comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nitellex̃. hoc canticũ exultationis dõ cecinit.
In quo inat̾iam ht ipsam xͥ incarnationẽ
passionẽ. Modus. ẽ. quod enumerat ndeter¬
minat bona. quȩ ꝑ ipsam natiuitatẽ hõĩb
sunt impensa. Intentio ẽ hortari ad laudem
ũĩ ꝓincarnatione filii. dñe audiu ꝑquandã
meȩ st̾ilitatis ñ continget. s in medio. an .i.
implenitudine tempoꝵ. qñ erit quasi cor
te s ꝑ peccatũ subtracte. nquasi obliuioni da¬
te.cũ pͥus fu̾it iratus ipsi homini. Deus qui
occulte locutus erat in eniginate.iam aꝑte
austro .i. ab egipto uñ auster flat. ueniet ad
terrã isi ⁊ defuncto herode. uñ dr̃. Ex egypto
uocaui filiũ meũ. ⁊ ipse idẽ sc̃s ueniet de
monte. pha. ꝑ harã locus ẽ in egẏpto qͥ pha¬
res dr̃: s̃ turris. ĩ hora maris. unde regester¬
brat sua claritate.  illuminat minorẽ
lucem illoꝵ maiori lumine suffundens.
uł ꝑeũ laudabiles fiunt. Splendor. Ecce
de passione. ⁊pꝰquã splendor eiꝰ ꝑmiracula¬

Expanded text:
canticum exsultationis Deo cecinit, in quo materiam habet ipsam Christi incarnationem et passionem. Modus est, quod enumerat et determinat bona, quae per ipsam nativitatem hominibus sunt impensa. Intentio est, hortari ad laudem Dei pro incarnatione Filii. Domine, audivi per meae sterilitatis non continget, sed in medio annorum in plenitudine temporum, quando erit quasi cor ter peccatum subtractae, et quasi oblivioni datae, cum prius iratus fueris homini ipsi. Deus. Quia occulte locutus erat in aenigmate, ideo apeaustro, id est, ab Aegypto, unde auster flat, veniet ad terram Israel defuncto Herode. Unde dicitur: Ex Aegypto vocavi Filium meum , et ipse idem sanctus veniet de monte Pharan. Pharan locus est in Aegypto, qui Pharos dicitur, turris in ora maris: unde reges terbrat sua claritate: et etiam illuminat minorem lucem illorum, majori lumine suffundens, vel per eum laudabiles fiunt. Splendor ejus. Ecce de passione: et postquam splendor ejus per
Abbreviated transcription (Latin):
Extend̾ in baptismo ita potestate pͥuatis.:
quantũ ad diem uidieii. extendisti .i. ꝓlata
itł inferes. ut ita subu̾sis ⁊ admaiorẽ pe¬
nã dilatis. dux fiusti ꝑdesertũ hꝰ uite pꝰ bap¬
eos tribulando. Expoñ ꝑpartes malorũ.
isignificat ebriosos interrenis. qͥ sc̃os dei¬
ficat incestuosos ⁊ aliis uiciis obnoxios.
qui om̃s dolunt deꝑseuerantia bonoꝵ.
ytiment penas quȩ ꝑ eos annuntiant᷑.
ñ possunt detine̾. Irruat. Quasi isti mali
ita uolunt scõs puertere: s irruat. sĩ .e. f¬

Expanded text:
Extendisti in baptismo, ita potestate privasti: et quantum ad diem judicii, extendisti, id est diillis inferes. Et illis ita subversis, et ad majorem poenam destinatis, dux fuisti eos tribulando. Exponit per partes, malorum:et significat ebrios terrenis, qui sanctos atur, et significat incestuosos, et aliis vitiis obnoxios: qui omnes dolent de perseverantia bonorum, et timent poenas, quae per eos annuntiantur:non possunt detinere. Irruat. Quasi diceret: Isti mali ita volunt sanctos pervertere, sed irruat super
Abbreviated transcription (Latin):
fu.t. sicut ẽ ministrator gr̃arũ. pret̾ abla¬
tam potestatẽ in baptismo. congregatȩ sunt
butur in inferno. S int̾im añ diẽ iudicii
augmentat pȩnã reseruatã. hoc dic̃. Abyssi.
inferni. Hideo qr uidit diabolus in hoc p̃senti
penã dilatã. dix̃. ꝑsequar istos quos uideo mͥ
substituant᷑. Et si ñ poto̾ deceptionib ꝓficete

Expanded text:
tui furoris, sicut est minister gratiarum, praeter ablatam potestatem in baptismo, congregatae superbuntur in inferno. Sed interim ante diem judicii augmentat poenam reservatam, dicendo, abyssi, mari. Et ideo, quia vidit diabolus in hoc praesenti poenam dilatam, dixit: Persequar istos quos video mihsubstituantur. Et si non potero deceptionibus proficere,
Abbreviated transcription (Latin):
ficaris. Et interumn dũ transirent ꝑ desertũ.
ascendert̃. po. in occursũ ut nocerẽteis. et
irati fc̃ quod transirent ꝑfines eoꝵ. Et det̃¬
minat qui ppłi .s. dolores ob. ha. ꝑhi. Et tẽ
conturbati st̃. pͥn.e. i. idumeoꝵ. qui de esau
descendert̃. robustos.mo. oꝑ.t. i. ilł transeũ¬

Expanded text:
ficaris. Et interim dum transirent per desertum, ascenderunt populi in occursum, et nocumentum eis, et irati sunt quod transirent fines eorum: et determinat qui populi, scilicet, dolores obficaris. Et interim dum transirent per desertum, ascenderunt populi in occursum, et nocumentum eis, et irati sunt quod transirent fines eorum: et dete
Abbreviated transcription (Latin):
lider eos ds̃ ab om̃ib in uia obsistentib lib̾abit
doneo inducat interrã ꝓmissionis. Intentio
ẽ hortari ad laudem dĩ ꝑꝑ ipsũ transitum.
Uox moysi delib̾atione applaudentis sio. Cati
milites eius demersit in.ma. fo̾ititudo. det̃¬
minat quis sit ille qui ita gloriose magni
tus ẽ. dñs ẽ fortitudo mea nł .ii. qui fac̃ me
fortẽ n laudabilem. ipse est factus mͥ in .s.¬

Expanded text:
liter eos Deus ab omnibus in via obsistentibus liberabit, donec inducat in terram promissionis. Intentio est, hortari ad laudem Dei, propter ipsum transitum. Vox Moysi de liberatione applaudentis: Cantemus milites ejus dejecit in mare. Fortitudo mea. Determinat quis sit ille, qui ita gloriose magniftus est, est fortitudo et laus mea, qui facit me fortem et laudabilem et ipse factus est
Abbreviated transcription (Latin):
rubrũ eductis quasi ꝓgrãrũ actione cauta¬
uit moyses dño qui inunicos eoꝵ subm̾serat
hoc canticũ laud̾. ⁊ filios isrł cantare do¬
cuit. maria sorore sua p̃cinente ꝯcitarrã¬
te. in quo p̃sigurauit leticiã scõꝵ qͥ ꝑbap¬

Expanded text:
Rubrum eductis, quasi pro gratiarum actione cantavit Moyses Domino, quia inimicos eorum submerserat , hoc canticum laudis, et filios Israel cantare docuit, Maria sorore sua praeeunte et citharizante, in quo praefiguravit laetitiam sa
Abbreviated transcription (Latin):
acciꝑent. ⁊ famelici gentiles prius dm̃ ignoran¬
ctos. infirmata .i. excecata ẽ. Et ñ mirũ si
gentilitas ita creuit: qr dñs hoc fecit qͥ mor¬
deos. ⁊ sub. humiles gentiles. Suscitans de
pul .i. de ignorantia. egenũ. gentilẽ. ⁊ de ster¬

