comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
darem .i. diabolum qui ẽ iniustꝰ accusator fia¬
nitus cum dectate. quȩ ditas dicit᷑ sol. quia
git᷑ eccłia. quia ciescit ideficit sicut lina.
ꝑmanebit dico. in genciatione ista. & gene¬
rationem suocedentem .i. semꝑ. Idem est si sit¬
in generationes generationtun. Uel cum sole.¬

Expanded text:
torem, » id est diabolum, qui est injustus accusator franitus cum deitate, quae deitas dicitur sol, quia gitur Ecclesia, quia deficit et crescit sicut luna: « permanebit » dico « in generatione » ista « et generationem » succedentem, id est semper idem sunt in generationes generation
Abbreviated transcription (Latin):
aduersitate moueat eos ad compunctiouem.
ñ tam̃ firmant᷑. ut peccata coꝵ ꝓrsus sanent᷑¬
⁊ ipsi firment᷑. Uel alit. Non ẽ respectus di¬
qm̃ tribulationẽ ꝑ qm̃ a morte auimȩ indiman¬
t᷑. uel si aliqmͣ mittit ad uersitateui. ñ tamen
est firmamentũ plage eors .i. non dat talem
quȩ firmet eos. ita ut peccata ꝓrsus deleantur.
& anima in uirtute ꝓpͥa rodutegiet᷑. Loquit᷑
de dõ ad simuitudiuem medici. qui cũ preuos¬
cit egrotum ñ posse cuadere. nichil ei ꝓhibet:
Sic ds eos quos morti p̾scit p̾ordinatos. om̃ia
ũ retrahit. Puere non est respectus morti tors
ꝑ se in labore hominum .i. rationalium. ut
uigilent. uel ieiunent. uel aliquid tale faci
suꝑbia ten uit eos. quasi quibꝰdam manib
& impietite sua .i. blasphemia. qnͣtũ ad dm̃.
puguis animał sicut tauri. ut dent eciam¬
auis exemplum suꝑbiendi. Et deposito om̃i
timore. transierunt humant̃ modiĩ. trans¬

Expanded text:
infirmitate moverat eos ad compunctionem, non tamen firmantur, quod peccata eorum prorsus sanentur et confirmentur. Vel aliter, non est « respectus » dirte animae redimantur, vel aliquam mittit adversitatem, non tamen eorum, sed plagis eorum, id est non dat talem quae firmet eos ita, ut peccata prorsus deleantur, et anima in virtute propria restituatur. Loquitur de Deo ad similitudinem medici, qui cum praenoscit aegrotum non posse evadere, nihil ei prohibet: sic Deus, quos morti praescit praedestinatos, omnia non retrahit. Vere « non est respectus morti eorum, sunt in labore hominum, » id est rationabilium, ut vigilent, vel vivant, vel aliquid tale faciasuperbia tenuit eos » quasi quibusdam manibus, « et impietate sua, » id est blasphemia quasi ad Deum: « pinguis animalis, sicut tauri, ut dent aliis exemplum superbiendi, et deposito omni timore, « transierunt » humanum morem, tende
Abbreviated transcription (Latin):
orp iustoꝵ. mͦ loquit᷑ in ꝑsona senũ. ⁊ in¬
telligit hoc senectutem eccłiȩ. cum iamfide
deficit. & caritas incipit refrigescere. Ut
uii hoc temꝑe ante antixpm. Ne derelin¬
quas me inqm. quia si dereliqueris qnͣto
debiliorem me uidẽbiuit in unici. tanto

Expanded text:
itur in persona senum, et intelligit hic senectutem, cum jam videtur deficere, et charitas incipit frigescere, ut in hoc tempore ante Antichristum. « Ne derelinquas me, » quia si dereliqueris, quanto debiliorem me viderint inimici, tanto
Abbreviated transcription (Latin):
foratudo penitus stie destruct᷑. ¶ Ne derclinqͣs
nuntiem potentiã tuam qua saluas homiueᷤ
⁊ iusticiam tuã. qua uidicas om̃s sedm̃ merctũ
uniꝰcuuisꝙ. Annuntiem dico eundo acalitate
mentis usꝙ i altissima .i. ulqad elests cier¬

Expanded text:
siae penitus fere exstinguetur. « Ne derelinquas nuntiem « potentiam tuam » qua salvas hominem, « et justitiam tuam » qua justificas omnes secundum meritum uniuscujusque; « annuntiem dico, eundo agilitate mentis usque in altissima, » id est,
Abbreviated transcription (Latin):
Et ibi dñe memorabor uisticiȩ tuȩ solius .i.
te solum intelligam uistum. ¶Ideo memora¬
bor. quia tu ds dociusti me: ut ñ appeterem.
litteratinã & p̃dicarem faiũ tuum a nueti¬
tute: mea .i. ex quo incepi eẽ amator fidi. ⁊ uꝰt
niunc dociusti me: ⁊ ideo ꝓnuntiabo.mi.t .i. be¬

Expanded text:
ine, memorabor justitiae tuae solius, » id est te solum intelligam justum. Ideo « memorabor, » quia « Deus, docuisti me » ut non appeterem litteraturam, et praedicare Filium tuum, « a juventute mea, » id est, ex quo incoepi esse amator fidei, « et usque nunc » docuisti me, et ideo « pronuntiabo mirab
Abbreviated transcription (Latin):
& ministri eius consilium fecerant. con¬
seutientes inunum .i. in eadem uolunta
te nocendi. dicentes istud quod ⁊ alii inimi¬
ci. ds deteliquit eum .i. d̾s ñ carat eum. et
ideo ꝑsequimum quasi illum qui ii possit
fugere: ⁊ comp̃hendite eum. tanqmͣ debi¬

Expanded text:
t ministri eorum: « consilium fecerunt » consentientes « in unum » in eamdem nocendi voluntatem. « Dicentes » istud quod alii inimici, « Deus dereliquit eum, » id est non curat eum, et ideo « persequimini » quasi illum qui non possit fugere, « et comprehendite » tanq
Abbreviated transcription (Latin):
apuet librum: nisi agnns qui occisusẽ. ¶Dico
tion ꝑmietet eum temptari supͣ id qm potest.
st inopi etiam parcet. illi cui non ẽ aduttoriũ.
hic manifeste mortẽ. xp̃ĩ annuntiat. anima
eoꝵs ex usuris .i. ex pena quȩ ꝓ peccato datin:

Expanded text:
aperiret, nisi agnus qui occisus est . » Dico non patietur eum tentari supra id quod potest : « et inopi » etiam « parcet, » illi cui nullum est adjutorium, hic manifeste mortem Christi annuntiat: « animas eorum ex usuris, » id est ex poena quae pro peccato datur: et
Abbreviated transcription (Latin):
it. In te etiam confirmatus sum ex utero .i.
dum adhuceẽm inutero eccłiȩ. Uterũ eccłiȩ
uocat p̃ꝑationem illam qua instruit᷑ homo
cum cidere incipit. uͥ quasi in utero uir¬
trit᷑. ut in luceni uere cognitionis pariat᷑.
natus de baptismate. & lumen. ueiꝑ cogni¬
tionis receꝑi. Et quia hecomina mͥ bona fe¬
cisti. in te erit semꝑ cantatio mea .i. te soltĩ
laudabo. Et quia te solum laudo ⁊ mũdũ
respuo. ideo factris sum muttis amatoribus
satuli tanqm ꝓdigium. quia putant me
in sanum ⁊ ꝓdigiosum. cum uident mete
solum petere. &. suas sect̾as negligere. s con

