comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuade̾ ceꝑut̃. qui suas retine̾ nõ petuerũt
Lies c̾ta danubiũ ꝯmorrõtes. rursũ post
mltm tp̃s. Gibericl. gothors rex bello uictos
inde extiubauͭ. et adhoc ꝓpulit ut quas
qͦ quo modo here uidebant᷑ relittis sedibus
rõno imꝑio se subderẽt. ⁊ a constãtino magͦ
locũ hitandi fibi dari supplicit̾ pet̾ent. ꝙ
⁊ impetͣuerũt. ⁊ pãnonias ab eo sibi
delegatas ꝑ sepaginta ãnos pacifice
ĩhabtau̾unt. Unde ãno archadii . xiiiͦ¬
⁊ honorii euoͬti instũtu scilliconis rebelli.
gallias iuuccis sibi alanis. easq aliꝙͣ diu
aggssi. nut̃ hispanias. nnic̃ gallias.
mlto epre depepulati sũt. s nec ibi a
gochis tuti ẽẽ potuerut. Quippe qͥa
gochi minis ytaliã inquietabat
lonorius delibato ꝯ sino ꝯsilio. lnspaĩas
et gallias quas sibi a wandalis alusqz
gentib p̾reptas eolebat. gothis rata
ꝯf̾macõe douauit. Cum ento gochi
a finib sibi deputatꝭ Wandalos aliosq
hostes esfugare matͬarent.

Expanded text:
e non potuerunt. Hos circa Danubium commorantes, rursum post multum tempus Giberich Gothorum rex bello victos inde exturbavit, et ad hoc perpulit, ut quas quoquo modo habere videbantur relictis sedibus, Romano imperio se subderent, et a Constantino Magno locum habitandi sibi dari suppliciter peterent. Quod et impetraverunt, et Pannonias ab eo sibi delegatas per sexaginta annos pacifice inhabitaverunt. Unde anno Archadii 13. et Honorii. evocati instinctu Stiliconis rebellionGallias, junctis sibi Alanis, easque aliquandiu aggressi, nunc Hispanias, nunc Gallias multo tempore depopulati sunt; sed nec ibi a Gothis tuti esse potuerunt. Quippe quia Gothi nimis Italiam inquietabant; Honorius, deliberato cum suis consilio, Hispanias et Gallias, quas sibi a Wandalis aliisque gentibus praereptas dolebat, Gothis rata confirmatione donavit. Cum ergo Gothi a finibus sibi deputatis Wandalos aliosque hostes effugare maturarent,
Abbreviated transcription (Latin):
leuiter apud discͥctum iudicẽ actũ esti.¬
ꝙ ad iniuriam suã insolencias tuas
equanimiter hucusq portauit. ꝙ fu¬
gitinus eius aut manus impugne
effugeris. aut mortis laqueũ declina¬
re potueris. Dui enim est. ꝙ tãti pe¬
nam incendii cruciandus subieras.
nisi int̾cessio autberti aduocati tui
ultricem iram indicis mitigasset.
Tibi ꝑatus ignis cruciatorius accen¬
ditur. ded autbti lacͥmis flãme eius
extinguntur. uel ñc exꝑtus intelli¬
ge quid pocius eligas ꝯ tormento duci
in baratrum gehenne. quam ꝯ autb̃¬
to frui celesti mansione. ded sera ista
delibatio fuerat insi aucb̃tus pͥueniset
Relinque igitur execranda consorcia la¬
tronũ. ⁊ xp̃i miliciã assumẽs ducẽtuũ
nutare autb̾tum. Audiens bissimũ pͤ¬
sulem ⁊ recognosce tuũ sp̃alem pr̃em.
tuũ ꝑtectorem. tuũ ab et̾no int̾itu re¬
apud homines debito uen̾acoĩs officio
cant. Porro plena sunt Iocũditatis

Expanded text:
leviter apud districtum judicem actum est qleviter apud districtum judicem actum est quod ad injuriam suam insolentias tuas tam aequanimiter hucusque portavit, quod fugitivus ejus aut manus hominum impune fugerit, aut mortis laqueum declinare potuerit. Diu enim est, quod tanti poenam incendii cruciandus subiturus eras, nisi intercessio beati Autberti advocati tui, iram ultricem judicis mitigasset. Tibi paratus ignis cruciatoris accenditur, sed Autberti lacrymis flammae ejus exstinguuntur? Vel nunc expertus intellige quid potius eligas: cum tormento duci in barathrum Gehennae, vel cum Autberto frui coelesti mansione. Sed sera ista deliberatio fuisset, nisi Autbertus praevenisset. Relinque igitur exsecranda consortia latronum, et Christi militiam assumens, ducem tuum imitare Autbertum. Audi beatissimum praesulem, et recognosce tuum spiritualem Patrem, tuum protectorem, tuum ab aeterno interitu reapud homines debitae venerationis officio caret! Porro sunt plena jucunditatis
Abbreviated transcription (Latin):
onst̾natus uõ tanto terrore ui¬
sionis iuneĩs aĩo escuabat.
qualiter ia discricte aĩadu̾sionis iudiciũ
subt̾ fugere ualẽt. Sed ex consideracõe
cͥminis oriebatur diffidencia recuꝑa¬
cionis Cum uo̾ in t̾ram corruens.
lacͥmabłis querimoie se bocib incusa¬
bat. Cui assistens angelus donui. qͥd¬
nam est inquit miẜande inuenis.
quia innocuosas auras infunctuo¬
sis feletib fatigas. Qauid ad ipsum
importunis precib clamas . quen
offende nõ timueras heccine est scola
quã ab ip̃o fonte regen̾ationis indu¬
eras. lyeccine pfessionis fides quai
nũs te ẜuaturum ꝓmiẜas. Quid
uultus suꝑnos refugis. quos ha¬
bueras concines. si antbtum audis¬
ses. E toe quoniõdo filius dei factus es
mãcipiũ diaboli. Nũquid maurosus
signatus es maurosus unctus. mau¬
rosus renatus. landelinũ nobistum
in libro uite autb̃tus obtinu̾at ascribi.
maurosũ diabolus secum inẜit chirogͣ¬
plo ꝑdicionis. Scias ueroquia non

Expanded text:
rrore visionis juvenis, animo aestuabat quemadmodum tam districtae animadversionis judicium subterfugere valeret; sed ex consideratione criminis oriebatur quasi diffidentia recuperationis. Tum vero in terram corruens, lacrymabilis querimoniae se vocibus incusabat. Cui assistens angelus Domini: « Quidnam est, inquit, miserande juvenis? quid invocas, auras infructuosis fletibus fatigas? Quid illum importunis precibus inclamas quem offendere non timuisti? Haeccine est stola quam ab ipso regenerationis fonte indueras? Haeccine professionis fides quam, bus, te servaturum promiseras? Quid vultus supernos refugis quos habiturus eras concives, si Autbertum audisses? Ecce quomodo Filius Dei factus est mancipium diaboli. Nunquid Maurosus signatus, Maurosus unctus, Maurosus renatus? Landelinum in libro nobiscum vitae Autbertus obtinuerat ascribi; Maurosum diabolus secum inserit chirographo perditionis. Scias vero quia non
Abbreviated transcription (Latin):
officiũ bocis meruit adipisci. Srigore¬
ticus accedes ad hoc monuuẽtum . et¬
palã tegentem accigit Rescincta con¬
tagionis febre cõualint. Contractꝰ
uõ marcꝰ noĩe manib alioꝵ deporta

