comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uñ et ꝓpħiam libent̃ ad supserit: ⁊
erieuisse contraio. ut captiuitatẽ ie¬
tusalem p̃dicans. ꝑ secutiones ⁊ an¬
gustias sustin̾et. Qd̃q intulit. factꝰ
eo qd̃ estiment ilłũ uniu̾sa mentitũ.
⁊ cuncta q̃ p̃dix̾it eẽ uent᷑a m̃dacia
fu̾int. Et ꝓpħa enĩ putauerat statĩ
mabat nequaquam ultra uencurũ
qd̃ statim ñ uenerat. Atq uociferor
uastitatẽ. babiloniã.⁊ iniqͥtatem hoᷤᷤ¬
tiũ. ꝑ quam oppͥmendus fit ppłs meꝰ.
Sin autẽ seqͥm̃.lxx. ineo qd̾ oixere. qr
amaro u̾bo meo ridebo: p̃ uaricatiõe
⁊ miseriam inuocabo: hic sensus est.
Scio p̃sentem cͥsticiam futuro garidio
ꝯmucandam. iuxca illud qd̾ scriptũ
est. beati fbentes: qm̃ ip̃i ridebunt:
et idcͥco. iniseriam et iniqͥtatẽ affuc¬
tionemq libent̾ sustineo. ita ut ca¬
piam. ⁊ iuuocem eas. ⁊ breuitatẽ ĩ¬
iuriȩ felicitatis et̾nicate ꝯpensem.
bo dñm. nec loqrͣ ultra innoĩe eiꝰ.
Et fact̾us est incorde meo quasi ig¬

Expanded text:
unde et prophetiam libenter assumserit: et euenisse contrario. ut captiuitatem Hierusalem praedicans persecutiones et angustias sustineret. quodque intulit: factus aestiment illum uniuersa mentitam et cuncta, quae praedixerit esse uentura, mendacia fuerint; et propheta enim putauerat statim mabat nequaquam ultra uenturum, quod statim non uenerat. atque uociferor uastitatem Babyloniam et iniquitatem hostium, per quam opprimendus sit populus meus\', sin autem sequimur LXX in eo, quod dixere: quia amaro uerbo meo ridebo. praeuaricationem et miseriam inuocabo, hic sensus est: scio praesentem tristitiam futuro gaudio commutandam iuxta illud, quod scriptum est: beati flentes. quoniam ipsi ridebunt, et idcirco miseriam et iniquitatem afflictionemque libenter sustineo, ita ut cupiam et iuuocem eas et breuitatem iniuriae felicitatis aeternitate compensem: bo dominum — nec loquar ultra in nomine illius. et factus est in corde meo quasi ig
Abbreviated transcription (Latin):
nis. quȩ sit ualł filii ennon. quȩ
hebraice dicit᷑. gehennon. uñ et ge¬
henniam appellatã putãt. supra dixi¬
mus. Miror aũ quid sibi uolrierint
iat ec cesasit hominũ multitudo. ł
sp̃italit̾ inerrore ydolatͥe. uł iuxta lit¬
teram. ab abilonio ex̾citu: qd̃ incõ¬
sequentib manifestiꝰ legit᷑. Et dissi¬
pabo consiliũ uide et ierusalem in
loco isto. et subuertam eos gladio ĩ
conspectu in imicoꝵ suoꝵ.⁊ inmanu
querentium aĩas eoꝵ. Et dabo cada¬
uera eoꝵ escam uolatilib celir ⁊bestis

Expanded text:
Quae sit vallis filii Ennom quae Hebraice dicitur GEENNOM  , unde et gehennam appellatam 975 putatur, supra diximus. Miror autem quid sibi voluerint rit, et caesa sit hominum multitudo, vel spiritualiter, in errore idololatriae, vel juxta litteram, a Babylonio exercitu, quod in consequentibus manifestius legitur. Et dissipabo consilium Judae et Jerusalem in loco isto, et subvertam eos gladio in conspectu inimicorum suorum, et in manu quaerentium animas eorum, et dabo cadavera eorum escam volatil
Abbreviated transcription (Latin):
Omĩs qͥ p̃cerierit ꝑ eam obstupese
⁊ mouebit cap̃ suũ. Et qi d̾eliquert
ait cultũ di. ⁊ prauas ẜdolatͥȩ semi¬
tas sunt. secut ꝓpterea t̾ra eoꝵ redac¬
ca ẽ. insolicudinẽ. ⁊ ĩmuracłm omĩũ sibi¬
lumq. ita ut qui terram quondam et
urbem florentissimam iuderint inde¬
sertũ ⁊ ci̾es ẽẽ conlapsam. ad nurent᷑
⁊ stupeaut. et aĩe confusionẽ. gestu cor¬
ꝑis indicent. Hocest enĩ mouere capd̃
⁊ stuporẽ mentis sibilo demonstrare.
Qđ plenuis et rectiꝰ post aduentũ diũ
intelligimus eẽ ꝯpletũ: qñ nultꝰ iu¬
dõꝵ t̾ram quond̾a ⁊ urbem sc̃am u¬
gredi lege ꝑ nutqitur. s cũ ad płactum
ueneruit. mirant᷑ ⁊ deflent uatioinia
ꝓphaꝵ oꝑe completa. dicut uentꝰ urẽs
disꝑgam eos. coram inunico siuie mui¬
cis: dorsũ ẽt ñ faciem ostenda eis in
die ꝑdicionis eoꝵ Usq hodie. senten¬
tia di ꝑmanec iniudeis. Itoto orbe dis¬
ꝑsi st̃ coram inunico. diabolo. uł ini¬

Expanded text:
praeterit per eam, obstupescet et mouebit caput suum. \'Et quia dereliquerunt,\' ait, \'cultum dei et prauas idololatriae semitas sunt secuti, propterea terra eorum redacta est in solitudinem et in miraculum omnium sibilumque, ita ut, qui terram quondam et urbem florentissimam uiderint in desertum et cineres esse conlapsam, ammirentur et stupeant et animae confusionem gestu corporis indicent:\' hoc est enim mouere caput et stuporem mentis sibilo demonstrare. quod plenius et rectius post aduentum domini intellegimus esse conpletum, quando nullus Iudaeorum terram quondam et urbem sanctam ingredi lege permittitur, sed cum ad planctum uenerint, mirantur et deflent uaticinia prophetarum opere completa. Sicut uentus urens dispergam eos co ram inimico - siue inimicis —: dorsum et non faciem ostendam eis in die perditionis eorum. Usque hodie sententia dei permanet in Iudaeis; in toto orbe dispersi sunt coram inimico diabolo uel in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ quo ignoret d̾i hoc uł illd̾ gentẽ aut
reguũ ẽẽ factiux. s qd̾ dimittat hoĩe.
uoluntati suȩ. ut uł p̾mia ł penã suo
merito recipiat. nec statĩ totũ erit ho¬
minis qd eueniet. s euis grẽ qui cũe¬
ta largitꝰ ẽ. Ita enĩ lib̾tas arbitͥi semꝑ¬
seruanda ẽ. ut in omĩb excellat gr̃a

Expanded text:
non quo ignoret deus hoc uel illud gentem aut non quo ignoret deus hoc uel illud gentem aut regnum esse facturum, sed quod dimittat hominem uoluntati suae, ut uel praemia uel poenas suo merito recipiat. nec statim totum erit hominis, quod eueniet, sed eius gratiae, qui cuncta largitus est; ita enim libertas arbitrii reseruanda est, ut in omnibus excell
Abbreviated transcription (Latin):
animi ꝑ uenit᷑. auditu. odoratu. gustai.
tactui. s mag̃ mente retinet᷑. qd̾ ocłis
figuli. faciebat. ip̃e opꝰ suꝑ rotã. quã
lxx. u̾bi ambiguitate seducc̃i. lapi¬
des transtulerunt. ab̃anim̃ enĩ ꝓqͣ
litate loci. ⁊ diu̾sita te ꝓnũciationis.
des. Cũq inqͥt cernerẽ uas eluto fieus
subito dissipatũ ẽ. hocd̃i agente ꝓ¬
uidentia. ut manus artificis. dum neᷤᷤ¬
tiret. errore suo parabolam figuraret.
Rursũq ille figulus qui uas eluto ro
hanc ħt potestatẽ. ut exeod̾ luto rur¬
sũ faciat qd fu̾it dissipatũ: ego inuo¬
b̾ qui qͣntũ in uob̾ ẽ. perisse uidemi¬
mini: ħ face̾ ñ pot̾o: Et ut liberum
significaret arbitͥũ. dicit se ⁊ mala ad¬
nunciare genti. ⁊ regno illi uł illi. et
rursũ bona: nͨ tñ hoc uenire qd̾ ipe p̃¬
dixerit. s contrario. fierq ut et bona
mał eueniant. si egeruit penitentiã
et honis mala. si post reꝓmissiones fu¬
eruit. ad peccata ꝯu̾si. Et ħ discimus.

