comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enim carnes secundum legem mundas sed solacholere
manducabant : Alit̃. sud circotibi in firmita sanimȩ
generatur q clium eiurdem ꝓpositi carnibus
ꝓsuccfide uesci ꝑ horrescens foste cognoscar:
Noliesse iud ex alterius uoluntatis nec non exiere
ab cliquo: unicuique in uoluntatedimissum est :
sed fitibi scandalum ẽ & nonuis carnoclib: uerci
tibi ipsi in ponemodum. & melius faciens. solechole¬
ra maenduca mccius unus quisq ꝑtucem ȩquaeni¬
mitatem adcbstinentiam prouoc&ur. quamin¬
ritatus de hocscandeli centurmagisinedendis
carnibus confirm&ur : Quod tamen non potestectu
quac siculpale in clioreprehenderesiunus quisq:
ccutfideliter hoc presumit. aut forte csperitate
ucclitudinis. aut senecta hoc feccicet exigente :
Isquimconducat non mcenducantem ñ spern&&:
habebantinterse scandeclum ille illor quacsi car¬
necles iudicaban & illeillos tamquam stultor
in rideban & suꝑstitiosor iudicabeent.

Expanded text:
enim carnes secundum legem: sed sola olera enim carnes secundum legem: sed sola olera manducabant. Aliter: Si idcirco tibi infirmitas animae generatur: quia alium ejusdem propositi, carnibus pro sua fide vesci perhorrescens, forte cognoscis: noli esse judex alterius voluntatis, nec exigere ab aliquo. Unicuique in voluntate dimissum est: sed si tibi scandalum est, et non vis carnibus vesci, tibi ipsi impone modum: et melius faciens, sola olera manduca. Magis unusquisque per tuam aequanimitatem ad abstinentiam provocetur, quam irritatus de hoc scandalizet te. Magis in edendis carnibus confirmetur, quod tum non potes quasi culpam in alio reprehendere, si unusquisque, aut fideliter hoc praesumit, aut forte asperitate valetudinis, aut senecta hoc faciat exigente. Is qui manducat, non manducantem non spernat. Habebant inter se scandala: illi illos quasi carnales judicabant; et illi illos tamquam stultos irridebant, et superstitiosos judicabant.
Abbreviated transcription (Latin):
Infirmũ autem infide cssumite.
Hinc obliq illo sincrepare incipit. qui se fortes pute¬
bant. ut in moderate carnibus uescerentur: It̃
hic infirmos fideles dicit. qui carner quȩ in macello
tunc temporeuendebantur idolatrics eẽ crede¬
bant & ꝓpt̃ hoc si pd : tantes ne polluerent᷑ olerib:
uescebant᷑: unde p̃cipitur abcpłslo neimperiti
ita sentientes. udicent qui habenter fidem:
Omniaquȩ in macello ueniunt sine ex deceptione
manducant : quo omnis creatura dĩ bonce & ni lul
dcc nandum ẽ eorum quȩ dr̃ hominib: cdedendũ
Nonin disceptationib: cogitactionũ.
Nolite secundum urãr cogitctiones que m lex non
iudicat iudicarȩ Alius enim credit manducare
omĩce Qui auttantum fidem hab& ut ñ moueatur
ccut abstinentia confractus: ccut senior est : quiũ
infirmus ẽ holera manduc& : Infirmus ccutc&ate
ccutcorporis calore: It̃ hinc ꝓbatur qui non de iudeir
dicatur ut quidamputant sed deccbstinentib: Non

Expanded text:
Infirmum autem in fide assumite. Hic oblique illos increpare incipit, qui se fortes putabant, ut immoderate carnibus vescerentur. Item hic infirmos fideles dicit, qui carnes quae in macello tunc temporis vendebantur, idololatrias esse credebant: et propter hoc sic putantes, ne polluerentur, oleribus vescebantur. Unde praecipitur ab Apostolo: ne imperiti ita sentientes judicent, qui habent fidem: omnia quae in macello veneunt, sine disceptatione manducent: quoniam omnis creatura Dei bona est, et nihil damnandum est eorum, quae Deus hominibus ad edendum Non in disceptationibus cogitationum. Nolite secundum vestras cogitationes, quem lex non judicat, judicare. Alius enim credit se manducare omnia. Qui tantam fidem habet, ut non moveatur, aut abstinentia confractus, aut senio. Qui autem infirmus est, olus manducet. Infirmus, aut aetate, aut corporis calore. Item hic probatur: quia non de Judaeis dicatur, ut quidam putant, sed de abstinentibus. Non
Abbreviated transcription (Latin):
tum corcm eo iustus ceppccreces:
uccũ quiiudicas fratremtuum:
uccauctoritatem quacsi uoracem dc̃enus
auttuquacrespernis fratrem tuum:
Quasi infirmum dispiciens. ccut super¬
uacueieiuncntem
mnesenim
stabimus cantetribuncldĩ : Tunc
conscientics nrc̃s dñs iudicabit quid
omnegenu & omnis lingua confitebi¬
turdõ: Hoc testimonio probect quiec
omnes solidño red damus nr̃orum
dehis quibus lex tac& c&erum siui¬
dens peccantem non crguerit. redd&
&icm dõ proeorationem:
Non

Expanded text:
o justus appareas. Tu autem quid judicas fratrem tuum? Qua auctoritate quasi voracem damnas. Aut tu quare spernis fratrem tuum? Quasi infirmum despiciens, aut supervacue jejunantem. Omnes enim stabimus ante tribunal Christi. Tunc conscientias nostras Dominus judicabit, quid omne genu, et omnis lingua confitebitur Deo. Hoc testimonio probat, quia omnes soli Domino reddemus nostrorum De his quibus lex tacet. Caeterum si videns peccantem, non arguerit, reddit etiam Deo pro eo rationem. Non
Abbreviated transcription (Latin):
gemꝓph&arum fidemorses grandis
factus negauit reeẽfilium filiaephara¬
gi quam temporalir peccatihabereio¬
cunditatem inaiores diuitiar aestimans
thesauro aegrptiorum inproperiũ
xp̃i aspiciebat enĩ inremunerationem
fidereliquit egrptum non ueritur
animositatem regir. ista om̃a¬

Expanded text:
gis edictum fide Moses grandis factus negavit se esse filium filiae PharaDei quam temporalis peccati habere iucunditatem maiores divitias aestimans thesauro Aegyptiorum inproperium Christi aspiciebat enim in remunerationem fide reliquit Aegyptum non veritus animositatem regis
Abbreviated transcription (Latin):
alii aut̃ distenti sunt non suscipi entesre¬
demptionem ut melioremin uenirent
summitatem arborum. &ossamastyrũ
distendentes acdisrumpentes quu ipsipien
dispexerunt &redemptionem acernam
concupierunt: Alii uero ludibria : :d÷
& uincula & carceres : ligaturas diuer¬