Expanded text:
officium meruit adipisci. Frigoriticus accedens ad hoc monumentum, pallam tegentem attegit, restincta contagionis febre, convaluit. Contractus vero Marcus nomine manibus deportatus
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ ꝓpera festinãter ad pedes sc̃i marti
et ꝓsternete in ꝯpũccõe auimi eorã eo.
Ip̃e eiũ tibi restituet alt̾ius ocłi uisionẽ
exꝑge fcũs homo uniꝰ ocłi receptolume
ceci nocte. uidens abcessit. mutus eciã
ꝓstratus occuburt. Qui intatũ ꝯpũctꝰ¬

Expanded text:
autem propera quantotius ad pedes beati Martini et prosternere in conpunctione animi coram eo. Ipse enim tibi restituit alterius oculi visionem'. Expergefactus homo, unius oculi recepto lumioculi nocte, videns abscessit. Mutus etiam stratus occubuit, qui in tantum
Abbreviated transcription (Latin):
illustum uirtutũ pollet oꝑib. Illuc acce¬
trix quid possũ face̾ uobie. Illa uõ in sua
ꝓpt̾ homines timẽtes nomẽ suũ excet¬
ad te ꝯfugio. cui p̾stita est diuinitus
gr̃a curacoĩs Tunc ꝯuiota dei famla
luinib sepultis manꝰ imposuit. sta¬
timq reseratis caractis nũdũ late pa¬
tentẽ que fu̾at ceca ꝓspexᵉ. multis etiã
merguimims ad eã ingͤssis manꝰ impo¬
suit fugato hoste neꝙͣ. soppitati restituit
nec morabant᷑ ex hiis curari qͦs ad se
stã ꝑmisisset accedere
de fesra corꝑe soluebat᷑. Quos cũ bide¬
eits scemoĩales quas secũ habebat. flebat
dei intuitu ꝯggasti. at illa sit lacͥuis¬
fu̾itis. stiũ martinũ antistitẽ pastorẽ magͣ¬
tes a te budictõem acciꝑe. Et qͥsd facieniꝰ.
dcũ te nõ biderĩt suꝑstistẽ. Confuse enim
eos foris emitemꝰ. cũ tuã fatiẽ nõ bidimꝰ¬

Expanded text:
lget? Illuc accetrix quid faciam?' Illa vero in sua per omnes timentes nomen suum ad te confugio, cui praestita est Divinitatis gratia curationum. Tunc commota Dei famula, luminibus sepultis manus inposuit, statimque reseratis cataractis, mundum late patentem quae· fuerat caeca prospexit. Muenergumenis ad eam ingressis, ut manus imposuit, fugato hoste nequam, sospitatem restituit; nec morabantur ex his curari, quos ad se Sancta permisisset accederedefessa corpore solvebatur. Quod cum viderent sanctimoniales quas secum habebat, flebantDei intuitu congregasti? At illa parusanctum Martinum antistitem pastorem magtes benedictionem a te accipere; et quid faciemus cum te non viderint esse superstitem? confusae enim eos foris emittemus, cum tuam faciem non
Abbreviated transcription (Latin):
hambus suis digitos puelle contͣrte
cepͭ. etxtensis itaq digitis. neriusq
mis dũ autẽ hec ag̾e̾nt᷑. audita uir eiꝰ
fania b̃te ꝯuocat amicõs uicinos q suos
lula in qua pͥus habitau̾at intͦmisitat
At illa nõ cessabat ab oꝑe quod consue
sed exc̾cebatur in ieiuiis. obsecracoĩbus
ut tandem locũ in qͦ ꝑħent̾ habitare
gitabat aupiliũ. Ut qui dedãt deside¬
reu̾tit᷑ in cellulã illã in qua pͥus fu̾ãt
cõmorata. Ex hͦ gͦ ꝑstitit incõcussa.
nͨ est ampliꝰ a uio suo quesita. Ibiq
paucas colligẽs moͣchas. ꝯ fide integra
nullũ habens stratũ fem paleeq mo¬
liciem. insi tm̃ illud quod inteptis inci
ungulis fieri solet. quas uulgo natas
uocãt. hec suꝑponẽs formule. hoc selo
ꝑst̾nens. hoc erat cotidianũ scãnũ.
hoc culcitra hoc pluuella. hoc erat stͣ-¬
gulũ. hoc omũis lectuli nectessitudo. sͨ
ucebat earde face̾ qͣe secũ asciu̾at. Ibiq
dui landib degẽs młtis inf̾mis orõ¬

Expanded text:
manibus suis digitos puellae contrectare coepit, extensie digitis nervisque mes. Dum autem haec agerentur, audita vir ille fama beatae, convocans amicos vicinosque suos, lula in qua prius habitaverat intromisit. At illa non cessabat ab opere quod consueverat sed exercebatur in ieiuniis obsecrationibusque, ut tandem locum in quo habitare at desiderevertitur in cellula illa in qua prius fuerat coromorata; ex hoc perstetit inconcussa nec est amplius a viro quaesita. Ibique paucas collegens monachas, cum fide integra nullum habens stratum feni paleaeque mollimen, nisi tantum illud quod intextis iunci virgulis fieri solet, quas vulgo mattas vocant; hoc superponens formulae, hoc solo supersternens; hoc erat cotidianum scamnum, hoc culcita, hoc plumella, hoc erat stragulum, hoc omnis lectuli necessitudo; sic docens easdem facere quas secum adscivit. Ibique in Dei laudibus degens, multis infirmis, or
Abbreviated transcription (Latin):
ualde gauisa. letabatur dicens. quia
ꝓpagauit deus gen̾aciõnem meam. ut
due michi filie nasc̾entur. Sed hoc
mũdale gandium p᷑uent scłi huius
amaritudo. dum puelle modica fe
suns exempte. Ex hoc genitrix mesta
deplorans orbatai se lugens non
diebus non nottib a fletu cerabat
aruam non unnõ auncus nõ ollꝰ
ꝓpinquoꝵ pot̾at confolari adm¬
antem in st comira aiti. Si nuilla d

Expanded text:
valde gavisa laetabatur, dicens: Quia propagavit Deus generationem meam, ut mihi duae filiae nascerentur. Sed hoc mundiale gaudium praevenit saeculi hujus amaritudo, 1245 dum paellae modica feboncluserunt. Ex hoc genitrix moesta deplorans, orbatamque se lugens, non diebus, non noctibus a fletu cessabat, quam non vir, non amicus, non ullus propinquorum poterat consolari. Tandemque in se co
Abbreviated transcription (Latin):
trẽ pueri palpat. ⁊ palina demulcet.
neqͥciã latitare Tuc̃ accepto pãpii biri¬
dis folio saliua liuiuit. fixitq suꝑ eũ
suꝑ aluũ inuenili. dolore paululũ seda¬
to. dorniunt in scãno. qͥ olim dolorib
insistẽtib caru̾at cõpno. Post unꝰ uõ

Expanded text:
trem pueri palpat, et palma demulcet; nequitiam latitare. Tunc accepto pampini viridis folio, saliva linivit, fixitque super eum super alvum juvenculi, dolore paululum sedato, obdormivit in scamno, qui olim doloribus insistentibus caruerat somno. Post unius
Abbreviated transcription (Latin):
olata deitantem dñs dedit. dño
abstulit sicut dño placuit. ita
pactum est. Sit nomen diũ bene¬
Sictum. Et hec dicens exuiti e¬
Beste lugubri inssitqi sibi cellallõ
modicã p̾parari In qua unã tr̃ modo fenes¬
tram ꝑ quã modicũ liuuẽ porret c̾uere pre¬

Expanded text:
ntem: Dominus dedit, Dominus abstulit, quomodo Domino placuit ita factum est. sit nomen Domini benedictum . Et haec dicens, exuta veste lugubri, jussit sibi cellulam parvulam praeparari, in qua unam tantummodo fenestellulam, per quam modicum lumen posset cernere, prae
Abbreviated transcription (Latin):
lebrant᷑. In qͥb illa uelud actenta excu¬
bens in orone. hora debita ꝯ reliqͦ ppło ad
misaꝵ ꝑcessit solẽma Excum a sac̾do¬
tib dei celebraient᷑. aduenit q̃dã puel¬
ad pedes eiꝰ dicẽs. Subueni in qr mor
inqua bitã conat᷑ eriꝑe. At illa mim

