comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& quãius malignitas indõ non sit : potestas tam̃ nisi a dõnon
est dic & alibi dictũ est &iã sopor dñi quioceupaisera no¬
lites eiusdem saul cũ đđ astam & sciphum abstiilissae acaptte
dornuentis Monquia sopor tunc indño erat ut ipse docmirte
sed auia ille sopor quitunc homines adp̃hendderat. nutudi
qura eondit erat. & potestatẽ quã non sua sed dñi om̃iu ȩ qua¬
mnosice q̃euficauerit: Dauid eñi intpraratur maniror¬
ueidine desiderabilis Et ꝗd fortior leoneillo deanuso
uida quiuicit mundum : & ꝗd desiderabilius ilodetiuo
pecorum: ad hominũ regnũ trans fertur Noster aũt dd ipse
gentium greges pascit Erat aũt dauid incanticis musicis¬
eruditus : diuersorũ enĩ sonorũ rationabilis moderatus¬
quȩ concentus dicimꝰ concordia ueritate conpactã ordi¬
natamq aecłe insinuat unitatẽ : quae uariis modis cot¬
tidiȩ resonat. & suauitate mystica modolatur: Iste
puer incrthara sua uiter inmofortiter canens : ma¬

Expanded text:
3. Et quamvis malignitas a Domino non sit, potestas tamen nisi a Deo non est, sicut et alibi dictum est. Etiam sopor Domini, qui occupaverat milites ejusdem Saul, cum David hastam et scyphum abstulisset a capite dormientis; non quia sopor tunc in Domino erat, ut ipse dormiret, sed quia ille sopor qui tunc homines apprehenderat nutu Dei qua conditus erat, et potestas quam non sua sed Domini omnium aequiphetice significaverit. David enim interpretatur manu fortis, sive desiderabilis. Et quid fortius leone illo de tribu Juda, qui vicit mundum? Et quid desiderabilius illo, de qpecorum, ad hominum regnum transfertur. Noster autem David ipse gentium greges pascit. Erat autem Daeruditus. Diversorum enim sonorum rationabilis moderatusque concentus, con cordi varietate compacta, ordinate Ecclesiae insinuat unitatem, quae variis modis quotidie resonat, et suavitate mystica modulatur. Iste adhuc puer in cithara suaviter, imo fortiter canens, ma
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute iđd deregno iudeorũ in xp̃m prȩ sumere uoluer̃
offender̃ in lapidẽ offensionis tãquã instatua & hedus
ei uisuserat agnꝰ. Quia inquẽ peccatũ non inuenerunt
quasi peccatorẽ ꝑsecutisunt Igit᷑ dđ regiȩ manꝰ ic tũ
debita sunt: eiusq perse cutiones delinans fugit uenitq
ad samuhelem: & misit saulnuntios: quia dp̃ henderent
dauia amuhel aute erat interꝓphoras. ee codum pplca¬
rum qui il lo tepore ꝓph&abant Nuntuautẽ quimisuis
contigit & tercuis nibil ominus Fostea uero cũ&e ipo¬
ipse sanguine in nocentẽ quȩrens effundere ase pe
transitorie ꝓph&asse. dũ& iã multis similes pohenȩ
donũdicantur habuisse sic̃ balaam ille rȩpbusqueen
docae scriptura iudicio diuino ẽẽ. dãpnatũ dediamer
ppha iam habuit nec illa uerba parũ ad darer gueci

Expanded text:
Judaeorum in Christo praesumere voluerunt, offenderunt in lapidem offensionis tanquam in statuam: et haedus ejus visus erat agnus, quia in quo peccatum non invenerunt, quasi peccatorem persecuti sunt. Igitur David regiae manus ictum evitans, ejusque persecutionem declinans, fugit, venitque ad Samuelem. Et misit Saul nuntios, qui apprehenderent David. Samuel autem erat inter prophetas, et coetus prophetarum qui illo tempore prophetabant. 6. Nuntii autem, qui missi sunt, contiet ipse sanguinem innocentem quaerens effundere, accipetransitorie prophetasse, dum etiam multi simile prophetiae donum legantur habuisse: sicut Balaam ille reprobus, quem non tacet Scriptura judicio divino esse damnatum, sed tamen prophetiam habebat. Nec illa verba p
Abbreviated transcription (Latin):
nulli hostium parcunt. ẽfficiunt᷑ crudeles. & hu¬
manum sanguinẽ. sitientes dicunt. quia & iusti ita
ꝑcusser̃ hostes : ut ñ derel inquer&ur ab his ꝗ saluus¬
fier& Et non intellegunt in his uerbis obumbrari
misteria & hoc nob magis indicari ut pugnantes
aduersus uitia: nullũ poenitꝰ ex his relinquere debe¬
nob inculpã. sicut reputatũ .ẽ. saul quiui uũreser¬
uauerat regẽ amalech. Quomodo eñĩ quisq: iustus
manebit. si adhut aliquid peccati in sem& ipso ser¬
uauerit sicut saul: At uero scĩ infigura samu¬
helis ita sae uiunt suꝑ hostes suos: id suꝑ uitia pec¬

Expanded text:
nulli hostium parcunt, efficiuntur crudeles, et hunulli hostium parcunt, efficiuntur crudeles, et humanum sanguinem sitientes dicunt, quia et justi ita percusserunt hostes ut nfieret. Et non intelligunt in his verbis obumbrari mysteria; et hoc nobis magis indicari, ut pugnantes adversus vitia, nullum penitus ex his relinquere debenobis in culpa, sicut reputatum est Saul, qui vivum servaverat regem Amalec. Quomodo enim quisque justus manebit, si adhuc aliquid peccati in semetipso servaverit, sicut Saul? At vero sancti in figura Samuelis ita saeviunt super hostes suos, id est, super vitia pec
Abbreviated transcription (Latin):
eis tendit sũmitatẽ uirgȩ : & intinx̃ infauũ mel¬
lis & gustauit .& in luminati sunt oculieiꝰ Non
utiq: ad uidendũ in luminati quiante uidebat :
sed ad discernendum quia uetita tetigerat Tunc
enĩ casus ille sicut &adam fecit illũ adtentũ. redditq
confusũ. Quofacto: ad mon&ur om̃s in lecebras uolupta¬
tũ inscło debere contẽpnere. is qui dõ nititur militare
Non em̃ postest contra allophilos spĩtales. id aduer¬
sus principes tenebrarũ uirib: animi concurrere¬
quis quis adhuc huius mundi ne glegit dulcedinẽ
dedinare Mel enĩ distillans labia meretricis
iuxta mrsticũ intellectũ hunc gustas se ionathan
& sorte dep̃hensum uix p̃cib liberat᷑ Inut iterũ¬
saulp̃lium aduersus a melech: int̾fectisq cunctis
hostib pepercit agagregi. nec uoluit disperdere
om̃a iuxta p̃ceptũ dñi Irasciturq eid̃s: Ueni¬
ens aut̃ samuhel sũpsit gladium & infrusta concidit
agag Quandolegunt quidam inscripturis qđ scĩ