Expanded text:
acciperent: et famelici gentiles, prius Deum ignoranctos, infirmata et excaecata est. Et non mirum si gentilitas ita crevit, quia Dominus hoc fecit, mordaeos, et sublimat gentiles humiles. Suscitans de pulvere, id est de ignorantia egenum gentilem, et de ster
Abbreviated transcription (Latin):
latim tm̃ creu. ⁊ aduersarii decreuert̃.
resistere allophilis. ꝑeꝑit plurimos.  alia
phili qui multos habebant bellicosos infir¬
mata ẽ. Et hoc quod ego sũ saturata. ⁊ illi
infirmati. hoc ẽ ꝑdñm qui qͦs uult morti¬
ficat ⁊quos uult uiuificat. nmortificatos
deducit adinferos ut ibi ꝑpetuo maneant.
nquosclã reducit hic qui preuidebat iustoᷤ
iii .xͥ. resurrectione reducendos. dñs n pau
riori gradu. egenũ sicut me uł meũ po¬
pulũ. ⁊ de stercore. hoc ẽ de magno obꝓbrio
yabiectione. pauꝑem erigens in magnã
dignitatẽ. ad hoc erigens. ut seoeat eũ pͥn.
tiscescent ñ audentes mutire. nec haben¬
tes bonum qͦd ꝓferant. positi in tenebris
inferni. Idõ ꝯticescent: q̃m ille tm̃ qui uir
ẽ roborabit᷑ infuturo m hoc robur erit
ñ in sua fortitudine. s dĩ. uir qͥdem fortis
apparebit. s aduersarii eiꝰ exꝑtes diuine
fortitudinis. formidabunt ⁊timidi appa¬
rebunt añ dñm. ⁊ ipse existens in ceł to¬

Expanded text:
latim tantum crevi, et adversarii decreverunt, mpotens resistere allophilis, peperit plurimos, et, illa phili, qui multos habebant bellicosos, infirmata est. Et hoc quod ego sum saturata, et illi infirmati, hoc est per Dominum, qui quos vult mortificat, et quos vult vivificat et mortificatos deducit ad inferos, ut ibi perpetuo remaneant, et quosdam reducit, quia praevidebat justos in Christi resurrectione reducendos. Dominus eti de inferiori gradu egenum sicut me, vel meum populum, et de stercore, id est, de magno opprobrio et abjectione pauperem erigens in magnam dignitatem. Ad hoc erigens, ut sedeat cum princticescent non audentes mutire, nec habentes bonum quod proferant, positi in tenebris inferni, jam conticescent: et quia ille tantum qui vir est, roborabitur in futuro, et hoc robur erit non in sua fortitudine, sed Dei. Vir quidem fortis apparebit, sed adversarii ejus expertes divinae fortitudinis formidabunt, et timidi apparebunt ante Dominum, et ipse existens in coelis, to
Abbreviated transcription (Latin):
i obliuioni dedisti condonando. Quia. Id̾o
me eruisti. ut creptus confiterer. qr aliter
mmferno positus ẽ pot̃ te laudare. sic nec
ego si in pecr̃is ꝑseuerarem. illi qͥ descendunt
sam sibi utilem ñ intelligent. sic nec ego si
in peccatis morerer: uł in pecc̃is ꝑseu̾arem.
ficasti ut tͥ ꝯfiterer. Confitebitur dico: ⁊ali¬
qͥs illoꝵ uiuificator factus ꝑat̃ .i. doctor ali¬
is. faciet .no. filiis qͦs docet ueritatẽ. t .i. ꝓmis¬

Expanded text:
 oblivioni dedisti condonando: Quia ideo me eruisti, ut ereptus confiterer, qua aliter est positus, potest te laudare, sic nec ego si in peccatis perseverarem: et illi qui descendunt sam sibi utilem non intelligunt: sic nec ego, si in peccatis morerer, vel si in peccatis perseverarem, ficasti, ut tibi confiterer. Confitebitur tibi dico, et aliquis illorum vivificatorum factus pater et doctor aliis, faciet filiis, quos docet notam veritatem tuam, i
Abbreviated transcription (Latin):
reuera ẽ quã diu hõ incarne subsistit. tẽ
iuste corripies.i. correptũ nemendatũ
facies me ꝑ istam infirmitatẽ. ⁊ spaciũ
emendandi tͥbues de inceps uiificabis
me .i. iustũ ⁊ sc̃m efficies. Iũ debeocorripi⁊
emendari ⁊ si spaciũ ꝓlongatũ fuĩt: quia
pacem hit. itutus ẽ ab inimicis. ẽ. ista mea a

Expanded text:
revera est: quandiu homo in carne subsistit, tunc juste corripies, id est correptum et emendatum me facies per istam infirmitatem, et spatium emendandi tribues, et deinceps vivificabis me justum et sanctum efficies: et vere debeo corrigi et emendari, si spatium prolongatum fuerit, quia pacem habet, et tutus est ab
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓponebam clamare ngemere : ideo ocłi ma
i. affectiones meȩ st̃ attenuati .i. remota es¬
situdine terrȩ clariores ⁊subtiliores fact
tatis patior. a similitudine illiꝰ qui i cansã
deprimit᷑ ⁊ aduocatũ querit. iñ dicit respon¬

Expanded text:
ponebam clamare et gemere, ideo oculi mei, id est affectiones meae sunt attenuati, id est remota crassitudine terrae clariores et subtiliores effecti, et ne, vim infirmitatis patior a simili illius, qui in causa deprimitur, et advocatum quaerit; inde dicit: se
Abbreviated transcription (Latin):
Uxultauit. anna diu ꝑpessa obꝓbriũ ste¬
rilitatis abemula sua fenenna ⁊ filiis
annã prius sterilem post ea fecundatã sig¬
despecta. pꝰea conuersa uideis ẽ prelata. ꝑ
fenennã iudaicus ppłs. qui antra dõ accep¬
tus. pꝰea ẽ repudiatus. ꝑ samuelẽ xp̃c. qͥ fu¬
turuꝰerat salus iudaici popłi .om̃ĩs creden¬
tis. Mat̾ia c̃ filius. a deo anne datus. Modus.
qł ostendit qualit̃ ipsa anna ꝓfilio sibi da¬
.s. salus popłi .⁊ destructio hostium. Inten¬
tio ẽ hortari adlaudem dei ꝓimpetratio¬
ne ouiuslibet beneficii. uox anne de ac¬
cepto filio congratu lantis: Exultauit .c.
meũ in do. qui dedit mͥ filium. ⁊ cornũ .m.
I. defectio mea contra imꝑꝑiũ sterilitatis.