Expanded text:
nitur. auditu. odoratu, gustu, tactu, sed magis mente retinetur, quod oculis figuli, faciebatipse opussuperrotam,\' quam LXX uerbi ambiguitate seducti \'lapides\' transtulerunt; \'abanim\' enim pro qualitate loci et diuersitate pronuntiationis edes\'. cumque, inquit, \'cernerem uas e luto fieri, subito dissipatum est hoc dei agente prouidentia, ut manus artificis, dum nesciret, errore suo parabolam figuraret. rursumque ille figulus, qui uas e luto rot\'hanc habet potestatem. ut ex eodem luto rursum faciat, quod fuerit dissipatum, ego in uobis, qui, quantum in uobis est, perisse uidemini, hoc facere non potero?\' et ut liberum signiticaret arbitrium, dicit se et mala annuntiare genti et regno illi uel illi et rursum bona; nec tamen hoc euenire, quod ipse praedixerit. sed e contrario fieri. ut et bona malis eueniant, si egerint paenitentiam, et bonis mala, si post repromissiones fuerint ad peccata conuersi. et hoc dicimus,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s fr̃s. Si enĩ mors absorta ẽ inuic¬
cona: quare si carnis humilitas que
ꝓpt̾ huinanã salutẽ assũpta ẽ. in diui¬
uitatis tnsierit maiestatẽ. fec̃ĩt q utͣm¬
q unũ. ut ñ adoremus creaturã s crea¬
torem. qui ẽ benedictus inscła: Male¬
qui ponit carnẽ brachiũ suũ. id ẽ for¬

Expanded text:
ta est in uictoria, quare non carnis humilitas, quae propter humanam salutem assumta est, in diuinitatis transierit maiestatem, ut fecerit utrumque unum, et non adoremus creaturam, sed creatorem, qui est benedictus in saecula? malequi
Abbreviated transcription (Latin):
ignoras. qm̃i ignem succendist infu¬
rore meo. usq inȩcernũ ardebit. Et
ħ . inlxx. non habent᷑. eadem. ut reor
causa quam supͣdiximus. ne scilicet
et̾na in cos sententia ꝑmaneret. Re¬
linquȩxis aut sola ab heditate cua¬
quam dedi tͣ. et seruire te muicis tuiᷤ¬

Expanded text:
ignoras, quoniam ignem succendistis in furore meo; usque in aeternum ardebit. Et haec in LXX non habentur eadem, ut reor, causa, quam supra diximus, ne scilicet aeterna in eos sententia permaneret. relinqueris, ait, sola ab hereditate tuaquam dedi tibi, et seruire te faciam i
Abbreviated transcription (Latin):
ũsa mala. quȩ locutus sum adu̾sũ
eam. qm̃ indurauer̾t ceruiceni suã.
ut non audirent sermones meos. Post¬
quani int̾opbet. p̃sentib ppłi senio¬
rib quos direrat secum ieremias ꝯ¬
fregit laguncuła sine dolium. et ꝓpha¬
uit u̾b dmi. ad conderendũ ppłm ⁊ ciui¬
tatem ierusalem reuercitur ⁊ stat ĩ

Expanded text:
uersa mala, quae locutus sum aduersum eam, quoniam indurauerunt ceruicem suam, ut non audirent sermones meos. Postquam m Tofeth praesentibus populi senioribus, quos duxerat secum Hieremias, confregit lagunculam siue dolium et prophetauit uerbis domini ad conterendum populum et ciuitatem Hierusalem, reuertitur et stat i
Abbreviated transcription (Latin):
rect̾eq fidei addecipiendos simpliceᷤᷤ
quosq iactatis expositonẽ. Quȩ si
uera est. cur abscondit᷑: Si falsa.cur
scͥbitur. Rogo quȩ ẽ ista insania. p̃¬
faciendũ omĩ poscent nos rationẽ
loquebar intestimoniis tuis iuꝯspe¬
tu regũ. ⁊ ñ confundebar: Isti publics̃
fugiũt. ⁊ susurrant mnangłis ꝑditoꝵ
dolentq quasi ꝓsuis. qͥ sua metuũt
ꝯfiteri. Cũq generalit̾ adu̾sũ uitia
quid et heticos dixeuitnꝰ. se peti que¬
runt᷑ malũq conscĩȩ dissimilata diu
indignatione ꝓnũtiãt. Qd̾ si cauend̾
nob̾ ẽ. ne uet̾em led̃e uideam᷑ necessi¬
cudinẽ si suꝑbissimã ħesim spinital
mut rone cruncemꝰ. S sustinendȩ nob
erunt cruces prodite. fid̃i. et dicendum
cur ꝓpħ̃a. Uersatus sum inmiscria dũ
mͥ ĩ figit᷑ spina. Quinpotꝰ audiant il
lud apłicum. Obedire deo oporcet: ma¬
gisquam hominib. et it̾m si homini

Expanded text:
rectaeque fidei ad decipiendos simplices rectaeque fidei ad decipiendos simplices quosque iactatis expositionem? quae si uera est, cur absconditur? si falsa, cur scribitur? rogo. quae est ista insania? prfaciendum omni poscenti nos rationem loquebar in testimoniis tuis in conspectu regum et non confundebar, isti publicum fugiunt et susurrant in angulis perditorum dolentque quasi pro suis, quae sua metuunt coner. cumque genequid et haereticos dixerimus, se peti queruntur; malumque conscientiae dissimulata diu indignatione pronuntiant. Quod si cavendum nobis est, ne veterem laedere videamur necessitudinem. si superbissimam heresin spiritali mucrone truncemus, ergo sustinendae nobis erunt cruces proditae fidei et dicendum cum propheta: uersatus sum in miseria, dum mihi infigitur spina. quin potius audlud apostolicum: Obedire Deo magis oportet quam hominibus . Et iterum: Si hominib
Abbreviated transcription (Latin):
et ñ solũ in occidente. s et inorients
pueq sicilie ⁊ rohdi. mnaculare plerosq
⁊ publice negant. Cui respond̾e diu ta¬
cens et dolorem silentio deuorans crebͣ
fr̃m expostulatione ꝯpulsuᷤ sũ nec cñ
huc usq ꝓrupi. ut auctoꝵ noĩa pone¬
rem malens eos corrigi quam infla¬
mnari. Neq enĩ hõiũ s erroris inimicꝰ
sũ. qͥmͥ tit uicẽ talionis et genuinũ sui
doloris illiderent. uetũ uet̾es magistͦꝵ
suoꝵ calũpnias ꝯcunantes. intantũ
elungues et miseni monstrati sũt: ut
ue maledic̾e quidem suis u̾b potuerĩt.
Quoꝵ tunc temporis editis adu̾sum
coslibris. ueniȩ confutate sunt: qͦs
qui leg̾e uolu̾int. liquido ꝑuidebũt
canes eos uixta ysaiam eẽ mutos qͥ
latrare uesciant habentes quidem
uoliuitatem. ⁊ rabiem mendiendi. s
aitem fingendi. et latrandi non ha¬
bentes. Quib loquar compendio.
Auc bona sunt quȩ docetis. aut ma¬
la. di bona: defendite lib̾e. si mala:
qͥd occulto miseros errore ugulatis.

