comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
thesaurus tuus intellectus bonus. qua¬
lis ille thesaurus fuit de quo magor
uiri. aurum. thus. & myrram cum
adorarent dm̃ ꝓtulerunt. Auro regis
potentiam declarantes. dm̃ thure ue¬
nerantes: myrra resurrectionẽ corꝑis
confitentes. Habes & tu thesaurum
hunc. si in te requiras. Nabẽmꝰ & enĩ
thesaurum: in uasis fictilib. habes
aurũ quod conferas. Nõ enim reni-¬
tentis metalli precium de te ds exi-¬
git: s illud aurũ quod iudicii die ne¬
queat ignis exurere. Nec dona preci¬
osa deposcit: s odorem fidei quem al¬
taria tui cordis exhalent. & religiose
mentis spiret affectus. Ex hoc igitur
thesauro. non solum magoꝵ tria mu¬
nera. sed etiã duo uiduȩ era ꝓmunt᷑.
in quib integra celestis imago regis
effulgeat. splendor głe eius. & imago
substantiȩ. Bona & illa plane labori¬
osa stipendia castitatis: quȩ de suo
oꝑe cotidianoq penso conferat uidua.
nocturnis parit᷑ ac diurnis iugi exer-¬

Expanded text:
thesaurus tuus intellectus bonus: quathesaurus tuus intellectus bonus: quasi ille thesaurus 194 fuit, de quo magorum viri, aurum, thus, myrrham, cum adorarent Dominum, protulerunt : auro regis potentiam declarantes, Deum thure venerantes, myrrha resurrectionem corporis confitentes. Habes et tu thesaurum hunc, si in te requiras: Habemus enim thesaurum in vasis fictilibus . Habes aurum quod conferas; non enim renitententis metalli pretium de te Deus exigit, sed illud aurum quod in judicii die nequeat ignis exurere. Nec dona pretiosa deposcit, sed odorem fidei, quem altaria tui cordis exhalent, et religiosae mentis spiret affectus. 31. Ex hoc igitur thesauro non solum magorum tria munera, sed etiam duo viduae aera promuntur, in quibus integra coelestis imago regis effulgeat, splendor gloriae ejus, et imago substantiae. Bona et illa plane laboriosa stipendia castitatis, quae de suo opere, quotidianoque penso, conferat vidua, nocturnis pariter ac diurnis jugi exer
Abbreviated transcription (Latin):
uitum siccitas. cum uiduȩ pauxil¬
lulum olearium redundarit. Non
ergo quid fastidio expuas: s quan¬
tum deuotione conferas estimandũ
ẽ. Deniq nulla plus tͥbuit: quã illa
quȩ de filioꝵ alimentis pauit ꝓpħã.
Et ideo quia nulla plus contulit: nul¬
la plus meruit. Hec moralit̃. Nec
mystice tam̃ despexeris hanc mulie-¬
rẽ: in garofilatium duo era mitten¬
tem. Magna plane femina: quȩ di¬
uino iudicio meruit om̃ib anteferri.
Ne forte illa sit quȩ de fide sua ad subsi¬
diũ hominũ duo testamenta contule-¬
rit: & ideo nulla plus fecit. Nec qͥsquã
hominũ quantitatẽ potuit eiꝰ collati-¬
onis ȩquare: que fidem cum miscđia
copulauit. Ꝙ tu igit᷑ quȩcũq uitam
studio iuduitatis exerces: ne dubites
ad gazofilatium duo era deferre. uł
fidei plena uel gr̃e. Felix illa: quȩ de
thesauro suo integram regis imaginẽ
ꝓfert. Thesaurus tuus sapientia. the¬
saurus tuus castitas atq iusticia est:

Expanded text:
vitum siccitas, cum viduae pauxilvitum siccitas, cum viduae pauxillulum olearium redundarit . Non ergo quid fastidio exspuas, sed quantum devotione conferas, aestimandum est. Denique nulla plus tribuit, quam illa quae de filiorum alimentis pavit prophetam. Et ideo quia nulla plus contulit, nulla plus meruit. Haec moraliter. 29. Nec mystice tamen despexeris hanc mulierem in gazophylacium duo aera mittentem. Magna plane femina, quae divino judicio meruit omnibus anteferri. Ne forte illa sit quae de fide sua ad subsidium hominum duo testamenta contulerit; et ideo nulla plus fecit. Nec quisquam hominum quantitatem potuit collationis ejus aequare, quae fidem cum misericordia copulavit. Et tu igitur quaecumque vitam studio viduitatis exerces, ne dubites ad gazophylacium duo aera deferre, vel fidei plena, vel gratiae. 30. Felix illa quae de thesauro suo integram Regis imaginem profert. Thesaurus tuus sapientia, thesaurus tuus castitas atque justitia est,
Abbreviated transcription (Latin):
beralitas non cumulo patrimonii.
s largitatis definitur affectu. deniq
dñica uoce illa udua om̃ibꝰ antefert᷑.
de qua dictum est: uidua hȩc plꝰ
om̃ib misit. In quo moraliter dñs
instituit uniuersos: ne quis a colla¬
tione ministerii pauptatis pudore.
reuocet᷑: nec sibi diuites blandiant᷑.
quod plus uideantur conferre quã
pauꝑes. Ub̾ior est enim nũmus e
paruo. quã thesaurus e maximo:
quia non quantũ det᷑. s quantũ
resideat ꝑpendit᷑. Nemo plus tribu
& cum tota oneͬris auro. preciosam
rior tius & parua diuitiis. honorari
desideras: quia inopẽ collatione ui-¬
cisti. & flumina suꝑfluunt cum re-¬
dundant: gratior tamen haustus e
riuulo ẽ.Spumant & musta dum
feruent. nec dampnũ agricola. putat:¬
quod esfluxerit. Gementib areis. dũ
ceditur messis frumenta desiliunt:
s deficientib messib non deficiet
hidria de farina. Et plena olei testa
desudat: exmnaniuit tam̃ dolia di¬

Expanded text:
beralitas non cumulo patrimonii, beralitas non cumulo patrimonii, sed largitatis definitur affectu. Denique Dominica voce illa vidua omnibus antefertur, de qua dictum est: Vidua haec plus omnibus misit . In quo moraliter Dominus instituit universos, ne quis a collatione ministerii, paupertatis pudore revocetur: nec sibi divites blandiantur, quod plus videantur conferre quam pauperes. Uberior est enim nummus e parvo, quam thesaurus e maximo; quia non quantum detur, sed quantum resideat, expenditur. Nemo plus tribui jactas; et cum tota onereris auro, pretiosam rior tuis et parva divitiis, honorari desideras, quia inopem collatione vicisti? Et flumina superfluunt, cum redundant; gratior tamen haustus e rivulo est. Spumant et musta dum fervent, nec damnum putat agricola quod effluxerit. Gementibus areis, dum caeditur messis, frumenta desiliunt: sed deficientibus messibus, non deficit hydria de farina, et plena olei testa desudat. Exinanivit tamen dolia di
Abbreviated transcription (Latin):
petebat. Ubiq impigra deuotio: ubiq
assiduus uirgini comes pudoris ad¬
iungit᷑. Nec inflatur dñi mater. qͣsi
secura de meritis: E quo meritum
maruᷤ agnouit. eo uotum ub̃ius ex¬
soluit: officium copiosiꝰ detulit:
munus religiosius uexit: mysticũ
tempꝰ impleuit. Quanto igit᷑ uos
magis conuenit intentas ẽe studio
castitatis. ne locum relinquatis si¬
nistre opioͣni. que pudiciuie testi¬
monium in solis habetis morib:
Nirgo enim licet in ea quoq maior sit
moꝵ p̃rogatiua. quã corporis: calũp¬
niã tam̃ integritatem carnis adiu¬
rat. Uidua quȩ ꝓbande subsidiũ
uirginitatis amiserit: non uoce ob-¬
stetricis. s in suis morib habet ca¬
stitatis examen. Docuit igit᷑ scriptu¬
ra quã attentus uidue ẽe debeat
& religiosus affectus. Docuit etiam¬
libro eodem s alio loco: quam mi¬
sericordem in pauꝑes & liberalem
ẽẽ conueniat. Nec pauꝑtatis debere
contemplatione reuocari: quia li¬

