comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
misteriũ baptismi qd̃ oꝑando exerceat
committitur: quasi uinea quam exco¬
lat ei locat᷑. Mittitur seruus unus & al¬
ter & tercius qui de fructu accipiant:
cumnlex. psalmodia. ꝓpħia. quarum
ammonitionẽ ad bene agendum seqͣn¬
tur. Legitur:nissus seriuis contumẽ¬
se ẽ occidit. qui & filium dĩ conculcat.
liam facit. Edito malo cultore. uinea
datur alii. cum dono grẽ quod suꝑb
retinentur. cum quilibet solo nomine

Expanded text:
mysterium baptismi quod exerceat operando committitur, quasi vinea quam excolat locatur. Mittitur servus unus, alter et tertius, qui de fructu accipiant, cum lex, psalmodia, prophetia, quarum monitionem bene agendo sequatur, legitur. Sad se, occidit qui Filium Dei conculcaverit liam fecerit. Perdito malo cultore, alii vinea datur; dum donum gratiae, quod superbus lesia cum quilibet solo de nomine
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Non enim intellexerant ce c. Mira.¬
culo panum: qđ eẽt rerum conditor ostẽ¬
dit ambulando suꝑ undas quod corpus
habet lib̃um ab omĩ grauedine pecc̃i pla¬
cando uentos & undas: qd̃ elem̃tis domi¬
naretur ostendit. S carnales ad huc dis¬
cipuli magnitudinẽ quidẽ uirtutum
stupebant. s diuine i̾uitatis maiestatẽ

Expanded text:
- Non enim intellexerunt. Miraculo panum, quod esset rerum conditor ostendit. Ambulando super undas, quod totum corpus habebat liberum ab omni gravedine peccati. Placando ventos et undas, quod elementis dominaretur ostendit. Sed carnales adhuc discipuli magnitudine quidem virtutum stupebant, sed divinae majestatis veritate
Abbreviated transcription (Latin):
prunis ministroꝵ caiphȩ: calefiericupie¬
bat. quia temporał commodi solatiũ ꝑfi¬
doꝵ societate querebat. s respectus ad nõ¬
cum ignẽ ꝑfidoꝵ corpore. tñ infidelitatẽ t̃i
reliquit m̃te. & post resurrestionẽ dñi
scõrum igne recreatus. funditꝰ excessum
trine negationis. trina dilectionis confes¬
sione purgauit. Tunc & enim completa
illa memorabili captura pisciũ cũ ueniret
ad dominũ uidet cũ discipłis suis prunas
sensu dicta intelligit: quo dicunt᷑. Dũs enĩ
dixerat de tẽplo corporis sui.S & in ipsis
u̾bis calumpniant᷑ iuder: paucis additis
¶ł mirtatis

Expanded text:
prunis ministrorum Caiphae calefieri cupiebat, quia temporalis commodi solatium, perfidorum societate quaerebat. Sed nocum ignem pravorum corpore, tunc infidelitatem corde reliquit, ac post resurrectionem Domini sancto igne recreatus, funditus excessum trinae negationis, trina dilectionis confessione purgavit. Tunc etenim, completa illa memorabili piscium captura, cum veniret ad Dominum, vidit cum discipulis suis prunas sdixerat de templo corporis sui, sed in ipsis verbis calumniantur, et paucis additis vel mutatis
Abbreviated transcription (Latin):
¶ S. Regnũ dĩ .i. doctrinã euangłii:
sicut paruuli acciꝑe iubemur .i. sicut
paruulus doctorib non contradicit:
rationes adũsus eos non comyonit:
s fidelit̃ suscipit. cum metu obtem¬
ꝑat & quiescit. ita & nos obȩdiendo
simpliciter. &e sine omĩ retractione: ꝯͣ dictiõe
u̾ba domini debemus susciꝑe.¬
¶ Qui ñ ꝑseuerat in ira ñ lesus:
meminit. non uidens pulchram
mulierẽ concupiscit. non aliud ht̃
in orealuid in corde. quasi. si tales
non fueritis non itrabitis in e .c.

Expanded text:
. Regnum Dei. Id est, doctrinam Evangelii sicut parvuli accipere jubemur, id est, sicut parvulus doctoribus non contradicit, rationes adversus eos non componit, sed fideliter suscipit, cum metu obtemperat et quiescit: ita et nos obediendo simpliciter, et sine omni contradictione verba Domini debemus suscipe Qui non perseverat in ira, laesus non meminit, videns pulchram mulierem non concupiscit, non aliud habet in ore, aliud in corde. Quasi dicat: Si tales non fueritis, non intrabitis in regnum
Abbreviated transcription (Latin):
gensto scło millã ȩcnitatẽ. si ciꝰ p̃cepta sic ample¬
ttam᷑. ut ad eius dexterã agg̾gari mereamur

Expanded text:
eculo in illam aeternitatem, si eius praecepta sic amplectamur, ut ad eius dexteram segregari mereamur
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ier. Puppismortuis pellib uiuos
continet & fluctus arcet. & ligno soli
eccłie: in qua dominus dormit. morte
corporali. quia nunqͣm dormiet. qui
custodit isrł. Comininatur uento & ma¬

Expanded text:
r. Puppis mortuis pellibus vivos contegit et fluctus arcet, et ligno solidlesiae est: in qua Dominus dormit morte corporali: Quia numquam dormiet, qui custodit Israel. Comminatur vento et ma
Abbreviated transcription (Latin):
rat ligare: qm̃ sepe compe¬
dib & catenis uinctus dis¬
rupisset cathenas & com
pedes comminuisset. & ne.¬
mo poterat eum: domare.
Et semꝑ nocte ac die in mo¬
num̃tis & in montib erat

Expanded text:
rat ligare, quia saepe compedibus et catenis vinctus disrupisset catenas, et copedes comminuisset, et nemo poterat eum domare. Et semper nocte ac die in mot in montibus erat
Abbreviated transcription (Latin):
&discedite a me qui oꝑamini iniquita¬
tẽ. Itaq henticis & male catholicis ñ
sacram̃ta cominunia in quib nob̃cũ
sunt & dñm ñ sequuntur nob̾cum.
decestari & ꝓhib̾e debemus.

Expanded text:
discedite a me, qui operamini iniquitatem. Itaque in haereticis et malis catholicis non sacramenta communia in quibus nobiscusunt et Dominum non sequuntur, nobiccum detestari et prohibere debemus.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ier. Lucerna libum dĩ. modius aut
lectus auditus inobedientium. candela¬
brum: apłi quos illuminauit u̾bum dĩ.
absconditum & occultum.: quod palã
fit cum a domino tractatur ¶ S. Modiꝰ
uita nr̃a diuina p̃sentia mensurata. Lectꝰ.
lecto lucernam oꝑit. quia ei carnis con
poris ꝑ quam tam̃ excelsior appareat
gelium. quia nichil occultum modo qd
non fiat palam in iudicio. quando il¬
luminabit ds̃ abscondita tenebrarũ:
& manifestabit consilia cordium. ubi

Expanded text:
 etc. Lucerna verbum Dei. Modius aut lectus, auditus inobedientium. Candelabrum, apostoli, quos illuminavit verbum Dei. Absconditum et occultum, quod palam fit cum a Domino tractatur. Modius, vita nostra divina praescientia mensurata. Lectus, lecto lucernam operit, poris, per quam tamen excelsior appareat gelium, quia nihil occultum modo, quod non fiat palam in judicio, quando illuminabit Deus abscondita tenebrarum, et manifestabit consilia cordium ; ubi
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Qui habet aures au¬
diendi: audiat. Et cum eẽt
eum qui cum eo erant duo¬
decim. parabolam: & dice¬
bat cis. Uob̃ datum ẽ nosse¬

