comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
riet nox potuit quia uerbum dei
sonando preibat: sicut ⁊ supradictũ
est In utraq aũt sentencia similit̾
paranda nia domuni predicatur. ido¬
ꝙ nõ fallitur eungłista. qui hoc di¬
ctum ab ysaia scribit. Qd̃ ⁊ si non
eisdem uerbis: eodem ta men sensu
ab ip̃o scriptum inuenit. Potuit
autem fieri. ut animo marci est¬
uangelium conscribentis pro ma¬
lachia ysaias occurrerit. ut fieri
solet. Quod tamen sine ulla du
bitatione emendaret. saltem ab
aliis admonitus. qui ip̃o adhuc
ĩ carne uiuente hoc legere potu¬
erunt: nisi cogitaret recordationi
sue que sancto sp̃u regebatur. ñ
frustra occurrisse aliud ꝓ alio no¬
men ꝓphete: et nili qr ita dñs hoc
scribi constituit Cur aũt ita cõ¬
stituerit clñs prima illa causa
utilissima debet facillime cogita¬
ri. etiam sic ẽẽ insinuatum. ita
omnes sanctos ꝓph̃as uno sp̃u
locutos. mirabiliq inter se con¬
sensione constare: ut hoc multo
amplus sit. quam si omniũ

Expanded text:
ri et vox potuit, quia Verbum Dei ri et vox potuit, quia Verbum Dei sonando praeibat, sicut et supra dictum est. In utraque autem sententia similiter paranda via Domini praedicatur. Ideoque non fallitur evangelista, qui hoc dictum ab Isaia scribit: quod etsi non eisdem verbis, eodem tamen sensu ab ipso scriptum invenit. Potuit autem fieri ut animo Marci Evangelium conscribentis pro Malachia Isaias occurreret, ut fieri solet. Quod tbitatione emendaret saltem ab aliis admonitus, qui ipso adhuc in carne uiuente hoc legere potuerunt, nisi cogitaret recordationi suae, quae sancto spiritu regebatur, non frustra occurrisse aliud pro alio nomen prophetae, nisi quia ita dominus hoc scribi constituit. cur autem ita constituerit dominus, prima illa causa utilissima debet facillime cogitari etiam sic esse insinuatum ita omnes sanctos prophetas uno spiritu locutos mirabili inter se consensione constare, ut hoc multo amplius sit. quam si omnium
Abbreviated transcription (Latin):
ane notandum. qd̃ ex testimo¬
niis ꝓph̾icis que posuit marcꝰ
unum solummodo ĩ ysaia: aliud uͦ
inuenitur ĩ malachia. Nec tamẽ
falli aut fallere putandus est eu̾n¬
głista. qui hoc scriptum dicit ĩ ysa¬
ia. qd̾ y̾saias non scriplerit: s potiꝰ
intelligendum. quia ⁊ si nõ ħ u̾ba
que de malachia posuit inueniunt᷑
ĩ ysaia: sensus tamen eoꝵ inuẽi¬
tur in ysaia. et in nõnlłis locis ali¬
is: ⁊ manifestius ĩ eo qd̃ hic ip̃e sb̃¬
iunxit. nox clamantis ĩ deserto pa¬
rate uiam dñi. rectas facite semitas
cuis. Quis enĩ nõ uideat. qnͣta sit
in utraq sententia cõcordia: Nam
qd̾ dixit malachias. mittendum an¬
gelum ante faciem dñi. qui p̃para¬
ret uam eius: hoc est utiq qd̾ dixit
ysaias. uocem clamantis audien¬
dam ĩ deserto. que diceret parate ui¬
am domini. restas facite semitas eiꝰ
Quia sicut iohannes reste angls po¬
tuit uocari pro co qd̃ faciem dm̃ eum¬
gelizauido p̃nenit᷑: ita recte appella¬

Expanded text:
ane notandum quod ex testimoniis propheticis quae posuit Marcus, unum solummodo in Isaia, alterum vero invenitur in Malachia. Nec tamen falli aut fallere putandus est evangelista, qui hoc scriptum dicat in Isaia quod Isaias non scripserit, sed potius intelligendum quod etsi non haec verba quae de Malachia posuit inveniuntur in Isaia, sensus tamen eorum invenitur in Isaia, et in nonnullis locis aliis, et manifestius in eo quod hic ipse subjunxit: Vox clamantis in deserto: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Quis enim non videat quanta sit in utraque sententia concordia? Nam quod dixit Malachias, mittendum angelum ante faciem Domini qui praepararet viam ejus, hoc est utique quod dixit Isaias, vocem clamantis audiendam in deserto, qui diceret: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Quia sicut Joannes recte angelus potuit vocari, pro eo quod faciem Domini evangelizando praevenit, ita recte appella
Abbreviated transcription (Latin):
uid est aũt qd̃ tunc a pruden¬
tib oleum petunt nisi quod
In aduentu uidicis cum se intus
atuas inuenerint. testimoniũ
uris querunt. Acsi a sua fiducia
decepte. proximis dicant. Quia
nos qua si sine opere repelli cons¬
pititis. dicite de nostris oꝑibeis

Expanded text:
uid est autem quod tunc a prudentibus oleum petunt nisi quod in adventu judicis, cum se intus vacuas invenerint, testimonium foris quaerunt. Ac si a sua fiducia deceptae, proximis dicant, quia nos quasi sine opere repelli conspicitis, dicite de nostris operibus,
Abbreviated transcription (Latin):
sollicite in sepulchro: p̃sertim q̃r
r̃ die t̾cia cdixerat resurresturũ. Custo¬
diebant sollicite ĩ sepulcro: quia nc̃ce
illis erat euni nõ ĩam doctorem tim̾e
s iudicem. Iudicem in qmͣ nõ sui tm̃:
s et crudelis sentencie sue: qua filios
posteros suos. sius scelerib addixerũt
dicentes. Sangus huiꝰ suꝑ nos: ⁊ sr̾
alios nostros. Ctudelis sub tali sn̾ia:¬
impietas iudeoꝵ: que facinore suo ñ
soĩum p̃sentes liberos dampnat: sed
cciam nõ natos occidit. Qnͣtos enim
hac uoce ad conscĩam facinoris uocãt.
quos scĩa criminis nõ tenebat. Cru¬
delis inqͣm ĩpietas qd̾ posteros ante
ĩrratum uocat. qͣm ꝓducat ĩ lucem:
ut pͥus futuris conting̾et pecrare ꝙ̃
niuere. Cruenti plane genitores: qui
ante parricide facti sunt. qmͣ parẽtes.