Expanded text:
lebrabantur; in quibus illa attente excubans in oratione, hora debita cum reliquo populo ad missarum accessit solemnia. Quae dum a sacerdotibus Dei celebrantur, advenit quaedam puelad pedes ejus, dicens: Subveni mihi, quia mors iniqua vitam conatur eripere. At illa, more
Abbreviated transcription (Latin):
pago bracbatensi iuxta tornatum multi¬
cudines collubroꝵ altrinsecus congregate
ꝑdigioso prelio inter se concurrũt.
multis ut̾nq occisis. uicta pars fugiens
in cauo arboris se abscondit. altera ꝑs
uincenciũ more inseq̃ntes ꝯ sibilo circũ¬
scripabat. doñ circũiecto ab hoñb igne
om̃s ꝯcremate sunt. Su¬

Expanded text:
pago Bracbatensi juxta Tornacum multitudines colubrorum altrinsecus congregatae, prodigioso prelio inter se concurrunt; et multis utrinque occisis, victa pars fugiens in cavo arboris se abscondit, altera pars vincentium more insequens, cum sibilo circumstrepebat, donec circumjecto ab hominibus igne omnes concrematae sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uti ⁊ regib imuperare uideretur.. Cui
audiers frutrneł suos barlomãnũ ⁊ ba¬
rolũ qtra se exc̾titũ adduc̾e̾ pauore polu¬
tus reditũ parat. ⁊ int̾ rederudũ a
quodã sedecia iuideo male potionatus
mantue moritur. filius eirs ludouicꝰ
cognomiẽto balb. secindus post diuisionẽ
regnat in francia añis duob ⁊ umor
uero karolus filius ludonici g̾manor
regis imꝑiũ adeptus est ãnitentibus
sibi quibusdam nobiliũ romanoꝵ Ioħe
aute papa satagente imꝑiũ tranffere
ad ludonicũ balbum filiũ receris defũt¬
ti baroli impatoris

Expanded text:
are videretur. Qui audiens fratrueles suos Karlomannum et Karolum contra se exercitum adducere, pavore solutus reditum parat, et inter redeundum a quodam Sedechia Judaeo male potionatus, Mantuae moritur. Filius ejus Ludowicus cognomento Balbus, secundus post divisionem regnat in Francia annis duobus. Junior vero Karolus filius Ludowici Germanorum regis, imperium adeptus est, annitentibus sibi quibusdam nobilium Romanorum; Johanne autem papa satagente imperium transferre ad Ludowicum Balbum, filium recens defuncti Karoli imperatoris
Abbreviated transcription (Latin):
inito excͨcitu/ peciũa ab eis capta egressũ
eis ãnut. eisq hoc pacto peiora faciendi
locum dedit.
ludonicus imꝑator in ytalia moritur.
et patruus eius karolus rex francoꝵ
poniã ꝑgit. et sołre papa ⁊ romanis
ꝑatur. ꝙ se inconsulto polus arripuit
karolus bero¬
imꝑator post adeptũ imꝑiũ ultra se
elatus. consuecudines francoꝵ uilipẽ¬
deus grecas głias i⁊ inisolitos hĩtus afi¬
fectabat. et talari daliuatica indutus¬
et desuꝑ balteo accuntus pendente usq
se ꝯduccurũ. ut ab equis flum̃e ex¬
hausto o ip̃e ꝑ aridũ alneũ g̾manie
suo salonone mortuo ꝑ contencõe reg¬
nandi intestino bello intra se collidũt᷑
sicꝙ inuiti cessant a gallie ex̾timio..¬

Expanded text:
invito exercitu, pecunia ab eis accepta, egressum eis annuit, eisque hoc pacto pejora faciendi locum dedit.Ludowicus imperator in Italia moritur, et patruus suus Karolus rex Francorum Romam pergit, et Johanne papa et Romanis paratur, quod se inconsulto solus imperium Karolus imperator post adeptum imperium ultra se elatus, consuetudines Francorum vilipendeus, Grecas glorias et insolitos habitus affectabat, et talari dal, desuper accinctus balteo pendente usque se conducturum, ut ab equis flumine exhausto, ipse per aridum alveum Germaniae suo Salomone mortuo, pro contentione regnandi intestino inter se bello colliduntur; sicque inviti cessant a Galliae extermi
Abbreviated transcription (Latin):
rex g̾manore morit᷑. Relinquẽs tres
filios suos he̾des ludonicũ iumorẽ ⁊
barolũ qui nõ mł̃to post imꝑauit. et
karlomãnũ prem arulphi imꝑatore
karolus uõ imꝑator de morte frĩs sui
ganisus. Inusticiã quã contra frem
cõceꝑat. contͣ filios frat᷑s ꝑfice ꝑatus.
ꝯ quinquaguita ⁊ eo amplius lormn
nulib regnũ eore aggressus. Colomia
usp ꝑuenit filiis ludonici alias ocupitꝭ
ludonicus inmor legacõe ad patrim̃ ui¬
ra rogat ea q̃ pacis sunt. quod cũ mp¬
trarẽ nõ porset uiriłr eñ bello excepi
eñꝙ uictũ ꝯ minio ext̾citus dampno si
multo dedecore fug̾e compulit m

Expanded text:
norum moritur, relinquens tres filios suos heredes, Ludowicum juniorem et Karolum, qui non multo post imperavit, et Karlomannum patrem Arnulfi imperatoris. Karolus imperator de morte fratris sui gavisus, injustitiam, quam contra fratrem conceperat, contra filios fratris perficere paratus, cum quinquaginta et eo amplius hominum milibus regnum eorum aggressus, Coloniam usque venit, filiis Ludowici alias occupatis. Ludowicus junior legatione ad patruum missa rogabat ea, quae pacis sunt. Quod cum impetrare non posset, viriliter eum bello excepit, eumque victum cum nimio exercitus damno et multo
Abbreviated transcription (Latin):
ludonitus balb moritur. exoremsua
ex se grauidã relinquẽs. De regnodls
francis uarie sencientib. aliis illud filiie
ludonici balbi ex concubina deberi iudi¬
cãtib aliis bosorii ꝑuincie regło ad illud
ĩuiste inuadendũ assencientib aliis uõ
illus regno g̾manie resociare uolentib
Nascitur Int̾im ex legitima uxore lu¬
donici balbi filius. qui ex noĩe aui sui¬
barolus nõĩatus est. filii autẽ ludonici
balbi ex ꝯcubiua ludonicus ⁊ karlomã¬
uus dt̃i interim regnũ fuͣtoꝵ int̾ se di¬
uidentes regnãt ãnis quinq. Et boso¬
nem semꝑ ꝑsecuti sunt nͥ Anuo¬
suo barlomiãno defuncto et nõ mlto posti
ludouico alt̾o fre suo in mat̾a morte pre¬
repto. post claras de iniiuicis uictorias
regnũ germaniẽ obtinuit. Baldiumꝰ.

