comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nequis ignoret quantis oratione
urã periculis ereptum me con¬
fiteaR. Habeo igitur atq:
ago ur̃ę grãs religioni. cuius
sinum quasi reus aram iam du¬
drim complexus eẽm: si consult
papa pontificis onis amoliri
ꝑmisisset. Ille dum me remisit
ad laborem: inuidit głam. Non ei¬
imputet deus. Interim inum¬
bra alarum tuarum sperabo.
donec educar de lacu miserie.
⁊ deluto fecis: atq dicam. eoce
uenio ut faciam uoluntatem
tuam deus meus. De cetero:
redundantis oꝑȩ ẽ. suꝑ ande¬
gauensi epõ tyrone scilicet
beati benedicti uos rogare.
cuius affectus ⁊⁊ singularis ÷
inuniu̾sis : ⁊ uniu̾sus insin¬
bsentia¬
mariti: laboriosior tͥ cura
consulatus incubuit. Cam
tamen ⁊ femina sic ad mini¬
stras ⁊ una: ut nec uiro. nec
prȩcariis consiliis necesse sit
adiuuari. Apud te ÷: quicqͥd
ad regni guberna cula postu¬
latur. Sane tantus borior
ẽ. non naturȩ. Grã dei p̃dican¬
dos tͥ titulos cumulauit. qͥb

Expanded text:
ne quis ignoret quantis oratione ne quis ignoret quantis oratione vestra periculis ereptum me confitear. Habeo igitur atq. ago vestræ gratias religioni, cuius sinū, quasi reus aram, iamdudum complexus essem, si consultus Papa Pontificis onus amolliri rmisisset. Ille dum me remisit ad laborem, inuidit gloriam. Non imputet ei Deus. Interim in vmbra alarum tuarum sperabo, donec educar de lacu miseriæ, & de luto fæcis, atque dicam, Ecce venio vt faciam voluntatem tuam Deus meus. De cætero, redundantis operæ est, super Andegauensi Episcopo, tyrone scilicet beati Benedicti, vos rogare, cuius affectus & singularis est in vniuersis, & vniuersus in sinbsentiamariti laboriosior tibi cura consulatus incubuit. Eam tamen et femina sic administras, et una, ut nec viro, nec precariis consiliis necesse sit adjuvari. Apud te est quidquid ad regni gubernacula postulatur. Sane tantus bonorumest, non naturae. Gratia Dei praedicandos tibi titulos cumulavit, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ax inum duco atq habeo. qd
michi ur̃e sacrarium fa¬
miliaritatis aperiustis. In eo sus¬
ceptus: multis ⁊ magnis expertꝰ
sum periculis. quantum ualet
depcatio iusti assidua. huic ⁊
soli debeo quod insidias michi¬
roma redeunti dispositas in¬
tactuᷤ ꝑtransii. quod ingentes
n urgentes maris ꝓcellas ille¬
sus euasi: quod non incidi in
barbaros piratas laruali forma
deformes. ferina crudelitate
hominem diffitentes. suꝑ omĩa
etiam gaudentes nulla sẽ cum
xp̃istianis hab̾e consortia. Hi
catholice religionis exꝑtes
hostes: inuisulam beatissimi
honorati sacratissimo die pen¬
tecostes inmultis nauib belati
sunt. Ibi ad fundamentum mo¬
nast̾io penitus eu̾so: plurimi
monachorum gladio ꝑcussi ceci¬
derunt. Reliquis: ⁊ latibulis
⁊ turrȩ ꝓxima consultum.
Cadem die: deprȩfata insula
felix me uentus expulerat.
Ita de ipsis pene leonum fauei¬
bus euulsus: auspicato cursu
magalonam nauigaui. Hec idõ
sanctissimȩ pater apposui.

Expanded text:
AXIMVM duco atq. habeo, quod mihi vestræ sacrarium familiaritatis aperuistis. In eo susceptus multis & magnis expertus sum periculis, quantum valet deprecatio iusti assidua. Huic & soli debeo quod insidias mihi redeunti Roma dispositas intactus pertransij, quod ingentes, & vrgentes maris procellas illęsus euasi, quod non incidi in barbaros pyratas laruali forma deformes, ferina crudelitate hominem diffitentes, super omnia etiam gaudentes, nulla se cum Christianis habere consortia. Hi Catholicæ Religionis expertes & hostes, in Insulam beati Honorati sacratissimo Pentecostes die, & multis nauibus delati sunt. Ibi ad fundamentum Monasterio penitus euerso plurimi Monachorum gladio ceciderunt: reliquis & latibulis & turre proxima consultum. Eadem die de præfata Insula felix me ventus expulerat. Ita de ipsis pene leonum faucibus euulsus, auspicato cursu Magolanam nauigaui. Hæc ideo, sanctissime Pater, apposui,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sucia a filio minime ꝓce¬
dere fabulatur. Q uod igit᷑
ad uersus hanc illorum dem̃¬
ciam in prȩfato ꝓmulgastis concilio:
succincto tracfati deprȩcor an¬
notari. & quia ipsi latinorum
patrum destimonia. non suscipi¬
unt: his aucłoritatib opus
flagitatum munire ñ tedebit.
quas greca calliditas. ⁊ suas fa¬
teatur ⁊ nras. Magna quidẽ
beatȩ pater postulo.s quȩ pa¬
riter ⁊ suscipienti ꝓficiant.⁊ dan¬
t. Nobilis enim possessio ẽ sci¬
entia. quȩ distributa suscipit
incrementum: ⁊ auarum dedig¬
nata possessorem. nisi publicet᷑

Expanded text:
versutia a Filio minime proceversutia a Filio minime procedere fabulatur. Quod igitur adversus hanc illorum demtiam in praefato promulgastis concilio, succincto tractatu deprecor adnotari. Et quia ipsi Latinorum Patrum testimonia non suscipiunt, his auctoritatibus opus flagitatum munire non taedebit, quas Graeca calliditas et suas fateatur et nostras. Magna quidem, beate Pater, postulo, sed quae pariter et suscipienti proficiant et danti. Nobilis enim possessio est scientia, quae dincrementum, et avarum dedignata possessorem, nisi publicetur,
Abbreviated transcription (Latin):
plentur quȩ neminem patit᷑¬
non familiarem. Ea nichil. ẽ.
diffusius. Par enim latitudo ẽ.
n caritatis ⁊ mundi. Caritas
amplectitua: quicquid occeamꝰ.
Caritas insacrario dilectionis
yamicum colligit indeum: ⁊ mi¬
micum ꝓpter deum. Cadem di¬
ligere non desinit: cum diligi
desinatur. Om̃s habet piesen¬
tes: omnes affines. Quib non
potest obsequio: subuenit affec¬
tu. Absit igitur ut publicum
caritatis beneficium. maris mͥ
fiuctib auferatur : cum scͥptũ
sit. aquȩ multe ñ poterunt
extingue scaritatem. Facile enĩ
ẽ. ut diu̾si cultores littoris ca¬
ritas uniat: quȩ unam rem¬
publicam terram fecit ⁊ cȩlum.
Huius itaq fiducia: in iecꝰta
ẽ michi prȩsumptio inquiren¬
di atq postulandi. quod impen¬
sum ñ minuet erogantem. Si
uotorum summa queritur:
sequens illam pagina decla¬
rabit. Apulorum relationib:
didici uos inconcilio barensi
sermonem habisse de spũ scõ.
quem calumpniosa grecorum