Expanded text:
petebat . Ubique impigra devotio, ubique petebat . Ubique impigra devotio, ubique assiduus Virgini comes pudoris adjungitur. Nec inflatur Domini mater, quasi secura de meritis: sed quo meritum magis agnovit, eo votum uberius exsolvit, officium copiosius detulit, munus religiosius vexit, mysticum tempus implevit. 26. Quanto igitur vos magis convenit intentas esse studio castitatis, ne locum sinistrae relinquatis opinioni, quae pudicitiae testimonium in solis habetis moribus! Virgo enim, licet in ea quoque major sit morum praerogativa quam corporis, calumniam tamen integritate carnis abjurat; vidua, quae probandae subsidium virginitatis amiserit, non in voce obstetricis, sed in suis moribus habet castitatis examen. Docuit igitur Scriptura quam attentus viduae esse debeat et religiosus affectus. libro eodem, sed alio loco, quam misericordem in pauperes et liberalem esse conveniat, nec paupertatis debere contemplatione revocari; quia li
Abbreviated transcription (Latin):
docent. Reminiscam᷑ itaq quẽ ad mo¬
dum Maria. quẽadmodũ anna. quẽ¬
admodũ susanna laudentur. S qm̃
non laudes earum tantũmodo p̃di-¬
candȩ sunt. s disciplinȩ etiã sũt se-¬
quende: reminiscam᷑ ubi susanna.
ubi anna. ubi maria reꝑtȩ sũt: &
aduertamꝰ quẽ ad modũ singłe ap-¬
tis laudib p̃dicentur. & ubi nã cõ-¬
morent᷑. Ilũpta in paradiso. iudua
in templo: uirgo in secreto.Sed in il¬
lis tardior fructus: in uirgine matu-¬
rior. Iuos senectus ꝓbat. Uirginitas
laus etatis. nec adiumenta querit
annoꝵ: que om̃ium est fructus eta¬
tum. Adolescentiã dõcet. iuuentutẽ
ornat. amplificat senectutem. om̃iq
euo habet iusticiȩ suȩ canos: matu¬
ritatẽ grauitatis: uelamen pudoris.
Quȩ deuotionẽ non impediat: religio¬
nẽ augeat. Aduertimꝰ enim ex se-¬
quentibꝰ: quia qt i die sollempni
paschȩ. sc̃a Maria cum ioseph iherłm

Expanded text:
docent. 24. Reminiscamur itaque quemadmodocent. 24. Reminiscamur itaque quemadmodum Maria, quemadmodum Anna, quemadmodum Susanna laudentur. Sed quoniam non laudes earum tantummodo praedicandae sunt, sed disciplinae etiam sunt sequendae, reminiscamur ubi Susanna , ubi Anna , ubi Maria sint repertae: et advertamus quemadmodum singulae aptis laudibus praedicentur, et ubinam commorentur: nupta in paradiso, vidua in templo, virgo in secreto. 25. Sed in illis tardior fructus, in virgine maturior: illas senectus probat, virginitas laus aetatis est; nec adjumenta quaerit annorum, quae omnium est fructus aetatum. Adolescentiam decet, juventutem ornat, amplificat senectutem: omnique aevo habet justitiae suae canos, maturitatem gravitatis, velamen pudoris, quae devotionem non impediat, religionem augeat. Advertimus enim ex sequentibus quia quotannis in die solemni Paschae sancta Maria cum Joseph Hierusalem
Abbreviated transcription (Latin):
temporib indefesse deuotionis obse¬
quio. cum corporis agnosceret senec¬
tutẽ. pietatis tamen nesciret etatẽ.
Sic instituit᷑ a iuuentute uidua. sic
predicatur in senectute ueterana:.
quȩ uiduitatẽ non occasione tẽpo¬
ris. non imbecillitate corporis. s uir-¬
ginis magnanimitate. seruarit. Etem̃
cum dicit septẽ annis eam cũ uiro
fusse a uirginitate sua: ab adolescen¬
tiş utiq studiis. inchoata p̃dicat
subsidia senectutis. Docemur itaq tri¬
plicẽ castitatis ẽẽ uirtutẽ: unam con-¬
iugalẽ. aliã uiduitatis. terciam uir-¬
ginitatis. HNon enim sic aliam p̃dicamꝰ:
ut excludamꝰ alias. Duis quibq ꝓfes-¬
sionib. ista conducunt. In hoc eccl̃ie
ẽ opulens disciplina: quod quos p̾fe-¬
rat habet. quos reiciat non habet:atq
ginitatẽ p̃dicauimꝰ: ut uiduas non
reiceremꝰ. Ita uiduas honoramꝰ: ut su¬
us honor coniugio reseruetur. Non
nr̃a hoc p̃cepta: s diuina testimonia

Expanded text:
temporibus indefessae devotionis obsetemporibus indefessae devotionis obsequio, cum corporis agnosceret senectutem, pietatis tamen nesciret aetatem. Sic instituitur a juventute vidua, sic praedicatur 192 in senectute veterana: quae viduitatem non occasione temporis, non imbecillitate corporis, sed virtutis magnanimitate servaverit. Etenim cum dicit septem annis eam cum viro fuisse a virginitate sua, ab adolescentiae utique studiis inchoata praedicat subsidia senectutis. 23. Docemur itaque triplicem castitatis esse virtutem: unam conjugalem, aliam viduitatis, tertiam virginitatis; non enim aliam sic praedicamus, ut excludamus alias. Suis quibusque professionibus ista conducunt. In hoc Ecclesiae est opulens disciplina, quod quos praeferat, habet: quos rejiciat, non habet; atque ginitatem praedicavimus, ut viduas non rejiceremus: ita viduas honoramus, ut suus honos conjugio reservetur. Non nostra hoc praecepta, sed divina testimonia
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ sunt cȩlestis exsortes. Ostendit᷑
etiam in mysterio: quod ad instau¬
randã eccłiam di filiꝰ humani cor-¬
poris sacraͬ susceꝑit: abdicato popło
neficioꝵq adempta sunt miracula
dñicoꝵ: eo quod ciuis ͦ quodã inuidiȩ
neuo in filium dei crede noluerũt.
diuinȩ benedictionis in uiduis. Quib
aduertere qualis debeat uita cõpet̾e.
Docet enim anna quales deceat esse
iuduas: que mͣmaturo mariti obi-¬
tu destituta. maturȩ tam̃ adoream
laudis inuenit: non minus religio¬
nis officio. quam studio castiͣtis inten-¬
ta. Uidua inquit octoginta & qua¬
tuor annoꝵ: uidua quȩ non disceðet
de templo: uidua quȩ ieiuniis & obse¬
crationib die ac nocte seruiret. Uides
qualis uidua predicetur:: Unius uiri
uxor. etatis quoq iam ꝓbata ꝓcessu.
uiuida relligionz effeta iã corpr̃e. eui di¬
u̾soriũ intẽplo. colloqͥum in prece. ui¬
ta in ieiunio. Quȩ dierum noctiũq