Expanded text:
dowicus Balbus moritur, uxorem suam ex se gravidam relinquens. De regno ejus Francis varie sentientibus, aliis illud filiis Ludowici Balbi ex concubina deberi judicantibus, aliis Bosoni Provintiae regulo ad illud injuste invalendum assentientibus, aliis vero illud regno Germaniae resociare volentibus, nascitur interim ex legitima uxore Ludowici Balbi filius, qui ex nomine avi Karolus nominatus est. Filii tamen Ludowici Balbi ex concubina, Ludowicus et Karlomannus dicti, interim regnum Francorum inter se dividentes, regnant annis quatuor, et Bosonem semper persecuti sunt. Insuo Karlomanno defuncto, et non multo post Ludowico altero fratre suo immatura morte prerepto, post claras de inimicis victorias regnum Germaniae optinuit .
Abbreviated transcription (Latin):
sũmacõe sce̾ religionis. Totus uõ beati
hugonis ꝯu̾satoĩs ⁊ agonis cursus. quedã
fuit deo acceptabił miliciã que mox
in ip̃ã rutilare nnichoauit puericiam
fuit autẽ copiosus in elemosinis. in pᶜ¬
dicacõe disc̾tus ⁊ subtilis. amator pau¬
et uas honestũ sobrietatis. concẽptor
tocius carnalitatis obedienciã ⁊ ħuili¬
tatẽ duas uid sorores egͣgias sibi con¬
glutinatas preelegit. ⁊ peculiauit
⁊ int̾ monachos gẽmeticos monachus
mansuecissimus ħĩtanit ⁊ dormuit
tuit. que tñ semꝑ abscondita uoluit.
Nos ã illa stolo celebriori digerenda
dimisunꝰ. manũq nram quieti ꝑ¬
speccantes a tanta fasce substrapius
Dixit autẽ ille beatus anis. lxxiiii.¬

Expanded text:
summatione verae religionis. Totus vero B. summatione verae religionis. Totus vero B. Hugonis conversationis et agonis cursus quaedam fuit Deo acceptabilis militia, quae mox in ipsa rutilare coepit pueritia. Fuit autem copiosus in eleemosynis, in praedicatione discretus et subtilis, amator pauet vas honestum sobrietatis, contemptor totius carnalitatis. Obedientiam et humilitatem, duas videlicet sorores egregias, sibi conglutinatas praeelegit et peculiavit: et inter monachos Gemmeticos monachus mansuetissimus habitavit et dormivit. per esse abscondita voluit. Nos autem illa stylo celebriori digerenda dimisimus, manumque nostram quieti prospectantes, a tanta falce subtraximus. Vixit autem ille beatus annis
Abbreviated transcription (Latin):
ie quadam matutinore expleta
solempnitate. bt̃s ille peculares
ex more celebrans orones remansit in
eccłia lacͥmis rigaus paruiuẽtum pre-¬
cibꝙ pulsans. polũ iidus pedes mar¬
moris ⁊ hiemis despiciebat algores. totꝰ
in celo nicħ de t̾reuo curcibat incõmedo
Febres igͣ hugonẽ aggresse sunt que illi
mortẽ contignã nucianerũt. febrib ig̃
quaciebatur. ẜ qũ ab ytine patoie ali¬
quãtulũ cohercebatur aduc augustiabãt᷑
Desiderabat .n. cũ apło dissolui et espe ꝯ
xp̃o accersiri tñ ad se mãdauit abbater
si ftes gẽmueticeses. uocauit ⁊ Qaem sundes¬
sorem fuũ archiep̃m rothomagenser qua
coĩb ip̃oꝵ se cõmendauit. muritꝰ autem
delibutus olei st̃i liquore. et aliie xpĩane
Religiõnis insiguitus deo sp̃m reddidit.
Corpusculũ quoq sc̃is oꝑibus ꝯfligatũ. pal¬
lida monachoꝵ turba aromatib ꝯdinit
Migrauit autẽ sepenoĩandus hugo p̾die
ydus aprilis in cõfessione uẽ fidei i⁊ in cõ¬

Expanded text:
ie quadam, matutinorum expleta solemnitate, beatus ille peculiares ex more celebrans orationes, remansit in ecclesia, lacrymis rigans pavimentum, precibus pulsans coelum; nudus pedes marmoris et hiemis despiciebat algores. Totus in coelo, nihil de terreno curabat incommodo. Febres igitur Hugonem aggressae sunt; quae illi mortem contiguam nuntiaverunt. Febribus igitur quatiebatur: sed quoniam ab itinere patrum aliquantulum coercebatur adhuc, angustiabatur. Desiderabat enim cum Apostolo, dissolvi et esse cum Christo. Accersiri tamen ad se mandavit abbatem, et fratres Gemmeticenses: vocavit etiam successorem suum, archiepiscopum Rothomaorationibus commendavit. Munitus autem delibutus olei sancti liquore et aliis Christianae religionis insignibus, Deo spiritum reddidit: corpusculum quoque, sanctis operibus profligatum, pallida monachorum turba aromatibus condivit. Migravit autem saepe nominandus Hugo pridie Idus Aprilis, in confessione verae fidei et in con
Abbreviated transcription (Latin):
nusꝙ diero. fec̾unt autẽ ei exequĩas
celebres ⁊ lugubres gres flebił ⁊ ppłe
rochomiagens ⁊ grẽinaticus quos onĩs
pat̾no educauerat affectu Cum tantẽ
scirent tracionabilr de eo magl gandẽ¬
dum quem deus uocauerat ad celum
Ciiꝰ regnũ ⁊ imꝑium sine fine per¬
manes in scła sełor. Amen.

Expanded text:
disposita. Fecerunt autem ei exsequias celebres et lugubres, grex flebilis et pupillus Rothomagensis et Gemmeticus, quos omnes paterno educaverat affectu; cum tamen scirent rationabiliter de eo magis gaudendum, quem Deus deorum vocaverat ad coelum, cujus regnum et imperium sine fine permanet in saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
.dac. xxxiiiiͦ. ludonitus imꝑator nelaxatꝰ
arma imꝑiũ ⁊ uxorẽ recepĩt. at filiũ
lochariũ in ytaliam redire coegit¬
gorio papa s⁊ oĩb epis aspencientibia
ludonicus imꝑator statiit. ut in gallia
⁊ gͥmania festiitas oño scoꝵ in balend
nouembris celebraretur. ꝙͣ romami ex
nistitucõe bonefacii pape de la beabpiit
Hoc tpr̃e reliquie diti ur̃is a pisins
ad corberam saponie tnͣfferuntur. Unde
ip̃i franci testati sunt. ꝙ ab illo tpr̃e głia
francoꝵ ad saxones translata sit
gallias grauiter infestant. Dorestatũ
uastant. andewerpiũ opidũ q⁊ woitlant.
emporiũ sitũ iuxͣ hostiũ more incendut.¬
⁊ a frisonib tributum suscipiũt. simo¬
seq̃nti normãm walac᷑am insulã uastant
.xxxixͫ. ludonicꝰ imꝑator filio suo locha¬
rio sus fide adse uenienti reconciliatur.

Expanded text:
. 20. 4. Ludowicus imperator relaxatus, arma, imperium et uxorem recipit, ac filium Lotharium in Italiam redire cogitgorio papa et omnibus episcopis assentientibus, Ludowicus imperator statuit ut in Gallia et Germania festivitas omnium Sanctorum in Kalendis Novembris celebraretur, quam Romani ex instituto Bonefacii papae celebrabant. Hoc tempore reliquiae Viti martyris a Parisius ad Corbeiam Saxoniae transferuntur; unde ipsi Franci testati sunt, quod ab illo tempore gloria Francorum ad Saxones translata sitGallias graviter infestant, Dorestatum vastant; Andoverpum oppidum et Witlant emporium situm juxta ostium Mosae incendunt, a Fresonibus tributum accipiunt. Northmanni Valachiam insulam vastant, t. Ludovicus imperator filio suo Lothario sub fide ad se venienti reconciliatur,
Abbreviated transcription (Latin):
neq celari potuerũt. Ex quibus esti¬
mari potest quanta illa fuerant q̃
teste nullo solus exercuit. Enmero
cum sẽptura dicat᷑. gloria prĩs est
filius sapiens. ea si fidelibus audito¬
ribus suffic̾e̾ pot̾ant de uiro dei ad
insigne untutũ. que ip̃e ꝑ mutatores
suos egisse uidetur. qui hoc ab ip̃o sibi
acceꝑunt. quod signis ⁊ miraculis
eintuerunt . ꝙ mũdi głiam calcãtes
tarnis illecebras declinantes. spͣtis
rers possessiomibus soli conditori toto
corde adhesernt. Bed quia signũ de celo
querentes a dño signũ ioue audiert
qui tam̃ signũ ione a mortuis resur¬
gentis non crediderũt. ꝑ renocatũ
hoĩem quasi de bentre ceti inf̾nalis
pesanda sũt mũta bi pontificis

