comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eus qui per os beati
le nostris auribus excellẽter
ifudit intelligencie compe¬
tentis cruditione capiamus

Expanded text:
eus, qui per os beati le nostris auribus excellenter infudit, intelligentiae competentis eruditione capiamus
Abbreviated transcription (Latin):
bricum: ⁊ angls dñi ꝑsequens eos
uoniam gratis absconderũt
uacue exprobauerunt aĩam meã.
Ceniat illi laqueus quem ig¬
norat et capcio quam abscondit
apprehendat eum: et in laqueum
cadat in ipsum¬
mina ossa mea dicent: dñe

Expanded text:
it « angelus Domini prosequens eos,t « quoniam gratis absconderunt acue exprobaverunt animam meam. Veniat illi laqueus, quem ignorat, et captio quam abscondit, apprehendat eum, et in laqueum cadat in ipsummino
Abbreviated transcription (Latin):
urge beatissima lẽ pͥma¬
uirgo maria misericor¬
diter actura pro nobis. surge Et
cernis offensos ante oculos con¬
ditoris. Tu autent domine. mi¬

Expanded text:
urge, beatissima Virgo, misericorditer ora pro nobis; surge, etcernis tam graviter offensos ante oculos conditoris. Per te, domina
Abbreviated transcription (Latin):
gemusti cterm luminis clari¬
sancta dei genitrix migo. tu
sola nimipta. te laudat oĩs
factura genitricem lucis. sis
pro nobis quesumus pia in

Expanded text:
genuisti aeterni luminis charisancta Dei genitrix virgo; Tu sola mater innupta; Te laudat omnis factura Genitricem lucis; Sis pro nobis, quaesumus, pia in
Abbreviated transcription (Latin):
qr nõ custodicbunt legẽ tuã. Sade
Tust ua es domine: et recta
Iudicium tuum .DCO
Dandasti Iusticiã Restimonia tua
et uibitar ilii tuam nimis.
Ignitum eloguium tuum Seyñt
et sibnuo ⁊ uuu dilexit illuo
Aolescentulua sũ ego et contẽpli
Eustificationca tuas non sũ obsitꝰ¬

Expanded text:
de. Justus es, Domine, et rectum judicium tuum. Mandasti justitiam testimonia tua, et veritatem tuam nimis .Ignitum eloquium tuum vehementer: et servus tuus dilexit illud. Adolescentior sum ego et contemptus: justification
Abbreviated transcription (French):
⁊as homimibua Iuiguis cuipe me.
ui cogitauibũ iupplãtare gressͦ me¬
or: abscondibum supibbi la queũ mihi
Dixi dño deua pienu edi itu i e¬
auoi dua uocs deprecationisteriee

Expanded text:
 hominibus iniquis libera me. Qui cogitaberunt supplantare gressus meos  absconderunt supervi laqueos mihi.Dixi Domino: Deus meus es tu  exaudi vocem deprecationis meae.
Abbreviated transcription (Latin):
esporde mihi. Quantan habes
Iniguita te e peccata scelca
mea atꝗz delicta ostende mihi. Cur
faciẽ tuã abitondia et arbitrarie
me Inimicum tuũͦ Contra foliũ
quoo dento rapitur oftẽdia potẽciam¬

Expanded text:
esponde mihi. Quantas habeo iniquitates et peccata? scelera mea et delicta ostende mihi. Cur faciem tuam abscondis, et arbitraris me inimicum tuum? Contra folium, quod vento rapitur, ostendis pote
Abbreviated transcription (Latin):
na igitur dierũ cũ ce beatur
ciũ contulisset. ille ludibrii simul
et experimonti gr̃a. rogauit eum
ut ad cuiudã frĩa in monasterio
cessulã. pobgena. critinũ cd̃ se depot¬
taret: allibent usũ illiꝰ sibi esse

Expanded text:
na igitur dierum, cum se ad tium contulisset, ille ludibrii simul et experimenti gratia rogavit eum, ut ad cuiusdam fratris in monasterio cellulam pergens, circinum ad se deportaret, asserens usum illius sibi
Abbreviated transcription (Latin):
Domine: et custodiui legem tuã.¬
Hic sacta est mihi qr iustifica¬
tioner tuar ixguisu. Hetsi.
ortie mea domine: dixi
cu stodrre legem tuam.
epretatꝰ sũ zaciẽ tuã ĩ toto corde

Expanded text:
Domine, et custodivi legem tuaHac facta est mihi, quia justificationes tuas exquisivi. Portio mea, Domine, dixi custodire legem tuam. Deprecatus su
Abbreviated transcription (Latin):
saluatoris. Ut michi cũ illa
openi ferre digneris. O due gẽ¬
me celestes maria et hannez
Oduo luminaria diuinitus

Expanded text:
Salvatoris, ut mihi opem tuam cum ipsa ferre digneris. O duae gemmae coelestes, Maria et Joannes! o duo luminaria divinitus
Abbreviated transcription (Latin):
deum existere dignenim Eredo
eñ firmiter et fateor indubi¬
tanter quo uelle uesteũ uelle
dei est et nolle uestrũ nolle dei
est Unde quiciuid ab eo petitis
sine mora obtinetis. Per hanc
ergo tam potentissimã uestre
dignitatis uirtutem. Poscite
salutem. Agite queso agite ue¬
stris gloriosis precibz Ut cor
meun ĩuiscere et ĩhabitare
tis uitioꝵ sordibus expurget
Uirtutibus sacris exornẽt ĩ

Expanded text:
 existere dignemini. Credo enim firmiter, fateor indubitanter quod velle vestrum, velle Dei est; et nolle vestrum, nolle Dei est. Unde et quidquid petitis. sine mora obtinetis. Per hanc ergo tam potentissimam vestrae dignitatis virtutem, poscite salutem. Agite, quaeso, agite vestris gloriosissimis precibus ut cor meum invisere et inhabitare tis vitiorum sordibus expurget, virtutibus sacris exornet, i
Abbreviated transcription (Latin):
dilectione dei et proxum ꝑfecte
stare et perseuerare me faciat.
Et post huius uite cursum ad
gaudia ducat electoꝵ suorum
benignssimus paraclitus Qui¬

Expanded text:
dilectione Dei et proximi perfecte stare et perseverare faciat, et post hujus vitae cursum ad gaudia ducat electorum suorum benignissimus Paracletus
Abbreviated transcription (Latin):
dens uni uestrum diceus. Nu¬
lier ecce filius tuus demde ad ali¬
um ecce mater tua. In huius
ergo tam sacratissumi amoris

Expanded text:
dens uni vestrum ita dicens: Mulier, ecce filius tuus . Deinde ad alterum: Ecce mater tua . In hujus ergo sacratissimi amoris
Abbreviated transcription (Latin):
Ecos cordium scd̃a¬
oculos terge atqz se¬
mitas iusticie ostende orã¬
do a nobis uicia subtrahe
tum nobis insere Impetra

Expanded text:
ecorum cordium oculos terge, atque semitas justitiae nobis ostende. Orando a nobis vitia subtrahe, tum plantaria insere. Impetra
Abbreviated transcription (Latin):
xurge et intende iudicie
meo deus meus ⁊ dñs meiᷤ
in causam meau
udica me scd̃m iusticia
meam domine deus meus
et non suꝑgaudeant m
on dicant in cordibus
suis euge euge anime nr̃e
nec dicant deuorabimꝰ eum¬
rubescant et reuereant
simul qui gratulantur