Expanded text:
tiae sunt coelestis exsortes. Ostenditur tiae sunt coelestis exsortes. Ostenditur etiam in mysterio, quod ad instaurandam Ecclesiam, Dei Filius humani corporis sacramenta susceperit, abdicato populo neficiorumque adempta sunt miracula Dominicorum; eo quod civico quodam invidiae naevo in Dei Filium credere noluerunt. divinae benedictionis in viduis. Quibus advertere qualis debeat vita competere; docet enim Anna quales deceat esse viduas, quae immaturo mariti obitu destituta, maturae tamen adoream laudis invenit: non minus religionis officio, quam studio castitatis intenta. Vidua, inquit, octoginta et quatuor annorum, vidua quae non discederet de templo, vidua quae jejuniis et obsecrationibus die ac nocte serviret . 22. Vides qualis vidua praedicetur, unius viri uxor, aetatis quoque jam probata processu, vivida religioni, et effeta jam corpore: cui diversorium in templo, colloquium in prece, vita in jejunio: quae dierum noctiumque
Abbreviated transcription (Latin):
ẽet in uellere. Aduertit enim uir p̃sa¬
gus. futurȩ eccliȩ crescentis insigne.
Flam primo intra iudeam diuni ce-¬
pit ros sermonis humescere: notus
enim in iudea d̾s: cum aridã fidĩ
totiꝰ orbis uniuersa torrrerent:
S ubi ioseph greges. dm negare ce-¬
perunt. & ausu uario imanium
deliccoꝵ. contrahere diumnitatis of-¬
fensam: tunc ꝑ om̃s terras fuso im-¬
bris rore celestis. popłs iudeoꝵ estu
ꝑfidie suȩ cepit arescere : cum ecłiã
sc̃ãm ex om̃ib terrarum partib
congregatam. ꝓphetice nubes & sa-¬
lutaris imber apłicus: irrigarent.
Hȩc est illa pluuuia non terrarũ hu¬
mido. non nebuloso congregata
montium: sed celestiũ scripturarũ
salubri ꝑ totum orbẽ imbre diffu
sa. Ostendit᷑ gͥ exemplo. non õium
ẽẽ. diumnȩ mereri miracula potesta¬
tis. s eoꝵ. quib religiose deuotionis
studia suffragentur: & diuini eos
fructu oꝑis abdicari. qui reueren¬

Expanded text:
esset in vellere . 19. Advertit enim vir praesaesset in vellere . 19. Advertit enim vir praesagus futurae Ecclesiae crescentis insigne. Nam primo intra Judaeam 191 divini coepit ros sermonis humescere  notus enim in Judaea Deus  cum arida fidei totius orbis universa terra maneret. Sed ubi Joseph greges Deum negare coeperunt, et ausu vario immanium delictorum contrahere divinitatis offensam, tunc per omnes terras fuso imbris rore coelestis, populus Judaeorum aestu perfidiae suae coepit arescere, cum Ecclesiam sanctam ex omnibus terrarum partibus congregatam propheticae nubes et salutaris imber apostolicus irrigarent. Haec est illa pluvia non terrarum humido, non nebuloso concreta montium, sed coelestium Scripturarum salubri per totum orbem imbre diffusa. 20. Ostenditur igitur exemplo non omnium esse divinae mereri miracula potestatis, sed eorum quibus religiosae devotionis studia suffragentur: et divini eos fructu operis abdicari, qui reveren
Abbreviated transcription (Latin):
mulus congregat᷑: Neq enim hu¬
manȩ facultatis ẽ dicere. hidria
farmȩ non deficiet. & uas olei non
deficiet: usq in diem quo dabit
dñs pluiiam suꝑ terram. Nam licce
mos sit ita prefari ꝓpħis: hec tãmen
uera dei uox est. Ideo premissum ẽ.
cȩlestium. & defuturam spiritualis
exultationis grãm polliceri: largiri
munimenta uite. fidei signacula.
dona uirtutum. Quid autẽ ẽ usq
in illum diem quo dabit dñs plu-¬
luiam suꝑ terram. nisi quia descen¬
det sicut pluuia in uellus. & sicut
stillicidia stillantia suꝑ terrã: In qͦ
mysterium ueteris reseratur histo¬
riȩ: quo sc̃s gedeon mistici certa¬
minis preliator. future capiens in-¬
signe uictorie. spirituale sacram̃¬
tum uigore mentis agnouit: plu-¬
uiam illã. uerbi rorem. ẽẽ diuins.¬
Quȩ primo pluit in uellus: cum terra
omĩs ꝑpetius siccitatib estuaret. Scd̃õ
uero indicio. uniuerse terre aream
fuso imbre madefecit: cum siccitas

Expanded text:
mulus congregatur? Neque enim humulus congregatur? Neque enim humanae facultatis est dicere: Hydria farinae non deficiet, et vas olei non deficiet usque in diem, quo dabit Dominus pluviam super terram . Nam licet mos sit ita praefari prophetis, tamen haec vera Dei vox est. Ideo praemissum estcoelestium, et non defuturam spiritalis exsultationis gratiam polliceri, largiri munimenta vitae, fidei signacula, dona virtutum. 18. Quid est autem: Usque in illum diem, quo dabit Dominus pluviam super terram ; nisi quia et descendet sicut pluvia in vellus, et sicut stillicidia stillantia super terram ? In quo veteris mysterium reseratur historiae quo sanctus Gedeon mystici certaminis praeliator, futurae capiens insigne victoriae, spiritale sacramentum vigore mentis agnovit, pluviam illam Verbi rorem esse divinquae primo pluit in vellus, cum terra omnis perpetuis siccitatibus aestuaret: secundo vero indicio universae terrae aream fuso imbre madefecit, cum siccitas
Abbreviated transcription (Latin):
clama quȩ non parturis. qm̃ multi
filii desertȩ magis quam eiꝰ quȩ non¬
habet uirum. E bene uidua cui bñ
dicitur. Ignominiȩ & iuduitatis tuȩ
non eris memor: quia ego dñs qui
facio te. Et fortasse ideo iuidua: qr
amisit quidem uirũ scđm corporis
passionẽ: s in die iudicii filium ho¬
minis quẽ amisisse uisa est: receptu-¬
ra. Tempꝰ enim breue inquit dere¬
liqui te: ut głosius scilicet fidem de-¬
relicta seruaret. Nabent itaq om̃s
quod imitentur exemplũ: uirgines.
nupte. uidue. & fortasse ideo eccłia
ungo. nupta. uidua: quia unum
corpus in xp̃o sunt. Hȩc igit᷑ ẽ illa
uidua: ꝓpter quam. uerbi cȩlestis
siccitas cum ẽẽt in terris. ꝓpħȩ sũt
destinati. Erat enim que sterilis erat:
s partum suo tempore reseruabat.
Unde nec illiꝰ nobis uidetur ꝑsona
mediocris.qui aridam terrã uer-¬
bi rigauit rore cȩlestis: clausumq
cȩlum. non humana utiq potesta
tidie de peccatorib cibus. eccłiȩ cu-¬