Expanded text:
bat qui habet aures audiendi audiat et cum esset hii qui cum eo erant cum duodecim parabolas et dicbat eis vobis datum est myste
Abbreviated transcription (Latin):
tantur et dimittant᷑ eis pec¬
cata. Et ait illis. Nescitis pa¬
rabolam hanc: Et quomo¬
do om̃s parabolas cogno¬
scetis: Qui seminat ũbum
seminat. Hii autẽ sunt qͥ
cuta uiã ubi seminatur uer¬
bum. & cum audierint con¬
festim uenit sathanas. &¬

Expanded text:
tantur et dimittantur eis peccata et ait illis nescitis prabolam hanc et quomodo omnes parabolas cognoscetis qui seminat verbum seminat hii autem sunt qui circa viam ubi seminatur verbum et cum audierint confestim venit Satanas
Abbreviated transcription (Latin):
ium facit ꝑditioni sue ut responsũ mortis sẽꝑ in
se hãt. & animã sẽꝑ in manib suis. ¶ Et philip¬
pũ qd̃ ẽ os lampadis. qui illuminat ore quod
accepit. cui datũ ẽ opus oris illuminati. Hoc lo¬
cutionis genus sepe scriptura commemorat.
q̃n nomina ꝓpt̃ misteria sunt posita. ¶ Qd nc̃
euangłista ex dĩ ꝑsona uehem̃t̃ affectans inter¬
serit. ¶ Bartholomeũ qui ẽ filiꝰ suspendentis
aqͣs. illiꝰ. s. qui dix̃. Mandabo nubib meis ne
pluant. Nom̃ uͭ filii dĩ ꝑ pacẽ & dilectionẽ acqͥri

Expanded text:
vim facit perditionis suae ut responsum mortis semper in se habeat et animam semper in manibus suis. Et Philippum. Qui os lampadis est, qui illuminat ore quod accepit, cui datum est opus oris illuminati. Hoc locutionis genus saepe Scriptura commemorat, quando nomina propter mysteria sunt posita: quod nunc evangelista, ex Dei persona vehementer affectans interserit. Et Bartholomaeum. Qui est filius suspendentis aquas, illius scilicet qui dixit: Mandabo nubibus meis ne plua
Abbreviated transcription (Latin):
¶ B. Exiens de
domo ubi demo¬
nium habe dict᷑¬
ẽ. docet ad mare.
ut ostendat & se
& ꝑfidie culpã
iudeã reliciarũ
nandas transitu¬
rum. Uñ apte p̃¬
mutitur. quia p̃¬
dicante eo indo¬
mo mater eius¬
& fr̃s foris stete¬
runt.

Expanded text:
. Exiens de domo ubi daemonium habere dicitur, docet ad mare, ut ostenderet se ob perfidiae culpam Judaeam relicturum s transiturum. Unde apte praemittitur, quia praedicante eo in domo, mater et fratres foris steterunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tũ unꝰ inconans uo¬
cẽ theologã. quã ne¬
mo pͥus ede nouerat:
emisit. In pͥncipio e.
.ii. &c. quã tanto pon¬
dere grauidã reliqͥt:
ut si aliquanto plꝰ
intonare uoluisset:
nec ipie mundꝰ caꝑe
potuisset. ¶ Nota¬

Expanded text:
rum unus intonans, vocem theologam quam nemo prius edere noverat emisit: In principio erat Verbum, etc. Quam tanto pondere gravidam reliquit, ut si aliquanto plus intonare voluisset, nec ipse mundus capere potuisset.
Abbreviated transcription (Latin):
dã scar̾.q. t .i. qui non delet pecẽm suũ ꝑ peniten¬
tiam. nec illud deletur ꝑ memoriã. Uñ. Et pecc̃m¬
confitens & głosus. scarioth aũ memoria mor¬
tis. Confessores multi sunt in eccłia suꝑbi & gło¬
si. quoꝵ pmus symon magus. & alii heretici qͦ¬
rum memoria mortalis .i. in eccł̃ia celebratur
mansionib multis ad terram ꝓmissionis por¬
tent. Quos unius exemplum ad timorẽ humi
liat: ut angłos luciferi casus. ut ñ głetur sapiens
in sapientia sua. s qui glatur in domino głet᷑.¬
B. Ab icrosolimis. Qđ significat eum a ci¬
uib suis ẽẽ ꝑsequendum: usq ad mortem. le¬
gimus supra: quia secuta ẽ eum turba aga¬
lilea & udea. & ierosolimis. & trans iordanẽ
circa tẏrum & sydonẽ: quȩ sunt ciuitates gen¬
tium. & scribȩ ab ierosolimis. blasphemabant.
quia turba popłi uideorum illum. cum pal¬
mis & laudib ꝑduxit. gentiles desidabant:
scribȩ & seniores popli de nece eius fctabant.

Expanded text:
dit illum: qui non delet peccatum suum per poenitentiam: nec illud deletur per memoriam. Unde de econfitens vel gloriosus; Scarioth memoria mortis. Confessores multi sunt in Ecclesia superbi et gloriosi quorum primus Simon Magus, et alii haeretici, quorum memoria mortalis in Ecclesia celebratur: mansionibus multis ad terram repromissionis portent: liat, ut angelos luciferi casus, ut Non glorietur sapiens in sapientia sua , sed qui gloriatur, in Domino g. Ab Hierosolymis. Quod significat eum a civibus suis esse persequendum usque ad mortem. Legimus supra quia secuta est eum turba a Galilaea et Jerosolymis, et trans Jordanem et circa Tyrum et Sidonem, quae sunt civitates gentilium: et Scribae ab Jerosolymis blasphemabant: quia turba populi Judaeorum illum cum palmis et laudibus perduxit; gentiles desiderabant; Scribae et seniores populi de nece ejus tractabant.
Abbreviated transcription (Latin):
& flet multũ cũ ioħe.
qͥ dicebat & ego flebã
multũ quia nemo di¬
ba frequentat cũ.
sui tanqͣ fut iosũ des¬
piciunt. in qͦ salus
gentiũ notat᷑ de in¬
uidia iudeor reꝓbat᷑.

Expanded text:
Et flet multum cum Joanne qui dicebat: Et ego flebam multum: quia nemo diba frequentat eum, sui tanquam furiosum despiciunt, in quo salus gentium notatur, et invidia Judaeorum reprobatur,
Abbreviated transcription (Latin):
neq in futuro. Ubi oftendit quedam re¬
laxari in futuro. quod de minimis intel¬
ligendum ẽ. ut de sermone ocioso: de ri¬
su minimo. quorum etiam hec uita:ͣ ueni¬
foris stant in litcerali sensu lurba in do¬
mo: gentes in sp̃uali misterio. foris uo¬
lunt iudei uidere xp̃m: quia spũalẽ in¬
telligentiam non querentes. potius ad
obsequimatirquidicit. honora patrẽ
& matrẽ. s ostendens se plus deb̾e pater
exemplomonstrauit qđ u̾boꝰ ait. Qui
amat patrẽ aut matrẽ plus qͣm me: ñ
ẽ medignus. Nec fis iniuriose contẽp¬
nit. s opus spũale prefert cognationi.
docens meliorẽ ẽẽ copulam cordium qͣm
corporum. ¶ Ieꝵ Ecce mat̃ mea. Ut
sciamus nos ẽẽ fis̃ eius et matrẽ. si uo¬
luntatẽ patris eius fecerimis. ut cohere¬
des simus. quia non in sexib s infactis
discernit.
¶Soror & fr̃ credendo. mat̾ predicando.
dum ꝑ p̾dicationẽ amor xp̃i quasi ipse
xp̃c̃ in corde auditoris generatur.

