comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
milit̃ comꝑtus ñ fuerit. frustra
nitendo fatigabim᷑: quia sine uia
Finis quidẽ nr̃e ꝓfessionis ẽ. ut dixinꝰ
regnũ dĩ uł regnũ cȩloꝵ. Destinatio
uͦ id ẽ. scopos. puritas cordis: sine qua
ad illũ finẽ ĩpossibile ẽ quempiã ꝑue¬
nire: In hac uͦ destinatiõe defigentes
nr̃ȩ directionis obtutꝰ: uelut ad cer¬
tam lineã cursũ rectissimũ diriganꝰ
Ac si paululũ qͥd ab ꝰ nr̃a cogitatio
deflexerit: ad contemplationẽ eiꝰ ili¬
co recurrentes. rursus eã uelut ad
quandã normã rectissime corriganꝰ
hoc reuocans signũ ⁊ arguit statĩ.
si ã ꝓposita directioẽ mens nr̃a u
paululũ deuiauit: quẽ ad modũ hi
quib usuꝰ ẽ bellica tela tractandi.
cũ ante regẽ mundi huiꝰ. artis suȩ
cupiunt ꝑitiã demonstrare: in
paruissima quada scutula. quȩ
depicta in se continet p̃mia. iacur¬
la uł sagittas intorquere conten¬
dunt: certi qđ ñ alias nisi desti¬

Expanded text:
militer conpertus non foent, frustra militer conpertus non foent, frustra nitendo fatigabimur, quia sine uia.finis quidem nostrae professionis ut diximus regnum dei seu regnum caelorum est, destinatio uero, id est scopos, puritas cordis, sine qua ad illum finem inpossibile est quempiam peruenire. in hac ergo destinatione deiigentes nostrae directionis obtutus uelut ad certam lineam cursum rectissimum dirigemus, ac si paululum quid ab hac cogitatio nostra deflexerit, ad contemplationem eius ilico recurrentes rursus eam uelut ad quandam normam rectissime corrigemusad unum hoc reuocans signum arguet statim, si a proposita directione mens nostra uel paululum deuiauerit. Quemadmodum hi, quibus usus est bellica tela tractandi, cum ante regem mundi huius artis suae cupiunt peritiam demonstrare, in paruissima quaedam scutula, quae depicta in se continent praemia, iacula uel sagittas intorquere contendunt, certi quod non alias nisi desti
Abbreviated transcription (Latin):
siue incessabilis mentis intentio: m
nisi quis om̃i studio ꝑseuerantiaq
seruauerit: nec ad finẽ desiderati
fructꝰ poterit ꝑuenire: Nã ut
dixi agricola finẽ habens secure
copiosẽ q uiuendi in ꝓuentu sege¬
tũ fecundarũ: scopon id ẽ destina¬
tionẽ gerit. agrũ suũ cunctis sen¬
tib expurgare ⁊ eũq uniu̾sis infruc¬
tuosis euacuare gͣminib: nec alit̾
se quiet finis opulentiã adeptu¬
rũ ẽẽ confidit: nisi hod qđ usu op¬
tinere desidat. quadã pͥꝰ oꝑis ac
spei suȩ ratione possideat: Ne¬
gare: quia frustra concupisceret
lucrũ nisi uiã qua ad id tendẽt
elegisset: Et qui certis quibq
dignitatib mundi huiꝰ cupiunt
honorari: cui se officio uł ordini
debeant mancipare ante ꝓpont:
ut ꝑ legitimũ spei tͣmitẽ finẽ qͦq
ualeant desidãtȩ dignitatis at-¬
tingere: Itaq et uiȩ nr̃ȩ finis qͥdẽ
÷ regnũ dĩ Qui uͦ sit scopos: debet
diligenter inquiri: Qui si nobis si¬

Expanded text:
siue incessabilis mentis intentio. quam nisi quis omni studio perseuerantiaque seruauerit, nec ad finem desiderati fructus poterit peruenire. nam ut dixi agricola finem habens secure copioseque uiuendi in prouentu segetum fecundarum scopon, id est destinationem gerit agrum suum cunctis sentibus expurgare eumque uniuersis infructuosis uacuare graminibus, nec aliter se quieti finis opulentiam adepturum esse confidit, nisi id, quod usu obtinere desiderat, quadam prius operis ac spei suae ratione possideat. negare, quia frustra concupisceret lucrum, nisi uiam qua ad id tenderet elegisset. et qui certis quibusque dignitatibus Mundi huius cupiunt honorari, cui se officio uel ordini debeant mancipare ante proponunt, ut per legitimum spei tramitem finem quoque ualeant desideratae dignitatis adtingere. itaque et uiae nostrae finis quidem est regnum dei. quid uero sit scopos debet diligenter inquiri: qui si nobis si
Abbreviated transcription (Latin):
distam᷑ parit̃ etiã cogitantes in
breui nos de hoc scło migraturos:
eoꝵ q seleri fine huiꝰ uitȩ mox
fut᷑o ẽẽ consortes Pemptoria est¬
namq hȩc contemplatio ñ solũ
suꝑbiȩ uerũ etiã generalit̾ om̃i¬
ũ uicioꝵ Deinde post hȩc. hanc
cãdẽ humilitatẽ erga dm̃ firmis¬
sime retentemꝰ. Qđ a nob̾ ita cõ-¬
plebitur: ut nichil nosmetipsos absq
illiꝰ opitulatione uł gra qd̃ ad uir¬
tutũ consũmationẽ ꝑtinet. posse
ꝑficere cognoscamꝰ: s & hoc ipsũ qd̾
intelligere meruimꝰ. eiꝰ esse muneriͤ.

Expanded text:
distamus, pariter etiam cogitantes in distamus, pariter etiam cogitantes in breui nos de hoc saeculo migraturos eorumque nos celeri uitae huius fine mox futuros esse consortes. peremptoria namque est haec contemplatio non solbiae, uerum etiam generaliter omnium uitiorum. deinde post haec hanc eandem humilitatem erga deum firmissime retentemus. quod a nobis ita conplebitur, ut nihil nosmet ipsos absque illius opitulatione uel gratia, quod ad uirtutum consummationem pertinet, posse perficere cognoscamus, sed et hoc ipsum, quod intellegere meruimus, eius esse muneris
Abbreviated transcription (Latin):
ci corde ac sine ulla fuerit si¬
mulatione suscepta: ut p̃t̾ abba-¬
tis p̃ceptũ nulla penitꝰ uoluntaᷤ.
uiuat in nobis: Qđ ñ alit̾ obser-
uari pot̾it: nisi quis ñ solũ se mor¬
tuũ huic mundo. uerũ etiã insipi¬
entẽ iudicauerit ac stultũ: uni¬
uersa quȩ sibi fuerint a semorib
imꝑata. sine ulla discussione ꝑficiets:
sacroscã ea credens ac diuit᷑ ꝓmul¬
gata: In qua consistentib qualitate.
ꝓculdubio statꝰ ille humilitatis uerȩ
tranquillus atq in mobilis subsequit᷑:
ut nosmet ipsos inferiores om̃ibꝰ ui-¬
dicantes. uniuersa quȩ nobis fue¬
rint irrogata. tametsi iniuriosa
sint uł tristia uł dãpnosa: tãꝗͣ a
suꝑiorib nr̃is illata. pacientissime
toleremus: Quȩ quidẽ a nobis ñ solũ
facillime tolerabunt᷑. uerũ etiã
parua iudicabunt᷑. ac uilia : si men¬
tes tanto leuiorib nos iniuriis
at temptari. quanto lonquis a
meritis coꝵ et conuersatione