Expanded text:
licite in sepulcro, praesertim quia se die tertia dixerat surrecturum; custodiebant autem sollicite in sepulcro, quia necesse illis erat eum jam non doctorem timere, sed judicem: judicem, inquam, non sui tantum, sed et crudelis sententiae suae, qua filios posterosque suos sceleribus addixerunt, dicentes: Sanguis ejus super nos et super filios nostros . Crudelis sub tali sententia Judaeorum, quae facinore suo non solum praesentes liberos damnat, sed etiam non natos occidit. Quantos enim hac voce ad conscientiam facinoris vocant, quos scientia criminis non tenebat! crudelis, inquam, impietas, quod posteros ante in reatum vocat, quam producit in lucem: ut prius futuris contingeret peccare, quam vivere. Cruenti plane genitores, qui ante parricidae facti sunt quam parentes
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionis aꝑiret. Lectio iui¬
cit sanctus euͣngłista. descendẽ¬
te angło tanto t̾ram tremore
fuisse cõmotam᷑ ut fundamenta cu¬
muli mou̾entur: ⁊ ꝑcussos ꝑauo¬
re custodes qui uenerant custodire
mortuũ: esse sc̃os ut mortuos. Nt
mortuos inqͣm. Dignũ plane iu¬
dicium: si cum iustus resurgit. pec¬
cator emoritur. cũ reuiuiscit inno¬
cens. eius int̾ficitur inimicus Nã
id̾o nec ꝓgredientẽ dñm ceruere po¬
tuerunt: quia criminosas m̃tes t̾¬
ror opp̾sserat᷑ dum sustin̾e fulgorẽ
resurrestionis rutile nõ ualebant
faiore ergo sollicitud̾ie phariser
drũn custodierunt mortuum q̃m
uiuum sunt ꝑ secuti. Si quidẽ cau¬
sa illos maior urgebat Incellige¬
bant enĩ facilius fuisseꝰ a pd̃ suꝑos¬
eum despici: qmͣ redeuntẽ ab inaciᷤᷤ
posse contempni: ⁊qd̃ tunc p̾dicans
facile potuerit occidi. nũc aũc resur¬
gens iam nõ possit occidi clicente
ãpło Resurgens aũt iam no mo¬

Expanded text:
resurrectionis aperiret. Denique dicit sanctus evangelista , 473 descendente angelo, magno terram tremore fuisse commotam, et fundamenta tumuli moverentur, et percussos pavore custodes, qui venerant custodire mortuum, esse factos ut mortuos. Ut mortuos, inquam: dignum plane judicium, si, cum justus resurgit, peccator emoritur; cum reviviscit innocens, ejus interficitur inimicus; nam ideo nec progredientem Dominum cernere potuerunt, quia criminosas mentes terror oppresserat, dum sustinere fulgorem resurrectionis rutilae non valebant. Majore ergo sollicitudine Pharisaei Dominum custodierunt mortuum, quam vivum sunt persecuti; siquidem causa illos major urgebat: intelligebant enim facilius fuisse eum apud superos despici, quam redeuntem ab inferis posse contemni; et quod tunc praedicans facile potuerit occidi, nunc autem resurgens jam non possit occidi, dicente Apostolo: Resurgens autem jam non mo
Abbreviated transcription (Latin):
Ad .cc. A fundam enta templi huiꝰ
sa pientia sua fundauit deus ĩ quo
dñm celi collaudant angeli si irru¬
ant uenti. et fluant flumina. nõ pos¬
sunt illud mouere unqͣm fundatũ
est enim supra pciram. I. Heatiqͥ¬

Expanded text:
Ant. Fundamenta templi hujus sapientia sua fundavit Deus, in quo Dominum coeli collaudant angeli. Si irruant venti, et fluant flumina, non poterunt illud movere unquam. Fundatum enim est supra petram. Ant. Lapi
Abbreviated transcription (Latin):
cũ multo comitatu. id est
non iam cum una tantũ gen¬
te iudeorum. sicut prius syna¬
goga solos huit hebreos. sed
totius mundi gentib diuersĩ¬
q natiomib. Uenit ergo exhi¬
melis portantib. id est ex gen¬
tli populo uenientib qui priꝰ
fuerant ex iuciorum feditate
distorti. et.naloꝵ onere curui
ac ꝓcc̃orum praiuitate defor̃es
Cum huis tantũ munerib regi¬
na hec ingreditur ad pacificum
regem xp̃m exhibens fidei aurũ
puritatis incensa preciosa. splen¬
doresq gem m arum morũ scili¬
cet insignia et ornamenta iur¬

Expanded text:
cum multo comitatu, id est, non jam cum una tantum gente Judaeorum, sicut prius Synagoga solos habuit Hebraeos; sed totius mundi gentibus diversisque nationibus. Venit ergo exhimelis portantibus, id est, ex Gentili populo venientibus, qui prius fuerant ex vitiorum foeditate distorti, et malorum onere curvi, ac peccatorum pravitate deformes. Cum his tanquam muneribus regina haec ingreditur ad pacificum regem Christum, exhibens fidei aurum, puritatis incensa pretiosa, splendoresque gemmarum, morum scilicet insignia et ornamenta vir
Abbreviated transcription (Latin):
tutum. Nam et in ueteri testa¬
mento.moyses solus cum iosue
montem dei ascendens: ad regen¬
dum uulgus ĩ campo donec redi¬
rent. aaron orclinauit ⁊ hur
Aaron quippe qui interpretatur
mons fortitudinis singularem
dominice. incarnationis excellen¬
tiam: hur uero qui ignis dict
donum lancti spirit᷑ insinuat.
quia plures in eccłia pariuili
⁊ si comitari magistros. ad penẽ¬
tranda summe diuinitatis ar¬
chana nequeunt: dominice tñ
incarnationis sacramentis re¬
cdimi. ⁊ sp̃c sancti possunt ardo¬
re signari.

Expanded text:
tutum. Nam et in veteri testatutum. Nam et in veteri testamento Moyses solus cum Josue montem Dei ascendens, ad regendum vulgus in campo, donec redirent Aaron ordinavit et Hur . Aaron quippe qui interpretatur mons fortitudinis, singularem Dominicae incarnationis excellentiam; Hur vero, qui ignis dicitur, donum sancti Spiritus insinuat; quia plures in Ecclesia parvuli, etsi comitari magistros ad penetranda summae divinitatis arcana nequeunt, dominicae tamen incarnationis sacramentis redimi, et Spiritus sancti possunt ardore signari.
Abbreviated transcription (Latin):
crit: multum fructum affert łoxͣ¬
t omnis turba querebat eum
tangere: quia uirtus de illo
exibat et sanabat omnes. Et supͣ
leprosus clño tangente munda¬
tur: ⁊hic omns turba que eum
tangere potuit. sp̃c illius uirtu¬
te sanatur. Tactus ergo saluato¬
ris: opus est salutis. Quem tan¬
gere:est fideliter in eum credere
Aquo tangi: est eius munere
firmari. Sed unus quisq in suo
saisu abundat. Turbe que delon¬
ge ad audiendum confluunt:
descendentis in campum domini
curantur a tactu: discipuli qui
in minorib iam sunt instituti
ĩ montis cacumine ad maiora
ꝓuehunturꝰ equib etiam eli¬
guntur. qui eum trauffigura¬
tum secreto in monte spcculen¬
tur: unus pre omnib quasi
sublimioris sapientie fonte de¬
briandus magistri recumbit ĩ
pectore. Raroq uspiam uł tur¬
bas dñm ad altiora sequi uł ꝙ̃¬
piam debilem inuenies ĩmonte
curari: s extincta febre libidinũ
accensaq scientie luce. pedetentĩ
quemq ad culmen. subire uir¬