Expanded text:
nim celari potuerunt; ex quibus aestimari potest quanta illa fuerint quae, teste nullo, solus exercuit. Verum enim vero cum Scriptura dicat: Gloria patris est filius sapiens , ea fidelibus auditoribus sufficere poterant de viro Dei ad insigne virtutis, quae per imitatores suos egisse videtur, quia hoc ab ipso sibi acceperunt quod signis et miraculis enituerunt, quod mundi gloriam calcantes, et carnis illecebras declinantes, spretis rerum possessionibus, soli Conditori toto corde adhaeserunt. V. Sed quia signum de coelo quaerentes a Domino, signum Jonae audierunt; qui tamen signum Jonae a mortuis resurgentis non crediderunt per revocatum hominem quasi de ventre ceti infernalis, pensanda sunt merita beati pontificis
Abbreviated transcription (Latin):
mirum foris agebatur. hoc quod intꝰ
oꝑabatur sentiretur. Iunc autẽ bita
⁊ non signa quirenda sunt. quia ope¬
rante deo niu̾ositas fideliũ excremt
ued ne forte quil hoc beatũ autbertũ
indig̾e̾ arbitretur. ad excusandã signoꝵ
inopiam. Nos de uita pocius ꝙͣ de nura¬
culis loquanuir. Terte pret̾ illa q̃
ut Iactanciã intraret occultauit neq
in homũ noticiam passus est ꝑuer̃re.¬

Expanded text:
mirum foris agebatur, hoc quod intus mirum foris agebatur, hoc quod intus operabatur sentiretur. Nunc autem vita, et non signa quaerenda sunt, quia operante Deo numerositas fidelium excrevit. Sed ne forte quilibet hoc beatum Autbertum indigere arbitretur ut, ad excusandam signorum inopiam, nos de vita potius quam de miraculis loquamur, certe praeter illa quae, ut jactantiam vitaret, occultavit, neque in hominum notitiam passus est per
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitatis conseĩa uirtutũ uam¬
cate. Ut cum apostolo uideatur dice.
libenter gloriabor in infirmitatib
unde nisi hodierna prĩs nr̃i solemp¬
nitas in landib regis suꝑui nos
accencius astringi cõmoueret. eos
ninuirũ quos aduersus scm̃ hoiem
requirentes signa scandalizari audi¬
uimus. oportuerat enuanglice se¬
neritatis uerbe̾ contundi que dicit
gen̾acio mala ⁊ adult̾a signũ q̃rit
ut pharizaici liuoris uicio ad purũ
ex cotto fidei enuͣgelice berba perisa¬
rent. que ip̃e auctor signors dixit.
dixit Qui erdis
Qui gredit in me oꝑa que ego facio ⁊ ip̃e
faciet et maiora horum faciet. ut uid
cessantibus ex int̾ioribus miracłis qͥb
olim carnales oculi ⁊ infirii audito¬
res indigebant. Iam tandem discent
uitai ⁊ non signa pensare que longe
melius proficit ad emulacionem uir¬
tutũ. quam ostentio corꝑaliũ nura¬
audienciũ corda olim ad inuisibiliũ
fidem ꝑtrahebantur. dũ per hoc quod

Expanded text:
infirmitatis conscientiam virtutum vaninfirmitatis conscientiam virtutum vanitate, ut cum Apostolo videbatur dicere: Libenter gloriabor in infirmitatibusristi . IV. Unde nisi hodierna Patris nostri solemnitas in laudibus Regis superni nos attentius astringi commoneret, eos, nimirum quos adversus sanctum virum requirentes signa scandalizari audivimus, oportuerat evangelicae severitatis verbere contundi, quae dicit: Generatio mala et adultera signum quaerit , ut, Pharisiacei livoris vitio ad purum excocto, fidei evangelicae verba pensarent; quae, ipse auctor signorum, dixit: Qui in me credit, opera quae ego facio et ipse faciet, et majora horum faciet . Ut, videlicet cessantibus exterioribus miraculis quibus olim carnales oculi et infirmi auditores indigebant, jam tandem discerent vitam, et non signa pensare; quae longe melius proficit ad aemulationem virtutum quam ostensio corporalium miraaudientium corda olim ad invisibilium finem pertrahebant, dum, per hoc quod
Abbreviated transcription (Latin):
extollendo predicanuus in uiro dei
d̃rianta fuit humilitas coustancia. nĩ ep
tiare quilib potest pocius ꝙͣ adiuirari
qui int̾ tanta regie sedulitatis obseqͥa.¬
ullo uanitatis temptanue supplanta¬
ri potuit. Quod uiciũ in multis in¬
mium exꝑti sumꝰ. quos ad uniꝰ homũ¬
culi salutacoem aut similãt᷑cem a dula¬
cionem. uideas facile Iactancie sp̃u in¬
flari. Qui si aliqua signa uel falra ho¬
minũ exiscuacõe egisse dice̾ntur ꝓcul
dubio se ꝓpħas estimuaret. Cum dona
non accepissent. sed millo impulsu
Iactancie ab arte humilitatis uir iustꝰ¬
Impelli pot̾at / cui eciam ipã poitifi¬
calis honoris sublimitas. que pleriq
fomuenta pompe ministrare solet. plꝰ
abieccõĩs mat̾iam p̾stabat. qui eciã
dum aliquando ex occasione alicunis
miracłi clanior ppłi epcitaretur
Ille alciori consilio uulgi ãmiracoem
compesc̾e̾ luctabatur opus illud dicẽs
non sue fuisse fidei sed diuine uirtutis
pie secum reputans. quia melior eẽt

Expanded text:
edicamus, in viro Dei quanta fuerit humilitatis constantia non tam aestimare quilibet potest quam admirari; qui, inter tanta regiae sedulitatis, nullo vanitatis tentamine supplantari potuit. Quod vitium in multis nimium experti sumus, quos ad unius homunculi salutationem aut simulatricem adulationem videas facile jactantiae spiritu inflari. Qui si aliqua figura vel falsa hominum aestimatione egisse dicerentur, procul dubio se prophetas aestimarent, cum dona non accepissent. Sed nullo impulsu jactantiae ab arce humilitatis vir justus dejici poterat, cui etiam ipsa pontificalis honoris sublimitas, quae plerisque pompae fomenta ministrare solet, plus abjectionis materiam praestabat. Quin etiam cum aliquando, ex occasione cujusdam miraculi, clamor populi excitaretur, ille altiori consilio vulgi admiratione compescere nitebatur, opus illud dicens non suae fuisse fidei, sed divinae virtutis, pie secum reputans meliorem esse
Abbreviated transcription (Latin):
Romane eccłie .xcuiiiͦ p᷑sidet . Hic dec̾uit
ut dũ missaꝵ sacra solẽpnia celebrantur
ullus ex laicis in p̾sbiterio stare uel sede
nel ingredi p̾suuuat. nisi tñi facra plebs
que admistracõem saicri officii ꝯstituta est.
Decreuit eciã ut occaue ass ũpcoĩs uirgĩs
glose in eccͣia romana celebreñ. ꝙ aute
nõ fiebat. Sta helena imꝑacris a¬
filio suo constantino magno. p̾mo huius
ta ad franciã a theogiso monacho tͥnffert
magna francoꝵ uen̾acõe excolit᷑. Aame
dñi. dccc. l. franci a boenianis prelio
guiter uincunt᷑. Cui bello p̃s maliguꝰ
se prefiisse ꝑ os arrepticii pir ꝓrestitꝰ

