comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
EXPUCIT. CONLATIO
onis cellam & in quisitio degeneri¬
b & inpugnatione uitiorum.¬
II Narratio abbatis serapionis. Deoc¬
to principalibus uitiis¬
III De duob uitiorũ generib & effici¬
entia eorum quadripertita.¬
IIII Recapitulatio degͥastrimargiȩ
& fornicationis passione & cura¬
tione earum¬
U̾Quomodo dñs noster solus ahsq
peccato temptatus sit.
UI Deratio ne temptationis qua adia¬
bulo temptatus est dñs¬
VIIDe consummatione coenodoxiȩ & su¬
ꝑbiȩ sine miisterio corporali.
VIIIDe filargia qđ etra naturamsit
& quid int̃ sit int̃ ipsã & naturalia uitia:
III Deira atq: tristicia qđ int̃ accidentia
uitia plerũq inueniantur.
Desex uitio rũ concoredia & duoꝵ¬

Expanded text:
V. CONLATIO V. CONLATIO onis cellam et inquisitio de generibus et inpugnatione uitiorum. Narratio abbatis Sarapionis de octo principalibus uitiis. De duobus uitiorum generibus et efficientia eorum quadripertita. Recapitulatio de gastrimargiae et fornicationis passione et curatione earum. Quomodo dominus noster solus absque peccato temptatus sit. e ratione temptationis qua a diabolo adpetitus est dominus. De consummatione cenodoxiae et superbiae sine ministerio corporali. De filargyria, quod extra naturam sit, et quid intersit inter ipsam et naturalia uitia. De ira atque tristitia, quod inter accedentia uitia plerumque non inueniantur. De sex uitiorum concordia et duo
Abbreviated transcription (Latin):
In hoc. quoq: suicordis auaritiam
designantes: cũ uel ea quib uti
neces seest. ꝓpensius student ha¬
berequã c&eri uel &cedentes di¬
ligentiae modum: peculiarius ea
attentiusq custodiunt. & ab
aliorũ contretatione defen¬
dunt quȩ uniuersis fr̃ib: de¬
bent es se conmuma: Quasiue¬
ro differentia tantũ modome¬
tallorũ & ñ ipsa passio cupidita¬
tis habeatur innox a. &cum
preb: quidẽ magnis irasci nonli¬
ceat. pro uiliorib uero hoc ipsũ
fecis se s ineculpasit. Et ñ idcir¬
co p̃ciosiores abiecerimus mate¬
rias. ut facilius disceremus uili¬
ora contempnere : Quidenim
differt utrum quis ꝑturbatio¬
nem cupiditatis erga opes am¬
plas atq: magnificas. a nerga ui¬
liores gerceat sp&ies : Nisi
qđ in eo rep̃hensibilior iudican¬
dus est: quod qui maxima spre¬
uerit inminimis oblig&ur .:
ldeo ꝑfectionem cordis abrenun¬
tiatio ista non optin&. quia cũ cen¬
sũ habeat pauperis. ñ abiecit
diuitis uoluntatem.

Expanded text:
in hoc quoque sui cordis auaritiam in hoc quoque sui cordis auaritiam designantes, cum uel ea quibus uti necesse est propensius student habere quam ceteri, uel excedentes diligentiae modum peculiarius ea adtentiusque custodiunt et ab aliorum contrectatione defendunt, quae uniuersis fratribus debent esse conmunia. quasi uero differentia tantummodo metallorum et non ipsa passio cupiditatis habeatur in noxa, et pro rebus quidem magnis irasci non liceat, pro uilioribus uero hoc ipsum fecisse sine culpa sit, et non idcirco pretiosiores abiecerimus materias, ut facilius disceremus uiliora contemnere. quid enim differt utrum quis perturbationem cupiditatis erga opes amplas atque magnificas an erga uiliores exerceat species, nisi quod in eo reprehensibilior iudicandus est, quod qui maxima spreuerit minimis obligetur P ideoque perfectionem cordis abrenuntiatio ista non obtinet, quia cum censum habeat pauperis, non abiecit diuitis uoluntatem.
Abbreviated transcription (Latin):
nequeunt in hoc ordine ñ haberi.
quamuis parua uiliaq sint eẽ de¬
uinctos. ut horũ cura. pristinarum
omnium facultatum super& passi¬
onem : Quibus profecto non mag¬
ne proderit maioresopes. ac sub¬
stantias contempsisse: quia aff&
tus earum. obquos illȩ contemptȩ
sunt. in res paruas atq & iguas
transtulerunt.. Namuitiũ cupi¬
ditatis & auaritiae . quiderga speci¬
es pr&iosas e ercere non possunt:
Circa uiliores materias retinentes:
ñ abscidisse: sed inmutasse ꝓbant᷑
pristinam passionẽ. Nã nimia de¬
uincti diligentia. erga curam płia¬
thi. spostellȩ sagelli . codicis mattȩ
aliarumq: similium rerum quãuis
uilis simarũ eademtam̃ qua antea
libidine d&inentur .: Quȩ &iam
tanta emulatione custodiunt atq
adhuc. egritudine cupiditatis pris¬
tinȩ laborantes : Hȩc eadem quȩ
usus corporis possidere mona¬
chũ uel necessitas cogit. hi scđm
numerum mensuramq: commu¬
nem non sunt habere contenti:

Expanded text:
nequeunt in hoc ordine non haberi, nequeunt in hoc ordine non haberi, quamuis parua uiliaque sint, esse deuinctos, ut horum cura pristinarum omnium facultatum superet passionem. quibus profecto non magne proderit maiores opes 20 substtus earum, ob quos illae contemnendae sunt, in res parvas atque exiguas transtulerunt. Nam vitium cupiditatis et avaritiae quod erga species pretiosas exercere non possunt, circa viliores materias retinentes, non abscidisse, sed commutasse se probant pristinam passionem. Nam nimia devincti diligentia erga curam psiathii, sportellae, saccelli, codicis, mattae, aliarumque similium rerum, quamvis vilissimarum, eadem tamen qua antea libidine detinentur. Quae etiam tanta aemulatione custodiunt atque adhuc aegritudine cupiditatis pristinae laborantes haec eadem, quae usus corporis possidere monachum uel necessitas cogit, secundum numerum mensuramque communem non sunt habere contenti,
Abbreviated transcription (Latin):
Tamq: dispendiosũ est prosomno
quam prouigilantia. monasterii statu¬
ta conuellere: Tantum deniq: ẽ
abbatis transire preceptum. ut legas:
quantum si contemnas. ut dormias.
Nec alius suꝑbiȩ fomes est. proie¬
iunio fratrem. quã prorefectione
contempnere : nisi quod ꝑnitiosiora
& a remediis longinquiora sunt uitia.
quae subsp&ie uirtutum. & imagine
sp̃italium rerũ uidentur emergere .
quamilla quae eaperta carnali
uoluptate gignuntur: Haec enim.
uelut palam e positi. ac manifesti
languores & ar guuntur cõminus.
& sanantur : Illa uero dump̃tex tu
uirtutum teguntur. incurata ꝑdu¬
rant. & deceptos quosq periculosi¬
us faciunt ac desperatius egrotare :
N am illud ridiculum qua liter &¬
ꝓmatur . quod non nullos post primȩ
renuntiationis ardorem quo uelres
familiares. uel opes plurimas ac
militiã scłi relinquentes. sem& ip¬
sos ad monasteria contulerunt.
Tanto cernimus studio in hisquae
penitus ab scidi non pos sunt &quȩ