Expanded text:
lii autem distenti sunt, non suscipientes redemptionem ut meliorem invenirent summitatem arborum, et ossa martyrum distendentes ac disrumpentes, quia ipsi praesentia despexerunt et redemptionem aeternam concupierunt. « Alii vero ludibria, et  vincula et carceres.
Abbreviated transcription (Latin):
quippe figuramdĩ patris gestabat¬
bat A ries caroxpĩ isacoblatus est & ñ
estinterfectus sedariestantum:
Ita & xp̃r in passioneoblatus est
benedixit futura praeuidens quia ia cobfi
uidaici: Fideia cobmoriens singulofilio¬
rum io sephbenedixit &adorauit fastigi¬

Expanded text:
tabatbat carnem Christi. Isaac oblatus est, et non est interfectus, sed aries tantum: quia Christus in passione oblatus est, benedixit futura praevidens; quia et Jacob fiJudaici. « Fide Jacob moriens, singulos filiorum Joseph benedixit, et adoravit fastigi
Abbreviated transcription (Latin):
uit delegis latore & depatribus antiquis
& desucces soremor siiesunaenuncdicturus
estdeiudicibur is rł nomina cominemorans
propt̃breuitutem sermonis qui ꝑfidempug¬
nauerunt &gentes plurimas uicerunt:¬

Expanded text:
vit de legislatore, et de patribus antiquis, et de successore Moysi Jesu Nave. Nunc dicturus est de judicibus Israel, nomina commemorans propter brevitatem sermonis, qui per fidem pugnaverunt, et gentes plurimas vicerunt
Abbreviated transcription (Latin):
tulit abra hamisaccum temptare tur
& unigenitum offerebat qui susci¬
perat repromissiones. adquemdic¬
tum est qui ainisa acuocabitur tibi sem̃
arbitrans quia & a mortius resuscita
repotens estds̃ unde eum & inparabola

Expanded text:
tulit Abraham Isaac, cum tentaretur, et unigenitum offerebat, qui susceperat repromissiones; ad quem dictum est: Quia in Isaac vocabitur tibi semen: arre potens est Deus; unde eum & in parabolam
Abbreviated transcription (Latin):
caeli boniintellegen disunt parenamue¬
romaris ialireputantur : Iuxta sidem
defunct sunt om̃s istinon acceptire promis¬
sionib:
sed a longe eas aspicienter & salutanter iẽ
fitentes qui a peregrinia hos pitessunt
sup᷑ t̃rã quienimhaecdicunt signi¬
ficants epatriam in quirere &siquidem
illius meminissent dequa exierunt
habebantutique tempus reuerten¬
di nuncaũ meliorem appetunt id ÷
calestem ideo non consunditurds̃ uo
carids̃ eorum parauit enim illisciui¬

Expanded text:
coeli, boni intelligendi sunt; per arenam vero maris, mali reputantur. In tantumdefuncti sunt omnes isti non acceptis repromissionibus sed a longe eas aspicientes et salutantes et confitentes quia peregrini et hospites sunt supra terram qui enim haec dicunt significant se patriam inquirere et si quidem illius meminissent de qua exierunt habebant utique tempus revertendi nunc autem meliorem appetunt id est caelestecari Deus eorum. Parauit enim illis ciui
Abbreviated transcription (Latin):
ide& ipras arra sterili s uirtutem in concep¬
Itionem semini s acopit Qiam praer
tempus a & atisqm̃ fidelem credidites sequi ꝓ¬
misserat propt̃ quod & abuno orti sunt ei
& hocemortuo tam quam sidera caeli
inmultitudinem & sicut arena quaȩ est
adoram maris innummerabilis: & ipsa¬

Expanded text:
et ipsa Sarra sterilis virtutem in conceptionem seminis accepit etiam praeter tempus aetatis quoniam fidelem credidit esse qui promiserat propter quod et ab uno orti sunt et haec emortuo tamquam sidera caeli in multitudinem et sicut harena quae est ad oram maris innumerabilis i
Abbreviated transcription (Latin):
ad quos nonsum directus ad nõ idestadiu¬
daeos Namsignaculum apostolatus
mei uosestis indnõ Iniudicium a postola¬
tumei est quod permednõ credidiftis.
signis & uir tutibus prouocati
nde a postolus essedefendor
Num quid non habemus potestatem man¬
ducandi & bibendi Habemus potestatem
si nenr̃o labore Numquid non habemus
potestatem sororem mulierem circumducen¬
di: non dixit mulieres ducendine deuxoribur
dicereputaretur : s circumducendi inquid
ꝑ prouintias quaenecessaria desuis facul¬
tatibus ministrarent : sicut & c&eriapos¬
toli & fratresdnĩ &cephas. autego solur
aitibarnabas non habemus potestatem hoc¬
non operandi : Non illos condempn&e.
sed suumndat exemplum: illienimfidelio¬
ribus predicabant : & apudiudeos antiqua
haec eratconsu&udo. ut necessaria doctoribus
adiscipulis praeberentur quod gentes adhucru¬
des poteratscandaligare Quis militat :¬
des poterat scandaligare
Quis militat.

Expanded text:
Ad quos non sum directus a Domino: id est, ad JuAd quos non sum directus a Domino: id est, ad Judaeos. Nam signaculum apostolatus mei vos estis in Domino. Indicium apostolatus mei est, quod per me Domino credidistis, signis et virtutibus provocati. deNumquid non habemus potestatem manducandi et bibendi? Habemus potestatem ndi, sine nostro labore. Numquid non habemus potestatem sororem mulierculam circumducendi? Non dixit, mulieres ducendi, ne de uxoribus dicere putaretur: sed circumducendi, inquit, per provincias, quae necessaria de suis facultatibus ministrarent. Sicut et caeteri apostoli, et fratres Domini, et Cephas? Aut solus ego et Barnabas non habemus potestatem hoc operandi? Non illos condemnat, sed suum dat exemplum. Illi enim fidelioribus praedicabant: et apud Judaeos antiqua haec erat consuetudo, ut necessaria doctoribus a discipulis praeberentur: quod gentes adhuc rudes poterat scandalizare. Quis militatdes poterat scandalizare. Quis militat.
Abbreviated transcription (Latin):
potest & illis diciquid efli untexem plo
quod a edificant uerbo
Offendi culum fiatinfirmis:
Nep uoroffendant & cadant
sienim qui suderiteum quiab& scientiã
in idolorecumbentem nonne conscientia eiꝰ
cumsitiin firmia edificabitur adaedendũ
idolotrta & peribit qui in firmis est in
iua scientia frater propterqued xp̃s mor¬
cuciente conscientia ipsorum in firmã
in xp̃opeccatr Quicumque scand ali¬
⁊ auerii unumepus illis istis expedre
illiutinola asinaria suspendatur & col¬
loeius & mitatur in profundum mapus
quanto grauior poena expectatutad con¬
parationem illiur hocquod grauis simũ . ẽ.
leueputetur & notandum quod inxpm̃
pecca redixerit qui in membro peccauerit
sicut alii num quid nonsum suam illis
replicatformam quod & iamlicita contẽp¬
seritnealii eius infirmentur exemplo
opus meum uosestis in dnõ: & si aliis non
sumapostolus ad tamen uobis sum

