comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Audut et tine longe lacus audit et amuis
E llphurea nar albus aqua fontes q uelin
Et trepide urẽs pressere ad pectora natos
Tñ uero ad uotem teleres que bucĩã signũ
Dira dedit ⁊ aptis cõturrũt undiq telis
A sthanio anxiliũ castus effudit apettis
Duexere aties non iã certanuẽ a grsti
Etipitib dirris agr̃ sudib ue prenstis
Sed ferto aucipiti det̾uut atraq late
Uorrestit stactis seges ensibz era qz fulgent
Sole lacessita et lurẽ sub liuẽ iactant
Fluctus uti primno trepit cã albestere uento
Paulatim se se tollit mare et altius undae
E aittit uide iuio cũfurgit ad ethera fiuido
Hic inuienis primã aute atiẽ stitente sagitta
Natoꝵ tyroi fuerat qui maxnuꝰ almo
Eteruitur hesit eñ siib guturre uuluꝰ et ude
Uocis iter. tenuẽqz malusit sanguiẽ uitam
Corpora multa uirũ cͣtͣ semor q galesus
Dũ paci modiũ se offirt tustisluius unꝰ
Qui fuit ausonĩs q olim ditilliuiꝰ agus

Expanded text:
audiit et Triviae longe lacus, audiit amnis audiit et Triviae longe lacus, audiit amnis sulfurea Nar albus aqua fontesque Velini, et trepidae matres pressere ad pectora natos. Tum vero ad vocem celeres, qua bucina signum dira dedit, raptis concurrunt undique telis castris effundit apertis. Direxere acies. Non iam certamine agresti, stipitibus duris agitur sudibusve praeustis, sed ferro ancipiti decernunt atraque late horrescit strictis seges ensibus aeraque fulgent sole lacessita et lucem sub nubila iactant: fluctus uti primo coepit cum albescere vento, paulatim sese tollit mare et altius undas erigit, inde imo consurgit ad aethera fundo. Hic iuvenis primam ante aciem stridente sagitta, natorum Tyrrhi fuerat qui maximus, Almo, sternitur; haesit enim sub gutture volnus et udae vocis iter tenuemque inclusit sanguine vitam. Corpora multa virum circa seniorque Galaesus, dum paci medium se offert, iustissimus unus qui fuit Ausoniisque olim ditissimus arvis:
Abbreviated transcription (Latin):
Testubrripa qz estus urridante leuaret
Ipẽ etiã exume landis succensus amore
Astanus caruo dixerit spicula corui
Mec dextre ercauti aff̾uit deus arta qz multo
Pexqz uterũ sonitu per qz ilia uenit acundo¬
E aucius ad quadrupes ueta uitra tecta refirgit
Tuccessit q cremens stabulis qͣstiu q tuentus
At imploranti similis tectũ omẽ depleuit
Gilma prima soror paluuns pertussa lacertos
Auxiliũ uotot et diuoo cõclania a grestes
Illi pestis eñĩ tacitis latet appera filius.
Improuisi assunt hic terte armatus obusto
Etipitis hic grauidi nodis qd̵ cuiq repertũ
Enuanti telũ ra facit uotat agunã tyrchus
Quadufidã quercũ cinius ut sorte coartis
S cuidebat rapta spirans t̃nmaue secira
Ac seua especulie tempus dia nacta notendi
A idua tecta petit stabuli et de cubuuẽ sũmo
Pastorale cauit fignũ cormi q recurno
Tartarcã intendit uotẽ qua protinus omẽ
Cõ trenunt neuuis et silue in sonnere ꝓfinde

Expanded text:
deflueret ripaque aestus viridante levaret. deflueret ripaque aestus viridante levaret. Ipse etiam, eximiae laudis succensus amore, Ascanius curvo direxit spicula cornu; nec dextrae erranti deus afuit, actaque multo perque uterum sonitu perque ilia venit harundo. Saucius at quadrupes nota intra tecta refugit successitque gemens stabulis questuque cruentus atque imploranti similis tectum omne replebat. Silvia prima soror, palmis percussa lacertos, auxilium vocat et duros conclamat agrestis. Olli, pestis enim tacitis latet aspera silvis, inprovisi adsunt, hic torre armatus obusto, stipitis hic gravidi nodis: quod cuique repertum rimanti, telum ira facit. Vocat agmina Tyrrhus, quadrifidam quercum cuneis ut forte coactis scindebat, rapta spirans immane securi. At saeva e speculis tempus dea nacta nocendi ardua tecta petit stabuli et de culmine summo pastorale canit signum cornuque recurvo Tartaream intendit vocem, qua protinus omne contremuit nemus et silvae insonuere profundae;
Abbreviated transcription (Latin):
Hust ataui regio. hũt claus dextera factis
Dñ tironus ritulos aĩs audacib implet
Allocto in tencros stiguis secõcitat alis
Arti noua spiculata locũ quo littorepulcheo
Iusidiis cursu qz feras agitabat iulus
Hic suibitã canibi rabiẽ cocrtia uirgo
Obicit. et noto uares contingit o dore
Ut couuã ardentes a gerent qui pͥmua maloꝵ
Cansa fuit. ballo qz aiõs accendit a grestes
Ceuins erat forma prestanti et cornibz uigõs
T prchide pueu quẽ uras ab ubere taptũ
An trbant aixxliusqz pater cui regiaparent
Mi mienta et late cuffodia credita campi
Ad fuctũ imperus soror onĩ filiua cura
Mollibz intexens oruakat cormua sectis
Pectebat q ferũ puro qz in fonte lauabat
Elle manũ patiens mẽseq adsuetus erili
Etrabat silius inisus q ad liuã uoca
Spẽ domũ sera qͣuis se necte fecebat
Hũc protul er rautẽ ⁊ apide uenantio iuli¬
Cõmeuere cancs fiuere cũ forte serundo

Expanded text:
hunc atavi reges, hunc claris dextera factis. hunc atavi reges, hunc claris dextera factis. Dum Turnus Rutulos animis audacibus implet, Allecto in Teucros Stygiis se concitat alis, arte nova speculata locum, quo litore pulcher insidiis cursuque feras agitabat Iulus. Hic subitam canibus rabiem Cocytia virgo obicit et noto naris contingit odore, ut cervum ardentes agerent; quae prima laborum causa fuit belloque animos accendit agrestis. Cervus erat forma praestanti et cornibus ingens, Tyrrhidae pueri quem matris ab ubere raptum nutribant Tyrrhusque pater, cui regia parent armenta et late custodia credita campi. Adsuetum imperiis soror omni Silvia cura mollibus intexens ornabat cornua sertis pectebatque ferum puroque in fonte lavabat. Ille, manum patiens mensaeque adsuetus erili, errabat silvis rursusque ad limina nota ipse domum sera quamvis se nocte ferebat. Hunc procul errantecommovere canes, fluvio cum forte secundo
Abbreviated transcription (Latin):
En egouicta situ ueri quẽ effeta seuertus¬
A aiua uiter degũ flã foruudiue ldit
Lespice ad hec. adsũ diraꝵ ab sede sororũ
Eella manu letũ qz gero
Sic effata facẽ fuueni cõierit et ataox
Luuuẽ fumantes fixit sub pectoretedas
Oui sominũ ingens rũpit pauor ossaq etartus
Pefridit toto premptus torpore sudor
A rua auiens fremit arma thoro tectisq reqͥrit
Geuet amor ferri. et stelerata nisania beli
Ira super maguo uelati cũ ftãma souore
Uirgea suggeritur costis undantie a eui
E xultant q estu latices furit iitus aque uis
Fummidus atz alte spuius exuberat anius
Met iã se capit uuda uolat uapor at adauras
Eigo iter ad regẽ polluta pace latinum
Indicit p̾nus rimionũ. et iubetarina paraui
Eutari italiãq detrudere fiuibz hostem
Se satis ambob tenerisq uenire latinus q
Hec ubi dicta dedit. diuos q ĩ nota uocauit
Certatĩ sese rutuli exoitantur in auua
Hũt decus egregiũ forme mouet at iuuẽte

