comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Pn̾dimꝰ ultra modũ fas con¬
cupitaeũ.Inñabiles cẽ mor¬
bos nõ mĩrabis: cocos uu̾a.
Cessat om̃e scudiũ: ⁊ libalia
ne potũ focos iuuentꝰ p̃mĩt.
uicua alie cubiculi c̃cumelie
xxpectãt. Transeo agmina
exbletoꝵ ꝑ naciõnes colores¬
q descripea: ut eadẽ omĩb
luitas sit. cadẽ prĩme men-¬
sura lanuginis. eadẽ speciẽs
capilloꝵ. ne quis ciuui rectiõr
est coma crispulis misceat᷑.
Lcanseꝯ piscoꝵ tuebã crãseo
mĩseratoꝵ : ꝑ quos signo dato
ad ĩferẽdã cenã discurritur.¬
Dii boni qnͣtũ homn unꝰ uent̾
ꝯxeroet/ Quid cu illos bole¬
tos uoluptaeiũ uenenũ nch̾
occulti oꝑis iudicas face̾ ⁊ si
callũ iocĩm̾b obduceꝰ. Quid
illa ostrea mertissinrã carnẽ
cono saginatã. nicħ escimas
liuiose gͣuitatis inferrr

Expanded text:
fasque concupitarum. Innumerabiles esse morbos non miraberis: cocos numera. Cessat omne studium et liberalia nepotum focos iuventus premitur vivia aliae cubiculi contumeliae exspectant. Transeo agmina exoletorum per nationes coloresque discripta, ut eadem omnibus levitas sit, eadem primae mensura lanuginis, eadem species capillorum, ne quis, euicui rectior est coma, crispulis misceatur. Transeo pistorum turbam, transeo ministratorum, per quos signo dato ad inferendam eenamcenam discurriturDi boni, quantum hominum unus venter exercet! Quid ? Tu illos boletos, voluntarium venenum, nihil occulti operis iudicas facere, eticallum iocineribus obducere ? Quid ? Illa ostrea, inertissimam earnemcarnem caeno saginatam, nihil existimas limosae gravitatis inferre ?
Abbreviated transcription (Latin):
ces uir̃tus diuidit᷑. in contrm¬
płonẽ ueri ⁊actionẽ. Concẽ¬
recta actio. Attio a̾ s ꝓdese qui
suadeti: ⁊ qui monet ꝓderit.
nctĩa est Rectasa actõnes ã¬
monicõ demõserat/. Ammonicõ
plimũ roboris dant: fides uiꝰ et
fiducia. Utrtiq ãmonic̃o sticit.
Naint credit᷑ illi ⁊ cũ creditũ
est: magnos aiõs spt̃ concĩpit.
ac fiducia mmpletue. aiumnonĩ¬
xx y is quos cc̃uilia bella cla¬
ros potrntesq fecerut᷑. felix
in publicũ fuit. dice̾ solebat
multũ se huic debere sentẽdiẽ.
gcdncordia paeue res crescut.
discordia maxĩe dilabũt᷑. Hac
qr aiebat et frrm̃ t amitũ
optimũ fractũ. Sĩ eiũsmodi

Expanded text:
contemplationem veri et actionem. Contemrecta actio. Acturo autem si prodest qui suadet, et qui monet proderit. necessaria est, rectas autem actiones admonitio demonstrat, et admonitio urimum roboris animo dant, fides veri et fiducia: utramque admonitio facit. Nam et creditur illi et, cum creditum est, magnos animus spiritus concipit ac fiducia impletur. Ergo aex iis, quos civilia bella claros potentesque fecerunt, felix in publicum fuit, dicere solebat multum se huic debere sententiae: " Nam concordia parvae res crescunt, discordia maximae dilabuntur." Hac se aibat et fratrem et amicum op
Abbreviated transcription (Latin):
aut. Plria nõ uicelex est. E
putemꝰ nõ proficẽ leges.
non ideo sequit᷑. ut ne momi¬
ciones quidem proficiant.
Aut sic et consolacõnes nega
profice dissuasiones ꝙ etad¬
hortaco s ⁊ obiuegacoes et
lautacõnes. Suna ista mo¬
incõnũ grnera sũc̃. Nulla

Expanded text:
phia non vitae lex est ? Sed putemus non proficere leges; non ideo sequitur, ut ne monitiones quidem proficiant. Aut sic et consolationes nega proficere dissuasionesque et adhortationes et obiurgationes et laudationes. Omnia ista monitionum genera sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ci inquit onña fallũt. nsi istũ
mullũ art apicius eniit : aut
p. octauius. Ultra spem illi
uendidat ne apiciꝰ quidein
emerit. Rumerare cantũ
qui emeratue Tiberionit¬
dim̾e ãmiratꝰ est rem qmͣ pu¬
cauit cesare dignã. Amico
Qui egro assidet.¬
at si hoc hereditatis cã facit.
uultue est. Cadauer expectat.
Eadem aut cuepia sũt: aut
honesta. Refert quare ⁊ qm̃¬
admodũ fiant omĩa. At ho¬
neste fient si hoẽsto nos ad¬
duxi̾mꝰ: idq unũ ĩ reb hu¬
manis bonũ iudicau̾imꝰ. q̃ħ
ex eo sunt. Ceta in diẽ bona

Expanded text:
ci," inquit, " omnia me fallunt, nisi istum ci," inquit, " omnia me fallunt, nisi istum mullum aut Apicius emerit aut P. Octavius." Ultra spem illi vendiderat, ne Apicius quidem emerat. Numerare tantum qui emerat, ut Tiberio miterim; admiratus est rem, qua putavit Caesarem dignum. Amico aliquis aegro adsidetAt hoc hereditatis causa facit: vultur est, cadaver expectat. Eadem aut turpia sunt aut honesta; refert, quare aut quemadmodum fiant. Omnia autem honesta fient, si honesto nos addixerimus idque unum in rebus humanis bonum iudicaverimus quaeque ex eo sunt; cetera in diem bona
Abbreviated transcription (Latin):
faciat Es nõ erit in manui re¬
gula ad qmͣ exigant᷑ cui credat
recta ẽẽ. q̃ fecit. Non ꝓmittet
se talem imꝑꝑetrũ qui honꝰ
casu est. Penide p̃staibũt tibi
fortasse p̃cepta. ut qd̾ oportet
facias : nõ p̃stabũt ut quẽadꝰ
oportet. Et si ħ nõ p̃stant ⁊ ad
uietutẽ nõ ꝑducũt. Faciet qd̾
oporcet indnitꝰ. Concedo. G̃
id parũ est. quĩ quidẽ ñ ĩ facto
laus estr s in eo qm̃ad fiat.
Quid est cena sup̃tuosa fla¬
giciosius et oq̃strem cenã con¬
sinmẽte᷑ Quid cam dignũ cẽ¬
soria nota.ẜ quis ut isti ganco¬
nes loquũt᷑ sibi ħ et gemo suo
p̃stet᷑. Et tociens cñ sesc̾tio a.¬
diciales cene frugalissimis
nieis consciterũt. Eadẽ res
si głe dag̾: tuepis est. Gi hono¬
ri: rephensionẽ effugiti non
ẽ luxuria ẜ impensa solẽnis
est. a iullũ ingẽtis forme qͣre
añ ñ pondꝰ adicio ł ãquorũ
librẽ fuisse aiebant. Cesar
deferri et ueniei iussiss. ami¬