Expanded text:
non parturis; quoniam multi filii desertae magis quam ejus quae habet virum . Et bene vidua, cui bene dicitur: Ignominiae et viduitatis tuae non eris memor; quia ego Dominus qui facio te . Et fortasse ideo vidua, quae amisit quidem virum, secundum corporis passionem; sed in die judicii, Filium hominis quem amisisse visa est, receptura: Tempus enim breve, inquit, dereliqui te ; ut gloriosius scilicet fidem derelicta servaret. 16. Habent itaque omnes quod imitentur exemplum, virgines, nuptae et viduae. Et fortasse ideo Ecclesia virgo, nupta, vidua; quia unum corpus in Christo sunt. Haec igitur illa vidua est, propter quam verbi coelestis siccitas cum esset in terris, prophetae sunt destinati; erat enim vidua, quae sterilis erat, sed partum suo tempore reservabat. 17. Unde nec illius nobis videtur persona mediocris, qui aridam terram, verbi rigavit rore coelesti, clausumque coelum non humana utique potestattidie de peccatoribus cibus, Ecclesiae cu
Abbreviated transcription (Latin):
cariꝰ uirginitas p̃dicat᷑. A ꝓfanis gͥ
cerimoniis. uirgines nemo ꝓhibebit:
ab ecłia dĩ. uirginitas arcebit᷑: li¬
lic cogunt᷑ quod non docent᷑: hic in¬
terdicit᷑. qd̾ non licet non doceri: Illic
premiis reuocat᷑ a nuptiis: bic ad nup¬
tias coartabunt᷑ Iniuriis: illic uiolen¬
tia fit ut capiant᷑: hic fiet uiolentia.
ne ꝓfiteant᷑: E potest ẽẽ patientia sa-¬
cerdotum. ut non uel morte oblata. si
ita necesse est. integritatis sacrificium
uindicet᷑: Considerate qr uirgines pre
apłis. resurrectionẽ dñi uidere merue¬
runt. Certe hoc docuit hodierna quȩ
decursa est lectio. Nam cũ in nouo
monumento sicut ioħes dixit. corpꝰ po¬

Expanded text:
carnis virginitas praedicatur. A profanis igitur carnis virginitas praedicatur. A profanis igitur ceremoniis virgines nemo prohibebit, ab Ecclesia Dei virginitas arcebitur? Illic coguntur, quod non docentur: hic interdicitur, quod non licet non doceri? Illic praemiis revocantur a nuptiis, hic ad nuptias coarctabuntur injuriis? Illic violentia fit, ut capiantur: hic fiet violentia, ne profiteantur? et potest esse patientia sacerdotum, ut non vel morte oblata, si ita necesse est, integritatis sacrificium vindicetur? 14. Considerate quia virgines prae apostolis resurrectionem Domini videre meruerunt. Certe hoc docuit hodierna quae decursa est lectio; nam cum in novo monumento, sicut Joannes dixit, corpus po
Abbreviated transcription (Latin):
quod ꝓbetur in nobis. hoc solũ con-¬
dempnet᷑ in nobis. qd̃ ꝓbatũ est in
ꝓpħa. An erubescendum ꝓtulimꝰ auc¬
torẽ: Quam uͦ causam aliã habuit
ille martyrii: repetite animo. Causa
illiꝰ passionis: certe hec fuit. Non lic&
inquit eam tibi uxorem habere. Si h
de uxore hominis. quanto magis de
uirgine consecrata:. Si hoc regi dic¬
tum est. quanto magis dicendum
priuatis: Grãs itaq diumitati: qd̃
hic nullus herodes. atq utinã nul¬
la herodias. Non licuit ergo ꝓ uir¬
ginitate sermonẽ dicere: & cur scͥp¬
tum ẽ. iudicate pupillum & iusti¬
ficate uiduã: Et cur scriptũ ẽ pa¬
tris orfanoꝵ. & iudices uiduarũ: Er¬
go castimoniȩ & integritati dedicaᷤˢ
deseremꝰ: aut etiã condempnabimꝰ :
At certe ipsis gentilib. inter aras & fo-¬
cos: uenerabilis solet ẽe uirginitas.
Et in quib nulla meritoꝵ ẽ pietas:
nulla mentis integritas: in his tam̃

Expanded text:
quod probetur in nobis, hoc solum conquod probetur in nobis, hoc solum condemnetur in nobis, quod probatum est in propheta. An erubescendum protulimus auctorem? Quam vero causam aliam habuit ille martyrii, repetite animo. Causa illius passionis certe haec fuit: Non licet, inquit, tibi eam uxorem habere . Si hoc de uxore hominis, quanto magis de virgine consecrata! Si hoc regi dictum est, quanto magis dicendum privatis! Gratias itaque divinitati, quod hic nullus Herodes, atque utinam nulla Herodias! 217 12. Non licuit ergo pro virginitate sermonem dicere? Et cur scriptum est: Judicate pupillum, et justificate viduam ? Et cur scriptum est: Patris orphanorum, et judicis viduarum ? Ergo castimoniae et integritati deditas deseremus, aut etiam condemnabimus? 13. At certe ipsis gentilibus inter aras et focos venerabilis solet esse virginitas: et in quibus nulla meritorum est pietas, nulla mentis integritas; in iis tamen
Abbreviated transcription (Latin):
distulit sacrificiũ: s maturauit
obsequium. Non dubitauit isaac
cum imparib sequeret᷑ patrẽ pas-¬
sib: non fleuit cum ligaret᷑: ñ di¬
lationẽ poposcit cũ offerret᷑: & id̾o
miscłia largior. ubi fides promptior.
& bene non fleuit factum patris: qr
risus est matris. Pro deuocionis exul¬
tatione. oiuis pro illo iussa est muo¬
lari: quia se ipse non distulerat im-¬
molandum. nec de di miseratione
ambiguus. nec de sui deuocione sol¬
licitus. Nemo igit᷑ inuentꝰ est. qui
cruentũ patris reuocaret affectum:
quia ad om̃s ꝓmissi muneris conue¬
niebat officiũ. Sacrificiũ itaq san
guinis immolat᷑: & nemo est qui
resistat. Sacrificium castitatis offert᷑:
nẽ suũ obtulit. pro patͥa sponsione:
hic tam pium ꝓmissum. nec heredi¬
tario munere. nec ꝓpria soluit᷑ uolun-¬
tate. Quo in negocio etiam nos uoca¬
mur in culpã. Quã tandẽ: Qa nuptias
ꝓhibuimꝰ illicitas. Nocent ergo in e¬