Expanded text:
plevit, quae neminem patitplevit, quae neminem patitnon familiarem. Ea nihil est diffusius. Par enim latitudo est, et charitatis et mundi. Charitas amplectitur quidquid Oceanus. Charitas in sacrario dilectionis, et amicum colligit in Deum, et inimicum propter Deum. Eadem diligere non desinit, cum diligi desinatur. Omnes habet praesentes, omnes affines. Quibus non potest obsequio, subvenit affectu. Absit igitur ut publicum charitatis beneficium mihi maris fluctibus auferatur, cum scriptum sit: Aquae multae non poterunt exstinguere charitatem . Facile enim est ut diversi cultores littoris charitas uniat, quae unam rempublicam 90 terram fecit et coelum. Hujus itaque fiducia, invecta est mihi praesumptio inquirendi atque postulandi quod impensum non minuit erogantem. Si votorum summa quaeritur, sequens illa pagina declarabit. Appulsorum relationibus didici vos in concilio Barensi sermonem habuisse de Spiritu sancto, quem calumniosa Graecorum
Abbreviated transcription (Latin):
ttrite frontis ẽ egestas. Hi¬
chil pudet: dum modo uiuiet.
Egestas ⁊ ad crimen urget e
intercedit ad ueniam. Ignosces
igitur: si quid ea urgente su¬
pra merrtum. postulabo. Doces
me sperare maiora. meritis: Ã
meritis maiora largiri non de¬
sistis. Si quęris quid. aut qua po¬
stulem fidutia: planeta indigeo.
Eam michi ꝓmisisti. Sicut arbi¬
troi non deseres ꝓmissum: quȩ
etiam non ꝓmissa festinas erogare.
I amiliare ẽ sapienti: tolerare
nescientem. Hunc ẽ quod in¬
scientiam meam aꝑire nontimui.
quia erat cum sapiente collo quium
Cam nisi fallor ⁊ scientia ur̃ã eru¬
diet: ⁊ caritas supportabit. Felicẽ
me inquam si meruissem uel p̃sens
instrui: uel tanquam familiaris
epłam suscipere destinatam. Hoc
aliter salutationis indulsit obse¬
quia: nisi prius orbis dimidium
consultarem. Oportet enim mariᷤᷤ
⁊ aeris explorare clementiam:
si quem uidicamus inanglia sa¬
lutandum. Ceterum incominoda
salutationis caritatis copula sup¬

Expanded text:
ttritae frontis est egestas; nihil pudet, dummodo juvet. Egestas et ad crimen urget et intercedit ad veniam. Ignosces igitur si quid, ea urgente, supra meritum postulabo. Doces me sperare majora meritis, quae meritis majora largiri non desistis. Si quaeris quid, aut qua fiducia postulem. Planeta indigeo. Eam mihi promisisti. Sicut arbitror, non deseres promissum, quae etiam non promissa festinas erogare. Familiare est sapienti tolerare nescientem. Hinc est quod inscientiam meam aperire non timui, quia erat cum sapiente colloquium. Eam, nisi fallor, et scientia vestra erudiet, et charitas supportabit. Felicem me, inquam, si meruissem vel praesens instrui, vel tanquam familiaris epistolam suscipere destinatam. Hoc aliter salutationis indulsit obseum, nisi prius orbis dimidium consultarem. Oportet enim maris et aeris explorare clementiam, si quem judicamus in Anglia salutandum. Caeterum talis incommoda separationis, charitatis copula sup
Abbreviated transcription (Latin):
rinaturam. Ad necessaria uo¬
tum restringit: om̃ib indigenˢ
Illius anguifiȩ suꝑ dolorem uul¬
nerum eoruiti ad diderunt: gra¬
uiusq confundimur. quod eorum
reuelare non possumus inopiam:
quam quod nemo uult nostram.
Prȩterea longum ẽ enarrare. quã
constanti tirannidȩ rex anglicus
in nos seuierit: qui temperantia
regis abiecta. decreuit non priꝰ
pontifici parcendum: quam pon¬
tificem compelleret in sacrilegi¬
uin. Quia ⁊ enim turres eccłie
nostre deicere noliumus : trans¬
mariniꝰ subiciendi uidiciis coac¬
ti sumus iniurias pelagi sustine¬
re. singularem scilicet molestiã
uiterris. atq unicam totius hu¬
mane compaguus dissolutionem
Lantis igitur agitati tur¬
binib. ad apłorum limina de¬
creuimus ꝓficisci: magnum no¬
ue tribulationis arbitrati re¬
medium. si romanus pontifex
nobis ⁊ consilio subuenerit
aurilio. Suscipite ergo no¬
stram benuoli excusationem:
diligenter attendentes nrõs

Expanded text:
ri naturam; ad necessaria vori naturam; ad necessaria votum restringit, omnibus indigens. Illius angustiae super dolorem vulnerum nostrorum addiderunt, gviusque confundimur, quod eorum relevare non possumus inopiam, quam quod nemo vult nostram. Praeterea longum est enarrare quam constanti tyrannide rex Anglorum in nos saevierit, qui temperantia regis abjecta, decrevit non prius pontifici parcendum, quam pontificem compelleret in sacrilegium. Quia etenim turres Ecclesiae nostrae dejicere nolumus, transmarinis subjiciendi judiciis, coacti sumus injurias pelagi sustinere, singularem scilicet molestiam in terris, atque unicam humanae compaginis dissolutionem. Tantis igitur agitati turbinibus, ad apostolorum limina decrevimus proficisci, magnum novae tribulationis arbitrati remedium, si Romanus pontifex nobis et consilio subvenit et auxilio. Suscipite igitur nostram benevoli excusationem, diligenter attendentes nostros
Abbreviated transcription (Latin):
tam sibi uendicauit potesta¬
tem. Plebs coacła in fauorẽ.
tẏrannum suscepit ex necessita¬
te: non ducem ex lege. Insuscep¬
tum studia. simulauit: non exhi¬
buit. ł idem repperit in ea: qui
suꝑior. Consul uero tanto grauiꝰ
dominatus ẽ: quanto breuius.
Mileseuis simulatis usus inuiri¬
is. eos scelerum iudicauit exꝑ¬
tes: quos rerum. & quia non par¬
cit populis regnum breue: finem
rapinis inopia posuit. non uo¬
luntas. Cacladesusq ad scũa¬
rium domini deuagata est:
pͥmo quiqquid exti muros
nr̃ę fuerat potestatis. uel eua¬
nuit infauillas: uel dissipatum
ẽuarapinas. Deinde similibus
cecidere prȩ iudiciis: ⁊ episcopa¬
Inreliquis quib ignis peꝑcit.
ȩquȩ periclitata ẽ nfacultas
paripum. ⁊ reuerentia sa croꝵ.
Omnia confracta sunt. omĩa
direpta: omĩa contaminata. ł li¬
chil eorum manus euasit. qui
gratis ad flagicia discurrunt:
ad hones tum. nec prȩcio. Cisdẽ
rerum iudicat affluentiã sola¬

