comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
is. in misericordia pauperum in¬
cum bebat : Et sicut scriptumẽ:
reddebat quaedĩsunt dõ. & quae
cesaris caesari rostituebat. Inter¬
ea igitur. uix cogentibus amicis
atque parentibus. ab inelita &
nobilissimagente puellarum quia
ds̃ sic uoluit. praeclaris moribus.
duxit uxorem. Namillud eidẽ
dñs specialemunas. uelutiduarũ
gemmarum splendidum decus.
inmundo indulsit. ut exeadem
egregia femina. duorum filiorum
gccudia suscepisset. Dum haec
itaque agerentur sicutiam supra
diximus. diuersis inpalatio honori¬
bus &minis terio. primus floruit.
sediugis illius meditatio. circamo¬
nasteria uellocascã uigilabat:
Temporibus autem illis. erat inminis¬
terioregis. uiregregius nomine
romaricus. quidesiderio illius sc̃ĩ.
& familiari iungebatur affectu.
Cum hoc igitur consilio inito. secundũ
prȩceptum dñi quidixit. Vade
uendeomnia quae habes. & da pau¬
peribus. & habebis thesaurũ incelo.¬
e Relictis omnib

Expanded text:
iis, in misericordia pauperum iniis, in misericordia pauperum incumbebat et, sicut scriptum est, reddebat quae Dei sunt Deo et quae caesaris caesari restituebat. 5. Interea igitur, vix cogentibus amicis atque parentibus, inclitam et nobilissimam a gente puellam, quia Deus sic voluit, praeclaris moribus duxit uxorem. Nam illud eidem Dominus speciale munus veluti duarum gemmarum splendidum decus in mundo indulsit, ut ex eadem egregia femina duorum filiorum gaudia suscepisset. Dum haec itaque agerentur, sicut iam supra diximus, diversis in palacio honoribus et ministerio primus floruit; sed iugis illius meditatio circa monasteria vel loca sancta invigilabat. 6. Temporibus autem illis erat in ministerio regis vir egregius nomine Romaricus, qui desiderio illius sancto et familiari iungebatur affectu. Cum hoc igitur, consilio inito, secundum praeceptum Domini, qui dixit: Vade, vende omnia quae habes et da pauperibus, et habebis tesaurum in relictis omnibus,
Abbreviated transcription (Latin):
itaq traditus pręceptori. intercȩ te¬
ros contubernales suos. sagax ingenii
& memoriae capax. amabilis fulsit.
Eratque xp̃oinse habitante. subditus
cunctis. sed fide &caritate. celsior
omnibus⁊ Cumque iam bene
edoctus. ad roboratam peruenisset
aetatem : gundulfo subregulo
siue etiam rectori palatii. uel con¬
siliario regis. exercitandus in bonis
actibus traditur. Huncille cum
accepisset. permulta de inceps ex¬
perimenta probatum. Iam que
theodeberti regis ministerio. dig¬
num aptauit⁊ Nam uistutebelli¬
gerandi. seu potentiam alius de in¬
ceps in armis. quis enarrare queat.
Praesertim. cum sepe falangas ad¬
uersarum gentium. suo abegisset
mucrone: qua propter effectus est
xp̃o prȩsule omnium primus. Qui
dudum pęnecunctoram ultimus
uidebatur. it aut sex prouintiae.
quasextunc &nunc totidem a¬
gunt domestici. subillius minis¬
tratione solius regerentur arbitrio
Nam sedulus in oratione. inieium¬

Expanded text:
itaque traditus praeceptori, inter ceteitaque traditus praeceptori, inter ceteros contubernales suos sagax ingenii et memoriae capax, amabilis fulsit eratque, Christo in se habitante, cunctis subditus, sed fide et caritate celsior omnibus. 'Cumque iam bene edoctus ad roboratam pervenisset aetatem, Gundulfo subregulo seu etiam rectori palatii vel consiliario regis exercitandus in bonis actibus traditur. Hunc ille cum accepisset, per multa deinceps experimenta probatum iamque Teutberti regis ministerio dignum aptavit. 4. Nam virtutem belligerandi seu potentiam illius deinceps in armis quis enarrare queat, praesertim cum saepe phalangas adversarum gencium suo abigisset mucrone? Quapropter effectus est Christo presolem omnium primus, qui dudum pene cunctorum ultimus videbatur, ita ut sex provinciae, quas ex tunc et nunc totidem agunt domestici, sub illius ministratione solius regerentur arbitrio. Nam sedolus in oracione, in ieiun
Abbreviated transcription (Latin):
ARNUL FUS
EPIS COPUS.
prosapi: genitus
francorum. altus
satis etnobilis paren¬
tibus: atque opulentissimus
in rebus sȩculifuit. sed nobilior
deinceps & sublimior. infide
xp̃i permansit Huius itaque
laudabilia facta quę gessit.
non nulla ego a familiaribus il¬
lius narrantibus. pleraque
permemetipsum. quȩ scriben¬
da assunt cognoui. Quade
re̾ opere precium censco ut
ab ipsius natiuitatis die. exor¬
dium loquendi sumamus. de¬
igitur quidam peregrinus. con¬
ticuo illo in loco habitans. a par¬
tibus italię ueniens. seruusdĩ
nomine stephanus. Huicaũ
cum reuelata fuissent. huius nati¬
uitatis exordia. silentio paulis per
interposito. tam quam caelitus sibi
responsum datum. prȩsaga uoce
tendite. quõ pueriste quinatus est.
sublimis atque summis honoribus
gestandus. magnuserit apud m̃
& homines : qͦ đ& deinceps uerax
probauit euentus Post haec autẽ
laudabilis indolis. plenus gratiadĩ.
iamtempus aduenit. ut lit terarum
studus inbuendus daretur Mox

Expanded text:
Arnulfus episcopus prosapie genitus Francorum, altus satis et nobilis parentibus atque oppulentissimus in rebus saeculi fuit; sed nobilior deinceps et sublimior in fide Christi permansit. Huius itaque laudabilia facta quae gessit nonnulla ego a familiaribus illius narrantibus, pleraque per memet ipsum quae scribenda adsunt cognovi. Qua de re operae precium censeo, ut ab ipsius nativitatis die exordium loquendi sumamus. igitur quidam peregrinus contiguo illo in loco habitans, a partibus Italiae veniens, servus Dei nomine Stephanus. Huic autem cum revelata fuissent huius nativitatis exordia, silentio paulisper interposito, tamquam caelitus sibi responsum datum, praesaga voce adtendite, quoniam puer iste, qui natus est, sublimis adque summis onoribus gestandus, magnus erit apud Deum et homines'. Quod et deinceps verax probavit eventus. 3. Post haec autem laudabilis indolis plenus gratia Dei, iam tempus advenit, ut litterarum studiis imbuendus daretur. Mox
Abbreviated transcription (Latin):
usus negaretur a uiro suo. utistic permul¬
to᷑rum itineris spatium deferretur. po¬
rum basilicã famulantium manibus in lata
pedibus addiuersorium rediit. Ac sanitatis
de praemortuis restituta membrismira culũ
suum ipsa circumtulit. Haecduo tantum
mira passione scõrum inserenda credidi.
Ceterum satis multa sunt quã euel inpurga¬
tione demonum uel in reliquis curationib:
operatur: Neq enim hoc ormitendũ ẽ
quod perlongum temporis tractum. be¬
ati innocentimartyris: rodanus reue
lauit. Iugienim eluuii uicinum in se
cespitem uergens. religiosa quadam
soli pernicue adsepulturã martyris
famulatrixunda peruenit.
Prolatasnamq reliquias. leniter lambens :
Nonideo asinu terrae protulit. ut ingurgitis
sui procella dimergeret: Sedob glori¬
osa deuotione. intra ambitũ basilicae. cete