Expanded text:
Romanae aecclesiae 104u s presidet. Hic decrevit, ut dum missarum sacra solemnia celebrantur, nullus ex laicis in presbiterio stare vel sedere vel ingredi presumat, nisi tantum sacra plebs, quae ad ministrationem sacri officii constituta est. Decrevit etiam, ut octavae assumptionis sanctae Mariae in aecclesia Romana celebrentur, quod ante non fiebat. filio suo Constantino Magno primo hujus ta, ad Franciam a Theogiso monacho transfertur, gna Francorum veneratione excolitur. 850. 10. 6. 5. Franci a Boemanis prelio graviter vincuntur. Cui bello spiritus malignus se prefuisse, per os abreptitii publice protestatus
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba cñsfinderẽt ⁊ suauẽ eibũ celestis prĩe
qr adhuc ꝑfecte gandendo nõ pot̾ant saltẽ
suspirrindo gustarẽt. Que cũ loci ꝑuitatẽ
e̾ner. Paucasꝙ adhuc scĩmoĩales obseqͥo
pororis inẽẽ uidisset. Humano puilsata
affectu qͣsi cõpaciens pauꝑtati illiꝰ. mag¬
nis pc̃ib suade̾ cepͭ. ut ꝑuitatẽ loci illiꝰ
deẜereti ⁊ ad suũ monast̾ium ꝓperare¬
debuisẜ. Ted oĩpotẽtis dei famuila plus
appetẽs laborib ꝑ deo facigari. ꝙͣ trãsi¬
toriis huiꝰ uite honorib ꝑfrui nuillatenꝰ
ꝯsensit. Sic qͣppe meturebat pauꝑtatis
sue securitatẽ ꝑdere. Sicut auari diuites
colens ꝑituras diuicias eustodire De

Expanded text:
ansfunderent, et suavem cibum coelestis patriae, quia adhuc perfecte gaudendo non poterant, saltem suspirando gustarent. Quae cum loci parvitatem cerneret, paucasque adhuc sanctimoniales in obsequio sororis inesse vidisset, humano pulsata affectu, quasi compatiens paupertati illius, magnis precibus suadere coepit, ut parvitatem loci illius desereret, et ad suum monasterium properaret. Sed omnipotentis Dei famula, plus appetens laboribus pro Deo fatigari, quam transitoriis hujus vitae honoribus perfrui, nullatenus consensit: sic quippe metuebat paupertatis suae securitatem perdere, sicut avari divites solent perituras divitias custo
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃atu ⁊ sacris gradib epordiuat orua¬
themacizati sunt. eisq tñ laicalis cõ¬
muniõ concessa estia eo dimo e¬
legato apłico. uidens lochartais ⁊tle
etiam sibi excoĩtatõem intentari tiet¬
id non multum prefute ꝙr moꝵ i¬
net solti nullo correptoĩs mois ab

Expanded text:
patu et sacris gradibus exordinati anathematizati sunt, eisque tantum laicalis communio concessa est. 864. 9. legato apostolico, videns Lotharius rex etiam sibi excommunicationem intentari, Tietid non multum profuit, quia non mnec ultra ullo correptionis modo ab
Abbreviated transcription (Latin):
de Rouache uilla bratbatense. de mouaste
monasc̾iũ uille ende q̃ iupta aquis¬
usꝙ tnͣslatus nõ ꝑuo tpr̃e demoratur
dnde int̾tidentib aliqͦt ãnoꝵ curricuł
int̾ utrũꝙ clerũ. idesti int̾ rochuacẽses.
⁊ endenses/ magua eperta est disceptaçõ
suũ moliũtur ieferre patronũ. Endẽ¬
ses uero unaniunt refragati retiuere
contendũt. ut pote uid p̾ciosum thesan¬
dessit n Rochuacenses consilid samori
preuenti dñm fubertum pontificem¬
Camerateñ supplicit᷑ adierunt. sueq
de ploracõis seriem inculcantes obuxe
nplorarũt. ut quia de parrochia eiꝰ
trauslatus fuerat ibi eciã a uiolentis
extortũ. scĩ martirẽ reportari ꝯ oĩ
labore ꝯtendẽt. hoꝵ itaꝙ cam̃ cõpe¬
tentẽ preuides ep̃e oimodo laborauit
quoadusq bti maitus glebam ad ꝑpr¬
locũ rochuaci referri coegit pro tanti
ergo bũficii recompensacõe p̃dc̃i fratres
uillã que ab incolis uuenhona nũcupã
sc̃e matri eccłie cameracens libenter

Expanded text:
de Ronasce villa Brabatense, de monastermonasterium villae Ende, quae juxta Aquisdemoratur. Unde intercedentibus aliquot annorum curriculis, inter utrumque clerum, id est, inter Rotnascenses atque Endenses, magna exorta est disceptatio. suum moliuntur referre patronum; Endenses vero unanimiter refragati retinere contendunt, utpote videlicet preciosum thesaucessit. Rotnascenses autem consilio saniore preventi, domnum Fulbertum pontificem suppliciter adierunt; suaeque deplorationis seriem inculcantes, obnixe implorarunt, ut quia de parrochia ejus translatus fuerat, ibi etiam a violentis extortum sanctum martirem reportari cum omni labore ens episcopus, omnimodo laboravit, quoadusque beati martiris glebam ad proprium locum referri coegit. Pro tanti ergo beneficii recompensatione predicti fratres villam, quae ab incolis Newehova nuncupatur, sanctae matri aecclesiae Cameracensium libenter
Abbreviated transcription (Latin):
dat. xtipᵒ. codo Rex frcintore morit᷑ / obtesta¬
tus pͥmates / ut karołu in regno reciꝑent
karolus regno fuͣcoꝵ toto recepto regnauiti
celebrata smodo gtra laitos/ qui auttoritatẽ
ep̃alem niniiuiere temptabant. plura sr̃
statu ste eccĩe decreta sunt⁊ Anno dñi
decccͦ. formosus portuenẜ ep̃c. Romane
eccłie.C. uiiiꝰ. p̾sidet contra uolũtatem
quordã Romanoꝵ. Qui ẜgiũ diaconũ
Romane ectĩe papã face̾ uoluerãt ẜ non
pualuerut i. łic formosus cũ aliquando
in suustrã suspitionẽ uenisset. Occauo Ioħi
pape timore eius fugiẽs ep̃atum portuen¬
sem reliꝙͥ. et quia reuocatus a papa redi¬
re noluit auachematizatꝰ est. et tauidem
ad satiffaciend̃ pape in gallia ueniens. usq
ad laicale habitũ degradatus est. Iurans
se nõ amplius Romã intraturũ nec ep̃ã¬
tum sue brbis repetiturũ. cõfirnãs eciã
ꝓpͥe manꝰ subscͥpto se in laicali ꝯmunione
ꝑsen̾aturum.. Post a marino succespore

