comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
conu̾tamini gladiũ suũ ubrabit. ar¬
cum suũ tetendit et ꝑauit illũ. et in eo pa¬
uit uasa mortis. sagitas suas arcdentib
effecit: repente subiungit. Concepit do¬
lorem et peꝑic iniquitatẽ: lacũ aꝑuit
et effodit eum:. & incidit in foueã qũa
fecit. Ecce cũ dñi narraret iusticiam: qͣsi
ñ mutata uoce. repente peccatoris intu¬

Expanded text:
bravit, arcum suum tetendit, et paravit illum; et in ipso paravit vasa mortis, sagittas suas ardentibus effecit ; repente subjungit: Concepit dolorem, et peperit iniquitatem; lacum aperuit, et effodit eum, et incidit in foveam quam fecit . Ecce cum Domini narraret justitiam, quasi non mutata voce, repente peccatoris intu
Abbreviated transcription (Latin):
carditate prosperat᷑: sepe nr̃a uox eo ꝑfi¬
citur qd deserit᷑. & cũ suꝑficiȩtenus peti¬
cio negligit᷑: uoca nr̃a altius in cogitatio
num radice complent᷑: sicut et semina me̾s¬
sium gelu p̃ssa solidant᷑ et quo ad suꝑficiẽ
tardius exeunt: ẽo ad frugẽ multiplicio¬
hoc qd̾ perceptura sunt conualescant.
Labor ꝓtͣhitur pugne: ut crescat corona
uictorie Suos gͦ dñs cum uelocit̾ ñ audit:
quo repellere credit᷑. t̃ hit Int̾nus quipe ẽ.

Expanded text:
tarditate prosperatur. Saepe vox nostra eo perficitur quo differtur; et cum superficietenus petitio negligitur, vota nostra altius in coginum radice complentur. Sicut et semina messium gelu pressa solidantur, et quod a superficie tardius exeunt, eo ad frugem multiplicatiohoc quod perceptura sunt convalescant. Labor protrahitur pugnae, ut crescat corona victoriae. Suos ergo Dominus cum velociter non exaudit, quo repellere creditur trahit. Internus quippe est
Abbreviated transcription (Latin):
idest sensu pigͥorib scͥptũ ẽ. Animalia t ua
habitabunt in ea. Et quia sublimia sapi¬
entes in u̾b nrͣi redẽptoris euolant: scͥptũ
est. Ita ut uolucres celi ueniant: et habitẽt
inquisitionib quasi in abditis fluctib

Expanded text:
id est sensu pigrioribus, scriptum est: Animalia tua habitabunt in ea . Et quia sublimia sapientes, in verbis nostri Redemptoris evolant, scriptum est: Ita ut volucres coeli veniant, et habitent inquisitionibus quasi in abditis fluctibus
Abbreviated transcription (Latin):
tionis inueniunt: et pꝰ ad districtionẽ
et̾ ni examinis ꝑducunt᷑. Et hoc ẽ fortasse
quod ꝑ psalmistã dr̃ abyssus abyssuo
inuocat. in uoce catharactar ũ tuarũ:
qͥa dũ miro ordine disposit ionis occul¬
te malum ñ ꝑmittic ur sciri quod agi¬
tur: ⁊ suo se iam iudicio peccator in con

Expanded text:
s inveniunt, et post ad districtionem aeterni examinis perducuntur. Et hoc est fortasse quod per Psalmistam dicitur: Abyssus abyssum invocat in voce cataractarum tuarum , quia dum miro ordine dispositionis occultae, malum non permittitur nesciri quod agitur, et suo se jam judicio peccator in co
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ lapides: qm̃ in ea sc̃as aĩas
meritoꝵ diu̾sitate distinxto. fun¬
dauit eam in sapbiris: qui sciłt
lapides in se coloris aera simili¬
tudinem tenent. quia robur eccłiȩ
in animab celestia appetentib
posuit: quia p̾dicatorum illius
mentes interne uiriditatis amo¬
re solidauit: ut transitoria cunc¬
ta despiciant. nil in hoc mundo
quod fine clauditur appetant:
cuncta eius gaudia contẽpnãt.¬

Expanded text:
dinem lapides, quia in ea sanctas animas meritorum diversitate distinxit. Fundavit eam in sapphiris, qui scilicet lapides coloris aerei in se similitudinem tenent, quia robur Ecclesiae in animabus coelestia appetentibus posuit, quia praedicatorum illius mentes internae viriditatis amore solidavit, ut transitoria cuncta despiciant, nihil in hoc mundo qui fine clauditur appetant, cuncta ejus gaudia velut
Abbreviated transcription (Latin):
aduersarios ꝓ sc̃ẽ eccłiȩ defensioe
obiecti sunt᷑: qui desideriis int̾nis
suit in lapides sculptos. Hii qͥppe
porte sunt eccłiȩ: ꝑ quoꝵ uitã &
doctrinam. initrat in ea inultitu¬
do credentium. Qui ꝓ eo etiã qd̃
magnis oꝑib pollent. & id qd̃
loquentes asserunt. uiuentes
offendunt: ñ puri s sculpti la¬
pides ẽẽ memorantur. In quoꝵ
enim uita recta oꝑatio cernit᷑:
quasi in eisdem ipsis expͥmitur
quod egerunt. Porte uero non
sculptȩ s purȩ eẽnt: si uocẽ qͥdẽ
ꝓmerent: s scã in se oꝑa non de¬
monstrarent. Q uͥ scd̾m hoc se os¬
tendunt uiuere quod locuntur:
⁊ porte sunt quia intus ducunt:
ecelie in sculptos lapides ponunt᷑
diuinitus precepta sunt dũ inse¬
metipsis oftenderunt: hȩc quasi
inse sculpta tenuerunt. Dehĩc
collectione concludens: subdit.
Om̃s terminos tuos in lapides
desidexabiles. Sc̃ẽ eccłiȩ uniu̾¬
sos terminos. in lapides deside¬
rabiles positos uidemꝰ: dũ in ea

Expanded text:
adversarios pro sanctae Ecclesiae defensione objecti sunt, qui internis desideriis suit in lapides sculptos; hi quippe portae sunt Ecclesiae, per quorum vitam et doctrinam intrat in eam multitudo credentium. Qui magnis operibus pollent, et id quod loquentes asserunt, viventes ostendunt, non puri, sed sculpti lapides esse memorantur. In quorum enim vita recta operatio cernitur, quasi in eisdem ipsis exprimitur quod egerunt. Portae vero non sculptae, sed purae essent, si vocem quidem promerent, sed sancta in se opera non demonstrarent. Et ubi secundum hoc se ostendunt vivere quod loquuntur, et portae sunt quia intus ducunt, e in sculptos lapides ponunturdivinitus praecepta sunt, dum in semetipsis ostenderent, quasi in se sculpta tenuerunt. Portae collectione concludens subdit: Omnes terminos tuos in lapides desiderabiles. Sanctae Ecclesiae universos terminos in lapides desiderabiles positos videmus, dum in ea
Abbreviated transcription (Latin):
in saphiris: & ponam ia spidem
ꝓpugnacula tua: ⁊ portas tuas
in lapides sculptos: umũsos t̃¬
minos duos in lapides desidera¬
biles. om̃s filiosͭ doctos adño.¬

Expanded text:
 dicit: Ponam jaspidem propugnacula tua, et portas tuas in lapides sculptos universos terminos tuos, in lapides desiderabiles omnes filios tuos do
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ad leuã dilatabis: & sementuũ
multitudine gentiũ. ad dexterã
extenditur: dum quosdam uisti¬
uiuificandoᷤᷤ suscipit. Ad leuam
qͦ dilatatur: dũ adse quosdam
etiam in iniquitate ꝑ mansuros