Expanded text:
tam sibi vindicavit potestatam sibi vindicavit potestatem. Plebs coacta in favorem, tyrannum suscepit ex necessitate, non ducem ex lege. In susceptum studia simulavit, non exhibuit. Fidem reperit in ea, qui superior. Consul vero tanto gravius dominatus est, quanto brevius. Miles ejus, simulatis usus injuriis, eos scelerum judicavit expertes, quos rerum. Et quia non parcit populis, regnum breve, finem rapinis inopia posuit, non voluntas. Ea clades usque ad sanctuarium Domini devagata est, et primo quidquid extra muros nostrae fuerat potestatis, vel 88 evanuit in favillas, vel dissipatum est in rapinas. Deinde similibus cecidere praejudiciis episcopaIn reliquis, quibus ignis pepercit, aeque periclitata est et facultas pauperum, et reverentia sacrorum. Omnia confracta sunt, omnia direpta, omnia contaminata. Nihil eorum manus evasit, qui gratis ad flagitia discurrunt, ad honestum nec pretio. Eisdem rerum judicat affluentiam, sola
Abbreviated transcription (Latin):
quam contulit ad quietem.
Neq erum dignitatem minu¬
it apłi: lib̾tas impenisa con¬
fessori. Nec nos ita martinum
uenerari quęrimꝰ: ut petrũ
conculcemꝰ. Si uͦ p̃dicta minꝰ
se de fendunt priuilegia: par¬
misccłia. quod admissum ẽ. ex
ignorantia. Conseruet nob̾¬
om̃ib dominus scĩtatem urãm.
⁊ prȩparent nob orationes ur̃ȩ
uiam. qua ꝓspero euentu
liminib apostolorum prȩsen¬
tari merear.ꝑ¬
icut¬
frequens tribulationum
concursus sacris nos inuitat
conciliis : sic idem reuocat ⁊¬
abducit. Aduersa ⁊ enim quȩ
turbam quȩrimoniarum nob̾
offerunt. ica nr̃am contriue¬
re facultatem: ut unicum suꝑ¬
ẽet solatium usus ipse patien¬
di. Ca ꝓfecto ante ꝑactum ceꝑe
trienium: quod totum conti¬
uius euolutum lamentis.
recensuulnus inuulnera quo¬
tidie fatigauit. Deniq tam
modico tempore sox in urbȩ
sustiniumus consules: quor
nullus pacificum prȩtendens
ingressum. gladiis ⁊ igne cur¬

Expanded text:
quam contulit ad quietem. quam contulit ad quietem. Neque enim dignitatem minuit apostoli libertas impensa confessori. Nec nos ita Martinum venerari quaerimus, ut Petrum conculcemus. Si vero praedicta minus se defendunt privilegia, parmisericordia quod admissum est ex ignorantia. Conservet nobis Dominus sanctitatem vestram, et praeparent nobis orationes vestrae viam qua prospero eventu liminibus apostolorum praesentari mereaicutfrequens tribulationum concursus sacris nos invitat conciliis, sic idem revocat et abducit. Adversa enim quae turbam querimoniarum nobis offerunt, ita nostram contrivere facultatem, ut unicum superesset solatium, usus ipse patiendi. Ea profecto ante peractum coepere triennium, quod totum continuis evolutum lamentis, recens vulnus in vulnera quotidie fatigavit. Denique tam modico tempore, sex in Urbe sustinuimus consules, quorum nullus pacificum praetendens ingressum, gladiis et igne cur
Abbreviated transcription (Latin):
onpaucis
declaratur pͥuilegiis. qͣn¬
tum eccłie beati martini romani
detulerint pontisices: quantam¬
q ꝓuiderint lib̾tatem. Quam
dum prȩfate eccłiȩ canonici sal¬
ua reuerentia ura tuerinite¬
rentur. fortasse ꝓlapsi sunt:
suamq dignitatem quȩrentes
obtinere. derogauerunt alie¬
ne. Eorum transgressionem sc̃ĩs¬
simȩ pater non purgo. non excu¬
so nonminuo. quib uel leuis
error adiudicium cedit : si romã
offendit. Ceterum generalit̃¬
omĩb ex caritate debemus: ut
supplicemus adueniam. si fr̃
declinat deculpam. Karitas
igitur nos compulit ad hostiũ
inter pellare apud petrumrcui
septuagies septies dimitce¬
re prȩcipitus. si tociens ineum
delinquatur. Sicut autem p̃dic¬
ti testantur canonici: nichil ad¬
u̾sus apłicam p̃sumptum ẽ. ma¬
iestatem. nichil quod autenticis
non puegetur priuilegiis. Qͤ
si uel auctoritate conferentium.
uel ꝓcessu temporis stabilita¬
tem meruerunt: rogamus ne
mater filiȩ subtrahat gr̃ãm.

Expanded text:
on paucis declaratur privilegiis, quantum ecclesiae Beati Martini 135 Romani detulerunt pontifices, quantamque providerint libertatem. Quam dum praefatae ecclesiae canonici, salva reverentia vestra, tueri niterentur, fortassis prolapsi sunt, suamque dignitatem quarentes obtinere, derogaverunt alienae. Eorum transgressionem, sanctissime Pater, non purgo, non excuso, non minuo quibus vel levis error ad judicium cedit, si Romam offendit. Caeterum generaliter ex charitate debemus, ut supplicemus ad veniam, si frater declinat ad culpam. Charitas igitur nos compulit ad ostium ratribus interpellare apud Petrum, cui septuagies septies dimittere praecipitur, si toties in eum delinquatur . Sicut autem praedicti testantur canonici, nihil adversus apostolicam praesumptum est majestatem; nihil quod authenticis non purgetur privilegiis. Quae si vel auctoritate conferentium, vel processu temporis stabilitatem meruerunt, rogamus ne mater filiae subtrahat gratiam,
Abbreviated transcription (Latin):
lle ĩꝗd ad miremini coloris ẽẽ me tetͥ.
sol dexper̃ me. plenoqpe radio ĩme
fuscata. Neq Nut decuerat. ut solis di¬
gnitã expetebit. illiꝰ ĩ me lum̃ excepi.
delicto illoꝵ salꝰ gentib factaẽ.⁊ rursũ.
ĩ credulitate gentiũ scia ihł. habe̾ ut̃m

Expanded text:
it, admiremini coloris esse me tetri: sol despexit me, pleno quippe radio in me fuscata. Neque enim, ut decuerat, ut solis dignitas expetebat, illius in me lumen accepi. Delicto eorum salus gentibus facta est, et rursum incredulitat
Abbreviated transcription (Latin):
scis ubi cubas ĩmeridie. Non quero alia tp̃a
Illud tẽpꝰ ĩꝗro qño ĩ florẽte die. qno ꝑlena
luce ĩmnuęstatis tue splẽdore uersaris.
Annũtiamͥ quẽ dilex̃ aĩa mea. uͥpascis. uͥ
cubas ĩ mendie. Diligẽt᷑ olẜua u̾merdiẽ
legeis. Ap̃ioseph meridie frĩ prãdiũ cele¬
brant. angłi mendiȩ habrae suscipiũtur
surꝑare ẜmonẽ. Qͥ s puta ẽ dignꝰ enob̾. ut
ad meridiẽ usq ꝑueniat. ⁊ urõeat uͥ pascat
uͥ cub spõsꝰ Annũtia mͥquẽ dilex̃ aĩa mã.
u̾pascis. u̾cubes ĩ merioie. Nisi it tu mͥ an¬

Expanded text:
scis, ubi cubas in meridie. Non quaero alia tempillud tempus inquiro, quando in florente die, quando plena luce in majestatis tuae splendore versaris. Annuntia mihi, quem dilexit anima mea, ubi pascis, ubi cubas in meridie . Diligenter observa, ubi meridiem legeris. Apud Joseph meridie fratres prandium celebrant. Angeli meridie Abrahae suscipiuntur usurpare sermonem. Quis, putas, est dignus e nobis, ut ad meridiem usque perveniat, et videat, ubi pascat, ubi cubet sponsus? Annuntia mihi, quem dilexit anima mea, ubi pascis, u
Abbreviated transcription (Latin):
mortaliũ. Ee aũt illuminabit ds̃ abscõdi¬
ta tenebrmꝵ: manifestabit coquies cordi¬
⁊ tẽlaus erit unicuiꝙ adõ. Q id laudabit᷑
ip̃o iluminabit dõ. Oinut᷑ aũt cupiditas
caritate crescẽte. donec uenut ad tãtã ma¬
quitudinẽ. qua maior ẽẽ ñ po̾sit. Maiorẽ aũt
caritatẽ nemobt̃. quã ut aĩam suã ponat
ꝗͥs ꝗrimicĩ suis. ibi aũt ꝗs explic qͥnta caritas
la erit. qm̃ sũma sanitas erit qñ ꝯtentio mor¬
tĩ nulla erit.
utrũ encheridion apellare debeas uł hr̃e.
Ego aũt tñ eũ spernẽtla tua irͦ iħu studia
non putarẽ. bona dete e̾dens. ĩ ad intori
mebrĩ plurimũ diligens. librũ qͥ adte
sic̃ ualui utmã tã comodũ quã ꝓłrii. de
side. ⁊ spe.⁊ caritate ꝯscripzi:¬

