comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
licet. et sequaturse prosperitas saeculi. Tumagis noli credere. Necre¬
denti diuitiae iaffluantssi abundent. calcaeas. Et suspendere ex dõ
tuo.: Cum eninea subter habueris etexillo pependeris. cum fuerint
subtracte noncades: Neq permalam cogitationem minimeque xp̃ĩanã
fiat inte quod dicitur in alio psalmo commemorato flore istorum¬
⁊ ipheorum Nimis inquit profunde facte sunt cogitationes tuae: dõ di¬
citur. Nimis profunde facte sunt cogitationes tuae. Vir inprudens ñ
cognoscet et stultus non intelleget haec .: quid non intellegit: Cum ex oriun¬
tur peccatores sicut faenum. Et prolongati fuerint omnes qui operantur
iniquitatem: utintereant insaeculum saetuli. delectabit eos flosmalo¬
rum. ⁊ Dixerunt apudse eccemali florent. puta malos amatds. et dele
irent Non adtempus sic̃ ut illi florent. sed in saeculun
Non intrans inscũ arium dũ ut intellegat In nouissima.:Et quia difficili

Expanded text:
licet, et sequatur te prosperitas saeculi, tu mari noli credere, nec rilicet, et sequatur te prosperitas saeculi, tu mari noli credere, nec ridenti. Divitiae si affluant, si abundent, calca eas, et suspendere ex Deo tuo. Cum enim eas subter te habueris, et ex illo pependeris, cum fuerint subtractae, non cades. Ne forte per malam cogitationem minimeque christianam fiat in te quod dicitur in alio psalmo, commemorato flore Ziphaeorum istorum: Nimis, inquit, profundae factae sunt cogitationes tuae. Dico dicitur, Nimis profundae factae sunt cogitationes tuae: vir imprudens non cognoscet, et stultus non intelliget haec. Quid non intelliget? Cum exorient peccatores sicut faenum et apparuerint omnes qui operantur iniquitatem ut intereant in saeculum %saeculi; trum: dixerunt apud se, Ecce mali florent, puto malos amat Deus: et delectati tatem, ut interirent. Non ad tempus sicut illi florent, sed in saeculum non intrans sanctuarium Dei, ut intelligat in novissima. Et quia difficilis
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscebatis: Tunc enim si corrigeremini : dolor iste infructuosus non
eet̃ : Estenim dolor fructuosus. estetinfructuosus Fructuosus dolor
nuncẽ Cumte accusas cum rep̃hendis malos mores tuos : Cum rep̃hensos
persequeris. persecutos excludis : Illis qui exclusi sunt mutaris. exuens
Porro sitibi contigerit habenti in occulto
bonum tuum. Et latenti inter tipheos habenti etiam in occulto promis¬
n mercedistuae. aliqua sublimita  saeculi. noli extoli
in illo tunc populo iudaeorum cumeẽt uxorregis alieni genae. uentum
ẽ ad periculum ciuium ut dep̃caretur regem prociuibus suis. Coepit
orare. etipsa oratione confessa ẽ . illa omnia insignia regalia. sic sibi eẽ
uelut pannum menstruate. Si haec mulieres possunt. uiri non poss̃.
Et si hoc potuit mulier ludaea: non poterit ecclesia xp̃iana. Hoc enĩ
dixerim caritati uraẽ sdiuitiae si affluant: neapponatis cor: Abundent

Expanded text:
agnoscebatis? Tunc enim si corrigeremini, dolor iste infructuosus non agnoscebatis? Tunc enim si corrigeremini, dolor iste infructuosus non esset. Est enim dolor fructuosus, est infructuosus; fructuosus dolor nunc est cum te accusas, cum in te reprehendis malos mores tuos, cum reprehensos persequeris, persecutos excludis, illisque exclusis mutaris, exuens Porro si tibi contigerit habenti in occulto bonum tuum et latenti inter Ziphaeos, habenti etiam in occulto promissionem mercedis tuae, aliqua sublimitas saeculi, noli extollicta Esther in illo tunc populo Judaeorum, cum esset uxor regis alienigenae, ventum est ad periculum civium, ut deprecaretur regem pro civibus suis; coepit orare, et in ipsa oratione confessa est illa omnia insignia regalia sic sibi esse velut pannum menstruatae . Si haec mulieres possunt, viri non possunt? Et si haec potuit mulier Judaea, non poterit Ecclesia christiana? Hoc ergo dixerim Charitati Vestrae: Divitiae si affluant, ne apponatis cor . Abundent
Abbreviated transcription (Latin):
Multi autem bene agunt. et in hacterraborant. Questio ergo ista
cum magna eet̃ ante oculos meos et laboriosa ad inuestigandum:
Labor est inquit anteme donec introeam inscũarium dĩ &intel¬
legam in nouissima.: Quaesunt ista nouissima: quae: Nisi quaesci¬
mus lam in euangelio praenuntiata. ⁊ Cum enim uenerit filius hominis
Congregabuntur ante eum omnes gentes. Et separauit eos sicut pastor
segregat oues abhedis: Oues ponet adextris. hedos asinistris. ⁊ Ecceenĩ
illi ziphei separabuntur. flamma sequitur saparationem . Vbiȩ̃ flos eo¬
rum qui lam adsinistram stabunt:⁊ Nonne tunc ingemescent: non ne
tuncpaenitentia torquebantur etdicentꝰ. Quid nobis profuit suꝑ¬
bia et diuitiarum lactantia quid contulit nobis: Transierunt omnia
illa tamquam umbra. Otiphei ad sinistram stantes. sero penitetuos
in umbra floruisse: quaredauid quem prodebatis interuos latere Ñ

Expanded text:
multi autem bene agunt, et in hac terra laborant. Quaestio ergo ista multi autem bene agunt, et in hac terra laborant. Quaestio ergo ista cum magna esset ante oculos meos, et laboriosa ad investigandum; Labor est, inquit, ante me, donec introeam in sanctuarium Dei, et intelligam in novissima . Quae sunt ista novissima? Quae, nisi quae scimus jam in Evangelio praenuntiata? Cum enim venerit Filius hominis, congregabuntur ante eum omnes gentes; et separabit eos, sicut pastor segregat oves ab haedis: oves ponet ad dexteram, haedos ad sinistram . Ecce jam illi Ziphaei separabuntur: flamma sequitur separationem. Ubi est flos eorum qui jam ad sinistram stabunt? Nonne tunc ingemiscent? nonne tunc sera poenitentia torquebuntur, et dicent: Quid nobis profuit superbia, et divitiarum jactantia quid contulit nobis? Transierunt omnia illa tanquam umbra . O Ziphaei ad sinistram stantes, sero poenitet vos in umbra floruisse! Quare David, quem prodebatis inter vos latere, non
Abbreviated transcription (Latin):
dignitas saetuli quomodo alba est: Nitetadtempus. Num qui d sẽꝑ
nitebit: herba est hiemalis usq adaestatem uiret. Nonergo fiet
in animo. quod inalio psalmo inuenimus .: Confitetur enim quidam
prope sececidesse nutantem. et labi a segressus suos: ambulantes inuia
dĩ dum aspiceret florentem quendam felicitate Iniquorum.: Etpost¬
ea cum cognouisset quid iniquis infinem seruaretds̃: Et quid iustis la¬
borantibus promitteret. qui falli non potest. agens gratias dehac cog¬
nitione ait.: Quam bonus ds̃ isrł rectis corde : Quare hocdicis: mei aũ
inquit paene commoti sunt pedes: Vnde: quia zelaui in peccatorib:
pacem peccatorum intuens Confirmati sunt autem gres sus eius:
postea quam intellexit innouissima.: Quodenim in eodem psalmo
paulo postdicit hoclabor est anteme. Id est magnamihi questio sur¬
rexit in corde Quare hominer mala faciunt : et in saeculo florent.

