comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nat securus. Fac quia regnat
securus. numquid regnat eter
nebam: quales amatores habe¬
at p̃sens uita temporalis uita
breuis uita. feda uita. quales
habeat amatores Fit plerumq
homo ꝓpter hanc uitam nudus
mendicuis Queris ab eo quare.
Sic respondet. Ut iuiuerem
Quid amasti: & guid amans. qͦ
ꝑuenisti: Quid dicturus es ma¬
le amator ꝑuerse amator. Qͥ d
dicturus es huic amate tue:
Dic alloquere blandire si po¬
tes Quid dicturus es: Ad istã
nuditatem me ꝑduxit pul¬
chritudo tua. Clamat tibi . Fe¬
da sum &e tu amas: Clamat
Dura sum & tu amplecteris:
Clamat. Uolatica sum. & tu se¬
qui conaris: Eece respondet tibi
amata tua. Hon tecum stabo
& si tecum aliquantũ ero non
tecum ꝑmancbo. Nudare te po¬
tui: beare non potui. Ergo qm̃
torio diuĩ dei nr̃i. aduersus blan¬
dicias male amatȩ: amemus illi¬
us pulchritudinem uite. quam
nec oculus udit. nec auris audiuit.
nec in cor hominis ascendit. Hanc

Expanded text:
nat securus? Fac quia regnat nat securus? Fac quia regnat securus; numquid regnat aeternebam, quales amatores habeat praesens vita, temporalis vita, brevis vita, foeda vita, quales habeat amatores. Fit plerumque homo propter hanc vitam nudus, mendicus. Quaeris ab eo quare? Sic respondet: Ut viverem. Quid amasti, et quid amans quo pervenisti? quid dicturus es, male amatae perverse amator? quid dicturus es huic amatae vitae tuae? Dic, alloquere, blandire, si potes. Quid dicturus es? Ad istam nuditatem me perduxit pulchritudo tua. Clamat tibi, Foeda sum, et tu amas? Clamat, Dura sum, et tu amplecteris? Clamat, Volatica sum, et tu sequi conaris? Ecce respondet tibi amata tua, Non tecum stabo: etsi tecum aliquantum ero, non tecum permanebo. Nudare te potui, beare non potui. CAPUT VIItorio Domini Dei nostri adversus blanditias male amatae, amemus illius pulchritudinem vitae, quam nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit. Hanc
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt habere homines unde ui¬
uant: & ꝓpter hanc uolunt dare
undeuiuunt. Quod tibi seruas
unde uiuas. hoc das ut uiuas. for¬
te fame defecturus: &e tamen di¬
cis: Tollat. Quid ad me: Mendi¬
care uolo. Das unde iuuis. men¬
dicare paratus ut uiuas. Paratꝰ
es datis etiam necessariis mendi¬
care in hoc mundo. & non es
paratus erogatis suꝑfluis reg
Si aliqua statera ęquitatis in¬
uenitur in arca cordis tui ꝓfer
illam: &e hȩc duo impone in illa
& appende. Mendicare in hoc
mundo. & regnare cum xp̃o
Hon est guod appendere. Non
enim in illius rei comparatione.
habet hoc ali quod pondus Si
dicerem regnare in hoc mun¬
do & regnare cum xp̃o. nonz
eẽt quod appendere Penitet
me dixisse appende. Arsus ñ
est quod appendere. Quid ꝓ-¬
dest homini si totũ mundum
lucretur anime autem fue de¬
trimentum patiatur. Qui au¬
dem non passus fuerit decͥm̃tũ
animȩ sue. ipse regnabit cũ xp̃o
Quis autem in hoc mundo reg¬

Expanded text:
volunt habere homines unde vivolunt habere homines unde vivant, et propter hanc volunt dare unde vivant. Quod tibi servas unde vivas, hoc das ut vivas, forte fame defecturus. Et tamen dicis: Tollat, quid ad me? Mendicare volo. Das unde vivis, mendicare paratus ut vivas. Paratus es, datis etiam necessariis, mendicare in hoc mundo; et non es paratus, erogatis superfluis, regSi aliqua statera aequitatis invenitur in arca cordis tui, profer illam, et haec duo impone in illa, et appende: Mendicare in hoc mundo, et regnare cum Christo. Non est quod appendere. Non enim in illius rei comparatione habet hoc aliquod pondus. Si dicerem regnare in hoc mundo, et regnare cum Christo; non esset quod appendere. Poenitet me dixisse, Appende: prorsus non est quod appendere. Quid prodest homini, si totum mundum lucretur, animae autem suae detrimentum patiatur ? Qui autem non passus fuerit detrimentum animae suae, ipse regnabit pro Christo. Quis autem in hoc mundo reg
Abbreviated transcription (Latin):
ista temporalis ab amatoribus
suis in quam magno timore
sunt homines. ne moriantuR
morituri Ulideas hominem
tremere. fugere. latebras quere¬
re. defensiones aucupari roga¬
re ꝓuolui. si fieri potest quic¬
quid habet dare: ut uita done¬
tur. ut uno die plus inuatur.
ut etas incerta semꝑ aliguan¬
to diutius ꝓtendatur lanta
faciunt homines: Quis tale
aliquid ꝓuita ȩterna: Allo¬
quamur amatorem p̾sentis
uitȩ. Quid agis. quid festinas
quid trepidas. quid fugis. qͥd
latebras guęris Ut iuuam
inquit Certe ut uiuas Ut ui¬
uas semꝑ incturus: Non: ⁊ son
ergo mortem satagis auferre:
s differre Qui tanta agis ut
paulo serius morlaris. age
aliquid ut numquã moria¬
qui dicant. tollat fiscusrero
meas ut serius moriar. quam
raro inuenimus qui dicat. tol¬
lat xp̃c res meas. ut num qͣm
moriar. & tamen oamator
temporalis uite si tollat fiscus te
spoliat in hoc scło si tollat xp̃s ti¬
bi seruat in celo ꝓpter hanc uitã

Expanded text:
ista temporalis ab amatoribus ista temporalis ab amatoribus suis; in quam magno timore sunt homines, ne moriantur morituri. Videas hominem tremere, fugere, latebras quaerere, defensiones aucupari, rogare, provolvi; si fieri potest, quidquid habet, dare, ut vita donetur, ut uno die plus vivatur, ut aetas incerta semper aliquanto diutius protendatur. Tanta faciunt homines: quis tale aliquid pro vita aeterna? Alloquamur amatorem praesentis vitae: Quid agis? quid festinas? quid trepidas? quid fugis? quid latebras quaeris? Ut vivam, inquit. Certe ut vivas? Ut vivas semper victurus? Non. Non ergo mortem satagis auferre, sed differre. Qui tanta agis, ut paulo serius moriaris, age aliquid, ut nunquam moriaqui dicant, Tollat fiscus res meas, ut serius moriar: quam raro invenimus qui dicat, Tollat Christus res meas, ut nunquam moriar. Et tamen, o amator temporalis vitae, si tollat fiscus, te spoliat in hoc saeculo; si tollat Christus, tibi servat in coelo. Propter hanc vitam
Abbreviated transcription (Latin):
quid ꝓfitearis Quando ille in
cruce pendebat quam crucem
portas in fronte: non signum lig¬
ni te delecꝰtat. s signum penden¬
tis Quando ergo ille pendebat
in cruce. seuuentes circum spici¬
ebatꝰ insultantes ferebat᷑. ꝓini¬
micis orabat. medicus etiam
cum occideretur sanguin e
suo egrotos sanabat. Dixit enĩ
Pater ignosce illis. quia nesci¬
unt quid facrunt: Hec istauax
uacua uel manis fuit. & ex ip¬
sis postea milia crediderunt
in eum quem occiderant: ut
discerent ꝓ ipso pati. qui ꝓ
ipsis &e ab ipsis passus est. Hinc
ergo urcelligitur fr̃s. ab isto
signo. ab isto caracꝰtere quem ac¬
cipit xp̃ianus etiam cum fit
cathecuminus. hinc uitelligit᷑
quare simꝰ xp̃iani. quia non
ꝓpter temporalia & transeun¬
tia uel bona uel mala. s ꝓpter
uitanda iala q̃ ñ transibunt:
& ꝓpt̃ adipiscenda bona que
terminum non habebunt
fr̃s. quod ammonueram. quod
ꝓposueram. obsecro uos attenda¬
mus quomodo diligatur uita