Expanded text:
it. « In te etiam confirmatus sum ex utero, » id est dum adhuc essem in utero Ecclesiae. Uterum Ecclesiae vocat praeparationem illam, qua instruitur homo, cum credere incipit, et antea in eo utero nutritur, ut in lucem verae cognitionis prodeat, natus de baptismate, et lumen verae cognitionis accepi. Et quia haec omnia bona mihi fecisti, « in te semper erit cantatio mea, » id est, te solum laudabo, et quia te solum laudo, et mundum respuo, ideo « factus sum multis » amatoribus saeculi « tanquam prodigium, » quia putant me insanum et prodigiosum, cum vident me te solum petere, et suas sectas negligere, sed con
Abbreviated transcription (Latin):
husꝰ uitȩ. & esto mͥ in locum munitũ. anquo
sam securus. ut deinceps nullus iunicus me
uum me facias. hoc respicit ad hoo qd dre¬
rat. ⁊ cripe me. Ideo dico sis ꝓtector: ꝙm ego
es firmamientũ meũ .i. me faciens firmũ. ad
hoc respicit in dm̃ ꝓtectore. & tu etiam refu¬
gium meũ. ad hoc respicit quod dixerat in

Expanded text:
 et » esto mihi « in locum munitum » in quo sum in securitate ut deinceps nullus inimicus agvum me facias, » et hoc respicit ad hoc quod dixerat, « eripe me. » Ideo dico sis protector, quia ego es firmamentum meum, » id est faciens me firmum, ad hoc respicit, « in Deum protectorem, » et « tu es refugium meum, »
Abbreviated transcription (Latin):
tae afflictio rpsius. Q uia ipse eicit eos. indig¬
naitio s eums machinat sunt ei mortẽ. ⁊ ob
pdoria olim alor in desci tote temptantium. ⁊
luibum imraetunio aniiã meã.Et quod eos
ita patient sustiun. qd ine sic oꝑuut fuchut¬

Expanded text:
maxima affectio ipsius, quia ipse ejecit eos, et indignati erga eum, machinati sunt ei mortem, « et opprobria » eorum in deserto te tentantium et liabam in jejunio animam , » et quod eos ita patienter sustinui, quod me sic operu
Abbreviated transcription (Latin):
ego sum pauꝑ. ponit bona quȩ eueniut̃ iustĩ
de sua passtone. Intentio ẽ nos inuitare adpati¬
entiam sicut in aliis. ubi de passione sua agit.
Et incipit a peticione suȩ saluationis sie. Sal¬
uum me fac ds. ne me possint inunici retinere.
trauerunt .i. mag̃ ac magis mala. tifcrendo ac¬
cesserunt uisq ad ammã meã tollendam. sic̃ aquę
quȩ uitrant ui nauem. sufficientes ad hominuĩ
ad ammã meã. tollendam.⁊tulerunt. & hoc
ẽ infixus sum .i. ita datus sum in potestatem
eoꝵ. quod omnino de meo corꝑe facient qͥeqͥd
uoluerint. In firus dico. in limo .i. in manib
nitatem incã. resistere. Uel non est sub̾a ipsis
infixus quin possim p̃cauers. s sponte me
tanea uoluntate. in altitud inem maris .i.¬
int̾ iudeos qui diciuit᷑ mare ꝓpt̾ amaritu¬
dinem uitȩ. altum ꝓpt̾ suꝑbiam. ⁊ temꝑe¬
biles. quia ego clamaui eis. ostendendo ea ñ
̃ facienda. quȩ mͥ faciebant. ⁊ hoc clamians
laboraui .i. multũ claman. uel laboraui. qͥa¬

Expanded text:
 ponit bona quae eveniunt justis de sua passione. Intentio est nos invitare ad patientiam, sicut in aliis, ubi de passione agit. Et incipit a petitione suae liberationis sic: « Salvum me fac Deus » ne me possint inimici retinere itraverunt, » id est, magis mala inferendo accesserunt, « usque ad animam meam » tollendam, sicut aquae quae intrant in navem sufficientes ad hominum ad animam meam tollendam, et tulerunt, et hoc est, « infixus sum, » id est, ita datus sum in potestatem eorum, quod omnino de corpore meo facerent quidquid vellent, infixus sum dico « in limo, » id est, in manibus nitatem resistere. Vel non est substantia iinfixus, quod non potui praecavere, sed sponte me tanea voluntate « in altitudinem mariscuntur mare, propter amaritudinem vitae: altum propter superbiam, « ebiles, quia clamavi eis ostendo ea non esse facienda, quae mihi faciebant, et haec « clamans, labora
Abbreviated transcription (Latin):
querunt te dni exuttent & letent᷑ non in reb
temporalib. s in de solo. E xultant enim iusti
ad ipsos magnificantes. qnͣtomagis cũ magni¬
ficant. maior semꝑ ⁊ altior intelligit᷑. ¶Dicant
dominus magnificet᷑. de se uͦ dicat unꝰqͥsq.¬
ũ tum̃ sufficiunt ei. Ego sum egenus ⁊ panꝑ.
s tam̃ hoc ñ impedit me: quia ds̾ adiuuat
me ad bũ oꝑandum. ꝑ quod sum securtis.
de ȩterno bono. Et nic aꝑte iinuit se memo¬
rem brificii. sicut in titulo ꝓposuit. ¶Bene
dico quod ds̃ adiutiat me. quia otuds. tu

Expanded text:
Deum, et « exsultent et laetentur, » non in rebus temporalibus, sed « in te » solo. Exsultant enim justi ad ipsos magnificantes, quanto magis eum magnificant, major semper et altior intelligitur. Dicant « Dominus magnificetur, » de se vero dicat unusquisquenon tamen sufficiunt ei. « Ego vero sum egenus et pauper, » sed tamen hoc non impedit me, quia « Deus » adjuvat me ad bene operandum, per quod sum securus de aeterno bono, et hic aperte innuit se esse memorem beneficii, sicut in titulo proposuit. Et bene dico, quia « Deus » adjuvat me, quia « tu
Abbreviated transcription (Latin):
Et di ex similitudine. quia sicut aliquis ui¬
ctus teudit manus suas uictori: sic ȩthiopia .i.
ingri in pedcatis cognoscentes se uictoᷤ. dabunt
manus suas deo uictori suo. Uel ethiopia con¬
uicta a deo p̾ueniet manus .i. uiudictas dei.
Seue dicit p̃ueniot. quia pͥus ciedent qmͣ d̾s
uindicet se de alis. Regna. Et quia ita comer¬

Expanded text:
x similitudine, quia sicut aliquis victus tendit manus suas victori, sic Aethiopia, id est, nigri in peccatis, cognoscentes se esse victos, dabunt manus suas Deo victori, suo. Vel Aethiopia convicta, Deo praeveniet manus, id est, vindictas Dei. Bene dicit praeveniet, quia prius credent, quam Deus vindicet se de eis. Quia it
Abbreviated transcription (Latin):
.i. omni iusto. quia hic loquit᷑ quilibet iustꝰ.
Esalmꝰ dico h abitus in remeinoratione: Habi¬
ta de eo qđ saluum fecit illũ dominus. Me¬
mor enim. saluationis. ⁊ beneficioꝵ quȩ d̃s
contulit mundo. sicut in alio ꝑsalmo osten¬
sum ẽ. securus pecit lib̾ari: licet multa ma¬
la urgeant. Materia ẽ quilibet ustus. qui
loquit᷑. Mlodus. in pͥma parte petit lib̾ari
a malis instantib. & inimicoꝵ conuersio¬
nem. In scda parte quȩ incipit exuitent et
letent᷑. petit ȩt̃na beneficia. & securũ reddit