Expanded text:
tamque dispendiosum est pro somno tamque dispendiosum est pro somno quam pro uigilantia monasterii statuta conuellere, tantundemque est abbatis transire praeceptum ut legas, quantum si contemnas ut dormias, nec alius superbiae fomes est pro ieiunio fratrem quam pro refectione neglegere, nisi quod perniciosiora et a remediis longinquiora sunt uitia quae sub specie uirtutum et imagine spiritalium rerum uidentur emergere, quam illa quae ex aperto pro carnali uoluptate gignuntur. haec enim uelut palam expositi ac manifesti languores et arguuntur comminus et sanantur, illa uero, dum sub praetextu uirtutum teguntur, incurata perdurant et deceptos . quosque periculosius faciunt ac desperatius aegrotare. Nam illud ridiculum qualiter expromatur, quod nonnullos post illum primae renuntiationis ardorem, quo uel res familiares uel opes plurimas ac militiam saeculi relinquentes semet ipsos ad monasteria contulerunt, tanto cernimus studio in his, quae penitus abscidi non possunt et quae
Abbreviated transcription (Latin):
re ipsi. nec agere eaquȩ sunt do a¬
genda mereantus: Quib: necesse
est. ut scđm saluatoris sententiam.
cȩci duces cȩcorũ eff&cti pariter
infoueam cadant . Cuius suꝑbiae
lic& unum sit genus. dupletamen
hus ẽ species : Vna quae serietatẽ
grauitatemq iugiter imitatur.
Alia quae effrenata libertate incachin¬
nos fatuos risusq: dissoluitur: &illa
quidem tacitur nitate congaud&.
haec uero dedignatur silentio coar¬
tari: Nec confunditur passim pro¬
ilqui &iam res in congruas & ineptas.
dum erubescit uel inferior c&eris.
uel indoctior iudicari Alia obela¬
tionem. clericatus ambit offitium :
altera despicit: ut pute uidicans il¬
lud aut dignitati pristinȩ aut uitae
aut natalium suorũ meritis in con¬
gruum uel in dignum.: quarũ qͣ d&e¬
rior pronuntiandu sit: unius cuius¬
q dis cutiat ac ꝑpendat & amen ⁊
Unum sane atq: idem in oboedien¬
tiȩ genus est. uel propter opera¬
tionis instantiam. uel ꝓpt̾ otiide¬
sideriũ senioris uiolaremandatũ.

Expanded text:
re ipsi nec agere ea quae sunt doenda mereantur: qui necesse est ut secundum saluatoris sententiam . caeci duces caecorum, effecti pariter in. foueam cadant. cuius superbiae licet unum, sit genus, duplex tamen eius est species: una quae serietatem grauitatemqae iugiter imitatur, alia quae effrenata libertate in cachinnos fatuos risusque . dissoluitur. et illa quidem taciturnitate congaudet, haec uero dedignatur silentio coartari nec confunditur passim proloqui etiam res incongruas et ineptas, dum erubescit uel inferior ceteris uel indoctior iudicari. alia ob elationem clericatus ambit officium, altera despicit, utpote iudicans illud aut dignitati pristinae aut uitae ac natalium suorum meritis incongruum uel indignum. quarum quae deterior pronuntianda sit, uniuscuiusque discutiat ac perpendat examen. unum sane atque idem inoboedientiae genus est uel propter operationis instantiam uel propter otii desiderium senioris uiolare mandatum,
Abbreviated transcription (Latin):
uocationis ordine constituto. necessarias
nouerimus. : Et primam quidem cau.¬
sam. quatres uocationum esse ordines
diximus. oport& nos diligenter in qui¬
rere. Vt cum agno uerimus nos adđi
cultum primo gradu uocationis ad scitos.
secundum eius sublimitatem. conuersati¬
onis quoque nostrȩ congruentia tempe¬
remus: Nihil enim proderit sublimit̃
inchoasse: sisimilem principiis non exhi¬
buerimus. & finem: Quod si etiam ul¬
timo ordine. nos a conuersatione sȩ¬
culi extractos fuisse cognoscimus. quan¬
tominus probabili ad relegionem pnn¬
cipio uideamur inniti: tanto acrius
nos metipsos ad meliorem finem spin¬
tali feruore inaitare curemus: Secun¬
Secun¬
dam quoq causam trinȩ abrenuntiati¬
onis. omnimodis nosse nos conuenit:
quia nullo modo perfectionem poteri¬
mus ad tingere. si eam uel ignora ueri¬
mus. uel scientes non contenderimus
opere consum mare:

Expanded text:
uocationis ordine constituto necessarias uocationis ordine constituto necessarias nouerimus. et primam quidem causam qua tres esse uocationum ordines diximus oportet nos diligenter inquirere, ut cum agnouerimus nos ad dei cnltntn primo gradu uocationis adscitos, secundum eius sublimitatem conuersationis quoque nostrae congruentiam temperemus. nihil enim proderit sublimiter inchoasse, si similem principiis non exhibuerimus et finem. quodsi etiam ultimo ordine nos a conuersatione saeculi extractos fuisse cognoscimus, quanto minus probabili ad religionem principio uidemur inniti, tanto acrius nosmet ipsos ad meliorem finem spiritali feruore incitare curemus. secundam quoque catiskm trinae abrenuntiationis omnimodis nosse nos conuenit, quia nullo modo perfectionem poterimus adtingere, si eam uel ignorauerimus uel scientes non contenderimus opere consummare.
Abbreviated transcription (Latin):
rante peruenimus. Quihabito aliquan¬
tisper silentio: cumpropositum nostr̃i
predicare cepiss&: quod scilic& patriam
relinquentes. totprouincus proamore
dñi ꝑlustratis: egestatem auccstitatem
heremi tolerare: &imitan rigorem con¬
uersationis illorum: tanto pere nitere¬
mur: quemuix ipsi qui in cadem necessi¬
tate atq: in opia nati educatiq sunt sus¬
tinerent: Respondimus nos obid adc̃i¬
doctrinam ac magisterium tetendisse.
tis in esseeidem senseramus: Nonutulli¬
us quȩ tamen in nobis nonessent laudib
graueremur: aut inelatione animi.
qua in nostris quoq: cellulis nonnum¬
quam suggestione titillabamur ini¬
micuipsius quoq: sermonibus inflare¬
mur. Quam obrem illa nobis potius
p̃cabamur infundi. quib: conpungi
uel humiliari. Non quib: nobis metip¬
sis blandiri. &tollique possimus: IlI
umbeatus pasnucius. Tres inquituo¬
cactionum sunt ordines : Tres quoq:
renuntiationes monacho. in quocumq