Expanded text:
ci corde ac sine ulla fuerit sici corde ac sine ulla fuerit simulatione suscepta, ita ut praeter abbatis mandatum nulla penitus uoluntas uiuat in nobis. quod non aliter poterit obseruari, nisi quis non solum se mortuum huic mundo, uerum etiam insipientem iudicarit ac stultum, uniuersa, quae sibi fuerint a senioribus imperata, sine ulla discussione perficiens, sacrosancta ea credens ac diuinitus promulgata. In qua consistentibus qualitate procul dubio status ille humilitatis uere tranquillus atque inmobilis subsequetur, ut nosmet ipsos inferiores omnibus iudicantes uniuersa, quae nobis fuerint inrogata, tametsi iniuriosa sint uel tristia uel damnosa, tamquam a superioribus nostris inlata patientissime toleremus. quae quidem a nobis non solum facillime tolerabuntur, uerum etiam parua iudicabuntur ac nulla, si tes tanto leuioribus nos iniuriis adtemptari, quanto longius a meritis eorum et conuersatione
Abbreviated transcription (Latin):
tem uerba mea: Grappt̃ alletha
xp̃i qui sp̃alẽ agone̾ legitime certanꝰ
a dño desiderat coronarrͣ hanc quoq
ferocisimã bestiã ut deuoratricem
cunctarũ uirtutũ omĩ modis festinet
extingere: certus qđ hac in suo pec¬
tore conmorante ñ solũ omĩge¬
nis uicus carere ñ possit:⁊ uerũ
ctiã si quid uirtutis habere uide¬
atur. huiꝰ ueneno depereat: Nul
lo enĩ modo poterit inanima
nr̃a uirtutũ structura consur¬
gere: nisi priꝰ iactata fuerint
uerȩ humilitatis ĩ corde nr̃o fũ¬
damenta quȩ firmissime colloca¬
ta ꝑfectionis & caritatis culinen
ualeant sustinere: ita scilicet ut
quẽ admodũ diximꝰ. pͥmũ fr̃ib
nr̃is humilitatẽ uerã intimo
scilicet adquiescentes cos contͥs¬
tari uel ledere: Qd nullatenꝰ po¬
terimꝰ implere: nisi abrenuntia¬
tio uera quȩ in expoliatione
om̃iũ facultatũ ac nuditate
consistit. in nobis fuerit xp̃i
amore fundata: deinde obedi-¬
entiȩ iugũ et subiectio simpli-¬

Expanded text:
ntem uerba mea? Quapropter athleta Christi, qui spiritalem agonem legitime certans a domino desiderat coronari, hanc quoque ferocissimam bestiam ut deuoratricem cunctarum uirtutum omnimodis festinet extinguere, certus quod hac in suo pectore  Commorante non solum omnigenis uitiis carere non possit, uerum etiam, si quid uirtutis habere uideatur, huiulo enim modo poterit in anima nostra virtutum structura consurgere, nisi prius jacta fuerint verae humilitatis in corde nostro fundamenta, quae firmissime collocata perfectionis et charitatis culmen valeant sustinere: ita scilicet, ut, quemadmodum diximus primum fratribus nostris humilitatem ueram intimo scilicet adquiescentes eos contristare uel laedere. quod nullatenus poterimus implere, nisi abrenuntiatio uera, quae in expoliatione omnium facultatum ac nuditate consistit, in nobis fuerit Christi amore fundata, deinde oboedientiae iugum et subiectio simpli
Abbreviated transcription (Latin):
um q corruerit. & nec uerus monachus
nec secularis effectus sit: quod est deteriꝰ
etiã ꝑfectionem sibi ex hoc ipso misera¬
bili statu et conuersatione ꝓmittit:
Quãobrẽ si edificii nr̃i fastigu ꝑfecta
uolumꝰ ac placentia dõ consurgere: fun
possunt. quã timor dĩ atq humilitas:
que de mansuetudine & cordis simplici¬
tate descendit humilitas uero: nulla¬
tenus poterit absq nuditate conquiri:
Qua ꝑegrinante: nec obedientiȩ bonũ.
nec pacientiȩ robur. uec mansuetudi¬
nis tranquillitas. nec consũmatio cari¬
tatis poterit app̃hendi⁊ sine quib cor

Expanded text:
umque conruerit et nec uerus monachus umque conruerit et nec uerus monachus nec saecularis effectus sit, quod est deterius, etiam perfectionem sibi ex hoc ipso miserabili statu et conuersatione promittit. Quamobrem si aedificii nostri fastigia perfecta uolumus ac placentia deo consurgere, fundpossunt ^ quam timor dei atque humilitas, quae de mansuetudine et ■ cordis simplicitate descendit. humilitas uero nullatenus poterit absque nuditate conquiri. qua peregrinante nec oboedientiae bonum nec patientiae robur nec mansuetudinis tranquillitas IIPC consummatio caritatis poterit adprehendi, sine quibus cor
Abbreviated transcription (Latin):
difficilis: nisi in quo eã desid̾iũ suĩ uolun¬
tasq p̃uenerit: Ad recipiendã exborta¬
tionẽ implacabilis: ad resecandas uolun-¬
tates suas infirma: ad succunbendũ ali¬
enis durissima: semꝑq suas diffinitiones
statuere contendens: ipsa uero nequaquĩ
cedere alteri adquiescens Et ita fit. ut
etiã incapax consilii salubris effeccasi
cio: Quib decessuũ gradib is quẽ se¬
mel possidet deuolutꝰ. iã ipsã discipli¬
nam cenobii ꝑhorrescit: ac ueluti qui
frm̃ consortio de ꝑfectiõe retrahat᷑. ac
de bono patientie atq humilitatis.
alioꝵ uicio & impedimento reuocet᷑.
habitationẽ solitariȩ uitȩ desiderat:
seu certe uelut plures alios lucra¬
turus. constituere monasteriũ. et qͦs
docere atq insticuere debeat congregare
fetinat. ex discipło nequã. de testabilior
magister effectus Nã cũ huiꝰcemodi ela¬
tione cordis in ꝑnitiosissimũ teporẽ noxi¬

Expanded text:
difficilis, nisi in quo eam desiderium suum volundifficilis, nisi in quo eam desiderium suum voluntasque praevenerit, ad recipiendam exhortationem implacabilis, ad resecandas voluntates suas infirma, ad succumbendum alienis durissima, semperque suas definitiones statuere contendens, ipsa vero nequaquam cedere alterius acquiescens: et ita fit, ut etiam incapax consilii salubris effecta, in cio. Quibus decessuum gradibus is quem semel possidet deuolutus iam ipsam disciplinam coenobii perhorrescit, ac uel qui fratrum consortio de perfectione retrahatur ac de bono patientiae atque humilitatis aliorum uitio et inpedimento uocetur, habitationem solitariae cellae desiderat, seu certe uelut plures alios lucraturus construere monasterium quos docere atque instruere debeat congregare festinat, ex discipulo nequam detestabilior magister effectus, nam cum huiusmodi elatione cordis in perniciosissimum teporem noxi
Abbreviated transcription (Latin):
date atq insuꝑficiem productȩ
passionis huius radices.⁊ oculatĩ
Tunc enĩ poterit pestifer morb
adintegrum declinari: cum con¬
tra ipsuis pernitiosos estus & un¬
pecus nerios non sera obserͣantia
cũ iã dominat᷑ assumit᷑: s cũ p̃cedentes eiꝰ ut
ita dixerim lineas agnoscentes. ꝓuida eũ
sagaci q districtione p̃currimꝰ: de exteri¬
oris naniq sic̃ p̃diximꝰ hominis motu: interi¬
oris statꝰ agnoscit᷑ his gͥ indiciis. carnalis sta
quã p̃fati sumꝰ suꝑbia declarat᷑ In est pri¬
mitus in loquela eiꝰ clamor: in taciturm¬
tate amaritudo: Excelsus et effusus in le¬
ticia risus: irrationabilis in serietate tristi¬
cia: In responsione rancor facilitas in ser¬
mone: uerba passim sine ulla cordis graui¬
tate erũpentia Exꝑs patientie caritatis
alicna:⁊ audax ad contumelias irrogandĩ.
ad tolerandũ pusillanimis: ad obediendũ

