comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eorum p̃sũptio minorauit. Plebis ipsius phalangas
pͣuitas minuit: turmas ipsorũ elatio collisic Nã
uirginitatẽ dnẽ meȩ marie genica ꝓles nec introi¬
ens nec exiliens lesit: nec concepta nec nata uiola.¬
uitꝰ nec eum cũ ospitaret᷑ in illa contristauit: nec illa
cũ egrederetur incorruptione pͥuauit Hanc femi¬
nam conceptio iuirgine reddit: hanc feminã partus
uirginẽ seruat. Hanc feminã generatio uuginẽ
habet: hanc feminã filius ita post exitũ nouit sic̃
ande conceptũ inuenit. Ꝙ huuis certe uirginitas
semꝑ incorrupta: semꝑ integra. semꝑ illesa semꝑ
inuiolata. Nam angłice forma nature: ante solidica¬
tem fragilis. ante firmamentum labens: ante stabi¬
litatem ruens ante robur titubans. atq nutans.
unicũ factoris sui ẽ. yerũtamen beata conditio erea¬
ture: pꝰ stabilitatẽ solida inbonis. post stabilitatẽ
indeficiens inamore diuinitatis. post firmam̃tum

Expanded text:
eorum praesumptio minoravit, plebes ipsorum pravitas eorum praesumptio minoravit, plebes ipsorum pravitas diminuit, turmas ipsorum elatio collisit. Nam virginitatem Dominae meae genita proles nec introiens, nec exiens laesit, nec concepta, nec nata violavit, nec eam cum hospitaretur in illa tristavit, nec illam cum egrederetur incorruptione privavit. Hanc ergo feminam conceptio virginem reddit. Hanc feminam partus virginem servat. Hanc feminam generatio virginem habet. Hanc feminam filius ita post exitum novit, sicut ante conceptum invenit. Et hujus certe virginitas semper incorrupta, semper integra, semper illaesa, semper inviolata. Nam angelicae forma naturae ante soliditatem fragilis, ante firmamentum labens, ante stabilitatem ruens, ante robur titubans, atque nutans.unicum factoris sui est; verum angelicae beata conditio creaturae post stabilitatem solida in bonis, post soliditatem indeficiens in amore divinitatis post firmamentum
Abbreviated transcription (Latin):
quid incorruptius. qͥd sincerius. qͥd integrius. qͥd so¬
lidius. inter uirginitatẽ maternã. ⁊ conditionẽ angłi¬
cam: inter uirgineam fecunditatẽ. ⁊ angłicã por¬
tionem: inter incorruptibile uirgineum decus.⁊
angłorũ exordiũ: int̾ pudorem ꝓle ꝑauctũ: ⁊ angłi¬
ce nobilitatis mitiũ: uirginitas quȩ fecundat᷑ ⁊ ñ
corrũpitur: angłica celsitudo cui pars ruina ꝓstrat᷑:
Decus uirgineum qͦd ⁊post partũ nitet: an nobilitas
angłica quȩ post głam culminis. dãpna sustentat
in sociis: Integritas materna quȩ post fetũ ꝓlis
concrescit ingła uirginis: anconditio angłica que
detrimentis lesa ẽ indelictis: Parcitudo matris
quȩ unde fit generatio dei inde nescia corruptio¬
nis ẽ sibi: anangłi plebis tuȩ quȩ ante soliditatẽ
incurrit dimiutionẽ partis multitudinis suȩ.
certum ẽ enĩ qd anglorũ castia suꝑbia tupit cuncos

Expanded text:
quid incorruptius, quid sincerius, quid integrius, quid soquid incorruptius, quid sincerius, quid integrius, quid solidius inter virginitatem maternam et conditionem angelicam, inter virgineam fecunditatem et angelicam formationem, inter incorruptibile virgineum decus et angelorum exordium, inter pudorem prole perauctum et angelicae nobilitatis initium. Virginitas quae fecundatur, et non corrumpitur, an angelica celsitudo, cujus pars in ruina prostratur? Decus virgineum, quod et post partum enitet, an nobilitas angelica, quae post gloriam culminis damna sustentat in sociis? Integritas materna, quae et post partum prolis concrescit in gloria Virginis, an conditio angelica quae detrimentis laesa est in ejectis? Beatitudo matris, quae inde fit generatio Dei, unde nescia corruptionis est sibi, an gloria plebis tuae, quae ante soliditatem incurrit diminutionem partis multitudinis suae? Certum est quod angelorum castra superbia rupit, cuneos
Abbreviated transcription (Latin):
one diuina. expiandus abomni iniquitate patra¬
ta. de festis gaudiorũ angłi. de letitia iocunditatis
eius. de salute mea. deredẽptione mea. deuita mea
Loquar angło: sciscitabor abangło: interrogabo an¬
głm. affabor angło. Dicito mͥ res amica deo. ⁊cunctis
contemplatione uicinior: effare increaturis res
anterior: enarra creaturarũ res potentiorꝰ exorire
gna inconditione tua. potens in ordine tuo. excellẽs
innatura cua. ꝑhennis mneternitate tua ñ tua te gła
minuo: ñ magna extenuo: ñ ȩternum attero: nõ
sublimen decraho: ñ potentiori resulto: quia nec
de tua stabilitate. s de cua loquor conditione: fide
ꝓuocor: amore impellorꝰ ad miratione deleccor gau¬
dio letor: miserantis grã p̃uenior miscdĩa gratissi¬
ma subsequor. Tu scẽ archangele gabriel. qui mitte¬
ris ad uirginẽ isrł. qui uenis admatrem dnĩ. qͥ ꝓperas
singłare ad uirgineum decus inmundo: enarra

Expanded text:
one divina, expiandus ab omni iniquitate patraone divina, expiandus ab omni iniquitate patrata, de festis gaudiorum angeli, de laetitia jucunditatis ejus, de redemptione mea, de salute mea, de vita mea loquar angelo, sciscitabor angelum, interrogabo angelum, affabor angelum. Dicito mihi, res amica Deo, et cunctis contemplatione vicinior, effare in creaturis res anterior, enarra creaturarum res potentior, exordire gna in conditione tua, potens in ordine tuo, excellens in natura tua, perennis in aeternitate tua. Non tua te gloria minuo, non magnam extenuo, non aeternam attero, non sublimi detraho, non potentiori resulto, quia nec de tua stabilitate, sed de tua loquor conditione. Fide provocor, amore impellor, admiratione delector, gaudio laetor, miserantis gratia praevenior, misericordia gratissima subsequor. Tu sancte Gabriel, angele Domini, qui mitteris ad Virginem Israel, qui venis ad matrem Domini, qui properas ad singulare virgineum decus in mundo, enarra
Abbreviated transcription (Latin):
nitar exsequar. coner: in hoc sacramento defigere
uisum. in hac ad miratione urtutũ ocłos ł in pͥmere
hebetantes. in hoc archano secreti aiuidũ infigere
sensum. ad hoc celestis głe lumen dirigere caligãtis
aciem uisionis. S qualit̾ p̃sumam. quomodo aggn¬
diar. quo nisu ꝓperem. quali conatu impetam. Pos¬
lutus labiis. inmundus ore. inpurus lingua. squi¬
lens uerbis. corde prauus: mente iniquus. faocis i¬
pius. ut de uirginitatis gła corruptio disserat: de
incorruptionis laude inmunditia tractet. de pu¬
dore inpuderatus enuntiet: deuerecundie bono
inuerecundꝰ enarret. At nunc quia ut saluer. ut mu¬
der.ut uistificer. ut scĩficer.uenit ad humana ds: ad
extrema cęlestia conuenerunt: ad infirma fortia de¬
scenderunt. Temporalib ȩterna conuincta sunt:
conserta sunt: Seriulib dnĩca copulata sunt ꝑle¬
nus beata fide. saluandus indulgentia copiosa.
iustificandus pietate multa. uuuificandꝰ miserati¬

