comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
GIBERTUS IGITUR REX. CUMAUDISSET PUELLA
redditam sanitatem : mandauit patri eius ut eam suis con¬
spectibus ex hiber&: Qui sumens dona ingentia & puerorum
multitudinem ac puellarum. cum magno suorum comitatu
duxit eam usque adrhenum: Indeq ꝑ comites ad regem trans¬
t: A quo dum gratanter suscepta fuiss& : Interrogata qu¬
modo suae remedium consecuta e& infirmitatis: cum perpon¬
tifices adhoc missos sanitati non poss& restitui: hanc reddi¬
dit rationem : Domine mi inquiens. est uir quidam in prouin¬
cia quam huc ducta reliqui. cuiusdam incola solitudinis de
ente scottorum nomine gallus. tantae apud dm̃ uiri
& meriti : ut aduersus dęmones singulari quadam utatur
potentia : Nam cum ego ancilla tua. graui uexatoris instan¬
tia periculosum uitae nutantis finem pene subirem: rogante
patre meo idem uir dĩ superuenit : & signo uexilli salutaris
me muniens. Imperiosa uoce iussit exire trrannum.
Et uidentibus cunctis qui aderant : exiuit de ore meo qua¬

Expanded text:
gibertus igitur rex, cum audisset puellae redditam sanitatem, mandavit patri eius, ut eam suis conspectibus exhiberet. Qui sumens dona ingentia et puerorum multitudinem ac puellarum, cum magno suorum comitatu duxit eam usque ad Rhenum indeque per comites ad regem transmisit. A quo dum gratanter suscepta fuisset, interrogata, quomodo suae remedium consecuta esset infirmitatis, cum per pontifices ad hoc missos sanitati non posset restitui, hanc reddidit rationem: 'Domine mi', inquiens, 'est vir quidam in provincia, quam huc ducta reliqui, cuiusdam incola solitudinis de gente Scottorum nomine Gallus tantae apud Deum virtutis et meriti, ut adversus daemones singulari quadam utatur potentia. Nam cum ego, ancilla tua, gravi vexatoris instantia periculosum vitae nutantis finem paene subirem, rogante patre meo, idem vir Dei supervenit, et signo vexilli salutaris me muniens, imperiosa voce iussit exire tyrannum. Et videntibus cunctis qui aderant, exivit de ore meo qua
Abbreviated transcription (Latin):
Hanc aut̃ ex suis humeris pendentem ferre solebat. qu¬
cumq ambulauit .: At ubi de hac uita migrauit. sumpta claue
aperuerunt capsellam : & inuenerunt in ea ciliciũ modicũ. & ca¬
tenã aeream sanguine aspersam : : Deinde corpus inspicientes
magistri . Inuenerunt locum catenae ubi sepius praecingi so¬
lebat carnemq ipsam in locis quatuor. ꝓfundius catena sulca¬
tam: Adeo ut deisdem uulneribus cruor decurrens. cilicium per
loca per fuderit: Posuerunt autẽ capsellam cum cilicio ad caput᷑
cius infer&rum & de postauerunt cum corpore adlocũ monumen¬
ti : Et suspenderunt haec tria mortificationis eius indicia iuxta
tumulum ad caput eius: Perquae deinceps ad ostensionẽ meri¬
torũ ipsius. plurimas dñs uirtutes pie quaerentib exhibuit :
Qua exrẽ intellegere possumus. quia idem uir. &sia persecutore
sanguinis effusione non est immolatus: sem& ipsum tamen offe¬
rens dño hostiam uiuã in hodorem suauitatis. & crucẽ suã tolles

Expanded text:
Hanc autem ex suis humeris pendentem ferre solebat, quocumque ambulavit. At ubi de hac vita migravit, sumpta clave, aperuerunt capsellam et invenerunt in ea cilicium modicum et catenam aeream sanguine aspersam. Deinde corpus inspicientes magistri, invenerunt locum catenae, ubi sepius praecingi solebat, carnemque ipsam in locis quattuor profundius catena sulcatam, adeo ut de eisdem vulneribus cruor decurrens cilicium per loca perfuderit. Posuerunt autem capsellam cum cilicio ad caput eius in feretrum et deportaverunt cum corpore ad locum monumenti et suspenderunt haec tria mortificationis eius indicia iuxta tumulum ad caput eius; per quae deinceps ad ostensionem meritorum ipsius plurimas Dominus virtutes pie quaerentibus exhibuit. Qua ex re intellegere possumus, quia idem vir, etsi a persecutore sanguinis effusione non est immolatus, semet ipsum tamen offerens Domino hostiam vivam in odorem suavitatis et crucem suam tollens
Abbreviated transcription (Latin):
ONCILIO AUTEMINIU IN CHOATO. INIQUIUS
minato : uir dĩ otmarus apud uillam potamũ palatio inclu¬
sus ẽ: Quo cum nullus intrare ł colloqui cũ eo ꝑmiter&ur.
Ali quot dies. absq: corporalis sustentaculo uictus trans egit :
quidam efratribus eius. noctu aduenire solebat. & ei
uictus solatia ministrare: Post modum uero golbertus
quidam uir potens. dum sibi uirum đi cõmendari
ab iniquis principibus imp&ras s&: inquadam rheni
fluminis insula nomine stein. iuxta p̃dium suum.
custodiae illũ deputauit: Ubi idem sc̃s pater spirita¬
li tantũ modo exercitio. idest orationib ac ieiuni is
uacans. eo liberius dño deseruiuit. quo ab humana
frequentatione curisq saecularib fuerat. ab solutus:
His & similib notȩ deuotionis insistens operib. exacto
non multi temporis spatio. ab his mundanȩ ꝑturba¬
tionis angustiis. ad caelestis latitudinem gaudii. XUI.
eius in eadem insula tumulatũ. multis deinceps dieb¬

Expanded text:
onsilio autem inique inchoato et iniquius terminato, vir Dei Othmarus apud villam Potamum palatio inclusus est. Quo cum nullus intrare vel colloqui cum eo permitteretur, aliquot dies absque corporalis sustentaculo victus transegit. quidam e fratribus ejus noctu advenire solebat, et ei victus solatia ministrare. Postmodum vero Gozbertus quidam, vir potens, dum sibi virum Dei commendari ab iniquis principibus impetrasset, in quadam Rheni fluminis insula nomine Stein juxta praedium suum custodiae illum deputavit: ubi idem sanctus Pater spirituali tantummodo exercitio, id est orationibus ac jejuniis vacans, eo liberius Domino deservivit quo ab humana frequentatione curisque saecularibus fuerat absolutus. His et similibus notae devotionis insistens operibus, exacto non multi temporis spatio, ab his mundanae perturbationis angustiis ad coelestis latitudinem gaudii, decimejus in eadem insula tumulatum multis deinceps dieb
Abbreviated transcription (Latin):
quidam nrȩ congregationis fr̃s. qui &iam religiosi ores esse
uidebantur suauitatẽ illius degustabant: & religionis suȩ
auctoritate. huius rei ueritatẽ apud c&eros cõmendabant
Quibus &iã odor ipse quã uis in cognitus. atq eatenus in¬
expertus extiterit : dulcedinẽ tamen balsami. partim ut
asserunt poterat imitari.