Expanded text:
rante peruenimus. qui habito aliquanrante peruenimus. qui habito aliquantisper silentio cum propositum nostrum praedicare coepisset, quod scilicet patriam relinquentes tot prouinciis pro amore domini perlustratis egestatem ac uastitatem heremi tolerare et imitari rigorem conuersationis illorum tanto opere niteremur, quem uix ipsi qui in eadem necessitate atque inopia nati educatique sunt sustinerent, respondimus nos ob id ad eidoctrinam ac magisterium tetendisse, tis inesse eidem senseramus, non ut nullis qugravaremur, aut in elatione animi, qua in nostris quoque cellulis nonnumquam suggestione titillabamur inimici, ipsius quoque sermonibus inflaremur. Quamobrem illa nobis potius precabamur infundi, quibus conpungi uel humiliari, non quibus nobismet ipsis blandiri extollique possemus. Tum beatus PAFNVTIVS: Tres, inquit, uocationum sunt ordines, tres quoque renuntiationes monacho in quocumque
Abbreviated transcription (Latin):
umilitatis namq & oboedientiae
disciplina. omnes suas mortificans
uoluntates: Et perhanc extinc¬
tis uniuersis uitus cunctisq uirtu¬
tib: consummatis. quas monasterio¬
rũ instituta uelantiquis simorum
patrum doctrina fundauit. subli¬
mioris profectus ardore succensus
Vt dñocui interfratrum turbas posi¬
tus sitiebat inseparabilites in herere
te. facilius uniretur. ubirursum tanto
feruore &iam ipsorum anachore tarum
untutes superans. desidero & intentio¬
ne iuigis acdiuinȩ illius theoriȩ cuncto¬
rum deuitabat aspectus: uastiora & in¬
accessibilia solitudinis penetrans. locte
Uultoque in eistempore delitistens. ut ab
ipsis quoque anachorłtis difficulter ac
rarissime deprehensus. angelorum co¬
tidiano consortio delectar ac perfru
crederetur: Atq ei mento uirtutis hui¬
us. ab ipsis inditum fuerit bubalicognom̃tũ
ui us igitur magisterio institui cupi¬
entes. cogitationum &iam stimulis
agitati. ad cellam eius iamdie aduespe¬

Expanded text:
humilitatis namque et oboedientiae humilitatis namque et oboedientiae disciplina omnes suas mOrtificans uoluntates et per hanc extinctis uniuersis uitiis cunctisque uirtutibus consummatis, quas monasteriorum instituta uel antiquissimorum patrum doctrina fundauit, sublimioris profectus ardore succensus  ut domino, cui inter fratrum turbas positus sitiebat inseparabiliter inhaerere, te facilius uniretur. ubi rursum tanto feruore etiam ipsorum anachoretarum uirtutes superans desiderio et intentione iugis ac diuinae illius theoriae cunctorum deuitabat aspectus, uastiora et inaccessibilia solitudinis penetrans loca multoque in eis tempore delitescens, ut ab ipsis quoque anachoretis difficulter ac rarissime deprehensus angelorum cotidiano consortio delectari ac perfrui crederetur, atque ei merito uirtutis huius ab ipsis inditum fuerit Bubali cognomentum. Huius igitur magisterio institui cupientes, cogitationum etiam stimulis agitati ad cellam eius iam die aduespe
Abbreviated transcription (Latin):
nillo choro scõrum qui uelut astra
purissima in nocte mundi istius reful¬
gebant. Uidimus scm̃ pasnutium. ui¬
celuminaris magniclantate scentiȩ
corus cantem : Hicnam que presbiter
congregationis nr̃ȩ. id est illius quȩ
inheremo schitii morabatur fuit:
Inquaita usq ad extremam durauit
ȩtatem. ut num quam ecella quamiu¬
nior ceperat habitare quȩq ab ecde¬
sia milibus quinque distabat saltim
aduiciniora migrauerit. Nec fessus
annis tanti itinens spiccio die sabbati
uel domico uenturus ad ecdesiam
uexarctur. Sed nec uacuus quidem
reuerti exinde contentus. uas aquae
quã pertotam erat eblomadam sũp¬
turus. ceruicib suis onerans reporta¬
bat ad cellam: Cumq nonagenaniã
excessiss& ȩtatem: numquam passus
est eam uniorum sibi labore deferre:
Hicitaq abadulescentia sua scolȩ coe¬
nobii tanto ardore setradit : ut in at
paruotẽpore commoratus: tam sub¬
iectionis bono quam uniuersarũ uir¬
tutũ scientia panter ditaretur.

Expanded text:
illo choro sanctorum, qui velut astra purissima, in nocte mundi istius refulgebant, vidimus sanctum Paphnutium vice luminaris magni claritate scientiae coruscantem. Hic namque presbyter congregationis nostrae, id est, illius quae in eremo Scyti morabatur, fuit, in qua ita usque ad extremam duravit aetatem, ut numquam e cella quam junior coeperat habitare, quaeque ab ecclesia millibus quinque distabat, saltem ad viciniora migraverit: nec fessus annis tanti itineris spatio die sabbati vel Dominico venturus ad ecclesiam vexaretur, sed nec vacuus quidem reverti exinde contentus, vas aquae, quam per totam erat hebdomadam sumpturus, cervicibus suis supponens reportabat ad cellam. Cumque nonagenariam excessisset aetatem, numquam passus est eam iuniorum sibi labore deferri. hic itaque ab adulescentia sua scolis coenobiorum tanto ardore se tradidit, ut in eis paruo tempore conmoratus tam subiectionis bono quam uniuersarum uirtutum scientia pariter ditaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
uel fortiter tolerantes. Amici
dĩ effacti &ernȩ uite sunt stipen¬
diac consecuti: Beato apostolo
concinente: Propt̃ qđ placeom hi
in in firmitatib: in contumelus. in ne¬
cessitactib inpersecutionibus. in an¬
gustus proxp̃o: Cumenim infirmor
tunc potens sum. quia uirtus in in¬
firmitate ꝑficitur: Mid circo illi.
qui sum mis huius scłi diuitiis & ho¬
norib: ac potestatib: etolluntur
Non achis principa lebonum optinu¬
isse credendi sunt: qđ insolis esse
uirtutib: definitur. sed medium
quid dam. Quia sicut iustis recte
ac neces sarie utentib utilia hȩc
esse repenuntur & commoda:
O ccasionem namq: operis boni
fructusq: in illius uitae &ernitate
parturiunt : Ita illis quimaleopib
abutuntus. inutiles sunt atq: in¬
commodȩ & occasionem peccati
mortisq: concinnant: has itaq
diuisiones. fixas atq: in mobiles
r&inentes: scientesq: nihiles sebo¬
num nisiuir tutem solam quȩ ex
timore dĩ ac dil&tione descendit.