Expanded text:
est omni justo, quia hic loquitur quilibet justus, psalmus dico habitus in rememoratione, habita de eo quod salvum fecit eum Dominus. Memor enim salvationis et beneficiorum, quae Deus contulit mundo, sicut in alio psalmo ostensum est, securus petit liberari, licet multa mala urgeant. Materia est quilibet justus, qui loquitur. In prima parte petit liberari a malis instantibus, et inimicorum conversionem. In secunda parte, quae incipit: « Exsultent et laetentur, » petit aeterna benef
Abbreviated transcription (Latin):
.i. ni rocipiant innouationem qmͣ saluandi
recipiunt. Ego sum pauꝑ. Pars quinta. Con¬
tinuatio. Iuis ita contiugat. ego autẽ aliud
mereor ad opus meoꝵ quia ego sũ pauꝑ.
ꝓ eis in istis mundanis. Unde apło. Qui.
& etiam sum dolens de erectatione humani
genis. et ꝑ hoc ꝓnierebat᷑ ut sui saiuarent᷑.
me. nsq ad confessionem di patͥs. ⁊ ꝑ hoc o¬
stendit poceutiam qua possit saluare suo:
Et quia salus tua me suscepit. idco lauda¬
bo in meis. nom̃ di cum cantico .i. cũ exulta¬
tione. ⁊ in laude illa. magnificabo eum.
in meis .i. magnũ ⁊ potentem p̃dicabunt
enm iei. Et laus illa placebit deo suꝑ om̃e
legale sacrificium. ⁊ hoc ostendit ꝑ partem
sacrificioꝵ cum dicit. suꝑ uttulũ nouellum
cornua ꝓducentem ⁊ ungulas. Allegoria
istiꝰ sacrificii talis ẽ: licet hic non nabeat lo¬
cum. ꝑ uitulum illum intelliginius ppłm

Expanded text:
n recipiunt innovationem, quam salvandi accipiunt. « Ego sum pauper. » Pars quinta. Continuatio. Illis ita contingat, ego autem aliter mereor ad opus meorum, quia « ego sum pauper » pro eis justis mundanis. Unde Apostolus: actus est : » « et etiam sum dolens » de excaecatione humani generis, et per hoc promerebatur, ut sui salvarentur, me » usque ad confessionem Dei Patris, et per hoc ostendit potentiam qua possit salvare suos. Et quia « salus tua me suscepit, » ideo « laudabo » in meis « nomen Dei cum cantico, » id est cum exsultatione, « et in laude » illa « magnificabo eum, » id est, magnum et omnipotentem praedicabunt mei eum. Et laus illa « placebit Deo » super omne legale sacrificium, et hoc ostendit per partem sacrificiorum, cum dicit, « super vitulum novellum cornua producentem et ungulas. » Allegoria hujus talis est, licet hic non habeat locum. Per vitulum illum intelligimus populu
Abbreviated transcription (Latin):
xerit. scił de filio uirginis. et hic manifeste
incarnationem diuinitatis annuntiat.
descendet scđm diuinitatem i uirgicmo.
sicut ꝓliuua. descendit in uellus. ita sua¬
uit᷑ sine omui strepitti. sine otumi tertore¬
uel corruiptione. Hic mittit nos ad historiã.
Deus p̃cepit grdeon ut iret ad pugnam qͥ
alit tale. quod posito uellere ni aiea si uelliᷤ
omplictum uineiuret᷑ ⁊ arca sicca. scaret se
fore uictorem. ꝙ ita factum ẽ. Ad huc etiam
arra compluta ect. & uellus ficcitn temane¬
itt. ⁊⁊ ita factum ẽ. et fuit uictor. Uellus pͥꝰ
omplutum siguificat uideos pͥus credenteᷤ.
& doctrina di complutos. area sicca gentileᷤᷤ
pͥus a fide aridos. quȩ rursus humida facta
significat ipsos gentiles p ostea ad fidem ueni¬

Expanded text:
licet de Filio virginis: et hic manifeste incarnationem divinitatis annuntiat. descendet » secundum divinitatem, in virginem: « sicut pluvia in vellus, » ita suaviter sine omni strepitu, sine omni terrore. Hic mittit nos ad historiam. Deus praecepit Gedeoni, ut iret ad pugnam, quet Dominus dedit tale quod posito vellere in area, si vellus complutum inveniretur, et area sicca, sciret se fore victorem, et ita factumarea compluta esset, et vellus siccum fieret, et ita factum est, et fuit victor . Vellus prius complutum significabat Judaeos prius credentes et doctrina Dei complutos; area significat gentiles prius a fide aridos. Rursus humida facta significat ipsos gentiles postea ad fidem veni
Abbreviated transcription (Latin):
munimenta eccłis quib ipsa hec munda
na contempuit. Cum dicit ꝓducentem si
uitũlum .⁊ hoc uideant. i antelligant pau¬
ꝑes quaide illis animalib ñ poteranit sacrifi¬
placere deo ꝑ iusticiam qmͣ diuites ꝑ uttuloᷤ.

Expanded text:
munimenta Ecclesiae, quibus ipsa mundana haec contemnit, cum dicit « producentem, » vitulum, et hoc videant, » id est, intelligant « pauperes » qui de illis animalibus non poterant sacrifiplacere Deo per justiti
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ꝑeccm ducendo. Isi aliq̃ demergit aliqua tem¬
pestas. hoc domine depcor. ut ꝓfundum ñ absor¬
beat me .i. mei non ducantur in defꝑationem:
de desꝑatione. Hoc dicit᷑ a similitudiue caden¬
tis in puteum. qui si os putei claudat᷑ ñ pot̃ egir¬
di.¶ Dico ñ urgeat. s potius exaudi me .i. meos
tua benigna ẽ .i. larga. quia millũ reicis cla¬
mantẽ ad te. ⁊ respice in me scd̾m multitudi¬
nem miserationũ tuarũ. quas exibiusti patͥb
puerum ꝓpt̾ ĩnocentiam de quo ipse ĩ euange¬
lio cum alium statuisset paruulũ in medio
eaꝵ dixit. nisi efficiamim sicut paruulus iste

Expanded text:
in peccatum ducendo, et si aliquando demergat aliqua tempestas, o Domine, deprecor, ut « profundum non absorbeat me, » id est mei non deducantur in desperationemde desperatione, hoc dicitur a similitudine cadentis in puteum, qui si os putei claudatur, non potest egredi. Dico « non urgeat, » sed potius « exaudi me, » id est meos, tua benigna est, » id est larga, quia nullum despicis clamantem ad te: « et respice in me secundum multitudinem miserationum tuarum « quas exhibuisti patribus puerum propter innocentiam, de quo ipse in Evangelio, cum alium statuisset in medio eorum, tamen dixit: « Nisi efficiamini sicut parvulus iste
Abbreviated transcription (Latin):
cam duam. Et illa grauis sit & ducturna. Et¬
uoe e. & furor irȩ tuȩ compienendat eos. ¶Item
retibutio. contõ. Esfunde iram ata. sca habitatio¬
se habitet. notat quod magna affecłione habi¬
tant in locis ulis. he optationes sunt in eis
complete in destructione titi ⁊ uespasiam.
hec omnia mala ideo eis euenient: quĩ ꝑsecu¬
⁊i sunit me fuium tuum. quẽ tu ꝑcussisti expo¬
nendo eum miserus huiꝰ mundi. scił facien¬
do passibilem ⁊ mortałc. Et suꝑ dolorem uulner
ncor. uulnerabant xp̃m cum ci nolebant cie¬
dere. ⁊ iñ dolebat. Et suꝑ illii doloiem multa
mala ei inferendo multos dolores alios addide¬
ad iudeam. qͥa ꝓpħas missos ad cos excolen
butio. Deleant᷑ etiam de libro uitę. Liber
uitȩ ẽ p̃scientia di. cui nichil ascribi. nec de¬
leri pot. Omnes enim in ea p̃sciti sunt. uł