Expanded text:
Potest et illis dici qui destruunt exemplo, Potest et illis dici qui destruunt exemplo, quod aedificant verbo. Offendiculum fiat infirmis. Ne per vos offendant et cadant. Si enim quis viderit eum qui habet scientiam, in idolio . recumbentem, nonne conscientia eius, cum sit infirma, aedificabitur ad manducandum idolothyta et peribit, qui infirmus est, in tua scientia frater, propter quem Christus morpercutientes conscientiam eorum infirmam, in Christo peccatis. Quicumque scandalizaverit unum de pusillis istis, expedit ei ut mola asinaria suspendatur collo ejus, et mittatur in profundum maris. Quanto gravior poena illos exspectat, ut ad comparationem illius, hoc quod gravissimum est, leve putetur! Et notandum, quod in Chisto peccare dixerit, qui in membro peccaverit sum apostolus. Sicut alii? Numquid non sum, suam illis replicat formam, quod etiam licita contempserit, ne alii ejus infirmarentur exemplo.opus meum vos estis in Domino? Et si aliis non sum apostolus, sed tamen vobis sum.
Abbreviated transcription (Latin):
rum & non magir uenerationis gratia
m anducetir Quida mautem consci¬
entiauiqueadhuc idoli quasiido loty¬
tumanducant & conscientia ipsorum
cumsitinfirma in quinatur quidam
ignaris sichabentadhuc in conscientia
sua quomodo antequam crederaent
manducabant Esca autem nos non c̃õ¬
mendatdõ si cut dicit ageus prophaeta
& simanduca ueritis & biberitis nonne
uobis mandu castir & bibistis Neque em̃
simandu cauerimus abundauimus
nequesi non mandu cauerimus deerit nob
Cui enim dubium est nullumneq man¬
ducandum abundareneque non mandu¬
cando egerecum e contrario illis magis
formidanda in opiasit quigi lamretinere
nonnorunt sed quia magnitudini
fideis uae quodidolis immolata uescerent᷑
ads criberint ide apostolus neque millis ȩden¬
dis fideiabundantiam neque innonedendis
inopiam es s&statur Vid& autem
nen fortehaeclicentiaurã Vi de tenequod
uobis officereminus reditis aliis obsit

Expanded text:
rum et non magis venerationis gratia rum et non magis venerationis gratia manducetis. Quidam autem cum conscientia usque nunc idoli, quasi idolothytum manducant, et conscientia ipsorum cum sit infirma, polluitur. Quidam ignari sic habent, adhuc in conscientia sua quomodo antequam erederent, manducabant. Esca autem nos non commendat Deo. Sicut dicit Aggaeus propheta: Et si manducastis et bibistis, nonne vobis manducastis et bibistis? Neque enim si manducaverimus, abundabimus: neque si non manducaverimus, deficiemus. Cui enim dubium est, nullum neque manducando abundare, neque non manducando egere? cum econtrario illis magis formidanda inopia sit, qui gulam retinere non norunt. Sed quia magnitudini fidei suae, quae idolis immolata sunt vesci, ascribebant: ideo Apostolus neque in illis edendis fidei abundantiam, neque in non edendis inopiam esse testatur. Videte autem ne forte haec licentia vestra. Videte, ne quod vobis sufficere minus creditis, aliis obsit.
Abbreviated transcription (Latin):
rapiens uidebatur & spem habuit insipi¬
ens magis quam quamille
Si quis autem diligitdmre cogniturs estabeo
Illediligit dm̃ quia edificat fratressicutdici¬
tur petrosiamasme pasceo uesmeur
Descis autem eorum quĩddolis immolan¬
tur scimus qui anihil est idolum &¬
In caelo angeli & sci interra de quibus dicitur
iu dicabunt de quibus dicitur iudicabunt
nationes & dominabuntur populir
Nobis tamen unus dr̃ pater cuius uirtute
exnihilo omnia sunt creata
ihs̃ Calumniã ex hoclococomouent
arriani quod cumunus tantum ds̃ dicitur
paterfilius ad etcateseiuntus sit
quibus respondendum siideononerit
filiusdi quia unus est dr̃ paterergo
tio nenecfilius adeitate sed utrumque
utrique communeest
Per quemomnu
& nos ꝑ ipsum ꝑfilium omnia fac¬
ta sunt s& nos ipsi peripsum sumquie
saluati s ed non omnibus est scientia
non omnes sciunt qui a ꝑ contẽptui dolo¬

Expanded text:
sapiens esse videbatur, et spem habuit insipisapiens esse videbatur, et spem habuit insipiens magis quam ille. Si quis autem diligit Deum, hic cognitus est ab eo. Ille diligit Deum, qui aedificat fratres, sicut dicitur Petro: Si amas me, pasce oves meas. De escis autem, quae idolis immolantur, scimus, quia nihil est idolum In coelo angeli, et sancti in terra, de quibus dicitur:i eorum, quos judicabunt, de quibus dicitur: Judicabunt nationes, et dominabuntur populis. Nobis tamen unus Deus Pater. Cujus virtute ex nihilo omnia sunt creataistus. Calumniam ex hoc loco commovent Ariani, quod cum unus tantum Deus dicitur Pater, Filius a deitate sejunctus sit. Quibus respondendum: si ideo non est Filius Deus, quia unus est Deus Pater: ergo tione: nec Filius a deitate: sed utrumque utrique commune est. Per quem omnia, et nos per ipsum. Per Filium omnia facta sunt: sed et nos per ipsum sumus salvati. Sed non in omnibus est scientia. Non omnes sciunt, quia per contemptum idolo
Abbreviated transcription (Latin):
Sinosomner sicutuos sedsuntaliqui qui ignorant
s cientiaenim inflat Illa scientia quae exisen¬
su proprio & humano descenditeos qui prae¬
terea diuium non habuerint inflat
&q coniecturis magis nititurquam exem¬
plis ceterum diuina scientia in flat utqui¬
damputant quareillor am plius:¬
uultdocendo inflare& in principio ipn¬
us a epistolae gracias sedicit dõ agerequod
omni scientia replet sunt: suum quea libi
proponit exemplum dicens. & sumperitus
sermone sed nonscientiam: saepe&iam ar¬
guitignorantes &ignorantiam tenebris
conparauit. galatas a equaestultitia e
notat necnon & ephesiis lumensa pientiae
suppliciter depraecatur
Caritas uero aedisicat Quianon quęrit
quaes ua sunt sedquȩ aedificent fratres
Quod siquis seexistimat scirealiquid nondum
cognouit quem ad modum o port& eumscire :
si quis sibi uidetur sapiens. stultus est : qui enĩ
eris sapiens insipientem seomnibus arbitra¬
tur undesalomonait uidiuirum qui sibi