Expanded text:
situ, quam veri effeta senectus arma inter regum falsa formidine ludit. Respice ad haec: adsum dirarum ab sede sororum, bella manu letumque gero. Sic effata facem iuveni coniecit et atro lumine fumantis fixit sub pectore taedas. Olli somnum ingens rumpit pavor, ossaque et artus perfundit toto proruptus corpore sudor; arma amens fremit, arma toro tectisque requirit; saevit amor ferri et scelerata insania belli, ira super: magno veluti cum flamma sonore virgea suggeritur costis undantis aëni exsultantque aestu latices, furit intus aquaï fumidus atque alte spumis exuberat amnis, nec iam se capit unda, volat vapor ater ad auras. Ergo iter ad regem polluta pace Latinum indicit primis iuvenum et iubet arma parari, tutari Italiam, detrudere finibus hostem: se satis ambobus Teucrisque venire Latinisque. Haec ubi dicta dedit divosque in vota vocavit, certatim sese Rutuli exhortantur in arma: hunc decus egregium formae movet atque iuventae,
Abbreviated transcription (Latin):
Et ciimi̾uicũ mõte lacũ lucos q carenos
Ibant eqͣci m̾io regẽ m cauebant
Cen quoudã iniuersiquida inter nubila signi
Cñ sese epastu referũt et louga canoros
Taut per colla modos souat auns et afia louge
Pulsa palus
Mec quisꝙ̃ acratas aties ex agnuẽ tanto
Misteri uutet atriam s gurgite ab alto
Bigeri uolucrũ rancarui ad littora nbẽ

Expanded text:
et Cimini cum monte lacum lucosque Capenos. et Cimini cum monte lacum lucosque Capenos. Ibant aequati numero regemque canebant, ceu quondam nivei liquida inter nubila cycni, cum sese e pastu referunt et longa canoros dant per colla modos, sonat amnis et Asia longe pulsa palus. Nec quisquam aeratas acies ex agmine tanto misceri putet, aeriam sed gurgite ab alto urgueri volucrum r
Abbreviated transcription (Latin):
Ad nos uix tenus fame perlabr aura
Pamꝰ fuit bellũ tyrchenis asꝑ aboris
Cotentor diũ mezãius agnuãq armat
Filius huic tuita lausus quo pulchuor alter
Non fuit excepto lauoẽtis corpore tirriu
Lausus equũ donutor debellator q feraꝵ
Tucit aguulla nequiꝙͣ ex urbe secutos
Mille urros diguꝰ pris q̃ setior esset
Impern̾s et cui pã haud mezẽtus esset
Post hos nisine ralma per gͣmiã curoũ
Uictores q osteutat eques satus hercule pulcheo
Pulcher auẽtinꝰ. ctipeo q isigne pr̃mũ
Tentũ angues cĩctã q gerit seipãtib ydrã
Collis auẽtim silua quẽ thea sacerdos

Expanded text:
s vix tenuis famae perlabitur aura. Primus init bellum Tyrrhenis asper ab oris contemptor divom Mezentius agminaque armat. Filius huic iuxta Lausus, quo pulchrior alter non fuit excepto Laurentis corpore Turni, Lausus, equum domitor debellatorque ferarum, ducit Agyllina nequiquam ex urbe secutos mille viros, dignus, patriis qui laetior esset imperiis et cui pater haud Mezentius esset. Post hos insignem palma per gramina currum victoresque ostentat equos satus Hercule pulchro pulcher Aventinus, clipeoque insigne paternum centum angues cinctamque gerit serpentibus hydram; collis
Abbreviated transcription (Latin):
¶ixta deo uulier postꝙͣ laurẽtia uictor
Derione extuicto thyrĩchiꝰ actigit arua
Tprrheuo q boue ĩ flmẽ lauit hyberas
Pila manu ceuos q gerũt in della dolenes
Et tereti pugnãt nuicrone ueruq sabello
Ip̃e pedes teguue torquẽs aluaue leonis
Terribili implexũ set cũ dentib albis
Iudutus cariti sic regiatecta subibat
Hotridus heculeoq himuios ĩuexꝰ amuctu
Tñ gãni fr̃s tiburcia menia liuqũt
Fratu thibuiti dictã coguoiẽ grentem¬

Expanded text:
 postquam Laurentia victor Geryone extincto Tirynthius attigit arva Tyrrhenoque boves in flumine lavit Hiberas. Pila manu saevosque gerunt in bella dolones et tereti pugnant mucrone veruque Sabello. Ipse pedes, tegumen torquens immane leonis, terribili impexum saeta cum dentibus albis indutus capiti, sic regia tecta subibat, horridus, Herculeoque umeros innexus amictu. Tum gemini fratres Tiburtia moenia linquunt, fratris Tiburti dicta
Abbreviated transcription (Latin):
Hestecuã maior ⁊ex michi uastitar ecds¬
Pain seuer loga p lacidas in pate regebat
Hunc fanno et iuinpha geuitũ lantẽte marica
Aipuuꝰ fanno patus pater. isq parenteui
Tu saturue roesert . tri sangĩs ultimus auctor
ilius huic fato diuũ piolos q uiulis¬
.l. R ulla fuit rumaq orieus erepta ĩuẽta est
Sola donũ et cautas seiabat filia sides
I am m̃atura uizo. iã rleiue hubilis ãme
Multi illai iuagũs esacie tota q porbinit
Ausona petit au̾te alios pulceamnꝰ or̃is
A ducgi treuerũ nitio properabit amote
Sed uaiiis portenta deũ tertorib obstant
Laurus erat tecti medio in pengralib altis
Satra coũa multos qz metu seinata per auues
Quã pater iuuctã primas clĩ couderet arces
Irẽ ferebatur thebo sacrusse latinus
Laurentis q ab ea nom̃e posuisse colouis
Hius apes sĩmũ dense mirabile dictu
E tadore ingenti li quidã trans ethora uotte
Ql sedere apicem. et pedibz pennutua nexis
E ruen subitũ ianio frondente rependit