Expanded text:
quid profitearis. Quando ille in quid profitearis. Quando ille in cruce pendebat, quam crucem portas in fronte non signum ligni te delectat, sed signum pendentis: quando ergo ille pendebat in cruce; saevientes circumspiciebat, insultantes ferebat, pro inimicis orabat. Medicus etiam cum occideretur, suo sanguine aegrotos sanabat. Dixit enim: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Nec ista vox vacua vel inanis fuit. Et ex ipsis postea millia crediderunt in eum quem occiderant, ut discerent pati pro ipso, qui pro ipsis et ab ipsis passus est. CAPUT V. Hinc ergo intelligitur, fratres, ab isto signo, ab isto charactere, quem accipit Christianus, etiam cum fit catechumenus; hinc intelligitur quare sumus Christiani, quia non propter temporalia et transeuntia, vel bona, vel mala, sed propter vitanda mala quae non transibunt, et propter adipiscenda bona quae terminum non habebunt.fratres, quod admonueram, quod proposueram, obsecro vos, attendamus, quomodo diligatur vita
Abbreviated transcription (Latin):
Sic eam diliganus quomodo dili¬
gitur temporalis ab amatoribus
suis. non quomodo temporalis ui¬
ta dilecta est a martyribus scĩs.
Istam enim aut nichil aut mini¬
mum dilexeruit: & ei facile sem¬
piternam p̃posuerunt. Nson gͦ
martyres attendi quando dixi.
diligamus ȩternam quomodo
diligitur temporalis s quomͦ
diligitur tẽporalis ab amatoribꝰ
suis sic diliganius ȩternã cinus¬
enim xp̃iam facti sumus: noti
ꝓpter hanc temporalem uitam
Quam multi enim xp̃iani im¬
maturi rapiuntur. & sacrilegi
homines usq ad decrepitam ȩta¬
tem in hac uita ꝑdurant. Sȩd
rursus & apud eos multi mori¬
untur unmaturi. Multa dãp
& rursus multa dampna un¬
multi honores impioꝵ: & ab¬
iectiones xp̃ianor. &rursus
ergo ista bona & mala utrisq
mala ista deuitanda uel bona
adipiscenda. nomen xp̃o dedinius:
&e frontem tanto signo subiecimꝰ:
Xp̃ianus es in fronte portas eru¬
cem xp̃i Caracter tiuis docet.

Expanded text:
sic eam diligamus, quomodo dilisic eam diligamus, quomodo diligitur temporalis ab amatoribus suis: non quomodo temporalis vita dilecta est a sanctis martyribus. Istam enim aut nihil, aut minimum dilexerunt, et ei facile sempiternam praeposuerunt. Non ergo martyres attendi, quando dixi, Diligamus aeternam, quomodo diligitur temporalis: sed quomodo diligitur temporalis ab amatoribus suis, sic diligamus aeternam, cenim Christiani facti sumus, non propter hanc temporalem vitam. Quam multi enim Christiani immaturi rapiuntur, et sacrilegi homines usque ad decrepitam aetatem in hac vita perdurant? Sed rursus et apud eos multi moriuntur immaturi. Multa damna et rursus multa damna immulti honores impiorum et abjectiones Christianorum: et rursus ergo ista bona et mala utrisque mala ista devitanda, vel bona adipiscenda, nomen Christo dedimus, et frontem tanto signo subjecimus? Christianus es, in fronte portas crucem Christi. Character tuus docet
Abbreviated transcription (Latin):
& quis explicet uerbis. huuis in¬
te tantam & tam conspicuam
feditatem. Et tamen ista feditas
habet amatores suos tales. ut
optemus inuenire paucissimos.
qui fic diligant ȩternam uitã.
quam finire non possuntꝰ qͦmͦ
ista diligitur. quȩ &e cito finitur:
& si ꝓtendatur. cotidie timit᷑.
ne ꝑ horas singulas finiatur:
Quid faciamus. quid agamud.
quid dicamus. quos cõmmina¬
tionis aculeos quos exhortati¬
onis ignes ammoueamus coR¬
dibus pigris &e duris. & terreni
stuporis glacie congelatis. ut
torporem mundi aliquan do
decutiant. & in eterna in ardes¬
cant: Quid inquam faciamud.
quid dicamus: Adiacet michi
& interim occurrit: quia res
ipse cotidiane ammonent nod
& fuggerunt quid dicamus.
uite accȩde si fieri potest ad a¬
mandam ȩternam uitam. qͣm
martyres amauerunt. qui hȩc
temporalia contempserunt:
Rogo obsecro. exhortor. non
solum uos. s uobiscum & nos:
diligamus ȩternam uitam
Holo amplius: cum sit ãplioR

Expanded text:
Et quis explicet verbis, hujus vitEt quis explicet verbis, hujus vitae tantam et tam conspicuam foeditatem? Et tamen ista foeditas habet amatores suos tales, ut optemus invenire paucissimos, qui sic diligant aeternam vitam, quam finire non possunt, quomodo ista diligitur, quae et cito finitur, et si protendatur, quotidie timetur, ne per horas singulas finiatur. Quid faciamus? quid agamus? quid dicamus? Quos comminationis aculeos, quos exhortationis ignes admoveamus cordibus pigris et ducis, et terreni stuporis glacie congelatis, ut torporem mundi aliquando decutiant, et in aeterna inardescant? Quid, inquam, faciamus? quid dicamus? Adjacet mihi, et interim occurrit, quia res ipsae quotidianae admonent nos, et suggerunt quid dicamus. temporalis vitae, accede, si fieri potest, ad amandam aeternam vitam, quam martyres amaverunt, qui haec temporalia contempserunt. Rogo, obsecro, exhortor, non solum vos, sed vobiscum et nos, diligamus aeternam vitam. Nolo amplius, cum sit amplior;
Abbreviated transcription (Latin):
paterua pietas: ne deficiat etatid
infirmitas Blandientis est hoc
non edificantis. quod edificaue¬
runt martyres. quod capere
potuerunt: quod grandi corde
ceperunt: ꝓpt̾ quod sanguinẽ
fuderunt. Audistis in eiuian¬
gelio Merces ur̃a copiosa est
mi cum duȩ uite sint. una an¬
te mortem. alia post mortem:
ambe iste habuerunt &e habens
amatores suos: Qualis sit bre¬
uis hȩc uita quid describere opꝰ
est. Experimur quam erump¬
nosa: quam querelosa. Circum¬
data temptationibus plena ti¬
moribus. Ardens cupiditatibꝰ.
subdita casibus. In aduersis do¬
lens: in ꝓsperis tumens. Lucris
exultans. dampnis excruciais
& in ipsis lucris exultatione
trepidat ne quod ac quisiuit
amittat ne ꝓpter hoc quȩra¬
tur qui antequam haberet
non querebatur. Uera infelici¬
tas mendosa felicitas Humilis
cupit ascendere: sublunatus
timet descendere. Qui non ha¬
bet inuidet habenti: qui ha¬
bet contẽpuit non habentem