Expanded text:
quidam nostrae congregationis fratres, qui etiam religiosiores esse quidam nostrae congregationis fratres, qui etiam religiosiores esse videbantur, suavitatem illius degustabant, et religionis suae auctoritate hujus rei veritatem apud caeteros commendabant. Quibus etiam odor ipse, quamvis incognitus atque eatenus inexpertus exstiterit, dulcedinem tamen balsami partim, ut asserunt, poterat imitari.
Abbreviated transcription (Latin):
iiii. indictione.xiii. sub piissimo rege h ludouuico. trans¬
lationẽ quã supra descripsimus. grimaldus regis archi¬
capellanus. atq ipsius ab ba monasterii. cum salomone
nouemb die ꝑ egit. Et ut nos sollerti studio indagare po¬
tuimus. Auii pippini anno quo uir sc̃s dehuius scłi angus¬
Anni computantur.
us cõmemoratȩ gerebantur . nunc admiracula ueniamus :
quȩ post trans lationẽ quã r&ulimus circa reliquias scĩ
otmari omni potentis dĩ uirtute manifestata eẽ cognouimꝰ
Uenerandis scĩ patris ex uuiis. ad basilicã scĩ galli p̃fato or¬
dine deportatis. continuo in ipsa nocte epo adhuc infra
monasterium posito. magna odoris suauitas inbasi lica scĩ
galli circũ quaq: diffusa. maxime iuxta beati otmari corpus
quasi inmodũ nebulȩ uolitando. redundari comꝑta est.
Cuius odoris flagrantia. cũ continuatis trib dieb Ac noctib
ibidem durar& : non tamen ab omnib potuit sentiri. sed

Expanded text:
ima tertia, sub piissimo rege Ludovico, translationem quam supra descripsimus, Grimaldus regis archicapellanus atque ipsius abbas monasterii cum Salomone endarum Novembrium die peregit. Et, ut nos solerti studio indagare potuimus, a septimo Pippini anno, quo vir sanctus de hujus saeculi angusuor anni computantur. us memoratae gerebantur, nunc ad miracula veniamus, quae post translationem quam retulimus, circa reliquias S. Othmari omnipotentis Dei virtute manifestata esse cognovimus. Venerandis sancti Patris exuviis ad basilicam S. Galli praefato ordine deportatis, continuo in ipsa nocte episcopo adhuc infra monasterium posito magna odoris suavitas in basilica S. Galli circumquaque diffusa, maxime juxta B. Othmari corpus quasi in modum nebulae volitando redundare comperta est. Cujus odoris fragrantia cum continuatis tribus diebus ac notibus ibidem duraret, non tamen ab omnibus potuit sentiri: sed
Abbreviated transcription (Latin):
UUENIS QUIDAM PAUPERCVLIS ORATIONIO CAUSA NO¬
nasterium adiens. frm suum iam dudũ amissȩ uocis dispendia de¬
plorantem secum adduxit. Cumq altari scĩ galli apppinquass&
prb̃m quendam inibi sacro sc̃a tractantem mysteria conspexit
Et consũmationẽ sacrȩ actionis opperiens. ciusdẽ sacerdotis
ab officio redeuntis genib: aduoluitur. & ut ꝓmuto dignar&ur
aliquas fundere praeces ad dñm instanter exorat. Et ille hu¬
iusmodi desiderio satis faciens. primo orationẽ ꝓmisero fecit de¬
inde crucis eũ muniuit signaculo: ac sic dominici corporis & san¬
guinis sacramento firmauit. Quo facto resolutis linguȩ uinculis
qui mutus aduenerat. pristinȩ locutionis recepit officia

Expanded text:
uvenis quidam pauperculus, orationis causa monasterium adiens, fratrem suum iam dudum amissae vocis dispendia deplorantem secum adduxit. Cumque altari sancti Galli appropinquasset, presbyterum quendam inibi sacrosancta tractantem mysteria conspexit, et consummationem sacrae actionis opperiens, eiusdem sacerdotis ab officio redeuntis genibus advolvitur, et ut pro muto dignaretur aliquas fundere praeces ad Dominum, instanter exorat. Et ille huiusmodi desiderio satisfaciens, primo orationem pro misero fecit, deinde crucis eum munivit signaculo ac sic dominici corporis et sanguinis sacramento firmavit. Quo facto, resolutis linguae vinculis, qui mutus advenerat, pristinae locutionis recepit officia
Abbreviated transcription (Latin):
stiarum & tristitiae fluctus nuntius ducis adueniens. de illo
eos loco commeare praecepit. Nec immerito: quia non ẽ
soci&as luci ad tenebras.: Egit aũt hoc arte sua diabolus:
ut populum quem In praesentia lucis amittere coepit. dis¬
cedente sc̃ĩtatis fulgore. tenebris occupar& antiquis
Scĩ igitur uiri moleste ferentes quod sede pellerentur
amabili : consilio cõmuni. Italiam p&ere decreuerunt.:
It dum nimio tenerentur dolore : sc̃s pater columbanus
his uerbis coepit eos consolari: Inuenimus quidem fr̃s
his in partibus auream concam : sed uenenatis serpentibus
plenam: Uedat tamen tristitiae languor exitialis : quia
certa ẽ fiducia de auxilio protectoris: Ds̃ enim cui serui¬
mus angelum suum mitt& nobiscum. qui nos perducat ad
agilulfum langobardorum regem : ubi eius dementia prȩparan¬
te humanos affectus & pace plenum habitationis locum in¬
ueniemus :¬

Expanded text:
stiarum et tristitiae fluctus nuntius ducis adveniens, de illo stiarum et tristitiae fluctus nuntius ducis adveniens, de illo eos loco commeare praecepit nec immerito, quia non est societas luci ad tenebras. Egit autem hoc arte sua diabolus, ut populum, quem in praesentia lucis amittere coepit, discedente sanctitatis fulgore, tenebris occuparet antiquis. Sancti igitur viri moleste ferentes, quod sede pellerentur amabili, consilio communi Italiam petere decreverunt; et dum nimio tenerentur dolore, sanctus pater Columbanus his verbis coepit eos consolari: 'Invenimus quidem, fratres, his in partibus auream concam, sed venenatis serpentibus plenam. Cedat tamen tristitiae languor exitialis, quia certa est fiducia de auxilio protectoris. Deus enim, cui servimus, angelum suum mittet nobiscum, qui nos perducat ad Agilulfum Langobardorum regem, ubi, eius clementia praeparante, humanos affectus et pace plenum habitationis locum inveniemus
Abbreviated transcription (Latin):
tus est deterroribus malignorum:
NTEREA NONNULLI CIUIUM PROETIR IDO LORUM SUORŨ
ab olitionem praedicationis eorum monita contempnentes: coe¬
perunt contra eos odia concitare : insidias machinari: Qua &iã
intentione locorum ipsorum ducem nomine gun zonem adierunt¬
& apud eum accusauerunt scõs. dicentes uenationẽ publicam
in eisdẽ locisꝓptͣ illorũ infestationẽ peregrinorum eẽ turbatam.
Quo audito dux furore succensus: missis nuntus famulos dĩ de
loco eodem discedere iussit: Sed neq hoc sufficit satellitib
ionum. quin &iam uaccam eorum furto abstrahentes. In
uia ducunt siluarum: Quos cum duo defr̃ĩbus euestigio inse¬
cuntur. consurgentes latrunculi interficiunt eos : & auferen¬
tes spolia eorum discedunt: Mirati aut̃ fr̃s. cur tamdiu dif¬
ferant redire : mittunt alios qui eos requirant: Illi uesti¬
gia eorum secuti. occisos eos inueniunt: Et cadauera ipsoꝵ
suis humeris imponentes. ad cellam repostant : Inter hos angu¬