Expanded text:
intende judicio meo, Deus meus, et Dominus meus in causam meam. udica me secundum justitiam tuam, Domine Deus meus, et non supergaudeant mihi. Non dicant in cordibus suis: Euge, euge, animae nostrae; nec dicant: Devoravimus eumErubescant et revereantur simul, qui gratulantur
Abbreviated transcription (Latin):
oit biduũ paschi
fcũrꝰ et tradend¬
crũcifigi et illudẽdis
ab hoĩt et ucetac fel¬
le potindus recce prẽ¬
mittit glam tͥu̾mplũ¬
tis ut secutura scandi¬
la pollicitatĩs p̃mnio

Expanded text:
ost biduum Pascha facturus, et tradendcruci, et illudendus ab hominibus; et aceto ac felle potandus, recte praemittit gloriam triumphantis, ut secutura scandala, pollicitationi
Abbreviated transcription (Latin):
nudau erunt mammam. Iuctauerunt catulos suos: filia populi
tis ad palatum. &us it srti: parduli petierunt pa nem. de non
erat qui frangeret eis. Qui. uescebantur. uolup tuo se: interiẽ¬
unt in .uris: qui nutriebantur in eroceis amplexati sũi. stercor a
li maior essecta est iniquitas siliae populi mei peceet¬
to. Sodomorum: quae subuersa est in. momento: & non cepe¬
e

Expanded text:
nudaverunt mammam, lactaverunt catulos suos: filia populi tis ad palatum ejus in siti: parvuli petierunt panem, et non erat qui frangeret eis. Qui vescebantur voluptuose, interierunt in viis: qui nutriebantur in croceis, amplexati sunt Et major effecta est iniquitas populi mei peccato Sodomorum, quae subversa est in uno momento, et non cepee
Abbreviated transcription (Latin):
Domini: quia non. sinnus consumpti: quia non defecerunt mise
mea. Dominus: dixit anima mea: propterea expectabo eum. Bo
nus est Dõminus sperantibus in. eum: animae quarenti illum.
Ponum. est presiolari cum̾ silentio salutare. Nei: Bonum estuyr¬
ro: cum: portarerit ingum. ab adolescentia sua. Sedẽbit
solitarius. & tacebit quia lexarit sir per se. Poret in puluere

Expanded text:
Domini quia non sumus consumpti: quia non defecerunt misermea Dominus, dixit anima mea: propterea exspectabo eum.  Teth. nus est Dominus sperantbonum est praestolari cum silentio salutare domini. bonum est uiro, cum portauerit iugum ab adulescentia sua. sedebit solitarius et tacebit: quia
Abbreviated transcription (Latin):
Ncipit Oratio Ieremiae Propheue. Recordare Domi¬
ne. quid acciderit nobis intuere & respiee opprobrium nostrum.
Haereditas nostra. uersa est ad alienos: domus nostra ad extra.
Pupil. li sacti. sumus absque patre: matres nostrae
quasi uidua. Aquam nostram peciuii a bibimus: ligna nostra
pretio comparayimus. Ceruĩcibus nostris minabamur lassio non
dabatur requies. Egypto dedimus manum. & Assyriis. ut sa¬
turaremur pane. Patres nostri. ꝑeccauerunt: & non sunt: &
nos iniquitates eorum portarimus. Serui dominati sunt nostri.
non fuit qui redimeret de manu eorum.
nostris asser ebamus panem nobis. a facie gladii in deserto.
Pellis nostra quasi elihanus exusta est a faeie tempestatum fa¬
iis. Mulieres in.Sion humiliaue runt: & uirgines in ciit a fi

Expanded text:
p. V. Recordare, Domine, quid acciderit nobis, intuere, et respice opprobrium nostrum. Haereditas nostra versa est ad alienos, domus nostrae ad extraneos. Pupilli facti sumus absque patre, matres nostrae quasi viduae. Aquam nostram pecunia bibimus: ligna nostra pretio comparavimus. Cervicibus nostris minabamur, lassis non dabatur requies. Aegypto dedimus manum, et Assyriis ut saturaremur pane. Patres nostri peccaverunt, et non sunt, et nos iniquitates eorum portavimus. Servi dominati sunt nostri: non fuit qui redimeret de manu eorum. In animabus nostris afferebamus panem nobis, a facie gladii in deserto. Pellis nostra, quasi clibanus exusta est a facie tempestatum famis. Mulieres in Sion humiliaverunt, et virgines in civitati
Abbreviated transcription (Latin):
Ne minauit: & addixit in tenebras: & non in
lu cem. antum. in. me ueriit. & conuertit. manum. suam. tota die.
Uetustam fecit pellem in eam. & carnem meam: contriit ossa
nea. E disicauit in gyro meo: & circumdedit me fel¬
le & labore. In tenebrosis collocauit me: quasi mortuos senr
piternos. Circum a dificauit aduersum. mesut non egrediar : ag:¬
graxarit compedem meum. Sed & cum clamauero:
& rogauero exclusit orationem me am. Conclusit uias moas la¬
pidibus quadris. semitas me as subuertit. Terusalem: Te. rusa¬

Expanded text:
e minavit, et adduxit in tenebras, et non in lucem. Tantum in me vertit, et convertit manum suam tota die.  Vetustam fecit pellem meam, et carnem meam, contrivit ossa mea. Aedificavit in gyro meo, et circumdedit me felle et lapiternos. Circumaedificavit adversum me, ut non egrediar: aggravavit compedem meum. Sed et cum clamavero,  oravero, exclusit orationem meam. Conclusit vias meas lapidibus quadris, semitas subvertit. Ursus
Abbreviated transcription (Latin):
Cogitauit Dominus dissipure murum. Ellia Sion: tetendit funi¬
culum. su um & non auertit maniun. suam: a perditione. Iuxitque¬
ante murale: & murus p ariter dissipatus est.
DeFIX R¬
sunt in terra porta eiuo: perdidit de contriuit uectes ezus. Re¬
gem chiro: & Principes et iuo in Gentibus. Non est lex de Rophe¬
tae eius uon inenerũt uisionem: a Domino Sedẽrunt
Sederunt. in
terra: conticue. runt senes filiae sion consperserunt cinere
capita sua. accinctĩ sunt cilĩciis: abiecerunt in terram. capita sira
Uirgines Terisalem. Defecerunt prte lacrimis ocułi mei contur

Expanded text:
cogitavit Dominus dissipare murum filiae Sion tetendit funiculum suum et non avertit manum suam a perditione luxitqueantemurale et murus pariter dissipatus est TETH defixasunt in terra portae eius perdidit et contrivit vectes eius regem eius et principes eius in gentibus non est lex et prophetae eius non invenerunt visionem a Domino IOTH sederunt in terra conticuerunt senes filiae Sion consperserunt cinere capita sua accincti sunt ciliciis abiecerunt in terra capita sua virgines Hierusalem CAPH defecerunt prae lacrimis o
Abbreviated transcription (Latin):
uidua dõmina. G entium: Princeps proxineiarum. facta est
sub tributo.
Mlorans plorauit in nocte. & lacrimae
eius in maxillis e ius: non esi qui consoletur. eam. ex. om¬
nibus caris e. ius. O mnes amĩci eius sprexerunt e am
& facti sunt ei inimici. Migr auit Iudas propter. afflietr
onem & multitudinem. seruitutis : habitaxit inter. Gentes Nec
inrxenit. requiem. Omnes per secutores eius apprehender unt
Uia Sron lirgent. eo quod nõ
sint qui ureniant ad solemnitatem. O mnes portae eius destrir¬
cte. Sacerdotes eius gementes. uirgines eius squalidae: de ip¬
sa oppressa amuritir dine:

Expanded text:
idua domina gentium princeps provinciarum facta est sub tributo BETH plorans ploravit in nocte et lacrimae eius in maxillis eius non est qui consoletur eam ex omnibus caris eius omnes amici eius spreverunt eam et facti sunt ei inimici GIMEL migravit Ionem et multitudinem servitutis: habitavit inter gentes, nec invenit requiem: omnes persecutores ejus apprehenderunt Viae Sion lugent, eo quod non sint qui veniant ad solemnitatem: omnes portae ejus destrctae: sacerdotes ejus gementes: virgines ejus squalidae, et ipsa oppressa amaritudine.
Abbreviated transcription (Latin):
nudau erunt mammam. Iuctauerunt catulos suos: filia populi
tis ad palatum. &us it srti: parduli petierunt pa nem. de non
erat qui frangeret eis. Qui. uescebantur. uolup tuo se: interiẽ¬
unt in .uris: qui nutriebantur in eroceis amplexati sũi. stercor a
li maior essecta est iniquitas siliae populi mei peceet¬
to. Sodomorum: quae subuersa est in. momento: & non cepe¬

Expanded text:
nudaverunt mammam, lactaverunt catulos suos: filia populi tis ad palatum ejus in siti: parvuli petierunt panem, et non erat qui frangeret eis. Qui vescebantur voluptuose, interierunt in viis: qui nutriebantur in croceis, amplexati sunt stercora.  Vav. Et major effecta est iniquitas filiae populi mei, peccato Sodomorum, quae subversa est in momento, et non cepe
Abbreviated transcription (Latin):
qui transitis per. uiam: attendite. & uidete si est dolor sicut
lo lor meus. quoniam uindemiauit me: ut locutus est Domi
& erudixit me: expandit re te pedihus meis: conuertitme.
retrorsum: posuit me desolatam. tota die moero re confectam.
Uigiladit iugum iniquitatum. mearum: in manu eiꝰ.
conuolutx sunt. & imposita collo meo: in sirmata ost uirtus me.¬
a: dedit me Dominus in manii: de qua non potero surgere.

Expanded text:
qui transitis per viam, attendite, et videte si est dolor sicut dolor meus: quoniam vindemiavit me, ut locutus est Dominet erudivit me: expandit rete pedibus meis, convertit retrorsum: posuit me desolatam, tota die moerore confectam.  Nun.  Vigilavit jugum iniquitatum mearum. in manu ejus convolutae sunt, et impositae collo meo: infirmata est virtus mea: dedit me Dominus in manu, de qua non potero surgere.
Abbreviated transcription (Latin):
uel cui. assimilaho te: filia derusalemꝰ Cui ex re quabo te: & eonso.¬
labor te: Uirgo filia Si onꝰ Magna est enim uelut mare contritio.
tu a: quis mede bitur. tuiꝰ Propheia tuiꝰ uiderũttibis alsa &e stulta:¬
nec aperiebant iniquitatem.tuam: ut. te ad poenitentiam. provo
Plause runt super te manibus omnes transeuntes per ui am: sibila:¬
uerunt. & mouerunt caput. suum. supex filiam. Texusalem: Haccine¬
e
est urbs dicentes: persecti deco ris. g audiura uniuers ae terrie

Expanded text:
uel cui assimilabo te filia Hierusalem: cui exequabo te: et consolabor te uirgo filia Sion. magna est enim uelut mare contritio tur tui?  Nun.  Prophetae tui viderunt tibi falsa, et stulta,nec aperiebant iniquitatem tuam, ut te ad poenitentiam provoca Samech.  Plauserunt super te manibus omnes transeuntes per viam: Sibilaverunt, et moverunt caput suum super filiam Jerusalem. Haeccine est urbs, dicentes, perfecti decoris, gaudium universae terrae
Abbreviated transcription (Latin):
cordiae Domini.quia non sumus cõsumpti: quia non
NOUI dilũculo.
m ulta est sides tua. Pars mea Dominus: dixit ani.¬
ma mea: propterea expectabo eum. Bonus est Do¬
minus sperantibus in eum: animae quaerenti illum.
Bonum est praestolari cum silentio salulare Deiho
num est uiro. cum portauerit iugum ab adolescentia
Sedebit solitarius. & tacebit quialeua.¬
uit super se. Ponet in pulxere os suum. si forte sit spes.
Dab il percutienti se maxillam: saturab itur opp.¬
probriis.
Uomodo obscuratum est aurum: mutatus est co¬¬
lor optimus : dispersi sunt lapides Sanctuarii in ca¬
pite omnium ꝑlatearum. Filii Sion incliti.&a
micti auro primo: quom odo reputati sunt in uasa
testea. opus in anuum figuli: Sed & lam iae nudaue¬
runt mammam. lactauerunt cãtulos suos: filia po¬
puli mei crudelis quasi struthio in deserto. Adhe¬
sit lingua lactentis ad palatum eius in siti: paruuli¬
petierunt panem & non erat qui frangeret eis.Qui
uescebantur voluptuose interierunt in uiis:qui nutri'¬

Expanded text:
cordiae Domini quia non sumus consumpti quia non vae diluculo multa est fides tua HETH pars mea Dominus dixit anima mea propterea expectabo eum TETH bonus est Dominus sperantbonum est praestolari cum silentio salutare domini. bonum est uiro, cum portauerit iugum ab adulescentia sua. sedebit solitarius et tacebit: quia leuauit dabit percutienti maxillam, saturabitur opprobriis, rum mutatus est color optimus dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium platearum BETH filii Sion incliti et amicti auro primo quomodo reputati sunt in vasa testea opus manuum figuli GIMEL sed et lamiae nudaverunt mammam lactaverunt catulos suos filia populi mei crudelis quasi strutio in deserto DELETH adhesit lingua lactantis ad palatum eius in siti parvulipetierunt panem et non erat qui frangeret eis HE qui vescebantur voluptuose interierunt in viis qui nutri
Abbreviated transcription (Latin):
INcipit Oratio Ieremixe Prophetx. Recordare.
Domine.quid acciderit no bis: intuere. & respice
opprobrium nostrum. Naeredilas nostra uersaest
ad alienos: domus nostrae ad extraneos.
pilli sacti sumus absque ꝑatre: matres nostrae qua¬
si uiduae. Aquam nostram pecunia bibimus: ligna
nostra prelio comparauimus.Ceruicibus nostris
min ab amur: lassis non dabatur requies. Egypto¬
Egypio
dedimus manum & Asfyriis: ut salur aremur pane.
Palres nostri peccayerũni. & non sunt: & nos ini.¬
quitates eo rum portauimus. Serui dominati sunt
nostri: non fuit qui redimeret de munũ eorim.
In animabus nostris asserebamus panem no.¬
his: a facie gladii in deserto. Pellis nostra quasi
elihanus exusta est a sacie tempestatum samis.¬
Mulieres in Sion humiliaueruniseuirgines in cruita.¬

