comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aria fusis cͥnib ꝓcumbens xp̃i ymitꝰ.
pedib. dũ rigat eos lacrimis se lauat
sorde criminis. Hinc consecuta plurimũ
amoris erga dñm. in celoꝵ palatio ꝑhen¬
ni gaudet᷑ p̃mio Rogamus ergo dña nr̃a
deleto crimina. tuisq scĩs p̃cib nos celi uin¬
ge cuub. Matri nato cũ flamine. u Elegit
dalene semꝑ pia exoratrix pro nobis ad deum

Expanded text:
aria tersis crinibus Procumbens Christi pedibus Dum rigat cum lacrymis, Se lavat sorde criminis. Hinc consecuta plurimum Amoris erga Dominum, In coelorum palatio Perenni gaudet praemio. Rogamus ergo, Domina, Nostra deleto crimina, Tuisque sanctis precibus Nos junge coeli civibus. Patri, Nato cum Flamine Sitdalena, semper esto pia exoratrix pro nobis ad Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
tagnum genesareth idem dicunt esse
cia uel mare tyberiadis. Sed mare galy¬
lee ab adiacente ꝓuincia dictũ. mare
tyberiadis a ꝓxima ciuitate. que olim
chennereth uocata. s ab herode tethrarcha in¬
staurata. inhonorem tyberii cesaris tyberis
appellata .łc xͣ.P orro genesar alaci ip̃rꝰ
natura qua crispantib aquis de se ip̃o sibi
excitare auram ꝑhibetur. greco uocabulo qͣ¬
si generans sibi aurã dicit᷑. Neq enĩ instag¬
ni morẽ sternit᷑ aqua. s freq̃ntib auris spi
rantib agitat᷑. haustu dulcis. ⁊ ad potanaũ
habilis. s hebree lingue consuetudine. om̃is
aquaꝵ congregatio siue dulcis.siue salsa.
mare nuncupatur.łc xiͣ.¶Qui lacus int̾¬
fluente iordane centũ quadragunita stadiis
in longitudiñe.⁊ quadraginta extenditur
re p̃sens scłm designãt. dñs secus mare stat.
postqͣm uite labentis mortalitatẽ deuĩcens.
in ea qua passus ẽ carne. stabilitatẽ perpe¬
tue pacis adiit. Turbarũ conuentus ad eum

Expanded text:
tagnum Genesareth idem dicunt esse  vel mare Tiberiadis; sed mare Galilaeae ab adjacente provincia dictum, mare Tiberiadis a proxima civitate, quae olim Chennereth vocata, sed ab Herode tetrarcha instaurata, in honorem Tiberii Caesaris Tiberias est appellata. Porro Genesas a laci ipsius natura, qua crispantibus aquis de seipso sibi excitare auram perhibetur, Graeco vocabulo, quasi generans sibi auram dicitur. Neque enim in stagni morem sternitur aquas, et ad potandum habilis. Sed Hebraeae linguae consuetudine omnis aquarum congregatio, sive dulcis, sive salsa, mare nuncupatur. Qui lacus interfluente Jordano centum et sexaginta stadiis in longitudinem, et quadraginta extenditur re praesens saeculum designat, Dominus secus mare stat postquam vitae labentis mortalitatem devincens, in ea qua passus est carne stabilitatem perpetuae quietis adiit. Turbarum conventus ad eum,
Abbreviated transcription (Latin):
mater filioꝵ zebedei cum filiis sius: adorãs
ñs conlitor et redemptor nr. uulnera su¬
ꝑbie nr̃e sanare desiderans. et ip̃e cũ in for¬
ma dei esset. forma hominis accepta. humi¬
liauit semet ip̃m. factus obediens usq
t si qͣsi culmen uere sublimitatis conscen

Expanded text:
rans, tus conditor ac redemptor noster, vulnera superbiae nostrae sanare desiderans, et ipse cum in forma Dei esset, forma hominis assumpta, humiliavit semetipsum, factus obediens usque que, si culmen
Abbreviated transcription (Latin):
pacienter ferre precepit. Prymisit nobis
dona głie. sed p̃misit certamina pugne.xiͣ.¬
ioit gͦ dñs ꝓmittens. erit merces uestra
multa. ⁊ eritis filii altissimi. s predixit
iubens. Diligite iimicos urõs. ⁊ bñfacite.¬

Expanded text:
patienter ferre praecepit. Promisit nobis dona gloriae, sed praemisit certamina pugnae. Dixit promittens: Erit merces vestra magna, et eritis filii Altissimi ; sed praedixit jubens, Diligite inimicos vestros, benefacite
Abbreviated transcription (Latin):
grãm apud deum sanctitatis obtineant.
nescio tam̃ quo pacto petrus ⁊ paulus iu¬
regni celestis dedit. paulo tanquã ydoneo¬
doctori magisteriũ eccłiastice institutionis
inumxit.scilicet ut quos iste erudierit ad
salutem.ille suscipiat ad quietem: ut quoꝵ pau¬
lus patefec̾it cordib doctrinam u̾boꝵ. eoꝵ ani¬
mab petrus apiat regna celoꝵ. R Scio cui¬
modo scientie et paulus accepit. Clauis eñĩ cli¬
cenda est. qua ad fidem pectora dura reserant᷑.
m̃tium secreta pandunt᷑. et quicqͥd intrin¬
secus clausum tenet᷑. in palam rationabili
lauis inqͣm est. que et conscientiamle nͣ¬
ad confessionẽ peccati aꝑit: et gr̃am ad
eternitatem mysterii salutaris inducit. Am

Expanded text:
am apud Deum sanctitatis obtineant, nescio quo tamen pacto Petrus et Paulus viregni celorum doctori, magisterium ecclesiasticae institutionis injunxit: scilicet ut quos iste erudierit ad salutem, ille suscipiat ad quietem; ut quorum corda Paulus patefecerit doctrina verborum, eorum animabus Petrus aperiat regna coelorum. Clisto scientiae et Paulus accepit. Clavis enim dicenda est qua ad fidem pectorum dura corda reserantur, mentium secreta punduntur, et quidquid intrinsecus clausum tenetur, in palam rationabili lavis, inquam, est quae et conscientiam ad confessionem peccati aperit, et gratiam ad aeternitatem mysterii salutaris includit. Amb
Abbreviated transcription (Latin):
obitum suũ longe ante presciuit. dixit¬
q fr̃ib dissolutionẽ sui corꝑis ĩminere. Int̾¬
ea causa extitit. qua condatensem dioce.¬
su usitaret. Nam clericis inter se ecclesie
illiꝰ discordantib pacem cupiens reforma¬
re. licet finẽ dierum suoꝵ ñ ignoraret. pro¬
ficisci tam̃ ob istiusmodi causam ñ recusa¬
uit. bonam hanc uirtutũ suaꝵ consũmati¬
onem existimans. si pacem eccłie redditã re¬

Expanded text:
bitum suum longe ante praesciit dixitque fratribus dissolutionem sui corporis inminere. interea causa extitit, qua Condacensem dioecesim uisitaret. nam clericis inter se ecclesiae illius discordantibus pacem cupiens reformare, licet finem dierum suorum non ignorasset, proficisci tamen ob istius modi causam non recusauit, bonam hanc uirtutum suarum consummationem existimans, si pacem ecclesiae redditam re
Abbreviated transcription (Latin):
bebit: Scimꝰ quidem desiderate te xp̃m. s
salua sunt tibi p̃mia tua. nec dilata minu¬
unc ille motus his fletib. ut totus semꝑ
mare ꝑhibet᷑. Conu̾susq ad dñm. hic tan¬
tum fletib uoce respondit. Dñe si adhuc po¬
pulo tuo sum necesarus. si recuso laborem
fiat uoluntas tua. Lc uiͣi. Nñ