Expanded text:
datae atque in superficiem product ??. datae atque in superficiem product ??. passionis huius radices et oculatimTunc enim poterit pestifer morbus ad integrum declinari, cum contra ipsius perniciosos aestus et impetus noxios, non sera observantia, cum jam dominantur, assumitur; sed cum praecedentes ejus ut ita dixerim lineas agnoscentes, provida eum sagacique discretione praecurrimus. De exterioris namque, sicut praediximus, hominis motu, interioris status agnoscitur. His igitur indiciis carnalis ista, quam praefati sumus, superbia declaratur; Inest primitus in loquela ejus clamor, in taciturnitate amaritudo, excelsus et effusus in laetitia risus, irrationabilis in serietate tristitia, in responsione rancor, facilitas in sermone, verba passim sine ulla cordis gravitate erumpentia. Expers patientiae est, charitatis aliena, audax ad contumelias irrogandas, ad tolerandas pusillanimis, ad obediendum
Abbreviated transcription (Latin):
respondisse Humquid ob hoc me¬
m& ipsum humiliaui ꝓ tempore:
ut semper subditus sim. Ad qd̾
eius tam effrenatum scelestumq
responsum. ita. ẽ senior obstu¬
pefactus. om̃isq euis interceptꝰ
ẽsermo: uelut qui ab illo ipso antiquo
lucifero uerba hȩc prolata. non
ab homine ꝑcepiss&: ut nullam
uocem aduersus tantam proter¬
uiam de suo ore ꝓrsus emittere. nͥ
gemitus de corde tantuminodo ac
suspiria potuerit: illud solum taci¬
tus intra sem& ipsum uoluens quod
bolico spũ ac tumore possessus pro
tempore. s usq ad mortem Et
ut breuius ea quȩ dicta sunt de
hoc suꝑbiȩ genere ꝑstringamus.
quȩdam signa eius in quantũ possu¬
mus colligentes. ut his qui de ꝑ¬
fectione sitiunt erudiri. quodã¬
modo caracteres eius de ext̾ioris
hominis motib exprimamus neces¬
sarium puto paucis eadem replica¬
re. ut compendiosius agnoscamus
quib eam discernere ac deprehen¬
dere ualeamus indiciis : quo nu¬

Expanded text:
respondisse: numquid ob hoc merespondisse: numquid ob hoc memet ipsum humiliaui pro tempore, ut semper subditus sim? ad quod eius tam effrenatum scelestumque responsum ita est senior obstupefactus omnisque eius interceptus est sermo, uelut qui ab illo ipso antiquo Lucifero uerba haec prolata, non ab homine percepisset, ut nullam uocem aduersus tantam proteruiam de ore suo prorsus emittere nisi gemitus de corde tantummodo ac suspiria potuerit, illud solum tacitus intra semet ipsum uoluens, quodbolico spiritu ac tumore possessus \'pro tempore\', sed usque ad mortem. Et ut breuius ea quae dicta sunt de hoc superbiae genere praestringamus, quaedam signa eius in quantum possumus colligentes, ut his, qui de perfectione sitiunt erudiri, quodammodo characteres eius de exterioris hominis motibus exprimamus, necessarium puto paucis eadem replicari, ut, co ??-\' pendiosius agnoscamus quibus eam discernere ac deprehende ?? ualeamus indiciis, quo nu
Abbreviated transcription (Latin):
plenum uirulentũq silentium: & quod
ob hoc tantum concipitur. ut adu̾sꝰ
fr̃ẽm rancor taciturnitate seruatus.
ꝓtelari diutius possit: non ut ex eo
uirtus humilitatis acpatientiȩ pre-¬
beatur. Et cum ipse tumore posses¬
sus facile cunctis tristicias inferat:
atq ad satisfactionem lesi frĩs se¬
m& ipsum sũmit tere dedignetur:
etiam ab illo sibim& oblatam respu¬
it atq contẽpnit Et ñ solum nul¬
la fr̃is satisfactione compungitur
atq mollitur: uerum etiam cur
ab eo sit in humilitate preuentus.
grauius indignatur: Fit es saluta¬
ris humilitas ac satisfactio: quȩ fi¬
nem diabolicis intentionib sol&̾
inferre. causa uehementioris in¬
cendii. Qudius in hac dum¬
taxat regionẽ. quod horr& pu¬
d&q reuoluere: quẽdam unioꝵ
cum a suo increparetur abbate.
cur humilitatem quam renunti¬
ans ꝑ modico tempore retentarat
cepissae excedere: ac diabolica in¬
flari suꝑbia: summa contumatia

Expanded text:
plenum ui ?? lentumque silentium et quod plenum ui ?? lentumque silentium et quod ob hoc tantum concipitur, ut ad uersus fratrem rancor taciturnitate seruatus protelari diut us possit, non ut ex eo uirtus humilitatis ac patientiae praebeatur. et cum ipse tumore possessus facile cunctis tristitias inferat atque ad satisfactionem laesi fratris semet ipsum submittere dedignetur, etiam ab illo sibimet oblatam respuit atque contemnit et non solum nulla fratris satisfactione conpungitur neque mollitur, uerum etiam cur ab eo sit in humilitate praeuentus grauius indignatur, fitque ei salutaris humilitas ae satisfactio, quae finem diabolicis intentionibus solet inferre, causa uehementioris incendii.- Audiui in hac dumtaxat regione, quod horret pudetque reuoluere, quendam iuniorum, cum a suo increparetur abbate, cur humilitatem, quam renuntians permodico tempore retentarat, coepisset excedere ac diabolica inflari superbia,, summa contumacia
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ solum ei in nullo ꝓficiat collatio
sp̃alis: uerum etiam dãpnosa ma¬
gis existat: efficiaturq ei causa
maioris peccati. Dum enim ꝓ consei¬
entia totum contra se suspicatur.
.ẽẽ. prolatum: uehementiore cor¬
dis obstinatione duratur: irȩq
stimulis acrius instigatur. Deinde
post hȩc excelsa uox. rigidus sen¬
mo. amara ⁊ turbulenta responsio:
incessus erecꝰtus ⁊ mobilis: lingua
facilis: ꝓcax loquela: nec umquã
taciturnitas amica. nisi cum con¬
tra frẽm rancorem quẽquã in suo
corde conceꝑit: fitq silentium eius
ñ conpunctionis nec humilitatis
ullius. s suꝑbiȩ ⁊ indignationis
inditium: ita ut quid in eo de testa¬
bilius sit haut facile discernatur:
utrũ diffusa illa peculansq lecicia.
andira hȩc uirulentaq serietas. In
illa namq sermo ñ oportunus : risꝰ
leuis ac fatuus. effrenata atq indis¬
ciplinata cordis elatio. In ista uero