Expanded text:
e, et intinxit in favum mellis, et gustavit, et illuminati sunt oculi ejus. Non utique ad videndum illuminati, quia antea videbat, sed ad discernendum, quia vetita tetigerat; tunc enim casus ille, sicut et Adam, fecit illum attentum, reddiditque confusum; quo facto admoneremur omnes illecebras voluptatum in saeculo debere contemnere, qui Deo nitimur militare; non enim potest contra allophylos spiritales, id est, adversus principes tenebrarum viribus animi concurrere, qui adhuc hujus mundi negligit dulcedinem declinare. Mel enim distillant labia meretricis iuxta mysticos intellectus gustasse Ionathan et sorte deprehensum uix populi precibus liberSaul praelium adversus Amalech, et interfectis cunctis hostibus pepercit Agag regi: nec voluit disperdere omnia juxta praeceptum Domini, irasciturque ei Dominus. Veniens autem Samuel sumpsit gladium, et in frusta concidit Agag. Quando legunt quidam in Scripturis quod sancti
Abbreviated transcription (Latin):
uit Samuhel aut̃ post mortẽ hely regebat isrłm
accedentib alie nigenis adpugnã contra popłmdĩ:
intonuit dñs suꝑeos & c̃fusisunt. & offender corã
isrł atq superatisunt unc adsũpsit samuhel
lapidem unũ & posuit eũ int̾ mas fat & int̾ sem
Siue ut int̃pr&es septuaginta transtuler̃. int̃ mas¬
sefat nouã & ueterẽ. & uocauit nom̃eiꝰ lapis adiuto¬
rii & dix̃. usq huc auxiliatꝰ .ẽ. nob dñs. Massefat
int̃ proatur intentio. Lapis ille adiutorii medi¬
&as.ẽ. saluatoris ꝑquẽ traseundũ .ẽ. a massefat
ueterẽ ad nouã. iđ ab intentione qua expectabat᷑
incarnali regno beatido falsa carnalis adinten

Expanded text:
i. Samuel autem post mortem Heli regebat Israel. accedentibus alienigenis ad pugnam contra populum Dei, intonuit Dominus super eos, et confusi sunt, et offenderunt coram Israel, atque superati sunt. Tunc assumpsit Samuel lapidem uaginta transtulerunt, inter Masphat novam et veterem et vocavit nomen ejus, Lapis adjutorii, et dixit, Usque adhuc auxiliatus est nobis Deus. Masphat interpretatur intentio. Lapis ille adjutorii, medietas est Salvatoris, per quem transeundum est a Masphat uetere ad nonam, id est ab intentione, qua exspectabatur in carnali regno beatitudo falsa carnalis, ad inte
Abbreviated transcription (Latin):
renuntiantiũ scło de signauer: ꝗ nullũ delicti iugũ
traxer̃. Nã sicut ille pignerũ effectib arecto iti¬
nere minime digressȩ sunt: ĩta scĩmundorenuntian¬
eiꝰ carnales affectus odio debemus habere : itanec ꝓ¬
ximqͥ odio a nob habendis sed ȩo rũ inpedim̃ta quib
arecto itinere nob inpediunt Sic̃ & morsiait Qui¬

Expanded text:
untiantium saeculo designaverunt, qui nullum delicti jugum traxerunt. Nam sicut illae pignorum affectibus a recto itinere minime digressae sunt, ita sancti mundo renuntianma, sed ejus carnales affectus odio debemus habere, ita nec proximi odio a nobis habendi sunt, sed eorum impedimenta, quibus a recto itinere nos impediunt, sicut et Mo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uirgã electionẽ scõrũ autiorũ paleis seque ̃bua
Elicergo gedeon cũ audiss& ab angło quoddes¬
centib: populorũ milib: in uno uiro dñs plebeni
suã ahhostib liberar&: ꝓtinꝰ hȩdũ coxit tuuis
carnes sec đ prȩceptũ angeli simul cũatima suꝑ p&rã
posuit: & iuscarniũ desuꝑeffuidit. Quȩdũ angłs
uirge cacumine contigit: statim dep&ra ignis eru¬
pit. atq: sacrificiũ qđ offerebatur ad sũptũ est
Quo indiciũ declaratũ uidet᷑: quod poera illatipũ¬

Expanded text:
per virgam electionem sanctorum a vitiorum paleis sequestrabat. per virgam electionem sanctorum a vitiorum paleis sequestrabat. « Hic ergo Gedeon cum audisset ab angelo quod deficientibus populorum millibus, in uno viro Dominus plebem suam ab hostibus liberaret, protinus haedum coxit, cujus carnes secundum praeceptum angeli simul cum azyma supra petram posuit, et jus carnium desuper effudit. Quae dum angelus virgae cacumine contigit, statim de petra ignis erupit, atque ita sacrificium Deo quod offerebatur absumptum est. » Quo indicio declaratum videtur quod petra illa typu
Abbreviated transcription (Latin):
iđ eccłam Nã ia hel mulier ista aliengena incuius
manu uictoria facta ẽ. figurã ten& eccłȩ exgen¬
tib congregate Iahel autẽ int̃pr&at᷑ ascensio. quia
ꝑeccłam ascendit᷑ adce lum Ista palo sisaram hostẽ
p̃cepta facere non potuit. sola enĩ ifta ꝑlignũ in quo
sp̃italib sacram̃tis credentiũ salus .ẽ. fidei hostem
affligit Quẽ deinde mortuũ pellib obtegit: iđ in
clusũ in carnaliũ cordib dereliquit. Non enĩ la¬
tent mor tifera ipius. nisi incor ruptibilitate ui¬
tȩ auientib & peccata mortalia ꝑ p&rantib qͥdũ
prauȩ uiuentes segregant᷑ acorpore xp̃i: effi¬
in manu madian: ꝓcuius liberatione loquit᷑ angłs
dñi ad gedeon: cuius gesta quid mystice signif iceñ
de monstrandũ est Gede on nãq cũ sub arbore quer¬
cu triticimessem uirga ceder& & apaleis frum̃ta
sacrȩ legis p:aedest inato incarnationis future
misterio constitutus rectitudine iudicii. quasi

Expanded text:
 in cujus manu victoria est facta, figuram tenet Ecclesiae ex gentibus congregatae. Jahel enim interpretatur ascensio, quia per Ecclesiam ascenditur ad coelum. « Ista palo Sisaram hostem lus per legis praecepta facere non potuit. Sola enim ista per lignum in quo spiritualibus sacramentis credentium salus et fidei hostem affligit; quem deinde mortuum pellibus obtegit, id est, inclusum in carnalium cordibus derelinquit. Non enim latent mortifera ipsius nisi in corruptibilitate vitae viventibus, et peccata mortalia perpetrantibus; qui dum prave viventes segregantur a corpore Christi, effiin manu Madian, pro cujus liberatione loquitur angelus Domini ad Gedeon. Cujus gesta quid significent mystice, demonstrandum est. « Gedeon namque cum sub arbore quercu tritici messem virga caederet et a paleis frumenta sacrae crucis, praedestinato Incarnationis futurae mysterio constitutus, rectitudine judicii quasi
Abbreviated transcription (Latin):
antixp̃i. nisi qͥ ꝑfigurã recesserit & in monte bene¬
dictionis ascenderit Hic ẽ monsquẽ scĩ circũdabt᷑
quẽ & sc̃s morses in benedictionib sicuti ia superius
dic tum est inde utero nomium posuit
Adiecerꝰ deinde filii isrł seruire baalim. & diis
Valienis Tradent᷑q: in manu filiorũa mon
Tunc gepte galaditis fugiens a facie fatrũ suoꝵ
constituit᷑ in principẽ oppugnã filioru̾ ammon
Qui rediens post triuphũ immolauit filia quȩ sibi
post uictoriã prima occurrerat Sic eni uotum
sponderat. ut quicquid primũ reuertenti occur¬
rer& dño immolar& Quisergo ingepte pͣnun¬
tib primatũ accepit: Qui omia humanȩ sa¬
lutis sacram̃ta tãquã iuratus expleuit & quasi¬
lurasse eñi patri : uouisse unigenitu legimꝰ inpsal
sione. & ꝓsalute generis humani expler& hȩc eñi
quondã dñi natareus hab& quidã intipu xp̃i ges¬
tũ. primũ qđ ab angło natiuitas eiꝰ ad nuntiatur