Expanded text:
et? Scimus quidem te desiderare Christum, sed salva tibi praemia tua, nec dilata minuunc ille motus eorum fletibus masse perhibetur: conuersusque ad Dominum hac tantum flentibus uoce respondit: Domine, si adhuc populo tuo sum necessarius, non recuso laborem: fiat uoluntas tna
Abbreviated transcription (Latin):
u̾boꝵ. ut eum cui innatabant gurgitem re¬
linquentes. aridas peterent desertasq re¬
giones. Eo nimirum circa aues illas usus
imꝑio. quo demones fugare consueuerat:
ita greg̾e facto. om̃s in unũ ille aues cong̾¬
gatẽ. relicto flumine montes siluasq petie¬
tunt. ñ sine ammiratione multoꝵ qui tan¬
tam in martino uirtutem uiderent. ut e¬
gͦ in uico illo uel in eccłia ad qm ierat cõ¬
moratus pace inter cł̾icos restituta. cum
iam regredi ad monasteriũ cogitaret: ui¬
rib corꝑis cepit repente destitui. conuoca¬
tisq discipulis indicat iam se resolui.

Expanded text:
rbo, ut eum, cui innatabant, gurgitem relinquentes aridas peterent desertasque regiones, eo nimirum circa aues illas usus imperio, quo daemones fugare consueuerat. ita grege facto omnes in unum illae uolucres congregatae, relicto flumine, montes siluasque petierunt, non sine admiratione multorum, qui tantam in Martino uirtutem uiderent, ut ego in uico illo uel in ecclesia, ad quam ierat, commoratus, pace inter clericos restituta cum iam regredi ad monasterium cogitaret, uiribus corporis coepit repente destitui, conuocatisque fratribus indica
Abbreviated transcription (Latin):
locis quatuor ꝓfundius cathena sulcatam ã De
uulnerib quoq ip̃is cruor decurrens cilitium ꝑ loca
perfudit.
gum amariores cum hac uoce lacͥmas dedit heu heu pa¬
ter amate heu doctor egregie cur me de domo patris

Expanded text:
locis quatuor profandius catena sulcatam, adeo ut de eisdem vulneribus cruor decurrens, cilicium per loca perfuderit.  amariores cum hac voce lacrymas dedit: Heu, heu, Pater amate, heu doctor egregie, cur me de domo patris
Abbreviated transcription (Latin):
mi custodia serua cortuũ: qr ex ip̃o uita
ꝓcedit. Remoueate os pͣuum: et detra¬
hentia labia sine ꝓcul ate. Oculi tui rectauis¬
deant:et palpebre tue p̃celant gressus tuos
Dirige semitam pedib tuis: ⁊ om̃s uie tue sta¬

Expanded text:
i custodia serua cor tuum, quia ex ipso uita rocedit. remoue a te os prauum, et detrahentia labia sint procul a te. oculi tui recta uideant et palpebrae tuae praecedant gressus tuos. dirige semitam pedibus tuis, et omnes uiae tuae sta
Abbreviated transcription (Latin):
a sinistͥs sũt. ip̃e aũt rectos faciet gressus tuos.
itinera aũt tua in pace ꝓducet. Lectio sccł̃a.¬
ilimi adtende sapĩam meã. ⁊ prudentie mee¬
hic inclina aurem tuam: ut custodias iusti¬
ficationes. ⁊ discipliña labia tua ꝯseruent.
Fauus eñistillans labia m̾etricis.⁊ nitidiuᷤ
oleo gurtur eiꝰ. nouissima aũt illiꝰ amara qͣi
absintiũ. ⁊ acuta qͣi gladiꝰ biceps. łc iiiͣ.¬

Expanded text:
inistris sunt. ipse autem rectos facit cursus tuos, itinera autem tua in pace producet. Fili mi, adtende sapientiam meam et prudentiae meae inclina aurem tuam, ut custodias cogitationes, et disciplinam labia tua conseruent. fauus enim stillans labia meretricis et nitidius oleo guttur -eius. nouissima autem illius amara quasi absinthium
Abbreviated transcription (Latin):
ompno refertis artibus speeto cubili sinrgimꝰ¬
S
nobis pater cauentib ad esse te deposcimus T e lini¬
gna pͥmũ concinat de mentis ardor ambiat nt
ãctuum sequencium tu sc̃e sis exordiũ. Osẽdant
tenebre lumĩ ⁊ diuinio syderi ut culpa quã uox in¬
tulit lucis labescat munere. Precamur idem

Expanded text:
omno refectis artubus, Spreto cubili surgimus, Nobis, Pater, canentibus Adesse te deposcimus. Te lingua primum concinat, Te mentis ardor ambiat; Ut actuum sequentium Tu, sancte, sis exordium. Cedant tenebrae lumini, Et nox diurno sideri; Ut culpa quam nox intulit, Lucis
Abbreviated transcription (Latin):
igitur contra enticheri dicta extollamꝰ m̃tem
cũ eccͣ catholica cuiꝰ hec mulier typũ gessit.
extollamꝰ ⁊ de medio turbarũ. dicamꝰq sal¬
uatori. Beatus uent̾ qui te portauit. ⁊ ubera
que suxisti.łc xiĩ. Cere enĩ beata parens.
que sicut qͥdam ait. enixa ẽ puerpera. qui celũ
t̾ramq tenet ꝑ scła. cuiꝰ num̃ ab et̾no complec¬
tens oĩa giro. imꝑium sine fine manet. Que u̾e¬
tre beato gaudia matris habens. cũ uirginita¬
tis honore nec pͥmã similem usa ẽ. nec hab̾e̾
seq̃ntem. At ille dix̃. Qͥn immo beati qͥ audiũt
u̾bum dei ⁊ custodiunt illud.

Expanded text:
igitur his contra Eutychen dictis extollamus vocem cum Ecclesia catholica, cujus haec mulier typum gessit, extollamus et mentem de medio turbarum, dicamusque Salvatori: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti . Vere enim beata parens, quae sicut quidam ait enixa est puerpera Regem. Qui coelum terramque tenet per saecula, cujus. Numen et aeterno complectens omnia gyro, Imperium tre beato Gaudia matris habens cum virginitatis honore, Nec primam similem visa est nec habere sequentem. At ille dixit: Quinimo, beati qui audiunt verbum Dei et custodiunt illud.
Abbreviated transcription (Latin):
ceat maloꝵ uia. Fuge ab ea ne tnͣseas ꝑ illã:
declina ab ea ⁊ desere eam. łc uĩ. Lon enim
dormiunt nisi male feci̾nt: ⁊ rapit᷑ sominꝰ ab
eis. nisi supplantau̾i̾nt. Comedũt panẽ impie¬
tatis ⁊ uinũ impietatis bibunt.

Expanded text:
ceat malorum via. Fuge ab ea, nec transeas per illam: declina, et desere eam. Non enim dormiunt nisi malefecerint: et rapitur somnus ab eis nisi supplantaverint. Comedunt panem impietatis, et vinum iniquitatis bibunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uam innocens est huiꝰ uita. uel qua pos¬
sumꝰ deuotione eiꝰ merita compensare.
qui agni celestis aduentũ ⁊ pͥmus agnouit.
solus ostendit: łc ui ¶̾ uã mirabile

Expanded text:
uam innocens est hujus vita, vel possumus devotione ejus merita compensare, qui Agni coelestis adventum et primus agnovit, et solus ostendit! Quam mirabile
Abbreviated transcription (Latin):
am quia ab humana generatione cepit. iurx
ꝑ hominẽ matheus quia a clamore in deserto
est. bene ꝑ uitulum lucas. quia uero adiuinita¬
te uerbi cepit. digne ꝑ aquilam significatur
ioh̾es. qui dicens in principio erat uerbum. et
uerbum erat apud deum.⁊ deus erat u̾bum. dũ
in ipãm diuinitatis substantiam intendit. qͣsi
ed quia electi om̃s m̃bra sunt redemptoris nr̃i
ip̃e aũt redemptor nr̃ caput est oĩum electoꝵ
ꝑ hoc qd̾ m̃bra eius figurata sunt. nil obstat. si ẽ¬
tiam inhis om̃ib et ip̃e signetur.

