comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rerum mundanarũ. quatinꝰ inte ligna uboꝵ celestium ⁊
hostię iurtutũ locũ poisint habere sufficientẽ: capiasq
peifectiones firmã ꝑducant᷑. Uͥ apte in conclusione subiun.¬
git᷑. Sicut tͥ in monte monstratũ ẽ. Namcuncta quȩ nob
uit moises: prius in illa cȩlesti conu̾satione inquacum dño
obseruatione cernebat. Neq enĩ dubitandiuẽ. eum potusse
ante solidũ di altare iudere illud sacrosc̾m quod uidere me¬
ruit is aias. uiuis cirbonib internȩ caritatis plenissimum:
uidere ⁊ fortipes scos quos idẽ uidit propheta ẽ quoꝵ uno

Expanded text:
rerum mundanarum, quatenus in te ligna verborum coelestium et rerum mundanarum, quatenus in te ligna verborum coelestium et hostiae virtutum locum possint habere sufficientem. Capiasqueperfectionis firmum producantur. Ubi apte in conclusione subjungitur: Sicut tibi in monte monstratum est. Nam cuncta quae nobis vit Moyses, prius in illa coelesti conversatione, in qua cum Doobservatione cernebat. Neque enim dubitandum est, eum potuisse ante solium Dei videre altare illud sacrosanctum quod videre meruit Esaias, vivis carbonibus internae charitatis plenissimum videre, et forcipes
Abbreviated transcription (Latin):
est: sc̃is doc̾torib corda fideliũ per u̾ba euangłii. quȩ
nec celo ⁊ terra transeuntib preteribunt. exhortando eri.¬
struit᷑. cum subinfert᷑ Cruntq exutroq latere altaris:
adportandum: Erunt enim doctores qu uidȩam. erunt
qui gentilitatẽ. in unã eandẽq fidei gram. ꝯsono ore
ioꝑe aduocent. Uelcerte exutroq latere altaris. ad por¬
tandũ erunt uectes: cũ mentes fideliũ sc̃i predicatores
⁊ inꝑsꝑis. ⁊ inadu̾sis inconcussam tenere uirtutũ ꝯstanti.¬
am docent: ne aut hec blandiendo extollant. aut illa
terrendo contbent: Non solidũ s inane ⁊ cauũ intrin.¬
fieri preceptum est: ut copiosum haberet locum uͥ ułignẽ
sacroscm. ⁊ ligna adignẽ. uł holocausta quȩ igni erant con-¬
sumenda reciperet: In cuiꝰ exemplum. ⁊ tu sius ẽẽ altare
altare dĩ exinani te ipsum ⁊ euacua abomĩ contagione

Expanded text:
est sanctis doctoribus corda fidelium per verba Evangelii, quae est sanctis doctoribus corda fidelium per verba Evangelii, quae nec coelo et terra transeuntibus praeteribunt, exhortando eristruitur, cum subinfertur: Eruntque ex utroque latere altaris ad portandum. Erunt enim doctores qui Judaeam, erunt qui gentilitatem in unam eamdemque fidei gratiam consono ore et opere advocent. Vel certe ex utroque latere altaris ad portandum erunt vectes, cum mentes fidelium sancti praedicatores in adversis, inconcussam tenere virtutum constantiam docent, ne aut haec blandiendo extollant, aut illa terrendo conturbent. Non solidum, sed inane et cavum, etfieri praeceptum est, ut copiosum haberet locum, ubi vel ignem sacrosanctum, et ligna ad ignem, vel holocausta quae igne erant consumenda, reciperet. In cujus exemplum, et tu, si vis esse altare Dei, exinani teipsum, et evacua ab omni contagione
Abbreviated transcription (Latin):
fieri ubent᷑ .iiiͦi. sunt euangłioꝵ libri: qui apte anu¬
lis assimilant᷑: quia ꝑpetuã auditorib suis coronam
itȩ ꝓmittunt: Apte enei sunt : qr inom̃em terram
exiuit sonꝰ eor. Apte per iiͦuͬi. angulos altaris positi:
fix: ut manimos humilium munimina suȩ ꝯsolatio.¬
nis alleuent. H acies ⁊ uectes altaris delignis sechim¬
duos: quos operies laminis ȩneis. Uecꝰtes quib alta¬
re portabat᷑. doctores sunt. qͥ eccłam scãm quasi por.¬
tare solent: dũfidẽ ac sacramenta ueritatis. uel eis qui
nesciebant p̾dicantes. uel in eis qui iam nouerant ⁊ ac.¬
ceperant ꝯfirmantes. roborant. Qui qm̃ non sua predi.¬
cant s ea quȩ sunt iħu xp̃i. non doctas fabulas secuti. sed
cognitã celesti oraculo uirtutẽ dñi nr̃i mundo notam
faciunt: apte uectes ut portari queat altare. mittunt᷑
incircłos. Uectib namq altare dñi percirculos portare

Expanded text:
fieri jubentur, quatuor sunt Evangeliorum libri, qui apte annufieri jubentur, quatuor sunt Evangeliorum libri, qui apte annulis assimilantur, quia perpetuam auditoribus suis coronam vitae promittunt. Apte aenei sunt; quia in omnem terram exivit sonus eorum. Apte per quatuor angulos altaris positi, nfixi, ut animos humilium munimine suae consolationis allevent. Facies et vectes altaris ae lignis seduos, quos operies laminis aeneis. Vectes quibus altare portabatur doctores sunt, qui Ecclesiam sanctam quasi portare solent, dum fidem ac sacramenta veritatis, vel eis qui nesciebant praedicantes, vel in eis qui jam noverant et acceperant, confirmantes roborant. Qui quoniam non sua praedicant, sed ea quae sunt Jesu Christi, non indoctas fabulas secuti, sed cognitam coelesti oraculo virtutem Domini nostri mundo notam faciunt, apte vectes ut portare queant altare, mittuntur in circulos. Vectibus namque altare Domini per circulos portare
Abbreviated transcription (Latin):
gra scĩ sp̾c perurtutẽ dilectionis dõ acceptabilia red.¬
dunt᷑. Unde bñ craticła quȩ holocausta gerat. instar
retis fieri p̾cipit᷑ : qͦ crebras illiꝰ aꝑturas ignis suppositꝰ.
ad ꝯsumendas om̃s hostiar̾ partes libe̾ penetret. Sic ⁊ eni¬
sic ⁊ ꝑ om̃ia necẽe ẽ. ut neqͣꝗͣ obduremus corda nr̃a neq
obseramꝰ more pelagianoꝵ adisus gr̾am dĩͥ seddili.¬
gent̃ aperiamꝰ ea : ⁊ quasi plurimis simul patefactis
ianuis sedel deprecem. ut per omĩa quȩ inchoamus.
uł age̾ desideramꝰ bona: quasi per singła uictimarũ
eiꝰ frusta. sua nos miscðia illustrare. ⁊ in amorẽ ipse
suum accende̾ dignet᷑ Namq pelagiani qui sine gra
dis macłosã instar retis craticłam igni sacͦscõ suppo.¬
nunt: s quasi parietẽ solidũ potiꝰ int̾ se ⁊ ignẽ scĩ
sp̃c. nequando indilectione calefiant interponunt.
Quatuor aut̃ anuli ȩnei qui pertotidẽ angulos altari