Expanded text:
 illuminabit Dominus abscondita tenebrarum, et manifestabit cogitationes cordis; et laus erit unicuique a Deo : quia id laudabituripso illuminabitur Deo. Minuitur autem cupiditas charitate crescente, donec veniat hic ad tantam magnitudinem, qua major esse non possit: Majorem enim charitatem nemo habet, quam ut animam suam quis ponat pro amicis suis . Ibi autem quis explicet quanta charitas la erit? quoniam summa sanitas erit, quando contentio mortis nulla erit.utrum Enchiridion vel appellare debeas, vel habere. Ego tamen cum spernenda tua in Christo studia non putarem, bona de te credens in adjutorio membris plurimum diligens, librum ad te, sicut valui, utinam tam commodum quam prolixum, de Fide, Spe et Charitate conscripsi
Abbreviated transcription (Latin):
cõposuit. Ipã qq̃ nõa cũ spõse decore ꝯue¬
nuit. Aiunt ebrei cetr ĩ t̾ptari tenebrã.
Nig̃ su gͦ ut tab̾nacula cedar. ut ethiopes.
Spetiosa ut pelles salomonis. quã eo tp̃e in
tabnaculi omam̃to cõposuit. qnõ tẽplũ sũ¬
mo studio ⁊ labore. fab̾eatũ ẽ. Iiues ꝙppe

Expanded text:
omonis. Ipsa quoque nomina cum sponsae decore conveniunt. Aiunt Hebraei Cedar interpretari tenebras. Nigra sum ergo, ut tabernacula Cedar, 512 ut Aethiopes: speciosa, ut pelles Salomonis, quas eo tempore in tabernaculi ornamento composuit, quando templum summo studio
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nemo pot̃ duob amorib po̾sid̾i. Si car¬
uis amator es : amorẽ sp̃s ñ capis. Si
oĩa corpalia despexisti ñ dico carnẽ aut
oĩa. ⁊ ad nullũ hoꝵi aĩa tua obligataẽ. neꝙ
qͦquã uitioꝵ amore retineri. pote̾ amo¬
rẽ caꝑe spũalẽ. Ista ꝗa euenit occasio
ut de amore spãli aligo dicẽmꝰ. Ee pe¬
dit aũt salomoni nob̾ custodire p̃ceptũ.
dicens. Ama illã ⁊ ẜuabit te. cireũda illã
⁊ eraltabit te. honora illã ⁊ ãplectet̃ te.¬

Expanded text:
Et nemo potest duobus amoribus possideri. Si carnis amator es, amorem spiritus non capis. Si omnia corporalia despexisti, non dico carnem aut i, et ad nullum horum anima tua obligata est, neque quoquam vitiorum amore retineris, potes amorem capere spiritualem. Ista quia evenit occasio, ut de amore spirituali aliqua diceremus. Expedit autem nobis Salomonis custodire praeceptum, dicens: Ama illam, et servabit te: circumda illam, et exaltabit te: honora illam, ut te
Abbreviated transcription (Latin):
nec certum ⁊ taratũ obsequiũ nob te¬
gẽ bengnũ erhibuit. In hao gͥ necessi¬
tare spes mea sereuissime rex ad uõ specᷤ¬
Et qͥdẽ cum ñ egerẽ nec aliqͥd postula¬
rẽ nͥ diligi ã uob̾. ⁊ meũ dignari ob¬
seqͥum: uos tñ seruo ur̃o gratuitas.⁊
ubes. inpẽdistiꝰ benedictiões.

Expanded text:
nec certum et taxatum obsequium nobis regem benignum exhibuit. In hac igitur necessitate, spes mea, serenissime rex, ad vos specEt quidem, cum non egerem, nec aliquid postularem, nisi diligi a vobis, et meum dignari obsequium, vos tamen servo vestro gratuitas et uberes impendistis benedictiones.
Abbreviated transcription (Latin):
bilẽ ignobulẽ. sublines. humile̾. ductos.
iductos. ĩ tegͥ corꝑis. debile̾. ĩgeniosõ. tardi¬
cordes. fatuo̾ diuitẽ. paupeiꝰ medioere.
mirẽ. feminꝰ̾. ifites pueros ad olescẽtẽ.iu¬
uenẽ seniorẽ sene̾. ilĩgͥs oĩb. imorib oĩb¬

Expanded text:
biles, ignobiles, sublimes, humiles, doctos, indoctos, integri corporis, debiles, ingeniosos, tardicordes, fatuos, divites, pauperes, mediocres, mares, feminas, infantes, pueros, adolescentes, juvenes, seniores, senes; in linguis omnibus, in moribus o
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis uira. Nullum illis genus homi¬
nũ. ordinum. cemporum. cordi est. In
foro scccȩ. in cubiculo iuperȩ. in conuituo
scurtȩ. in exadtionib arpyȩ. in collocu¬
tionib stacuȩ. in questionib bestiȩ. in
tracdatib codeȩ. in contractat̾ib trape¬
zece. Od utcelligendũ. saxei. ad iudicã¬
dũ lignei. ad succensendum flaminei.
ad ignoscendum ferrei. ad amicicias par¬
di. ad facetias ursi ad fallendũ uul¬
pes. ad suꝑbiendum tauti. ad ꝯsumen¬
dũ minotauri. Spes fumas in rerũ
motib habetit. dubia tempora cercius
amant. ⁊ ignauia parit̃ conscientia q
crepidantes. cũ sint in p̃coriis leoues.
in castͥs lepores. timeito feda ue discu¬
tiautur: bella ne pugnent. Quorum
si nares afflauent rubiginosi aura
marsupii. confestim uideb̾ illio ⁊ ocd̃os
argi. ⁊ manus brarei.⁊ spinguatum

Expanded text:
nias. Nullum illis genus hominum, ordinum, temporum, cordi est. In foro Scythae, in cubiculo viperae, in convivio scurrae, in exactionibus harpyiae, in collocutionibus statuae, in quaestionibus bestiae, in tractatibus cocleae, in contractibus trapezitae; ad intellegendum saxei, ad iudicandum lignei, ad suscensendum flammei, ad ignoscendum ferrei, ad amicitias pardi, ad facetias ursi, ad fallendum vulpes, ad superbiendum tauri, ad consumendum minotauri. spes firmas in rerum motibus habent, dubia tempora certius amant, et ignavia pariter conscientiaque trepidantes, cum sint in praetoriis leones, in castris lepores, timent foedera, ne discutiantur, bella, ne pugnent, quorum si nares afflaverit uspiam robiginosi aura marsupii, confestim videbis illic et oculos Argi et manus Briarei et Sphingarum
Abbreviated transcription (Latin):
lal aut quis consensus templo dei cu ido¬
lis. Urãm itaq patiutate lacrimis ⁊ p̃cib
eroro. cãquã pedib apostolicis ꝓuolutus
deposco. ne corporis inei infirmitatẽ. mena
antietate gͣuetis. s dignemuini ac̃ precipe
ut disponendi canouice de capellauia