Expanded text:
am quia ab humana generatione coepit, jure per hominem Matthaeus; quia per clamorem in deserto,est, bene per vitulum Lucas; quia vero a divinitate Verbi coepit, digne per aquilam significatur Joannes, qui dicens: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum , dum in ipsam Divinitatis substantiam intendit, quasi Sed quia electi omnes ipse autem Redemptor noster caput est omnium electorum; per hoc quod membra ejus figurata sunt, nil obstat si etiam in his omnibus et ipse signetur.
Abbreviated transcription (Latin):
uem mat̾ postqͣm mundo edidit. tanta custo¬
dia seruauit. ut uix eum uel cognitis pa¬
rentũ reliquoꝵ morib crederet. quoãdusꝙ uita
puberis ad boni cultus oꝑis xp̃o duce. sine quo ni¬
chil boni agitur aspirarẽt. R Mundo mortuus

Expanded text:
uem mater postquam edidit, tanta custodia servavit, ut vix eum vel cognitis parentum reliquorum moribus crederet, quoadusque vita puberis ad boni cultus operis Christo duce, sine quo nihil boni agitur, adspiraret. Nec inmerito s
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ip̃e aspũ scõ quo uitalia monita scripere.
uel docere poss illuminatꝰ est. łc xiͣ Surgẽs¬
ih̃c illunseq̃bat᷑ eũ. ⁊ discipłi eiꝰ. Quia ꝓpe est
tim̃tib salutare ip̃ius. nec obliuiscitur uo¬
ces q̃rentiũ se.
cũ doctorib suĩs ꝓpinqͣt. statim
ibi mortis exitus. ⁊ uite patet introitꝰ.¬

Expanded text:
et ipse a spiritu sancto, quo vitalia monita scribere vel docere possit, illuminatur. Cui, seJesus sequebatur eum, et discipuli ejus. Quia prope est timentibus Deum salutare ipsius , nec obliviscitur voces quaerentium se. cum doctoribus suis propinquat, statim ibi mortis exitus et vitae patet introit
Abbreviated transcription (Latin):
artine par apostolis festũ colentes tu foue.
qui uiuere discipulis iusaut mori nos respi¬
ce. Fac nunc qd̃ olim gesseras nunc p̃sules cla¬
rifica. auge decus ecclie fraudes relide sathane.
Quiter chaos euisceras mersos reatu suscita.
duuseras ut clamidem nos indue iusticiam. Ut
specialis glie quondam recorderis tue monasti¬
co nunc ordini iam pene lapso subueni. Sit
trinitati gła martinus ut confessus est cuius
fidem ꝑ oꝑa in nos et ip̃e roboret. Am̃. U̾ Ecce sa¬

Expanded text:
artine par Apostolis, Festum colentes tu foue: Qui viuere discipulis Vis, aut mori, nos respice. Fac nunc quod olim gesseras, Nunc Præsules clarifica: Auge decus Ecclesiæ, Fraudes relide SathanQui ter chaos evisceras. Mersos reatu suscita, Diviseras ut chlamidem, Nos indue justitiam. Ut specialis gloriae Quondam recorderis tuae, Monastico nunc ordini Jam pene lapso subveni. Sit Trinitati gloria, Martinus ut confessus est; Cujus fidem per opera, In nos et ipse roboret. Amen. IN DE
Abbreviated transcription (Latin):
aluator nr̃ dilectissim fratres łc pͥma¬
ascendit in celum. ñ ergo turbem in t̾ra.
ibi sit mens ⁊ hic erit requies. Ascendamꝰ ꝯ
cum xp̃o interim corde.⁊ cũ dies etꝰ ꝓmiss ad¬
uenerit. sequemur ⁊ corpore. R Omĩs pulch¬
cire tam̃ debemꝰ frẽs. quia cũ xp̃o ñ as¬
cendit suꝑbia. ñ auaricia. ñ luxuria.
nullũ uitium nr̃m. ascendit cũ medico no¬
ramꝰ ascendere. debemꝰ uicia uel peccata de¬
ponere. Om̃s enĩ quasi quibdam cõpedibꝰ
nos p̃munt. ⁊ peccatoꝵ nos retib ligare
contendunt. le iiii t ideo cũ di adiuro¬
rio sccłm qd̃ ait psalmista. disrumpamꝰ uĩ¬
cula eoꝵ. ut securi possimꝰ dicere dño. disru¬
pisti uincula mea. tibi sacrificabo hostiam
tensionis hocdie sollempnia celebramꝰ. łc uiͣ.
i gͦ recte. si fideliter. si deuote.si sc̃ẽ.si ꝑie.
ascensionẽ dñi celebramꝰ. ascendamꝰ cũ
illo. ⁊ sursum corda habeamus. L̾c uiiͣ.¬
scendentes aũt ñ extollam᷑. nec de nrĩs qͣsi

Expanded text:
alvator noster, dilectissimi fratres, ascendit in coelum; non ergo turbemur in terra. Ibi sit mens, et hic erit requies. Ascendamus cum Christo interim corde: cum dies ejus promissus advenerit, sequemur et corpore. Scire tamen debemus, fratres, quia cum Christo non ascendit superbia, non avaritia, nullum vitium nostrum ascendit cum medico noramus ascendere, debemus vitia vel peccata deponere: haec enim, quasi quibusdam compedibus nos premunt, et peccatorum nos retibus ligare contendunt. Et ideo cum Dei adjutorio, secundum quod ait Psalmista: Disrumpamus vincula eorum , ut securi possimus dicere Domino: Disrupisti vincula mea: tibi sacrificabo hostiam censionis hodie solemnia celebramus: si ergo recte, si fideliter, si devote, si sancte, si pie ascensionem Domini celebramus, ascendamus cum illo, et sursum corda habeamus. Ascendentes autem non extollamur, nec de nostris quasi
Abbreviated transcription (Latin):
equanimiter ꝑpeti. contͣ eum qͦ qui mala
irrogat nullo dolore moderari. morderi. Nam
qui sic ꝓximi mala portat. ut tam̃ tacitus dole-¬
at. et tempꝰ digne retributionis querat: pa¬
cientiam ñ exhibet. s ostendit. Scͥptum quippe¬

Expanded text:
equanimiter perpeti, contra eum quoque qui mala irrogat nullo dolore morderi. Nam qui sic proximi mala portat ut tamen tacitus doleat, et tempus dignae retributionis quaerat, patientiam non exhibet, sed ostendit. Unusquisqu
Abbreviated transcription (Latin):
N hac aũt lectione cum adhuc de se¬
ip̃o qui est uitis. ⁊ de siuis palmitib hoc est
discipłis loqueret᷑. manete in qͥt in me. et
ego in uobis. Non quomͦ illi in ip̃o. sic ip̃e
m illis. utrũq enĩ ꝓdest. ñ ip̃i sed illis.