Expanded text:
am recesserit, et in montem benedictionis ascenderit. Hic est mons quem sancti circumdabunt, quem et sanctus Moyses in benedictionibus, sicut jam superius dictum est, in Deuteronomio posuitAdjecerunt deinde filii Israel deservire Baalim, et diis alienis, tradunturque in manus filiorum Ammon; tunc Jephte Galaadites, fugiens a facie fratrum suorum, constituit in principem ob pugnam filiorum Ammon; qui rediens post triumphum immolavit filiam, quae sibi post victoriam prima occurrebat. Sic enim votum spoponderat, ut quidquid sibi revertenti occurreret, Domino immolaret. » Quis ergo in Jephte praenuntibus principatum accepit, qui omnia humanae salutis sacramenta, tanquam Jurasse enim Patri occubuisse unigenitum legimus, Psalmsione pro salute generis humani expleret. Haec ergo quondam Domini Nazaraeus, habet quidam in typum Christi gestum. Primum, quod ab angelo nativitas ejus annuntiatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tiae demutatione sacerdotii non .ẽ. insamuhele con
sanuhelem ꝓphocã postea sacerdotes fuer̃ de genere
a a ronsicut sadoch. & abiathar regnante dđ. Vnde
mutando ꝑxp̃m effici oportebat Nã cũ dic̃ loquens
locutussũ ut dom̃ tua & domꝰ patristui ministrar& incons¬

Expanded text:
tia de mutatione sacerdotii, non est in Samuele compSamuelem prophetam, postea sacerdotes fuerunt de genere Aaron, sicut Sadoch et Abiathar, regnante David, mutando, per Christum effici oportebat. Nam cum diceret: « Loquens locutus sum, ut domus tua et domus patris tui, » id est, Aaron
Abbreviated transcription (Latin):
samuhel erat ministrans intẽ plodñi accinctus ephot
Porro fili hely diuina sacrificia temerantes peccabaN
corã dño & deridebant ꝑ eos multisa crificiadĩ. Unde¬
& heby̧ sacerdos ꝓeoꝵ iniquitate dãpnatꝰ. ẽ : quod eos peccan¬
tes minus seuera anim aduersione pletebat Miserũ me¬
& qͥdẽ coercuit & qͥdẽ corripuit sedlenitate & mansu¬
etudine patris : non seueritate & auctoritate ponti¬
ficis Qua sentatitia discant sacerdotes quo modo i ꝑsi
& iã quã uis sc ĩsint : culpa tam̃ subditoꝵ eisdẽ sinon

Expanded text:
Samuel erat ministrans in templo Dei accinctus Ephot Samuel erat ministrans in templo Dei accinctus Ephot . Porro filii Heli divina sacrificia temerantes peccabant coram Domino; et deridebant per eos multi sacrificium Dei . Unde Heli sacerdos pro eorum iniquitate damnatus est , quod eos peccantes minus severa animadversione plectebat. Et quidem coercuit, et quidem corripuit, sed lenitate, et mansuetudine patris, non severitate, et auctoritate pontificis. Qua sententia discant sacerdotes quomodo propteretiam, quamvis sancti sint, culpa tamen subditorum, eisdem, si non
Abbreviated transcription (Latin):
nũ sacerdotiũ prȩfigurabat quiẽ. xp̃s iħs helr sacerdote
rȩꝓbato iđ iudaicos sacerdotio abiecto Mat̃ quoq:
ipsa samuhelis anna quȩ prius fuit sterelis poste¬
de laatur Quȩ nihil aliud incantico suo ꝓphoxare uidõe
modo ꝓpt̃ filium in p&ratũ exultanti pͣdicatione
laudasse Quidergo sibi uult qđ ait Potentium¬
arcũ fecit infirmũ & infirmi prȩcincti sunt uir¬
tute Pleni panib: minorati sunt & esurientes
transier terrã quia sterelis peperit septe & fo&os
infiliis infirmata est Nũ quid septẽ ipsa pererat
quãuis sterelis fuerit : Unicũ habebat quando ista
dicebat. Sed nec postea septẽ peperit siue sex ex qͥb:
septimus eã ipse samuhel sed tresmares & duas
feminas Deinde illo popłocũ ad huc nomoregna¬
nõ quod inextremo posuit dat uirtutẽ regib
ciuigas regis magni grã plena ꝓle fecunda dic̃
agnoscit : Ton firmatũ ẽ cormeũ in dño & exal¬
tatũ .ẽ cor meum indõ salutarimeo: &cac. Intrea

Expanded text:
s, Heli sacerdote reprobato, id est, Judaico sacerdotio abjecto. Mater quoque ipsa Samuelis, quae prius fuit sterilis, et postede laetatur. Quae nihil aliud in cantico suo prophetare videtur, modo propter filium impetratum, exsultanti praedicatione laudasse. Quid ergo sibi vult quod ait, Arcum potentum fecit infirmum, et infirmi accincti sunt virtute? Pleni panibus minorati sunt, et esurientes transierunt terram; quia sterilis peperit septem, et fetosa in filiis infiquamuis sterilis fuerit? Unicum habebat, quando ista dicebat; sed nec postea septem peperit, siue sex, quibus- septimus esset ipse Samuel, sed tres mares et duas feminas. Deinde in illo populo cum adhuc nemo regnaret, quod in extremo posuit: Dat uirtutem regibus civitas regis magni, gratia plena, prole fecunda Dei, agnoscit: Confirmatum est cor meum in Domino, et exaltatum est cornu meum in Deo salutari meo. Interea
Abbreviated transcription (Latin):
ue sunt. D& alib eñi residuis bene intellegit᷑ ẽe quod
dictũ ẽ: Quire manserint indomotua ueniat ut õder&
ꝓeo łfecto quicredidit in xp̃o sic̃ tẽporib apostol& ꝑ
e ipsa gente plurimi uenerunt & crediderunt Neque
nunc desunt quilic& rarissime tamen credant ut imple¬
atur inhis qđ hic homodĩ loquutus est: Qđł uõ continuo
secutus adiunexit & offerr& nũmũ argentũ & tartã
panis Qd ꝑnũmũ argenteũ : nisi oris confessio designat᷑
ius sit credentib ad salutẽ Argentũ eñi ꝓeloquiopo¬
nisolo psal mista testante ubicanit Eloqͥa dñielo¬
quia custa. argentũ igne examinatũ Qđer godici iste
quiuenit. dimitte me obsecro adinã partẽ sacerdota¬
lem ut comedam bucellã panis Sacerdotalẽ parcẽ corpꝰ¬