Expanded text:
templo Dei cum idolis? Vestram itaque paternitatem lacrymis et precibus exoro, et tanquam pedibus apostolicis provolutus deposco, ne corporis mei infirmitatem mentis anxietate gravetis, sed dignemini nunc praecipere ut disponendi canonice de capellania
Abbreviated transcription (Latin):
¶Romani sunt. quos timens etiam
qͥuos tunentur. Hi sunt quos ħ peculi¬
aricer prouincia manet. inferre caliuuaᷤ.
deferre ꝑsonas. afferre minas. auferte
substancias. Hi sunt quorum laudati
audis in ocio occupationes. in pace pre
impeduint preceriissi. fastidiunt ãmo¬
niti obluuscuntur locupletati. Hi suut
qui emnunt lites. uendunt utt̃cessiones. de¬
pucauo arbittos. iudicanda dictano.
dictata conuellunt. attrahunt ligatu¬
ros. ꝓtrahunt audiendos. thunt ad¬
dictos. tettahunt transeuntes. Hĩ suit
petutet p̃stitisse. Hi sunt qui negant¬

Expanded text:
i sunt quos timent etiam qui timentur. Hi sunt quos haec peculiariter provincia manet inferre calumnias, deferre personas, afferre minas, auferre substantias. Hi sunt quorum laudari audis in otio occupationes, in pace praeimpediunt praetermissi, fastidiunt admoniti, obliviscuntur locupletati. Hi sunt qui emunt lites, vendunt intercessiones, deputant arbitros, judicanda dictant, dictata convellunt, attrahunt litigaturos, protrahunt audiendos, trahunt addictos, retrahunt transigentes. Hi sunt poenitet praestitisse. Hi sunt qu
Abbreviated transcription (Latin):
uede ꝯmissa mͥ eccła facultatem.
Qd̃ ꝓfecdo em̃stt ex eo quia corrigendi
en orenitatẽ capellamȩ meȩ canonicã
⁊ traditã õnib epĩs potestatẽ abstulis¬
tis. Accessit cẽ ad ħ qł ego satis stu¬
peo. ꝙ uehenentius quicũq audiuit
uionẽ altaris. ⁊ sac̃dociĩ officiũ. sino sa¬
tisfadtione. siue audientia. sine absolu¬
tris ca sum obsecutus pceptis. miuꝰ accendenꝰ¬

Expanded text:
nendi de commissa mihi Ecclesia facultatem. nendi de commissa mihi Ecclesia facultatem. Quod profecto emerserit ex eo quod corrigendi enormitatem capellaniae meae, canonicam, et traditam omnibus episcopis potestatem abstulistis. Accessit etiam ad hoc quod ego satis stupeo quod vehementius quicunque audierint, nionem altaris, et sacerdotii officium sine satisfactione, sine audientia, sine absolutamen sum obsecutus praeceptis, minus attenden
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ suscipiamꝰ. cui nos tesponsũ¬
redđe diftulietꝰ. donec inde urm ha¬
beretnus consiliura. Res eiũ gͣnissimna
ẽ. ⁊ ut alii ã similib absterreantur
cautissime ꝓuidũdũ. Sunt aũ qui
dicunt quod ipsi dem̃brato aduersũ
malefactores incumbant suã proba¬
re inuiriam. Qui aute ita senciunt
illi adhereant iudicio. qđ camoten¬
se conciliũ auctoritate lict̾arũ caliti
ꝑp. de cenomanũ uicecomite : lisiar¬
do ꝓmulgauit. qͦ uidicatũ ẽ ipsum ui¬
cecomicẽ ꝓdamatite. qđ homune̾ lii¬
ardi de macena. cuiusda ecłe. cui
ipẽ uiccootuies ogressus de captioe cõ¬
fugiens ad ecdami inheserat. debere
contactu calidi ferri probare se uio¬
lutia homutũ liscardi ã maceria ab̃¬
tractum.
icuo de carissimo patre filius. sio
ap̃ uos de uob̃ in aure conqueror.
qm̃ ꝓ obedientia uĩa. adũsariis meis
factus sũ tota die in derisum. ꝯui¬
sultacioni eorũ expositus ita confun¬
dor tanquã õtutio qui amiserĩ dispo¬

Expanded text:
ui nos respondere distulimus, donec inde vestrum haberemus consilium. Res enim gravissima est, et ut alii a similibus absterreantur, cautissime providendum. Sunt autem qui dicunt quod ipsi demembrato, adversus malefactores incumbat probare injuriam. Qui autem ita sentiunt, illi adhaerent judicio, quod Carnotense concilium, auctoritate litterarum Calixti papae, de Cenomanensi vicecomite et Lisiardo promulgavit; quo judicatum est ipsum vicecomitem, proclamantem quod homines Lisiardi de maceria cujusdam ecclesiae, cui ipse vicecomes, egressus, de captione, consurgens ad ecclesiam, inhaeserat, debere, contactu calidi ferri, probare se violentia hominum Lisiardi, a maceria abstractum.icit de charissimo Patre filius, sic apud nos de vobis in aure conqueror, quoniam pro obedientia vestra adversariis meis factus sum tota die in derisum, et insultationi eorum expositus ita confundor, tanquam qui omnino 156 amiserim dispo
Abbreviated transcription (Latin):
conuolare. Hinc ẽ qđ ego ñ solũ in ne¬
cessitatib meis ad uos curt̾e ꝯpellor. s
eciã in m̾orũ angustiis amicorũ. Cũ
subueniatis. scieutes me ꝓ coloqͥ deuo¬
ee uolunttatem. itt upensiori studio
ei subueture satagatiꝰ. ꝙͣ iͥi. Et quot
adu̾sus eu conueticrunt. filii seculis.
querentes ei potius uicotodare. qua
aubitamꝰ contumelia de abscisio¬
ne menb̾ru canonico nr̃o illata. ad
aures ur̃as usq ꝑuenisse. De qua iu¬
deł ꝯtumelia cũ ipse dem̃bracus ad
quosda nob querela deposuisset. di¬
cens psata inuiriam. eorum consilio
⁊machinamento sibi illatã. nos illiꝰ
diem dedinus. Affueriuit simul u¬
t̃q accusacoe ⁊ accusatus. Cecerum

Expanded text:
onvolare. 145 Hinc est quod ego non solum in necessitatibus meis ad vos currere compellor, sed etiam in meorum angustiis amicorum. Cum subveniatis, scientes me pro eo loqui devoesse voluntatem ut impensiori studio ei subvenire satagatis quam mihi. Quotquot adversus eum convenerunt, filii saeculi sunt, quaerentes ei potius incommodare quam ubitamus contumeliam, de abscissione membrorum canonico nostro illatam, ad aures vestras usque pervenisse. De qua videlicet contumelia, cum ipse demembratus adversus quosdam nobis querelam deposuisset, dicens 140 praefatam injuriam eorum consilio et machinamento sibi illatam, nos illis diem dedimus. Adfuerunt simul utrique, accusator et accusatus. Caeterum
Abbreviated transcription (Latin):
nos cũ accusatis cusi pͥus de ur̃a ⁊ co¬
cius ecđe purgarentur ꝯtumelia ꝯ¬
muniatre nołutes. purgatione utusq
sub septima manu legitunarti sciscepi¬
mꝰ ꝑsonarũ. De ort̾o uĩa nouerit sub¬
limitas. de ilł qͥ in caniotucũ manuᷤ¬

Expanded text:
cusatis, nisi prius de nostra et totius Ecclesiae purgarentur contumelia, communicare nolentes, purgationem utriusque sub septima manu legitimarum suscepimus personarum. De caetero vestra noverit sublimitas, de illis qui in canonicum manu
Abbreviated transcription (Latin):
ałs qđ suũ ẽ uendicare. De cetero nolu
de moute sorello psũtẽ exuisse uitã. Ra¬
dultu ca decatiu cui ad agendũ cũ p̃
ei parcendũ ⁊ labore ttansalpinandi re¬
larandũ decretierit. Suꝑ hac peticio¬
ne qͥd sanctitati urȩ placuerto. nob̃
⁊ ei taqua humillutio filio ur̃o. uris