Expanded text:
dignitas saeculi quomodo alba est? Nitet ad tempus: numquid semper dignitas saeculi quomodo alba est? Nitet ad tempus: numquid semper nitebit? Herba est hiemalis, usque ad aestatem viret. Non ergo fiat in animo quod in alio psalmo invenimus. Confitetur enim quidam prope se cecidisse nutantem, et labasse gressus suos ambulantes in via Dei, dum aspiceret florem quemdam felicitatemque iniquorum: et posteaquam cognovit quid iniquis in finem servaret Deus, et quid justis laborantibus promitteret qui fallere non potest, agens gratias de hac cognitione, ait: Quam bonus Deus Israel rectis corde! Quare hoc dicis? Mei autem, inquit, pene commoti sunt pedes. Unde? Quia zelavi in peccatoribus, pacem peccatorum intuens. Confirmati sunt autem gressus ejus, postea quam intellexit in novissima. Quod enim in eodem psalmo paulo post dicit, Hoc labor est ante me: id est, magna mihi quaestio surrexit in corde, quare homines male faciunt, et in saeculo florent;
Abbreviated transcription (Latin):
quod dõ seruto: quod mandata eius custodio: Quod neminem p̃m o
nemini aliquid rapio . Nulli noceo: quod possum presto : ecce
haec omnia facio. et florentilli. Ego laboro .: Quidenim ec tu
⁊ipheus uis eẽ. Florent insaeculo arescent iniudicio. et post
tibi promiserit qui ad teuenit. quid inseipso hic ostenderit: Si
flos zipheorum adpetendus eẽt. ipsedñs tuus. Nonne et in hoc saeculo
floruis set: autuero deerat illi ut hic posset florere: sed maluit int̾¬
⁊ ipheos latere etdicere pontio pilccto Interroganti tam quam et ipsi
flore zipheorum. et suspecto deregno eius Regnum meum non est
de hocmundo ⁊ Ergo hiclatebat. et omnes boni latenthic. quia bonũ
eorum intus ẽ: Absconditum ẽ. Incorde est. : Vlbi fides. ubi spes. ubica¬
ritas. Vbi thesaurus illorum: Num quid haec bona apparent insaecu¬
lo: et haecbonalatent: Ethorum bonorum merces latet. A tuero

Expanded text:
quod Deo servio, quod mandata ejus custodio, quod neminem premo, quod Deo servio, quod mandata ejus custodio, quod neminem premo, nemini aliquid rapio, nulli noceo, quod possum praesto? ecce haec omnia facio, et florent illi, ego laboro. Quid enim? Et tu Ziphaeus velles esse? Florent in saeculo, arescent in judicio, et post noras quid tibi promiserit qui ad te venit, quid in seipso hic ostenderit? Si flos Ziphaeorum appetendus esset, ipse Dominus tuus nonne et in hoc saeculo floruisset? Aut vero deerat illi hic posse florere? Sed hic maluit inter Ziphaeos latere, et dicere Pontio Pilato interroganti, tanquam et ipsi flori Ziphaeorum, et suspecto de regno ejus: Regnum meum non est de hoc mundo . Ergo hic latebat: et omnes boni latent hic, quia bonum eorum intus est, absconditum est, in corde est, ubi fides, ubi charitas, ubi spes, ubi thesaurus illorum. Numquid haec bona apparent in saeculo? Et haec bona latent, et horum bonorum merces latet. At vero
Abbreviated transcription (Latin):
nesciunt utrum ueniat. Audistis quid fecerit dñõ suo uilicus ille.
faciens sebonum derebus dñi sui. Et largiens debitoribus illius. ut
cum amotus esset auilicatione. susciperetur ab eis: Et quam uis frau¬
dem fecerit dño suo. tamen coreius laudauit dns̃ eius. Non adten¬
dens addamnum suum. sed ad eius ingenium. Quantomagis debemus
iniquitatis : Mam mona enim diuitiae interp̃tantur. Nraẽ autem
niam temporalem illi appellant diuitias. quinisi temporaliter flo¬
rere non possunt. Nec in aeternum sibi ex his amicos facereuolunt.
quia ueras diuitias non nouerunt. Hasergo diuitias sola iniquita
putat florens ad tempus ut faenum. Hi sunt ziphei inimici dauid
florentes in saeculo Hos aliquando adtendunt etiam filii lucis in¬
firmi etnutanter eis pedes. cum uiderint malos felicitate florere:
Dicunt apud seipsos. Quidmihi prodest innocentia : quidmihi confert

Expanded text:
nesciunt utrum veniant. Audistis quid fecerit domino suo villicus ille nesciunt utrum veniant. Audistis quid fecerit domino suo villicus ille faciens sibi bonum de re domini sui, et largiens debitoribus illius, ut cum amotus esset a villicatione, susciperetur ab eis. Et quamvis fraudem fecerit domino suo, tamen cor ejus laudavit dominus ejus, non attendens ad damnum suum, sed ad ejus ingenium. Quanto magis nos debiniquitatis ? Mammona enim divitiae interpretantur. Nostrae autem is. Proinde pecuniam temporalem illi appellant divitias, qui nisi temporaliter florere non possunt, nec in aeternum sibi ex his amicos facere volunt, quia veras divitias non noverunt. Has ergo divitias sola iniquitas putat, florens ad tempus ut fenum. Hi sunt Ziphaei inimici David, florentes in saeculo. 3. Hos aliquando attendunt etiam filii lucis infirmi, et nutant eis pedes, cum viderint malos felicitate florere; et dicunt apud seipsos: Quid mihi prodest innocentia? Quid mihi confert
Abbreviated transcription (Latin):
apparuerit uita uestra. Tunc etuos cum illo apparebitis ingloria: Quan¬
do eruntisti florentes. tunceruntilli tiphei arescentes.: Cuinamq flo¬
detidit : Tunc ubi erit dauid: lide quid sequitur. Uerbum
autem dñi manet in aeternum. Illa ergo duo genera hominum sunt:
Quae et distinguere debetis. et eorum alterum eligere: Quid enĩ¬
nosse tibi prodest sieligere piger es: Equidem nunc eligendi
potestas ad lacet. Ueniet tempus quando potestas tibi deerit eli¬
gendi. Cum lam ds̃ sententiam non differt ludicandi: Qui sunt
enim isti florentes tiphei. Nisi corpus illud doeth idumei. dequo
lam locuti sumus caritati uraẽ antedies dequo dictumẽ. Eccehomo
uitiarum suarum. et p̃ualuit inuanitate sua. Isti sunt florentes
filii saeculi. Quos modo ex euangelio audistis. Quia in sua astutio
res sunt filiulucis.: Etenim ipsi uidentur prospicere inposterum: quos