Expanded text:
Hesperiam. Maior rerum mihi nascitur ordoam senior longa placidas in pace regebat. Hunc Fauno et nympha genitum Laurente Marica accipimus, Fauno Picus pater isque parentem te, Saturne, refert, tu sanguinis ultimus auctor. filius huic fato divom prolesque virilis nulla fuit primaque oriens erepta iuventa est. Sola domum et tantas servabat filia sedes, iam matura viro, iam plenis nubilis annis. Multi illam magno omnis adiungi generum miro properabat amore; sed variis portenta deum terroribus obstant. Laurus erat tecti medio in penetralibus altis, sacra comam multosque metu servata per annos, quam pater inventam, primas cum conderet arces, ipse ferebatur Phoebo sacrasse Latinus Laurentisque ab ea nomen posuisse colonis. Huius apes summum densae mirabile dictu, stridore ingenti liquidum trans aethera vectae, obsedere apicem, ex pedibus per mutua nexis examen subitum ramo frondente pependit.
Abbreviated transcription (Latin):
Dixerat ille et iar per menia carior iguis
Auditur ꝓpnis qz estus iicendia uoluũt
Quos res cũqz cadent unũ et cõe perictũ themesis
Uua salus aiubob erit michi parnus uilus
Sir comes et louge seruet uestigia cõms
Uos famuli que dicã aĩs aduertite urĩs
E s urbe egressis tuuulus tẽplũ q uetustũ
Deserte cereris npxͣq antiqua cupressus
Relligione priñ multos seaiata per ãuos
Haut ex dineiso sedem uenieniꝰ in unã
Tn geuitor cape sacra man prĩõs a penates
IHe bello e tauto disgaessũ et cede rereuti
Ritrertare nephas donec me fluẽ uiue
A blueto
Hec fatus latos humeros subiecta q colla
Ueste sliper fului q isteruor pelte lecius
Succede qz oueri dextie se pauins mlus

Expanded text:
Dixerat ille; et iam per moenia clarior ignis Dixerat ille; et iam per moenia clarior ignis auditur, propiusque aestus incendia volvunt. quo res cumque cadent, unum et commune periclum, una salus ambobus erit. Mihi parvus Iulus sit comes, et longe servet vestigia coniunx: vos, famuli, quae dicam, animis advertite vestris. Est urbe egressis tumulus templumque vetustum desertae Cereris, iuxtaque antiqua cupressus religione patrum multos servata per annos. Hanc ex diverso sedem veniemus in unam. Tu, genitor, cape sacra manu patriosque Penatis; me, bello e tanto digressum et caede recenti, attrectare nefas, donec me flumine vivo abluero. Haec fatus, latos umeros subiectaque colla veste super fulvique insternor pelle leonis, succedoque oneri; dextrae se parvus Iulus
Abbreviated transcription (Latin):
Fundere humnen apey tactuqz ĩnoxia molles
Lambere flãnia touas et tutũ tpã pasci
Nos paindi trepidare metu cauẽ qz fragrantẽ
Excutere et sauctes restungere fontibz igues
At patei auchises oculos ad sidera letus
Aspite nes hot tñi et si pictate merenuir
Da deuide auxilitĩ pater atz hec frriua onnua
Uiyx ea fatus eiat seuior subito qi fra gore
In tonuit leuũ et de celo lapsa per buibras
Stella facẽ ducc̃s multa cũ luce cucaruit
Illam sũma super labentẽ culinĩã tecti
Cemniꝰ ydea clarai se condere silua
Siguantẽ q uias tũ longo luũtte sulcus
Dat lucẽ et late tutũ lota sulphine fuiuãt
Hit uero uictus genitor se tellit ad auras
Affatur q deos et sauctũ lidus a dorat
Ianmã muilla mora ett sequor. et qua duatis aslã
D iĩ patuĩ seruate domũ seruate nepotem
Urm̃ hoc auguriũ ur̃õ qr in niuuẽ troia est
Cido equidẽ nec nate tibi conus ire reniso

Expanded text:
fundere lumen apex, tactuque innoxia mollis fundere lumen apex, tactuque innoxia mollis lambere flamma comas et circum tempora pasci. Nos pavidi trepidare metu, crinemque flagrantem excutere et sanctos restinguere fontibus ignis. At pater Anchises oculos ad sidera laetus aspice nos; hoc tantum, et, si pietate meremur, da deinde auxilium, pater, atque haec omina firma. Vix ea fatus erat senior, subitoque fragore intonuit laevum, et de caelo lapsa per umbras stella facem ducens multa cum luce cucurrit. Illam, summa super labentem culmina tecti, cernimus Idaea claram se condere silva signantemque vias; tum longo limite sulcus dat lucem, et late circum loca sulphure fumant. Hic vero victus genitor se tollit ad auras, adfaturque deos et sanctum sidus adorat. Iam iam nulla mora est; sequor et qua ducitis adsum. Di patrii, servate domum, servate nepotem. Vestrum hoc augurium, vestroque in numine Troia est. Cedo equidem, nec, nate, tibi comes ire recuso.
Abbreviated transcription (Latin):
Si nichil ex tanta suxtus placet bibe reliuqu
Et fedet hoc aid periture qz ad deie troie
¶e q tuosq uinat patet isti ianua leto
Hoc erat alma paiens qd me pertela per ines
Eupis ut miediis hostem ⁊̃ penctralib it ꝙ
A stamũ prem̃ ꝙ mesĩ iuxta q ciensam
̃. treni t̃ alterius martatos saugiiẽ teuiã
Auua ura ferte arama uocat lux uiltiã uitos
Reddite me dauais siuite instaurata ⁊eiulam
Prelia nũq̃ oũs hodie moriemur ĩłs
Huit feuo accingor ⁊ uisus clipeo q siustiã
Insertabam aptaus. meq eitia tecta fectumm
Ecteaũt tõplexa pedes in siuuẽ conuix̃
En aliquã expectus sũptis sem poĩs ĩ ariuis
Wanc pͥmũ tutare doniũ. cui parius iulus
Cui pater et cõnis quondã tua dicta reluiqs
Talia uociferans genutu tectũ omẽ replebat
Ca subitũ dictu q oritur mirabile mõstrũ
Nainqz auanis iuter mestoꝵq ora parentũ
Bice leius fũmo de uertice uisus n li

Expanded text:
Si nihil ex tanta Superis placet urbe relinqui, Si nihil ex tanta Superis placet urbe relinqui, et sedet hoc animo, perituraeque addere Troiae teque tuosque iuvat, patet isti ianua leto,Hoc erat, alma parens, quod me per tela, per ignis eripis, ut mediis hostem in penetralibus, utque Ascanium patremque meum iuxtaque Creüsam alterum in alterius mactatos sanguine cernam? Arma, viri, ferte arma; vocat lux ultima victos. Reddite me Danais; sinite instaurata revisam proelia: Numquam omnes hodie moriemur inulti. Hinc ferro accingor rursus clipeoque sinistram insertabam aptans, meque extra tecta ferebam. Ecce autem complexa pedes in limine coniunx sin aliquam expertus sumptis spem ponis in armis, hanc primum tutare domum. Cui parvus Iulus, cui pater et coniunx quondam tua dicta relinquor? Talia vociferans gemitu tectum omne replebat, cum subitum dictuque oritur mirabile monstrum. Namque manus inter maestorumque ora parentum ecce levis summo de vertice visus Iuli
Abbreviated transcription (Latin):
Nutiquasqz domos genitor quẽ tollere ĩ altos
Optabã pͥmũ mõtes pͥmũq petebam
A buegat excisa uitã ꝓduceie troia
Exciliũ q pati. uos o quib integer eui
Santaus, ait solide q suo stant rotore uires
Uos agitate fugã
Me si celicole uoluissent ducere uitam
Has nichi seniassent sedes. satis una suꝑ q
Uidimus excidia. et capte superaniusꝰ uibi
Sit o sit positũ affati distedite corpus
Demoror ex quo iue diuũ pat̾ atz honñ rex
Fulminis alllaint uentis et cõtigit igni
Talia perstabat memorans. fixus q mancdat
Nod contia estusi lac̾mus cõmx̃ q crensa
A stanius q omĩs qꝙ donine ne uetere secũ
Cimita pater fato q bi genti nicõbere uellit
Abnegat inceptoq ce sodib heret ĩ hud̾
Riusus ĩ aria fior mortẽq miseromiꝰ epto
Nam quod cõsiliã aut que iã fortuã dabatun
Mene efferre pedem geintor teposse relicto
Sperasti tantũ q nephas patro extidit ore

