comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de tnͣsactis t̾bulationib quid fiet:
Sequit᷑. Intͦibo in domũ tuã ñ mani
factam idẽ cęlestem: in holocaustis. id
ẽ omĩ corruptibilitate c̃sup̃ta. Tunc
enim fiae ꝑfecte holocaustum. qͣndo
corruptibile hoc inducrit ĩ mortali¬
tate: tc̃ fi& sermo qui scͥptus ẽ. Absor¬
ta ẽ mors in uictoria. Uictoria qͣsi ig¬
nis diuinꝰ ẽ: cum absorba& mortẽ nr̃a.
Totum meũ c̃sumat ignis duus. ni¬
chil mei remaneat mͥ: dotũ sic dibi.
Tale holocaustum offerc. xp̃i corpꝰ.
absumit᷑. Ñ remanehit aliqͥd mor¬
tale incarne: neq aliqͥd culpabile
in spũ. In illa domo reddã tͥ uota
niea. que distinxert̃ labia mea: idẽ
p̃ om̃ib aliis eleger̃. me ipsũ scilicoe.
qd uotum p̾fert᷑ om̃ib. Distinctio
quoq in uodis ẽ. ut de accuses.⁊ illũ
laudes. te intelligas creadurã. illũ
creadorem: de cenebͣs illũ illumina¬
dorem. Qͥcqͥd hic distinguimꝰ labiis

Expanded text:
nde transactis tribulationibus, quid fiet? nde transactis tribulationibus, quid fiet? sequitur: 13. Introibo in domum tuam, non manu factam, id est, caelestem. In holocaustis, id est, omni corruptibilitate consumta. Tunc enim fiet perfecte holocaustum, quando corruptibile hoc induerit incorbsorpta est mors in victoria . Victoria quasi ignis divinus est, cum absorbet mortem nostram. Totum meum consumat ignis tuus. Nihil enim remaneat mihi: totum sit tibi. Tale holocaustum offeret Christi corpabsumitur. Non remanebit aliquid mortale in carne, neque aliquid culpabile in spiritu. In illa domo: 14. Reddam tibi vota mea, quae distinxerunt labia mea. Id est, prae omnibus aliis elegerunt, meipsum scilicet, quod votum praefertur omnibus. Distinctio quoque in votis est, ut te accuses, et illum laudes. Te intelligas creaturam, illum creatorem: te tenebras, illum illuminatorem. Quicquid hic distinguimus labiis,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽin hac uita. Certe uidet᷑ aqͣ ignẽ
extinguere: ⁊ ignis uidr aqͣm. sic¬
care. lstȩ ipse tẽptationes st̃: quib
abundat hȩc uita. Ignis urit: aqͣ
corrumpit. Utrunq metuendũ
ẽ: ⁊ ustio tͥbulationis. ⁊ aqͣ corrup¬
tionis. Qnͣdo st̃ res anguste. ⁊ aliqͣ
quȩ infelicitas dđr in hoc mundo:
bundantia scłaris circ̃fluit: qͣsi aqͣ
est. uide ne de ignis exurat: ne de a¬
teris in fornacem: ut firmet᷑ qd̾ forma¬
tum ẽ. uas gͦ igne firmatum: aqm ñ
timet. Uas gͦ si solidatum igne ñ fũit.
tanqͣm lutũ aqͣ soluetur. Prima gͥ ui¬
ce ignis. postea ablato timore metuẽ¬
dum ẽ: ne felicitas corrumpat. Cum
autẽ de ignis crepare ñ fec̾it.⁊ in aqm
ñ mergeris. s enatau̾is: ꝑ disciplinã
tͣnsiens ad requiem. ⁊ tnͣsiens ꝑ ignẽ
⁊ aqm. induceris in refrig̾ium sem¬
pit̾mim. Eduxisti inqͥt id ẽ educes:
p̃t̾itum enim posuit ꝓ fut᷑o. Spc enĩ¬
ꝓpħiȩ sic nouit fut᷑a. ut p̃t̾ita. Dem¬

Expanded text:
a ignem exstinguere, et ignis videtur aquam siccare. Ita et ipsae tentationes sunt, quibus abundat haec vita. Ignis urit, aqua corrumpit: utrumque metuendum; et ustio tribulationis, et aqua corruptionis. Quando sunt res angustae, et aliqua quae infelicitas dicitur in hoc mundo, bundantia secularis circumfluit, quasi aqua est. Vide ne te ignis exurat, ne te ateris in fornacem, ut firmetur, quod formatum est. Vas ergo igne firmatum aquam non timet. Vas ergo si solidatum igne non fuerit, tanquam lutum aqua solvetur. Prima igitur vice ignis. Postea ablato timore, metuendum est ne foelicitas corrumpat. Cum autem te ignis crepare non fecerit, et in aquam non mergeris, sed enataveris per disciplinam, transiens ad requiem, et transiens per ignem et aquam, educeris in refrigerium sempiternum. Eduxisti inquit, id est, educes: praeteritum enim posuit pro futuro. Spie sic novit futura, ut praeterita. Dei
Abbreviated transcription (Latin):
uirtudes ⁊ miracła cum crede debu¬
issent. in creduli remanser̃. Mentici
st̃ aut̃ falsũ destimoniũ de xp̃o di¬
cendes. corpꝰ eius de sepulchro furatũ
affirmantes: resurrectionc̃ negan¬
des. & ualde notandum ẽ. qd̾ cum
dic̾ae m̃tientur: c̃tinuo addidit tͥ
id ẽ ad ꝓfectum tuũ. Mendaciũ
enim uideoꝵ ad comm̃dandam mł¬
tam podentiam tuam ualebat. Qrͣe
solent immici nr̃i m̃tiri: ut potũ
tiam cuiꝰq minuant. de qͦ m̃tiunt᷑.
Tibi inqͥt contͣ accidit. Nlam minus
apparer&e potentia tua: si tͥ illi nõ

Expanded text:
virtutes et miracula cum credere debuvirtutes et miracula cum credere debuissent, increduli remanserunt. Mentiti sunt autem, falsum testimonium de Christo dicentes: corpus ejus de sepulcro furatum affirmantes : resurrectionem negantes. Et valde notandum est, quod cum diceret, Mentientur, continuo addidit tibi, idest, ad profectum tuum. Mendacium enim Judaeorum ad commendandam multam potentiam tuam valebat. Quare stiam cujusque minuant de quo mentiuntur. Tibi, inquit, contra accidit. Nam minus appareret potentia tua, si tibi illi non
Abbreviated transcription (Latin):
bilia: Qa cecitas ex parte in isrł fac̾¬
ta ẽ: ut plenitudo gñtium int̾ree.
Magis gͦ t̾rcamini: qͥa uidetis ramos
nat᷑ales amputari. Iudei enĩ qͥ per
patͥarchas uener̃: de carne abrahȩ na
tist̃. & quid ait apłs : S dicis. fracti
st̃ rami. ut ego inserar: bene. P pt̃ in¬
credulitatem fracti st̃. Ti aut̃ in qͥt
fide stas. Noli altum saꝑe. s time.
Si enim ds nat᷑alib ramis ñ pepcit.
neq tͥ parcae. Attendiido gͦ ramos
fractos. ⁊ de insertum. noli extolli suꝑ
ramos fractos: s magis dicite dõ ꝗͣ
t̾ribilia st̃ oꝑa tua dñe. Time illum
int̾ribilib oꝑib suis ⁊ noli suꝑbire
qr te in altum uocauit: ne tͥ ñ parcat
qui ramos nat᷑ales abscidit. Quorũ
abscisio demonstrat᷑: cum subdicur.
In multicudine uirtucis tuę. id ẽ in
multis uircutib ⁊ miracłis. m̃tient᷑
tibi inimicitui. id ẽ uidei: qui p̃roga¬
due dicendi st̃ inimici. & ex hoc ma¬
gis digne̾ reꝓbatione fuer̃: qr int̾̃ toc