Expanded text:
s novimus sicut vos, sed sunt aliqui qui ignorant. Scientia inflat. Illa scientia, quae ex sensu proprio et humano descendit, eos qui praeter eam divinam non habuerint, inflat, et quae conjecturis magis nititur, quam exemplis. Caeterum si divina inflat, ut quidam putant, quare illos ampliusult docendo inflare? Et in principio ipsius Epistolae, gratias se dicit Deo agere: quod omni scientia sint repleti. Suum quoque alibi proponit exemplum, dicens: Et si imperitus sermone, sed non scientia. Saepe etiam arguit ignorantes. Et ignorantiam tenebris comparavit. Galatas aeque stultitiae notat, necnon Ephesiis lumen sapientiae suppliciter deprecatur. Charitas vero aedificat. Quia non quaerit, quae sua sunt, sed quae aedificent fratres. Si quis autem se existimat scire aliquid, nondum cognovit quemadmodum oporteat eum scire. Si quis sibi videtur sapiens, stultus est; qui enim vere sapiens est, insipientiorem se omnibus arbitratur. Unde Salomon ait: Vidi virum, qui sibi
Abbreviated transcription (Latin):
sitatem potestatemautem hab& suae
uo luntaor: & hociudicauit incordesuo
serua re uirginem suam bene facit
llo firmus statuit cuiuselle consen sus
patris firmauerit uoluntatem & non illum
conpellit filia enecessitar. facerequod negat
sicutillum dequo s upra locutur est
Igitur & quimatrimonio iungituirginem
suam benefacit & quinoniungitmelius facit
Ita concluditur uirginum cauram ut eas
faci& inomnibur meliores unde prudentib:
semꝑ meliora & perfectiora sectada sunt
quia nec in secularibur & caducis norunt
medio cribusesse contenti
Dulier uncta estlegi quanto tempore uireiꝰ
uiuit Hincincipit debigamis & uiduis denuptis uteraas¬
Quodñdormierit uir eius liberata est.¬
cuin ulnubattantum inchĩo: secundum
le gemlibera facta est auin culo coniugali :
quodsi nectunc seconanere uolueritconesdun¬
tur illi &iam sȩcunda enuptiae tantiutin¬
fideliumritunonnubat
Deatiorautemeritsisic ꝑmanserit secundũ
ineum consilium beata habens maritum sicus¬

Expanded text:
testatem autem habens suae voluntatis, et hoc judicavit in corde suo, servare virginem suam, bene facit. Ille firmus statuit, cujus puellae consensus, patris firmaverit voluntatem. Et non illum compellit filiae necessitas facere, quod nolebat, sicut illum de quo supra locutus est. Igitur, et qui matrimonio jungit virginem suam, bene facit; et qui non jungit, melius facit: Ita concludit virginum causam, ut eas faciat in omnibus meliores. Unde prudentibus semper meliora et perfectiora sectanda sunt: quia nec in saecularibus, et caducis norunt mediocribus esse contenti. Mulier alligata est legi, quanto tempore vir ejus vivit. Hic incipit de bigamis et viduis. Quod si dormierit vir ejus, liberata est nubat, tantum in Domino. Secundum legem libera facta est a vinculo conjugali. Quod si nec tunc continere voluerit, conceduntur illi etiam secundae nuptiae, tantum ut infidelium ritu non nubat. Beatior autem erit, si sic permanserit, secundum meum consilium. Beata habens maritum, si cus
Abbreviated transcription (Latin):
trrequi fuit usque adextremum rememo¬
ratus estd uindicare su perhis qui faciunt
umdictamin seruis suis ut meuangeliole¬
gimur a sanguine abeliusti usq adrangui¬
nem ⁊ achariae filii abra haequem occide

Expanded text:
tyre, qui fuit usque ad extremum rememoratus est Deus, vindicari super his, qui faciunt vindictam in servis suis: ut in Evangelio legimus : « A sanguine Abel justi usque ad sanguinem Zacharia
Abbreviated transcription (Latin):
& non inueniebatur quia transtulitillum
dr̃ antetrans lationem en ĩ testimoniũ habe¬
enochꝑfidem pluit dõ ut
quomodo patres superiores ante aduentũ
illum ñ uidert̃ & crediderunt it a& nor
scientes crederedebem: quohion uidemur
ut accipiamus sicutilli acciperunt ut dicit᷑
si ae heres regnicaelorum ł heresmundi
dicitur quiadesuos emine fuit᷑ paratiomun¬
di Fidequi uocatur abraham obediuit
in locum exi requemaccepturus eratinhe¬
reditatem & exi inesciens quo ir & fidemo¬
raturestin terrã repromissionis tam quã
in aliena in casulis habitando cũ isac
& ia cob coheredib: reꝓmissioniseius. ex pec

Expanded text:
t non inveniebatur, quia transtulit illum Deus. Ante translationem enim testimonium habeer fidem placuit Deo, ut quomodo patres superiores ante adventum, illum non viderunt et crediderunt, ita et nos scientes credere debemus quod non videmus, ut accipiamus sicut illi acceperunt, ut Haeres regni coelorum, vel haeres mundi dicitur, quia de suo semine fuit reparatio mun fide qui vocatur Abraham oboedivit in locum exire quem accepturus erat in hereditatem et exiit nesciens quo iret fide moratus est in terra repromissionis tamquam in aliena in casulis habitando cum Isaac et Iacob coheredibus repromissionis eiusdem expec
Abbreviated transcription (Latin):
quod testaboradilos postdies illosdicit dns
dandoleges meas in cordibus eorum &inmen¬
tecorum suꝑscri bã eas & peccatorum
& iniqui tatumeorum iamnon redabor. a¬
plius ubi aut ehorum remissio iãnon ob¬

Expanded text:
dicit Dominus dando leges meas in cordibus eorum et in mente eorum superscribam eas et peccatorum et iniquitatium eorum iam non recordabor amplius ubi autem horum remissio iam non ob
Abbreviated transcription (Latin):
dabor uibi autemhorum remissio iamnonob
Sabentes itaq fr̃fiduciam in introitus cõꝵ
in sanguin ex pĩ quaminitiauit nobi suiã
nouam & ui uentem ꝑuelamen id ÷ carnem
suam & sacerdotemmagnum suꝑdomũ
dĩ accedamus cum uero corde in plenitudi¬
nemfidei aspersicorda a constientiamala
& abluticorpus aquamunda teneamus spei
nrãe confessi onem in delinabilem plur¬
habemus sidutiam ꝑ sanguinem xpĩ mun¬
dariquam illi qui carnaliter ostias offere¬
bant in introitus cõrum quod dicitca elum

Expanded text:
bi autem horum remissio, jam non Habentes itaque, fratres, fiduciam in introitu sanctorum in sanguine Christi, quam initiavit nobis viam novam, et viventem per velamen, id est, carnem suam, et sacerdotem magnum super domum Dei: accedamus cum vero corde in plenitudine fidei, aspersi corda a conscientia mala, et abluti corpus aqua munda, teneamus spei nostrae confessionem indeclinabilem habemus fiduciam per sanguinem Christi mundari, quam illi qui carnaliter hostias offerebant. In introitum sanctorum. In introitum
Abbreviated transcription (Latin):
autfertprimum utsequens tuat inqua
uoluntate scĩficatisumnur ꝑ oblationem
corporis xp̃iinũ insemel &omnis qui¬
demsacerdor presto est cotidi eministrans
& easdemsae pe offerens hostias quae
num quam possutauferre peccata:¬