Expanded text:
erbum, etc. Ubi ostendit quaedam revelari in futuro. Quod de minimis intelligendum est, ut de sermone otioso, de risu nimio; quorum etiam haec vita veniforis stant in litterali sensu. Turba in domo, gentes in spirituali mysterio. Foris volunt Judaei videre Christum, quia, spiritualem intelligentiam non quaerentes, potius ad obsequi matri qui dicit: Honora patrem et matrem : sed ostendit se plus debere paternexemplo monstravit, quod verbo ait: Qui amat patrem aut matrem plus quam me, non est me dignus . Nec fratres injuriose contemnit, sed opus spirituale praeficit cognationi, docens meliorem esse copulam cordium quam corporum. VERS. 34.-- Ecce mater mea, etc. Ut sciamus nos esse et fratres ejus et matrem si voluntatem Patris ejus fecerimus, ut cohaeredes simus, quia non in sexibus, sed in factis discernit. Soror et frater credendo, mater praedicando, dum per praedicationem amor Christi quasi ipse Christus in corde auditoris generatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ aliquas comparationes indicamus.
ut ferrrum aliquẽ durum: uelocem
uentis comparamus & auibs. Idem fit
in tricesimo & sexagesimo & centesino
fructu: i. in lege. ꝓpħia. euangelio. qd̃
in ore trium testium misterium reg-¬
in in monte ostensum .i. moysi & heliȩ

Expanded text:
 aliquas comparationes indicamus, ut ferrum, aliquem durum, velocem, ventis comparamus et avibus. Idem fit in tricesimo sexagesimo et centesimo fructu, id est lege, prophetia et Evangelio, quod in ore trium testium mysterium regni in monte ostensum, id est, Moysi, Eliae
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et imposuit . s.n .p. De obȩdientia ascendit
ad agnitionẽ. qui enim ht̃ dabitur ei & ab un¬
dabit. & iacobum qui supplantata ht̃ desidia
carnis. & iohannẽ qui gr̃ã accepit qd̃ alii ꝑ laborẽ
ab andrea dixit. tu uocab̃is cephas qd̃ int̃pretat᷑
petrus. S hic euangłista te attentum reddit di¬

Expanded text:
en Petrus. De obedientia ascendit ad agnitionem: Qui enim habet dabitur ei, et abundabit: et Jacobum, qui supplantata habet tota desideria carnis, et Joannem, qui gratia accepit, quod alii per laborem ab Andraea dixit: Tu vocaberis Cephas, quod interpretatur Petrus . Sed hic evangelista te attentum reddit di
Abbreviated transcription (Latin):
mater tua et fr̃s tus. foris
querunt te. Et respondens
mei: Et circumspiciens eos¬
qui in circuitu eius seclebant:
ait. Ecce mat̾ mea: & fr̃s mei.
Qui enim fecerit uolunta¬
tẽ di. hic fr̃ m̃s. & soror mea.¬

Expanded text:
mater tua et fratres tui foris quaerunt te. Et respondens eis, mei? Et circumspiciens eoin circuitu ejus sedebant, ait: Ecce mater mea, et fratres mei. Qui enim fecerit voluntatem Dei, hic frater meus, et soror mea,
Abbreviated transcription (Latin):
quirentes. discerent nisterium regni:
quietus S ab ipso dño eripiuntur p̃¬
destinati. qui amara dulcificat. tristi¬
ciã conu̾tit in gaudium. egritudinẽ
rerum natura discrepantium. sub ali¬
qua similitudine. facta comparatio. mo¬
re prudentiȩ sue ut qui celestia caꝑe
non poterant: ꝑ similitudinẽ terrenã.
audita ꝑciꝑe potuissent. Grece simili

Expanded text:
abebant, discerent mysterium regni, quietus. Sed ab ipso Domino eripiuntur praedestinati, qui amara dulcificat, tristiia vertit in gaudium: et aegritudines  natura discrepantium rerum sub alia similitudine facta comparatio, more providentiae suae, ut qui coelestia capere non poterant, per similitudines terrenas, audita percipere potuissen
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ corculꝰ .i. cordis cultor
qui seruat cor suũ
om̃i custodia. Mun¬
dicia nãq cordis ui¬
det᷑ ds̃. ut ꝑ uitrum
mundũ. ¶Et symonẽ¬

Expanded text:
est corculus, id est, cordis cultor qui servat cor suum omni custodia. Munditia namque cordis videtur Deus ut per vitrum mundum. Et Simone
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quia dum post peccata conuer
ti uolumus: magis a diabolo impug¬
namur. ut uel excutiat uirtutẽ. uel
uindicet suam expulsionẽ.¬
¶ Ier̾. Discerpit diabolus apꝓpinqͣn¬
tes ad salutem: quod ẽ ei esca dilecta.
quos in uentrẽ suum trahere desidat :¬
ꝑ terrores & dampna. ut iob.¬

Expanded text:
 dum post peccata ad Deum convertimur, magis a diabolo impugnamur, ut vel excutiat virtutem, vel vindicet suam expulsionem. etc. Discerpit diabolus appropinquantes ad salutem, quod est ei esca dilecta, quos in ventrem suum trahere desiderat per terrores et damna, ut Job
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt. & accurrentes: sa¬
lutabant eum. Et interro¬
gauit eos. Quid int̃ uos con¬
quiritis: Et respondens unꝰ
de turba: dixit. Magister.¬

Expanded text:
et adcurrentes salutabant eum et interrogavit eos quid inter vos conquiritis et respondens unus de turba dixit magister
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Restituet omĩa scilicet conu̾tet cor
patrum ad filios: & cor filiorum ad pa¬
tres. Restituet etiam morti quod debet:
&̃ diu uiuendo susculit. Unde addit.
sic & helyas multa passurus ẽ. R. esti¬
tued ergo omĩa: primo corda hominũ.
illius temporis ad credendum in xp̃o.
resistendum antixpo deinde ponet
nos ꝑfinimt fulgura. montes. alii dis¬
centes cum fide. alii inuidentes cum
fastir ad eccłiam ueniunt.

Expanded text:
-- Restituet, etc. Scilicet convertet cor patrum ad filios, et cor filiorum ad patres. Restituet enim morti quod debet et diu vivendo sustulit, unde addit: sic et Elias multa passurus est. Restituet ergo omnia. Primo, corda hominum illius temporis ad credendum in Christo, resistendum Antichristo. Deinde, ponet nos percutiunt fulgura montes, alii discentes cum fide, alii invidentes cum fastu, ad Ecclesiam veniunt.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ s. Quid quererent euangłista non
dicit. s potest intelligi de hoc questio¬
nẽ notam fuisse. quare discipuli demo¬
niacum. qui in medio erat᷑ ñ poterant
lib̾are. hoc enim ex sequentib potest
ca reb congriuint. In monte orat.
transformatur. discipłis archana suȩ
maiestatis aꝑit. in uno a turba suscipi¬
tur miserorum fletu pulsatur Sur¬
sum discipłismisteria regni reserat. de¬
orsum turbis pecc̃a infidelitatis exꝓbrat.
sur sum uocẽ patris his qui audire po¬
terant pandit. deorsum malos sps ex¬
mur cordis nr̃i sermonib soluatur
prius ut ẽ. Dĩc iniquitatẽs tuas pͥus:
ut iustificeris.