Expanded text:
apparuerit vita vestra, tunc et vos cum illo apparebitis in gloria . Quanapparuerit vita vestra, tunc et vos cum illo apparebitis in gloria . Quando erunt isti florentes, tunc erunt illi Ziphaei arescentes. Cui namque flodecidit. Ubi tunc erit David? Vide quid sequitur: Verbum autem Domini manet in aeternum . Illa ergo duo genera hominum sunt, quae et distinguere debetis, et eorum alterum eligere. Quid enim tibi prodest nosse, si eligere piger es? Et quidem nunc eligendi potestas adjacet: veniet tempus quando tibi potestas decrit eligendi, cum jam Deus sententiam non differet judicandi. Qui sunt enim isti florentes Ziphaei, nisi corpus illud Doech Idumaei, de quo jam locuti sumus Charitati Vestrae ante paucos dies: de vitiarum suarum, et praevaluit in vanitate sua? Isti sunt florentes filii saeculi, quos modo ex Evangelio audistis quia in sua generatione astutiores sunt filiis lucis. Etenim ipsi videntur prospicere in posterum, quo
Abbreviated transcription (Latin):
et occidere: Istiergo zipher cum hoc cognouissent. prodiderunt
eum regi persetutori dicentes .: Non ne eccedauid absconditus ẽ apud nos:
Nihil quidem profuitillis proditto eorum. & ipsi dauid nihilobfuit.
Namq animus eorum malignus demonstratus ẽ ⁊ sauluero nec posteo
saul. pepertitilli dauid: Et quod habebat inpotestate non fecit.:
Ille autem quaerebat facere : quod in potestate non habuit.: Ziphei
ergo uiderint illi qui fuerint : quos nobis psalmus ex illorum occasio¬
ne intellegendos offerat uideamus: Quaeramus ergo quidinter p̃¬
tentur tiphei: Inuenimus florentes: Florentes ergonescio qui inimi¬
ci erant scõdauid florentes latenti. inueniamus eos ingenere huma no
Sipsalmum intellegere uolumus. : Inuenimus hic primodauid latentem
et inueniemus ei aduersarios florentes: Ađtendedauĩd latentem :
cum xp̃o Istiergo latentes quando erunt florentes : Cum xp̃s inquit

Expanded text:
et occidere. Isti ergo Ziphaei cum hoc cognovissent, prodiderunt et occidere. Isti ergo Ziphaei cum hoc cognovissent, prodiderunt eum regi persecutori, dicentes, Nonne ecce David absconditus est apud nos ? Nihil quidem profuit illis proditio eorum, et ipsi David nihil obfuit. Namque animus eorum malignus demonstratus est: Saül vero nec post eoSaül, pepercit ibi David, et quod habebat in potestate non fecit . Ille autem quaerebat facere quod in potestate non habuit. Ziphaei ergo viderint illi qui fuerint: quos nobis Psalmus ex illorum occasione intelligendos offerat, videamus. 2. Si quaeramus ergo quid interpretentur Ziphaei, invenimus Florentes. Florentes ergo nescio qui inimici erant sancto David, florentes latenti. Inveniamus eos in genere humano, si Psalmum intelligere volumus. Inveniamus hic primo David latentem, et inveniemus ei adversarios florentes. Attende David latentem: ta est cum Christo in Deo. Isti ergo latentes quando erunt florentes? Cum Christus, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
SALMI EUIUS TITULUS HABET FRUCTUM.
prolixitatis suae suntellegatur .: Et quia psalnus breuis ẽ:
conpensemus inmora tituli. quod inpsalmo non in morabitur.
Inde enim pendet : omnis uersus quicantatur. Siquis itaq agnoscat.
quod indombs fronte prae fixum ẽ. securus intrabit: Nec cum intrauerit
errabit : Hocenim in ipso poste prȩnotatum ẽ. quomodo interius
nonerretur.: Titulus. selta habet. Infinem in ẏmnis intellectus
ipsi dauid : Conuenerunt ⁊iphei etdixerunt adsaul. Nonne ecceđđ
absconditusẽ apudnos quod saul persecitor erat scĩ uiri dauid opti¬
menouimus.: Quod figuram gerat saultemporalis regni. non adui¬
tam sed ad mortem pertinentis: Sedethoc uestrae caritati nos com¬
mendasse meminimus. Itemq quod ipsed auid figuram gerebat
xp̃i uel corporis xp̃i et nosse debetis etrecolere quod lam nostis:
Quidergo ziphei : uicus quidem erat zip: cuius habitatores ⁊ ipher
inquorum regione seabsconderat dauid. cum eum uellet saul lnuenire

Expanded text:
salmi hujus titulus habet fructum prolixitatis suae, si intelligatur: et quia Psalmus brevis est, compensemus in mora tituli quod in Psalmo non immorabimur. Inde enim pendet omnis versus qui cantatur. Si quis itaque agnoscat quod in domus fronte praefixum est, securus intrabit; nec cum intraverit, errabit. Hoc enim in ipso poste praenotatum est, quomodo interius non erretur. Titulus ejus sic se habet: In finem, in hymnis, intellectus ipsi David, cum venerunt Ziphaei, et dixerunt ad Saül: Nonne ecce David absconditus est apud nos? Quod Saül persecutor erat sancti viri David, optime novimus: quod figuram gerebat Saül temporalis regni, non ad vitam, sed ad mortem pertinentis, et hoc Vestrae Charitati nos commendasse meminimus. Itemque quod ipse David figuram gerebat Christi, vel corporis Christi, et nosse debetis, et recolere qui jam nostis. Quid ergo Ziphaei? Vicus quidam erat Ziph, cujus habitatores Ziphaei, in quorum regione se absconderat David, cum eum vellet Saül invenire
Abbreviated transcription (Latin):
tecũ erã Huius dexterae meae manũ teniusti. idẽ potestatẽ rexisti
Quã potestatẽ : Dedit eis potestatẽ filios dĩ fieri: Coepit esse iã int̃filios
dĩ ad nouũ testam̃tũ ꝑtinens. Vide quomodo retaenta ẽ manꝰ dexte¬
rae eĩ. In uoluntate tua deduxistime.. Quid ẽ in uoluntate tua ł au¬

Expanded text:
tecum eram. Hujus dexterae meae manum tenuisti, id est, potestatem rexisti. tecum eram. Hujus dexterae meae manum tenuisti, id est, potestatem rexisti. Quam potestatem? Dedit eis potestatem filios Dei fieri : coepit esse jam inter filios Dei, ad Novum Testamentum pertinens. Vide quomodo retenta est manus dexterae ejus. In voluntate tua deduxisti me. Quid est, in voluntate tua?
Abbreviated transcription (Latin):
monib: adiabolo Hoc enĩiã uobis cõm̃daui Vox ẽ synagogae:
idẽ illius populi qui ñ seruit idolis.. Necus quidẽ factus sũ. adõ meo ter¬
rena desiderans. sed nũquã recessi ab ipso dõ meo.. Quia ergo quã uis
enuisti manũ dexterae meae.
Non dix̃ manũ dexterã meã sed manũ dexterae meae. Sidextera manꝰ
ẽ. manꝰ habet manũ. Manũ tenuisti dexterȩ meae: ut eduiceresme
Quid posuit manũ potestatẽ Hoc enĩ dicimꝰ quẽquã habere in manu qđ
uita inmanib linguae. Nũquid lingua man̾habet : Sed quidẽ in ma¬
nib linguae : in potestate linguae. Quid ẽ in potestate linguae Ex
ore tuo iustificaberis. et exore tuo c̃dẽnaberis. Tenuisti ergo manũ
dexterae meae. potestatẽ dexterae meae. Quae erat dextera mea
quia ego sẽꝑtecũ: Et insinistrã habebã quia ego pecus fact̾ sũ. id est
quia t̃rena in me fuit c̃cupiscentia. sed dextera mea erat. quia sẽper