Expanded text:
ultavit. Anna diu perpessa opprobrium sterilitatis ab aemula sua Fenenna et filiisulo. Per Annam prius sterilem, postea fecundatam, sig, postea conversa, Judaeis est praelata: a Deo acceptus, postea est repudiatus: per Samuelem, Christus, qui futurus erat salus Judaici populi, id est omnis credentis. Materia est filius Annae a Deo datus. Modus est, quod ostendit qualiter ipsa Anna pro filio sibi dascilicet, salus populi, et destructio hostium. Intentio est, hortari ad laudem Dei, pro impetratione alicujus beneficii. Vox Annae, de accepto filio congratulantis: Exsultavit cor meum in Domino quod dedit mihi filium; et cornu meum, id est, defensio mea contra improperium sterilitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
s p̃mnia grauitate infumitatis. ꝙ parũ de¬
fuit a morte. De mane usq ad u̾sp̾. fi. me. Q.d.¬
deo dico succidit. ⁊ quasi mortuũ me fuisse: qr p̃
nimia infirmitate singuł dieb dicebã. Odñe.
appositam similitudinẽ de leone repetit. Et ꝙ
similis erat infirmitas mea leoni: ĩo dicebã.
hinc de penitentia peccatoꝵ incipit quãmn
cata hanc infirmitatẽ michi euenisse: s nẽ

Expanded text:
sed prae nimia gravitate infirmitatis, quia parum desed prae nimia gravitate infirmitatis, quia parum defuit a morte. De mane usque ad vesperam finies me. Quasi ideo succidit, et quasi mortuum me fuisse, quia prae nimia infirmitate singulis diebus dicebam: O Domine! oppositam similitudinem de leone, repetit. Et quia similis erat leoni infirmitas, ideo dicebam: hic de poenitentia peccatorum incipit, quam in cata hanc infirmitatem evenisse, sed
Abbreviated transcription (Latin):
cib n ꝯpunctione cordis. pesiqduũ. anm. ut¬
ꝓ longato uitȩ spacio qͥdinme imꝑfectũ erat
consũmarẽ. Ideo quesiui bona. ut ꝑficerem:
contuitu illiꝰ qui reꝑatus.ẽ. quietẽ. quã adam
amiserat. s ñ iudebo ultra inter illos qͥ sunt
terra uiuens. Non aspiciã. Expositio p̃ce¬
dentis uersus. Uere non indebo: qr ñ ad sa¬
lutem ultra aspi. si mͦ moriar homuiẽ quẽ
tam̃ erit habitator quietis. ultra ñ moriers
matus ut ñ ꝑficiam bona. tẽ ille egregius de
seruitio meo nasciturus erit a salute mea
ablatus. uł genatio pioꝵ nelectoꝵ ame ẽ
elongata mea .i. inter quos me futurũ intel
cito conuoluuntur tabnacula hoc ẽ tentoria
feci bona quȩ debii. uelut. atex. ꝑsimile dicit
illiꝰ textoris. qui pͥusꝗͣ contexatur tota tela. p̃¬
cidit illiꝰ partẽ quã texuit. Et textor m̃s .s. d̃s
succidit.m. ñ dicam qđ adlinc aliquid iam tex¬

Expanded text:
cibus et compunctione cordis, residuum annorucibus et compunctione cordis, residuum annorulongato vitae spatio, quod in me imperfectum erat, consummarem. Ideo quaesivi bona, ut perficerem, circuitu illius, qui reparatus est quietem quam Adam perdiderat, sed non videbo ultra inter illos qui sunt terra viventium. Non videbo. Expositio praecedentis versus. Vere non videbo, quia non ad salutem ultra aspiciam, si modo moriar, hominem quem tamen erit habitator quietis, ultra non moriensmatus, ut non perficiam bona, tunc ille egregius de semine meo nasciturus erit, a salute mea ablatus. Vel, generatio piorum et electorum a me est elongata: mea, id est, inter quos me futurum intellcito convolvuntur tabernacula, hoc est, tentoria feci bona, quae debui, velut a texente. Per simile dicit illius textoris, qui priusquam perficiatur tota tela, praecidit partem quam texuit. Et textor meus, scilicet, Deus, succidit me: non dicam, cum jam aliquid tex
Abbreviated transcription (Latin):
Caliticũ isttid ẽ abysaia conscriptũ. tñ ñ noĩe
isaye intitulat᷑. s noĩe edechiȩ. qui ab ysaia
loquens inducit᷑. Exechias cũ in multis dõ
de seruisset. in hoc peccauit qd̾ excelsa ñ abstu¬
lit. uñ adõ grau infirmitate ꝑcussus. ab ysa¬
ia meruit audire. dispone domui tuȩ. qr mo
sus ab eodem ysaia audire merutt. qd ds̃
penitentia illius placatus.xu. annos uitȩ
suꝑ incdulsit. Postꝗ gͥ erechias de infirmita¬
te ꝯualuit. hoc canticũ dõ lib̾atori suo ceci¬
int. ĩ quo npecc̃ĩ su infirmitatis mem¬
nit. ut ex opposito tribulatiõis gracior appa¬
rear modus libationis. Mat̾ia est ipse exechi¬
as in infirmitate positus. ⁊ ab infirmitate
liberatus. Modus. ẽ. qđ ostendit qͣr infirn¬
conualuerit. Intentio ẽ hortari adpeni¬
tentiã. Hotandũ. ysaiam in uerbo dñi lo¬
morieris nͥ penitueris. uerba ezechie. reco¬
lentis qualiter in infirmitate se habuerit.
Ego dum infirmarer dixi .i. delib̾aui. uadã

Expanded text:
Canticum istud est ab Isaia scriptum, tamen non nomine ejus intitulatur, sed nomine Ezechiae, qui ab Isaia loquens inducitur. Ezechias cum in multis Deo deserviret, in hoc peccavit, quod excelsa non abstulit, unde a Deo gravi infirmitate percussus, ab Isaia meruit audire: Dispone domui tuae, quia msum ab eodem Isaia audire meruit, quod Deus poenitentia illius placatus, quindecim annos vitae superinduxit. Postquam igitur Ezechias de infirmitate convaluit, hoc Deo canticum liberatori suo cecinit, in quo et peccati sui et infirmitatis meminit, ut ex opposito tribulationis gratior appareat modus liberationis. Materia est ipse Ezechias in infirmitate positus, et ab infirmitate liberatus. Modus est, quod ostendit quare in ito, convaluerit. Intentio est hortari ad poenitentiam. Notandum est, Isaiam in verbo Domini loMorieris, nisi poenitueris. Verba Ezechiae, recolentis qualiter in infirmitate se habuerit: Ego dum infirmarer dixi, id est, deliberavi:
Abbreviated transcription (Latin):
e nima aut̃ bn confortata dic̃. Iaudabo do.
alii psallide exemplo mei. Illud enĩ consiliũ
qđ mͥtribuo debetis sequi. Uidelicet poltte ꝯfi¬
mundi. Uñ in eugłio ecce pͥncens hꝰ mundi
eicietur foras. neq in filiis ho .i. in hõibus.

Expanded text:
» anima autem bene confortata dicit: « Laudabo Dalii, psallite exemplo mei: illud consilium quod mihi tribuo debetis insequi, scilicet « nolite mundi; unde in Evangelio: « Ecce princeps hujus mundi ejicietur foras » « neque in filiis hominum,
Abbreviated transcription (Latin):
laus dĩ. In pͥma .p. monet scõs iã in ȩterna
quiete habitantes laudare dm̃. In scda quȩ
incipit exultabunt sc̃i. describit gaudium
npotestatẽ quã ipsi scĩ in alia uita habebunt.
Et inuitat nos ad laudẽ. sic dicens. uos isrł iã

Expanded text:
laus Dei. In prima parte monet sanctos jam in aeterna quiete habitantes laudare Deum. In secunda, quae incipit: « Exsultabunt sancti, » describit gaudium et potestates quas ipsi sancti in alia vita habebunt; et invitat nos ad laudem, sic dicens: Vos Israel, jam
Abbreviated transcription (Latin):
bunt hanc potestatẽ. Consentient enĩ diui¬
ne sententiȩ. ut cotidie fit in p̃senti ȩccłia.
Ex cõmunicat quidẽ ep̃e ut os eccłie. eui con¬
patriã. s iam positos in thalamo regis.
iam gaudentes in nuptiis. iã reformatos
imagini dĩ. ad qd iste monuerat eos a pͥnci¬
pio libri. Materia ẽ laus dĩ. iam quidem
nuptialis. Et ostendit uñ debeant laudare.¬