Expanded text:
usus nega| retur . a uiro suo ut istic per mulusus nega| retur . a uiro suo ut istic per multorum itineris spati| um defereretur pom| martyrum basilica famolantium manibus inla| ta pedibus ad diuersorium rediit. Ac sanitate de| praemortuis restituta membris miraculum suum| ipsa circumtulit. Haec duo tantum mira passio| ne sanctorum inserenda credidi Ceterum satis multa sunt.| Que uel in purgatione daemonum . uel in reliquis| curationibus operatur. Neque enim hoc omitendu est quod per| longum temporis tractum beati ilavit. Iugi enim eluviae vicinum in se caespitem vergens, religiosa quadam soli pernicie ad sepulturam martyris famulatrix unda pervenit. Prolatas namque reliquias liniter lambens, non ideo a sinu terrae protulit, ut in gurgitis sui procella demergeret, sed ob gloriosam devocione intra ambitum basilicae cete
Abbreviated transcription (Latin):
cumstrueretur. basilica. quae uastenunc
adiuncta rupi ẽ: quidmiraculi tunc appa¬
ruerit : Nequaquam tacendum putaui
Accidit ut interreliquos artifices qui inui¬
tati conuenisse adhocopus uidebantur.
quidam adesset faber quemadhuc gentilẽ
esse constaret: Hiccum dominico die
quoce teri ad expectanda dieͥ eius festa ab¬
scesserant in fabrica solus substitiss& : In il¬
lo secreto sesubito claraluce manifestantib
scĩs. hic idem faber rapitur. atq: ad poe¬
nam uel adsuplicia distenditur. & ui sibi¬
liter turbã martyrum cernens uerbera¬
tus &iam increpatur. quod uel diedomini¬
co ecclesiae solusdeesset. uel illud fabricae
opus scm suscipere gentilis auderet: Quod
i eomiseri corditer a scĩs factum constitit:
Vt faber ille consternatus. & territus. salu¬
atq omnibus notumẽ. Mater familias
quinti. egregii. atq hon orati uiri. cũ ita pa¬
ralitica fuisset obstricta. Utetiam pedũ

Expanded text:
.| cum strueretur basilica quae usaste nunc .| cum strueretur basilica quae usaste nunc ad| iuncta rupi est . quid miraculi tunc apparuerit| Nequaquam tacendum putaui. Accedit ut inter| reliquos artefices qui inuitati conuenisse ad hoc opus| uidebantur . quidam adesset faber . quem adhuc gen| tilem esse constaret . hic cum domineco die . quo ceteri| dexpectanda die eius festa abscesserant in fabrica| solus substetisset . in illo secreto se subito clara luce| manifestantibus sanctis hic idem faber rapetur.| Atque ad poenam uel ad supplicia distenditur . et uisi| biliter turba marthyrum cernens uerberatus. Etiam| increpatur . quod uel die domineco eclesiae solus| deesset. Vel illud fabrice opus sanctum suscipere gen| tiles . audiret quod adeo misericorditer a sanctis fac| tum constetit . ut faber ille consternatus et ter| retus saluadque omnibus notum est. Mater familias .| quinti igregii . atque honorati uiri . cum ita para| litica fuisset obstricta. Vt etiam pedu
Abbreviated transcription (Latin):
ne promeruit: Haec nobis tantum denu¬
mero isto martyrum. comperta sint nomina.
Idest beatissimi mauricii: exsuperii. candi¬
di. in nocentii uictoris. atq uitalis. Cete¬
rauero nobis quidem in cognita. sed in libro
uitae sunt scripta: Exhac eadem legione
fuissedicuntur. etiam illimartrres. ursus.
& uictor. quossalo doro passas. fama confir¬
mat. Salodorum uero castrum ẽ super ara
fluminae Neq longe areno positum : Opere
praetium ẽ etiam illud indicare. Quiꝰ de¬
inde maximianum trucem trrannum. exitus
consecutus sit.: Cum dispositis insidis genero
suo constantino. tuncregnum tenentimor¬
tem moliretur : De prehenso dolo illius.
aput massiliã captus. nec multo post strangu¬
latus t tarrimoq: hoc supplicio affectus. Im¬
piam uitam digna morte finiuit.: Atuero
beatissimorum martrrum corpora post mul¬
tos passionis annos. scõ theodoro huius loci
epo reuelata traduntur . In quorum honore

Expanded text:
ne promeruit. Hec| nobis tantum . de nune promeruit. Hec| nobis tantum . de numero isto martyrum conperta| sunt nomina. Id est beatissimorum. Mauricii .| exsuperii. Candedi innocenti. Victoris atque uita| lis. Cetera uero nobis quidem incognita. Sed in libro| uitae sunt scripta. Ex hac eadem legione fuis| se dicuntur . etiam illi martyres. Vrsus et uic| tor. Quos salodoro passus fama confirmat. Salo| dorum uero castrum est super ara flumen. Neque lon| ge a reno positum opere praetium est etiam illud in| degare . qui deinde maximianum trucem tyran| num exitus consecutus sit. Cum dispositis insidiis| genero suo constantino tunc regnum tenenti mortem| moliretur . deprehenso dolo illius aput massilia| captus. Nec multo post strangulatus teterri| moque hoc supplicio affectus impiam uitam dig| na morte finiuit. At uero beatissimorum martyrum cor| pora post multos passiones annos sancto theodoro hu| ius loci episcopo reuelata traduntur . in quorum honore
Abbreviated transcription (Latin):
misceretur: Obtuleram corpus hoc neci:
Dum modo tante laudis consortio non carerem:
Talia dicente profanorum statim turba ual¬
lauit Quaeutrum xp̃ianus esset respondere
minaciter iubet: At ille paululum oculos
ad caelumerigens tali percan: tantibus ser¬
mone respondit.: Longusme uiuendi usus
adhancquam uidetis perduxit aetatem.
quaecumq: in hoc mundo aguntur. Autstu¬
dium repperit. autrerum uolubilitas agit
Aut uarius semper casus infestat. Quod cũq
uolumus. optamus. scimus aut cupimus. Totũ
mundum caligine submersum tenebris cir¬
cum fluentibus latet. Nisi nobis autuiam
Quod ego fideli mente perpendens. ut inã
ultimo contester affectu: Quod sime ad tẽ¬
pus paulo ante truc idatȩ legionis. itineris ne¬
cessitas detulisset. conuiuiis uelepulisurĩs.
horum funerum consortio praetulissem.
me uel post professionem meã. transi re ulte¬
rius perbeata funera nonsinatis. Haec eo
loquente subita percussoris obtruncat in sania