Expanded text:
lia? Quia caecitas ex parte in Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret . Magis ergo terreamini, quia videtis ramos naturales amputari. Judaei enim, qui per Patriarchas venerunt, de carne Abrahae nati sunt. Et quid ait Apostolus? Sed dicis, Fracti sunt rami, ut ego inserar: Bene. Propter incredulitatem fracti sunt: tu autem inquit fide stas. Noli altum sapere, sed time. Si enim Deus naturalibus ramis non pepercit, neque tibi parcet . Attendendo ergo ramos fractos et te insertum, noli extolli super ramos fractos, sed magis: Dicite Deo, Quam terribilia sunt opera tua, Domine. Time illum in terribilibus operibus suis, et noli sperbire, quia te in altum vocabit: ne tibi non parcat, qui ramos naturales abscidit. Quorum abscisio demonstratur, cum subditur: In multitudine virtutis tuae, idest, in multis virtutibus et miraculis. Mentientur tibi 320 inimici tui, idest Judaei, qui praerogative dicendi sunt inimici. Et ex hoc magis digni reprobatione fuerunt, quia inter tot
Abbreviated transcription (Latin):
suã. idẽ utꝑseuerant̃ oremꝰ nos. ⁊ per¬
seu̾ant̾ misereat᷑ ipse. Multi enim
languesct̃ in orando.⁊ cũ in nouita¬
de suȩ c̃uersionis feruentes sint: pꝰca
frigide & negligent̃ securi fiunt.
Pt grescit animꝰ. int̾rũpit᷑ oratio:
dormis tu. uigilat hostis. dempta¬
tiones exc̃scunt. ꝓpt̃ea p̃cepit dñs.
qͥa oport& semꝑ orare. ⁊ ĩqm̃ defi¬
cere. Ergo ñ deficiamus in orando
securi de ꝓmissione: qͥa si differt⁊
ñ ausert. & pio affectu dicam᷑.
illuminadiõe utriꝰq ppłi. scilicae ui¬
doꝵ ⁊ gentium quȩ fut᷑a erat ꝑ xp̃m.
dib dĩ. Uel in ymnis. id ẽ int̾ illos
qui ꝑ excellũtiam uocant᷑ ymni.
Intellex̃ enim ꝓpħa dm̃ eẽ laudãdũ
de illuminadione qmͣ dat᷑us erat
mundo: de qͣ om̃s debemꝰ cũ sũmo
studio laudare. hoc enim indendit
ãmonere ps̃: qui nos dirigit in finẽ.
In pͥma parte p̃catur illuminatio¬
nem. In scda parte quȩ incip̃. Con¬

Expanded text:
remus nos, et perseveranter misereatur ipse. Multi tamen languescunt in orando, et cum in novitate suae conversionis ferventes sint, postea frigide et negligenter securi fiunt. Pigrescit animus, interrumpitur oratio. Dormis tu, vigilat hostis, tentationes excrescunt. Propterea praecepit Dominus, quia oportet semper orare, et nunquam deficere . Ergo non deficiamus in orando, securi de promissione: quia si differt, non aufert. Et pio affectu dicamus:illuminatione utriusque populi, scilicet Judaeorum et Gentium, quae futura erat per dibus Dei: vel in hymnis, id est, inter illos, qui per excellentiam vocantur hymni. Intellexit enim propheta Deum esse laudandum de illuminatione, quam daturus erat mundo: de qua omnes debemus eum summo studio laudare. Hoc enim intendit admonere psalmus, qui nos dirigit in finem, In prima parte precatur illuminationem. In secunda parte quae incipit, Con
Abbreviated transcription (Latin):
num ẽ. ut c̃sidemus nos ẽẽ peccato
res. ⁊ sic tołemus impositos suꝑ capi¬
digne patim᷑. Qͥd enim indigne pa¬
t̾is. qd̾ fecit qui iustus ẽ : Posuistitͥ¬
d̾s cum ista fac̃: ne mecuas. pader ẽ.
nunqͣm sic seuit ut ꝑdat. Qnͣdo
male uiuis: si parcit. pl irascitur.
Omĩno iste tͥbulationes flagella st̃
corrigñtis: ne sit sendentia puniẽ¬

Expanded text:
num est ut consideremus nos peccatores esse, et sic toleremus impositos super capidigne patimur. Quid enim indigne pateris quod facit qui justus est? Posuisti trDeus, cum ista facit. Ne metuas, pater est. Nunquam sic saevit, ut perdat. Quando male vivis, si parcit, plus irascitur. Omnino istae tribulationes flagella sunt corrigentis, ne sit sententia punien
Abbreviated transcription (Latin):
buneccłia. Pocestadem eiꝰ timece:
miscdiam eiꝰ amade: nec sic de mĩa¬
eiꝰ p̃sumatis. ut potestatẽ condẽna¬
tis. Nec sic potestatẽ timeatis: ut
de miscdia desꝑetis. Ad ciꝰ potesta

Expanded text:
esia. Potestatem ejus timete, misericordiam ejus amate. Nec sic de misericordia praesumatis, ut potestatem contemnatis; nec sic potestatem timeatis, ut de misericordia desperetis. Apud illum potesta
Abbreviated transcription (Latin):
sio ꝯtinetur: cum ꝓpħa cõmemoran¬
do que gerit. ad doctrinã nos gestoꝵ
similium instituit: motu corporei
orgam nr̃i ad pios officioꝵ usus tẽꝑ¬
ato. At uͦ cum canticũ. tantũ inti¬
tulo psalmi p̃ponit᷑. scientia in eo
spũał.⁊ intelligñtia celestis intel¬
ligit᷑: quãuis ꝑ cognitionẽ sapĩe
ꝯsequit᷑. cũ ñ cõmemoratis fidei
oꝑib. solam doctrinã ꝑfecte ded̾o
cognitionis ostendit. Non enim
statim omĩs scĩa in bono oꝑe est:
neq rursum omẽ opꝰ bonũ uerã
scientiam ꝯsequit᷑. Ob qđ ⁊ illudq̾¬
in t̾cio sr̃seͥptionum gn̾e ẽ. Candic̃
ficientia scientiȩ doctrina c̃nngit᷑.
Priꝰ enim in bonis oꝑib uiuendũ ẽ.
ut ꝑfecta eã possit que deĩceps suc¬
cedit diuini sacͣm̃di esse cognitio:
scđm id qd̾ dictum ẽ. desidasti sa¬
pĩam.serua mandata: ⁊ dñs p̃sta¬