Expanded text:
e sunt . De talibus enim residuis bene intelligitur esse quod dictum est, Qui remanserit in domo tua, veniet ut oretur pro eo. Profecto qui credit in Christum, sicut temporibus apostolorum, ex ipsa gente primi venerunt et crediderunt. Neque nunc desunt qui, licet rarissime, tamen credant, ut impleatur in his quod hic homo Dei locutus est. Quod vero continuo secutus adjunxit, Et offert nummum argenteum, et tortam panis. Quid per nummum argenteum, nisi oris confessio designatur, quae fit credentibus ad salutem? Argentum enim pro eloquio poni solet, Psalmista testante, ubi canitur: Eloquia Domini, eloquio casta: argentum igne examinatum. probatum tequi venit, Dimitte me, obsecro, ad unam partem sacerdotalem, ut comedam buccellam panis. Sacerdotalem partem corp
Abbreviated transcription (Latin):
ut custodirent eũ ut int̃ficeret᷑ : Abscessit aut̃ dđ
nocte & fugiit adq saluatꝰ est. Cũq uenissent nuntii saul
inuenerunt statuã in lectodauid positã & pellem pilosa
caprarũ ad capudeiꝰ Audiamꝰergo quid hoc significat
qđ miserit saul ad custodiendã domũ đđ ut eũ int̃ficer&
Hoc non adcrucẽ dñi. sed tam̃ ad passionẽ eiꝰ pertin&
Crucifixus enĩ xp̃s & mortuus & sepultus est: Erat
sepul croxp̃i. Quomodo ergo ad hoc custodita ẽ. dom̃¬
dum non insepultura xp̃s sed incruce sit int̃ fectus
Refert ergo hoc ad corpus xp̃i quia int̃ficere xp̃m
quia dormientib: nob̵ uener̃ discipuli eiꝰ & abstulerunt
eũ Hoc ergo uellexp̃m int̾ficere nom̃ resurrectionis
eiꝰ extinguere ut mendatiũ euangelio prȩfer&  Sed
sicut illud non ualuit saul ut int̃ficer& dauid: ita nec

Expanded text:
ut custodirent eum, et interficeretur; abscessit autem David nocte, et fugit, atque salvatus est; cumque venissent nuntii Saul, invenerunt statuam in lecto David positam, et pellem pilosam caprarum ad caput ejus. Audiamus ergo quid hoc significet, quod miserit Saul ad custodiendam domum David, ut eum interficeret. Hoc non ad crucem Domini, sed tamen ad passionem ejus pertinet; crucifixus enim Christus, et mortuus, et sepultus est. Erat sepulcro Christi. Quomodo ergo custodita est domudum non in sepultura Christus, sed in cruce sit interfectus? Refertur ergo hoc ad corpus Christi, quia interficere Christum Quia dormientibus nobis venerunt discipuli ejus, et abstulerunte Christum interficere, nomen resurrectionis ejus exstinguere, ut mendacium Evangelio praeferretur. Sed sicut illud non valuit Saul ut interficeret David, sic nec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓph&is consotiendã De quorũ soci&ate qđ scĩs exstrrpe
abrahȩ uenientib consotiarent. mor̃ses incantico ostendit
Ingressa autẽ ruth cũ socrusua in terrã isrł obmerito ob¬
sequiorũ suorũ ꝓuidet᷑ ut homini coniunger&t: ex abra hȩ
styrƿe uenienti: & primũ quidẽ huic quẽ ipsa ꝓpinquum
magis eẽ. credebat Negat ille seposse illi nubere. &¬

Expanded text:
phetis, consociandam. De quorum societate quod sanctis ex stirpe Abrahae venientibus consociaretur, Moyses in cantico ostendit Ingressa autem Ruth cum socru sua in terram Israel, ob merita obsequiorum suorum providetur, ut homini conjungeretur ex Abrahae stirpe venienti, et primum quidem huic quem ipsa propinquum magis esse credebat: qui negat se posse illi nubere
Abbreviated transcription (Latin):
nob Quȩ respondit᷑ Nũ quid possũ deserere ui¬
nũ meũ. quil& ificat dm̃or hominẽ & int᷑c&era ligna
comoueri: Cũergo repudiata fuissent ligna sil uȩ
aboliua & ficu& uitȩ. uener᷑ adrã nũ ut eũ fibi face
regnare noluer Ligna quippe siluȩ homines ẽe
merito noluit nec oliua nec ficus regnare nec uitis.
significat ꝑicus autẽ sacrȩlegis imaginẽ habo. sicut in
euangelios criptũ. ẽ. Quidã pater familias pantauit
umea : & inuinea sua plantauit ficũ. Quis pater¬
familia s nisids qͥ samiliȩ suȩ iđ om̃iu̾credentiũ
ex aegrpto transtulisti. & utiq popłm nuineã exae¬
grpto transtulistilerat In hacimȩa plantauit
ficu hoc ẽ inpopł osuo posuit lege: Quialex pri¬
mitiuũ popłm ł ut ficꝰ grossus aridos & inutiles
deicit in t̾rã & postea alios fructꝰ generauit iđ¬

Expanded text:
it: Nunquid possum deserere vinum meum, quod laetificat Deum et homines, et inter caetera ligna promoveri? 7. Cum ergo repudiata fuissent ligna silvae ab oliva, et ficu, et vite, venerunt ad rhamnum, ut eum sibi facerregnare noluerunt. Ligna quippe silvae intelligimusmerito noluit nec oliva, nec ficus regnare, nec vitis, significat. Fieus autem sacrae legis imaginem tenet, sicut in Evangelio scriptum est: Quidam paterfamilias plantavit vineam, et in vinea sua plantavit ficum. 8. Quis paterfamilias, nisi Deus, qui familiae suae, id est, omnium credentium ex Aegypto transtulit. Et utique populum, non vineam ex Aegypto transtulerat. In hac vinea plantavit ficum, hoc est, in populo suo posuit legem, quae lex primitivum populum, velut ficus, grossos aridos et inutiles dejecit in terram, et postea alios fructus generavit, i
Abbreviated transcription (Latin):
tea copulatus .ẽ. si nagogȩ Post quã enĩ sicut scriptũ
iudeis & gentib ad quisitis: siue quia maior . ẽ. nume¬
obme delã sui sp̃s dđ demore psallentẽ iaculo conare¬
ł configert Sed ꝗd ẽ qđ dũ saulem sp̃s aduersus iñ ader
adp̃ hensa ddcrthara eiꝰ uȩsaniã mitigabat Per saulera
eñi iudoorũ ȩlatio perdauid autẽ humilitas xp̃i significa¬
tur Cũ ergo saul ab inmundo spũ arripit᷑ : dđ canente eiꝰ
uȩ sania tẽperat᷑. quia cũ sensus iudȩ orũ perblasplie miam

Expanded text:
tea copulatus est Synagogae. Postquam enim, sicut scriptum tea copulatus est Synagogae. Postquam enim, sicut scriptum Judaeis et gentibus acquisitis, sive quia major est numead medelam sui spiritus David de more psallentem jaculo conaretur configere. Sed quid est, quod dum Saulem spiritus adversus invaderet, apprehensa David cithara, ejus vesaniam itaque Judaeorum elatio, per David autem humilitas Christi significatur. Cum ergo Saul ab immundo spiritu arripitur, David canente, ejus vesania temperatur: quia cum sensus Judaeorum per blasphe
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ quosille in manu habebat & de quib: cxeras animas truci¬
dabatꝰ conuertunt linguas suas contra diabolũ : & sic go¬
ađ indecẽ milia conclamantiũ publicȩ gratulationis ora
sonarent : Hinc inuidia saulis & semen odiorũ aduersus
douid quẽ si mulator callidus ut sine insidiis suis possit
offerre discrimini. statuit eũ michol filiȩ suȩ nuptuis
alligari sicentũ sibi allophilorum preputia iunctos
of fertre P quib centũ ducenta dedit ille: & unde credi¬
tus ẽ regioparere uoto: inde auctus ẽ gloriosioritro¬
pheo: Ita & iudȩ i dũ contra uoluntatẽ dĩ xp̃m inter fice¬
pesuitunturi per id salutẽ gentium egerunt quod
credider extinguere. Quod uero dđ prius alienige¬
narũ p̃putia ad tulit & sic denuo filiȩ saul nuptus ha¬
ner significabat qđ xp̃s non prius sinagogã conubio
suo sponder& : nisiantea gloriosus ingentib fiero