Expanded text:
nitar, exsequar, coner in hoc sacramento defigere nitar, exsequar, coner in hoc sacramento defigere visum, in hac admiratione virtutum oculos imprimere hebetantes, in hoc arcano secreti avidum ingerere sensum, ad hoc coelestis gloriae lumen dirigere caligantis aciem visionis. Sed qualiter praesumam? quomodo aggrediar? quo nisu properem? quali conatu impetam? pollutus labiis, immundus ore, impurus lingua, squalens verbis, corde pravus, mente iniquus, factis impius, ut de virginitatis gloria corruptio disserat, de incorruptionis laude immunditia tractet, de pudore impudoratus enuntiet, de verecundiae bono inverecundus enarret? At nunc quia, ut salver, ut munder, ut justificer, ut sanctificer, venit ad humana Deus, ad extrema coelestia convenerunt, ad infirma fortia descenderunt, temporalibus aeterna copulata sunt, conserta sunt, servilibus dominica copulata sunt; plenus beata fide, salvandus indulgentia copiosa, justificandus pietate multa, vivificandus miserati
Abbreviated transcription (Latin):
scã sunt. omnia sacrata sunt. omĩa indubitata sunt.
omnia fidelia sunt. omnia fixa sunt. omĩa stabilita
sunt. omnia confirmata inscłm scłi. facta inuerita¬
te ⁊ equitate.: quȩ dehissacre littere cecinerunt: quȩ sa¬
ere pagine allocute sunt: quȩ apices ad notarunt.
quȩ lex sacratissima ꝓmulgauit: quȩ sacra testam̃ta
p̃cipiunt: quȩ libri sacratissimi continent:que sacra
uissa discernunt: que celestia uira constituunt. quecȩlo
⁊terra transeunte sua eternitate ñtranseunt: quȩ trã¬
seuntib etiã elementis transire nequeunt: donec omĩa
impleantur. Deuictis hostib elisis ad u̾sis. excintis
emulis. attritis immicis. ꝓstratis insultantib deiectis
inuidis. omnibq potentie diuinȩ uirtuti contradicẽ¬
tib expugnatis: pio desiderio querulus. bono apeti¬
tu auidus. leta esurie hanelus. grata delectatione
ꝓmtissimꝰ qͦ potuero. qͦ ualuero. qͦ uido. qͦ suffecero intendã

Expanded text:
sancta sunt, omnia sacra sunt, omnia indubitata sunt, sancta sunt, omnia sacra sunt, omnia indubitata sunt, omnia fidelia sunt, omnia fixa, omnia stabilita sunt, omnia confirmata in saecula saeculi, facta in veritate et aequitate, quae de his sacrae litterae cecinerunt, quae sacrae paginae allocutae sunt, quae sacri apices annotarunt, quae lex sacratissima promulgavit, quae sacra testamenta praecipiunt, quae libri sacratissimi continent, quae sacra jussa decernunt, quae coelestia jura constituunt, quae coelo et terra transeunte sua aeternitate non transeunt, quae transeuntibus etiam elementis transire nequeunt, donec omnia impleantur. Devictis hostibus, elisis adversis, exstinctis aemulis, attritis inimicis, prostratis insultantibus, dejectis invidis, omnibusque potentiae divinae virtutis contradicentibus expugnatis, pio desiderio querulus, bono appetitu avidus, laeta esurie anhelus, grata delectatione promptissimus, quo potuero, quo valuero, quo quivero, quo suffecero, intendam,
Abbreviated transcription (Latin):
tremore ⁊ patulas ⁊ ignotas lapsa eẽ in runas. Nec sicu¬
le delluris exemplo subrui ꝑmomenta: s unuis tantũ
diei nutatione uexariꝰ qm̃ illam receptus sini terra
saxa ponderis duritiam fugientia quȩ scissura pene¬
trata soluunt᷑. dũ resolutiom duritia cedit. ⁊ solid itas
dissipationi succũbit: ad testantia euius sit potẽcie
quẽ inse continuo recipiant sepeliendũ. quando
fissuris sue confusionis. sic honorant trementia iam
ñ aliud sius motibus. suis immutationib suis conatibꝰ
ꝓfitẽtur. quã qͦd tu solꝰ aut incertus diffiteri conaris
quod dubites: non ẽ quod hinc uerearis: non ẽ qͦd¬
ores: ñ ẽ quod inpinguas: ñẽ ubi offendas: ñe ubi
oberres: ñ ẽ ubisis anceps. Non ẽ ubi nutans: ñ ẽ
ubi titubans: non ẽ ubi trepidans: ñ ubi ambiguus
ñ ubi dubius: ñ ubi incertus ñ ubi claudicans: ñ ubi
fide labens. Omiã uera sunt omĩa iusta sunt. omĩa

Expanded text:
tremore et patulas, et ignotas lapsa sunt in ruinas; nec Sicutremore et patulas, et ignotas lapsa sunt in ruinas; nec Siculae telluris exemplo subrui per momenta, sed unius tantum diei nutatione vexari, quoniam illam receptus sinu terrarsaxa ponderis duritiam fugientia, quo scissurarum penetratu solvuntur, dum resolutioni duritia cedit, et soliditas dissolutioni succumbit: attestantia cujus sit potentiae, quem in se continuo recipiant sepeliendum, quando scissuris suae confessionis sic honorant trementia jam non aliud suis motibus, suis immutationibus, suis conatibus profitentur, quam quod tu solus, aut ut incertum diffiteri conaris,quod dubites, non est quod haereas, non est quod impingas, non est ubi offendas, non est ubi oberres, non est ubi sis anceps, non est ubi nutans, non est ubi titubans, non ubi trepidans, non ubi ambigens, non ubi dubitans, non ubi incertus, non ubi animo claudicans, non est ubi sis fide labens. Omnia vera sunt, omnia justa sunt, omnia
Abbreviated transcription (Latin):
ut inabstrahendo se honeris tedium trahendo fiat
Ude langorum diu̾sitates ⁊ ꝑconcretos feruorem
retinere nonposse recursus: s adp̃sentiam saluato¬
ris uigens languentium linquere corpus.Uide se¬
pulcos acq sepulcra intra septa sepeliendi rescmn¬
dͥere feduis: ut eternos hospites ad mom̃tacitatim
monum̃ita repellant. ueluti suudeas pauentia restitue¬
re susceptos: quasi tenuissent coactos. quos uolent̾ su¬
sceperant seruaturos. Yide diẽ tenebrarum ad tactu
togam deponere lucis: ⁊ inusitato conatu tam raptĩ
ad quisisse qͦd sorduit. quam cursim mansisse qͦd lucet
Uide solẽ ad hoc prorsus amisisse quod exgaudio cla¬
ruit: ut pallente lumine induceret exmerore qͦd¬
er luxit: Cum soll̾ta luminosi federis fibula. fuluã
refellens claritatis in solubile. palam se inillius diei
angulo. orioris innexum deploide conglobauit. Lli¬
de arua sue soliditatis stabilitatẽ renuentia: inequali