Expanded text:
 multum fructum affert . Et omnis turba quaerebat eum tangere, quia virtus de illo exibat, et sanabat omnes. Et supra leprosus, Domino tangente, mundatur ; et hic omnis turba quae eum tangere potuit spiritus illius virtute sanatur. Tactus ergo Salvatoris, opus est salutis, quem tangere est fideliter in eum credere, a quo tangi est ejus munere firmari. Sed unusquisque in suo sensu abundat. Turbae quae de longe ad audiendum confluunt discedentis in campum Domini curantur attactu. Discipuli qui in minoribus jam sunt instituti, in montis cacumine ad majora provehuntur: e quibus etiam eliguntur, qui eum transfiguratum secreto in monte speculentur . Unus prae omnibus quasi sublimioris sapientiae fonte inebriandus Magistri recumbit in pectore . Raroque uspiam vel turbas Dominum ad altiora sequi, vel quempiam debilem invenies in monte curari; sed exstincta febre libidinum, accensaque scientiae luce, pedetentim quemque ad culmen subire vir
Abbreviated transcription (Latin):
timam multitudinem nõ a pro¬
ximo mari galiles. neq enĩ hoc
miraculi loco poneret. s a mari
magno reor ẽẽ cognominatam:
in qua ctiam tyrus ⁊ sydon com¬
prehendi poterant. Uerum quia
gentium ciuitates sunt. uideis qui¬
dem forte date. s nõ ab eis possesse
eo qd̃ hostes ext̾minare nequirẽt:
consulte nominatim ponuntur
ut quanta sit fama uirtusq sal¬
uatoris intimetur: que exteras.
etiam ad sanitatem doctrinamq
capessendam ciuitates accersiat
Albi notanclum est. quia domin
⁊ si uenientib ad se gentilib mi¬
sertus sit. unde ⁊ puerum cen¬
turionis ⁊ canance filiam appro¬
bata petentium fide curauit
nõ tamen eorum ciuitates intras¬
se reperitur: ne uidelic occasionẽ
querele uideis calumpniantib
suggereret: s ꝑfestam pocus sa¬
lutem gentium. passionis ⁊ resur¬
rectionis sue tempori reseruaret:
quo ĩminente tempore gentilib
cum uidere querentib ait. Nisi
granum frumenti cadens in ter¬

Expanded text:
timam multitudinem non a proximo mari Galilaeae neque enim hoc miraculi loco poneret, sed a mari magno reor esse cognominatam, in qua etiam Tyrus et Sidon comprehendi poterant. Verum, quia gentium civitates sunt, Judaeis quidem sorte datae, sed non ab eis possessae, eo quod hostes exterminari nequirent, consulte nominatim ponuntur, ut quanta sit fama virtusque Salvatoris intimetur, quae exteras etiam ad sanitatem doctrinamque capessendam civitates accersiat. Ubi notandum quia Dominus etsi venientibus ad se gentilibus misertus sit, unde et puerum centurionis et Chananaeae filiam approbata petentium fide curavit, non tamen eorum civitates intrasse reperitur, ne videlicet occasionem querelae Judaeis calumniantibus suggereret, sed perfectam potius salutem gentium passionis et resurrectionis suae tempori reservaret. Quo imminente tempore gentilibus eum videre quaerentibus ait: Nisi granum frumenti cadens in ter
Abbreviated transcription (Latin):
ad conceptum partus. et gabri¬
elis noue salutationis obsequiũ.
deinceps totum diuinum est quo
ginis quamuis mundus. qm̃uis
impollutus. et alienus a contai¬
ad huc uilitate humanitatis in¬
cluitur: acsi ut ita dicam. laua cã¬
didissima suiq coloris dealbata.
Ad quam sane cum accessisset sũs
sc̃s. quasi ip̃a eademq lana. cum
inficitur sanguine conchilii uel
muricis uercitur ĩ purpuram. uͥ¬
sa est et ip̃a sine coitu ĩ matrem.
ut nõ sit iam ad modum quod
fuerat. s purpura uerissima
indumentum et głam summi
regis diuinitus aptissime dedica¬
ta: ut nulli deinceps ca uti usu
femineo licuerit nisi deo.

Expanded text:
ad contemptum partus, et Gabriad contemptum partus, et Gabrielis novae salutationis obsequium: deinceps totum divinum est, quod irginis, quamvis mundus, quamvis impollutus et alienus a contagiadhuc vilitate humanitatis induitur, ut ita dicam, ac si lana candidissima, suique coloris dealbata. Ad quam sane cum accessit Spiritus sanctus, quasi ipsa eademque lana, cum inficitur sanguine conchylii, vel muricis, vertitur in purpuram, versa est et ipsa sine coitu in matrem, ut non sit jam admodum quod fuerat, sed purpura veracissima ad indumentum et gloriam summi Regis divinitus aptissime dedicata, ut nulli deinceps ea uti usu femineo licuerit, nisi Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
gl̾io se semper uir¬
ginis marie deuo¬
tissime celebremus
quia hec est dies.
preclara. in qua meruit eral¬
tari suꝑ choros angelorum. et
ꝑuenire ultra quam nostre hu¬
manitatis est natura ⁊ ubi nõ
substantia tollitur. s gle ma¬
gnitudo monstratur. cum ele¬
uatur in dexteram patris: ubi
xp̃c pro nobis introuut pontifex
factus ĩ eternum ad celi pal a¬
tium. Hec est in quam dies. ĩ qͣ
usq ad throni celsitudinem inte¬
merata mater et iurgo processit.
atꝙ ĩ regni solio sublimata post
xp̃m głiosa resedit. Sic itaq uͥq
confidenter de illa sõa dei canit
eccłia. qd̾ de nlło alio scõꝵ fas ẽ cre¬
d̾e ut ult᷑ angłoꝵ ⁊ archangłoꝵ di¬
gnita tẽmerito trauscen derit: qr
et si similitudo repromittitur scĩs.
ueritas negatur. Poc quippe p̾¬
uilegium non nature est. s gr̃e.
beate uirginis marie. de qua na¬
tus est ipse deus homo: iccuro ⁊
ip̃a plus est meritis. ⁊ non nata
quam uirgo et homo. R uidi son¬

Expanded text:
gloriosae semper virginis Mariae devotissime celebremus: quia haec est dies praeclara, in qua meruit exaltari super choros angelorum, et pervenire ultra quam nostrae humanitatis est natura. Ubi non substantia tollitur, sed gloriae magnitudo monstratur, cum elevatur in dexteram Patris, ubi Christus pro nobis introivit pontifex factus in aeternum ad coeli palatium. Haec est, inquam, dies, in qua usque ad throni celsitudinem intemerata mater et virgo processit, atque in regni solio sublimata, post Christum gloriosa resedit. Sic itaque ubique confidenter sancta Dei canit Ecclesia, quod de nullo alio sanctorum fas est credere, ut ultra angelorum et archangelorum dignitatem merito transcenderit: quia etsi similitudo repromittitur sanctis, veritas tamen negatur. Hoc quippe privilegium non naturae est, sed gratiae beatae virginis Mariae, de qua natus est ipse Deus et homo. Idcirco et ipsa plus est meritis, et non natura quam virgo et homo. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
it. reuersus qd̃ gestum est audi¬
uit audita credere renuit.Tient
iterum dñs et nõ credenti. discipu¬
lo latus palpandum prebuit ma¬
nus ostendit. ⁊ ostensa suorum
cicatrice uulnerum infidelitatis
illius uulmus sanauit. Icĩo .x.¬
animad uertitis: Nũquid
casu gestum creditis ut elestus
ille discipulus runc deesset Post
aũt ueniens audiret. andiens
cdubitaret. dubitans palparet
palpans crederet. Non hoc sasu