Expanded text:
sio continetur. cum propheta commemorando quae egerit, ad doctrinam nos gestorum similium instituit, motu corporei organi nostri ad pios officiorum usus temperato. At vero cum Canticum tantum in titulo praeponitur, scientia in eo spiritalis, et intelligentia coelestis arcani, quam quis per cognitionem sapiestit: cum non commemoratis fidei operibus solam doctrinam perfectae de deo cognitionis ostendit. non enim statim omnis scientia in bono opere est; neque rursum omne opus bonum ueram scientiam consequitur. ob quod ionum genere est, Canticum ficientiae, scientiae doctrina conjungitur. Prius enim in bonis operibus vivendum est: ut perfecta possit ea quae deinceps succedit, divini sacramenti esse cognitio, secundum id quod dictum est: Desiderasti sapientiam? Serva mandata, et Dominus praesta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥetates. intelligñtiam psalmoꝵ q̃re
sicȩ comꝑationis aptum ẽ. Quȩ uͦ sr̃¬
scͥptiones. q̃ aut res gestas scd̾m hys¬
torias significant: aut tp̃ra. aut di¬
es. aut aliud aliquid complexȩ sũt:
łex int̃p̃tatione noĩum. ł ex cõꝑa¬
tione gestoꝵ. ł ex ꝯsimiliũ speciȩ: ex
quib reb ꝑsmꝰ ꝯsistat ostñdunt:
ut sicubi ẽ. ꝓ ãie salb̾ti. aut ꝓ occul¬
tis filii. aut ꝓ die octaua ꝑ corpora¬
lem sr̃scͥptionẽ significõnẽq sp̃alis
psm̾i intelligat᷑ editio: uł cũ illiꝰ dd̾.

Expanded text:
proprietates intellegentiam psalmorum quasicae conparationis aptatum est. eos uerscriptiones, quae aut res gestas secundum historiam significant, aut tempora, aut dies, aut aliud aliquid complexae sunt, vel ex interpretatione nominum, vel ex comparatione gestorum, vel ex consimilium specie, ex quibus rebus psalmus consistat ostendunt: ut sicubi est pro die sabbati, aut pro occultis filii, aut pro die octava; per corporalem superscriptionum significationem spiritalis psalmi intelligatur editio: vel c
Abbreviated transcription (Latin):
copia illa congeste uarietatis in unr̃¬
eligere: aut ingentis laboris aptam
& congruam clauẽ aꝑiendi. uniꝰ cuiꝰq
adit᷑ inuenire: qͥa ratio & qͣlitas nõ
sinat ñ suas claues claust̾s disparib
congrua claue pandamꝰ. Iste lib̾ ap̃¬

Expanded text:
copia illa congestae in unum uarietatis copia illa congestae in unum uarietatis eligere, aut ingentis laboris, aptam et congruam clauem aperiendi uniuscuiusque aditus inuenire, quia ratio et qualitas non sinat, non suas claues claustris disparibus congrua claue pandamus. PSALMUS P
Abbreviated transcription (Latin):
In diapsalma uͦ qđ int̾iectum pluri¬
mis psalmis ẽ. cognoscendũ ẽ. de mu¬
tatione aut ꝑsone. aut sensꝰ. aut sub¬
ꝯu̾sione metri musici inchoari: ut
sicubi diapsalma int̾cesserit. aut
aliquid aliud dici. a. it ⁊̃ ab alt̾o dici.
aut in alt̾o artis musicȩ modulo cã¬
tari indelligñdũ sit. De ꝑsonis aut
sensib uͥ diapsalma ĩtcede reꝑiemꝰ. rõem
asserere temptabimꝰ. cet̾um modi
musici disciplinã ꝯseruare. tnͣslatio
greca ⁊ latina ñ potuit. Hec aut̃ in
ciant: nc̃ festinemꝰ ad ipsam psalmoꝵ
telligñtie aꝑiendꝰ sit. Nam lib̾ oĩs
simił ẽ urbi pulchrȩ atq magnȩ.
cui plures edes diu̾seq sint: quaꝵ
fores ꝓpriis clauib diu̾sisq clau¬
dantur: q̃ cum unũ in locũ conges¬
te ꝑmixtȩq sint. uolenti unam¬
qͣmq edem aꝑire. maximã ignaro
afferant difficultatẽ. ut claues uniꝰ¬
cuiꝰq edis inueniat: sitq aut fami¬
liaris scientiȩ cognitã clauẽ cito ex

Expanded text:
tum plurimis Psalmis est, cognoscendum est, demutationem aut personae, aut sensus sub conversione modi musici inchoari: ut sicubi diapsalma intercesserit, cut aliquid aliud dici, aut etiam ab altero dici, aut in altero artis musicae modulo cantari intelligendum sit. De person is ac sensibus, ubi diapsalma intercederadferre temptabimus. ceterum modi musici disciplinam conseruare translatio graeca et latina non potuit. hsec autem in atem festinus ad ipsam psalmorutellegentise aperiendus sit. nam liber omnis similis est urbi pulchrae atque magnae, cui plures aedes diuersaeque sint, quarum fores propriis clauibus diuersisque claudantur: quae cum unum in locum congestae permixtaeque sunt, uolenti unamquamque aedem aperire maximam ignaro adferant difficultatem, ut clauem uniuscuiusque aedis inueniat: sitque aut familiaris scientiae, cognitam clauem cito ex
Abbreviated transcription (Latin):
nunꝗͣ deficiamus: s fiducialit̃ torm̃¬
ta ꝑcͣrendes ȩt̃nam a dõ sꝑemus remu¬
uerationem:⁊ irreuocabilẽ ꝑseq̃nti¬
um damnationẽ credam᷑. Hoc ẽ qd̃
Inder que audem adu̾sa sꝑauid. &
quid de sua lib̾atione. ⁊ de sua liba¬
sꝑando obtinuerit. in pͥorib partib
psalmi manifeste. p̃mitcit. E orat
ꝑse ne deficiat in. passione. ⁊ ꝓre
surrectione sua & głificatione. agit
etiam de repulsione uideoꝵ in pre¬
senti. ⁊ de dãnatione ȩt̃na. ⁊ de assũp¬
dione gentium.⁊ de głificatione fide

Expanded text:
ciamus: sed fiducialiter tormenta percurrentes, aeternam a Deo speremus remunerationem, et inrevocabilem persequentium damnationem credamus. Hoc est, quod Inter quae autem adversa speravit, et quid de sua liberatione, et de asperando obtinuerit, in prioribus partibus psalmi manifeste promittit. Et orat pro se, ne deficiat in passione: et pro resurrectione sua, et glorificatione. Agit etiam de repulsione Judaeorum praesenti, et de damnatione aeterna, et de assumtione Gentium, et de glorificatione fide
Abbreviated transcription (Latin):
culi. Remissa arcba dñi a
philisteis. ⁊ reducta in ierłm.
cum ꝓhib̾et᷑ a nathan ꝓpħa. ne fa¬
c̾et domum dñi qr uir sangnum
erat: fec̃ tab̃nacłm dedentoriis in
quo repon̾& archam dĩ. Quo c̃sũ¬
mado. inuitauit multos ut ad dẽ¬
plum illud uenirẽ: ñ uacuis ma¬
nib. s ut ibi adductas hostias un¬
molarent. & pꝰ hanc consũmati¬
lius cab̃nacłi figura erat. Qđ sciẽs
esdras. ꝓpħa dd intellexisse. sic in¬
dicdauit. Qui titłs sic legit᷑. Psm
iste c̃uenit dauid. ꝓpħȩ qui hiclo¬
quit᷑. ꝓs dico habitus in c̃sũma¬
tione tab̾nacli. idẽ in c̃sidatione cõ¬
sũmationis eccłe. Hanc recte tab̃̾na¬
cłm appellamꝰ: quia hic in ea tanꝗͣ
intab̃nacło militamꝰ. Ipsa ẽ in hoc
psino mat̾ia. Negocium ꝓpħȩ sub ꝑ¬
sona eccle ẽ ostendẽ. qͦmͦ tab̃nacłm¬