Expanded text:
cta, sed non erit in manu regula, ad quam exigantur, cui credat recta esse, quae fecit. Non promittet se talem in perpetuum, qui bonus casu est. Deinde praestabunt tibi fortasse praecepta ut quod oportet faciat, non praestabunt ut quemadmodum oportet; si hoc non praestant, ad virtutem non perducunt. Faciet quod oportet monitus, concedo; sed id parum est, quoniam quidem non in facto laus est, sed in eo, quemadmodum fiat. Quid est cena sumptuosa flagitiosius et equestrem censum consumente ? Quid tam dignum censoria nota, si quis, ut isti ganeones loquuntur, sibi hoc et genio suo praestet ? Et deciens tamen sestertio aditiales cenae frugalissimis viris constiterunt. Eadem res, si gulae datur, turpis est; si honori, reprensionem effugit. Non enim luxuria, sed inpensa sollemnis est. Mullum ingentis formae—quare autem non pondus adicio et aliquorum libram fuisse aiebant—Tiberiudeferri et veniri iussisset: " ami
Abbreviated transcription (Latin):
lacq. Quoq eadem euesꝰ naca
ꝑiupta refoluat. Hec ait lu¬
creciꝰ. Gent᷑ ergo utcũ cõtẽpla¬
tuia sit: hẽat decreta sua. Quid
qdꝰ facie̾nda rite nemo obibit.
insi is cui racio erit tradita. qͣ
qui possit. Quos nõ ẜuabit:
iu noĩe. Imbecilla sãt ꝑse et
ut ita dicam sine eadice: que
partib dant᷑. Decreta stꝰ que
muiãt. que secu̾tatẽ eean-¬

Expanded text:
 Quoque eadem rursus natura perempta resolvat, ut ait Lucretius. Sequitur ergo ut, cum contemplativa sit, habeat decreta sua. Quid ? Quod facienda quoque nemo rite obibit nisi is, cui ratio erit tradita, qua qui possit, quos non servabitin omnem. Inbecilla sunt per se et, ut ita dicam, sine radice, quae partibus dantur. Decreta sunt, quae muniant, quae securitatem n
Abbreviated transcription (Latin):
natorẽ fricit̃ ille qui p̃cipit.
Sit mone gub̾naculũ. sic
uela sãnutte sic sedõ uẽto u¬
tree sic adu̾so resiste. sic du.¬
biũ cõmunẽꝙ tibi uẽdica a¬
lios quoq arctifices p̃cepta tõ¬

Expanded text:
em facit ille, qui praecipit: sic move gubernaculum, sic vela summitte, sic secundo vento utere, sic adverso resiste, sic dubium communemque tibi vindica. Alios quoque artifices praecepta con
Abbreviated transcription (Latin):
tes quoq pleceq ĩmo ex oĩbꝰ
libalissĩ hũt docreca sua non
cm̃ p̃cepta. Sicut mediciua alia
est ypoeratis secta alia asclepiã¬
dis. alia temissonis/. P̃ce̾a nulla
aes contẽplatiua siue decretis
sius est que greci uocãt dognia¬
ta nob̾ uel decreta licet appella¬
re uł scita /uł placita. que ĩgeo¬
metria et in astrononna mue
spirat. ⁊ocũ inquit nũdũ strr¬
toe. uecmeint contub̾iuũ mor¬
cale contĩneor suade̾ uobis ac
dissuade̾ contenca. aragna me
uocat᷑ supͣq nos posita. Iã cibi
de sũma celi racoẽ dm̃q dissere̾¬

Expanded text:
tes quoque pleraeque, immo ex omnibus liberalissimae habent decreta sua, non cepta, sicut medicina. Itaque alia est Hippocratis secta, alia Asclepiadis, alia Themisonis. Praeterea nulla ars contemplativa sine decretis suis est, quae Graeci vocant dogmata, nobis vel decreta licet appellare vel scita vel placita, quae et in geometria et in astronomia invespirat. Totum, inquit, mundum scrutor nec me intra contubernium mortale contineo suadere vobis ac dissuadere contenta. Magna me vocant supraque vos posita: Nam tibi de summa caeli ratione deumque Dissere
Abbreviated transcription (Latin):
cuit᷑: uestiut᷑ se faceꝰ recte. Nõ
pot eñ quisꝙͣ nisi ab inicio
format  et tota racõẽ õpo¬
sicq om̃s ex equi nuoͣs: ut sci¬
at qũ oporteat ⁊ in ꝗñtũ et
cũ quo ⁊ quẽadꝰ ot qͣre Ron
pot toco aĩo ⁊ hõsto conari
ne constant᷑ quidẽ aut libẽt᷑.
s respiciet s hesitabie Gi
houesea ĩquit actio ex p̃dep¬

Expanded text:
se recte. Non potest enim quisquam nisi ab initio formatus et tota ratione compositus omnes exequi numeros, ut sciat, quando oporteat et in quantum et cum quo et quemadmodum et quare. Non potest toto animo honesta conari, ne constanter quidem aut libenter, sed respiciet, sed haesitabit. " Si honesta," inquit, " actio ex praece
Abbreviated transcription (Latin):
ad cõsumãdã sapiãm. Gcito te
in tonã partẽ acceperieũ sine/¬
gano eo magis ꝓmitto : ⁊ iebũ
tea noli rogaee: qd̾ impetiae
noluerio Ent̾dũ emĩ obinxe
catã: et magna ꝑte ꝑlecta.
desinã inq̃uit si uultis. Acclas¬
mat᷑ recicti. Recitat hiis qui¬
et imi ne diis quidẽ dicimI.
S dii aut nõ exandũt᷑: aut
muserent᷑ Ego mo omissa mĩa
mindicabo. et tibi ingẽtẽ epła
inpi̾igam. Quã tu si muitus
luges: dicito. Ego michi hoc
contrexi. Neq int̾ illos mu-¬
uera. quos uxor magno ducta
ambitu torquet. Enter illos
quos diuĩciẽ per sumũ acqui¬
sit sudorẽ male huc. Inter
illos quos honores nullanon
aete atq opera petiei distru¬
ciaut. et cetos maloꝵ suorũ
compotes. S ut omisso pn̾¬
cipio rem ipam aggrediar ⁊
ciõnib rectis. Ad actioẽs ectis

Expanded text:
cio te in bonam partem accepturum si negavero. Eo magis promitto et verbum tea noli rogare, quod inpetrare nolueris." Interdum enim enixe catam, et magna parte perlecta " desinam," inquit, " si vultis. " Adclamatur " recita, recita " ab iet verum ne dis quidem dicimus, sed di aut non exaudiunt aut miserentur. Ego me omissa misericordia vindicabo et tibi ingentem epistulam inpingam, quam tu si invitus leges, dicito: " ego mihi hoc contraxi " teque inter illos numera, quos uxor magno ducta ambitu torquet, inter illos, quos divitiae per summum adquisitae sudorem male habent, inter illos, quos honores nulla non arte. atque opera petiti discruciant, et ceteros malorum suorum compotes. . Sed ut omisso principio rem ipsam adgrediar, " ctionibus rectis; ad actiones rectas
Abbreviated transcription (Latin):
gat. hẽmus interdũ composi¬
cũ anũ : s residẽ ⁊ in ex̾cieatũ
ad ĩueniendã officõꝵ uiã. qui᷑
ãmonico domõstrat. Expelle
inquit flas opiniones de bonĩs
et malis. in locũ aut̃ eaꝵ uertis
repone: t nichꝰ ħebit ãmomicõ
qd̾ agct. Ordinat᷑ ista sine du.¬
am qmͣus aegumẽtis collec¬
cũ sit que bona malaq sint:
nichominꝰ hũc p̃cepta partes
suas. et prudencia ⁊ iusticia
officiis conseati Officia p̃cep¬

Expanded text:
rdum compositum animum, sed residem et inexercitatum ad inveniendam officiorum viam, quam admonitio demonstrat. " Expelle," inquit, " falsas opiniones de bonis et malis, in locum autem earum veras repone, et nihil habebit admonitio, quod agat." Ordinatur sine duNam quamvis argumentis collectum sit, quae bona malaque sint, nihilominus habent praecepta partes suas. Et prudentia et iustitia officiis constat, officia praecep
Abbreviated transcription (Latin):
guũtͣ Quã fedi itaq pescĩ¬
lentesq euctus sũt qnͣto sts¬
tidiõ sui exhalãtib crapulã
sup̃ca nõ concoqui. aremĩni
fuisse quõdã in ẜmone nobi¬
lem pacinã in quͣ quitquid
apud lautos solet diẽ duce̾
ꝓp eraus ĩ dap̃nũ suũ popina
congrsserat. Uenerie spon¬
diliq et ostrea eatenꝰ ctũ¬