Expanded text:
INCIPIT ORATIO JEREMIAE PROPHETAE. Cap. V. Recordare, Domine, quid acciderit nobis, intuere, et respice opprobrium nostrum. Haereditas nostra versa est ad alienos, domus nostrae ad extraneos. pilli facti sumus absque patre, matres nostrae quasi viduae. Aquam nostram pecunia bibimus: ligna nostra pretio comparavimus. Cervicibus nostris minabamur, lassis non dabatur requies. Aegypto dedimus manum, et Assyriis ut saturaremur pane. Patres nostri peccaverunt, et non sunt, et nos iniquitates eorum portavimus. Servi dominati sunt nostri: non fuit qui redimeret de manu eorum. In animabus nostris afferebamus panem nobis, a facie gladii in deserto. Pellis nostra, quasi clibanus exusta est a facie tempestatum famis.Mulieres in Sion humiliaverunt, et virgines in civita
Abbreviated transcription (Latin):
tae: Quomodo sedet sola cixitas plena popu¬
Io: sacta est quasi uidua domina Gentium:
Princeps prouinciarum facta esi sub tribulo.
Morans plorauit in nocte & lacrimae eiusin ma-¬
xillis qus: non est qui consoletur eam ex omnibus
caris e ius. Omnes amici eius sprexerũt¬
eam: & facti sunt ei inimici. Migr auit dudas propter

Expanded text:
 quomodo sedit sola civitas plena populo facta est quasi vidua domina gentium princeps provinciarum facta est sub tributo BETH plorans ploravit in nocte et lacrimae eius in maxillis eius non est qui consoletur eam ex omnibus caris eius omnes amici eius spreverunteam et facti sunt ei inimici GIMEL migravit Iuda propter
Abbreviated transcription (Latin):
taxit Dominus dissipare murum filia Sion:lelen.¬
dit funiculum suum. & non auertit manum sũam a
q uo: perdidit de contriuit uectes e ius. Regeme¬
ius de Principes ẽ ius in Gentibus. Non esller
E Prophela eius non inuenerunt uisionem a Do¬
Sederunt in terra. conticuerunt se¬
aecincti sunt ciliciis: abiecerunt in terramcapi¬
ia sua Uirgines derusalem. Desecerunt pra lacri¬
mis oculi mei : conturbata sunt uiscera mea. Es.¬
susum elt in terra iecur mcum super contritione
silia populi mei. cum desiceret parrulus &
numi cum desicerent quasi uulnerati in platẽis ci¬
uitatis. cum exhalarent animas su as in sinu ma
similaho te. filia derusalem Cui exequabo te &
consolabor leuirgo filia Sion. Magna est enim uẽ¬
tae tui uiderunt tibi falsa & stulta: nec aperiebant¬
iniquitalem tuam. ut te ad poenisentiam prouoca.¬
reni. Uiderunt autem tibi assumptiones falsasde e.
iectiones. Pauserunt super te m anibus omnes trã¬
seuntes per uiam: sibilaxerunt & moterunt caput

Expanded text:
tavit Dominus dissipare murum filiae Sion tetendit funiculum suum et non avertit manum suam a eius perdidit et contrivit vectes eius regem eius et principes eius in gentibus non est lex et prophetae eius non invenerunt visionem a Dosederunt in terra conticuerunt seaccincti sunt ciliciis abiecerunt in terra capia sua virgines Hierusalem CAPH defecerunt prae lacrimis oculi mei conturbata sunt viscera mea effusum est in terra iecur meum super contritione filiae populi mei cum deficeret parvulus et num? cum deficerent quasi vulnerati in plateis civitatis: cum exhalarent animas suas in sinu matrsimilabo te, filia Jerusalem? cui exaequabo te, et consolabor te, virgo filia Sion? magna est enim vetae tui viderunt tibi falsa, et stulta, nec aperiebantiniquitatem tuam, ut te ad poenitentiam provocrent: viderunt autem tibi assumptiones falsas, et ejectiones.  Samech.  Plauserunt super te manibus omnes traseuntes per viam: Sibilaverunt, et moverunt caput
Abbreviated transcription (Latin):
E.Go uiruidens paupertatem meam. in uirga indi.¬
gnalionis eius. Meminauit: & adduxit in tenchras
& non in lucem. Tantum in me uertit. & comxẽr¬
tit manum suam tota die. Uetustam fecit pellem
meam & carnem meam. contrixit ossa mea.
Edificauit in gyro meo de circumdedit me felle de
lahore. In tenchrosis collocaxit me quasi mortuos
sempiternos. Urcuma dificarit acheersum me: ut non
egrediar: aggrar axit compedem meum.
& cum clamaxero. de rogauero exclusit orationem
meam. Conclusit uias meas lapidihus quadris: sẽmi¬

Expanded text:
Ego vir videns paupertatem meam, et virga indignationis ejus. Me minavit, et adduxit in tenebris, et non in lucem. Tantum in me vertit manum suam tota die. Vetustam fecit pellem meam, et carnem meam, contrivit ossa mea. Aedificavit in gyro meo, et circumdedit me felle, et labore. In tenebrosis conlocavit me, quasi mortuos sempiternos. Circumaedificavit adversum me, ut non egrediar: aggravavit compedem meum. Sed et cum clamavero, et oravero, exclusit orationem meam. Conclusit vias meas lapidibus quadris, semi
Abbreviated transcription (Latin):
ta: Quomodo sedet sola cixitas plena popu¬
Ior facta est quasi uidua domina Gentium:
Princeps prouinciarum facta est sub tributo.
Morans plorauit in nocte: & lacrimae eius in ma¬
xillis eius: non est qui consoletur eam ex omnibus
caris e ius. Omnes amici eiussprexerũt
eam: & facti sunt ei inimici. Migrauit dudas propter¬
as slictionem. & multitudinem seruitu tis: habi¬¬
taxit inter gentes: nec inuenit requiem. Omnes
persecutores cius apprehenderunt eam inter an-¬
gũstias. Uix Si on lugent. eo quod non
sint qui ueniant ad solemnitatem. Omnes porlae
eius destructae. Sacerdotes eius gementes.uirgi.¬
nes eius squalidae: & ipsa oppressa amaritudi.
ci eius locupletati sunt: quia Dominus locutus
est super e am propter multitudinem ini quitatum
eus. Paruuli eius ducti sunt in captiuita tem ante