Expanded text:
s. Quid conquirant Evangelista non dicit, sed potest intelligi de hoc quaestionem motam fuisse, quare discipuli daemoniacum qui in medio erat, non possent liberare: hoc enim ex sequentibus concipca rebus congruunt. In monte orat, transformatur, discipulis arcana suae majestatis aperit, in imo a turba excipitur, miserorum fletu pulsatur. Sursum discipulis mysteria regni reserat, deorsum turbis peccata infidelitatis exprobrat. Sursum vocem Patris his qui audire poterant pandit, deorsum malos spiritus exmur cordis nostri sermonibus solvatur prius ut est: Dic iniquitates tuas prius, ut justificeris.
Abbreviated transcription (Latin):
mortius resurrexerit. Et in¬
terrogabant eum: dicentes.¬
Quid ergo dicunt pharisei
& scribȩ. quia helyam opor¬
teat uenire pͥmum: Quire

Expanded text:
mortuis resurrexerit. Et interrogabant eum dicenteQuid ergo dicunt pharisaei et scribae, quia Eliam oporteat venire primum? Qui re
Abbreviated transcription (Latin):
Et egressi sunt uidere quid
eẽt factũ Et ueniunt adih̾m
& uident illum qui a de¬
monio uexabatur. sederȩ
uestitum et sanȩ mentis. &
timuerunt. Et narrauert̃
illis qui uidant qualit fa¬
ctum eͣ ei qui demonium
habuerat: et de porcis. Et¬

Expanded text:
i sunt videre quid esset facti et veniunt ad Iesum et vident illum qui a daemonio vexabatur sedentem vestitum et sanae mentis et timuerunt et narraverunt illis qui viderant qualiter factum esset ei qui daemonium habuerat et de porcis et
Abbreviated transcription (Latin):
tiã bonã releat: & ꝓpt̃ alioꝵ salutẽ euangłio¬
seruiat. ut post̾cũ xp̃o quiescat. ne dũ ꝓpere¬
uult iã ec̃ cũ xpõ: negligat p̃dicationis miste¬
riũ. frat̃nȩ redemptioni: accõmodatũ.
cepit predicare in decapoli:
quanta sibi fecisset iħc. &
om̃s mirabantur. Et cum
transcendisset iħc in nauĩ.
rursus trans fretum: con¬
uenit turba multa ad eũ
& erat circa mare. Et uenit¬
quidam de archisynago

Expanded text:
tiam bonam redeat, et propter aliorum salutem Evangserviat, ut post cum Christo quiescat, ne, dum prvult esse cum Christo, negligat praedicationis mirnae redemptioni accommodatum.epit praedicare in Decapoli, quanta sibi fecisset Jesus, et omnes mirabantur. Et cum transcendisset Jesus in navi rursus trans fretum, convenit turba multa ad eum, et erat circa mare: et venitquidam de archisynago
Abbreviated transcription (Latin):
frẽm iacobi. Et ueniunt in
domum archisynagogi: &
uidet tumultum. & flentes
& eulantes multum. Et
ingressus: ait eis. Quid tur¬
bamini & ploratis: Puella
Et irridebant eum. Ipse uͦ
eiectis om̃ib assumit patrẽ¬
& matrẽ puellȩ. & qui se¬
cum erant. Et ingrediunt᷑.¬
puella suscitetur quia nisi scłarium
curarum multitudo a corde eicitur. Ani¬
ma quȩ intus iacet mortua: n suscitat᷑.
Dum enim se ꝑ innumeras cogitatio¬
nes spargit: ad considationẽ sui sese
nullatenus colligit.
dispositione & anima
recepta uiuit a
caro suscitata qͥ¬
escit. hinc mos xp̃i¬
anisut mortui qͥ
resurrecturi non
dubitantur: dor¬
mientes uocent᷑.
Inde. Nolumꝰ uos
ignorare fr̃s de

Expanded text:
trem Iacobi et veniunt in domum archisynagogi et videt tumultum et flentes et heiulantes multum et ingressus ait eis quid turbamini et ploratis puellaEt irridebant eum. Ipse vero, ejectis omnibus, assumit patre matrem puellae, et qui secum erant, et ingreditpuella suscitetur: quia nisi saecularium curarum multitudo a corde ejiciatur, anima quae intus jacet mortua non suscitatur. Dum enim se per universas cogitationes spargit, ad considerationem sui sese nullatenus colligit.dispositione et anima recepta vivit, et caro suscitanda quiescit. Hinc mos est Christianis, ut mortui qui resurrecturi non dubitantur, dormientes vocentur; unde: Nolumus vos ignorare, fratres, de
Abbreviated transcription (Latin):
tis euangłicis qͣsi
suiᷤ uestim̃tis. fontẽ
obsceni sanguinis
emundat.
quẽ passim comitans turba compͥmit.
quia qui diu̾sis inordinate glomeran
solo fidelis eccłiȩ corde tangitur Unde.

Expanded text:
ntis Evangelicis, quasi suis vestimentis, fontes obsceni sanguinis emundat. quem passim comitans turba comprimit. Quia qui diversis inordinate glomerantsolo fideli Ecclesiae corde tangitur; unde:
Abbreviated transcription (Latin):
tenens manum puellȩ:¬
ẽ interpretatum. puella
tibi dico surge. Et confe
ambulabat. Erat autẽ
annorum duodecim. Et
obstupuerunt stupore
maximo. Et p̃cepit illis
uehem̃ter uit nemo id
sciret. Et iussit dari illi:
manducare. Et egressus

Expanded text:
tenens manum puelest interpretatum: PUELLA, tibi dico, SURGE. Quaeambulabat. Erat autem annorum duodecim; et obstupuerunt omnes timore maximo. Et praecepit eis vehementer, ut nemo id sciret. Et jussit dari illi manducare. Et exivit
Abbreviated transcription (Latin):
ucilia uiuendi p̃cepta. dare ꝓmitte:¬
bant demones quoq quasi hominib
consulendo. se ꝓ dõ colendosingerebant.
quib audiendis quanto magis natu¬
ralis industrie uires expendebant:
tanto magͣis sanari poterant. S cũ
& uerum medicum de cȩlo uenisse: ce¬
ꝑunt languoris sui & sꝑare & inquire
te suscitatur mortua: s inter uiam tan¬
git fimbriam mulier sanguinaria.
tatur mortua intus. & semuuiua foris.¬
cum turbis fluxus sanguinis sterilita¬
post resurrectionẽ simbriam tangit.
extremis horis tunicȩ sumini sacerdo¬
tis. cunbalum confessionẽ. malum pu¬
nicum martirii uoluntatẽ & uirtutũ
candorem

Expanded text:
ta dare promittebant. Daemones quoque, quasi hominibus consulendo, se ut deos colendos dicebant. Quibus audiendis quanto magis naturalis industriae vires expendebant, tanto minus sanari poterant. Sed cum et verum medicum de coelo venisse, coeperunt languorte suscitatur mortua. Sed inter viam tangit fimbriam retro mulier sanguinaria: tatur mortua intus, et semiviva cum turbis. Fluxus sanguinis sterilitapost resurrectionem. Fimbriam tangit, extremis oris tunicae summi sacerdotis. Cymbalum, confessionem: malum punicum, martyrii voluntatem, et virtutum candorem
Abbreviated transcription (Latin):
mis ẽ: ueni impone manum¬
suꝑ eam ut salua sit et uiuat:
Et abiit cum illo. & sequeba¬
tur eum turba multa: &
comprimebant illum. Et
mulier quȩ erat in ꝓfluuio
sanguinis annis duodecĩ.