Expanded text:
n hac autem lectione, cum adhuc de seipso qui est vitis, et de suis palmitibus, hoc est discipulis loqueretur: Manete, inquit, in me, et ego in vobis. Non eo modo illi in ipso, sicut ipse in illis. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
qualitatẽ. nec scłm sitũ. nͨ scdm habitũ
aut motũ aliquid digne dicatur. in est tam̃
ei quodãmodo latitudo caritatis. qua nos ⁊
ab errore colligit ⁊ continet in ueritate. In¬
est ei ⁊ longitudo qua nos longuanimiter¬
malos portat. donec em̃datos patrie future

Expanded text:
qualitatem, nec secundum situm, nec secundum habitum aut motum aliquid digne dicatur, inest tamen ei quodammodo latitudo charitatis, qua nos et ab errore colligit, et continet in veritate. Inest ei et longitudo, qua nos longanimiter portat, donec emendatos patriae futurae
Abbreviated transcription (Latin):
e simpliciter quelibet paruulũ ut eta¬
tem quereret. ⁊ similitudinẽ innocentie
demonstraret. uel certe pariilum statuit
in medio eoꝵ se ip̃m qui ñ ministrari uene¬
rat. s ministrare. ut eis humilitatis tribu¬

Expanded text:
 simpliciter quemlibet parvulum, ut aetatem quaereret et similitudinem innocentiae demonstraret, vel certe parvulum statuit in medio illorum seipsum, qui non ministrari venerat, sed ministrare, ut eis humilitatis tribu
Abbreviated transcription (Latin):
audiuimꝰ.⁊ iuxta litteram gaudio ple¬
na refulget. quia triumphum redempto¬
ris nr̃i. simul ⁊ redemptionis nr̃e dona ple¬
t si hanc enucleatius ꝑttactare uelimꝰ.
gratiorem uilitt̾a fructum spiritali sen
litum esse comꝑiꝰ. Sermo ⁊ enĩ dĩ a roma¬
um more quo subtiliꝰ quasi terendo ⁊ cer¬
endo discutitur. eo maiorem interne¬

Expanded text:
audivimus, et juxta litteram gaudio plena refulget, quia triumphum Redemptoris nostri, simul et redemptionis nostrae dona plat si hanc enucleatius pertractare velimus, gratiorem in littera fructum spiritualis sensus inditum esse comperimus. Sermo etenim Dei, aromatum more, quo subtilius quasi terendo et cernendo discutitur, eo majorem intern
Abbreviated transcription (Latin):
ulli dubium quin totum ad głam laudis
eius ꝑtineat.qui cquid digne genitrici sue
impensum fu̾it. ac sollempnit̾ celebratũ. Ex
quo timeo satis ⁊ ualde ꝑtimesco. dũ ur̃is cu-¬
pio ꝑare ꝓfectib. ne forte sicut imꝓbꝰ. ita ⁊ in¬
dignꝰ laudator iiueniar. ꝓfecto cum nec scĩtas
uel facundia suppeditet. ut beatã ⁊ głosam uir
humanis dici potest uerbis minus est alaude ce¬
li. quã diuinis ẽ ⁊ angłicis extollentiꝰ predicata
⁊ laudata p̃comis.

Expanded text:
ulli dubium quin totum ad gloriam laudis ejus pertineat, quidquid digne genitrici suae impensum fuerit, ac solemniter attributum. Ex quo timeo satis, et valde pertimesco, dum vestris cupio parere profectibus, ne forte sicut improbus, ita et indignus laudator inveniar. V. Profecto cum nec sanctitas vel facundia suppeditet, ut beatam et gloriosam humanis dici potest verbis, minus est a laude coeli: quia divinis est et angelicis excellentius praedicata et laudata praeconiis.
Abbreviated transcription (Latin):
et .ł. uiͣ Idem est. qͦd inhc
sollempnitate ⁊ in aliis fr̃o nomini eiuis dica¬
tis. quotiens in anno suis temꝑib eueniunt. tã
deuote tamq libent̾. ⁊ ex tantis partib ad eiꝰ
sacroscm̃ tumulũ tanti accurrunt. Ec uiͣ.
on enĩ quitũq pagenses. uerũ etiã plebs
urbana nobilib iuris conserta. tlericoꝵ eti¬
am honestis quasi inflorata ꝑsonis letabũ¬
da confluit. ⁊ cõmune patrocinium deuota
deus ꝓspiceret. si semel tantũ in anno sollẽp¬
nitãtem eiusdem patris fideles coluissent. ex¬
xistere causas p̃stitit. qͥb ⁊ alias sollẽpnita¬
tes gaudio xp̃ianoꝵ adaugeret.Eunge

Expanded text:
et. Inde est, quod & in hac solennitate, & in aliis sancto nomini eius dicatis, quoties in anno, suis temporibus eueniunt: tam deuote tamque libenter, & ex tātis partibus, ad eius sacrosanctum tumulum tanti accurrunt. Nam non quique pagenses, verum etiam plebs vrbana, nobilibus viris conserta, clericorum etiā honestis quasi inflorata personis, lætabunda confluit: & commune patrocinium deuota otorū Deus prospiceret, si semel tantum in anno, solennitatē eiusdem Patris fideles coluissent: existere causas præstitit, quibus & alias solemnitates gaudio Christianorum adaugeret. De
Abbreviated transcription (Latin):
pietas tanto uenerabilius colit. qnͣto cel¬
sius hunc adeo decoratũ cognouerit. łc .iiii.¬
ctum uͦ patrem bñdictũ diuino quodam in¬
stuictu specialiꝰ amat. eiꝰ memoriam diligẽ¬
tius ⁊ dultiꝰ recenset. nimirũ ñ nescia. qͣd
illũ omp̃c deus int̾ sũmos ⁊ electos patres
dei fundatores. ac celestis discipline censores
insignit̾ sublimauit .łc uͣ.¶ uippe quẽ¬

Expanded text:
pietas tanto venerabilius colit: quanto celsius hunc a Deo decoratum cognouerit. Vnde & istum Patrem, diuino quodam instinctu specialius amat: eiusque memoriam dulcius recenset. Nimirum non nescia, quod illum omnipotens Deus, inter summos & electos sanctæ  sanctæ fidei fundatores, ac cælestis disciplinæ censores, insigniter sublimauit. Quippe, que
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. ecce defunctus efferabat᷑. filiꝰ un icꝰ
matris sue. lc xiͣ. Ie functus hic qui
extra portam̃ ciuĩtatis multis est intuen¬
tibus elatus. significat hominẽ letali cri¬
minũ morte funere soporatum. eaclemq in¬
suꝑ anime mortem. ñ cordis adhuc cubili te¬
gentem. s ad multoꝵ noticiam ꝑ locutionis
oꝑis ue iuditium. quasi ꝑ sue ostia ciuitatiᷤ¬

Expanded text:
cit. Ecce defunctus efferebatur filius unicus matris suae. Defunctus hic, qui extra portam civitatis multis est intuentibus elatus, significat hominem lethali criminum funere soporatum, eamdemque insuper animae mortem non cordis adhuc cubili tegentem, sed ad multorum notitiam per locutionis operisve sui indicium, quasi per suae civitati
Abbreviated transcription (Latin):
maculata uirgo mater eccłia. singuli qͥꝙ.
tam̃ fideliũ. uniu̾salis se eccłie filios rectissi¬
me fatentur. Nam ⁊ electus quilibet qnͣdo
ad fidem imbuitur filiꝰ est. qnͣdo alios imbu¬
it mater