Expanded text:
ui ? Quam foedi itaque pestilentesque ructus sunt, quantum fastidium sui exhalantibus crapulam sumpta, non concoqui. Memini fuisse quondam in sermone nobilem patinam, in quam quicquid apud lautos solet diem ducere, properans in damnum suum popina congesserat; veneriae spondylique et ostrea eatenu
Abbreviated transcription (Latin):
ur milt s nõ pot scare. nõ
alit̾ ꝙ in p̃ceps deiecta pondera.
qͥbꝰ eudi fuus ẽ iacuisse. Ipec.¬
Sei. quidẽ pompeio excha mi
rebella ac domestica u̾tus a
modo ad colligendos piratas
at macia pacãda uadebat. Hee
p̾cexebant᷑ cause ad cõtĩuã¬
tã potenciã. Quid illũ ĩ afri¬
ctimi. quid in septẽtrionẽ quid
⁊mitridatẽ t aemeniã  om̃io
asee angulos craxit᷑ Infiui¬
ta scil cupido crescendi: cũ
sibi uni paeũ magnꝰ inderet᷑.
Quis Cerarẽ in sua faita ꝑit
et publica ĩmiset : Gła t am¬
bicio et nullus supͣ cetos eni¬
nẽ dĩ modꝰ. unũ aũ se ferre non
potut: cũ respublica sup᷑ se
duos ferret Quidn .G. maciũ
somł consulẽ miu u. consulatũ
accrepit cetos rapuit. eñ bento¬
nos cĩbros q contiderrti cũ iu

Expanded text:
ult, sed non potest stare, non aliter quam in praeceps deiecta pondera, quibus eundi finis est iacuisse. Ne Gnaeo quidem Pompeio externa bella ac domestica virtus aut modo ad colligandos piratas ac maria pacanda vadebat. Hae praetexebantur causae ad continuandam potentiam. Quid illum in Africam, quid in septentrionem, quid in Mithridaten et Armeniam et omnis Asiae angulos traxit ? Infinita scilicet cupido crescendi, cum sibi uni parum magnus videretur. Quid C. Caesarem in sua fata pariter ac publica inmisit ? Gloria et ambitio et nullus supra ceteros eminendi modus. Unum ante se ferre non potuit, cum res publica supra se duos ferret. Quid, tu C. Marium semel consulem—unum enim consulatum accepit, ceteros rapuit—cum Teutonos Cimbrosque con
Abbreviated transcription (Latin):
as istis/: quos magnos ppłs feli¬
ces q uocat. Non est qd̾ tibi cõ¬
posite mẽtis hĩtũ et sanitatẽ
plausus excuciat. Ron ẽ qdꝰ¬
feliciorẽ gñ iudices / cui sũmo¬
uetue : ꝙͣ te quẽ lictor deicit
Si is ex̾cere cibi utile nulli
aut̃ graue imperiũ᷑ sũmoue
nicia. aulti ĩneniũt᷑ qui igẽ
inf̃erat uebib: qui ĩ expugna¬
bilia sclis per tot etates tuca

Expanded text:
as istis, quos magnos felicesque populus vocat, non est quod tibi compositae mentis habitum et sanitatem plausus excutiat, non est qfeliciorem eum iudices cui summovetur, quam te quem lictor semita deicit. Si vis exercere tibi utile, nulli autem grave imperium, summove vitia. Multi inveniuntur qui ignem inferant urbibus, qui inexpugnabilia s
Abbreviated transcription (Latin):
cis iundĩ nolubilẽ cuesu mẽdiu
trena aperiẽde. nocte delestia.
Tardos siderũ incessus si com¬
pares coci: eitatissimos si cagĩ.¬
tes qnͣca spacia nũꝙ̃ int̾iuissa
uelocitate circũeat᷑. Defectꝰ
solis et luue ĩuicẽ obstanciũ.
aua deuiceps digna memoratur
siue ꝑ ordinẽ sabent᷑. siue subi¬
cis causis mota ꝓsiluĩt᷑: ut noc¬
curm igniũ eractub ⁊ sine ictu
sonitu ꝙ fulgores celi patescrri¬
ces colũpne ꝙ ac trabes ⁊ uar̃a
nͨ ecubescimꝰ sĩma apud nos
scire ꝙ̃ falsus oculos tuos de¬
cerpit fulgor: Rich ẽ istis ꝙͣ¬
diu mersa q molute ceno suo
iacent fedius. nichil obscuriꝰ.
Quidui qñ per longissimorũ
cuniculoꝵ tenebraõ extrahũt᷑᷑
Rich ẽ illis dñ fuit et a fete
sua soꝑant᷑ informiꝰ. Demq
gis inquinat̃ aõs ꝙͣ corpora.
q iĩ possessore eoꝵ ꝙͣ in artifice
plus sordidũ est secc̃ium itaꝙ¬
⁊ ãmomi et hẽ ãquẽ aduocatũ
bone mentis/ eq̃ tanco fremitu

Expanded text:
is mundi volubilem cursum, interdiu terrena aperientem, nocte caelestia, tardos siderum incessus si conpares toti, citatissimos autem si cogites, quanta spatia numquam intermissa velocitate circumeant, defectus solis ac lunae invicem obstantium, alia deinceps digna miratu, sive per ordinem subeunt sive subitis causis mota prosiliunt, ut nocturnos ignium tractus et sine ullo ictu sonituque fulgores caeli patescentis columnasque ac trabes et varia nec erubescimus summa apud nos scire, quam falsus oculos tuos deceperit fulgor ? Nihil est istis, quamdiu mersa et involuta caeno suo iacent, foedius, nihil obscurius, quidni ? Quae per longissimorum cuniculorum tenebras extrahuntur. Nihil est illis, dum fiunt et a faece sua separantur, informius. Denique gis inquinant animos quam corpora, et in possessore eorum quam in artifice plus sordium est. Necessarium itaque admoneri est, habere aliquem advocatum bonae mentis et in tanto fremitu
Abbreviated transcription (Latin):
quẽdum ut ait phedron aĩã.¬
la cũi mordent nõ sentiũt᷑
adeo tenius illis ⁊ fallens̃
periculi ius est. Tumor indi¬
tat morsũ. ł in ip̃o tumore
nulã meus apparet. Idem
pientiũ euenĩet. Non depre
Quorsus hic in quis hoc per¬
tuiet᷑. Et que p̃depta bona
si sepe tecũ suit ꝓfutura plus¬
putas ꝙͣ bona exẽpla: pita¬
goras ait aliũ anũ. fem̃trã¬

Expanded text:
quaedam," ut ait Phaedon, " animalia cum mordent non sentiuntur; adeo tenuis illis et fallens in periculum vis est. Tumor indicat morsum et in ipso tumore nullum vulnus apparet. Idem pientium eveniet: non deprehQuorsus, inquis, hoc pertinet ? Aeque praecepta bona, si saepe tecum sint, profutura quam bona exempla. Pythagoras ait alium animum fieri intran
Abbreviated transcription (Latin):
pħie que talib sentẽtiis con-¬
stati idem possit. Paes u̾tu¬
cis discĩplina constat. pars
ꝯe̾citacõe. Et discas oportet:
⁊ qd̾ didicisti agrndo cõfir/¬
mes. ed̾ si est ñ enĩ scita sa¬
piẽcie prosut᷑ s t̾ p̃cepca. que
affectꝰ neõs uelut edicto co¬