Expanded text:
tus est de terroribus malignorum. 8. Interea nonnulli civium propter idolorum suorum abolitionem praedicationis eorum monita contemnentes, coeperunt contra eos odia concitare, insidias machinari. Qua etiam intentione locorum ipsorum ducem nomine Gunzonem adierunt et apud eum accusaverunt sanctos, dicentes, venationem publicam in eisdem locis propter illorum infestationem peregrinorum esse turbatam. Quo audito, dux furore succensus, missis nuntiis, famulos Dei de loco eodem discedere iussit. Sed neque hoc sufficit satellitibus daemonum; quin etiam vaccam eorum furto abstrahentes, in invia ducunt silvarum. Quos cum duo de fratribus e vestigio insecuntur, consurgentes latrunculi, interficiunt eos, et auferentes spolia eorum, discedunt. Mirati autem fratres, cur tam diu differant redire, mittunt alios, qui eos requirant. Illi vestigia eorum secuti, occisos eos inveniunt, et cadavera ipsorum suis humeris imponentes, ad cellam reportant. Inter hos angu
Abbreviated transcription (Latin):
biliter augmentando dilatauit. De functo aũ Rarolo. ñ
post multos annos. filius eius karlo mannus diuino ut pu¬
tatur amore. omissis saccularis pompȩ deliciis. germano
pippino regni gubernacula reliquit: & primoror
inmonte soraete apud ecclesiã scĩ siluestri constructo
monasterio. regularis uitȩ institutis libera colla sub di¬
dit : Ac deinde insamniam prouinciã obamorem secr&io¬
ris uitȩ succedens. in monasterio scĩ benedicti quod est
situm in castro cassino. reliquum uitȩ tẽpus religios e
conuersando cõpleuit. At uero pippinus pater Karoli
imperatoris. ꝑ auctoritatem stephani romani pontificis.
osito ac de tonso rege hildrico. Anno ab incarnatio

Expanded text:
biliter augmentando dilatavit. Defuncto autem Carolo, non biliter augmentando dilatavit. Defuncto autem Carolo, non post multos annos filius ejus Carlomannus divino ut putatur amore omissis saecularis pompae deliciis, germano suo Pippino regni gubernacula reliquit, et primo Romae, in monte Soracte, apud ecclesiam sancti Silvestri constructo monasterio regularis vitae institutis libera colla subdidit, ac deinde in Samniam provinciam ob secretioris vitae amorem secedens, in monasterio sancti Benedicti, quod est situm in castro Casino, reliquum vitae tempus religiose conversando complevit. At vero Pippinus pater Caroli imperatoris per auctoritatem Stephani Romani pontificis deposito ac detonso rege Hildrico, anno ab Incarnatio
Abbreviated transcription (Latin):
milia in fra monasteriũ constituta. in honore beati ot¬
mari feriando. cũ gaudio spĩtalis l&itiȩ festiuum possi¬
deant: His omnib: ita ut r&ulimus ueraciter peractis :
prȩsul benignus orationib frm̃ ac benedictione
munitus. monasteriũ l&us egreditur. U.¬
UO UERO TIM PORUM STATI .UEL
sub quibus regni principib hȩc gesta fue¬
rint. siquis pie quȩrendo cognoscere cupit:
In hac nr̃ẽ conscriptionis serie. facile poterit in uenire
quod quęrit. Ipsa enĩ temporũ statuta hoc in loco ideo
conscripsimus : ut & legentiũ fidem custodiant. & ma¬
iorem apud posteros uigorẽ. sui ad notatione scriptis
exhibeant. Igitur beatus otmarus. primis temporibus
Karoli. patris carlomanni &pippini. Auualtram mo
nobili ac potente uiro. ad eiusdem karoli p̃sentiã adduc¬
tus. cellulam scĩgalli gubernandã ab illo suscepit: eiusq:
possessiones ꝑ multa annorũ spatia in diuersis rebus no¬

Expanded text:
milia infra monasterium instituta in honore B. Othmilia infra monasterium instituta in honore B. Othmari feriando cum gaudio spiritalis laetitiae festivum possideant. His omnibus ita, ut retulimus, peractis, praesul benignus orationibus fratrum, ac benedictione munitus, monasterium laetus egreditur. uo vero temporum statu, vel sub quibus regni principibus haec gesta fuerint, si quis pie quaerendo cognoscere cupit, in hac nostrae conscriptionis serie facile poterit invenire quod quaerit. Ipsa enim temporum statuta hoc in loco ideo conscripsimus, ut et legentium fidem custodiant, et majorem apud posteros vigorem sui adnotatione scriptis exhibeant. Igitur beatus Othmarus, primis temporibus Caroli patris Carlomanni et Pippini a Waltramno nobili ac potente viro ad ejusdem Caroli praesentiam adductus, cellulam S. Galli gubernandam ab illo suscepit, ejusque possessiones per multa annorum spatia in diversis rebus no
Abbreviated transcription (Latin):
uenerant. aliquid descĩtate illius uelle audire : cũ ꝓpt̃
frigoris subreptionẽ faucium raucedine impeditus.
ipse ad eos loqui non potuis s& : quendã archi presbite¬
rum ambonẽ conscendere . Ac uice su sermonẽ adpo¬
pulum facere iussit: Ita uidelic& ut prbr ipse altiori
paulolũ loco consistens. eatantũ proferr&. quȩ sibi ep̃s
inuicino positus dicenda insinuar&. Aliquantis ergo
uitȩ eius exemplis ac uirtutib corã populo breutter
recitatis. missarũ solemnia ꝑ aguntur: populusq ad
sua cũ gaudio reuertitur: Cp̃s uero ipsa nocte mansit.
in monasterio. Mane aũ facto. fr̃s in unũ colligit atq
inter alia sacrȩ institutionis documenta. descĩ uiri me¬
ritis certus exiftens. confidenter p̃cipit: ut suꝑ uenien¬
te depositionis eius die. uigilias ac missarũ solemnia
honorifice ꝑficiant : diemq illũ tam ipsi quã omnis fa¬