Expanded text:
maculata virgo mater ecclesia, singuli quique tamen fidelium universalis se ecclesiae filios rectissime fatentur. Nam et electus quilibet, quando ad fidem imbuitur, filius est, quando alios imbuit, mater
Abbreviated transcription (Latin):
uid sibi uult quod hic ait. hec łc xͣ.¬
aũt uobis ab initio. ñ dixi. quia uõ¬
biscum eram. nisi quia ea que hic dicit
de sp̃u scõ quod sit uenturus ad eos et
testimonium ꝑhibiturus. qnͣdo mala
illa passuri sunt: hec eis ab initio ñ di¬
cum  caitabo tibi alła In psalterio decem corla¬
onsolator ergo uel aduocatus łc xi.¬
utrumq inferpretatur: quod ẽ gre¬
ce̾ ꝑaclytus. xp̃o absente fuerat neces¬
sarius: et ideo de illo ñ dixerat ab ini¬
tio quando cum illis erat: quia eiꝰ p̃¬
sencia consolabantur. R Elła Iudi¬

Expanded text:
uid sibi ergo vult, quod hic ait, Haec autem vobis ab initio non dixi, quia vobiscum eram? nisi quia et ea quae hic dicit de Spiritu sancto, quod sit venturus ad eos, et testimonium perhibiturus, quando illi mala passuri sunt, haec eis ab initio non dicum novum cantabo tibi, alleluia, in psalterio decem chordaonsolator ergo ille vel advocatus utrumque enim interpretatur quod est graece paracletus, Christo abscedente fuerat necessarius; et ideo de illo non dixerat ab initio quando cum illis erat, quia ejus praesentia consolabantur: a
Abbreviated transcription (Latin):
sum dñs ih̾c p̾dixiss discipłis suis ꝑse¬
cutiones qͣs passuri fuerant pꝰ eiꝰ abs¬
cessum: subũixit atq ait. hec aũt ab in
itio uobis ñ dixi. quia uobiscum eram
nunc aũt uado ad eum qui me misit. R¬

Expanded text:
sus praedixisset discipulis suis persecutiones quas passuri fuerant post ejus abscessum, subjunxit, atque ait: Haec autem vobis ab initio non dixi, quia vobiscum eram: nunc autem vado ad eum qui me misit.
Abbreviated transcription (Latin):
quinq occiderunt regem filii ip̃ns: ⁊ re¬
uersus est thobias ad domũ suam
facultas eiꝰ restituta est ei. Post hec uͦ cum
ẽẽt dies festus dñi. ⁊ fcm̃ eisset prandium
bonũ indomo thobie. dixit filio suo. Uade
⁊ alduc aliquos ex tribu nr̃a tim̃tes deum:
ut epulentur nobiscum. R Nos alium¬

Expanded text:
quinque occiderunt regem filii ipsius et reversus est Tobias ad domum suam omnisque facultas eius restituta est ei post haec vero cum esset dies festus Domini et factum esset prandium bonum in domo Tobis dixit filio suo vade et adduc aliquos ex tribu nostra timentes Deum et epulentur nobiscum cumque abi
Abbreviated transcription (Latin):
Dñe deus qui conteris bella ab initio eleua &¬
brachiũ tuũ suꝑ gentes que cogitant seruis tuis
mala Et dextera tua glorificetur in nobisx̾ c uide
um nͦ sol occubuiss. abiit ⁊ sepeliuit illd̃.
Arguebant aũt eum om̃s ꝓximi sin di¬
centes. Iam huiꝰ rei causa interfici uissus es.
⁊ uix effugisti mortis imꝑium. ⁊ iterũ sepelis
mortuos : Sed thobias plus timens deum
qm regem. rapiebat corꝑa occisoꝵ ⁊ occultabat
in domo sua: et mediis noctib sepeliebat ea. R¬
U os qui in turrib estis aꝑite portas dñs om̃ĩpotẽs
fecit uirtutem Et uctoriam dedit de inimicis nris.

Expanded text:
ne Deus qui conteris bella ab initio, eleva brachium tuum super gentes, quae cogitant servis tuis mala, et dextera tua glorificetur in nobis. Vers. occubuisset, abiit, et sepelivit eum. Arguebant autem eum omnes proximi ejus, dicentes: Jam hujus rei causa interfici jussus es, et vix effugisti mortis imperium, et iterum sepelis mortuos? Sed Tobias plus timens Deum quam regem, rapiebat corpora occisorum, et occultabat in domo sua, et mediis noctibus sepeliebat ea. os qui in turribus estis, aperite portas. Dominus omnipotens fecit virtutem, et victoriam dedit de inimicis nostris.
Abbreviated transcription (Latin):
ca eũ ds fecerat ꝓpt̾ blasphemiam suã. ⁊ iratus
multos occide̾t ex filiis isrł. thobias sepeliebat
corꝑa eoꝵ. At ubi nũciatũ est regi. iussit eũ occi¬
di: et tulit omẽm substantiam eius. Thobias uͦ
cũ consilio suo ⁊ cũ uxore sua fugiens. nudꝰ la¬
tuit: quia multi diligebant eum. R ¶ribu¬
lationes ciuitatũ audiuimꝰ quas passe sunt ⁊ defecimus
timor ⁊ ebitudo m̃tis cecidit suꝑ nos ⁊ suꝑ liberos nr̃os. Ip̃i
montes nolunt reciꝑe fugam nrãm dñe miserere.

Expanded text:
emiam suam et iratus multos occideret ex filiis Israhel Tobias sepeliebat corpora eorum at ubi nuntiatum est regi iussit eum occidi et tulit ei omnem substantiam eius Tobias vero cum filio suo et cum uxore fugiens nudus latuit quia multi diligebant eum lationes civitatum audivimus, quas passae sunt, et defecimus. Timor et hebetudo mentis cecidit super nos, et super liberos nostros. Ipsi montes nolunt recipere fugam nostram. Domine, miserere.
Abbreviated transcription (Latin):
inctus ergo fide ⁊ deuotione ppłi. qͣm ĩ
constructione ⁊ reuerenti basilice fre-¬
quentatione cernebat. ad modũ robora
tore purissimo nouerat.⁊ corde ardentis¬
simo diligebat. insinuare gentib ñ ces¬
sabat. Cunctisq miscłiam eiꝰ in hoc tẽꝑe.
⁊ uiditium futurũ ꝓponẽs paulatim soci¬
abat deo. qͦs diabolo subtrahebat. atꝙ
totis exhortationis nisib ⁊ signoꝵ ꝓdigi¬
is satagebat. qͣtinꝰ quos arripiebat᷑ mun¬
do. dignos faceret celo.

Expanded text:
inctus ergo fide et devotione populi, quam in constructione et reverenti basilicae frequentatione cernebat, admodum roborattore purissimo noverat, et corde ardentissimo diligebat, insinuare gentibus non cessabat; cunctisque misericordiam ejus in hoc tempore, et judicium futurum proponens, paulatim sociabat Deo, quos diabolo subtrahebat, atque totis exhortationis nisibus, et signorum prodigiis satagebat, quatenus quos abripiebat mundo, dignos faceret coelo.
Abbreviated transcription (Latin):
nerũ ruptio: Quia pcc̃i uirꝰ salubrit᷑ aꝑit᷑.
inconfessione. qd̃ pestifere latebat in m̃te.Uul¬
nera ⁊ enĩ cutis. insuꝑfitiem trahunt humo¬
rem putredinis.⁊ confitendo peccata quid ali¬
ud agimꝰ. nisi malũ qd̃ in nob̾ latebat aꝑimꝰ :
i la arus uuln̾atus cupiebat saturari de miciᷤᷤ¬
que cadebant de m̃sa diuitis.⁊ nemo illida¬
bat. quia gentilem quẽq ad cognitionẽ legis
admittere. suꝑbus ille ppłs despitiebat. qui dum
doctrinã legis ñ ad caritatẽ habuit. s ad elatio¬
nẽ: qͣsi de acceptis opib tumuit. ⁊ quia ei u̾ba