Expanded text:
ut non solum in nullo ei proficiat conlatio ut non solum in nullo ei proficiat conlatio spiritalis, uerum etiam damnosa magis exsistat efficiaturque ei causa maioris peccati. dum enim pro conscientia sua totum contra se suspicatur esse prolatum, uehementiore cordis obstinatione duratur iraeque stimulis acrius instigatur: deinde post haec excelsa uox, sermo rigidus, amara turbulentaque responsio, incessus erectus ac mobilis, lingua facilis, procax loquella nec umquam taciturnitatis amica, nisi cum contra fratrem rancorem quendam in suo corde conceperit: fitque silentium eius non conpunctionis nec humilitatis ullius, sed superbiae et indignationis indicium, ita ut quid in eo detestabilius sit haud facile discernatur, utrum diffusa illa petulansque laetitia an dira haec uirulentaque serietas. in illa namque sermo non oportunus, risus leuis ac fatuus, effrenata atque indisciplinata cordis elatio: in ista uero
Abbreviated transcription (Latin):
enim salutarib: sputa de sicco
gut ture contrahuntur. Excreati¬
ones etiam sine ulla interpellatio¬
ne flegiatis ꝓuocantur. Digiti
ludunt: & in modum quidam scri¬
bentis uolitant atq depingunt. Et
ita huc atq illuc uniuersa mẽbra oor¬
poris commouentur: ut dum spãlis
agitatur collatio. totum se uel sca¬
tentib uermib uel acutissimis su¬
dib credat insidere: & quicquid si¬
plex collatio ad ȩdificationẽ ꝓtule¬
rit audientium. ad suam sugilla¬
tionẽ estim& esse ꝓlatum. Totoq
tempore quo sp̃alis uitȩ examinatio
uentilatur: suis suspicionib occu¬
patus. non quid exinde similiter¬
ad profectum suum capere debeat
aucupatur : s causas cur umĩqd̃q
sit dictũ sollicita mente ꝑquirit: uł
quid eis possit obicere tacita intra
se cordis uolutatione coniectat: ut
nichil ex his quȩ saluberrime sunt
digesta penitus apprehendere. aut
in aliquo ualeat emendari Et ita fit

Expanded text:
enim salutaribus sputa de sicco enim salutaribus sputa de sicco gutture contrahuntur, excreationes etiam sine ulla interpellatione flegmatis prouocantur, digiti ludunt et in modum quiddam scribentis uolitant atque depingunt, et ita huc atque illuc uniuersa membra corporis commouentur, ut, dum spiritalis agitatur conlatio, totum se uel scatentibus uermibus uel acutissimis sudibus credat insidere, et quidquid simplex conlatio ad aedificationem protulerit audientium. ob suam suggillationem aestimet esse prolatum. totoque tempore, quo uitae spiritalis examinatio uentilatur, suis suspicionibus occupatus non quid exinde ad profectum suum capere debeat aucupatur, sed causas, cur unumquodque sit dictum, sollicita mente perquirit, uel quid eis possit obicere tacita intra se cordis uolutatione coniectat, ut nihil ei his, quae saluberrime sunt digesta, penitus adprehendere aut in aliquo ualeat emendari. et ita fit
Abbreviated transcription (Latin):
tatib pristinis oblectatur. ac se¬
cundum apłm sacrilega philargiria
uincitur. ita eodem ꝓnuntiante
eñi inquit om̃ium malorũ est phy¬
largia: numqͣm possit in corde
suo humilitatẽ xp̃ simplicẽ uerã¬
q suscipere: cum sibi uel de nob¬
litate natalium głatur. uel inflat᷑
de scłi quam corpore ñ mente de¬
seruit dignitate: uel pecuniis qͣs
ad riunam suam retentat extollitur.:
ꝑ quasn etiam ñ monasterii iugum
sustinere contentus. ẽ. non semoris
ullius institui disciplina. Et ñ solũ
nullam subiectionis. aut obedientiȩ
regulam custodire dignatur: uerũne
ipsam quidem aurib suis doctrinam
ꝑfectionis admittit Tantũq con
crescit incorde eius sp̃ualis uerbi
fastidium: ut cum forte talis fue¬
rit oborta collatio. uno in loco stare
nesciat eius obtutus. s. huc illucq
stupidus circumferatur intuitus:
aliorsum ⁊ inobliquum quam moris
.ẽ. oculi defig antur: Pro suspiriis

Expanded text:
tatibus pristinis oblectatur ac setatibus pristinis oblectatur ac secundum apostolum sacrilega filargyria uincitur ita eodem pronuntiante , inquit, omnium malorum est filargyria, numquam possit in corde suo humilitatem Christi simplicem ueramque suscipere, cum sibi uel de nobilitate natalium gloriatur uel inflatur de saeculi, quam corpore, non mente deseruit, dignitate uel pecuniis, quas ad ruinam suam retentat, extollitur. per quae iam non monasterii iugum sustinere contentus est, non senioris ullius institui disciplina, et non solum nullam subiectionis aut oboedientiae regulam custodire dignatur, uerum ne ipsam quidem auribus suis doctrinam perfectionis admittit. tantumque con- ^ crescit in corde eius spiritalis uerbi fastidium, ut, cum forte . talis fuerit oborta conlatio, uno in loco stare nesciat eius obtutus, sed huc illucque stupidus circumferatur intuitus, aliorsum et in obliquum quam moris est oculi defigantur. pro suspiriis
Abbreviated transcription (Latin):
gendum sit. tali ebitudine ac te¬
pore cordis obtun s quidam. ne
intelligere quidem aliquando po
obsessi. & a scintilla fides qua uis
fuerant in primordiis sue conuer¬
reuocati. incipunt pecunias quas
ante disꝑgere cȩꝑant diligentuis
custodire: & eas uelut qui semel ꝓ¬
seu quod. ẽ. deterius ea quȩ prius
abiecerant resumentes. uel certe
quȩ nec ante quidem possederant con¬
gregantes: nichil amplius egressi
e scło quã nomen ad quisisse tan¬
tummodo ac uocabulum monach
comprobantur. Suꝑ hȩc igitur
initia male uitioseq fundata ne-¬
cesse. ẽ. ut uniuersa deinceps uiti¬
orum structura consurgat: nec
quicquam suꝑponi pessimis uale-¬
at fundamentis: nisi quod misera¬
bilem animam ruina lugubriore
ꝓsternat. Talib siquidem mens
passionib obdurata: atq a detesta¬
bili tepore incipiens. necesse. ẽ. ut
indecerius cotidie proficiat: & re¬
liquam quoq uitam suam deformi¬
ore fine concludat Dumq cupidi¬