Expanded text:
paterna pietas, ne deficiat aetatis paterna pietas, ne deficiat aetatis infirmitas. Blandientis est hoc, non aedificantis. Quod aedificaverunt martyres, quod capere potuerunt, quod grandi corde ceperunt, propter quod sanguinem fuderunt, audistis in Evangelio: Merces vestra copiosa est mi, cum duae vitae sint, una ante mortem, alia post mortem; ambae istae habuerunt et habent amatores suos. Qualis sit brevis haec vita, quid describere opus est? Experimur quam aerumnosa, quam querelosa: circumdata tentationibus, plena timoribus; ardens cupiditatibus, subdita casibus; in adversis dolens, in prosperis tumens; lucris exsultans, damnis excrucians. Et in ipsis lucris exsultatione trepidat, ne quod acquisivit, amittat; ne propter hoc quaeratur, qui antequam haberet non quaerebatur. Vera infelicitas, mendosa felicitas. Humilis cupit ascendere, sublimatus timet descendere. Qui non habet, invidet habenti; qui habet, contemnit non habentem.
Abbreviated transcription (Latin):
eati martyris laurentu.
dies sollempnis hodiernꝰ
est Huic sollempnitati.
sc̃ẽ lectiones congriie
sonuerunt: Audiuimus & canta¬
mmmus: & euuangłicam lectionẽ
intentissime accepimus: Mar¬
tyrum ergo uestigia imitando
sectemur: ue sollempnitates eoꝵ
inaiuter cel ebremus. Curus aũt
meriti sit memoratus martyr.
quis ignorat: Quis ibi orauit.
&e non impetrauit: Quam mul¬
tis infirmis meritum eius etiam
temporalia beneficia p̃stitit: que
ille contempsit: Concessa sunt
enim non ut p̃cantium ꝑmane¬
ret infirmitas s ut deterioribus
concessis. amor fieret ad appe¬
tenda meliora. Quȩdam enim
plerumq parua. & ludicra con¬
cedit pater paruulis filiis. quȩ
maxine nisi acceperint plorañ.
Benigna &e paterna indulgen¬
tia hȩc imꝑtit. hec donat: quȩ
non uult ꝑmanere in filiis suis
iam granduisculis. iam ꝓficien¬
tibus Donat ergo pueris nuces.
quibus seruat hereditatem
Lndentibus & de quibusdam
li drieris se oblectantibus cedit

Expanded text:
eati martyris Laurentii dies solemnis hodiernus est. Huic solemnitati sanctae lectiones congruae sonuerunt. Audivimus, et cantavimus, et evangelicam lectionem intentissime accepimus. Martyrum ergo vestigia imitando sectemur, ne solemnitates eorum inaniter celebremus. Cujus autem meriti sit memoratus Martyr, quis ignorat? Quis ibi oravit, et non impetravit? Quam multis infirmis meritum ejus etiam temporalia beneficia praestitit, quae ille contempsit. Concessa sunt enim, non ut precantium permaneret infirmitas; sed ut deterioribus concessis, amor fieret ad appetenda meliora. Quaedam enim plerumque parva et ludicra concedit pater parvulis filiis, quae maxime, nisi acceperint, plorant. Benigna et paterna indulgentia haec impertit, haec donat, quae non vult permanere in filiis suis jam grandiusculis, jam proficientibus. Donat ergo pueris nuces, quibus servat haereditatem. Ludentibus et de quibusdam ludicris se oblectantibus cedit
Abbreviated transcription (Latin):
quando dixit. anima mea
turba est Ad illum ꝑtines &
times: & aliguid tibi nocitu¬
rus est mundus ꝓ quo mortu¬
us est ꝑ quem factus est mun¬
dus. Ad illum ꝑtines & times
Si ds̃ ꝓ nobis. quis contͣ nos:
Qui ꝓprio filio non peꝑcit
s ꝓ nobis om̃i ⁊ bꝰ tradidit eũ

Expanded text:
quando dixit, Anima mea quando dixit, Anima mea turbata est. Ad illum pertines, et times? Et aliquid tibi nociturus est mundus, pro quo mortuus est, per quem factus est mundus? Ad illum pertines, et times? Si Deus pro nobis, quis contra nos? Qui proprio Filio non pepercit, sed pro nobis omnibus t
Abbreviated transcription (Latin):
tamquam alloguitur eos. nẽ
anima mea turbata est. Agnos¬
cite uos in me. ut guando forte
turbati fueritis non desꝑecis:
s ad caput urm̃ reuocetis as¬
pectum. & dicatis uobis. Qͣn
do dñs dicebat. anima mea
turbata est: nos in illo eramꝰ
nos significabannir. Turbamur
s non ꝑimus. Quare tristis es
anima mea. & quare conturbas
me: Non uis finiri miseram in¬
tam: Tanto est miserior: quan¬
to & misera est & non uis fini¬
ri: Minus eẽt misera: si non
amaretur. Qualis est beata
uita. quando sic amatur mise¬
ra uita. tantum quia uocatire
uita: Quare ergo tristis es ani¬
ma mea. & quare concurbas
me: Habes quid agas. Defecisti
in te. spera in dño. Turbaris in
te: spera in dño. Qui te elegit
ante mundi constitutionem.
qui te p̃destinauit. qui te uo¬
cauit. qui te impiam iusti fi¬
cauit. qui tibi głificationem
sempiternam ꝓmisit. qui ꝓ
te mortem non debitam sustu¬
lit. qui ꝓ te sanguinem fudit
qui te in se transfigurauit

Expanded text:
tanquam alloquitur eos, Nunc tanquam alloquitur eos, Nunc anima mea turbata est. Agnoscite vos in me, ut quando forte turbati fueritis, non desperetis, sed ad caput vestrum revocetis aspectum, et dicatis vobis, Quando Dominus dicebat, Anima mea turbata est, nos in illo eramus, nos significabamur. Turbamur, sed non perimus. Quare tristis es, anima mea? et quare conturbas me? Non vis finiri miseram vitam? Tanto est misericr, quanto et misera amata est, et non vis finiri: minus esset misera, si non amaretur. Qualis est beata vita, quando sic amatur misera vita, tantum quia vocatur vita? Quare ergo tristis es, anima mea? et quare conturbas me? Habes quid agas. Defecisti in te? Spera in Domino . Turbaris in te? Spera in Domino, qui te elegit ante mundi constitutionem, qui te praedestinavit, qui te vocavit, qui te impium justificavit, qui tibi glorificationem sempiternam promisit, qui pro te mortem non debitam sustulit, qui pro te sanguinem fudit, qui te in se transfiguravit,
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c dñs & saluator nr̃. caput
eccłȩ. natus ex patre sine ma¬
it animam suam potestate
resumpsit eam. Ad hanc potes¬
tatem non ꝑtinet ꝓprie. anima
mea turbata est. Hos in se¬
transsigurauit. nos indit nos in¬
spexit. nos fatigatos suseepit et
fouit: ne forte guando ueniret
alicui memibro eius ultimus died.
guo ista eẽt uita finienda tur¬
baretur ꝑ infirmitatem. & des¬
peraret salutem: & diceret se
ad xp̃m non ꝑtinere. qm̃ non sic
p̃paratiis ẽẽt ad mortem ut
nulla in illo ꝑturbatio exorire¬
tur. nulla tristicia mentem de¬
uotissimam nubilaret. Qm̃ gͦ
ꝑiclitarentur membra eius
desperatione quando ꝓpinqͣn¬
te morte aliquis tur baretur
nolens finire miseram uitam.
piger inchoare num quã fini¬
endam. ne ergo desperatione
frangeremur. ipsos infirmod
fuos intendit ipsa membra
sua ultima non ualde fortia
collegit in sinum suum. ipsa
non ualde fortia: Tamguam
gallina texit pullos suos: et