Expanded text:
lum in occidente, sed et in orientis pueque Siciliae et Rhodi, maculare plerosque publice negant. cui respondere diu tacens et dolorem silentio deuorans crebra fratrum expostulatione conpulsus sum, nec tamen hucusque prorupi, ut auctorum nomina ponerem malens eos corrigi quam infamari; neque enim hominum, sed erroris inimicus sum. qui, mihi ut uicem talionis et genuinum sui doloris inliderent, ueteres magistrorum suorum calumnias concinnantes in tantum elingues et miseri demonstrati sunt. ut ne male dicere quidem suis uerbis potuerint. quorum tunc temporis editis aduersum eos libris neniae confutatae sunt: quos qui legere uoluerint, liquido peruidebunt canes eos iuxta lsaiam esse mutos. qui latrare nesciant habentes quidem 20 uoluntatem et rabiem mentiendi, sed artem fingendi et latrandi non habentes. quibus loquar compendio: aut bona sunt, quae docetis, aut mala. si bona, defendite libere; si mala, quid occulte miseros errore iugulatis
Abbreviated transcription (Latin):
oquis. ip̃i et pͥncipes eoꝵ uiri uda et ha¬
bitatores ierusalem.:⁊ habitabit᷑ ciuitas
ħ ĩsempit̾nũ. Ec uenient deciuitatib ui
Ua. et de circuitu ierłm. et dec̾ra benia¬
min. et de campestͥb et de montuosis: ⁊
ab austro portantes holocaustũ. ⁊ uicti¬
na et chus. et inferent oblationẽ siue
laudem ĩ domũ dñĩ. Siaũ ñ audieritiᷤ
me ut seificetis diem sabb̾i. et ne porte¬
tis ouũs.⁊ ne inferatis ꝑportas ierl̃m
in die sabbi. succendã iguẽ in porqs
eiꝰ. ⁊ deuorabit tdomus ierłm. ⁊ ñ extin¬
guet᷑. Ne p̃cepcũ sapb̃i instauratum
ꝑ ieremiã ⁊ frusta discerperẽ. totũ po¬
ñe placuit. ut simł omĩa cognosca¬
inus. Custodit aĩam suam. qͥ ñ portat
pondera peccatoꝵ indie quietis et
uirtutes debemꝰ acciꝑe. Et nolite
inqͥt eiõe onera dedomib ur̃is. non
enĩ portanda st̃. s penitꝰ abicienda
Et omẽ opꝰ non facietis. uel serule.
uel illud deqͦ scͥptum est. esca uentͥ

Expanded text:
iri Juda, et habitatores Jerusalem: et habitabitur civitas haec in sempiternum. Et venient de civitatibus Juda, et de circuitu Jerusalem, et de terra Benjamin, et de campestribus, et de montuosis, et ab austro, portantes holocaustum, et victi et thus, et inferent oblationem in domum Domini. Si autem non audieritis me ut sanctificetis diem sabbati, et ne portetis onus, et ne inferatis per portas Jerusalem in die sabbati: Succendam ignem in portis et devorabit domos Jerusalem, et non exstinguetur. Ne praeceptum sabbati instauratum per Jeremiam in frustra discerperem, totum ponere placuit, ut simul omnia cognoscamus. Custodit animam suam, qui non portat pondera peccatorum in die quietis et m, quas virtutes debemus accipere. Et nolite, inquit, eicere onera de domibus uestris — non enim portanda sunt, sed penitus abicienda — et omne opus ne faciatis uel seruile uel illud, de quo scriptum est: esca uentri
Abbreviated transcription (Latin):
malo suo qd̾locutꝰ sũ adu̾sũ eã: agã
⁊ ego penitentiã suꝑ malo qd̾ cogi¬
taui ut fac̃em e: et lubito loqrͣ de
gente et regno. ut eclificẽ ⁊ plantem iłld̾.
Si fec̾it malui inocłis meis. ut ñ audiat
uocem meã: penitentiam agam super
bono qd̾ locutꝰ sũ ut facem ei. ꝑ om̃s¬

Expanded text:
locutus sum adversum eam agam et ego paenitentiam super malo quod cogitavi ut facerem ei et subito loquar de gente et regno ut aedificem et ut plantem illud si fecerit malum in oculis meis ut non audiat vocem meam paenitentiam agam super bono quod locutus sum ut facerem ei
Abbreviated transcription (Latin):
reges et omsẽ uulgus ingredit᷑. et
egredit᷑ ut uecesfitate cogant᷑ audire.
ido ñ fecerint. quia non audierint.
ħ dicit dñs. Custodite animas urãs.
et nolite portare pondera indie sab¬
Cati. nec inferatis ꝑ portas ierusalẽ
et uolice eiẽe onera dedomib ur̃is
non audierunt. nͨ inclinauert̃ aurẽ
suam. et indurauert̃ ceͥuicem suam.
ec qd̃ inhebraico non habetur suꝑ
pat᷑s suos. ne audirent me. ⁊ ne accipe¬
rent disciplinã. et erit inquit si au¬
oieritis me dicit dñs. ut ñ inferatiᷤ
onera ꝑ portas ciuitatis hꝰ indie sab¬
bati. et si sc̃ificaũ tqs diem sabb̃i. ne
facietis mea omẽ opꝰ. ingredient᷑ ꝑportaᷤ
ciuitatis hꝰ reges et pͥncipes. sedentes su

Expanded text:
reges et omne uulgus ingreditur et reges et omne uulgus ingreditur et egreditur, ut necessitate cogantur audire eideo non fecerint. quia non audierint.\' Haec dicit dominus: custodite animas uestras et nolite portare pondera in die sabbati nec inferatis per portas Hierusalem! et nolite cicere onera de domibusnon audierunt nec inclinauerunt aurem suam et indurauerunt ceruicem suam — et quod in Hebraico non habetur: super patres suos —, ne audirent me et ne acciperent disciplinam. et erit, inquit. si audieritis me, dicit dominus. ut non inferatis onera, per portas ciuitatis huius in die sabbati, et si sancti- ficaueritis diem sabbati, ne faciatis in ea omne opus: ingredientur per portas ciuitais huius reges et
Abbreviated transcription (Latin):
dicentes. ne fias in in alienũ parcẽs
m indie malo: est sensus. sle par¬
cas m̃ inp̃senti scło qd̃ malũ ẽ. sed
rdoe michi uuea percã mea uc
requiem habeam sempic̃nam. Scio
inquit scͥptum quem diligit dñs cor¬
ripit. flagellat autem omẽiu filium
quem recipit. Dies autẽ malus uelõe
scłm ẽ. uel dies uidicii. his qui ꝓpter
peccã cruciant᷑ Confundant᷑ qui me¬
ꝑsequuntur. et ñ confundar ego paue¬
ant illi. et non paueam ego. Induc fr̃
cos diem afflict̾ionis. ⁊ duplici contͥq¬
one contere eos. Inp̃cat᷑ adu̾sum eos
qui ꝑ sequiut᷑ eum. et erubescant. ⁊
redeant ad salutem. ut illi paueãt
m̃tientes. et non iste qͥuera p̃dicit.
Cumq dies ultionnis aduenit. duplioi
contͥcione conterat eos. fame et gladio.
Hdicit dñs. adme. Yade et sta inpor¬
habitatores ierusalem. qui ing̃duni
uiunt ut requirant quȩ sit senten¬
tia. diũ: tu ꝑge ad locũ celeberrimũ
uel portaꝵ templi uł urbis ꝑ quas