Expanded text:
phiae, quae talibus sententiis constat, idem possit ? Pars virtutis disciplina constat, pars exercitatione; et discas oportet et quod didicisti agendo confirmes. Quod si est, non tantum scita sapientiae prosunt, sed etiam praecepta, quae adfectus nostros velut edicto co
Abbreviated transcription (Latin):
dam solã receꝑimt cetas qͥsi
extra utilitatũ neam̃ nagãos
reliqent᷑. cãtp quis poss de par¬
te suadeꝰ. misi qui sũmã prius to¬
cĩns m̃te complexꝰ est. ħ acistor
stoicus econtracio hant partẽ
lenem existĩmat: et que nõ des¬
orudat in pectus usq. at illã
hñtem p̃cepta płinũ ait pro-
m̃tellexit ac didicit ⁊ quid in
quaq ee faciendũ sit: sibĩ ipẽ
p̾tipit. Quẽaidꝰ qui iaculari
discit̃: descinatũ locũ captat.
et manũ format ad dĩgenda
plina et ex̾titacõe ꝑcip̃it. quo¬
cũq uult illa utitur. Didicit
enĩ nõ hoc aut illud feriri s
quodcũq uoluerit. sit quĩ se
ad totã uieũ instruxit ⁊ non
desiderat particulatĩ ãmone¬
ei doctus in totũ. Non eĩ quõ

Expanded text:
dam solam receperunt, ceteras quasi extra utilitatem nostram vagantes reliquerunt, tamquam quis posset de parte suadere nisi qui summam prius totius vitae complexus est. Sed Ariston Stoicus contrario hanc partem levem existimat et quae non descendat in pectus usque anilia habentem praecepta, plurimum ait profibene intellexit ac didicit, quid in quaque re faciendum sit sibi ipse praecipit. Quemadmodum qui iaculari discit, destinatum locum captat et manum format ad derigenda plina et exercitatione percepit, quocumque vult illa utitur, didicit enim non hoc aut illud ferire, sed quodcumque voluerit: sic qui se ad totam vitam instruxit, non desiderat particulatim admoneri, doctus in totum, non enim quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
nequicia illa. congesto nñ inũ
qd tuiq pessimũ scit᷑. Sit ex.¬
go ãquis custos. Tauiẽ sbide
puellat abigatq eumores t
Tat᷑ a płis laudantib. Eeras
Q s gxistimas nobistũ iuĩcia
nasti. Su puruciut᷑ Ingesta stͣ
Icaqs ino̾nicoĩb crebris opiõ¬
nes que nos circũsonat̃ repel¬
laut᷑ Nulli nos iuĩcio natura
conciliat nos illa integros
ac liberos gruuit. Nach quo
auariciã nitm̃ irritacet. posu¬
it ñ aperto: pedibꝰ aucũ as¬
getũq subiecit calcandũq
ac p̃mendũ deditꝭ quidq̾d est

Expanded text:
nequitia congesto in unum quod cuique pessimum scitur. 5 Sit ergo aliquis custos et aurem subinde pervellat abigatque rumores et reclamet populis laudantibus. Erras enim, si existimas nobiscum vitia nasci; supervenerunt, ingesta sunt. Itaque monitionibus crebris opiniones, quae nos circumsonant, repellantur. Nulli nos vitio natura conciliat; illa integros ac liberos genuit. Nihil quo avaritiam nostram inritaret, posuit in aperto. Pedibus aurum argentumque subiecit calcandumque ac premendum dedit quidquid est
Abbreviated transcription (Latin):
siue cãtõe ip̃a ui̾cas dicit Sĩ
ciã compeseit : cur sio ãmomi¬
dorem caseigacõ: cue ãmonicõ
nõ friciat. tͦ si nudis p̃ceptis
utit᷑ Illa uõ efficacior est ⁊
altius penetratr que adiuiat
racõnẽ qd̾ p̃cipit. que adicit.
qͣre quidq faciendũ sit. ⁊ quio

Expanded text:
ducit. Si tia compescit, cur non et admonidorem castigatio, cur admonitio non faciat, etiam si nudis praeceptis utitur ? Illa vero efficacior est et altius penetrat, quae adiuvat ratione quod praecipit, quae adicit, quare qui
Abbreviated transcription (Latin):
biles seuocat ad uoctũ: qm
conoꝵ uiroꝵ conu̾sacio. Pau¬
latĩ em̃ descendit in pectora.
et ium p̃ceptoꝵ obtinet fre¬
quẽt᷑ aspici freꝙ̃tꝰ audiei.
Petuesq me hercules ipe sa¬
pientiũ uiuat: ⁊ ẽ a̾quod
qdͣ ex magno uieo uł iacen¬
q proficias. Nec gͥ facile
dixini quẽadꝰ prosit ꝙͣus̃ ĩ¬

Expanded text:
biles revocat ad rectum quam bonorum virorum conversatio. Paulatim enim descendit in pectora, et vim praeceptorum obtinet frequenter aspici, frequenter audiri. Occursus mehercules ipse sapientium iuvat, et est aliquid, quod ex magno, viro vel tacente proficias. Nec tibi facile dixerim quemadmodum prosit, si
Abbreviated transcription (Latin):
dabit sibi ipt̃i sapiã. que iã eo
ꝑduxit aĩm. ut iam moueri
ad queat msi ĩ rectĩt. Imbe¬
culiorib quidẽ ingeniis neces
quĩd aptii factũ sic intim
quo mm ꝰad illud ꝑueĩat. quo
possit se ec̃ contenta Regi er¬
go debet : dũ incipit posser se
regu ꝓueri et cũ ad p̃striptũ
distut᷑. digiti illorũ trnent᷑
et aliona manu ꝑ lcãꝵ simu¬
lacra ducũt᷑. Seinde ii¬
taci iubent᷑ ꝓposita. ⁊ ad illa
ad faciendũ sapiẽtĩ sola suf¬
ficiat. Hiut q̃stioni suũ diẽ
cabimnꝰ Oitim omissis aegii¬
uic̃tis nõne apparet opꝰ esse
aures nrãs nox impune per.¬
frrtue. Noceut qui opeaut.
nocent qui execrant᷑ Nam
et hoꝵ iimp̃tacõ falsos nobꝰ
metus iñserit: et illoꝵ amior
toot bene opcaudo. arittit eĩ
nos ad longĩq̃ bona ⁊icta

Expanded text:
ipsa sapientia, quae iam eo perduxit animum, ut moveri nequeat nisi in rectum. Inbecillioribus quidem ingeniis necessquid optimum factu sit, interim quo minus ad illud perveniat, quo possit se esse contentus. Regi ergo debet, dum incipit posse se regere. Pueri ad praescriptum discunt. Digiti illorum tenentur et aliena manu per litterarum simulacra ducuntur, deinde imitari iubentur proposita et ad illa ad faciendum sapientem sola sufficiat. Huic quaestioni suum diem dabimus; interim omissis argumentis nonne apparet opus esseaures nostras vox inpune perfertur; nocent qui optant, nocent qui execrantur. Nam et horum inprecatio falsos nobis metus inserit et illorum amor male docet bene optando. Mittit enim nos ad longinqua bona et incerta
Abbreviated transcription (Latin):
uois scire quĩ dissimilis sit a¬
lacũ artiũ condicio ⁊ huił
In illis exsecuciꝰ est uolũca¬
te poctare ꝙͣ casu. EIn hac maxĩ/¬
ma ẽ culpa sponte delinquere
Od dico tale est Gramati.¬
ca nõ eruboscit solocismno:
bescit si nescienslaredicꝰ si
deficeꝰ egrũ nõ ĩtelligit qnͣtũ

Expanded text:
 dissimilis sit aliarum artium condicio et huius ? In illis excusatius est voluntate peccare quam casu, in hac maxima culpa est sponte delinquere. Quod dico, tale est. Grammaticus non erubescet soloecismo, bescet, si nesciens; medicus si de
Abbreviated transcription (Latin):
ac potentiã attollũt: ꝯciũ̃ ipe
suspiciat traditũ luĩs : ł auũ
ab ext̾nis ad sua reuersũ. cos¬
cendat ex conscitucõe uulgi
btos in illo inuidioso stiseigio
suo tremẽtes et actonitos:
longeq aliam de se opinionẽ
hñtes ꝙͣ ab aliĩs hẽtur. Nam
que aliis excelra indent᷑: ipĩs
⁊ crepidãt. quociẽs dispexeẽt
in illud magnttudĩs sue p̃cepsl
Cõgitat̃ eiũ uarios casꝰ ⁊ i
sllum maxie lubricos. Tunc
ociũ leue et sui meis odio fulꝰ¬
gor est/: ⁊ fuga a reb ad huc stã/¬
cibꝰ queritue. Tuc demũ inde¬
as philosophantis metꝰ. t egre
et meus bouar ita meli.ima¬
lis sapimꝰ. scdã rectũ auferut.