Expanded text:
nus et salvator noster, caput nus et salvator noster, caput Ecclesiae, natus ex Patre sine mait animam suam, potestate resumpsit eam. Ad hanc potestatem non pertinet proprie, Anima mea turbata est. Nos in setransfiguravit; nos vidit, nos inspexit, nos fatigatos suscepit et fovit; ne forte quando veniret alicui membro ejus ultimus dies, quo ista esset vita finienda, turbaretur per infirmitatem, et desperaret salutem, et diceret se ad Christum non pertinere, quoniam non sic praeparatus esset ad mortem, ut nulla in illo perturbatio exoriretur, nulla tristitia mentem devotissimam nubilaret. Quoniam ergo periclitarentur membra ejus desperatione, quando propinquante morte aliquis turbaretur, nolens finire miseram vitam, piger inchoare nunquam finiendam: ne ergo desperatione frangerentur, ipsos infirmos suos intendit, ipsa membra sua ultima non valde fortia collegit in sinum suum, ipsa non valde fortia tanquam gallina texit pullos suos; et
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ dñs suscepit nie. non sic oc¬
currant mentibus ur̃is. guasi
corpus suum non suscitauerit
ipse xp̃e Suscitauit eũ pater.
fuscitauit & ipse seipsum Un¬
de docebimus. quia suscitauit
ce scipsum. Recole quid
dixit iudeis. Soluite templũ hoc
& intriduo suscitabo illud. Sic
ergo xp̃m intellige: potestate na¬
tum ex uirgine. Non conditione:
s potestate. Potestate mortuum.
potestate sic mortuum: Ad bo¬
num suum utebatur nescienti¬
bus malis. & frementem popłm
insanum in usum suę uirtitas
ad nr̃am beaticudinem transfe¬
rebat: & in his a quibus morie¬
batur. suos ucturos secum iu¬
debat. & uidens eos in insano
popło adhuc insanos. pat̾ in qͥt
ignosce illis quia nesciunt qͥd
faciunt Ego inquit. ego medi¬
cus tango uenam: De ligno
egrotos inspicio. Pendeo & tan¬
go: morior &e uiuifico. Sangui¬
nem fundo: & inde municis
meis medicamentũ salutis con¬
ficio. Sęuiunt & fundunt :
credent &e bibent. Ipse ergo

Expanded text:
Quoniam Dominus suscepit me, non sic ocQuoniam Dominus suscepit me, non sic occurrant mentibus vestris, quasi corpus suum non suscitaverit ipse Christus. Suscitavit eum Pater, suscitavit et ipse se ipsum. Unde docebimus quia suscitavit et se ipsum? Recole quid dixit Judaeis: Solvite templum hoc, et in triduo suscitabo illud . Sic ergo Christum intellige potestate natum ex virgine, non conditione, sed potestate: potestate mortuum, potestate sic mortuum. Ad bonum suum utebatur nescientibus malis, et frementem populum insanum in usum suae virtutis ad nostram beatitudinem transferebat, et in his a quibus moriebatur, suos victuros secum videbat: et videns eos in insano populo adhuc insanos, Pater, inquit, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Ego, inquit, ego medicus tango venam, de ligno aegrotos inspicio; pendeo, et tango; morior, et vivifico; sanguinem fundo, et inde inimicis meis medicamentum salutis conficio. Saeviunt et fundunt: credent et bibent. 4. Mo
Abbreviated transcription (Latin):
di eam: Hemo tollit eam a me.
s ipse pouo eam ame. & iterum
sumo eam. Cum eẽt ergo tante
potestatis. quare dixit. nunc
anumna mea turbata est. Homo
ds̃ tante potestatis. quare tur¬
batur.ꝰ mnsi quia in illo ⁊mago
est nr̃e infirmitatis: Potestatẽ
habeo ponendi animã meam.
& potestatem habeo iterum sum¬
dieam. quando audis a xp̃o ipse est
ise. Quando hocinquam audis
a xp̃o. ipse est in se. Quando anima
eius morte ꝓpinquante turbatur
ipse est in te. & eium corpus enu
eccła non eẽt: nisi & in nobis ipse
am: & potestatem habeo iterum
sumendi eam: Hemo tollit eam
a mne Ego dormiui. Hoc enim
dicit in ꝑsalmo Fgo dormuui
Tamquam diceret. Quid fre¬
munt: quid exultant quid uen¬
tilantur lȩticia uidei. quasi ipsi
aliquid fecerint: Ego dormiui:
Ego inquit: ego qui potestatem
habeo ponendi animam meam
ponendo eam dormuri: & som¬
num cepi & qm̃ potestatem ha¬
bebat iterum sumendi eam:
adiunxit & exsurrexi. Sed

Expanded text:
di eam: nemo tollit eam a me; di eam: nemo tollit eam a me; sed ipse pono eam a me, et iterum sumo eam . Cum esset ergo tantae potestatis, quare dixit, Nunc anima mea turbata est ? Homo Deus tantae potestatis quare turbatur, nisi quia in illo imago est nostrae infirmitatis? Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam. Quando hoc audis a Christo, ipse est in se; quando hoc, inquam, audis a Christo, ipse est in se: quando anima ejus morte propinquante, turbatur, ipse est in te. Etenim corpus ejus Ecclesia non esset, nisi et in nobis ipse am, et potestatem habeo iterum sumendi eam: nemo tollit eam a me. Ego dormivi: hoc enim dicit in Psalmo, Ego dormivi. Tanquam diceret: Quid fremunt? quid exsultant? quid ventilantur laetitia Judaei, quasi ipsi aliquid fecerint? Ego dormivi. Ego, inquit, ego qui potestatem habeo ponendi animam meam, ponendo eam dormivi, et somnum cepi. Et quoniam potestatem habebat iterum sumendi eam, adjunxit, Et exsurrexi. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
me grana scã: quȩ hic ẽẽ noN
dubito. Nam si dubrto: nec ipse
granum ero. Audite inquã
me: immo audite primũ gra¬
num ꝑnie. Non ametis in hoc
scło animas urãs. Nolite ama¬
sre
si amatis. ut non amando seruetid
quia non amando plus amatis.
Qui amat in hoc scło animam
suam. ꝑdet illam:. Granum lo¬
quitur: granum quod in terrã
cȩcidit & mortificatum est ut
multiplicaretur. loquitur. Au¬
diatur: quia non mentit᷑. Quod
aminonuit: ipse fecit Instruxit
p̃cepto. p̃cessit exemplo Hor
amauit xp̃c in hoc scło animam
suam: Ideo uenit ut hic ꝑderet
eam: ꝓ nobis poneret eam: et
cum uellet resumeret eam.S.
quia ipse sic erat homo ut et
deus eẽt. xp̃c enim est uerbum
anima &e caro. ds̃ uerus ce ue¬
rus homõ. s homo sine peccato
qui auferret mundi peccatũ.
maioris erat utiq potestatis. ut pos¬
set ueraciter dicere. Potestatẽ habeo
ponendi animam meam: & po¬
testatem habeo iterum sumen¬