Expanded text:
ae quod suum est vindicare. De caetero nolumm de Monte Sorello praesentem exuisse vitam, Radulphum tamen decanum, cui ad agendum cum praei parcendum, et laborem transalpinandi relaxandum decreverit. Super hac igitur petitione quid sanctitati vestrae placuerit, nobis et ei tanquam humillimo f
Abbreviated transcription (Latin):
ẜꝑsonȩ. Quaꝑꝑ ego cũ tota turonꝰ
eccła tioł exoro. quatuuiꝰ ad debitũ
p̃sage metropoł respiciatis. ei q sua refor¬
mare dignemini dignitatẽ. In qͦ bñ nos
cognoscemꝰ exauditos. si ei qͥ it pfata sede
uł nob̾ ⁊ illi die agendũ stacciatis. Prete¬
tea p̃tatis p̃cib addendũ decreui. ꝗͣtinus

Expanded text:
sonae. Quapropter ego cum tota Turonensi Ecclesia vos exoro, quatenus ad debitum praefatae metropoli respiciatis, eique suam reformare dignemini dignitatem. In quo bene nos cognoscemus exauditos, si ei qui in praefata sede vel nobis et illi diem ad agendum statuatis. Praeterea, praefatis precibus addendum
Abbreviated transcription (Latin):
lit̃ cũ ec̃ ingratũ. qͥ cũ ex ipossibilitate
bñfaccori uicẽ ñ reddit. ht plena red¬
bendi uoluntate. Licet gͥ ingãtudiuis
liũ habuuuse. occidntał eccła nequa ꝗͣ
ignorat. Doceo h eciã pontificaliũ ca¬

Expanded text:
ex impossibilitate benefactori vicem non reddit, habet plenam reddendi voluntatem. Licet igitur ingratitudinis lium habuisse Occidentalis Ecclesia nequaquam ignorat. 139 Docet hoc etiam pontificalium ca
Abbreviated transcription (Latin):
tuficatũ est. uob in angliã necẽe ẽ tͣns¬
qͥ legationẽ. Qd̾ si ica ẽ. de qͥb dam
tiegotiis a romana mͥ ĩpositiᷤᷤ ecda uo¬
bcũ locuturus: in normannia uob oc¬
cuit̾e disposui. si diẽ tͥ ⁊ locũ signifi¬
care dignemini. Eappt̃ exoro. ut ⁊ ħ
mͥ sigillatis delignetis litt̾is: ⁊ regis
initigare satagatiꝰ.
uo bñfactori ⁊ dño. Quantũ liba¬
ltati uĩe simus obnoris. quautas¬
ue bñficiis ur̃is debeamus gr̃as. nec
explicare lingua sufficimꝰ. neo oꝑe ꝓ
mereri. In qͣntũ nob̾ tatã desicꝑ datũ ÷.¬
eque ꝓ uta incolumitate ⁊ salute. ora¬
tiones dõ multiplica bimꝰ: quẽ adino¬
dũ ⁊ ꝓ nob̾. Quia uero fortassis quod si¬
ne lacͥmis dicẽ ũ possum. faciẽ urata

Expanded text:
necesse est transqui legationem. Quod si ita est, de quibusdam negotiis a Romana mihi impositis Ecclesia vobiscum locuturus in Northmannia vobis occurrere disposui, si diem mihi et locum significare dignemini. Eapropter exoro, ut et hoc mihi sigillatis designetis litteris, et regintiam mitigare satagatis.Suo benefactori et domino. Quantum liberalitati vestrae simus obnoxii, quantasve beneficiis vestris debeamus gratias, 185 nec explicare lingua sufficimus, nec opere promereri. In quantum nobis tamen desuper datum eque pro vestra incolumitate et salute orationes Deo multiplicabimus, quemadmodum et pro nobis. Quia vero fortassis quod sine lacrymis dicere non possumus faciem vestram
Abbreviated transcription (Latin):
pacentũ q ut̃oiũ. obedientiã illã manu
satigatã usq ad uos exaudire uelitis. ppm
in illã sic credimꝰ suscepturi. Detuq tais¬
fretatura uos audiuimus. ⁊ a nob longe
recessurum. S ħ certu habeatis. qđ aque
multȩ n pot̾unt excuguere carirate qͣ

Expanded text:
manutfatigatam usque ad vos, exaudire velitis, Christum in illa, sicut credimus, suscepturi. Denique transfretaturum vos audivimus, et a nobis longe recessurum. Sed hoc certum habeatis quod aquae multae non poterunt exstinguere charitatem qua
Abbreviated transcription (Latin):
uiduens: exultatione. In eo siqͥdẽ mͥ
suscitata ẽ. indignatione p̃cellencissimi
ftatcorũ regiᷤ cuta me leuiri posse.
Cuius dũ zelor legẽ dñi grãm ami¬
si. Cũ erũ ex p̃cepto romani pontifi
transissem archidiaconatũ in ea at¬
q decaniam. ꝑsonis uacantes: inuemi.
Dei pacto fere antio in cade met̾poli
regis lictetas accepi. continentes. regẽ
p̃scͥptas dedisse dignitates. atq mͥ p̃cipe
eatumde dignitatũ initt̾e ñ differrem.
Quo audito. nolui in causa đi. contra
dm̃ parere potestati. scieus meliꝰ eẽ. do ma¬
gis quã hoĩb obedire. Actendñs tñ opor¬
cere conueniri regenu atq ut ab huimoi

Expanded text:
exsultationem. In eo siquidem mihi suscitata est spes, indignationem praecellentissimi Francorum regis circa me leniri posse, cujus, dum zelor legem Domini, gratiam amisi. Cum enim ex praecepto Romani pontifictransissem, archidiaconatum in ea et decaniam personis vacantes inveni. Deinde peracto fere in eadem metropoli anno, regis litteras accepi, continentes regem praescriptas dedisse dignitates, atque mihi praeearumdem dignitatum mittere non differem. Quo audito nolui in causa Dei contra Deum parere potestati, sciens melius esse Deo magis quam hominibus obedire. Attendens tamen oportere conveniri regem, atque ut ab h
Abbreviated transcription (Latin):
ratu. Detuq nec bonã spẽ mecũ ab eo re¬
portans: agendi cũ eo diem suscepi. Affui¬
fui stacuto die : loco. in audientia eorũ qͥ
ꝯuetiant. patatus responđe obiectĩ::
cationicũ subire udiciũ. Dehino au¬
dica utͥusq partis sentcentia. cũ ego ad

Expanded text:
ratum. Denique nec bonam spem ab eo reportans, agendi cum eo diem suscepi. Adfui statuto die et loco in audientia eorum qui convenerant paratus respondere objectis, et canonicum subire judicium. Dehinc audita utriusque parti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhibuit. ne qͥoquã de p̃dictarũ redditi¬
b dignitatũ. aut p̃siunerẽ: aut ordina¬
rẽ. Frustra poes aituli. frustra ꝓtuli plu¬
rua. qͥl in manifestis etiã inuriis.
itata deceret micelcẽ pocestate. Argu¬
ar indacii. nͥ uetieral ił andegauoꝵ ep̃.¬
nͥ plures cũ eo sac̾doces mͥ testimoniu
ꝑhibueruit quod paratus fuerĩ itisticiã
exequi. quod corũ qͦ subdi uidicio: qͥ
de me ñ habebant iudicare. Deniq sic
teg̃slus sũ secutus ẽ ñtius qͥ diceret e¬
dixisse regẽ. ne fructus possessioñ turo¬
nẽsis eccłe qͦs tegis potestas accing̃. ad
p̃satã defertecur eccłã. s fisco dehincepᷤ¬
ascͥptus. regiis usib deseruiret. qđ ita
factũ est. Terra qͦ iplius sic tͥ suspec¬
ecłasticȩ rigore disciplinȩ. Subuetu¬
⁊ regi ex caritate suggeri. ne sagitas
suas ii sene ꝯpleat sacerdote. ne contͣ
sanctorũ patrũ sanctiones insurgat.
ne ꝑsequat᷑ cuieres eodȩ iã sepultę. ci¬