Expanded text:
ac potentiam attollunt, otium ipse ac potentiam attollunt, otium ipse suspiciat traditum litteris et animum ab externis ad sua reversum. Ostendat ex constitutione vulgi beatos in illo invidioso fastigio suo trementes et adtonitos longeque aliam de se opinionem habentes quam ab aliis habetur. Nam quae aliis excelsa videntur, ipsis et trepidant, quotiens despexerunt in illud magnitudinis suae praeceps. Cogitant enim varios casus et in sublimi maxime lubricos. OCIUM LENE ET SUI IURIS, ODIO FULgor et fuga a rebus adhuc stantibus quaeritur. Tunc demum videas philosophantis metu et aegraet mens bona, ita melius in malis sapimus; secunda rectum auferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nusquisq ppło uiuat alit̾ sibi.
Ion est ꝑ se ingrã ĩnocentie poli¬
cudo. ndc feugalitatẽ docent eura :
s ubi testis aspectator abstessit:
uicia subsidut᷑. quoꝵ mõstrari et
conspici feuctꝰ est. Quis eã ꝙͣ ulli
oscendet᷑ induit pueputa : Quis
posuit secirtã in auro dcipẽ : Qriuis
sub alicuiꝰ actoris rustice ꝓtectꝰ
umbra luxueie sue pomp̃t solus
xplicũit᷑ Ioouo oculis suis lau-¬
ens est᷑ ne ptiucoꝵ quidẽ auc sai.¬
miliariũ. s appaeatũ uicoꝵ suoꝵ
peo modo cuebe spectantis ex¬
pandit. Ita est ieritamẽtũ omi
in que iñsamit ammꝰ ãmĩeat᷑
⁊ conseiꝰ. se concupiscaꝰ ffici¬
es: si ne ostendamꝰ effecis / Am¬
bicio ⁊ luxuria ⁊ ĩpotẽtia sa.¬
nari desiderant. Temabis ista:
si abscondis. EItaq si iñ medio
nebiũ fremĩtu collocati sum ͣ
sert allatq monitor: ⁊ couera
laudatores ingentiũ prĩmonioꝵ
laudet paruo diuitẽ. Tusu opes
metiẽtẽ. Contͣ illos qui giam̃

Expanded text:
pulo vivat, aliter sibi. Non est per se magistra innocentiae solitudo nec frugalitatem docent rura, sed ubi testis ac spectator abscessit, vitia subsidunt, quorum monstrari et conspici fructus est. Quis eam, quam nulli ostenderet, induit purpuram ? Quis posuit secrctamsecretam in auro dapem ? Quis sub alicuius arboris rusticae proiectus umbra luxuriae suae pompam solus explicuit ? Nemo oculis suis lautus est, ne paucorum quidem aut familiarium,-sed apparatum vitiorum suorum pro modo turbae spectantis expandit. Ita est: inritamentum est omnium, in quae insanimus, admirator et conscius. Ne concupiscamus efficies, si ne ostendamus effeceris. Ambitio et luxuria et inpotentia scaenam desiderant: sanabis ista, si absconderis. Itaque si in medio urbium fremitu conlocati sumus, stet ad latus monitor et contra laudatores ingentium patrimoniorum laudet parvo divitem et usu opes metientem. Contra illos, qui gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
qr minant᷑. At ħ nõ cogunt:
S exorant. Denide leges a str.¬
uetr det̾rent. p̃cepta in officiũ
adhortant᷑ hiis adicu qd̾ le¬
ges quoq proficiut̃ ad bonos
moresl utiq: si nõ tñ impe¬
rant. s e docent In hacre
principia sut᷑. legeni em̃bre¬
ue ẽ oportet. quo fricilius
ab ĩpecitis teneat᷑ uelut
m̃ssa diuinicꝰ nox sit. Iułr¬

Expanded text:
quia minantur, at haec non cogunt, quia minantur, at haec non cogunt, sed exorant. Deinde leges a scelere deterrent, praecepta in officium adhortantur. His adice quod leges quoque proficiunt ad bonos mores, utique si non tantum imperant, sed docent. In hac reprincipia sunt. Legem enim brevem esse oportet, quo facilius ab imperitis teneatur. Velut emissa divinitus vox sit; iube
Abbreviated transcription (Latin):
ut nõ ħꝰ seqͣnt᷑᷑ et si ħ ordinẽ
sequũt᷑ suũ. uñ appacet illa
p̃cede̾. Infinita inquit pre¬
cepta sũt̃ falsũ est Nam
de maximis s necessarii q̃reb
nõ sũt̃ infiniea. Tenues ac̃
differencias hũt: qͣs exigut̃
cpra. loca. persone. G hiis
quoq dauene p̃cepta grne¬
ralia. Nemo inquit p̃cep¬
tis cueat insaniam. Eego
ne maliciã quidẽ. Dissimile
est. Nam si ĩsaniã suscułis:
sanitas reddica est. Gĩ fłas
opiniones exclusim ꝰ: nõ statĩ
sequit᷑ dispectꝰ roꝵ agendaꝵ
ut sequat᷑ tñ ãmonicõ: corro/¬
borabit rectã de bonis malisq
apud iñsanos ꝓfice p̃cepta.
Nã ꝙ̃admodũ pola nõ ꝓsũt.
sic curacõnẽ aduuiãt. t de¬
nũtraco ⁊ castigacõ m̃sanos
cohereuit. De ilł nc̃ t̃ranis lo¬
quor : quib mens mota ẽ non
cirꝑta.Leges inquit ut facia¬
nus qd̾ oportet: nõ efficiut̃.
eet quid aliud sũt : quĩ cũ mi¬
ns mixta p̃cepta. P̾um̃ om¬
mũ ositot ille nõ ꝑsuadent:

Expanded text:
ut non haec sequantur. Et haec ordinem sequuntur suum; unde apparet illa praecedere. " Infinita," inquit, " praecepta sunt." Falsum est. Nam de maximis ac necessariis rebus non sunt infinita. Tenues autem differentias habent, quas exigunt tempora, loca, personae, sed his quoque dantur praecepta generalia. " Nemo," inquit," praeceptis curat insaniam; ergo ne malitiam quidem." Dissimile est. Nam si insaniam sustuleris, sanitas redit, at si falsas opiniones exclusimus, non statim sequitur dispectus rerum agendarum. Ut sequatur, tamen admonitio conroborabit rectam de bonis malisque apud insanos proficere praecepta. Nam quemadmodum sola non prosunt, sic curationem adiuvant. Et denuntiatio et castigatio insanos coercuit. De illis nunc insanis loquor, quibus mens mota est, non erepta. " Leges," inquit, " ut faciamus, quod oportet, non efficiunt, et quid aliud sunt quam minis mixta praecepta ? oc illae non persuadent,
Abbreviated transcription (Latin):
ad illã cogi. nec mercede con¬
duci. Non eẽ iũscũ: cui qcꝙͣ
ĩ hac uietute placet pc̃ iptim̃.
hoc cũ persuasi mĩchi et ꝑhĩ/¬
bui: quid ista p̃cepta ꝓficiũt᷑.
quẽ ecuditũ docent᷑. Pcepta
cient̾i pacũ.cludice em̃ debet
quare. Uteũ inꝙͣ ueras opi¬
mones hñti de bonis malis q
nõ hc̃ ÷ nil a te adiuuabitur.
Aures eiꝰ cont᷑ria monicoĩb
tius fama possedit. Quĩ hc̃:
exactũ iuditiũ de fugiendis
petendisq seit sibi faciẽndũ.
scit tͦ te eacento. Nota eego
Duo sũc pp̃ que delinquimꝰ.
aut es inest ammo puis opi¬
monib malicia contracta: aut
tͦ si nõ est falsis occupatust
ad fła procdiuis est ⁊ cito spẽ
ꝙͣ nõ oportet crahente cor/
Ergo tale p̃cipiendi genus
nil agit. Porrea si p̃crꝑta
singulis daimus: incomphen¬
sibile opus est. alia em̃ dare
debemꝰ fruan̾ti. alia colenti.
agrũ. alia negotianti. alia
regũ amiticias seꝙ̃ti.alia pa¬