Expanded text:
it: reversus quod gestum est audivit, audita credere renuit. Venit iterum Dominus, et non credenti discipulo latus palpandum praebuit, manus ostendit, et ostensa suorum cicatrice vulnerum, infidelitatis illius vulnus sanavit. Quid, fraanimadvertitis? Nunquid casu gestum creditis ut electus ille discipulus tunc deesset, post autem veniens audiret, audiens dubitaret, dubitans palparet, palpans crederet. Non hoc casu
Abbreviated transcription (Latin):
ui ꝓpter fidem xp̃i et
predicationem eungeliĩ õs
affectus contempserint atq diui¬
cias et seculi uoluptates: isti cen¬
tuplum accipient: et uita m cat¬
nam posudebunt. Ee occasione huiꝰ
sententie quidam introducunt
nille annos post resurrectionem
dicentes nobis tunc centuplum
om̃ium rerũ quas limisimus. ⁊
uitam eternam ẽẽ reddendam: ñ
intelligentes qd̾ si ĩ ceteris digna
lit repromissio. in uxorib appareat
turpitudo ⁊ ut is qui unam ꝓ dño
dimiserit centum recipiat ĩ fut᷑o.
Sensus igit᷑ iste est. Qui carna¬
lia ꝓ saluatore dimiserit. spirita¬
lia recipiet. que comparatione.
et merito sui ita er̃t quasi paruo
numero centenarius numerus.
comparecur. Unde dicit ⁊ apłs.
qui unam tm̃ domum ⁊ unius
prouincie paruos agros dimise¬
int. Quasi nichil habentes: ⁊ oĩa

Expanded text:
pter fidem Christi et praedicationem Evangelii omnes affectus contempserint, atque divitias et saeculi voluptates, isti centuplum recipient et vitam aeternam possidebunt. Ex occasione hujus sententiae quidam introducunt mille annos post resurrectionem dicentes, nobis tunc centuplum omnium rerum quas dimisimus et vitam aeternam esse reddendam, non intelligentes quod si in caeteris digna sit repromissio, in uxoribus appareat turpitudo, ut qui unam pro Domino dimiserit centum recipiat in futuro. Sensus igitur iste est: qui carnalia pro Salvatore dimiserit, spiritalia recipiet, quae comparatione et merito sui ita erunt, quasi parvo numero centenarius numerus comparetur. Unde dicit et Apostolus, qui unam tantum domum et unius provinciae parvos agros dimiserat, quasi nihil habentes et omnia
Abbreviated transcription (Latin):
dignam memoria refert. Qm̃ qͥ
scilicet: motus etiam ip̃e confes¬
sus est se ẽẽ xp̃ianum. Pucti fst̃
inquit ambo pariter ad suppli
cium Et cum ducerentur: ĩ uia¬
rogauit iacobum dari sibi re¬
missionem. At ille parumper

Expanded text:
dignam memoria refert. Quandoqscilicet, motus etiam ipse confessus est se esse Christianum, ducti sunt, inquit, ambo pariter ad supcium; et cum ducerentur, rogavit Jacobum in via dari sibi remissionem. At ille parumper
Abbreviated transcription (Latin):
nifica post consummationẽ. Du¬
plici eñ ex causa. utilius est homi¬
num magis memorie dare laudẽ
quam uite: ut illo potissimum tẽ¬
pore merita sc̃ĩtatis extollas ⁊ qnͣdo
nec laudantem adulatio nocet. nec
laudatum temptat elatio. Lauda
ergo post periculum: predica secu¬
rum. Lauda nauigantis felicita

Expanded text:
nifica post consummationem. Duplici enim ex causa, utilius est hominum magis memoriae laudem dare quam vitae, ut illo potissimum tempore, merita sanctitatis extollas, quando nec laudantem adulatio nocet, nec laudatum tentet elatio. Lauda ergo post periculum, praedica securum. Lauda non navigantis felicita
Abbreviated transcription (Latin):
Si digneris audur dñe m̃s: dicam
uentatem ĩ conspectu tuo de ppło isto
qui ĩ montanis hĩtat: ⁊ nõ e redi¬
ctur uerbum falsum ex ore mco po¬
pulus iste: exꝓgenie chaldeorum
est. Hic pͥmum ĩ mesopotamia hĩ¬
tauib: qm̃ uoluerunt scqui dcos pa¬
trum suoꝵ. qui erant ⁊̃ t̾m chalce¬
orum. Deserentes itaq cerimonias

Expanded text:
ne meus dicam veritatem in conspectu tuo de populo isto qui in montanis habitat et non egredietur verbum falsum ex ore meo populus iste ex progenie Chaldeorum est hic primum in Mesopotamiam habitavit quoniam noluerunt sequi deos patrum suorum qui erant in terra Chaldeor
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ira mea: et requiescam. Et
conflabo uos ⁊ congregabo uos. et
succendam uos ĩ igne furoris mei
et conflabimini ĩ medio eius: ut
conflatur argentum ĩ medio forna¬
cis. Sic eritis ĩ medio eius: ⁊ scietis
quia ego dñs effuderim ĩ dignatiõ¬
nem meam super uos

Expanded text:
in ira mea, et requiescam. Et conflabo vos, et congregabo vos, et succendam vos in igne furoris mei, et conflabimini in medio eius, ut conflatur argentum in medio fornacis: sic eritis in medio eius. Et scietis, quod ego Dominus, cum effuderim indignationem meam super vos
Abbreviated transcription (Latin):
que cdixistis. utrum uera nel fal¬
sa sint. Alioiͥn ꝑ salutem phara¬
onis exploratores estis. Tradidit
ergo eos custodie trib dieb.
ie aũt tertio: eductis de carcere
ait. Facite qd̃ dixi ⁊ uiuetis. Peũ
enumn timeo. Si pacifici estis: frat̾
uester uus ligetur in carcere. Uos
aũt abite ⁊ ferte frumenta que
emistis ĩ domos ur̃as ⁊ fratrem
uestrum minimum ad me adou¬
tite. ut possim ur̃os ꝓbare sermo¬
nes. ⁊ non moriamini.

Expanded text:
quae dixistis, utrum falsa an vera sint: alioquin per salutem Pharaonis exploratores estis. Tradidit ergo eos custodiae tribus diebus. Die autem tertio eductis e carcere, ait: Facite quae dixi, et vivetis: Deum enim timeo. Si pacifici estis, frater vester unus ligetur in carcere: vos autem abite, et ferte frumenta quae emistis, in domos vestras, et fratrem vestrum minimum ad me adducite, ut possim vestros probare sermones, et non moriamini.
Abbreviated transcription (Latin):
ti. ads ad illius nutum frumen¬
ta ppłis uendebantur. Cumq ad¬
orassent eum fr̃es sui: ⁊ agnouis¬
set eos quasi ad alienos durius
loquebatur: interrogans eos. un¬
de uenistis: leu. Qui responder̃t
de t̾ra chanam: ut emamus uc¬
tui necessaria. Et tamen ille frẽs
cognoscens. non est agnitus ab eis
Necordatusq sompniorũ que ali¬
ploratores estis: ut uideatis infirmi¬
ora terre uenistis. c.iiui dixer̃t
Nõ est ita dñe s seriui tui uenerũt
ut emerent cibos. Omnes filii.
iuiri unius sumus. Pacifici ueni¬
mus nec quicqͣm famuli tui ma¬
chinantur mali. Quib ille res¬
ui tui fratres sumus filii ui¬
ri unius. ĩterra hanaan. Mini¬
mus est cum pa. re nostro: ⁊ aliꝰ
non est super. He. est ait qd̾ locu¬
tus sum: exploratores estis. Iam
nunc exꝑimentum ur̃i capiam.
Per salutem pharaonis non egre
diemi ni hinc donec ueniat frater