Expanded text:
. 13. Odo rex Francorum moritur, optestatus primates, ut Karolum in regno reciperent. Karolus regno Francorum toto recepto, regnavit celebrata synodo contra laicos, qui auctoritatem episcopalem imminuere temptabant, plura super statu sanctae aecclesiae decreta sunt. 900. 10. 1. 14. Formosus Portuensis episcopus Romanae aecclesiae 114u s presidet contra voluntatem quorundam Romanarum, qui Sergium diaconum Romanae aecclesiae papam facere voluerant, sed non prevaluerant. Hic Formosus cum aliquando in sinistram suspicionem venisset octavo Johanni papae, timore ejus fugiens episcopatum Portuensem reliquit; et quia revocatus a papa redire noluit, anathematizatus est; et tandem ad satisfaciendum papae in Galliam veniens, usque ad laicalem habitum degradatus est, jurans se non amplius Romam intraturum, nec episcopatum suae urbis repetiturum; confirmans etiam propriae manus subscripto, se in laicali communione perseveraturum. Post a Marino successore
Abbreviated transcription (Latin):
fisꝰ karloniãm regis fratruẽl eius in
ignũ subluiatur ⁊ regnat ãĩus .xii.
hic aruuilphus patino suo karolo ex
imꝑatore eciã neccessariis egenti fiscos in
alemãnia delegauit. Qui sequẽti amo

Expanded text:
s Karlomanni regis, fratruelis ejus, in regnum sublimatur, et regnavit annis 12. Hic Arnulfus patruo suo Karolo, ex imperatore etiam necessariis egenti, fiscos in Alemannia delegavit; qui sequenti anno
Abbreviated transcription (Latin):
ui. dccc. xciiii. O done rege ꝑ cõsiliũ fr̃ã¬
cor in acquitãma demorãte. franci ba¬
rolũ puere duodẽnem ludonici balbi fili¬
um in reguũ pat̾uũ reuocant. et remis
a fulcone arcliepõ in regẽ bñdici faciũt.
Ehoritur longa ꝯc̾tatio int̾ eũ ⁊ odonẽ.
Anno dñii deco. xch. Stephanus roma
meccłie .C.uiii. pͣsidet nortuãni
lethyuigiã repetẽtes t̾ca leodiũ ꝯ xp̃ianis
Cede suoꝵ a baioaria qtͣ nortiuãnos pugna¬
turus ꝓperat ꝯ ualido exc̾citu quos supra
fluuiũ qui dicit᷑ thilia pedestri pͬlio adoisꝰ
tantã ex eis stragẽ fecit. it ex inuiuabi¬
li mltitudie uix suꝑesset qui ad classe ad¬
u̾sus nĩciũ ferres. Nortinañoꝵ residui
tiausuadata mosa. ribuariã . ⁊ arduenuã
uastando ꝑuagãtes tͣnͣsmate recedũt. Lxc

Expanded text:
done rege per consilium Francorum in Aquitania demorante, ipsi Franci puerum Carolum Ludovici Balbi filium, in regnum paternum revocant, et Remis a Fulcone archiepiscopo in regem inungi faciunt; et oritur longa concertatio inter eum et Odonem.. 9. Stephanus Romanae aecclesiae 113u s presidet. Nortmanni Lotharingiam repetentes, circa Leodium cum christianis caede suorum, a Bajoaria contra Nortmannos pugnaturus properat cum valido exercitu; quos supra fluvium, qui Thilia dicitur, pedestri prelio adortus, tantam ex eis stragem fecit, ut ex innumerabili multitudine vix superesset, qui ad classem adversum nuntium ferret. Northmannorum residui transvadata Mosa Ribuariam et Arduennam vastando pervagantes, trans mare recedunt. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
db hoc formox arnulphus rep inuitatꝰ
Roniã uenit. s nõ adiuissus Rouã leonianã
obredit. lepusculo forte uersus uibem fugiẽte
⁊ exc̾citu ꝯ clamore numno seq̃na Roman
capta illos qui papã miuriauant al¬
lari fecit. ⁊ papa in Imꝑatorẽ bñdicia¬

Expanded text:
Ab hoc Formoso Arnulfus rex invitatus Romam venit, sed non admissus, Romam Leonianam obsedit. Lepusculo forte versus urbem fugiente, et exercitu cum clamore nimio sequente, Romani capta, illos qui papam injuriaverant, decollari fecit, et a papa in imperatorem benedici
Abbreviated transcription (Latin):
abbas gigniacenẜ cenobiũ a se fuudati qui
eciã ex dono aue comitisse ꝯstruxit Clmua-¬
cum cenobiũ in cellã gigmacensenin Anno
dĩi. doce.xcuiͦ. arnulphus rex zenendebal¬
dum filiũ suũ ex concubiua facit regem
lochariensium. kacolus Rex arnilphi
regis opem qtra odonem implorat. ad
ciiꝰ auxiliũ aruulphus rex exc̾citũ muisit
S parum cõmodi contulit ũ Rodẽ anno¬
barolus rex hundeum regẽ nortinanoꝵ
baptizari fecit. eũ ꝙ de fonite facro suscepit.

Expanded text:
abbas Gigmacensis cenobii, a se fundati, qui etiam ex dono Ave comitisse construxit Cluniacum cenobium in cellam Gigmacensem. No. C. 10. Arnulfus rex Zuendebaldum filium suum ex concubina facit regem Lothariensium. Karolus rex opem Arnulfi regis contra Odonem implorat; ad cujus auxilium Arnulfus rex exercitum misit, sed parum commodi contulit. Karolus rex Hundeum regem Northmannorum baptizari fecit, eumque de sacro fonte suscepit.
Abbreviated transcription (Latin):
mani a senonis parisius repetunt
et inde repulsi/ per matronam flumũ
Trecas urbẽ incendunt et usq uirduũ ir
cullum urbes ciuicta depopulantur
iteꝵ a ꝑisius repulsi fines britonũ in¬
cessunt. et pͥmo uictores. postea a bri¬
conib uineunt᷑ in duob preliis xii.¬

Expanded text:
manni a Senonis Parisius repetunt, et inde repulsi, per Matronam fluvium Trecas urbem incendunt, et usque Virdunum et Tullum urbes cuncta depopulanturiterum a Parisius repulsi, fines Britonum incessunt et primo victores, postea a Britonibus vincuntur, in duobus praeliis
Abbreviated transcription (Latin):
clarꝰ. G in facundia sua se berior
⁊ liberioy iusto n donatꝰ epiri eps.
qui ingẽtem dracone expuens in ore
eius int̾ fecit. Qarẽ octo iuga bonũ
uix trahere potuerũt ad c̃mandũ.
In hispania. Crosius. historiogͣphus.
In acqͥtãnia. Geuerus. qui uitã sc̃i¬

Expanded text:
clarus, sed in facundia sua severior et liberior justo; Donatus Epiri episcopus, qui ingentem draconem expuens in ore ejus interfecit, quem octo juga boum vix trahere potuerunt ad cremandum; in Hispania Orosius historiographus; in Aquitania Severus, qui vitam
Abbreviated transcription (Latin):
huic woisigochi inde hum grauiter
incursant Rome celebrato gladiato.
ludo. chelematiꝰ monachus incͤpans
ppłm actenciꝰ sp̃tacło inhiante lapidã.
a ppło. Unde offensus houorius ĩꝑator
gladiatoriũ ludũ editto suo ĩꝑpetuũ¬

Expanded text:
hinc Wisigothi, inde Huni graviter incursant. Romae celebrato gladiatorio ludo, Telematius monachus increpans populum attentius spectaculo inhiantem, lapidatur a populo. Unde offensus Honorius imperator, gladiatorium ludum edicto suo imperpetuu
Abbreviated transcription (Latin):
in uibe samaria sepultie effracto sepłtro
exͣhentes disꝑgebant ꝑ agros. esqz
rursus collecta igni cremiabat᷑ et sco
cin̾es pulueri inimixtos ꝑ aera
disꝑgebant. E qͣdã monachi ue
Ihosolimus ĩ muxti furẽtib paganis.
ꝙ qͦt potuert̃ ossa collegerũt. et ad abbatem
suũ phillipum Iherusale detulerunt.
phillipꝰ ea athanasio epo alepand̾e mifͤ¬
ꝯ suis sororib uendit᷑. ubi ꝯ eẽt regꝭ portariꝰ
angeli sepe colloqͥo fruebat᷑ ¶ Annodũi¬
testamẽti de hebraica uitate in latinam
lingnã uertente edicio . lxxͣ. int̾pretũ
que tenebat᷑ a cũctis ⁊ grecis ⁊ latinis
cep᷑ in scdĩs hẽri. ꝙ ꝯtͣ ĩueteratum
eccliẽ usum fieri ꝙͣͣis sainti ⁊ docci
uiriegre ferrent. preualuit tamen