Expanded text:
et ad laevam dilataberis, et semen tuum multitudine gentium ad dexteram extenditur, dum quosdam justificandos suscipit, ad laevam quoque dilatatur, cum ad se quosdam etiam in iniquitate permansuros
Abbreviated transcription (Latin):
subiacens. seruit: quia si adea que
supipsam sunt. in hiare cessauerit:
sub semetipsa etgam indesinent̾ ruit.
ti Omp̃s dñs. qui nulla peccatoꝵ
uincula quib constring̾etur ꝑtu¬
lit. ininfernũ liber ut ligatos sol¬
ueret uenit: ⁊ inferm profundum
ilector suor animas erepturus
intrauit. Unde ꝑ isaiam dr̃. Po sui¬
sti profundum maris uiã: ut tran¬
suent liberati. Si mare diuim mo¬
re eloquii. scłm debet intelligi: nil
ꝓhibet ꝓfundũ maris inferni claustra
sentiri. hocnãq ꝓfundũ maris ante re-¬
demptoris aduentũ ñ uia s carcer fuit.
q in seetiã bonoꝵ animas. quamuis ñ
in locis penalib clausit Qd̾ tam̃ ꝓfundũ
dñs uiam pofuit: quia illue ue¬
niens.electos suos a claustris in¬
feri.ad cȩlestia transire concessit
Unde ⁊ apte dr: ut transirent li¬

Expanded text:
s excussa, quia si ad ea, quae super ipsam sunt, inhiare cessaverit, sub semetipsam etiam indesinenter ruit.tens Deus, qui nulla peccatorum vincula quibus constringeretur pertulit, in infernum liber ut ligatos solveret venit, et in inferni profundum electorum suorum animas erepturus intravit. Unde per Isaiam dicitur: Posuisti profundum maris viam, ut transirent liberati. Si mare, divini more eloquii, saeculum debet intelligi, nihil prohibet profundum maris inferni claustra sentiri: hoc namque profundum maris ante Redemptoris adventum non via, sed carcer fuit, quia in se etiam bonorum animas quamvis non in locis poenalibus clausit. Quod tamen profundum Dominus viam posuit, quia illuc veniens electos suos a claustris inferi ad coelestia redire concessit. Unde et apte dicitur: Ut transirent li
Abbreviated transcription (Latin):
mundicia debet pollun. qui hoc
suscepit officii. ut in aliis quoq
deat. que diluere sordes curat:
ne tacta queq deterius inqͥnet:
si sordida insequens. lutũ tenet.

Expanded text:
mmunditia polluat, qui hoc suscepit officii, ut in alienis quoqdeat manus, quae diluere sordes curat: ne tacta quaeque deterius inquinet, si sordida insequens lutum tenet.
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ intus dõi ut filia neqͣꝗͣ amat.
Unde ⁊ molam tollere: ⁊ farinã mo¬
lere. iubetur. Mola in gito ducit᷑.
⁊ farina ꝓffertur. Una quȩq uero
mundi huiꝰ actio: mola ẽ. Quȩ du
multas curas congerit: humanas
mentes quasi ꝑ gyrũ uertit. Atq
ex se uelut farinas ꝑieit: quia se¬
ducto corde. semꝑ minitissimas eo¬
gitationes gignit. Honnũꝗ uͦ qui
quietus alicuius ẽẽ meriti credit᷑.
positus in qualibet actione. denuda¬
tur. Unde protinꝰ subinfertur.
De nuda turpiturdinẽ tuã: discoopi
humerũ: reuela crus: transi flu¬
mina. In adiministratione quippe
oꝑis. turpitudo denudatur. dum
uilis mens abiectaq. in actionis
ostentatione cognoscitur: que quie¬
ta pͥus. magna putabatur hume¬
rum mens discooꝑit: quando opꝰ
suũ quod ignorabatut ostendit.
Crus reuelat: quia quib deside¬
rioꝵ passib. lucris mundi in hiet.
manifestat. Flumina etiã transit

Expanded text:
quae intus Deum ut filia nequaquam amat. quae intus Deum ut filia nequaquam amat. Unde et molam tollere, ac farinam molere jubetur. Mola in gyro ducitur, et farina profertur. Unaquaeque autem mundi hujus actio mola est, quae dum multas curas congerit, humanas mentes quasi per gyrum vertit; atque ex se quasi farinas projicit, quia seducto cordi semper minutissimas cogitationes gignit. Nonnunquam vero qui quietus alicujus esse meriti credebatur, positus in qualibet actione denudatur. Unde illic protinus subinfertur: « Denuda turpitudinem tuam, discooperi humerum, revela crura, transi flumina . » In administratione quippe operis turpitudo denudatur, dum vilis mens, abjectaque in actionis ostentatione cognoscitur; quae quieta prius magna putabatur. Humerum mens discooperit, quando opus suum, quod ignorabatur, ostendit. Crura revelat, quia quibus desideriorum passionibus lucris mundi inhiet, manifestat. Flumina etiam transit,
Abbreviated transcription (Latin):
iudicii amittit: nulliq apud se
solio presidet: quia examine discre¬
tionis caret. & quasi a iuidien sui
sessione reppellitur: quia ꝑ exteri¬
ores concupiscentias uagatur.
liquet enim quod mens quę intus
consilu sedem ꝑdidit. foras se ꝑ desi¬
deria innumerabilia spargit: & qr
agere intellecta dissimulat: cecatur
recte. etiam ut nesciat quid agat.
& sepe iusto iudgcio in sua uoluntate
relinquit᷑: & sub ea que anxie appe¬
tit. laboriosa mun di miist̾ia re¬
stat nimirum quod tenerȩ suȩ filię
parentes parcunt: nec duris ⁊ ser¬
uilib hanc oꝑib affligunt. Omp̃s
dilectam unus cuiusq animã
laboriosis huiusmundi seruitiisi
uocat: nedũ exteriorib actib affic¬
t᷑. ab internis desideriis induretur
S chaldeoꝵ filia mollis ⁊ tenera non
uocatur: quia mens prauis desi¬
deriis dedita. in eo quẽ anxie appe¬
tit huiꝰ scłi labore relinquitur ut
foris mundo uelut ancilla seruiat:

Expanded text:
judicii amittit, nullique apud se judicii amittit, nullique apud se solio praesidet, qui examine discretionis caret. Et quasi a judicii sui sede expellitur, qui per exteriores concupiscentias vagatur. Liquet enim, quod mens, quae intus consilii sedem perdidit, foras se per desideria innumerabiliter spargit, et quia agere intellecta dissimulat, caecatur recte, ut etiam nesciat quid agat, et saepe justo judicio in ipsa sua voluntate relinquitur, et sub ea, quae anxie appetit, laboriosa mundi ministeria restat niparentes parcunt, nec duris atque servilibus hanc operibus affligunt. Omnipodilectam uniuscujusque animam a laboriosis hujus mundi servitiis revocat, ne dum exterioribus actibus afficitur, ab internis desideriis induretur. Sed Chaldaeorum filia mollis, et tenera non vocatur, quia mens pravis desideriis dedita in eo, quem anxie appetit, hujus saeculi labore relinquitur: ut foris mundo velut ancilla serviat,
Abbreviated transcription (Latin):
ferientẽ sententiã dr. ut pͥus in
puluere. ⁊ post interra sedeat: quia
nisi se incogitatione prosterneret.
in malo opere ñ in hesisset. Prius¬
quantur in oꝑe: ualde tamen illi¬
se obligant in cogitatione. Reꝓbs
gͥ menti dr̃: sede in terra. Acsi
apte expbrans dicat. Quia cele¬
sti conũsatione noluisti te etigere.
subtemet ipsa prostrasta. interrenis
actib humiliare. Unde mnecessatio
ꝓtinus additur. Non ẽ soliũ filiȩ cal¬
deoꝵ. Chaldei namq ferores inter¬
pretantur. Ualde autẽ feroces sunt:
qm̃ uoluntates proprias sequentes.
nec suis mortib parcere sciunt.
ferocia sunt terrena desideria: que
non solũ contra precepta conditoris:
s sepe etiã contra ꝑcussionũ u̾b̾a.
durã & insensibilem mentẽ reddẽ.
S filia fero eium. soliũ non habet:
quia mens que adamorẽ mundi
ex prauis desideriis nascitur. & eisõ
desiderus obduratur: in eo quod se
terrenis desideriis subicit. sedem