Expanded text:
mis| ceretur. Obtuleram corpus hoc neci . dum modo| tante laudes consorcio non carerem. Talia| dicentem profanorum statim turba uallauit .| que utrum christianus esset. Respondere minaciter| iubet. At ille paulolum oculos ad caelum erigens| tali percontantibus sermoni respondit. Longus| me uiuendi usus . ad hanc quam uiditis perduxit| aetatem quecumque in hoc mundo aguntur .| aut studium repperet . aut rerum uolubilitas| agit. Aut uarius semper casus infestat quodcum| que uolumus optamus scimus aut cupimus totum| mundum caliginem submersum tenebres circum| fluentebus latet nisi nobis aut . uiquod ego fideli| mente perpendens utinam ultimo contester| affectu . quod si me ad tempus paulo ante| trucitate legionis . iteneris necessitas detullis| set . conuiuiis uel epulis uestres horum funerum| consorcium praetullissem. me uel post| professionem meam transire ulterius per beata| funera non sinatis. Haec eo loquentem subita| percussoris obtruncat insania.
Abbreviated transcription (Latin):
beatissimus lan bertus ad uirũ
huius feminȩ nomine theodo iñ
ait blando eum conpellans sermone
Reddat uxortua pectinem nostr̃u
quem retinuit iniuste. Ille cum
a somno euigilas set ordinem uisi¬
onis coniugl suȩ narrauit, Illa

Expanded text:
beatissimus Landibertus ad virum beatissimus Landibertus ad virum huius faeminae nomine Theodoino, ait, blandoeum conpellens sermone: 'Reddat uxor tua pectenum nostrum, quem retinet iniustum'. Illi cum a somno evigilasset, ordinem visionis coiuie suae narravit. Illa
Abbreviated transcription (Latin):
basilicam. sed nullo modo erant
eam ausi ingredere: Etiam
cum ad propinquabant ad scm
locum ut certius auditum intel¬
legerent. mox paulatim sile¬
bant uoces psallentium cum re¬
gressierant longius dulciter re¬
sonabatcantus audientium
sic permanebat famulatus an¬
gelicus: Dineffabilis poten¬
tia creatorgeneris humani quis
potesttuam inuestigare mise¬
ricordiam quitanta dignatus
es ostendere seruistuis ut non
solum animas eorũ sed &cada¬
uera permittis custodire ange¬
lostuos: Quis dubitare potest
promissatu redemptor saccu¬
li quihumano nonsinis genen
misereri: Post haec in prȩfata
uilla leodio infracubiculum
ubi sc̃s dĩ felicem fudit cruorẽ
luminare exdiuina accensũ
ut omnis domus illa tota reful¬
gebat quasi radius solis: Itaque reman¬
serat ibidem pectinus pontificis op̃¬
timus ualde. Mulier quaedam
uidens eum cu piditatis stimu¬
lo exagitata rapuit eum atque in
propriam contulit mansionem
Quadam nocte apparuit periu sum

Expanded text:
basilicam, sed nullo modo erant basilicam, sed nullo modo erant eam auxi ingredere. Et iam cum adpropinquabant ad sanctum locum, ut cercius auditum intellegerent, mox paulatim silebant voces psallentium; cum regressi erant longius, dulciter resonabant cantus audientium: sic permanebat famulatus angelicus. O inefabilis potentia, creatur generis humani! Qui potest tua investigare misericordia, qui tanta dignatus es ostendere servis tuis, ut non solum animas eorum, sed et cadaver permittis custodire angelis tuis? Quis dubitare potest promissa tua, redemtor seculi, qui humanum non sinis genus perire? 20. Post haec in prefata villa Leodio infra cubiculum, ubi sanctus Dei felicem fudit cruorem, luminaria ex divina accensa ut omnis domus illa tota refulgebat quasi radius solis. Itaque remanserat ibidem pectenus pontificis optimus valde. Mulier quidem videns eum, cupiditatem stimulo exagitata, rapuit eum adque in propriam contulit mansionem. Quadam nocte apparuit per visu m
Abbreviated transcription (Latin):
to cum silentio flebat amarissi¬
me: Ergo cumcorpus culũs ad
portum peruenis set. petie runt eum¬
exmore. deposito denaui inferetro¬
quẽ inditum ad basilicam scĩpetri
defferunt clericum hymnis: Popu¬
lus cum lamentis. ibique excubias
uicissim agentes. noctem peruigi lẽ
ducunt: crastina diȩ non fuerunt
ausidecoratum prȩperare sepulchr̃u
cum magno metu intũba patris una.
cum ipsius cadauere mancipatus ẽ
sc̃s & multum festine: Saxo coo¬
pertd sibique submagno seruatur
honore : Uallatur tumba surrec¬
turus iacebat ingloria. ruit in ob¬
sequium funeris poenae omnis ci¬
uitas: Tali pompa. pastor fuclit
cruorem infinem & sic constipatus
repositus est  insepulchro
Cuius angeli dĩ custodit monumen¬
tum: Diebus canentib psallentes
in ipsa basilica in staruocem ipsi¬
us sc̃i cum aliis eius similis modo¬
latione dulcissima resonantes:
Quam multi ex loco illius audien¬
tes & mirantes cupientes introire

Expanded text:
um cnm silentium flebant amarissium cnm silentium flebant amarissimae. Ergo cum corpusculus ad portum pervenisset, petierunt ex more deposito de nave, in faeretroque inditum ad basilicam sancti Petri deferunt eum; cleri cum hymnis, populus cum lamentis, ubique excubies vicissem agentes, noctem pervigilem ducunt. Crastina diae non fuerunt ausi decoratum preparare sepulcrum. Cum magno metu in tumba patri una cum ipsius cadaver mancipatus est sanctus et multum festinae saxo coopertus; ibique sub magno servatur honore, vallatus tumba, surrecturus iacebat in gloria. Ruit in obsequium funeris poene omnis civitas. Talem pompa pastor fudit cruorem in finem et sic constipatus repositus est in sepulcro. 19. Caius angeli Dei custodientes monumento, diebus ac noctibus psallentes, in ipsa basilica instar vocem ipsius sancti cum aliis eius similis modolationem dulcissimam resonantes. Quem multi ex loci illius audientes et mirantes, cupientes introire
Abbreviated transcription (Latin):
dem inuenerunt: Unus autem erip¬
sis ferens supertectum cubilis ubi
sc̃s dĩorabat in ictu teli iaculauit eũ
Puicursu beato consummato reddi¬
dit sp̃m. Cuius famulatui angeli
prestabant obsequium. & cũ mag¬
nacdaritate animam eius deferunt
paradiso : Corpus itaq beatis¬
simi uiri pauciquia forib fuerunt &
euaserunt ex famulis eius. posue¬
runt illud innauiculam subuili
tegumento operto nauigauerunt
eum ad ciuitatem eiustre iectum:
Audito nuntio peropida quod dom¬
nus landebertus consummatus
esset martyrio Contremuit
uni uersa regio & loquebantur
inuicem mutuo: Siduitius in mundo
habitasset aucta potius opera incre¬
mentasit: Ideo utinam cum ipso
interempti fuissemus.: Ab sen¬
tiã eius ferre non possumus.: Etiã
ista sermocinantes nullomodo
quibant temperare afletu subi¬
to currente nuntio . Omnes pla¬
teas impleuit rumor. ciuita sto¬
ta simul lamentabatur.: Reple¬
ti omnes tristitia & metu procer¬