Expanded text:
venerant, aliquid de sanctitate ejus velle audire, cum propter venerant, aliquid de sanctitate ejus velle audire, cum propter frigoris subreptionem faucium raucedine impeditus ipse ad eos loqui non potuisse, quemdam archipresbyterum ambonem conscendere, ac vice sui sermonem ad populum facere jussit: ita videlicet ut presbyter ipse altiori paululum loco consistens ea tantum proferret, quae sibi episcopus in vicino positus dicenda insinuaret. Aliquantis ergo vitae ejus exemplis ac virtutibus coram populo breviter recitatis, missarum solemnia peraguntur, populusque ad sua cum gaudio revertitur: episcopus vero ipsa nocte mansit in monasterio. Mane autem facto, fratres in unum colligit, atque inter alia sacrae institutionis documenta de sancti viri meritis certus existens, confidenter praecipit, ut superveniente depositionis ejus die vigilias ac missarum solemnia honorifice perficiant, diemque illum tam ipsi quam omnis fa
Abbreviated transcription (Latin):
quam p̃sens ep̃s. ministerii sui fr&us auetoritate . eius¬
dem congregationis frĩbus hoc faciendum in iunxit.
Idem tamen ep̃s uenerabi liter eas assumens. sacro corpo¬
riapposuit : ipsumq corpus cũ summa cautela obuolu
in lectica superius dicta. honorifice commendau¬
OSTLAEC IGITUREACTO INTERU ALLO QUASI
horae unius. p̃sul deuotus hortatu grimaldi abbatis.
debito cũ honore. scm̃ uirũ ex eodem oratorio iub& trans¬
ferre : Ium uero omnis illa monachorũ congregatio.
albis continuo uestib induta. dulci modulatione indi
laudib ꝓrumpens. beati uiri corpus l&abunda ꝓse¬
quitur. Sicq. pernumerosae multitudinis po¬
pulos quos amor translationis eius attraxerat
magno cũ honore deductus. ecclesiã scĩ galli
ingreditur : Ac iuxta eius altarium indextra
parte deponitur. Ep̃s aũ anim aduertens
frequentiã populorũ qui diuersis ex partib illo con¬

Expanded text:
quam praesens episcopus ministerii sui fretus auctoritate, ejusquam praesens episcopus ministerii sui fretus auctoritate, ejusdem congregationis fratribus hoc faciendum injunxit. Idem tamen episcopus venerabiliter eas assumens sacro corpori apposuit, ipsumque corpus cum summa cautela obvolutum in lectica superius dicta honorifice commendaost haec igitur facto intervallo quasi horae unius, praesul devotus hortatu Grimaldi abbatis debito cum honore sanctum virum ex eodem oratio jubet transferri. Tunc vero omnis illa monachorum congregatio albis continuo vestibus induta, dulci modulatione in Dei laudibus prorumpens, beati viri corpus laetabunda prosequitur. Sicque per numerosae multitudinis populos quos amor translationis ejus attraxerat, magno cum honore deductus ecclesiam S. Galli ingreditur, ac juxta ejus altare in dextera parte deponitur. Episcopus autem animadvertens frequentiam populorum, qui diversis ex partibus illo con
Abbreviated transcription (Latin):
una cũ c&eris frĩbus secũ assumit : & ad sepulchrũ accedens.
lapidẽ suꝑ positũ remouere. ipsumq: sarco fagũ inquo thes¬
aurus p̃ciosi corporis iacebat. p̃cipit aperire: Quo facto.
membra scĩtate plena inspiciens. monachos l&aniã decanta¬
re. p̃cibusq deuotis hortatur insistere. Deinde ueneran¬
das scĩ patris ex¬
uuias humiliter de osculans. cũ omni re¬
uerentia de tumu lo subleuauit: & in lectica quȩ illarum
receptui paulo ante cõpacta fuerat reposuit. Sub capite
aũ &circa pecius uiridĩ quȩdam panis rotulȩ. quae uulgo
oblatȩ dicuntur. ita in lesȩ atq: ab omni corruptione extra¬
neȩ ab eodem ep̃o in ueniebantur : ut in nulla omnino par¬
te. colorem ł specimen sui omittentes. aspicientiũ oculis.
in fraspatium ipsius ebdomadȩ uiderentur ẽẽ confectȩ
Quo uero ordine. quoue intẽpore eoloci peruenirent:
nobis quidem in cognitũ. dõ aũ nouimus eẽ manifestũ
nullus mortalium eius sepulchrum a peruit. Ante¬

Expanded text:
una cum caeteris fratribus secum assumpsit: et ad sepulcrum accedens, lapidem superpositum removere, ipsumque sarcophagum in quo thesaurus pretiosi corporis jacebat, praecepit aperire. Quo facto membra sanctitate plena inspiciens, monachos litaniam cantare, precibusque devotis hortatur insistere. Deinde venerandas sancti Patris exuvias humiliter deosculans, cum omni reverentia de tumulo sublevavit, et in lectica, quae illarum receptui paulo ante compacta fuerat, reposuit. Sub capite autem et circa pectus viri Dei quaedam panis rotulae, quae vulgo oblatae dicuntur, ita illaesae atque ab omni corruptione extraneae ab eodem episcopo inveniebantur, ut in nulla omnino parte colorem vel speciem sui amittentes, aspicientium oculis infra spatium ipsius hebdomadae viderentur esse confectae. Quo vero ordine quove in tempore eo loci pervenerint, nobis quidem incognitum, Deo autem novimus esse manifestum. nullus mortalium ejus sepulcrum aperuit, ante
Abbreviated transcription (Latin):
suspicantib: ex in opinato ꝑuenit. Qua inre. quid aliud quam
beati galli merita claruerunt . dum adusus sibi famulantiũ. ignotũ
animantib: pastum ostendit. & ea rursus mirabili ordine ad pro

Expanded text:
suspicantibus, ex opinato pervenit. Qua in re quid aliud quam suspicantibus, ex opinato pervenit. Qua in re quid aliud quam beati Galli merita claruerunt, dum ad usus sibi famulantium ignotum animantibus pastum ostendit, et ea rursus mirabili ordine ad pro
Abbreviated transcription (Latin):
uadatoq rheni fluminis alueo. remotioris heremi secr&a penetra¬
uit. Sub ulcus aut̃ subitam sui pecoris fugam miratus. euestigio
insequitur . & gregem quem pessumire putabat. reperit copiosissi¬
mis pascuis immo rantem. Cumq uiam redeundi nescir&. mansit¬
ibi. fructibus arborum & carnib: uictitans. donec grex totus. affa¬
tim carnib: grauar&ur obesis. Itaq domum redire cupiens. cȩ¬
pit anxie cogitare. quo ingenio Ignotum iter aggredi po
Nocte igitur quadam uidit insomnio. senem quendam reuerendi ha¬
bitus & uultus. canicie uenerabilẽ. dicentem sibi. Quia ut uideo
porci quos sequeris. ubertim sunt saginati. iam redire parato.
Quidum responder&. seuiam nescire. dixit illi. Scrofam quam to¬
tus grex quasi duc tricem sequi sol& cȩdito. & quocumq illa prę¬
cesserit. tendito gressum. Quod dum ille facer&. & prȩ euntẽ
diligenter sequer&ur: sine errore admonasteriũ cunctis aliud