Expanded text:
ferientem sententiam dicitur, ut prius in ferientem sententiam dicitur, ut prius in pulvere, et post in terra sedeat, quia nisi se in cogitatione prosterneret, in malo opere non inhaesisset. quantur in opere, valde tamen se illi obligant in cogitatione. Priusgitur: Sede in terra. Ac si aperte exprobrans dicat: Quia coelesti conversatione noluisti te regere, sub temetipso prostratus in terrenis actibus humiliare. Unde et necessario protinus additur: Non est solium filiae Chaldaeorum. Chaldaei namque feroces interpretantur. Valde autem feroces sunt, quia voluntates proprias sequentes, nec suis parcere moribus sciunt. Ferocia sunt terrena desideria, quae non solum contra praecepta Conditoris, sed saepe etiam contra percussionum verbera duSed filia ferocium non habet solium, quia mens, quae ad amorem mundi ex pravis desideriis nascitur, atque eisdem desideriis obduratur, in eo quod se terrenis concupiscentiis subjicit, sedem
Abbreviated transcription (Latin):
sub babilonis specie. ꝑ ꝓpħam
menti reprobe dr̃. Descende. sede
inpuluere uirgo filia babilon:
uirgo ñ incorrupta ut arbitror
dr: s infecunda. & quia babilon
confusio interpretatur: recte meis¬
infecunda. babiloms filia uoca᷑.
Quȩ in eo quod nequaquã bona
oꝑa germinat: dũ nullo ordine
recte uite componitur. quasicon¬
fusione matre generatur. Sin aũt
uirgo non infecunda d̾r. s incorrup
ta: postquam statum salutis ꝑdi¬
dit. ad confusionis suȩ cumulũ
appellatur quod fuit. Cui aꝑte
descende. In alto quiꝓpe humana
mens stat: quando supernis retri
butionib inhiat. S ab hoc statu
descendit: cum turpiter uicta. sese
importune ⁊ silent̾ in mente euo¬
lant: eius oculos excecant. D es¬
cendens itaq. in puluere resedit:
quia celestia deserens. terrems
iungitur. Sede in terra. Cũ semꝑ
pulius terra sit: ñ tamen terra sẽꝑ
actio signatur: & quia reproboꝵ
mens prius ad praua cogitanda
deicitur. ⁊ postmodũ ad facienda:

Expanded text:
Sub Babylonis specie per Isaiam menti reprobae dicitur: Descende, sede in pulvere, virgo filia Babylon; virgo, non incorrupta, ut arbitror, dicitur, sed infecunda. Et quia Babylon confusio interpretatur, recte infecunda mens Babylonis filia vocatur, quae in eo quod nequaquam bona opera germinat, dum nullo ordine rectae vitae componitur, quasi confusione matre generatur. Sin autem virgo non infecunda, sed incorrupta dicitur, postquam statum salutis perdidit, ad confusionis suae cumulum appellatur quod fuit. Cui apte descende; in alto quippe humana mens stat, quabutionibus inhiat, sed ab hoc statu descendit cum, turpiter victus, sese importune ac silenter in mente volant, ejus oculos excaecant. Ecendens enim in pulvere residet, quia coelestia deserens, terrenisjungitur: Sepulvis terra sit, non tamen terra semper est actio designatur? Et quia reproborum mens prius ad prava cogitanda ducitur, et postmodum ad facienda,
Abbreviated transcription (Latin):
sa do mini. Quid enim sunt aĩe
fi A delium: hisi uasa sc̃a. quę
u̾bal  pietatis capiunt. ut exeoꝵ
m̃tibꝰ  holocaustũ uitȩ ⁊ oratio¬
lus cũ adhuc rudis ẽẽt in fideiuo¬
catione. quia iam domini u̾ba ꝑce¬
perat. ⁊ cęlesti grã plenus erat:
uas appellatur. cum d̾r. Uas elec
qui proximoꝵ animas ad interna
saeraria ꝑducendas. in suȩ conũ¬
sationis fide suscipiunt. Uasa¬

Expanded text:
a. » Quid enim sunt animae fidelium nisi vasa sancta, quae verbum pietatis capiunt, ut ex eorum mentibus holocaustum vitae atque oratiolus cum adhuc rudis esset in fidei vocatione, quia jam Domini verba perceperat, et coelesti gratia plenus erat, vas appellatqui proximorum animas ad interna sacraria perducendas in suae conversationis fide suscipiunt. A
Abbreviated transcription (Latin):
e dite preuaricatores ad cor.
hipocritȩ cor suũ ext̃s
in humanis laudib fundunt:
scõsq se c̃ẽ. ñ quia ita uiuunt.
s quia ita dicuntur credunt.
Quib bene ꝑ ysaiam d̾r. Redite
preuaricatores ad cor. Si enĩ ad
cor redirent: ꝑ exterioris attesta¬
tionis u̾ba se ñ funderent. Hã
qͥd incinius ẽ nob̾ corde nr̃o. qd
intra nos ẽ: Q tam̃ cũ ꝑ pͣuas
cogitationes spargitur: a nobis
cor nr̃m longius uagatur. Lon
ad se unde possit redire uix inuenit.
Quia enim ab una ȩt̾nitatis intenti¬
one diuiditur: cogitationum mul¬
tiplicium inundatione uastat᷑. morał
sede inpuluere uirgo lxxxu.¬
filia babilon. Electi quiq sese hu¬

Expanded text:
edite, praevaricatores, ad cor . Hypocritae cor suum exterius in humanis laudibus fundunt, sanctosque se esse, non quia ita vivunt, sed quia ita dicuntur, credunt. Quibus bene per Isaiam dicitur: Redite praevaricatores ad cor. Si enim ad cor redirent, per exterioris attestationis verba se non funderent. Nam quid vicinius est nobis corde nostro, quod intra nos est? Et tamen cum per pravas cogitationes spargitur, a nobis cor nostrum longius evagatur. Longad se unde possit redire vix invenit, quia enim ab una aeternitatis intentione dividitur, cogitationum multiplicium inundatione vastatur sede in pulvere, virgo filia Babylon
Abbreviated transcription (Latin):
km̃i. uiam in nob̾ malignis spi¬
ritib damus: cum terrena con¬
cupiscimus. eũ ad temporalia ap¬
petenda euruamur hinc isaias
de immundis spiritib dicit. Qui
maligni sp̃e eum hanc stare in
sua rectitudine conspiciunt: ꝑ eã
tͣnsire non possunt. Transire nãq
eoꝵ ẽ. immunda illi desideria spar¬
gere. Dicunt gͦ incuruare ut tran¬
seamus: quia si ipsa se adima ap¬
petenda non deicit: contra hanc
illor ꝑuersitas nullatenꝰ conua¬
lescit. & transire ꝑ eam nequeunt:
quam contra se rigidam in suꝑ¬
na intentione ꝑtimescunt. Pu¬
deat gͦ fr̃s terrena concupiscere:
⁊ dorsa mentium ascendentib