Expanded text:
ritus, per virtutem dilectionis Deo acceptabilia redduntur. Unde bene craticula, quae holocausta gerat, instar retis fieri praecipitur: quo per crebras illius aperturas ignis suppositus, ad consumendas omnes hostiarum partes libere penetret. Sic etenim et omnino necesse est, ut nequaquam obduremus corda nostra, neque obseramus more Pelagianorum adversus gratiam Dei; sed diligenter aperiamus ea, et quasi plurimis simul patefactis januis seduli deprecemur; ut per omnia quae inchoamus, vel agere desideramus bona, quasi per singula victimarum ejus frusta, sua nos misericordia illustrare, et in amorem ipse suum accendere dignetur. Namque Pelagiani, qui sine gratdis maculosam instar retis craticulam igni sacro superponunt; sed quasi parietem potius solidum inter se et ignem sancti Spiritus, ne quando in dilectione calefiant, interponunt. Quatuor autem annuli aenei, qui per totidem annulos altaris
Abbreviated transcription (Latin):
p̾tatir. Quod aut̃ in pͥori tab̾naculo cõtidie ꝑ an¬
num uitͦibant cũ sacͥficis sac̾cdotes. suꝑ husꝰ urȩ stan
edisserit: uiscĩ dñosine int̾missione famul antes coti¬
dianos suȩ fragilitatis erratus sincꝰ eẽ in hac uita
nullatenus possunt: cotidianis bonoꝵ oꝑum uic¬
timis. cotidianis lacͥmax suarũ libaminibꝰ. qͣsi ue¬
risacdotes dĩ: xp̃i eius expiant. Sũmum uł sacͥdo¬
tem qͥ semel in anno scã scõꝵ cum sangͥne uicti¬
max ing̾diebat᷑. ipsum intelligit ẽẽ pontificem

Expanded text:
die per annum introibant cum sacrificiis sacerdotes, super hujus vitae statu edisserat, ubi sancti Domino sine intermissione famulantes, quotidianos suae fragilitatis erratus sine quibus esse in hac vita nullatenus possunt, quotidianis bonorum operum victimis, quotidianis lacrymarum suarum libaminibus, quasi veri sacerdotes Dei et Christi ejus, expiant. Summum vero sacerdotem, qui semel in anno sancta sanctorum cum sanguine victimarum ingrediebatur, ipsum intelligit
Abbreviated transcription (Latin):
posi qbĩcã eccła murabili ac ꝓrsus cęlesti u teco¬
posita. in conspec tu siu resplendet auc toris.
Seiti ꝑfecto uarietate & quasi oꝑe plumario.
beaitus petrus tab̾nacłmnꝰ edificare stutluit. Ax iͦ
ad⁊ nnus qsir sic̃ accepit grãm in asterutrũ ilã
⁊ diinis trantes: sic̃ borũ dispensatores mnulti¬
formis grẽ dĩ. Hanc inesse cortuuis tab̾n aculi.
Uest mientibꝰ side lium uidit paulus cũ dicit.
Ali quidem ꝑ sp̃m dat᷑ sermo sapientiȩ : ilis

Expanded text:
s sancta Ecclesia mirabili ac prorsus coelesti arte composita, in conspectu sui resplendet auctoris: qua profecto varietate, et quasi opere plumario beatus Petrus tabernaculum Dei aedificare studuit, cum ait: Unusquisque sicut accepit gratiam, in alterutrum illam administrantes, sicut boni dispensatores multiformis gratiae Dei . Hanc inesse cortinis tabernaculi, hoc est mentibus fidelium, vidit Paulus, cum dicit: Alii quidem per Spiritum datur sermo sapientiae, alii
Abbreviated transcription (Latin):
monstratũ ẽ. qn̾ ȩlecꝰti qͥ ad imitationẽ angłiꝙ
puritatis ꝙͣ ipsi in occulto ꝯtemiplari meru̾erint.
opus animumq ꝯponunt. Hacꝰtenus de parie¬
te tẽpli meridiano. septẽtonali⁊ occidentali
ꝓut dñs dedit expositum ẽ. In sequentibꝰ aut̃ etiã
orientale latus qͣlit̾ sit conpositum monstrat᷑:
s pͥus seriptura de medio pariete. qͥa sca scoꝵ: apo

Expanded text:
stratum est, quando electi quique, ad imitationem angelicae puritatis quam ipse in occulto contemplari meruit, opus animumque componunt. Hactenus de pariete templi meridiano, septentrionali et occidentali, prout Dominus dedit, expositum est. In sequentibus autem, etiam orientale latus qualiter sit compositum, monstratur. Sed prius Scriptura de medio pariete, qui sancta sanctor
Abbreviated transcription (Latin):
ab uerbi gra. abasi tabulȩ uniꝰ meridiani latereso
usq adbasim tabulȩ ꝗͥesset eregione. iulatere seꝑ¬
temtonali: constat ꝓfecꝰto eumdẽ funiculũ. xx.
cubitoꝵ longitudinis esse debere: ħ est .x. cubitos ha¬
bens ascensionis. in meridiano pariete:  alios eq̃¬
litatis sursum int̾ parietes: x tercio descensionis
in pariete septẽtrionali. Itẽ si ꝑ longitudiuẽ do¬
mus extendere funiculũ uelis. ħ est abasibus co¬
lumnaꝵ sursum. & ꝑ longitudinẽ totius domus.
ad occidentalẽ usq parietem. ac deinde usq ad ba¬
seseius deorsum: Habebit funiculus ille .i. cubitos¬
iongitudinis. xͣ. uidelic& ascensionis. iuxta colũ¬
nas: xxͭxͫ. eq̃litatis scd̾m songitudinẽ domus. xͣ
rursus descensionis iuxta occidentalis parietis ta¬
bulas. his gͦ consideratis: intuere etiã m̃suras
cortinaꝵ quibꝰ tegenda erat domus: qͣlit̃ p̃fa¬
tis possunt conuẽnire m̃suris. Necẽ erant. corti¬

Expanded text:
o, verbi gratia a basi tabulae unius meridiani lateris, usque ad basim tabulae quae esset e regione in latere septentrionali, constat profecto eumdem funiculum triginta cubitorum longitudinis esse debere: hoc est decem cubitos habens ascensionis in meridiano pariete, decem alios aequalitatis sursum inter parietes, decem tertio descensionis in pariete septentrionali. Item si per longitudinem domus extendere funiculum velis, hoc est a basibus columnarum sursum, et per longitudinem totius domus ad occidentalem usque parietem, ac deinde usque ad bases ejus deorsum, habebit funiculus ille quiitudinis: decem videlicet ascensionis juxta columnas, triginta aequalitatis secundum longitudinem domus, decem rursus descensionis juxta occidentalis parietis tabulas. His ergo consideratis, intueri est mensuras cortinarum quibus regenda erat domus, qualiter praefatis possint convenire mensuris. Decem erant corti
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ scãm intrant ȩccłam. ita fide & sac̃m̃tis anide pas¬
sionis initiant᷑: ut in huius qͦ imitatione. sibi sẽꝑ
esse iuuendum intelligant. Quasi eñ mingres¬
su sanc tuarii. nob̾ sextum sagum duplicate
cum dñicȩ passionis & sac̃m̃tis conseqͥ iñ. &. Ex¬
emplis instruimur. Bicit namq de sac̃m̃toꝵ. su