Expanded text:
ti, atque ad illius nutum frumenta populis vendebantur. Cumque adorassent eum fratres sui, et agnovisset eos, quasi ad alienos durius loquebatur, interrogans eos: Unde venistis? Qui responderunt: De terra Chanaan, ut emamus victui necessaria. Et tamen fratres ipse cognoscens, non est agnitus ab eis. Recordatusque somniorum, quae aliploratores estis: ut videatis infirmiora terrae, venistis. Qui dixerunt: Non est ita, domine, sed servi tui venerunt, ut emerent cibos. Omnes filii unius viri sumus: pacifici venimus, nec quidquam famuli tui machinantur mali. Quibus ille resvi tui, fratres sumus, filii viri unius in terra Chanaan: minimus cum patre nostro est, et alius non est super. Hoc est, ait, quod locutus sum: Exploratores estis. Jam nunc experimentum vestri capiam: pediemini hinc, donec veniat frater
Abbreviated transcription (Latin):
rer medium atrii. qd̾ erat ante domũ
dñi. Fecit quippe ibi holocaustum et
latrificium. et adipem pacificorum
quia altare eneum. qd̃ erat coram do¬
mino minꝰ erat. et capere nõ poterat
holocausta. et sacrificium. et adipẽ

Expanded text:
rex medium atrii quod erat ante domum rex medium atrii quod erat ante domum Domini. Fecit autem ibi holocaustum et sacrificium et adipem pacificorum, quia altare aeneum quod erat coram Domino minus erat, et capere non poterat holocaustum et sacrificium et adipe
Abbreviated transcription (Latin):
rexit de conspestu altaris dñi:u
trumq enĩ genu ĩ terram fix̾at:
et manus expanderat ad celum:
Stetit gͦ et benedixit om̃i ecc̃e isrł
uoce magna dicens. Benediftus doꝰ
qui dedit requiem popło suo istł utͦ
omĩa que locutus est. Non cetidit
ne unusquidẽ sermo. ex om̃ib uons
que locutus est ꝑ moysen seruum
snum. Sit dñs deus nñ nobis cum
sicut flut cũ pr̃ib ns̃s. non derelim¬
quens nos neq proiciens: s le lint
corda nr̃a ad se. ut ambulemus ĩ nuui¬
uersis uiis eius: et custodiamus mã¬
data eius. et cerimonias ⁊ iudicia
quecumq mandauit p̃ribus nrris:
⁊ fnt sermones mei isti quib de¬
precatus sum coram dño appropin¬
qnͣtes coram dño deo nrr̃o die ⁊ noc¬
te. ut faciat iudicium seruo suo. et
ppło suo ifrł ꝑ singulos dies: et sci
ent om̃s ppłi terre quia dñs ip̃e est
sdeus: et non est ultra absq eo. Sit
quoq cor nr̃m ꝑfestum cũ dño deo no¬
stro: ut ambulemꝰ in decretis eius:⁊

Expanded text:
rexit de conspectu altaris Domini utrumque enim genu in terram fixerat et manus expanderat ad caelum stetit ergo et benedixit omni ecclesiae Israhel voce magna dicens benedictus Dominus qui dedit requiem populo suo Israhel iuxta omnia quae locutus est non cecidit ne unus quidem sermo ex omnibus bonis quae locutus est per Mosen servum suum sit Dominus Deus noster nobiscum sicut fuit cum patribus nostris non derelinquens nos neque proiciens sed inclinet corda nostra ad se ut ambulemus in universis viis eius et custodiamus mandata eius et caerimonias et iudicia quaecumque mandavit patribus nostris et sint sermones mei isti quibus deprecatus sum coram Domino adpropinquantes Domino Deo nostro die et nocte ut faciat iudicium servo suo et populo suo ant omnes populi terrae, quia Dominus ipse est Deus, et non est ultra absque eo. Sit quoque cor nostrum perfectum cum Domino Deo nostro, ut ambulemus in decretis ejus, et
Abbreviated transcription (Latin):
Stanclum qd̃ in utilis seruꝰ
durum dñm uocat cui ta¬
men ad lucrum deseriure dissi¬
mulat. et timuisse sedicit. ĩ lu¬
crum talentum expendere: qui
hoc solum timere debuerat. ne.
hoc siue lucro ad lñm. reportaret
Sunt pleriq intra scãm ecc̃am
quorum ifte seruus ymaginẽ
tenet. qui melioris uite uas ag¬
gredi metuunt. et tamen iacere
in sui torporis ignauia nõ per

Expanded text:
tandum quod inutilis servus durum dominum vocat, cui tamen ad lucrum deservire dissimulat, et timuisse se dicit in lucrum talentum expendere, qui hoc solum timere debuerat, ne hoc sine lucro ad dominum reportaret. Sunt enim plerique intra sanctam Ecclesiam, quorum iste servus imaginem tenet, qui melioris vitae vias aggredi metuunt, et tamen jacere in sui torporis ignavia non per
Abbreviated transcription (Latin):
gaudium tunc ꝑfecte intͦ¬
mittitur. qͣndo in eterna illa pa¬
tria assumptus atq angłorum
cetib ammixtus. sic interius a¬
gaudet de munere ut nõ sit iã
qd̃ exterius doleat de corruptio¬
ne. Seruus aũt qui operari de
talento noluit. ad dñm cum u̾¬
bis extusationis redit clicens.
Dñe scio quia homo durus es.
metis ubi non seminasti. ⁊ cõ

Expanded text:
gaudium perfecte 1465 intromittitur, quando in aeterna illa patria assumptus, atque angelorum coetibus admistus, sic interius gaudet de munere, ut non sit jam quod exterius doleat de corruptione. 3. Servus autem qui operari de talento noluit, ad dominum cum verbis excusationis redit, dicens: Domine, scio quia homo durus es, metis ubi
Abbreviated transcription (Latin):
ui signa ⁊ mirabela p̃sbicer¬
culs dñi ac saluatoris recte cũ
legunt uł audiunt accipiunt: nõ
tam. ĩ his quid foris stupeant at¬
tendunt : qm quid horum exem¬
plo ip̃i intus agere. quid ĩ his m p̃¬
sticum perpendere debeant inspici¬
und. Ecce etenĩ ꝓpinqͣnte pascha
die festo uideorum: seq̃ntem se ml¬
titudinem dñs uerbo salictis. pa¬
riter et ope turationis erigebat.
Nam sicut alius euͣngłista scribit
loquebatur illis de regno dei: et
eos qui cura indigebant sanabat.
eademq doctrina ⁊ sanatione cõ¬
pleta paucis de cibariis abundã¬