Expanded text:
dem invenerunt. Unus autem ex ipdem invenerunt. Unus autem ex ipsis ferens super tectum cubile, ubi sanctus Dei orabat, in ictum teli iaculavit eum; que, cursum beatum consummatum, reddedit spiritum. Cuius famulatum angeli praestant obsequium et cum magna claritate anima eius deferunt paradiso. Corpus itaque beatissimi viri pauci, qui a foribus fuerunt et evaserunt ex famulis eius, posuerunt illud in navicula, sub vile tegimine operto; navigaverunt eum ad civitatem eius. 18. Audito nuntio per oppidos, quod domnus Landibertus consummatus esset martirium, contremuit universa regio, et loquebantur ad invicem mutuo: Si diutius in mundum habitasset, aucta potius opera incrimentasset. Ideo – utinam cum ipso interempti fuissemus! – absentiam eius ferre non possumus'. Et iam ista sermocinantes, nullo modo quiebant temperare a fletu, subito currente nuntio, omnesque plateas implevit rumor, civitas tota simul lamentabat, repleti omnes tristicia et metu, procer
Abbreviated transcription (Latin):
primum uerbum repperit : Qũo
requiret dñs saguinem seruorum suorũ:
Sicut gachariam quem interfecerunt in¬
tertemplum & altare. & dum morere¬
tur ait.: Uideat dñs & requirat. Ita &
iste inuictus & firmus permansit:
Insidie nece cognita ponti ficis. cũ
rumorem & uoiferationes audiss&
& subito cirtum septam domum sen¬
sit ait ad nepotes suos. rei& noxii in
crimine neci fiustis : Recipite modo
quod tunc egistis: Non ignarus qđ
dñs examinator iustus noniudicat
bis peccatores.: d monet autem
& ministros seruientesq: suos : Audi¬
te dilectissimi. paruitatis mȩ ͦ ultimã
sententiam. gratisice percipite uer¬
baoris mei. si me uicaria dilectione
amatis diuina iussa implere conten¬
dite: Ihi peccata uestra confite¬
mini: Siueraciter amatores mei
fiustis: xp̃m sicut &ego diligite
prostrauit se terrȩ extensa brachi¬
a incruce. Orationem fundens cum la¬
crimis. & subito peruenerunt carnifi¬
ces: Ingressisunt domum interfe¬
cerunt inore gladiomnes quosibi¬

Expanded text:
imum verbum reperit : Quoniam requiret Dominus sanguinem servorum suorum. Sicut Zacharias, quem interfecerunt inter templum et altare, et dum moreretur, ait: Videat Deus et requirat, ita et iste invictus et firmus permansit. Insidiae necem cognita pontifici, cum rumorem et vociferationes audisset et subito circumseptam domum sensit, ait ad nepotes suos: 'Rei et noxii in crimine necem fuistis; recipite modo, quod tunc egistis', non ignarus, quod Dominus examinator iustus non iudicat bis peccatores. Admonet autem et ministros servientesque suos: 'Audite, dilectissimi, parvitatis mei ultimam sententiam; gratifice percipite verba oris mei. Si me vicaria dilectione amatis, divina iussa implere nunc contendite, Iesum peccata vestra confitete; si veraciter amatores mei fuistis, Christum sicut et ego dilegite.prostravit se terre, extensa brachia in cruce, orationem fundens cum lacrimis. Et subito pervenerunt carnifices, ingressi sunt in domo, interfecerunt in os gladii omnes quos ibi
Abbreviated transcription (Latin):
is donec deficiant.: In dõ faciemus
uirtutem & ipse ad nihilum declu¬
c& inimicos nostros: Etait ad ne¬
potes suos: Rei & noxii recorda mi¬
ni quod in crimine fuistis. Nescitis
quia ds̃ non iudicat bis peccatores
nec peccata dimittat inuindicata sed
quȩ tunc egistis inique modo reci¬
pite iuste: Quid ad meuos uenitis:
sed ambulate ante conspectum illo¬
rum & ibi quod dedistis prouidi¬
cio dñi recipite hodie, Meliusẽ
carnes ur̃as ad lacerandum trade
aeternum, Tunc respondit unus
exne potibus eius aut lecus: Lege
modo in uoluminis dm̃dĩtui et per¬
fice opus uum quod caepisti felici¬
ter & ut dñs uult itaerit denobis:¬

Expanded text:
is, donec difficiant. In Deo faciamus is, donec difficiant. In Deo faciamus virtutem, et ipse ad nihilum deducet inimicos nostros'. Et ait ad nepotes suos: 'Rei et noxiae, recordate, quod in crimine fuistis. Nescitis, quia Dominus non iudicat bis peccatores nec peccata nono demittit invindicata? Sed que tunc egistis iniqui, modo recipite iuxte. Quid ad me vos venistis? Sed ambulate ante conspectu illorum, et ibi quod dedistis, pro iuditium Domini recipite hodie. Melius est carnes vestras ad lacerandum trader diaem Domini in aeternum'. Tunc respondit unus ex nepotes eius Autlaecus: 'Lege modo in voluminis domini Dei tui et perfice opus suum, quod coepisti feliciter; et ut Dominus vult, ita erit de nobis
Abbreviated transcription (Latin):
super iniquos manibus bellantes
iniecere: Etistadicente eo. Ecce
subito uenerunt impii adostium
domus eius. & lanceis suis inpari¬
etem domus defocerunt. & non nul¬
li ingressi fuerunt. Tunc duo nepo¬
tes sui petrus. & aut lecus surgentes
Arreptisque fustibus coeperunt eos
fortiter pertutere qui ingressi fue¬
rant domum: Mox expulerunt
cos foras a faciedomus ., Tunait uir
dĩ beatus landebertus ad nepotes
suos & adiuniores suos quubidem in
domoaderant:: Sime uicaria dilec¬
tione amatis xp̃m sicut & ego diligite
& ihũ peccata ur̃a confitemini meopor¬
tet dissolui & cum dño uiuere: Equi¬
bus unus exnepotibus suis aut lecus
ait ad illum. & non audis quid a fonis
inimici dĩ proclamant. Ignĩmitte¬
tu ut succendatur domus &ardeant
uiui: Tunc uirdĩ sc̃s lan bertus
respondit.: Nontimeam persecuto¬
rum seuitiam. quia ignis erit illis
inuindicta datus. qui manducabit
carnes eorum usque in medullis su¬