Expanded text:
dicentes: Ne fias mihi alienus, parcens mihi in die malo, est sensus: Ne parcas mihi in praesenti saeculo, quod malum est; sed redde mihi juxta peccata mea, ut requiem habeam sempiternam. Scio enim 963 scriptum: Quem diligit Dominus, corripit: flagellat autem omnem filium, quem recipit . Dies autem malus, vel omne saeculum est, vel dies judicii, his qui propter peccata cruciantur. Confundantur, qui persequuntur me, et non confundar ego. Paveant illi et non paueant ego! induc super eos diem afflictionis et duplici contritione contere eos! Inprecatur aduersum eos qui persequuntur eum, et erubescant et redeant ad salutem, ut illi paueant mentientes et non iste, qui uera praedicit. cumque dies ultionis aduenerit, duplici contritione conterat eos, fame et gladio. Haec dicit dominus ad me: uade et sta in porhabitatores Hierusalem, qui ingrediminiunt, ut requirant, quae sit sententia dei, tu perge ad locum celeberrimum uel portarum templi uel urbis, per quas
Abbreviated transcription (Latin):
seuerant. ñ tam ꝓ se puniunt᷑ quam
ꝓaliis ne paltũ peccatũ cet̾os ꝓuocet
exemplo. Qõq infeit fiant inpingẽ¬
tes suie coruente ᷤᷤ inconspect̾u tuo.
illus ysaiȩ et pecͥ apłi simile ẽ. et ñ
impingetis ficut inlapidem offensi¬
onis. ⁊ pecram scandali. Cuiꝰ et ĩpͤalmͤ
ꝓpħa memiiit: Lapidem ꝙͣ reꝓbaue¬
r̾t edificantes. hic factus ẽ incap̾ an¬

Expanded text:
seuerant, non tam pro se puniuntur quam pro aliis, ne inultum peccatum ceteris noceat exemplo. quodque infert: fiant inpingentes — siue corruentes — in conspectu tuo. illius Isaiae et Petri apostoli simile est: et non inpingetis sicut in lapidem offensionis et petram scandali: cuius et in psalmis propheta meminit: lapidem, quem reprobauerunt aedificantes, hic factus est in caput an
Abbreviated transcription (Latin):
occultis meis munda me dnẽ. et abali¬
enis parre seruo tuo: haud lubirm
quin cogitacionibꝰ. & ingenesi. Uioẽs
autẽ ds quod multa malicia hoĩi
ẽẽt in terra et cuncta cogitacio cordiᷤ
intenta eẽtad malũ omĩ tempore: ⁊
it̾m. sensus eiũ et cogita cio humam
cordis. iumalũ. prona sunt ab adoleᷤ¬
centia sua ꝑ quȩ discimꝰ dm solũ
nosse cogitaciones eoꝵ.Si autẽ de sal¬
uatore dicit᷑. uidens autẽ iħc cogita¬
ciones eoꝵ. nullusq potest uid̃e cogi¬
tatur corda. ⁊ ꝑbat renes. et reddet uni
tulert clamaũ ꝑdix. congͣgauit q̃ ñ pe¬
dierum suoꝵ relinq̃t eas. siue indimi

Expanded text:
occultis meis munda me, domine, et ab alioccultis meis munda me, domine, et ab alienis parce seruo tuo — hau dubium quin cogitationibus — et in Genesi: uidens autem deus, quod multa malitia hominum esset in terra et cuncta cogitatio cordis intenta ess-et ad malum omni tempore, et iterum: sensus enim et cogitatio humani cordis in malum prona sunt ab adulescentia sua. per quae discimus deum solum nosse cogitationes eorum. si autem de saluatore dicitur: uidens autem Iesus cogitationes eorum nullusque potest uidtatur corda et probat renes et reddet unictulerunt: clamauit perdix, congregauit, quae non pedieru
Abbreviated transcription (Latin):
uiam et uixta fructum ad inuentionỹ
suaꝵ .lox. Piofundũ ẽ cor suꝑ omĩa.
et ho est. et quis cognoscet eum. et cet̾a.
similit̾. Uerbun hebraicũ. eños qua
anũs. in scrutabile. siue desꝑabile. eo
qd̾̃ nullus cor hoĩũ uabeat inuenire.
Simmachꝰ uͦ hunc locũ ita int̾p̾tatus
quidem uoto s non scd̃m scĩam. uti
hoc loco contra uideos. qd̃ ħ̃o sit d̾ns
atq saluator scdm dispensationẽ
carnis assũpte. nulfq possit natuu¬
tatis eiꝰ scire misteriũ. scd̾m illd̾ qd̃
scͥptũ ẽ. Generationẽ eius quis enar¬
rabit. nisi solus d̾s qͥ archaua rimat᷑.¬
⁊ reddit unicuiq scd̃m oꝑa sua. Me
t̃. qd̾ nullus cogitacionum secreta cog¬
noscat nͥ solus d̾s. Bixerat enĩ supra: ma¬
ledictus ho qui spem habet inhomĩȩ:
recontrario. benedictus uir qui confi¬
dit ind̾no. eũ ne hoĩũ certum putare¬
mꝰ ẽẽ iuidicium. intulit omĩũ ꝓpe mo¬
dũ corda eẽ ꝑu̾sa. dicente p̾almista. Ab

Expanded text:
uas, et juxta fructum adinventionum suarum. LXX: Profundum est cor super omnia, et homo est, quis cognoscet eum? et 960 caetera similiter. Verbum Hebraicum   ENOS quatANUS, inscrutabile, sive desperabile: eo quod nullus cor hominum valeat invenire. Symmachus vero hunc locum ita interpretatus quidem voto, sed non secundum scientiam, uti hoc loco contra Judaeos, quod homo sit Dominus atque Salvator, secundum dispensationem carnis assumptae, nullusque possit natitatis eius scire mysterium secundum illud, quod scriptum est: generationem eius quis enarrabit?, nisi solus deus, qui arcana rimatur et reddit unicuique secundum opera sua. melmus, quod nullus cogitationum secreta cognoscat nisi solus deus; dixerat enim supra: maledictus homo, qui spem habet in homine, et e contrario: benedictus uir, qui confidit in domino. unde, ne hominum certum putaremus esse iudicium, intulit omnium propemodum corda esse peruersa dicente psalmista: ab
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ ẽ fact̾us ẽ insalem .i. in pace lo¬
cus eiꝰ ⁊ habitacio eiꝰ insyon. ⁊ habita¬
tur eccł̃ia d̾i inet̾num uenientq docun¬
tatib uida. ⁊ de cirouitu ierłm. de quibꝰ
iam diximꝰ et det̾ra beniamin. qui filiꝰ
braice dicitur. sẽfela. et planã hystorxe
significat in telligentia. ⁊ de montuosi
excelsis uidelicet dogmatib: et ab au¬
stro deqͦ scriptũ ẽ. diĩs ab austͦ ueniet:
uñ calor et plena lux et omẽ frigꝰ expel¬
lit᷑. Poitantes ait holocausta. se ip̃os ꝯ¬
secrantes õno. ⁊ uictimã siue timiama.
oratio mea sic̃ incensũ in conspectu tuo
et sacficiũ ꝓqͦ.lxx. ipm u̾bũ posu̾e
hebraicũ mandã. qd̃ pessima consu¬
etudine. immo scͥptoꝵ neglegentia mã¬
est ut qͥd michi afferas chus de saba ⁊