Expanded text:
distulit sacrificium, sed maturavit distulit sacrificium, sed maturavit obsequium. Non dubitavit Isaac , cum imparibus sequeretur patrem passibus: non flevit, cum ligaretur: non dilationem poposcit, cum offerretur. Et ideo misericordia largior, ubi fides promptior. Et bene non flevit factum patris; quia risus est matris . Pro qua devotionis exsultatione ovis pro illo jussa est immolari, quia se ipse non distulerat immolandum: nec de Dei miseratione ambiguus, nec de sui devotione sollicitus. Nemo igitur inventus est, qui tam cruentum patris revocaret affectum; quia omnis promissi muneris conveniebat officium. CAPUT III. Miratur saguinis immolatur, et nemo est qui resistat: sacrificium castitatis offertur,nem suum obtulit pro patria sponsione: hic tam pium promissum nec haereditario munere, nec propria solvitur voluntate. 11. Quo in negotio etiam nos vocamur in culpam. Quam tandem? Quia nuptias prohibuimus illicitas? Vocent ergo in e
Abbreviated transcription (Latin):
plum: quia dñs sanguine ñ delecta¬
retur humano. In uno enim oraculo
ad abraham prompto: docuit filioꝵ
salutẽ religionis obsequio posthaben-¬
dam.: offerri a parentib deo debere
filios. non debere iugulari. Certe cũ
filia tam sollicita fuerit de patris uo¬
to: cur pater non dubitauerit de fi¬
liȩ patͣricidio: & cum illa paterno
cauerit mendacio. iste filiȩ non caue¬
rit interitu: Dicit aliquis. Qua rati
hic sit passus impleri: Nunqͥd ꝑsonaꝵ
um: signari debuit oraculo. quid & ad
presens factum. & in reliquo conueni¬
ret exemplũ. Ubi uero iam p̾cesissec¬
exemplum. necessarium ñ iudicauit
oraculũ: cum facti forma ueteris. qͥd
fieri oporteret ostendit. Aut fortasse
qͥa non una forma meritoꝵ. ideo ñ
una forma factoꝵ: Pater doluit. fle¬
uit filia: uterq de clĩ miseratione du-¬
bitauit. Non doluit abraham: nec
consuluit parentis affectum. Ubi
audiuit diuinitatis oraculũ: non

Expanded text:
emplum, quia Dominus sanguine non delectaemplum, quia Dominus sanguine non delectaretur humano. In uno enim oraculo ad Abraham prompto docuit filiorum salutem religionis obsequio posthabendam: offerri a parentibus Deo debere filios, non debere jugulari. Certe cum hic filia tam sollicita fuerit de patris voto, cur pater non dubitaverit de filiae parricidio: et cum illa paternum caverit mendacium, iste filiae non caverit interitum? 8. Dicet aliquis: Qua ratiohic sit passus impleri? Numquid acceptum, signari debuit oraculo quid et ad praesens factum, et in reliquo conveniret exemplum. Ubi vero jam praecessisseexemplum, necessarium non judicavit oraculum; cum facti forma veteris quid fieri oporteret, ostendit. 9. Aut fortasse quia non una forma meritorum, ideo non una forma factorum. Pater doluit, flevit filia: uterque de Dei miseratione dubitavit. Non doluit Abraham, nec consuluit parentis affectum. Ubi audivit divinitatis oraculum, non
Abbreviated transcription (Latin):
dñm. Tũ illa o pat̃ si in me aꝑuisti ostuũ
ad dñm: fac michi ita ut exiuit de ore
tuo. Duoꝵ tam̃ tantũ mensiũ. induci¬
as postulauit: donec in montẽ ascen¬
deret. & suꝑ uirginitatẽ suam fleret.
Deinde duob post exactis mensib. reme¬
auit ad patrẽ: uotum ille cõpleuit.
His enim uerbis utendũ est: quando
scriptura diuma. effectum rei non
ꝓdidi̾sset: quȩ refugit patricidii men-¬
tionẽ. Qiid igit᷑: hoc ꝓbamus: ħsini
me. Sed tam̃ et si pafricidiũ non ꝓbo:
aduerto preuaricande metũ & formi¬
dinẽ sponsionis. Deniq ad abraham
dictum ẽ: nunc scio qr amas dñm dm̃
tuum. qr ñ peꝑcisti unico filio tuo.
Habes igit᷑ indiciũ: quo docet᷑ preuari¬
candũ temere non ẽẽ ꝓmissum. Uerũ
patricidiũ non ꝓbari. in eadẽ asse¬
ritur lectione: cum pro filio ouis sub-¬
icit᷑. ut ipsa potiꝰ quã filiꝰ ꝑimeret᷑.
Habuit igit᷑ iepthe quod sequeretur ex¬

Expanded text:
Dominum. Tum illa: O pater, si in me aperuisti os tuum Dominum. Tum illa: O pater, si in me aperuisti os tuum ad Dominum, fac mihi ita ut exivit de ore tuo . Duorum tamen tantum mensium inducias postulavit, donec in montem ascenderet, et super virginitatem suam fleret. Deinde duobus post exactis mensibus, remeavit ad patrem. Votum ille complevit; his enim verbis utendum est, quando Scriptura divina effectum rei non prodidit, sed refugit parricidii mentionem. 6. Quid igitur? Hoc probamus? Minime gentium. Sed tamen etsi parricidium non probo, adverto praevaricandae metum et formidinem sponsionis. Denique ad Abraham dictum est: Nunc scio quia amas Dominum Deum tuum; quia non pepercisti unico filio tuo . Habes igitur indicium, quo docetur praevaricandum temere non esse promissum. Verum Deo parricidium non probari in eadem asseritur lectione; cum pro filio ovis subjicitur , ut ipsa potius quam filius feriretur. 7. Habuit igitur Jephthe quod sequeretur ex
Abbreviated transcription (Latin):
netrans usq ad diuisionẽ animȩ & sp̃s.
tor cordis & renis. qui mendatiũ a ue¬
ritate discernat: atq eos quoꝵ animã
sumpta de causa. de histora recensita.
de conscientia usurpata: ex fide promp¬
ta. Nunc decursȩ ex libro iudicũ: in¬
spiciamus seriem lectionis. Non enĩ oci¬
osis patricidiũ fuit aurib audiendũ.
Itaq repetamꝰ historiã. lepthe iudex
ambiguo. prelioꝵq ueritꝰ incerta uo¬
tũ uouit huimodi. si aduersarios de¬
pulisset. ut qͥqͥd ei primũ intra domꝰ
sue occurrisset ostium. immolaret deo:
suoꝵ presuli triumphoꝵ. Itaq bello po¬
titus. fusisq hostib: domũ rediit. Cui
in ipso uestibulo. filia memor pietatis.
ignara oblationis: occurrit. S recor¬
datꝰ illico pater. & ꝓpriȩ sponsionis am¬
monitꝰ: ingeniuit soluendi muneris
sponsionẽ.Neu me inquit filia: ꝑdidi¬
sti me. Ego enim aꝑu os meũ de te ad

Expanded text:
netrans usque ad divisionem animae, et spiritus, netrans usque ad divisionem animae, et spiritus, tor cordis et renis, qui mendacium a veritate discernat, atque eos quorum animam sumpta de causa, de historia recensita, de conscientia usurpata, ex fide prompta. Nunc decursae ex libro Judicum inspiciamus seriem lectionis. Non enim otiosis parricidium fuit auribus audiendum. Itaque repetamus historiam. CAPUT II. ambiguo, praeliorumque veritus incerta, votum vovit hujusmodi , si adversarios depulisset, ut quidquid ei primum intra domus suae limen occurrisset, hostiam immolaret Deo, suorum praesuli triumphorum. Itaque bello potitus, fusisque hostibus, domum rediit, cui in ipso vestibulo filia memor pietatis, ignara oblationis occurrit. Sed recordatus illico pater, et propriae sponsionis admonitus, ingemuit solvendi muneris sponsionem. Heu me, inquit, filia, perdidisti me; ego enim aperui os meum de te ad
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ꝓnuntiauit ẽẽ naturȩ: quã exortẽ
uidit ẽẽ pietatis. Heritas gͦ non latu¬
it: s tam̃ ꝑ simulationẽ alteriꝰ fluc¬
tuauit. diuq etiam bona mat̾ euen¬
tu hesit ambiguo. dum iudicio ꝑi-¬
clitat᷑ incerto. Hȩc licet in figura su¬
piorib sint facta temporib. scripta
sunt tamen ad correctionẽ nr̃am: ut
intelligamꝰ ꝓdi omia posse quȩ fic
loco non tractare de mulierib. due
inquã iste: fides est atq temptatio.
Temptatio: quia cõmunis ab initio
auctor erroris. quȩ postquã potesta¬
tem suam carnalis uitio conuersatio¬
nis. & somno mentis amisit: posteri-¬
tatis fructus auferre conatur alienȩ:
Itaq dum temptatio litigat. fides flu¬
ctuat: donec machera xp̃i latentes
distinguat affectus. Quȩ est hec ma¬
chera xp̃i : Illa de qua scriptũ est.
gladium ueni mittere in terram. Est
enim gladiꝰ de quo scriptum ẽ: & tuã
ipsiꝰ animã ꝑtransibit gladius. Qui
autẽ hic est gladiꝰ. quȩ machera: cog¬

