comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
munere Li bet ad mediũ isaiȩ
rantur ab eo. indicare: qui actiuȩ
ambulat in iusticus. & loquitur ue¬
ntatem: qui excittit manus suas
abomni munere: qui obturat au¬
res suas ne audiat sanguinẽ: ce
daudit oculos suos ne uideat ma¬
lum. Sciendum ẽ. quia aliquan¬
do munus ab obsequio: aliqndo
amanu: aliquando ab ore porri¬
gitur. Mumis quippe ẽ ab obse¬
quio: indebite impensa subiectio.
Nam qui nummũ tribuit: munus
ex manu dedit. Qui uͦ u̾bũ laudis
impendit: munus ab ore protulit.
S iustus ab omni munere manꝰ
excutit: quia boni oꝑis nullam
retributionẽ in hoc mundo reqͥrit
Quid ẽ autẽ obturare aures suas
ne audiat sanguinẽ: nͥ peccatis
guine nascuntur. non prebere
consensum: & quid ẽ ne malũ
uideat oculos claudere: nͥ omne
quod rectitudini aduersum est.
non approbare: Cumq actiuȩ
uite iurtutes expressissetꝰ ilico ab
eiusdẽ actiue uite gradib. ad que
contemplationis culmina ascen¬
datur: subiunxit dicens. Iste

Expanded text:
 Libet ad medium Isaiae itu proferantur, ab eo indicare. Qui activam ambulat in justitiis, et loquitur veritatem; qui excutit manus suas ab omni munere, qui obturat aures suas ne audiat sanguinem, et claudit oculos suos ne videat malum. Sciendum est quod aliquando munus ab obsequio, aliquando a manu, aliquando ab ore porrigitur; munus quippe est ab obsequio indebite impensa subjectio; nam qui nummum tribuit, munus ex manu dedit, qui vero verbum laudis impendit, munus ab ore protulit. Sed justus ab omni munere manus excutit, quia boni operis nullam retributionem in hoc mundo requirit. Quid est autem obturare aures suas, ne audiat sanguinem, nisi peccatis carne nascuntur non praebere consensum? Et quid est ne malum videat oculos claudere, nisi omne quod rectitudini adversum est non approbare? Cumque activae vitae virtutes expressisset, illico ab ejusdem vitae gradibus ad quae contemplationis culmina ascendatur, subjungit, dicens: Iste
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ. Qui emittit fontes in conualli
b. & rursum dr. & conualles abun¬
dabunt frumento. A montib namq
aqua dilabitur: quia suꝑbas mentes
ueritatis doctrina deserit. S fontes
in conuallib surgunt: quia mentes
humilium. uerbũ predicationis accipi¬

Expanded text:
tum est: Qui emitttum est: Qui emitt rursum dicitur: Et convalles abundabunt frumento . A montibus namque aqua dilabitur; quia superbas mentes veritatis doctrina deserit. Sed fontes in convallibus surgunt, quia mentes humilium verbum praedicationis accipi
Abbreviated transcription (Latin):
Qui etiã in deserto clamat: quia de¬
relicte ⁊ destitutȩ iudeę. solatiũ re¬
demptionis annuntiat. Quid aũt
elamaret aꝑitur: cũ subditur. La¬
rate uiam domini: rectas facite se¬
mitas c Om̃is qui fidem rectam
hec uis gr̃e penetret. lum̃ ueritatis
illustret: ut rectas deo semitas fa¬
ciat: dum mundas in animo cogi¬
tationes. ꝑ sermonẽ bone predica¬
tionis format. Omnis uallis im¬
plebitur: & om̃is mons & collis
humiliabitur. Quid hoc loco ual¬
liũ nomine. nͥ humiles: quid mon¬
tiũ ⁊ colliũ. nͥ suꝑbi homines desig¬
uantur: In aduentu gͥ redemptoris
ualles implete. montes uero ⁊ eollss
humiliati sunt: quia iuxta eiꝰ uocẽ.
omnis qui se exaltat humiliabitur:
& qui se humiliat exaltabitur. Ual¬
lis enĩ impleta crescit. mons uͦ bu¬
miliatus ⁊ collis decrescit quia in
hoc unde tumebat ꝑdidit. Om̃is
enĩ uallis implebit᷑: quia corda
humiliũ sacrȩ doctrinȩ eloquio. uirtu¬
tũ grã replebuntur: iuxta hoc quod sc̃p¬

Expanded text:
qui etiam in deserto clamat, quia derelictae ac destitutae Judaeae solatium redemptionis annuntiat . Quid autem clamaret, aperitur cum subditur: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Omnis qui fidem rectam hanc vis gratiae penetret, lumen veritatis illustret. Ut rectas Deo semitas faciat, dum mundas in animo cogitationes per sermonem bonae praedicationis format? « Omnis vallis implebitur, et omnis mons et collis humiliabitur. » Quid hoc loco vallium nomine, nisi humiles? quid montium et collium, nisi superbi homines designantur? In adventu igitur Redemptoris valles impletae, montes vero ia juxta ejus vocem: Omnis qui se exaltat humiliabitur, et omnis qui se humiliat exaltabitur . Vallis enim impleta crescit, mons vero humiliatus decrescit. Quia in hoc unde tumebat, perdidit. Omnis enim vallis implebitur, quia corda humilium sacrae doctrinae eloquio virtutum gratia replebuntur, juxta hoc quod scrip
Abbreviated transcription (Latin):
Quid hoc loco calami nomine. nͥ iu¬
daiei populi temporale regnum
denuntiat: nitens quidem exterꝰ.
s: interius uacuũ: & quia in eode
populo genus iam regale defecerat.
& regnum eius ab alienigena pos¬
sidebatur: apte hoc idem regnũ
quassatum calamum uocat. Qͥd
uͦ ꝑlinũ: nisi erus sacerdotium
expͥmitur. quod lineis uestib ute¬
batur: Quod quia in aduentu
dñ caritatis ardorẽ ꝑdidit: qͥsi amis¬
so iã igne fidei: ñ ardens s fumi¬
gans fuit. In carnatꝰ autẽ dñs. ca¬
lamũ quassatum ñ confre gre. &
linum fumigans non extinxit:
quia iudee regnũ quod pene des¬
tructũ iam fuerat. eiusq sacerdo¬
tium quod ignẽ fidei non tenebat.
non potestate udicii ꝑculit: s cũ
patientie longanimitate tolera¬

Expanded text:
Quid enim calami nomine nisi Judaici populi temporale regnum denuntiat? nitens quidem exterius, sed interius vacuum. Et quia in eodem populo genus jam regale defecerat, et regnum ejus alienigena possidebat, aperte hoc idem regnum quassatum calamum vocat. Quid vero per linum, nisi ejus sacerdotium exprimitur? quod lineis nimirum vestibus utebatur, quod quia in adventu Domini charitatis ardorem perdidit, quasi amisso jam igne fidei, non ardens: sed fumigans fuit. Incarnatus autem Dominus, calamum quassatum non confregit, et linum fumigans non exstinxit: quia Judaeae regnum, quod pene destructum jam fuerat, ejusque sacerdotium, quod ignem fidei non tenebat, non potestate judicii perculit, sed cum patientiae longanimitate tolera
Abbreviated transcription (Latin):
nec inchoasse se prauũ aliquid os¬
tendit. Q quasi spera in manute¬
nentis remanet. quia is qui corri¬
pit. cuncta quę iam cognouerat
subito amittens: inuolutũ intra
conscientiam peccatorẽ. tenet. &¬
qui totum iam deprehendendo
uiderat: tergiu̾satione praue de¬
fensionis illusus. totũ pariter
ignorat: Foueam gͦ heritius in
reprobis habuit: quia malicio¬
sa mens se intra se colligens. in
tenebras defensionis abscondit:¬