Expanded text:
ctum sit hebitudine ac tepore cordis obtunsi ne intellegere quidem aliquando potobsessi et a scintilla fidei, qua nisi fuerant in primordiis suae conuerreuocati incipiunt pecunias. quas ante dispergere coeperant, diligentius custodire et eas, uelut qui samet proseu, quod est deterius, ea quae prius abiecerant resumentes uel certe, quae ne ante quidem possederant congregantes nihil amplius egressi de saeculo quam nomen adquisisse tantummodo ac uocabulum monachi conprobantur. super haec igitur initia male uitioseque fundata necesse est ut uniuersa deinceps uitiosius structura consurgat nec quicquam superponi pessimis ualeat fundamentis, nisi quod miserabilem animam ruina lugubriore prosternat. Talibus siquidem mens passionibus obdurata atque a detestabili tepore incipiens necesse est ut in deterius cotidie proficiat et reliquam quoque uitam suam deformiore fine concludat, dumque cupidi
Abbreviated transcription (Latin):
modulũ s scđm dignitatẽ et
ꝑfectionẽ loquentiũ metiat᷑. Quoꝵ
pͥus studiũ atq ꝓpositũ mente con¬
cipiat: quo uere mortui hui conuer¬
sationi mundane nullis affectib ꝑa¬
rentũ carnaliũ. nullis actuũ scłariũ
nexib obligant᷑: De inde locoꝵ qͦ in
quib cõmorant᷑ consideret qualita¬
tẽ: quia in solitudine uastissima
constituti atq ab uniuersoꝵ mor¬
taliũ consortio separati. et ꝑ hoc
illumiationẽ sensuũ possidentes.
contemplant᷑ uł ꝓlocunt᷑ ea quȩ ĩ¬
exꝑtis atq ineruditis ꝓ conditioẽ
et mediocritate consuctudinis suç.
impossibia forsitan uidebunt᷑. De
quib tam̃ si quis uoluerit uerã ꝑ¬
ferre sententiã et utrũ expleri
queant desiderat exꝑiri: fest inet
pͥus eoꝵ ꝓpositũ simili studio
et conuersatioe susciꝑe: et tẽ de¬
mũ ea quȩ supͣ facultatẽ homi¬
niᷤ uidebant᷑. ñ solũ possibilia. ue¬
rũ etiã suauissima dep̃hendet S iã

Expanded text:
m dignitatem et rfectionem loquentium metiatur, quorum prius studium atque propositum mente concipiat, quo uere mortui huic conuersationi mundanae nullis affectibus parentum carnalium, nullis actuum saecularium nexibus obligantur. deinde locorum quoque in quibus commorantur consideret qualitatem, qua in solitudine uastissima constituti atque ab uniuersorum mortalium consortio separati et per hoc inluminationem sensuum possidentes contemplantur uel proloquuntur ea, quae inexpertis atque ineruditis pro condicione et mediocritate consuetudinis suae inpossibilia forsitan uidebuntur. de quibus tamen si quis uoluerit ueram proferre sententiam et utrum impleri queant desiderat experiri, festinet prius eorum propositum simili studio et conuersatione suscipere, et tunc demum ea, quae supra facultatem hominis uidebantur, non solum possibilia, uerum etiam suauissima deprehendet. sed nunc
Abbreviated transcription (Latin):
onis principio in monachi resederit m̃te:
de pristino ac scłari eũ tumore ad uerã
xp̃i humilitatẽ descendere non ꝑmit¬
tens. primũ inobedientẽ eũ reddit
&. asperũ: deinde mitẽ atq affabilem¬
eũ esse ñ patit᷑ Equalẽ qͦ frĩb fieri cõ¬
munẽq non sinit: nec scđm dei ac salua¬
toris nr̃i mandatum. spoliari t̾renis
opib nudariq ñ concedit. Et cum
renuntiatio nichil aliud sit nisi mor¬
tificationis ⁊ crucis indicium. nec ua¬
leat aliis incoare uel consurgere
fundamentis. quam ut se ñ solum
actib huius mund sp̃alit̃ nouerit
interemptum. uerum &iam corpo¬
raliter cotidie credat. eẽ. moriturũ:
econtrario facit eum uitam sꝑare
longeuam. Infirmitates poiit es
ꝓlixas ⁊ multas: confusionẽ quoq
incutit ac pudorem. si nudus effec¬
tus alienis ⁊ ñ ꝓpriis facultatibus
cȩꝑit sustentars Persuad& eciam
multo.ẽẽ. melus uictum indum̃¬

Expanded text:
onis principio in monachi resederit mente, onis principio in monachi resederit mente, de pristino ac saeculari eum tumore ad veram Christi humilitatem descendere non permittens, primum inobedientem eum reddit et asperum; deinde mitem atque affabilem esse non patitur; aequalem quoque fratribus fieri communemque non sinit; nec secundum Dei ac Salvatoris nostri mandatum spoliari terrenis opibus nudarique concedit: et cum renuntiatio nihil aliud sit, nisi mortificationis et crucis indicium, nec valeat aliis inchoari vel consurgere fundamentis, quam ut se non solum actibus hujus mundi spiritaliter noverit interemptum, verum etiam corporaliter quotidie credat esse moriturum; e contrario facit eum vitam sperare longaevam, infirmitates proponit ei prolixas et multas, confusionem quoque incutit ac pudorem. Si nudus effectus, alienis et non propriis facultatibus coeperit sustentari, persuadet etiam multo esse melius victum indume
Abbreviated transcription (Latin):
ut ad hos preliorum gradus ualeant
ꝑuenire. nec precedentium uitiorum
quorum in singulis libellis naturam
pariter remediaq premisimus. ꝓcura¬
tur ulla purgatio. S illos solũmodo
pulsare solet: qui deuictis suꝑiorib
uitiis iam ꝓpemodum sunt inuirtu¬
tum culinine collocati. Quos qr
lapsu carnali subtilissimꝰ hostis suꝑare
non quiuit: sp̃ali riuna deicere ac sup¬
plantare conat᷑: ꝑ hanc illos uniuersis
ueterũ stipendioꝵ meritis multo labore
quesitis spoliare contendens Ceterũ
nos qͥ adhuc t̾renis sumꝰ passionib inuo¬
luti. neqͣꝗͣ hoc modo tẽptare dignatur.
s crassiore &. ut ita dixerĩ carnali elati¬
one supplantat: Et idcirco de hac qͦq
qua marime nos. seu mensure nr̃e hoĩes.
ac p̃cipue iunioꝵ uel incipientiũ m̃tes
ꝑiclitari solent: necessariũ reor scđm
ꝓmissionẽ nr̃am pauca depmere:
ec igit᷑ quã diximꝰ carnalis suꝑbia
cũ tepido ac male arrepto renuntiati

Expanded text:
ut ad hos proeliorum gradus ualeant ut ad hos proeliorum gradus ualeant peruenire, nec praecedentium uitiorum, quorum in singulis libellis naturam pariter remediaque praemisimus, procuratur ulla purgatio: sed illos solummodo pulsare solet, qui deuictis superioribus uitiis iam propemodum sunt in uirtutum culmine clapsu carnali subtilissimus hostis superare non quivit, spiritali ruina dejicere ac supplantare conatur, ueterum stipendiorum meritis multo labore quaesitis spoliare contendens. ceterum nos, qui adhuc terrenis sumus passionibus inuoluti, nequaquam hoc modo temptare dignatur, sed crassiore et ut ita dixerim carnali elatione subplantat. et idcirco de hac quoque, qua maxime nos seu nostrae mensurae homines ac praecipue iuniorum uel incipientium mentes periclitari solent, necessarium reor secundum promissionem nostram pauca depromere. Haec igitur quam diximus carnalis superbia cum
Abbreviated transcription (Latin):
in conspectu dei ꝑ elationem cordis ef¬
fecꝰtam intelligere ante ñ potuit: quo
uel sic humiliatus quis a pristino tepo¬
re discedat᷑. ⁊ ignominia carnaltum
passionum deiectus atq confusus. ad
sp̃alem feruorem deinceps sem& ipsum
ardentius conferre festin&. Euiden¬
ter itaq demonstratur: ñ posse quẽ¬
quã ꝑfectionis finem ac puritatis at¬
tingere. nisi ꝑ humilitatem ueram.
Quam primitus fr̃ib reddens: deo
quoq inpenetrabilib cordis exibeat:
credens sine ꝓtectione eus atq auxilio
ꝑ singła sibi momenta delato. ꝑfech¬
onem quam cupit. ⁊ ad quã magnoꝑe
currit. se pęnitus obtinere ñ posse.
ucusq de sp̃al suꝑbia qua
diximis ꝑfectos quosq pulsari. qnͣ¬
tum tenuitas ingenu iñ preualuit
donante deo dixisse sufficiat. Quos
suꝑbiȩ genus ñ multis cognitũ nec
exptum ẽ: quia nec plures student
ꝑfectam cordis app̃hendẽ puritatem.