Expanded text:
ui signa et miracula Domini ac Salvatoris recte, cum legunt vel audiunt, accipiunt, non tam in his quid foris stupeant attendunt, quam quid horum exemplo intus agere, quid in his mysticum perpendere debeant inspiciunt. Ecce enim appropinquante Pascha, die festo Judaeorum, sequentem se multitudinem Dominus verbo salutis pariter et ope curationis erigebat. Nam sicut alius evangelista scribit, loquebatur illis de regno Dei, et eos qui cura indigebant sanabat, eademque doctrina et sanatione completa, paucis de cibariis abundan
Abbreviated transcription (Latin):
e lucis ante terminũ reix
creator poscimus. ut solita
clementia sis p̃sul ad custodiã
rocul recedant sompnia. et
noctium fantasmata hostemq
nostrum comprime ne pollu¬
iantur corpora. P resta pater

Expanded text:
e lucis ante terminum Rerum Creator poscimus Ut solita clementia Sis presul ad custodiam Procul recedant somnia Et noctium fantasmata Hostemque nostrum comprime Ne polluantur corpora. Ymnus ante
Abbreviated transcription (Latin):
domini sui gaudium tũc¬
perfecte intromitttur: qnͣdo ĩ
eterna illa patria assumptus
atq angelorum cetib admixt᷑.
sic interius gaudet de munere:
ut non sit iam qd̃ exterius do
leat de corruptione. Seruus aũ
qui operari de talento noluit.
ad dñm cum uerbis excusatio¬
nis redit flicens. Dñe scio quia
homo durus es: metis uͥ nõ semi
nasti. et congregas ubi non spar¬
sisti ÷ et timens abiz et abscondi ta¬
lentum iuum ĩ terra. Ecce habes
sat ⁊ cui tamen ad lutrum deser¬
uire clissi mulat:⁊ timuisse se
dicit ĩ lucrum talentum expẽ¬
dere ⁊ qui hoc solum timere de¬
buerat ne hoc sine lucro ad do¬
minum reportaret.E cce sa¬

Expanded text:
domini sui gaudium perfecte intromittitur, quando in aeterna illa patria assumptus, atque angelorum coetibus admistus, sic interius gaudet de munere ut non sit jam quod exteleat de corruptione. 3. Servus autem qui operari de talento noluit, ad dominum cum verbis excusationis redit, dicens: Domine, scio quia homo durus es, metis  congregas ubi non sparsisti, et timens abii, et abscondi talentum tuum in terra. Ecce habes um vocat, cui tamen ad lucrum deservire dissimulat, et timuisse se dicit in lucrum talentum expendere, qui hoc solum timere debuerat, ne hoc sine lucro ad dominum reportaret. S
Abbreviated transcription (Latin):
peintencie. ab stergat a mẽtis
stomacho ꝑuerse humorẽ uitt.
Ubi ⁊ subditur. Non comede¬
tis ex eo crudum quid. nec
coctum aqua. E cre iam nos
ip̃a uerba hystorie. ab intelle¬
tu hystorico repellunt. Nñqͥd

Expanded text:
itentiae abstergat a mentis stomacho perversae humorem vitae. Ubi et subditur: Non comedetis ex eo crudum quid, nec coctum aqua . Ecce jam nos ipsa verba historiae ab intellectu historico repellunt. Nunquid
Abbreviated transcription (Latin):
utte meo: cum alibi dixerit ipse.
dũa michi tradita sunt a patre
de eadem una cum eo filium pa¬
ne line dare. Nam et rursum
a de patre dominꝰ. Quetumq¬

Expanded text:
tre meo, cum alibi dixerit ipse: Omnia mihi tradita sunt a Patre haec eadem una cum eo Filium parare sive dare. Nam et rursum dicit de Patre Dominus: Quaecunq
Abbreviated transcription (Latin):
uia filii zebedei promptum
gerebant animum ad biben¬
dum dñi calicem÷ constat eos cũ
ceteris apłis dignitatem sedium
quam querebant accepisse: non
bant ut unus a dextris illius in
regno eius. alter sederet a sinistris.
s iuxta qd̾ supra exposuimus:
ambo prius ad sinistram eius ad
tempus. ambo nũc ad dexteram
eius sedere ꝑpetuo meruerunt.
Asinistris quippe xp̃i sedebant⁊
cum regendis in hac uita fideliũ
ppłis apłico iure presiderent: illo
nimirum ĩ regno. de quo ip̃e ait
Regnum dei intra uos est. Se¬

Expanded text:
dem filii Zebedaei promptum gerebant animum ad bibendum calicem Domini, constat eos cum caeteris apostolis dignitatem sedium, quam quaerebant, accepisse: non bant, ut unus a dextris in regno ejus, alter sederet a sinistris, sed juxta quod supra exposuimus, ambo prius ad sinistram ejus ad tempus, ambo nunc ad dextram ejus sedere perpetuo meruerunt. A sinistris quippe Christi sedebant, cum regendis in hac vita fidelium populis apostolico jure praesiderent, illo nimirum in regno, de quo ipse ait: Regnum Dei intra vos est . Se
Abbreviated transcription (Latin):
gno. Portam succenderunt.⁊ effu¬
derunt sanguinem ĩnocentẽ. Et
orauimꝰ ad dñm et exauditi sumꝰ
et obtulimus sacrificium ⁊ simi¬
laginem: et accendimꝰ lucernas.
et ꝓposumꝰ panes. Et nunc freꝙ̃¬
tate dies scenophegie mensis casleu
nuo centesimo octogesimo
octauo ppłs qui est iheroso li¬
mis ⁊ in uidea senatusq ⁊ iudas:
aristo bolo mag̾ro ptolomci regis
qui ẽ de genere christoꝵ sacerdotum.
et his qui ĩ egypto sunt uideis salu¬
tem et sanitatem. De magnis ꝑiclis
a deo liberati. magnifice gr̃as agi¬
mus ip̃i. ut pote qui ad uersum ta¬
lem regem dimicauimꝰ. Ip̃e enĩ ebul

Expanded text:
gno portam succenderunt et effuderunt sanguinem innocentem et oravimus ad Dominum et exauditi sumus et obtulimus sacrificium et similaginem et accendimus lucernas et proposuimus panes et nunc frequentate dies scenophegiae mensis casleu anno centesimo octogesimo octavo populus qui est Hierosolymis et in Iudaea senatusque et Iudas Aristobolo magistro Ptolomei regis qui est de genere christorum sacerdotum et his qui in Aegypto sunt Iudaeis salutem et sanitatem de magnis periculis a Deo liberati magnifice gratias ipsi utpote qui adversus talem
Abbreviated transcription (Latin):
ratrib qui sunt ꝑ egyp¬
tum iudeis salutem dic̃t
fres qui sunt th̾osolimis
uidei.et qui ĩ regione iu¬
dea: et pacem bonam. Benefatiat
uobis deus: et menunerit testam̃¬
ti sui qd̾ locutus est ad abraham. y
saic. et iacob seruoꝵ suoꝵ fidelium
et det uobis cor om̃ib ut colatis eũ
et fatiatis eius uoluntatem corde
magno et aĩo uolente. Adaperiat