Expanded text:
me, grana sancta, quae hic esse non me, grana sancta, quae hic esse non dubito; nam si dubito, nec ipse granum ero: audite, inquam, me; imo audite primum granum per me. Non ametis in hoc saeculo animas vestras: nolite amare, si amatis; ut non amando servetis: quia non amando plus amatis. Qui amat in hoc saeculo animam suam, perdet eam . Granum loquitur, granum quod in terram cecidit, et mortificatum est ut multiplicaretur, loquitur: audiatur, quia non mentitur. Quod admonuit, ipse fecit: instruxit praecepto, praecessit exemplo. Non amavit Christus in hoc saeculo animam suam; ideo venit, ut hic perderet eam, pro nobis poneret eam, et cum vellet resumeret eam. Sed quia ipse sic erat homo, ut et Deus esset: Christus enim est Verbum, anima, et caro, Deus verus et verus homo; sed homo sine peccato, qui auferret mundi peccatum: majoris erat utique potestatis, ut posset veraciter dicere, Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumen
Abbreviated transcription (Latin):
gnoscit fides ur̃a gra-¬
num quod in terram
cecidit. & mortuum
multiplicatum est
agnoscit inguam hoc granum
fides itr̃a. quia ipsũ habitat in
mente ur̃a. Hoc enum quod
de seppso dixerit xp̃c: nullus am¬
bigit xp̃iamus. S plane illo gra¬
no mortuo & mulciplicato mul¬
ta grana sparsa sunt in terrã.
ex quibus est & beatus lauren¬
tius: cuius seminationem ho¬
die celebramus . De illis autẽ
granis sparsis toto orbe ter¬
rarum. quanta pullulauerit
seges uidemus. gaudemus su¬
mus: si tam̃ &e nos ꝑ illius grãm
ad horreum ꝑtinemus. Neq
enim ad horreum ꝑtinet: quie¬
quid in segete est Eadem quippe
pluuia utilis & nutritoria: & tri¬
ticum pascit & paleam: Absit
ut simul utrumq in horreo re¬
condatur. quamuis simul utrũ¬
q in agro nutriatur. & simul
utrumq in area trituretur:
Func tempus eligendi ẽ: Ante¬
quam ueniat uentilatio. fiat
moꝵ separatio: sicut in area
granum adhuc mundatione
disceruitur. nondum uentila¬

Expanded text:
gnoscit fides vestra granum, quod in terram cecidit, et mortuum multiplicatum est. Agnoscit, inquam, hoc granum fides vestra, quia ipsum habitat in mente vestra. Hoc enim quod de se ipso dixerit Christus, nullus ambigit Christianus. Sed plane illo mortuo grano et multiplicato, multa grana sunt sparsa in terram: ex quibus est et beatus Laurentius, cujus seminationem hodie celebramus. De illis autem granis sparsis toto orbe terrarum, quanta pullulaverit seges videmus, gaudemus, sumus: si tamen et nos per illius gratiam ad horreum pertinemus. Neque enim ad horreum pertinet quidquid in segete est. Eadem quippe pluvia utilis et nutritoria, et triticum pascit et paleam. Absit ut simul utrumque in horreo recondatur; quamvis simul utrumque in agro nutriatur, et simul utrumque in area trituretur. Nunc tempus eligendi est. Antequam veniat ventilatio, fiat morum separatio: sicut in area, granum adhuc mundatione discernitur, nondum ventila
Abbreviated transcription (Latin):
non repugnando s moriendo
uicerunt. ꝓ ista fide mortui
sunt: qui hec a dño impetra¬
re possunt. ꝓpt̾ cuius nomen
occisi sunt. ꝓhac fide p̃cessit
eoꝵ mira patientia: ut in his mui¬
raculis tanta ista potentia seque¬
retur Nam si carnis in eternum
resur rectio uel non ꝓuienit iu
xp̃o uel non uentura est sicut
p̃nunciatur a xp̃o. uel sicut p̃¬
nunciata est a ꝓpħis a quibus
tires tanta possunt. qui ꝓ ea fi¬
de qua hec resurrectio p̃dicat᷑
occisi sunt: Siue enim deus
ipse ꝑ se ipsum miro modo quo
res temporales operatur ȩt̃nus.
siue ꝑ suos ministros ista faciat.
& eadem ipsa que ꝑministros
facit siue quedam faciat etiam
ꝑ martirum sp̃s. ficut ꝑ homi¬
nes adhuc in corpore constitu¬
tos. siue omnia rsta ꝑ angłos.
quibus inuisibiliter. uminuta¬
biliter incorporalit imperat
operet᷑ ut quȩ ꝑ martires fie¬
ri dicuntur eis orantibꝰ tantũ
& impetrantibꝰ non etiam ope¬
rantibus fiant: siue alia istis.¬

Expanded text:
non repugnando, sed moriendo non repugnando, sed moriendo vicerunt. Pro ista fide mortsunt, qui haec a Domino inpetrare possunt, propter cuius nomen occisi sunt; pro hac fide praecessit eorum mira patientia, ut in his miraculis tanta ista potentia sequeretur. Nam si carnis in aeternum resurrectio uel non praeuenit in Christo uel non uentura est, sicut praenuntiatur a Christo uel sicut praenuntiata est a prophetis, a quibus tui tanta possunt, qui pro ea fide, qua haec resurrectio praedicatur, occisi sunt? Siue enim Deus ipse per se ipsum miro modo, quo res temporales operatur aeternus, siue per suos ministros ista faciat; et eadem ipsa, quae per ministros facit, siue quaedam faciat etiam per martyrum spiritus, sicut per homines adhuc in corpore constitutos, siue omnia ista per angelos, quibus inuisibiliter, incorporaliter, inmutabiliter imperat, operetur, ut, quae per martyres fieri dicuntur, eis orantibus tantum et inpetrantibus, non etiam operantibus fiant; siue alia isti
Abbreviated transcription (Latin):
rit. unde ille strepitus lȩtus exti¬
terit. ingressi sunt cum illa in
basilicam ubi eramus adducen¬
tes eam sanam de martyrisloco
Tum uero tantus ab utroq sexi
ammirationis clamor exortus est.
ut uax continata cum lacrimis
non uideretur posse fiuiri ꝑdu¬
cta est ad eum locum ubi paulo
ante steterat tremens. Oculta¬
bant eam sumilem frĩ: cui dolu¬
erant remansisse dissimilem
& non dum fusas p̃ces suas ꝓ illa
iam tamen p̃uiam uoluntatẽ
tam eito exauditam eẽ cernebanł
Ocultabant in dei laudem uo¬
ce sine uerbis tanto sonitu qͣn¬
tum nr̃e aures uix ferre possens
Quid erat in cordibus exultan¬
tium nsi fides xp̃i ꝓ qua ste¬
phani sanguis effusus est: Cui
nisi huic fidei attestantur ista
lum ascendisse cum carne:
Hsam oe ipsi martires. huius
fidei martires. id est huuis fi¬
dei testes fueruntꝰ. huic fidei
testimonium ꝑhibentes mun¬
dum inunicissimum & crude¬
lissimum ꝑtulerunt: eumq