Expanded text:
bunt hanc potestatem, consentiunt enim divinae sententiae, ut quotidie fit in sancta Ecclesia. Excommunicat quidem episcopus, ut os Ecclesiae, cui conpatriam, sed jam positos in thalamo regis, jam gaudentes nuptiis, jam conformatos imagini Dei, ad quod admonuerat a principio libri. Materia est laus Dei, jam quidem nuptialis. Et ostendit unde debeant laudare
Abbreviated transcription (Latin):
laudatio cũ bona oꝑatione. ẽ bonus uttilis
alicu sic laudanti. ⁊ deo nr̃o qui non ẽ talis
quales sunt dii gentium sit laudatio. ñ
ñ ꝓtemꝑali cominodo s ꝓsolo deo ꝓm̾en
do. ⁊ sit decora .i. expura conscientia. qͦ ñ
ꝓꝑ pecc̃a facientis uilescat. Dictũ ẽ enim qr
non ẽ speciosa laus mnore pecc̃oris. Alia disti¬
netio potest fieri in hoc p̾smo s ñ habetur
pacem sequit᷑: n tandẽ dm̃ in onuĩ pace uide¬

Expanded text:
laudatio cum bona operatione, « est bonus » et utilis alicui sic laudanti, « Deo nostro, » qui non est talis quales sunt dii gentium, « sit laudatio: » non alicui sic laudanti, « Deo nostro, » qui non est talis quales sunt dii gentium, « sit laudatio: » non  peccata facientis vilescat. Audistis enim quia « non est speciosa laus in ore peccatoris . » Alia distinctio potest fieri in hoc psalmo, sed non habetur pacem sequitur, et tandem Deum in omni pace vide
Abbreviated transcription (Latin):
diabolus caprã fec̃. ali qđ buffonẽ. Et cũ
om̃s laudationes dĩ trahant᷑ ex supradictis
in alio p̾sino nouem modis. istud respiett
ad oꝑa. Ideo ⁊ sꝑanlũ. ẽ. in eo. qr ipse ẽ qͥ eusto¬
iniquoꝵ conformitate. Puꝑillũ .i. illũ cuiꝰ¬

Expanded text:
diabolus capram fecit, alii quod bufonem: et eum omnes laudationes Dei trahantur a supradictis in alio psalmo novem modis, istud respicit ad opera. Ideo etiam sperandum est in eo, quia ipse est « qui custoiniquorum conformitate, « pupillum, » i
Abbreviated transcription (Latin):
uos ita firmauit iintanta requie eollocaũ.
qd̃ iam nullus neq hõ neq diabolus pot̾it¬
ni suȩ reformaret. fec̃ filiũ suũ incarnari
dei sine fine ẽ. ita uos sine fine laudate eũ.
so uñ ds̃ sit laudandus. ostendit quomͦ sit
quȩ hortatur homines ad bellũ uł adfesti¬

Expanded text:
os ita firmavit, et in tanta requie collocavit quod jam nullus, neque homo, neque diabolus, poteritni suae conformaret, fecit Filium suum incarnari, Dei sine fine est, ita sine fine laudate eum: so unde sit laudandus Deus, ostendit quomodo sit  Per tubam, quae hortatur homines ad bellum, vel ad festi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑchoꝵ intelligitur. in quo fit ꝯcors ⁊ꝯfor¬
sonũ reddunt. intelligunt᷑ illi qui se ipsos
aitenuant affligendo ꝑ ieiunia. uigilias.
naliis mͦismad dñm semꝑ se extendunt.
nicħ facientes ꝓfauore s omnia ꝓ amore

Expanded text:
chorum intelligitur, in quo fit conforsonum reddunt, intelliguntur illi qui seipsos attenuant affligendo per jejunia, per vigilias, et aliis modis, et ad Deum se semper extendunt, nihil facientes pro favore, sed omnia
Abbreviated transcription (Latin):
ores. in eo qui fec̃. e. qr iã eopresente fruitur.¬
in .i. s. quẽ presentẽ hñt. ⁊ quo reficiuntur.
uł filiȩ dic̃ ut utrũq sexum cõprehendat.
contra illos qui dñt femineũ sexũ non eẽ
s gaudebunt de remuneratione quã habebt̃
de eo qd hic fuert̃ timpanũ ⁊psalterium.
R psalteriũ intelligunt᷑ illi qͥ spũ ali oꝑatiõe
deo deseruiunt sicut ꝯtemplatores. ꝑ tĩpa¬
nũ qđ fit de corio mortu aĩalis intelligũ¬
tur illi qui seipsos morti tradunt ꝓu̾itatis
testimonio sic̃ sc̃i martires. Nota qr chorus
ẽ uariarũ uocũ placens concordia. quȩ con
compares. uoces ñ discordantes readdunt.
Et possumus huic notare tres principales
uirtutes. fidem. cũ dicit laus eius in ec¬
clesia scõ.. spẽ. cũ dic̃ letetur isrł. caritatẽ.¬

Expanded text:
ores, « in eo qui fecit eum » quia jam eo praesente fruiturin rege suo, » quem praesentem habent et quo reficiuntur. Vel « filiae » dicit ut utrumque sexum comprehendat: contra illos qui dicunt femineum sexum non esse sed gaudebunt de remuneratione quam habebunt de eo, quod hic fuerunt tympanum et psalterium. Per psalterium intelliguntur illi qui sDeo serviunt, sicut contemplatores. Per tympanum, quod fit per corium mortui animalis, intelliguntur illi qui seipsos morti tradunt pro veritatis testimonio, sicut sancti martyres. Nota quia chorus est variarum vocum placens concordia, quae conccompares voces, nec discordes reddunt: et possumus hic notare principales virtutes, idem, cum dicit: « Laus in Ecclesia sanctorum; » spem, cu
Abbreviated transcription (Latin):
di eũ. Possunt aut̃ nallegoric̃ disciti. ꝑꝰ dra¬
cones nãq ⁊ abissos ⁊⁊ cȩtera p̃dicta sig̾rant᷑
mali. scđm diu̾sa genera maloꝵ. quȩ st̃ in eis.
Oracones .i. truculentissimi hoĩes. abissi .i. pro¬
fundissimi inuiciis. ignis .i. illi qui arcdore
concupiseentiarũ st̃ aecensi. grando .i. illi qͥ¬
gidi inpecc̃is. Glacies .i. congelaa frigore in¬
las .i. ꝑsecutiones in scõs fugando de loco in
locum. qui om̃s faciunt uerbũ eius cũ rede¬
unt ad fidem ⁊ ad legem dĩ. Montes .i. suꝑbis¬
sui. ⁊ colles .i. minꝰ suꝑbi. ligna fr̾ .i. fructũ¬

Expanded text:
di Deum. Possunt etiam allegorice sic discuti. Per dracones namque et abyssos, et caetera praedicta, significantur mali secundum diversa genera malorum quae sunt in eis. Dracones, id est crudelissimi homines; abyssi, id est profundissimi in vitiis; ignis, id est illi, qui in ardore concupiscentiarum sunt; grando, id est, illi qgidi in peccatis; glacies, id est congelati frigore in persecutiones in sanctos, fugando de loco ad locum: qui omnes faciunt verbum Dei, cum redeunt ad fidem et ad legem Dei. Montes, id est superbi; et colles, id est minus superbi; ligna fruct
Abbreviated transcription (Latin):
sicut la. ut alios doctrina sua calefaciãt.
toꝵ sicut einẽm. quia sic̃ einis infusus
sic ipsi qui prius erant nebula. illuminãt
alios ⁊ faciunt fructificare. Mittit nͥ eris
buccellas panis. ut sint aliis refectiosic uanis¬
persistere. quinstatim consentiat eis:
Sicut ante pharaonẽ uix potuit moyses¬
subsistere. qr cor eius erat induratũ. Nul¬
lus inꝗ̃ poterit subsift̾e ante faciẽ frigoris.