Expanded text:
ad illam cogi nec mercede conad illam cogi nec mercede conduci, non esse iustum, cui quidquam in hac virtute placet praeter ipsam. Hoc cum persuasi mihi et perbibi, quid ista praecepta proficiunt, quae eruditum docent ? Praecepta dare cienti parum. Audire enim debet quare. Utrum, inquam, veras opiniones habenti de bonis malisque non habet, nihil a te adiuvabitur; aures eius contraria monitionibus tuis fama possedit. Qui habet exactum iudicium de fugiendis petendisque, scit, quid sibi faciendum sit, etiam te tacente. Tota ergo Duo sunt, propter quae delinquimus: aut inest animo pravis opinionibus malitia contracta aut, etiam si non est falsis occupatus, a proclivis est et cito specie quo non oportet trahente corruergo tale praceipiendipraecipiendi genus nil agit. Praeterea si praecepta singulis damus, inconprehensibile opus est. Alia enim dare debemus faeneranti, alia colenti agrum, alia negotianti, alia regum amicitias sequenti, alia pa
Abbreviated transcription (Latin):
luptatẽ est. s que ẜ naturã.
cũ uetutẽ mcũ bonũ hoĩs
adamauit curpitudinẽ solũ
malũ fugit᷑᷑ reliqͣ oĩa diui/¬
cias honores bonã ualitu¬
torẽ nõ desidabit ad sugula.
qui dicat. Sic incedẽ: sic
mane. hoc uiro. hoc frmine
ħ̾marito. hoc celibi conueit.
Ista enĩ q̃ diligẽtissime mo-¬
nẽt : ip̃i facere nõ possutr̃
N et ergo pedagogus puero.
nͨ aua nepoti p̃cipiet iras¬
cendũͣ Num ⁊ si magistrr
ieaicundissimꝰ disputat. si lũ¬
dũ litterarũ m̃trĩs : sciẽs
iactant : in puerili eẽ p̾cepto.
bia p̃cipies. Non desiderant
manifesta p̃ceptorẽ. p̃cipiẽti
dubia nõ credit᷑ Sũꝑuacuũ
est ergo p̃cipeꝰ. Id ad̃o sit
adiuuãdũ erit. Ep̃i probatũ¬
rus es illa per que ꝓbas plus
ualent. sacisq per se sut᷑.Sic
amĩco uterei sic ciue sit socio.
Quare᷑ Quia iuscũ esti Diã
ista de iusticia michi locus tra¬
die. Ellic inuenio equitatẽ
prose expetendã: n ͨ metu nos

Expanded text:
naturam, cum virtutem unicum bonum hominis adamaverit, turpitudinem solum malum fugerit, reliqua omnia, divitias, honores, bonam valitutorem non desiderant ad singula, qui dicat: sic incede, sic cena. Hoc viro hoc feminae, hoc marito hoc caelibi convenit. Ista enim qui diligentissime monent, ipsi facere non possunt. Haec paedagogus puero, haec avia nepoti praecipit, et irascendum non esse magister iracundissimus disputat. Si ludum litterarium intraveris, scies iactant, in puerili esse praescripto. bia praecipies? Non desiderant manifesta monitorem, praecipienti dubia non creditur; supervacuum est ergo praecipere. Id adeo sic adiuvandum erit. Si probaturus es, illa per quae probas plus valent satisque per se sunt. Sic amico utere, sic cive, sic socio. Quare ? Quia iustum est. Omnia ista mihi de iustitia locus tradit. Illic invenio aequitatem per se expetendam, nec metu nos
Abbreviated transcription (Latin):
tis ariẽtib ac machinis quas¬
sent. aulti sũt̃ qui ante aute
se agant agnima ⁊ tregis
hosciũ grauis instent trad
mare magnũ ꝑfusi cede gen-¬
ciũ ueniant. S hii quoq¬

Expanded text:
tos arietibus ac machinis quassent. Multi sunt qui ante se agant agmina et tergis hostium graves instent et ad mare magnum perfusi caede gentium veniant; sed hi quoq
Abbreviated transcription (Latin):
ut suus orientis occidentisq
t̾minus fiãt. deoꝵq ritu cũc¬
ta possideat. Cũ opib suis di¬
uites suꝑne despiciat. quorũ
nemo eam suo letus est ꝙͣ tͥs¬
tis alieno. Cũ se i haut sub¬
limitatem tulit corꝑis quoẜ¬
uelut oneris nccͣrii nõ amator
s ꝓcurator ẽi nec sese illi cui
impositus ẽ subicit. Remo
liber est qui corpori seruit.
Nam ut alios dnõs quos in¬
mia pro illo sollicitudo mue¬
int transeas ⁊ ipn morboss̃
imperiũ delicatũq est. Abh
modo etuo amimo yeit modo
quo recepeaculũ suũ conferat᷑¬
an terra contegat. au fere
distrahant: nõ magis ad se uidi¬
cut pertinere ꝙͣ stdãs ad editũ
iñfantẽ. Utrũ proiectũ aues
deferant: an consumat᷑ canib
dta p̃da marinis: quid ad
tñueri paeũ est ͦ Ron conte/¬
ret inquit me n ͨ uac in ͨ. pro¬
iecti ad concumeliã cadauis
laceracõ. frda uisuris. Nemi¬
nẽ de sup̃mo officio rogor nulli
reliquias meas̾ cõmendo. Ne

Expanded text:
rientis occidentisque terminis finiat deorumque ritu cuncta possideat. cum opibus suis divites superne despiciat. quorum nemo tam suo laetus est quid cristis alieno. Cum se in hanc sublimitatem edit. corporis quoque ut oneris necessarii non amator, sed procurator est nec se illi, cui inpositus est, subicit. Nemo liber est, qui corpori servit. Nam ut alios dominos, quos nimia pro illo sollicitudo invenit; transeas, ipsius morosum imperium delicatumque est. Ab hoc modo aequo animo exit, modo quo receptaculum suum conferatan terra conterat an ferae distrahant. non magis ad se iudicat pertinere quam secundas ad editum infantem. Utrum proiectum aves differant. an consumatur Canibus data praeda marinis. quid ad timeri parum est. Non conferret, inquit, me nec uncus nec proiecti ai contumeliam cadaveris laceratio foeda visuris. Neminem de supremo officio rogo. nulli reliquias meas commendo. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
tatĩ enĩ et dolorẽ et uarias¬
luptas nõ est/ digna ⁊ ad qmͣ
respiciat. Qd̾ est iñ u̾tute
p̃cipuũe ffuturo nõ indige̾᷑
nt dres suos computare. In
qnͣtulolibet tprẽbona etorna
cõsũmat. ⁊ Incredibilia nobꝰ
hic uident᷑ ot sapͣ hu̾nã nam¬
gecurrencia. Maiẽstatẽ enĩ eius
ex nr̃ã imbecillitate metim᷑. et¬