Expanded text:
ejus, quos ille in manu habebat, et de quibus caeteras animas truciejus, quos ille in manu habebat, et de quibus caeteras animas trucidabat, convertunt linguas suas contra diabolum, et sic GoDavid in decem millia conclamantium publice gratulationis ora insonarent; hinc invidia Saulis, et semen odiorum adversus David. Quem dissimulator callidus, ut sine insidiis suis posset offerre discrimini, statuit eum Michol filiae suae 518 nuptiis alligari, si centum sibi Allophylorum praeputia victor offerret. 2. Pro quibus centum, ducenta dedit, et unde creditus est regio perire voto, inde auctus est gloriosiori trophaeo. Ita et Judaei, dum contra voluntatem Dei Christum interficere nituntur, per id salutem gentium egerunt per quod crediderunt exstinguere. Quod vero David alienigenarum praeputia attulit, et ic denuo filiae Saul nuptiis haesit, significabat quod Christus non prius Synagogam connubio suo sponderet, nisi antea gloriosus in gentibus fier
Abbreviated transcription (Latin):
legẽ Significat᷑ aũt gra lactȩ. hoc eni ẽ. in carne gratuitũ
ubi mater non quaerit accipere : sed satagit dare : Hoc mat̃
gratis dat : & contristat᷑ side sit quiaccipiat: Quo modo ergo
ostendit dđ legẽ sine grã operari non posse: Nisicuillos
lapides quinq: quib significabat᷑ lex libris quinq coniun¬
gere uolens giae posuit inuase pastorali quolac mulgere
se iac tantẽ dese prȩsumentẽ: Tulit un. lapidẽ & deiecit
diabolũ infronte ꝑcussit & cecidit ex eoloco corporis
ubi signũ xp̃i non habuit hoc quoq: lic& ad tendas quinq
lapides posuit : unũ misit Quinq librilecti sunt sed
unitas uicit. Plenitudo enĩ legis: caritas est Ut ait
apł̃s : suferentes inuicẽ indilectione: studentes serua
re sp̃s inuinculopacis: Deinde illo ꝑcus soatq deieto
gladiũ eiꝰ abstulit : & inde ille caput absciditꝰ. Ethoc sacit

Expanded text:
legem: significatur autem gratia lacte: hoc enim est in carne gratuitum, legem: significatur autem gratia lacte: hoc enim est in carne gratuitum, ubi mater non quaerit accipere, sed satagit dare; hoc mater gratis dat, et contristatur, si desit qui accostendit David Legem sine gratia operari non posse, nisi cum illos lapides quinque, quibus significabatur Lex in libris quinque, conjungere volens gratiae, posuit in vase pastorali, quo lac mulgere se jactantem, de se praesumentem. Tulit unum lapidem, jecit, inimicum in fronte percussit; cecidit ex ubi signum Christi non habuit. Hoc quoque licet attendas. Quinque lapides posuit, unum misit. Quinque libri lecti sunt, sed unitas vicit, Plenitudo enim legis charitas, ut ait Apostolus: Sufferentes invicem in dilectionritus in vinculo pacis . » Deinde, illo percusso atque dejecto, gladium ejus abstulit, et deinde caput abscidit. Et fecit hoc
Abbreviated transcription (Latin):
bellica sc̃s̃ dđ ut aduersus goliã ꝓceder& Haccar ma
ꝑ acratẽ & paruã staturã corporis portare nonualuit
Abiecit honͣerantia: accepit quinq lapides deflumine:
& posuit inuase pastorali his armatꝰ ꝓces sit &uicit
Hoc quidẽ ille cdlauid: Sedmrsteria p̾scrutemꝰ Indađ¬
sinuandȩ & cõmendandȩ grae p̃r&e uidens : armaposuit
quinq lapides tulit Deposuit ergo corporalia sacna¬
italegis quȩ non sunt in posita gentib: deposuit quae
& non obseruamus. sed tam̃ ad aliquã significatio¬
nẽ praemissa & posita intellegimꝰ: Deniq haec ar¬
ma deposuit : tãquã onera sacram̃toꝵ̃ uoceris
legis. & ipsam legem accepit Quinq: eñĩ lapides
quinq: libros morsi significant Tulit ergo illos
mundũ. Erant eñĩ influmine tãquã in popło illo
primo Lapideserant illic inutiles & uacabant
nihil ꝓfecerant Transiebat supra fluuius ꝗ sed
ꝗd fecit đđ  Ut lex in ipsa inutilis. eoẽ accepit
tudo eñi legis caritas quia grã facit implere

Expanded text:
t adversus Goliam procederet, haec arma per aetatem et parvam staturam corporis portare non valuit. Abjecit onerantia, accepit quinque lapides de flumine, et posuit in vase pastorali; his armatus processit, et vicit: hoc quidem ille David. Sed si mysteria perscrutemur, in Dasinuandae, et commendandae gratiae praevidens, arma deposuit, quinque lapides tulit. Deposuit ergo corporalia sacramenta legis, quae non sunt imposita gentibus. Deposuit quae et non observamus, sed ad aliquam significationem praemissa et posita intelligimus. Haec arma deposuit tanquam legis, et ipsam legem accepit; quinque enim lapides, quinque libros Moysis significant. Tulit ergo illos mundum: erant enim in flumine tamquam in populo illo primo lapides, erant illic inutiles et vacabant; nihil proderant, transibant sicut fluvius. Sed quid fecit David, ut lex ipsa utilis esset? accepit tudo enim legis charitas. Quia ergo gratia fecit implere
Abbreviated transcription (Latin):
parentib miraculis infuga uersis quia pauore
cont᷑riti a ꝑsequutione fideliũ cessauer᷑ Intu¬
endũ .ẽ. etiã id qđ illic scriptũest: Quia index
ergo illic scriptu ẽ : qđ indextera tubas & insi¬
nistra languenas tenuer Qui a xp̃i martrres
ꝓmas nohabent p̃dicationis gr̃am : corpor uo
uitlitatẽ ꝓminimo Quisquis eñi plus facit uti

Expanded text:
quia, pavore conterriti, a persecutione fidelium cessaverunt. Intuendum est etiam id quod illic scriptum est, quia in dexergo illic scriptum est quod in dextera tubas et in sinistra lagenas tenuerunt, quia Christi martyres pro magno habent praedicationis gratiam, corporum vero utilitatem pro minim
Abbreviated transcription (Latin):
septua ginta inquit fuit iunior filius: ex nobili
matrimonio quise absconderat. Iunior filius
quise absconderat. ut gladiũ inimici euader&
figura ẽ. residui popłi isrł: pͣdicante. helra ex¬
tremis teporib credituri. & ant ixpͣi gladiũ eua¬
suri Ascendit inquid iste inuertice montis ga¬
ritim dedcur mont᷑ẽ ascenderit : quia nec
ꝓph&are. nec ꝑsecutionẽ antixp̃i quisq euadere
potest: nisi qui in montẽ iđ in sublimitatẽ fidei