Expanded text:
ratribus qui sunt per Aegyptum Iudaeis salutem dicunt fratres qui sunt in Hierosolymis Iudaei et qui in regione Iudaeae et pacem bonam benefaciat vobis Deus et meminerit testamenti sui quod est ad Abraham et Isaac et Iacob servorum suorum fidelium et det vobis cor omnibus ut colatis eum et faciatis eius voluntatem corde magno e
Abbreviated transcription (Latin):
filius hominis ueniet. Nesci¬
ente enim patrefamilias fur
domum ꝑfodit: quia ddum a sui
cstodia spiritus dormit. ĩꝑuisa
mors ueniens. carnis nr̃e habi¬
taculum irrumpit ÷ ectum ꝙ̃
dñm domus ĩuenerit dormien¬
tem nodat: quia cũ uentura dã¬
pna sp̃c iniime preuidet ⁊ hũc
mors ad supplicium uescientẽ
rapit. Iuri aũt resisteret si iugi¬
laret: quia aduentum uidicĩs
qui occulte animam rapit pre¬
cauens et penitendo occurreret :
ne ĩpenitens periret.  Magni¬

Expanded text:
filius hominis veniet. Nesciente enim patrefamilias fur domum perfodit, quia dum a sui custodia spiritus dormit, improvisa mors veniens carnis nostrae habitaculum irrumpit, et eum quem dominus domus invenerit dormientem necat, quia cum ventura damna spiritus minime praevidit, mors ad supplicium nescientem rapit. Furi autem resisteret si vigilaret, quia adventum Judicis qui occulte animam rapit praecavens, ei poenitendo occurreret, ne impoenitens periret.
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ ur̃: particeps et socius in tribula¬
tio et regno ⁊ paciencia ĩ ih̾u. fui in
insula que appellatur pathinos: pp̃
uerbum dei et testimonium ihu. su
centis. Qd̃ uides. scribe ĩ libro ⁊ mit¬
te septem eccłiis: epheso smnyrne. et ꝑ¬
gamo. et tyatyre. et sardis. ⁊ phyla
cclo angeloꝵ multorum dicencium. Time¬
te dominũ et date claritatem illi et ado¬
nate eum qui fecit celum ⁊ t̾ram mair

Expanded text:
ticeps in tribulatione et regno et patientia in Jesu, fui in insula quae appellatur Pathmos propter verbum Dei et testimonium Jesu Chrcentis: Quod vides scribe in libro, et mitte septem Ecclesiis, Epheso, et Smyrnae, et Pergamo, coelo angelorum multorum dicentium: Timete Dominum, et date gloriam illi, et adorate eum qui fecit coelum et terram, mare
Abbreviated transcription (Latin):
octe igitur insecuta cum
se sopori dedisset uidit xͣ
clamidis sue qua pauperem
texerat parte uestitum. Intue¬
ri diligentissime dñm uestẽ¬
q quam dederat. iubetur ag¬
noscere. Moxq ad angłorum
circũ stantuim multitudinem.
audit xp̃m clara uoce dicen¬
tem. Martinus adhuc cathe¬
cumuius hac me ueste contexit
Ulere memor dñs dictorũ suo¬
rum que ante predixerat. qm

Expanded text:
octe igitur insecuta, cum se sopori dedisset, uidit Christum chlamydis suae, qua pauperem texerat, parte uestitum. intueri diligentissime Dominum uestemque, quam dederat, iubetur agnoscere. mox ad angelorum circumstantium multitudinem audit Iesum clara uoce dicentem: Martinus adhuc catechumenus hac me ueste contexit. uere memor Dominus dictorum suorum, qui ante praedixera
Abbreviated transcription (Latin):
ius michi tribuat ut in inferno ꝓte¬
gas me. et abscondas me don ec ꝑtnͣscat
furortuus dñe. Nisi tu qui solus es d̾s
et constituas tempus in quo recor deris
mei. UNunqͥd sicut dies hominis di¬
es tui ut queras iuiquitatem. meam cũ
sit nemo qui de manu tua possit cruere

Expanded text:
is mihi tribuat ut in inferno protegas me, et abscondas me, donec pertranseat furor tuus, Domine; nisi tu qui solus es Deus, ut constituas tempus in quo recorderis mei. Vers. Nunquid sicut dies hominis dies tui, ut quaeras iniquitatem meam, cum sit nemo qui de manu tua possit eruere.
Abbreviated transcription (Latin):
neri. U Parce michi dñc nichil enĩ
sunt dies mei. Comparatꝰ. ⁊oo dñc
quia mortimo traditurus es ubi con¬
stituta est omĩs domus uuic: icium:
spero in te dñe quia non ad cõsumꝑti¬
onem meam enuttis manũ tuam ⁊ l
ĩꝓfundũ interni demersus fuero qnde
anc liberabis.u̾ Si alcendero in celum cu
alic es si descendero ad infernũ. Inde me

Expanded text:
gravis? Parce mihi, Domine, nihil enim sunt dies mei. Comparatus. Resp. Scio, Domine, quia morti me traditurus es, ubi constituta est omnis domus viventium; spero in te, Domine, quia non ad consumptionem meam emittis manum tuam, et si in profundo inferni demersus fuero, 861 inde me liberabis. Vers. Si ascendero in coelum, tu illic es, si descendero in infernum. Inde me
Abbreviated transcription (Latin):
uulua mortuus lum ogrestꝰ
ex utero nõ statim perii. Quare exce¬
ptus genib: cur lastatus uberib
Nunc enĩ dormiens silerem: et som¬
no nco requiesc̾em. cũ regib ⁊ cõsu¬
lib t̾re qui cdificant sibi solitudines
aut cũ pncipib qui possident aur̃.
et replent domos suas argento: aut
sicut abortuuũ absconclitum nõ sũ¬
sisterem: uł qui concepti nõ uider̾t
lucem. Ibi impiz cessaucrunt a tu¬
multu: et ibi requieuerunt fessi ro¬
bore: et quondam uincti pariter. sũ
molestia nõ exaudierunt uocem exau¬
ctoris. Paruus et magnus ibi sunt
et seruus liber a dño suo. Quare da¬
ta est misero lux et uica. his qui in
amaritudĩe anime sunt. qui exp¬
tãt mortẽ ⁊ nõ uenit qͣi effo dicntes¬
thesaurũ:
gaudẽtꝙ uchem̃t̾ cũ ĩuen̾int sepulcrũ
uiro cuiꝰ abscondita est uia: ⁊ circũ¬
dedit cum deus tenebris. Anteqͣm co¬
medam suspiro: et quasi ĩundan.¬
tes aque sic rugitus meus quia
timior quem timebam euenit nucbi

Expanded text:
lva mortuus sum, egressus ex utero non statim perii? Quare exceptus genibus?  cur lactatus uberibus? Nunc enim dormiens silerem,  et somno meo requiescerem: Cum regibus et consulibus terrae, qui aedificant sibi solitudines: Aut cum principibus, qui possident aurum,  et replent domos suas argento: Aut sicut abortivum absconditum non subsisterem,  vel qui concepti non viderunt lucem. Ibi impii cessaverunt a tumultu,  et ibi requieverunt fessi robore. Et quondam vincti pariter sine molestia,  non exaudierunt vocem exactoris. Parvus et magnus ibi sunt,  et servus et liber a domino suo. Quare data est misero lux,  vita his, qui in amaritudine animae sunt? Qui expectant mortem, et non venit, qthesauros:  gaudent vehementer cum invenerunt sepulchrum: Viro cujus abscondita est via,  et circumdedit eum Deus tenebris? Antequam comedam suspiro:  et quasi inundantes aquae, sic rugitus meus: Quia timor, quem timebam, evenit mihi:
Abbreviated transcription (Latin):
uod licitur diuiserunt sibi
uestimenta mea. et super ue¬
stem meam miserunt sortem. hoc
fc̃m ĩ euͣngłio reperimus ⁊ qd̾ mi¬
lites quatuor qu crucifixerunt
saluatorem ĩ quatuor partes eiꝰ
sibi diuiserunt uestimenta: uesti¬
mentum. uero eius qd̃ assutum ũ
erat. s erat de suꝑiori contextum.
sorte ꝑceperunt. Que igitur ista
uestimenta sunt uideamus: qui
milites: quodue etiam uestimẽ¬