Expanded text:
ut in abstrahendo se, oneris taedium trahentibus fiant ut in abstrahendo se, oneris taedium trahentibus fiant . Vide languorum diversitates per creticos fervorem retinere non posse recursus , sed ad praesentiam Salvatoris ingens languentium linquere corpus. Vide sepultos atque sepulcra inter se ita sepeliendi rescindere foedus, ut aeternos hospites ad momenta citatim monumenta refellant : veluti si videas paventia restituere susceptos, quasi tenuissent coactos, quos violenter susceperant servaturos. Vide diem tenebrarum ad tactum togam deponere lucis, et inviso conatu tam raptim adquisiisse quod sorduit, quam cursim amisisse quod luxit. Vide solem ad hoc prorsus amisisse quod ex gaudio claruit, ut pallenti lumine induceret ex moerore quod luxit: quod cum soluta luminosi foederis fibula, fulvam repellens claritatis insolubilis pallam, se in illius diei angulo horroris innexum diploide conglobavit. Vide arva suae soliditatis stabilitatem renuentia, quatinus
Abbreviated transcription (Latin):
it cuuis unda siuerteret᷑ inlinguam: utiꝙ qͦd mur¬
murat ꝓmeret. S quia ꝓloqui nescit: qͦo dicere ne¬
quid se fecisse conuincit: dũ uestigium sustinet do¬
minantis: aũ obruit famulantis: labens sub cor¬
pore famuli saxea sub pondere dni: ad unũ impen¬
um duas deferens seruitutes: quando ⁊ sub condi¬
toris planta robuste durescit:⁊ ad huc obsequen¬
tem sustinet. quẽ sustinere trepidum recusauit.Ui¬
de rursus id ipsum mare. qͦd cũ suis motibus intu¬
spumoso collideret: nauiculamq suꝑbo tergo re¬
siliens fatigaret: quo modo auibentis imꝑio tam
raptim lenitudinẽ sumit: ut nauicule admiran
tes incole dicant. quis ẽ iste quia ⁊ uentiimare obe¬
aiunt ei ͦ Item ipsius ponti considera indigenas:
quomodo quasi notissima discipulorũ uota refu¬
giunt. ac sese capiendos denegant incapturam: ⁊
ad uoluntatem opificis ita re te coaceruatim implẽt.

Expanded text:
, cujus unda si verteretur in linguam utique quod mur, cujus unda si verteretur in linguam utique quod murmurat promeret: sed quia proloqu nescit, quod dicere nequit, se fecisse convincit. Quia dum vestigium sustinet Dominantis, obruit famulantis; labens sub corpore famuli, saxeum sub pondere Domini; ad unum imperium duas deferens servitutes, quando et sub Conditoris planta robuste durescit, et ad nutum huic obsequentem sustinet, quem sustinere trepidum recusavit? Vide idipsum rursum mare, quod cum suis motibus intu fragore spumoso collideret, naviculamque superbo tergo resiliens fatigaret, quomodo ad jubentis imperium tam raptim lenitudinem sumpsit, ut nautae admirantes simul et incolae dicant: Quis iste est, quia venti et mare obediunt ei ? Item ipsius ponti considera indigenas, quomodo quasi notissima discipulorum vota refugiunt, ac sese capi denegant in capturam, et ad voluntatem Opificis ita rete coacervatim adimplent,
Abbreviated transcription (Latin):
cui ducatu suo adorantes subdidit reges. Uide pͥmi
didit. untutem mutat. Et cum ñ sit omnino qͦd fuit.
ñ tam̃ ẽ aliunde quã unde funt. Sienim aquã queras:
iam ñ ẽ. Siuinum intendas. dicito ubi exortum ẽ. quia
nec recessit aqua: nͥ quia alterum factum ẽ aliud.
ut eẽt exalio aliud. ñ suceessionis uice. s inmutati¬
⁊ piscicłos quȩ ꝑ sua neq̃unt ꝑ eoꝵ aqͥb sũpta St̃. oraloq̃n¬
tes⁊ quȩ ñ possurnt uirtutẽ dice̾ quã sentiunt. poten¬
tialuis expͥmentes magnitudine qͦd crescunt. Et¬
enim extra pastum ⁊ saturitatẽ tot milium quat̾nũ
fracta ter complent numerũ chophinorũ: que intac¬
ta unum complere ñ poterant cophinũ. Uide nemꝰ
ficulneȩ tã cursim oblitum eẽ quod fuit: quã ammi¬
sisse etiam ⁊ qͣd uixit: nec sustinere senio uirorẽ amit¬
tere: nͥ ⁊ uirentem uitã quã tocius amisisse. Uide ma

Expanded text:
cui ducatu suo adorantes subdidit reges. Vide in prcui ducatu suo adorantes subdidit reges. Vide in prddit, virtutem mutat. Et cum non sit omnino quod fuit, non tamen est aliunde quam unde fuit. Si enim aquam quaeras, jam non est; si vinum intendas, dicito ubi exortum est, quianec recessit aqua, nisi quia alterum factum est aliud, ut esset ex alio aliud; non successionis vice, sed immutatiloquentes. Et cum non possint virtutem dicere quam sentiunt, tamen potentialius exprimunt magnitudinem qua concrescunt. Etenim extra pastum et saturitatem tot millium, quaternum fracta ter ductum complent numerum cophinorum, quae intacta unum complere non poterant cophinum. Vide nemus ficulneae tam cursim oblitum esse quod fuit, quam raptim amisisse etiam et quod vixit; nec sustinere senio virorem amittere, nisi et virentem vitam quantocius amisisse . Vide mare
Abbreviated transcription (Latin):
solum. dum fidei meȩ sinceritas totos habet inunum.
quos tu diuidere nitebaris abuno: postquã terrenoꝵ
⁊cclestium adtestatio defensioni mee contulit mu¬
nimenta: pꝰquã incelo ⁊ interra uiuentia ueritatẽ¬
mea reꝑta sunt: postquã ⁊ beacitudo tertena i angl̃i¬
ca celsitudo unanimit̾ ad firmauit qͦd me ueracit᷑
audientia tua intuilisse p̃uidit: deferam ad huc in
patione cõmuni hȩc sentiant ut homo: tu autem
aut disentias utammal. aut nec sentias ut lapis:
sieq illa sibi tuã rationẽ extorqueant: ut cum tu illoꝵ
obsequiũ non impetres: ⁊ insensibilitatẽ merito conse¬
ras. Confestionẽ illa suis motib quasi uocib clamant.
Tuaut̃ dũ uocib ueritatem repellis. ⁊iam quasi nec mo¬
celos iuncere fulgorib confines siderũ choros: adire
deuotissimos reges: hospitium demonstrare nascen¬
tis: ⁊ toto nisu ostendere. qͦd solus adorandus iste sit ds.