Expanded text:
uel fortiter tolerantes amici uel fortiter tolerantes amici dei effecti aeternae uitae sunt stipendia consecuti, beato apostolo concinente: propter quod placeo mihi in infirmitatibus, in contumeliis, in necessitatibus, in persecutionibus, in angustiis pro Christo: cum enim infirmor, tunc potens sum, quia uirtus in infirmitate perficitur. et idcirco illi qui summis saeculi huius diuitiis et honoribus ac potentatibus extolluntur, non ex his principale bonum obtinuisse credendi sunt, quod in solis esse uirtutibus definitur, sed medium quiddam, quia sicut iustis recte ac necessarie utentibus utilia haec esse repperiuntur et commoda occasionem namque operis boni fructusque in illius uitae aeternitate parturiunt, ita illis qui male opibus abutuntur inutiles sunt atque incommodae et occasionem peccati mortisque concinnant. Has itaque diuisiones fixas atque inmobiles retinentes scientesque nihil esse bonum nisi uirtutem solam, quae ex timore dei ac dilectione descendit,
Abbreviated transcription (Latin):
intantum sibi m& uita profuit.
utaliis quoq: gaudium . ortus&
contulis se dicatur. Scđmillud.
& multi suꝑeius natiuitate gau¬
debunt. Dealterius uero dicitꝰ
uita. Bonũ erateisinatus non
fuiss& homo ille: Demorte&iã
io hannis. omniumq scõrum
dicitur: Pr&io sa est in conspectu
clñi mors scõrũ eius. De iudȩaũ
ac similium. mors peccatoꝵ
pessima: Infirmitas &iã carnis
interdum quam sit cõmoda.
lazari illius pacuperis ulcerosi
beatitudo demonstrat: Cuius
cum nullac alia uirtutum me¬
rita scriptura conmemor&.
Pro hoc solo quodegestatem & in¬
firmitactemcor poris pacientis¬
sime tolerauit sinus abraȩ pos¬
sidere beatis sima sorte ꝓmeruit.
Egestas quoq: cac persecutiones
& iniuriae quȩ mala eẽ totius
uulgi opinione censentur:
quam sint utiles ac necessariȩ̨.¬
&iam e hoc liquido conprobat᷑.
Quod sc̃iuiri. non solũ eas nũquã
uitare uoluerint: uerum&iã
inuirtute sũma uel app&entes.

Expanded text:
in tantum sibimet uita profuit, in tantum sibimet uita profuit, ut aliis quoque gaudium ortus eius contulisse dicatur secundum illud: et multi super eius natiuitate gaudebunt. de alterius uero dicitur uita: bonum erat ei si natus non fuisset homo ille. de morte etiam Iohannis omniumque sanctorum dicitur: pretiosa in conspectu domini mors sanctorum eius, de Iudae autem ac similium mors peccatorum pessima. infirmitas etiam eunis interdum quam sit commoda Lazari illius pauperis olcerosi beatitudo demonstrat. cuius cam nulla alia uirtutum merita scriptura conmemoret, pro hoc solo quod egestatem et infirmitatem corporis patientissime tolerauit, sinus Abrahae possidere beatissima sorte promeruit. egestas quoque ac perseeationes et iniuriae, quae mala esse totius uulgi opinione censentur, quam sint utiles ac necessariae etiam ex hoc liquido conprobatur, quod sancti uiri non solum eas numquam uitare uoluerunt, uerum etiam uirtute summa uel adpetentes
Abbreviated transcription (Latin):
cent indigentib thescurizent
sibi funda m̃tum bonum infutu¬
rum : ut ꝑhas ap prehendunt ue¬
ram uitam : & scđm euuangeliũ
bonȩ sunt illis. qui facciunt sibi a¬
micos deiniquomam moni quȩ
rur sum retor quentur admalũ.
cum ad recondendum tantũ¬
modo uel adluxuriam congerunt᷑ :¬
& non adusus indigentium dispen¬
santur: potestas quoq & honor.
corporisq: robor ac sanitas quam
sint medic & ut rabiq conuenien¬
tica &iam ex hoc faccile conꝓbatur.
quodmulti scõrum in u&en testa¬
mento potitihis omnibus & in sũ¬
mis diuitiis & culmine dignitatũ.
uc fortitudine corporis constitu¬
ti dõ quoq acceptis simi fuis se
noscuntur: & ediuerso qui his ma¬
le abusi sunt & ea administeriũ
suae nequitiȩ d&orserunt : non
inmerito uelpuniti sunt uel estinc¬
ti: quod frequenter regnorũ liber
indicat factum. De ipscc&iam
morte ac uita quia mediȩsint
uel sc̃i iohannis. ueliude nati¬
uitas protestatur.: Unius namq

Expanded text:
cent indigentibus, thesaurizent cent indigentibus, thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut per has apprehendant veram vitam . Et secundum Evangelium bonae sunt illis qui faciunt sibi amicos de iniquo mammona . Quae rursum retorquentur ad malum, cum ad recondendum tantumodo uel ad luxuriam congeruntur et non ad usus indigentium dispensantur. potestas quoque et honor corporisque robur ac sanitas quam sint media et utrubique conuenientia etiam ex hoc facile conprobatur, quod multi sanctorum in ueteri testamento potiti his omnibus et in summis diuitiis et culmine dignitatum ac fortitudine corporis constituti deo quoque acceptissimi fuisse noscuntur. et e diuerso qui his male abusi sunt et ea ad ministerium suae nequitiae detorserunt, non inmerito uel puniti sunt uel erlincti, quod frequenter Regnorum liber indicat factum. de ipsa etiam uita ac morte quia mediae sint uel sancti Iohannis uel Iudae natiuitas protestatur. unius namque
Abbreviated transcription (Latin):
decipiemur ersore.
ria sunt omnia quȩ in hoc mun¬
dosunt. bonum malum mediũ:
debemus itaq: nos se. quid propri¬
e bonum quid malum quicluesit
medium: ut ñr̃a fides. uera scienti¬
a communitaa. in cunctis tempta¬
tionib: in concussa perdur&:
Nihil igitur in reb: dumtaxathu¬
manis. principaale bonũ cẽcreden¬
dumest: nisiuirtus animi sola.
quȩ fide sinc era nos ad diuina ꝑ¬
ducens. illi inmutabili bono facit
iugiter inhȩrere : Ete contrano
nihil malum dicendum est nisi
pacatum solum: quo da bonodõ
nos separans. malo facit diabolo
copulan: media sunt. quȩ in utrã¬
utentis deriuari possunt: ut pu¬
te diuitiȩ potestas. honor. robor.
corporis sunitas. pulcritudo. ui¬
ta ipsauł mors. pauꝑtas. infirmi¬
tas carnis. iniuriȩ. & c&erahis
similia. quȩ proqualitate & affec¬
tuutentis. uel adbonam possun
partem ꝓficere uel admalam.
Nam & diuitiae proficiunt fre¬
quenter adbonũ scđm apsłm.
quidiuitib mundi huius p̃cepit
ut faccile tribuant: Communi