Expanded text:
antiquasque domos, genitor, quem tollere in altos antiquasque domos, genitor, quem tollere in altos optabam primum montis primumque petebam, abnegat excisa vitam producere Troia exsiliumque pati. Vos O, quibus integer aevi sanguis, ait solidaeque suo stant robore vires, vos agitate fugam: me si caelicolae voluissent ducere vitam, has mihi servassent sedes. Satis una superque vidimus exscidia et captae superavimus urbi. Sic O, sic positum adfati discedite corpus. demoror, ex quo me divom pater atque hominum rex fulminis adflavit ventis et contigit igni. Talia perstabat memorans, fixusque manebat. Nos contra effusi lacrimis, coniunxque Creüsa Ascaniusque omnisque domus, ne vertere secum cuncta pater fatoque urguenti incumbere vellet. Abnegat, inceptoque et sedibus haeret in isdem. Rursus in arma feror, mortemque miserrimus opto: nam quod consilium aut quae iam fortuna dabatur? Mene efferre pedem, genitor, te posse relicto sperasti, tantumque nefas patrio excidit ore?
Abbreviated transcription (Latin):
Numa tenet sociã q fureno a uanib agmẽ
Ferro accuita botat
Iau siãuas artes tatonia ⁊ aspicẽ pallas
Insedit ninbo efulgens et gorgoue leua
Apẽ pater dauais aiõs uires q secuudas
Sufficit ice dos in dridana sustitat anna
Eripe nate fugã finẽ q impone labori
Ausꝙͣ abero et tutũ prĩs te lĩnuue sistam
Direrat et spissis uoctis se coudidit uuibris
A pparent dire facies iĩuita q troit
Numina magna deum
Tumuero om̃enu chi uisti cousideie i ignos
Iliũ et cximio uerti neptuma tora
At ueluti simmis antiquã ĩ montib ornũ
Cũ fercto actissam ciebris q bixẽnib iustant
Gtuereagacole certatĩ illa usq iuinatur
Et tremefctã tomã cõtusso uertice nutat
Uuluerb douec paulatĩ enita supͥmũ
Congemiuit trayis q iugis anuilla ruinã
Desteudo. ac ducente dea flãmã iiter et hostes
Expedior. daut tela locũ flãme q recedũt
Atz ubi iam patrie peruentũ ad luuã sedis

Expanded text:
prima tenet, sociumque furens a navibus agmen prima tenet, sociumque furens a navibus agmen ferro accincta vocat. Iam summas arces Tritonia, respice, Pallas insedit, nimbo effulgens et Gorgone saeva. Ipse pater Danais animos viresque secundas sufficit, ipse deos in Dardana suscitat arma. Eripe, nate, fugam, finemque impone labori. Nusquam abero, et tutum patrio te limine sistam. Dixerat, et spissis noctis se condidit umbris. Adparent dirae facies inimicaque Troiae numina magna deum. Tum vero omne mihi visum considere in ignis Ilium et ex imo verti Neptunia Troia; ac veluti summis antiquam in montibus ornum cum ferro accisam crebrisque bipennibus instant eruere agricolae certatim,—illa usque minatur et tremefacta comam concusso vertice nutat, volneribus donec paulatim evicta, supremum congemuit, traxitque iugis avolsa ruinam. Descendo, ac ducente deo flammam inter et hostis expedior; dant tela locum, flammaeque recedunt. Atque ubi iam patriae perventum ad limina sedis
Abbreviated transcription (Latin):
Celicolis et quãta solet dextraq prehousum
Contiuit roseo qz hec insup addidit ore
Uate quis iudoniatas tãtus dolor excitat ias
Quid firais caut quoulã nã tibi cura recessit
I uuin prius aspicies lbi fellal̃ etate parentẽ
Aiqueas auchisem su reret cõis ne creusa
Astaiꝰ qui puer quos oũs uudiz graie
Circũerant acies et ii meacura relistat
Iau flãme tulerant suicus et hauseut eusis
Non tibi tiudaridis facies ĩuisa laceue
Culpatus ue paris diuũ mementia dim̃
Has euerat epes. sterint qz a culiuẽtioiam
Aspice uãq omnẽ que nc̃ obdincta tuenti
Mortales ebetat uisus tibi ec hiuida tuicũ
Caligat nbẽ eapiã tu ue qua parenas
Iussa tuue uen preceptis parere recusa
Hit ubi disiectas moles amulsa qz saris
Saxa uides nuxto q undantẽ pulue̾ fumũ
Netinius muros magno q enota tadenti
Fuudamc̃ta quatit totã . q asodib urbem
Eruit hic umo sceas senilsuna portas

Expanded text:
caelicolis et quanta solet, dextraque prehensum caelicolis et quanta solet, dextraque prehensum continuit, roseoque haec insuper addidit ore: Nate, quis indomitas tantus dolor excitat iras? Quid furis, aut quonam nostri tibi cura recessit: «non prius aspicies, ubi fessum aetate parentem / liqueris Anchisen? superet coniunxne Creusa / Ascaniusque puer? quos omnis undique Graiae / circum errant acies, et, ni mea cura resistat, / iam flammae tulerint inimicus et hauserit ensiss facies invisa Lacaenae culpatusve Paris: divom inclementia, divom, has evertit opes sternitque a culmine Troiam. Aspice—namque omnem, quae nunc obducta tuenti mortalis hebetat visus tibi et umida circum caligat, nubem eripiam; tu ne qua parentis iussa time, neu praeceptis parere recusa:— hic, ubi disiectas moles avolsaque saxis saxa vides mixtoque undantem pulvere fumum. Neptunus muros magnoque emota tridenti fundamenta quatit, totamque a sedibus urbem eruit; hic Iuno Scaeas saevissima portas
Abbreviated transcription (Latin):
Nũc morerez hec dicẽs altaria ad ipã trementẽ
Traxit et in multo lapsantẽ sangniẽ nati
I mpliruitq comiã leua dextiaq corultũ
Extulit. ac lateri capulo tenus abdidit eulem
Hecfiuis paiui fatorũ. hiceytitus illũ
Sorte tulit troiã uiceusam et prolapsa uidentẽ
Pertrauia tot quondã ppłĩs terrioq superbñ
Regnatorẽ alie iacet iigeus littore tauicus
Quultũ qz huiueris caput et siue noĩe corpus
At uictũ pͥmiũ senus cricũstotit hortor
Obaupui. subiit cari genitoris nuago
U t regẽ euenũ crudeli uuluiere bidi
Uitam exalautẽ. subus descita creusa
Et direrta domius. et parui talus iuli
Respitio. et que lit me trrcũ copia lustio
Deseincie ouĩs defessi et corpora saltu
A d terxrã misere. aut iguibz egia dedore
Tum michi se non aute oculis tã clara uidendã
Obtulit. et pura per nocte m luce retulfit
Alma pareus confosla deã qualis q uideu