Expanded text:
nec inchoasse se pravum aliquid osnec inchoasse se pravum aliquid ostendit, et quasi sphaera in manu tenentis remanet, quia is qui corripit cuncta quae jam cognoverat, subito amittens involutum intra conscientiam peccatorem tenet; et qui totum jam deprehendendo viderat, tergiversatione pravae defensionis illusus totum pariter ignorat. Foveam ergo ericius in reprobis habuit, quia malitiosa mens sese intra se colligens in tenebris defensionis abscondit
Abbreviated transcription (Latin):
iudeam dr. Ibi eubauit lamia.
& inuenit sͥ requiẽ. ibi habuit
foueã eritius. ꝑlamiã hypocritȩ
ꝑeritiũ uͦ malitiosi quiq. qui
diu̾sis se defensionib contegunt.
designantur. Lamia enĩ huma¬
nam habere faciem dr̃. s corpꝰ
bestia le. Sic om̃s hipocritȩ in
pͥma facie quod ostendunt. quasi
ex ratione sc̃ĩtatis ẽ: s bestiale cor¬
pus ẽ quod sequit᷑: quia ualde
iniqua sunt: quȩ sub boni sp̃e
moliuntur Eritii uͦ nomine.
malitiosarum mentium defesio
designatur: quia uidelicet eritius
apprehensus. in sperã se colligit. pe¬
des introrsus subtrahit. caput ab¬
scondit: & intra tenentis manum
totũ simul amittitur. quod totũ
simul ante uidebatur. Sic mali¬
tiosȩ mentes sunt: cum in suis
excessib comprehendunt᷑. Caput¬
quo initio ad cupam peccator ac
& tam̃ adductis mox excusationib¬
maliciosa mens introrsus pedes
colligit: quia cuncta iniquitatis
sue uestigia abscondit. Caput
sub trahit: quia miris defensionib

Expanded text:
Ibi cubavit lamia, et invenit sibi requiem: ibi habuit foveam ericius. Per lamiam hypocritae, per ericium vero malitiosi quique qui diversis se defensionibus contegunt, designantur. Lamia enim humanam habere faciem dicitur, et corpus bestiale. Sic omnes hypocritae in prima facie quod ostendunt, quasi ex ratione sanctitatis est, sed et bestiale corpus est quod sequitur, quia valde iniqua sunt, quae sub boni specie moliuntur. Ericii vero nomine malitiosarum mentium defensio designatur. Quia videlicet ericius apprehensus in sphaeram se colligit, pedes introrsus subtrahit, caput abscondit, et inter tenentis manum totum simul amittitur, quod totum simul ante videbatur. Sic malitiosae mentes sunt, cum excessibus comprehenduntur, ququo initio ad culpam peccator accet tamen adductis repente excusationibus, impura mens introrsus pedes colligit, quia cuncta iniquitatis suae vestigia abscondsubtrahit, quia miris defensionibus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hypochritarum simulationẽ se con
dracones & stritiones. Qui enim
draconum nomine. nͥ inaꝑto mali¬
hose mentes expͥmuntur: quȩ ꝑ
terram semꝑ infimis cogitatiõib
repunt: Qui uero ꝑstructionum
locabulũ. qui pennas quasi ad uo¬
latum habent. s a terra eleuari
se bonos simulant designantur:
Q scĩtatis uitam quasi uolatus pen¬
nam ꝑspeciem retinent: s ꝑ oꝑa
non exercent. Glorificari itaq dñs¬
se a dracone uel structione asserit:
ad sua obsequia plerumq ex inti¬
ma cogitatione conũtit. Uel cer
fidem quȩ in illo ẽ. ea que in hoc
mundo dudum membrũ diaboli
fuerat. gentilitas ȩxaltat: quam.⁊
propt̃ malitia. draconũ nomine ex¬
probrat: & ꝓpt̾ hipocrisim. uocabu¬
lo structionũ notat. Quasi emin
pennas accepit gentilitas: s uola¬
re non potuit: quȩ &e naturã ha¬
buit rationis. ⁊ actionẽ rationis

Expanded text:
et hypocritarum simulationem se convet hypocritarum simulationem se convdracones et struthiones. Qui draconum nomine, nisi in aperto malitiosae mentes exprimuntur, quae per terram semper in infimis cogitationibus repunt? Qui vero per struthionum vocabulum, qui pennas quasi volatum habent, sed a terra volando se bonos simulant designantur, qui sanctitatis vitam, quasi volatus pennam per speciem retinent, sed per opera non exercent? Glorificari itaque se Dominus a dracone vel struthione asserit, ad sua obsequia ex intima cogitatione convertit. Vel certfidem quae in illo est, ea quae in hoc mundo dudum membrum diaboli fuerat gentilitas exaltat, quam et propter malitiam draconum nomine exprobrat, et propter hypocrisim vocabulo struthionum notat. Quasi enim pennas accipit gentilitas, sed volare non potuit, quae et naturam habu
Abbreviated transcription (Latin):
dum adhuc licentia suꝑ ẽ. eł iram
qui uͥq ẽ mores in melius cõmu¬
tando fugiamus. Solum quippe
animaduersio illa non inuenit: ꝙ̃
correptio abscondit morał libro¬
& austro noli probibere. Con¬
ũsis ad fidem gentib. iudea con¬
tradicens. eos susciꝑe de dignatur
ad celestiũ premia retributionũ.
qui dudũ fuerant cultores idoloꝵ:
sicut petro dr̃ post conu̾sionem
gentilium. Quare introisti adiuros
preputiũ habentes : & comedisti cũ eis:
Quo contra ꝑysaiam dñs dicit. Dicã
aquiloni da: & austro noli ꝓhibere. P
aquilonem peccati frigore constricta
gentilitas. ꝑ austrum uidea signatur.
quę quasi meridiano sole incaluit:
quia redemptore in carne apparente. fer¬
uorem fidei pͥma suscepit. Aquilomi gͦ
prohibeat: quia hebreis infide consi¬
stentib precipitur. ne uitã gentiliũ
repellendo condemnent. Morał li bͦ
lorificabunt me bestie xxxi. lxxx.
agri. Aꝑtam maloꝵ prauitatem.