Expanded text:
uit, ne quidquam de praedictarum reditibus dignitatum aut praesumerem aut ordinarem. Frustra preces attuli, frustra protuli plurima, quibus in manifestis etiam injuriis iratam deceret mitescere potestatem. Arguar mendacii, nisi venerabilis Andegavorum epn plures cum eo sacerdotes mihi testimonium perhibuerint, quod paratus fuerim judicium exsequi; quod eorum subdidi me judicio, qui de me non habebant judicare. Denique sic egressum a rege secutus est nuntius, qui diceret dixisse regem, ne fructus possessionum Turonensis Ecclesiae, quos regis potestas attingit, ad praefatam deferrentur Ecclesiam, sed fisco 138 deincepascripti regiis usibus deservirent: quod ita factum est. Terra quoque ipsius sic mihi suspececclesiasticae rigorem disciplinae. Subveet regi ex charitate suggeri ne sagittas suas in sene compleat sacerdote, ne contra sanctorum Patrum sanctiones insurgat, ne persequatur cineres Ecclesiae jam sepultae, ci
Abbreviated transcription (Latin):
sit. conpatior. Quippe lut̾atura si
mul ⁊ conu̾satione ãpleccendus. in pec¬
tore ineo ꝑhennẽ in̾iusti mansionẽ.
Uñ licet remotus es a me. memoria tñ
totus es ap̃ me. Scias aũ qr ã festiuita¬
de sc̃i laurencii febͥb qͣrtani afflictus.
õtuno curas deposui. sustinens ꝙ pla¬
cet dno do me sustin̾e. Notiis cã me
tuę uolurtati deuotũ : obseqͥis.

Expanded text:
ppe litteratura es simul et conversatione amplectendus, et in pectore meo perennem meruisti mansionem. Unde licet remotus a me, memoria tamen totus es apud me. Scias autem quia a festivitate sancti Laurentii febribus quartanis afflictus, omnino curas deposui, sustinens quod placet Domino meo me sustinere. Noveris autem me tuae voluntati devotum et obsequiis.
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ihe indinato capite scribebat in
ad hireneũ scribus de eade muliere.
ait. Oblata erat scribis ⁊ pharisei. do¬
mino iħu adulterii rea. ⁊ hac oblata
ftaude. ut si eam absoluet. legẽ solue
uidetur. Si uͦ dãpnaret ꝓposctũ sui
euitaret aduentus. qr peccata omnui
remissurus aduenit. Deniq supͣ ait
Ego ñ iudico quẽꝗͣ. Offerentes ergoᷤ
cã dixerunt. Hanc mulierẽ inuenimꝰ
publice mechantẽ. Scriptũ est eĩ in
in lege moysi omnẽ mechã lapidari.
Tt uero quid dicis de ce Que cũ di¬
cerent. iħs indinato capite. digito scͥ¬
be. in.terra. Et cũ expeccarent ut au¬
dirent eum: erigens cap̃ dixit. Qui .s.
ꝗͣ ista sentencia. ut is pecoita putuat.
qui expers peccati sit: Quomͦ etũ fe¬
tas alieni ultore. ⁊ pͥi cͥminis defenso¬
nisi festucã que in ođo fratris tui
ẽ: uides. trabẽ aũ q̃ in ođo tuo ẽ. n ui¬
des. Libido enĩ uelud festuca ⁊ cito accẽ¬
diti ⁊ proꝑe consiunitur. Porro sic̾ut eu¬

Expanded text:
s, inclinato capite, scribebat in ad Irenaeum scribens, de eadem muliere ait: « Oblata erat a Scribis et Pharisaeis Domino Jesu adulterii rea, et hac oblata fraude, ut si eam absolveret, legem solvere videretur: sin vero damnaret, propositum sui mutaret adventus; quia peccata omnium remissurus advenit. Denique supra ait: Ego non judico quemquam . Offerentes ergo eam, dixerunt: Hanc mulierem invenimus publice maechantem. Scriptum est enim in lege Moysis omnem maecham lapidari. Tu vero quid dicis de ea ? 12. Quae cum dicerent, Jesus inclinato capite, digito scribebat in terra. Et cum exspectarent, ut audquam ista sententia, ut is peccata puniat qui expers peccati sit? Quomodo enim feras alieni ultorem, et proprii criminis defensonisi: Festucam quae in oculo fratris tui est, vides; trabem autem quae in oculo tuo est non vides . Libido enim velut festuca est, cito accenditur et propere consumitur. » Porro sicut e
Abbreviated transcription (Latin):
nut spos me mag̃ dilig̃ quã uo̾. q̃ młte filie
isrł. uos foris statis. ⁊ sposĩ eubieulũ ude¬
tis ĩtntẽ. Nemo dubitet. nigrã uocatã
nigrã eẽ formosã. ꝗnos sumꝰ. ut cognosca¬
mͦ dñi. ut cĩtica cãtici p̾dicemꝰ. ut ab et hi¬
opie finib. ut ab extremo t̾re ueniremꝰ sa¬
pientiã ui audire salomonĩ. ⁊ qno saluaro¬
riuor ĩtonãtiꝰ audit᷑. Regina austͥ ueñ ĩ

Expanded text:
mat sponsus, me magis diligit, quam vos: quae multae filiae Israel. Vos foris statis, et sponsam cubiculum videtis intrantem. Nemo dubitet nigram vocatam, nigram esse formosam. Qui nos sumus, ut cognoscamus Deum, ut Cantica Cantici praedicemus, ut ab Aethiopiae finibus, ut ab extremo terrae veniremus, sapientiam veri audire Salomonis? Et quando Salvatoris vox intonantis auditur: Regina austri veniet in
Abbreviated transcription (Latin):
hõ uirõ abdicatõ. Rogasti ⁊ ꝙ. saluator
bis idẽ sqͥpsit. aut eciã alud ꝙ ad ieã
scbere ñ grauarer. Ego sane nicħ ali¬
sii diligens lector facile pot̃ eliquare.
Quod gͥ de his panutati meȩ innotuit.
tibi ꝑstͥngere curaui. Manifestũ est
ad accusationẽ adult̾e dominũ cap̃
indinasse.⁊ in t̃ia scͥpsisse. Quid autẽ
euulista dereliquit. ambsius aũ ad stu¬
diosum scribũs: ait. Cũ adulterã repꝑi¬
ssenf uidĩ obtulerũt eã saluatori. cap¬
tantes ut si absoluet eã. iudetur legẽ

Expanded text:
ator bis idem scripserit, aut etiam aliud quod ad meam scribere non gravarer. Ego sane nihil alisii diligens lector facile potest eliquare. Quid ergo de his parvitati meae innotuit, tibi perstringere curavi. Manifestum est, ad accusationem 189 adulterae, Dominum caput inclinasse, et in terra scripsisse. Quid autem evangelista dereliquit. Ambrosius autem ad Studiosum scribens, ait: « Cum adulteram reperissent Judaei, obtulerunt eam Salvatori, captantes, ut si absolveret eam, videretur legem
Abbreviated transcription (Latin):
ingñti mĩa sua tantũ retraxit. ut frigꝰ¬
quod quod talẽ comitatur infirmitate
ñ secitiam. Calor aute. ⁊ bieuis sit: ⁊ spẽ
p̃stet in breuitate conuerti. Porro de hiꝰ
de quib uob̾ quid sentirem siripsi. qr
stne acceperunt. ⁊ ex uro ꝯpleta sunt con¬