Expanded text:
virus salubriter aperitur in confessione, quod pestifere latebat in mente. Vulnera etenim cutis in superficiem trahunt humorem putredinis. Et confitendo peccata quid aliud agimus, nisi malum quod in nobis latebat aperimus? Sed Lazarus vulneratus cupiebat saturari de miciquae cadebant de mensa divitis, et nemo illi dabat, quia gentilem quemque ad cognitionem legis admittere superbus ille populus despiciebat, qui dum doctrinam legis non ad charitatem habuit, sed ad elationem, quasi de acceptis opibus tumuit, et quia ei verba
Abbreviated transcription (Latin):
tidie splendide. insi uidaicũ ppłm signat:
Qui cultũ uite exterus habuit. qui accep¬
te legis delitiis ad nitorem usus ẽ. ñ ad iiti¬
litatem: łc xͣ.Quẽ uero lazarus ulce¬
rib plenꝰ. nisi gentilem ppłm figuraliter
exprimit. qui dũ ꝯu̾sus ad dñm peceata su¬
a confiteri ñ erubuit. huic uulnꝰ in cute fu

Expanded text:
tidie splendide, nisi Judaicum populum significat, qui cultum vitae exterius habuit, qui acceptae legis deliciis ad nitorem usus est, non ad utilitatem? Quem vero Lazarus ulceribus plenus nisi gentilem populum figuraliter exprimit? Qui dum conversus ad Deum peccata sua confit
Abbreviated transcription (Latin):
uid interest inter reum iuditio ⁊ reum con¬
cilio. ⁊ reum gehenne ignis: NIam hoc pest¬
mum gͣnissimũ sonat.⁊ aamonet gradus d̾ scc̃a
ractos alenorib ad gramoza donee aͥi gehen¬
motũ retineat corde conceptum. Ianisiertor¬
serit uecẽ indignã ip̃a cõmotio ñ significan¬
tem aliquid. s illũ animi motũ ip̃a cruptione
testatitẽ. qua feruttur ille cui irascimͣ plus est
unq qmͣ si surgens uasilentio p̃meref.¬

Expanded text:
uid interest inter reum judicio, et reum concilio, et reum gehennae ignis? Nam hoc postremum gravissimum sonat, et admonet gradus quosdam factos a levioribus ad graviora, donec ad gehenmotum retineat corde conceptum. Jam si extorserit vocem indignanti ipsa commotio, non significantem aliquid, sed illum animi motum ipsa eruptione testantem, qua feriatur ille cui irascimur, plus est utique quam si surgens ira silentio premere
Abbreviated transcription (Latin):
ore gladii. Et accepit spolia eoꝵ ⁊ succen¬
dit eã igni: ⁊ surrexer̃t uide nocte.⁊ ibant
usq ad munitionẽ. lc uii.Et fcm̃ est
diluculo cũ alleuassent oculos suos. ecce
ppłs multus cuiꝰ ñ erat numerus. portan¬
tes scalas ⁊ machinas ut ꝯp̃henderent
munitionẽ: ⁊ expugnarent eos. łc uiii¬
t uidit iudas quia cepit bellũ ⁊ cla¬
mor belli ascendit in celũ sic̃ tube. et
clamor magnꝰ de ciuitate exercitui suo dĩx̃
Pugnate hodie pro frĩb urĩs. Et uenit
trib ordinib post eos: et exclamauerunt
tubis: et clamauerũt mnoratione. Et cogno¬
uerunt caftra timothei quia machabeus ẽ.
⁊ refugerunt afacie eiꝰ: et ꝑcusserũt eos pla¬
ga magna. ⁊ ceciderunt ex eis in illa die

Expanded text:
 spolia eorum et succendit eam igni et surrexerunt inde nocte et ibant usque ad munitionem et factum est diluculo cum adlevassent oculos suos ecce populus multus cuius non erat numerus portantes scalas et machinas ut conprehenderent munitionem et expugnarent eos et vidit Iudas quia coepit bellum et clamor belli ascendit in caelum sicut tuba et clamor magnus de civitate et exercitui dixit pugnate hodie pro fratribus vestris et venit tribus ordinibus post eos et exclamaverunt tubis et clamaverunt in oratione et cognoverunt castra Timothei quia Macchabeus est et refugerunt a facie eius et percusserunt eos plaga magna et ceciderunt ex eis in
Abbreviated transcription (Latin):
tibr ⁊ re uelasti ea ꝑuulis. Ors agit et¬
euertat in patre qd aplis adduentus an aper¬
ruerit sacrañi ta qe ignorauertut sui alpe
ꝓtarisei qui sbisa pientes uedent senireo¬
spectu suo prudentes.¬

Expanded text:
t revelasti ea parvulis. Gratias agit, exsultat in Patre, quod apostolis adventus sui aperuerit sacramenta, quae ignoraverint scribae et Pharisaei, qui sibi sapientes videntur, et in conspectu suo prudentes
Abbreviated transcription (Latin):
ereator omium qui es ante scła semꝑ
cum p̾atre filiꝰ Qui mundi in pͥmordio a¬
dam plamasti homine cui tue imagini
uiltum dedisti similem Qũe diabolus de¬
at hostis humani gen̾is. cuiꝰ tu form̾a
is assum̾e dignatꝰ es. Ut homnne re

Expanded text:
reator omnium, Qui eras ante saecula Semper cum Patre Filius. Qui mundi in primordio Adam plasmasti hominem, Cui tuae imagini Vultum dedisti similem. Quem diabolus deceperat Hostis humani generis, Cujus tu formam corporis Assumere dignatus es. Ut hominem re
Abbreviated transcription (Latin):
cia ac mysteria complenda testante sacro
eloquio cognouimꝰ quoꝵ principatus atq po¬
testates subtiliter ac mirabiliter dei omĩpoten¬

Expanded text:
cia ac ministeria complenda, testante sacro eloquio, cognovimus, quorum principatus atque potestas subtiliter ac mirabiliter Omnipoten
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑna celoꝵ regna spiritib angłicis ad
laudem ⁊ głam atq honorem sui nõis ac ma¬
iestatis inꝑpetuũ miro ordine collocauit. De
quib plura loqui ꝑtimescimꝰ. quia soli deo sci¬
re est. quomͦ uel quẽ admodum eoꝵ nobis in¬
uisibilis absq contagione seu diminutione in
sua sola puritate cõnsistat natura. R Sa¬

Expanded text:
na coelorum regna spiritibus angelicis ad laudem et gloriam, atque honorem sui nominis ac majestatis in perpetuum miro ordine collocavit. De quibus plura loqui pertimescimus, quia soli Deo scire est quomodo vel quemadmodum eorum invisibilis absque contagione seu diminutione in sua sola puritate consistat natura. S
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo ante partum. uirgo post partum.
p̃sentis diei sollempnitatis cũ suis uirginibꝰ
expers nullo mͦ credenda est. que di ppłm fa¬
ciendo monebat sꝑnere perituri luxu scłi.
ac lenꝯͣnia mortalis nature declinare: carniᷤ
pudiciciam cũ uirginitatis honore intͣ cordis
hospicia obseruarẽ: eamq omĩum uirtutum
merabilis utriusq sexus multitudo eiꝰ seque¬
in celis est ꝑhenni m̃te actu. habitu. ⁊ gestu. se¬

Expanded text:
irgo in partu, virgo post partum, praesentis solemnitatis diei, cum suis virginibus, expers nullo modo credenda est, quae Dei populum faciendo monebat spernere perituri luxus saeculi, a lenocinio mortalis naturae declinare, carnis pudicitiam, cum virginitatis honore, intra cordis hospitalia observare, eamque omnium virtutum merabilis utriusque sexus multitudo ejus sequein coelis est, perenni mente, actu, habitu et gestu,
Abbreviated transcription (Latin):
animalia subtiliter describuntur. ut hec eim̃n¬
głistarum significare ꝑsonas ip̃a nobis subtilitas
descriptionis aꝑiat. nichilq sermo di nr̃o intellec¬
tui dubietatis relinquat.