Expanded text:
monibus, a diabolo. Hoc enim jam vobis commendavi: vox est Synagogae, monibus, a diabolo. Hoc enim jam vobis commendavi: vox est Synagogae, id est, illius populi qui non servivit idolis. Pecus quidem factus sum, a Deo meo terrena desiderans; sed nunquam recessi ab ipso Deo meo. 30. vers. 24. Quia ergo, quamvis enuisti manum dexterae meae. Non dixit, manum dexteram meam; sed, manum dexterae meae. Si dexterae manus est, manus habet manum: Manum tenuisti dexterae meae, ut deduceres me. Quid posuit, manum? Potestatem. Hoc enim dicimus quemquam habere in manu, vita in manibus linguae . Numquid lingua habet manus? Sed quid est, in manibus linguae? In potestate linguae. Quid est, in potestate linguae? Ex ore tuo justificaberis, et ex ore tuo condemnaberis . Tenuisti ergo manum dexterae meae, potestatem dexterae meae. Quae erat dextera mea? cum. In sinistram habebam, quia pecus factus sum; id est, quia terrena in me fuit concupiscentia: sed dextera mea erat, quia semper
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ adnihilũ redigerunt. Inciuitate tua imaginẽ eorũ ad nihilũ rediges
cormeũ. Et renes mei mutatis. Quando me delectauerunt tempo¬
ralia ista. mutati s̃ renes mei. Potest et sic intellegi Quia deleo¬
tatum ẽ cormeũ indm̃. et renes mei mutati s̃. id ẽ libi dines meae mutatae
s̃. et castus totus fact̾ sũ. renes mei mutati s̃ Et audi quomodo: Et¬
ego ad nihilũ redact̾ sũ et ñ cognoui Ego ille quomodo istadico. dedi¬
uitib. aliquando talia desideraui. ideo et ego ad nihilũ redact᷑ sũ. quan¬
do poene effusi s̃ gressus mei. et ego ad nihilũ redact̾ sũ et nesciui. Non
Quasi pecus fact̾ sũ adte et ego sẽꝑ tecũ. Multũ int̾ ẽ int̾istũ et alios.
Iste quasi pecus factus ẽ desiderando terrena quando redactꝰ ad nihilũ
ñ cognouit aet̾na Sed ñ recessit adõ suo: quia ñ illa desiderauit ade¬

Expanded text:
Dei ad nihilum redegerunt? In civitate tua imaginem eorum ad nihilum redigesDei ad nihilum redegerunt? In civitate tua imaginem eorum ad nihilum redigescor meum; et renes mei mutati sunt. Quando me delectaverunt temporalia ista, mutati sunt renes mei. Potest et sic intelligi: Quia delectatum est cor meum, in Deum; et renes mei mutati sunt, id est, libidines meae mutatae sunt, et castus totus factus sum. Renes mei mutati sunt. Et audi quomodo. ego ad nihilum redactus sum, et non cognovi. Ego ille, qui modo ista dico de divitibus, aliquando talia desideravi: ideo et ego ad nihilum redactus sum, quando pene effusi sunt gressus mei. Et ego ad nihilum redactus sum, et non cognovi: non Quasi pecus factus sum ad te; et ego semper tecum. Multum interest inter istum et alios. Iste quasi pecus factus est desiderando terrena, quando redactus ad nihilum non cognovit aeterna: sed non recessit a Deo suo, quia non illa desideravit a dae
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbe sapere . neq sperare in incerto diuitiarũ suarũ. sed indõ uiuo qui
prestat nobis omnia abundant̃ ad fruendũ:. Abstulit suꝑbiã diuitũ. dat
c̃siliũ: Quasi dicerent diuites sumꝰ. superbire nos ꝓhibes. iactare pom¬
pas diuitiarũ nostrarũ uetas. Quid ergo facturi sum deistis diuitus. usq
ad eo nẽ qđ inde fiat.. Diuites inquit sint in operib bonis. facile tribu¬
ant cõmunicent: Et quid ꝓdest hoc. Thesaurizent sibi fundam̃tũ bo¬
nũ in futurũ ut apprehendant uerã uitã. Vbi debent sibi thesauri¬
zare. quomisit iste oculũ intrans in scũ ariũ dĩ. Ex horrescant omnes
fr̃s nr̃i diuites habundantes pecunia auro argento familias, honorib:¬
Dñe inciuitate tua imaginẽ eortm
ad nihilũ rediges: Nonne digni s̃ haec pati. ut ds̃ inciuitate sua imagi¬
nẽ eorũ ad nihilũ redigat. quia et ipsi incuutate sua terrena imaginẽ

Expanded text:
superbe sapere; neque sperare in incertosuperbe sapere; neque sperare in incertoomnia abundanter ad fruendum. » Abstulit superbiam divitum; dat consilium. Quasi dicerent: Divites sumus; superbire nos prohibes, jactare pompas divitiarum nostrarum vetas; quid ergo facturi sumus de istis divitiis? Usque adeo non est quod inde faciant? Divites sint, inquit, in operibus bonis; facile tribuant, communicent. Et quid prodest hoc? Thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam . Ubi debent sibi thesaurizare? Quo misit iste oculum, intrans in sanctuarium Dei. Exhorrescant omnes fratres nostri divites, abundantes pecunia, auro, argento, familia, honoribne, in civitate tua imaginem illorum ad nihilum rediges. Nonne digni sunt haec pati, ut Deus in civitate sua imaginem illorum ad nihilum redigat; quia et ipsi in civitate sua terrena imaginem
Abbreviated transcription (Latin):
gines. statuae. laudes cuneiclientiũ.: Dñe ait incuutate tua imagi¬
nes eorũ. ad nihilũ rediges. Itaq fr̃s mei. libere loquens de hoc loco
uel unde licet quia quando uob miscemur magis uos ferimꝰ. quã doce¬
mus: In nomine xp̃i et intimore eius exortor uos. ut quicũq ista ñ habe¬
tis ñcupiatis. Quicũq habetis ñ eis p̃sumatis. Ecce dixi uob ñ dico dãna¬
mini qui habetis. seddã namini sidetalib p̃sumatis. side talib p̃sumitis¬
sidetalib inflemini. si pp̃t talia magni uobis uideamini. si ppt̃ taliu
pauperes ñ agnoscatis. si generis humani c̃ditionẽ communẽ. ppt̃ excel¬
lentẽ uanitatẽ obliuiscamini. tunc enĩ ds̃ necesse ẽ retribuat in nouissi¬
ma et inciuitate sua imaginẽ taliũ ad nihilũ redigat. Qui aũ diuesẽ
hoc modosit qđ p̃cepit a postolus. Pcipe inquit diuitib huius mundi. ñ