Expanded text:
tem vidit esse pietatis. 2. Veritas ergo non latuit, sed tamen per simulationem alterius fluctuavit: diuque etiam bona mater eventu haesit ambiguo, dum judicii periclitatur incerto. Haec licet in figura superioribus sint facta temporibus, scripta sunt tamen ad correptionem nostram; ut intelligamus prodi omnia posse quae fictaloco non tractare de mulieribus, duae, inquam, istae fides est, atque tentatio. Tentatio, inquam, communis ab initio auctor erroris, quae postquam posteritatem suam carnalis vitio conversationis, et somno mentis amisit, posteritatis fructus auferre conatur alienae. Itaque dum tentatio litigat, fides fluctuat; donec machaera Christi latentes distinguat affectus. Quae est haec machaera Christi? Illa de qua scriptum est: Gladium veni mittere in terram . Est enim gladius, de quo scriptum est: Et tuam ipsius animam pertransivit gladius . Quis autem sit hic gladius, quae machaera, cog
Abbreviated transcription (Latin):
pallitm auferat. hoc ẽ amictũ pruden¬
tiȩ. insigne pacientiȩ qͦ mollioris ãbi¬
cio uestis eruitur. Qui enĩ mollioribꝰ¬
uestibꝰ induuntur in domibꝰ regũ s̃.
⁊ corpꝰ suũ ipse uestuut. Quoddemq
iubet te dare. siquis a te tunicã pe¬
tet. ut dimittas ei & palliũ. idẽ insig¬
ne philosophiȩ tuȩ tradas. & quasi a¬
mictu prudentiȩ tuȩ eum qui ante
celsorum sublimitate factoꝵ suauem
uite odorẽ ꝓ meritoꝵ uerticibꝰ exalãt.
fugit plateas. fugit conuentus ⁊ stre¬
pitus foris. iuxta quod scriptum est.
fuge fr̃nus meus. ⁊ simił efficere ser¬
uo. aut hinnulo cerui in montes aro
serpentibus: nescit habitare nͥ insub¬
limitate uirtutũ. nescit commorari
quibuscã bdor mortis in mortẽ in hi
qui pereunt. Quibusdã odor uite in
uitam. in his utiq qui odorẽ resurrec¬
tionis dnice uiuida fide sꝑant. Isti s̃¬

Expanded text:
pallium auferat, hoc est, amictum prudentiae, insigne patientiae, quo mollioris ambitio vestis exuitur: Qui enim mollioribvestibus induuntur, in domibus regum sunt . et corpus suum ipse vestivit, quod denique jubet te dare, si quis a te tunicam petit, ut dimittas ei et pallium ; id est, insigne philosophiae tuae tradas, et quasi amictu prudentiae 1598 tuae eum qui ante celsorum sublimitate factorum suavem vitae odorem pro meritorum verticibus exhalant. Fugit enim plateas, fugit conventus, et strepitus fori, juxta quod scriptum est: Fuge, fraternus meus, et similis efficere cervo aut hinnulo cervi in montibus arserpentibus, nescit habitare nisi in sublimitate virtutum, nescit commorari quibusdam odor mortis in mortem, in iis qui pereunt: quibusdam odor vitae in vitam, in iis utique qui odorem resurrectionis Dominicae vivida fide spirant. 50. Isti s
Abbreviated transcription (Latin):
s oꝑum iactantiã dedinabat. Ꝙ nos
igit᷑ si salui eẽ desideramꝰ: uel si iam me¬
remur sanitatẽ : ꝓcul a luxuria. ꝓcul
a lasciuia. tanquã in arido uite istius
siti corprĩs
dies. Adest eccłie dies: quẽ abrahã uidit.
non enĩ in noccib repꝑitur. In cubile

Expanded text:
sed operum jactantiam declinabat. Et nos igitur si salvi esse desideramus, vel si jam meremur sanitatem, procul a luxuria, procul a lascivia; tanquam in arido vitae istius siti corporis 5. Sequamur per dies. Adest Ecclesiae dies, quem Abraham vidit, non enim in noctibus reperit
Abbreviated transcription (Latin):
laudẽ adqͥsiuit: in illo magisterii. in se
martyrii. Certauerunt tam̃. int̾ se inuicẽ
beneficus. postquã ȩquales ẽẽ meruerũt.
Hic illũ ad martirium p̃misit: ille istũ
accersiuit. Nullũ gͦ ad cõmendationẽ
hominis. condicio affert impedim̃tũ:
nec dignitas ꝓsapiȩ meritũ. s fides af-¬
fert. Siue seruus siue lib̾. om̃s in xp̃o
unũ sumꝰ : & unꝰqͥsq qd̃cumq fecerit
bonũ hoc recipiet a dño. Nec seruitꝰ de¬
rogat: nec libertas adiuuat. Uide ad eã
rẽ: quã nichil in condicionẽ mom̃ti sit :
seruus inqͥt uocatꝰ es: ñ sit tͥ curȩ. Q¬

Expanded text:
laudem acquisivit, in illo magisterii, in se laudem acquisivit, in illo magisterii, in se martyrii. Certaverunt tamen inter se invicem beneficiis, postquam aequales esse meruerunt. Hic illum ad martyrium praemisit, ille istum accersivit. 3. Nullum ergo ad commendationem hominis conditio affert impedimentum: nec dignitas prosapiae meritum, sed fides affert. Sive servus, sive liber, omnes in Christo unum sumus: Et unusquisque quodcumque fecerit bonum, hoc recipiet a Domino . Nec servitus derogat, nec libertas adjuvat. Vide ad eam rem quam nihil in conditione momenti sit. Servus, inquit, vocatus es? Non sit tibi curae .
Abbreviated transcription (Latin):
magnũ. apoforeta secum
deferre consueuerunt. go
ad bononi. Nense inuitatꝰ conui¬
uiũ. ubi sci martẏris celebrata trans¬
latio ẽ. apoforeta uobis. plena scitatis
& gr̃e reseruaui. Apoforeta autẽ. so¬
lent habere triumphos principũ. Et
hes apoforeta triumphalia sunt. Ap̃i
enim nr̃i principis triumphi: sũt mar¬
tirum palmȩ. Nec uͦ hd̃c dirigebã iter.
deferre quȩ aliis parabant᷑. ne minor
ad uos uenirem. ut quod in me minꝰ
ẽ quã p̃sumebat᷑. in martyre plus
mueniret᷑. Martyris nom̃ agricola ẽ:
cui uitalis seruus fuit. Ante. nunc con-¬
sors & collega. martyrii: precessit ser-¬
uus: ut ꝓuideret locum: secutꝰ ẽ dñs
securꝰ. qd̃ fide seruili iam inuenitet pa-¬
ratũ. Non aliena laudamꝰ. Passio enĩ
serui: dñi disciplina ẽ. Hic instituit.
ille impleuit: nichil illi decerpit᷑. Em
enim minui potest: quod. xp̃c donauit:
Egregie ⁊ ille qͥ homini seruiũ seruiẽdo didic̃.
qͣmͦ xp̃o placeret: hic tam̃ geminam