Expanded text:
« sicut lanam, » ut alios doctrina sua calefaciant, torum, « sicut cinerem: » quia sicut cinis infusus sic ipsi qui prius erant nebula, illuminant alios et faciunt fructificare. « Mittit » etiabuccellam panis, ut sint aliis refectio homipersistere, quin statim consentiat eis? Sicut ante Pharaonem Moyses vix potuit persistere , quia ejus cor erat induratum. Nullus, inquam, poterit sustinere ante faciem frigoris,
Abbreviated transcription (Latin):
unt hõib. Dũ uocte dieq dm̃ ꝓipsis oran¬
do interpellã. Qui dat ętiã iumentis .i.
mansuetis qui iam ñ recusant onus dĩ
portare. escam ipsoꝵ .i. conuenientẽ eis.
i. filiis gentium qui sunt corui .i. deni¬
grati in pecc̃atis similes malis patrib
anigredine patrũ. Sic deus ad litterã pul¬
los coruorũ quos patres deserunt ꝗ̃ diu
nec in tibis ii. ꝯtumacis .i. in gamibis
gracilib ⁊ habilib ad bene calciandũ. sin¬

Expanded text:
unt hominibus, dum nocte dieque Deum pro ipsis orando interpellant. « Qui dat » etiam « jumentis, » id est mansuetis, qui jam non recusant onus diei portare, « escam ipsorum, » id est eis  filiis gentilium, qui sunt corvi, id est denigrati in peccatis: non similes malis patribuserantibus a nigredine patrum: sicut etiam Deus ad litteram pullos corvorum, quos patres deserunt, pascer« nec in tibiis viri » contumacis, id est in gambis gracilibus et habilibus ad bene calceandum s
Abbreviated transcription (Latin):
.i. illos qui hñt cor contritũ nhumiliatũ.
Contritos corde bene determinat. qr quib ẽq
modis corpꝰ affligat᷑ si cor eleuet᷑ ñ eurat d̃s
afflictiones ipsius. Contritos uͦ corde sanat
solidat ut reducat eos ad pͥstinã dignita¬
tem. Ad similitudinẽ medici dic̃. qͥ fracta
mat nos antiqͦ uultui quẽ ꝑdidimus in¬
peccato pͥmi parentis. Qui numerat.m.¬

Expanded text:
 illos qui habent contritum cor et humiliatum. Contritos corde bene determinat, quia quibuscunque modis corpus affligatur, si cor elevetur, non curat Deus afflictiones ipsius: contritos vero corde sanat solidat, ut reducat ad pristinam dignitatem. A similitudine medici dicit, qui fracta mat nos antiquo vultui, quem perdidimus peccato primi parentis. « Qui numerat m
Abbreviated transcription (Latin):
de dispsione hꝰ scłi a dño congregari. lam
congregatã ⁊ in celestib collocatã monet
in prima .p. dm̃ laudare de tanta pace ⁊
tauta securitate. In sccła quȩ incipit qui
deus facit nob̾ in hac uita. ut ꝑ hoc securos¬

Expanded text:
e istius saeculi a Domino congregari, jam congregatam, et in coelestibus collocatam monet in prima parte Deum laudare de tanta pace et tanta securitate. In secunda, quae incipit: « QDeus fecit nobis in hac vita, ut per hoc nos secur
Abbreviated transcription (Latin):
notas creatas inquib uidet quosdã stultos
homines accusare dm̃ niniustũ reputare.
iꝓpouit nob̾ qr siquis disp̾onem dĩ cognos¬
cat in eis dm̃ intelligit sic̃ in aliis. eẽ. lau¬
in quibꝰ ẽ aqua quia igneȩ nature st̃. et
teriã laudis. nc̾. Et quicquid fit in hac uita
licet inuiste uideant᷑. eẽ. facta. in alia qͥdẽ
qñ cognoscemꝰ quo consilio dĩ sint facta
solis maxima.⁊ grando quȩ conterit segetes

Expanded text:
noxias creaturas, in quibus videt multos homines accusare Deum, et injustum reputare, et proponit nobis quia si quis dispositionem Dei cognoscat, in eis eum intelligit sicut in aliis esse lauin quibus est aqua, quia igneae naturae sunt, et teriam laudis, etc. Et quidquid sit in hac vita, licet injuste videatur esse facta, in alia quidem, quando cognoscemus quo consilio Dei sint, facta, solis maxima, et « grando, » quae contundit segetes,
Abbreviated transcription (Latin):
onem fidĩ de diuersis partib mundi. Nota
qł intitulo hꝰ p̾sini apponiuit quidã aggei
nzacharie. Isti enĩ in captiuitate babiloniȩ
pͥma .p. monet religiosos. ⁊ ꝑfectiores de ec¬
clesia adlaudem dĩ. ostendens qđ deus ȩccłiã
suã de disꝑsis ꝑtotũ mundũ edificet. ⁊iul¬
ta beneficia eis conferat. In .iiͣ. quȩ incip̃.
tes adiaudandũ dm̃. ⁊ ostendit eis qͦd in hu¬

Expanded text:
onem fidei de universis partibus mundi. Nota quod in titulo hujus psalmi apponunt « Aggaei et Zachariae: » isti enim in captivitate Babyloniae prima parte monet religiosos et perfectiores de Ecclesia ad laudem Domini, ostendens quod Deus Ecclesiam suam de dispersis per totum mundum aedificet, et multa beneficia eis conferat. In secunda, quae inciptes ad laudandum Deum, et ostendit eis quod in hu
Abbreviated transcription (Latin):
In hoc p̾smo habet mat̾iam laudationẽ dei.
i uteudit nos ãmoriere ad laudem dĩ exemiplo
sui. Modus. In pͥma .p. ãmonita aĩa sua ad laudan¬
dum dm̃. mouet alios ne confidant ĩ pͥncipib
aliis salutẽ possunt p̃stare. In sed̾a quȩ incip̃

Expanded text:
In hoc psalmo est materia laudatio Dei, et intendit nos invitare ad laudem Dei exemplo sui. Modus: In prima parte monita anima sua ad laudandum Deum, monet alios ne confidant in principibualiis salutem possunt praestare. In secunda, quae incipit: «
Abbreviated transcription (Latin):
set uihis uerbis exultat. qm̃ irã dĩ diu miti¬
gatã ihominẽ ipristinã dignitate reꝑatũ
uentus. Modus. Oftendit quȩ bona exillo
aduentu hõib ꝓueniant. Intentio ẽ hortari
idlaudem ꝓ incarnatione fili. Uox ysaie ꝓ¬
dimittendo peccata. ⁊consola.es .m. spe et̃¬
nȩ beatitudinis. Non idõ ꝯfitetur qđ iratũ
fuisse intelligit. s qr de ira admiscłiam con¬
uersus sit. Ecce. ita consolatus es me. qđ¬
i ꝓmouebor in uirtutibꝰ. fiducialit̃ siqͥd bo¬
bolum. uł peccatũ quod habitat immorta¬
est contra illa. ⁊ ẽ laus mea .i. faciet me.
laudabilem in ȩterna uita ⁊ de his om̃ibꝰ
Conũtit se ad illos qui futuri erant in tp̃r
ꝓpħico me saluandũ uideo: uos aut̃ aꝑte
haurietis aquas doctrinȩ ⁊ baptismatis.
in gaudio sp̃uali. De fontib .i. de multipliei
abiindantia saluatoris ⁊ alter alt̾m docebi¬
tis. idicetis .i. ammonebitis alios in illadie