Expanded text:
decipiemur errore. Tria sunt omnia quae in hoc mundo sunt, id est bonum, malum, medium. debemus itaque nosse quid proprie bonum, quid malum quidue sit medium, ut nostra fides uera scientia conmunita in cunctis temptationibus inconcussa perduret. nihil igitur in rebus dumtaxat humanis principale bonum esse credendum est nisi uirtus animi sola, quae fide sincera nos ad diuina perducens illi inmutabili bono facit iugiter inhaerere. et e contrario nihil malum esse dicendum est nisi peccatum solum, quod a bono deo nos separans malo facit diabolo copulari. media sunt quae in utramutentis deriuari possunt, ut puta diuitiae, potestas, honor, robur corporis, sanitas, pulchritudo, uita ipsa uel mors, paupertas, infirmitas carnis, iniuriae et cetera his similia, quae pro qualitate et affectu utentis uel ad bonam possunt partem proficere uel ad malam. nam et diuitiae proficiunt frequenter ad bonum secundum apostolum, qui diuitibus mundi huius praecipit ut facile tr
Abbreviated transcription (Latin):
litudine cõmorantes. ad tẽpta re
ñ desinunt: & intantũ hoc ue¬
rissimũ c̃ꝓbatur. ut &iã gentes ñ¬
nullas ab hac passione. idẽ filar¬
giriae. liberas omnimodis agnos¬
camus quicc nequa quã uiti
huius egritudinem. us u& consue¬
tudine receperunt: Illũ quoq
priorem mundum. quiante dilu¬
uium fuit. diutissime concupis¬
centiae huius rabiem: credimus
ignoras se : Quȩ &iam inuno quo¬
q: nr̃m. rate abrenuntiante. si¬
ne ullo labore ꝓbatur e tingui:
Cum scilic& uniuersis quis facul¬
tatib abiectis: ita &x p&ierit cȩnobu
disciplinam : ut ex eis. neunũ qui¬
dem denarium sibi m& suꝑeẽ pa¬
tiatur: cuius rei testes. multa ho¬
minum milia possumus inuenire
quicum sub momento breuissi¬
mo dispersis omnib: substantiis
suis ita hanc eradicauerunt pas¬
sionem ut ne tenuiter quidem.
ab ea pulsentur ulterius : Nihilom¬
nus. omnitempore contra gastri¬
margiam pugnantes : nisi ingenti

Expanded text:
litudine conmorantes adtemptare litudine conmorantes adtemptare non desinunt. et in tantum hoc uerissimum cnullas ab hac passione, id est philargyria, liberas omnimodis agnoscamus, quia nequaquam vitii hujus aegritudinem usu et consuetudine receperunt. Illum quoque priorem mundum, qui ante diluvium fuit, diutissime concupiscentiae hujus rabiem credimus ignorasse. Quae etiam in uno quoque nostrum recte abrenuntiante sine ullo labore probatur exstingui, cum scilicet universis quis facultatibus abjectis, ita expetierit coenobii disciplinam, ut ex iis ne unum quidem denarium sibimet superesse patiatur. Cujus rei testes multa hominum millia possumus invenire, qui cum sub momento brevissimo dispersis omnibus substantiis suis in tantum hanc eradicaverunt passionem, ut ne tenuiter quidem ab ea pulsentur ulterius. At nihilominus omni tempore contra gastrimargiam pugnantes, nisi ingenti
Abbreviated transcription (Latin):
& trinsecus siquidem causas com¬
motionis plerumq concipiunt:
Etenim frequenter hi quiadhuc in¬
fir miores sunt. uel inritatione uel
instinctu quorundam in haec se
corrius se uitia c̃queruntur: acp̃¬
cipitatos se uel adiracundiam uel
adsi largiriam. aliorũ pro uocatione
causantur: Quod &tra naturã sit
filargiria. hinc liquido ꝑiuidetur.
quia nec originale ꝓbat᷑ in nobis ha¬
bere principium : Nec demateria c̃¬
cipitur. quȩ ꝑtingit ad animȩ uel
carnis participationem. uitaeq
substantiam : Nihil enim adusũ
ac neces sitatem naturae cõmunis.
prȩtes escam cottidianã ac potũ.
certum est ꝑuenire: Reliquȩ ue¬
ro uniuersȩ materiae: quantoli¬
b& studio atq more seruentur
alienȩ tamen abhumana indigen¬
tia &iam usuuitȩ ipsius ap ꝓbat :
Ideoq hocuelut &tra naturam
& sistens non nisi tepidos ac ma¬
le fundatos monachos pulsat.
Quȩ aũ naturalia sunt &iam ꝓbitissi¬
mos monachorum. ẽquidẽ in so¬

Expanded text:
; extrinsecus siquidem causas con; extrinsecus siquidem causas conmotionis plerumque concipiunt. etenim frequenter hi qui adhuc infirmiores sunt uel inritatione uel instinctu quorundam in haec se corruisse uitia conqueruntur ac praecipitatos se uel ad iracundiam uel ad filargyriam aliorum prouocatione causantur. quod autem extra naturam sit filargyria, hinc liquido peruidetur, quia nec originale probatur in nobis habere principium nec de materia concipitur, quae pertingit ad animae uel carnis participationem uitaeque substantiam. nihil enim ad usum ac necessitatem naturae conmunis praeter escam cotidianam ac potum certum est peruenire. reliquae uero uniuersae materiae quantolibet studio atque amore seruentur, alienae tamen ab humana indigentia etiam usu uitae ipsius adprobantur. ideoque hoc uelut extra naturam exsistens non nisi tepidos ac male fundatos monachos pulsat, quae autem naturalia sunt etiam probatissimos monachorum et quidem in so
Abbreviated transcription (Latin):
mus ordine disseramus : Ceno¬
doxia atq suꝑbia. &iam sine ullo
consũma¬
risolent ministe¬
rio corpo¬
rali: in quo enim
egent actio ne carnali: quȩ ꝓc̃
cupis centia. & uoluntate sola con¬
quiren dȩ laudis & humanȩ gloriȩ
c̃sequende abunde riunam gene¬
rant animae captiuatȩ : Autquẽ
effectum habuit corporalem.p̃¬
dicti luciferi illius antiqua suꝑbi¬
aꝰ nisi quodeam tantum modo.
animo & cogitatione concepit ⁊
taꝓpheta commerante. Quidi¬
cebas in corde tuo. incȩlũ conscen¬
dam suꝑ astra dĩ ponam soliũ
meum: ascendam suꝑ altitudi¬
nem nubium. ero similis altis¬
simo: Qui sicut huius superbiȩ
neminem habuit incentorem.
ita ei consũ mationem criminis
Equidem cum affectatae tyrann¬
dis. nulla fuerint opera subse¬
cuta.
il argiria &ira lic& non sint uni¬
Lus naturȩ namprior extranatu¬
ramest: sequens uero. originale ui¬
d&ur in nobis seminariũ posside¬
re: similitamen oruntur modo