Expanded text:
super iniquis manibus bellaturus super iniquis manibus bellaturus iniecere'. Et ista dicentem ei, ecce! subito venerunt impii ad ostium domus eius et lanceis suis in parietem domus defixerunt et nonnulli ingressi fuerunt. 15. Tunc duo nepotes sui Petrus et Autlaecus surgentes, areptisque fustibus, coeperunt eos fortiter percutere, qui ingressi fuerant domum; mox expulerunt eos foras a faciae domus. Tunc ait vir Dei beatus Landibertus ad nepotes suos et ad iuniores suos, qui ibidem in domo aderant: 'Si me vigaria dilectione amatis, Christum sicut et ego dilegite et Iesum peccata vestra confitete; me oportitur desolvi et cum Domino vivere'. E quibus unus ex nepotes suos Autlaecus ait ad illum: 'Et non audis, quid a foris inimici Dei proclamant: Igne mittetis, ut succendatur domus et ardeant vivi?' Tunc vir Dei sanctus Landibertus respondit: 'Non timeamus persecutorum sevitia, quia ignis erit illis in vindicta datus, qui manducavit carnes eorum usque in medullis su
Abbreviated transcription (Latin):
misit in medio luporum ponere:
Cum uero dodo &plurima multitud o
sod aliõrum cius cumeo ad propinquas¬
set & intrare caepissent
uidisset haec memoratus puer: su¬
bito currens nuntiauit pontifici:
Quȩ pontifex nec insopore conuersus
adhuc expectabat felice somno
dormire. nesciens quod ad agonẽ
properaturus esset: Sed hocau¬
dito nuntio uelocissime surgens :
Tunc sacerdos ilico lande bertus dis¬
calciatis pedibus. fortissimus pręli¬
ator. Continuo ad prehenso gla¬
dio inmanibus suis. ut contra hostes
suos pugnaturus accederet. & xp̃s
quem semper in auxilium sibi postu¬
lauerat. non longe abillo erat: Sed
apud altissimum consilium iniit
sempiternum mansurum. tacita men¬
te confisus in dño ⁊ Nec mora com¬
mutans gladium. demanibus proie¬
cit terram &ait: Si fugero gladi¬
um deuitaui. & siperstitero. aut ca¬
dendum mihiest aut uitendum est:
Cedne aliquando perdam uictoriã
Melius est morimihi in dño quam

Expanded text:
misit in medio luporum ponere. misit in medio luporum ponere. Cum vero Dodo et plurima multitudo sodaliorum eius cum eo adpropinquaset intrare cepissentcumque vidisset hec memoratus puer, subito currens nunciavit pontifici. 14. Que pontifex, nec in sopore conversus, adhuc expectabat felice somno dormire, nesciens, quod ad agonem properaturus esset. Sed, hoc audito nuntio, vellocissime surgens, tunc sacerdus illico Landibertus, discalciatis pedibus, fortissimus proeliator, continuo adprehenso gladio in manibus suis, ut contra hostes suos pugnaturus accederet; et Christus, quem semper in auxilium sibi postolaverat, non longe ab illo erat. Sed apud altissimum consilium inhiit serapiternum mansurum, tacita mente confisus in Domino; nec mora commutans, gladio de manibus proiecit ad terram, ait: 'Si fugiero, gladium devitavi; et si perstitero, aut cadendum mihi est aut vincendum est. Sed nec aliquando perdam victoriam: melius est mihi mori in Domino, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ratuf quieuit. sed felici somno expecta¬
bat dormire: Maneuero facto cũ¬
ꝗue fulgens aurora diȩidaret initium:
Unus quidam puer exfamulis eius nomine
baldo ueds. cuiaduigilandum in ipsu
nocte ante domnum apostolicum fu¬
erat iussum Exit foras in ac cubitu
domus ipsius: Moxuidit turbam mul¬
tam hostili exercitii uenientem pertur¬
mas & cuneos. quam nebula sequens te¬
gebat.: Non nulli sequentes quierant
deipso exercitu. luderunt superdomũ
ubi domnus apostolicus aderat. sursum
in altitudinem intercȩlum & terram
crucis dominicȩ signum. clanore
aun metallo fulgentem: Eterat mul¬
titudo copiosa uirorum pugnatorum
ad bellandum. Eterant induti lonas
& casidis. clippeis & lancȩis. Gladusq
precincti & sagittis cumpharetris ar¬
mati. precedebant filium perditio¬
nis impiissimum dodonum: Feratis
dentibus sicut lupi rapacissimi. adde¬
gluciendum super ouem dñi. erant in¬
tenti adim molandum. quem xp̃s pro¬

Expanded text:
ratus quievit, sed felice somno expectaratus quievit, sed felice somno expectabat dormire. 13. Mane vero facto, cumque fulgens aurora diei daret initium, unus quidem puer ex famulis eius nomine Baldoveus, cuius ad vigilandum ipsa nocte ante domnum apostolicum fuerat iussum, ipse exiit foras in accubito domus ipsius: mox vidit turba multa, hostile exercitu veniente per turmas et cuneus, quem nebula sequens tegebat. Et nonnulli, qui sequentes erant de ipso exercito, viderunt super domum, ubi domnus apostolicus aderat, sursum in altitudinem inter caelum et terram crucis dominicae signum clariori auri metallo fulgentem. Et erat multitudo copiosa virorum pugnatorum ad bellandum, et erant induti lurices et cassidis, clipeis et lanceis gladiisque precincti et sagittis cum pharetris. Armati precedebant filio perditionis inpiissimo Dodono ferratis dentibus; sicut lupi rapacissimi ad deglutiendum super ovem Domini erant intenti ad immolandum, quem Christus pro
Abbreviated transcription (Latin):
iam dictam leodio: Cirta mediã noctẽ
sicut solebat. ex surgens solitarius re¬
lictis discipulis solus ibat in noctur¬
no adorationem deuotus totam sp̃e
suam dño committens psalmorumq
cantus uigiliarum studio prope ad
lucis ortum orando usque perduit:
Postea uero ueniens tangens que manu
tenebat fustem pulsans ostium camerȩ
appellans discipulos doit: Exper¬
ges cimini & leuate iam ad propinquat¬
& horaest ut psallamus dño in matu¬
tinum lactitiae: Fleuatisq fratrib
tunc una cum illis dño matutina red¬
dit obsequia: Officioq peracto
&cursu expleto reuersus domum
& protantis laborib: & multis bonis
operibus quae semper abexordu su in¬
fantia felicius perȩgit: Et in ipsa
nocte sicut erat consuetus. Inuigilus di¬
utius inmoratur. & multas dñm queru¬
las fudit preces: Praenimia lassitudi¬
ne erat ualde grauatus: Ad lectum
uadens cupiebat quiescere pausam:
tubi instrata recubans adhuc nec sopo¬