Expanded text:
dum adhuc licentia superest, ejus iram, dum adhuc licentia superest, ejus iram, qui ubique est, mores in melius commutando, fugiamus. Solum quippe animadversio illa non invenit quem correctio abscondit. 55. t Austro, Noli prohibere . Conversis ad fidem gentibus, Judaea contradicens eos suscipere dedignatur ad coelestium praemia retributionum, qui dudum fuerant cultores idolorum; sicut Petro dicitur post conversionem gentilium: Quare introisti ad viros praeputium habentes, et comedisti cum eis? Quo contra per Isaiam Dominus dicit: Dicam Aquiloni, da, et Austro, noli prohibere. Per Aquilonem peccati frigore constricta gentilitas, per Austrum Judaea signatur, quae quasi meridiano sole incaluit, quia Redemptore in carne apparente, fervorem fidei prima suscepit. Aquiloni ergprohibeat, quia Hebraeis in fide consistentibus praecipitur, ne vitam gentium repellendo condemnent. CAP. LVIII.-- Glorificabunt me bestiae agri . Apertam malorum pravitatem
Abbreviated transcription (Latin):
mo iudicat: qui nẽ peccantiũ deri¬
siones portat. & tanto tune dariꝰ
districtionẽ exerit: quanto nẽ uo¬
candis peccatorib. suam lemus
patientiam sternit. Qui enĩ conũ¬
tendos expectat: non conũsos sine
retractatione eruciat. Qd ꝑ yiaiam¬
ẽacui semꝑ silui. patiens fur: sieut par¬
turiens loquar. Parturiens namq cũ
dolore cieit: quod diu in abditis cũ
pondete portauit. P ost longum gͦ
silentium. sicut parturiens dñs lo¬
quitur: quia uenturus uidex. qui
tulit: quandoq cum feruore exami¬
nis. quasi cũ dolore mentis. quante
animadũsionis sententiã intus serua¬
uerit. ostendit: & quod apud se ñe ta¬
citus tolerat: multione quandoq
iuditii. quasi cum dolore manifes¬
tat. Ille quippe uite causas examinat.
qui ꝑhas alienum testimoniũ ñ ex¬
plorat: quia qui districtus quando¬
Q ostenditur illator pene. ipse di¬
u tacitus extitit testis culpe. Hemo¬
ne contemptores suos cũ de cȩlo
fulserit. exurat. Quia gͦ ꝑ suꝑnã¬

Expanded text:
udicat, qui nunc peccantium derisiones portat. Et tanto tunc durius districtionem exerit, quanto nunc vocandis peccatoribus suam lenius patientiam sternit. Qui enim diu convertendos exspectat, non conversos sine retractatione cruciat. Quod Tacui, semper silui, patiens fui; sicut parturiens loquar. Parturiens namque cum dolore ejicit quod diu in abditis cum pondere portavit. Post longum ergo silentium sicut parturiens Dominus loquitur, quia venturus judex qui tulit, quandoque cum fervore examinis, quasi cum dolore mentis, quantae animadversionis sententiam intus servaverit ostendit; et quod apud se nunc tacitus tolerat, in ultione quandoque judicii quasi cum dolore manifesi. --Ille quippe vitae causas examinat, qui has per alienum testimonium non explorat, quia qui districtus quandoque ostenditur illator poenae, ipse diu tacitus exstitit testis culpae. Hne contemptores, suos, cum de coelo fulserit, 365 exurat. Cui enim nun
Abbreviated transcription (Latin):
circulum in naribus tuis. Anti¬
quus hostis diuinȩ uirtutis omni¬
potentia. a calida sua crudelitate re¬
frenatur: ne eius sagatitaᷤ contra
infirmitates hominũ tantum pre¬
ualeat: quantũ ꝑdicionis argum̃¬
ta latenter explorat. Unde ꝑysaiã
ab istłitarũ lesione prohibetur: cum
regi babilomȩ dr̃. Ponam cireulũ.
innatib tuis. ꝑcirculum diuine uircu¬
tis om̃ipotentia. ꝑnares ĩ sidiȩ designant̃
Ac si aꝑte diceret᷑. Cogitando insidias
suspiras: s explere quȩ appetis non
ualendo: onimpotentie mee circulũ
in narib portas: ut cũ bonoꝵ mortẽ
ardentius anhelas: ab eoꝵ uita uacu¬

Expanded text:
circulum in naribus tuis . Antiquus hostis divinae virtutis omnipotentia a callida sua crudelitate refrenatur, ne ejus sagacia contra infirmitatem hominum tantum praevaleat, quantum perditionis argumenta latenter explorat. Unde per Isaiam ab Israelitarum laesione prohibetur, cum regi Babylonis dicitur: Ponam circulum in naribus tuis. Per circulum divinae virtutis omnipotentia, per naresac si aperte diceret: Cogitando insidias suspiras, sed explere, quae appetis non valendo omnipotentiae meae circulum in naribus portas, ut, cum bonorum mortem ardentius anhelas, ab eorum vita vacu
Abbreviated transcription (Latin):
eloquii designantur: Sicut enĩ
ad humorẽ aquȩ. & iuncus ⁊ cala¬
mus nasci solet. ⁊ ex una eadeq
aqua utraq proficiunt: ⁊ calamꝰ
quidem ad scͥbendum assumitur.
cum iunco uͦ sc̃bi non potest: sicẽ
una doctrina ueritatis. quȩ mul¬
tos auditores irrigat. qua irrigati
alii ad hoc usq in u̾bo dei profi¬
ciunt. ut etiã scͥptores fiant. tanꝙͣ.
calami: alii u̾bũ uite audientes.
tanquã in aqua iunci dei stant.
bone spei ⁊ rectoꝵ oꝑum uiridita¬
tẽ tenent: s litteras expͥmere ne¬
quaquã ualent In draconũ gͦ
cubilib. uiror calami & iunci orit᷑:
quia in eis populis quos antiqͥ
hostis malitia possidebat: & doc¬
toꝵ scientia. & auditorũ obȩdien¬

Expanded text:
eloquii designantur? Sicut enim ad humorem aquae et juncus et calamus nasci solet, et ex una eademque aqua utraque proficiunt, et calamus quidem ad scribendum assumitur, cum junco vero scribi non potest, sic est una doctrina veritatis, quae multos auditores irrigat; quia  Text. sed irrigati alii ad hoc usque in verbo Dei proficiunt, ut etiam scriptores fiant tanquam calami. Alii verbum vitae audientes, tanquam junci in aqua Dei stant, bonae spei rectorum operum viriditatem tenent; sed litteras exprimere nequaquam valent. In draconum ergo cubilibus viror calami et junci oritur, quia in eis populis, quos antiqui hostis malitia possidebat, et doctorum scientia, et auditorum obedien
Abbreviated transcription (Latin):
denuntiat. Iniquoꝵ quippe potentia
fem flori comparatur: quia nimirũ
carnalis gła dũ nitet cadit: dum
apud se extollitur. repentino int̾cep¬
ta fine terminatur. Sic enĩ aurarũ
flatu. in altũ stipula rapitur: sed
casu concito. ad ima reuocatur. Sie
ad nubila fumus attollitur: s repen¬
te in nichilũ. tumescendo dissipat᷑.
Sic ab infimis nebula ascendendo
erigit: s ex ortus hanc solis radiꝰ.
ac si non fuerit abstergit. Sic in
herbarum suꝑficie nocturni roris
humor asꝑgitur: s diurni luminis
subito calore siccatur. Sic spumosȩ
excitate. abintimis certatĩ prodeunt:
s eo celerius dirupte deꝑernt: quo
inflate altius extenduntur. Cumq
crescunt ut appareant: crescendo