Expanded text:
 tuam, et illa gravis sit diuturna, « et furor irae tuae comprehendat eos. » Item retributio: Continuatio: « Effunde iram tuam, » scilise habitet, notat quod magna affectione habitant in locis illis. Hae optationes sunt in eis completae, in destructione Titi et Vespasiani. Haec omnia mala ideo eis evenient, « quoniam per secuti sunt » me Filium tuum, « quem tu percussisti, » exponendo eum miseriis hujus mundi, faciendo passibilem et mortalem, « et super dolorem vulnernt: » vulnerabant Christum, cum ei nolebant credere, et inde dolebat, et « super » illum « dolorem » multa mala ei inferendo, dolores multos alios « addidein vineam, quia prophetas missos ad eos colendretributio: « Deleantur » etiam « de libro viventium. » Liber vitae est praescientia Dei, cui nihil ascribi vel deleri potest. Omnes enim in illo praescit
Abbreviated transcription (Latin):
it refectionem ex eis. s exibuerunt ei amaros
& diros mores. ¶fiat mensa. Pars quarta. Con¬
tinuatio. Ipsi udei dederunt mͥ malã escam:
fiat illis udeis in scandalum. ut ꝑ illam scił
illaqueant᷑ & conitincant᷑. sicut hodis comple¬
sepissume conuinetint. et legis gladio legrm ob¬
seruantes nigulant. fiat etiam eis in ietributi¬
ones. quia ꝓ lege qmͣ nou eustodiunt. ds eis
uene uuidei sciaut gentiles legem habero ꝑam ipsi¬

Expanded text:
it refectionem ex eis, sed exhibuerunt ei amaros it refectionem ex eis, sed exhibuerunt ei amaros et diros mores. « Fiat mensa eorum. » Pars quarta. Continuatio: Judaei dederunt mihi malam escam, fiat illis » Judaeis « in laqueum, » ut per ipsam scilicet illaqueentur et convincantur, sicut hodie complesime errare convincunt, et legis gladio legem observantes jugulant; fiat « etiam » eis « in retributiones, » quia pro lege quam non custodiunt, Deus eis bene Judaei sciant gentiles legem suam
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dico. Ne au̾tas faciem triã. s potius inten¬
de animȩ meȩ. considans qnͣta ĩnocentia tibi
ẽ diguum ut inunici mei de afflictione mea gau¬
deant. Et debes eriꝑe: quia tu uides mala quę
mͥ fiunt. ꝓpt̾ quod debes erga me ad miscdiam
conuoueri. Inde dicit. Tu scis imꝑꝑiũ meũ.i.¬
cognoscis qmͣ turpia uerba mͥ ingeriuit. & scs
confusionẽ meã quã habebam ut illi putauert̃.
cum alios saluos faccrem: ⁊ incipsum saluare
ñ possem. Et scis reuerentiã meã .i. illa uilia ⁊¬
condiam.¶Me uides afflictum. & etiam uides¬
illos qui me afflgunt. unde debes cominoui.
eͥbulationem sponte sustineo. quia cor meum
afflictum condoleant ei. ꝙ tam̃ non fuit qui
inͥ condoleret. & sustinui. qui cousolarot᷑ me
transeundo ad incã doctrinã. et ñ inuem ali¬
que qui me consolaret᷑. et ded̾unt in escã meã
nisi acetum cum felle mixtũ. Et hoc figura fu¬
it. Cum enim ipse sitiret salutem coꝵ ũ nabu¬

Expanded text:
hoc dico: « ne avertas faciem tuam, » sed potius « intende animae meae » considerans quanta innocentia tibi est dignum ut inimici mei de mea afflictione gaudeant. Et debes eripere, quia tu vides mala quae mihi fiunt, propter quae debes erga me ad misericordiam commoveri, unde dicit: « Tu scis impropericognoscis, quam turpia verba mihi inferunt « et » scis « confusionem meam » quam habebam, ut illi putaverunt, cum alios salvos facerem, et meipsum salvare non possem « et » scis « reverentiam meam, » id est, illa cundiam. Me vides afflictum, et etiam qui me affligunt, unde debes ad indignatribulationem sponte sustineo, quia « cor meum, afflictum, condoleant ei, « et » tamen « non fuit » qui condoleret; « et » sustinui « qui consolaretur » me, transeundo ad meam doctrinam, « et non inveni » aliquem qui consolaretur me. « Et dederunt innisi acetum cum felle mistum, et hoc figura fuit, cum enim ipse sitiret salutem eorum, non habu
Abbreviated transcription (Latin):
sic faciat in senectute: ubi marumc opusẽ.
In tercia quȩ incipit quȩ fecisti magnalia
collatis beneficiis. Intentio ẽ ammonere ut
om̃s spem suam ponant in domino. quę
tem in domino omnib ꝓponit sic moneuꝰ ali¬
os. Nolite sꝑare in mundanis. s sꝑate in dno.
exemplo mei qui omnib mundanis relig̾tis.
cet uuidear confusibilis in hoc mundo. uon
tinebo quod sꝑo. sion confundar dico.ħ po¬
ne aliqua mala uttra mͥ eueniant. Hec erep¬
tio ustoꝵs ẽ in morte qñ ds iustu ad sedticit.¬

Expanded text:
sic faciat in senectute, ubi maximum opus est. In tertia quae incipit, Quae fecisti magnalia collatis beneficiis. Intentio est admonere, ut omnes spem suam ponant in Domino: quae tem in Domino omnibus proponit, sic monens alios: Nolite sperare in mundanis, sed sperate in Domino, exemplo mei qui omnibus relictis mundanis: n te, » licet videar confusibilis in hoc mundo, « notinebo quod speravi, non « confundar » dico, sed pone aliqua mihi mala ultra eveniant; haec ereptio justorum est in morte, quando Deus ad se just
Abbreviated transcription (Latin):
captiuoꝵ. Legct᷑ in instoria quod mheremias cor¬
rigens ppłm israeliticum qd̾ ñ obseruant man¬
data cĩ. et ꝓpħaus eis ꝓ illa mobedientia ea¬
ptiuutatem futuram: eis filios ionadab in ex¬
emplum ꝓponebat. p̃dicans eis quod sicut
ali mandata carnat᷑ patris obsetuabant. sic
isti uel potuis dĩ patris deb̾ent obseruare
mandata. Ionadab namq qui spontaneꝰ dñi
& iuste coriexit filios ne uinum uibent.
i. delittationib huius iutȩ inebriarent᷑. t
no domos sͥ caificatent. s in templo diuĩ de¬
geitnt. scił ne intelligerent se habere hie ma¬
nente ciuitatem. s domino seruientes ad su