Expanded text:
est veni inpone maneam ut salva sit et vivat et abiit cum illo et sequebatur eum turba multa et conprimebant illum et mulier quae erat in profluvio sanguinis annis duodecim
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ iħu se humilians rogat ꝓ filia. Qui
sibiuiuit: alios uiuere fac̃. Abraham
& moy ses & samuhel rogant ꝓ plebe.
mortua: & sequitur iħc pces eorum.
¶ Notandum quod puella duoden.
nis: & mulier annis duodetim sangui
firmari cepit. una enim pene eadẽq
scłietate. et synagoga in patriarchisnas¬
ci & gentes ceꝑunt idolatria fedari.¬
¶Lucas. Quia filia unica erat illi fere
annorũ duodecim: & ħ moriebatur fi¬
lia archisinagogiẽ. siagoga sola lega¬
li institutione composita: quasi unica
riebatur: quia nobilit a ꝓpħis educata.
subito errorum languore consternata.¬
gente domino ad filiã archisinagogi
ta ẽ salus humani gen̾is. ut pͥmo aliqͣd
ex ifrł dem̃n plenitudo gentium intͣret¬
& sic om̃is isrł salius fieret. rogxiᷤ.

Expanded text:
nem Jesu se humilians, rogat pro filia. Qui sibi vivit, alios vivere facit. Abraham et Moyses et Samuel rogant pro plebe mortua, et sequitur Jesus preces eorum.Et notandum quod puella duodenis fuit, et mulier annis duodecim sanguinnfirmari coepit: una enim, eademque saeculi aetate et Synagoga in patriarchis nasci, et gentes foedari idolalatria coeperLucas: Quia filia unica erat illi fere annorum duodecim, et haec moriebatur . Filia Archisynagogi est Synagoga sola legali institutione composita, quasi unica riebatur, quia nobiliter a prophetis educata, subito errorum languore consternatagente Domino ad filiam archisynagogi, ta est salus humani generis, ut primo aliqui ex Israel, deinde plenitudo gentium, et sic omnis I
Abbreviated transcription (Latin):
¶lucassedentẽ ad pedes eius. qd̃
significat eos qui a pecc̃is correcti st̃:
fixa m̃tis intentione uestigia salua¬
ueniens: mox stola prima cũ anulo
induitur. quia quisquis uero corde
rat: cum anulo inuiolate fidei retu¬
enim antiqua suauitate delectati:
honorare se. s pati nolle xpĩanam
legẽ dicunt. quia eam implere non
possunt. ammirantes tam̃ fidelẽ
popłm: a pristina conu̾satione sana
¶Ier. Homo sanatus inectitur in
domum suã & p̃dicat in decapoli:
dent decalogi. ¶ s. Matħs cluos:
batum dicunt. quia unuseoꝵ clario
tes significant: de duob filiis noe.
Cum enim noe tͣces filios genuerit.
unis assumptus ẽ in possessionẽ dĩ:
duo idolis dediti.

Expanded text:
Lucas: Sedentem ad pedes ejus. quod signat eos qui a peccatis correcti sunt, fixa mentis intentione vestigia Salvarediens, mox stola prima cum annulo induitur: quia quisquis vero corde rat, cum annulo inviolatae fidei recuenim antiqua suavitate delectati honorare se, sed pati nolle Christianam legem dicunt, quia eam implere non possunt, admirantes tamen fidelem populum a pristina conversatione sanat Homo sanatus mittitur in domum suam, et praedicat in Decapoli: dent decalogi. Post haec venit ratum dicunt, quia unus eorum clariortes significant de duobus filiis Noe. Cum enim Noe tres filios genuerit, unus assumptus est in possessionem Dei, duo idolis dediti.
Abbreviated transcription (Latin):
mersi ¶ B. Lucas. Et rogabant eũ:
ne imꝑaret illisut in abissum irent.
Sciebant gͦ aliquando futurum̃it
ꝑ aduentum eius mitterent᷑ in abis¬
rum in se dicta recolentes. iõq głam
¶ B. Crubescat manicheus. Si de ea¬
dẽ subia & ex eodẽ auccore hominũ
bestiarumq sunt animȩ: quomo¬
do ob unuis hominis salutẽ. duomi¬
lia porcoꝵ suffocantur: ¶ Quia qͥ¬
dam pͥmates impiorum. quãuis xp̃i¬
anam legẽ fugiant. potentiã tam̃

Expanded text:
nos. Lucas: Et rogabant eum ne imperaret illis, ut in abyssum irent . Sciebant ergo aliquando futurum ut per adventum Domini mitterentur in abysrum de se dicta recolentes. Ideoque glo. Erubescat Manichaeus. Si de eadem substantia et ex eodem auctore hominum bestiarumque sunt animae, quomodo ob unius hominis salutem duo millia porcorum suffocantur. In qam primates impiorum, quanquam Christianam legem fugiant, potentiam tamen
Abbreviated transcription (Latin):
¶ S. Non quasi nesciꝰ it̾rogat: s ut
confessa publica peste. quã furensto¬
lerabat: uirtus curantis gratior ap¬
pareat. S eciã sacerdotes nr̃i tẽꝑoris
quiꝑ exorcismũ demones eiciunt so¬
lent dicere. ñ alit̃ patientes posse cu
ris ł animi uigilantes dormientes¬
ue ꝑtulerint patientes confiteant᷑¬

Expanded text:
 Non quasi nescius interrogat, sed ut confessa publica peste quam toleraverat, virtus curantis gratior appareat. Sed etiam sacerdotes nostri temporis qui per exorcismum daemones ejiciunt solent dicere: non aliter patientes posse curris aut animi vigilantes dormientesve pertulerunt, patenter confiteantu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Dũ ad puellã
sanandã uadit: a
turba compͥmit᷑.
quia iudeis salu¬
tis monita p̃bens.
quib egrã eorum
conscientiã erig̾et:
noxia carnalia
popłoꝵ consuetu¬
dine grauatus ẽ.¬

Expanded text:
 Dum ad puellam sanandam vadit, a turba comprimitur: quia Judaeis salutis monita praebens, quibus aegram eorum conscientiam erigeret, noxia carnalium populorum consuetudine gravatus e
Abbreviated transcription (Latin):
Infructuosa debilitas animȩ: ñ me¬
lius curat᷑ qͣm elemosinȩ largitione. Uñ lut̾ .iiͦ.
Qui ht̃ duas tuincas dec ñ hñti. & qui
ht̃ escassimilit faciat. & in eccłiastico. e¬
e fili non sit manus tua ad accipiendũ por¬
recta: & ad dandum collecta. fru. Q¬

Expanded text:
Infructuosa debilitas animae non melius curatur quam eleemosynae largitione; unde: Qui Qui habet duas tunicas, det non habenti, et qui habet escas, similiter faciat . Et in Ecclesiastico diitur: Fili, non sit manus tua ad accipiendum porrecta, et ad dandum collecta . Fru
Abbreviated transcription (Latin):
¶ quasi quẽ confitemim de
celo habuisse ꝓpħiam: michi testimoniũ ꝑhibu¬
it & ab illo audistis. in qua potestate ħ facio.
ex hominib: timemus po¬
płm. Om̃s enim habebant
ẽẽt. Et respondentes: dic̃nt
iħu. Nescimus. Et respon