Expanded text:
mus ordine disseramus, cenomus ordine disseramus, cenodoxia atque superbia etiam sine ullo consummari solent ministerio corporali. in quo enim egent actione carnali, quae pro coniuentia et uoluntate sola conquirendae laudis et humanae gloriae consequendae abunde ruinam generant animae captiuatae? ant quem effectum habuit corporalem praedicti Luciferi illius antiqua superbia, nisi quod eam tantummodo animo et cogitatione concepit, ita propheta commemorante: qui dicebas in corde tuo: in caelum conscendam, super astra dei ponam solium meum. ascendam super altitudinem nubium, ero similis altissimo? qui sicut huius superbiae neminem habuit incentorem, ita ei consummationem criminis et quidem cum adfectatae tyrannidis nulla fuerint opera subseouta. Filargyria et ira licet non sint unius naturae nam prior extra. naturam est, sequens uero originale uidetur in nobis seminarium possidere, simili tamen oriuntur modo
Abbreviated transcription (Latin):
ad filargiriam transierit. quã radi
cẽ malorũ omnium nouerat.
In quaiterum superatus. nullum
eiuitium & his quȩ sequebantur
eam ausus ẽ ingerere : quippequȩ
nouerat de eius radice ac fomite
pululareadex¬
tremãsu¬
ꝑbiȩ transierit
passionẽ.
qua nouerat &iã
ꝑfectos quos¬
q: deuictis omnibus uitus posse
pulsari qua&iam uel seipsũ cum
ess& ut lucifer. uelc̃plures alios.
absq: ullo incitam̃to p̃cedentium
passionum decelestib memine¬
rat corrius se: luxta hunc ergo
quẽ p̃diximus ordinẽ. qui ab eu¬
angelista luca describitur.
& iam ipsa in licitatio & figura
tẽptationum quib uelillũ primũ:
uel istũ scđm adam callidissim
adgreditur inimicus. eligantis¬
sime congruit ⁊ Illi nãq: dicit.
ada perientur oculi uestri :
H iuc ostendit omnia regna mun¬
di & gloria meorum: ibi dicit.
eritis sicut dui: hic sifilius dĩes .⁊
dominicȩ temptationis. necessa¬
rio compulit eodẽ quo proposuera¬

Expanded text:
ad filargyriam transierit, quam radicem ad filargyriam transierit, quam radicem esse maloram omnium nouerat, in qua iterum superatus nullum ei uitium ex his quae sequebantur eam ausus ingerere, quippe quae nouerat de eius radice ac fomite pullulare, ad extremam superbiae transilierit passionem, qua nouerat etiam perfectos quosque deuictis omnibus uitiis posse pulsari, qua etiam uel ae ipsum, cum esset Lucifer, uel conplures alios absque ullo incitamento praecedentium passionum de caelestibus meminerat conruisse. iuxta hunc ergo quem praediximus ordinem, qui ab euangelista Luca describitur, etiam ipsa inlicitatio et figura temptationum, quibus uel illum primum uel istum secundum Adam callidissimus adgreditur inimicus, elegantissime congruit. illi namque dicit: aperientur oculi uestri, huic ostendit omnia regna mundi et gloriam eorum. ibi dicit: eritis sicut dii, hic: si filius dei es. dominicae temptationis necessario conpulit, eodem quo proposuera
Abbreviated transcription (Latin):
uitii atq peccati. iuderetur insua
carne potare, Deniq: in his eum
tantum modo uitis diabolus tẽp
coniciens hunc quoq uelut homi¬
nem. similiter inc&eris in luden¬
dum. sieũ in illis. quib: priorem de¬
iecerat. sensis s& elis um: Uerum ei
scđm iã morbum. quideradice prin¬
cipalis uitii pulularat. primo certa¬
mine confutatus. inferre ñ potuit :
Uidebat nullatenus eum. initialem
causam egritudinis huius suscepis¬
se: Eratq suꝑfluum. sperariabeo
fructum peccati. cuius eum semina
uel radices. nullo modo recepisse
cernebat: Lic& scđm lucam qui
postremam temptationem illam
ponit. quadicitur. sifilius dĩes mit¬
te te deorsum: haec suꝑbiȩ passio
possit intellegi: Ita ut illa superor
quam matheus tertiam ponit. in
qua iuxta p̃dictum lucam cu ange¬
listam. omnia ei regna mundi in
puncto temporis ostendens diabo¬
lus repromitut: accipiatur pas¬
sio filargiriae:. Quod scilic&¬
postgastrimargiae iuctoriam for¬
nicatione cũ temptare ñ p̃ualens:

Expanded text:
uitii atque peccati uideretur in sua carne portare. denique in his eum tantummodo uitiis diabolus temptconiciens hunc quoque uelut hominem similiter in ceteris inludendum, si eum in illis quibus priorem deiecerat sensisset elisum. uerum ei secundum iam morbum, qui de radice principalis uitii pullularat, primo certamine confutatus inferre non potuit. uidebat enim nullatenus eum initialem causam huius aegritudinis suscepisse eratque superfluum sperari ab eo fructum peccati, cuius eum semina uel radices nullo modo recepisse cernebat. licet secundum Lucan, qui postremam temptationem illam ponit in qua dicitur: si filius dei es, mitte te deorsum, haec superbiae passio possit intellegi, ita ut illa superior quam Matthaeus tertiam ponit, in qua iuxta praedictum Lucan euangelistam omnia ei regna mundi in puncto temporis ostendens diabolus repromittit, accipiatur passio filargyriae, quod scilicpost gastrimargiae uictoriam fornicatione eum temptare u non praeualens
Abbreviated transcription (Latin):
emobilitate animae plumae
uel pinnolae conparatȩ
De causis quib mens nr̃a ad grauatur
Deuisione cuiusdã senis quam super
fratris inquieta operatione per spexit.
IInterrogatio de eo quod maions difficul¬
tatissit custodire cogitationes bonas quã parare:

Expanded text:
mobilitate animae plumae uel pinnulae conparatae. De causis quibus mens nostra adgrauatur. De uisione cuiusdam senis quam super fratris inquieta operatione perspexit. Interrogatio de eo quod maioris difficultatis sit custodire cogitationes bonas quam parere.
Abbreviated transcription (Latin):
modo compararet. Qui obstina¬
tione : & ꝑtinatia mentissuaȩ. diffinnti¬
onibus potius propriis ud quiescens¬
quã seniorũ traditionibus
quali fine suum propositum termi¬
nar&. procul dubio meministis. Si¬
quidem relictaheremo. rursusad
inanem philo sophiam mundihuius.
acuanitatem seculi deuolutus. Prae¬
dictam sententiam seniorum: suica¬
sus sign& exemplo. ruinaq sua cunc¬
tos doceat. neminẽ suis moribus de¬
ditum. uel proprioiudicio con¬
fidentem. ꝑ fectionis culmen ali¬
quando posse conscendere:
Sednec diaboli quidem perneti¬
osus in lusiones euadere.IXXU¬
uomodo igitur a nobis hic mo¬
dus in disruptaualebit custodi¬
ri Nam nonnumquam hora
nona soluta iamstatione ieiunii.
suꝑuenientibus frĩb necesseẽ
eorum obtentu. aut adici aliquid
ad statutam solitamq m̃suram.
aut ceste humanitatem. quamiu¬
bemur omnib: exhibere penitus