Expanded text:
solum, dum fidei meae sinceritas totos habet in unum, solum, dum fidei meae sinceritas totos habet in unum, quos tu dividere nitebaris ab uno. Postquam terrenorum et coelestium attestatio defensioni meae contulit munimenta, postquam in coelo et in terra viventia veritateerta sunt, postquam et beatitudo terrena et angelica celsitudo unanimiter affirmavit quod me veraciter audientiae tuae intulisse praevidit, deferam adhuc insparatione communiter haec sentiant ut homo; tu autem aut dissentias ut animal, aut nec sentias ut lapis. Sicque illa sibi tuam rationem extorqueant, ut cum tu illorum obsequium non impetres, insensibilitatem tibi merito feras. Confessionem enim illa suis motibus quasi vocibus clamant. Tu autem dum vocibus veritatem repellis, jam quasi nec mocoelos, vincere fulgoribus confines siderum choros, adire s praeire devotissimos reges, hospitium demonstrare nascentis, et toto nisu ostendere, quod solus iste adorandus sit Deus,
Abbreviated transcription (Latin):
bito facta ẽ cum angło multitudo militiȩ cȩlestis
exercitus: laudantiũ dm̃ & dicentiũ. Gła in excelsis
do underra pax hominib bone uoluntatis. Quid
dereliquis destimoniis ⁊ obsequiis referã angłorum:
cum post testimoniũ humanȩ patientiȩ accedunt
angłi ⁊ ministrant ei. uere ut dnõ conditori: quid qͦd
angłi resurrectionẽ eius pͥmi nuntiant: territisq se¬
pulcri custodib non querendũ cũ mortuis uiuentẽ
fidelib indicant: quid qͦd ascensionẽ eius angl̃i co¬
nitant᷑ et reditũ eus ita ee sicut ⁊ asscensum angli ad¬
destantur : ecce impleta ẽ terra testib partis meȩ: quia
⁊repleta sunt celum simulacterra. ueritate fidei mee.
Eece testib partis tue: adfirmaui que dixi. E ccete¬
stibus partis tue: roborau quȩ dixerunt testes par¬
catio subsecuta ẽ unde cognitio illorum defensionẽ
meam ante p̃uenit. Quid gͦ restat nͥ eẽ te sine ullo.
ihaberete prorsus nullum: s eẽ tibi male conso ium

Expanded text:
elestis militiae, laudantium Deum et dicentium: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis. Quid de reliquis testimoniis et obsequiis referam angelorum, cum post tentationem humanae patientiae accedunt angeli, et ministrant ei vere ut Domino conditori ? Quid? quod angeli resurrectionem ejus primi nuntiant, territisque sepulcri custodibus, non quaerendum cum mortuis viventem fidelibus indicant ? Quid? quod ascensionem ejus angeli comitantur, et reditum ejus ita esse sicut et ascensum angeli attestantur ? Ecce impleta est terra testibus partis meae, quia et repleta sunt coelum simul ac terra veritate fidei meae. Ecce partis tuae testibus affirmavi quae dixi, ecce testibus partis meae roboravi quae testes dixerunt parcatio subsecuta est, unde cognitio illorum defensionem meam praevenit. Quid ergo restat? Esse te sine ullo, et habere te prorsus nullum; sed esse tibi te male conscium
Abbreviated transcription (Latin):
cũ lisaris in mundo  Sapientem ⁊ discretorẽ ereauit te ds̃.
nec assimilaris uł istis quib deest sapientia prudentia
uigila ohomo. mniserere tui. esto quasi sapiens. quia ꝓp
terte ds excelsus descendit de celis ut te de terris eleuaret
ad celos In nuptiis celestis sponsi uocatꝰ es. cur concepnis
ꝙ mdigniĩ te exhibes  Quomͦ intrabis ad nuptias dicito
mͦ uestem ñ habens p̃tiosam. nec lampadẽ refulgentẽ: S¬

Expanded text:
versaris in mundo? Sapientem et discretorem creavit te Dominus. Ne assimilari velis iis quibus deest prudentia; invigilait ut te a terrenis elevaret ad coelum. In nuptiis coelestis Sponsi vocatus es, homo. Cur contemnis, et indignum te exhibes? Quomodo intrabis ad nuptias, dicito mihi, non habens pretiosam vestem, nec lampadem refulgentem?
Abbreviated transcription (Latin):
a sõnno tuo parũꝑ. Omiserande aꝑi os tuũ. obsecra eũ.
ꝓice absͣ te onera peccõꝵ. Ora frequent̾. sine cessatione
lacrimas funde. mollitiem animȩ fuge. negligentiã
execrare. malitiam ñ ames. ama uͦ mansuetudinẽ:. Di¬
lige continentiam. meditare psalmodiam. festina. ora¬

Expanded text:
somno miserando, aperi os tuum, obsecra Deum, projice a te onera peccatorum. Ora frequenter, sine cessatione lacrymas funde. Mollitiem animi fuge, negligentiam exsecrare, malitiam detestare. Ama mansuetudinem, dilige continentiam, meditare psalmodiam. Festina ora
Abbreviated transcription (Latin):
ipsũ solũ possedit. Beatꝰ qui semꝑ habuerit diem exitus sui
ante ocłos. & festinauit in illa hora paratꝰ eẽ: & sine aliqͦ
timore peccati uł prauȩ conscientiȩ inueniri. Beatꝰ qui in¬
uenit fiduciam in illa hora exitus sui: qͣndo anima seꝑabi¬
tur a corpore. Cũ magno nanq metu magnisq dolorib se¬
ꝑabit᷑. Wenient nanq angłi assumere animã. & seꝑabt̃
eam a corpore. & ꝑducent eam ante tribunal ĩmortalis &
metuendi iudicis. At illa memorans oꝑa sua: misera contre¬

Expanded text:
 corpore. Beatus qui semper habuerit diem exitus sui ante oculos, et festinaverit in illa hora paratus et sine aliquo timore peccati vel pravae conscientiae inveniri. Beatus qui invenerit fiduciam in illa hora exitus sui, quando anima separabitur a corpore: cum magno namque metu magnisque doloribus separatur. Venient enim angeli assumere animam, et separabunt eam a corpore, et perducent ante tribunal immortalis et metuendi judicis. At illa memorans operum suorum, contre
Abbreviated transcription (Latin):
de manu mea qͦd dechesauro fili mei tibi abstuli. Sic
enĩ tibi opus ẽ ut benedictione tegminis quȩ tibi dataẽ.
in meo tantũ die utaris. Et quia ocłos fidei fixos in
meo semꝑ seruitio tenens ꝑmansisti: ⁊ laudẽ meã
diffusa inlabiis tuis grã dulcit̾ incordib fideliun
depinxisti: ex uestimentis ecclȩ iã in hac iuta ornat̾¬
eris&e infuturo in ꝓituariis meis cũ aliis serius fili
mei letaberis. Et hec dicens abocłis eius una cum
uirginib iluce qua uenerat remeauit. Remansit
diseruus intantũ sollicitus deadipiscenda gła. in
quantũ p̃scus. desibi donata palme uictoria.¬