Expanded text:
septuaginta, inquit, fuit junior filius, ex nobili matrimonio, qui se absconderat; hic asqui fugitat ut gladium inimici evaderet, figura est residui populi Israel, praedicante Elia extremis temporibus credituri, et Antichristi gladium evasuri. « Ascendit, inquit, iste in verticem montis Garizim. » Sed cur montem ascendit? Quia nec prophetare, nec persecutionem Antichristi quisquam evadere potest, nisi prius in monte
Abbreviated transcription (Latin):
hic nimirũ actasunt: quȩ quantomagis usũ pugnan¬
di transeunt: tanto amplius aꝓphaandi ministe¬
rio ñ recedunt Quis enĩ umquã cũla guenis &
lãpadib adp̃liũuenit: Quis contra armaueni¬
ribilia hostib non fuissent Sediuctoria ista ad¬
testante didicimꝰ neparua hȩe quȩ factas unt
ꝑpendamꝰ Gedeon itaq ad pliũ ueniens: redẽp¬
toris nr̃i signat aduentũ De quoscriptũ. ẽ:
Tollite portas principes urãs. ele uam ini portae

Expanded text:
enim nimirum acta sunt, quae, quanto magis usum pugnanenim nimirum acta sunt, quae, quanto magis usum pugnandi transeunt, tanto amplius a prophetandi mysterio non recedunt. Quis enim unquam cum lagenis et lampadibus ad praelium venit? Quis contra arma veniribilia hostibus non fuissent. Sed victoria ista attestante didicimus, ne parva haec quae acta sunt perpendamus. Gedeon itaque ad praelium veniens Redemptoris nostri signat adventum, de quo scriptum est: Tollite portas, principes, vestras, et elevamini port
Abbreviated transcription (Latin):
Post hȩc diligentissimã mesterii explorationẽ cũiã
contra madianttas gedeon dimicare contender&
cecuexertit᷑ multitudine adbella ꝓcederas: diuipas
ili admonitionẽ p̃ceptũ ẽ. ut ad eluuium ueniens
om̃s quos flexis genib aquas haurire conspicerece
abello conflicture mouer& Actũ que .ẽ. ut trecen¬
tiuiri tantũ modo quistantes manib: aquas aus¬
roant remanser̃ Cũhis gedeon ad pliũꝑsit:
eosq ñ armis sedtub. lãpadib &la guenis arma
un Nãsicut illic scriptũẽ Accensas lãpadas
miser intrala gunculas & tubas indextera la¬
guenas autẽ insinistra tenuer̃ Et adhostes suos
cõminus uemientes : ceciner tub: confregerunt lagun¬
lã padũ. coruscatione: t̃riti hoste̾s infugã conuersis
Quid hoc ẽ. qđ tale bellũ ꝑꝓph&ã admediũ addu¬
citur : Anindicare nob̵ ꝓph& a studuit qđ ad ad¬
uentũ redẽptoris nr̃i. contradiabolũ illa subge¬
deonduce pugne uictoria de signauit. Nã talia

Expanded text:
Post hanc diligentissimam mysterii explanationem, cum « jam contra Madianitas Gedeon dimicare contenderet, et exercitus multitudinem ad bella produceret, divina illi admonitione praeceptum est, ut ad fluvium veniens, omnes quos flexis genibus aquas haurire conspiceret, a bellorum conflictu removeret; actumque est ut trecenti viri tantummodo qui stantes manibus aquas hauserunt, remanerent. Cum his Gedeon ad praelium pergit, eosque non armis, sed tubis, lampadibus, et lagenis armavit. » Nam, sicut illic scriptum est, « accensas lampades miserunt inter lagunculas, et tubas in dextera, lagenas autem in sinistra tenuerunt, et ad hostes suos cominus venientes, cecinerunt tubis, confregerunt lagunlampadum coruscatione territi hostes in fugam conversi sunt. » Quid hoc est quod tale bellum per prophetam ad medium deducitur? An indicare nobis propheta studuit, quod adventum Redemptoris nostri contra diabolum, illa sub Gedeon duce pugnae victoria designavit? Talia
Abbreviated transcription (Latin):
tunc erat ros ille cęlestis uisitationis inuellere.
Postea uero quãoues illeque perier domꝰ isrł qui
sub figura uelleris de monstrabant᷑. & oues ille.
fontẽ aquȩ uiuȩ negauer: rosfidei exaruit in
fideirore totus orbhumescit: iudȩi uero ꝓphocas

Expanded text:
tunc erat ros ille coelestis visitationis in vellere. tunc erat ros ille coelestis visitationis in vellere. Postea vero quam oves perierant domus Israel, quae sub figura velleris demonstrabantur, et oves illae fontem aquae vivae negaverunt, ros fidei exaruit in fidei rore totus orbis humescit; Judaei vero prophetia
Abbreviated transcription (Latin):
riũ uictoriȩ gedeon: & tam̃ lic& fortis & fidus.
plenius adhuc de dño futurȩ uictoriȩ docum̃ta
que rebat. ut a nocte lanȩ uellus inarea poner&.
&eẽ. suꝑ illũ tantũ modo. ros et suꝑomnẽ t̃rã sic citas
Et rursus similit̃ poner& ułlus & suꝑ totã t̃rã ros
eluer& : & siccitas e&̃ inuellere Quȩrit fortasse
aliquis. & tam̃ quasi incredulus. eẽ uideat᷑. qͥ frequen¬
tib iã fuerat indiciis informatus absit Noneñi
ille ambiguus erat: sed ni mirũ futura mysteria
p̃uidebat. quȩq etiã ꝓuid diligentissime explora¬
bat : ut ãplius creder& mysteriũ. dũ intellexiss&
oraculũ Quidergo uellus conplutũ & area sic ca
& postea conpluta area sicco uellere Nisi qđ pri¬
totus orb hoc hab&. illa uacuata .ẽ : Area eni illa
totũ orbẽ t̃rarũ significat Deniq quando totus
orb infructu suo cultu gentili suꝑstitionis arebat:

Expanded text:
rium victoriae Gedeon, et tamen, licet fortis et fidus, rium victoriae Gedeon, et tamen, licet fortis et fidus, pleniora adhuc de Domino futurae victoriae documenta quaerebat, ut una nocte lanae vellus in area poneret, et esset super illud tantummodo ros, et super omnem terram siccitas; et rursus similiter poneret vellus, et super totam terram ros plueret, et siccitas esset in vellere. Quaerit fortasse aliquis utrum quasi incredulus esse videatur, qui frequentibus jam fuerat indiciis informatus? Absit. Non enim ille ambiguus erat, sed nimirum praevidebat: quae etiam providus diligentissime explorabat, ut amplius crederet mysterium, dum intellexisset oraculum. Quid ergo vellus complutum, et area sicca, et postea compluta area sicco vellere, nisi qtotus orbis id habet, illa uacuata est. Quid iatotum orbem terrarum significat. Denique quando totus orbis infructuoso cultu gentilis superstitionis arebat,
Abbreviated transcription (Latin):
cħs incarne sua totius mundi peccata crucifixus a¬
boler& Nec solũ delicta factorũ: sed& iã cupi¬
ditates purgar& animarum Caro enĩ hȩdradcul¬
pã facti refert᷑ : ius ad inlecebras cupiditatũ. sic̃ scriptũ. ẽ
Quia c̃cupiuit popłs cupiditatẽ pessimã Et dixer̃ quis
nos cibabit carne: qđigit᷑ extenđ angłs uirgã & te¬
tigit porã de qua ignas exiuit: ostendit qđ carodñ¬
spurepl&ca diuino: peccata omĩa humanȩ condicio¬
nis exurer& Unde &e dñs ait Ignẽ uenimitte re
interrã Auertit igit᷑ uir doctꝰ & praesagus futuroꝵ
suꝑna mysteria: & ideo scđm oracula occidit uitu¬
lum apatre suo idolis reputatũ: & ipse septuennem
aliũ uitulũ immolauit dõ Quo facto manifestissim
reuel auit post aduentũ dñiomĩa gentilitatis abo¬
lenda ẽẽ. sacrificia: solũq sacrificiũ dõ dominicȩ
passionis ꝓredẽptione nr̃a religionẽ popłi deferen¬
inquẽ septi formis sp̃ĩtaliũ plenitudo uirtutum.