Expanded text:
mi, viam in nobis malignis spiritibus damus, cum terrena concupiscimus, cum ad temporalia appetenda curvamur. Hinc Isaias de immundis spiritibus dicit: Qui maligni spiritus, cum hanc stare in sua rectitudine conspiciunt, per eam transire non possunt. Transire namque eorum est immunda illi desideria spargere. Dicunt ergo: Incurvare ut transeamus, quia si ipsa se ad ima appetenda non dejicit, contra hanc illorum perversitas nullatenus convalescit, et transire per eam nequeunt, quam contra se rigidam in superna intentione pertimescunt. Pudeat ergo, fratres, terrena concupiscere et dorsa mentium ascendentibus
Abbreviated transcription (Latin):
derunt. Sunt quidam quipostquã
deum in mente contempserint. multo
magis humana iudicia sꝑnunt:
⁊ omne malum quod appetunt. nul
la aꝑta uerecundia retardati. auda¬
citer ꝑ agere non erubescunt. In¬
impudenter innotescit. quo libers
omne facinꝰ ꝑeatꝑpetrat: eo etiam
licitum putat. & quod licitũ suspi
Unde scͥptum ẽ. Peccatũ suũ sicut
sodoma predicauert̃: nec absconde¬
runt: Peccatum enĩ suũ si sodoma
absconderet: adhuc subtimore pec¬
caret: S funditus frena timoris
amiserat: quia ad culpã nec tenebͣs
requȩrebat. Plerũq uͦ culpa dũ abs¬
conditur. effugatur: quia dũ meis
erubescit uideri quod tam̃ ẽẽ non

Expanded text:
Et sunt quidam qui postquam Deum in mente contempserint, multo magis humana judicia spernunt, atque omne malum quod appla aperta verecundia retardati, audaciter peragere non erubescunt. impudenter innotescit, quo liberius omne facinus perpetrat, eo etiam licitum putat, et quod licitum suspicUnde scriptum est: Peccatum suum sicut Sodoma praedicaverunt, nec absconderunt. Peccatum enim suum si Sodoma absconderet, adhuc sub timore peccaret; sed funditus frena timoris amiserat, quia ad culpam nec tenebras quod sunt. Plerumque enim culpa dum absconditur, effugatur, quia dum mens erubescit videri quod tamen esse non
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ dr̃. ut iudelicet scientia illiꝰ ẽẽ in
prescientia designitur: quia q̃ eñq
se scire in natura humanitatis in notu¬
it: hȩc nimirum ante scła exdiui¬
nitate p̾sciuit Qui unde sp̃m inna
Quia excelsus reputatus ẽ ipse: acsi

Expanded text:
r, ut videlicet scientia illius esse in praescientia designetur, quia quaecunque se scire in natura humanitatis innotuit, haec nimirum ante saecula ex divinitate praescivit. Qui unde spiritum in narQuia excelsus reputatus est ipse. Ac si
Abbreviated transcription (Latin):
excelsus reputatꝰ ẽ ipse. Narib pre¬
scientia designatur. quia sepe id
quodñ uidemꝰ odore comprehen¬
dimus: itaut ñ nullȩ res etiam
cum longe iaceant. fraglantia
nob suȩ qualitatis innotes cãt
q aliqua ⁊ inuisa prescimus.

Expanded text:
excelsus reputatus est ipse. Naribus praescientia designatur, quia saepe id quod non videmus, odore comprehendimus, ita ut nonnullae res, etiam cum longe jaceant, fragrantia nobis suae qualitatis innotescant, que aliqua et invisa praesc
Abbreviated transcription (Latin):
nos tota scͥpta ẽ: s ñ tota intelligitur
anob̾. Multa quippe in illa ita aꝑte
scͥpta sunt. ut pascant paruulos: que
cuntur: ut solis illis suꝑnis ciuib
in patria sua ꝑsistentib pateant: nec¬
dumq nob ꝑegrinantib reserentur.
tendens cȩlũ sicut pelle: qui tegis aq
suꝑiora enis. Quid enĩ cęli nomine.
nͥ sacra scͥptura signatur:: de qua nob̾
⁊ sol sapientiȩ. & luna scientie. et ex anti¬
quis patrib ftelle exemploꝵ et iurtu¬
tum lucent: Quod sicut pellis extendit᷑.
quuia ꝑ scriptores suos carnis lingua
d equib scͥptũ ẽ. & aquȩ que suꝑ cȩlos
sunt: laudent nomen domini. Nuiꝰ
gͦ celi suꝑiora dñs in aquis tegit: q
alta sacti eloquii idẽ ea quȩ denatina
duunitatis uel de ȩternis gaudiis nar¬
rat: nobis ad huc nescientib. solis
angelis in secreto sunt cognita. Celũ
gͦ hoc. & coram nob̃ extendit᷑: i tam̃
in aquis suꝑiora eius conteguntur.
quia & quȩdam sacri eloquu iam nob̃

Expanded text:
nos scripta est, sed non tota intelligitur a nobis. 4. Multa quippe in illa ita aperte scripta sunt, ut pascant parvulos; quaequuntur, ut solis illis supernis civibus in patria sua persistentibus pateant, necdumque nobis peregrinantibus reserentur.tendens coelum sicut pellem, qui tegis in aquis superiora ejus . Quid enim coeli nomine nisi sacra Scriptura signatur? De qua nobis et sol sapientiae, et luna scientiae, et ex antiquis Patribus stellae exemplorum atque virtutum lucent. Quod sicut pellis extenditur, quia, per scriptores suos carnis lingua De quibus scriptum est: Et aquae, quae super coelos sunt, laudent nomen Domini . Hujus ergo coeli superiora Dominus in aquis tegit, quia alta sacri eloquii, id est ea, quae de natura divinitatis, vel de aeternis gaudiis narrat, nobis adhuc nescientibus, solis angelis in secreto sunt cognita. Coelum ergo hoc et coram nobis extenditur, et tamen in aquis superiora illius conteguntur, quia quaedam sacri eloquii jam nobi
Abbreviated transcription (Latin):
desideria. Cubilia quippe ingredim̃.
cum secreta nr̃e mentis intramus.
Ostia autẽ claudimꝰ: cũ illicita desi¬
talitatis pond̾e gemimꝰ. quamius
ad hoc arbitrio nr̃o uenerimus:
quia nudicii sic iusticia exigit: ut
quod sponte fecimꝰ. inutti tolerems.