Expanded text:
captivorum. Legitur in historia, quod Hieremias corrigens populum Israeliticum, quod non observaret mandata Dei, et prophetans eis, pro illa obedientia, captivitatem futuram eis, filios Jonadab in exemplum proponebat, praedicans eis, quod sicut illi mandata carnalis patris observabant, sic isti potius Dei Patris deberent observare mandata . Jonadab namque, qui spontaneus Domini et iste correxit filios, ne vinum biberent, id est, delectationibus hujus vitae inebriarentur, et ne domos sibi aedificarent, sed in domo Domini degerent, scilicet, intelligerent non habere se hic man
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłias. quȩ ꝑ grãm di auetustate parati ino¬
uant᷑. Iuuencularum dico tympanistuai
quȩ timpanizant deo ꝑ mortificationẽ cur¬
nis. & sicut corium mortuoꝵ ammalium
& ꝓpt̾ hec omnia uos fideles benedicite ae
in ecclesus. uibi ẽ locus bñdictionis. quiaa
extra eccłiani sunt. dm̃ digne laudare ñ pis¬
ꝓpt̃ scõs apłos. qui uos sp̃uali doctima re¬
isrł.S Ibi beniammi. Benedico ꝓpt̾ fontes
et alii apłi. Et hoc ẽ. Ibi c̃ beniamin .a. pau¬
lus qui fuit de tribũ beniamin. adolescn¬
tulus in adolescentia conuersus. Uel adoles¬
centulus scił deposita uctustate legis in tp̃i
renouatus. ⁊ hoc est in mentis excessu.i. in
timore. quia ꝑ timorẽ conuetsus fuit. No¬

Expanded text:
esias, quia per gratiam Dei a vetustate peccati innovantur: juvencularum dico « tympanistriarum » qui tympanizant Deo per mortificationem carnis, et sunt sicut corium mortuorum animalium.propter haec omnia vos fideles « benedicite Deo in Ecclesiis » ubi est locus benedictionis, quia qui extra Ecclesiam sunt, Deum digne laudare non pctos apostolos, qui nos spirituali doctrina reIsrael. « Ibi. » Bene dico propter fontes,et alii apostoli, et hoc est, « ibi Benjamin, lus, qui fuit de tribu Benjamin, id est, in adolescentia conversus . Vel « adolescentulus » scilicet, deposita vetustate legis, in Christo innovatus, et hoc est, « in mentis excessu, » id est, timore, quia per timorem conversus fuit. No
Abbreviated transcription (Latin):
intelligite oꝑa dĩ. quȩ ipse fecit antiquis patri¬
b in uob̃ eẽ completa. qui d̾s est terribilis in
num. Suꝑ ideo dicit. quia a suꝑius uenerũt
consilia. quib lib̾ati sunt filii hominũ. Con¬
silia ista fuerunt quib d̾s excecauit nudeos.
ut plenitudo gentium urtraret. Ecec opera.
conuersio completa ẽ in baptismate. Conuerti¬
e eium mare .i. homines amari & fluctuan¬
tes in a maritudine huius mundi. ꝑ aquas
baptismi in aridam. cum omnis amaritudo
peccati abluit᷑: ꝙ arida t̾ra restituit᷑. quando
completum ẽ. quȩ fiuuium huius uitȩ ꝑ¬
transeunt impollita affectione. Quod dic̃
ꝑtiansibunt: respicit ad significatum. Et
hoc impleret᷑. dicit. Letabimur. in ipso:

Expanded text:
intelligite « opera Dei » quae ipse fecit antiquis patribus, in vobis esse completa: qui Deus est « terribilis: » num. » Super ideo dicit, quia de supernis venerunt consilia illa, quibus liberati sunt filii hominum. Consilia ista fuerunt, quibus Deus excaecavit Judaeos, ut plenitudo gentium intraret. Ecce opera. conversio completa est in baptismate. Convertitur enim mare, id est homines amari, et fluctuantes in amaritudine hujus mundi, per aquas baptismi, in aridam, cum omnis amaritudo peccati abluitur. Arida terra restituta est, quando completum est, quae fluvium hujus vitae transeunt impolluta affectione. Quod dicit, pertransibunt, respicit ad significatum, et haec implerentur, dicit, laetabimur: « in ipso »
Abbreviated transcription (Latin):
iudicem equum. In dercia ad eunde confessi¬
onem unuitut s alia decatisa scił quia derra
pitus stetił. mͦ in aduentu filii dedit fructũ
eẽ ex misccłia di. sic anteqmͣ dicat de illumi¬
uatione. di miscdiam pircat᷑ dicens. Deus
misȩreat᷑ ur̃i. Et qualit̾ sui roget misereri:
infundat nob̃. ꝑ qmͣ cognoscamus eum. Qa
sicut qius non pot̾ iudere solem nisi soluide¬
at eum. sic nemo potest uenur ad cognitio¬

Expanded text:
ia parte ad eamdem confessionem, sed alia de causa, scilicet qui terra prius sterilis, modo in adventu Filii dedit fructum esse ex misericordia Dei, sic antequam dicat de illuminatione Dei, misericordiam deprecatur dicens: « Deus misereatur nostri, » et qualiter roget sui misereri, infundat nobis, per quam cognoscamus eum, quia sicut aliquis non potest videre solem, nisi videat eum sol, sic nemo potest venire ad Dei cognitio
Abbreviated transcription (Latin):
emuente & supp̃inũ ordinem angłoꝵ ad ori¬
entem .i. ici orientali parte ad litteram. quia ĩ
inonte oliueti qui ẽ in orientali ꝑarte ierłm
erat dominus qñ ascendit. Et illud factum
ens qui totum mũdũ illuminaret. Alia tns¬
latio ht̃ ab oriente. Ecce dabit. Ideo dico psal¬
lite. quia ecce quasi in manifosto ẽ dominꝰ iste
dabit uoci suȩ. quȩ in hoc mundo humdis
iudicium. qua uoce omnia corꝑa restiscita

Expanded text:
se per supremum ordinem angelorum, « ad orientem » quia in orientali parte, ad litteram, quia in monte Oliveti, qui est in orientali parte. Hierusalem erat Dominus quando ascendit, et illud factum ens, qui totum mundum illuminaret. Alia translatio habet, ab oriente. « Ecce dabit. » Ideo dico psallite, quia « ecce » quasi in manifestatione Dominus iste « dabit voci suae » quae in hoc mundo humilis judicium,
Abbreviated transcription (Latin):
exequit᷑ passionem suam ꝑ muitas partes.¬
Auter agit hic de passione qmͣ in alus feci̾t.
quia hic ducit ipãm passionem usq ad
consummationem. cum dicit dederunt
in escam meam fel: ꝙ in siti mea potauert̃

Expanded text:
exequitur suam passionem per multas partesaliter hic de passione, quam in aliis fecit, quia hic inducit ipsam passionem usque ad consummationem, cum dicit: Dederunt in escam meam fel, et in siti mea potaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
insultantes ei dicunt. ecce apparet qd ñ sit
bonus. Ipsi cales crubescentes auertant᷑ sta¬
tim .i. sine mora ut eoꝵ conuersio ñ morct᷑.
Uel qui dicunt euge euge. applaudenteᷤᷤ iu
qui mala faciunt. ut si aliquis destruat aui¬
tatem. & dicant ei aliqui. ah qmͣ bñ factum