Expanded text:
de manu mea, quod de thesauro Filii mei tibi attuli; sic de manu mea, quod de thesauro Filii mei tibi attuli; sic enim tibi opus est, ut benedictione tegminis quae tibi delata est, in meo tantum die utaris; et quia oculis fidei fixis in meo semper servitio permansisti, et in laudem meam diffusa in labiis tuis gratia tam dulciter in cordibus fidelium depinxisti, et vestimentis gloriae jam in hac vita orneris, et in futuro in promptuariis meis cum aliis servis Filii mei laeteris. » 8. Et haec dicens ab oculis ejus una cum virginibus et luce qua venerat remeavit. Remansit Dei servus in tantum sollicitus de adipiscenda gloria, quantum perspicuus de sibi donata palma victoria
Abbreviated transcription (Latin):
nanie testimoniis ueteris ac noui testamenti plenuĩ cõpte
eleret ⁊ digna facundia ac magnificentia iã p̃fate
anȩ suȩ exorornaret: dũante horas matutinas solito
more ad obsequia do ꝑagenda consurgeret᷑ iiuuigilias
sias dnõ suo consecraret: diacono uel subdiacono
tes. lumen qͦd ferte ñ ualuerunt cũtremore effugi¬
entes. lampadas quas manibus tenebant reliquerĩt.
isua uestigia ꝑquȩ uenerunt adeuntes ꝓpe mortui
reu̾sisunt ad sodales. Sollicite omĩs congregatio
salutare. Quã cathedrã nullꝰ ep̃s adire tẽptauit postea.¬
ñ ddomitꝰ sisibtus. quia statĩ sedẽ ipsã ꝑdens exilio¬
relegatus ẽ. Et eleuatis ocłis aspexit incurruitu eius.
⁊ uidit omnẽ absidã eccłȩ repletã uirginũ turmis
decanticulis dd modulata suauitate aliquid decan¬
tantes. Aspiciensq mneã ut ipse sibi conseius ⁊ bene
moccursum serue di rectissime: accipe munusseulũ

Expanded text:
onymiae testimoniis Veteris ac Novi Testamenti plenum compte onymiae testimoniis Veteris ac Novi Testamenti plenum compte ederet, et digna facundia magnificentiam jam praefatae Dominae suae exornaret, dum ante horas matutinas solito more ad obsequia Dei peragenda consurgeret, ut vigilias suas Domino consecraret, diaconus vel subdiaconus, tes, lumen quod ferre non valuerunt cum tremore fugientes, lampades quas manibus tenebant reliquerunt, et sua vestigia per quae venerant adeuntes, prope mortui reversi sunt ad sodales. Sollicite omnis congregatio opulum salutare quam cathedram nullus episcopus adire tentavit, nisi postea domnus Sisibertus, qui statim sedem ipsam perdensgatus est. Et elevatis oculis suis suspexit in circuitu ejus, et vidit omnem absidem ecclesiae repletam Virginum turmis de canticis David admodulata suavitate aliquid decantantes. Aspiciensque in eam ut ipse sibi bene conciis et bene Propera in occursum, serve Dei charissime, accipe munusculum
Abbreviated transcription (Latin):
scs̃ ꝑeum inipso dominico aduentu ñ post multos
dies ꝑegit. S quia omĩa longũ ẽ recensere quȩ eius
tẽporib intoletana urbe domnꝰ urbanꝰ ⁊dominꝰ eu¬
uantius ꝑeũ facta narrabant: uel exmultis pauca
ꝓgrediamur. Quia qui mecũ hoc audiert̃. cũ hec
legerint dolebunt p̃tmississe metã multa ⁊ magna
quȩcũq mecũ sciunt. Suꝑueniente uero die scȩ⁊
semꝑ uirginis mariȩ ante tresdies. trib dieb leta¬
nias ꝑegit. ⁊ missam supͣ scriptã quȩ in illius laude
decantaret᷑ ꝑfecit. quȩ ẽ septima. Atubi uentumẽ
ad eius scãm sollẽpnitatẽ. supͣdictus rex minꝰ decimo¬
re di sollicitus. ⁊ de suis miquitatib male conscius
adaudienda sollẽpnia. regali demore accessit. Nã
remus di hildefonsus maiori ad hunc munere fretꝰ
uin laude genitricis di hoc qͦd supͣ notuimus sũmo
concordis affectu armonie modulatione cõposica
musica appareret. Et libellũ uuginitatis more sub¬

Expanded text:
o Dominico adventu non post multos dies peregit. Sed quia omnia longa sunt recenseri, quae ejus temporibus in Toletana urbe domnus Urbanus et domnus Evantius per eum facta narrabant, vel ex multis pauca progrediamur, quia qui mecum hoc audierunt, cum haec legerint, dolebunt praetermisisse me tam multa et magna, quae utique mecum sciunt. 6. Superveniente vero die sanctae et semper virginis Mariae, ante tres dies litanias peregit, et missam superscriptam, quae in ejus laude decantaretur, perfecit, quae est septima. At ubi ventum est in ejus sanctam solemnitatem, supradictus rex minus de timore Dei sollicitus, et de suis iniquitatibus male conscius, ad audienda solemnia regati de more paratus accessit. Nam servus Dei Hildefonsus majori adhuc munere fretuset in laudem Genitricis Dei hoc quod supra praenotavimus summo cum cordis affectu narmoniae modulatione composita musica appareret, et libellum Virginitatis more Syn
Abbreviated transcription (Latin):
eius quis enarrabit. qͦd ⁊msalutatione tua hec ipsa
iurgo mirat᷑ quȩ uerbo tuo uirginea mat̾ astruit᷑.
itiupse sciscitanti eidẽ uirgini quomodo fieret.
generationẽ adnuntians inauditã. Dete aut̃ dr
dixit ads flat lux ⁊ facta ẽ lux. Naturȩ tuȩ cunctis

Expanded text:
ejus quis enarrabit ? quod et in salutatione tua haec ipsa ejus quis enarrabit ? quod et in salutatione tua haec ipsa miratur Virgo, quae verbis tuis virginea mater astruitur, et tu ipse sciscitanti eidem Virgini quomodo fieret, generationem annuntias inauditam; de te autem dicitur: Dixit Deus, fiat lux, et facta est naturae tuae cunc
Abbreviated transcription (Latin):
Hec paulus mepła ad hebreos copiose ponit. com
do auunitatis corporalit̾ habitat cõpletꝰ cuiadue¬
tu suo comouer uirtutes celorum dicit ⁊tunc seui
to seruitutis uerius p̃cognoui. Nam tu ipse gabriel.
qui diceris fortitudo di uenisti adiurginẽ nuntiare
hominẽ nasciturũ qui simul potestates ereas. ⁊ pͥncipẽ
iunceret mundi. Item iangłi pastorib nuntiant na¬
tũ quẽ cu urgini p̃dixeras nasciturũ. Isti quoꝙ gilo¬
rificant ut dm: dequo dixeras tu uocabitur filius
angłi: ecce hunc laudant angłi. Ecce patet hymns
quẽ intonant angłi. ecce ministrant angłr ecce hũc
sedem conscendere ditatis ꝑsonant angli. Ecce in
eius iubilo sibi requiem dare nesciuint angłi: ecce
inseruitutis eius famulatu ꝓperantes cognouimꝰ
Nam ⁊obtimũ certe ẽ tam inexcelso eterno do. tã¬
humilit̾ actemporalit̾ exuirgine genito: dignita¬
tis anglicȩ glam inseriure. Quare: quia ille inu¬
traq natiuitate: incõp̃hensibilit̾ ⁊ ienarrabiliter