Expanded text:
rit, unde iste strepitus laetus exstirit, unde iste strepitus laetus exstiterit, ingressi sunt cum illa in basilicam, ubi eramus, adducentes eam sanam de martyris loco. Tum uero tantus ab utroque sexu admirationis clamor exortus est, ut uox continuata cum lacrimis non uideretur posse finiri. Perducta est ad eum locum. ubi paulo ante steterat tremens. Exsultabant eam similem fratri, cui doluerant remansisse dissimilem, et nondum fusas preces suas pro illa, iam tamen praeuiam uoluntatem tam cito exauditam esse cernebant. Exsultabant in Dei laudem uoce sine uerbis, tanto sonitu, quantum nostrae aures ferre uix possent. Quid erat in cordibus exsultantium nisi fides Christi, pro qua Stephani sanguis effusus est? nisi huic fidei, attestantur ista lum ascendisse cum carne? Nam et ipsi martyres nujus fidei martyres, id est, hujus fidei testes fuerunt, huic fidei testimonium perhibentes, mundum inimicissimum et crudelissimum pertulerunt, eumque
Abbreviated transcription (Latin):
Quod cum ex diñco pasche die t̾cio
sieret. in grasibus ex edrȩ in qua
de suꝑiore loquębar loco. feci stare
ambos fr̃s. cum eoꝵ legeretur libel¬
lus Incuebatur popłs unmersus
sexus utriusq imum stantẽ sine
deformi motu: alterum membris
ominibus contrementem: & qui
osum non uiderant: quid in eo
diuinȩ miscdiȩ factiun eẽt. in eiꝰ
sorore cernebant Uidebant enĩ
quid in illo gratulandum: quid
ꝑilla eẽt orandum. Inter hȩc
recitato eoꝵ libello. de conspecꝰtu
popłi eos abire p̃cepi. & de tota
ipsa causa aliquanto diligentius
ceperam disputare: cum ecce me
disputante. uoces aliȩ de memo¬
ra martiris noue gratulationis
audiuntur. Conuersi sunt eo qͥ
me au diebant: cȩperuntq con¬
currere. Illa enim ubi de gra¬
dibus descendit in quibus ste¬
terat. ad scm̃ martyrem orare ꝑre¬
xerat. quȩ mox ut cancellos atti¬
git collapsa similiter uelut n
somnum. sana surrexit Dum gͦ
requireremnus quid factum fue¬

Expanded text:
Quod cum ex dominico Paschae die tertio Quod cum ex dominico Paschae die tertio fieret in gradibus exedrae, in qua de superiore loquebar loco, feci stare ambos fratres, cum eorum legeretur libellus. Intuebatur populus uniuersus sexus utriusque unum stantem sine deformi motu, alteram membris omnibus contrementem. Et qui ipsum non uiderant, quid in eo diuinae misericordiae factum esset, in eius sorore cernebant. Videbant enim quid in illo gratulandum, quid pro illa esset orandum. Inter haec recitato eorum libello de conspectu populi eos abire praecepi, et de tota ipsa causa aliquanto diligentius coeperam disputare, cum ecce me disputante uoces aliae de memoria martyris nouae gratulationis audiuntur. Conuersi sunt eo, qui me audiebant, coeperuntque concurrere. Illa enim, ubi de gradibus descendit in quibus steterat, ad sanctum martyrem orare perrexerat; quae mox ut cancellos adtigit, conlapsa similiter uelut in somnum sana surrexit. Dum ergo requireremus quid factum fue
Abbreviated transcription (Latin):
ruit alter quisq post alterum:
omnis posterior quasi nouum
quod aliꝰ prius dixerat nunci¬
antes Meq gaudente & apud
me deo grãs agente: ingreditur
etiam ip̃se cum pluribus Incli¬
natur ad genua mea: erigitur
ad o̾culum meum. ꝓcedimus
ad popłm. Plena erat eccła ꝑ
sonabat uocibus gaudioꝵ deo
grãs. deo laudes. nemine tacente
hinc atq inde clamantium. Sa¬
lutaui popłm: &e rursus eadem
feruentiore uoce clamabant
Facto autem silentio. scriptura¬
rum diuinarum siuit lecta
sollempnia. Ubi audem uentũ
est ad mei sermonis locum di¬
xi pauca ꝓ tempore ce ꝑ illius
iocunditate leticie Magis enĩ
eos in opere diuino. quandam
dei eloquentiam non audire
s considerare ꝓmisi Hobiscũ
homo prandit. & diligenter
nobis omnem suȩ fr̃nęq ac ma¬
ternȩ calamitatis. indicauit
historiam. Sequenti itaq die.
post sermonem redditum. nar¬
rationis eius libellum in crasti¬
num popło recitandũ ꝓmisi

Expanded text:
ruit alter quisque post alterum, ruit alter quisque post alterum, omnis posterior quasi nouum, quod alius prior dixerat, nuntiantes; meque gaudente et aput me Deo gratias agente ingreditur etiam ipse cum pluribus, inclinatur ad genua mea, erigitur ad osculum meum. Procedimus ad populum, plena erat ecclesia, personabat uocibus gaudiorum: Deo gratias, Deo laudes ! nemine tacente hinc adque inde clamantium. Salutaui populum, et rursus eadem feruentiore uoce clamabant. Facto tandem silentio scripturarum diuinarum sunt lecta sollemnia. Ubi autem uentum est ad mei sermonis locum, dixi pauca pro tempore et pro illius iucunditate laetitiae. Magis enim eos in opere diuino quandam Dei eloquentiam non audire, sed considerare permisi. Nobiscum homo prandit et diligenter nobis omnem suae fraternaeque ac maternae calamitatis indicanit historiam. Sequenti itaque die post sermonem redditum narrationis eius libellum in crastinum populo recitandum promisi.
Abbreviated transcription (Latin):
caretur deus: & salutem pristi¬
nam redderet & illic & quocumq
ibant: conuertebant in se ciuita¬
tis aspectum ꝑson nulli qui
eos alibi uiderant. causamq
tremoris eoꝵ nouerant: aliis
ut cuiq poterant indicabant
Uenit &e pascha: atq ipso die do¬
minico mane cum iam frequeis
popłs p̃sens eẽt. & loci scĩ can¬
cellos ubi martyrium erat idẽ
iuuenis orans teneret. repente
ꝓstratus est & dormienti simil¬
lunus iacuit:. non tamen tre¬
mens sicut etiam ꝑ somnum
solebat: Stupentibus qui ade¬
rant. atq aliis pauentibus aliis
dolentibus. cum eum quidam
uellent erigere. non nulli ꝓhi¬
buerunt s potius exitum ex¬
pectandum eẽ dixerunt. o
ecce surrexit. & non trłmebat
q̃m sanatus erat: & stamat in¬
columi. intuens intuentes:
Quis ergo se tenuit a laudibꝰ
xp̃i: Clamantium gratulan¬
tium ꝙ uocibꝰ eccła usꝙ quaqꝗ
completa est Inde ad me currit᷑
ubi sedeban. iam ꝓcessurus. Ir¬