Expanded text:
tatem aevi et dolorem et corporluptas non est digna, ad quam respiciat. Quid est in virtute praecipuum ? Futuro non indigere nec dies suos computare; in quantulo libet tempore bona aeterna consummat. Incredibilia nobis haec videntur et supra humanam natexcurrentia. Maiestatem enim eius ex nostra inbecillitate metim
Abbreviated transcription (Latin):
ttis improbũ ẽ qui ab ĩpur
dica uxore exiit̃: ip̃e alienaꝵ
corruptor uxoꝵ. Scis utilli
mi cu adultero sic tibi nil esse
debere cũ pelice et nõfacio

Expanded text:
Seis inprobum esse, qui ab uxore pudicitiam exigit, ipse alienarum corruptor uxorum; scis ut illi nil eum adultero, sic tibi nil esse debere cum paelice, et non facis.
Abbreviated transcription (Latin):
caiusa peccandi. huc nobͥ p̃cepta
nõ detrahũt: n ͨ expugnant
opiniones de bonis ac malis fal¬
sas. Coucedo ꝑ se efficacia pcep¬
ta nõ esse ad eu̾tendã animi¬

Expanded text:
causa peccandi. Hunc nobis praecepta non detrahunt nec expugnant opiniones de bonis ac malis falsas." Concedo per se efficacia praecepta non esse ad evertendam
Abbreviated transcription (Latin):
młtũ hũc pondi̾s. utiq si aut
carimim incexta sũt. aut ꝑsa.
orcẽ in sentenciã coartata.
sicut illa catoñana. Emas nõ
nõ opus est : asse carũ ẽ. Qua¬
lia sũt illa aut reddita oratu.¬
lo. aut similia tẽpori. ꝑarce.
Te nosce. Nũquid incõne exi¬
ges. cũ tibi aliꝰ os hos dixit᷑
nersus : Inueiarũ remediũ
est obliuio. Audentes fortuno
uiuat. Pigee ip̃e sibi obscat.
aduocatũ ista nõ querũt.
affectos ipõs tangut̃. ⁊ nata᷑¬

Expanded text:
tum habent ponderis, utique si aut carmini intexta sunt aut prosa oratione in sententiam coartata, sicut illa Catoniana: " emas non non opus est, asse earum est," qualia sunt illa aut reddita oraculo aut similia: " tempori parce," " te nosce." Numquid rationem exiges, eum tibi aliquis hos dixerit versus ? Iniuriarum remedium est oblivio. Audentes fortuna iuvat, piger ipse sibi opstat. Advocatum ista non quaerunt; adfectus ipsos tangunt et nat
Abbreviated transcription (Latin):
s parũ ꝓmpta. que ĩcipiũt
in expodico eẽ cũ dicta sunt.
Quedã duu̾sis locis iacexit
spaesa. que contrahe̾ mex̾cita¬
ca mẽs nõ pocest. Itaq ĩ mũt
conferenda sũt et ĩgenda:
ut plus ualeaq amĩq magis
alleuet᷑. Atsi p̃cepca nicħ ad¬
iuuat᷑: om̃ĩs nĩscitutio tollẽ.¬
da est Ipã nã contẽti eẽ de¬
beniꝰ hoc qui dicutꝰ nõ uĩ¬
dent aliũ eẽ ingenii nobil
et crecti. aliũ taedi et hebetis.
utiq aliũ alio ingemõsiorem.
Ingrmi nis p̃ceptis alicur et
excerseit nouasq ꝑsuasiones
adicit uiuatis: et depuata cor¬
stilicet᷑ ut illis liberet᷑. Num
Sic quoq temptat resurge̾
et cont᷑ pua itit᷑. Nacta nõ
psidiũ et adiuta p̃ceptis eua.¬
lestit: si tũ illã diusna pestis
nõ infecit n ͨ enecuit. hac̃ enĩ
ne disciplina quidẽ pħie toto
impetu suo com̃sa restituet.
Quid enĩ int̾ est int̾ decreta
nerailia sut̃i ħ specialia. Utraq
res p̃cipit. s altera in totũ. ꝑ¬

Expanded text:
sed parum prompta, quae incipiunt in expedito esse, eum dicta sunt. Quaedam diversis locis iacent sparsa, quae contrahere inexercitata mens non potest. Itaque in unum conferenda sunt et iungenda, ut plus valeant animumque magis adlevent. Aut si praecepta nihil adiuvant, omnis institutio tollenda est, ipsa natura contenti esse debemus. Hoc qui dicunt, non vident alium esse ingenii mobilis et erecti, alium tardi et hebetis, utique alium alio ingeniosiorem. Ingenii vis praeceptis alitur et crescit novasque persuasiones adicit innatis et depravata corscilicet, ut illis liberetur; nonSic quoque temptat resurgere et contra prava nititur, nancta vero praesidium et adiuta praeceptis evalescit, si tamen illam diutina pestis non infecit nec enecuit; hanc enim ne disciplina quidem philosophiae toto inpetu suo conisa restituet. Quid enim interest inter decreta epta sunt, haec specialia ? Utraque res praecipit, sed altera in totum, p
Abbreviated transcription (Latin):
duas ergo q̃stiõnes locus iste
diuiditue: utrũ ncilis an ĩatił
sit. et au solus bonũ meũ possit
hoc au̾int. Si quid oculis oppo¬
sicũ morat᷑ aciem: remouẽdũ
est/. Illo eñ obiecto: opectiui
perdit qui p̃cipit. Sic anibu¬
labis: illo manũ porriges. Eo.¬

Expanded text:
duas ergo quaestiones locus iste dividitur: utrum utilis an inutilis sit, et an solus virum bonum possit hoc aiunt: " Si quid oculis oppositum moratur aciem, removendum est. Illo quidem obiecto operam perdit qui praecipit: sic ambulabis, illo manum porriges. Eo
Abbreviated transcription (Latin):
et exhortacoẽ ne consilio quidẽ.
Qł oloꝵ ꝓprietates oculus mntelli¬
get: a nigro albũ tꝰ nullo mo¬
uẽte discinguet. Multio contra
p̃ceptis get am̃m ꝰ: ut uideat
quid agendũ sit in uitar qm̃ꝙͣ
oculos quoq egirs medicꝰ non
inquit qd̾ protmꝰ imbecillã aciõ
cõmittat ĩprobo lumini. a tene¬
bris primũ ad umbrosã p̃cede.
deinde plus aude. et paulatim
clarã lucẽ pati assueste. Rõe
qdͥ post cibũ scudeas. nõ ẽ q̃d̾ ple¬
ns oculis/ ac tumẽtibꝰ imꝑes.

Expanded text:
est exhortatione, ne consilio quidem, est exhortatione, ne consilio quidem, ut colorum proprietates oculus intellegat, a nigro album etiam nullo monente distinguet. Multis contra praeceptis eget animus, ut videat, quid agendum sit in vita; quamquam oculis quoque aegros medicus non inquit, " quod protinus inbecillam aciem committas inprobo lumini; a tenebris primum ad umbrosa procede, deinde plus aude et paulatim claram lucem pati adsuesce. Non est quod post cibum studeas, non est quod plenis oculis ac tumenti
Abbreviated transcription (Latin):
nc̾este insi ꝙ ħ morbo laborat: illa
opimionib falsis Altera furoris
causas erryeit ex ualitudine: alta̾
anĩmi mala ualicudo est Si quis
furioso p̃cepeti detͬ quõ loqui abe¬
at. quõ procede̾. quõ in publico se
regere. quõ iñ prĩuato: ecit ipõ
quẽ mouebit insaniõr. Si bilis
nigra curãda est et ip̃a furoris
causa remouẽda: idẽ nĩ hoc alio
amini fueore faciendũ est . Ipẽ
discuci debet ÷ alioquũ abeune
aristone dñer eui cespondebnuꝰ
ad singula. primũ adũsꝰ illud
qd̾ ait. si qͥd obstat oculo ⁊ ĩpedit
uisũ debere romoui ffateor nõ
sse huic opus p̃ceptis ad iudendũ.
s remedio quo pueget᷑ acies. et
officientẽ sibi molem effugiãt.
Nata̾ eñ iudemꝰ cui usũ suĩ red¬
ditr: qui remouit obstancia. Quid
a ciuq debeat᷑ officio: nã uos do¬
cetr Pende cuiꝰ currita suffusio
ost: is ñ ꝑtĩnus cũ iusũ recipit.
aliis quoq pot̾ redde̾. maliciã
liberatur et liberat. Non opus