Expanded text:
ni a Philistaeis, et reducta in Jerusalem, cum prohiberetur a Nathan propheta ne faceret domum Domini, quia vir sanguinum erat: fecit tabernaculum de tentoriis, in quo reponeret arcam Dei . Quo consummato, invitavit multos, ut ad templum illud venirent : non vacuis manibus, sed ut ibi adductas hostias immolarent. Et post hanc consummatilius tabernaculi figura erat. Quod sciens Hesdras propheta David intellexisse, sic intitulavit. 125 Qui titulus sic legitur. Psalmus iste convenit David prophetae, qui hic loquitur. Psalmus dico, habitus in consummatione tabernaculi, id est, in consideratione consummationis Ecclesiae. Hanc recte tabernaculum appellamus, quia hic in ea tanquam in tabernaculo militamus. Ipsa est in hoc psalmo materia. Negotium prophetae sub persona Ecclesiae est, ostende
Abbreviated transcription (Latin):
dum: ꝗ̃ admod̾u medicꝰ egͦtum. E c̃¬
firmasti me. dando ĩmortalitadem
⁊ impassibilitadẽ: in c̃spectu tuo.in
maiestate.⁊ diumitate dua in et̾nũ.
Qa rp̃c resurgens ex mortius iam ñ
morit᷑. mors illi ultͣ ñ dñabit᷑. Coce

Expanded text:
dum, quemadmodum medicus aegrotum. Et codum, quemadmodum medicus aegrotum. Et confirmasti me, Dando immortalitatem et impassibilitatem. In conspectu tuo. In majestate et divinitate tua. In aeternum. Quia Christus resurgens ex mortuis jam non moritur, mors illi ultra
Abbreviated transcription (Latin):
si filius di es. descende c̃e cruce. Nõ
descedebat qui pot̾at. ñ impotñtiã
demonstrabat: s pacientiam doce¬
bat. Si enim hȩc illis dicentib decru¬
ce descend&. his qͣsi insultantib ces¬
sisse uidet᷑. ⁊ uictus obꝓbria dolerare
ñ potuisse credet᷑. Magis mnansit inqu¬
ce illis insultantib: fixꝰ illis nutan¬
tib. Id̾o enim caput agitabant: qi
capiti ñ herebant. Docuit nos pla¬
ne patientiam. Nam qd̃ ẽ fortuis
fec̃: qui noluit fac̾e qd̾ indei ꝓuoca¬
bant. Al ulto ẽ enim podentius de
sepulchro resurg̾e: qm de crucede¬
scende. Qm̃ ñ gaudebit inimicus
m̃s suꝑme. Gauisi st̃ gͦ. s resurrex
.xͦ. glificat᷑ ẽ xp̃s. Uident mͦ in noĩe
eiꝰ ꝯuerti genꝰ humanũ: mͦ insultũ.
mͦ cap̃ agitent̃. ĩmo iam caput figil.
Me autẽ ꝓpt̃ innocentiã suscepisti.
Me flagellatum sñ merito. occisum
si debito. ꝓpt̃ innocentiã. ꝓpt̃ in degͥ¬
tatem. sine peccato. suscepisti sanan¬

Expanded text:
Si Filius Dei est, descendat de cruce . Non descendebat qui poterat: non potentiam demonstrabat, sed patientiam docebat. Si enim haec illis dicentibus de cruce descenderet, quasi insultantibus cessisse videretur, et victus, opprobria tolerare non potuisse crederetur. Magis mansit in cruce illis insultantibus, fixus illis nutantibus. Ideo enim caput agitabant, quia capiti non haerebant. Docuit nos plane patientiam. Nam quod est fortius, fecit, qui noluit facere quod Judaei provocabant. Multo est enim potentius de sepulcro surgere, quam de cruce descendere. Quoniam non gaudebit inimicus meus super me. Gavisi sunt ergo, sed resurr glorificatus est Christus. Vident modo in nomine ejus converti genus humanum: modo insultent, modo caput agitent, imo jam caput figant. 13. Me autem propter innocentiam suscepisti. Me flagellatum sine merito, occisum sine debito, propter innocentiam, propter integritatem, sine peccato, suscepisti sanan
Abbreviated transcription (Latin):
do suam lib̾acionẽ. deinde ꝑseqñ¬
tium conu̾sionẽ. In scda. cxultãt
in dño & magnificant eũ. ad ul¬
timum pauꝑtatẽ & egestatẽ suã
comm̃dant ad exemplũ cet̾oꝵ.
& exinde adiudos a d̾o se insinu¬
ant & lib̾atos. Intendt̃ aut̃ exhor¬
tari qͦsq ut conu̾tant᷑ ad dm̃. &
securos redde de et̃no bono. & si
urgeant᷑ a malis. atq in his ñ dif

Expanded text:
Deo suam liberationem, deinde persequentium conversionem. In secunda exultant in Domino, et magnificant eum. Ad ultimum paupertatem et egestatem suam commendant, ad exemplum caeterorum: et exinde adjutos a Deo se insinuant, et liberatos. Intendunt autem exhortari, quosque, ut convertantur ad Deum, et securos reddere de aeterno bono, etsi urgeantur a malis, atque in his non dif
Abbreviated transcription (Latin):
siue cuilibae iusto in tͥbulatiõe
posito. in rememoratione. id est
in c̃sidatione rememorationis.
mor enim saluationis & bñficioꝵ
psalmo monstratũ ẽ. secͣus petit
lib̾ari. lic& multis malis urgeat᷑.
Est gͦ in hoc psalmo uox tͥbulatoꝵ
int̾ passiones ꝑiclitantiũ. s de suo
capide p̾sum̃tium. Ipsi st̃ mat̾ia

Expanded text:
sive cuilibet justo in tribulatione posito, in rememoratione, id est, in consideratione rememorationis, mor enim salvationis et etiam benpsalmo monstratum est? securus petit liberari, licet multis malis urgeatur. Est ergo 352 in hoc psalmo vox tribulatorum inter passiones periclitantium, sed de suo capite praesumentium. Ips
Abbreviated transcription (Latin):
ad iusticiam om̃i credenti. Iui
credimus. qͣndo incipimꝰ uiã bonã
ingredi: ipsum uidebimꝰ qͣndo per¬
uenerimꝰ. E id̾o ipse finis. Psalmus
constitutꝰ ẽ ad laudandum dm̃. Ee
qͥa in his u̾sib psallitur do. idõ ñ un¬
merito appellatur psalmꝰ. textus hꝰ
oꝑis. Psalmus autẽ ex motu digidoꝵ.
& consonantia uocis solebat fieri. ꝑ¬
cutiebat cordas: resonabat organũ:
⁊ cum organo parit̃ ipse u̾ba canebat.
Hoc significat: qr in nob̾ consonare
debent bona oꝑatio. ⁊ laudatio. Ad
hoc nos hortatur iste psalmꝰ qͥ inscͥ¬
bitur dd: qui ꝑsonam den& ecclȩ ł¬
cuiꝰcunq ꝑfectȩ anime. Igit᷑ uir sc̃s
intendit in hoc psalmo nos cõmo¬
nere. ut huiꝰ exilii mala. suo exẽplo
continue deploremus : ad uisionẽ
celestis gr̃e ardñter anhelemꝰ. ⁊ ore¬
mus ne in mortifera peccata corru¬
amus ⁊ ne diabolo nob̃ insultandi
occasionẽ demus. ⁊ de hac constan¬
dia ñ nob̃ s dõ grãs referamus. In