Expanded text:
ostia tua . Cubicula quippe ingredimur, cum secreta nostrae mentis intramus. Ostia autem claudimus, cum desideria illitalitatis pondere gemimus, quamvis ad hoc arbitrio nostro venerimus; quia et judicii sic justitia exigit, ut quod sponte fecimus, inviti toleremus.
Abbreviated transcription (Latin):
N oͤturna uisio apparere contem¬
plationi mentis. sub quib dam imagi¬
nationib solet. In diurna autẽ luce
certius cetrimꝰ: in nocturna uͦ uisiõe
cunctanter uidemꝰ. Scĩ autẽ om̃s
quamdiu in hac uita sunt. diuine
imaginatione conspiciunt: quia
nec dum sic̃ sunt ea manifestius con
sens: in qua quamdiusumꝰ. ꝑ hoc
quod int̾na ñ conspicimꝰ: sub in cer¬
ta imaginatione caligamꝰ  pha itaꝙ
gine sentiebat dicens. Anima mea de¬
siderauit te in nocte. Ac si diceret. In
hac obscuritate uitȩ presentis. uidere
te appeto: s ad huc infirmitatis nubi¬
lo cͥcumseͥbor. Dauid quoq huiꝰ noctis
caliginẽ uitans: claritatẽ ueri lu¬
minis postulans ait. Mane astabo
tibinuidebo. Adhuc gͦ in nocte minꝰ
se uidere conspicit: qui ad uidendũ
dm̃. futurũ mane concupiscit. Mor¬

Expanded text:
Nocturna enim visio apparere contemplatione mentis sub quibusdam imaginibus solet. In diurna autem luce certius cernimus, in nocturna vero visione cunctanter videmus. Et quia sancti omnes quandiu in hac vita sunt divinae imaginatione conspiciunt, videlicet quia necdum sicut sunt ea manifestius contsens, in qua quandiu sumus, per hoc quod interna conspicimus, sub incerta imaginatione caligamus. Prophetagine sentiebat, dicens: Anima mea desideravit te in nocte . Ac si dhac obscuritate vitae praesentis videre te appeto, sed adhuc infirmitatis nubilo circumscribor. David quoque hujus noctis caliginem vitans, claritatem veri luminis praestolatus ait: Mane astabo tibi, et videbo . Adhuc ergo in nocte minus se videre conspicit, qui ad videndum Deum futurum mane concupiscit.
Abbreviated transcription (Latin):
salomonẽ d̾r. Ad locum unde exe¬
unt flumina. reu̾tuntur: ut iterũ
fluant. Siue enĩ inuirtutib. seu in
doctrina. quid aliud st̃ scĩ uiri ꝙͣ
flumina: quȩ t̾ram cordis carnaliũ
aridam rigant: S siue inoꝑatioe
quam faciunt. seu in doctrmȩ u̾b
citius siecarentur: nͥ ꝑ intentionẽ
cordis semꝑ sollicide ad locũ unde exe
cor ñ redeant. ⁊ se in amore condito¬
ris desiderior uinculis ñ astringãt:
⁊i manus ab eo quod agebat deficit:¬
⁊ lingua ab eo quod loquebatur
rantes ⁊ loquentes fundunt. in
secreto suo de fonte amoris hauriãt.
Amando discunt: quod loquendo ꝑ¬
ferunt. Ad locum gͦ de quo exeũt
flumina reu̾tunt᷑. ut iterũ fluant:
quia aquam sapientiȩ inde sẽꝑ
hauriunt. unde oritur: ne dũ
eucurrerit exsiccetur. ꝑomne enĩ
quod aginł. ad fontẽ ueri luminis sol¬
licita mente redeamus: reddans grãs
eiq cum isaia propha supplicit᷑ di¬
camus. Om̃ia oꝑa nr̃a oꝑatus es
nob̾. Bona enim nr̃a. eius sunt

Expanded text:
r: Ad locum de quo exeunt flumina revertuntur, ut iterum fluant . Sive enim in virtutibus, seu in doctrina quid aliud sunt sancti viri, quam flumina, quae terram cordis carnalium aridam rigant? Sed sive in operatione quam faciunt, seu in doctrinae verbis citius siccarentur, nisi per intentionem cordis semper sollicite ad locum de quo exeucor non redeant ac sese in amore Conditoris desideriorum vinculis non astringant; et manus ab eo quod agebat deficit, et lingua ab eo quod loquebatur rantes atque loquentes fundunt, in secreto suo de fonte amoris hauriunt. Amando enim discunt quod docendo proferunt. Quasi ad locum ergo de quo exeunt flumina revertuntur, ut iterum fluant, quia aquam sapientiae inde semper hauriunt unde oritur, ne cum cucurrerit exsiccetur. Per omne ergo quod agimus ad fontem veri luminis sollicita mente redeamus. Reddamus Creatpimus, eique cum Isaia propheta suppliciter dicamus: Omnia opera nostra operatus es nobis . Bona enim nostra ejus sunt
Abbreviated transcription (Latin):
curant᷑ s tunc cognitio reatus il¬
luminat: ut ⁊ modo sequentem
amiserint cernant. Nẽ quippe et̾na
intelligere negligunt. uel appetere
intellecta contem̾nunt: s tunc ea
intelligentes proculdubio. deside¬
rantes qͦ. conspiciunt: cum asseqͥ¬
desiderata pudore confusi nequaquã
tantummͦ sola uexatio intellectum da¬
bit auditui: quia uidelicet et̃na non
intelligunt. nͥ cum pro temporalib
iam sine emendatione puniuntur.

Expanded text:
curant, sed tunc cognitio reatus illuminat, ut et modo sequenda amiserint, cernant. Nunc enim ea intelligere negligunt, vel appetere intellecta contemnunt; sed tunc ea intelligentes procul dubio desiderantesque conspiciunt, cum desiderata assequi nequaquam tantummodo sola vexatio intellectum dabit auditui : » quia videlicet aeterna non intelligunt, nisi cum pro temporalibus jam sine emendatione puniuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eos inconspectu iudicis con¬
exterius cernitur. s acusator inters
toleratur: tunc omnis culpa ante
oculos reducitur: ⁊ mens suꝑ ge¬
henne incendia. suo grauiꝰ igne
cruciatur. Dequib recte dr̃. Dñe

Expanded text:
cum eos in conspectu Judicis exterius cernitur, et accusator interius toleratur. oculos reducitur, et mens super gehennae incendio, suo gravius igne cruciatur. De quibus recte pe
Abbreviated transcription (Latin):
anima originalis peccati uinculis ẽ
obstricta. Hĩc enim scͥptũ ẽ. Non est
mundus in conspectu eiꝰ nec uniꝰ diei
infans suꝑ t̾ram. Hinc dauio ait. In
iniquitatib conceptꝰ sũ: & in delictiᷤ
peꝑit me mat̾ mea. Hinc ipsa ueritas
dicit. Nisi quis renatus fuerit ex aqͣ e
spũ sc̃o. ñ intͣbit in regnũ celoꝵ. Hinc
paulus apłs ait. Sicut in adã om̃s mo¬
riunt᷑: ita in xp̃o om̃s uiuificabuntur.
mista ex legituo coniugio ꝓlatus: in
iniquitate conceptꝰ ẽ: Cur. nͥ qͥs munda¬
tus aqua baptismatis fuerit: mundꝰ
n est :  Cur in adã om̃is homo moritur.
si orig inalis peccati uinculis ñ tenet ᷑
d qͥa humanũ genus in parente pͥmo
uelut in radice putruit: ariditat᷑e tͣxit
unramis. E inde om̃is hõ cũ pecc̃o nascit᷑.
unde pͥmꝰ hõ ꝑman̾e noluit sine peccato