Expanded text:
modo conpararet. qui obstinamodo conpararet. qui obstinatione et pertinaoia mentis suae definitionibus potius propriis quam seniorum traditionibuquali fine suum propositum terminarit, proculdubio meministis. Siquidem relicta eremo, rursus ad inanem philosophiam mundi hujus ac vanitatem saeculi devolutus, praedictam sententiam seniorum sui casus signet exemplo, ruinaque sua cunctos doceat, neminem suis definitionibus vel proprio judicio confidentem, perfectionis culmen aliquando posse conscendere, sed nec diaboli quidem perniciosas illusiones evadere.uomodo igitur a nobis hic modus indisrupte poterit custodiri? nam nonnumquam hora nona soluta iam statione ieiunii superuenientibus fratribus necesse eet eorum obtentu aut adici aliquid ad statutam solitamque mensuram aut certe humanitatem, quam iubemur omnibus exhibere, penitus
Abbreviated transcription (Latin):
conprobatur. ut cortidianam pa¬
nis refectionem. cottidiana comi¬
t&ur esuries. In uno eodemque
statii animam parit̃ corpusq con¬
seruans.: Nec ieiuni fatigatio¬
ne concidere. nec grauarimentẽ
saturitate ꝑmittens: tantanamq
frugalitate finitur. ut int̃dum se
post uesperam neçsentiat. autme¬
minerit refecisse.
ꝑficitur. ut malint. hi qui ꝑfec¬
tionem discr&ionis ignorant. &iã
biduo protflare ieiunia: Idq quod
hodie sumpturi fuerant. Incrastinũ
reseruare dummodo adrefectionẽ
ꝑuenientes desiderata satielicte po¬
tiantur.
Quod nuper beniamin
ciuem urm ꝑtinaciter tenuisse cog¬
noscitis. quine cottidie paxmatia
duo percipiens. a equali castigatione
continuatam parcitatem iugiter
r&entar& : maluit biduana ieiu¬
nia semꝑ continuare. dum modo
ad refectionem ueniens. duplita
mensura. repler& uentris inglu¬
tia comedens. desiderata saturita¬
te giuder&. & expl&ionem uen¬
trissui. biduano ieiunio. quodã¬

Expanded text:
comprobatur, ut quotidianam pacomprobatur, ut quotidianam panis refectionem quotidiana comitetur esuries, in uno eodemque statu animam pariter corpusque conservans; nec jejunii fatigatione concidere, nec gravari mentem saturitate permittens. Tanta namque frugalitate finitur, ut interdum se post vesperam nec sentiat aut meminerit refecisse. perficitur, ut malint hi qui perfectionem discretionis ignorant, etiam biduo protelare jejunia, idque quod hodie sumpturi fuerant in crastinum reservare, dummodo ad refectionem pervenientes desiderata satietate potiantur. Quod nuper Benjamin civem vestrum pertinaciter tenuisse cognoscitis, qui ne quotidie paximacia duo percipiens aequali castigatione continuam parcitatem jugiter retentaret, maluit biduana jejunia semper continuare, dummodo ad refectionem veniens duplicata mensura repleret ventris inglutia comedens desiderata saturitate frueretur et expletionem uentris sui biduano ieiunio quodam
Abbreviated transcription (Latin):
pressa. emittere suas p̃ces
ad dm̃ puras leuesq ñ poterit:
Sednec castimoniae quidem
ipsius positatem. indisrupta
ualebit iugitate seruare :
Dum ei &iam diebus illis. qui¬
buscarnem acriore uid&ur
continentia castigare. Prȩ¬
terita cibimateria. quamuis
ad prȩsens defecto sit corpore
ignem carnalis concupiscen¬
tiae subministrat. XXIII
abundantiam concr&um
fuerit inmedullis. necesseẽ ege¬
ri. Atq ab ipsa naturae lege
propelli. quae exuberantiam
cuius libet umoris superflui.
uelut noxiam sibi atq: contra¬
riam insem& ipsa residere
non patitur. ideoq: rationa
turalihac necessitate com¬
morantes incarne. omnimo¬
discarere non possumus.
saltem rariusnos . & non amplius
deliquio. totius annicursus inue¬
niat. Quod tamen sine ullo pru¬
ritu qui &us egerat sopor. non
fallaximago. Indexoccultȩ uo¬
luptatis proliciat. Quam obrẽ
haec ẽ temperata quam diximus
continentiae aequalitas atq men
sura. quae patrum quoq iudicio

Expanded text:
pressa emittere suas preces pressa emittere suas preces ad Deum puras levesque non poterit. Sed nec castimoniae quidem ipsius puritatem indisrupta valebit jugitate servare, dum ei etiam diebus illis quibus carnem acriore videtur continentia castigare, praeterita cibi materia, quamvis ad praesens defecto sit corpore, ignem carnalis concupiscentiae subministrat. CAPUT abundantiam concretum fuerit in medullis, necesse est egeri atque ab ipsa naturae lege propelli, quae exuberantiam cuiuslibet umoris superflui uelut noxiam sibi atque contrariam in semet ipsa residere non patitur. ideoque rationaturali hac necessitate conmorantes in carne omnimodis carere non possumus, saltim rarius nos et non amplius respersos totius anni cursus inueniat. quod tamen sine ullo pruritu quietus egerat sopor, non fallax imago index occultae uoluptatis eliciat. quamobrem haec est temperata quam diximus continentiae aeqsura, quae patrum quoque judicio
Abbreviated transcription (Latin):
cere. nec refectionẽ panis differre
indiem posterum p̃ualebit. quisq
fuerit semꝑ praedictȩ mensurȩ quan¬
titate contentus: Et enĩmemini
seniores nrõs. quod nos quoq r&ineo
frequenter fuisse ꝑpessos: Cum
tanto labore acdifficultate hanc
parsimoniam sustentasse : tantaq
.ui. atq inedia predictam custodisse
mensuram. ut inuiti quodãmo¬
do. nec sinegemitu atq tristitia.
hunc finem sibi refectionis in po
modusẽ. ut scđm capacitatẽ
uirium. uel corporis. uel aetatis.
tantum sibim& unusquisq: con¬
cedit Quantum sustentatio car¬
nis. non quantum desiderium sa¬
turitatis exposcit.: In utraq enĩ
paste sustinebit maximum de¬
trim̃tum. quisquis in aequalita¬
tem tenens : nunc uentrem ieiu¬
niorum ariditate constrigit.
nunc escarum nimi&ate dis¬
tendit: Vt enimmens cibi ina¬
nitate lassata ꝑdit orationum
uigorem: Dum carnis lassitu¬
dine nimia p̃grauata condor
nimietate uoracitatis op¬

Expanded text:
cere nec refectionem panis differre cere nec refectionem panis differre in diem posterum praeualebit, quisque fuerit semper praedictae mensurae quantitate contentus. etenim memini seniores nostros, quod nos quoque retineo frequenter fuisse perpessos, cum tanto labore ac difficultate hanc parsimoniam sustentasse tantaque ni atque inedia praedictam custodisse mensuram, ut inuiti quodado, nec sine gemitu atque tristitia hunc finem sibi refectionis imponemodus est, ut secundum capacitatem virium, vel corporis, vel aetatis, tantum sibimet cibi unusquisque concedat, quantum sustentatio carnis, non quantum desiderium saturitatis exposcit. In utraque enim parte sustinebit maximum detrimentum, quisquis inaequalitatem tenens, nunc ventrem jejuniorum ariditate constringit, nunc escarum nimietate distendit. Ut enim mens cibi inanitate lassata perdit orationum vigorem, dum carnis lassitudine nimia praegravata condormnimietate voracitatis op
Abbreviated transcription (Latin):
Quis igitur ẽ con¬
tinentia emodus. Quẽ ȩquomode¬
ramine r&inentes. Interutramque
nimictatem. In lȩsitransire posimus:
Suꝑ hacre interma¬
iores nrõs. frequenter nouimus
entes continentias diuersorum. qu
uel solis leguminib uel olerib tantũ
uel pomis. uitã iugit̃ exige bant:
Prȩ posuere cunctis illis refectionem
siccipanis. cuius aequissimum modũ
induobus paxmatiis statuer̃. quos
paruulos panes. uix librae unius pon¬
dus habere cestissimumẽ. IXX. GERM¬
Vod nos gratant̃ amplexi. respon¬
dimus. hunc modum nosminime
procontinentic reputare. quippequi
integrum eum nequaquã possemus
insumere.
MOSES¬
iuultis experiri uim statutihuius
aliqua aduenientium frm̃ occasio¬
ne sumentes. quibus refectacaro.
non solum minore quantitate dieb
residuis poterit sustentari. uerum
&iam totam refectionem sine labo¬
redifferre : Illorum scilic& cyborũ
quos extrinsecus sumpserit. adiec¬
tione suffulta: quod nullomodo fa¬