Expanded text:
qui sanctam intrant Ecclesiam, ita fide et sacramentis dominicae pasqui sanctam intrant Ecclesiam, ita fide et sacramentis dominicae passionis initiantur, ut in hujus quoque imitatione sibi semper esse vivendum intelligant. Quasi enim in ingressu sanctuarii nobis sextum sagum duplicatur, cum dominicae passionis et sacramentis consecramur, et exemplis instruimur.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ inconuenient᷑ noui testam̃ti docꝰtores accibr
qudelica. omnia qͦ diuina script᷑a in sex ȩtatib
seli facta siue dic ła refert. in adiutoriu siue exẽ¬
plum p̃dicationis spiritalit intellecta assumun
redemptus ẽ. palã sins auditoribus credendam.
confitendamq ꝓnunciant: ac ꝑhuĩ solũm sac̃¬
mentũ. eos saluari posse contestant᷑. Unde recte
p̃cipit᷑ sextum sagum infronte tecꝰti duplicari:
ꝓpter confessionẽ uidelic& & imitationẽ eiusdẽ
dñicȩ passionis. Neq enim susficit credentes so¬
lum in confessione. mortis dñ ac resurrectionis
mlari. ut & resurrectionis eiꝰ particeꝑs exisier
marat᷑ giqͣ dem uxta lutteram fronte tec tiigresũta¬
Inaculi dixit : ubi ñ tabulas ut sup breuit diei¬
muis .s. colimas & uectem ab angulo tabuloꝵ
magis opuserat geminato sagoꝵ mormistoc
nbi solida parietis firmitas aberat. At uͦ mistice
infronte tec li sextum sagum duplicat᷑. cloms

Expanded text:
Testamenti doctores accipi; quia videlicet omnia quae divina Scriptura in sex aetatibus saeculi facta, sive dicta refert, in adjutorium atque exemplum suae praedicationis spiritualiter intellecta assumuntredemptus est, palam suis auditoribus credendam confitendamque pronuntiant, ac per hujus solummodo sacramentum eos salvari posse contestantur. Unde recte praecipitur sextum sagum in fronte tecti duplicari, propter confessionem videlicet et imitationem ejusdem dominicae passionis. Neque enim sufficit, credentes solum in confessione mortis Domini ac resurrectionis assimilari, ut et resurrectionis ejus particeps existere mereatur. Siquidem juxta litteram, frontem tecti ingressum tabernaculi dicit: ubi non tabulas, ut supra breviter diximus, sed columnas et vectem ab angulo tabularumagis opus erat geminato sagorum munimento, ubi solida parietis firmitas aberat. At vero mystice in fronte tecti sextum sagum duplicatur, cum omnes
Abbreviated transcription (Latin):
tuã suꝑnȩ retͥbutionis lucẽ legunt: fundeseis
inqͥt anulos aureos: ꝑ qͦs uecꝰtes tabulata ꝯtine¬
ant. llecꝰtes ꝑ anulos. aureos tabulata ꝯtinent
tuneant: qͥ certuis stabilitatẽ ꝓpetuȩ remunera¬
tionis didicerunt. Bene aut̃ de eisd̾ uecꝰtibꝰ dr̃. Quoᷤᷤ

Expanded text:
tuam supernae retributionis lucem legunt. Et fundes eis, tuam supernae retributionis lucem legunt. Et fundes eis, inquit, annulos aureos, per quos vectes tabulata contineant. Vectes per annulos aureos tabulata continentimeat, quo certius stabilitatem perpetuae remunerationis didicit. Bene au
Abbreviated transcription (Latin):
sas qͦ tabulas deaurabis:: fundes eis anulos aureos. ꝑ
qͦs uecꝰtes tabulata ꝯtineant᷑. Tabulȩ tab̾naculi deau¬
ritȩ p̾fulgent: cum omnis uita. omnis sermo scõꝵ p̾di
uecꝰtes tabulata ꝯtinebant. ipsam uitam cȩlestis
beatitiudinis designant: ꝗͦ ꝓpt̾ suȩ glãm claritatis.
apłs de illa: reposita ẽ inqͥt mͥ corona iusticiȩ. Quinq
aut̃ cuxulos singulȩ habebant tabulȩ. Ni qͥa qͥnq¬
ꝑrita ẽ distincꝰ tio pat̾ȩ cȩlestis: s ꝙ eadẽ ꝑpetua clã¬
ritas. clara ꝑpetuitas regni illiꝰ in genesy. eadẽ in exo¬
do. eadẽ in leunico. eadẽ in libꝰ nuneroꝵ. eadẽ in
deurõnomio scripta continet᷑. ẜ. qͥnq anuli aurei.
singłis tab̾naculi tabulis erant infiri. qͥa corda
iustoꝵ multum dilatata ꝑ amorẽ. ĩ omnibꝰ legis
mos ay cȩ lib̾s ñ solum correptionẽ oꝑum . s ⁊ ꝑpe¬

Expanded text:
psasque tabulas deaurabis, psasque tabulas deaurabis, quos vectes tabulata contineant. Tabulae tabernaculi deauratae praefulgent, cum omnis vita, omnis sermo sanctorum pvectes tabulata continebant, ipsam vitae coelestis beatitudinem designant, quae propter suae gloriam claritatis s de illa: Reposita est, inquit, mihi corona justitiae . Quinque autem circulos singulae habebant tabulae, non quia quinquepartita est distinctio patriae coelestis, sed quia eadem perpetua claritas, et clara perpetuitas regni illius in Genesi, eadem in Exodo, eadem in Levitico, eadem in libro Numerorum, eadem in Deuteronomio scripta continetur. Et quinque annuli aurei singulis tabernaculi tabulis erant infixi, quia corda justorum multum dilatata per amorem in omnibus legis Mosaicae libris, non solum correctionem operum, sed et perpe
Abbreviated transcription (Latin):
uecꝰ tes qͥnq qͥ tabulas tab̾naculi ꝯtinent. qͥnq
sunt lib mosaycȩ legis: quoꝵ munimine scã eccł̃a
mirabilit̾ ab omni temptantiũ scelerum sceleratoꝵ¬
q spłium impulsione tutat᷑. & ħ in utͦq latere:
q ñ solum pͥorẽ dĩ ppłm. littera legis erudiebat
ad fidẽ : oꝑa bona: s ⁊̃ nos noui tp̃r testam̃ti cdõ
seruientes. eadem littera sꝑalit̾ intellecꝰta: ma¬
ioris grã dulcedinis. ⁊ ĩp̃senti ad sidẽ oꝑationẽ¬
q uͥtutũ instituit: yinfuturo ad spẽ ꝓpetuȩ re¬
munerationis accendit. Eiusdẽ qͦ numeri uec¬
tes. ad occidentasẽ sunt plagam: qͥa ipsam qͦ
completionẽ boni oꝑis. qͣndo ad p̾mia futura
de carne egredim᷑: lex nob̾ bene intellecta p̾di¬
cat. llnde int̾roganti diuiti ac dicenti. magister bone
quid bonẽ faciãm ut habeam uitam ȩt̾uam. respon¬
dit idẽ magister bonus. siuss ad uitam ing̾di serua
mandata: & ñ illi alia ꝙͣ legis mandata subdidit. I¬