Expanded text:
insultantes ei, dicunt: Ecce apparet quod non sit bonus, ipsi tales « erubescentes avertantur statim, » id est sine mora, ut eorum conversio non moretur. Vel, « qui dicunt, euge, euge, » applaudentes illis qui mala faciunt, ut si aliquis destruat civitatem, et dicant ei: Ah! quam bene fa
Abbreviated transcription (Latin):
teipso. uel sermo pot̃ dirigi ad conuersoᷤs sic.
Dominus conuertet. ꝙ tu ppłe conuerteris¬
ita. ut pes tuus .i. affectio tua. intinguat᷑ in
sangiune .i. ꝓmpta sit ad esfusionẽ sangi¬
& consortio tuo. ⁊ hoc non ade. s abipsodo
erit. Uiderunt ii gressus. Pes uranguet᷑
in sanguine. lingua canũ tuoꝵ fiet exiti¬
imicis. & boc totum ꝑ hoc fiet. quia o ds̾
illi qui conuertunt᷑. iudertuit ing̾ssus.t.¬
.i. oꝑa quȩ in mundo oꝑatus es.uł tuidi
Ingressus ideo dicit. quia ds pͥus alientis
ẽ mundt̃. Et ut detcimuet ingressus.
insinuat.  Preuenerunt. ꝑhoc contier¬
tent᷑. quia uidenint ingiessus di: &. ꝑ
eos quia pͥus crodentes se alri fidi & uone
oꝑationis exemplo ded̾unt. Et hi non soli. s
coniuncꝰti .i. comitati multis ꝑsauentib. ide.
bii ad honorem dei opantib. Et ne aliqui
crederent: qđ solis uiris daret᷑ gła illa. sicut

Expanded text:
teipso. Vel sermo potest dici conversus sic: teipso. Vel sermo potest dici conversus sic: Dominus convertet, et tu popule ita converteris, ut pes tuus, id est affectio tua intingatur in sanguinem, id est prona sit ad effusionem sanguide consortio tuo, et hoc non a te, sed ab ipso Deo erit. « Viderunt ingressus. » Pes tingetur in sanguine, lingua canum tuorum fiet ex inimicis, et hoc totum per hoc fiet, quia, o « Deus, » illi qui convertuntur, « viderunt ingressus t tua, quae in mundo operatus es. Vel tui ingressus ideo dicit, quia Deus prius alienus est in mundum, et ut determinet ingressus insinuat. « Praevenerunt. » Per hoc converterentur, quia viderunt ingressus Dei, et per » eos, quia prius credentes, se aliis fidei et bonae operationis exempla dederunt, et hoc non soli, sed « conjuncti, » id est comitati multis « psallentibus, » id est bene ad honorem Dei operantibus; et ne aliqui crederent, quod solis viris daretur gloria illa, sic
Abbreviated transcription (Latin):
tentias eorp. ⁊ sectas hereticoꝵ. de quib ele¬
uabant᷑ & suꝑbiebant. Uerticem capilli
in delictis suis. ꝑ capillos ideo cogitanoes
accipimus. quia sicut capiui adherent ca¬
ptti. sic cogitationes nienti: bonȩ autem
cogitationes ornant mentẽ. male detur¬
pant. s Orxit domius. Quosdã confrin¬
get: qtosdam autem ad se conuertt.ita
dicentem sic. Dixio dominus. ego conu̾¬
tam ad me aliquos ex basan .i. ex confu¬
sione. uł ariditate. Basau namos confui¬
sio uel atiditas interptat᷑. Quoscł̃a enum
qui pͥus eiant confusi in peceatis. ul iari¬
sticiȩ. conuertit ad se ds. Et etiam coniertam
tent᷑. ut pes tuus .i. conuersi ad te qui te por¬
tant in se. qui pes prius intinguebat᷑ inde¬
lectatione istius uitȩ. mͦ intinguat᷑ in sangici
ne .i. ducat᷑ etiam usq ad effusionem sangui¬
eccłiam defendentes. sicut canes cura dominoꝵ.
suoꝵ domos iugilant. Et hoc non p̃cedet
ab eis. s a de iꝑso. Aua enim translatio habet

Expanded text:
elevabantur et superbiebant, verticem dico in delictis suis. » Per capillos ideo cogitationes accipimus, quia sicut capilli adhaerent capiti, sic cogitationes menti, bonae autem cogitationes adornant mentem, malae deturpant. Dixit Dominus: Quosdam confringet, quosdam ad se convertet, ita inum sic: « Dixit Dominus » ego « convertam » ad me aliquos « ex Basan, » id est, ex confusione, vel ex ariditate: Basan namque confusio vel ariditas interpretatur. Quosdam enim qui prius erant confusi in peccatis, vel in aritiae, convertit ad se Deus: et etiam « convertam rtentur, « ut pes tuus, » id est conversi ad te, qui te portant in se, qui pes prius intingebatur in dilectione hujus vitae modo « intingatur in sanguine, » id est ducatur etiam usque ad effusionem sanguiEcclesiam defendentes, sicut canes circa dominorum suorum domos vigilant, et hoc non procedet « ab » eis, sed a te « ipso. » Alia enim translatio habet,
Abbreviated transcription (Latin):
dit altitudinem xp̃i: ostendit quid uide ꝓue¬
mat eccłiȩ. Contuitiatio. Iste mons ẽtalis. ⁊
alu qͥui putabaut᷑ montes coagłati. sunt cur¬
rus di. portantes pact̃ quos ipse irgit sicut bo¬
nis auriga. Currus dico muttiplex decem
dominus ẽ in illis qui in andata sua custodi
sit confornies. xp̃o. Et ꝑ hoc sunt isti facti
currus. quia tu ds ascendisti in altum. ad
litteram. cepisti captitutatem .i. adiaboli
laqueis tuos eripiens redemisti. qui exp̃ssiue
capttuitas appellant᷑. Ꝙ accepisti dona. a
deo patis: in hominib .i. homines in dona.
Sicait dr: Homo iste accepit dona inciphi ᷤ᷑.
.i. ciphos accepit. Et uere acceꝑisti homines
in habitare in hominib sicut gentiles. qͥ
dñ int̃ homines in habitare ñ credebant.
Et quia tantam miscđiam dedit mundo.
nos. faciep nob ds̾. De quo possumus eẽ secu¬
ri. in hoc presenti enimdat nob saluationes
scil remissionem ꝑeccatorp. Et hoc ẽ salutari¬

Expanded text:
dit altitudinem Christi, ostendit quid inde proveniat Ecclesiae. Continuatio: Iste mons est talis, et alii qui putabantur montes coagulati, sunt « currus Dei » portantes eum, quos ipse regit, sicut bonus auriga currum, currus dico « multiplex decem Dominus est illis qui sua mandata custodiusint conformes Christo. Et per hoc sunt isti facti currus Dei, quia tu Deus « ascendisti in altum » ad litteram « coepisti captivitatem, » id est, a diaboli laqueis tuos eripuisti, qui ad expressionem captivitasDeo « dona in hominibus, » id est, homines dona, sicut dicitur: Hic homo accepit dona in cyphis, id est, cyphos accepit. Et vere accepisti homines habitare » in hominibus, sicut gentiles, qui Deum inter homines habitare non credebant. Et quia tantam misericordiam dedit mundo, nos, « faciet nobis Deus » de quo possumus esse securi; in hoc enim praesenti dat nobis salvationes, scilicet remissiones peccatorum, et hoc e
Abbreviated transcription (Latin):
mundo inuotuit. Cum dicit psalmũ dicite.
do omina obstacula. scił uicia nĩa quȩ dm̃
expellunt ab habitatione nrã. Ei dico qui as.
minabat᷑. ⁊ in oceasum ⁊ in tenebras p̃cipitabat.
cia imino eriatate in conspectu eius. Iusti ex¬
ittent. inali autẽ qui ledunt uduas ⁊ orpha
pii i ccernti supplicium. Gius dico patͥs orpha¬
noꝵ. quia ipse ẽ pat̾ & pationus orphanors
ad dñi in sua necessitate clamare sic̃ ꝑfecti uiri.
Deus in loco. Aliam xpi cominendatiouem
ponit. Contõ. Ipse ẽ udex uiduarum. Q ipẽ