Expanded text:
ad justitiam omni credenti . Illi credimus, quando incipimus viam ponam ingredi. Ipsum videbimus, cum pervenerimus. Et ideo ipse finis Psalmus constitutus est ad laudandum Deum. Et quia in his versibus psallitur Deo: ideo non immerito appellatur psalmus, textus hujus operis. Psalmus autem. ex motu digitorum et consonantia vocis solebat fieri. Percutiebat chordas, resonabat organum, et cum organo pariter ipse verba cantabat . Hoc significat quod in nobis consonare debent bona operatio, et laudatio. Ad hoc nos hortatur iste psalmus, qui inscribitur David, qui personam tenet Ecclecumque perfectae animae. Igitur vir sanctus intendit in hoc psalmo nos commonere, ut hujus exilii mala suo exemplo continue deploremus, et ad visionem coelestis gloriae ardenter anhelemus: et oremus, ne in mortifera peccata corruamus, et ne diabolo nobis insultandi occasionem demus: et de hac constantia, non nobis, sed Deo gratias referamus. In
Abbreviated transcription (Latin):
scło:. qd̃ post hoc tp̃s quod septem die¬
bus uoluit᷑. dabit᷑ scĩs. Agitur autẽ
in hoc psalmo de scõꝵ defecꝰtu. ⁊ di¬
minutione ueritatis. de aduentu xͥ.
⁊ claritate diuinȩ eloqñtiȩ: de salu¬
sc̃s uidens mundũ positũ in malig¬
nitate: i nos in multis constitudos mi¬
seriis: formam orandi nob̃ ꝓponere
intendit: qͥtinꝰ suo exemplo. sic ꝑtẽ¬
poralia tͣnseamus. ut ad ȩt̾nam uitã
ꝑtingamus. Ait ergo.

Expanded text:
od post hoc tempus quod septem diebus volvitur dabitur sanctis. Agitur autem in hoc psalmo de sanctorum defectu, et diminutione veritatis, de adventu Christi et claritate divinae eloquentiae, de salusanctus videns mundum positum in malignitate , et nos in multis constitutos miseriis, formam orandi nobis proponere intendit: quatenus suo exemplo, sic per temporalia transeamus, ut ad aeternam vitam pertingamus. Ait ergo:
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃: sine corruptione simulationis.
Multi enim p̃dicant ueritatẽ ñ caste.
quia uendunt illã p̃cio cõmodita
audẽ argñto igne examinato com¬
ꝑant᷑: qr sicut argentũ examinatur
igne. ut purum ⁊ clarũ sit: ita nimi¬
rum diuina eloquia igne scĩ sp̃s sũt
psalmista alibi dic̃. Ignitũ eloqͥum
duum uehem̃t᷑. Recte audẽ ꝓbatum

Expanded text:
ino sine corruptione simulationis. Multi enim praedicant veritatem non caste, quia vendunt illam pretio commoditatautem argento igne examinato comparantur, quia sicut argentum examinatur igne, ut purum et clarum sit: ita nimirum divina eloquia igne Sancti Spiritus sunt Psalmista alibi dixit, Ignitum eloquium tuum vehementer . Recte autem probatum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatur. Qđ purgatũ ẽ septuplũ:
ꝑtimorem di. ꝑ pietatẽ. ꝑscientiã.
ꝑ fortitudinẽ. ꝑ consilium. ꝑ indel¬
lec̾tum. ꝑ sapientiam. Septẽ st̃ &̃
beatitudinis gͣdus: qͦs in eodẽ sermo¬
ne quem habuit in monde dñs exe¬
quitur. Beati pauꝑes sp̃ũ. beati mides.
beati lugentes. beati qui esuruĩt &
situint iusticiam. benti miscđes. be¬
ati mundo cordẽ. beati pacifici. De
quib septem sententiis dotũ illum
sermonẽ ꝓlixum. ꝓductũ esse ani¬
madu̾ti potest. Nam octaua uͥ dictũ
ẽ. beati qui ꝑsecudionẽ padiunt᷑ ꝓpt̃
iusticiam: ipsum ignẽ significat. qͦ
septẽplicit᷑ ꝓbatur argentũ. Qͥd aut̃
aduentus xp̃i cum examinato eloqͥo
ꝓfecerit: ostñditur cum subinfert᷑.¬
Ti dñe seruabis nos: ⁊ custodies nos
agn̾atione hac in et̃nũ. A generatio¬
ne hac pͣua ⁊ ꝑu̾sa nos custodies: ne
uita eoꝵ ⁊ morib corrũpam᷑. & ser¬
uabis in ęt̃num: ut dec̃ in ꝑpetuum

Expanded text:
septuplum, per timorem Dei, per pietatem, per scientiam, per fortitudinem, per consilium, per intellectum, per sapientiam . Septem sunt etiam beatitudinis gradus, quos in eodem sermone quem habuit in monte, Dominus exequitur. Beati pauperes spiritu, Beati mites, Beati lugentes, Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, Beati misericordes, Beati mundo corde, Beati pacifici . De quibus septem sententiis totum illum sermonem prolixum productum esse animadverti potest. Nam octava, ubi dictum est, Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam, ipsum ignem significat, quo septempliciter probatur argentum. Quid autem adventus Christi cum examinato eloquio perfecerit, ostenditur, cum subinfertine, servabis nos, et custodies nos a generatione hac in aeternum. A generatione hac prava et perversa nos custodies, ne vita eorum et moribus corrumpamur: et servabis in aeternum, ut tecum in perpetuum
Abbreviated transcription (Latin):
uerba tantum ꝑtinent: nã de reꝓbis
subiunctum ẽ. In circuitu impii ã¬
bulant: scdm altitudinẽ tuam mul¬
diplicasti filios hominũ. Bene in cir¬
cuitu impii ambulare dicunt᷑: qr
in tp̃ralium rerũ cupiditate rotan¬
tur: quȩ septẽ dierũ repetito circui¬
du. tanqͣm rota uoluitur. E id̾o ñ
pueniunt in octauũ. id ẽ in ȩt̃¬
num: ꝓ qͦ iste psalmꝰ intdicłatus est.
Ita & ap̃ salomonẽ dr̃. Uentilator
ẽ enim rex sapiens impioꝵ:⁊ ĩmit¬
t& illis rotam maloꝵ. Est ⁊ in tꝑa¬
lib multiplicatio: que au̾tit abo¬
nitate dĩ. Unde corpus qđ corrũꝑi¬
tur aggrauat aiãm: & depͥmit t̾re¬
na inhabitadio sensum multa co¬
gitantẽ. Multiplicant᷑ audẽ iusti