Expanded text:
vadatoque Rheni fluminis alveo, remotioris heremi secreta penetravadatoque Rheni fluminis alveo, remotioris heremi secreta penetravit. Subulcus autem subitam sui pecoris fugam miratus, e vestigio insequitur et gregem, quem pessum ire putabat, reperit copiosissimis pascuis immorantem. Cumque viam redeundi nesciribi, fructibus arborum et carnibus victitans, donec grex totus affatim carnibus gravaretu obesis. Itaque domum redire cupiens, coepit anxie cogitare quo ingenio ignotum iter aggredi potuisset. Nocte igitur quamdam vidit in somnio senem quemdam reverendi habitus et vultus, canitie venerabilem, dicentem sibi: Quia, ut video, porci quos sequeris, ubertim sunt saginati, jam redire parato. Qui dum responderet se viam nescire dixit illi: Scrofam quam totus grex quasi ductricem sequi solet, caedito, et quocunque illa praecesserit, tendito gressum. Quod dum ille faceret, et praeeuntem diligenter sequeretur, sine errore ad monasterium, cunctis aliud
Abbreviated transcription (Latin):
FRACTA SUPERIORIBUS SENENTIIS RELATIONE
qua nos satis uere comprehendisse credimus. quomodo sacer locus
ꝑmerita beatigalli sit diffamatus. & possessionib: dilatatus. nec non
quib: sit maliuolorum quorundam molitionibus imp&itus. & quae
quosdam humiliauerit ultio: Nunc replicandum eẽ censemus. quanta
beatus uir praesidia sibim& famulantib: ad ressuas custodiendas ł defen¬
dendas accommod& quaq: Auctoritate se postulantib: & dese praesu¬
mentib: multi formi generẽ uirtutum succurrat. dñõ meritorũ eius
magnitudinẽ signorum assiduitate mortalib: declarante : Quodam
tempore dum sterilitas terrae fructus arborum. non solũ porcis. sed
&iam siluestrib feris uel animantib: denegar&. Ita ut in ꝑximis here¬
mi partibus. nusquam sagina poss& inueniri. qua sues qui in usus mo¬
nasterii nutriebantur pasci potuissent. Oculto quodam impulsu.
grex suillus per siluarum auia. celeri cursu cepit abscedere. trans¬

Expanded text:
racta superioribus sententiis relatione, qua nos satis vere comprehendisse credimus, quomodo sacer locus per merita beati Galli sit diffamatus et possessionibus dilatatus, necnon quibus sit malivolorum quorundam molitionibus impetitus, et quae quosdam humiliaverit ultio, nunc replicandum esse censemus, quanta beatus vir praesidia sibimet famulantibus ad res suas custodiendas vel defendendas accommodet, quaque auctoritate se postulantibus et de se praesumentibus multiformi genere virtutum succurrat, Domino meritorum eius magnitudinem signorum assiduitate mortalibus declarante. Quodam tempore dum sterilitas terrae fructus arborum non solum porcis, sed etiam silvestribus feris vel animantibus denegaret, ita ut in proximis heremi partibus nusquam sagina posset inveniri, qua sues, qui in usus monasterii nutriebantur, pasci potuissent, occulto quodam impulsu grex suillus per silvarum avia celeri cursu coepit abscedere, trans
Abbreviated transcription (Latin):
one debilitatus ẽ ut ambulandi facultate. poenitus pri¬
uar&ur Flanc ob causam sustentaculum quoddam. geni¬
culo subponens. gressum quem pedis in firmitas denegabat
per annum ferme integrum arte fulciendo sub leuare cu¬
rabat : Is cum adbeati otmari suffragia uenis s&. Ante eius
altare prostratus orauit. confestimq soluto pede. relicto¬
q sustentaculo sanus abscessit
altius aterra leuatũ. & adposteriora contractũ. non ad
subsidium itineris. sed ad ponderis potius grauitudinẽ
ferebat. Hic die quadam. baculis suffultus monasterium
deuenit : & beati otmari oratorium ingressus. corã altari
eius stando cum orass&. pesipse cum tibia solutus proten¬
ditur. sonitumq in modum fracti quondam ligni crepi¬
tando emittens. corrigitur. Nec mora. suo restitutus of¬
ficio ferentem se ferebat. portantemq grata mercede
remunerans deportabat.

Expanded text:
one debilitatus est, ut ambulandi facultate penitus privaretur. Hanc ob causam sustentaculum quoddam genuculo supponens, gressum quem pedis infirmitas denegabat, per annum ferme integrum arte fulciendo sublevare curabat. Is cum ad B. Othmari suffragia venisset, ante ejus altare prostratus oravit, confestimque soluto pede relictoque sustentaculo sanus abscessit.altius a terra levatum, ad posteriora contractum, non ad subsidium itineris, sed ad ponderis potius gravitudinem ferebat. Hic die quadam baculis suffultus monasterium devenit, et B. Othmari oratorium ingressus coram altari ejus stando cum orasset, pes ipse cum tibia solutus protenditur, sonitumque in modum fracti cujusdam ligni crepitando emittens corrigitur. Nec mora suo restitutus loco ferentem se ferebat, portantemque se grata mercede remunerans deportabat.
Abbreviated transcription (Latin):
aedificationis conferre. quia & morũ honestatẽ insinuant. & ad
laudẽ dñi qui ita scõs suos glorificat. deuoti lectoris animũ. ł au¬
ditoris inflammant. Exerum tot & tanta sunt. eiusdem scĩ patris
miracula. ut nec astudiosis scriptorib ꝓpter copiam sui possint
cõprehendi nec a fastidiosis lectoribus. sine tedio & rugata fron¬
te ꝑcurri. Cauero huic operi tantum insesta sunt. quae & uera¬
cium relatione testium ueritatem
custodiant. & moderata bre¬
utate nullius quam uis &iam utilia nausiantis mentem

Expanded text:
aedificationis conferre, quia et morum honestatem insinuant et ad aedificationis conferre, quia et morum honestatem insinuant et ad laudem Domini, qui ita sanctos suos glorificat, devoti lectoris animum vel auditoris inflammant. Ceterum tot et tanta sunt eiusdem sancti patris miracula, ut nec a studiosis scriptoribus propter copiam sui possint comprehendi nec a fastidiosis lectoribus sine taedio et rugata fronte percurri. Ea vero huic operi tantum inserta sunt, quae et veracium relatione testium veritatem custodiant et moderata brevitate nullius quamvis etiam utilia nausiantis mentem
Abbreviated transcription (Latin):
sus: Succurre citius. opitulare quantotius. Qua ille motus quȩ¬
rimonia uultu placido. paucis ita respondit. Die mortalib red¬
dita. ecłam p&ito. & uidebis diuino te melius subleuari consilio.
quam patriae ł parentum solatio. Mane facto. summo animi
gestientis ardorȩ. basilicam ꝓperat. & iuxta tumulũ beati galli
promissionis memor praecib insistit. Post orationẽ & lacri¬
mas. angulo sarco fagi adnixus. coepit se sensim erigere nec prius
tiangulum cui innitebatur deseruit . quam statura erecti
accepto robore . perse ire &redire potuiss& Qui tempore ꝓ¬
cedenti plena sanitate donatus. In eodem monasterio praecib
& scẽ uitȩ deseruiens. hactenus conuersa tur
AEC DECOPIOSISSIMA SEGETE BEATI CALLI GIA¬
ũ memoriae horreis grana libuit cõmendare . & nr̃is & alio
pastib ꝓfutura. Poterunt enim haec plurimũ diligentib: iustitiã