Expanded text:
gines, statuae, laudes, cunei clientium? Domine, ait, in civitate tua imagigines, statuae, laudes, cunei clientium? Domine, ait, in civitate tua imaginem illorum ad nihilum rediges. Itaque, fratres mei, libere loquens de hoc loco, vel unde licet; quia quando vobis miscemur, magis vos ferimus quam docemus: in nomine Christi et in timore ejus exhortor vos, ut quicumque ista non habetis, non cupiatis; quicumque habetis, non in eis praesumatis. Ecce dixi vobis: non dico, Damnamini, quia habetis; sed, damnamini, si de talibus praesumatis, si de talibus inflemini, si propter talia magni vobis videamini, si propter talia pauperes non agnoscatis, si generis humani conditionem communem propter excellentem vanitatem obliviscamini. Tunc enim Deus necesse est retribuat in novissima, et in civitate sua imaginem talium ad nihilum redigat. Qui autem dives est, hoc modo sit quo praecepit Apostolus: « Praecipe, » inquit, « divitibus hujus mundi non
Abbreviated transcription (Latin):
cadere ẽ. deiecisti eos dũ extollerentur. Quomodo facti s̃ indesolat¬
to Ammirat᷑ suꝑ eis intellegens in nouissima.
Defecerunt
uere quomodo fumꝰ quidũ ex tollitur deficit  Defecerunt. Quomodo
dic̃ deferunt. quo modo qui intellegit in nouissima. Ne fecerunt perierun
Quomodo de fic̃ somniũ insurgentis: Fac hominẽ in somnis uidere. se inue¬
nisse thesauros. Diues ẽ. sed donec euigilet. Veluti somniũ insurgentis
Veluti somniũ insurgentis
Sic defecerunt. quomodo somniũ euigilantis.. Quaeritur igit᷑ et nẽ. ni hil
mmanib nihil in lecto. Pauꝑ dormierat diues in somnis factꝰ fuerat si
ñ eiugilasset diueseẽt. Fuigilauit et inuenit aerũnã quã dimiserat
dormiens : Et isti inuenient miseriã quã sibi cõparauerant: Cume¬
uigilarent de hacuita transit illud qđ quasi in somno tenebatur. ueluti
somniũ exsurgentis: Etne diceretur quid ergo parua tibi uidetur clari¬
tas eorũ. parua tibi uidetur pompa eorũ. parua tibi uidentur. tituli ima¬

Expanded text:
in desolato! Admiratur super eis, intelligens in novissima. Defecerunt: vere quomodo fumus, qui dum extollitur, deficit, defecerunt. Quomodo efecerunt? Quomodo qui intelligit in novissima. Defecerunt: perieruntQuomodo deficit somnium exsurgentis. Fac hominem in somnis videre se invenisse thesauros: dives est, sed donec evigilet. Veluti somnium exsurgentisVeluti somnium exsurgentis: sic defecerunt, quomodo somnium evigilantis. Quaeritur igitur, et non manibus, nihil in lecto. Pauper dormierat, dives in somnis factus fuerat; si non evigilasset, dives esset: evigilavit, invenit aerumnam quam dimiserat dormiens. Et isti invenient miseriam quam sibi comparaverant: cum evigilaverint de hac vita, transit illud quod quasi in somno tenebatur, veluti somnium exsurgentis. Et ne diceretur: Quid ergo? parva tibi videtur claritas eorum, parva tibi videtur pompa eorum, parvi tibi videntur tituli, ima
Abbreviated transcription (Latin):
nib aequalit̃ p̃cipitur.. N hominẽ occidere ñ odisse fratrẽ ñ aduersus aliquẽ
tenere perniciẽ õnib in cõmune p̃cipitur: Hoc totũ om̃s uouere debem̾
Sunt etiã uota ꝓpria singulorũ. Alius uouet dõ castitatẽ c̃iugalẽ. ut p̃ter
uxorẽ suã ñ nouerit aliã Sic et femina ut p̃ter uirũ suũ ñ nouerit aliũ.
Alu etiã uouent et si experti tale c̃iugiũ ultra nihil tale pati. nihil tale c̃u¬
piscere aut sustinere Et ipsi nouer̃ aliquid mauis quã illi. Alii uirgini¬
tatẽ ipsã ab in eunte aetate uouent. ut nil tale uel experiantur quale illi
talem omnib scĩs aduenientib: magnũ uotũ uouent.. Alus uouet relin¬
quere omã sua distributa pauperib : etire in cõmunẽ uitã in societate scõrum.
uoueat. illud attendat. ut qđ uouerit reddat unꝰ quisq dõ ꝗd uouet : si respicit

Expanded text:
nibus aequaliter praecipitur: non hominem occidere, non odi se fratrem, non adversus aliquem nibus aequaliter praecipitur: non hominem occidere, non odi se fratrem, non adversus aliquem tenere perniciem, omnibus in commune praecipitur. Hoc totum omnes vovere debemus. Sunt etiam vota propria singulorum: alius vovet Deo castitatem conjugalem, ut praeter uxorem suam non noverit aliam; sic et femina, ut praeter virum suum non noverit alium. Alii etiam vovent, etsi experti tale conjugium, ultra nihil tale pati, nihil tale concupiscere aut sustinere: et ipsi voverunt aliquid majus quam illi. Alii virginitatem ipsam ab ineunte aetate vovent, utalem omnibus sanctis advenientibus; magnum votum vovent. Alius vovet relinquere sua omnia, distributa pauperibus, et ire in communem vitam et in societatem sanctorum. re voluerit voveat: illud attendat, ut quod voverit reddat. Unusquisque Deo quod vovet, si respicit
Abbreviated transcription (Latin):
equũ idẽ ñse russus erigat in suꝑbia. Vnde illifit hoc si reliquiae cogitati¬
onis solẽnia caelebrent dõ¬
lõ. Uouete et reddite dno dõ nr̃o. Quis qđ potest s¬
uoueat et reddat. Ne uoueatis et ñ reddatis. sed quisquis qđ potest uoueat et
redat. Nsitis pigri ad uouendũ ñ enĩ uirib urĩs implebitis. Deficietis si
deuob p̃sumitis: Siaũ de illo cui uouetis. uouste securi reddetis. Uouete et
reddite dñõ dõ nr̃o om̃s cõmunit̃. Quid debemꝰ uouere Credere in illum.
sperare ab illo uitã act̃nã. bene uiuere secundũ cõmunẽ modũ. Est enĩ quidã
modus cõmunisõnib furtũ ñ facere ñ castimoniali p̃cipitur. et nupte ñ p̃cipitur:
A dulteriũ ñ facere õnib p̃cipitur: Non amare uinolentiã qua ingurgitatus
anima et corrũpit inse tẽplũ dĩ. Omnib aequalit̾ p̃cipit᷑. Nsuꝑbire . om¬