Expanded text:
iam dicta Leodio, circa media nocte, iam dicta Leodio, circa media nocte, sicut solebat, exsurgens solitarius, relictis discipulis, solus ibat in nocturno ad orationem devotus, totam spem suam Dominum committens, psalmorumque cantus vigiliarum studio prope ad lucis ortum orandum usque perduxit. Postea vero veniens, tangens que manu tenebat fuste, pulsans ostium camere, apellans discipulis dixit: 'Expergescimini et levate; iam adpropinquat et hora est, ut psallamus Domino in matutinis laetitiae'. Elevatisque fratribus, tunc una cum illis Dominum matutinis reddit obsequia. Officioque peracto et cursu expleto, reversus domum, et pro tantis laboribus et multis bonis operibus, que semper ab exordii sui infantia filicius peregit, et in ipsa nocte, sicut erat consuetus, in vigiliis diutius inmoratur et multas Dominum querulas fundidit pręces. Pre nimia lassitudine – erat valde gravatus – ad lectum vadens, cupiebat quiescere paululum. Ad ubi in stratum recubans, adhuc nec sopo
Abbreviated transcription (Latin):
lingua : Etiam Icum dñs uocas¬
set sc̃m landebertum. ut protantis
operbus dignam redder& ei mer¬
cedem: Insurrexerunt duo pessi¬
mi homines. gallus. & germanus
suus riualdus. In aduersitatem cius.
et insȩuientes eclesiae suae intan¬
ta opera peruersa ut nullus ferre
pleci amici pontificis ira &etristitia ca¬
lamitate magna conpulsi &humilita¬
te depraessi interfecerunt eos exme¬
nto eorum: Indiebus illis erat dodo
domesticus lamdicti principis pip¬
pini proprius consanguineus eorum
quuinter fecti fuerant. & erant ei pos¬
sessiones multȩ & in obsequio eiuspueri
multi: Cum audiss& necem proximo¬
rum collexit magnam copiam uirorũ
fortissimos ad preliandum mox inruit
ad interficiendum beatum uirum lam¬
debestum pontificem. Inuilla cuius
uocabulum est leodius sita super flu¬
uium quiuocatur mosa Adpro¬
pinquauit aũt pontifici gloria & do¬
mesticis poena: Tunc adueniens
uir dĩ landebestus pontifex inuillã

Expanded text:
lingua. 11. Etiam cum Dominus vocaslingua. 11. Etiam cum Dominus vocasset sanctum Landibertum, ut pro tanta opera dignam redderet ei mercedem, surrexerunt duo pessimi homines Gallus et germanus suos Rivaldus in adversitatem eius et in servientes ecclesiae suae in tanta opera perversa, ut nullus ferre e illos. Repleti amici pontificis ira et tristicia, calamitate magna conpulsi et humilitatem depressi, interfecerunt eos ex merito eorum. In diebus illis erat Dodo domesticus iam dicti principes Pippini, proprius consanguinius eorum qui interfecti fuerant, et erant ei possessiones multae et in obsequio eius pueri multi. Cum audisset necem proximorum, collexit magna copia virorum, fortissimus ad praeliandum; mox inruit ad interficiendum beatum virum Landeberti pontifici in villa cuius vocabulum est Leodius, sita super fluvium qui vocatur Mosa. Adpropinquavit autem pontifici gloria et domestici paena. 12. Tunc adveniens vir Dei Landibertus pontifex in villa
Abbreviated transcription (Latin):
ntanta mansuetudine uersi & fide xp̃i
confirmati erant: ut ipsum imitari
cupiebant.: Sicque demum ut qua¬
sicȩlitus lumen ostendebat. et in lus¬
trabat ut radius solis. Partes illas bar¬
barorum: Abiecto itaque fetore ido¬
latriae odorem suauissimum quasi
exaro matibus aspergebat: Cum
omniauetontote predicabat gentes
& semper suauissimam habebat de
his quȩ dĩ sunt allocutionem. A posto¬
licam normam tenebat in doctrina
humana. O stendebat contrauuln&¬
rec regulam honestam &rectam:
Arguebat clementer quod credens
docebat et quod docens imitabatur:
Ipse uero roborabat se. Inuigiliis.
in orationibus. Inie unis. Inȩlemo¬
sinis fidem seruabat : Cursum con¬
sum mationis & coronam iustitiae
spectabat.: Ante oculos eius sem¬
per diesultima uersabatur. Hui¬
us modi landebertus pontifex exer¬
citatus. diuina eum gratia comita¬
batur uberius., Mlulta & magna
operatus est perficiens bona quȩ
nunc non fufficit narrantis uoluere

Expanded text:
in tantam mansuetudinem versi et fidem Christi in tantam mansuetudinem versi et fidem Christi confirmati erant, ut ipsum imitare cupiebant. Sicque demum, ut quasi caelitus lumen ostendebat et inlustrabat ut radius solis partis illius barbarorum. Abiecto itaque fetore idolatriae, odorem suavissima quasi ex aromatibus aspargebat. Cum omne auctoritate predicabat gentes et semper suavissimae habebat de his quae Dei sunt allocutionem. Apostolica norma tenebat in doctrina humana, ostendebat contra vulnera regula honesta et recta, arguebat clementer, quod credens docebat et quod docens imitabat. Ipsi vero roborabat se in vigiliis, in orationibus, in geiuniis, in aelimosinis. Fidem servabat, cursum consummationis et coronam iustitiae spectabat. Ante oculus eius semper dies ultima versabatur. Huiusmodi Landibertus pontifex exercitatus, divina eum gratia commitabatur; uberius multa et magna operatus est, perficiens bona, quae nunc non sufficit narrantis evolvere
Abbreviated transcription (Latin):
do uehemens : Fortis inpericulo.
Patiens in aduersis. Gloriosus inmise¬
ricordia. Strenuus indisciplina lus¬
titiȩ seueritate terribilis. Ad grati¬
am promptus. Ad ignoscendum pa¬
ratus: Castite corporis perseuerans:
Nutritor gregis. pastor ecdesiae
perfectus. plebi monita xp̃i & pre¬
cepta prebens. Cura pastorali solli¬
citus. Lustrauit urbes. & municipia
cirtum quaque sibi conmissa: Euan¬
geliorum coruscabat lumine. Lu¬
gens fidem xp̃ianorum. & crebro
miserabilem errorem gentilium ni¬
torbus fetidis ei cebat: Cog¬
nito errore illic intrepidus & cum
calore fidei inflammatus pergebat:
uit aliquando ingressus intexandri¬
a plurima templa &simulacra ibi¬
dem destriit fremitum gentiliũ
quasi signifer belligerator corpo¬
ris timore ablato. Inermis fidei fer
corda errantium replebat. & ad uiam
ueritatis ad ducebat. Illiautem qui
primum illum quasi fero cissime bes¬
tiae discerpere cupiebat. Post¬
modum ad tendentes sc̃iuiri bonitatem:

Expanded text:
dum vehemens, fortis in pericula, dum vehemens, fortis in pericula, paciens in adversis, gloriosus in misericordia, strenuus in disciplinas, iusticiae severitatem terribilis, ad gratiam prumtus, ad ignuscendum paratus, castitatem corporis perseverans, nutritor gregis, pastor ecclesiae perfectus, plebem monita Christi praecepta prebens. Cura pastorali solicitus, lustravit urbis et municipia circumquaque sibi commissa. 10. Euangeliorum coruscabat lumine, augebat fidem christianorum et crebro miserabilem errorem gentilium, nitoribus fetidis eiciebat. Cognito errore, illic intrepidus et cum calore fidei inflammatus pergebat. Fuit aliquando ingressus in Texandria; plurima templa et simulacra ibidem distruxit. Fremitum gentilium quasi signifer belligeratur, corporis timore ablato, inermis, fidei fercorda errantium replebat et ad via veritatis adducebat. Illi autem, qui primum velud ferrocissime bestiae discerpere cupiebant, postmodum adtendentes sancti viri bonitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
morum eligantiul sectans: Quan¬
to uiuere unum quemque sanctius dis¬
cebat. Tantum eminentius honora¬
bat: Ip sequidem pauperibus fere¬
bat ꝙybum &oculis suspiciebat
caelum. Unastendebat ad dandũ
mercedem proculdubio expectabat
exalto: Quando monasteria uisita¬
bat. elemosina predicationem secu¬
taest Quicquid in illa conferebat᷑
contulisse se indm̃ lȩtabatur: Sem¬
per reuoluens illud quod dñs docit:
eati misericordes quoniam ipsi mise¬
ricordiam consequentur. Erat
& inuestimento uilis. sedile propriũ
in priuato numquam ornabat. Cũ
ei uestimenta preciosa exmore ponti¬
ficali prȩparabant. Aliquotiens re¬
truncata . & Deformia ipse induebat:
Quia unde alui uidebantur extolli. ille
studebat se ex hoc semper humiliari
Subspecie honesta animus benignus
militabat: Erat itaque xp̃o semper
subiectus: Et deuotione armatus. pon¬
tificio dignus: Et doctrina munitus:
Honorem saeculi recusandum humilis
subditos insuscipiendo. Incornigen¬

Expanded text:
morum aeliganciam extans; quanto vivere unumquemque sancius dedicebat, tantum eminencius honorabat. Ipse quidem pauperibus fenerabat cybum et oculis suspiciebat caelum; ulnas tendebat ad dandum, mercedem procul dubio expectabat ex alto. Quando monasteria visitabat, elimosina praedicationem secuta est. Quidquid in illa conferebat, contulisse se in Deum laetabatur, semper revolvens illud, quod Dominus dixit: Beati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur. 9. Erat et in vestimento vilis, sedilae proprio in privato numquam urnabat; cum ei vestimenta preciosa ex more pontificale praeparabant, aliquotiens retruncata deforma ipsa induebat, quia unde alii videbantur extolli, illi studebat se ex hoc semper humiliare. Sub speciae honesta animus benignus militabat. Erat itaque Christo semper subiectus et devotione armatus, pontificio dignus et doctrina munitus, honore seculi recusandum humilis, subditus in suscipiendum, in corregen
Abbreviated transcription (Latin):
rerat infelix cumdĩmastyres obscenom̃tis cona¬
minerespexiss&. Inter ea reuocatus adiabulo
ad furoremputans sibi maleficiis ancillarum xp̃i
ista euenisse . lubet sibi p̃parare publice tribu¬
nalia: Cumq fuissent adductae orantes atq
psallentes. iussit eas expoliari. ut nudacor¬
pora eorum aspicer&: Cumq missa manus¬
fuiss& manus ut spoliarentur. Ita fixeerant
res earum ad carnem. ut putarent᷑ ipsa uesti¬
menta essecoria corporumearum : In hacaut̃
autem intentione attonitae. Intentus p̃ses
dulcitius obdormiuit sedens protribunalibus
& ita dormiebat stertens. ut &iam apulsanti
bus excitariñ possit. Qui sublatus in de insella
dormiens : Tunc expergefactus ẽ. Cum in su¬
amdomum fuiss& introductus : Adiens aũ

Expanded text:
rerat infilex cum dei mar| teras obsceno menrerat infilex cum dei mar| teras obsceno mentis respexissit conamine . interea re| uocatus ad diabulo ad furorem . potans sibi malifi| cies ancillarum christi ista euenisse . iobit sibi parare pu| plica tribunalia. Cumque fuissent adductae| orantes atque psallentis . iussit eas expoliare . ut nu| da corpora earum aspiceret. Cumque missa fuisset| manus ut expoliarentur . ita fixe erant res earum| ad carnem . ut putarentur ipsa uestimenta esse coria| corporum earum . in hac autem intentione attonite in| tentus praesis dulci\ti/us obdormiuit . sedens pro tribuna| libus . et itam dormiebat stertens . ut etiam a pulsanti| bus excitare non possit qui sublatus inde . in sella dormi| ens. Tunc expergefactus est . cum in sua domum fuis| sit introductus. Audiens au
Abbreviated transcription (Latin):
lictum.: Cumq primomane aꝑtume ẽt̃
palatium &cum ille cacauatus & scissus an¬
teregiam paruiss & atq intus uell& intrare.
alii uirgis. aliipugnis. alii ex sufflantes in fa¬
ciemcius eum inpingebant. & alii n riden¬
tes. aliurascentes eumexpellebant umx potu¬
erunt eum ad domũ suam serui gus perducere:
Dicentesei. recipetẽ. Clauserat enim diubolus
oculos eius. & ñ poterat seipsum adtendere:
Videbatur enimilli quod totus mundus incedens
niueis esset uestim̃tis indutus. Om̃s aũt̃suisiue
uxor siue ancillae ex capillatae inoccursum
eius uener̃ dicebatur enim ademone conlisus
mente sua ñesse.: Ille autem tam diumentes ua
ñ fuerat quam diuintus positus ollas & sartagi¬
nes fuiss& amplexus. Caeterum eo tempore
quo ab officio relinquebat᷑. acunctis spernebat᷑
asuis &iam lugebatur. mens in eosanaerat. sed
solioculieius tenebantur a satana. dequib Incur¬