Expanded text:
ec Paulus in Epistola ad Hebraeos copiose proponit, ado divinitatis corporaliter inhabitat, complet, cum in adventu suo commoveri virtutes coelorum dicinto servitutis verius praecognovi. Nam tu ipse, Grabriel, qui diceris fortitudo Dei, venisti ad Virginem, nuntiare hominem nasciturum, qui simul potestates aereas et principem perimeret mundi. Item et angeli pastoribus nuntiant natum, quem tu Virgini praedixeras nasciturum. Hi quoque glorificant ut Deum, de quo tu dixeras: Vocabitur Filius angeli, ecce hunc laudant archangeli, ecce hymnum huic intonant angeli, ecce huic ministrant angeli, ecce hunc sedem conscendere Deitatis personant angeli, ecce in ejus jubilo sibi requiem dare nesciunt angeli, ecce in servitutis ejus famulatu properantes cognoscimus Nam humiliter ac temporaliter ex Virgine nato dignitatis angelicae gloriam inservire. Quare? quia ille in utraque nativitate incomprehensibiliter et inenarrabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
do sese suꝑ angl̃os euident᷑ actollat: ut soluis małs
huius incorruptio singłari singno singłarit᷑ p̾dicãda.
anglłorũ excelsa transcendant: ut incorrupte uuguns
hius filii me narrabilis generatio nobilitate angł̃oꝵ
exsuperet. Postremo ut nichil illi simile momĩ rerum
formatione angłice puleritudinis ad mirande ma¬
gnitudinis constet considera mecũ creaturam reru
contẽplare formã creaturarũ intuere conditiones

Expanded text:
do sese super angelos evidenter attollat, ut solius matris do sese super angelos evidenter attollat, ut solius matris hujus incorruptio, in singulari signo singulariter praedicanda, angelorum excelsa transcendat, ut incorruptae Virginis istius filii inenarrabilis generatio nobilior nobilitatem angelorum exsuperet, postremo, ut nil illi simile habens in omni rerum formatione angelicae pulchritudinis admirante magnitudine constet, considera mecum naturam rerum, contemplare formam creaturarum, intuere conditiones
Abbreviated transcription (Latin):
ñdum illã suȩ unioni conuxerat. Inioħe aut̃ ido
sede maiestatis adorant. Ideo hanc insubditis non
contẽpnunt: quia eam suꝑ se insede gle concẽplan¬
tur. Ideo hanc insubditis contẽptibile non despi¬
ciunt: quia eam unitã diuine ꝑsone cognoscunt.
Et ideo honorabiliorẽ se incorruptionẽ mat̾ne ungi¬
nitatis habent: quia fructũ eiꝰ suꝑ seͤ adiniranter
aspiciunt ⁊humilit̾ intuent᷑. Grati laudant: serui¬
entes adorant. ꝑhennes iubilant: subiecti celebrant
Beati uident: adclines adorant. Nichil puco racioci¬
nandum latuit: nichil ꝑserutandũ euasit: nichil ꝑ¬
quirendũ erupit: nichil inuestigandũ excessit: nicbil
incognitũ abiit quia quantũ dudiuimus rẽ canto
impletam scimus. Quantũ audiuimus rem: tancũ
effectũ pensamus. Quantũ audunmꝰ: cando hanc
generationẽ fieri cognoscimus. Quantũ audiuimꝰ
de angło: tanto adredẽptionẽ nrãm iurginali cõple¬
tum eẽ uidemus exucero. Uerũ ut reibuius magnitu¬

Expanded text:
nondum illam suae unioni conjunxerat. In Joanne autem ideo sede majestatis adorant. Ideo hanc in subditis non contemnunt, quia eam supra se in sede gloriae contemplantur. Ideo hanc in subjectis contemptibilem non despiciunt, quia eam unitam divinae personae cognoscunt. Et ideo honorabiliorem se incorruptionem maternae virginitatis habent, quia fructum ejus super se et admirantes aspiciunt, et humiliter intuentur: grati laudant, servientes adorant, perennes jubilant, subjecti concelebrant, beati vident, acclives adorant. Nihil puto ratiocinandum latuit, nihil perscrutandum evasit, nihil perinquirendum erupit, nihil investigandum excessit, nihil incognitum abiit. Quia quantum audivimus rei, tantum impletum scimus; quantum audivimus rei, tantum effectum pensamus; quantum audivimus, tanto hanc generationem fieri cognovimus; quanto audivimus de angelo, tantum ad redemptionem nostram virginali completum esse videmus ex utero. Verum ut rei hujus magnitu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ialia quȩ inipsa missa quȩ subt ẽ. notata in laude eiꝰ
de ꝓinserat. Clamabat. int̾ uoces popłi uelut mugi¬
ens ut aliqui incisoriũ deferrent: unde qͦd manibus
tenebat p̃cideret. Et nemo illi accurrebat: quia ppłs
uastis ictibus rictibusq frendebat. Nam ⁊ scã uirgo
⁊ ferocitate terrena ocposita. qui eũ ab iniquitate sua
increpatus. ñ suꝑbo ocło intuebatur. cultrũ modicũ
quẽ inteta tenebat: cũ lacͥmis offerebat. ⁊ collo sub¬
misso: supplices manus atrono suo extentus. ut eũ
illi deferrent instant̾ dep̃cabat᷑: postulans ut indignũ
ñ iudicaret suã: cũ lacrimis offerentẽ. Quẽ ille app̃¬
hendens qͦd manu leua iã modicũ tenebat dextera
p̃cidit: icultrũ ipsũ una cũ eisdẽ reliquiis. tecis argen¬
teis collocauit: indignũ udicans ut qui scã p̃cide¬
actis quia longũ ẽ. ista omiã enodare.: cuncta q̃usii

Expanded text:
alia quae in ipsa missa quae subter est adnotata, in laude ejus deprompserat. 4. Clamabat inter voces populi velut mugiens, ut aliquod incisorium deferrent, unde quod manibus tenebat praecideret, et nemo illi accurrebat, quia populus vastis ictibus rictibusque frendebat. Nam et sancta virgo et ferocitate terrena deposita  qui eum ob iniquitates suas increpatas superbo oculo intuebatur, cultrum modicum, quem in theca tenebat cum lacrymis offerebat, et collo submisso, supplicibus manibus a throno suo extentis, ut eum illi deferrent instantius deprecabatur, postulans ut indignum non judicaret sua cum lacrymis offerentem. Quem ille apprehendens, quod manu laeva jam modicum tenebat, dextra praecidit, et cultrum ipsum una cum eisdem Reliquiis in thecis argenteis collocavit; indignum judicans, ut qui sancta praecideimpendi. His peractis, quia longum est ista omnia enodari, cuncta quae usui
Abbreviated transcription (Latin):
tib p̃sentaret. i ante sepulcrũ euis genib ꝓuolutus
tumulũ inqͦ scm̃ eius corpissculũ usq hodie huma
qd scẽ martiris menbra tegebat uiuens foras sũ muteret.
neluti manib hominĩ ex̧tensum conspectui eiꝰ iurgo
pulcherrima obsequens ad uentaret. clamantib epĩs.
principib p̃sbiteris. diaconib clero. atq ommi ppło
ao grãs incelo. co grãs interris. nemine tacente. Ipse
uero manib cõplexans statĩꝙ astringens: talia fert̃
de ꝓmere uota. uociferans cũ omĩ ppło. ⁊ clamans deo