Expanded text:
feni . Iniquorum quippe potentia feni flori comparatur, quia nimirum carnalis gloria dum nitet, cadit; dum apud se extollitur, repentino intercepta fine 539 terminatur. Sic namque aurarum flatu in altum stipula rapitur, sed casu concito ad ima revocatur. Sic ad nubila fumus attollitur, sed repente in nihilum tumescendo dissipatur. Sic ab infimis nebula densescendo se erigit; sed exortus hanc solis radius, ac si non fuerit, abstergit. Sic in herbarum superficie nocturni roris humor aspergitur, sed diurni luminis subito calore siccatur. Sic spumosae s excitatae, ab intimis certatim prodeunt; sed eo celerius diruptae depereunt, quo inflatae altius extenduntur. Cumque excrescunt ut appareant, crescendo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑbi humiliantur in morte: carnis
eoꝵ gła tabescit in putredine. Intu¬
pulchris diuitũ cadauera: que
illa sit in extincta carne imago mor¬
tis: que tabes corruptionis. & certe
bant. habitis reb tumebantꝰ cęt̾os
despiciebant: & dum non ꝑꝑendent
quo tendebant. nesciebant quid
erant. S despecti iacent inputredine.
ruptionis probat. In omł .xi. suꝑ ie

Expanded text:
bi humiliantur in morte, carnis gloria tabescit in putredine. Intujaceant divitum cadavera; quae illa in exstincta carne sit imago mortis; quae tabes corruptionis. Et ipsi bus, habitis rebus tumebant, caeteros despiciebant. Et dum non perpenderent quo tendebant, nesciebant quid erant. Sed despecti jacent in putredine, ruptionis probat. CAP. LII.-- Supe
Abbreviated transcription (Latin):
aliud flumina: nisi anti quoꝵ
enĩ pensare sufficiet. quam ue¬
hemens fluuiꝰ dũ legẽ condet
ex pectore moysi erupit: quã
uehemens fluuius ex dauid cor¬
de defluxit: quanta salomonis
ore ⁊ omniũ propharũ flumi¬
nũ fluenta manarunt: S in¬

Expanded text:
aliud flumina, nisi antiquorum enim pensare sufficiet, quam vehemens fluvius, dum legem conderet, ex pectore Moysi erupit? Quam vehemens fluvius ex David corde defluxit? quanta vero Salomonis opere atque omnium prophetarum fluminum fluenta manarunt? Sed ho
Abbreviated transcription (Latin):
exponentium. fecerunt nob̾ ẽẽ iã
conspieuas sententias antiquoꝵ
patrum. Unde isaias propħa.
conspiciens. &e non allegoriarum
tenebris obseura: exclamauit di¬
cens. Locus fluuioꝵ: riui latissimi
&e patentes. Testamenti enĩ uete¬
ris dicta quasi angusti &e clausi ri¬
ui fuerant: qui immensas scientiȩ
patentes sunt: quoniam eius
dicta. & inuenientib sunt multa.¬
& querentib plana. Morł xxxii.¬

Expanded text:
exponentium fecerunt nobis esse jam conspicuas sententias antiquorum Patrum. Unde Isaias prophetaconspiciens, et non allegoriarum tenebris obscura, exclamavit dicens: Locus fluviorum rivi latissimi et patentes. . Testamenti enim veteris dicta quasi angusti et clausi rivi fuerant, qui immensas 584 scient et patentes sunt, quia ejus dicta et invenientibus multa sunt et quaerentibus plana. Ai
Abbreviated transcription (Latin):
Rientur in domib eius. spine ce
urticę. Peccatores quiq in quo
entur: nedum culpa inqua ⁊ ipsi ob¬
ligati sunt. in aliis corrigit᷑: ad ipsos
isaiam dominus sub babilonis spe¬
cie redarguit. dicens. Orientur in do¬
mib eius spinȩ ⁊ urticȩ: & paluirus
in munitionib eiꝰ. Quid namq per
urticas. nͥ cogitationum prurigines:
sideria cogitationũ surgunt que
exasperent: a oꝑum pecata que
pungant: S hȩc agentes: habent
etiam nequiores alios defensores
pe tanta spinarum circundatione
denseseit: ut preasꝑitate uix tangi
possit. Intus gͥuitica ⁊ spina nascit᷑:
sutrum q hoc exterius ꝑ paliurũ
munitur: quia uidelicet minores
inqui mala quelibet faciunt: s
ea nequissimi maiores tuentur: mor ł .uii.

Expanded text:
ientur in domibus ejus spinae et urticae . Peccatores quique in quo entur, ne dum culpa, in qua et ipsi obligati sunt in aliis corrigitur, ad ipsosIsaiam Dominus sub Babylonis specie redarguit, dicens: Orientur in domibus ejus spinae et urticae, et paliurus in munitionibus ejus. Quid namque per urticas, nisi cogitsideria cogitationum surgunt, quae exasperent, et operum peccata, quae pungant. Sed haec agentes haetiam nequiores alios defensores pe tanta spinarum circumdatione densescit, ut prae asperitate tangi vix possit. Intus igitur urtica et spina nascitur, sed utrumque hoc exterius per paliurum munitur, quia videlicet minores iniqui mala quaelibet faciunt, sed ea nequissimi majores tuentur. Unde bene
Abbreviated transcription (Latin):
tia. nͥ antiquus hostis expͥmitur:
qui mundi hinus rapinis insidi¬
ans. humana cotidie morte saci¬
atur: qui ad rapiendas mortis
tempore peccatoꝵ animas. uiolen¬
tia crudelitatis effrenatur: Qͦs
enim uiuentes blandiens deci¬
pit: morientes seuiens rapit Qͦ

Expanded text:
tia, nisi antiquus hostis exprimitur, qui hujus mundi rapinis insidians, humana quotidie morte satitur, quia ad rapiendas mortis tempore peccatorum animas violentia crudelitatis efferatur. Quos enim viventes blandiens decipit, morientes saeviens rapit. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
Cum enim aꝑtis celis. ministrantib an¬
gelis. consedentib apłis. in sede maies¬
tatis sue xp̃e apparuerit: om̃s ħe &
electi & reprobi pariteruidebunt: ut
n iusti de munere retͥbutiõis sine finegau¬
deant: & iniusti ultione suplitii in
ꝑpetuum gemant. mor .l.xuii. Lxxiii.

Expanded text:
ubi cum apertis coelis, ministrantibus anubi cum apertis coelis, ministrantibus angelis, consedentibus apostolis, in sede majestatis suae Christus apparuerit, omnes hunc et electi et reprobi pariter videbunt, ut et justi de munere retributionis sine fine gaudeant, et injusti in ultione suplicii in perpetuum gemant. HOMILIA VII.
Abbreviated transcription (Latin):
simpleces. huic mundo despicabiles
cẽ uidebantur. Om̃is gͦ uallis implebit᷑.
& om̃is mons. ⁊ collis humiliabitur:
quia in cordis humilitate ꝑdurantes.
donum accipiunt. quod apud seipsos
elata cogitatione tumentes. a se re¬
pellunt. & erunt prauia in directa:
& asꝑa inuias planas. Praua directa
sunt: cum maloꝵ corda ꝑ ĩiustie ciã
detorta. ad iusticie regulam dirigun¬
tur. & asꝑa iniuias planas immu¬
tantur: cum immites ⁊ iracundȩ men¬
tes. ꝑ infusionẽ superne gr̃e. ad leni¬
tatem mansuetudinis redeunt. Qnͣ¬
do enĩ uerbumueritatis ab iraꝯda
mente ñ recipitur: quasi asꝑitas iti¬
neris. gressum ꝑgentis reppellit. S
cum mens iracunda. ꝑ acceptã man¬
suetudinis grãm. correptiones uel
exhortationes recipit: ibi planã uiã
predicator inuenit: uͥ prius ꝑ asꝑi-¬
tatem itineris ꝑgere. idẽ predicatio¬
Quia omnis caro accipit᷑ om̃is hõ:
salutare dei. uidelicet xp̃m. in hac utta