Expanded text:
 factus est in Salem, id est in pace, locus eius et habitatio eius in Sion, et habitabitur ecclesia dei in aeternum. uenientque de ciuitatibus Iuda et de circuitu Hierusalem, de quibus iam diximus, et de terra Beniamin, qui filius braice dicitur \'sefela\' et planam historiae significat intellegentiam, et de montuosis, excelsis uidelicet dogmatibus, et ab austro, I de quo scriptum est: deus ab austro ueniet, unde calor et plena lux et ubi omne frigus expellitur. portantes, ait, holocausta — se ipsos consecrantes deo — et uictimam siue thymiama, oratio mea sicut incensum in conspectu tuo; et sacrificium, pro quo LXX ipsum uerbum posuere Hebraicum \'manaa\', quod pessima consuetudine, immo scriptorum neglegentia, \'manest: ut quid mihi affertis tus
Abbreviated transcription (Latin):
olũ cranstulerunt. ⁊ ꝓporta figuli a
quila simmachꝰ et theodocio ipi
u̾bum posuerunt hebraicum. Har¬
uina ñ solũ aurib doceri ppłm. s et
ocłisi. Osagis enĩ ut iam diximus m̃¬
tt recinecur. qd̃ uisu. quam qd̃ auditu
ad aĩum ꝑ uerit. eolle inquit lagun¬
culam sosiue doliolũ testeum. et dese¬
uiorib ppłi ac sac̃dotũ. ⁊ egred̾e ad
uallem filii ennon. deqͣ supͣ diximuᷤ.
ubi erat de lubrũ baal. ⁊ nemꝰ. Hic
locus syloȩ fontib irrigat᷑. Ip̃a autẽ
inquit ualł iuxta portam ẽ. q̃ hebreo
sermone harsich. ħ ẽ ficc̾ił appellat᷑.
Et p̃dicab̾ uel leges ibi u̾ba quȩ ego
loquar adte. ut ibi audiant᷑. quȩ dic¬
turꝰ sum. Ido autẽ ut iam diximus
⁊ p̃dicab̾ ⁊ clamab̾ et leges ponit᷑ q
u̾bũ hebraicũ carath tͥa significat
uultq quȩ dict᷑us ẽ. ⁊ reges iuida audi¬
re. ⁊ habitatores ierłm .i. ⁊ stirpis re

Expanded text:
olum\' transtulerunt et pro porta fictili\' Aquila, Symmachus et Theodotio ipsum uerbum posuerunt Hebraicum \'Haruina non solum auribus doceri populum, sed et oculis; magis enim, ut iam diximus, mente retinetur, quod uisu quam quod auditu ad animum peruenit. tolle. inquit. lagunculam - siue doliolum testeum — et de senioribus: populi ac sacerdotum et egredere ad uallem filii Ennom, de qua supra diximus, ubi erat delubrum Bahal et nemus ac lucus Siloae fontibus irrigatus. \'ipsa autem,\' inquit, \'uallis iuxta portam est.\' quae Hebrsermone harsith, hoc est fictilis, appellatur. Et praedicabis, vel leges ibi verba quae ego loquar tecum, ut ibi audiantur, quae dicturus sum. Ideo autem jam ut diximus et praedicabis, et clamabis, et leges ponitur, quia verbum Hebraicum karath, tria haec significat, vultque, quae dictu rus est, et reges Juda audire, et habita
Abbreviated transcription (Latin):
et nũꝙͣ ad se uenientẽ. Dies aũ ꝑdicio¬
iis uidaice. omẽ tempꝰ ẽ post passionẽ
saluatoris. uisq ad consũpinatonẽ se¬
culi: ut postquã sub intrau̾it młtita¬
do geutiũ. tc̃ omĩs isrł saluus fiat.
Et dixerunt. Uenite ⁊ cogitemꝰ contra
iereiiã cogitaciones. Nson enĩ ꝑibii
lex a sacerdote. neq consiliũ asapr̃
te ueq sermo aꝓpħa. Uenite et ꝑcutiamꝰ
eũ lingua. ⁊ ñ attendamꝰ. aduniu̾sos ser¬
mones eiꝰ. Ista et cc̃ uideoꝵ contͣ ieremi¬
am siue d̾ũm saluatorẽ. et hodie ħeti¬
coꝵ contra seruos eiuis cogitacio ẽ. ut
calumpnias struant.⁊ scõs uiros accu¬
satione p̾ueniant. nec cogitent quid
illi u̾itatis loquant᷑. s quid ip̃i struãt
m̃dacii. Iactant enĩ in sacerdotib ⁊ in
sapientib et p̾eudo ꝓpħis suis. legem
u̾i et consiliũ ⁊ eloqͥum ꝑmanere. dicẽ¬
te scͥptura. In ꝑu̾sam aĩam ñ intͦibit sa¬
pĩa. Attende dũe ad me ⁊ audi uocem

Expanded text:
em. dies autem perditionis Iudaicae omne tempus est post passionem saluatoris usque ad consummationem saeculi, ut, postquam subintrauerit plenitudo gentium, tunc omnis Israhel saluus fiat. Et dixerunt: uenite et cogitemus contra Hieremiam cogitationes! non enim peribit lexa sacerdote neque consiluenite et percutiamus eum lingua et non attendamus ad uniuersos sermones eius! Ista et tunc Iudaeorum contra Hieremiam siue dominum saluatorem et hodie hereticorum contra seruos eius cogitatio est, ut calumnias struant et sanctos uiros accusatione praeueniant nec cogitent, quid illi ueritatis loquantur, sed quid ipsi struant mendacii; iactant enim in sacerdotibus et in sapientibus et pseudoprophetis suis legem dei et consilium et eloquium permanere dicente scriptura: in peruersam animam non intrabit sapientia. Atte
Abbreviated transcription (Latin):
cipes sunt. ap̃ grecos aristotiles et che¬
ophrastus. ap̃nos plinuis sed̾s. hanc
ꝑdicis ẽẽ uaturam. ut oua alt̾ius per¬
dicis idẽ aliena furetur. ⁊ eis incub fo¬
ueatq cũq fetꝰ adoleu̾it. auolare ab
eo. et alienum parentłm relinquere.
Huiꝰcemodi diuites sunt. qui aliena di¬
ripiũt. et absq recordatione iudicii d̃i
faciunt diuitias ũ cum iudicio. qͣs ĩ
medio tempore delinquũt fubita me¬
te subtract̾i. qũ dicitur eis. Stulte. hac
entius. ñ ꝓuid̾e nouissima. et breuia
parait ꝑpetua. Alii uero et ꝑꝑ suꝑiorẽ
hẏstoriam. et ꝑꝑ alteram. qua dicunt
ꝑdicem eẽ pugnacissimũ et in mundũ.
ita ut uictũ polluat. diabolũ sub euiᷤ
noĩe int̾p̃cantur. qd̃ alienas sibi diuiti¬
relinquent diuitiȩ suȩ quȩ malȩ abeo
dentisfimꝰ erit omĩũ iudicio insipiens
ꝑdix. adh̾eticoꝵ ꝑsonam referendiun
ẽ. qd̃ ꝑdix iste diabolus clamau̾̃it ꝑ
pncipes ħeticoꝵ et congregau̾it que ñ

Expanded text:
cipes sunt apud Graecos Aristoteles et Theophrastus, apud nos Plinius Secundus, hanc perdicis esse naturam, ut oua alterius perdicis, id est aliena, furetur et eis incubet foueatque, cumque fetus adoleuerint, auolare ab eo et alienum parentem relinquere. huiuscemodi diuites sunt, qui aliena diripiunt et absque recogitatione iudicii dei faciunt diuitias non cum iudicio, quas in medio tempore derelinquunt subita morte subtracti, quando dicitur eis: stulte, hac entius non prouidere nouissima et breuia putare perpetua. alii uero et propter superiorem historiam et propter alteram, qua dicunt perdicem esse pugnacissimum et inmundum, ita ut uictum polluat, diabolum sub eius nomine interpretantur, quod alienas sibi diuitirelinquent diuitiae suae. qudentissimus, erit omnium judicio insipiens. perdix, ad haereticorum personam referendum est, quod perdix iste diabolus clamaverit per principes haereticorum, et congregaverit quae non
Abbreviated transcription (Latin):
uuit curari: facta ẽ mͥ quasi m̃datiũ
aquarũ ĩfideliũ. siue quasi aqua in¬
dax non habens fidem. H hebrei ex
ꝑsona ierusalem dici arbitrant᷑. qd̾
sola sedit. et amaritudine repleca sit. et
factus sit dolor eius ꝑpetuus. ⁊ quomͦ
ꝓsꝑa pollicebant᷑ transisse mendaciter.
seoeuit inconcilio siue secreto ludenti¬
um. qd̃ timũit inpendentẽ sͥ manur
d̾i. siuemag̃ głatꝰ sit se maloꝵ ñ hab̾e
consortiũ. Solus inquit sedebam. scd̾m