Expanded text:
dicat: Quem confitemini de coelo habuisse prophetiam, mihi testimonium perhibut ab illo audistis in qua potestate haec facio.ex hominibus, timemus populum. Omnes enim habebant esset. Et respondentes dicunt Jesu: Nescimus. Et respon
Abbreviated transcription (Latin):
mox sumpto indum̃to redierit. & sub dubia no¬
ctis luce: sese turbis ducentium ił m quasi unꝰ
um pontificis cui erat notꝰ sic̃ ĩpse dic̃.¬
¶Ier. Sic iosephrelicto pallio. nudꝰ de manib
impudicȩ domine effugit. Qui autẽ uult effu¬
gere manus iniquoꝵ esfugiens m̃te q̃ mundi
phã .s. qui sodmiohannẽ. erat pontifex annĩ illiꝰ.
de quo consentanea scribit iosephuĩ. quod pon¬
tificatum sibi absq m̾ito dignitatis em̃it a pͥn¬
cipe romano. Quidg̃ mirum suniquus ponti
ꝓximus fuisset: non negasset. In hoc tam̃ am¬
mirandus ẽ quod dnm non reliquit᷑ eciã si ti¬
meat. Quod timet: nature ẽ. Qđ sequit᷑ deuo
tionis. Qd negat. obreptionis. Qd pęnitet: fidei.¬
¶ alleg̃ Qđ ad passionẽ euntẽ dñm petrus alon¬
endit qui in martirio labuntur: sic alii discipłi qui articulũ comp̃hensionis fugien

Expanded text:
mox resumpto indumento, redierit, et sub dubia noctis luce sese turbis ducentium Jesum, quasi unus um pontificis cui erat notus pe. Sicut Joseph, relicto pallio, nudus de manibus impudicae dominae effugit. Qui autem vult effugere manus iniquorum, relinquens mente, quae mundi  secundum Joannem erat pontifex anni illius, de quo consentaneum scribit Josephus, quod pontificium sibi absque merito dignitatis emerat a principe Romano: quid ergo mirum, si iniquus pontifproximus fuisset non negasset: in hoc tamen admirandus est, quod Dominum non reliquit etiamsi timeat. Quod tionis, quod negat obreptionis, quod poenitet fidei. Aliter, quod ad passionem euntem Dominum a lonE
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ier. In temptationẽ intrat qui ora¬
re negligit. t̃ discipłi dormiunt: t̃ dñs
orans suscitat. t̃na dormitione. t̾res mor-¬
tuos quos dñs suscitauit significat. Eri¬
imusin domo. scd̾s ad sepulchrũ: tciꝰ de
sepulchro. Ternadm̃ uigilia: tresꝑsonas
hab̃e nos in orando docet. & de p̃teritis
& de p̃sentib & futuris. ueniã rogare.
dit: qui quicquid credidint putant se
posse consequi. s quantum ex ardore
m̃tis confidimus. tantum ex carnis fra¬
gilitate timeamus. s tam scdm apł̃m:¬

Expanded text:
e. In tentationem intrat, qui or Ter discipuli dormiunt, et ter Dominus orans suscitat. Ttuos quos Dominus suscitavit significat. Primus in domo, secundus ad sepulcrum, tertius de sepulcro. Trina Domini vigilia tres personas nos habere in orando docet, et de praeteritis et de praesentibus, et futuris veniam rogare.est, qui quidquid crediderint, putant se posse consequi. Itaque quantum de ardore mentis confidimus, tantum de carnis fragilitate timeamus; sed tamen,
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ uelo misteriorum celestium ꝑ mortem dñi
reserato. continuo iħm & uere iustum hominẽ.
& uere dĩ filium. synagoga tacente confirmat.
a salute ꝑ mariam uirginõ: ita non repellitur
a misterio crucis scientiȩ resurrectio ꝑ uiduã.
autem iuxta crucẽ domini matereũis: &e¬
auitẽ cleophe uidetur eam dicere: a patre
uel a cognatione.
nomine uicdeunt̃ grecos morantes. sextam
duplum: & c. Quia gͦ sexta die homo factꝰ.¬
& tota mundi creatura ꝑfecta ẽ. Septima
autẽ: conditor ab oꝑe suo requieuit. Uñ
requiescens resurrectionis quȩ octaua die
futura erat expectabat exitum. ubi nix̃¬

Expanded text:
quae velo mysteriorum coelestium, per mortem Domini reserato, continuo Jesum et vere justum hominem, et vere Dei Filium, Sa salute per Mariam virginem: ita non repellitur a mysterio crucis scientiae et resurrectionis per viduam autem juxta crucem Jesu mater ejus ,ae videtur eam dicere a patre vel a cognatione. nomine Judaei inter Graecos morantes sextaduplum, etc. . Quia ergo sexta die homo factuset tota mundi creatura perfecta, septima autem conditor ab opere suo requievit. Unde requiescens, resurrectionis quae octava die ventura erat, exspectabat eventum. Ubi n
Abbreviated transcription (Latin):
eorum que audierant excitant᷑. Ad hoc
enim qđ ipse dñs signa facit. & discipłis
facere dedit. ut ꝑ hoc euangłio certuis
crecdatur dum qui celestia ꝓmittunt
terrenis celestia & diuina oꝑant᷑ oꝑa i¬
num discipline & leuationẽ desidii sa¬
namur & huius qui sanat nos ad ues¬
ꝑum declinantis a nob̃ munstramꝰ uo¬
saluator rogatus modo ultro curat. ut
contra uiciorum quoq passiones. &
se p̃cib fidelium semꝑ adeẽ. & quȩ ñ
intelliguntur uel intelligenda dare.

Expanded text:
eorum quae audierant excitantur. Ad hoc eorum quae audierant excitantur. Ad hoc enim et ipse Dominus signa facit, et discipulis facere dedit, ut per hoc Evangelio certius credatur, dum qui coelestia promittunt terrenis, coelestia et divina opera operenum disciplinae, et elevationem desiderii sanamur, et hujus qui sanat nos ad vesperum, declinantis a nobis, ministramus voSalvator rogatus, modo ultro curat, ut contra vitiorum quoque passiones, et se precibus fidelium semper adesse, et quae non intelliguntur, ve
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ de uerbib dep̃catur Demones emm do
minum in tertis cernentes: se continuo
iudicandos credebant.
ne ultra spargat pͥmo occluditur. dem̃¬
femina que primo fectucta ẽ. a carnał
concupiscentie febre curatur. Tercio uir
lepra mundatus ẽ. ut sit idem ordo re¬
staurationis in domino. qui ꝑditionis
in ꝓthoplasto. ¶ B. Discerpens. e. s. i⁊c̾¬
Hel conuexans sicut quidam codices ha¬
bent. Lucas autẽ dic̃ quia nichil ei no¬
cuit. s quod marcꝰ ait discerpens. iñ ẽ qͥ
lucas. cum ꝓiecisset illum in medium. q
uͦ addidit. nichilq ei nocuit. intelligen¬
dum ẽ quia illa iactatio ñ eum debilita¬
uit. sicut exeunt demones amputatis uł
auulsis aliquib mẽbris. ẜ B. Moraliter
a demonio libatum animum ab inuida
cogitatione purgatum intelligimus. fe¬
minã uͦ a febrib consequent̃ curatã. car¬
nẽ a concupiscentiȩ feruore ꝑ continen¬
tiȩ p̃cepta frenatam. ¶ B. Quidnã ħ ẽ.¬
q̃. d. ħ.n. ẜ ea quȩ uident ad inquisitionẽ