Expanded text:
caretur Deus et salutem pristicaretur Deus et salutem pristinam redderet. Et illic et quacumque ibant conuertebant in se ciuitatis adspectum. Nonnulli. qui eos alibi uiderant causamque tremoris eorum nouerant, aliis. ut cuique poterant, indicabant. Venit et Pascha, adque ipso die dominico mane, cum iam frequens populus praesens esset et loci sancti cancellos, ubi martyrium erat, idem iuuenis orans teneret, repente prostratus est et dormienti simillimus iacuit, non tamen tremens, sicut etiam per somnum solebant. Stupentibus qui aderant adque aliis pauentibus, aliis dolentibus, cum eum quidam uellent erigere, nonnulli prohibuerunt et potius exitum exspectandum esse dixerunt. Et ecce surrexit, et non tremebat, quoniam sanatus erat, et stabat incolumis, intuens intuentes. Quis ergo se tenuit a laudibus Dei? Clamantium gratulantiumque uocibus ecclesia usquequaque conpleta est. Inde ad me curritur, ubi sedebam iam processurus; in
Abbreviated transcription (Latin):
non affuisse cognouerit iudicet
quod audiuit
nom est apud nos factum.
non maius quam illa quę
dixi s tam clarum atq illustre
miraculum. ut nullum arbitrer
ẽẽ ypponensium. qui hoc non
uel uiderit uel didicerit. nul¬
lum qui obliuisci ulla ratione
potuerit. Decem quidam fr̃s.
quoꝵ septem sunt mares tres
feminȩ. de cesarea capadotiȩ
suoꝵ ciuium non ignobiles
maledicto matris recenti patͥs
coꝵ obitu destitutȩ. quȩ iniuri¬
am sibi ab eis factam acerbis¬
sime tulit: tali pęna sunt diui¬
nitus coherciti. ut horribiliter
quaterentur omnes tremore
menbroꝵ. In qua fedissim a
specie oculos suoꝵ ciuium non
ferentes: qua qua uersum ciuq
ire uisum est toto pene uaga¬
bantur orbe romano Et hiis
etiam ad nos uenerunt duo.
fr̃ &e soror. paulus &e palladia
multis aliis locis miseria diffa¬
mante iam cognta. Ueneruns
autem ante pascha ferme dies qͥn¬
entes. in ea memoriam głosissi¬
nu martyris stephan frequen¬
tabant orantes ut sibi iam pla¬

Expanded text:
non adfuisse cognouerit, indicet quod audiuit. Unum est aput nos factum, non maius quam illa quae dixi, sed tam clarum adque inlustre miraculum, ut nullum arbitrer esse Hipponiensium, qui hoc non uel uiderit uel didicerit, nullum qui obliuisci ulla ratione potuerit. Decem quidam fratres quorum septem sunt mares, tres feminae de Caesarea Cappadociae, suorum ciuium non ignobiles, maledicto matris recenti patris eorum obitu destitutae, quae iniuriam sibi ab eis factam acerbissime tulit, tali poena sunt diuinitus coherciti, ut horribiliter quaterentur omnes tremore membrorum; in qua foedissima specie oculos suorum ciuium non ferentes, quaqua uersum cuique ire uisum est, toto paene uagabantur orbe Romano. Ex his etiam ad nos uenerunt duo, frater et soror, Paulus et Palladia, multis aliis locis miseria diffamante iam cogniti. Venerunt autem ante Pascha ferme dies quinet in ea memoriam gloriosissimi Stephani frequentabant, orantes ut iam sibi pla
Abbreviated transcription (Latin):
dum. hic auttem ꝓstratus in sua
rum ergo beatus laurentius exus¬
tis lateribus in dorsum supinus
uertitur: & renes eiꝰ ignibꝰ exurunt᷑
ut impleretur psalim ꝓpħia.
que dicit in ꝑsona laurentu.
ꝓba me dñe & tempta me ure
renes meos & cor meum Dupli¬
ci se utiq postulat igne cõburi
Nam si de solomundi igne lo¬
gueretur. sufficeret renes tan¬
tum exurendos incendus obtu¬
lisse. Cor autem. nisi xp̃i flam¬
ma non uritur Atq ideo ad
comꝓbandam deuotionem
fuam. geminum sibi ignem
postulat: ut luctamine habi¬
to. ostendat in se plus posse
amorem xp̃i quam penamty¬
ranni. Honoremus igitur fr̃s
beatum laurentium. qui dum
fide sua ꝑsequutoris flaminas
uicit: ostendit nobis ꝑignem
fidei gehennȩ incendia supera¬
re: & amore xp̃i diem iudien
non tuere.:¬

Expanded text:
Dominum; hic autem prostratus in sua Dominum; hic autem prostratus in sua rum ergo beatus Laurentius in dorsum supinus vertitur, et renes ejus ignibus exuruntur: ut impleretur Psalmi prophetia, quae dicit ex persona Laurentii, Proba me, Domine, et tenta me; ure renes meos et cor meum . Duplici se utique postulat igne comburi. Nam si de solo mundi igne loqueretur, sufficeret renes tantum exurendos incendiis obtulisse. Cor autem nisi Christi flamma non uritur: atque ideo ad comprobandam devotionem suam geminum sibi ignem postulat; ut luctamine habito ostendat in se plus posse amorem Christi, quam poenam tyranni. Honoremus igitur, fratres, beatum Laurentium, qui dum fide sua persecutoris flammas vicit, ostendit nobis per ignem fidei gehennae incendia superare, et amore Christi diem judicii non timere.
Abbreviated transcription (Latin):
semel moritur. Qui in flamina¬
rum caminum mergitur. uno
impetu liberatur. Hic audem
longa & multiplici pena cru¬
ciatur. ut mors ei non desit ad
supplicium. & desit ad finem
Dicitur enim ab illo seuissimo
pena. ut arden tium exposita
mole carbonum. insuꝑ eum
ferrea crate distentum lenta
flamma consumeret: ut ñ tam
inflammando cito interimeroe
hominem. quam dui exuren¬
do torgueret. Ita cum unum
latus exustum ꝑseguutor cer¬
neret aliud latus ignibus obi¬
ceret exurendum. Legimus
ananiam azariam & misahel
beatissimos pueros. a rege in
camino ignis inclusos. in pęna¬
rum suarum deambulasse flã¬
mis: & igneos globos pedibus
conculcasse. Unde. & beatus
laurentius. non minori est
gła p̃ferendus. Si quidem illi
in pęnarum suarum flãmis
ambulant. hic in ipso supplicu
sui igne discumbit. Illi uestiguis
pedum conculcarunt incendia:
hic laterum suoꝵ diffusione res¬
tinginit. Illi inquam stantes in
penis. aeuatis manibus orabas̃