Expanded text:
anima originalis peccati vinculis est anima originalis peccati vinculis est obstricta. Hinc enim scriptum est: Non est mundus in conspectu ejus, nec unius diei infans super terram. Hinc David ait: In iniquitatibus conceptus sum, et in delictis peperit me mater mea. Hinc ipsa Veritas dicit: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non intrabit in regnum coelorum. Hinc Paulus apostolus ait: Sicut in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur. mista ex legitimo conjugio prolatus, in iniquitate conceptus est? Cur nisi qui mundatus aqua baptismatis fuerit, mundus non est? Cur in Adam omnis homo moritur, si originalis peccati vinculis non tenetur? Sed quia genus humanum in parente primo velut in radice putruit, ariditatem traxit in ramis; et inde omnis homo cum peccato nascitur, unde primus homo permanere noluit sine peccato
Abbreviated transcription (Latin):
luctetur: qͥa ꝯceptꝰ de ĩmundicia. dũ
ad mundiciã tendit. hoc conat᷑ uincere qd̾ ẽ
sit. qui dilectionẽ tuã de par uuloꝵ
aĩab requirunt: qui sine gr̃a baptis¬
matis moriunt᷑. dicens. Si corpꝰ. origina¬
litenet᷑ culpa: uñ aĩa quȩ a dõ dat᷑ rea
erit. que adhuc actuali delicto non
consensit corꝑi: S de hac redulcissima
mͥtua caritas sciat. qr de origine aĩȩ
int̾ scõs patres requisitio ñ parua u̾si¬
ta est: s utrũ ab ipsa ab adam descen¬
derit. ancerte singulis decͤ. incertũ
remansit. eamq in hac uita insolu¬
bilem fassi st̃ eẽ questionẽ. Grauis
enim ẽ questio: nec ualet ab homi¬
ne cõphendi. Qͥa si de adã sub̾a aĩa
cũ carne nascit᷑: cur ñ etiã cũ carne
morit᷑ ᷤ Si uͦ cũ carne ñ nascit᷑: cur
in eadẽ carne que de adam ꝓlata ẽ.
obligata peccatis tenet᷑  S cũ hoc sit
incertũ: illud incertũ ñ ẽ. qͥa nͥ sacri
baptismatis gr̃ã fuerit renatꝰ hõ: ois

Expanded text:
luctetur, quia conceptus de immunditia, dum ad munditiam tendit, hoc conatur vincere quod sit, qui dilectionem tuam de parvulorum animabus requirunt, qui sine gratia baptismatis moriuntur, dicentes: Si corpus originali tenetur culpa, unde anima quae a Deo datur rea erit, quae adhuc in actuali delicto non consensit corpori? Sed hac de re dulcissima mihi tua charitas sciat, quia de origine animae inter sanctos Patres requisitio non parva versata est, sed utrum ipsa ab Adam descenderit, an certe singulis detur, incertum remansit, eamque in hac vita insolubilem fassi sunt esse quaestionem. Gravis est enim quaestio, nec valet ab homine comprehendi: quia si de Adae substantia anima cum carne nascitur, cur non etiam cum carne moritur? Si vero cum carne non nascitur, cur in ea carne quae de Adam prolata est obligata peccatis tenetur? Sed cum hoc sit incertum, illud incertum non est, quia nisi sacri baptismatis gratia fuerit renatus homo, omnis
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes. qͦs corꝑalit̾ uident: dmq sibi p̃sen¬
tem ñ estimant ẽẽ. quẽ non uident. Iuo
contͣ. in laude iusti d̾r. dũ egypti regẽ
contemneret. & dei mandatis obedure:
qͥa inuisibilẽ tamquã uidens sustinu¬
it. Pu̾sum quippe t̾re pͥncipẽ qͣsi ñ ui¬
dit: qu̾e ab oculis sui cordis abiecit.
Regem uͦ inuisibilẽ. tãqͣm uidens sust¬
nuit: qͥa ab eiꝰ timoris intuitu. mentis

Expanded text:
sentem non aestimant esse quem non vident. Quo contra in laude Moysis dicitur, dum Aegypti regem contemneret, et Dei mandatis obediret, quia invisibilem tanquam videns sustinuit. Perversum quippe terrae principem quasi non vidit, quem ab oculis sui cordis abjecit. Regem vero invisibilem tanquam videns sustinuit qui ab ejus timoris intuitu mentis
Abbreviated transcription (Latin):
ras iusticias meas: et assumis testam̃tũ
meũ ꝑ os tuũ ᷤᷤ Tu uͦ odisti disciplinã &
piecisti sermones meos pꝰ te Sermones
cit fac̾e ꝯtẽnit. Quando aũt alt̃ dictis eiuᷤᷤ
obediet: dũ ipse respuit oꝑe. qd̾ p̃dicat uoce ÷¬
ꝓ dissim ulat audire. qd̾ narrat: In omł pͥma

Expanded text:
s, et assumis testamentum meum per os tuum? Tu vero odisti disciplinam, et projecisti sermones meos post te . Sermones cit facere contemnit. Quando autem dictis ejus alter obediat, dum ipse respuit opere quod praedicat voce, et dissimulat audire quod narrat? De ista pra
Abbreviated transcription (Latin):
cata plangit. nec tñ deserit: cor quid̃ ꝯte¬
rit. ẜ humiliare contẽnit. Iuis qͥs uͦ pec¬
cata iã deserit. nec tñ plangit: iã qͥdem
humiliat. s tñ cont̾ere cor recusat. Hĩc
paulus ait. Et hec quidẽ fuistis: s abbu¬
ti estis. s sc̃ificati estis: qͥa nimirũ illos
em̃datior uita scificat. qͦs ꝑ penitent iam
abluens afflictio fletuũ emundat. Hĩc
ur̃m. Dicturus enim baptisma. p̃misit
penitentie lam̃ta: ut pͥꝰ se aqua sue af¬
flictionis infunderẽt: ÷ pꝰmodũ sacͣm̃to
baptismatis lauarent. Iua gͥ mente. qui
tͣnsactas culpas flere negligunt. uiuũt
securi de uenia: qͣndo ipse sũmꝰ pastor
eccłie. huic etiam sacͣmento addendã pe¬
nitentiam credidit. qd̾ peccata pͥncipali¬

Expanded text:
cata plangit nec tamen deserit, cor quidem conterit, sed humiliare contempnit. Quisquis vero peccata sua iam / deserit nec tamen plangit, iam quidem humiliat, sed tamen conterere cor recusat. Hinc Paulus ait: Et haec quidem fuistis, sed abluti estis, sed sanctificati estis. Quia nimirum illos emendatior vita sanctificat, quos per paenitentiam abluens afflictio fletuum mundat. Hinc sque vestrum! Dicturus enim baptisma premisit paenitentię lamenta, ut prius se aqua suae afflictionis infunderent et postmodum sacramento baptismatis lavarent. Qua igitur mente, qui transactas culpas flere neglegunt, vivunt securi de venia, quando ipse summus pastor ecclesiae huic etiam sacramento addendam paenitentiam credidit, quod peccata principali
Abbreviated transcription (Latin):
Qͦs enim uisibilit̾ mori ꝯspiciũt. inuisibi¬
lit̾ uiuere posse non credunt: et eo ratum
infidelitatis sue cumulant. quo iusa mor¬
te fideliũ. de eternitate desꝑant. Igitur
iuolenti quiq inde det̾iꝰ deficiunt. unde
contͣ uitam innocentiũ ext̾iꝰ conualescũt:
tantoq illos intima ueritas a se foras eicit:
quanto eos ꝯt̾ suos tẽporalit qd̾ uolunt ui¬

Expanded text:
enim visibiliter mori conspiciunt, invisibiliter vivere posse non credunt; atque eo reatum infidelitatis suae cumulant, quo visa morte fidelium de aeternitate desperant. Igitur violenti quique inde deterius deficiunt, unde contra vitam innocentium exterius convalescunt; tantoque illos intima veritas a se foras ejicit, quanto eos contra suos temporaliter quod volunt
Abbreviated transcription (Latin):
natione ponit᷑. Arcũ enĩ dñs conterit:
cũ occulta insidiantiũ machinam̃ta
dissoluit. Arma confringit: cũ eaque
contͣ se erecta fuerant. patrocinia hu¬
mana cõminuit. Scuta igne cõburit:
cũ peccantiũ mentes: obst inata se du¬
ricia defendentes. ad penicentie et
confessionis ardorem. scĩ sp̃s calore suc¬
cendit.