Expanded text:
in urbe Samaria sepulti effracto sepulcro extrahentes dispergebant per agros eaque rursus collecta igni cremabant, et sanctos cineres pulveri immixtos per aera dispergebant. Sed quidam monachi ex Hierosolimis immixti furentibus paganis, quotquot potuerunt ossa collegerunt et ad abbatem suum Philippum Hierusalem detulerunt. Philippus ea Athanasio episcopo Alexandriae micum suis sororibus venditur; ubi, cum esset regis porcarius, angeli sepe colloquio fruitutestamenti de Hebraica veritate in Latinam linguam vertente, editio LXX interpretum, quae tenebatur a cunctis et Grecis et Latinis, coepit in secundis haberi. Quod contra inveteratum aecclesiae usum fieri quamvis sancti et docti viri egre ferrent, prevaluit tamen
Abbreviated transcription (Latin):
paulisper uoluis semoueri. nt soli
uacãs deo in ꝓposito possit liberius
exc̾ceri. ubi ⁊ in honore petri apłi
ꝑuũ sibi fecit oratoriũ fabricari.
eligens in eo solitarius conu̾̾sariut
qd̵ est reliquũ sp̃s in curis aliquãtu¬
lũ turbidie nõ expendat. s que frͣm
sunt recte dispositis ad auteriora ⁊
serenora libere se extendit. Et ne
in hoc uideret᷑ sibi tñ modo ꝓuidẽ
ft eudem ꝑfeccum adeleno ⁊ domicia¬
no pͥmis suis comitib nudẽ ipõs.
qͦq a conuentu fecit. ⁊ abmuicẽ sepaͣ.
et siungłes in singłis ħĩcacłis demota¬
ri. ut quos ꝓuex̾at exempłu mutuũ
cõuictꝰ cotiał. Consũmar solitudo
silencii ꝑpetiitas ꝯtemplacio spiritał
Qui scudio sic in suo domicilio se ip̃m
mantipanit. Relegatis ꝙ foris sũt¬
sic se polis int̾i̾orib occupauit. ut oblitꝰ
corꝑis ꝯtẽplandi gr̃a choris agelicis int̾¬
esret s die faciei suspẽso desiderio presto
eet̾. Hoc camino ꝯtumia cũ exammac̃o

Expanded text:
paulisper voluit semoveri, ut soli vacans Deo, in proposito posset liberius exerceri, ubi et in honore Petri apostoli parvum sibi fecit oratorium fabricari, eligens in eo solitarius conversari, ut quod est reliquum temporis, in curis aliquantum turbidis non expendat, sed quae fratrum sunt, recte dispositis, ad interiora et sereniora libere se extendat. Et ne in hoc videretur sibi tantummodo providere, et eumdem profectum Adelino et Domitiano primis suis comitibus invidere, ipsos quoque a conventu fecit et ab invicem separari, et singulos in singulis habitaculis demorari, ut quos provexerat in exemplum mutuum convictus socialis, consummaret solitudo, silentii perpetuitas, contemplatio spiritalis. Qui studio sic in suo domicilio seipsum mancipavit, relegatis quae foris suntsic se solis interioribus occupavit, ut oblitus corporis, contemplandi gratia choris angelicis interesset, et divinae faciei suspenso desiderio praesto esset. Hoc camino continua eum examinatio
Abbreviated transcription (Latin):
dei erga se beniuolenciã experi᷑. ⁊ locꝰ ad
quẽ uen̾at noui gr̃a nõĩs insignit᷑ effrso
unguẽto bone faine odor uł oppinio lõge
f̾tur medicamine propalato falus ꝯ¬
currenciũ differt᷑. numiũ estuante la¬
tẽdi affectu ẜ efftu penitꝰ adiuilato liue
uelis noł supͣ mõtem uł candellabrũ
exaltato młti currũt ⁊ requirũt fontẽ
uiũ ⁊ ꝑspicuũ u̾itatis ut sauẽtur
sine poti sine loci tãte irrigno purita¬
tis nõ tã morituris corꝑib q̃rentes
Remediũ tnͣsitorie sanitatis. quã nictu¬
ris aĩalib mãsure grͣam scĩtatis. Quos
feruẽtes sp̃ũ bir a suo ꝯsortio nõ abiecit
nec austero repulsu a fonte boni lucido
longefecit. S collectos ꝑiter biuẽdi
scuduit reglam edoc̾e. se formã auditõ¬
rib uiuendo discͥccius exhibẽ. Uidens¬

Expanded text:
ad quem venerat, novi gratia nominis insignitur, effuso unguento bonae famae, odor vel opinio longe fertur, medicamine propalato, salus concurrentium non differtur. Nimirum aestuante latendi affectu sed effectu penitus annullato, lumine velit nolit supra montem vel candelabrum 778 exaltato, multi currvivum et perspicuum veritatis, ut sanentur sive poti sive loti tantae irriguo puritatis; non tam morituris corporibus quaerentes remedium transitoriae sanitatis, quam victuris animabus mansurae gratiam sanctitatis. Quos ferventes spiritu vir a suo consortio non abjecit, nec austero repulsu a fonte boni lucido longe fecit, sed collectos pariter vivendi studuit regulam edocere, se formam auditoribus vivendo districtius exhibe
Abbreviated transcription (Latin):
erum ad usus fratrũ ⁊ si ganisus
est aquã femui nõ deese tamen
loco illi nouit ⁊ doluit fontẽ unũ nõ
adespel sciẽs qr s⁊ si aqua ẜluns meroes¬
sitati fuccͣrere / nõ negat᷑  tñ gnaciue
exipo fonte bibunt᷑ aque sicutabechn¬
cio pditat᷑ ¶ ͥurrẽs igͥ ad solitũ oroins
p̃sidud s huli fiducia pͥmunitꝰ. Intel¬
elito qͦs a deo eẽt affectus eiꝰ deuotion
epauditꝰ. polo ictu bacłi t̾ resuꝑficiẽ unit̾¬
rupit si ie digua nuracłi unuꝰ subito
for erupit eui aquas ꝑspicuas si

Expanded text:
erum ad usus fratrum etsi gavisus est aquam fluvii non deesse, tamen loco illi novit et doluit fontem vividum non adesse, sciens quia etsi aqua fluminis necessitati succurrere non negatur, tamen gratius ex ipso fonte bibuntur aquae, sicut ab ethnicis praedicatur. Currens igitur ad solitum orationis praesidium et humili fiducia praemunitus, intellecto quod a Deo esset affectus ejus devotior exauditus, solo ictu baculi terrae superficiem interrupit; et re digna miraculi, vivus subito fons erupit. Cujus aquas perspicuas vi
Abbreviated transcription (Latin):
beriꝰ nouis oꝑib incubarz. quo eum
ceps igͣ. mauiosus ad q̃ñis facinora
manꝰ libas exherebat ⁊ in explendis
illis nõ modũ nõ ꝑicłin accendebat
Nec Iã sodales suos instar nonicii seq̃bat᷑
s tãꝙͣ discipłis ip̃e doctor ipe ductor pͥmꝰ¬

Expanded text:
erius novis operibus incubaret, quo eum ceps igitur Maurosus ad quaevis facinora manus liberas exercebat, et in explendis illis, non modum, non periculum attendebat, nec jam sodales suos instar novitii sequebatur, sed tanquam discipulis ipse doctor, ipse ductor