Expanded text:
at in qua voluntate sanctificati sumus per oblationem corporis Christi Iesu in semel et omnis quidem sacerdos praesto est cotidie ministrans et easdem saepe offerens hostias quae numquam possunt auferre peccata
Abbreviated transcription (Latin):
matnouum hicautem un ampropeccatis
offerens hostiam in sempiternam seditin
dexteradi dec&ero expectans donec ponantur
inimicieius scabellum pedum eius unam
&iam oblationem consũmauit insempit̃nũ
scĩ ficatus contestat᷑ autem nos &i psscs̃ post¬

Expanded text:
ata hic autem unam pro peccatis offerens hostiam in sempiternum sedit in dextera Dei de cetero expectans donec ponantur inimici eius scabillum pedum eius una enim oblatione consummavit in sempiternum sanctificatos contestatur autem nos
Abbreviated transcription (Latin):
trribus in altero enim socii talitercon¬
uersantium effecti acsidicatuos qui illis
ministrastis socuestir adipsos in remu¬
neratione rapinam quod dicit cumgau¬
dio suscepistis idestquires illorum ab illis
abstraxerant cum gaudio sus ciperant
propt̃remunerationem aernam & ma¬
nentem substantiam : Nolite bsueãmit¬
tere confidentiam uram̃q magnam hab&
remunerationem pacientia enim uobis
necessaria ÷ utuolunta tẽtłĩ faci&es repor¬
tetis promissionem adhucenim modicum
aliquantulum quiuenturus : ueniaem &
non tardauit iustus autem meur ex fide
uiuit quodĩi subtraxerit renonplacebit
animemeae nos autem non sumus subtrac¬
tionis filuimꝑ dictione sed sidei in adquȩsiti¬

Expanded text:
tror. « In altero autem socii taliter conversantium effecti. » Ac si dicat: Vos, qui illis ministrastis, socii estis ipsorum in remunerationedio suscepistis, id est qui res illorum ab illis abstraxeraut, cum gaudio susceperant, propter remunerationem aeternam. Mnentem substantiam. nolite itaque amittere confidentiam uestram, quae magnam habet remunerationem. patientia enim uobis necessaria est, ut uoluntatem dei facientes reportetis promissionem. adhuc enim modicum quantulum qui uenturus est ueniet et non tardabit iustus autem meus ex fide vivit quod si subtraxerit se non placebit animae meae nos autem non sumus subtractionis in perditionem sed fidei in adquisiti
Abbreviated transcription (Latin):
ex inuisibilibur uisibiliafierent : aptata
emabissi Fi deplurimam ostiamabel
quã camobtulit dõ ꝑ quam testimonium
consecutusẽ cẽiustur testimonium per¬
hibente muneribus eiur dõ &ẜllam de fumc¬

Expanded text:
aptata ide plurimam hostiam Abel quam Cain obtulit Deo per quam testimonium consecutus est esse iustus testimonium perhibente muneribus eius Deo et per illam defunc
Abbreviated transcription (Latin):
fidelis enimest quire promisit & considere¬
mus inuicem in prouocationecaritatis
& bonorumoperum non deserentes collecti¬
onemnram̃ sicut : consu&udinis quib: dam
s. consolantes & tanto magis quantorui
uideritis ad propinquantemdiem. uolunta

Expanded text:
fidelis enim est qui repromisit. Et consideremus invicem in provocationem charitatis et bonorum operum, non deserentes collectionem nostram, sicut consuetudinis est quibusdam, sed consolantes, et tanto magis, quanto videritis appropinquantem diem. Vol
Abbreviated transcription (Latin):
tes sedbonos c&erum contradm̃ uiuen¬
ces ipse&iam morsesagnorci prohibuit
missionẽ primumin secunda tabula
tas exnumero continebant primaenim
terram:: non in hacterra in qua &iam¬
impii nonnumquam & in parentes
scelestisenescunt sed superterrã illã
quã dñs mittibus repromittt & inqua
Et patres
nolite adiratundiam prouocarefilios
urõr sededucate illos indisciplina
& correptionednĩ: sĩ uemn mode rate
& in rationabiliter uerberando si ue
ne eos adseculariastudia prouocantes
iracundiam discerefaciatis sed diuinȩ
legis eos institui tedisciplinis: talibus
muture namseruitium nonnatura
dedit sed captiuitar fecit neque ex ma¬
ledicto chamcoepit utquidam putant
cum ex eoregos &i amlegamus grne¬
ratos eẽ in aledictum uero illudinfiluis
cha
completum est quiirra el sunt filur sub¬
iugati prouid& sanehica postolus nedoctri¬
nadnĩ maliquoblas phemetur sicredentes
serui suis dominis inutilesfiant & qui for¬

Expanded text:
erum contra Deum viventes ipse etiam Moyses prohibuit m primum. In secunda tabula ta sex numero continebat. Prima enim ongaevus super terram. Non in hac terra, in qua impii nonnumquam, et in parentes scelesti, senescunt: sed super terram illam quam Dominus mitibus promittit, in qua , patres, nolite ad iracundiam provocare filios vestros, sed educate illos in disciplina et correptione Domini. Sive in moderatione. Et non irrationabiliter verberando: sive ne eos ad saecularia studia provocantes, iracundiam discere faciatis: sed divinae legis eos instituite disciplinis. Talibus mutare. Nam servitium non natura dedit, sed captivitas fecit: neque ex maledicto Cham, ut quidam putant, cum ex eo reges legamus esse generatos. Maledictum illud in filiis Cham impletum est, qui Israel sunt subjugati. Providet sane hic Apostolus, ne doctrina Dei in aliquo blasphemetur, si credentes servi suis dominis inutiles fiant. Et qui for
Abbreviated transcription (Latin):
clienis cdtempus indigent ministerus :
quidam codices habent memories cõrum
communi canter : quod itacintollegitur. ut
meminerint quacliter scĩ ł quibus operibus¬
promiserunt dm̃ & pasticiper eorũ ficent
imitanter exempla: deniq: sequitur hospi¬
tclitatem sectanter: quic & hoc scĩ fecerun
sic̃ abracham sic̃ looth qui&icm in uitos hos¬
pites d&inebant. de quacdicitur ꝑ haencenĩ
quidam plauerunt. congelis hospitio suscep¬
tis. Benedicite ꝑsequentib: uos. benedicite
& nolitemcledicere : Neputa remus utrũ¬
q: nos fecceredebere. ait enimbecctus p&rus.
neque meledictum
ccud & ecum gecudentibus fletecum flentib:
Vtsiquid patitur unum membrum conpectiun¬
tur eiomnia membra si cũtiobait si non ingemu
H lacrimatus sum cumuiderem homines in is¬
cessitate & dñs cod fl&um macriae fl&ibus pro¬
uocatur. ut nobis dccr& exemplum: nec enim ꝓ
lc cro que merat suscitacturus fleuis secre¬
dendurẽ sed propter incredulitatem eorum