Expanded text:
sus. Succurre citius, opitulare quantocius'. Qua ille motus quesus. Succurre citius, opitulare quantocius'. Qua ille motus querimonia, vultu placido paucis ita respondit: 'Die mortalibus reddita, ecclesiam petito et videbis divino te melius sublevari consilio, quam patriae vel parentum solatio'. Mane facto, summo animi gestientis ardore basilicam properat et iuxta tumulum beati Galli promissionis memor praecibus insistit. Post orationem et lacrimas, angulo sarcofagi adnixus, coepit se sensim erigere nec prius lecti angulum cui innitebatur deseruit, quam, statura erecta et accepto robore, per se ire et redire potuisset. Qui tempore procedenti plena sanitate donatus, in eodem monasterio praecibus et sanctae vitae deserviens hactenus conversatur. Haec de copiosissima segete beati Galli virtutum memoriae horreis grana libuit commendare, et nostris et aliorum pastibus profutura. Poterunt enim haec plurimum diligentibus iustitiam
Abbreviated transcription (Latin):
PER QUOQ DINATIONI SCOTTORUM. QUIBU
consu&udo peregrinandi iam pene innaturam conuersa ẽ
quidã aduenientes. unum esuis conuiatorib multiplici
e possessum . In eodem monasterio dimiserunt. Qui cũ aliq¬
tis ibidem morar&ur dieb: & cottidie infirmitatis suae remediũ
plena fide deposcer&. nocte quadã senem sibi ꝑ somniũ uidit assis¬
tere gestu & habitu uenerandũ Quem quis e& in terrogans. bea¬
tissimũ gallum fuisse ꝑdidicit. Et ꝓtinus adillũ. Cernis inquit
o domine toto me corpore dissolutũ. meritorũ tuoꝵ cottidie. e¬
uidentiam prȩstolari. Noli ergo quod te aliquando credo facturũ
differre diutius. Ad hoc enĩ huc usq me reseruatũ eẽ cognosco.
ut sicut his barbaris uistus tua latissime clar&. ita &iam gentis
tuae hominib: meritorum tuorum fulgor innotescat & claritas.
Scis ipse scis inquam. anatali solo quam longe sim disiunctus. quas¬
taq inter peregrinationis angustias corporis debilitate compres¬

Expanded text:
per quoque de natione Scottorum, quibus consuetudo peregrinandi iam paene in naturam conversa est, quidam advenientes unum e suis conviatoribus multiplici peste possessum in eodem monasterio dimiserunt. Qui cum aliquantis ibidem moraretur diebus et cottidie infirmitaplena fide deposceret, nocte quadam senem sibi per somnium vidit assistere, gestu et habitu venerandum, quem quis esset interrogans, beatissimum Gallum fuisse perdidicit. Et protinus ad illum: Cernis, inquit, o domine, toto me corpore dissolutum, meritorum tuorum quotidie evidentiam praestolari. Noli ergo quod te aliquando credo facturum differre diutius. Ad hoc enim hujusque me reservatum esse cognosco, ut sicut his Barbaris virtus tua latissime claret, ita etiam gentis tuae hominibus meritorScis ipse, scis, inquam, a natali solo, quam longe sim disiunctus, quantaque inter peregrinationis angustias corporis debilitate compres
Abbreviated transcription (Latin):
descens. ut pute qui tanto tenebatur cruciatu. ut totũ lam
brachiũ ferro Immerso. Intumorem e& conuersum. Iter ad mo¬
nasterium maturauit. Cumq nocturnis ibidẽ uigiliis inter¬
e& alto sopore depressus : senẽ assistere uid&. canitiȩ ueneran¬
dum. casula indutũ. sibiq dicentẽ. Quid tu õ homo c&eris laudẽ
dñi cȩlebrantib: somni torpore de primeris. Cuius praesentia
ꝑ territus. cum responsũ reddere non auder&. baculo senex
quẽ manu gestabat. locum ei uulneris toagit. Dis siliente itaq
gius ferro. prae dolore quẽ exattactu ꝑsensit: horrend
uocib asstantes ꝑ terruit. Quib ꝑ contantib: qua ꝓ causa
psallentes inqui&ar&. cuncta ꝑ ordinẽ quae uidebat retexuit
Et lic& recenti adhuc uulnere non carer&: ꝓ amissione tamen
ferri. cuius nexib: cruentabatur. quia sanitas in ꝓmtu erat. gau¬
dio replebatur ingenti

Expanded text:
descens, utpute qui tanto tenebatur cruciatu, ut totum iam descens, utpute qui tanto tenebatur cruciatu, ut totum iam brachium, ferro immerso, in tumorem esset conversum, iter ad monasterium maturavit. Cumque nocturnis ibidem vigiliis interesset, alto sopore depressus, senem assistere videt canitie venerandum, casula indutum sibique dicentem: 'Quid tu, o homo, ceteris laudem Domini celebrantibus, somni torpore deprimeris?' Cuius praesentia perterritus, cum responsum reddere non auderet, baculo senex quem manu gestabat locum ei vulneris tetigit. Dissiliente itaque longius ferro, prae dolore, quem ex attactu persensit, horrendis vocibus asstantes perterruit. Quibus percontantibus, qua pro causa psallentes inquietaret, cuncta per ordinem quae videbat retexuit, et licet recenti adhuc vulnere non careret, pro amissione tamen ferri, cuius nexibus cruentabatur, quia sanitas in promptu erat, gaudio replebatur ingenti
Abbreviated transcription (Latin):
benedicens dño. & merita scĩ galli miratus. sanus cum gaudio ad
propria remeauit¬
AUPERCULUS QUIDAM PROPTER HOMICIDU
reatum . circulis ferreis tam in collo quam in utroq: constrictus
brachio quam grauib: cottidie suppliciis afficer& ur ꝑsulcos quos
ferrũ carnibus eius inflixerat. uidentib fidẽ fecit. Qui cũ multa
scõrum loca ꝓ eiusdẽ cruciatus remedio. & ad missi sceleris ab¬
olitione lustrass& : diuina tandẽ miseratione respectus. nexus
quib: in collo ł uno brachio stringebatur amittere meruit.
Et cũ foste inuicina coenobii scĩ galli ueniss&. ꝑuisionẽ ei sicut
referre solitus erat. praeceptũ ẽ . ut scĩ uiri patrocinia quae¬
rens monasteriũ adir&. pariterq indicatũ. quod ibidẽ circulũ.
quẽ uno adhuc ferebat inbrachio amissurus. & optate gratiã
sanitatis e&̃ adepturus. At ille desiderio ꝓmissȩ salutis ar¬