Expanded text:
tibus praesentasset, et ante sepulcrum ejus genibus provolutus, tibus praesentasset, et ante sepulcrum ejus genibus provolutus, tumulus in quo sanctum ejus corpusculum usque hodie humatquod sanctae virginis membra tegebat, vivens foris submitteret, et veluti manibus hominum extensum conspectui ejus virgo pulcherrima obsequens adventaret, clamantibus episcopis, principibus, presbyteris ac diaconibus, clero, atque omni populo: Deo gratias in coelo, Deo gratias in terra, nemine tacente. Ipsa vero manibus statim complexans et astringens talia fertur depromere vota, vociferans cum omni populo, et clamans: Deo
Abbreviated transcription (Latin):
se habitaculũ dno p̃parauit. Qui ñmanubrio ma¬
nii s diuino secatus e gladio. Nec ingenio ferram̃
scĩtatem. Qui subito dono suꝑno afflatus. hiscantis
calibusqꝙ p̃decessorib suis equit̾ clarens: qͦd illis clai¬
sum fuerit isti reseratum ẽ. Sic enim habitator sius
sps sc̃s̃ egit: ut qͦd iste celeabat intus. ille patefacer
foris: ⁊ utrobiq apparatus adiutor fortissimiis occur¬
reret ut isti ordinaret qͦd inlaudes uirginum pande¬
ret: illis reuelaret qd aliquid mirũ in alletã ostenderet
unde fidei eius meritũ corã hominib declararet:
ilaborantẽ inagone sꝑitali dedonariis suis ñ euacua¬
ret. Sic enim egit ut qͦd ꝑtot annos popłis desideran¬
tib nec dũ ostensũ fuerat illis. isti patefaceret pͥmũ
⁊ reliquias scẽ ac dõ dicate uigi ⁊ confesidris leocadie
adueniente insede regia sua festiuitate omib: ad cestã¬

Expanded text:
se Domino habitaculum praeparavit; qui non manubrio mase Domino habitaculum praeparavit; qui non manubrio materiali, sed divino secatus est gladio; nec ingenio ferramenromeruit sanctitatem. Qui subito, dono superno afflatus, his tantis talibusque praedecessoribus suis aequiter clarens, quod illis clausum fuerat, isti reseratum est. 3. Sic enim habitator suus Spiritus sanctus egit, ut quod iste celabat intus, ille patefaceret foris, ut utrobique apparatus adjutor fortissimus occurreret, ut isti ordinaret quid in laudes virginum panderet, illi revelaret quid aliquid mirum in athletam ostenderet, unde fidei ejus meritum coram hominibus declararet, et laborantem in agone spirituali de donariis suis non evacuaret. Sic enim egit, ut quod per tot annos populis desiderantibus necdum ostensum fuerat illis, isti patefaceret primum, et reliquias sanctae ac Deo dicatae virginis et confessoris suae Leocadiae, adveniente in sede regia, sua festivitate omnibus astan
Abbreviated transcription (Latin):
cce dapes melliflui
illuis dõm hildefonsi: quas deparadiso di
ĩapieñs. ⁊ ꝑtotã hispanã disꝑgens. mediã nram in¬
gena saciauit eloquio. Non inpar meritis scissimi
ulius domni isidori. de cuius fonte ad huc clientul
purissimo latices bibit Nam directus ascõ acuenera¬
bili papa eugenio coletane sedis metropolitano epd̃.
ad supradictũ doctorẽ spalensem metropolitanũ ep̃m
ut ferũt tpr ferro constrictus: ut siqͥd scientie deerat
plenius instructus adpedagogũ suĩ eugeriũ re¬
means ñ post multos dies ad huc diaconi officiũ pa¬
gens ineccła scõrũ cosme ⁊i damiani quesita einsubo¬
uroio toletano abba pficeret᷑. Ustatim inofficio elarẽ
ent miro modulationis modoꝑ fecit: quas mislas infia
eccła ut sol ⁊ luna: cuius memoria inbenedictione
odoris. ⁊ incõpositione incensi habet᷑. Qui abipsis
cunabulis abineunte etate euniicꝰ ꝑmanens magnũ in

Expanded text:
cce dapes melliflui illius domini Hildefonsi, quas de paradiso Dei rapiens, et per totam Hesperiam dispergens, inediam nostram ingenti satiavit eloquio. Non impar meritis sanctissimi illius domini Isidori, de cujus fonte adhuc clientulus purissimos latices bibit; nam directus a sancto ac venerabili papa Eugenio, Toletanae sedis metropolitano episcopo ad supradictum doctorem Spalensem metropolitanum episcut ferunt, temporali ferro constrictus, ut si quid scientiae deerat, plenius instructus ad poedagogum suum domnum Eugenium remeans, non post multos dies adhuc diaconii officium peragens, in ecclesia sanctorum Cosmae et Damiani, quae sita est in suburbio Toletano, abba praeficeretur. Ubi statim in officio clarenent, miro modulationis modo perfecit, quas missas, infra Ecclesia ut sol et luna; cujus memoria in benedictione odoris et in compositione incensi habetur. Qui ab ipsis cunabulis, et ab ineunte aetate eunuchus permanens, magnum in
Abbreviated transcription (Latin):
mantes. Etenĩ qui uenit institui. anteꝗͣ. instituatur.
alios instituere cupit: & docere anteꝗͣ. discat. Priꝰqᷤ.
erudiat᷑ ꝓmulgare uult leges: & anteqͣ diseat ordi¬
nes sillabarũ. philosophari incipit. Priꝰqͣ. subiciatur.¬
uuilt hab̾e subiectos. & anteꝗͥ. maioꝵ ussis obtẽꝑet.

Expanded text:
ns: « Etenim qui venit institui, antequam instituatur, jam alios instituere cupit, et docere antequam discat. Priusquam erudiatur, promulgare vult legem: et antequam noscat ordinem syllabarum, philosophari incipiet. Priusquam subjiciaturvult habere subjectos: et antequam seniorum jussis obtemperet,
Abbreviated transcription (Latin):
huic ⁊ matheria extitit ⁊ causa plenitudinis fuit:
hocsolum abangło didicit. qͦd adefectũ nuntiate rei
sufficere potuit: ñ plus angłs sapuit. quã qͦd dixit
ginis ad impleuit. Tantũ aut̃ uirgo de conceptu
⁊ parturitione sua angło salutante didicit: quãto
me angłs euidentia huius rei instruxit. Siaut̃ plus
sapuit angłs quã qͦd dixit: quomodo ad plenitudinẽ
partus sui sufficit uirgini. qͦd mecũ audiuit: mecũ
dico audiuit. quia post hunc nuntium partus sui
rdeptionis mee. nouum de hacre nichil auduit.