Expanded text:
alienis ad tempus indigent ministeriis. alienis ad tempus indigent ministeriis. Quidam codices habent: Memoriis sanctorum communicantes, quod ita intelligitur, quod meminerintpromeruerint Deum: ut participes eorum fiant imitantes semper. Denique sequitur: Hospitalitatem sectantes. Quia et hoc sancti fecerunt: sicut Abraham, sicut Loth, qui etiam invitos hospites detinebant. De qua dicitur: Per hanc enim quidam Deo placuerunt, angelis hospitio receptis. Benedicite persequentibus vos: benedicite, et nolite maledicere. Ne putaremus utrumque nos facere debere. Ait enim et beatus Neque maledictum gaudentibus: flere cum flentibus. Ut si quid patitur unum membrum, compatiantur omnia membra. Sicut Job ait: Si non ingemui, vel lacrymatus sum, cum viderem homines in necessitate. Et Dominus fletibus Mariae ad fletum provocatur, ut nobis daret exemplum. Nec enim pro Lazaro, quem erat suscitaturus, flevisse credendus est: nec propter incredulitatem illorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Accritatem fracternitatis in uicem diligentes:
Itccuos diligite quecsi ex una matregenercti:
honore inuicem preuenientes : Hoc sisemꝑ rerua¬
remus. & caritatem & patientiain tenebcmus.
sicut alibi ait. alterutrum mcciorem existiman¬
ter : si en imnos omnibus minores iudicaremꝰ
necultro alicui in uricm faceremus. nec in¬
latam nobis grauiter doleremus :
Sollicitudine non pigri: Ne ꝑsollicitudinem
reculi pigrundõ opere efficiamini & inestes:
Spũ feruentes. Quiccfrigidos dñs non amat:¬
& intepidis nccusiatur : tunc planespũ ferue¬
mus. si seculo frigidi sumus :
Dño seruientes. Non seculo neq uitis sed dõ
Spegaudentes. Spe non presenti: spesenim:
quȩ uid&ur non est spes
Intribulatione pctientes. Propter gecudiũ
spei futurae: omniccsustin&e. sicut ait
omnegacuzium existimate:
Oratione instantes: Instantia orationis.
nobis prestat ccuxilium incduersis
Necessitactibus scõrum communicanter. hos¬
qui propter xpm̃ succ omnia contemnentes.

Expanded text:
aritatem fraternitatis invicem diligentes. Ita vos diligite, quasi ex una matre generati. Honore invicem praevenientes. Hoc si semper servaremus, et charitatem, et patientiam teneremus, sicut alibi ait: Alter alterutrum majorem aestimantes. Si enim nos omnibus minores judicaremus, nec ultro alicui injuriam faceremus, nec illatam nobis graviter deputaremus. Sollicitudine non pigri. Ne per sollicitudinem saeculi, pigri in Dei opere efficiamini et inertes. Spiritu ferventes. Quia frigidos Dominus non amat, et in tepidis nauseat. Tunc plane spiritu fervemus, si saeculo frigidi sumus. Domino servientes. Non saeculo, neque vitio, sed Deo. Spe gaudentes. Spe non praesenti. Spes enim quae videtur, non est spes. In tribulatione patientes. Propter gaudium spei futurae, omnia sustinete: sicut ait: Omne gaudium existimate. Orationi instantes. Instantia orationis nobis praestat auxilium in adversis. Necessitatibus sanctorum communicantqui propter Christum, sua omnia contemnentes,
Abbreviated transcription (Latin):
gracticm uistitum accipit &icminpre¬
iue proph&icm secundum rationẽ fidei:
Tidei non legis : siue quia fides illã mer&:
unus quisq: enim tantum accipitquantũ
credit : it non secundum fidem quȩ ex nob¬

Expanded text:
tutum accipit etiam in praeprophetiam, secundum rationem fidei. Fidei, non legis: sive quia fides illa meretur. Unusquisque enim tantum accipit, quantum credit. Item secundum fidem, quae
Abbreviated transcription (Latin):
Obsecro itecque uos fr̃s Quiccde sensud ñi dixe¬
rat. modo do c& qualer se ex hibere debecent.
becnt perquam liberatisumus.
Vt ex hibeatis corporaur̃a Quanto magis anim
non animalium sicut in legeque tam en lic&
infigurafierent. in maculata offerebent &ii
Do placcentem. Dño non hominib: tantum
plecc&e siue telis ei plac& hostia:
Iactio necbilesit obsequiumurm
mneop uibonum tunc plac& dõ sirectiona¬
biliter fiat : nammercede priuatur. ut pu¬
tecsiquis hominum causaieiun&. bonum
obsequium insipienter faccit : itc&deom¬
sentiendum
tnolite conformari huic sđo sedrefor¬
maminim nouitate sensusur̃i. ut pro¬
N olite similereẽ filuis mundiquia facti
ꝑquem regitur corpus. & omnicmem¬
bra diriguntur. ut &icm corpas astus
nouificon quo poss&is uoluntatem di
& sensum eius cognoscere : h ȩcenim ñ no si

Expanded text:
Obsecro itaque vos, fratres. Quia de sensu Domini dixeObsecro itaque vos, fratres. Quia de sensu Domini dixerat: modo dicit, quales se exhibere debeant, est, per quam liberati sumus. Ut exhibeatis corpora vestra. Quanto magis animam, non animalium, sicut in lege: quae tamen licet in figura fuerint, immaculata offerebantur, eDeo placentem. Domino, non hominibus tantum placete, sive talis ei placet hostia. Rationabile obsequium vestrum. Omne opus bonum tunc placet Deo, si rationabiliter fiat. Nam mercede privatur, ut puta si quis hominum causa jejunat, bonum obsequium insipienter facit: itsentiendum est. Et nolite conformari huic saeculo, sed reformamini in novitate sensus Nolite similes esse filiis mundi, qui facti trum, per quem regitur corpus, et omnia membra diriguntur, ut etiam corporis actus novi fiant: quo possitis voluntatem Dei, et sensum ejus agnoscere. Haec enim n
Abbreviated transcription (Latin):
sus multa aliquidum enim adprehendinon
unt Quirenim cognouit sensum
dñi Antenemo cognouit: necm in presen¬
ti ipsepcculus utiq sciebet qui aliis osten¬
debat nos autem sensum dñi habemus:
nouit & nemopeculiccridĩ confebulano¬
ne instructus doctrincnonindig&legis:
Autquir consiliccrius eius fuit :
utquis prior deditilli &r&ribu&ur & :
Quis priorfecit ali qui dboni ut nondimisen¬
cordicm glonfic& sed suo se meꝯto recipis
ipso sunt omnia: Ab ipso omnis creccturec
accepit initium & ꝑ ipsumregitur : & in ipso
omnia concludc̃ntur nec ipse contin&ur
amen: Ipresolus glorifi candur ẽ cuius &iũ
simul&iam contraria ñ or facit hic locur cum dr̃
dr̃ idemẽ e ex quo omnia &ꝑque momnia factee
essemonstrantur : si quidemomnia ꝑ uerbum
in principio fecticeuan gelistasignauit. & quod
defiliosuo eucenge listatestatur. hoca postolus
ꝑ unitatis m̃ssterium depatre intellegendũ
edoc& & credendum