Expanded text:
li continent, quinque sunt libri Mosaicae legis, quorum munimine sancta Ecclesia mirabiliter ab omni tentantium scelerum sceleratorumque spirituum impulsione tutatur. Et hoc in utroque latere, quia non solum priorem Dei populum littera legis erudiebat ad fidem et opera bona, sed etiam nos novi tempore testamenti Deo servientes eadem littera spiritualiter intellecta majoris gratia dulcedinis, et in praesenti ad fidem operationemque virtutum instituit, et in futuro ad spem perpetuae remunerationis accendit. Ejusdem quoque numeri vectes ad occidentalem sunt plagam, quia ipsam quoque completionem boni operis, quando ad praemia futura de carne egredimur, lex nobis bene intellecta praedicat. Unde interroganti diviti ac dicenti: Magister bone, quid faciam ut habeam vitam aeternam? respondit idem Magister bonus: Si vis ad vitam ingredi, serva mandata . Et non illi alia quam legis mandata subdidit: I
Abbreviated transcription (Latin):
nidine iͦii habentia: q sĩmi illi p̃dicatores. qͥ
uitam fideliũ siuis ex hortationib int̾cessionib
cotidiana sollicitudine. uigiliis. ieuiniis. sua nu¬
ditate ꝓtegunt: sese qͥdẽ ħuinilit̃ ipsi contem¬
plata suꝑnę ouritatis excellentia. peccatores ꝓfi¬
tent᷑. Qui tam̃ qͣntum ad humanę modũ ꝑfec¬
tionisattinet: mundi mt homines ac subli¬
mies apparent. Equa erit insura sagoꝵ om¬
nium. eqͥbus qͥñq iunges seorsum. & sex
inutuo copulabis: ita ut sextum sagũĩ fron¬
te templi duplices. Una erit mensura sagoꝵ
omnium:. ꝙ nunirum una ẽ fides in q̃ tota
falutur ȩccła: una eadẽ q: uita ad ꝙ̃ festinat
eterna. unde & hi qͥ in uinca đni diuerso tͣ ꝑe
ad opandum intuerunt: uno om̃s denariore
qnq diuisis exposuimus: q uidelice docꝰ. tores
litusq testamenti designent. Qiunq & enin
saga. antiqͥs płi dĩ magistris apte cõparant᷑
uel ꝑ mosaicȩ tantum leges sacmenta p̃dica¬

Expanded text:
ores, qui vitam fidelium suis exhortationibus et intercessionibus quotidiana sollicitudine, vigiliis, jejuniis, sua nuditate protegunt, sese quidem humiliter ipsi contemplata, supernae puritatis excellentia peccatores profitentur. Qui tamen quantum ad humanae modum perfectionis attinet, mundi inter homines ac sublimes apparent: Aequa erit mensura sagorum omnium, e quibus quinque junges seorsum, et sex sibi mutuo copulabis, ita ut sextum sagum in fronte tecti duplices. Una erit mensura sagorum omnium, quia nimirum una est fides in qua tota salvatur Ecclesia, una eademque vita ad quam festinat aeterna. Unde et hi qui in vinea Domini diverso tempore ad operandum intraverunt, uno omnes denario requinque divisis exposuimus, quia videlicet doctores utriusque Testamenti designent. Quinque etenim saga antiquis populis Dei magistris, apte comparantur, vel quia Mosaicae tamen legis sacramenta praedica
Abbreviated transcription (Latin):
stam̃ti docꝰtores atq int̾p̃tes. qͥ uixta sermonẽ
dñi ꝓferant de thesauro suo noua ⁊ uetera. usq
ad finẽ scłisint in scã ęccła ꝑmansuri. Sapte ta¬
bnaculum in occidentali plaga consũmat᷑: in
q̃ diẽ solclaudere ⁊ cuncꝰta solent astra occidẽ.
ꝓpter scilic&. ł obitum unluscuicumq elecꝰ ti
uel generalem totiꝰ sclĩ t̾minum. Quasi enim occidit ei
sol. qͥ ab hac temporali luce. ꝑteneb̾s tͣnsitoriȩ lucis mortis.
ad gaudia lucis: uitȩ tnsmig̃t ȩt̾nȩ. Quasi occicdit omni
eccłẽ sol in occidente. ut ueriꝰ in oriente tenebͥs tͣnseun¬
tibꝰ oriat᷑: cum finita in aduentu dñi uita scli p̾sentis.
mox uerum scłi futuri mane. iustis uera dies ȩt̾nitas¬

Expanded text:
stamenti doctores atque interpretes, qui juxta sermonem stamenti doctores atque interpretes, qui juxta sermonem Domini proferant de thesauro suo nova et vetera, usque ad finem saeculi sint in sancta Ecclesia permansuri. Et apte tabernaculum in occidentali plaga consummatur, in qua diem sol claudere, et cuncta solent astra occidere; propter scilicet vel obitum uniuscujusque electi, vel generalem totius saeculi terminum. Quasi enim occidit ei sol, qui ab hac temporali luce per tenebras transitoriae mortis, ad gaudia lucis et vitae transmigrat aeternae. Quasi occidit omni Ecclesiae sol in occidente, ut verius in oriente tenebris transeuntibus oriatur, cum finita in adventu Domini vita saeculi praesentis, mox verum saeculi futuri mane
Abbreviated transcription (Latin):
neq alia causa tab̾naculum contͣbaret: s. ĩmobile
secura qͥete seruaret᷑. Hȩc de litt̾e textu iosephuis.
llerum iuxta allegorie sensus. occidentalis plaga
quȩ utrumq inse parietẽ recipiens. ȩdificium tab̾¬
naculi consũmat. recꝰte ad impletionẽ totiꝰ sc̃e uni
uersał eccłȩ. qͦcũsine huiꝰmundi ꝑsicit᷑ designat:
ad ꝗͣ usq fides : oꝑatio reeꝰta utͥusq ppłi ꝑseueratu¬
ra. qͣsi gemini latitudo parietis ꝑtingit. Neq enĩ
credibile ẽ uel ante tempus dnicȩ uicarnationis.
umꝙͣ defuisse qͥ exgentibꝰ crederent:. ł nc̃ q̃uis gͣuit̾
dampnato ob ꝑsidiam ppło iudeoꝵ. ñ ẽẽ aliqͦs ex il¬
lis tam : si paucissimos. qͥ int̾ xp̾ianos exultantes
cottidie credendo ad salutẽ ꝑueniant. Quod siqͥs
negare p̃sumpserit: dicamus qđ negari nullate¬
nus potest:. quod uidelic&. spiritales ittͥusq te¬

Expanded text:
neque alia causa tabernaculum conturbaret, sed immobile neque alia causa tabernaculum conturbaret, sed immobile secura quiete servaretur. Haec de litterae textu Josephus. Verum juxta allegoriae sensus, occidentalis plaga quae utrumque in se parietem recipiens, aedificium tabernaculi consummat, recte adimpletionem totius unindi perficitur designat. Ad quam usque fides et operatio recta utriusque populi perseveratura, quasi gemini longitudo parietis pertingit; neque enim credibile est, vel ante tempus Dominicae incarnationis unquam defuisse qui ex gentibus crederent, vel nunc, quamvis graviter damnatio ob perfidiam populo Judaeorum, non esse aliquos ex illis, tametsi paucissimos, qui inter Christianos exsultantes, quotidie credendo ad salutem perveniant. Quod si quis negare praesumpserit, dicamus quod negari nullatenus potest, quod videlicet spirituales utriusque te
Abbreviated transcription (Latin):
hule erꝰ mensura imiͦ. digitoꝵ suerit. atra suspenş. Er
duidet̃ uelle intelligi: qd tante astidicinis xerise si¬
runt ipsax bases tabulaꝵ Qnirursus de hoc qt is ꝓ oti¬
uinus capitulo ac de uectibus tabulat. ita dicnt . lost¬
Moris aut paetis ix cubitos. ui tabulȩ facieb att
quibus conuine te sunt alie drte tabusa cehmedio
eubito sectȩ: qs angulares posueriuit. As eustaeo
maioꝵ tabulax. S̾ingulȩ si tabule auulos habe¬
bant aureos. ꝑ extĩores frontes eminentes: uelud
hbusdam radicibꝰ confixos ꝑordine̾. ad iiniucẽ per
cireuitum respicientes:: ꝑ eos deaurati uec tes in¬
nussi. uno & habente magnitudinẽ cubitoꝵ .u.
srant q ad coniuncꝰtiones tabulaꝵ intbatq ci¬
pnit uectis uiius cunusq in alio uectis capite. ued
in modum chocchi. Et̃ pꝰ t̃gum parietum inlon
bant᷑. intastrationibꝰ factis : inmissis adinuicẽ. Qd
ꝓpt̾ẽa sic exqͥsitum ẽ ut neq auentis moue̾tur.