Expanded text:
nisi quod haec morbo laborat, illa opinionibus falsis. Altera causas furoris traxit ex valitudine, altera animi mala valitudo est. Si quis furioso praecepta det, quomodo loqui debeat, quomodo procedere, quomodo in publico se gerere, quomodo in privato, erit ipso, quem monebit, insanior. Ei bilis nigra curanda est et ipsa furoris causa removenda. Idem in hoc alio animi furore faciendum est. Ipse discuti debet; alioqui abibunt Aristone dicuntur; cui respondebimus ad singula. Primum adversus illud, quod ait, si quid obstat oculo et inpedit visum, debere removeri. Fateor huic non esse opus praeceptis ad videndum, sed remedio, quo purgetur acies et officientem sibi moram effugiat. Natura enim videmus, cui usum sui reddit qui removet obstantia. Quid autem cuique debeatur officio, natura non docet. Deinde cuius curata suffusio est, is non protinus eum visum recepit, aliis quoque potest reddere; malitia liberatus et liberat. Non opus
Abbreviated transcription (Latin):
diuẽ. et ñ fedũ aspectũ corporis.
et hĩcu manẽte suo. Etatrõ p̃.¬
quedã iñ esti quia añm ht̃ mo¬
bilem ad pua illa agitare ma¬
licia et en cogitatri abest bor¬
nusͥ s in bonũ fum fuigit᷑
¶uicũq aut̃ deest aliquid
ad bonũ : malus est. S si cui
hic deos equãt. Illo tendit¬
originis sue memor. Remo
ĩprobe eo conat᷑ ascende̾ : im¬
de destenderat. Quid ẽ aut̃
cur nõ exiscimes in eo diuim
ãquid existẽ qui dĩ pars esti
Totũ hoc quo continem̃ et uͦ/¬
nũ est et deꝰ/ et sociĩ eius simꝰ
et mẽbra. Capax ẽ nẽ animꝰ
Refertue ulo si uicia nõ depꝰ¬
hĩtus erigit᷑ et spectat ĩ celũ:
ita animꝰ cui in qnͣcũ uult
licet porrigi. in hoc a rerũ
nat᷑a formatus estr ut parĩa
diis uelit. Et si utat᷑ suis
uirib. ac se in spaciũ suũ

Expanded text:
dinem et non foedum aspectum corporis dinem et non foedum aspectum corporis et habitu manente suo aetatis praequaedam inest, quia animum habet mobilem ad prava. Illa apparens malitia et exagitata abest nus, sed in bonum fingitur. Cuicumque autem deest aliquid ad bonum, malus est. Sed Si cui hic deos aequat, illo tendioriginis suae memor Nemo inprobe eo conatur ascendere, unde descenderat. Quid est autem cur non existimes in eo divini aliquid existere, qui dei pars est ? Totum hoc, quo continemur, et unum est et deus; et socii sumus eius et membra. Capax est noster animus, perfertur illo, si vitia non deprhabitus erigitur et spectat in caelum, ita animus, cui in quantum vult licet porrigi, in hoc a natura rerum formatus est, ut paria dis vellet. Et si utatur suis viribus ac se in spatium suum
Abbreviated transcription (Latin):
apud eos qui uirtutẽ colut. cũ
apud eos quoq reꝑiant᷑. apud
quos uoluptas miperauit᷑
Hii quoq degenes et humillĩme
mẽtis aiuint ĩ sũmis dolorib.
ĩ sũiuis calamitatib sapiẽtem
nec miserũ futueũ n ͨ beatũ.
ricqui hoc quoq incredibile ẽ
gio suo deiecta u̾tus. aut bea.¬
cũ prãre debet aut si ab hoc
depulsa est: nõ prohibebit fieri
miserũ. ucaus nõ potest mit¬
ti. Aut uincat᷑ oportet aut iũ¬
cat. Diis̃ inquit ĩmortalib
solis et ir̃tus et bcã uita
cõtigit. Nobis umbra quedã
illoꝵ bonorũ et siłitudo. Accedi¬
mꝰ ad illã nõ ꝑuenimꝰ. Racio
nõ diis homib q cõmunis esti
ħ in uł cõscõnata est: in nobis
consũmabil. S ad desꝑaciõ
nos uicia nr̃a ꝑducũt. Nam
ille alt̾ sedõ est̃. ut a̾quis parũ
conscãs ad custodienda optima
cuiꝰ iudiciũ labat᷑ tꝰ nũc  iñ¬
certũ est. Desideret oculoriẽ
atq auriũ sensũ. bonã ualieu¬

Expanded text:
 eos, qui virtutem colunt, quom aput eos quoque reperiantur, aput quos voluptas imperavit ? Hi quoque degeneres et humillimae mentis aiunt in summis doloribus, in summis calamitatibus sapientem nec miserum futurum nec beatum. Atqui hoc quoque incredibile est, atur e fastigio suo deiecta virtus. Aut beatum praestare debet, aut si ab hoc depulsa est, non prohibebit fieri miserum. Stans non potest mitti; aut vincatur oportet aut vincat. "Dis," inquit, "inmortalibus solis et virtus et beata vita contigit, nobis umbra quaedam illorum bonorum et similitudo. Accedimus ad illa, non pervenimus." Ratio vero dis hominibusque communis est; haec in illis consummata est, in nobis consummabilis. Sed ad desperationem nos vitia nostra perducunt; nam ille alter secundus est ut aliquis parum constans ad custodienda optima, cuius iudicium bibat etiamnunc et incertum est. Desideret oculorum atque aurium sensum, bonam valitu
Abbreviated transcription (Latin):
Nani qui didicie t facienda
et iucanda ꝑcepiti nõ dũ sa¬
piens est uisi iñ ea que didi.¬
cit ammꝰ eiꝰ tnͣsfiguiritꝰ est.
Tertia ista paes percipĩendi
cu. Itaq suꝑuacua est ad ĩ¬
plendã uirtutẽ. cui duo illa
sufficiant Ista ergo nĩõ et
consoło suꝑuacua est samhi
quoq ex utroq ẽ. ⁊ adhortacõ
⁊ suasio ⁊ ipa argum̃tatõ.

Expanded text:
t facienda ac vitanda percepit, nondum sapiens est, nisi in ea, quae didicit, animus eius transfiguratus est. Tertia ista pars praecipiendi itu. Itaque supervacua est ad implendam virtutem, cui duo illa sufficiunt." Isto ergo modo et consolatio supervacua est, nam haec quoque ex utroque est, et adhortatio et suasio et ip
Abbreviated transcription (Latin):
externa corpi acquiri.
corpus in honorẽ anĩmi coli.
In aĩo ẽẽ partes mĩstras. Per
quas moueniue alimueq: p̃p
ipm̃ pemicipale nobͥ datãs In
hoc prĩcipale ẽ a̾quid encite¬
ieracionale est ⁊ cõle. Illud
huic seruit hoc miũ est qd̾ a ͤ
nõ refert᷑ : s om̃ia ad se ꝑfert
pposita esti. ipai sub uullo est.

Expanded text:
externa corpori adquiri, externa corpori adquiri, corpus in honorem animi coli, in animo esse partes ministras, per quas movemur alimurque, propter ipsum principale nobis datas. In hoc principali est aliquid inrationale, est et rationale. Illud huic servit, hoc unum est, quod alio non refertur, sed omnia ad se refert. praeposi