Expanded text:
sus multa. Aliqui enim comprehendere non t. Quis enim cognovit sensum Domini? Ante nemo cognovit: nam in praesenti ipse Paulus utique sciebat, qui aliis ostendebat. Nos autem sensum Domini habemus. novit: et nemo peculiari Deo confabulatione instructus, doctrina non indiget legis. Aut quis consiliarius ejus fuit? Aut quis prior dedit illi, et retribuetur ei? Quis prior fecit aliquid boni, et non Dei misericordiam glorificet, sed suo se merito recepisssum, et in ipso sunt omnia. Ab ipso omnis creatura accepit initium, et per ipsum regitur, et in ipso omnia concluduntur, nec ipse continetur Amen. Ipse solus glorificandus est: cujus est Simul etiam contra Arianos facit hic locus, cum dicitur: Deus id esse ex quo omnia, et per quem omnia facta esse monstrantur: si quidem omnia per Verbum in principio facta, Evangelista signavit. Et quod de Filio Evangelista testatur, hoc Apostolus, per unitatis mysterium, de Patre intelligendum edocet credendum
Abbreviated transcription (Latin):
habemus omnia autem membra non eun¬
dem actum habent. itamulti unum cor¬
pus sumus in xp̃o:
Post conparactionem corporis. eos calcon¬
cordicm cohostatur. ne hinc mouecntur
qucdona acceperedoncdiuersa
Non enim poterant omnicc habere s ingu¬
li ne suꝑbiren nullius ȩgentes ne comnes
ecendem ut corporis xp̃i similitudo in nob̵
monstrcer&ur it̃ quod ccũ dicit in uno
corposemultu membru ꝓpter diuersi¬
tatem officiorum: non enimpot est oculus¬
inguli cutem ulter alterius membra.
t prestando clterutrum quodhabemus.
macgis ac megis cantis in nobis confirme

Expanded text:
ia autem membra non eumdem actum habent: ita multi unum corpus sumus in Christo. Per comparationem corporis eos ad concordiam cohortatur, ne vel hinc moveantur, quia dona accepere diversa: non enim poterant omnia habere singuli, ne superbirent nullius egentes: nec omnes eadem, ut corporis Christi similitudo in nobis monstretur. Item quod dicit in uno corpore multa membra propter diversitatem officiorum inguli alter alterius membra. Ut praestando alterutrum quod habemus, magis ac magis charitas confirme
Abbreviated transcription (Latin):
plus uultrapere quulla scrutatur quȩ lex non
dicit: unde & sclomonait: altioracate nequesie¬
sis. & inccioriate nescruteris: sed quȩ precipit
tibi ds̃ illa cogita semꝑ
tunicuiq sicut ds̃ diuisit: Notcendum
quod dm̃ dicat spm̃ scm̃ quem cdcorint hios

Expanded text:
Plus vult sapere, qui illa scrutatur, quae lex non dicit. Unde et Salomon ait: Altiora te ne quaesieris, et majora te ne scruteris: sed quae praecepit tibi Deus, illa cogita semper. Et unicuique sicut Deus divisit. Notandum, quod Deum dic
Abbreviated transcription (Latin):
Ciueministerium in minis trando¬
Ministerium sacerdotclis ł cliaconatusof
Tiuequi doc& in doctrina qui ex hostatur
in exhortando : Quidoc& mcciorẽ eo
qui exhortatur . ex hostarienim ꝓuinbus
suis possunt &umminus penti : Notaendũ
scine qđ testio tantum posuerit siuoq đ quec¬
refecerit spintalis deb& lector agnoscere
Quitribuit in simplicitate : Omnib: simplicit̃
largicctur cunctos credenrbonos eẽ & in¬
digere quace p&it.
ui prȩest in sollicitudine Quipreest
mĩȩtitulus genercdis ẽ. quicircaom nes plec¬
cido exhibendus ẽ animo hilccremenim
dectorem diligit dr̃ & tristem sinedubio
od it quic melius ẽ uerbum bonum suꝑdcctũ
optimum : Dilectio sine simulectione:
odientes malum adherentes bono
Tota puntas deb& esse in xp̃icno. sicut dĩ purio
iux est : fingere enim ẽ seruorunt : &diligamꝰ
non lingua tantum sed opere &ũeritiete: itte
ut duacc̃ si neces se fuerit ꝓ nobis in uicẽ monamur

Expanded text:
andoMinisterium, sacerdotalis, vel diaconatus officii. Sive qui docet, in doctrina. Qui exhortatur, in exhortando. Qui docet, major est eo qui exhortatur. Exhortari enim pro viribus suis possunt etiam minus periti. Notandum sane quod tertio tantum posuerit, sive: quod quare fecerit, spiritualis debet lector agnoscere. Qui tribuit in simplicitate. Omnibus simpliciter largitur: cunctos credens bonos esse, et indigere quae petunt. Qui praeest in sollicitudine. Qui praeesericordiae titulus generalis est, qui circa omnes placido exhibendus est animo. Hilarem enim datorem diligit Deus: et tristem sine dubio odit: quia melius est verbum bonum, super datum optimum. Dilectio sine simulatione. Odientes malum, adhaerentes bono. Tota puritas debet esse in Christianis, sicut Deus pura lex est. Fingere enim, servorum est. Et diligamus non lingua tantum, sed opere et veritate. Ita ut etiam, si necesse fuerit, pro invicem moriamur
Abbreviated transcription (Latin):
& non penitebiteum dumalibidicit
penitet me hominem fecis se in terra
sedillos facitpenitere quimandata
eius non implent sicutilli penituerunt
quinoe in diluuiononaudierunt ł ñ
penitebit id÷ non mutabit. Intantum
melioris testamentis ponsorfactꝰ ÷¬

Expanded text:
 non poenitebit eum, » dum alibi dicit: « Poenitet me hominem fecisse in terra ;sed illos fecit poenitere, qui mandata ejus non implent; sicut illi poenituerunt, qui Noe in diluvio non audierunt. Vel « non poenitebit, » id est, non mutabit. « In tantum melioris testamenti sponsor fact
Abbreviated transcription (Latin):
Talem habonus pontificem qui consedit
indexteram agnitud inis incaelir sc̃orũ
minister & tuberna culiueri quodsinx̃
dr̃ & non homo indexteraigitur sedere
quod dicitprorperitusa & nae uic tȩ
intellegitur. sca ũminister. unde

Expanded text:
 qui consedit in dextera sedis magnitudinis in coelis, sanctorum minister, et tabernaculi veri, quod fixit Deus, et non homo. » In dextera igitur sedere, quod dicit, prosperitas aeternae vitae intelligitur: « sanctorum minister, » unde
Abbreviated transcription (Latin):
latus sua in uob signamonstrauit h :
penitentiã inmorib: ⁊ ꝓdigia insignis:
Quid÷ enĩ qđ minus habuistis p̃c& eris eccle¬
siis nisi qđ e goipsenon grauauiuor.
cce tertio hoc paratus sũ uenire aduor
ñ munera: Nec enĩ debentfiliparentib
thes aurizaresed paren difilus: egomagis
si haberem uobisda redeberem Egoaut
impendo & plusquampossum inpen¬
dar ꝑ fecta enĩ dilectio nõsolum totum
quod hab&gratis imperidit n &iam
ipsalibent̃ suꝑ inpenditur smecesse ÷
ss ecceego uos ñ grauaui s̃ cũ essem astutus
dolouoscoepi  Numquid ꝑquẽ eorum
quoł smisi aduos circũ ueniuos: ꝑomnia
seabillis possit cauere demonstrans
Pogauititum & misicumillo fratremnum
Nonne eodem spũ ambulemur non nehisde
uestigiis: non neunos pũ omã egerimur
O limputatir quod excussemur nosapudia
necensitacrius uindicare ¶ gramdõ in xp̃
uolo inuaeniamuor &ego inueniara uobis