Expanded text:
mundo innotuit. Cum dicit, psalmum dicite, do omnia obstacula, scilicet, vitia, quae Deum expellunt de habitatione nostra: ei dico, « qui aminabatur, et in occasum, et in tenebras praecipitabat, tia, imo « exsultate in conspectu ejus, » justi exsultent, mali autem qui pii, in aeternum supplicium : » ejus dico « patris orphanorum, » quia ipse est pater et patronus orphanorum, id ad Deum in sua necessitate clamandum, sicut perfecti viri. « Deus in loco. » Aliam Christi commendationem ponit. Continuatio: Ipse est judex viduarum, et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
dit humilitatem xp̃i: & quid ipsa con¬
ferat eccłiȩ. In quinta quȩ incipit. in
eccliis bencdicite. ostendit statum ecłiȩ:¬
& ꝑ ipsam scos resuscitandos. et uiuificandos
Intendit nos ammonere ad xpi exaltationem
ut cautemus xp̃o. & exaltemus eum. hec quid
psalmus cantia. Sciendum quod istos pn¬
inos duos uersus accepit ꝓpħa ex libro moy¬
si. Cantabat enim hos uersus moyses. cum

Expanded text:
dit humilitatem Christi, et quid ipsa conferat Ecclesiae. In quinta, quae incipit: In Ecclesiis benedicite, ostendit statum Eccleet per ipsam sanctos resuscitandos et mirificandos. Intentio est nos admonere ad Christi exaltationem, ut cantemus Christo, et exaltemus eum. Haec quidpsalmus cantici. Sciendum est quod istos duos primos versus accepit propheta a libro Moysi. Cantabat enim Moyses hos versus, cum
Abbreviated transcription (Latin):
simos ui peccatis. & etiam eos educit qui habi
carni consentiens putrescit sicut caro in sepulcͦ.
illos. quia quod p̾figurasti in aliis comples in
spectu ppłi tui. illuminando eos nocte ꝑ colum¬
pnã ignis. dic tefrigerando ꝑ columpnã nubis.
moti sunt ad cuitum di. & etiam ipsi uidĩ. ꝑco¬
lumpnã ignis quȩ ipłm isrł illuminauit sign¬
nanit. Nubes quȩ ui die iefrigerabat eos. ean¬
dem incarnationẽ figurabat. in qua onis fide¬
les refrigertum inueniunt. Dico t̾ra mota s̃:

Expanded text:
simos in peccatis, et etiam educit, « qui hacarnia consentiens, putrescit, sicut caro in sepulcro.ces illos, quia quod praefigurasti in aliis, comples in spectu populi tui » illuminando eos in nocte per columnam ignis, in die refrigerando eos per columnam nubis , moti sunt ad cultum Dei, et etiam ipsi Judaei, per « columnam ignis, » quae populum Israel illuminabes quae in die refrigerabat eos, eamdem incarnationem designabat in qua omnes fideles refrigerium inveniunt. Dico terra mota est
Abbreviated transcription (Latin):
Dealbabunt᷑ illi qui sunt in ȩccłia interiꝰ in
nix alba sit. Alia translatio habet suꝑ niuem:
Ubi dicit suꝑ niueni. ostendit dealbationem
uamq umbra interp̃tat᷑. Incip̃ teitia pars:
pingius. de quo flurit omnis sp̃ãlis doctrina. qͦ
animȩ fidelium impinguant᷑. Mons coaglaꝰ.
Et̃ ipse idem xpc̃. ẽ mons coagulatus. scd̃m uloᷤ
quos lacte nutrit. est etiam mons pinguis. sđdm
sapientes quos solido cibo reficit. & conuerit

Expanded text:
dealbabuntur » illi qui sunt Ecclesia interius in plus quam nix alba sit. Habet alia translatio « super nivem. » Ubi dicit super nivem, ostendit esse dealbationem namque umbra interpretatur. Incipit de tertia parte. pinguis » de quo fluxit omnis spiritualis doctrina qua animae fideles impinguantur. Mons dico, et ipse idem Christus est « mons coagulatus » secundum illos quos lacte nutrit, etiam est « mons pinguis » secundum sapientes, quos solido cibo reficit, et convert
Abbreviated transcription (Latin):
tib dabit uirtutẽ multã .i. confirmationẽ
ꝑ miracula. Unde in euangłio. dco cooꝑante.
& sermonem confirmaite sequentib signis:
Et ẽ unum sub̾antiuum: ⁊ aliud adiec̾tiuũ
Cum dicit uircutes illius filii. ostendit cium
eẽ equalẽ patri. Et aliam ꝑationem ponit:
uerbum dabit. Et dabit etiam diuide̾ spolia
.i. homines diabolo ereptos ordiuando eos

Expanded text:
t Dominus virtutem multam, id est, confirmationem per miracula. Unde in Evangelio: « Domino cooperante, et sermonem confirmante, sequentibus signis. » « et est unum substantivum, aliud adjectivum. Cum dicit virtutes esse illius filii, ostendit eum esse aequalem Patri, et aliam partitionem ponit. Verbum dabit, « et » dabit etiam « dividere spolia, » id est, homines diabolo ereptos, ordinando eos
Abbreviated transcription (Latin):
s remouent᷑ a facie eiuus. qui ñ fruiuitur
cognitione ipsus. Unde dicit᷑. tollat᷑ un¬
pius: neuideat głam di. Hec remotio fict
ficit. Hoc aggrauat penam eoꝵ. quia tm̃
ualet optatio ꝓpħȩ: quantum affirmatio:
Deficiant etiam. sicut deficit fumus. Sicut
enum natura fumi est. ut quanto magis
ascendat. tantoinagis eu ianescat: sic mali
quantomagis ascendiuit in potestate huiꝰ
secłi. tanto magis euanescunt a ueritate:
sic̃ fumus semper ꝓcedit ab igue: si o exala¬

Expanded text:
 qui non fruuntur cognitione ipsius. Unde dicitur: Tollatur impius, ne videat gloriam Dei. Haec remuneratio fiet,ficit. » Hic aggravat poenam eorum, quia tantum valet optatio prophetae, quantum affirmatio. « Deficiant » etiam « sicut deficit fumus, » sic enim natura fumi est, ut quanto magis ascendit, tanto magis evanescat: sic mali, quanto magis ascendunt in potestate hujus saeculi, tanto magis evanescunt a veritate, et sicut fumus, semper procedunt ab igne co
Abbreviated transcription (Latin):
ueteri testamento dicebat᷑ placere holo caustũ.
quod eiat pingue ⁊ medullatum. Et hoo offe
censum intelligit᷑. quia redolet ⁊ placet deo.
triturabunt. & excolent ęccłiam. Sic scł of¬
ftram. deduccndo eos ad maioreni ꝑfectionem