Expanded text:
Quis igitur est conQuis igitur est continentiae modus, quem aequo moderamine retinentes inter utramque nimietatem inlaesi transire possimus Super hac re inter maiores nostros frequenter nouimus entes convel solis leguminibus, vel oleribus tantum, vel pomis vitam jugiter exigebant, praeposuere cunctis illis refectionem solius panis, cujus aequissimum modum in duobus paxparuulos panes uix librae unius pondus habere certissimum est.\' Quod nos gratanter amplexi respondimus hanc modum nos minime pro continentia reputare, quippe qui integrum eum nequaquam possemus insumere. MOVSESi uultis experiri uim statuti huius, aliqua aduenientium fratrum occasione sumentes. nam his refecta caro non solum minore quantitate diebus residuis poterit sustentari, uerum etiam totam refectionem sine labore differre, illorum scilicet ciborum quos extrinsecus sumpserit adiectione suffulta. quod nullo modo fa
Abbreviated transcription (Latin):
ita appetitum cibi penitus re¬
spuisse. ut duobus diebus actrib
refectione dilata. ne memoria
quidem ullius edulii. meã inter¬
pella uerit mentem. Etrur¬
sus aboculis meis. It a somnum di¬
aboli inpugnatione subtractum
ut plures noctes acdies. paulolũ
quid somni meis oculis adnõp̃¬
carer infundi. grauiusq me
periclitatum somnicibiq fastidio.
quam soporis & castrimargiae con¬
luctatione per sensi. Itaq sicut fes¬
tinandum nobis ẽ ne app&itu corpo¬
reae uoluptatis. in dissolutionem
noxiam de lubamur. & ante presti¬
tutum tempus. uel cibonos indulgere
uel modum eius sinamus excedere
lta ẽ escȩsomniq refectio. hora le¬
gitima &iam sihorreat ingerenda
Vtrumq enim bellum. aduersirii
factione consurgit. &perniciosius¬
continentia in moderata quam saty¬
ritasremissa subplantat. Ab hac
namq ad mensuram districtionis.
intercederte: conpunctione salubri¬
conscex di potest. abilla non potest.
AERmanus

Expanded text:
ita appetitum cibi penitus reita appetitum cibi penitus respuisse, ut duobus diebus ac tribus refectione dilata, ne memoria quidem illius edulii meam interpellaverit mentem: et rursus ab oculis meis ita somnum diaboli impugnatione subtractum, ut plures noctes ac dies paululum quid somni meis oculis a Domino precarer infundi, graviusque me periclitatum somni cibique fastidio, quam soporis et gastrimargiae colluctatione persensi. Itaque, sicut festinandum nobis est ne appetitu corporeae voluptatis in dissolutionem noxiam dilabamur, et ante praestitutum tempus vel cibo indulgere, vel modum ejus praesumamus excedere; ita est escae somnique refectio hora legitima, etiam si horreat, ingerenda. Utrumque enim bellum adversarii factione consurgit, econtinentia inmoderata quam saturitas remissa subplantat. ab hac namque ad mensuram districtionis intercedente salutari conpunctione conscendi potest, ab illa non potest. GERMANVS:
Abbreviated transcription (Latin):
equales sunt : Adunum enĩ
finem. nimi&as ieiunii acuora¬
citas ꝑuenit: eodemq dispen¬
dio uigiliurum inmoderata
continuatio monachum. quo
somnigrauissimi torpor in uol¬
uit.: N amꝑex cessum continen¬
tiae debilitatum quẽq ad il¬
lum statum reuocari necesse
ẽ. In quo neglegens quisq ꝑ in¬
curiam d&in&ur: It aut fre¬
quenter. quos ꝑ castrimargiã
decipi non potuisse conspexi¬
mus : ꝑ inmoderationẽ iciuni¬
orum uiderimus fuisse deceptos
Atq ad eandem quã uicerant
passionem infirmitatis occasio¬
ne fuisse conlapsos. Uigiliac
quoq & ꝑ noctationes in rationa¬
biles deiecerunt. quos somnus
superare g̃ potuit. Qua prop¬
ter scđm a postolum. ꝑ armaius¬
titiae. quae adextrissunt & asi¬
nistris. rectomoderamine tran¬
seundum ẽ. &ita interutrasq
nimictates discretione moderan¬
te gradiendum ẽ: Vt nec tradi¬
tum continentiae tramitem.
adquies camus excedere. necrur¬
sum remissione noxia ingulae
uentrisq desideria concidamus.

Expanded text:
aequales sunt. ad unum enim finem nimietas ieiunii ac uoracitas peruenit, eodemque dispendio uigiliarum inmoderata continuatio monachum quo somni grauissimi torpor inuoluit. nam per excessum continentiae debilitatum quemque ad illum statum reuocari necesse est, in quo neglegens quisque per incuriam detinetur, ita ut frequenter quos per gastrimargiam decipi non potuisse conspeximus, per inmoderationem ieiuniorum uiderimus fuisse deiectos atque ad eandem quam uicerant passionem infirmitatis occasione conlapsos. uigiliae quoque et pernoctationes inrationabiles deiecesuperare non potuit. Quapropter secundum Apostolum, per arma justitiae quae a dextris sunt et a sinistris , recto moderamine transeundum est, et ita inter utrasque nimietates discretione moderante gradiendum est, ut nec a tradito continentiae tramite acquiescamus abduci, nec rursum remissione noxia in gulae ventrisque desideria concidamus.
Abbreviated transcription (Latin):
x quo liquido peruidetur.
quod discordias gentium &
conflictus atq simultates. quas
interse istis instigantib gerunt
&iam contrase aduersȩ exerceant
potestates & illarum uelgaudere¬
eas uictoria. uel deminutione tris¬
tari & obhoc non posse illas in terse
dumunus quisque prohis quib prȩ¬
est: contra alterius gentis prȩsulẽ
inquieta semꝑ ȩmulatione contendit :¬

Expanded text:
x quo liquido pervidetur quod discordias gentium et conflictus atque simultates quas inter se, istis instigantibus, gerunt, etiam contra se adversae exerceant potestates, et illarum vel gaudeant victoria, vel diminutione crucientur, et ob hoc non possint illae inter se dum unusquisque pro his quibus praeest contra alterius gentis praesulem inquieta semper aemulatione contendit