Expanded text:
huic et materia exstitit, et causa plenitudinis fuit, huic et materia exstitit, et causa plenitudinis fuit, hoc solum ab angelo didicit, quod ad effectum nuntiatae rei sufficere potuit, non plus angelus sapuit quam quod dixit, ginis adimplevit. Tantum ergo virgo de conceptu et parturitione sua angelo salutante didicit, quantum me angelus evidentia rei hujus instruxit. Si autem plus sapuit angelus quam quod dixit, quomodo ad implenitudinem partus sui sufficit Virgini quod mecum audivit? Mecum dico audivit, quia post hoc nuntium partus sui, et redemptionis me
Abbreviated transcription (Latin):
bile etiã narrandũ. Incognitũ nẽ. Sienĩ eẽt qͦd la¬
deret: ⁊tam̃ idipsũ ñ aliud quã rationis cognitionis¬
cẽt posset quidẽ res quelibet iationis capax. de eo
quȩdã aut indagatione ꝑcipere: aut sagacitate ꝑ¬
uenire: aut ad inuentione colligere. aut collectione
tractare: aut tractatu meditari: aut meditatione
definire aut diffinitione tenere:aut retentione ꝓfer¬
re: aut ꝓbatione firmare. Cũuero nichil horũ: ni¬
chiltale. nichil extoto. nichil exparte. in hac re puto
uel angłos uel homines alit̾ uel amplius nosse. quã
qͦd ipso didicimus angl̃o nuntiante: Puto nec ipsum
angłm aliud cognoscere ualuisse: quã qͦd ipse intu¬
lit hominib nuntiare. Intanto ⁊ enim misterio p̃co¬
ueritatis. nec alud quã qͦd ipse sapuit: nec amplius
quã qͦd ipse cognouit potuit nuntiare. Quȩ tam̃
Qm̃ nec alit̾ nec alibi. nͥ iniuirgine: ⁊cũ iurgine: hec
conuincimus didicisse. Sigͦ illa uirgo que miracło

Expanded text:
quod lateret, et tamen idipsum non aliud quam rationis cognitio esset, posset quidem quilibet rationis capax de eo quaedam aut indagatione percipere, aut in sagacitate invenire, aut in adinventione colligere, aut collectione tractare, aut tractatu meditari, aut meditatione definire, aut definitione tenere, aut retentione proferre, aut prolatione firmare. Cum vero nihil horum, nihil tale, nihil ex toto, nihil ex parte in hac re puto vel angelos, vel homines aliter, vel amplius nosse, quam quod ipso didicimus angelo nuntiante, puto nec ipsum angelum aliud recognoscere valuisse, quam quod ipse intulit hominibus nuntiare. In tanto etenim mysterio veritatis praeco nec aliud quam quod ipse sapuit, nec plus quam ipse cognovit, potuit nuntiare. Quae tamenquoniam nec aliter, nec alibi, nisi in Virgine, et cum Virgine haec convincimus didicisse. Si ergo illa Virgo, quae miraculo
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo pariat: nũquã mat̾ uirginitate clarescat.
Unũ tempꝰ nunquã teneat uiiginẽ simul ⁊ matiẽ
na femina nunꝗͣ uirginitate simul⁊ ꝓle congaudeas.
naturalee. usliale ẽ. corruptibile ẽ mortale ẽ interdũ
aupit amab leẽ. Interdũ honeste odibile ẽ: unterdii
uigine sic ista filii cłi menarrabilis generatio copula¬
uit utrĩq ut uirginẽ se habeat. mat᷑: maciẽ se habeat
iuigo. Uirginẽ matiẽ habeat ꝓles. ungine admiretꝰ
puerpera conuis. Integritas quoq conceptioni
adhereat. pudor conceptione sepiat iurguntas con¬
ceptũ claudat᷑. Sicq uirgini cate nauitas ñscuidat
sic pudorẽ egressio ñ deturpet. Sic generatio incegri¬
tate ñadimat. sic ueritas partus. urgineam iitu¬

Expanded text:
virgo pariat, nunquam mater virginitate clarescat; virgo pariat, nunquam mater virginitate clarescat; unum tempus nunquam teneat virginem simul et matrem; una femina nunquam virginitate simul et prole congaudeat. naturale est, usuale est, corruptibile est, mortale est. Interdum turpiter amabile est, interdum honeste odibile est. Interdum hac autem virgine sic istius Filii Dei inenarrabilis generatio copulavit utraque, ut virginem se habeat mater, matrem se habeat virgo; ut virginem matrem habeat proles, ut virginem demiretur puerperam conjux. Integritas quoque conceptioni adhaereat, pudor conceptionem sepiat, virginitas conceptum claudat. Sicque virginitatem nativitas non scindat, sic pudorem egressio non deturpet, sic generatio integritatem non adimat, sic veritas partus verit
Abbreviated transcription (Latin):
tem si denaciuitate humanitatis
eius hoc dictum e. qͦd certe uerum ẽ. quia ⁊ ꝓpt̾ hoc dic¬
tumẽ: que ẽ generatio filii huius. quȩ tã ad mirant
inenarrabilis p̃dicat᷑: nͥ conceptio incorrupta. nisi
tas mat̾na. nͥ natiuitas uirginalis: Et hec omnia
unginitas fȩce. incorrupte matris. puerꝑȩ integrȩ.
iniuolate genitricis: in lese generantis. In qua sic
diu̾sitas concordauit sic accidentia coheserunt.: sic
multimoda copulata sunt. sic concurrentia in noda¬
ta: ut duab quidẽ inusitatis rebus. ȩcerna tamen
lege discrecis: ⁊ admirabili unitate conexis: in hac
enarrabilis: solius huius tantũmodo unice ꝓlis.S
corruptã feminã usus ẽ: Post corruptionẽ fieri geni¬
tricem usus ẽ. habere genitaliũ pudorẽ usus ẽ. post
genitaliũ pudorẽ habere ꝓlẽ: usus ẽ. Quȩ tanto ase
ecerna naturȩ lege discordant.: ut nũquã tunc mat̾
quando uirgo:. nũquã tunc uirgo quando mat̃. Nũꝗͣ

Expanded text:
ativitate humanitatis ejus hoc dictum est, quod certe verum est, quia et propter hoc dictum est, quae est generatio Filii hujus, quae tam admiranter inenarrabilis praedicatur, nisi conceptio incorrupta, nisi tas materna, nisi nativitas virginalis? Et haec omnia virginis fetae, incorruptae matris, puerperae integrae, inviolatae genitricis, illaesae generantis; in qua sic diversitas concordavit, sic accidentia cohaeserunt, sic multimoda copulata sunt, sic concurrentia innodata, ut duabus quidem inusitatis rebus, aeterna tamen lege discretis, et admirabili unitate connexis, in hacenarrabilis solius hujus tantummodo unicae prolis. Sed corruptam feminam usus est; post incorruptionem fieri genitricem usus non est. Habere genitalem pudorem usus est, post genitalium pudorem habere prolem usus non est. Quae tanto a se aeterna naturae lege discordant, ut nunquam tunc mater, quando virgo; nunquam tunc virgo, quando mater; nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
rouida mente ⁊ ꝓfuudo cogitatu cognosci debent duo
rerũ distincꝰta negotia. id ÷ qͣntũ distat int̾ bonũ &
malũ. Nec aliunde hec cognitio ꝗͣ apͥmordio repetenda :
pens in paradilo peceatũ fuasit. eua penitentiã redusit et
inde est boni mali ue origo. Quis deo dignior qͣ dd̾  &e tain de¬
liquit: qui cecidisset de culmine. si non fuisset cõpunctus.
Quis sceleratior manasse : Et hunc penitentia reuocauit.
Penituit dm̃ qd saulem regem elegerit. Quappter. nisi qͥa idem
penitentiã ignorauit: Q uis sapientior salomonec: S nesciens¬

Expanded text:
rovida mente et profundo cogitatu cognosci debent duo rerum distincta negotia, id est quantum distet inter bonum et malum. Nec aliunde haec cognitio quae a primordio repetenda est, pens in paradiso peccatum suasit Evae, poenitentiam reclusit, et inde est boni et mali origo. Quis Deo dignior quam David? et tamen deliquit, qui cecidisset de culmine nisi fuisset compunctus. Quis sceleratior Manasse? et hunc poenitentiam revocavit. Poenituit Deum quod Saulem elegerit regem, quapropter? Nisi quia idem poenitentia