Expanded text:
semel moritur, qui flammasemel moritur, qui flammarum camino mergitur, uno impetu liberatur; hic autem longa et multiplici poena cruciatur, et mors ei non desit ad supplicium, et desit ad finem. Dico constituta poena, ut ardentium exposita mole carbonum, insuper eum ferrea crate distentum lenta flamma consumeret; ut non tam inflammando cito interimeret hominem, quam diu exurendo torqueret: ita ut cum unum latus exustum persecutor cerneret, aliud latus ignibus objiceret exurendum. Legimus Ananiam, Azariam et Misaelem beatissimos pueros a rege in camino ignis inclusos, in poenarum suarum deambulasse flammis, et igneos globos pedibus conculcasse . Unde et beatus Laurentius non minori est gloria praeferendus: siquidem illi in poenarum suarum flammis ambulabant; hic et in ipso supplicii sui igne discumbit: illi vestigiis pedum conculcaverunt incendia; iste laterum suorum diffusione restinguit. Illi, inquam, stantes in poena elevatis manibus orabant
Abbreviated transcription (Latin):
głio: dicente eodem dño. Nesci¬
tis quia ignem ueni mittere in
terram. & quid uolo nisi ut ac¬
cendatur: Quo igne succensi
amahiis &e cleophas dixerunt.
Nonne cor nrm ardens erat in
nobis de iħui. dum loqueretur
in uia. & aperiret nobis scriptu¬
ras: hoc igitur etiam igne bea¬
tus laurentius accensus. flam¬
marum non sensit incendia
ce dum xp̃i ardet desiderio:
ꝑseguutoris pena non ardet.
In quantum enim i illo fidei
ardor feruet: in tantum suppli¬
cũ flamma frigescit. Corpo¬
rali enini beatus laurentius.
laborat nicendio. Hinc amore
xp̃i succenditur: inde ꝑsequu¬
toris flamma torquȩtur S diui¬
nus saluatoris ardor. materia¬
lem tyranni restinguit ardorẽ.
Quamuis enim in fauillam
menbra soluantur. fidei tam̃
fortitudo non soluitur: Corpo
ris decrimentum sustinet. sed
lucrum salutis acquirit Non
enim fr̃s beatus laurentius. ei¬
tata uel simplici passione peri¬
mitur. Nam qui gladio ꝑcutit᷑.:

Expanded text:
gelio, dicente eodem Domino: Nescigelio, dicente eodem Domino: Nescitis quia veni ignem mittere in terram; et quid volo, nisi ut accendatur ? Quo igne succensi, Amahus et Cleophas dixerunt: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis, dum loqueretur nobis in via, et aperiret nobis Scripturas ? Hoc igitur igne etiam beatus Laurentius accensus flammarum non sentit incendia, et dum Christi ardet desiderio, persecutoris poena non ardet. In quantum enim in illo fidei ardor fervet, in tantum supplicii flamma frigescit. Corporali enim beatus Laurentius laborabat incendio. Hinc amore Christi succenditur, inde persecutoris flamma torquetur; sed divinus Salvatoris ardor materialem tyranni exstinguit ardorem. Quamvis enim in favilla membra solvantur, fidei tamen fortitudo non solvitur: corpus quidem detrimentum sustinet, sed lucrum salutis acquirit. Non enim, fratres, beatus Laurentius cita vel simplici passione perimitur. Nam, qui 582 gladio percutitur,
Abbreviated transcription (Latin):
eatissimi laurentii mar¬
tyris. cuius natalem
hodie celebramus pas¬
sionem nosse uos credo:
& quanta in ꝑsequutione ꝑtule¬
rit. dilectionem ur̃am scire pos¬
se non dubito. Tanta enim mar
tyrii eius gła extitit. ut passione
sua mundum illuminauerit
uniuersum. Illuminauit plane
mundum laurentius. eo lumi¬
ne quo ipse succensus est: & flam¬
mis quas ipse ꝑtulit. omnium
xp̃ianoꝵ corda calefecit. Quis
enum hoc exemplo nolit ꝓ xp̃o
ardere cum laurentio ut possit
a xp̃o cum laurentio coronari
Quis nolit ad horam sustinere
laurentii ignem: ut eternum
gehennȩ non patiatur incen¬
dium: Beati igitur laurentii
exemplo ꝓuocamur ad marty¬
rium: accendimur ad fidem:
incalescimus ad deuotionem
Q si nobis ꝑseguutoris flamma
deest. fid ei tamen flãma ñ deest
Non ardemus quidem corpore
ꝓ xp̃o: s ardemus affectu Nor
subicit michi ꝑsequutor ignem:
s suggerit michi ignem desideri¬
um saluatoris. Esse enim salua¬
toris ignem legimus in euuan¬

Expanded text:
eatissimi Laurentii martyris, cujus Natalem hodie celebramus, passionem nosse vos credo; et quanta in persecutione pertulerit, Dilectionem vestram scire posse tyrii ejus gloria exstitit, ut passione sua mundum illuminaverit universum. Illuminavit plane mundum Laurentius eo lumine quo ipse succensus est, et flammis quas ipse pertulit, omnium Christianorum corda calefecit. Quis enim hoc exemplo nolit pro Christo ardere cum Laurentio, ut possit a Christo cum Laurentio coronari? Quis nolit ad horam 581 sustinere Laurentii ignem, ut aeternum gehennae non patiatur incendium? Beati igitur Laurentii exemplo provocamur ad martyrium, accendimur ad fidem, incalescimus ad devotionem. Etsi nobis persecutoris flamma deest, fidei tamen flamma non deest. Non ardemus quidem corpore pro Christo, sed ardemus affectu. Non subjicit mihi persecutor ignem, sed suggerit mihi ignem desiderium Salvatoris. Esse autem Salvatoris ignem legimus in Evan
Abbreviated transcription (Latin):
laurentius in craticula flãmarũ
igne torretur. Ardebat itaq ex¬
illum intrinsecus xp̃i amoris
flamina torquebat. & quauis
rex imꝓbus ligna subiceret.
incendia maiora supponeret:
tamen sc̃s laurentius has flam¬
mas fidei calore non sentit. Et
dum xp̃i p̃cepta cogitat. frigi¬
dum est illi omne quod patit᷑.
Nsec enim potest insceribus ig¬
nium tormenta sentire: qui
sensibus paradisi refrigeria
possidebat. Iaceat licet ante
pedes tyranni exusta caro cor¬
pus exanime. nichil tamen de¬
trũti patitur in terris. cuius
animus demoratur in cęlis:
Extenditur ergo suꝑ flamnia¬
rum ignitos globos: & sepius
uersatur in latera. S quanto
plus pęnarum patitur. tanto
illum torquet: &e alii seuientis tor¬
menta ꝓficuuit. Deuotiorem lau¬
rentium saluatori. supplicia at¬
trociora fecerunt. .Xlii.¬

Expanded text:
LaurLaurigne torretur. Ardebat itaque exillum intrinsecus Christi amoris flamma torrebat. Et quamvis rex improbus ligna subjiceret, incendia majora supponeret; tamen sanctus Laurentius has flammas fidei calore non sentit: et dum Christi praecepta cogitat, frigidum est illi omne quod patitur. Nec enim potest in visceribus ignium tormenta sentire, qui sensibus paradisi refrigeria possidebat. Jaceat licet ante pedes tyranni exusta caro, corpus exanime; nihil tamen detrimenti patitur in terris, cujus animus demoratur in coelis. Extenditur ergo super flammarum ignotos globos, et saepius versatur in latera; sed quanto plus poenarum patitur, tanto illum torquet, et alii saevientis tormenta proficiunt. Devotiorem Laurentium Salvatori supplicia atrociora fecerunt.