Expanded text:
equum, id est, non se rursus erigat in superbiam. Unde illi hoc fit? Si reliquiae cogitatiequum, id est, non se rursus erigat in superbiam. Unde illi hoc fit? Si reliquiae cogitationis solemnia celebrent D Vovete, et reddite Domino Deo nostro. Quisque quod potest voveat, et reddat. Ne voveatis, et non reddatis; sed quisque quod potest voveat, et reddat. Non sitis pigri ad vovendum; non enim viribus vestris implebitis. Deficietis, si de vobis praesumitis; si autem de illo cui vovetis, vovete, securi reddetis. Vovete, et reddite Domino Deo nostro. Omnes communiter quid debemus vovere? Credere in illum, sperare ab illo vitam aeternam, bene vivere secundum communem modum. Est enim quidam modus communis omnibus. Furtum non facere, non castimoniali praecipitur, et nuptae non praecipitur: adulterium non facere, omnibus praecipitur: non amare vinolentiam, qua ingurgitatur anima, et corrumpit in se templum Dei, omnibus aequaliter praecipitur: non superbire, om
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationis: Quando ait. et peccatũ meũ c̃tra me ẽ sẽꝑ. Quȩ fuit ergo cogit᷑atio¬
prima. Vt recederet apeccato. Et siiã recessit apeccato. quomodo peccatũ
illius ante illũ ẽ sẽꝑ: Siqua cogitatio transut. sed reliquiae cogitationis
solẽnia celebrabunt.: Meminerimꝰ ergo fr̃s carissimi rogam̃ uos. quis quis
liberat᷑ ẽ apeccato meminerit quid fuit. sint in illo reliquiae cogitationis.
Tunc enĩ postat aliũ sanandũ. si se meminerit eẽ sanatũ: Frgo uñquisq recordet̃
quid fuit. et utrũ iã ñsit. et tunc subueniet ei qui adhuc ẽ quod ille iã ñ est
iaũ iactat se quasi demeritis suis. et repellit tã quã in dignos peccatores. et si¬
ne misericordia seuit. Equũ ascendit. uideat nedormiat. Dormitauerunt
enĩ qui ascender equos.: Iã tc̃ dimisit equũ. Humiliauit se ñ iterũ ascendat

Expanded text:
cogitationis? Quando ait: Et peccatum meum ante me est semper . Quae fuit ergo prima cogitatiocogitationis? Quando ait: Et peccatum meum ante me est semper . Quae fuit ergo prima cogitatio? Ut recederet a peccato. Et si jam recessit a peccato, quomodo peccatum illius ante illum est semper, nisi quia cogitatio illa transiit, sed reliquiae cogitationis solemnia celebrant? Meminerimus ergo, fratres charissimi; rogamus vos: quisquis libera us est a peccato, meminerit quid fuit; sint in illo reliquiae cogitationis. Tunc enim portat alium sanandum, si se meminerit esse sanatum. Ergo unusquisque recordetur quid fuit, et utrum jam non sit; et tunc subveniet ei qui adhuc est quod ille jam non est. Si autem jactat se quasi de meritis suis, et repellit tanquam indignos peccatores, et sine misericordia saevit; equum ascendit, videat ne dormiat: dormitaverunt enim qui ascenderunt equos. Jam tunc dimisit equum; humiliavit se: non iterum ascendat
Abbreviated transcription (Latin):
reliquiis cogitationis. idẽ ex ipsa memoria cottidie nob̵ sic immolatur quasi
cottidie nos innouat. qui prima gratia sua nos in nouauit. Ia enĩ in nouauit
nos dñs in baptismo. et facti sumꝰ noui homines in spe quidẽ gaudentes. ut intri¬
bulatione simꝰ patientes.: Tam̃ ñ debet dememoria nr̃a recedere quid nob
p̃stitũ sit. et simodo ñ ẽ cogitatio quae fuit. Et enĩ prima cogitatio c̃fiten¬
tis fuit recedere apeccato. modo aũ ñ recedis sed tc̃ recessisti. Sint reliquiae
cogitationis. nec excedat amemoria qui sanauit: Vuln te habuisse sioblit̃
fueris. ñ tibi er̃ reliquiae cogitationis. Quid enĩ putatis dixisse dđ: Ecce ex
corripuit illũ et c̃fessus ẽ et dix̃ peccaui : Haec fuit prima cogita¬
tatio con¬
fuentis. Cogitatio hominis c̃fitebit̃ tibi.. Quae erant reliquiae

Expanded text:
reliquiis cogitationis, id est ex ipsa memoria, quotidie nobis sic immolatur, quasi reliquiis cogitationis, id est ex ipsa memoria, quotidie nobis sic immolatur, quasi quotidie nos innovet qui prima gratia sua nos innovavit. Jam enim innovavit nos Dominus in Baptismo, et facti sumus novi homines; in spe quidem gaudentes, ut in tribulatione simus patientes : tamen non debet de memoria nostra recedere quid nobis praestitum sit. Et si modo non est cogitatio tua quae fuit: etenim prima cogitatio fuit recedere a peccato; modo autem non recedis, sed tunc recessisti: sint reliquiae cogitationis, ne excidat a memoria qui sanavit. Vulnus te habuisse si oblitus fueris, non tibi erunt reliquiae cogitationis. Quid enim putatis dixisse David? Ecce ex an propheta, et corripuit illum: et confessus est, et dixit, Peccavi . Haec fuit prima cogtatio confitentis: Cogitatio hominis confitebitur tibi. Quae erant reliquiae
Abbreviated transcription (Latin):
dũ repetit quid sibi donatũ ẽ idẽ paulus alio loco. Qui prius inquit fui
blas phem̃ et ꝑsecutor et in iuriosus. Quid dic̃ prius fui blasphem̃ Nam¬
quid ad huc blasphem̃ ẽ. Ut ñ eẽt blasplemꝰ fuit prima cogitatio confitens:
Vt aũ cõmemoraret qđ illi donatũ ẽ. reliquiae cogitationis erant. Per ipsas
reliquias cogitationis solẽnia caelebrabat. Et enĩ frs̃ mei. ecce in nouauit
nos xpr̃. donauit nob̵ omã peccata et c̃uersi sumꝰ Si obliuis camur quid nobis
donatũ ẽ et a quodonatũ ẽ obliuiscimur munꝰ saluatoris: Cũ aũ ñ obliuis ci¬
murmuñ saluatoris nonne cottidie nob̵ xps immolatur : et semel xps̃ ꝓnobis
immolatꝰ ẽ: Cũ credidimꝰ tunc nob fuit cogitatio. Modo aũ reliquiae co¬
gitationis s̃. qua meminimꝰ quis ad nosuenerit : et quid nob̵donauerit Exipsis

Expanded text:
dum repetit quod sibi donatum est, idem Paulus apostolus alio loco: Qui prius inquit, fui dum repetit quod sibi donatum est, idem Paulus apostolus alio loco: Qui prius inquit, fui blasphemus, et persecutor, et injuriosus . Qui dicit, Prius fui blasphemus, numquid adhuc blasphemus est? Ut non esset blasphemus, fuit prima cogitatio confitens; ut autem commemoraret quid illi donatum est, reliquiae cogitationis erant, per ipsas reliquias cogitationis solemnia celebrabat. 15. Etenim, fratres mei, ecce innovavit nos Christus; donavit omnia peccata, et conversi sumus: si obliviscamur quid nobis donatum est, et a quo donatum est, oblivicimur munus Salvatoris; cum autem non obliviscimur munus Salvatoris, nonne quotidie nobis Christus immolatur? Et semel nobis Christus immolatus est, cum credidimus; tunc fuit cogitatio: modo autem reliquiae cogitationis sunt, cum meminimus quis ad nos venerit, et quid nobis donaverit; ex ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
a quib peccatis liberat᷑sis ñ ages gratias liberator et ñ celebras solẽnia dõtuo
Ecce prima cogitatio c̃fitens sauli apostoli iã pauli. qui primo saulus fuit
et uellet ut ubicũq inuentꝰ adduceret necandos. audiuit uocẽdecelo
decelo saule¬
saule quid me ꝑsequeris. Et circũ fusus lumine facta sibi cecitate in oculis ut int̾
uideret. emisit primã cogitationẽ obȩdientiae. cũ audiret egosũ ins̃ naza¬
renus quẽ tu ꝑsequeris .: Dnẽ ait . quid me iubes facere: Et hec cogitatio
nis solẽnia celebrasit In paulo audistis cũ ipse apostolus legeretur .
Memor esto xpm̃ iHm̃ resurrexisse amortius ex semine đđ secundũ euange¬
liũ meũ. Quidẽ memor esto: Nedeleatur dememoria tua cogitatio. quia
primo c̃fessus es Sint reliquiae cogitationis in memoria. et uide quẽ ammo¬