Expanded text:
 quomodo sedit sola civitas plena populo facta est quasi vidua domina gentium princeps provinciarum facta est sub tributo BETH plorans ploravit in nocte et lacrimae eius in maxillis eius non est qui consoletur eam ex omnibus caris eius omnes amici eius spreverunt eam et facti sunt ei inimici GIMEL migravit afflictionem et multitudinem servitutis: habitavit inter gentes, nec invenit requiem: omnes persecutores ejus apprehenderunt eum inter angustias. Viae Sion lugent, eo quod non sunt qui veniant ad solemnitatem. Omnes portae ejus destructae, sacerdotes ejus gementes, virgines squalidae et ipsa oppressa amaritudine . illius locupletati sunt: quia Dominus locutus est super eam propter multitudinem iniquitatum ejus. Parvuli ejus ducti sunt in captivitatem ante
Abbreviated transcription (Latin):
Sordes eius in pedibus eiugnec
recordala est sinis sui. Deposita est tehem enter.
non hab ens consolatorem. Uide. Domine. asslicti¬¬
onem meam. quoniam erectus est inimĩcus.Terusa.
Manum suam misit hostis ad omnia desiderabi:¬
lia eius: quia uidit gentes ingressas Sanctuarium¬
tuumi de quihus praecẽperas ne intrarent in Ecclesi.¬
am luam. Omnĩs populus eius gemens. & qua¬
rens punem. dederune pretiosa queque pro¬
cibo ad refocillandam animam. Uide. Dominc.¬
& considera. quoniam facla sum uilis. Ouo
OUOS
omnes qui transilis per uiam. auendite & uidete
C estdolor sicut do lor meus. quoniam uindemia¬
bit me. ut locutus est Dominus in die ira furoris
sui. De excelso misit ignem in ossibus meis. &¬
e rudiuitme: expandit rete pedibus meis: conuer.
tit me retrorsum: posuit me desolatam tota die
Ui gilauit iugum iniqui.¬
tatum mearum: in manu e ius conuoluta sunt d
impositae collo me o: infirmata est uirtus me a:
dedit me Dominus in manu. de qua nonpõte.¬

Expanded text:
Sordes ejus in pedibus ejus, nec recordata est finis sui: deposita est vehementer, non habens consolatorem: vide, Domine, afflictionem meam, quoniam erectus est mimicus.  Jod.manum suam misit hostis ad omnia desiderabilia eius quia vidit gentes ingressas sanctuariumuum de quibus praeceperas ne intrarent in ecclesiam CAPH omnis populus eius gemens et quaerens panem dederunt pretiosa quaeque prcibo ad refocilandam animam vide Domine considera quoniam facta sum vilis LAMED o vos omnes qui transitis per viam adtendite et videte si est dolor sicut dolor meus quoniam vindemiavit me ut locutus est Dominus in die irae furoris sui MEM de excelso misit ignem in ossibus meis eerudivit me expandit tit me retrorsum: posuit me desolatam, tota die gilavit jugum iniquitatum mearum. in manu ejus convolutae sunt, et impositae collo meo: infirmata est virtus mea: dedit me Dominus in manu, de qua non pote
Abbreviated transcription (Latin):
t egressus esta filia Sion omnis decor qus:
Facti sunt Principes eius uelut arietes non inuenien¬¬
tes pascu a& abi erunt absque fortitudine ante fa
afflictionis sua. & praexaricationis omnium deside¬
rabilium suorum quae habuerat a diebus antiquis:¬
Cum caderet populus eius in manu hostili: & non es-¬
set auxilialor. Uiderunt eam hostes: & deriscrunt
Sabbata cius.
Sabbata eius. Peccatum pecciuit derusa
Peccatum peccuuit Ierusa¬
Lem. propterea insiabilis sacla est. Omnes quiglo¬
risicabant eam. spreyerunt illam: quia riderin ig¬
nomu̾iam eius. Ipsa autem gemens conuersa est re¬
trorsum.

Expanded text:
t egressus est a filia Sion omnis decor ejus: facti sunt principes ejus velut arietes non invenientes pascua: et abierunt absque fortitudine ante facafflictionis suae, et praevaricationis omnium desidrabilium suorum, quae habuerat a diebus antiquis,cum caderet populus ejus in manu hostili, et non esset auxiliator: viderunt eam hostes, et deriserunt sabbata ejus.  Heth.  Peccatum peccavit JerusaPeccatum peccavit Hierusalem, propterea instabilis facta est. Omnes qui glorificabant eam, spreverunt eam, quoniam viderunt igniam ejus. Ipsa autem gemens conversa est trorsum.
Abbreviated transcription (Latin):
aaron uxorem. helrrabetb filiam ami na-¬
das. sormim naason. Qs peꝑit ei n idab ⁊ abi¬
Ii. elcazar. ⁊ yclamar. Eleazar accepit ux¬
orem: A filiab fanuel. q̃ peꝑit ei phinees.
Iste est moyses ⁊ aãron: qͥb locutꝰ ÷ s int̾¬

Expanded text:
on uxorem Elisabeth filiam Aminadab, sororem Naasson, quae peperit ei Nadab, et Abiud, Eleazar et Ithamar. Eleazar accepit uxorem de filiabus Phanuel, quae peperit ei Phinees; iste est Moyses, et Aaron, quibus locutus est
Abbreviated transcription (Latin):
auream cͥcompo fuit. Et fecit eum sed
ioseph eurrum regis:  lamante p̃co¬
ne. Qe diĩs coram eo genua flecterent.
dici nõ clamasse: ad gundłatum em.
s ab rehe qr sonat pat̾ terͥtut᷑ abba .it.

Expanded text:
auream circumposuit, et fecit eum secundum urrum regis Joseph, clamante praecone ut omnes coram eo genua flecterent, onem non clamasse ad geniculationem, sed abrech, quod sonat pater tenerrimus. Abba enim
Abbreviated transcription (Latin):
seph. Weus in boi um̃ deoit hominid usũ
sunt dies post qͦs restituet te phamo in
gͣdum pͥstinũ. Nem̃to mei dum bene tͥ¬
fuerit. ut suga̾tas pharaoni ut edncat
me de isto carcere. q furtim sullatꝰ¬

Expanded text:
inibus usum sunt dies, post quos restituet te Pharao in gradum pristinum. Memento mei dum bene fuerit tibi, ut suggeras regi, ut educat me de isto carcere, quia de t
Abbreviated transcription (Latin):
horrea. ⁊ ueͫ.debat egyptiis. Alicuͦ pro¬
uincie uer iebant in eapptimi. ut em̃¬
ent escas ł ecunia ił tͣdebatur. Archariĩs
regit. Aadiens aũ iacob qd̾ esce uendebã¬
tu iuegypto: misit illuc .x. filios fu¬
ꝯ. beniam in domi retempto. Q in¬
h̃ssi terram egypti: uenert̃ ad posepb nec
cognouert̃ eum. Cũq adorassent eũ et
agnouisset eos: durius loq̃bat᷑ eis dicẽs¬
an: ad em̃dũ escas. Et ille. Exploratores
estis. Ut uideatis in firmiora terre. ex di¬

Expanded text:
rea, et vendidit Aegyptiis. Aliae etiam provinciae veniebant in Aegyptum, ut emerent escas . Pecunia vero tradebatur arcariis regis. Audiente autem Jacob quod escae venderentur in Aegypto, misit illuc decem filios suos, Benjamin domi retinendo. Qui ingressi terram Aegypti venerunt ad Joseph, nec agnoverunt eum. Cumque adorassent eum, et cognovisset eos, durius loquebatur eis dicensan, ad emendum escas. Et ille: Exploratores estis, ut videatis infirmiora terrae ex di
Abbreviated transcription (Latin):
anferet᷑. I ine ħ mala reciderumEait
ruben. Epde euni mͥ. duos fidios in cos int̾¬
fice nͥ restiiuam eumtͥ. Et ille. Non descen¬
det filiꝰ nĩs uiob̾a. Int̾im consumꝑtis cibis:

Expanded text:
a reciderunt. Et ait Ruben: Trade eum mihi, duos filios meos interfice, nisi restituam eum tibi. At ille: Non descendet filius meus vobiscum . Interim consumptis cibis f
Abbreviated transcription (Latin):
Absꝙ tuo imꝑio non mouebit qͥsqͣm manũ
aut pedem in egẏpto .i. nõ egredit᷑ qͥspi¬
am hnc : sñ nutu tuo. neq publicis fũ¬
get᷑ offictis. Et upeauit eum liugͣ egyp¬
tiaca. panecphant.i. saluatirem mundi.
qd gͦce pontipbanͭ pr᷑. hebraice tñ sonat
absconditoꝵ inuentorẽ. Et dedit ei ase¬
nech filiam putipha dñi sui uirginem.
Tringinta annoꝵ erat ioseph qñ ste¬
tit coiam pharaone. natiq st̃ ei filĩ¬

Expanded text:
Absque tuo imperio non movebit quispiam pedem, aut manum in Aegypto, id est non egredietur quispiam hinc sine nutu tuo, neque publicis fungetur officiis. Et vocavit eum lingua Aegyptiaca Phanecphane, id est Salvatorem mundi, quod Graece Pontiphanec dicitur, Hebraice tamen sonat absconditorum inventorem. Et dedit ei Aseneth filiam Putiphar domini sui virginem. Triginta annorum erat Joseph, quando stetit coram Pharaone, natique sunt ei
Abbreviated transcription (Latin):
sinoluerir dimitt̾e ppłłra meum. nit¬
tam in omnem torrum egipti or̃ ⁊ ge¬
nꝰ m̾caꝵ. faciamꝙ indie illa nir. bi¬
lem terram geisem. q̃ habebit tn s¬
litatem. Et fcm̃ : ita. Et uenit inis¬

Expanded text:
noluerit dimittere populum meum, mittam in omnem terram Aegypti omne genus muscarum, et faciam in die illa mirabilem terram Gessen, quae habebit tranquillitatem . » Et factum est ita. « Et venit mus
Abbreviated transcription (Latin):
Et fẽm̃ ÷ ita. St̾ autem sein iphes mulqt
adeo subtiles: ut uisu ¶a aci. te ceruen¬
tis effigiant. ⁊ corpinsidunt: ace po
tereoraut stimulo. fecert̃ malefici si ni¬
liter: ut educent scimphes. ⁊ non poui¬

Expanded text:
 est ita. Sunt autem sciniphes muscae adeo subtiles, ut visum nisi acute cernentis effugiant, et corpus cui incident acerbo terebrant stimulo. « Feceruntque malefici similiter, ut educerent sciniphes, et non potu
Abbreviated transcription (Latin):
in hominib ⁊ ium̃tis ule̾a ⁊ uesice. inom̃i
terraegipti. Et fc̃m ÷ ita. Neo pot̾at. ⁊
malefici stare coram pħone ꝓꝑt̃ iiusuera
q̃ erant in eis. ex interiori corrptiont
cireo posuite ut ostemdam̃ fortisudinema
meam. et narret᷑ nom̃ menus uł omũ terta.
Eu pluam hc̃ ip̃a hora cͣs grandihem qͣ us¬

Expanded text:
in hominibus, et jumentis ulcera, et vesicae in omni terra Aegypti . » Et factum est ita. Nec poterant etiam malefici stare coram Pharaone propter vulnera, quae erant in eis ex interiori corruptionecirco posui te, ut ostendam in te fortitudinem meam, et narretur nomen meum in omni terra. Et pluam hac ipsa hora cras talem
Abbreviated transcription (Latin):
isola inelletu uidemus. Quocnodo igit᷑ quanittas &x qun
materiã loge ab eis distantem possunt eficere C Acutt
iodũ falso argum̃to falleris aut alios fallert uis: sed urun
bse dehis dubitas an aliorũ de his dubitantium ꝑsonas arrt̃¬
id hurto ignoro. Autrum ꝙ im meipso ꝑspicio. ngealiũ¬

Expanded text:
solo intellectu videmus. Quomodo igitur quantitas et qualitas materiam longe ab eis distantem possunt conficere? MAG. Acute admodum falso argumento falleris, aut alios fallere vis. Sed utrum tu ipse de his dubitas, an aliorum de his dubitantium personas arripis, adhuc ignoro. DISC. Utrumque in meipso perspicio. Na
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ ꝙ quib accidunt uariabili ꝑmutatione diuersa inc̃stantiaq surda
d enĩ nunquid uerisimile uidet᷑ si ex quantitate et qualitate eeterisq
turalib accidentib sibi inuicẽ copulatis materia subsisteret. ne¬
irio et ipsa inmittabilis eet nã de causis intelligit᷑. Cur non
n defertib earum intilligetur. Ut quem ad modũ quanttats
a & corpͥs non sensib corporeis sed intellectui succum lt¬

Expanded text:
quibus accidunt, variabili permutatione diversa inconstantiaque sunt. Quid enim? Numquid verisimile videtur, si ex quantitate et qualitate ceterisque naturalibus accidentibus sibi invicem copulatis materia subsisteret, necessario et ipsa immutabilis esset? Nam quod de causis intelligitur, cur non etiam de effectibus earum intelligatur, ut, quemadmodum quantitates  et materia et corpus non sensibus corporeis, sed intellectui succum
Abbreviated transcription (Latin):
uit. De cibo quẽ senserunt pͥ dici. quia in
mastigando exmanitꝰ sit. Sicut aqua ol¬
loie ignis. Abmam stabat iusta eos. dari
u̾o erat pꝰ hostiutu tab̾uaculi. Et dix̃ augłs.
uoluto anno: ⁊ habebit sara filium. Quo
Audico: risit san. Erant enĩ ambo senes .i.
desierant sare sĩ muliebra .i. menstrua. qui¬
buis deficientib: deficit uis pariendi. Si alt̾
iuuenis eẽt: non erat ĩpossiblẽ ex sene ⁊ iu¬
uene ꝓlem fĩ. S ambo erat ꝓuete etatis.¬

Expanded text:
vit. De cibo quem sumpserunt, potest dici quod in masticando exinanitus sit, sicut aqua calore ignis. Abraham stabat juxta eos. Sara vero erat post ostium tabernaculi. Et dixit angelus: revoluto anno, et habebit Sara filium. Quo audito risit Sara. Erant enim ambo senes, et desierat Sarae fieri muliebria, id est menstrua, quibus deficientibus vis pariendi deficit. Si alter juvenis esset, non esset impossibile ex sene et juvene prolem fieri. Sed ambo erant provectae aetati
Abbreviated transcription (Latin):
tauit dicãs. Posquã senui. ⁊ dñs m̃s uetulꝰ
ꝙr risit sara: Nõquid dõ quidquã ⁊ dif¬
ficile: Negauit sara se risisse ꝑt̾nta. Et ce
qua intẽto̾ne quisquis risi̾t. diiudicare pa¬
tuit: qui corda nouit: onoo ar gil de