Expanded text:
i mitigatam, et hominem ad pristinam dignitatem reparatum ventus. Modus, quod ostendit quae bona ex illo adventu hominibus proveniant. Intentio est, hortari ad laudem pro incarnatione Filii. Vox filii pdimittendo peccata, et consolatus es me spe aeternae beatitudinis: non ideo confitetur, quod iratum fuisse intelligit, sed quia de ira ad misericordiam conversus sit. Ecce ita consolatus es me, quid est, promovebor in virtutibus fiducialiter, bolum, vel peccatum quod habitat in mortaest contra illa, et est laus mea, id est, faciet me laudabilem in aeterna vita: et haec omnia Convertit se ad illos, qui erant in tempore piritu salvandum me video, vos autem aperte haurietis aquas doctrinae et baptismatis in gaudio spirituali, de fontibus, id est, de multiplici abundantia Salvatoris, et alter alteri dicetis et admonebitis alios in illa die
Abbreviated transcription (Latin):
ipse fuerat factus ⁊ exordiũ duxerat. Et
in illa die qñ sic exibit sp̃e. cogitationes . e.
quib sibi diuitias paraturos n maxima
regna substeruenda putau̾ant ut rex an¬
minũ non ẽ sꝑandũ cũ nec se nec alios iuua¬
re possint. s in illo sꝑandũ ẽ qui dat batitudi

Expanded text:
ipse fuerat factus et exordium duxerat: et « in illa die » quando sic exibit spiritus, « cogitationes eorum » quia sibi divitias parandas, et maxima regna substernenda putaverant, ut rex anminum non est sperandum, cum nec se, nec alios juvare pos
Abbreviated transcription (Latin):
harenam .s. ut multo dignlores sint quã sit
tñ adhuc sum tecũ occultus sicut prius fui.
quia nondum est manifesta omnib mea pote¬
stas. quȩ tandẽ iniudicio omĩbꝰ erit cognita.
Nota ꝓmissionem factã abrahe. hanc .s. mul¬
ficationẽ sc̃oꝵ intelligimus. qui licet numo¬
nẽ pauciores sint plures tñ sunt uirtute
nbeneficiis dĩ. ꝑarenã uero steriles accipimꝰ.
Amicitui sunt mͥ honorificati. s o deussi tuoe

Expanded text:
et ut multo digniores sint quam sit exi, et » tamen « adhuc sum tecum, » occultus sicut prius fui, quia nondum est manifesta omnibus mea potestas, quae tandem in judicio omnibus cognita erit. Nota promissionem factam Abrahae, hanc, sficantes intelligimus qui licet numero pauciores sint, plures tamen sunt in virtute et beneficiis Dei: per arenam vero steriles accipimus. Amici tui sunt honorificati, etc., se
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ quo ipsi incident nseꝑabunt bonos a
malis. qui gladii st̃ ancipites q utraq par¬
anima. Gladii płalit̃ dic̃ qr singule ꝑsonȩ
utentur gladio illo. Ad qͥd ert̃ gladi in ma¬
legem non habuerunt. ⁊ ad faciendas incre

Expanded text:
i, quo ipsi incident, et separabunt bonos a malis : qui gladii sunt ancipites, quia utraque paranima. « Gladii » pluraliter dicit, quia singulae personae utentur gladio illo. Ad quid erunt gladii in malegem non habuerunt: et ad faciendas « incre
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑꝑ nequitiã suã ȩternis affliget᷑ incendiis.
sua: ĩo apparet quod magnificata sit eiꝰgła.¬
¶ Confit̾. ostendit sc̃itatem:cũ quib dã
iniustus uideatur dñs. dũ ꝑmittit malos in
hac uita ꝓsꝑari. ⁊ iustos multis incõmodi
pluuiã expectamꝰ uel e conuerso. attendt̃
respondet qđ supra dixerat mirabilia .t. nar¬
rabunt. ⁊ostendit illa nurabilia. It̾o. Dico¬

Expanded text:
 nequitiam suam aeternis affligetur incendiis: sua, ideo apparet, quod magnificentia Ostendit sanctitatem, cum quibusdam injustus videatur Dominus, cum permittat malos in hac vita prosperari, et justos multis incommoditpluviam exspectamus, vel e converso, attenduntrespondet quod supra dixerat, mirabilia narrabunt, et ostendit illa mirabilia. Conti
Abbreviated transcription (Latin):
artificiose inuente ⁊ factȩ ⁊etiam cirxũ¬
ornate. qr undiq rethoricis colorib sunt
stipate ⁊ aliis artib ut similit tẽpli .i. ut sit̃
similes templo. habitatiomi dei. Similes
ĩo bn dic̃. qr ipsi non st̃ habitatio dĩ s simu¬

Expanded text:
est, artificiose inventae et factae: et etiam « circumest, artificiose inventae et factae: et etiam « circumornatae » quia undique rhetoricis coloribus sunt stipatae, et aliis artibus, « ut similitudo templi, » ut sint similes templo, id est habitationi Dei: similes ideo bene dicit, quia ipsi non sunt habitatio Dei. «
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑatione de suꝑiorib resonante. Psalterio
dico decacordo .i. decẽ cordis resonante .s. x
regunt se ipsos. Tu dico qui int̾ alios reges
possumus intelligere. qui ꝑ preciũ sanguinis
sui a mortalitate atq passibilitate redemptꝰ ẽ
Et tu qui preciũ dedicti ꝓ nob̾ eripe me de
tio discernit. ⁊ erue me dema. fi. a.nc. Quo¬
rum fi. Hic describit maliciã eoꝵ. qr in hoc
dextera eoꝵ dextera uquitatis. qͦd illũ solũ
iudicant beatum qui habundat his bonis
ñ recipiunt fidem patriarcharum et
ꝓpħarum. s in suis hesib nouellas se¬
cuntur sectas  ipsi tales semꝑ ꝑseu̾ant
in uuent̾.s. ꝙ ad antiquitatẽ u̾itatis¬
pͥorum patrũ nunꝗͣ redeunt s semꝑno
uas sectas secunt᷑. ⁊ inueniunt alias no¬
uas. Ffilie eorũ.i. cogitationes np̃dic̃ones
eoꝵ quas ex se ipsis geuerant. quas ĩo uocat
filias qr sunt instabiles nec hñt radieẽ ue¬
ritatis: hȩ tales filiȩ sunt composite .i.

Expanded text:
operatione de superioribus resonante: Psalterio dico « decachordo, » id est decem chordis resonante, decemregunt seipsos: tu dico, « qui » inter alios reges « possumus accipere: qui pretium sanguinis sui a mortalitate atque passibilitate redemptus est: et tu qui pretium dedisti pro nobis, « eripe me » de ietate discernit. « Et erue me de manurum filii. » Hic describit malitiam eorum, quorum in hoc « dextera eorum, dextera iniquitatis, » quia illum solum judicant beatum, qui abundat his bonis lae » quia non recipiunt fidem patriarcharum et prophetarum, sed in suis haeresibus novellas sequuntur sectas, et ipsi tales semper perseverant « in jupriorum patrum nunquam redeunt, sed semper novas sectas sequuntur, et inveniunt alias novas. « Filiae eorum, » id est cogitationes et praedicationes eorum, quas ex seipsis generant: quas ideo vocat filias, quia sunt instabiles, nec habent radicem veritatis: hae tales filiae sunt « compositae, » id
Abbreviated transcription (Latin):
tor dꝰ .i. exibens nob̾ multas miserationes.
uelut in pͥma creatione ⁊ maxime in re¬
ereatione. Ad hoc qd̾ dixerat potentiã tuã
ꝓnuntiabt̃. Cũ multas posset ostendẽ alias
dĩ poientias. ueliti qd̾ terrã tenet ita inua¬
pacient̃ expectat. ⁊ condonat pecc̃a. U nde
ipse tñ condonat illi qui se humiliat. Nadeũ¬
se conuertit. Contra lioc qd̾ dixerat magnific̾.¬

