placidissimã se
dĩ famulos gero. Sicq se cȩlesti muniens uiatico. uitȩ alterius ingressũ parauit:
& interrogauit quã ꝓpe esset hora qua fr̃s ad dicendas dño laudes nocturnas ex¬
citari deberent. Respondebant. Non longe est. Atille. Bene. Ergo ex pectemꝰ
horã illã. Et signans se signo sc̃ȩ̃ crucis. reclinauit capout ad ceruical. Modicũq
obdoriniens: ita cũsilentio uitã finiuit. Sicq factũ est ut quomodo simplici
ac pura mente tranquillaq deuotione dño seruierat: ita etiã tranquilla mo
te mundũ relinquens. ad eius uisionẽ ueniret. Illaq lingua quȩ tot salutaria
uerba in laudẽ conditoris cõposuerat: ultima quoq uerba in laudẽ ipsius signando

Expanded text:
qui tam hilariter nobiscum velut sospes loqueris. » Rursus ille: « Et tamen, ait, afferte mihi Eucharistiam. » Qua accepta in manu, interrogavit, si omnes placidum erga se animum, et sine querela controversiae ac rancoris haberent. Respondebant omnes placidissimam se Dei famulos gero. » Sicque se caelesti muniens viatico, vitae alterius ingressui paravit; et interrogavit, quam prope esset hora qua fratres ad dicendas Domino laudes nocturnas excitari deberent. Respondebant, « Non longe est. » At ille: « Bene ergo, exspectemus horam illam. » Et signans se signo sanctae crucis, reclinavit caput ad cervical, modicumque obdormiens, ita cum silentio vitam finivit. Sicque factum est ut quomodo simplici ac pura mente tranquillaque devotione Domino servierat, ita etiam tranquilla morte  Al., mente mundum relinquens ad ejus visionem veniret, illaque lingua quae tot salutaria verba in laudem Conditoris composuerat, ultima quoque  Al., quaeque verba in laudem ipsius, signando
Abbreviated transcription (Latin):
nerestam uel conuocari solebant : cũ quis eorũ de scło fumset euocat᷑
Aptuq ut sibi uidebat᷑ oculis aspexit dececto domusculmine firam
desuꝑ lucẽ om̃ia repleumse. Cui ui delicet luci dũ sollicita intenderet
uidit unmuã p̃fatȩ dĩ famulȩ in ipsa luce comitantib: ac ducentibur
angelis ad celũ ferri Cũq somno excussa uideret eȩteras ioausanter
circass serores: intellex uel imonio uel inuisione mento ostemũ sibi
esse qdiuderit. Statuq: exurgens nimio timore ꝑterrita cucurrit
aduirginẽ quȩtunc monasterio abbatissȩ uice p̃fuit cui nom̃enit frs
tonte coluce imĩa ducb angelos ad ȩt̃nȩ luimna lucos & suꝑo norum
di necelom conuocatos orationib ac psailmis ꝓanima mitris operã
prrnonenuui Siuadiũ residuo noctis tẽpore diligent̃ agerent uener
primo diluerilo fr̃t quicius obitũ nuntiarent aloco ubi defunaaet

Expanded text:
excitari vel convocari solebant, cum quis eorum de saeculo fuisset evocatus: excitari vel convocari solebant, cum quis eorum de saeculo fuisset evocatus: apertisque, ut sibi videbatur, oculis aspexit, detecto domus culmine, fusam desuper lucem omnia replevisse: cui videlicet luci dum  Al., cum sollicita intenderet, vidit animam praefatae Dei famulae in ipsa luce comitantibus ac ducentibus angelis ad caelum ferri. Cumque somno excussa videret caeteras pausantes circa se sorores, intellexit vel in somnio vel in visione mentis ostensum sibi esse quod viderat. Statimque exsurgens nimio timore perterrita cucurrit ad virginem quae tunc monasterio abbatissae vice praefuit, cui nomen erat Ftanin ecclesiam convocatas, orationibus ac psalmis pro anima matris operam dare monuit. Quod cum residuo noctis tempore diligenter agerent, venerunt primo diluculo fratres qui ejus obitum nunciarent, a loco ubi defuncta est.
Abbreviated transcription (Latin):
corporis dño obiẽ perant̃ seruiendũ : & in aduersis rerũ siue infir¬
nue utib nembrorũ fidelit̃ dño esse gr̃asiemꝑ agendas. Octauo ergi
suȩ infirmitatis anno conuerso ad intranea dolore : addiem per¬
uenit ultimũ. Et circa gallicantũ ꝑcepto uiatico sacro sõȩ cõma¬
nionis cũ accersiuis ancillis xiõi quȩ erant in codẽ inonasterio de ser¬
uandi eas in uicẽ immo cũ om̃ibus pace euangelica ad moneret :
inter uerba exhortationis lȩta mortẽ uidit immo ut uerbis dñi
loquar demorte tramiuit aduitã. Qua uidelicet nocte dñs omp
obitũ pssus in alio longius posito monasterio qđ psã eodẽ anno
comeruxerat. & appellatur hacanos manifesta uisione reuelare
dignatus est. Erat in ioso monasterio quȩdã sci monialis femina no¬
mine begi : quȩ triginta & amplius annos dedicata dño uirginitate
inmonachica conuersatione seruiebat. hec tunc indormitorio
crerũ pauians audiuit subito inaere notũ cãpane sonũ quo adorationes

Expanded text:
rerum sive infirmitatibus membrorum fideliter Domino esse gratias semper agendas. Septimo ergo suae infirmitatis anno, converso ad interanea dolore, ad diem pervenit ultimum, et circa galli cantum, percepto viatico sacrosanctae communionis, cum accersitis ancillis Christi quae erant in eodem monasterio, de servanda eas invicem, immo cum omnibus pace evangelica admoneret; inter verba exhortationis laeta mortem vidit, immo, ut verbis Domini loquar, de morte transivit ad vitam. Qua videlicet nocte Dominus omnipotens obitum ipsius in alio longius posito monasterio quod ipsa eodem anno construxerat et appellatur Hacanos, manifesta visione revelare dignatus est. Erat in ipso monasterio quaedam sanctimonialis femina, nomine Begu, quae triginta et amplius annos dedicata Domino virginitate, in monachica conversatione serviebat. Haec tunc in dormitorio sororum pausans, audivit subito in aere notum campanae sonum, quo ad orationes