Expanded text:
in conspectu dei per elationem cordis efin conspectu dei per elationem cordis effectam intellegere ante non potuit, quo uel sic humiliatus quis a pristino tepore discedat et ignominia carnalium passionum deiectus atque confusus ad spiritalem feruorem deinceps semet ipsum ardentius conferre festinet. Euidenter itaque demonstratur non posse quemquam perfectionis finem ac. puritatis adtingere nisi per humilitatem ueram, quam primitus fratribus reddens deo quoque in penetralibus cordis exhibeat, credens sine protectione eius atque auxilio per singula sibi momenta delato perfectionem, quam cupit et ad quam magnopere currit, se penitus obtinere non posse. Huc usque de spiritali superbia, qua diximus perfectos quosque pulsari, quantum tenuitas ingenii nostri praeualuit, donante deo dixisse sufficiet. quod superbiae genus non multis cognitum nec expertum est, quia nec plures student perfectam cordis adprehendere puritatem,
Abbreviated transcription (Latin):
sensum. ut patiatur quȩ ñ conuenit.
Et quia dicente scriptura immuss¬
dus. ẽ. apud dm̃ om̃is qui exaltat
cor suum : iste qui tumida cordis ela¬
tione inflatus. ẽ. turpissimȩ con¬
fusioni traditur deludendus: ut
humiliatus talit̾ sentir& sema& ipsũ
eẽ. uł immunditia carnis ⁊ consci¬
entia impurȩ passionis inmundum.
quod animi suinoluerat elatione
sentire: ⁊ ut carnis ignominiosa con¬
tagio patefacer& inmunditiam cor¬
dis eius occultam quam suꝑbiȩ malo
contraxerat. ac manifesta pollutione
corporis sui probaretur impurus: qui
ꝑ elationem sp̃s factum se ñ sentiebat
inmuiroum. Quib manifeste ꝓbatur.
onnnem animam quȩ suꝑbiȩ fuerit
tumore possessa. intellectualib siris
id÷ nequitiis sp̃alib tradi: eamq passi¬
onib carnis inuolui. ut saltem uitus
humiliata terrenis. se immundam
carnaliter pollutamq cognoscat: que
tepore mentis erepta. immundam se

Expanded text:
sensum, ut patiatur ea quae non conuenit. sensum, ut patiatur ea quae non conuenit. et quia dicente scriptura inmundus est ante deum omnis qui exaltat cor suum, iste, qui tumida elatione cordis inflatus est, turpissimae confusioni traditur deludendus, ut humiliatus taliter sentiret semet ipsum esse uel inmunditia carnis et conscientia inpurae passionis inmundum, quod animi sui noluerat elatione sentire, et ut carnis ignominiosa contagio patefaceret inmunditiam cordis eius occultam, quam superbiae malo contraxerat, ac manifesta pollutione corporis sui probaretur inpurus, qui per elationem spiritus factum se non sentiebat inmundum. Quibus manifeste probatur omnem animam, quae superbiae fuerit tumore possessa, intellectualibus Syris, id est nequitiis spiritalibus tradi eamque passionibus carnis inuolui, ut saltim uitiis humiliata terrenis inmundam se carnaliter polluta cognoscat, quae tepore mentis erecta inmundam se
Abbreviated transcription (Latin):
in om̃ib quo aduxit memoratꝰ
pontifex. testimonio sacrȩ scrip¬
turȩ laudatus . ẽ. De quo post
obitum ioiadȩ. audi quid script᷑a
cõmemor&: et quẽaomodũ elatus
suꝑbia ignominiosȩ fuerit traditꝰ
passioni. Post quã autem obiit
ioiada: ingress sunt principes
iuda. ⁊ adorauerunt regem. Qui
delinitus obsequiis eorum ad qui¬
euit: ⁊ dereliquerunt templum
dñi dei patrum suorum. serui
post pauca Cumq euolutus ẽẽt
annus ascendit contra eum exerci
& interfecit cunctos principes ppłi:
atq uniuersam predam miserunt
regi damascum. Et certe cum ꝑmo¬
dicus ueniss& numerus sirorum: tra¬
didit dñs in manib eorum infuni¬
tam multitudinem ÷ eo quod de
reliquissent dñm dm̃ patrũ suors
In ioas quosignominiosa exercuere
uiditia: ⁊ ab euntes dimiserunt eũ
in languorib magnis Uides quã
flagitiosis ac sordidis passionib
tradi mereatur suꝑbia : Qui em̃
elatus arrogantia ut dm̃ se passus

Expanded text:
in omnibus, quoad uixit memoratus in omnibus, quoad uixit memoratus pontifex, testimonio scripturae laudatus est. de quo post obitum Ioiade audi quid scriptura commemoret et quemadmodum elatus superbia ignominiosae fuerit traditus passioni: postquam autem obiit Ioiade, ingressi sunt principes Iuda, et adorauerunt regem, qui delenitus obsequiis eorum adquieuit. et dereliquerunt templum domini dei patrum suorum, seruiepost pauca: cumque euolutus esset annus, ascendit contra eum exercitsalem, et interfecit cunctos principes populi, atque uniuersam praedam miserunt regi Damascum. et certe cum permodicus uenisset numerus Syrorum, tradidit do minus in manus eorum infinitam multitudinem, eo quod od reliquissent dominum deum patrum suorum: in Ioas quoque ignominiosa exercuere iudicia. et abeuntes dimiserunt eum in languoribus magnis. uides quam flagitiosis ac sordidis passionibus tradi mereatur superbia. qui enim elatus adrogantia ut deum se passus e
Abbreviated transcription (Latin):
desidĩo paciendi magis qũã infe¬
rendi ignominiã: intolerabili este
libidinis urebatur. Tum illum
ut sp̃alem uirũ & medicũ: interio¬
rem causam morbi huius. & origi¬
nẽ ꝓtinus ꝑuidisse: Qui grauiter
suspirans. nequaquã ait tam neqͣm
sp̃u tradi de dñs ꝑmisisset: nisi
aliquid blaspheorasses ineum.
Qͦ ille comꝑto: confestim ꝓcidens
ad pedes eius in terram. summaq
admiratione ꝑcussus. tanꝗͣ adeo
cernens archana suipectoris pate¬
fact᷑a. confessus. ẽ. indĩ se filium
cogitatione impia blasphemasse:
Unde ꝑspicuum. ẽ. eum qui fu¬
ꝑbiȩ spũ possidetur. uł qui in dm̃
blasphemus existit: tamquã qui.
irrog& illi iniuriam a quo pu¬
ritatis sꝑanda sunt dona. ꝑfecꝰti¬
onis integritate priuari: & scĩfi¬
cationem castimoniȩ ñ mereri:
Legimus tale aliquid in para¬
lipomenon libro Ioas eñi rex
uida septem annorum a ioiada
pontifice ascitus in regnum: atq