Expanded text:
a quibus peccatis liberatus sis, non agis gratias liberatori, et non celebras solemnia Deo tuo. a quibus peccatis liberatus sis, non agis gratias liberatori, et non celebras solemnia Deo tuo. Ecce prima cogitatio confitens Sauli apostoli, jam Pauli, qui primo Saulus fuit:et vellet ut ubicumque inventos adduceret necandos, audivit vocem de coelo, SauleSaule, quid me persequeris? et circumfulsus lumine, facta sibi caecitate in oculis, ut intus videret, emisit primam cogitationem obedientiae; cum audiret, Ego sum Jesus Nazarenus, quem tu persequeris, Domine, ait, quid me jubes facere ? Haec est cogitationis solemnia celebrabunt, in Paulo audistis, cum ipse Apostolus legeretur: Memor esto Christum Jesum resurrexisse a mortuis ex semine David, secundum Evangelium meum . Quid est memor esto? Non deleatur de memoria tua cogitatio qua primo confessus es; sint reliquiae cogitationis in memoria. Et vide quemadmo
Abbreviated transcription (Latin):
oms mites corde Quõ cogitatio hominis c̃fitebitur tibi. et reliquiae cogitatio¬
nis solẽnia celebrabt̃ tibi. Prima cogitatio posteriores reliquiae cogitationis
Quae ẽ cogitatio prima. Vnde incipimꝰ bona illa cogitatio. unde incipies c̃fiteri
Confessio adiunget nos xpõ. lã uero c̃fessio ipsa id ẽ prima cogitatio fac̃ in nob
reliquias cogitationis et ipse reliquiae cogitationis solẽnia cȩlebrabt̃ tibi. Cogi
tatio hominis confitebitur tibi. reliquiae cogitationissolẽnia celebrabunt tibi
Quae ẽ cogitatio quae c̃fitebitur : quȩ dã nat uitã priorẽ. cui displicet qđ erat ut
sit qđ ñerat. Ipsa ẽ prima cogitatio Sed quia sic debes recedere apeccatis
primã cogitationẽ c̃fessus dõ ut ñ tibi recedat dememoria quia pecçator fiusti.
ꝑ hoc qđ peccatos fuisti solẽnia caelebras dõ: Adhuc intellegendũ ẽ. prima
cogitatio c̃fessionẽ habet. et recessionẽ aue:tere uita. Sedsioblit̾ fueris

Expanded text:
s. 11. Quoniam cogitatio hominis confitebitur tibi, et reliquiae cogitationis solemnia celebrabunt tibi. Prima, cogitatio; posteriores, reliquiae cogitationis. Quae est cogitatio prima? Unde incipimus: bona illa cogitatio, unde incipies confiteri. Confessio adjungit nos Christo. Jam vero confessio ipsa, id est prima cogitatio, facit in nobis reliquias cogitationis; et ipsae reliquiae cogitationis solemnia celtatio hominis confitebitur tibi, et reliquiae cogitationis solemnia celebrabunt tibi. Quae est cogitatio quae confitebitur? Quae damnat vitam priorem, cui displicet quod erat, ut sit quod non erat, ipsa est prima cogitatio. Sed quia sic debes recedere a peccatis, prima cogitatione confessus Deo, ut non tibi recedat de memoria quia peccator fuisti, per hoc quod peccator fuisti, solemnia celebras Deo. Adhuc intelligendum est. Prima cogitatio confessionem habet, et recessionem a vetere vita: sed si oblitus fueris
Abbreviated transcription (Latin):
balatis. loquimini aduersus dm̃ quantũ potestis. Usq quo peccatores dnẽ
usq quo peccatores gloriabuntur.: Respondent et loquentur iniquitatẽ.
Quando aũ nemo respondet et nemo loquitur. nisi quando in se c̃uertat. Quan¬
do inse c̃uertent dentes quib: modo rodunt nos. quib: nos discerpunt irridendo
xp̃ĩanos. et rep̃hendendo uitã scõrũ. Tunc inse conuertent cũ illis eueniet qđ
dicitur in libro sapientiae: Dicent int̾se paenitentiã agentes. et ꝑ angustiam
sp̃s gem̃tes cũ uiderint gloriã scõrũ tunc dicene his quos aliquando habuim
in risũ O qui multũ dormistis certe iã uigilatis et in uris manib nihil inueni¬
tis Videtis quo modo plenas habebant manus gloria dĩ quos tãquã paupe¬
res irrisistis.: Dicite ergo uobis tunc quando ñ resistitis irae dĩ. ñ manu. nec

Expanded text:
balatis; loquimini adversus Deum quantum potestis. Usquequo peccatores, Domine, balatis; loquimini adversus Deum quantum potestis. Usquequo peccatores, Domine, usquequo peccatores gloriabuntur? respondent, et loquentur iniquitatem ? Quando autem nemo respondet, et nemo loquitur, nisi quando se in se convertat? quando in se convertent dentes quibus modo nos rodunt, quibus nos discerpunt irridendo Christianos, et reprehendendo vitam sanctorum? Tunc se in se convertent, cum illis eveniet quod dicitur in libro Sapientiae, Dicent inter se, poenitentiam agentes, et per angustiam spiritus gementes: cum viderint gloriam sanctorum, tunc dicent, Hi sunt quos aliquando habuimus in risum. O qui multum dormistis! certe jam evigilatis, et in vestris manibus nihil invenitis. Videtis quomodo plenas habeant manus gloria Dei, quos tanquam pauperes irrisistis. Dicite ergo tunc vobis, quando non resistitis irae Dei; non manu, nec
Abbreviated transcription (Latin):
huc uitã ueterẽ nolunt dãnare et in nouã uigilare Frat scriptura dĩ
iniudaea modo pertotum orbẽ cantatur: In illa una gente dicebatur ds̃
uñꝰ qui fec̃ omã eẽ ad orandus et colendus. modo ibi tacet᷑ xp̃s. Resurrex̃ inri¬
sus ẽ incruce. ipsã crucẽ suã inqua in risus ẽ iã fix̃ infrontib regũ. et ad huc
dormitur: Magna ira dĩ frs̃. melius nos audim̃ eũ quidic̃ Surge quidor¬
mis et exurge a mortus et in luminabit te xp̃s. Sed qui illũ audiunt: Quiñ
dormiunt et iratũ ñ sentiunt: Sed ut dormirent irat ẽ. modo quod ormientes
ñ sentiunt. in finẽ sentiunt. Apperebit enĩ udex uiuorũ et mortuorũ. Et
quis resistet tibi tunc abira tuã. Modo enĩ locuntur qđ uolunt. et disputant
c̃tra dm̃ et dicunt. qui s̃ xp̃ĩani. aut quis ẽ xp̃s.. Aut quales in epti qui credunt