Expanded text:
is subjunctum est, 9. In circuitu impii ambulant: secundum altitudinem tuam multiplicasti filios hominum. Bene in circuitu impii ambulare dicuntur: quia in temporalium rerum cupiditate rotantur, quae septem dierum repetito circuitu, tanquam rota volvitur: et ideo non perveniunt in octavum, id est, in aetnum, pro quo iste Psalmus intitulatus est. Ita et apud Salomonem dicitur: ventilator est enim rex sapiens, impiorum: et immittet illis rotam malorum. Est et in temporalibus multiplicatio, quae avertit a bonitate Dei. Unde corpus quod corrumpitur aggravat 59 animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Multiplican
Abbreviated transcription (Latin):
ueritates dici posst̃̾. sic̃ ab una facie.
multe in specłis imagines apparent.
Ubi autẽ deficit ueritas: ibi necesse ẽ
abund& uanitas. Unde ⁊ sequit᷑. Ua¬
na locuti sunt unꝰ quisq ad ꝓximũ
suum: labia dolosa in corde &e corde
oport& intelligi: quia nemo ẽ cum qͦ
sit oꝑandum malũ. E dilectio ꝓrrum
malum ñ oꝑatur. Qd bis ait. in corde
⁊ corde: duplex cor significat. Exhis
gͦ uerbis ostenditur. filios hominum
ita eẽ a ueritate diminudos. ut uani¬
tati ⁊ dupplicitati ⁊ falsitati student
deseruire. Cuiꝰ uanitatis disꝑsionẽ
⁊ destructionẽ. ꝑ aduentum xp̃i futu¬
ram orando ⁊ ꝓpħando denunciat:
cum subiungit. Disꝑdat dñs uniu̾¬
sa labia dolosa: ⁊ linguã magnilo¬
put&e. sic̃ ait apłs: in om̃em aiãm
opantis malum. Lingua magnilo¬
qua ẽ. lingua alta ⁊ suꝑba loquens
Hec omiã uerba competunt supbis
dñi uidĩ appetant: dñirm magist᷑¬
tus suꝑ se despiciant. magnifice lo¬

Expanded text:
veritates dici possunt: sicut ab una facie multae in speculis imagines apparent. 3. Ubi autem deficit veritas, ibi necesse est abundet vanitas. Unde et sequitur: Vana locuti sunt unusquisque ad proximum suum: labia dolosaoportet intelligi, quia nemo est cum quo sit operandum malum. Et dilectio proximi malum non operatur . Quod bis ait, in corde et corde, duplex cor significat. Ex his ergo verbis ostenditur, filios hominum ita esse a veritate diminutos, ut vanitati et duplici falsitati studerent deservire. Cujus vanitatis dispersionem et destructionem per adventum Christi futuram, orando et prophetando denunciat, cum subjungit: 4. Disperdat Dominus universa labia dolosa, et linguam magniloputet: sicut ait Apostolus, In omnem animam operantis malum . Lingua magniloqua est lingua alta et superba loquens. Haec autem verba competunt superbidomini videri appetant: dominium magistratus super se despiciant: magnifice lo
Abbreviated transcription (Latin):
inopes ⁊ pauꝑes. idẽ inopia ⁊ pauꝑta¬
de bonoꝵ spũalium egentes: filium
suum dignatꝰ ẽ mittere. Inde autẽ
incipit sermo eiꝰ ap̃ matħm in mon
iunxit. Ponam in salutari: fiduciałs
agam in eo.Ñ dixit quid ponere.s
quia in salutari dixit. id ẽ in xp̃o.
in eo posuisse. qd̃ ad miseriam in¬
opum auferendã. ⁊ gemitũ pauꝑ¬
um c̃solandũ ꝑtin&. In eo etiã fi¬
ducialit̃ egit: iuxta illud in eugłio.
Erat enim docens eos tanqͣm potesta¬
tem habens: ñ sic̃ scribe eoꝵ. De cuiꝰ
potestate daniel sic locutus ẽ. Uide¬
bam inqͥt in uisu noctis: ⁊ecce in nu¬
bib celi filius hominis uemẽbat:
⁊ ipsi datꝰ ẽ pͥncipatus ⁊ honor ⁊ reg¬

Expanded text:
inopes et pauperes, id est, inopia et paupertate bonorum spiritualium egentes, Filium suum dignatus est mittere. Inde autem incipit sermo ejus apud Matthaeum in montde secutus adjunxit, Ponam in salutari, fiducialiter agam in eo. Non dicit quid poneret. Sed quia in salutari dixit, id est, in in eo posuisse, quod ad miseriam inopum auferendam, et gemitum pauperum consolandum pertinet. In eo etiam fiducialiter egit, juxta illud in Evangelio: Erat enim docens eos tanquam potestatem habens , non sicut scribae eorum . De cujus potestate Daniel sic locutus est, Videbam inquit in visu noctis, et ecce in nubibus caeli filius hominis veniebat Et ipsi datus e
Abbreviated transcription (Latin):
a filuis hominum. Ad illd̾ tp̃s
uidet᷑ ꝓspicere. quo ñ erat dux. neq
erat in ocłis suis faciebat. Unde in
oseȩ dr̃. Dieb multis sedebunt a¬
cipe. sine sacͥficio. sine altari. sine sa

Expanded text:
a filiis hominum. Ad illud tempus videtur prospicere, quo non erat dux neque erat in oculis suis, faciebat . Unde in Osee dicitur: Diebus multis sedebunt fcipe, sine sacrificio, sine
Abbreviated transcription (Latin):
fungor. tanqmͣ dõ exhorcande per
uos: ob secͣmus ꝓ xp̃o rec̃ciliamini
deo. Ñ gͦ de solis isrlias. unde apłi
electi sc̃. s &̃ de cęt̾is gentib fut᷑os
p̃dicadores xp̃iane pacis hoc mͦmy
stice ꝓphatum ẽ. Ethiopia qͦq id¬
c̃ anima peccatis denigͣta. p̃ueni¬
et manꝰ eiꝰ idẽ ancecedae uindictã
eiꝰ. crednĩs do. ut peccata dimictã¬
ur. ne peccatx remanens puma¬
tur. uel qͥa ut bona oꝑa seqͣntur.
p̃cedit fides. nec ulla st̃ bona oꝑa nͥ
que secunt᷑ p̃cedndẽ fidem: nicħ
aliuid uiđr dictũ. echiopia p̃ue

Expanded text:
fungor, tanquam Deo exhortante per nos, obsecramus pro Christo, reconciliamini Deo. Non ergo de solis Israelitis, unde Apostoli electi sunt, sed etiam de caeteris gentibus futuros praedicatores Christianae pacis hoc modo mystice prophetatum est. Aethiopia quoque, idest, anima peccatis denigrata praeveniet manus ejus, idest, antecedet vindictam ejus, credens Deo, ut peccata dimittantur: ne peccatrix remanens puniatur. Vel quia, ut bona opera sequantur, praecedit fides: nec ulla sunt bona opera, nisi quae sequuntur praecedentem fidem: nihil aliud videtut dictum, Aethiopia prae
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ int̾p̃tatur uidens dm̃: qm̃ uidebi¬
mus eum sicudi ẽ. Ñ autẽ quiliba aliꝰ.
s ipse dabit uirtutem qͣm in sua car¬
ne prius ostendit. scilic& ĩ mortalita¬
tem & impassibilitatẽ. & dabit forti¬
tudinem. qͥa inimica destruet᷑ mors.
plebi suȩ. idẽ sibi usq in finem famu¬
lanti. Uel dabit plebi suę uirdutem
qͣntum ad animã. faciens cã diuinã
& beatam. & dabit fortitudinẽ qͣtũ
ad corpus. faciens illud incorruptũ
& ȩt̃num. ł tantis gͦ bñficiis suis.