Expanded text:
igitorum fuerint a terra suspensae. Ex quo videtur velle intelligi, quod tantae altitudinis factae fuerint ipsarum bases tabularum. Qui rursus de hoc, quod proposuimus, capitulo ac de vectibus tabularum ita dicit, Posterioris autem parietis novem cubitos sex tabulae faciebant, quibus conjunctae sunt alicubito sex: quas angulares posuerunt ad instar aliarum tabularum. Singulae vero tabulae annulos habebant aureos, per exteriores frontes eminentes, velut quibusdam radicibus confixos, per ordinem ad invicem per circuitum respicientes, et per eos deaurati vectes immissi, unoquoque habente magnitudinem cubitorum quinque, erantque ad conjunctiones tabularum, intrabatque caput vectis uniuscujusque in alio vectis capite, velut in modum cochleae. Et post tergum parietum in lonbantur, incastrationibus factis et immissis ad invicem; quod propterea sic exquisitum est, ut neque a ventis moveretur,
Abbreviated transcription (Latin):
lant᷑. E. qͥdem erecto tab̾nacło. ac regularit ordita
ante conpage tabulaꝵ: figura incaffrature ñ cernit᷑
Quanta tam̃ u̾tute tabulas sibim&. ooadunauerit.
ipsa inconcussi parietis firma stabilitas ostendit: qͥ a
uimirum humilitas cordis scõꝵ. q̃ sibi adterutrũ
federant᷑ foris hominibꝰ uideri ñ potest᷑. s qͥd uitus
bis patet. ꝑ ꝙͣ mira diuinȩ grã dispensationis agit᷑.
ut nos in qͦs fines scłoꝵ deuenerunt. ⁊ eos qͥ in pri¬
mordio scłi fuerunt fideles. sincero affecꝰ tu dili¬
gamus: ⁊ñ minus illos ꝗͣ eos qͥ nobiscum ĩ p̃senti
uiiuunt. in sinu nr̃i amoris suscipiamus:: nos qͦ
ab illis ꝑ amplexum caritatis suscipiendos esse
credamus. Quod aut̃ nibet᷑ duas in tabulis singlis
inastraturas fieri ħ ẽ in utq latere illaꝵs duplicei
aecim ꝑ figuram potest: int ⁊ inpsꝑis simularq adiier¬

Expanded text:
lantur: et quidem erecto tabernaculo, ac regulariter ante lantur: et quidem erecto tabernaculo, ac regulariter ante ordinata compage tabularum, figura incastraturae non cernitur. Quanta tamen virtute tabulas sibimet coadunaverit, ipsa parietis inconcussi firma stabilitas ostendit: quia nimirum humilitas cordis sanctorum, qua sibi alterutrum foederantur, foris hominibus videri non potest, sed quid intus ae dispensationis agitur, ut nos, in quos fines saeculorum devenerunt, etiam eos qui in primordio saeculi fuerunt fideles, sincero affectu diligamus, et non minus illos quam eos qui nobiscum in praesenti vivunt, in sinu nostri amoris suscipiamus, et nos quoque ab illis per complexum charitatis suscipiendos esse credamus. Quod autem jubetur duas in tabulis singulis incastraturas fieri, hoc est in utroque latere illarum, dupliciter accipi per figuram potest, ut et in prosperis simul atque adver
Abbreviated transcription (Latin):
uite ꝑhennis ⁊ p̾sentiã sui conditoris. possunt suis¬
desideriis p̾gustare cȩlestibus. Cuiꝰ :̃ cubiti adimple
tione tt̃ beatificant᷑: cũ fuerit sermo ꝙͦ omni ȩlecꝰ toꝵ
pplo ꝓmisit. in fine futurum. dicens. Pripiam eũ et
alorisi cabo eum : longitudine clierum adinplebo eũ
Sostendam illi salitare meum. In laterib tabue¬
duȩ incastratiue fiant. qͥbꝰ tabula alteri tabule. me¬
tat᷑. atq inhunc modum cuncꝰtȩ tabulȩ parabun
Incastraturȩ in latibus tabulaꝵx. uͥtutẽ designant
humilitatis in m̃tibus iustoꝵ: ꝑ ꝙͣ maxime sibi
inuicẽ frat̾na caritate ungunt᷑. Dum enim singuli
ꝙ eoꝵ corde contͥto. humiliato receptacłm in seꝓx¬
moꝵ dilecꝰtione p̾parant : diligendos se fribꝰ̾ meri¬
to pietatis ac deuotionis exhibent: q̃si tabulȩ om̃s
tab̾naculi. in alterutrũ ꝑ iicastraturȩ nexus copu¬

Expanded text:
regni perennis, et praesentiam sui Conditoris possunt regni perennis, et praesentiam sui Conditoris possunt desideriis praegustare coelestitione tunc beatificantur, cum fuerit sermo quem omni electorum populo promisit in fine futurum dicens: Eripiam eum et glorificabo eum, longitudine dierum adimplebo eum, et ostendam illi salutare meum . In lateribus tabulae, incastraturae fient, quibus tabula alteri tabulae connectatur; atque in hunc modum, cunctae tabulae parabuntur. Incastraturae in lateribus tabularum virtutem designant humilitatis in mentibus justorum, per quam maxime sibi invicem fraterna charitate junguntur. Dum enim singuli quique eorum corde contrito et humiliato receptaculum in se proximorum dilectioni praeparant, et diligendi se fratribus merito pietatis ac devotionis exhibent, quasi tabulae omnes tabernaculi in alterutrum per incastraturae nexum copu
Abbreviated transcription (Latin):
Quod ti ipse tabule. cubitos ac semissem in latitu¬
dine habebant: plenus ille cubitus. ꝑfeccionẽ bo¬
nȩ oꝑationis: dimidium cubiti qd suꝑ ẽ inchoa¬
tionẽ diumȩ ostendit cognitionis: q nimirum
iusti in hac uita. ꝑfecꝰte ẽlemosinis uisistẽ: oratio¬
nibꝰ uacare. ienuinus castigari: ceterisq huiismo¬
di ac tibus religiosis. possunt oꝑam dare. Dm̃ uͦ in¬
terim fide cognoscimiis: s plenam eiꝰ cognitionẽ
in futuro sꝑãmus: dicente ipso dõ ac dño nr̃o iħu¬
.xp̃o. Si manseritis in uerbo meo: uere discipuli
mei eritis:: cognoscetis ueritatẽ. Qui rursus ad
patrẽ. hecẽ autẽ inqͥt uita et̾na: ut cognoscant
̃ apłs ait. Ex parte enim cognoscimus:⁊ ex parte
ꝓpħamus. Numqͥd ait. ex pãrte laboramus ꝓ xp̃o.
ex parte uerbo p̾dicationis instamus: ex parte
bonis oꝑibus seruimus : Plenum gͦ boni oꝑis cu¬
bitum. habent in hac uita ęlecꝰti : s cubitum beatȩ
reiͥbutionis ex parte habent: in qͣntum gaudia