Expanded text:
desiderio patiendi magis quam infedesiderio patiendi magis quam inferendi ignominiam intolerabili aestu libidinis urebatur. tum illum ut spiritalem uerumque medicum interiorem causam morbi huius et originem protinus peruidisse: qui grauiter suspirans, nequaquam, ait, tam nequam spiritui tradi te dominus permisisset, nisi aliquid blasphemasses in eum. quo ille conperto confestim procidit ad pedes eius in terram, summaque admiratione perculsus tamquam deo cernens arcana sui pectoris patefacta confessus est in dei se filium cogitatione impia blasphemasse. unde perspicuum est eum, qui superbiae spiritu possidetur uel qui iii deum blasphemus exsistit, tamquam qui inroget illi iniuriam, a quo puritatis speranda sunt dona, perfectionis integritate priuari et sanctificationem castimoniae non mereri. Legimus tale aliquid in Paralipomenon libro. Ioas enim rex Iuda septem annorum ab Ioiade pontifice adscitus in regnum atque
Abbreviated transcription (Latin):
militas: hȩc.ẽ. antiquissimorũ patrũ
sincera fides: quȩ ꝑ successores eorũ
intemerata nunc usq ꝑdurat Cui
fidei uir tutes apłice quȩ sepe nu¬
mero ꝑ eos manifestate sunt ñ solũ
apud nos s eciam apud infideles ⁊
in credulos. indubitatum testimoniũ
reddunt Qui simplicem piscatorũ
fidem ia corde simplici retinentes. ñ
eam sillogisinis dialeticis. ⁊ tulliana
facundia sp̃ũ concepere mundano:
s exꝑimento uite sinceris. actuq puris¬
simo. correptione quoq uitiorum.
& ut uerius dixerun. in ipsa ꝑfectio¬
nis in eẽ naturam oculatis inditiis de¬
p̃henderunt: sine qua nec pietas in
dm̃. nec purgatio uitiorum. nec em̃¬
datio morum. nec uirtutũ consum¬
matio potit app̃hendi. Noui¬
quendã de fr̃um numero. que
utinã minime scissẽ: siquidem
post hoc ordinis mei gradũ se passꝰ
.ẽ. p̃grauari: qui ꝓbatissimo cuidã
senum. uicio carnis semetipsũ
grauissimo confessus. ẽ. impugna¬
ri. Nam contra usum naturę.

Expanded text:
militas, haec est antiquissimorum Patrum sincera fides, quae penes successores eorum intemerata nunc usque perdurat. Cui fidei virtutes apostolicae, quae saepenumero per eos manifestatae sunt, non solum apud nos, sed etiam apud infideles et incredulos, indubitatum testimonium reddunt. Qui simplicem piscatorum fidem in corde simplici retinentes, non eam syllogismis dialecticis et Tulliana facundia spiritu concepere mundano, sed experimento vitae sincerae, actuque purissimo, correctione quoque vitiorum, et ut verius dixerim in ipsa perfectionis inesse naturam oculatis indiciis deprehenderunt: sine qua nec pietas in Deum, nec purgatio vitiorum, nec emendatio morum, nec virtutum consummatio poterit appquendam de fratrum numero quem utinam minime scissem, siquidem post haec ordinis mei gradu se passus est praegrauari, qui probatissimo cuidam senum uitio carnis semet ipsum grauissimo confessus est inpugnari: nam contra usum naturae
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritate ꝑmittim᷑: ita ut ne
tione ꝑcipere: scdm̃ illud cũ consi¬
lio omĩa fac: cũ consilio uinũ bibe
Et itm. Sic̃ ciuitas muris diruta et
non circundata: sic et uir qui ñ ͤcon¬
silio aliquid agit: Cuiꝰ priuatio ꝗͣ
ꝑniciosa sit monacho. testimoni
huiꝰ exemplũ ac figura declarat: diru¬
In hac. sapientia. in hac intellectus
sensusq consistit. sine quib nec in¬
les poterunt diuiciȩ congregari :¬
scdm̃ illud. Cũ sapientia edificatur
domꝰ: et cũ intellectu itm̃ erigit᷑.
Cũ sensu implent᷑ cellaria om̃ib diui¬
ciis p̃ciosis et bonis hȩc inquã ẽ solid̃
cibꝰ: qui nisi a ꝑfectis tantũ ac robus¬
tis ñ potest sumi. scdm̃ illud ꝑfectoꝵ
aut̃ ẽ solidus cibꝰ: eoꝵ qui ꝓ consue¬
tudine exercitatos habent sensus

Expanded text:
auctoritate, permittimur: ita ut ne auctoritate, permittimur: ita ut ne tione percipere secundum illud: cum consilio omnia fac, cum consilio uinum bibe, et iterum: sicut ciuitas muris diruta et non circumdata, sic est uir qui non cum consilio aliquid agit. cuius priuatio quam perniciosa sit monacho, testimonii huius exemplum ac figura declarat, diruin hac sapientia, in hac intellectus sensusque consistit, sine quibus nec inles poterunt diuitiae congregari secundum illud: cum sapientia aedificatur domus, et cum intellectu iterum erigitur: cum sensuinplentur cellaria omnibus diuitiis pretiosis et bonis. haec, inquam, est solidus cibus, qui nisi a perfectis tantum ac robustis non potest sumi secundum illud: perfectorum autem est solidus cibus, eorum qui pro consuetudine exercitatos hab
Abbreviated transcription (Latin):
corpore tenebrosus. etiã ipso deiecꝰ¬
tus ẽ. regno: dũ lucernȩ huiꝰ tene¬
bris atq errorẽ deceptꝰ. acceptabi¬
liora dõ sacrificia sua ꝗͣ p̃cepti
samuelis obedientiã iudicauit:
Atq ex illa magis parte causã offen¬
sionis incurrit: ex qua magis ꝓpi¬
ciandã sibi diuinã sperauerat ma¬
iestatẽ huiꝰ inquã discretionis ig¬
noratio. achab regẽ isrł post illũ
sublimissimũ uictorie triumphũ
qui ei fuerat dei fauore concessus:
compulit credere meliorẽ ẽẽ mi¬
sericordiã suã. quã diuimi seuerissi¬
inã exsecutionẽ p̃cepti. et quẽ admo¬
dũ ipsi uidebat᷑. crudelis imperii.
Qua consideratione mollitꝰ. dũ ma¬
uult cruentã uictoriã clementia
temꝑare: ob indiscretã miscłiam¬
ueluti toto corpore reddit᷑ tenebro¬
sus: irreuocabili morte dampnatꝰ.
gubernatio: cadunt ut folia hec
consiliũ rectissime nominat᷑. sine
quo nichil agere omĩno scripturȩ