Expanded text:
tor, » id est exhibens nobis multas miserationes, velut in prima creatione, et maxime in recreatione: ad hoc quod dixit, « potentiam tuam pronuntiabunt, » cum multas posset ostendere alias Dei potentias, veluti quod tenet terram ita in vaexspectat et condonat peccata. Unde ipse tamen condonat illi qui se humiliat, et ad eum convertitur. Contra hoc quod dixerat, « magnific
Abbreviated transcription (Latin):
incip̃ mriserator ⁊uusi. explanat illos modos
respondens ił singłis modis laudationis. In¬
tendit nos inuitare ad laudem dĩ exemplo
sui. Hos. uii. p̾smos qui secuntur continue
poñ de laude dĩ. innuens ꝑ hẽ numerũ qui ẽ
par numo dierũ ꝑquẽ totũ tp̃s uoluitur. ut
insigulis dieb laudem dño dicamꝰ. Quasi ita
alios inuitet. Laudate dñm exemplo mei. quia

Expanded text:
xplanat modos illos, respondens illis singulis modis laudis. Intendit invitare ad laudem Dei, exemplo sui. Hos septem psalmos, qui sequuntur, continue ponit de laude Dei, innuens per hunc numerum, qui est par numero dierum, per quos totum tempus volvitur, ut in singulis diebus laudem Domino dicamus. Quasi ita alios invitaret: Laudate Dominum exemplo mei, quia
Abbreviated transcription (Latin):
iongressu suffo carer agolia. tanto ponde ar¬
morum pressus. consiliũ alit̃ pugnandi ap̃
oiꝰ inueni ꝑquẽ securus fui contra goliam
Susceptor m̃s. qr ipse õs in tantã dignotatĩ
me susceyit. quod cũ essem pastor. h̃o quid
saulis me libauit. ꝑtector m̃s qui omne
impugnationẽ ipsius saulis cessare fec̃ uelitt
qp me regem eoꝵ constituit. Ostenoit quod
pp̾se p̃cdictis b̾nficiis uidignus erat. ⁊ partter
omnis hõ indignus ẽ liberatione quã po¬

Expanded text:
congressu suffocarer a Golia, ut tanto pondere armorum pressus, consilium aliter pugnandi apud Deum inveni: per quem securus fui contra Goliam: « susceptor meus, » quia ipse Deus in tanta dignitate me suscepit, quod cum essem pastor quidam, hoSaulis me liberavit. « Protector meus, » qui omnem impugnationem ipsius Saulis cessare fecit, veluti me regem eorum constituit. Ostendit quod ipse his praedictis beneficiis indignus erat, et pariter omnis homo liberatione, quam po
Abbreviated transcription (Latin):
igne pie compunctionis emittent Dico des
ipsa ẽ lucens ⁊ choruscans. fulgura ułful¬
num transfignut amore dĩ. n conturbab̾e.
montes adbonũ. qi mouebuntur adpeni¬
teutiã. conuertit se ad patrẽ. Cu dñe fili
sublimitate in qua ẽ. ⁊ eripe me. de pode

Expanded text:
igne piae compunctionis emittent. Dico « dipsa est lucens et coruscans « fulgura » vel fulnum transfigunt amore Dei, « et conturbabis eos » montes ad bonum, quia movebuntur ad poenitentiam. Convertit se ad Patrem. Tu, Domine Fili,sublimitate in qua es, et « eripe me » de pote
Abbreviated transcription (Latin):
p̃liũ. ꝑ me enĩ uescissem ꝯtra goliã preliari.
sicut digiti de manu ꝑcedunt. ita de corde
consilia quasi quidã radii exeunt. Uocutt
eũ dñs ꝯsiliũ bonũ. ueluti quom einuiꝰ
coutra goliã pugnaret. Itẽ qñ doeuit eũ
ut fiuncłã secũ portaret. nui hoc qͦd lapides
idem alia dei bnficia ad cumulũ gr̃arũ

Expanded text:
per me enim nescissem contra Goliam praeliari. sicut digiti de manu procedunt, ita de corde consilia, quasi quadam ratione exeunt. Docuit enim Deus consilium bonum, veluti quando eminus contra Goliam pugnaret, item quando docuit eum ut fundam secum portaret, et in hoc quod lapillos em alia Dei beneficia, ad cumulationem gratiarum
Abbreviated transcription (Latin):
or̃o. Ex historia mittit nos ad allegor.s.
mortali orauit. Carnem mortalẽ ꝑspeluncã
significamꝰ. que quasi indigna habit̾o diui¬
nitatis erat. Et ut ab historia nos remoneit¬
ĩponit intellectũ. acsi dic̾e̾t. Ps iste dr̾ intelłs¬

Expanded text:
 Ex historia mittit nos ad allegoriam,a, oravit , carnem mortalem per speluncam figuramus, quia quasi indigna habitatio Divinitatis erat, ut ab historia nos removeat, ponit intellectum. Ac si diceret: Psalmus iste
Abbreviated transcription (Latin):
factus qñ filius eiꝰ .i. carnalis motꝰ ⁊ aliꝰ qͥlibi
maluis actus qͦs sibi hõ ꝑsuã culpã genuit ꝑ¬
sequebatur eũ .i. affligebat multis angustiis
neiciebat de regno .i. de illa dignitate inqua
hõ creatus ẽ. sic̃ absalon patrẽ suũ ꝑsecutus ẽ¬
ꝯde regno eiecit. Mat̾ia ẽ uerus penitens. ⁊ sic̃
in aliis penitentialib ita ⁊ hoc bonũ fuẽ os¬
tendit peuitentis. In pͥma .p. poñ dep̃cationẽ
ꝯcessiuã non excusando culpã suã. ⁊ narrat
ut sic dignus uideatur suꝑ quẽ uidex pia af

Expanded text:
 carnalis motus, et alius quilibet malus actus, quos sibi homo per suam culpam genuit, persequebatur eum, id est, affligebat multis angustiis, et ejiciebat eum de regno, id est de illa dignitate in qua homo creatus est, sicut Absalon persecutus ejecit. Materia est hic verus poenitens: et sicut in aliis poenitentialibus, ita etiam hic bonum finem ostendit poenitentis. In prima parte ponit orationem concessivam, non excusando culpam suam, et narrat ut sic dignus videatur, super quem judex pia aff
Abbreviated transcription (Latin):
maui adte nio exaudi me. Clamaui n cla¬
Dicendo clamauo. notat assiduitatẽ oratioĩs.
mearũ oꝑationum. Q. d. Dico clamaui: et
tu dñe placatus ꝑhanc eleuationẽ manuũ¬
pone.c ori mes .i. cordi meo. ne male cogitẽ.
Os io cor dicitur. qr sic̃ os hat ad refectionem.
ita cor inhiat n desiderat refici gr̃a diuina et
uidet sepe multiplices dari excusationes. ad dit
tina ⁊ uesꝑtina sacrificia. s uesꝑtina dicebant᷑
magis placere dõ. mistice tũ. Nam ꝑmatutinũ
significat nr̃m sacrificiũ factũ in aduentu
rp̃i. ꝑimmolationẽ agni ad uesꝑam. signifi¬
catur xͥ immolatio in fine temꝑũ. Eodẽ mͦ¬
etiã diciuitꝰ matutina sacrificia .i. bona oꝑa