Expanded text:
avit, dicens: Postquam consenui, et dominus meus vetulus Quare risit Sara, nunquid quidquam Deo est difficile? Negavit Sara se risisse perterrita. Ecce qua intentione quisque riserit, dijudicare potuit, qui corda novit. CAP. LII. De
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmũ pͥuenit aduentũ alt̾ p̾ueniet sed̾m.
Nes et rogauit abraham: ut diũcerent ad
eum. et paususum comedendo ꝯforcarent᷑. qui
assenserunt. festinãs abraham p̾cepit sare ut
de tabus satis simile facͥet sum̾icios. Iꝑso

Expanded text:
eniet secundum. Quos, et rogavit Abraham, ut diverterent ad eum, et paulum comedendo confortarentur. Qui assenserunt. Et aestimans Abraham, praecepit Sarae, ut de tribus satis similae faceret subcinericio
Abbreviated transcription (Latin):
usus est. ut non diceret latus eu̾is ꝑ cus¬
sit inimo uulnerauit. aut quid aliud.
sed aperuit ut illuc quodãmodo iute ho¬
stiũ panderetur. unde sacramenta mana
futa est non intreitur. Ille sangius qͥ¬
fusus est. in remssionẽ fusus est ucr̃.
Aqua uia salutare temperat poculum.
Het lauachrum prestat et potum. ħoc pre¬
nũtiabat ꝙ noe i lac̾e arche ostiĩ facere
uassus est quo ni trarent animalia q̃ nor
erant diluuio peritiua: que sigurabãtur
ecclesia. Propter hec pͥma muber frcta
est de latere uiri dornuentis. et appeuata ẽ
nificdiuit bonũ aute magnũ preuaritacio¬
ns iualũ. Et scd̾s adam incliuato capite
in cruce dormiuit. ut formaretur ei ton¬
Mux ꝙ de latere doriientis effluxit
Omois uude mortui reunustut. Quio

Expanded text:
usus est, ut non diceret, Latus ejus percussit, aut vulneravit, aut quid aliud; sed, aperuit: ut illic quodammodo vitae ostium panderetur, unde Sacramenta Ecclequae vera vita est, non intratur. Ille sanguis in remissionem fusus est peccatorum: aqua illa salutare temperat poculum; haec et lavacrum praestat, et potum. Hoc praenuntiabat quod Noe in latere arcae ostium facere jussus est , qua intrarent animalia quae non erant diluvio peritura, quibus praefigurabatur Ecclesia. Propter hoc prima mulier facta est de latere viri dormientis , et appellata est nificavit bonum ante magnum praevaricationis malum. Et hic secundus Adam inclinato capite, in cruce dormivit, ut inde formaretur ei conjux, quae de latere dormientis effluxit. O mors, unde mortui reviviscunt. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
Pau Re Dia plebs iustorun onue¬
genus germanorum tantis de muneri¬
bus naui clenodia salutis tibi¬
dedit rex uirtutis suis de nuimeribus
clauos lanceam et trucen hec sacra
magnalia ergo xpistum uite ducent¬
excole per oui ma alle

Expanded text:
aude, pia plebs iustorum, Omnegenus Germanorum, Tantis de muneribus. Nam iocalia salutis Ti/bidedit rex virtutis Suis de vulneribus, Clavos, lanceam et crucem , Hec sacra magnalia; Ergo Christum vite ducExcole per omnia. E
Abbreviated transcription (Latin):
quia dixerat. Ad ihm̃ autẽ cum uenissent¬
euis. crurs. Ad hoc ꝑtinet testimoniũ. Os
nõ cõmnuietis ex eo. Qd preceptã ⁊
eis qui celebrare paschs iussi sunt ouis
rectionis ibra precesserat. Uude pas

Expanded text:
quia dixerat: Ad Jesum autem cum venissentjus crura, ad hoc pertinet testimonium: Os non comminuetis ex eo: quod praeceptum est eis qui celebrare Pascha jussi sunt ovis passionis umbra praecesser
Abbreviated transcription (Latin):
usus est. ut non diceret latus eu̾is ꝑ cus¬
sit inimo uulnerauit. aut quid aliud.
sed aperuit ut illuc quodãmodo iute ho¬
stiũ panderetur. unde sacramenta mana
futa est non intreitur. Ille sangius qͥ¬
fusus est. in remssionẽ fusus est ucr̃.
Aqua uia salutare temperat poculum.
Het lauachrum prestat et potum. ħoc pre¬
nũtiabat ꝙ noe i lac̾e arche ostiĩ facere
uassus est quo ni trarent animalia q̃ nor
erant diluuio peritiua: que sigurabãtur
ecclesia. Propter hec pͥma muber frcta
est de latere uiri dornuentis. et appeuata ẽ
in cruce dormiuit. ut formaretur ei ton¬
Mux ꝙ de latere doriientis effluxit
Omois uude mortui reunustut. Quio
salubrius: Stacta eñi sunt inquit hec:¬

Expanded text:
usus est, ut non diceret, Latus ejus percussit, aut vulneravit, aut quid aliud; sed, aperuit: ut illic quodammodo vitae ostium panderetur, unde Sacramenta Ecclequae vera vita est, non intratur. Ille sanguis in remissionem fusus est peccatorum: aqua illa salutare temperat poculum; haec et lavacrum praestat, et potum. Hoc praenuntiabat quod Noe in latere arcae ostium facere jussus est , qua intrarent animalia quae non erant diluvio peritura, quibus praefigurabatur Ecclesia. Propter hoc prima mulier facta est de latere viri dormientis , et appellata ein cruce dormivit, ut inde formaretur ei conjux, quod de latere dormientis effluxit. O mors unde mortui reviviscunt! Quid salubrius? 3. Et qui vidit, inquit, te
Abbreviated transcription (Latin):
di ntelicet celodreat exequias:
sictis oculis corpis eius tradidit
seꝑultare/ ne afiestus fidem uin¬
cere uideretit. Nm extraneum
quemlibet: iux munqͣm sine
lacrimis sepeut Talem sibi il¬
lum uberins ꝑude fenctificatu¬
rum manus diina formauerat:
ut ansteritatem suanitas morũ
tolleret: anamntatem sinuitar
conseruaret. Eni enim sa

Expanded text:
t exsequias, siccis oculis corpus ejus tradidit sepulturae, ne affectus fidem vincere videretur. Nam extraneum quemlibet vix, aut nunquam sine lacrymis sepelivit. Talem sibi illum uberius proinde fructificaturum manus divina formaverat, ut austeritatem suavitas morum tolleret, auctoritatem sanctitas conservaret. Cui enim
Abbreviated transcription (Latin):
s michi et signis istis qnͣdo.¬
brau mee illa fame magis qmͣ
auite nontrm exhiberi: nec ad me¬
am freri cõmendationẽ: set ad cõ¬
monitionem potum aliorum. Sa¬
amiim: quisquis hes diligenti
ai s idetatione pensam̾it: nec pre¬
franpis ⁊putabit estimator
cͥpi ⁊ fidelis. signa atꝙꝑ ꝓdigia
muabibsar opaxi : quam ppetͣ¬
ta paliteꝵ ant predari Sibi quoꝙ
non minus utile indicabit imi¬
tandos eius asfeaus qm miran¬
dos actus: et moꝵ insignia qm
opiu signa cognoscere. Sed ad hec
quis idonguis:
¶ huitia siquidem pestnt uiri