Expanded text:
icordia sua tantum retraxit, ut frigus, quod talem comitatur infirmitatem, non sentiam; calor autem et brevis sit, et spem praestet in sanitatem converti. Porro de his, de quibus vobis quid sentirem scripsi, quia finem acceperunt, et ex vestro completa sunt con
Abbreviated transcription (Latin):
sumo pontisici .I. humił turonꝰ minist̃
uiteges ꝑseuerantiam obedientiȩ. Litt̾as
ad nos batissime pat̃. uiã dedit sublimi¬
tas. continentes ut causam que de con¬
iugio .h. de credone. ⁊ agnꝰ. uxoris iuę
suscitata fuerat. utraq parte conuora¬
ta cauonice satagereuiꝰ terminare. Qb
cũ diem agendi ex cito dedissecaus pre¬

Expanded text:
TUS humilis Turonorum minister, integrae perseverantiam obedientiae. Litteras ad nos, beatissime Pater, vestra dedit sublimitas, continentes ut causam quae de conjugio Hugonis de Credone, et Agnetis uxoris suae suscitata fuerat, utruque parte convocata satageremus terminare. Quibus cum diem agendi ex vestro dedisse
Abbreviated transcription (Latin):
ducere. ⁊ maxime.Wi. de laualle fratͣm
suum. cum comite. guerrur̾ hr̃e se. ñ
posse ad causam uenire. precũdit. Prete¬
rea contigit. ut añ diem que posue¬
ramus. francorũ rex ad coronandũ uos
pore ⁊ conditione uie cogeremur. Por¬
ro q̃ exaudire regem cui postulatum
debebamus obsequiũ. ⁊ que uł sic insti¬

Expanded text:
, et maxime Guidonem de Lavalle fratrem suum cum comite guerram habentem, se non posse ad causam venire praetendit. Praeterea contigit ut, ante diem quam posueramus, Francorum rex ad coronandum filipore et conditione cogeremur. Porro non exaudire regem, cui postulatum debebamus obsequium, et quem vel sic miti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcurbet. qđ ueuinẽ trausire ꝑmitao
ucemptatum. Semꝑ ⁊ inportune sꝑ
sacͥficiũ abrahȩ uolucres descenduiit.
seꝑ pharao migio in fluctib mascu¬
los nr̃os. semꝑ balaac illecebrarum
materiam transeunti populo dispo¬
uit. seꝑ sacra uasa de templo domi¬
ui balchasar asportat. Aduersus ca¬
liũ insidias ⁊ impetus bestiaru. chus
suꝑ orationis hostiã mulciplicet. la¬
crimis pugnet ⁊ suspiriis. in lapsu.
spe confortectir. p̃tñdat humilitatẽ
in uictoria. Post illũ toto damats
desiderio. qui suis in cuuangelio ait.¬

Expanded text:
perturbet, quod neminem transire permittat intentatum. Semper et importune super sacrificium Abrahae volucres descendunt, semper Pharao mergit in flumine masculos nostros, semper Balaac illecebrarum materiam transeunti populo disponit, semper sacra vasa de templo Domini Balthazar asportat. Adversus talium insidias et impetus bestiarum, tuus frater orationis instantiam multiplicet; lacrymis pugnet et suspiriis. In lapsu, spe confortetur, praetendat humilitatem in victoria, post illum clamans toto desiderio, qui suis in Evangelio a
Abbreviated transcription (Latin):
cis munienda sunt. ⁊ salib benedictio¬
nis asꝑgenda. Opus est armatura mu¬
mnultiformi. qͣ multiformes ictus ad¬
uersariorum recundantur. ꝓmissa
nob̾ cognosce colluctationẽ huiusmo¬
dii cũ moysi iosue subrogatus resistẽ¬
tes alienigenas dełe uiteretur. Nolu
uetsarios dereliquit. quatinus fillii
eorum in muliebiem declinantes uer¬
ciam. propulsare alienigenas usu p̃¬
liandi docerentur: Uñ ⁊ eũ uoluisse
quasdam natioues delere. uec eas tͣ¬
dere in matub iosue in primo libto
iudicũ. his inuenitur uerb hee sunt¬

Expanded text:
cis munienda sunt, et salis benedictiocis munienda sunt, et salis benedictionibus aspergenda. Opus est armatura multiformi, qua multiformes ictus adversariorum retundantur. Promissam nobis agnosce colluctationem hujusmodi, cum Moysi Josue subrogatus, resistentes alienigenas delere niteretur. Nolui sed eis adversarios dereliquit, quatenus filii eorum muliebrem declinantes inertiam propulsare alienigenas usu praeliandi docerentur. Unde et eum noluisse quasdam nationes delere, nec eas tradere in manibus Josue, 75 in primo libro Judicum his invenitur verb
Abbreviated transcription (Latin):
amitte ẽ. Porro qͣ iatioẽ uirguiẽ ẽẽ
dicã: ignoro. quẽ astruis ꝑ attrectatio¬
tiẽ genitaliũ seminiᷤᷤ effusione ma¬
culari. Si quiđ tẽptari potest aliqͥs
nolñs. ut stimulari pot̃ nolns. Si¬
gͦ tẽptationi cẽptatꝰ ꝯseittit. sathanã
hẽ quo gaudeat. eũ ridet sibi ꝓstcͣũ.
quem ad flagitium fornicationis ꝑ
consensum indiuauit. Quod si frat̃
a consensu uinunis est. det gloria
deo. quia uñ hostis uiccoriam q̃rit.
inde uictus ipse sub cumbit. Est gͥ
fratris illius propͥa ꝑscritari conscie¬
ciam.⁊ si se uirilit pugnasse cognouit.
oret ne cadat. Si aũ suserit em̾su
ex tẽptatioe consũsum. multo deuo¬
tius ut tesurgat e orandũ. sacris
insistendum ieuinus. ꝑ singłaᷤ noceeᷤ
rigandũ lacͥmis sitatu suũ. suscipiẽ¬
ta grauis  freqũs disciplina. castigã¬
dũ cũ paulo corpꝰ. et in seruitute re¬
digendum. Menbra qͦ de quib hoᷤ¬
tis p̃ter auditũ p̃sumit. ĩpressios cru¬

Expanded text:
Porro qua ratione virginem esse dicam ignoro, quem astruis per attrectationem genitalium seminis effusione maculari? Siquidem tentari potest aliquis nolens, stimulari potest nolens. ergo tentationi tentatus consentit, Satanas habet quo gaudeat, eumque ridet sibi prostratum, quem ad flagitium fornicationis per consensum inclinavit. Quod si frater a consensu immunis est, det gloriam Deo, quia unde hostis victoriam quaerit, inde victus ipse succumbit. Est igitur fratris illius propriam perscrutari conscientiam, et si se viriliter pugnasse cognoverit, oret ne cadat. Si autem senserit emersum ex tentatione consensum, multo devotius, ut resurgat, est orandum, sacris insistendum jejuniis, per singulas noctes rigandum lacrymis stratum suum, suscipienda frequens et gravis disciplina, castigandum cum Paulo corpus, et in servitutem redigendum. Membra quoque, de quibus hostis praeter auditum praesumit, impressione cru
Abbreviated transcription (Latin):
c. ad. tẽp̃. Hicic est quod exeutem de egip¬
to isrłm phario cũ currib ⁊ equis ꝑse¬
quitur: qđ sachan egressurus ab co quẽ
cenuerat in uinculis ab infantia dis¬
cerpit eum grauius⁊ quasi morcuum
derelinquit. ħ sunt prelia que necc̃e
est preliari turones xp̃i. his ueluo qͥ¬

Expanded text:
ationem . Hinc est quod exeuntem de Aegypto Israelem Pharao cum curribus et equis persequitur ; quod Satan egressurus ab eo quem tenuerat in vinculis ab infantia, discerpit eum gravius, et quasi mortuum derelinquit . Haec sunt praelia quae necesse est praeliari tirones Christi. His, velut q