Expanded text:
ndo despicabiles esse videbantur. Omnis ergo vallis implebitur, et omnis mons et collis humiliabitur, quia in cordis humilitate perdurantes donum humiles accipiunt, quod apud seipsos elata cogitatione tumentes repellunt. Et erunt prava in directa, et aspera in vias planas. Prava directa fiunt, cum malorum corda per justitiam detorta ad justitiae regulam diriguntur. Et aspera in vias planas immutantur, cum immites et iracundae mentes per infusionem supernae gratiae ad lenitatem mansuetudinis redeunt. Quando enim Verbum veritatis ab iracunda mente non recipitur, quasi asperitas itineris gressum pergentis repellit. Sed cum mens iracunda per acceptam mansuetudinis gratiam correctiones vel exhortationes rpraedicator invenit, ubi prius pro asperitate itineris pergere, id est praedicatio» Quia omnis caro accipitur omnis homo, « salutare Dei, » videlicet Christum, in hac vita
Abbreviated transcription (Latin):
reficis: in nullo utili labore sub¬
sistis. Cumq mentem per desi¬
deria carius accenderit: mox qͦ
luxuria. u̾ba propͥȩ suggestioĩs
facit. dicens. Si mi̾screri ds̃ hoĩes
corporalit̾ nollet in embra ipsa
coeundi apta non fecisset. Cũq
hec quasi exratione suggerit:
mentẽ ad libidinũ effrenationẽ
trahit. Quȩ seꝑe dep̾hensa. patio¬
ciniũ mox fallatiȩ ⁊ negationis
in currit: reamq se eẽ ñ estimat.
si mentiendo uitã defendat. Pi¬
losus gͦ alter ad alterum clamat
quando subaliqua ratiocinandi
specie. ꝑuersã m̃tẽ culpa subseq̃ns
ex occasione culpȩ precedentis il¬
laqueat. Cumq hanc peccatoꝵ
conuocati in ea concorditer yilo¬
bi cubauit lamia: c inuenits
requiem. hypocritȩ & callidi ho¬
mines tanto uehementius cul¬
pas suas confiteri refugiunt. qn¬
to ⁊ stultius uideri abhominib
peccatores erubescunt: & cũ dep̃¬
hensi corripiunt᷑. defensiones

Expanded text:
reficis, in nullo utili labore subreficis, in nullo utili labore subsistis. Cumque mentem per desideria carnis accenderit, mox quoque luxuria verba propriae suggestionis facit, dicens: Si misceri homines Deus corporaliter nollet, membra ipsa coeundi apta usibus non fecisset. Cumque haec quasi ex ratione suggerit, mentem ad libidinum effrenationem trahit, quae saepe deprehensa, patrocinium mox fallaciae et negationis inquirit, reamque se esse non aestimat, si mentiendo vitam defendat. Pilosus ergo alter ad alterum clamat, quando sub aliqua ratiocinandi specie perversam mentem culpa subsequens ex occasione culpae praecedentis illaqueat. Cumque hanc peccatoruconvocati in ea concorditer pilobi curabit lamia, et inveniet requiem . Hypocritae et callidi homines tanto vehementius culpas suas confiteri refugiunt, quanto se stultius videri ab hominibus peccatores erubescunt, et cum deprehensi corripiuntur, defens
Abbreviated transcription (Latin):
S apte subiungitur. E pilosus cla¬
mabit alter ad alterum. Qui nãq
alii pilosi appellatione figurant᷑:
nisi hii quos greci panas. latim
incubos uocant: Quoꝵ nimirũ
forma abhumana effigie incipit᷑:
sed bestiali extremitate terminat᷑.
P ilosi gͦ nomine. cuiuslibet peccati
asꝑitas designatur: quod & si qͣndo
quasi obtentu rationis incipit:
semꝑ tam̃ adirrationales motus
tendit. & quasi homo in bestia
desinit: dum culpa ꝑrationis ima¬
ginem inchoans. usq ad irrationa¬
bilem effectum trahit. Nam sepe
edendi delec̾tatio seruit gule: &
seruire se simulat indigentiȩ nat᷑e.
Cumq uentrem in ingluuiem ex¬
tendit: membra in luxuriam eri¬
git. Pilosus autẽ alter ad alterũ
elamat: cũ perpetrata nequitia.
perpetrandam aliam malitiã pro¬
uocat: & quasi quadam cognatio¬
nis uoce. commissa iam culpa. eul¬
pã adhuc quȩ committatur. in¬
uitat. Sepe namq gula dicit.
Si abundanti corpus alimento ñ

Expanded text:
Ubi aperte subjungitur: Et pilosus claUbi aperte subjungitur: Et pilosus clamabit alter ad alterum. Qui namque alii pilosi appellatione figurantur, nisi hi quos Graeci panas, Latini incubos vocant? Quorum nimirum forma ab humana effigie incipitur, sed bestiali extremitate terminatur. Pilosi ergo nomine cujuslibet peccati asperitas designatur; quod etsi quando quasi obtentu rationis incipit, semper tamen ad irrationales motus tendit. Et quasi homo in bestiam desinit, dum culpa per rationis imaginem inchoans, usque ad irrationabilem effectum trahit. Nam saepe edendi delectatio servit gulae, et servire se simulat indigentiae naturae. Cumque ventrem in ingluviem extendit, membra in luxuriem erigit. Pilosus autem alter ad alterum clamat, cum perpetrata nequitia ad perpetrandam aliam nequitiam provocat, et quasi quadam cogitationis voce, commissa jam culpa culpam adhuc quae committatur invitat. Saepe namque gula dicit: Si abundanti alimento corpus non
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ꝑ dracones nͥ malitia. quid uero
strutionum nomine. nisi hy pochri¬
sis designatur: S tructio quippe
speciem uolandi ħt. ẜ usum uolar.¬
di non habet: quia bypochrisis. eun¬
ctis intuentib. imaginẽ de se scĩtatis¬
bat. & structio pascitur. quia & la¬
tens malitia callide tegitur: & in¬
tueuntiũ oculis simulatio be¬
nitatis antefertur quid uero noĩe¬
onocentauri: nisi lubrici figurant᷑
& elati: Greco quippe eloquio: onos
asinus dr̃. & appellatione asini. lu¬
pħa. qui ait Ut carnes asinoꝵ: car¬
nes eor. Tauri autẽ uocabulo cer¬
iux suꝑbie demonstratur: sicut
uoce dominica deuideis suꝑbientib
ꝑ psalmistam dr̃. Tauri pingues
obsederunt me. O nocentauri gͦ st̃.
qui subiecti luxurie uitus. inde
ceruicem erigunt. unde humiliari
debuerunt. Qui carnis sue uolup¬
tatib seruientes. ex pulsa longe ue¬
recundia. non solum se amittere
tauris autẽ demonia otcurrunt.
deseruiunt. quos debis gaud ere
conspiciunt. que flere debuerunt.