Expanded text:
s in carne sua totius mundi peccata crucifixus aboleret, nec solum delicta factorum, sed etiam cupiditates purgaret animorum: caro enim haedi ad culpam facti refertur, jus ad illecebras cupiditatum, sicut scriptum est: Quia concupivit populus cupiditatem pessimam et dixerunt: Quis nos cibabit carne . Quod igitur extendit angelus virgam, et tetigit petram de qua ignis exivit, ostendit quod carorepleta divino, peccata omnia humanae conditionis exureret. Unde et Dominus ait: Ignem veni mittere in terram . Advertit igitur vir et doctus et praesagus futurorum superna mysteria, et ideo secundum oracula occidit vitulum a patre suo idolis deputatum, et ipse septennem alium immolavit Deo, quo facto manifestissime revelavit per adventum Domini omnia gentilitatis abolenda esse sacrificia, solumque sacrificium Dominicae passionis Deo pro redemptione nostra religione populi deferenin quo septiformis spiritualium pleni
Abbreviated transcription (Latin):
ner̃ fractis om̃ib: membris : dorsũ quippe fugã signi¬
ficat. Quicũq eñi fugiunt : ꝑ sequentib: dorsũdant Unde¬
& scriptũ ẽ. de hostib. qm̃pones eosdorsũ Ubi sunt eñi
idola: perier̃ Et si aliqua remanentia abaliquib abs¬
condunt᷑ fugier̃. Qđ autẽ ꝑcussi sunt in posteriora
quia siqui susceperint testam̃tũ dĩ & posteriora
uitȩ dilexerint : exipsis iustissimẽ cruciabuntur
Quȩ sicut apłs inquit existimare debent eandem
sic̃stercora. Quienĩ sic ad sumunt diuinũ testam̃tũ
ut in posteriora respicientes : u&erise uanitati non
exuunt : similes sunt hostib illis qui archam testam̃ti
captiuam iuxta idola sua posuerunt : Et illa quidem
uera & iãnolentib: cadunt ꝗa om̃is carofȩnũ &
cdaritas hominis ut flosfeni Aruit fenũ flosde

Expanded text:
nerunt, fractis omnibus ejus membris; dorsum quippe fugam signinerunt, fractis omnibus ejus membris; dorsum quippe fugam significat: quicumque enim fugiunt, persequentibus dorsum dant: unde scriptum est de hostibus, Quoniam pones eos dorsum ; ubi enim idola perierunt, et si aliqua remanentia ab aliquibus absconduntur, fugerunt. Quod autem percussi sunt in posteriora m videtur: quia si qui susceperint testamentum Dei, et posteriora vitae dilexerint, ex ipsis justissqui, sicut Apostolus , aestimare debent eadem sicutet in posteriora respicientes, veteri se vanitate non exuunt, simicaptivam juxta idola sua posuerunt: et illa quidem vetera etiam nolentibus cadunt, quia omnis caro fenum, et claritas hominis ut fl
Abbreviated transcription (Latin):
Prostratoq helr desella pontifices iudeorũ sedem
habere uacuã : & głam sacerdotii regniq extinctã
Sed quidẽ. qđ dũ posuissent philistim archã dñi in
tẽplodagonis dĩsui: intrauer̃ tẽplũ & inuener̃ dm̃
suũ ꝓstratũ atq confractũ: capud eiꝰ dueq manus
abscisȩ Statĩenĩ ut test am̃tũ dñi ꝑuenit ingentes:
confestim idola quȩ deceptũ possidebant. orbẽ destruc¬
tasunt Omisq error simulacrorũ corruit prȩsen¬
tiã dĩferre nonsustinens Nam in manib: dagon prȩ¬
cisis : opus idolatriȩ amputatũ &icapite eiꝰ suꝑbia di¬
aboli abscisa significabat᷑ : a quomiciũ peccatifuit Qđđ
uero inlimine ut certũ scilic& prȩfinitũq: sui idolatrie
finẽ agnoscer&: Limeñi finẽ itineris significat & iã
illud ad magnã ꝑtin& significationẽ in ipsa ruina
dagon dĩ sui atq fractura Qđ dorsũ illius solũ inue¬

Expanded text:
prostratoque Heli de sella pontificis, Judaeorum sedem prostratoque Heli de sella pontificis, Judaeorum sedem habere vacuam, et gloriam sacerdotii regnique exstinctam. Sed quid est quod dum posuissent Philisthiim arcam Domini in templo Dagonis dei sui, intraverunt templum, et invenerunt deum suum prostratum, atque confractum caput ejus, duasque manus abscisas? 4. Statim enim ut Testamentum Domini pervenit in gentibus, confestim idola, quae deceptum possidebant orbem, destructa sunt, omnisque error simulacrorum periit, praesentiam Dei forte non sustinens. Nam in manibus Dagon praecisis, opus idololatriae amputatum, et in capite ejus superbia diaboli abscisa significabatur, a quo initium peccati fuit. 5. Quod vero in limine: ut certum scilicet praefinitumque suae idololatriae finis agnosci: limen enim finem itineris significat. Etiam et illud, ad magnam pertinet significationem in ipsa ruina Dagon dei sui atque fractura, quod dorsum illius solum inve
Abbreviated transcription (Latin):
& hominũ homoxp̃s ihs. cuiplebidicit apłs p&crus. Plebs
scã regale sacerdocium in hanc partẽ sacerdotalem pos¬
tulat comedere bucellã panis. quib: uerbis ipsũ sacrifi¬
ciũ xp̃ianorũ elegant᷑ exprȩssit : de quodicit sac̃ dos ipse
Panis quẽ egodedero caromea. ẽ. ꝓmundiuita Ipsũ ẽ. qͥppe
ris testamti aꝓphaa illo p̃nuntiata sunt : athelroffen
futuro significant gesta haec Proph&ice eni archa
illa ab al ienigenis capta: indicabat testam̃tũ di tran¬
siturũ ad gentes Quando eñĩ nuntiatũ. ẽ. helr sacer¬
doti captã fuisse archam dñi: cecidit desella & mor¬
tuus ẽ : Transeunte archa dñi ad gentes : perut atq
interut sacerdotiũ iudeorũ: Duo quoq filiihelr¬
qui corruerunt quorũ unius uxor uiduata: & mex
in partu mortua ẽ : ꝓpt̃ eandem ꝑturbationẽ quo e ui¬
denti signo p̃figiłatx̃ ẽ. post extincto sacerdotio iudeo
carnalẽ interisse sinagogam. illi carnalit᷑ inherentẽ