Expanded text:
ro ipsae tabulae cubitos ac semissem in latitudine habebant, plenus ille cubitus perfectionem bonae operationis, dimidium cubiti quod superest inchoationem divinae ostendit cognitionis. Deumti in hac vita perfecte eleemosynis insistere, orationibus vacare, jejuniis castigari, caeterisque hujusmodi actibus religiosis possunt operam dare. Deum vero interim fide cognoscimus, sed plenam ejus cognitionem in futuro speramus, dicente ipso Deo ac Domino o: Si manseritis in verbo meo, vere discipuli mei eritis, et cognoscetis veritatem . Qui rursus ad Patrem: Haec est autem, inquit, vita aeterna, ut cognoscant tolus ait: Ex parte enim cognoscimus, et ex parte prophetamus. Nunquid, ait, ex parte laboramus pro Christo, ex parte verbo praedicationis instamus, ex parte bonis operibus servimus ? Plenum ergo bonis operibus cubitum habent in hac vita electi; sed cubitum beatae retributionis ex parte habent, in quantum gaudia
Abbreviated transcription (Latin):
subponent᷑. Latus meridianũ tab̾naculi qͦd uergebat
ad austrum. antiꝗͣ. illam cłi plebem designat: q lucẽ
scientiȩ legalis iam cducdum accipiens amore sui condito¬
ris feruere solebat. sorro latus sed̾m qͦd uergebat ad
aqͥlonẽ. eam quȩ teneb̾s ac frigore infidelitatis. usq
ad tempus dnicȩ incarnationis torpere ñ destire¬
rat. gentiũ multitudinẽ figurat. De ciiꝰ uocatio
noli ꝓhibere. Qd ẽ aꝑte dicere. Dicam ppło gentiũ
diutius sinc side algenti: da de tius filiss qͥ ad si¬
dem ineȩ confessionis ⁊ amoris conueniant. Dicam
bat᷑: noli ꝓhibẽ gentes in sortẽ ȩloctionis recipi. Dicã
cornelio: domui eiꝰ fidẽ: baptisma xp̃i fuscipite: di¬
cam iudeis: nolite coge̾ eredentes exgentibꝰ circũcidi.
qͥbus fonte baptismatis consecͣtis. fides: confessio ue¬
ritatis. ad salutẽ sufficit. Uniꝰ aut̃ numeri mensuraꝵ
et fac turȩ tabulas utrũq latus hibuit: qͥa nimirũ

Expanded text:
erunt, etc. Latus meridianum tabernaculi, quod vergebat ad austrum, antiquam illam Dei plebem designat, quae lucem scientiae legalis jamdudum accipiens, amore sui Conditoris fervere solebat. Porro latus secundum, quod vergebat ad aquilonem, eam quae tenebris ac frigore infidelitatis, usque ad tempus dominicae incarnationis torpere non destiterat, gentium multitudinem figurat, de cujus vocatioNoli prohibere. Quod est aperte dicere: Dicam populo gentium diutius sine fide algenti, Da de tuis filiis, qui ad meae fidem confessionis et amoris conveniant. Dicam batur, Noli prohibere gentes in sortem electionis recipi. Dicam Cornelio et domui ejus, Fidem et baptisma Christi suscipite. Dicam Judaeis, Nolite cogere credentes ex gentibus circumcidi, quibus fonte baptismi consecratis, fides et confessio veritatis ad salutem sufficit. Unius autem numeri mensurarum et facturae tabulas utrumque latus habuit; quia nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
mare respiceret. Signisicat aut̃ mare rubrum. in qͦ de¬
mersus cum suo exercitu pharao: & de q̾ saluatꝰ isrł adño
ad montẽ synai uͥ tab̾naculum faceret ascendit. Respi¬
tu intuebit᷑ uitia łpenas impioꝵ. qͣs ipso iuuante ca¬
uere fecit. isaia attestante qͥ ait. Quia sic̃ cȩli noui et
t̾ra noua. quȩ ego facio stare coram me dicit dñs
sic stabit sem̃ urm: nom̃ ur̃m. &. paulopꝰ. S egaient᷑ u

Expanded text:
mare respiceret. Significat autem Mare Rubrum in quo demersus cum suo exercitu Pharao, et quo salvatus Israel a Domino ad montem Sinai, ubi tabernaculum faceret, ascendit. Respitu intuebitur vitia vel poenas impiorum, quas ipso juvante cavere fecit, Isaia attestante qui ait: Quia sicut coeli novi et terra nova, quae ego stare facio coram me dicit Dominus, sic stabit
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt: uit pote cuiꝰ apud eos noticia nulla erat:
qͣuis qͥdam qͣlitatẽ nature eius expͥmere uolentes.
ligna imputͥbilia t̃nstulerunt. Tabulȩ gͦ tab̾nacłi:
apłos eoꝵ q successores ꝑ quoꝵ sermonem eccła ꝑ or¬
bem dilatata est. designant. Latitudo enuim tabu¬
litica plebe latebat : s. hoꝵ ministĩo ad totiꝰ orbis ple¬
nitudinẽ ꝑuenit. Quamuis recꝰte in latitudine ta¬
bulax. ipsa qͦ dilatatio cordis scoꝵ ualet uttelligi:
ꝑꝙͣ mundum despicere. atq ad appetenda cęlestia
solent sublimit᷑ accendi: ꝑ ꝙͣ ñ solum amicos in deo.
s ⁊̃ inimicos gaudent diligere ꝓpterdm. Deniq uide¬
de uiterna idem cordis iatitudint. Sest.  angit

Expanded text:
iverunt, ut pote cujus apud eos notitia nulla erat; iverunt, ut pote cujus apud eos notitia nulla erat; quamvis quidam qualitatem naturae ejus exprimere volentes, ligna imputribilia transtulerunt. Tabulae ergo tabernaculi apostolos eorumque successores, per quorum sermonem Ecclesia per orbem dilatata est, designant. Latitudo etenim tabulitica plebe latebat; sed horum ministerio ad totius orbis plenitudinem pervenit. Quamvis recte in latitudine tabularum, ipsa quoque dilatatio cordis sanctorum valet intelligi, per quam mundum despicere, atque ad appetenda coelestia solent sublimiter accendi, per quam non solum amicos in Deo, sed etiam inimicos gaudent diligere propter Deum. Denique videde interna, id est, cordis latitudine: Os nost
Abbreviated transcription (Latin):
honore meriti sublimioris antecedant. Unde
de talibus recꝰte scribit ioħs: qͥa hi empti sunt
ex hominibꝰ. pͥmitiȩ dõ .&. agno. Recꝰ te tales lati¬
no sermone uel uirgines qͣsi uirtute insignes.
uel cȩlibes qͣsi cęlo beati cognominant᷑: idẽ cȩli
nis sechim: quȩ singulȩ denos cubitos in longitu¬
dine habeant:: in latitudine. singłos ac semissem.
Ligna sethim de qͥbus tab̾naculum fiebat. imputͥbi¬
lis sunt naturȩ: eximii candoris: leuitats: &. ñ mul¬
tum ab alba spina. nͥ tantum magnitudine. distantia.
llude⁊ iheronimus nonnũꝙͣ. in libͣ hebreoꝵ nominũ.
s in aliis opusculis suis. sethym absolute spinas int̃p̃¬
tatus est. Uerbi grã. Abel sethym: lucꝰtus spinaꝵ. Ñ
autẽ facile ħgenus ligni. nͥ in desertis aribiȩ. uͥ tab̾na¬
eulum edificabat᷑ solet inueniri. llnde greci ł latini
int̃pretes. nom̃ ei aliuid p̃ter hebreum ponere neqͥ¬