Expanded text:
tatur videns Deum, quoniam videbimus eum sicuti est . Non autem quilibet alius, sed, Ipse dabit virtutem: quam in sua carne prius ostendit, scilicet immortalitatem et impassibilitatem. Et dabit fortitudinem: quia inimica destruetur mors . Plebi suae, id est, sibi usque in finem famulanti. Vel dabit plebi suae virtutem quantum ad animam, faciens eam divinam et beatam. Et dabit fortitudinem, quantum ad corpus, faciens illud incorruptum et aeternum. Pro tantis ergo beneficiis suis
Abbreviated transcription (Latin):
exp̃ssit. qm̃ in parcib orientis ẽ. ubi
resurrex̃.⁊ unde ascendit. & qm̃
inde uentus ad iudicandos uiuos
& mortuos. ostendit qd sequit᷑. de da¬
bit uoci suȩ uocem uirtutis. Ille qui
fuit sine uoce agnꝰ sic̃ coram donden¬
te se. ecce dab̃ uocem suã. nec uocem
infirmitatis. tanꝗͣ uidicandꝰ. s uocẽ
uirtutis. tanqmͣ iudicat᷑us. Ñ enimds̃
occulcus sic̃ pͥus. s d̾s manifeste uemi

Expanded text:
m in partibus orientis est, ubi resurrexit, et unde ascendit. Et quoniam inde venturus ad judicandos vivos et mortuos, ostendit quod sequitur: Ecce dabit voci suae, vocem virtutis. Ille qui fuit sine voce, sicut agnus coram tondente se ; ecce vocem dabit suam. Nec vocem infirmitatis tanquam judicandus, sed vocem virtutis tanquam judicaturus. Non enim Deus occultus sicut prius, sed Deus manifeste veni
Abbreviated transcription (Latin):
opib legis. Hinc iam ueluci dec̃¬
sis reb om̃ib qͣs impletas eẽ iam
cerniinus. horcat᷑ ꝓpħa ad laudem
xp̃i. ac deinde fut᷑um eiꝰ deñciat ad¬
uencũ. dics. Regna t̾re. id ẽ. hoies
de omni genere t̃re. cantate deo
uoce ⁊ corde. psallite dõ bona oꝑa¬
tione. Ñ unum regnũ. ñ unã gñtẽ
tandũ inuitat ad laudem di: nemi¬
nem enĩ uuld ꝑire. miscricors ds. s
onis uenire ad cognitionẽ noĩs sui.
Unde ⁊ subdit. Psallice dõ: ⁊ qͣsi que¬
reret᷑. quis ẽ iste ds̃ : Sequit᷑:⁊ ait.

Expanded text:
operibus legis . Hinc jam veluti decursis rebus omnibus, quas impletas esse jam cernimus: hortatur propheta ad laudem Christi, ac deinde futurum ejus denuntiat adventum, dicens: 33. Regna terrae, id est, homines de omni genere terrae, cantate Deo, voce et corde: psallite Domino, bona operatione. Non unum regnum, non unam gentem tantum invitat ad laudem Dei. Neminem enim vult perire misericors Deus, sed omnes venire ad cognitionem nominis sui . Unde et subdit: Psallite Deo. Et quasi quaereretur, Quis est iste Deus? sequitur et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ nomine designant᷑ cum subdit᷑.
cong̾gatio tauroꝵ in uaccis ppłoꝵ.
N enim uniu̾sos ppłos seduct. in qͥb
st̃ gͣues ⁊ stabiles. unde scͥptum est
in ppło graui laudabo de. s in his po¬
płis cong̾gantur. qͦs inueniunt q̃si
uaccas. scilic& simplices ⁊ lasciuas
animas. que facile audiendo secũt᷑
Ad hoc aut̃ fit ea cong̾gatio. ut ex¬
cludant eos qui ꝓbati st̃ argento.
Hanc enim indentionẽ habent he¬
recici doctores. ut ab aurib animaꝵ
q̃s seducere moliunt᷑. separent eos
qui argento sc̃ ꝓbadi. idẽ diuino
eloquio st̃ eruditi. Unde apłs. neccẽ
heticis. ne p̃ualeant. postulat. dic̃s.
Dissipa gẽs que bella uolunt. Nõ
enim correptiomi student. s contẽ¬
dioni. & contͣdicendo ueritati dis¬
cordias inferre student catholice
fidei. Ipsi gͦ potius disꝑgant᷑. si cor¬
rigi recusant. qui gregem xp̃i dis¬
ꝑgere affectant. Gentes aut̃ appel
es successionis c̃firmat errorẽ. W̾
uere dissipabis. qͥa uenient legati

Expanded text:
cum subditur: Congregatio taurorum in vaccis populorum. Non enim universos populos seducunt, in quibus sunt graves et stabiles. Unde scriptum est: In populo gravi laudabo te . Sed in his populis congregantur, quos inveniunt quasi vaccas, scilicet simplices et lascivas animas, quae facile audiendo sequuntur. Ad hoc autem fit ea congregatio: Ut excludant eos, qui probati sunt argento. Hanc enim intentionem habent haeretici doctores, ut ab auribus animarum, quas seducere moliuntur, separent eos, quia argento sunt probati, idest, divino eloquio eruditi. Unde Apostolus: Nehaereticis ne praevaleant, postulat, dicens: Dissipa gentes, quae bella volunt. Non enim correptioni student, sed contenioni. Et contradicendo veritati, discordias inferre student catholicae fidei. Ipsi ergo potius dispergantur, si corrigi recusant, qui gregem Christi dispergere affectant. Gentes autem appeles successionis confirmat errorem. Et vere dissipabis. Quia: 32. Venient legati
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ in ęccła dĩ fut᷑os hereticos. adiũ¬
xit. Incͥpa feras harundinis. fere
ñ ĩmerito appellantur. heretici. qͥa
ipsi dilaniant animas simplices. q̃¬
admodum ferȩ oues. & recte dicunt᷑
arundinis. qͥa mobił ⁊ instabilis sunt
sermonis. Cos dic̃ apłs petrꝰ indoctos
⁊ instabiles eẽ. atq ad suũ ꝓpͥum in¬

Expanded text:
autem in Ecclesia Dei futuros haereticos, adjunxit: 31. Increpa feras arundinis. Ferae non immerito appellantur haeretici, quia ipsi dilaniant animas simplices, quemadmodum ferae oves. Et recte dicuntur arundinis, quia mobilis et instabilis sunt sermonis. Eos dicit Apostolus Petrus indoctos et instabiles esse : atque ad suum proprium in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quem uirtuose oꝑaris. ipse enim
pͥncipum imꝑator. ipse ẽ uirtus & sa¬
pientia dua. ꝑ quem facis qͥcqͥd facis.
Iussio tua. uoluntas tua. Manda uir¬
duti tue. tua uoluntas impleat᷑. tua
potentia declaret᷑. Confirma ds hoc
qd̃ oꝑatus es in nob̃. Manda u̾bo ut
do. Iube qđ uis. fac qd iubes. Qd̾ si fe¬
ceris. fi& qd̃ sequit᷑. A demplo tuo in
demplum scm̃ tuum. ab hoc templo
tuo tibi offerent reges munera. scili¬
c& scipsos. siue laudis sacͥficia. uel mã¬
da sic̃ dictum ẽ a templo tuo in ierłm
ibi enim incepit apłoꝵ p̃dicatio. un¬