Expanded text:
t igni . Arcum enim Dominus conterit, cum occulta insidiantium machinamenta dissolvit. Arma confringit, cum ea quae contra se erecta fuerant patrocinia humana comminuit. Scuta igni comburit, cum peccantium mentes obstinata se duritia defendentes, ad poenitentiae et confessionis ardorem sancti Spiritus calore succendit.
Abbreviated transcription (Latin):
inferiꝰ tactu asꝑa ẽ. et qͣsi aridis corticib
obuoluta: suꝑiꝰ uͦ. ⁊ uisu et fructibꝰ pul¬
chra. Inferuis corticũ suarũ inuolutio¬
nib angustat᷑. s suꝑiꝰ amplit udine pul¬
chre uiriditatis expandit᷑. Sic qͥppe est
electoꝵ uit a. despecta inferiꝰ: suꝑiꝰ pulchra.
In ima ista qͣsi multis corticib obuoluit᷑.
qd aliud palma: qͦ a cunctis arbor⁊
re iuxta tram uasta subsistit᷑. si gs¬
matur. tanto in altũ subtilior redoit
Palma uͦ minoris amplitudinis abins
inchoat: ⁊ iuxa ramos ac fructꝰ ampi¬
ori robore exurgit: et que tenuis ab
unis ꝓficit: uastior ad suma succriset
Qͥb itaq alia arbusta. nͥ t̾renis m̃tibi
inuenimꝰ eẽ similia̾ inferiꝰ uasta sipͥ

Expanded text:
inferius tactu aspera est, et quasi aridis corticibus obvoluta, superius vero et visu, et fructibus pulchra. Inferius corticum suorum involutionibus angustatur, sed superius amplitudine pulchrae viriditatis expanditur. Sic quippe est electorum vita, despecta inferius, superius pulchra; in imo ista quasi multis corticibus obvolvitur Habet quidem aliud palma quo a cunctis arborumore juxta terram isper superior, tanto in altum subtilior redditur. Palma vero minoris amplitudinis ab imis inchoat, et juxta ramos ac fructus ampori robore exsurgit; et quae tenuis ab imis proficit, vastior ad summa succrescit. Quibus itaque alia arbusta nisi terrenis mentibus inveniuntur esse similia, inferius vasta, superius
Abbreviated transcription (Latin):
celligitur. Mane itaq sicut herbam flo¬
cẽꝑalis gloriȩ uelocit̾ decus aresc̾e
mne sua gaudeant: eoꝵ tam̃ trepidã m̃tẽ
orreptio ipsa ꝑtͣbat: ne malũ qd̾ cole¬
sant ñ pia ꝑcussio discipline sit. s ani¬
madu̾sio iusta uindicte Qd̃ bene psal¬
nist a consid̾ans: ait. Iuis nouit potes¬
tatẽ irȩ tue: Pocestas quippe diuine
ire. nr̃a ñ potest mente cõphendi: qͥa
eiꝰ dispensatio obscuris suꝑ nos disposi¬
ctionib sepe unde estimatur deserere.
indi nos recipit: et unde nos reciꝑe cre¬
ditur. inde derelinquit: ut plerũq hoc
qdͥ gr̃a putat᷑. Nonnullos enĩ flagella
corrigunt: ñ nullos ad impatientie ue¬
saniam ꝑducunt. Et alios isꝑa qͥa demul¬
ent ab insania mitigant: alios quia ele¬
uant. funditꝰ ab om̃i spe conu̾sionis era¬
diant Cunctos aũt uicia ad ima ꝑtͣhũt:
si tamen quida eo ab his faciliꝰ redeunt qͦ
se in eis corruisse altius erubescunt. Et
semꝑ uirtutes ad di suꝑna subleuant:

Expanded text:
transeat. Mane namque sicut herbam flotemporalis gloriae velociter decus aresceone sua gaudeant, eorum tamen trepidam mentem correptio ipsa perturbat; ne malum quod tolerant, non pia percussio disciplinae sit, sed animadversio justa vindictae. Quod bene Psalmista considerans ait: Quis novit potestatem irae tuae ? Potestas quippe divinae irae nostra non potest mente comprehendi, quia ejus dispensatio obscuris super nos dispositionibus, saepe unde aestimatur deserere, inde nos recipit; et unde nos recipere creditur, inde derelinquit; ut plerumque hoc quod gratia putatur. Nonnullos enim flagella corrigunt, nonnullos ad impatientiae vesaniam perducunt; et alios prospera quia demulcent, ab insania mitigant; alios quia elevant, funditus ab omni spe conversionis eradicant. Cunctos autem vitia ad ima pertrahunt: sed tamen quidam eo ab his facilius redeunt, quo se in eis corruisse altius erubescunt. Et semper virtutes ad superna sublevant;
Abbreviated transcription (Latin):
suam a corꝑib hominũ in se similitu¬
dinẽ tͣhit: sicut de eo ꝓpħa ad isrłitas
dicit. Quicetigerit uos: tangit pupil
tibi. Constat nimir ũ: qd̾ in nat᷑a sua nec
oculũ d̾s. nec scapulas habeat. S qͥa nos¬
sustinemꝰ d̃s quod omĩa uideat. oculũ
hr̃e ꝑhibetur. qd uͦ nos tolerat. et eo ipso
quod tolerat. seruat: obumbrare nob̾ in¬
scapulis d̾r̃. Ait enim. In scapulis sius obũ¬
brabit cͥ. Ac si dicetur it peccatori hõi. et pꝰ
peccata ueniã dep̃canti. Ea pietate ce dñs
ꝓregit: qͣ te pietate colerauit. Obumbͣt
enim in scapulis suis: quia dũ potat. de¬

Expanded text:
poribus hominum in se similitudinem trahit, sicut de eo propheta ad Israelitas dicit: Qui tetigit vos, tangit pupilltibi . Constat nimirum quod in natura sua nec oculum Dsustinemus, Deus quod omnia videat, oculum habere perhibetur: quod vero nos tolerat atque eo ipso, quo tolerat, serscapulis dicitur. Ait enim: In scapulis suis obumbravit tibi. Ac si diceret peccatori homini, et post peccatum veniam deprecanti: Ea pietate Dominus te protegit, qua te pietate toleravit. Obumbrat enim in scapulis suis, quia dum portat, de
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ cordis. uitȩ melioris amore
non repͥmit: fauorẽ uitȩ transeun¬
tis. in ꝑpetuȩ mortis occasionem
uertit. hinc ẽ quod sub idumeoꝵ
specie. qui uincendos se ꝓsꝑitate
dereliquerant: in huiꝰ mundi sue¬
cessib letantes. increpantur: cũ
dr̃ Dedert̃ terram meam sͥ inhere¬
ditatẽ cum gaudio: ⁊ toto corde:⁊
ex animo. Quib u̾b ꝑpenditur. qd̃
non solũ quia gaudeant: s quod
toto corde ex animo gaudeant dis¬
tricta reprehensione feriant᷑ Hinc
salomon ait: Auersio paruuloꝵ
interficiet eos: & ꝓsꝑitas stultoꝵ
ꝑdet illos. hinc paulus ad monet
dicens: Qui emunt tanquã ñ pos¬
sidentes: ⁊ qui utuntur hoc mun¬
do.tanquã ñ utantur: ut uidelicet
sic nob̃ quȩ suppetunt. exterius
luctũ nob̃ internȩ ꝑegrinationis
temꝑent ea que in exiliũ positis
subsidiũ prebent: & quasi felices
nos intransitorus gaudeamꝰ: qui¬
nos ab ȩternis interim miseros cer