Expanded text:
benedicens Domino et merita sancti Galli miratus, sanus cum gaudio ad benedicens Domino et merita sancti Galli miratus, sanus cum gaudio ad propria remeavitPauperculus quidam propter homicidii reatum circulis ferreis tam in collo quam in utroque constrictus brachio, quam gravibus cottidie suppliciis afficeretur, per sulcos, quos ferrum carnibus eius inflixerat, videntibus fidem fecit. Qui cum multa sanctorum loca pro eiusdem cruciatus remedio et admissi sceleris abolitione lustrasset, divina tandem miseratione respectus, nexus, quibus in collo vel uno brachio stringebatur, amittere meruit, et cum forte in vicinia coenobii sancti Galli venisset, per visionem ei, sicut referre solitus erat, praeceptum est, ut sancti viri patrocinia quaerens monasterium adiret, pariterque indicatum, quod ibidem circulum, quem uno adhuc ferebat in brachio, amissurus et optatae gratiam sanitatis esset adepturus. At ille desiderio promissae salutis ar
Abbreviated transcription (Latin):
tiã magnitudinẽ timoris desiderar& euincere: membris
miseri. ad statum suũ redeuntib. crepitũ quasi uirgarum
inariditatȩ fractarum audiuit. Othuc illucq se praean¬
gustia uestens. post paulolum eum qui debilis fuerat. sanũ
de cripta ꝓdire conspexit. Cui &iam tanta mox sanitatus
accessit per fectio: ut sine infirmitatis obstaculo. optato¬
de inceps potir&ur incessu. XXXII.¬
N EADEM ALAMANNORUM PRO UINTIA QUIDAM
diues. tantum ualitudine contraria tabefactus ẽ. ut pene
ꝑ annũ integrum fastidio laborans. deficer&. & solatia ali¬
mentorũ ut sanitatis recuperatio poscere uidebatur. per¬
cipere ł continere non potuss&. Is ad coenobiũ beati galli
ꝓhac eadẽ causa perductus ẽ. Post diuturnas igitur prȩces
& suspiria. cũ sacrae oblationis consũ mar&ur offic
benedictionis panem demanu sacerdotis accepit. Quo co¬
mesto. caruit fastidio. & desiderio uictualiũ congrue ꝑ cepto.

Expanded text:
tiam magnitudinem timoris desideraret evincere, membris tiam magnitudinem timoris desideraret evincere, membris miseri ad statum suum redeuntibus, crepitum quasi virgarum in ariditate fractarum audivit, et huc illucque se prae angustia vertens, post paulolum eum qui debilis fuerat sanum de cripta prodire conspexit. Cui etiam tanta mox sanitatis accessit perfectio, ut sine infirmitatis obstaculo optatodeinceps potiretur incessu. 32. In eadem Alamannorum provincia quidam dives tantum valitudine contraria tabefactus est, ut paene per annum integrum fastidio laborans deficeret et solatia alimentorum, ut sanitatis recuperatio poscere videbatur, percipere vel continere non potuisset. Is ad coenobium beati Galli pro hac eadem causa perductus est. Post diuturnas igitur praeces et suspiria, cum sacrae oblationis consummaretur officium, benedictionis panem de manu sacerdotis accepit. Quo comesto, caruit fastidio, et desiderio victualium congrue percepto,
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ galli diabolo suadente cõmisit. Sicq reddens quod auferre
molitus ẽ. p&ita uenia uacuus repedauit¬
EBILIS QUIDAM. ITAMEMBRIS OMIBI CON¬
tractus. ut nullo pacto ꝑse quoquam progredi potuiss&
Ad memoriã beati galli asuis ꝑlatus. & cottidie iuxta sepulchrũ
incripta collocatus. dũ usq aduesperam ibidem orationib In¬
sister&. ab eisdem adhospitiũ repostabatur. Quoddum aliquot
ager&ur diebus. prbr quidam eiusdem congregationis. die qua¬
dam in ipsa ȩcła non longe sacris oblationib operam dedit
Subitoq preer illos. cũ nullus ad e&. ȩger celitus ꝑ merita
ut credimus scĩ galli. cuius suffragia sedulo flagitabat uisita¬
tus. confusa horribiliter coepit uoce ꝑstrepere. Ita ut idẽ
sacerdos inter sacra missarũ solemnia. sicut sepius testari so¬
litus erat. nonminimo quater&ur terrore & m&us Lũ q
circum spiciens. oculis cuncta lustrass&. & ꝑ alicuius praesen¬

Expanded text:
sancti Galli, diabolo suadente, commisit; sicque reddens, quod auferre sancti Galli, diabolo suadente, commisit; sicque reddens, quod auferre molitus est, petita venia, vacuus repedavitDebilis quidam ita membris omntractus, ut nullo pacto per se quoquam progredi potuisset, ad memoriam beati Galli a suis perlatus et cottidie iuxta sepulchrum in cripta collocatus, dum usque ad vesperam ibidem orationibus insisteret, ab eisdem ad hospitium reportabatur. Quod dum aliquot ageretur diebus, presbyter quidam eiusdem congregationis die quadam in ipsa ecclesia non longe sacris oblationibus operam dedit, subitoque, praeter illos cum nullus adesset, aeger caelitus per merita, ut credimus, sancti Galli, cuius suffragia sedulo flagitabat, visitatus, confusa horribiliter coepit voce perstrepere, ita ut idem sacerdos inter sacra missarum sollemnia, sicut sepius testari solitus erat, non minimo quateretur terrore et metu. Cumque circumspiciens oculis cuncta lustrasset et per alicuius praesen
Abbreviated transcription (Latin):
rat secutus. absq: difficultate. furem deprehendit : & om̃a qua e
ablata fuerunt recepit. XXUIIII.
LIO QUO& TEMPORE: SCĨ MONIALIS QUEDAM
de episcopio constantiensi: cuius brachia ad mammillas cũ rigo¬
rẽ contorta. ad nullius operis usum deflecti poterant. Cum ad¬
ueniss& & ante sepulchrũ scĩ galli aliquantis per orass& sanitatẽ
indepta. gaudens abscessit
VIDAM NON SIMPLICI UT POST MODUM CLARUIT
umo adueniens dum quosdam monasterii operarios. Ad iur¬
no a gri colandi labore disiungentes. ferramenta in aratris ꝑ noctẽ
dimisisse per spicer&. tempus tenebrosum fraudib suis opostunum
ratus. tot ferramenta sustulit: quot oneri fufficere proprio
credidit. Cumq fugam celerans. tota nocte uacuo laborar&
conatu. in ipso lucis exortu. ad postam monasterii ex in prouiso
peruenit. Et quia factũ latere non potuisse cognouit. confes¬
sione spontanea patefecit. quod prae sumptione pestifera. In reb:

Expanded text:
rat secutus, absque difficultate furem deprehendit et omnia quae rat secutus, absque difficultate furem deprehendit et omnia quae ablata fuerunt recepit. 29. quoque tempore sanctimonialis quaedam de episcopio Constantiensi, cuius brachia ad mammillas cum rigore contorta ad nullius operis usum deflecti poterant, cum advenisset et ante sepulchrum sancti Galli aliquantisper orasset, sanitatem indepta, gaudens abscessit. Quidam non simplici, ut postmodum claruit, animo adveniens, dum quosdam monasterii operarios a diurno agricolandi labore disiungentes ferramenta in aratris per noctem dimisisse perspiceret, tempus tenebrosum fraudibus suis oportunum ratus, tot ferramenta sustulit, quot oneri sufficere proprio credidit. Cumque fugam celerans tota nocte vacuo laboraret conatu, in ipso lucis exortu ad portam monasterii ex inproviso pervenit. Et quia factum latere non potuisse cognovit, confessione spontanea patefecit, quod praesumptione pestifera in rebus
Abbreviated transcription (Latin):
AHUIC OPERI IN SERENDUM. QUANTUM
dĩ famulus inuigil&. ad eorum res defendendas. qui eius suffra¬
gia. deuote postulare contendunt. Luer quidam qui post modũ
corpori eiusdem congregationis insertus. haec eadem attestari
solebat. Cum adhuc primeuȩ adatis flore gaudens. Inter scolasti¬
cos monasterii. cuiusdam dominicȩ noctis sollemniis inter e&.
quidam euicino territorio. mansionẽ eius inrupit Ipsiusq co¬
dicẽ & quaecumq in ibi reperiri poterat. furatus abscessit
debasilica regressus. damnum quod in latum ẽ. largo fl&u
ꝑdoluit. Porro fr̃i ipsius foras monasteriũ posito. senex quida
eadẽ nocte uultu placido in somniis assistens. cuncta quae erga
puerolũ acta fuerant indicauit. Nomen &iam furis. locumq ubi
cõmorar&ur edixit tempus pariter eiusdem furti deꝑmens
Ille fidem uisioni ac cõmodans. monasterium regressus. quod
in somnus audierat. factum inuenit. Moxq indicia quac percepe¬

Expanded text:
huic operi inserendum, quantum Dei famulus invigilet ad eorum res defendendas, qui eius suffragia devote postulare contendunt. Puer quidam, qui postmodum corpori eiusdem congregationis insertus haec eadem attestari solebat, cum adhuc primaevae aetatis flore gaudens inter scolasticos monasterii cuiusdam dominicae noctis sollemniis interesset, quidam e vicino territorio mansionem eius irrupit, ipsiusque codicem et quaecumque inibi reperire poterat furatus, abscessit. Puer de basilica regressus, damnum quod inlatum est largo fletu perdoluit. Porro fratri ipsius foras monasterium posito senex quidam eadem nocte vultu placido in somnis assistens, cuncta quae erga puerulum acta fuerant indicavit; nomen etiam furis locumque, ubi commoraretur, edixit, tempus pariter eiusdem furti depromens. Ille fidem visioni accommodans, monasterium regressus, quod in somnis audierat, factum invenit; moxque indicia quae percepe
Abbreviated transcription (Latin):
tus est dñs hodie gloriam serui sui nobis oftendere: Dederunt
itaq ei qui sanatus fuerat cęreum : & prosecutus ẽ funus cum
c&̧ero populo: Hoc primum signum post transitum eius
dñs ad memoriã illius declarauit

Expanded text:
tus est Dominus hodie gloriam servi sui nobis ostendere'. Dederunt tus est Dominus hodie gloriam servi sui nobis ostendere'. Dederunt itaque ei qui sanatus fuerat cereum, et prosecutus est funus cum cetero populo. Hoc primum signum post transitum eius Dominus ad memoriam illius declaravit
Abbreviated transcription (Latin):
e&̃ oratio: cuncti quiaderant Amen responderunt.
ONGRUUM UIDETUR INTOC LOCO RITEXIRE MIRACU¬
lum quod dñs inter sui confessoris exequias ex hibere digna¬
tus ẽ : quo liquido cunctis ostender& seruum suũ secum ueraci¬
ter tunc uiuere : dum carnis huius carcere liberatur: Crat
ibi quidam mendicus tanta per om̃s membrorum iuncturas de¬
bilitate contractus : ut penitus inter alias suae infirmitatis
molestias. incessu pedum carer& : Huic dum pr̃br indumen¬
ta uiri dĩ distribuer& pauperibus. caligas eius cum calciamen¬
tis dedit: Statimq debilis pro accepto munere. summo re¬
pl&us gaudio. ut sacras cruribus & plantis aptauit ex uuias:
per om̃s astuum compages. repente solutus ẽ: Et exiliens
uoce clamauit ingenti: & gratias egit dño & beato gallo. per
cuius merita redditam sibi uidebat salutem: NUidens autem
ep̃s & cuncti qui aderant sanitatis huius miraculum. unanimite
glorificarunt dm̃ atq dixerunt: Manifesta uirtute digna¬

Expanded text:
et oratio, cuncti qui aderant 'Amen' responderunt. 31. Congruum videtur in hoc loco retexere miraculum, quod Dominus inter sui confessoris exequias exhibere dignatus est, quo liquido cunctis ostenderet, servum suum secum veraciter tunc vivere, dum carnis huius carcere liberatur. Erat ibi quidam mendicus, tanta per omnes membrorum iuncturas debilitate contractus, ut penitus inter alias suae infirmitatis molestias incessu pedum careret. Huic, dum presbyter indumenta viri Dei distribueret pauperibus, caligas eius cum calciamentis dedit: statimque debilis, pro accepto munere summo repletus gaudio, ut sacras cruribus et plantis aptavit exuvias, per omnes artuum compages repente solutus est, et exiliens, voce clamavit ingenti et gratias egit Domino et beato Gallo, per cuius merita redditam sibi videbat salutem. Videns autem episcopus et cuncti qui aderant sanitatis huius miraculum, unanimiter glorificaverunt Deum atque dixerunt: 'Manifesta virtute digna
Abbreviated transcription (Latin):
ictu. perimat dormientẽ : Sed cum gladiũ in ictũ uell& dȩponere :
astub: rigore stupefactis. inflecti brachia nequiuerunt : Inter ea
dormienti quidã astitit : & in somnio dixit: Quid somno de prime¬
ris: quem abimminenti interfectione modo tutatus sum: At
ille euigilans. & fidelẽ sociũ nudato gladio  capiti imminere. ex

Expanded text:
ictu perimat dormientem. Sed cum gladium in ictum vellet deponere, ictu perimat dormientem. Sed cum gladium in ictum vellet deponere, artubus rigore stupefactis, inflecti brachia nequiverunt. Interea dormienti quidam asstitit et in somnio dixit: 'Quid somno deprimeris, quem ab imminenti interfectione modo tutatus sum?' At ille evigilans et fidelem socium nudato gladio cernens capiti imminere, ex