Expanded text:
honore meriti sublimioris antecedant. Unde honore meriti sublimioris antecedant. Unde de talibus recte scribit Joannes: Quod hi empti sunt ex hominibus primitiae Deo et Agno . Recte tales Latino sermone vel virgines, quasi virtute insignes; vel coelibes, quasi coelo beati cognominantur, id est, coeli nis sethim, quae singulae denos cubitos in longitudine habeant, et in latitudine singulos ac semissem. Ligna sethim de quibus tabernaculum fiebat imputribilis sunt naturae, eximii candoris ac levitatis: et non multum de alba spina, nisi tamen magnitudine, distantia. Unde et Hieronymus nonnunquam in libro Hebraeorum Nominum, sed et in aliis opusculis suis, setim absolute spinas interpretatus est. Verbi gratia, Abel setim, luctus spinarum. Non autem facile hoc genus ligni nisi in desertis Arabiae, ubi tabernaculum aedificabatur, solet inveniri. Unde Graeci vel Latini interpretes nomen ei aliud praeter Hebraeum ponere nequ
Abbreviated transcription (Latin):
nis pellibus. qđ in alto tecꝰ tum oꝑirent dicit.
quod n ad terram essent defiexȩ ñ addit.: a
mirum ceterȩ uirtutũ sp̃ẽs. cõmune. aliqͥd cũ
hisqm terra adhuc detinent᷑. habere iudent᷑:
cextam̃ fi martyrii. & decus do dedicate iurgia¬
tatis. q̃si ab infimis ac t̾renis rebus suspensum: &
supnis cinibus specialit᷑ constat esse comiuncꝰ tu
Nam & mnartyr in torm̃tis positus. nichil ahud
do sunt .& ipsum simul mundum citus relinqͣt:
atq absolutus doloribus cuncꝰtis. ad iudendũ
mundi conditorẽ. & ea qͣ ultra mundi sunt gau¬
dia possidenda ꝑueniat. E cęlibes dũ cõminiẽ¬
humam generis legẽ. q̃ dicꝰtum ẽ xcrescite &rnultu¬
plicamini &. replete terram. intuitu uiaioris p̃mi
tuscendunt: iure uelud altiorẽ ceteris fidelibꝰ ii¬
mo ipso mundo sedem sibi eligunt: sicq socialit̃¬
inȩccła iiiiunt. ut socialẽ eccłȩ conuersationẽ

Expanded text:
nis pellibus, quod in alto tectum operient, dicitur: nis pellibus, quod in alto tectum operient, dicitur: quod vero ad terram essent deflexae, non additur; quia nimirum caetera virtutum species commune aliquid cum his qui in terra adhuc detinentur, habere videtur: certamen vero martyrii, et decus Deo dicatae virginitatis, quasi ab infimis ac terrenis rebus suspensum, et supernis civibus specialiter constat esse conjunctum. Nam et martyr in tormentis positus, nil aliud  in hoc mundo, et ipsum simul mundum citius relinquat, atque absolutus doloribus cunctis ad videndum mundi Conditorem, et ea quae ultra mundum sunt, gaudia possidenda perveniat. Et coelibes, dum communem generis humani legem, qua dictum est: Crescite et multiplicamini, et replete terram, intuitu majoris praemii transcendunt, jure velut altiorem caeteris fidelibus, imo ipso mundo sedem sibi eligunt, sicque in Ecclesia vivunt ut socialem Ecclesiae conversationem
Abbreviated transcription (Latin):
quod ñ anferetur. De qͦ udelic& loco ac nomine.
et euangelita ioħs qui erat unus exipsis refert
audisse se cantantes eos canticũ nouũ ante secte
łi . qͦd nemo alius poterat. Statĩq adiunxit.
hi sunt qͥ cum mulieribꝰ̾ ñ sunt coinqͥnati: uir¬
giies enĩ sunt: hi sunt qͥ secunt᷑ agnũ. qͥcumq
abierit. Merito gͦ pelles i ac ictine. sup̃mũ ii
domo łi locum tenent: colorq cȩlestis ꝓximã glo
sedẽ sortitus ẽ: ut chori uirgualis & animȩ et
corporis speciali uicinia agnũ secuturi.⁊ ymi¬
noꝵ ei laudes designent᷑ esse̾ cantaturi. Bene. aiñ
de uelis cortinax ac sagoꝵ dicit᷑: qͦd & siu alto
posita. ad terram tam̃ dimissa penderent: ꝙͣ uis
cortine neꝗ ad terram usq ꝑtingere ponierunt.
Columpne ꝰ ic tabulȩ tab̾naculi.&e. si in altũ eiant
erecꝰte: bases tam̃ inqͥbus starent habebant i
terra positas. At uͦ de rub̾catis atq hiacinc li¬

Expanded text:
quod non auferetur . De quo videlicet loco ac nomine quod non auferetur . De quo videlicet loco ac nomine et evangelista Joannes, qui erat unus ex ipsis, refert audisse se cantantes eos canticum novum ante sedem Dei , quod nemo alius poterat. Statimque adjunxit: Hi sunt qui cum mulieribus non sunt coinquinati, virgines enim sunt: hi sunt qui sequuntur Agnum, quocunque abierit. Merito ergo pelles hyacinthinae, supremum in domo Dei locum tenent, colorque coelestis proximam coelo sedem sortitus est, ut chori virginales, et animi et corporis speciali norum ei laudes designentur esse cantaturi. Bene autem de velis cortinarum ac sagorum dicitur, quod et si in alto posita, ad terram tamen demissa penderent, quamvis cortinae nequaquam ad terram usque pertingere potuerint. Columnae quoque ac tabulae tabernaculi, etsi in altum erant erectae, bases tamen in quibus starent, habebant in terra positas. At vero de rubricatis aque hyacinthi
Abbreviated transcription (Latin):
gintas locum tenet: apte pꝰ uariatum decus cor
tum pelles. admic addit᷑. Esuꝑ hoc rursus aliud
oꝑintum de iacinctinis pellibus. Hacincꝰtus
namq celestis ẽ coloris: pellis uͦ mortui ẽ anunan¬
tis pars &. inditium. Et qd ꝑpelles iacineꝰ tiuas.
nͥ uirtus expͥmit᷑ illoꝵ. qͥ mortificatis ad purũ
cunctis concupiscentiȩ carnalis illecebris. &le¬
stem qͦdãmͦ in terris uitam gerunt. atq uit hoi¬
nes positi angelicam magis puritatẽ unitant᷑.¬
.& hoc quod tempore futurȩ ĩmortalitatis. cunc¬
tis ꝓnutit᷑ ȩlec lis. q ir nubant neq ducant uxo¬
res s fiut eq̃les angelis dĩ ipsi adhuc mortalicarne re¬
tenti puenure satagunt: Unde merito tã magnȩ uir¬
tutis inagnum rẽstat p̃miũ: attestante: ꝓpħã. Nec di¬
eit dñs eunuchis. qͥ custodierint sabdatã mea. & elege¬
rint que ego uolui. & tenuerint fedus meũ. dabo
eis in domo mea & iniuris meis locum: & nom
melius. afiliis &. afiliabꝰ. nom̃ sempit̾num dabo eis

Expanded text:
ginitas locum tenet, apte post variatum decus corttum pelles, additur adhuc: Et super hoc rursum aliud operimentum de hyacinthinis pellibus. Hyacinthus namque coelestis est coloris: pellis vero mortui animantis pars et indicium est. Et quid per pelles hyacinthinas, nisi virtus exprimitur illorum qui mortificatis ad purum cunctis concupiscentiae carnalis illecebris, coelestem quodammodo in terris vitam gerunt, atque inter homines positi angelicam magis puritatem imitantur, et hoc quod tempore futurae immortalitatis cunctis promittitur electis qui non nubant neque ducant uxores, sed sint aequales angelis Dei , ipsi adhuc mortali carne retenti praevenire satagunt. Unde merito tam magnae virtutis permagnum restat praemium, quia attestante propheta, Haec dicit Dominus eunuchis, qui custodierunt sabbata mea, et elegerunt queis in domo mea et in muris meis locum, et nomen melius a filiis et filiabus: nomen sempiternum dabo eis,
Abbreviated transcription (Latin):
nouitestam̃ti ͣ sc̃i euangelis uolumninibꝰ comp̃hensaẽ.
merito sci docꝰtores uicenario numero ex pͥmunt᷑: qa
miro ueritatis consensu reuelata atq cõpleta in euan¬
gelio legis archana manifestant:⁊ p̃fig̾ata fiuisse in lege
ȩuangelii sac̃m̃ta declarant. Dt̃q uetus testamtũ in
nouo dilucidatum. ac latiori sensu ꝓpalatum eẽ do¬
cent̃ nouũ in ueti adumibratũ. ac multifaria tẏpoꝵ
reuelatione p̃signatum insinuant: q̃si in latitudine
sustentabant᷑. uerba sunt ex libͥs legis ac ꝓpħaꝵ. qͥbꝰ apłi¬