Expanded text:
lictum. Cumque primo mane apertum esset| lictum. Cumque primo mane apertum esset| palacium . et ille caccauatus et scissus ante regiam| paruisset . atque intus uellit intrare . alii uirgis .| alii pugnis . alii exsufflantes in facie eius eum inpinge| bant . et alii inridentes . alii . irascentes . eum inpingebant| et uix potuerunt eum ad domo suam serui eius perduci| re dicentes . recepi te . clauserat enim diabolus ocu| lus eius. Et non poterant enim seipsum atendire ui| debatur enim illi quod totus montus incidens . niueis| esset uestimentis indutus. Omnis autem sui . siue uxor .| siue ancillae . expedite in occursum eius uenerunt .| dicebatur enim ad demonem conlisus . mente sua non| esse. Ille autem tamdium mente suam non fuerat .| quamdium intus positus . ollas . et sartaginis fuis| sit amplexus . ceterum . eo tempore quo ab officium re| linquebatur . a cunctis spernebatur . ad suis lugiba| tur . mens in eum sana erat . sed suli oculi tenebantur| a satana. De quibus incur
Abbreviated transcription (Latin):
bant. in quoloco clausa omnia utensilia
coquinae reposita habebantur. Igitur
cum fuiss& ingressus & uell& irae ubiet̃
uox psalmorum triplicib: stimulis
inpellebat mens eius in alienatione con¬
uersa. Ollas coepit amplecti. & sartagi¬
nes osculcri. In quibus diuludificatus
nigertotus. & cacauatus effectus. talis coe¬
ad suos qui eum cum liminaribus expectabaN:
uiso eo fugier̃ om̃s. uidentes eum cacauatum
totum & scissum. et nullum pastem penitus
tibus missa. Stantib: enimdĩ ancillis & psal
lentibus. nullum penitus ꝑ eum potuit dia¬
bolus inpedim̃tum adferre.: Vidensita¬
q p̃ses seub officiosuo contemptum atq
derelictum nesciens quod de eo actum fuis¬
s& ñ est reuersus ad domumsuam. sed coe¬
pit concitocursu ire adpalatium dicens
Prosternãme inuictissimis imperatorib
& dicamme ab officiomeo italudibriohabi¬
tum. atq cuminrisione &clamorib: dere¬

Expanded text:
hibibant . in quo loco clausa omnia uteusilia| hibibant . in quo loco clausa omnia uteusilia| coquinae reposita habibantur . igitur cum fuessit ingres| sus et uellit ire ubi eum uox psalmorum triplicibus stimolis| inpellibat . mens eius in alienationem conuersa . ullas . coe| pit ampleti . et sartagines oscolari . in quibus diu ludifeca| tus . neger totus et caccabatus effectus . tales coead suos qui eum cum lu| minaribus expectabant . uiso eo fugerunt omnes . uidentis| eum caccauatum totum et scissum . et nulla partem| poenitus tibus missa. Stantibus enim dei ancellas et psal| lentibus . nullum penitus per eum potuit diabolus inpe| dimentum afferrere. Videns itaque praesis se ad officio| suo contemtum . atque derelictum nesciens quid de eo actum| fuisset . non est reuersus ad domum suam . sed coepit con| cito cursum ire ad palacium dicens . prosternam me| inuictissimis imperatoribus . et dicam me ab officio meo| Ita ludibrio habitum . atquo cum inrisionem et clamore| bus dere
Abbreviated transcription (Latin):
irent de corpore. nisiomne p̃tium quod depa¬
trimonio suo uendito acceperat. expendiss&
todibus ducti sunt. Inter quos erant simul aga¬
pe. chionia & hyrene. Igitur cũ suggestũ
fuiss& imperatori dehis qui habebantur
Inclaustris. lus sit p̃sidẽ dulcitiũ diuersis
tormentorũ generibus agere uniuersos.
qui sacrificare noluissent. Fos qͣuic̃ sensissent
diuitus & horioribus sublimare constituit :¬
Verũ quia longũẽ. dĩ mastyrum gestacon¬
scribere. triumsororum dulcitio p̃sidere
memora mus p̃sentatus aspectus. Quas
uidens dulcitius. captuoculorum udstrictꝰ:
turpissimo a gebat᷑ spũ. Et fec̃ eas apud talẽ
officiulem tradicustodiendas quilllis pro¬
mitter& libestatem si consensum suum &
captiuae animae prebuissent. Igitur cũ
neq promissionibus uanis neq terrorib
malis animum commutarent : Ipse indig¬
nissimus prȩses ausus est nocturnosilex
tio ꝑgere. & cellulam ingredi. ubiillȩ

Expanded text:
irit de corpore| nisi omnem praecium quod de pairit de corpore| nisi omnem praecium quod de patrimonio suo uinditum ac| ciperat expendisset+todibus ducti . inter quos erant simul . Agapae . Chyonii| Et hiren igitur cum suggesum fuissit imperatori de his qui| habebantur in clastris iussit praesidem dulcicium diuer| sis tormenturum generibus agere uniuersus qui sacrifica| re noluissent eos autem qui consensissent diuicies et hono| ribus sublimare constituit uirum quia longum est dei mar| tirum gesta conscribere trium sororum dulcitio praesidi me| moramus praesentatus aspectus . quas uidens dulciti| us . Capto oculorum adstrictus . turpissimo agebatur spiritu| et ficit eas . apud tale officiale tradi custudiendas .| qui illis promitteret libertatem . si consinsum suum ei cap| tiuae animae praebuissent. Igitur cum neque promissio| nibus uanis . neque terroribus malis . animum cummuta| rent . ipse indignissimus preses ausus est nocturno silen| cium pergire . et cellola ingredi . ubi illę
Abbreviated transcription (Latin):
Hyres pondit. Plectant his ceruice
idolis quibus iratus ẽ ds̃ : Peior enim indignitus
nonẽ quam ut hunc ador& aliquis qui ab astifi¬
ceplacitus ẽ antequam fier&: Nisi prius placu¬
eris cum astifice quieum aut stantem faciat
aut sedentem. aut ridentem. aut flentem. aut
ex metallo imaginem quam ante pinxisti. & illi
quẽ ipse antequam fier & exmetallo depictus
es & male factum recusasti. & compositum & li¬
matum emisisti. Diocletianus dtx̃ sta uerba
tormentis tollenda sunt. si monitis pacificis ob¬
temperare forsitanresputis. Chioniadix̃
quod tuis numquã simus iussionib: consensum
penitus prebiturae. Tunc iussit eas diocletia¬
nus carceris tradicustodiae. Quasbeata ana¬
stasia nec diebus nec noctib deserebat. Conue¬
niebant enim om̃s xpĩ ani ad anastasiam iuri
ac faeminae indigentes quianimiã penuriã.¬
xp̃i ani illo tempore sustinebant. Nullienim
xp̃i ano licebat uel possidere uel astemaliquã
exercere uel a liquod negotium agere. Ana

Expanded text:
respondit flectant| ceruices idolis . quibus iratus est deus peior enim indigni| tas non est quam ut hunc adoret aliquis . qui + ar| tifice placitus est+ antequam fieret+ . nisi enim prius| placueris cum artefice qui eum+ . aut stante faciat| aut sedentem . aut ridentem aut flentem . aut ex mitalla imaginem .| quam ante pinxisti et illi quem ipse+ antequam fieret ex me| tallo depectus es et male factum recusasti et+ elimatum emisti. Dioclicianus dixit Sta uerba tormen| tis tollenda sunt . si monetis pacefecis obtemperare . forsi| tan respuistis. Chionia dixit mus . quod tuis numquam simus| iussionibus consinsum penitus praeuiturae. Tunc iussit| eas dioclicianus . carceris tradi costudię quas beata| anstasia nec diebus nec noctibus deserebat. Cun| ueniebant enim christiani . ad anastasia uiri et feminę| indigentis quia nimia penuria christiani illo tempore sustene| bant . nulli enim christiano licebat+ uel possidere . uel artem ali| quam exercire aut aliquo negotium agere . ana