Expanded text:
 mihi et signis istis: quandoquidem meae illa famae magis, quam vitae noverim exhiberi; nec ad meam fieri commendationem. sed ad commonitionem potius aliorum. » Saanimum quisquis hoc diligenti consideratione pensaverit, nec praestantius reputabit aestimator quisque fidelis, signa atque prodigia mirabiliter operari, quam perpetrata taliter interpretari. Sibi quoque non minus utile judicabit imitandos ejus affectus, quam mirandos actus, et morum insignia, quam operum signa cognoscere. Sed ad haec quis idoneus? 21. In hujus siquidem pectore Viri
Abbreviated transcription (Latin):
uł agere uł. ioqui: s in hoc etiam ei
placere studentes: siue ficto siue pu¬
ro animo ea in quibus dominũ suũ
delectari uidebant. ip̃i quoq sepius
factitabant᷑. Introducebant gͥ ad eum
qui familiarius ei assistebant pauꝑes
patientes. calũpniam: nuntiabant
languences in plateis. iacentes. et qͦs¬
cunq in amaritudine et miseria cõ¬
stitutos: et ip̃e oblata sibe occasione
clementie letabatur: et altiori gr̃a
amplectebat᷑. quos de huius modi rebꝰ
giosos uiros de p̃monstratensi ordi¬
ne euocatos: elemosine sue p̃posuit:
ad quoꝵ curam spectaret circuire ca¬
stella et uicos in quibus ip̃e mane¬
ret: et de propͥa mensa languentes
et leprosos omnes qui ibi manebãt.
quamdiu in illis lotis esset abundã¬
ter refici iussit. s et aliis pauperibꝰ
largas et congruas ꝑsonis elemosi¬
nas siue uicibis siue in uestibus ed¬
rum ministerio donari instituit.
Etullis gradem tantum in doms ua

Expanded text:
vel agere, vel loqui; sed in hoc etiam ei vel agere, vel loqui; sed in hoc etiam ei placere studentes, sive ficto, sive puro animo ea, in quibus dominum suum delectari videbant, ipsi quoque saepius factitabant. Introducebant igitur ad eum, qui familiarius ei assistebant, pauperes patientes calumniam, nuntiabant languentes in plateis jacentes, et quoscumque in amaritudine et miseria constitutos; et ipse oblata sibi occasione clementiae laetabatur, et altiori gratia amplectebatur, quos de hujusmodi rebus giosos viros de Praemonstratensi Ordine evocatos eleemosynae suae praeposuit, ad quorum curam spectaret circumire castella et vicos, in quibus ipse maneret: et de propria mensa languentes et leprosos, qui ibi manebant, quamdiu in illis locis esset, abundanter refici jussit. Sed et aliis pauperibus largas et congruas personis eleemosynas, sive in cibis, sive in vestibus, eorum ministerio donari instituit. Et illis quidem tantum in domo sua
Abbreviated transcription (Latin):
cessionib nouas semꝑ elemosinas ꝑ¬
turirent. Seinde egenis quos hac at¬
ꝙ illac quasi uespe pungentes stimłi
pauꝑtatis exagitant omnimodis do¬
cuit misereri: aliis uidumenta aliis
alimenda largiri. Monuit ⁊ sugges¬
sit ut ꝑ seip̃m xenodocia uisitaret. nͨ
in hoc duplicaret᷑ clementie bonum:
si et uideret ẽt foneret. si consolaret᷑
et reficeret. Humilare pauꝑum op¬
pressores. defendese pusił dam et tuꝰ¬
duam: misereti et cõmodare: ser mo¬
nes in iudicio disponere: prouidere
quieti eccłie: rationem gladii intel¬
licere quasi elemintarium instrux.
St̃mam pͥncipalis ifficii ei intimãs:
et hoc apͥncipe exquiri debito: ut lau¬
di bonorum et uindide maloꝵ intẽ¬
dat. Hec et alia huiusmodi salubri¬
a monita homo rationabilis reuerẽ¬
ter accipiens: luxum curie et fastum
altitudinis in humilicatem et hone¬
statem conuertie:. nec erat qui in pre¬
sentia eius anderet aliquid indecens

Expanded text:
cessionibus novas semper eleemosynas pcessionibus novas semper eleemosynas parturirent. Deinde egenis, quos hac atque illac quasi vespae pungentes stimuli paupertatis exagitabant, omnimodis docuit misereri; aliis indumenta, aliis alimenta largiri monuit: et suggessit, ut per se ipsum xenodochia visitaret, nec in hoc duplicaretur clementiae bonum, si et videret, et foveret; si consolaretur, et reficeret. Humiliare pauperum oppressores, defendere pupillum et viduam, misereri et commodare, sermones in judicio disponere, providere quieti Ecclesiae, rationem gladii intelligere quasi elementarium 1114 instruxit, summam principalis officii ei intimans, et hoc a principe requiri ex debito, ut laudi bonorum et vindictae malorum intendat. » 53. Haec et alia hujusmodi salubria monita homo rationabilis reverenter accipiens, luxum curiae, et fastum altitudinis in humilitatem et honestatem convertit: nec erat qui in praesentia ejus auderet aliquid indecens
Abbreviated transcription (Latin):
obaldus: et dilectionem bñfi¬
aĩs prosceutus. se et fua in subsidis
clarrnai exposuit. et in manib abde¬
lis posuit anumam suam: deposita
altitudine pͥncipali se inter sernos
dei conseruum exhibens non dnin:¬
ita ut obediret ad omnia quecunq
Abbatiis nouis prebebat impensas :
et ribicũq serui dei extendissent pro¬
pagines. delegabat pecunias:non
unam domum sicut salomon ihero¬
solunis statuens: sed ubicunq huiꝰ
scematis consedissent ꝑsone. satage¬
bat eis ministrare necessaria. quasi
xp̃o in terris p̃senti propͥam faceret
manfionem. Sed et hoc in ar bitrio
uiri dei posuit: ut quibcinq egẽ¬
tibus eo mandante ad opus dei sũp¬
tus preberet. Uidens gͥ abbas ꝓmptũ
principis animum. pietatem pie¬
tate accendit. et maxime quidem
domesticis fidei uoluit eum esse ob¬
noxium. et immortalia dempla fun¬
dare consuluit: et elemosinas ea
sagacitate disponere lut semꝑ fructi¬
ficantes rediuiuis et renascentib ac¬

Expanded text:
obaldus, et dilectionem opere prosecutus, et se, et sua in subsidia Clarae-Vallis exposuit, et in manibus Abbatis posuit animam suam, deposita altitudine principali, se inter servos Dei conservum exhibens, non dominum; ut obediret ad omnia, quaecumabbatiis novis praebebat impensas; et ubicumque servi Dei extendissent propagines, delegabat pecunias: non unam domum, sicut Salomon Jerosolymis, statuens; sed ubicumque hujus schematis consedissent personae, satagebat eis ministrare necessaria, quasi Christo in terris praesenti propriam faceret mansionem. Sed et hoc in arbitrio Viri Dei posuit, ut quibuscumque egentibus eo mandante ad opus Dei sumptus praeberet. Videns igitur Abbas promptum Principis animum, pietatem accendit, et maxime quidem domesticis fidei voluit eum esse obnoxium; et immortalia templa fundare consuluit, et eleemosynas ea sagacitate disponere, « ut semper fructitantes redivivis et renascentibus ac