Expanded text:
Quid per dracones, nisi malitia? quid vero struthionum nomine, nisi hypocrisis designatur? Struthio quippe speciem volandi habet, sed usum volandi non habet, quia et hypocrisis cunctis intuentibus imaginem de se sbat, et struthio pascitur: quia et latens malitia callide tegitur, et intuentium oculis simulatio bonitatis antefertur. Quid vero onocentaurorum nomine nisi lubrici figurantur et elati? Graeco quippe eloquio ὄνος asinus dicitur, et appellatione asini luante qui ait: Ut carnes asinorum carnes eorum . Tauri autem vocabulo cervix superbiae demonstratur, sicut voce Dominica de Judaeis superbientibus per Psalmistam dicitur: Tauri pingues obsederunt me . Onocentauri ergo sunt qui, subjecti luxuriae vitiis, inde cervicem erigunt, unde humiliare debuerunt; quia carnis suae voluptatibus servientes, expulsa longe verecundia, non solum se amittere tauris autem daemonia occurrunt, otum deserviunt, quos de his gaudere conspiciunt, quae flere debuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nare: qui cunctis late populis uite
uerba. quasi celestis panis grana
rationẽ. luxuriosor dementia desi¬
gnatur:quod salomon indicat.
Qui cum male suadentis mulieris
petulantiam p̃misisset: ad iunxit.
Statimq eam sequitur: quasi bos
ductus adiuctimam. Rursũ bouis
Non obturabis os boui trcturanti.
Ac si aꝑte diceret᷑. P redicatorem u̾bi:
abstipendior suoꝵ ꝑceptione non
phibebis. Rursum bouis nomine.
plebs israelitica aliquando figu¬

Expanded text:
t, quia cunctis late populis verba vitae, quasi coelestis panis grana, rationem luxuriosorum dementia designatur, Salomon indicat, qui cum male suadentis mulieris petulantiam praemisisset, adjunxit: Statimque eam sequitur, quasi bos ductus ad victimam . Rursum quia Non obturabis os bovi trituranti . Ac si aperte diceret: Praedicatores verbi a stipendiorum suorum perceptione non prohibebis. Rursum quia bovis nomine plebs Israelitica figu
Abbreviated transcription (Latin):
quia in suꝑnis erecta intentio.
ȩternitatis comtemplatione re-¬
ficitur: & ꝑcontemplationis do¬
num. grã spuali satiamur. ꝑ pa¬
nem enim aliquando in sacro
bus: quia in illam posite men¬
tes humiliũ. sp̃ualiũ implent᷑
refectione donoꝵ. Aquȩ enum
nr̃e fideles sunt: quia doctri¬
na dei quod hic ꝑ spẽ ꝓmictit.
hoc illic in munere exhibet. Sa¬
pientia nãq huius mundi in¬
fidelis ẽ: quia mansura post
mortẽ non ẽ. Aque nr̃e fide¬
les sunt: quia u̾ba uite qd̾ ante
mortẽ insinuant: hoc etiã
post mortẽ demonstrant. Regẽ
in decore suo oculi nr̃i conspiciũt:
quia redemptor ñr in iudicio &
a reprobis homo uidebitur: s ad
tudinem. soli qui electi sunt sub¬
leuantur.Quasi enĩ quandam
feditatẽ regis uidere ẽ: solam
seruilẽ formã. in qua abiniquis
despectus ẽ cernere. S ab elec¬
tis in decore suo rex cernitur:
quia ultra semet ipsos rapti. in
ipso deitatis fulgore oculos cor¬
dis figunt. Qui quãdui in hac

Expanded text:
quia in supernis erecta intentio aeternitatis contemplatione reficitur, et per contemplationis donum, gratia spiritali satiamur. Per panem enim aliquando in sacro bus , quia in illa positae mentes humilium, spiritualium replentur refectione donorum. Aquae enim nostrae fideles sunt, quia doctrina Dei, quod hic per spem promittit, hoc illic in munere exhibet. Sapientia namque hujus mundi infidelis est, quia mansura post mortem non est. Aquae nostrae fideles sunt, quia verba vitae quod ante mortem insinuant, hoc etiam post mortem demonstrant. Regem in quia Redemptor noster in judicio et a reprobis homo videbitur, sed adtudinem soli, qui electi sunt, sublevabuntur. Quasi enim quamdam foeditatem regis videre est solam servilem formam, in qua ab iniquis despectus est, cernere. Sed ab electis in decore suo rex cernitur, quia ultra semetipsos rapti in ipso Deitatis fulgore oculos cordis figunt. Qui quandiu in hac
Abbreviated transcription (Latin):
natis suꝑ om̃s aquas: immittentes
pedem bouis a asini. Suꝑ om̃s
quippe aquas seminare ẽ: cunc¬
tis populis fruetuosa uite u̾ba p̃¬
dicare. P edem uͦbouis &e asini im¬
mittere ẽ: uias israhelitiei ac gen¬
tilis populi. ꝑ preceptoꝵ celestiũ
uincła resigare. Quia uͦ borus no

Expanded text:
inatis super omnes aquas, immittentes pedem bovis et asini . Super omnes quippe aquas seminare est cunctis populis fructuosa vitae verba praedicare. Pedem vero bovis emittere est vias Israelitici ac gentilis populi per praeceptorum coelestium vincula religare. Quia vero
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc autẽ dixit despũ. quem accepti
erant credentes ineũ. Rursũ ꝑ aquã
scã scientia designatur: sicut dr̃.
Aqua sapientiȩ salutaris. potauit eos.
ꝑ aquam quoq praua scientia ap¬
pellari solet: sieut apud salomonẽ
mulier quȩ typum hereseos tenet.
callidis suasionibus blanditur di¬
cens. Aquȩ furtiuę dulciores st̃
Aquarum etiam nomine. ñ ñquam
solent tribulationes intelligr. sicut
ꝑ psalmistam dr. Saluum mefac ds̃¬

Expanded text:
 dixit de Spiritu, quem accepturi erant credentes in eum. Rursum per aquam sacra scientia designatur, sicut dicitur: Aqua sapientiae salutaris potabit eos . Per aquam quoque prava scientia appellari solet, sicut apud Salomonem mulier, quae typum haereseos tenet, callidis suasionibus blanditur dicens: Aquae furtivae dulciores sunt . Aquarum etiam nomine nonnunquam solent tribulationes intelligi, sicut per Psalmistam dicitur: Salvum ne fac, D
Abbreviated transcription (Latin):
famulus suus subito suꝑbiret t̾ga¬
q in faciem mitteret: nũquid con¬
temptus dominus. ñ eius suꝑbiã
feriret. uulnera districte animadũ¬
sionis infligeret: Eccenos peccan¬
do auctori nr̃o terga infaciem dedi¬

Expanded text:
famulus suus subito superbiret, terga in faciem mitteret, nunquid non contemptus dominus, ejus superbiam feriret? vulnera districtae animadversionis infligeret? Ecce nos peccando auctori nostro, terga in faciem dedi
Abbreviated transcription (Latin):
on: ⁊ caminus eius in iberusalem.
Plus ẽ caminum ẽẽ quam ignem:
quia ignis ⁊ paruus ẽẽ potest¬
magnus: in camino autẽ uastior
flamma succenditur. Syonuero
culamur: ut illic postmodum plene
uideamus. Examore gͦ domim in
syon ignis ẽ. in iherusalem caminꝰ:
plamͣ: s ibi plene ardebimus: ubi ple¬
ne uidebimꝰ. quem amamꝰ. Mor̾ .i.¬