Expanded text:
ideo « exaudi me » clamavi et claci meae. » Dicendo clamavi et clamabo, notat assiduitatem orationis. bonarum operationum. Dico « clamavi, » et tuo, » id est cordi meo, ne male cogitem. Os ideo cor dicitur, quia sicut os hiat ad refectionem, ita cor inhiat et desiderat refici divina gratia; « saepe videt multiplices dari excusationes, addit, tina et vespertina sacrificia, sed vespertina dicebantur magis Deo placere, mystice tamen: nam per matutinum significatur nostrum sacrificium, factum in adventu Christi: per immolationem agni ad vesperam, significatur Christi immolatio in fine temporum. Eodem modo haec dicuntur matutina sacrificia, id est bona opera
Abbreviated transcription (Latin):
consortiũ excusem pecc̃a mea sicuti ⁊ ipłi
riꝑiet.me.p.ii. Non cõmunicabo cũ illiss
ad hoc quod multis cõminationib opus est.
Unde apłs. Argue oportune importune.
mea. Ideo opꝰ est ut iustus corripiat. ⁊oleũ
ñ impinguet. qr adhuc habeo aliquid de pec¬

Expanded text:
sicut et ipsi rs secunda. Non communicabo cum illis, sed ad hoc quod multis comminationibus opus est: Unde Apostolus: « Argue opportune, importune .mea. Ideo opus est ut justus corripiat, et oleum non impinguat, quia adhuc habeo de pec
Abbreviated transcription (Latin):
maui ad te d̾: ponit item oronem suã adpatĩe.
npetit ut anima sua ab inferno eripiatur. in
quo pendet omĩs expectatio fideliũ. Intentio ẽ
instructi. qui positus in spelunca fragilis caras
tiunt oꝑa mea aboratione. q qđ uoce rogat. cõ¬
ꝓbat oꝑe dignũ esse ut sibi fiat. Dico clamau

Expanded text:
mavi ad te, Domine, » ponit item orationem suam ad Patrem, et petit ut anima sua ab inferno eripiatur, in quo pendet omnis exspectatio fidelium. Intentio est, instructi, qui positus in spelunca fragilis carnistiunt opera mea ab oratione: quia quod voce rogat, comprobat opere dignum esse ut sibi fiat. Dico « clamav
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ sibi haberet eandẽ unitã diuinitatẽ adqͣ
clamaret. cui sp̃m posset cõmendare. ⁊in
hac humilitate nos uoluit sibi conformare.
ut nicħ in nob̃ ꝯfidamus. s om̃ia a dõ expecte¬
mus. Bixi tu es spes mea ⁊ etiã dixi. tu es. por.¬

Expanded text:
 sibi haberet eamdem unitam divinitatem, ad quam clamaret, cui spiritum posset commendare: et in hac humilitate nos voluit sibi conformare, ut nihil in nobis confidamus, sed omnia a Deo exspectemus. Dixi, Tu es spes mea, et dixi, Tu es « por
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ labor labi.iꝑ.i. mendaciũ ad qͦd cõponen¬
dum. ẽ laborandũ. Qui enĩ uerũ dic̃ non la¬
borat. uitas ꝑseipsam se ostendit credibilẽ.
meo. quo desicłio ad te ꝑuerure uolo. F Et q
tales sunit. ioͥ cadent suꝑ eos ⁊⁊ cont̾ent ipsos¬

Expanded text:
 id est mendacium, ad quod componendum est laborandum: qui enim verum dicit, non laborat; veritas per seipsam se ostendit credibilem: meo, quo desiderio ad te pervenire volo. Et quia tales sunt, ideo « cadent super eos, » id est co
Abbreviated transcription (Latin):
que incordib latent ꝑlinguas manifestan
la: ⁊ int̾m dũ intermittunt᷑ mala. custo¬
mala quȩ mͥ faciunt. Qui homines iniqui
quasi facerent foueam in uia in qua me p̃ci¬
pitarent. Subplantat ħeticus gressũ quan¬
do alicui rectũ sensũ inscripturis hñti appo¬
nit intellectũ suũ prauũ.⁊in eũ. ⁊in eum
derunt dico in laqueũ. ut ꝑfunes illos me
sunt illaqueare. s dũ ẽ in uia ñ comp̃hendit᷑
laqueis eorum. Et cũ non potuert̃ me oc¬

Expanded text:
quae in cordibus latent, per linguas manifestantla: interim autem dum imittuntur mala, « customala quae mihi faciunt. « Qui » homines iniqui quasi facerent foveam in via in quam me praecipitarent. Supplantat haereticus gressum, quando alicui habenti rectum sensum Scripturae apponit intellectum suum pravum, et in eum tenderunt, » dico, « in laqueum » ut per funes illos illsunt illaqueare: sed dum est in via, non comprehenditur a laqueis illorum. Et cum non potuerunt me
Abbreviated transcription (Latin):
. fac cogiitas ⁊ ꝓbabiles strictiores noceul¬
in me apparent nestigia diaboli. hoc dicit
ꝑsimile. Quia sieut uestigia serpentis in la¬
pide non apparent s in puluere. ita uestigia
inderis in me nullam eẽ iniquitatẽ deduc

Expanded text:
 fac cognitas et probabiles, strictiores et occulin me apparent vestigia diaboli: hoc dicit per simile, quia sicut vestigia serpentis in lapide non apparent, sed in pulvere, ita vestigia  » cum videris in me nullam esse iniquitatem, « deduc
Abbreviated transcription (Latin):
phoc cũ uultu dĩ habitamꝰ. Et anteꝗͣ po¬
nat picula. petit lib̾ationẽ. sic dicens. Eri
ilentũ ꝑprauas ꝯcupiscentias. n ꝗ uiro i
iniquus. quia peccat sine causa in ꝓxi¬
inum. Uirũ. iiq̃ ĩo dicit. quia hitales st̃
potentes ⁊ fortes in hoc scło. Atali uiro
eripe me dñe .i. fac mala cessare quȩ mͥ
ipsi faciunt. Oftendit extrema ꝑicula
a quib petit liberari.Q. d. Ideo necesse ẽ
ut eripias. quia hõ malus ⁊⁊ uir iniquus

Expanded text:
quod cum vultu Domini habitabimus. Et antequam ponat pericula, petit liberationem, sic dicens: « Erlentam per pravas concupiscentias: etiam « iniquus, quia peccat sine causa in proximum: virum ideo dicit, quia hi tales sunt potentes et fortes in hoc saeculo: a tali viro « Eripe me, » id est, fac mala cessare quae ipsi mihi faciunt. Ostendit exteriora pericula, a quibus petiit liberari; quasi dicat: Ideo necesse est ut eripias, quia homo malus et vir iniquus
Abbreviated transcription (Latin):
os illud meũ non ẽ occul. ate quia ñ occulta¬
sti. immo manifestasti quod erat de ossibꝰ mĩs.
Nel in occulto .i. inbaptismo. ⁊ i dñei cor¬
poris consecratione. ⁊ in aliis sacramentis
eccłiȩ ⁊ sub̾a.m. ñ est occultata ĩ inferiorib̾t᷑.
.i. ingentib quȩ sunt inferiores uideis quia
sine lege ⁊ sine cultu dĩ prius erant. Cognos
mo homine. Siẽ enĩ os ẽ sumptũ de uiro
ad creaudã mulierẽ. ⁊ locus ossis carne: re
les suos sci sp̃c fec̃ participes. Uñ apłs. Sa

Expanded text:
lesiam: os illud meum « non est occultatum a te, » quia non occultasti, imo manifestati quod erat de ossibus meis. Vel « in occulto, » id est, in baptismo, et Dominici corporis consecratione, et in aliis sacramentis Ein gentibus quae sunt inferiores Judaeis, quia sine lege et sine cultu Dei prius erant. Cognoscmo homine . Sicut enim os est sumptum de viro ad creandam mulierem, et locus ossis carne replles suos sancti Spiritus participes effecit, pa