Expanded text:
nnuit curari facta est mihi quasi mendacium nnuit curari facta est mihi quasi mendacium aquarum infidelium dax non habens fidem. Haec Hebraei ex persona Hierusalem dici arbitrantur, quod sola sederit et amaritudine repleta sit et factus sit dolor eius perpetuus et, quomodo a pollicebantur, transisse mendaciter. sederit in concilio siue secreto ludentium, quod timuerit inpendentem sibi manum dei, siue magis gloriatus sit se malorum non . habere consortium. solus, inqui
Abbreviated transcription (Latin):
recordare mei. et uisitame. et eripe
me abhis qui ꝑ sequnt᷑ me. Nol ĩ
patientia tua cua susciꝑe me scito qͦ¬
niam sustinui ꝓte ob ꝓbrium. Inuẽ
et inleticiam coidis mei. quoniam
ĩuocatũ est nom̃ tuũ suꝑ me. dñe
õs ex̃cituũ. Hoc qd̃ diximus tu scis.
in .lxx. non habetur. Felix aucem il
um uñ dic̃ uuenti sunt sermones
tui. quos meo ore loquebaris. et co¬
medi eos. io ẽ incibũ mͥ uersi st̃: si¬
ue iuixta siminachũ. susciꝑiebam
eos ut mͥ inletieiam u̾derentur. qͥ
dudum fuerant mobꝓbrium. Nñ
& ababiloniis confitent᷑ impleta.
quȩ ierenuas futura p̃dixerat. Siue
h sensus ẽ. Sensi angustias miseni¬
as ꝑtuli populi ꝑsequentiᷤ. s tñ
gauisus sũ me tius paruisse p̃cep¬
sedi in concilio luoentiũ. ecgłiat᷑¬
tuȩ. solus sedebam quoniã mitiati õe
replest me. Quare factus ẽ dolor meuᷤ
ꝑ petuũs. et plaga mea desperabił re¬

Expanded text:
recordare mei et uisita me et tu erue recordare mei et uisita me et tu erue me ab his, qui persequuntur me! noli in patientia tua suscipere me; scito, quoniam sustinui pro et laetitiam cordis mei, quoniam inuocatum est nomen tuum super me, domine deus exercituum! Hoc quod diximus: <tu scis\', in LXX non habetur. felix est autem illium. unde dicit: \'inuenti sunt sermones tui, quos meo ore loquebaris, et comedi eos, id est: in cibum mihi uersi sunt\'; siue iuxta Symmachum: \'suscipiebam eos, ut mihi in laetitiam uerterentur, qui dudum fuerant in opprobrium\'. unde et Babylonii confitentur impleta, quae Hieremias futura praedixerat. siue hic sensus est: \'sensi angustias, miserias pertuli populi persequentis, sed tamen gauisus sum me tuis paruisse praecepsedi in concilio ludentium et gloriatae solus sedebam quoniam comminatione replesti me quare factus est dolor meus perpetuus et plaga mea desperabilis re
Abbreviated transcription (Latin):
durissimũ. huic ppło duriori. ⁊ in
eris similitudinẽ indomito. nonpo¬
terunt amicicia copulari. siue fer¬
rum durissimũ hoc ẽ ppłs isrł. dei
cognitone indignus ẽ. qui intantã
ꝑ uenit malitiam ut duriore metal¬
lo ere cicundatꝰ sit. Oiuitias tuas
et tesauros tuos indireptionẽ da¬
bo gratis. siue absq p̃cio in omĩb
peccatis tuis. et in cunctis t̾minis
tuis. et adducam inimicos tuos de
t̾ra. qua nescis. qr ignis succensus
est. infurore meo. suꝑ uos ardebit.¬
dam inimicis tius absq p̃cio ꝓpt̾
Propt̾ea adducam õs inimicos cuoᷤ.
siue seriure te faciã int̾ra caldea.
qr ignis meus. qͥ semel ĩ meo furore
succeusus ẽ. inte ardebit et extingyi
non poterit. e uenĩ prebiust mate¬
riam ardons tui. ut meus igniotua
quȩ inte sunt ligna consumat. et
fenũ et stipulam. ac ꝑ hoc ñ ẽcã ar¬
doris indomino. s in his qui fomen¬
ta incendio ministrarunt: Tu scis dñe

Expanded text:
durissimum, huic populo duriori et in durissimum, huic populo duriori et in aeris similitudinem indomito non poterunt amicitia copulari; sine ferrum durissimum. hoc est populus Israhel, dei cognitione indignus est, quipervenit malitiam, ut duriori metallo aere circumdatus sit. Divitias tuas et thesauros tuos in direptionem dabo, gratis sive absque pretio in omnibus peccatis tuis et in cunctis termituis et adducam inimicos tuos de terra qua nescis quia ignis succensus est in furore meo sudam inimicis tuis absque ullo pretipropterea adducam inimicos tuos siue seruire te faciam in terra Chaldaea, quia ignis meus, qui semel in meo furore succensus est, in te ardebit et extingui non poterit; tu enim praebuisti materiam ardoris tui, ut meus ignis tua, quae in te sunt, ligna consumat et faenum et stipulam\'. ac per hoc non est causa ardoris in domino, sed in his, qui fomenta incendio ministrarunt. Tu scis, domine,
Abbreviated transcription (Latin):
ilł. si ñ astit tͥ intp̃r afflict̾ionis eoꝵ.⁊
in tempore tͥbulationis coꝵ inbona ꝯtͣ
inimmiẽ. Ꝙ ẽ sensus fortitudo mea defe¬
cit. in his qui malediẽt mͥ. non enim
intelligunt uirtutem meam que inĩ¬
firmitate ꝑficit᷑. et qͣnto plus michi
maledixeruit. tanto mea milł ampliꝰ
defȩc̃ fortitudo. lungitq uel dñs. uel
ẽ eueniant mͥ maledict᷑a quȩ locunt᷑
uabat. steti in conspectu tuo. ⁊ rogaui te
faciunt nescuint. d et ieremiam sepe
oep̃hendimꝰ in hoc uolumine rogasse
et es: lxx. et cheodotio: si cognoscet fer¬
rum et oꝑimentũ eneũ: Uarietatis
cansa ꝑspieua ẽ. eherbũ enĩ larẽ qd¬
inp̃senti loco scͥptum ẽ. ꝓ ambiguitate
enuntiationis et amiciciam sonat. &
entiam coguitionem significat. hoc
autẽ qd̃ dicit᷑. si intelligendũ ẽ: ne
doleas. qd̃ ppłs immicꝰ tuus sit: te enĩ
dura nunciante ñ potest de amare.
qͥdurꝰ ẽ. siue babilonii qui ab aqui¬
lone ueniunt. sunt: quasi ferrum

Expanded text:
 si non adstiti tibi in tempore afflictionis eorum et in tempore tribulationis eorum in bona contra inimicum! et est sensus: \'fortitudo mea defecit in his. qui maledicunt mihi; non enim intellegunt uirtutem meam, quae in infirmitate perficitur, et quanto plus mihi maledixerint, tanto mea in illis amplius deficit fortitudo\'. iungitque uelest, eveniant mihi maledicta, quae loquuntur nabat, steti in conspectu tuo, et rogavi te faciunt, nesciunt\'. sed et Hieremiam saepe deprehendimus in hoc uolumine rogasse es? LXX et Theodotio: si cognoscet ferrum et operimentum aeneum? Uarietatis causa perspicua; uerbum enim \'iare\', qupraesenti loco scriptum est, pro ambiguitate enuntiationis et \'amicitiam\' sonat et ntiam cognitionemque\' significat. quod autem dicitur, sic intellegendum: ne doleas, quod populus inimicus tuus sit; te enim dura nuntiante non potest te amare, qui durus est\': siue Babylonii, qui ab aquilone ueniunt suntque ferrum
Abbreviated transcription (Latin):
roris euis ardebit inet̾num. Pudet me
contentionis nrõꝵ. qui hebraicam
arguunt ueritatem. Indei contra se
legunt. et qͥd̾ ꝓ se sit nescit eccłia.
Uñ nos qui lumus filii apłoꝵ recor¬
demur iniqͥtatũ pͥoris ppłi: et inste
eos ꝑpessos eẽ testamur. Possunt
autem excelsa quȩ hebraicȩ dicunt᷑
bamotħ. et contͣ herecicos accipi: qͥ
posuerunt in excelsum os suum.⁊
lingua eoꝵ transiuit suꝑ t̾rani qͥ
intantam uesaniã ꝓruperunt. ut