Expanded text:
on et caminus ejus in Jerusalem . Plus est caminum esse quam ignem, quia ignis esse et parvus potest; in camino autem, vastior flamma succenditur. Sion veroculamur, ut illic postmodum plene videamus. Ex amore ergo Domini in Sion ignis est, in Jerusalem caminus, mplamur, sed ibi plene ardebimus ubi plene videbimus quem amamus. Meri
Abbreviated transcription (Latin):
suplicia conspicere negligit: incarnis
uoluptate se deserens. maniter hila¬
rescit. Ait gͦ. Suꝑ humũ popłi mei
spinȩ ⁊ uepres ascendent: quantoma¬
illor mentem uitia depͥmunt. qui
quib culpis substrati sunt. qui sine
ulla formidine. se incarnis uoluptat
derelinquint:. Electoꝵ quippe am¬
⁊ culpas quidem subigere ꝑfecte desi¬
derat: s quousq corruptione carnis
astringitur: eiuo uinculis etiam cũ
ñuult ligatur. Hinc itaq colligant
quanto peccatoꝵ sint pressi pondere.
si plene eulpam nec illi suꝑant. qui
contra hanc uirilit̾ pugnant:.

Expanded text:
supplicia conspicere negligit, in carnis voluptate se deserens inaniter hilarescit. Ait ergo: « Super humum populi mei spinae et vepres ascendunt: quanto maillorum mentem vitia deprimunt, qui quibus culpis substrati sunt, qui sine ulla formidine se in carnis voluptate ergat. Electorum quippe anim culpas quidem subigere perfecte desiderat, sed quousque corruptione carnis astringitur, ejus vinculis, etiam cum non vult, ligatur. Hinc itaque colligat quanto peccatorum pondere pressi sint si plene culpam nec illi superant, qui contra hanc viriliter pugnant.
Abbreviated transcription (Latin):
cantemꝰ cum gaudio creatori nr̃o: q
desetuitio creature colla mentis ex¬
gaudeamus: frenum quippe etro¬
maxillas constrinxerat: quando
deo uero cõfessionis laudẽ dare
nesciebat. S hoc ipsũ erroris fre
Om̃s dii gentiũ demonia: dominus aũt
celos fecit & rursũ. Simulachri gen¬
tiũ argentũ ⁊ aurũ: oꝑa manuũ ho

Expanded text:
Cantemus itaque cum gaudio Creatori nostro, quia de servitio creaturae colla mentis exis . Frenum quippe erropulorum constrinxerat, quando Deo vero confessionis laudem dare nesciebat. Sed hoc ipsum erroris frenOmnes dii gentium daemonia, Dominus autem coelos fecit . Et rursum: Simulacra gentium ar
Abbreviated transcription (Latin):
dei ẽ. animas quas creauit collige¬
re: ad lucis ȩternȩ gaudia reuocare.
fiagellati autẽ atq sputis illiniri.
crucifigi. mori. ac sepeliri: non hoc
in sua substantia opus ẽ dĩ. s opus ho¬
minis peccatoris. qui hȩc omnia ꝑpec¬
ꝑtulit in corpore suo suꝑ lignum: ⁊ qͥ
innatura sua manet semper im cõ¬
p̃hensibilis: in natura nr̃a comp̃¬
enĩ factus ẽ. ut nos spũales faceret:
benigne inclinatus ẽ. ut eleuaret: uisi
ret. Flagella etiam ꝑtulit. ut sanaret:
obprobria & irrisiones sustinuit. ut
ab et̾no obprobrio liberaret: mortuus

Expanded text:
Dei est animas, quas creavit colligere, et ad aeternae lucis gaudia revocare. Flagellari autem, atque sputis liniri, crucifigi, mori, ac sepeliri non hoc in sua substantia opus Dei est; sed opus hominis peccatoris, qui haec omnia merpertulit in corpore suo super lignum: et qui in natura sua manet semper incomprehensibilis, in natura nostra cumpreenim factus ut nos spiritales faceret benigne inclinatus est ut levaret, exiit aret. Flagella pertulit, ut sanaret. Opprobria et irrisiones sustinuit, ut ab opprobrio aeterno liberaret, mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
non palpabunt: pedes habent ⁊
tenti domino psallendo dicimus:
ipsũ erioris ñri frenum quod a lau¬
de dei ora nt̃a ligauerat. uero dño
canticũ fecimus. Bene autẽ d̾r. sicut
uox sc̃ificatȩ sollemnitatis: quuia dũ
confessionis laudẽ reddimꝰ. in scĩ¬
ficata sollemnitate gaudemus.

Expanded text:
n palpabunt; pedes habent, et tenti Domino psallendo dicimus, ipsum erroris nostri frenum, quod a laude Dei ora nostra ligaverat, vero Domino canticum fecimus. Bene autem dicitur: Sicut nox sanctificatae solemnitatis , quia dum confessionis laudem Deo reddimus, in sanctifica
Abbreviated transcription (Latin):
nos dñm. saltẽ post peccata reu̾tit.
Suꝑbe quidem au̾sos ꝑpatientiam
cepectat: ꝑ precepta clamans. beni¬
gne reuocat. Tanta gͦ conditoris nr̃i
misedia. duritiam nr̃i reatus emolli¬
at ut homo qui malũ quod feert

Expanded text:
nos Dominum saltem post peccata revertimur. nos Dominum saltem post peccata revertimur. Superbe quidem aversos per patientiam exspectat, per praecepta clamans benigne revocat. Tanta ergo Conditoris nostri misericordia duritiam nostri reatus emolliat: ut homo qui malum quod fecit
Abbreviated transcription (Latin):
uocem post tergũ monentis. huma¬
num quippe genus dominus infa¬
ciem monuit: quando inpara diso
homini condito. & in libo arbitrio
stanti. quid facere. quid ue ñ facere
deberet indixit. S homo in faciẽ
dei terga dedit: cum suꝑbiens. eiꝰ
iussa contẽpsit. Nec tam̃ super¬
bientẽ ds̃ deseruit: qui ad reuocan¬
dum hominẽ legẽ dedit: ex hortan¬
tes angłos misit: in carne nr̃e mor¬
talitatis apparuit. G post tergũ
stans. nos ammonuit: qui ad recu¬
ꝑationem nos gr̃e etiã contemptꝰ
uocauit. Ed gͥ generaliter dici po¬
tuit decunctis: hoc neeẽe ẽ specia¬
liter sentiri de singulis. Quasiem̃
coram positus deo quisq ũba mo¬
nitionis eius ꝑcipit: cũ priusquã
peccata ꝑpetret. uoluntatis eius
precepta cognoscit. Adhuc eni an¬
te eius faciem stare ẽ: nec dũ eũ pec¬
cando contensnere. Cũ uͦ derelicto
bono innocentiȩ. iniquitatẽ eligens
upetit: t̾ga iam in eius faciem mittit.
s: ccec adhuc ⁊ post tergũ deus subse¬