Expanded text:
Nunc morere. Hoc dicens altaria ad ipsa trementem Nunc morere. Hoc dicens altaria ad ipsa trementem traxit et in multo lapsantem sanguine nati, implicuitque comam laeva, dextraque coruscum extulit, ac lateri capulo tenus abdidit ensem. Haec finis Priami fatorum; hic exitus illum sorte tulit, Troiam incensam et prolapsa videntem Pergama, tot quondam populis terrisque superbum regnatorem Asiae. Iacet ingens litore truncus, avolsumque umeris caput, et sine nomine corpus. At me tum primum saevus circumstetit horror Obstipui; subiit cari genitoris imago, ut regem aequaevum crudeli volnere vidi vitam exhalantem; subiit deserta Creüsa, et direpta domus, et parvi casus Iuli. Respicio, et quae sit me circum copia lustro. Deseruere omnes defessi, et corpora saltu ad terram misere aut ignibus aegra dedereum mihi se, non ante oculis tam clara, videndam obtulit et pura per noctem in luce refulsit alma parens, confessa deam, qualisque videri
Abbreviated transcription (Latin):
Iusanut᷑ iãrã qz manu tenet et p̾mit hasta
Ut tandẽ aute otulos enasit et ora pareutũ
Concidit ac multo uitã cũ sangnine tudit.
Hit pͥanius gͣꝙͣ in media iã morte tenetur
Non tñ abstimut. net uoti ne q pepercit
t tibi prostelero eytlauiat pro talib ausis
Dĩ si qua est celo pietas que talia curet
Peisoluant grates dignas. et pͦuua reddant
Debita. qui nati coram me teruere letũ
Secisti ⁊ prĩos fedasti fumrie uultus
At nou ille satũ quo te auẽtiris a chilles
Talia in hoste fuit priauio sed iuira fidẽ q
Supplicis erubuit corpus ꝙ exangue sepualte¬
Reddidit hectoreũ. me q in mia regua reiisir
Sic fatus senior telti q nubelle siue ictu
Cometit racito qd protuiꝰ cre repullũ
Et sumius clipei nequiꝙͣ unibone pependit
Cui pirrus referes ergo hec et ñtius ibis
Paide genitori. illi mea tritticia facta
Deneuerẽ qr neoptolemiũ uaruare menĩto

Expanded text:
insequitur, iam iamque manu tenet et premit hasta. insequitur, iam iamque manu tenet et premit hasta. Ut tandem ante oculos evasit et ora parentum, concidit, ac multo vitam cum sanguine fudit. Hic Priamus, quamquam in media iam morte tenetur, non tamen abstinuit, nec voci iraeque pepercit: At tibi pro scelere, exclamat, pro talibus ausis, di, si qua est caelo pietas, quae talia curet, persolvant grates dignas et praemia reddant debita, qui nati coram me cernere letum fecisti et patrios foedasti funere voltus. At non ille, satum quo te mentiris, Achilles talis in hoste fuit Priamo; sed iura fidemque supplicis erubuit, corpusque exsangue sepulreddidit Hectoreum, meque in mea regna remisit. Sic fatus senior, telumque imbelle sine ictu coniecit, rauco quod protinus aere repulsum e summo clipei nequiquam umbone pependit. Cui Pyrrhus: Referes ergo haec et nuntius ibis Pelidae genitori; illi mea tristia facta degeneremque Neoptolemum narrare memento.
Abbreviated transcription (Latin):
Arina din scmnor desucta trementib eno
Cricundat ne quitꝙͣ humeris etimitile feroũ
Cuigitur. ac deusos fertur moritirus in hostes
E dib in mediis nudo q sub etheris axe
Ingens ara fuit iuxta q ueterriã laurus
Incuuibeus are atz uibra compleya peuates
Hi t he cuba etuate ne quetqͣ altaria cncũ¬
¶Precipites atra centempestate coliuube
Condense et diuũ amplera sumilacra sedebant
Ipũ̃ aũt ssĩptis prianiũ inuenib ariuis
Et uidit que meus tamdira musciouẽ cõux̃
Impulit his tiuigi telis ant quo rus iuguitꝰ
Non tali auxilio ner defensorib istis
Tempnseget nõ si ip̃e iueus ñt affoaet hector
Huc tandẽ concede hec ara tenebit᷑ ouĩs
Aut moriere suuuil sic ore esfãta rerapit
Ad sese. et sacra songeuũ in cede locaiit
Ecceaũt elaplus pirri de cede polites
Uuns uator pͥai per tela per hostes
Portinbz lougis fugit et uacua ataa lustrat
Saucius illũ ardeus infelto uuluere pirons

Expanded text:
arma diu senior desueta trementibus aevo arma diu senior desueta trementibus aevo circumdat nequiquam umeris, et inutile ferrum cingitur, ac densos fertur moriturus in hostis. Aedibus in mediis nudoque sub aetheris axe ingens ara fuit iuxtaque veterrima laurus, incumbens arae atque umbra complexa Penatis. Hic Hecuba et natae nequiquam altaria cirpraecipites atra ceu tempestate columbae, condensae et divom amplexae simulacra sedebant. Ipsum autem sumptis Priamum iuvenalibus armis ut vidit, Quae mens tam dira, miserrime coniunx, impulit his cingi telis? Aut quo ruis? inquit; Non tali auxilio nec defensoribus istis tempus eget, non, si ipse meus nunc adforet Hector. Huc tandem concede; haec ara tuebitur omnis, aut moriere simul. Sic ore effata recepit ad sese et sacra longaevum in sede locavit. Ecce autem elapsus Pyrrhi de caede Polites, unus natorum Priami, per tela, per hostis porticibus longis fugit, et vacua atria lustrat saucius: illum ardens infesto volnere Pyrrhus
Abbreviated transcription (Latin):
Tu paiide tectis matres ingentibz errant
Lamplexe qz tenent postes atz ostula figũt
Instat ui prĩa puxus nec daustra nez ipĩ
Custodes susterre ualent labat ariete crebre
Iauua et emoti procũbunt cardine postes
Bic uia. ui rũpũt adeus prinoo q tacidant
In mulsi dauai et late loca nulite complent
Non sic aggeub iuptis cũ spinuens anuis
Exiit expolitas qz euicit gurgite moles
Fertur in arua furreus cunulo cãpos qz per ouĩs
Esi stabulis auueuta trahit bidi ipẽ ftuentem
Cede ueectolemũ. geniinios q in hiuiue atãdas
Uidi eͤcubam. centũ q uirus. pͥniũ q per aras
Saugiie fedantẽ quos ip̃e sacuerat ignes
Qũquagĩta illi thalanu stes tauta nepotũ
B.ubarico postes auro spolũs q superbi
Protubuere. teuent dauai qua deficit iguis
Foisitam et p̾aii fuerĩt que fata regiuras
U ibis ubi capte casũ cõuulsa q uidi
Lmuina tectoꝵ et medus penetralibz hostem