Expanded text:
roris eius ardebit in aeternum. pudet me contentionis nostrorum, qui Hebraicam arguunt ueritatem. Iudaei contra se leguut et, quid pro se sit, nescit ecclesia. unde nos, qui sumus filii apostolorum, recordemur iniquitatum prioris populi et iuste eos perpessos esse testamur. possunt autem \'excelsa\', quae Hebraice dicuntur \'bamoth\', et contra hereticos accipi, qui posuerunt in excelsum os suum et lingua eorum transiuit super terram, qui in tantam uaesaniam proruperunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ouõ accipiat ub̾tatẽ. d et ałr possu¬
inus dicẽ qd̾ de siccitate uidaica trais¬
lati sumus inbaptismatis grãm sẽ¬
piteͥnã. Et ñ timebit inqͥt cum uenit
estus. uel tempꝰ ꝑsecritionis. uel dies
iudicii. Et erit foliũ eius uiride suie
erunt ueo ramusculi frondentes ut
nũꝙͣ cimeat ficcitatẽ. s cunct̾aꝵ uir¬
tutum germinet gr̃a. Cumq tempꝰ
siie aunus uen̾it siccitatis non metu¬
et. qũ dñs iratus manducau̾it nubibꝰ
ne pluaut suꝑ isrł imbrem qd̃q seqͥ¬
tur. nec desinet facere fructum: illti
locum quiminarco scriptꝰ ẽ. qd̾̃ ue¬
u̾it dñs ad ficũ ⁊ ñ ĩuen̾it inea fruc¬
ledix̾it ei ut fructꝰ non faciat inet̾nũ.
expon̾e pot̾it. Qui enĩ confidit in do¬
mino. et dns est fiducia eiꝰ. etiam in
tempore iudaicȩ siccitatis ñ in etu¬
et. s semꝑ afferet fruciꝰ credens ĩ eũ
qui semel ꝓ nob̾ mortuus ẽ. et ult᷑

Expanded text:
Domino accipiat ubertatem. Sed et aliter possumus dicere: quod de siccitate Judaica translati sumus in baptismatis gratiam sempiternam. et non, inquit, timebit, cum uenerit aestus — uel tempus persecutionis uel dies iudicii —; et erit folium eius uiride — siue erunt in eo ramusculi frondentes —, ut numquam timeat siccitatem, sed cunctarum uirtntum germinet gratia. cumque tempus siue annus uenerit siccitatis, non metuet, quando dominus iratus mandauerit nubibus. ne pluant super Israhel imbrem. Quodque sequitur: nec desinet facere fructum, illum locum, qui in Marco scriptus est. quod uenerit dominus ad ficum et non inuenerit in ea frucledixerit ei, ut fructus non faciat in aeternum, exponere poterit. qui enim confidit in domino et dominus est fiducia eius, etiam in tempore Iudaicae siccitatis non metuet, sed semper afferet fructus credens in eum, qui semel pro nobis mortuus est et u
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ mei ppłs meus. frustra libantes ⁊ in¬
pingentes inuiis suis. insemitis scłi
siue sempicernis. ut ambularẽt ꝑ eas
initinẽ ñ tͥto. QQui obliuscit᷑ dm. ⁊ re¬
linqͥt eum. qͥdic̃ ego sũ uia. libatq
diis alienis. umpingit ĩuiis suis: ne¬
quaꝗͣ d̾i s sius. et antiquas sempit̾

Expanded text:
est mei populus meus frustra libantes et inest mei populus meus frustra libantes et inpingentes in uiis suis, in semitis saeculi - siue sempiternis —, ut ambularent per eas in itinere non trito. Qui obliuiscitur dei et relinquit eum, qui dicit: ego sum uia, libatque dis alienis, inpingit in uiis suis - nequaquam dei, sed suis — et antiquas sempiter
Abbreviated transcription (Latin):
nem autẽ uocat. eo qd̃ uni d̾o seriie¬
rit. dicente ꝓpħa. notus in iudea d̾s. ĩ
isrł magnũ nom̃ eiꝰ. ⁊ sunqͥd deficiet
de petra agͥ. nix libani. aut euelli pꝰ¬
sunt aqͦ erunipentes. frigide. ⁊ defly¬
entes: lxx. Nunqͥd oeficient depo¬
tra ubera. aii nix delibano. aũ decli¬
nabit aqua. iuolent̾ sublata uento:
Tale qͥo ⁊ iłłd̾ uirgilianũ sonat. Añ
leues gͦ pascent᷑ mȩcħere cerui:⁊ fre¬
ta destituent nudos inlitore pisceᷤ.
quam nr̃o illiꝰ libat᷑. peccore uultꝰ. Et in
alio loco. Infreta dũ fluuii current. dũ
montib umbre lustrabunt conuȩba
potꝰ dũ sẏd̾a pascet. Semꝑ honos. uo¬
inquit nix delibam sũmitatib defi¬
c̃e ñ poc̃. nͨ ullo ut omĩs liquescat so¬
lis ardore suꝑat᷑. fluentesq demonti¬
b riui neqͣqͣm siccaut᷑ infontib: sic¬
tuũ. ñ pot̾it immutari. Et cñ cum ce¬
t̾a naturȩ ordinẽ seruent. ppłs meus
oblitus ẽ mei. dequit᷑. enĩ. Quia oblitꝰ

Expanded text:
eo, quod uni deo seruierit dicente propheta: notus in Iudaea deus, in Israhel magnum nomen eius. Numquid deficiet de petra r a agri nix Libani? aut anelli possunt aquae erumpentes frigidae et defluente? LXX: numquid deficient de petra ubera aut nix de Libano? aut declinabit aqua uiolenter sublata uento? Tale quid et illud Uerguianum sonat. ante leues ergo pascentur in aethere cerui et freta destituent nudos in litore pisces, quam nostro illius labatur pectore uultus: et in alio loco: in freta dum fluuii current, dum montibus umbrae lustrabunt, conuexa polus dum sidera pascet, semper honos noinquit, nix de Libani summitatibus deficere non potest nec ullo. ut omnis liquescat, solis ardore superatur fluentesque de montibus riui nequaquam siccantur in fontibus, sictuum, non poterit immutari; et tamen, cum cetera naturae ordinem seruent, populus meus oblitus est mei.\' sequitur enim: Quia oblitus
Abbreviated transcription (Latin):
d̾i lib̾i arbiti pocestas. et ꝓpͥȩ uidicrũ
uoluntatis c̃ grandis offensa sit dei.
seqͥ cogitaciones suas et pͣui cordis
facẽ uolũtatẽ. Ept̾ea in ferc. dicens. In¬
t̾rogate g̃s̃. ⁊ om̃s ĩcurcuitu nationes.
quis fecĩt quis audierat ydoł serui

Expanded text:
dei liberi arbitrii potestas et propriae indicium uoluntatis, cum grandis offensa sit dei sequi cogitationes suas et praui cordis facere uoluntatem? propterea infert dicens: \'interrogate gentes et omnes in circuitu nationes, quis fecerit. qui
Abbreviated transcription (Latin):
sercus sit ppło suo. et redux̾it eos ĩ
t̃ram suam. haud dubium quin
eccłiam. quam dedit patͥb eoꝵ. apłiᷤ¬
et apłicis uiris. Escce ego mittam piᷤ¬
catores multos dicit dns. et piscato¬
bunt᷑ esis: et post. ħ mittam eis:
multos uenatores. et uenabuntur
eos de omĩ monte. et deomĩ colle.⁊
de cauernis petraꝵ. qi ocłi mei suꝑ
om̃is uiaꝵ coꝵ. Nsonsunt abscondite
a facie mea. et ñ fuit occulta iniqͥtaᷤᷤ
coꝵ ab ocłis meis. Et reddam pͥmũ
duplices iniquitatos et pecc̃ã eoꝵ.
qͥb contaminauer̾̃t c̾tam meã in
morticiniis ydoloꝵ suoꝵ. et abho¬