Expanded text:
vocem post tergum manentis. Humanum quippe genus Dominus in faciem monuit, quando in paradiso condito homini, et in libero arbitrio stanti, quid facere, quidve non facere deberet indixit, sed homo in faciem Dei terga dedit, cum superbiens ejus jussa contempsit. Nec tamen superbientem Deus deseruit, quia ad revocandum hominem legem dedit, exhortantes angelos misit, in carne nostrae mortalitatis apparuit, ergo post tergum stans nos admonuit, qui ad recuperationem nos gratiae etiam contemptus vocavit. Quod ergo generaliter dici potuit de cunctis, hoc necesse est specialiter sentiri de singulis; quasi enim coram positus Deo quisque verba monitionis ejus percipit, cum priusquam peccata perpetret voluntatis ejus praecepta cognoscit. Adhuc enim ante ejus faciem stare est, necdum eum peccando contemnere, cum vero derelicto bono innocentiae iniquitatem eligens appetit, terga jam in ejus faciem mittit. Sed ecce adhuc et post tergum Deus subse
Abbreviated transcription (Latin):
fidutiã de miscoia conditoris nr̃i
cogitate quȩ facitis. recogitate que
fecistis. largitatem suꝑnę pietatis as¬
picite: ⁊ ad miscõem iudicẽ dũ adbuc
expectat ⁊ reuocat. cũ lacrimis uenite
Considerantes namq quod iustus
fit. peccata ur̃a nolite negligere:
considerantes uͦ quod pius sit. no¬

Expanded text:
fiduciam de misericordia conditoris nostri, cogitate quae facitis, recogitate quae fecistis, largitatem supernae pietatis aspicite, et ad misericordem judicem, dum adhuc exspectat, cum lacrymis venite: considerantes namque quod justus sit, peccata vestra nolite negligere; considerantes vero quod pius sit, no
Abbreviated transcription (Latin):
eius ab eo: qm̃ in carnatus ds̃. ut nos
ad suam iusticiam colligeret. dignatꝰ ẽ
pronobis tanquã peceator homo uapu¬
lare. & alientm opus eiꝰ fecit. ut face¬
ret propͥum: quia ꝑhoc quod infirmat᷑
mala nr̃a sustinuit: nos qui creat᷑a
illius sumus. ad fortitudinis sue głã¬

Expanded text:
ejus est ab eo, quia incarnatus Deus ut nos ad suam justitiam colligeret, dignatus est pro nobis tanquam peccator homo vapulare, et alienum opus fecit, ut faceret proprium, quia per hoc quod infirmatus mala nostra sustinuit, nos qui creatura illius sumus, ad fortitudinis suae g
Abbreviated transcription (Latin):
nem leuiathan uocatus ẽ: idẽ addi¬
tamentũ eoꝵ hominũ dictus. Eos
namq in paradiso immortales reꝑit:
s diuinitatẽ immortalib ꝓmittens:⁊¬
quasi eis aliquid ultͣ quam erant
se addere. blande spopondit. Serpers
uͥ tortuosus recte uocatur: quia in eo
quod se addere homini ꝓmisit: tor¬
tuosiᷤᷤ ad eũ sinib irrepsit: quia dũ
falso impossibilia spopondit: uere
ñ habita se datursi phibuit: callide
⁊ habita subtrarit. Quetendum gͦ nob¬
c̃. eur qui serpentem dixerat tortuosũ.
subiungens interposuit uectẽ: nͥ forte¬
quod in serpentis tortitudine. fluxa mol¬
lities: inuecte arttẽ ⁊ duricia rigidita¬
tis. Ut gͦ hc̃ durũ designaret ⁊ mollẽ.
⁊ uectẽ nominat ⁊ serpentẽ. Durus ẽ
ꝑmalitiam: molł ꝑ blandim̃ta. Uec¬
tis dr̃. quia usq ad necẽ ꝑcutit: ser¬
pens uͦ. quia semꝑ insidias mollit̃¬
ola uexatio. intellectũ dabit au¬
ditui. Nescit impius mala que

Expanded text:
nem Leviathan vocatus est, id est, additamentum hominum dictus. Eos namque in paradiso immortales reperit; sed divinitatem immortalibquasi eis aliquid ultra quam erant se addere blande spopondit. Serpens vero tortuosus vocatur, quia in eo quod se addere homini promisit, tortuosis ad eum sinibus irrepsit, quia dum falso impossibilia spopondit, vere non habita se daturum perhibuit, callide et habita subtraxit. Unde et est cur qui serpentem dixerat tortuosum, subjungens interposuit vectem, nisi forte in serpentis tortitudine fluxa mollities, in vecte autem est duritia rigiditatis. Ut ergo hunc durum designaret et mollem, et vectem nominat et serpentem. Durus est per malitiam, mollis per blandimenta, vectis dicitur, quia usque ad necem percutit, serpens vero quia se per insidias mollitola vexatio dabit intellectum auditui . Nescit impius mala quae
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝵ carnes sunt. ut carnes asinor.
Rursum asinarum nomine. simpli¬
sedisse memoratur : quia simpli¬
ces mentes dũ presidendo possidet:
eas usq aduisionẽ pacis sua saẽ
sessione perducit. Rursũ asinoꝵ
nomine: staltitia gentiliũ desig

Expanded text:
um carnes sunt ut carnes asinorum . Rursum quia asinarum nomine simplisedisse memoratur. Jerusces mentes dum praesidendo possidet, eas usque ad visionem pacis sua sacra sessiono perducit? Rursum quia asinorum nomine stultitia gentilium desig
Abbreviated transcription (Latin):
unt. musũ se utilitatis impendat.
& rursum scptum ẽ. Cempus tacendi ae
tempus loquendi: Discrete quippe uicis¬
situdinum pensanda sunt tempora:
ne aut cũ restringi lingua debet. ꝑũ
baiutiliter defluat: aut cũ loqui utilit̃
potest: semetipsam pigre restringat.

Expanded text:
unt, in usum se utilitatis impendat. unt, in usum se utilitatis impendat. Et rursum scriptum est: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Discrete quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat; aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat.
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑiat. non cognoscit. Linguam ⁊ enĩ
pmit: mentẽ eleuat. & cũ suam ne¬
quitiam minime considerat: tanto
apud se cunctos liberius. quanto
corde fugatius: quod a nob̾ totiens
recedit. quotiens ꝑ prauas cogitati¬
ones defluit. Plerumq autẽ ni
mis taeiti. cũ ñnulla inusta paciun¬
tur eo in acriorẽ dolorẽ prodeunt qͦ
ea quȩ sustinent. ñ locuntur. Nam
si illatas molestias tͣnquille lingua
diceret: mens aconscientiȩ dolore ali¬
ena maneret Uulnera enĩ clausa:
plus cruciant. Nam cum putredo que
interius feruet eicitur: ad salutẽ dolor
aperitur. Scire gͥ debent qui pł quã
expedit tacent: ne intra molesta que
tolerant. dum linguam tenent. uim
doloris exaggerent. Lingua itaq dis
crete frenanda ẽ: n insolubiliter obli¬
ganda. Scͥptũ namq ẽ. Sapiens tace¬
bit usq ad tempus: ut nimirum
cũ oportunũ considerat. post posita cen¬
sura silentu. loquendo que congru¬

Expanded text:
aperiat non agnoscit. Linguam etenim aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, mentem elevat; et cum suam nequitiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto corde fugatius, quod a nobis totiens recedit, quotiens per pravas cogitationes defluit. Hinc etenimis taciti cum nonnulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias tranquille lingua diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant. Nam cum putredo quae interius fervet ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Scire igitur debent, qui plus quam expedit tacent, ne inter molesta quae tolerant, dum linguam tenent, vim doloris exaggerecrete frenanda est, non insolubiliter obliganda. Scriptum namque est: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congru