Expanded text:
Tum pavidae tectis matres ingentibus errant; Tum pavidae tectis matres ingentibus errant; amplexaeque tenent postis atque oscula figunt. Instat vi patria Pyrrhus; nec claustra, neque ipsi custodes sufferre valent; labat ariete crebro ianua, et emoti procumbunt cardine postes. Fit via vi; rumpunt aditus, primosque trucidant immissi Danai, et late loca milite complent. Non sic, aggeribus ruptis cum spumeus amnis exiit, oppositasque evicit gurgite moles, fertur in arva furens cumulo, camposque per omnis m stabulis armenta trahit. Vidi ipse furentem caede Neoptolemum geminosque in limine Atridas; vidi Hecubam centumque nurus, Priamumque per aras sanguine foedantem, quos ipse sacraverat, ignis. Quinquaginta illi thalami, spes tanta nepotum, barbarico postes auro spoliisque superbi, procubuere; tenent Danai, qua deficit ignis. Forsitan et Priami fuerint quae fata requiras. Urbis uti captae casum convolsaque vidit limina tectorum et medium in penetralibus hostem,
Abbreviated transcription (Latin):
Telorũ iuterea ceslat genus
Uestibulũ aute ipĩ pͥio q ĩ suuine purus
Exultat telis et su ce corrustus aeua
Qualis ubi in lacẽ coluber mala gͣnicã pastus
Ergida sub terra tuuudũquẽ briiua tegebant
Nũt positis nonus xxiuiis intidus q uinenta
Lubrica cõnoliut sublato pegore teura
Nr dius ad solem et hugius mitat ore tasultis
Uua ingens periphas et equoꝵ agitator achillis
Qinuger anthomedon una omr̃s strua pubes
Succedũt tecto et fiãma ad culuuã iactant
I pe niter pͥmos correpta dura bipenui
Liiunia prersipit postes qa cardiue bellit
Eratos iãq extisa trabe frrua tauauit
Robora et iugentẽ lato dedit ore feuestrain
A ppaiet donis nitus et atuia lõga patestũt
Airaient priami et ueterũ penetralia regũ
Armatos qz uident stantes in luuine p̾mo
At domus interior genutu miseioq tumultu
Mistetur. penitus q caue plaugoribz edes
Lenuneis blulant feat aurea sidera clamor

Expanded text:
telorum interea cessat genus. telorum interea cessat genus. Vestibulum ante ipsum primoque in limine Pyrrhus exsultat, telis et luce coruscus aëna; qualis ubi in lucem coluber mala gramina pastus frigida sub terra tumidum quem bruma tegebat, nunc, positis novus exuviis nitidusque iuventa, lubrica convolvit sublato pectore terga arduus ad solem, et linguis micat ore trisulcis. Una ingens Periphas et equorum agitator Achillis, armiger Automedon, una omnis Scyria pubes succedunt tecto, et flammas ad culmina iactant. Ipse inter primos correpta dura bipenni limina perrumpit, postisque a cardine vellit aeratos; iamque excisa trabe firma cavavit robora, et ingentem lato dedit ore fenestram. Adparet domus intus, et atria longa patescunt; adparent Priami et veterum penetralia regum, armatosque vident stantis in limine primo. At domus interior gemitu miseroque tumultu miscetur, penitusque cavae plangoribus aedes femineis ululant; ferit aurea sidera clamor.
Abbreviated transcription (Latin):
Culuuã cõuellũt his le qñ ultiã ceruũt
Extrema iã ĩmorte paant defendere telis
Amatas q trabbs ueterĩ decora alta paieutũ
Deuoluũt alii strctis mucronib nuas
Obledere fores has seruaut aguuẽ deuso
Instaurati liuiiui regis succiurere tectis
Luuen erat cece isz fores et permus ulus
Tectorũ iiter se pcuni postes q relicti
A tergo iufelix qua se dũ regna manebant
Sepus audroiache ferre incomitata solebat
Ad soceros. et auo puerũ astiauacta trahebat
Euado ad sũmi fastigia tubauuis uude
Tela manu nuler iactabant rrota tenca
Turou in p̾cipiti stantẽ sũmis q labastia
Eductam tectis unde ouũs toia uider
Et diaũ solite nanes et a chaiti castia
Aangiossi ferro crtũ qua sr̃nia labantes
Inucturas tabulata dabant cõnelliuiꝰ altis
S edib impuliuiꝰ qea lapsa repente ⁊ uinã
¶ũ sonitu trahit et dauaũ sliper aguuã late
Incidit ast alii subemit uec saya nec ullũ

Expanded text:
culmina convellunt; his se, quando ultima cernunt, culmina convellunt; his se, quando ultima cernunt, extrema iam in morte parant defendere telis; auratasque trabes, veterum decora alta parentum, devolvunt; alii strictis mucronibus imas obsedere fores; has servant agmine denso. Instaurati animi, regis succurrere tectis, Limen erat caecaeque fores et pervius usus tectorum inter se Priami, postesque relicti a tergo, infelix qua se, dum regna manebant, saepius Andromache ferre incomitata solebat ad soceros, et avo puerum Astyanacta trahebat. Evado ad summi fastigia culminis, unde tela manu miseri iactabant inrita Teucri. Turrim in praecipiti stantem summisque sub astra eductam tectis, unde omnis Troia videri et Danaum solitae naves et Achaia castra, adgressi ferro circum, qua summa labantis iuncturas tabulata dabant, convellimus altis sedibus, impulimusque; ea lapsa repente ruinam cum sonitu trahit et Danaum super agmina late incidit: ast alii subeunt, nec saxa, nec ullum
Abbreviated transcription (Latin):
Peuelci dertra diue arimpotentis ad aram
Pr ocũbit ca dit qaipheus iustissiuiꝰ uiius
Qui fuit in tentas, et leruantillimꝰ equi
Diis aliter uisũ peremut hixhanis q diuas q
Confixi a socus nectetua pliuia pauthu
Aa bentẽ pictas uet apoliuis inifula texit
Iliaci ciueres et flãnia extrenia meorum
Testor in ortalu uelro i uertela uet ullas
Ui tauisse uices dauaũ et si fata fuisseut
Ut caderem menusse manu diuelliui iide
Srintus etpelias iuctũ quors̃ irhitus eno
Iau granioi pelpas et uuluere tardus ulixi
Protiuus ad sedes pͥamui clamore uotati
H it uero nigrentẽ puguã ceu cetera iisꝙͣ
Bella forent nulli tota morerentur in uibe
Sic mariẽ iudomtũ dauaesq ad tecta ruentes
Ceauinꝰ. oblellũ qz acta testu diue luuen
Derent parietib stale. postes q sub ipõs
Ni tiuitur gradibz aipeos qz ad tela siuistris
Protecti obicĩt preusant fastigia dextas
Dardauide contra turtes ac tecta domoꝵ