Expanded text:
tantur, apophoreta secum referre consueverunt. Ego ad Bononiense invitatus convivium, ubi sancti martyris celebrata translatio est, apophoreta vobis plena sanctitatis et gratiae reservavi. Apophoreta autem solent habere triumphos principum: et haec apophoreta triumphalia sunt; Christi enim nostri principis triumphi sunt martyrum palmae. Nec vero huc dirigebam iter: deferre quae aliis parabantur, ne minor ad vos venirem; ut quod in me minus est, quam praesumebatur, in martyre plus inveniretur. 2. Martyri nomen Agricola est, cui Vitalis servus fuit ante, nunc consors et collega martyrii. Praecessit servus, ut provideret locum; secutus est dominus, securus quod fide servuli 278 jam inveniret paratum. Non aliena laudamus; passio enim servi domini disciplina est. Hic instituit, ille implevit. Nihil illi decerpitur. Quomodo enim minui potest, quod Christus donavit? Egregie et ille quidem homini serviendo didicit quomodo Christo placeret: hic tamen geminam
Abbreviated transcription (Latin):
Ex seruo enim lib̾tꝰ xp̃i fit: ex lib̾o seruus.
S nulli plꝰ dedit: uerum utͥsq ȩquali
mensura diuisit. Apud xp̃m enĩ. ser¬
uitꝰ & lib̾tas equa lance pendunt᷑. Nec
ullo discerniculo bonȩ seruitutis &
libtatis merica diuidunt᷑: qi nulla ma-¬
ior ẽ dignitas. quã seruire. xp̃o. Deniq¬

Expanded text:
ex servo enim libertus Christi fit, ex libero servus. Sed nulli plus dedit, verum utrisque aequali mensura divisit. Apud Christum enim servitus et libertas aequa lance penduntur, nec ullo discerniculo bonae servitutis et libertatis merita dividuntur; quia nulla major est dignitas quam servire Christo. Deniq
Abbreviated transcription (Latin):
qr iħs mortuus ẽ ⁊ sepultus est oe
resurrexit.hii s̃ qui excelsũ tiere
cactimen fidei uirtutũ fastigiis ex
tore prudentis scilic&e sacerdoti. ł qm̃
de deserto tractꝰ hic sumit᷑. uͥ queren¬
dꝰ sit cẽ ipse demonstrat dicẽs. Ego flos
cãpi ce lilia c̃ualliũ. tanꝗͣ liliĩ in me¬

Expanded text:
Jesus mortuus est, et sepultus est, et resurrexit, hi excelsum verae cacumen fidei virtutum fastigiis exttore prudentis scilicet sacerdotis. 51. Et quoniam de deserto tractatus hic sumitur, ubi quaerendus sit, etiam ipse demonstrat, dicens: Ego flos campi, et lilium convallium. Tan
Abbreviated transcription (Latin):
quib querit᷑ deest. Quid ploras:h
ẽ non lacrimis opꝰ est: s fide prõpta.
& do digna. Noli cogitare mortalia:
& ñ lacrimabis. Noli cogitare ꝑitura:
& flendi causam habere ñ poteris.
Cur inde ploras: unde alii gratulant᷑:
Quẽ queris: Hoc ẽ non uides qͥa adest

Expanded text:
quibus quaeritur deest. Quid ploras? hoc quibus quaeritur deest. Quid ploras? hoc est, non lacrymis opus est, sed fide prompta, et Deo digna. Noli cogitare mortalia, et non plorabis: noli cogitare peritura, et flendi causam habere non poteris. Cur inde ploras, unde alii gratulantur? 18. Quem quaeris? hoc est: Non vides quia adest
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cern it. Ergo maria foris: sed ñ pe¬
trus. ñ iohannes foris. Deniq curren-¬
tes intrauerũt. & ido non ploraueit̃:
& gratulantes recesserunt. Illa qͥa ñ
introiuit. fleuit. Quȩ ñ credidit. frau¬
de sublatũ putauit: nec cum angłos
cerneret credendũ arbitrabat᷑. E ideo
dicunt ei angłi. Gulier qͥd ploras:
Quẽ queris: Hoc angłi dicũt. Et dñs
postea isdem uerbis repetit: ut sciatis
qͥa angłoꝵ uerba mandata sunt dñi.
Deniq eadẽ ut dixi etiã dñs uerba re¬
petiuit: dicens. Nulier qͥd ploras: Quẽ
queris: Quȩ ñ credidit mulier est.
Nam qͥ credit in uirũ ꝑfectũ resurgit.
in mensurã ȩtatis plenitudinis xp̃i.
Mlulier inquit. Non de seͥu: s de cunc¬
tatione uitiũ est. E bene mulier q̃ nõ¬
tabat: quia iã uirgo crediderat. Qͥd
ploras: Noc ẽ tu tͥes causa plorandi:
la. Ploras qr non uides. xp̃m: crede &
uidebis. Adest ꝓp̃c: nec unquã his ã

Expanded text:
non cernit. Ergo Maria foris: sed non Penon cernit. Ergo Maria foris: sed non Petrus, non Joannes foris. Denique illi currentes intraverunt; et ideo non ploraverunt, et gratulantes recesserunt. Illa quae non introivit, flevit, non credidit, fraude sublatum putavit, nec cum Angelos cerneret, credendum arbitrabatur. Et ideo dicunt ei Angeli: Mulier, quid ploras? quem quaeris ? Hoc Angeli dicunt, et Dominus postea iisdem verbis repetivit; ut sciatis quia angelorum verba mandata sint Domini. 17. Denique eadem, ut dixi, etiam Dominus verba repetivit dicens: Mulier, quid ploras? quem quaeris? Quae non credidit, mulier est; nam qui credit, in virum perfectum resurgit, in mensuram aetatis plenitudinis Christi . Mulier, inquit: non de sexu, sed de cunctatione convicium est. Et bene mulier, quae nutabat; quia jam virgo crediderat. Quid ploras? hoc est: Tu tibi es causa plorandi, la. Ploras, quia non vides Christum: crede, et videbis. Adest Christus, nec umquam iis a
Abbreviated transcription (Latin):
mathei. posuissec ioseph dñi corpꝰ: ob-¬
seruabant uirgines. Bene & matheus.
monum̃tũ dixit nouũ. ne ex monum̃¬
to ueteri resurrexisse alius crederet᷑.
Bene etiam scđm sp̃m. iusti in monum̃
to positũ est. quia xp̃c a mortuis in no¬
uo iusti resurgit affectu. Bene etiam
scđ̃m litterã. alienũ monumentũ fuit:
qͥa suũ momentũ dñs non quesiuit.
Habeant tumulũ: qui sub lege sunt
mortis. Uictor mortis: suũ tumulũ ñ
habebat. Non enim ille sepulchrũ mor¬
tis desiderabat: qui de morte tropheũ
referebat. Uidit g̃ mania resurrectio¬
nẽ dñi: & prima uidit & credidit ui-¬
dit & Mania magdalene: quãuis ad
huc ista notaret᷑. Noc loco non medio¬
crem adu̾tite questionẽ. De dubita¬
re de resurrectione dñi iurgines de¬
beatis: uidete qd̃ mericoꝵ non sola car-¬
nis uirginitas facit: s etiam mentis in-¬
stabat ad monum̃tũ foris plorans. Q
foris est plorat: nam qui intꝰ est plora¬
re non nouit. Plorat autẽ qr corpꝰ non