Expanded text:
nti quatuor sancti Evangelii voluminibus comprehensa est, merito sancti doctores vicenario numero exprimuntur; quia miro veritatis consensu, et revelata atque completa in Evangelio legis arcana manifestant, et praefigurata fuisse in lege Evangelii sacramenta declarant. Dumque et Vetus Testamentum in Novo dilucidatum, ac latiori sensu propalatum esse docent, et Novum in Veteri adumbratum, ac multifaria typorum revelatione praesignatum insinuant, quasi in latitudine sustentabantur, verba sunt et libri legis et prop
Abbreviated transcription (Latin):
ei ut ad et̾nam reqͥem in futuro ⁊ resuietionisgłam
ꝑuenire possimus. Nam qđ rursum aliȩ duȩ tabule
exceptis sex pͥmis in angulis iubent᷑ erigi p̾t̾gum tab¬
naculi. qͣ uenientes ab orientali plaga pariẽtẽ exei¬
piant. occidentał plagȩ parieti ꝯiungant: adre¬

Expanded text:
ci, ut ad aeternam requiem in futuro, et resurrectionis gloriam ci, ut ad aeternam requiem in futuro, et resurrectionis gloriam pervenire possimus. Nam quod rursum aliae duae tabulae, exceptis sex primis, in angulis jubentur erigi post tergum tabernaculi, quae venientes ab orientali plaga parietem excipiant, et occidentalis plagae parieti conjungant; ad re
Abbreviated transcription (Latin):
le delecꝰtati int̾eunt: & futurȩ qͦ baratrũ ꝑditio¬
nuis cũ ultimo examine in ignẽ cũ diabolo mit¬
tent᷑ ȩt̾num. Nec p̾tereundũ qđ tabnaculũ cũ
ecdificaret in monte synaẏ. mare rubrum habut
habuit mare magnũ. De ꝗͦ ita mistice possumus
sentire. qd̾ sc̃i in hacuita dño seruientes. ei ꝙ.l suo
corde tabͥnaculum facientes. suꝑbam impioꝵias
in fut᷑a : pata cum dño positi. ꝑpetuam eoꝵ penã
absq ulla suȩ felicitatis int̾missione respiciant:
ut eo maiores ei grãs referant. qͦ ñ solum fruant
bonis ꝗͥ donauit: uerum:̃ intueant᷑ mala aqͥbis
eos lib̾auit. Bene aut̃ plaga tab̾naculi occidentał
ł qͣmare respicere dicꝰta ẽ. sex tabulis constabat:
ł q senario numero solet ꝑfectio boni oꝑisexꝑmi
eo qđ añs in illo muncli ornatum consũmauerit:
iillo hominẽ in pͥmordio creauerit: ĩ illo genus
humanũ sua passione restaurauerit: łq sex ft̃

Expanded text:
le delectati intereunt, et futurae quoque barathrum perditionis, cum in ultimo examine in ignem cum diabolo mittentur aeternum. Nec praetereundum quod tabernaculum cum aedificaretur in monte Sinai, mare Rubrum habuit habuit mare magnum. De quo ita mystice possumus sentire, quod sancti in hac vita Domino servientes, eique in corde suo tabernaculum facientes, superbam impiorum in futura etiam patria cum Domino positi, perpetuam eorum poenam absque ulla suae felicitatis intermissione respiciant; ut eo majores ei gratias referant, quo non solum fruantur bonis, quae donavit, verum etiam intueantur mala a quibus eos liberavit. Bene autem plaga tabernaculi occidentalis, vel quae mare respicere dicta est, sex tabulis constabat; vel quia senario numero solet perfectio boni operis exprimi, eo quod Dominus in illo mundi ornatum consummaverit, in illo hominem in primordio creaverit, in illo genus humanum sua passione restauraverit; vel quia sex
Abbreviated transcription (Latin):
monstret᷑. lel certe binȩ bases singulis tabulis ꝑ duos
angulos subiciunt᷑. ut bene suffultis angulis. tota rec¬
te⁊ indeclinabilit possit tabula consiste̾: q om̃s apłici
esdẽ inysticis testam̃ti ueteris constat inserta ee page¬
nis. Rene eedem bases argenteȩ sunt facꝰle. ꝓpter mto¬
rem uidelic&. uerbi exlestis. Eioqͥaenim dm̃r ȩ loqͥa casla.¬

Expanded text:
monstretur. Vel certe binae bases singulis tabulis per duos angulos subjiciuntur, ut bene suffultis angulis, tota recte et indeclinabiliter possit tabula consistere; quia omnis apeisdem mysticis Testamenti Veteris constat inserta esse paginis. Bene autem eaedem bases argenteae sunt factae, propter nitorem
Abbreviated transcription (Latin):
um. libero corde uirtutibus studere. atq ĩ conspe¬
tu sui conditoris & oꝑe pfulgida lucere . & ĩpsisps
ͦ contemplationis possint oculum me̾ntis in¬
tendere. Uerum q int̾ scõs p̃dicatores sili sunt
maximo digni honore. qͥ excepto quod officio
p̃dicationis. & ppłoꝵ regimini deseruiunt. eti¬
am ꝓ xp̃o sangnẽ fundunt: recte subdit᷑.
acies &. oꝑimẽntũ aliud tecꝰti. de pellibus arie¬
tum rubricatis. arietum qͥppe uocabulo solen
nimnunꝙ̃ scĩ doctores accipi: ẽo qͦd sint duces
sequentium dni gregum Ilude pulchre psalmi¬
sta: afferte cłno inquit filii dĩ. afferte dño filios¬
arictum. Quod ẽ.aꝑte dicere. afferte dno angłi
di. qͥbus huiꝰ officii cura delegata ẽ: afferte dño
lii beatoꝵ. apłoꝵ fieri meruerunt. Hinc ẽ qͦd sex¬
ta mansio egresss ex egypto ppłi di. helyuridẽ
arietum nominat᷑. in qua erant .i. fottes ao¬

Expanded text:
um libero corde virtutibus studere, atque in conspeum libero corde virtutibus studere, atque in conspectu sui conditoris et opere praefulgida lucere, et ipsius quoque contemplationi possit oculum mentis intendere. Verum quia inter sanctos praedicatores illi sunt maximo digni honore, qui excepto quod officio praedicationis et populorum regimini deserviunt, etiam pro Christo sanguinem fundunt, recte subditur: Facies et operimentum aliud tecto, de pellibus arietum rubricatis. Arietum quippe vocabulo, solent nonnunquam sancti doctores accipi, eo quod sint duces sequentium Domini gregem. Unde pulchre Psalmista: Afferte arietum . Quod est aperte dicere: Afferte Domino, o angeli Dei, quibus hujus officii cura delegata est: afferte Domilii bearorum apostolorum fieri meruerunt. Hinc est quod sexta mansio egressi ex Aegypto populi Dei, Elim, id est, arietum cognominatur, in qua erant duodecim fontes a