Expanded text:
animalia subtiliter describuntur, ut per haec Evangelistarum significari personas ipsa nobis subtilitas descriptionis aperiat, nihilque sermo Dei nostro intellectui dubietatis relinquat.
Abbreviated transcription (Latin):
i enĩ adhuc puerulus ita capist̾ium reꝑa¬
uit. ut nec scissura qͥdem appareret: nos qui
uasa ad honorem in domo diu ꝑ grãm uocati su-¬
mus. qͥa multas pcc̃oꝵ scissuras incurrimus.
ꝑ eundem medlicum qui ĩa suo regi sociatus ẽ
reꝑari poterimꝰ¬

Expanded text:
i enim adhuc puerulus ita capisterium reparauit, vt nec scissura quidem appareret: nos, qui vasa ad honorem in domo Dei per gratiam vocati sumus, quia multas peccatorum scissuras incurrimus, per eundem medicū qui iam suo regi sociatus est, reparari poterim
Abbreviated transcription (Latin):
Ater ceteros qͦs fama uirtutũ eiꝰ attraxerat. paren¬
tes beati galli sccłm dm̃ religiosi. scłm scłm nobi¬
les. filiũ suñ pͥmo etatis flore nitentẽ cũ oblatione
dño offerentes columbani magisterio cõmendarũt.
ut in regularis uite ꝑficeret disciplina. ⁊ inter
płimos spiritalis milicie sectatores. obediencie
⁊ altioris ꝓpositi imitaretur exempla. R Beatus¬

Expanded text:
ter caeteros quos fama virtutum ejus attraxerat, parentes beati Galli, secundum Deum religiosi, secundum saeculum nobiles, filium suum primae aetatis flore nitentem cum oblatione Domino offerentes, illius magisterio commendaverunt, ut in regularis vitae proficeret disciplina, et inter plurimos spiritalis militiae sectatores, obedientiae et arctioris propositi imitaretur exempla. Du
Abbreviated transcription (Latin):
Homo uidet. R Prebe fili cor titũ iħͥ ⁊ oculi tui ui¬
as meas custodiant ut addatur grã capiti tuo
Aitende filimi sapĩam meã ⁊ ad elocrua mea uicli¬
na aurem tuam. Ut addatur gr̃a. Bm̃ca ñ łc iͣ.

Expanded text:
 Resp. Praebe, fili, cor tuum mihi, et oculi tui vias meas custodiant, ut addatur gratia capiti tuo. Vers. Attende, fili mi, sapientiam meam, et ad eloquium meum inclina aurem tuam. Ut addatur. Resp. In pri
Abbreviated transcription (Latin):
sic gaudeat de me R Magna em̃ sunct indierl ra
dñe ⁊ suenariabilia uerba tua magnificasti pelintu¬
um ⁊ honorasti. u. Seduxisti sic̃ oues ppłm tuũ ĩ rean¬
nui moysi ⁊ acron. magnificasti. R. Suꝑ salutem
⁊ omñe pulchritudine dilexi sapientiam ⁊ ꝓposu ꝑ
luce habere uiant uenerũt mͥ omĩa bona parit̾ eũ

Expanded text:
 gaudeat. Resp. Magna enim sunt judicia tua, Domine et inenarrabilia verba tua: magnificasti populum, et honorasti. Vers. Deduxisti sicut oves populum tuum, in manu Moysi et Aaron. Magnificasti. Resp. Super salutem et omnem pulchritudinem dilexi sapientiam, et proposui pro luce habere illam. Venerunt
Abbreviated transcription (Latin):
loriosissimos xp̃ĩane fidei pͥncipes an¬
iruis sollempnitatib honorantes. fratres
est fidei debita religione ueneramur. R̾ Symon ꝑetre.¬
postoli nãq latino sermone diciuit᷑ mis ñ.¬
si. Qui ergo honorant missos. manifestũ
est eos honorare mittentẽ. qm̃ dignitas que
defertur ministris. illis sine dubio cutꝰ mini¬
stri sunt exhibet᷑. ut ait ip̃e saluator ad dis¬
cipulos suos. Qͥ uosaudit. me audit. ⁊ qui uos
ere beata apłoꝵ merita. in quib se łc iii.¬
xp̃c ⁊ recipi predicat.⁊ audiri. Seati ni¬
chilominꝰ ⁊ illi. quoꝵ deuotio delata apłis re

Expanded text:
loriosissimos christianae fidei principes annuis solemnitatibus honorantes, fratres est fidei, debita religione veneramur. Apostoli namque Latino sermone dicuntur missi; qui ergo honorant missos, manifestum est eos honorare mittentem; cum dignitas quae defertur ministris, illi sine dubio cujus ministri sunt exhibetur, ut ait ipse Salvator ad discipulos suos: Qui vos audit, me audit, et qui vos ere beata apostolorum merita, in quibus se Christus et recipi praedicat, et audiri. Beati nihilominus et illi, quorum devotio delata apostolis
Abbreviated transcription (Latin):
icut bonis ẽẽ moris solet inscͥpturis semꝑ exẽ¬
pla patrũ p̃cedentiũ. quib ad meliora ꝓfici¬
ant. quib agnitis de suis actib humilientur ĩ¬
quirere. sic econtrario reprobi. si quid forte in elec¬
tis rep̃hensibile repperiunt. quasi ex eo suas neqͥ¬
cias obtecturi. aut pro iusto defensuri. libentissi¬
me solent amplecti. Lc xͣ.deoq multo ar¬
dentius legunt qͦd facta est contentio int̾ disci¬
pulos ih̃u. quis eoꝵ uideret᷑ ẽẽ maior. qͣm quod
multitudinis credentiũ cor erat unũ ⁊ anima unc¬

Expanded text:
icut bonis esse moris solet in Scripturis semper exempla Patrum praecedentium, quibus ad meliora proficiant, quibus agnitis, de suis actibus humilientur, inquirere, sic e contrario reprobi, si quid forte in electis reprehensibile reperiunt, quasi suas ex eo nequitias obtecturi, aut pro justo defensuri, libentissime solent amplecti. Ideoque multo ardentius legunt quod facta est contentio inter discipulos Christi quis eorum videretur esse major, quam quod multitudinis credentium
Abbreviated transcription (Latin):
amou̾et eũ alacte: ⁊ addux̃ eũ seꝯ postqͣm
ablactau̾at in uitulis trib. ⁊ trib modiis fari¬
ne. ⁊ amphora uini: et addux̃ eũ ad domũ dm̃
in sylo. Puer aũt erat infantulus adhuc: et
ĩmolauer̃t uitulũ ⁊ obtulerũt puerũ hely.