Expanded text:
corpore tenebrosus etiam ipso deieccorpore tenebrosus etiam ipso deiectus est regno, dum lucernae huius tenebris atque errore deceptus acceptabiliora deo sacrificia sua quam praecepti Samuhelis oboedientiam iudicauit atque ex illa magis parte causam offensionis incurrit, ex qua repropitiandam sibi diuinam sperauerat maiestatem. huius, inquam, discretionis ignoratio Achab regem Israhel post illum sublimissimae uictoriae triumphum, qui ei fuerat dei fauore concessus, conpulit credere meliorem esse misericordiam suam quam diuini seuerissimam exsecutionem praecepti et quemadmodum ipsi uidebatur crudelis imperii. qua consideratione mollitus dum mauult cruentam uictoriam clementia temvelut toto corpore redditus tenebrosus irrevocabili morte damnatur. gubernatio, cadunt ut folia. Haec consilium rectissime nominatur, sine quo nihil agere omnino, Scripturae
Abbreviated transcription (Latin):
lus tuus simplex fuerit. totũ coepꝰ
tuũ lucidũ erit: Si autẽ oculus
tuus nequã fuerit. totũ corpus
tuũ tenebrosũ erit: eoqđ ipsa
cogitationes hominis uniuersas
actusq discernens cuncta quȩ ge¬
renda sunt ꝑuideat atq ꝑlustret.
Quȩ si in homine neꝗͣ fuerit. id ẽ.
ñ uero iudicio et scientia conmir¬
nita. seu quolibet errore ac p̾sũp¬
tione decepta: totũ corpus nrm
faciet tenebrosũ. hoc est aciem
mentis actusq nr̃os reddet obscu¬
ros cecitate scilicet uicioꝵ et ꝑt᷑¬
bationũ tenebris inuolutos: Si enĩ
inquit lumen qđ in te ẽ tenebre
Nulli namq dubiũ ẽ. errante iudi¬
cio cordis nr̃i et ignorationis noc¬
te possesso: cogitationes qͦq et opa
nr̃a quȩ ex discretionis deliberati
one descendunt. maiorib peccatoꝵ
tenebris implicari deniq ille qui
primꝰ iudicio dei regnũ popłi isrłis
emeruit. quia hunc discretionis
oculũ nequaꝗͣ habuit: uelut toto

Expanded text:
lus tuus simplex fuerit, totum corpus lus tuus simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit: si tuus nequam fuerit, totum corpus tuum tenebrosum erit : eo quod ipsa, cogitationes hominis universas actusque discernens, cuncta quae gerenda sunt pervideat atque perlustret. Quae si in homine nequam fuerit, id est, non vero judicio et scientia communita seu quolibet errore ac praesumptione decepta, totum corpus nostrum faciet tenebrosum, hoc est, omnem aciem mentis actusque nostros reddet obscuros, caecitate scilicet vitiorum et perturbationum tenebris involutos. Si enim, inquit, lumen quod in te est tenebrae Nulli namque dubium est, errante judicio cordis nostri et ignorationis nocte possesso, cogitationes quoque et opera nostra quae ex discrone descendunt, maioribus peccatorum tenebris inplicari. Denique ille, qui primus iudicio dei regnum populi Israhelis emeruit, quia hunc discretionis oculum nequaquam habuit, uelut toto
Abbreviated transcription (Latin):
poterimꝰ agnoscere: si ruinȩ ac decep¬
tionis eoꝵ causa diligentiꝰ a nobis fu¬
erit indagata: In illis naiq cũ exube¬
rarent p̃dictarũ oꝑa uirtutũ: discre¬
tio sola deficiens usq ad finẽ ea dura¬
re ñsinit: Nec enĩ alia lapsus eoꝵ cau¬
sa dep̃hendit᷑ nisi qđ minꝰ a seniorib
instituti. nequaꝗͣ potuerunt racionẽ
discretionis adipisci: Quȩ p̃t̾mittens
utramq nimietatẽ. uia regia mona¬
chũ docet semꝑ incedere: et nec dext̾a
uirtutũ ꝑmitcit extolli id.ẽ feruo¬
ris excessii iustȩ continentie modũ
inepta p̃sũptione transcendere: nec
oblectatũ remissione. deflectere ad
uicia. sinistra concedit᷑: hoc est sub
p̃textu gub̾nandi corꝑis. contrario
sp̃s cepore lentescere hȩc namq ẽ.
discretio quȩ oculus et lucerna cor¬
poris in euangłio nũcupat᷑ scdm̃
illã sentenciã saluatoris. lucera
corꝑis tui est oculus tuꝰ: qđ si ocu¬

Expanded text:
poterimus agnoscere, si ruinae ac deceppoterimus agnoscere, si ruinae ac deceptionis illorum causa diligentius a nobis fuerit indagata. in illis namque oum exuberarent praedietarum opera uirtutum, discretio sola deficiens usque ad finem ea durare non sinit. nec enim alia lapsus eorum causa deprehenditur, nisi quod minus a senioribus instituti nequaquam potuerunt rationem discretionis adipisci, quae praetermittens utramque nimietatem uia regia monachum docet semper incedere et nec dextra uirtutum permittit extolli, id est feruoris excessu iustae continentiae modum inepta praesumptione transcendere, nec oblectatum remissione deflectere ad uitia sinistra concedit, hoc est sub praetextu gubernandi corporis contrario spiritus tepore lentescere. haeo namqae est discretio, quae oculus et lucerna corporis in euangelio nuncupatur secundum illam sententiam saluatoris: lucerna corporis tui est oculus tuus: quodsi ocu
Abbreviated transcription (Latin):
care. Siciuret dedistis michi bibere
et cet̾a: Cũq in hunc modũ diuer¬
sis uirtutib aditũ cerciorẽ ad din
parari posse decernerent: eẽtq noc¬
tis igximũ tempꝰ hac inquisitiõe
consũptũ: intulit demũ beatꝰ ancomꝰ:
Omnia quidẽ: que dixistis necessaria
sunt et utilia setientib dm̃: atq ad
cũ cupientib ꝑuenire: S his prin¬
cipalẽ tribuere grãm: nequaꝗͣ nos
innumeri multoꝵ casus et exꝑimen¬
acerrime ieiuniis seu uigiliss incu¬
bantes. ac mirifice in solitudinẽ sece¬
dentes. priuationẽq om̃iũ faculta¬
tum ita sectantes. ut ex ipsis ne uniꝰ qdẽ
diei uictũ sibimet unũ ue denariũ
suꝑeẽ paterent᷑. humanitatis etiã stu¬
dia tota deuotione complentes. ita
uidimꝰ repente deceptos. ut arreptũ
opus ñ potueri nt congruo exitu
terminare: sũmũ q feruorẽ et con¬
uersationẽ laudabilẽ. detestabili
fine concluseri nt: Quãobrẽ quid
principalit̾ ducat ad dm̃. manifeste

Expanded text:
edistis mihi bibere, etc. . Cumque in hunc modum diversis virtutibus aditum certiorem ad Deum parari posse decernerent, essetque noctis maximum tempus hac inquisitione consumptum; intulit demum beatus Antonius: Omnia quidem haec quae dixistis necessaria sunt et utilia sitientibus Deum atque ad eum cupientibus pervenire; sed his principalem tribuere gratiam nequaquam nos innumeri multorum casus et experimenacerrime jejuniis seu vigiliis incubantes, ac mirifice in solitudine secedentes, privationem quoque omnium facultatum ita sectantes, ut ex ipsis ne unius quidem diei victum sibimet unumque denarium superesse paterentur, humanitatis etiam studia tota devotione complentes, ita vidimus repente deceptos, ut arreptum opus non potuerint congruo exitu terminare, summumque fervorem et conuersationem laudabilem detestabili fine concluserint. quamobrem quid principaliter ducat ad deum manifeste