Expanded text:
dicit: Diviserunt sibi vestimenta mea, et super vestimentum meum miserunt sortem : hoc factum in Evangelio reperimus, quod milites quatuor, qui crucifixerunt Salvatorem, in quatuor partes ejus sibi diviserunt vestimenta; vestimentum vero ejus, quod assutum non erat, sed erat de superiore contextum, sorte perceperunt. Quae igitur ista vestimenta sunt, videamus; qui milites, quodve etiam vestimen
Abbreviated transcription (Latin):
est sacramentum. Quas ꝓph̾as
unum canentes. et unũ per omĩa
nũtiantes. aduersarii saluatoris
hoc est ꝓuersi heretici. qui condie
in illo tanquam milites manus
impias ingerunt ꝓ sua sibi duui¬
dunt uoluntate: et unius dre¬
ris uestimenta ꝑ uaria membra
distribuunt. atq spoliantes dnm.
sua falia dogmata uestierunt re

Expanded text:
est sacramentum: quas prophetias unum canentes, et unum per omnia nuntiantes adversarii Salvatoris, hoc est 140 perversi haeretici, qui quotidie in illo tanquam milites manus impias ingerunt, hoc pro sua sibi dividunt voluntate, et unius corporis vestimenta per varia membra distribuunt, atque spoliantes Dominum, sua falsa dogmata vestierunt. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
ducat et bibit indigne: iudiciũ
sibi manducat ⁊ bibit. Qd̃ filiis
isrł subtiliter ꝓphetatum est in¬
neceri testamento. Mannia enim
illis contra diuina precepta tra¬
tantib uermes effecti sunt: idest
contumatie ultores et inclices Q
similitudo xp̃m indicat dñm: ꝙ̃
qui suauem cibum et dulcem po¬
tum haurire neglexerit. uidicem
patietur: sicut ip̃e ait. Neq enim
pater̾ indicat quemꝙͣ: s om̃e iu¬
dicium dedit filio. R In grediente

Expanded text:
bit indigne, judicium sibi manducat . Quod filiis Israel subtiliter 139 prophetatum est in Testamento. Manna enim illis contra divina praecepta tractantibus, vermes effecti sunt; id est contumaciae ultores et judices. Quae similitudo Christum indicat Dominum: quem qui suavem cibum et dulcem potum haurire neglexerit, judicem patietur, sicut ipse ait: Neque enim Pater judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio . Quod aute
Abbreviated transcription (Latin):
consutum. sapĩam eius cele¬
stem possumus approbare: quia e¬
at de suꝑiori cõtextum. Nostra enĩ
lapiencia hoc est humana: consu¬
itur. Assuitur enĩ cum liberos da¬
mus ad studia gramatias ⁊ tradi¬
mus philosophis: erudimus ut
lapientia in illis que non erat
acquiraturꝰ Domini aũt sapien¬
aa nõ assuta est: non quesita. Non
num cliclicit a magistro: sicut ip̃i
iudei dicunt Quo modo hic litt̾as
nouit: cum nõ didicerit: Et ipse
dict. Mea doctrina non est de hoc
mundo: s eius qui misit me. Hoc
it qd̾ ait. de suꝑiori contextum.
Quo uestimento uł quib om̃ib
uestimentis eccłia catholica semꝑ
amista est: sicut ꝓpheca ait. Afti¬
poregina a dextris tuis: ĩ uestitu

Expanded text:
consutum, sapientiam ejus coelestem possumus approbare: quia erat de superiore contextum. Nostra autem sapientia, hoc est humana consuitur; assuitur enim cum liberos damus ad studia grammaticis, tradimus philosophis, erudimus eos, ut sapientia in illis, quae non erat, acquiratur. Domini autem sapientia non assuta est, non quaesita; non enim didicit a magistro, sicut ipsi Judaei dicunt: Quomodo hic litteras novit, cum non didicerit, et ipse dicat: Doctrina mea non est de hoc mundo, sed ejus qui me misit . Hoc est, quod ait de superiore contextum, quo vestimento, vel quibus omnibus vestimentis Ecclesia catholica semper amicta est, sicut propheta ait: Astitit regina a dextris tuis in vestitu
Abbreviated transcription (Latin):
egimus in libris moysi de
manna uermiculos ꝓcre¬
atos. Digna plane et iusta com¬
paratio. Si quidem de manna
de uirgine ꝓcreatur: quin po¬
cius ipsam mariam mauna
dixerim. quia est subtilis. splẽ¬
dida. suauis ⁊ uirgo⁊ que uelud
celitus ueniens. cunais occͣare
populis cibum dulciorem melle
defluxit. Quem qui edere ac mã¬
ducare neglexerit. uitam ĩ seinz¬
ip̃o hr̃e non poterit: sicut ip̃e do¬
minus ait. nisi quis manduca¬
uerit carnem meam et biberit
sanguinem meum nõ habebit
uitam ĩ semet ip̃o: s pocus ip̃e¬

Expanded text:
egimus et in libris Moysi de manna vermiculos procreatos . Digna plane et justa comparatio. Siquidem de manna de Virgine procreatur. Quin potius ipsam Mariam manna dixerim, quia est subtilis, splendida, suavis et virgo; quae velut coelitus veniens, cunctis Ecclesiarum populis cibum dulciorem melle defluxit, quem qui edere et manducare neglexerit, vitam in semetipso habere non poterit, sicut ipse Dominus ait: Nisi quis manducaverit meam carnem, et biberit meum sanguinem, non habebit vitam in semetipso ; sed po
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ris. In saluatore enĩ oñĩs resurre¬
rimus: om̃s reuiximꝰ om̃s ad celestia
tuͣsmigrauimus Est enĩ ĩ illo xp̃i.
et uoitio Uhi erro porcio mea regnat
regnare me credo. Ubi dominat᷑ san¬
gus ins: me sentio dominari. Ubi glo¬
rificatur caro mea: me głiosum esse
cognosco. Qmͣuis igitur pcc̾or de hac¬
cõmunione gr̃e nõ diffidat: quia ⁊ si
pc̃ca nos ꝓhibent: substancia nos re¬
quirit. Et si delicta ꝓpͥa nos exclud̾t

Expanded text:
atore enim omnes resurreximus, omnes reviximus, omnes ad coelestia transmigravimus; est enim in illo Christi is portio: ubi ergo portio mea regnat, regnare me credo; ubi dominatur sanguis meus, me sentio dominari; ubi glorificatur caro mea, me gloriosum esse cognosco. Quamvis enim peccommunione gratiae non desperet; quia etsi peccata nos prohibent, substantia nos requirit; si delicta propria exclud