Expanded text:
Joseph Domini corpus , observabant virgines. Bene et Matthaeus monumentum dixit novum; ne ex monumento veteri resurrexisse alius crederetur. Bene etiam secundum spiritum in monumento justi positum est; quia Christus a mortuis in novo justi resurgit affectu. Bene etiam secundum litteram alienum monumentum fuit; quia suum monumentum Dominus non quaesivit. Habeant tumulum, qui sub lege sunt mortis: victor mortis suum tumulum non habebat; non enim ille sepulcrum mortis desiderabat, qui de morte trophaea referebat. Vidit ergo Maria resurrectionem Domini: et prima vidit, et credidit. Vidit et Murrit. 15. Hoc loco non mediocrem advertite quaestionem, ne dubitare de resurrectione Domini, virgines, debeatis. Videte quod meritum non sola carnis virginitas facit, sed etiam mentis instabat ad monumentum foris plorans . Quae foris est, plorat; nam quae intus est, plorare non novit. Plorat autem, quia corpus
Abbreviated transcription (Latin):
uidet᷑. ut sacratȩ uirgines. a sacroscĩs al¬
tarib non abducant᷑ ad nuptias. & qͥb
lico&r sponsum eligere. non lic& dm̃ p̃¬
ferre: In me gͦ facti conditio mutat᷑.
ut ꝓ opprobrio michi cedat qd̃ sẽꝑspec¬
ta uit ad gram sacerdotum: iacere semina
integritatis. & uirginitatis studia ꝓuo¬
care: Quero enim. utrũ quasi imꝓbũ¬
hoc. an quasi nouũ. an quasi inutile
reprehendit᷑. Si quasi imꝓbũ: imꝓba
ergo sunt uota om̃iũ. imꝓba uita est¬
uita angłoꝵ. quã gr̃a resurrectionis

Expanded text:
videtur, ut sacratae virgines a sacrosanctis alvidetur, ut sacratae virgines a sacrosanctis altaribus non abducantur ad nuptias? Et quibus licet sponsum eligere, non licet Deum praeferre? In me ergo facti conditio mutatur, ut pro opprobrio mihi cedat, quod semper spectavit ad gratiam sacerdotum, jacere semina integritatis, et virginitatis studia provocare. hoc, an quasi novum, an quasi inutile reprehendatur. Si quasi improbum, improba ergo vota sunt omnium, improba vita est angelorum, quam gratia resurrec
Abbreviated transcription (Latin):
ibi etiã debet ẽe pax dñi. Nec quẽquã
publice arguo: s me ipsum defensa-¬
tum inuenio. Accusati enĩ sumꝰ. Et nͥ
fallor. accusatores nr̃i. pleriq de
uobis sunt. Hoꝵ ego affectꝰ redar¬
guere malo: quã ꝑsonas ꝓdere. Cri¬
minis autẽ inuidia hec ẽ: quia suads̃
castitatẽ. Qui hoc non libent̃ accipit:
ipse se ꝓdit. Uirginitatẽ inquit do-¬
ces: & ꝑsuades plurimis. Utinã conͣum¬
cerer: utinam tanti criminis ꝓbaret᷑
effectus. Non uererer inuidiam: si ef¬
ficatiam recognoscerẽ. Atq utinã me
exemplis potiꝰ argueretis: quã sermo¬
nib cederetis. S uereor ne predicato¬
res mͥ apposuisse uidear: qui me alie¬
nis cõmendent laudib. Iniciatas in¬
quit sacris mysteriis. & consecratas in¬
tegritate puellas: nubere ꝓhibet᷑.
Utinã possem reuocare nupturas: utiã
possem flãmeũ nuptiale. pio integri-¬
tatis mutare uelamme. An indignũ

Expanded text:
ia, ibi debet esse pax Domini. Nec quemquam ia, ibi debet esse pax Domini. Nec quemquam publice arguo, sed me ipsum defensatum venio. Accusati enim sumus, et nisi fallor, accusatores nostri plerique de vobis sunt. Horum ego affectus redarguere malo, quam personas prodere. Criminis autem invidia haec est, quia suadeo castitatem. Qui hoc non libenter accipit, ipse se prodit. 25. Virginitatem, inquit, doces, et persuades plurimis. Utinam convincerer, utinam tanti criminis probaretur effectus! Non vererer invidiam, si efficaciam recognoscerem. Atque utinam me exemplis potius argueretis, quam sermonibus caederetis! Sed vereor ne praevaricatores mihi apposuisse videar, qui me alienis commendent laudibus. 26. Initiatas, inquit, sacris mysteriis, et consecratas integritati puellas nubere prohibes. 220 Utinam possem revocare nupturas! utinam possem flammeum nuptiale pio integritatis mutare velamine! An indignum
Abbreviated transcription (Latin):
de ad fr̃es meos. Quid ẽ aliud dicere.¬
flere: Uade ad electos & obseruan-¬
tissimos sacerdotes: & dic illis. Ascen-
cere.nisi.ne mulier hinc moueas
questionẽ: certe a ꝑfectioub quere.
Dicent tibi quȩ distinctio sic. int pa¬
trem meũ & patrẽ urm. Nam qui
iuxta diuinã generationẽ pat̾ mͥ
est: is iuxta adoptionẽ pater ur ẽ.
Patrẽ meũ dicendo. a creaturis se dĩ
filiꝰ separauit: patrẽ urm dicendo.
adoptionis sp̃ualis grãm designaũ.
Ita & dm̃ meum dicendo. mysteriũ
sue incarnationis ostendit: ut quẽ
patrẽ naturalit̃ habet. dm̃ apellet:
ꝓpter suscepti corpors sacram̃tũ. Dm̃
quoq ur̃m cũ dicit: ꝓfectũ in no¬
bis suȩ oꝑationis ostendit. & uere¬
ds̃ nr̃ factus est nobis: ex quo passus
est.xp̃c. Quando ut alia omittã pro
integritate seruanda. mori uirgines
sunt parate: Nichil de causa. nichil
de ꝑsona loquor. Ubi enim dñi gr̃a:¬

Expanded text:
vade ad fratres meos. Quid est aliud dicervade ad fratres meos. Quid est aliud dicerflere? Vade ad electos et ad observantissimos sacerdotes; et dic illis: Ascendocere, nisi: Ne mulier hinc moveas quaestionem? Certe a perfectioribus quaere, dicent tibi quae distinctio sit inter Patrem meum et Patrem vestrum. Nam qui juxta divinam generationem Pater mihi est, is juxta adoptionem Pater vester est. Patrem meum dicendo, a creaturis se Dei Filius separavit: Patrem vestrum dicendo, adoptionis spiritalis gratiam designavit. Ita et Deum meum dicendo, mysterium suae Incarnationis ostendit; ut quem Patrem naturaliter habet, Deum appellet propter suscepti corporis sacramentum: Deum quoque vestrum cum dicit, profectum in nobis suae operationis ostendit. ster factus est nobis, ex quo passus est Christus; quando, ut alia omittam, pro integritate servanda mori virgines sunt paratae. Nihil de causa, nihil de persona loquor; ubi enim Domini grat