Expanded text:
 de verberibus deprecatur. Daemones enim in terris Dominum cernentes, se continuo judicandos credebant ene ultra spargat primo obcluditur, defemina quae prima seducta est, a carnalis concupiscentiae febre curari; tertio vir,  usque ad ut sit idem ordo restaurationis in Domino, qui perditionis in protoplasto. VERS. 26.-- Discerpens. Vel convexans, sicut quidam codices habent. Lucas autem dicit quia nihil ei nocuit. Sed quod Marcus ait, discerpens, idem est quod Lucas: cum projecisset eum in medium. Quod vero addidit, nihilque nocuit: intelligendum est quia illa jactatio non eum debilitavit: sicut exeunt daemones amputatis vel avulsis aliquibus membris. Virum a daemonio liberatum, animum ab immunda cogitatione purgatum intelligimus. Femmam vero a febribus consequenter curatam, carnem a concupiscentiae fervore per continentiae praecepta frenatam. VERS. 27.-- Quidnam est? Per ea quae vident ad inquisitionem
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et illi. a .ni .c. Quod discipłi resurrectionẽ tar¬
bitantib enim: resurrectio ꝑ multa argum̃ta
monstrata ẽ. quib & nos fir mius solidãmur
di quando iam erat ab eis ascensurus in
cȩlum. s eis maime illo die exprobrare.
uoluit: quia his qui uid̃ant resurrexisse
non credidant. ante qͣm eum ipsum uide¬
cus. Et dix̃ eis. Cuntes in mundũ . ii. p .e. oc.¬
¶ Et duriciã cordis. Ht succedat cor car¬
neun caritate plenuim. Hinc ẽ qđ cãtus
martirum mortẽ huius scłi libent̃ affe¬
ctant. quia norunt ꝓtemporaliinteritu:
ꝑpetuo se ẽẽ uictores.

Expanded text:
- Et illi audientes. Quod discipuli resurrectionem tarbitantibus enim resurrectio per multa argumenta monstrata est, quibus et nos firmius solidamuret quoniam iam erat ab eis ascensurus in caelum. hoc eis illo die maxime exprobrare uoluisse, quia his qui uiderant eum resurrexisse non crediderant, antequam ipsi eum uidecus. Et dixit eis: Euntes in mundum unive Duritiam cordis, etc. Ut succedat cor carneum charitate plenum: hinc quod catervae martyrum mortem hujus saeculi libenter affectant, quia norunt pro temporali interitu perpetuo se esse victuros.
Abbreviated transcription (Latin):
diẽ in tẽplo doce¬
bat: noctib exiens
in monte oliueti
morabat᷑. sic̃ lucas
ait. Docendo enim:
increduł officiũ
correctionis sedũ¬
lus impendebat.
manendo apud
fideles grãm be¬
nignitatis ꝓpiciꝰ
exhibet. ¶ curtũ

Expanded text:
diem in templo docebat, noctibus exiens in monte Oliveti morabatur, sicut Lucas ait. Docendo enim incredulis officium correctionis sedulus impendebat, manendo apud fideles gratiam benignitatis propitius exhibebat. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ier. Illi enim digni erant audire
misteria in intimo penetrali sapien¬
tiȩ: qui remotis cogitationum tumul¬
tib in solitudine uirtutum ꝑmane
crux qua mundi fluctus transcendimꝰ:
dominice crucis imbuti sunte ut tan

Expanded text:
i. Illi enim digni erant audire mysteria in intimo penetrali sapientiae, qui, remotis cogitationum tumultibus, in solitudine virtutum permanebcrux qua mundi fluctus ascendimus dominicae crucis imbuti sunt, ut necd
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsus ñdum infidelẽ.
premo & postea fi
te se ut eũ tang̾et.¬
fides peccatricis q̃
de pedib ascendit
ad caput & ad pe¬
des a capite deĩcen¬
¶ Ier. Domꝰ imple¬
ta ẽ odore. cęlũ o
terra ẽ factũ ala¬
bastrũ: carnale ẽ
desidium. qđ fran¬
gitur ad caput. ex
quo omne corpus
compaginatum ẽ.¬
alii discipłi aut
senscrunt hoc:
aut dixerunt.
matħs & marcuͣs

Expanded text:
rosus mundum infidelem primo, postea fidte se, ut eum tangfides peccatricis: quae de pedibus ascendit ad caput, et ad pedes a capite descena. Domus impleta odore, coelum et terra est. Fractum alabastrum, carnale est desiderium: quod frangitur ad caput, ex quo omne corpus compaginatum ealii discipuli aut senserunt hoc, aut dixerunt, Matthaeus et Marcus
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ier. a pͥncipib egsla ẽ imqͥtas qui templũ parare
& uasa: & se putificare scõm legẽ. ad esum ag¬
ni debuerant.
nuas cordium custodientes: ne anti¬
qui hostis mala suggestio subintret.
ne nos dominus. dormientes inueniat.
Inde paulus. Ciugilate iustrce nolite
peccaresu Ał¬
Ien. Pascha: transiius int̃pretatur.
Paschȩ uͦ immolãtio: inimolatione ag
immaculati qui tollit peccata mun¬

Expanded text:
otes. A principibus egressa est iniquitas, qui templum parare, et vasa, et se purificare secundum legem ad esum agni debuerant.nuas cordium custodientes; ne antiqui hostis mala suggestio subintret, ne nos Dominus dormientes inveniat, unde Paulus: Vigilate, justi, et nolite peccare. . Pascha, transitus interpretatur: Phase vero immolatio. In immolatione agnimmaculati, qui tollit peccata mun
Abbreviated transcription (Latin):
petrius. Cȩli autẽ quinunc sunt & t̾ra:
eodẽ u̾bo repositi sunt Egni reseruati.
aꝑte docens quia non alii celi sunt igne
losa. Aquaentm ililuuiii quȩ tantum
quindecim cubitis cacumina montiũ
transcendit: ultra aeris echerisq con¬
finia non ꝑuenit.
¶s. Neq filiꝰ. Inͦ eͤo enim sunt om̃s thes¬
auri sapientiȩ & scientiȩ absconditi.
Ideo absconditi: quia nob̃ scire ñ expe¬
dit. Uñ ait. Non ẽ ur̃m nosse tẽpora uł¬
m:q.p.ꝓ .i.s.p. In quo ostendit qđ sciat:
s nosse apłis non expediat. ut semꝑ in¬
certi de aduentu uidicis. sic cotidie u¬
uantquasi aliadie iudicandi. Scit gͣ¬

Expanded text:
Petrus: Coeli autem qui nunc sunt, et terra eodem verbo repositi sunt et igni reservati , aperte docens, quia alii coeli sunt igne losa. Aqua enim diluvii quae tantum quindecim cubitis cacumina montium transcendit ultra aeris aetherisque confinia non pervenit. Neque filius. -- In eo enim sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi. Ideo absconditi, quia nobis scire non expedit, unde ait: Non est vestrum nosse tempora te . In quo ostendit quod sciat, sed nosse apostolis non expediat, ut semper incerti de adventu judicis, sic quotidie vivant quasi alia die judicandi. Scit
Abbreviated transcription (Latin):
lia nata uerba sunt p̃sentia. estasuero
ꝓximi dies ẽ iudicii. in quo unaqueq ar¬
bor manifestabit quod intus habuit. ari¬
dum ad comburendum. an uiride. ad
plantandum in eden cum ligno uite.
canis folia in salute gentium .i. u̾ba qͥb¬