Expanded text:
 lacte. Et adduxit eum secum, postquam ablactaverat, in vitulis tribus, et tribus modiis farinae, et amphora vini, et adduxit eum in domum Domini in Silo. Puer autem erat infantulus: et immolaverunt vitulum, et obtulerunt puerum Heli,
Abbreviated transcription (Latin):
ad ppłm: s qͥcumq ĩmolass uictim̃a. uenie¬
bat puer sacerdons dũ ꝯq̃rerent᷑ carues ⁊ ha¬
bebant fuscinulam tridentẽ in manu sua. ⁊
mittebat eã inlebetẽ uel in caldariã. aut in ol¬
lam. siue in cacabũ. ⁊ omẽ qd̃ leuabat fusci¬
nula tollebat sacerdos sibi. R Nudi dñe ymnũ¬

Expanded text:
d populum; sed quicumque immolasset victimam, veniebat puer sacerdotis, dum coquerentur carnes, et habebat fuscinulam tridentem in manu sua, et mittebat eam in lebetem, vel in caldariam, aut in ollam, sive in cacabum: et omne quod levabat fuscinula, tollebat sacerdos sibi. Si
Abbreviated transcription (Latin):
surrexerũt mane: et adorauerũt corã dño.
reu̾siq sũt. ⁊ uenert̃ in domũ suam ramatha.
Cognouit aũt helchana annã uxorẽ suam:
⁊ recordatꝰ est eius dñs. Et fc̃m est post circu¬
lum dierũ. concepit anna ⁊ peꝑit filiũ: uo¬
cauitq nom̃ eiꝰ samuel: eo qd̾ adño postula ᷤᷤ¬
set eum.R Pianelt aũt dauid planctu magno¬

Expanded text:
surrexerunt mane, et adoraverunt coram Domino, reversique sunt, et venerunt in domum suam Ramatha. Cognovit autem Elcana Annam uxorem suam, et recordatus est ejus Dominus. Et factum est post circulum dierum, concepit Anna, et peperit filium, vocavitque nomen ejus Samuel, eo quod a Domino postulasset eum.
Abbreviated transcription (Latin):
obtemperaus regis regis ꝑsuasionib heremũ
potit. Ecat eiũ tuũc uasta heremus uoraus no¬
mine. in qua costrũ dirntum olim. quẽ antiquo¬
rum traditio anagrates mincupabant. Ad qũẽ
uir. sanctus cã uenisset. licet aspera uastitate
solitudinis ⁊ scopuloꝵ interpositione loca ibi
cũ suis pesodit. paruo alim̃toꝵ solamine contẽ
habunda t e. qm̃ quisqͥs sũpserit esurire nesciat

Expanded text:
obtemperavit regis persuasionibns, heremum petiit. Erat enim tunc vasta heremus Vosacus nomine, in qua castrum dirutum olim, quem antiquorum traditio Anagrates nuncupabant. Ad quem vir sanctus cnm venisset, licet aspera vastitate solitudinis et scopulorum interpositione loca, ibi cum suis resedit, parvo alimentorum solamine contenthabundare, quam quisquis sumptam esuriem nesciat
Abbreviated transcription (Latin):
unc ille regi ait. ñ se ab arum opum fore
ditaturum. s eungelici p̃conis in qͣntum car¬
nis fragilitas non obstabat sectanirũ exemplũ.
Qui nult inquit post me uenire abneget semet
ip̃m sibi. ⁊ tollat eruoem suam ⁊ sequatur me. Cui
talia obicienti. rex prebet responsa. Si xp̃i crucẽ
tollere. ⁊ ip̃m sequi desideras. potioris heremi sec¬
tare quietem. tantum ne nr̃e ditionis solo relicto
ad uicinas ꝑtranseas nationes. ut tui premii
augm̃tum. et nr̃e saluts ꝓuideas oportuna.¬

Expanded text:
unc ille regi ait, non se aliorum opum fore ditaturum, sed euangelici praeconii, in quantum carnis fragilitas non obstabat, sectaturum exemplum: Qui vult, inquid, post me venire, abneget semet ipsum sibi, tollat crucem suam et sequatur me. Cui talia obicienti rex praebet responsa: 'Si Christi crucem tollere et ipsum sequi desideras, potioris heremi sectare quietem, tantum ne, nostrae ditionis solo relicto, ad vicinas pertranseas nationes, ut tui praemii angmentum et nostrae salutis provideas oportuna
Abbreviated transcription (Latin):
eruenit ergo fama beati columbani sigiberti
regis ad aulam. qui eo tẽꝑe duob regñs aust¬
sioꝵ burgundionoꝵq iclitus regnabat francis.
Quoꝵ egregiũ nomen pre ceteris gentib que
gallias nicõlunt habetur Ad quẽm cum n
sanctus cum suis accessisset gratus regi. ⁊ anliet¬
eius ob egregie doctrine copram webditus. cepit
tandem ab eo rex querere. ut intra terminos gal¬
liarum resideret. nec ad alias gentes insiens se
linqueret. omĩa que eiꝰ nolmitas poposcisset.

Expanded text:
ervenit ergo fama Columbani Sigiberti regis ad aulam, qui eo tempore duobus regnis Austasiorum Burgundionorumque inclitus regnabat Francis; quorum eximium nomen prae ceteris gentibus quae Gallias incolunt habetur. Ad quem cum vir sanctus cum suis accessisset, gratus regis et aulicis ob egregiae doctrinae copiam redditus. Coepit tandem ab eo rex querere, ut intra terminos Galliarum resederet nec eos ad alias gentes transiens se relinqueret; omnia quae eius voluntas poposcisset
Abbreviated transcription (Latin):
s enĩ quod angelus clauserat ꝓmissus uiii.¬
Sab angło filius reserauit. Cum enĩ de nun¬
cupatione pariuili cognatoꝵ uicinoꝵq hesi¬
taret arbitriũ. ꝓprietatẽ uero noĩs eiꝰ qũã an¬
gło ditante didicerat. recepta subito pͥstini fa
natiuitatem p̃ceptione celesti tacitꝰ expectabat.
nati uocabulũ loqueret᷑.⁊ agnosceret anxius
senex ꝑ eum sibi redditũ. quẽ de se ñ crediderat᷑
nasciturum. Nec dubitaret ultra celitꝰ illum
uel promissũ fuisse uel natũ. cuiꝰ causa ⁊ ami¬
sisse ꝓbabat se et recepisse sermonẽ. R In nue¬

Expanded text:
Os enim quod angelus clauserat, promissus ab angelo filius reseravit. Nam cum de nuncupatione parvuli cognatorum, vicinorumque haesitaret arbitrium, proprietatem veri nominis ejus, quam angelo dictante didicerat, recepta pristini subito 20nativitatem praeceptione coelesti tacitus exspectabat, nati vocabulum loqueretur, et agnosceret anxius senex, per eum se sibi redditum, quem de se non crediderat nasciturum. Nec dubitaret ultra coelitus illum vel promissum fuisse, vel natum, cujus causa, et amisisse probabat, et recepisse sermonem. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
stupendũ qmͣq magnificũ. quod zacharias
osacerdos pater futurꝰ ꝓphe. qui hoc ip̃m qͦd
gerebatur angło loquenti ñ credidit. usum
loquendi amisit. donec ꝓmissione completa
natus noui hominis. p̃co paterne lingue uĩ¬

Expanded text:
stupendum, quamque magnificum, quod Zacharias sacerdos, pater futurus prophetae; quia hoc ipsum, quod gerebatur, angelo loquenti non credidit, usum loquentis amisit, donec, promissione completa, natus novi hominis praeco paternae linguae vin
Abbreviated transcription (Latin):
rat kiui omnẽ paruilum materno ab
utero ꝓdeuntẽ. int̾ ip̃a lucis pͥmordia me¬
stis concrepare uagitib. solus baptista
diũ ultra legem nascentium natiuitatẽ
suam leticiẽ exultatione p̃uenit. Ꝙ quã
decuit frẽs. ut de matre sterili nasceretur.
qui fecunditatẽ uirginis reuelabat. qͣtinͦ
mirabilem partũ mirabiliter natꝰ osten¬

Expanded text:
rat, carissimi, omnem parvulum, materno ab utero prodeuntem, intra ipsa lucis exordia moestis concrepare vagitibus; solus Baptista Domini ultra legem nascentium nativitatem suam laetitiae exsultatione praevenit. Et quam decuit, fratres, ut de matre sterili nasceretur, qui fecunditatem virginis revelabat; quatenus mirabilem partum mirabiliter natus osten