Expanded text:
Penelei dextra divae armipotentis ad aram Penelei dextra divae armipotentis ad aram procumbit; cadit et Rhipeus, iustissimus unus qui fuit in Teucris et servantissimus aequi: dis aliter visum; pereunt Hypanisque Dymasque confixi a sociis; nec te tua plurima, Panthu, labentem pietas nec Apollinis infula texit. Iliaci cineres et flamma extrema meorum, testor, in occasu vestro nec tela nec ullas vitavisse vices Danaum, et, si fata fuissent ut caderem, meruisse manu. Divellimur inde, Iphitus et Pelias mecum, quorum Iphitus aevo iam gravior, Pelias et volnere tardus Ulixi; protinus ad sedes Priami clamore vocati. Hic vero ingentem pugnam, ceu cetera nusquam bella forent, nulli tota morerentur in urbe. Sic Martem indomitum, Danaosque ad tecta ruentis cernimus, obsessumque acta testudine limen. Haerent parietibus scalae, postisque sub ipsos nituntur gradibus, clipeosque ad tela sinistris protecti obiciunt, prensant fastigia dextris. Dardanidae contra turris ac tota domorum
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce trahebatur passis puameia uirgo
Cam̃b a teniplo caslaudra a ditis q miuerue
Ad clũ tendens aidentia luã faestra
Luiã nam teneras arcebant uuclã paliuas
Non tulic haut spẽm fuuata iudte corebus
Et se semediũ tioilt peritirais in agnien
Couseaniuit̃ cuncti et denlis incuroniꝰ armis
Hic primũ ex alto delubri culuuẽ telis
Nostroꝵ ebriuut oritur q miserorã cedes
Ariuoꝵ facie et graiaz errore nbarũ
Tu dauai genutu atz erepte uirgĩs rra
Uudiq collecti iuiuadunt acerrimꝰ aiax
Et geniĩ atrĩde dolopũq excicitus omĩs
A duersi tupto cenquondã turbiue uenti
Confligũt zephirus ꝙluothus q eclotus eois
Sirrus equis. stadũt silue. seuit q tadenti
Spuineus atz io uerens tiẽt equora fuido
Illi ctiã si quos obstura uocte per unibrã
Fudiuiꝰ iuilidũs totaq agitauiꝰ urbẽ
Apparent pͥii dipeos mentita q tela
N guestũt. atz ora soue discordia siguãt
Ilicet obriuinur nu̾o prutꝰ q corebus

Expanded text:
Ecce trahebatur passis Priameia virgo Crinibus a templo Cassandra aditisque Minerve ad caelum tendens ardentia lumina frustra,— lumina, nam teneras arcebant vincula palmas. Non tulit hanc speciem furiata mente Coroebus, et sese medium iniecit periturus in agmen. Consequimur cuncti et densis incurrimus armis. Hic primum ex alto delubri culmine telis nostrorum obruimur, oriturque miserrima caedes armorum facie et Graiarum errore iubarum. Tum Danai gemitu atque ereptae virginis ira undique collecti invadunt, acerrimus Aiax, et gemini Atridae, Dolopumque exercitus omnis; adversi rupto ceu quondam turbine venti confligunt, Zephyrusque Notusque et laetus Eois Eurus equis; stridunt silvae, saevitque tridenti spumeus atqueIlli etiam, si quos obscura nocte per umbram fudimus insidiis totaque agitavimus urbe, apparent; primi clipeos mentitaque tela adgnoscunt, atque ora sono discordia signant. Ilicet obruimur numero; primusque Coroebus
Abbreviated transcription (Latin):
Migdouides qui illis ad troiã forte diebus
Deuerat. insauo cassandre ĩcensus amoie
Et gener auxiliũ pͥamio fagib qz ferebat
Infelix qni nõ spouse p̾cepta furentis
An dierrit
Quos uti cõfertos auieie in prelia uidi
Incipio super hie. iiuenes fortistiia faistra
Pectora si bebis audentẽ extrema cupido
Certa sequi. aue sic reb fectuua uidetis
Excessere onĩs aditis l aris q relictis
Diĩ quib imperiũ hoc steterat succurritis uibi
Qua salus uictis nllaus specno salutem
Sic añus iiuenũ furor ad ditus inde luꝑi ten
Raptores atra ĩ nedula quos Tpba uentus
Exegit cetos rabies. tatuliq ulicti
Faucib expertanit sictis. pertela pri hostes
Madimiꝰ haud dubiã ĩ mortem medie q tenenꝰ
U ibis uiter. nox atia caua cucĩ uolat uiubra

Expanded text:
Mygdonides: illis ad Troiam forte diebus Mygdonides: illis ad Troiam forte diebus venerat, insano Cassandrae incensus amore, et gener auxilium Priamo Phrygibusque ferebat, infelix, qui non sponsae praecepta furentis audierit. Quos ubi confertos audere in proelia vidi, incipio super his: Iuvenes, fortissima frustra pectora, si vobis audentem extrema cupido certa sequi, quae sit rebus fortuna videtis: excessere omnes, adytis arisque relictis, di, quibus imperium hoc steterat; succurritis urbi Una salus victis, nullam sperare salutem. Sic animis iuvenum furor additus: inde, lupi ceu Raptores atra in nebula, quos inproba ventris Exegit caecos rabies, catulique relicti Faucibus expectant siccis: per tela, per hostes Vadimus haud dubiam in mortem, mediaeque tenemus Urbis iter: nox atra cava circumvolat u
Abbreviated transcription (Latin):
Satra manu uictos qz deos ꝓnũ q nepotẽ
Ipẽ trahit. tirisuq auiens ad huuãtendit
Quos res sĩuia loto panthu quã prẽdin arcem
Uix ea fatus eram geuutu cũ talia ⁊ eddit
Ueunit sũma dies. et meluctabile tempus
Dardanie. finiuꝰ ⁊eoes. fiuit iliũ. et iugeus
Oloria tencioꝵ ferus onuampitꝰ argos
Traustulit iniceula dauai duãntur in uibe
Ar diuis arui atos modus in menibz astans
Fiuidit equus. uictor q sinon ĩceudia nulcer
Insulcaus portus aliĩ bipatentib alliuit
Milia quot magius nũꝙͣ ueuere nicems
Obledere alii telis augufta uiarum
Oppositis stat ferri a cies mucioue corulto
Etucta parata nea. eix pͥmi płia toutant
Pertarũ uictiles. et ceco marte ⁊esistũt
Talib otri ade dictis et nunmẽ dinũ
Infiamas et in arma feror quo trstis erinis
Quo fremitus uorat. et sublatus ad lidera claior
Addũt se socios aipheus et et maximꝰ aunus
Et la ter agrloniciãt nr̃o niueiuisqz corebus

Expanded text:
sacra manu victosque deos parvumque nepotem sacra manu victosque deos parvumque nepotem ipse trahit, cursuque amens ad limina tendit. Quo res summa, loco, Panthu? Quam prendimus arcem? Vix ea fatus eram, gemitu cum talia reddit: Venit summa dies et ineluctabile tempus Dardaniae: fuimus Troes, fuit Ilium et ingens gloria Teucrorum; ferus omnia Iuppiter Argos transtulit; incensaduus armatos mediis in moenibus adstans fundit equus, victorque Sinon incendia miscet insultans; portis alii bipatentibus adsunt, milia quot magnis umquam venere Mycenis; obsedere alii telis angusta viarum oppositi; stat ferri acies mucrone corusco stricta, parata neci; vix primi proelia temptant portarum vigiles, et caeco Marte resistunt. Talibus Othryadae dictis et numine divom in flammas et in arma feror, quo tristis Erinys, quo fremitus vocat et sublatus ad aethera clamor. Addunt se socios Rhipeus et maximus armis et lateri adglomerant nostro, iuvenisque Coroebus,
Abbreviated transcription (Latin):
Hes cape fateꝵ couutes his meina queie
Quchise donius aiborib q obtecta recossit
Clarestũt souitus. armorũ qr ingrunt horror
Excutior souuio. et sũmi fastigia tetti
Asceusu supero. atz airectis audib asto
In segetẽ ueluti cũ flãma fauientib austas
Sundit. aut rapidus ioẽauo fliũc torrens
Steruit agios. steruit sata leta. boñ q labores
Picripites q tiahit siluas stupetiusciꝰ alto
Accipieus souitũ saxi de uortice pastor
Qñ bero muaĩtesta fides. dauaũ q patestũt
Infidie. iam deiphebi dedit ampla ruinã
Uultano superante doniis. iã ꝓxiuiꝰaidet
Utalegoii. sigea inui freta lata reluceut
Exoritur clauior q uirĩt. claugor q tubaꝵ
Ariua amens capio. nec sat racõius ĩ arius
S ed nlonierare manũ bello et cõciurtere ĩ arcem
P recipitant. pulthiũ q mori lliccintit ĩ arius
Gcte aũt telis panthus elapsus achuũ
Pauchus otriades arcis phebiq lacerdos