Expanded text:
hristus Jesus. Cui plebi dicit apostolus Petrus: Plebs sancta, regale sacerdotium . In hac parte sacerdotali, postulat comedere buccellam panis. Quibus verbis ipsum sacrificium Christianorum eleganter expressum est; de quo dicit Sacerdos ipse: Panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita . Ipsum est quippe ris Testamenti a propheta illo praenuntiata sunt ad Heli, offenso futurorum hoc significat res gesta. Prophetice enim arca illa ab alienigenis capta, indicabat testamentum Dei transiturum ad gentes. Quando enim nuntiatum est Heli sacerdoti captam fuisse arcam Domini, cecidit de sella, et mortuus est: transeunte arca Domini ad gentes, periit atque interiit sacerdotium Judaeorum. Duo quoque filii Heli corruerunt, quorum unius uxor viduata, et mox in partu mortua est, propter eamdem perturbationem. Quo evidenti signo praefiguratum est, post exstinctum sacerdotium Judaeorum, carnalem interiisse synagogam, illi carnaliter adhaerentem;
Abbreviated transcription (Latin):
OST LIBRUM IUDICU SEQUITURREGU¬
Et aspice tẽpora primo iudicũ postea regũ
Sic̃ erit primo iudicũ de inde regũ In his
autẽ regũ libris multis & uariis modis: sacram̃ta
tiari. Nouum sacerdotiũ. nouũq regnum. Reꝓbato
uetere qđ umbraerat futuri in dño iħu xp̃o uenturũ¬

Expanded text:
ost librum Judicum sequitur ReguEt aspice tempora, primo Judicum, postea Regum, sicut erit primo judicium, postea regnum; in his autem Regum libris multis et variis modis sacramenta tiari novum sacerdotium, novumque regnum, reprobato veteri, quod umbra erat futuri, in Domino Jesu
Abbreviated transcription (Latin):
hostes infuga uersis : quia dũmortuorũ martrrũ
corpora miraculis coruscare conspitiunt : luce
ueritatis fracti. qđ inpugnauer̃ credider̃ Ceci¬
uer martyres. donec eorũ corpora in morte
soluerent᷑ Corpora eorũ in morte soluta ut
miraculis coruscarent: Cor cauer̃ miraculis
ut hostes suos ex diuinaluce prosternerent
& notandũ qđ st&er̃ hostes antela guenas
fugerꝰ ante lãpadas Quianimirũ ꝑ secutores
sca ÷ fidei p̃dicatorib adhuc in corpore posi

Expanded text:
hostes in fugam versi sunt, quia dum mortuorum martyrum hostes in fugam versi sunt, quia dum mortuorum martyrum corpora miraculis coruscare conspiciunt, luce veritatis fracti, quod impugnaverunt crediderunt. Ceci praedicaverunt martyres, donec eorum corpora in morte solverentur. Corpora eorum in morte soluta sunt, ut miraculis coruscarent; coruscaverunt miraculis, ut hostes suos ex divina luce prosternerent. Et notandum quod steterunt hostes ante lagenas, fugerunt ante lampades, quia nimirum persecutores sanctae fidei praedicatoribus adhuc in corpore posi
Abbreviated transcription (Latin):
tant : hixp̃oduce contrahostes fidei ad preliũ ꝑgunt
V adunt ergo : cũ tubis cũ lãpadib cũla guenis
itq iste ut diximꝰ fuit ordo pliandi Ceciner̃ tubis
intralanguenas. lã padas ostender̃. quarũ coruscanti
luce hostes territi infugã uertant᷑. Designat᷑ itaq:
in tubis : clamor p̃dicationũ Inlãpadib claritas
miraculoꝵ In laguenis : fragilitas copor Tales
quippe secũ dux nr̃ ad prȩdicationis prȩliũ dux̃
quidis pecta salute copoꝵ hostes suos moriendo pro¬
sternerent eorũq gladios nonar mis sed patien¬
tie superarent Ar matienĩ uener̃ subducesuo ad pͣ¬
liũ martyres nr̃i sed tub sedla guenis. sed lãpadi¬
bus. Qui sonuer tub dũ p̃dicant Confregerunt
la guenas : dũ soluenda in passione sua corpora
hostib gaudiis obponunt Responder̃ lãpadib dũ
post solutionẽ corpoꝵ miraculis coruscar᷑ Mox que

Expanded text:
tantur, hi Christo duce contra hostes fidei ad praelium pergunt. 11. tantur, hi Christo duce contra hostes fidei ad praelium pergunt. 11. Vadunt ergo cum tubis, cum lampadibus, cum lagenis; atque iste fuit, ut diximus, ordo praeliandi. Cecinerunt tubis, vero lagenis lampades ostensae sunt, quarum coruscante luce, hostes territi in fugam vertuntur. Designatur itaque in tubis clamor praedicantium, in lampadibus, claritas miraculorum, in lagenis fragilitas corporum. Tales quippe secum dux noster ad praedicationis praelium duxit, qui despecta salute corporum, hostes suos moriendo prosternerent, eorumque gladios non armis, non gladiis, sed patientia superarent. Armati enim venerunt sub duce suo ad praelium martyres nostri; sed tubis, sed lagenis, sed lampadibus. Qui sonuerunt tubis, dum praedicant; confregerunt lagenas, dum solvenda in passiohostilibus gladiis opponunt. Resplenduerunt lampadibus, dum post solutionem corporum miraculis coruscaverunt. Moxque
Abbreviated transcription (Latin):
Non inmerito mhis trecentis gedeonẽ sequentib
illi designatisunt quib dictũ est. Siquis uult
post me uenire : abnego& sem&r ipsũ & tollat crucẽ
su am & sequat᷑ me Quisequentes dm̃m tanto uerius
crucẽ tollunt : quanto acrius sese domant. & erga
ꝓximos suos caritatis compassdͥone cruciant ur
Unde & ꝑhe techilẽ ꝓph&cã dicit᷑ Signatausuꝑfran¬
tes uirorũ gem̃tiũ & dolentiũ. Uelcerte inhis tre¬
centis qui in taulit tera continent᷑. hoc ex primit᷑
sunt adfluuiũ ut aquas biberent: & quia quas
flexis genib hauser̃ : abellica intentione re moti
sunt & quis nãq doctrinȩ sapientiȩ. stantiautẽ
genurecta operatiode signat᷑ Quieñĩdũ aquas
bibunt genu flexisse ꝑhibent & abelloꝵ cercamine
ducti ꝓhibitirecesser: his quidoc trinã cũoperibrec¬
tis non hauri unt Qui uero doc trinȩ fluentaita hau¬
rsunt ut nequaquã in prauis operib carnalit̃ inflec¬

Expanded text:
non immerito his trecentis Gedeonem sequentibus non immerito his trecentis Gedeonem sequentibus illi designati sunt, quibus dicitur: Si quis vult post me venire, abneget semetipsum, et tollat crucem suam, et sequatur me . Qui sequentes Dominum tanto verius crucem tollunt, quanto acrius sese edomant, et erga proximos suos charitatis compassione cruciantur. Unde per Ezechielem prophetam dicitur: Signa tau super fronte virorum gementium et dolentium . Vel certe in his trecentis, qui in tau littera continentur, hoc exprimitur, sunt ad fluvium, ut aquas biberent, et qui aquas flexis genibus hauserunt, a bellica intentione remoti sunt. 10. Aquis namque doctrina sapientiae, stante autem genu, recta operatio 497 designatur. Qui ergo, dum aquas bibunt, genuflexisse perhibentur, ab illorum certamine prohibiti recesserunt. Hi sunt qui doctrinam cum operibus rectis non hauriunt. Qui vero doctrinae fluenta ita hauriunt, ut nequaquam in pravis operibus carnaliter inflec