Expanded text:
lia nata, verba sunt praesentia, aestas vero proxima dies est judicii, in quo unaquaeque arbor manifestabit quod intus habuit an aridum ad comburendum, an viride ad plantandum in Eden cum ligno vitae cujus folia in salutem gentium, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
homines: cum a conspectu iudicii tremãt
anglicȩ potestates: Unde iob. Colump-¬
nȩ cęli contremiscunt: & pauent ad nu¬
tum eius. Quid patitur uirgula deserti:
ubi concutitur cedrus paradisi:
s a summo terre usq ad summum cȩli.
id ab extremis finib terrȩ ꝑ directum:
usq ad ulumos t̾minos euis. ubi longe
aspicientib circulus celi t̾ris uidet᷑ inside.¬

Expanded text:
homines, cum aspectu judicii tremant angelicae potestates? Unde Job: Columnae coeli contremiscunt, et pavent ad nutum ejus . Et quid patitur virgula deserti, ubi concutitur cedrus paradisi? sed a summo terrae usque ad summum coelum, id est, ab extremis finibus terrae per directum usque ad ultimos terminos ejus, ubi longe aspicientibus circulus coeli terrae videtur inside
Abbreviated transcription (Latin):
niantur fructus oꝑis ur̃i: cum fine dẽ¬
poris. Hyeme enim finrit᷑ fructus: sabb̃o
temp.¬
trib annis .s. & dimidio. quantum ex damni
clesiam ꝑ orbẽ impugnatura ẽ. ¶ Nisi Osi¬

Expanded text:
niantur fructus operis vestri cum fine temporis. Hieme enim finitur fructus, Sabbato temptribus annis ac dimidio, quantum de propheclesiam per orbem impugnatura esse
Abbreviated transcription (Latin):
¶Tunc si quis & c̾ .ẜ. Quidam ħ ad capti¬
uitatẽ iudaicã referunt: quando multi
xpõs se ẽẽ dicentes: popłm post se deceptũ
trahebant. S ibi nullus erat fidelis: quẽ
ds̃ ex hortarecur ne ꝑu̾sos magistros seque¬
retur. Om̃s & obsidentes & obsessi: alioni
a xp̃o obdurabant. Unde melius ẽ de here¬
ticis accipiendum: qui contra eccłiam ue¬
nientes. se xp̃os eẽ mentiuntur Quorum
primus symon magus: extremus antixp̃s.¬

Expanded text:
quis. Quidam hoc ad captivitatem Judaicam referunt, quando multi Christos se esse dicentes, populum post se deceptum trahebant. Sed ibi nullus erat fidelis, quem Deus exhortaretur, ne perversos magistros sequeretur. Omnes et obsidentes et obsessi alieni a Christo obdurabant, unde melius de haereticis accipiendum, qui contra Ecclesiam venientes, se Christos esse mentiuntur: quorum primus Simon Magus; extremus Anti
Abbreviated transcription (Latin):
tanumerum filioꝵ isrł ut sint suꝑ thro¬
nos xii. iudicantes .xii. tribus isrł. Quib
data ẽ potestas quã siliꝰ accepit apatre se¬
cundũ carnẽ: ut oꝑa quȩ ipse fecit et ip¬
si faciant ce maiora hoꝵ faciant. ¶ Et̃ a¬
dedit i ꝑ. Dedit &e potestatẽ mortuos suscitandiꝰ sic̃ matħis dic̃ ut uut᷑ ostensa fidẽ ũbis darit: & noua facent qui no

Expanded text:
Israel, ut sint super thronos duodecim, judicantes duodecim tribus Israel. Quibus data est potestas, quam Filius accepit a Patre secundum carnem, ut opera quae ipse fecit et ipsi faciant, et majora horum faciant. Dedit etiam potestatem mortuos suscitandi, sicut Ma
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Mons iste sig¬
nificat .s. altitudi¬
nẽ iusticiȩ. quam
instituendr& quã
predicaturi erant.
ꝑ locũ ammonet
ad cȩlestia erigi: sic
& legẽ in monte

Expanded text:
. Mons iste significat altitudinem justitiae, qua instruendi, et quam praedicaturi erant, per locum admonet ad coelestia erigi, sic et legem in monte
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ecclia de gentib congragata: fluctꝰ
seculi mente transgressa. quȩ quanto
sinum cordis gratię recipiendȩ dilatat.
tangunt.: qui fidẽ uero corde & dilectiõne suscipiuns.¬
.qui tetigere: sanati eẽ ꝑhibentur. fugiens compri¬

Expanded text:
. Ecclesia de gentibus congregata fluctus saeculi mente transgressa: quae quanto sinum cordis gratiae recipiendae dilatat, Tangunt, qui fidem vero corde et dilectione suscipiunqui tetigere sanati esse perhibentur: fugiens compr
Abbreviated transcription (Latin):
se: qui dix̃ & facta
st̃. cum ipsi in sab¬
batõ cibos portent:
calices porrigant.
& cetera uictui ne¬

Expanded text:
se, qui dixit et facta sunt: cum ipsi in sabbatis cibos portent, calices porrigant, et caetera victui ne
Abbreviated transcription (Latin):
cabat. ¶ B. alleg̃. De synagoga secessit ad
mare. & c̾. Iudeam relinquit: ad gentes ue¬
gentium adiit. et sic multos ad se uenien¬
tes suscepit: et desidatam salutẽ dedit.¬
ta turba. Magistri ce minstri regis odio
ꝑsequunt᷑: uulgus indoctum dilectione
sequitur & plurimi sanarimerentur.

Expanded text:
erat locus. De synagoga secedit ad mare, etc. Judaeam relinquit, ad gentes vegentium adiit: et sic multos ad se venientes suscepit, et desideratam salutem deta turba. Magistri plebis et ministri regis odio persequuntur: vulgus indoctum dilectione sequitur, et plurimi sanari merentur.
Abbreviated transcription (Latin):
infirmi piaintentione salutis:. demonia¬
fitendum maiestatem eius. p̃sentia enim
ꝑterriti: quẽ filium dĩ ẽẽ iam iamq no¬
uerant: celare non audebant. samores
arrianis: qui etiã hodie negant filiũ dĩ eẽ.
ante passionẽ tacere iubentur. ne duuna
maiestate p̾dicata passio differretur. &
sic salus mundi.
celsa sensib nr̃is applicemus. ut historie
quicquid summum bonum creditur.
ut locus meritis congruat altis. Ut sint
xii. cũ illo. Speciẽ iacoldilex dominus.

Expanded text:
infirmi pia intentione salutis: daemoniafitendum majestatem ejus. Praesentia enim ejus perterriti, quem Filium Dei esse jamjamque noverant, celare non poterant. Saniores Arianis, qui etiam hodie negant Filium Dei esse.ante passionem tacere jubentur, ne divina majestate praedicata passio differretur, et sic salus mundi. celsiora sensibus nostris applicemus, ut tamen cunquidquid summe bonum creditur, ut locus meritis congruat altis, ut essent duodecim cum illo. Speciem Jacob dilexit Dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
Es. Et obseruabant e. Quia discipu¬
los ꝓbabilit̾ excusauerat: ipsum ob¬
seruant ut si in sabbato curet trans¬
gressionis. si ñ curet: crudelitatis aut
iste significat auaros. quinolentes da¬
re. uolunt acciꝑe. p̃dicari: & ñ largiri.
Quib dr̃. ut extendãt manus suas id
qui furabatur iam ñ furetur. magis

Expanded text:
 Et observabant. Quia discipulos probabiliter excusaverat: ipsum observant, ut si in sabbato curet, transgressionis: si non curet, crudelitatis aut iste significat avaros, qui, nolentes dare, volunt accipere, praedari et non largiri: quibus dicitur ut extendant manus suas, id est, qui furabatur jam non furetur, magis