Expanded text:
latus sua in vobis signa monstravit. hoc est, latus sua in vobis signa monstravit. hoc est, patientiam in moribus, et prodigia in signis. Quid est enim, quod minus habuistis prae caeteris Ecclesiis, nisi quod cite. Ecce tertio hoc paratus sum venire ad vos, n munera. Nec enim debent filii parentibus thesaurizare, sed parentes filiis. Ego magis si haberem, vobis dare deberem. Ego auimpendo, et plusquam possum impendam. Perfecta enim dilectio non solum totum, quod habet, gratis impendit, sed etiam ipsa libenter superimpenditur si necesse est. Sed esto. Ego vos non gravavi, sed cum essem astutus, dolo vos cepi. Numquid per aliquem eorum quos misi ad vos, circumveni vos? Per omnia se ab illis possint cavere demonstrans. Rogavi Titum, et misi cum illo fratrem. NumqNonne eodem spiritu ambulavimus? Nonne eisdem vestigiis? Nonne uno spiritu omnia gerimus? Olim putatis, quod excusemus nos apud vos. necesse sit acrius vindicare. Coram Deo in Christo volo inveniam vos, et ego inveniar a vobis
Abbreviated transcription (Latin):
eum frequenter dolor ecapitis laboras se
Propt̃ quod t̃dnm̃ rogaui utdiscider &
a me & dixitmihi sufficit tibi gratiame a
namuirtusminfo mitute ꝑficitur
Hincintellegimus &i am scõs ignorant̃
ñ nũquã aliqua in petrabilia postolas¬
resimul&iam discimur quodnopostuna
petitio uelres ponsum meraatur si non me¬
r&ur effectũ Li bent̃igitur gloriabor
in infirmitatib: meis utin habit&mme
uistur xp̃i  Post quã cognoui prodesie
quod nocerepitabam Propt̃ quod placeo
mihiininfirmitab: meis in contumeli is¬
innecessitatibus non inotio Inangusti ir¬
non diuitiis In ꝑsecutionib in angusti is
ap̃o non procrimine undesaluator
docuit utro la caura iustitae patiamur¬
P& rosimiliter ad testante Cumenimin fir¬
mor tuncpotenssum Maxima potentia :
infirmari proxp̃o & magnaediuitiae indige
ratir faceredeperetis qđ nihilminur
fuerim amagir apłir. iterũ opus habetis
ut uob denouo õm̃demur :¬

Expanded text:
eum frequenter dolore capitis laborasse. eum frequenter dolore capitis laborasse. Propter quod ter Dominum rogavi, ut discederet a me. Et dixit mihi: Sufficit tibi gratia mea: nam virtus in infirmitate perficitur. Hic intelligimus etiam sanctos ignoranter nonnumquam aliqua inimpetrabilia postulasse: simul etiam discimus, quod importuna petitio, vel responsum mereatur, si non meretur effectum. Libenter igitur gloriabor in infirmitatibus meis: ut inhabiteisti. Postquam cognovi prodesse, quod nocere putabam. Propter quod placeo mihi in infirmitatibus meis, in contumeliIn necessitatibus. Non in otio, non in divitiis. In persecutionibus, in angustiis isto. Non pro crimine: unde Salvator docuit, ut sola causa justitiae patiamurPetro similiter id attestante. Cum enim infirmor, tunc potens sum. Maxima potentia est infirmari pro Christo, et magnae divitiae, indigersatisfacere deberetis, quod nihil minus fuerim a magnis Apostolis: iterum opus habetis, ut vos denuo commendemus. T
Abbreviated transcription (Latin):
caclum: uide quantu necessitus fuit ut quod
annis xiii celaueratproderegere tur
Etsciohuiis modi hominem siue incorpo¬
resiueextracor pore nescio ds̃ scit qm̃rap¬
tus ẽ mparadisum iterando a postolum¬
scio hunctalem hominem̃ ostendit serin
docẽraptum semelusq ad t̃tium caelũ ubi uidit
uisiones semelm para disum ubi reuelata sunt
ei ineffabilia uerba E taudiuit archana
enarrare naturam hoc contra arrium
Procius modigloriabor prome autem ni¬
neꝓmeaũ nihi lalit̃ nongloriabor inmea
uiftute quaeñ ÷ reuelatiomea sed dĩ
Nisim infirmitctibur meis nam & siuolu¬
ero gloriarineromsipiens ueritutem enĩ
dicam: hicuidetur ostendere quod non dealio
dicat Cum &iamsedicat Causamglorian¬
neces rarius qui mehominem semꝑ eẽ
mihi demonstrar& Etimulus carnis mea
angelus satanetemptitiones ꝑsecutionẽ im
apostolus se sustenuis se signi ficat
Vt mecolla siz& auttribulationem sus¬
citando autdolores quidamenim dicunt

Expanded text:
m. Vide quanta necessitas fuit, ut quod annis quatuordecim celaverat, prodere cogeretur. Et scio hujuscemodi hominem, sive in corpore, sive extra corpus, nescio: Deus scit: quoniam raptus est in paradisum. Iterando Apostolus hunc talem hominem, ostendit secundo esse raptum: semel usque ad tertium coelum, ubi vidit visiones: et semel in paradisum, ubi revelata sunt ei ineffabilia verba. Et audivit arcana enarrare naturam. Hoc contra Arianos. Pro hujuscemodi gloriabor: pro me autem nine: pro me autem non gloriabor in mea virtute: quia non est revelatio mea, sed Dei. Nisi in infirmitatibus meis. Nam et si voluero gloriari, non ero insipiens: veritatem enim dicam. Hic videtur ostendere, cum de alio dicat, etiamsi dicat, causam gloriannecessarius, qui me hominem esse semper mihi demonstraret. Stimulum carnis, angelum Satanae, tentationes persecutionum, Apostolus se sustinuisse significat. Qui me colaphizet. Aut tribulationes suscitando, aut dolores. Quidam enim dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
ro humili & medr̃apuduor : si propt̃ hȩ se
dicebat seuerissi meum dicarequd er facens
sinris temporibus aduenir& quibus adc̃¬
parationem aliorum criminum istanecpu
ex hisqui ante peccauerunt & non ege¬
Contranouatianos penitentia ene gator
nenim lug& penitentiam non agentesin
tionequasi monstruora turpitudo sic̃
ille fec̃ quiuxorem patrisaccepit Eca

Expanded text:
 haec se dicebat severissime vindicare. Quid faceret si nostris temporibus adinveniret, quibus ad comparationem aliorum criminum, ista ne pex his, qui ante peccaverunt, et non egecontra Novatianos poenitentiae negatores: si enim luget poenitentiam non agentes, utique catione, quasi monstruosa turpitudo: sicut ille fecit, qui uxorem patris accepit. CA