Expanded text:
huc vitam veterem nolunt damnare, et in novam evigilare. Erat Scriptura Dei huc vitam veterem nolunt damnare, et in novam evigilare. Erat Scriptura Dei in Judaea; modo per totum orbem cantatur: in illa una gente dicebatur Deus unus qui fecit omnia, esse adorandus et colendus; modo ubi tacetur: Christus resurrexit? irrisus in cruce, ipsam crucem suam in qua irrisus est jam fixit in frontibus regum; et adhuc dormitur! Magna ira Dei, fratres! Melius nos audivimus eum qui dicit: Surge qui dormis, et exsurge a mortuis; et illuminabit te Christus . Sed qui illum audiunt? Qui nodormiunt, et iratum non sentiunt; sed ut dormirent iratus est. Modo quod dormientes non sentiunt, in fine sentient: apparebit enim judex vivorum et mortuorum; et quis resistet tibi tunc ab ira tua? Modo enim loquuntur quod volunt, et disputant contra Deum, et dicunt: Qui sunt Christiani? aut quis est Christus? aut quales inepti qui credunt
Abbreviated transcription (Latin):
bitas homo dare homini cũ sciaste xpõdare qđ das a quo accepisti quicquid das
Sedilli qui dormier̃ sõnũ suũ et nihil inuener̃ om̃s uiri diuitiarũ inmanibus suis
potestatis c̃tra dm̃ erigere. et putare se in aliquo honore eẽ. Quia diues es ascen¬
disti increpat ds̃ et dormis. Magna ira increpantis magna ira. Attendat caritas
urã rẽ trem̃dã Increpatio strepitũ habet. strepitus ex ꝑgisci solet facere homi¬
nes: Tantũ pondus ẽ increpantis dĩ ut diceret. ab increpatione tua ds̃ ia cob: dormi¬
tauer̃ oms qui a scender̃ equos. Ecce quo somno dormitauit ille pharao qui a scen¬
debat equos. Non enĩ uigilauit incorde quia de increpatione durũ corhabebat:
uritia enĩ cordis. obdormitio ẽ Nogo enĩ uos fr̃s mei udete quomodo dor¬
miunt qui sonante euangelio : Etam̃ Et alleluia. ꝑ totũ orbẽ terrarũ. ad¬

Expanded text:
bitas homo dare homini, cum scias te Christo dare quod das, a quo accepisti quidquid das! bitas homo dare homini, cum scias te Christo dare quod das, a quo accepisti quidquid das! Sed illi dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus suispotestatis contra Deum erigere, et putare se in aliquo honore esse. Quia dives es, ascendisti; increpat Deus, et dormis. Magna ira increpantis, magna ira! attendat Charitas Vestra rem tremendam. Increpatio strepitum habet; strepitus expergisci solet facere homines. Tantum pondus est increpantis Dei, ut diceret: Ab increpatione tua Deus Jacob, dormitaverunt omnes qui ascenderunt equos. Ecce quo somno dormitavit ille Pharao qui ascendebat equos : non enim vigilavit in corde, quia de increpatione durum cor habebat. Duritia enim cordis, obdormitio est. Rogo vos, fratres mei, videte quomodo dormiunt, qui sonante Evangelio, et Amen, et Alleluia per totum orbem terrarum, ad
Abbreviated transcription (Latin):
huic facta ẽ. qm̃ et hic filius ẽ habrahae. V noueritis quia nos imitando fidẽ filii
habrahae sum̃. Iudei aũ quide carne superbiunt. a fide degenera uer̃. Frgo dormi¬
er̃ somnium suũ iuri diuitiarũ et nihil inuener̃ in manib suis: Dormier̃ enĩ incupi¬
ditatib suis delectat illos transit somnus iste transit uita ista. et nihil inuener̃ in
manib suis. quia nihil posuer̃ in manuxp̃ĩ. Vis aliquid inuenire inmanib: tuis
pea. Noli c̃temnere modo manũ pauperis. et respice manus in anes. siuis habe¬
re manus plenas. Dtẽ enĩ dns. esuriui et dedistis mihi manducare: Sitiui et de¬
discis mihi potũ. Hospes fui et adduxistis me. Etcetera. Et illi Quandote
uidim̃ esurientẽ sitientẽ aut hospitẽ : Et ille dic̃ illis: Quando uni exminimis
meis fecistis mihi fecistis. Esurire in pauperib uoluit quidiues incelo ẽ. et tu du¬

Expanded text:
huic facta est, quoniam et hic est filius Abrahae : ut noveritis quia nos imitando fidem, filii huic facta est, quoniam et hic est filius Abrahae : ut noveritis quia nos imitando fidem, filii Abrahae sumus; Judaei autem qui de carne superbiunt, a fide degeneraverunt. Ergo dormierunt somnum suum viri divitiarum, et nihil invenerunt in manibus suis. Dormierunt in cupiditatibus suis; delectat illos, transit somnus iste, transit vita ista, et nihil inveniunt in manibus suis, quia nihil posuerunt in manu Christi. Vis aliquid invenire in manibus tuis postea? Noli contemnere modo manum pauperis; et respice manus inanes, si vis habere manus plenas. Dixit enim Dominus: Esurivi, et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedistis mihi potum; hospes fui, et adduxistis me, et caetera. Et illi: Quando te vidimus esurientem, sitientem, aut hospitem? Et ille dicit illis: Quando uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . Esurire in pauperibus voluit, qui dives in coelo est; et tu du
Abbreviated transcription (Latin):
dormientẽ et induro iacentẽ. pauperẽ et forte m̃dicũ. In somnis uidit se iacere in
lecto eburneo uel aureo et in plu mis aureis altius exstructis. quã diu dormit be¬
ne dormit. euigilans inueniet se induro inquo illũ sõñ tenuerat. Tales sec isti
Vener̃ in hanc uitã et ꝑcupiditates tẽporales quasi obdormier̃ hic et exceper̃ illos
diuitiae et uane pompae uolatice et transier̃ ñ intellexer̃ quantũ inde boni pos¬
set ficri: Nã si nossent aliã uitã illic sibi thesaurizarent qđ hic erat periturũ
Sic̃ zacheus uidit illud bonũ maior publicanorũ. quando suscepit dnm̃ itim̃ hos¬
picio et ait. Dimidiũ rerũ mearũ do pauperib : et sicui aliquid fraudaui quadru¬
plũ reddo. Non erat iste inuanitate sõniantiũ. sed infide uigilantiũ. Ideo dñs quia
medicus intrauerat ad egrotũ. pronuntiauit salutẽ ipsius et ait : hodie salus domui

Expanded text:
dormientem, et in duro jacentem, pauperem et forte mendicum; in somnis vidit se jacere in dormientem, et in duro jacentem, pauperem et forte mendicum; in somnis vidit se jacere in lecto eburneo vel aureo, et in plumis altius exstructis: quamdiu dormit, bene dormit; evigilans invenit se in duro, in quo illum somnus tenuerat. Tales sunt et isti: venerunt in hanc vitam, et per cupiditates temporales quasi obdormierunt hic; et exceperunt illos divitiae et vanae pompae volaticae, et transierunt: non intellexerunt quantum inde boni posset fieri. Nam si nossent aliam vitam, illic sibi thesaurizarent quod hic erat periturum: sicut Zacchaeus vidit illud bonum major publicanorum, quando suscepit Dominum Jesum hospitio, et ait, Dimidium rerum mearum do pauperibus, et si cui aliquid fraudavi, quadruplum reddo. Non erat iste in vanitate somniantium, sed in fide vigilantium. Ideo Dominus, quia medicus intraverat ad aegrotum, pronuntiavit ipsius salutem, et ait, Hodie salus domui