Expanded text:
judicium cordis, melioris vitae amore non reprimit, favorem vitae transeuntis in mortis perpetuae occasionem vertit. Hinc est enim quod sub Idumaeorum specie, qui vincendos se prosperitati suae reliquerunt, in hujus mundi successibus laetantes increpantur cum dicitur: Dederunt terram meam sibi in haereditatem cum gaudio, et toto corde, et ex animo . Quibus verbis perpenditur, quod non solum quia gaudeant, sed quod toto corde et ex animo gaudeant, districta reprehensione feriantur. Hinc Salomon ait: Aversio parvulorum interficiet eos, et prosperitas stultorum perdet illos . Hinc Paulus admonet dicens: Qui emunt, tanquam non possidentes, et qui utuntur hoc mundo, tanquam non utantur . Ut videlicet sic nobis quae suppetunt, exterius luctum nobis internae peregrinationis temperent eaque in exsilio positis subsidium praebent; et quasi felices in transitoriis nos gaudeamus, qui ab aeternis nos interim miseros cer
Abbreviated transcription (Latin):
ponif amoris cũ dt̃. diliges ꝓrimũ tuũ
sicut te ipsum. Dei autem
dilectio. nulla mensura constringitur.
cũ dr̃: diliges dominũ deũ tuũ exto¬
to corde trio. & extota anima tua. & ex
tota uirtute tua. Ponenĩ ubet᷑ qͥsq
quantum diligat. s ex quanto. eũ
dr extoto: quia ille ueraeiter deũ¬
diligit: qui sibi de se nicħ relinqͥt.
Duo gͥ hec necẽe ẽ. ut caritatis pre¬
cepta custodiat: quisquis intra sc̃aor¬
ꝓpħam porte ipsius ciuitatis in mon¬
te constitute. uestibulũ duob cu¬
bitis mensurat᷑: quia nimirũ acces¬
sus nob̾ cȩlestis ciuitatis non pan¬
ditur: si in hac eccłia. que pro eo
quod adhuc foris ẽ uestibulũ dicit᷑:
deri proximi dilectio non tenetur.

Expanded text:
ponitur, cum dicitur: Diliges proximum tuum sicut teipsum; Dei autem dilectio nulla mensura constringitur, cum dicitur: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota virtuquantum diligat, sed ex quanto, cum dicitur, ex toto, quia ille veraciter diligit, qui sibi de se nihil reliquit. Duo ergo haec necesse est ut charitatis praecepta custodiat, quisquis in am, portae ipsius civitatis in monte constitutae vestibulum duobus cubitis mensuratur , quia nimirum accessus nobis coelestis civitatis non panditur, si in hac Ecclesia, quae pro eo quod adhuc foris est, vestibulum dicitur, Dei et proximi dilectio non tenetur.
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑna moderatio. priusqua aliquẽ¬
ꝑ munera uirtutũ prouehat: infir¬
mitatis memoriã. ad m̃tem reuocat:
ne de uirtutib acceptis intumescat.
Unde iezechiel propħa. quodiens ad
contemplanda celestia ducitur:
que uides. in elatione eor subleues:
cautus ꝑpende quod es: ut cum
summa penetras. cẽ te hominem
recognoscas: quatinꝰ dũ ultra te
raꝑis: ad temetipsũ sollicitus. in¬
firmitatis tuę freno reuoceris. Uñ
necẽẽ ẽ: ut cũ uirtutũ nob copia
blanditur. ad infirma sua mentis
oculus redeat: seseq salubrit̾ deor¬
sũ p̃mat: Nec recta quȩ egit s quȩ
agere neglex̾ aspiciat: ut dũ cor ex
memoria infirmitatis atteritur:
apud humilitatis auctorẽ robustĩ
quamiuis ex magna parte ꝑficit: ĩꝑfec¬
tas tamen ex aliqua parua par-¬
te deselinquit: ut cũ mins uirtu¬
tib rutilant: imꝑfectionis suę te¬
dio tabescant: ⁊ nequaꝗ se de mag¬
nis etigant: cũ adhuc contra mniꝰ¬
nima innitentes. laborant. S qm̃

Expanded text:
na moderatio priusquam per munera provehat, infirmitatis memoriam ad mentem revocat, ne de acceptis virtutibus intumescat. Unde Ezechiel propheta quoties ad contemplanda coelestia ducitur, quae vides, in elatione cor subleves, cautus perpende quod es; ut cum summa penetras, esse te hominem recognoscas, quatenus dum ultra te raperis, ad temetipsum sollicitus infirmitatis tuae freno revoceris. Unde necesse est ut cum virtutum nobis copia blanditur, ad infirma sua mentis oculus redeat, seseque salubriter deorsum premat; nec recta quae egit, sed quae agere neglexit aspiciat; ut dum cor ex memoria infirmitatis atteritur, apud humilitatis auctorem robustius tes quamvis ex magna parte perficit, imperfectas tamen ex parva aliqua parte derelinquit; ut cum miris virtutibus rutilant, imperfectionis suae taedio tabescant, et nequaquam se de magnis erigant, dum adhuc contra minima innitentes laborant; sed quia
Abbreviated transcription (Latin):
ait apłs. eum enim sit int̾ uos zelꝰ
⁊ contentio. non ne carna les estis.
ce paulopost subiecit dicens. si ne
homines estis: nñqua tam̃ eos ho¬
mines dicit. quos a bestiali ratione
distinguit. idẽ quos ñ atteri bestia¬
li passionũ motu demonstt: quib
greges paseuȩ meȩ: homines estis.¬
carnis ium̃toꝵ more ñ afficit. At
in peccato suo morientib ꝑ pro¬
re suo computrescere ẽ: carnales
homines in fetore luxuriȩ uitam
finire. Non enĩ homines eẽ. s ui¬
menta declarant᷑: de quib ꝑꝓpħã¬

Expanded text:
enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis ? et paulo post subjicit, dicens: Nonne homines estis? nonnunquam tamen homines dicit eos quos a bestiis ratio distinguit, id est quos non atteri bestiali passionum motu demonstrat. Quibus greges pascuae meae homines estiscarnis jumentorum more non afficit. At in peccato suo morientibus per prore suo computrescere est carnales homines in fetore luxuriae vitam finire. Non enim esse homines, sed jumenta declarantur, de quibus p
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ exipso uita procedit. & rursũ
scͥptũ ẽ. Ex corde exeunt cogitatiões
male. Intus gͦers uigilandũ ẽ: ne
mens dũ extollitur. cadat. Intus
seruemus: omne quod foris agiꝰ.
Si enim semel medullã cordis ela¬
tionis putredo consũpserit: citius
corruit cortex. uacuus externe ui¬
sionis In past̾ capło .lxu. xlii.¬

Expanded text:
rursum rursum scriptum est: Ex corde exeunt cogitationes malae . Intus ergo vigilandum est ne mens dum extollitur cadat. Intus servemus omne quod foris agimus. Si enim semel medullam cordis elationis putredo consumpserit, citius corruit cortex vacua externae visionis. Nota