Expanded text:
misertus sit populo suo et reduxit eos in misertus sit populo suo et reduxit eos in terram suam: haud dubium quin in Ecclesiam, quam dedit patribus eorum appatribus eorum ecce ego mittam piscatores multos dicit Dominus et piscabuntur eos et post haec mittam eis multos venatores et venabuntur eos de omni monte et de omni colle et de cavernis petrarum quia oculi mei super omnes vias eorum non sunt absconditae a facie mea et non fuit occulta iniquitas eorum ab oculis meis et reddam primum duplices iniquitates et peccata eorum quia contaminaverunt terram meam in morticinis idolo
Abbreviated transcription (Latin):
ueniunt dicit dñs et ñ dicet᷑ ultra.
uiuit dñs qui edux filios isrł det̾ra
egipq. s uiuit dñs qui eduxit filioᷤᷤ
urł oeterra aquilonis. et de uniuer¬
sis t̾ris adquas eieci eos et reducam
eos int̾iam suam quam dedi patbꝰ
eoꝵ. Manifeste futura ppłi isrł res¬
titutio p̃dicatur. et post captiuita¬
robabel et iesu pontificȩ et esora
expaite completa ẽ: uirta incelligẽ¬
iam spiritalem ueriusq atq ꝑ¬
fectius inxͦ complenda descͥbitur
Ueniet inquit tempus quando ne
quaquam dicetur: qd̃ popłs reduc̃¬
ussit de egipto ꝑmoysen et aaron.
Sreductus de t̾ra aquilonif. ꝙyͥro
rege psarũ laxante captiuos. Et
cyri tempore. l ultimo fine comple
rł saluus fiet. Possumus hoc et deꝑ
secutionib quȩ mõ accid̾e ppło adi¬
eb ueronis. de quo scribit apłs et
liberatus sum deore leonis. usq admax¬
imiani temꝑa. dic̃e. quomͦ dns ini

Expanded text:
ueniunt, dicit dominus, et non dicetur ultra: ueniunt, dicit dominus, et non dicetur ultra: uiuit dominus, qui eduxit filios Israhel de terra Aegypti, sed: uiuit dominus, qui eduxit filios Israhel de terra aquilonis et de uniuersis terris, ad quas eieci eos; et reducam eos in terram suam, quam dedi pat ribus eorum. Manifeste futura populi Israhel restitutio praedicatur et post captiuitarobabel et Hiesu pontifice et Ezra ex parte conpleta est, iuxta intellegentiam spiritalem uerius atque perfectius in Christo conplenda describitur. ‛ueniet’, inquit, \'tempuquaquam dicetur, quod populus reductus sit de Aegypto per Moysen et Aaron: sed reductus de terra Aquilonis, Cyro rege Persarum laxante captivos. Et Cyri tempore, sed ultimo fine complebis Israel salvus fiet . » Possumus hoc et de persecutionibus, quae nostro accidere populo a diebus Neronis, de quo scribit Apostolus: « Et liberatus sum de ore leonis , » usque ad Maximini tempora dicere. Quomodo Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
quã iguoratis uos. et pat᷑s ur̃i. et
seruietis ibi diis alienis die ac noc¬
te. qui ñ dabunt uob̾ requiem Se¬
mel adño derelicq̾. facunt ea quȩ
ñcompetunt. ut uadant post desi¬
Uia cordis suimali. de quo exeunt
cogitaciones pessime: et iooco de
eccłia seꝑant᷑. ut uadant int̾ram
longiuiquami. quam uec ip̃i nec pa¬
tres eoꝵ nouerant pͥusquam perca¬
rem. uit ibi seruiant diis alienis. qͥ
non sunt dii: s eoꝵ putancur ercore
dit inserle ꝑ senciantiam. dum:
indieb flagitis. et in noctib libidi¬
i seruiunt. Qui ñ dabunt inquit
uob̾ raqriuem. Haud dubiũ quinfal¬
los dos significet. de quib dixit et
seruietis ibi diis alienis. Quioquid
gͦ peccamus. quicquid diȩ et noct̾e
facimus. et maloꝵ operiim ꝑpetramꝰ.
iuꝑiũ ẽ demonum. qui numquam
nob̾ dant requiem. et semper unpes¬
lunt. delict̾is auge delict̾a. et cumy¬
lum face peccatoꝵ. Propt̾ea eccedies

Expanded text:
quam ignoratis uos et patres uestri, et quam ignoratis uos et patres uestri, et seruietis ibi dis alienis die ac nocte, qui non dabunt uobis requiem . Semel a domino derelicti faciunt ea, quae non conpetunt, ut uadant post desideria cordis sui mali, de quo exeunt cogitationes pessimae, et idcirco de ecclesia separantur, ut uadant in terram longinquam, quam nec ipsi nec patres eorum nouerant, priusquam peccarent, ut ibi seruiant dis alienis, qui non sunt di, sed eorum putantur errore. dit in scelere perseuerantiam, dum et in diebus flagitiis et in noctibus libidini seruiunt. qui non dabunt, inquit, uobis requiem; hau dubium, quin falsos deos significet, de quibus dixit: et seruietis ibi dis alienis. quicquid ergo peccamus, quicquid die et nocte facimus et malorum operum perpetramus, imperium est daemonum, qui numquam nobis dant requiem et semper inpellunt delictis augere delicta et cumulum facere peccatorum. Propterea ecce dies
Abbreviated transcription (Latin):
uox sponsꝗ et uox sponse: de quo
scͥptum ẽ. qui habet sponsam spõ¬
sus ẽ.Si autẽ inquit int̾rogauerit
te ppłs cur ista patiatur. et causas
miseriaꝵ suaꝵ quesierit: respon
et abierunt post d̃os alienos. quoꝵ
õs uent̾ ẽ. ec auaritia. et luxuria.
et głia. inconfusione eoꝵ et seriue¬
runt eis. aquo enĩ quis uincit᷑. eiꝰ
et seruus est. ⁊adoraueit eos. adorat
enu uiusquisq qd̃ diligit: et med̾e¬
liquerunt. et legem meam non custo¬
dieruut. Sacerdocum ẽ ppͥȩ uon solũ
docere. s et facere legem: ut nequam
ub subiectos sibi ppłos et cieditum
gregem sed exemplis doceant. Aone
forsitan dicerent. inuista ẽ sententia
patres comedẽ uuam acerbam. et den¬
tes filioꝵ obstupesc̾e. ufert s et uos
peus oꝑati estis quam patres urĩ.
ut suꝑhis qui patͥb peiora peccaue¬
rint. iusta supplicia deferautur. Ee¬
ee euĩ ambulat unusqͥso: post pui¬
tatẽ cordis sui mali. ut me ñ audi¬
at. et eitiam uos de t̾ra hac. nit̾rã

Expanded text:
et vox sponsae, de quo scriptum est: Qui habet sponsam sponsus est . Si autem, inquit, interrogaverit te populus, cur ista patiatur, et causas miseriarum suarum quaesierit, respondet abierunt post deos alienos, quorum Deus venter est, et avaritia et luxuria, et gloria in confusione eorum, et servierunt eis. A quo enim quis vincitur, ejus et servus est. Et adoraverunt eos: Adorat enim unusquisque quod diligit. Et me dereliquerunt et legem meam non custodierunt\'. sacerdotum est proprie non solum docere, sed et facere legem, ut nequaquam uerbis subiectos sibi populos et creditum gregem, sed exemplis doceant. ac ne forsitan dicerent: iniusta est sententia patres comedere uuam acerbam et dentes filiorum obstupescere\', infert: sed et uos peius operati estis quam patres uestri, ut super his, qui patribus peiora peccauerint, iusta supplicia deferantur. Ecce enim ambulat unusquisque post prauitatem cordis sui mali, ut me non audiat. et eiciam uos de terra hac in terram,