Expanded text:
Veteri Testamento dicebatur placere holocaustum, Veteri Testamento dicebatur placere holocaustum, quod erat pingue et medullatum; et « hoc offcensum intelligitur, quia redolet et placet Deo, triturabunt et excolent Ecclesiam, sic scilicet offeram, deducendo eos ad majorem perfectionem
Abbreviated transcription (Latin):
nos.i. nob̃ ipsis & aliis nos ꝓbatos ostendisti:
Et ostendit modum ꝓbationis. Sic .s. ꝓbasti.
Posiusti tribulationes indorso nr̃o .i. flagellati
sumus & cesi. sicut paulus apud ephesum. ali¬
ud iterũ malum. Imposuisti homines suꝑ
capita nr̃a. qui sic nob̃ dominarent᷑. ut de
nob̾ capitales sententias dare possent. Et cũ¬
uel aqua eoꝵ cursus potuit impediri. Hel
Asimilitudine uiatoris hic loquit᷑. quia
Et ꝑ hec omnia eduxisti .i. reduces nos ui te¬
frigerium. in quo iam spe duxisti. E tande
tntidibo in domum duatu. ñ manufactam.
labia mea. interiora .i. ratio. uł labia ad lit¬
terram. Cain enim recte obtulit. qui crea¬
turã cractori obtulit. s non recte distuni:
utt. Et nonsolum in ꝓsꝑitute labia meadi¬
stncertint uota illa: s etiam in tribulatione
scilł scd̾m omnia uicia. holocauista dico medul¬
lata .i. pinguia ꝙ dilatata fioc & caritate. Qs̾
holocaustum erit beneplacitum deo. sicut iu

Expanded text:
st, nobis ipsis et aliis probatos ostendisti: et ostendit modum probationis, sic scilicet probasti, Posuisti tribulationes in dorso nostro » id est flagellati sumus, et caesi, sicut Paulus apud Ephesum. Item aliud malum, « imposuisti homines super capita nostra » qui sic nobis dominarentur, ut de nobis capitales sententias dare possent. Et quvel aqua eorum cursus potuit impediri. Vel A similitudine viatoris hic loquitur, quiaet per haec omnia « eduxisti, » id est, educes nos « in refrigerium » in quo jam spe duxisti Et tandem « introibo in domum tuam » non manufactam «labia mea » interiora, id est ratio vel labia ad litteram. Cain enim obtulit, qui creaturam Creatori obtulit, sed non recte distinxitvit . Et non solum in prosperitate labia mea distinxerunt vota illa, sed etiam « in tribulatione secundum opera vitiosa, holocausta dico medullata, id est pinguia et delata fide et charitate, quod holocaustum erit beneplacitum Deo, sicut in
Abbreviated transcription (Latin):
lu geria parte monet nos paticnt᷑ ferie enbu¬
lationes quas ds infeit ad purgationem et ꝓ¬
bationem. quia tandem ducet nos in refrige¬
rium. quȩ ucipit. Benedicito grntes. In quar
ta monot nos exemplo sui sccuros cẽ de eraudi¬
tione. quȩ incipit. Uenite audite. Intendit
gentes sp̃alit̾ ammouero a desꝑatione. & certaᷤᷤ
faccre de resurractione. Preuidcus gͦ ꝓpħa xp̃i
tesuri rct̾ionem: aminonet gentes inde exulta¬
sufficiat. & psalini dicite nomini eiꝰ. bene

Expanded text:
In tertia parte monet nos patienter ferre tribulationes, quas Deus infert ad purgationem et probationem, quia tandem nos ducet Deus in refrigerium, quae incipit: « Benedicite gentes. » In quarta parte monet nos exemplo suo esse securos de exauditione, quae incipit: Venite, audite. Intendit gentes spiritualiter amovere a desperatione, et certos facere de resurrectione. Praevidens propheta Christi resurrectionem, admonet gentes inde exsultasufficiat, et « psalmum dicite nomini ejus » bene
Abbreviated transcription (Latin):
beue se igentes. offtrent tͥ muncra. scił seipso ᷤᷤ¬
& alios. Aua transiatio ponit hoc sub optatiõe
offerant muncra. Uel ut alia littera habet uir¬
tim tuȩ. scđm quod ita diccnus. Et quia hu¬
uismodi sunt. in gccłia. ꝑ quos pot̾ ꝑfici quod
qui lamant gccłiam sicut fere oues. feras dico
int̾ mobiles homines. qui cito possunt mou̾
a ꝓposito suo. Calos enim aggroditint᷑ heietiei.
n ꝑfectos uios. Uel feras arundiuis dicit.
quia sicut arundines ii paludib nascuint᷑
ita herctici in paludosis sentencus uersant᷑. Et
necesse e ut increpes. quia congregatio tauroꝵ¬

Expanded text:
bene regentes, « offerent tibi munera, » id est, seipsos et alios. Alia translatio ponit hoc sub optatione, offerantur munera. Vel sicut alia littera habet, virtuti tuae, secundum quod ita dicemus: Et quia hujusmodi sunt in Ecclesia, per quos potest perfici quod qui laniant Ecclesiam Dei, sicut fere oves: feras dico ines, scilicet, inter mobiles homines, qui cito possunt moveri a proposito, tales enim aggrediuntur haeretici, non perfectos viros. Vel feras arundinis dicit, quia sicut arundines in paludibus nascuntur, ita haeretici in paludosis sententiis versantur. Et necesse est ut increpes, quia « congregatio tauro
Abbreviated transcription (Latin):
uactis ppłoꝵ.i. in popules qui cico sequunt᷑ qd
audiunt. ut uacce taurum. Congregatio dico
ad hoc facta. ut epeludant eos qui ꝓbati sunt
argento .i. diuino cloquio. ab illis quos uocaũ
uaccas. scił ut faciant quod illi inferiores non¬
sequaut᷑ ꝓbatos iuros. Uel ut excludant. aidẽ
diuidant a se eos qui ꝓbati sunt argento. Cui
aute dntidiuit se henticiab eis. manifestant
scił ut qui ꝓbati sirat. manifesti fiant.s Dissi¬
uere dissipab̃. quia uenient legati eregipto .i.

Expanded text:
id est, in populis qui cito sequuntur quod audiunt, ut vaccae taurorum, congregatio dico ad hoc facta, « ut excludant eos, qui probati sunt argento, » id est, divino eloquio ab illis quos vocavit vaccas, scilicet, ut faciant, ne illi inferiores sequantur probatos viros. Vel « ut excludant, » id est, dividant a se eos qui probati sunt argento; cum autem dividunt se haeretici ab eis, manifestant ati sunt, manifesti fiant deles, et vere dissipabis, quia « venient legati ex Aegypto, »
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ laudandum de illuminationo quam datu¬
rus erat miuido: de qua omnes debent eũ
summo studio laudare. Psalmus dico dirigẽs
iiI finem. Materia ẽ. xp̃c illumiuator. Modꝰ.
In pͥma parte p̾catur illuminationem. In

Expanded text:
e laudandum de illuminatione, quam daturus erat mundo, de qua omnes debent eum summo studio laudare, psalmus dico dirigens in finem. Materia est Christus illuminator. Modus: ln prima parte precatur illuminatio
Abbreviated transcription (Latin):
Unde apłs. Qui głat᷑ in domino głetur.
etiam dicite deo. et hoc diceit ẽ corde. oꝑe. uo
s.o. tua. quod cum ds ecs factus es homo. pas¬
sus. i nortuus. resurrexisti. Et hec omnia ter
bilia. quia nemo ualet inde modũ conciꝑe.
c̃. Et hoc tibi .i. ad honorem tuum. Quia qnͣ¬
tomagis de deo mentiebant᷑: tanto ipse gło¬

Expanded text:
 « Qui gloriatur, in Domino glorietur . « dicite Deo » et hoc dicere est, corde, voce et sunt opera tua » quod cum Deus esses, factus es homo, passus, et mortuus, et resurrexisti, et haec omnia terrvalde terribilia, quia nemo valet inde modum conciperec., et hoc « tibi » ad honorem tuum, quia quanto magis de Deo mentiebantur, tanto ipse glo