Expanded text:
hos cape fatorum comites, his moenia quaere hos cape fatorum comites, his moenia quaere Anchisae domus arboribusque obtecta recessit, clarescunt sonitus, armorumque ingruit horror. Excutior somno, et summi fastigia tecti ascensu supero, atque arrectis auribus adsto: in segetem veluti cum flamma furentibus austris incidit, aut rapidus montano flumine torrens sternit agros, sternit sata laeta boumque labores, praecipitisque trahit silvas, stupet inscius alto accipiens sonitum saxi de vertice pastor. Tum vero manifesta fides, Danaumque patescunt insidiae. Iam Deiphobi dedit ampla ruinam Volcano superante domus; iam proxumus ardet Ucalegon; Sigea igni freta lata relucent. Exoritur clamorque virum clangorque tubarum. Arma amens capio; nec sat rationis in armis, sed glomerare manum bello et concurrere in arcem praecipitant, pulchrumque mori succurrit in armis. Ecce autem telis Panthus elapsus Achivom, Panthus Othryades, arcis Phoebique sacerdos,
Abbreviated transcription (Latin):
Uei michi qualis erat. quãtũ nuitatus ab ille
Pectore qui redit exnuas inductus a chillis
Uel dauaũ fagias iaculatus puppibz igues
Staleutẽ barbain et cõcectos sanguiẽ criues
Uulnera qz illa gereus/ que arcã plirrimanuuros
Aitepit priõs. uttio fleus ipe uidebar
Compellare urrũ. et mestas expioniere uotes
Olux dardaie sres o fidilliua tenciũ
Que tante tenuere mors quibz hector abous
Expectate uenis uete post multa tuorũ
Enuera post bariõs hom̃ q urbis q labores
Deffesli aspitiniꝰ que cã iudignia sercuos
Fedainit uultus: aut cur hecuulueia terus
Ille nichil. net me querentẽ baua moratur
Scd tanit᷑ gemiitus mo depectore duceus
Heu fuge nate dea te qi hie art eripe flãnus
Postis habet muros ruit altocubiuẽ troia
Sat patae pͥaiuo q datũ si pergania dextra
Defendi posteut etiai har defeula tiullent
Sacra suos qz tibi cõmeudat troia penates

Expanded text:
Ei mihi, qualis erat, quantum mutatus ab illo Ei mihi, qualis erat, quantum mutatus ab illo Hectore, qui redit exuvias indutus Achilli, vel Danaum Phrygios iaculatus puppibus ignis, squalentem barbam et concretos sanguine crinis volneraque illa gerens, quae circum plurima muros accepit patrios. Ultro flens ipse videbar Compellare virum et maestas expromere voces: O lux Dardaniae, spes O fidissima Teucrum, quae tantae tenuere morae? Quibus Hector ab oris exspectate venis? Ut te post multa tuorum funera, post varios hominumque urbisque labores defessi aspicimus! Quae causa indigna serenos foedavit voltus? Aut cur haec volnera cerno? Ille nihil, nec me quaerentem vana moratur, sed graviter gemitus imo de pectore ducens, Heu fuge, nate dea, teque his, ait, eripe flammis. Hostis habet muros; ruit alto a culmine Troia. Sat patriae Priamoque datum: si Pergama dextra defendi possent, etiam hac defensa fuissent. Sacra suosque tibi commendat Troia penatis:
Abbreviated transcription (Latin):
Conticuere. sopor fessoo complertitiro aitus
Et iã arguia falaux instanctis uanibz ibat
A teuedo tacite per aiica silencia lune
Li ttora uota petens flãmias cũ regia pupis
Extulerat fatis a deũ de fontus nũquis
Inclusos utero danaos. es piuea turtu
Larat claustra siuon. illos patettr̃s ad amras
Redit egnus. leti qz caur serobore promũt
Thessandrus istelenus qz duces et dirus ulixes
Denussũ lapsi per fiuĩe achauias q thoas m
Pelides. s neoptoleniꝰ pͥmus q machaon
IEt ienlaus/ et ip̃ẽ dolifatucator epros ͥ rͤͫ¬
Ilmadũt urbem oumno uio ꝙ sepultam
Ce diuitur bigiles portis q patentib ouĩs
Ampiũt sonos atz agina cousila ĩgũt
Tempus erat quo pͥia quies mortalib eras
Incipit. et douo diuũ gratissiura serpit
In sonnus ecce aute oculos metilliuꝰ hector
Uisus a desse muichi. largos q effiuideie fletus
Ruapeatus bigis It quondã. ater q caucuto¬
Puluere per qz pedes tr niectus sora tumentes

Expanded text:
artus: et iam Argiva phalanx instructis navibus ibat a Tenedo tacitae per amica silentia lunae litora nota petens, flammas cum regia puppis extulerat, fatisque deum defensus iniquis inclusos utero Danaos et pinea furtim laxat claustra Sinon. Illos patefactus ad auras reddit equus, laetique cavo se robore promunt Thessandrus Sthenelusque duces, et dirus Ulixes, demissum lapsi per funem, Acamasque, Thoasque, Pelidesque Neoptolemus, primusque Machaon, et Menelaus, et ipse doli fabricator Epeos. Invadunt urbem somno vinoque sepultam; caeduntur vigiles, portisque patentibus omnis accipiunt socios atque agmina conscia iungunt. Tempus erat, quo prima quies mortalibus aegris incipit, et dono divom gratissima serpit. In somnis, ecce, ante oculos maestissimus Hector visus adesse mihi, largosque effundere fletus, raptatus bigis, ut quondam, aterque crupulvere, perque pedes traiectus lora tumentis.
Abbreviated transcription (Latin):
Ter couatus ibi collo dare brachia tricũ
Te fiuistia cõpreusa mauꝰ effugit imago
Par lenibz uentis uoluca q similia sonino
Eic deuiũ socios cõsumpta uocte remiso
A tz hic ingentẽ conutũ affluxisse uouoꝵ
Collectam exalio pubem. nusuabile uulgus
In quastũz uelim pelagodeduceᷤ terrs
Ian qz uigis lũme ligebat lutifer yde
Ducebat. s diem dauai qz oblesla tenebant

Expanded text:
Ter conatus ibi collo dare brachia circum: Ter frustra conprensa manus effugit imago, Par levibus ventis volucrique simillima fumoSic demum socios consumpta nocte reviso. Atque hic ingentem comitum adfluxisse novorum collectam exsilio pubem, miserabile volgus. in quascumque velim pelago deducere terras. Iamque iugis summae surgebat Lucifer Idae ducebatque diem, Danaique obsessa tenebant