Expanded text:
per quem virtuose operaris. Ipse enim principum imperator: ipse est virtus et sapientia tua , per quem facis, quidquid facis. Jussio tua, voluntas tua. Manda virtuti tuae: tua voluntas impleatur: tua potentia declaretur. Confirma, Deus, hoc quod operatus es in nobis. Manda Verbo, ut do. Jube quod vis, fac quod jubes. Quod si feceris, fiet quod sequitur: 30. A templo tuo in templum sanctum tuum. 340 Ab hoc templo tuo, Tibi offerent reges munera. Scilicet seipsos, sive laudis sacrificia. Vel manda, sicut dictum est, a templo tuo in Jerusalem. Ibi enim incepit Apostolorum praedicatio. Un
Abbreviated transcription (Latin):
Si enim qd̾ ñ uidemꝰ sꝑamꝰ. ꝑ patien¬
diam expectamꝰ. Latitudinẽ uͦ pr̃at
caritatis in corde diffusio. nam cõ¬
sũmata caritas forat mittit timo¬
rem. Qui timor. corm̃tum habet
ꝑ animȩ angustias. Principes gͦ i
da duces eoꝵ. qui in eccłiis bñdicunt
dñm. pͥncipes ⁊ abulon. pͥncipes nep¬

Expanded text:
Si enim quod non videmus speramus, per patienSi enim quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus . Latitudinem vero praestat charitatis in corde diffusio: nam consummata charitas foras mittit timorem ; qui timor tormentum habet per animae angustias. Principes ergo Juda duces eorum qui in Ecclesiis benedicunt Dominum. Principes Zabulon, principes Nep
Abbreviated transcription (Latin):
Sequit᷑ ⁊ dic̃. Principes iuda duces coꝵ.
pͥncipes ⁊ abulon. pͥncipes neptalin.
Hebrea st̃ quippe ista noĩa. qͦr̃ iuda ꝯfessio
đr int̃pretari. ⁊ abulon habitacłm for¬
ticudinis. neptalĩ dilatatio mea. Que
omnia uerissimos nob̃ insinuant pͥn¬
cipes eccl̃aꝵ. dignos ducatu. dignos
imitadione. dignos honorib. Mar¬
tyres nanq in eccłiis locum sũmũ
tenent. atq apice sc̃e dignitatis excel¬
lunt. Iam uͦ in martẏrio pͥma c̃fessio
ẽ.:⁊ ꝓ illa quicꝗd accidit dołandi. seqñs
assumitur fortitudo. Deinde pꝰ oĩa
tolerata. finitis angustiis. latitudo
sequit᷑ in p̃miis. Pot̾ ⁊ sic intelligi.¬
ut qm̃ tͥa hec p̃cipue comm̃dat apłs
fidem. spem. ⁊ caritatem. c̃fessio fit
in fide. fortitudo in spe. latidudo in
caritate. fidei quippe res ẽ. ut corde
credatur ad iusticiam: ore audẽ c̃fessio
fit᷑ ad salutem. In passionib autem
tͥbulationum tͥstis ẽ. s spes fortisẽ.

Expanded text:
sequitur, et dicit: Principes Juda, duces eorum principes Zabulon, principes Nephthali. Hebraea sunt quippe ista nomina, quorum Juda, confessio dicitur interpretari: Zabulon habitaculum fortitudinis: Nephthali dilatatio mea. Quae omnia verissimos nobis insinuant principes Ecclesiarum, dignos ducatu, dignos imitatione, dignos honoribus: Martyres namque in Ecclesiis locum suum tenent, atque apice sanctae dignitatis excellunt. Jam vero in martyrio prima confessio est: et pro illa quidquid acciderit, tolerandi, sequens assumitur fortitudo. Deinde post omnia tolerata, finitis angustiis, latitudo sequitur in praemiis. Potest et sic intelligim tria haec praecipue commendat Apostolus, fidem, spem, charitatem , confessio sit in fide, fortitudo in spe, latitudo in charitate. Fidei quippe res est ut corde credatur ad justitiam, ore autem confessio fiat ad salutem . In passionibus autem tribulationum res tristis est, sed spes fortis est:
Abbreviated transcription (Latin):
catores. Quȩ ẽuersio qm ꝑfecta sit in¬
sinuat. cum subiungit. ut intingua¬
tur pestuus in sanguine. Unusquisq
p̃dicator dum dcambulando u̾bũdi
anñeiat. in m̃bris xp̃i pedis officiũ
seruat. Unde scͥptum ẽ. Qmͣ speciosi
pedes eoꝵ qui anñciant pacem. qui
amĩciant bona. Talis pes erat paulꝰ
cum dicer&. ñ solum alligari. s &
mori paratus sum ꝓ noĩe iħu. Pesgͦ
dĩ in sanguine intinguit᷑. qͣndo

Expanded text:
catores. Quae conversio, quam perfecta sit, incatores. Quae conversio, quam perfecta sit, insinuat, cum subjungit: 24. Ut intinguatur pes tuus in sanguine. Unusquisque praedicator dum deambulando, verbum Dei annuntiat, in membris Christi pedis officium servat. Unde scriptum est: Quam speciosi pedes eorum, qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona ! Talis pes erat Paulus, cum diceret: Non solum alligari, sed et mori paratus sum pro nomine Jesu . Pes ergo Dei in sanguine intingi
Abbreviated transcription (Latin):
mrẽs. alios uͦ p̃dicatores. ⁊ ad hoc cõ¬
suit. ex basan c̃uertam in ꝓfundũ
ocłos ad celum leuare. ita se c̃sid̾ans
c̃fundebadur. s descendit iustificat᷑.
Idem. basan int̃p̃tatur siccitas. Tał
erat anima quȩ dicebat. anima mea
sic̃ t̾ra sine aqua tibi. & beati qui esu¬
riunt ⁊ sitiunt iusticiam. qm̃ ipsi
sat᷑abunt᷑. Demq quid ꝓfundum
maris. nͥ ꝓfundam maliciã signifi¬
cat peccatoris : Unde scͥptum ẽ. Pec¬
cator cum uen̾it in ꝓfundũ maloꝵ
contẽnit. In ꝓfundum maris pec¬
cator conu̾tit᷑. qͣndo ad ꝓpͥam c̃sci¬
entiam dñõ impellente retrudit᷑.
ut mala que gessit recogit&. atq
ea penidendo deploret. Hinc ẽ qd̾d̾o¬
bo dibi om̃s annos meos. in amari¬
tudine animȩ mee. Tẽ qͥppe uera cõ¬
u̾sio ẽ. qnͣdo anime fit amarũ hoc
qd̃ ande fuerat dulce peccatum. Con¬
uertit gͦ ds in ꝓfundum ad eos qͦsq
lib̾andos. qui erant desꝑatissimi pec¬

Expanded text:
martyres, alios vero praedicatores. Et ad hoc conmartyres, alios vero praedicatores. Et ad hoc consuit: Ex Basan convertam in profundum oculos ad caelum levare. Ita se considerans confundebatur, sed descendit justificatus . Item Basan interpretatur siccitas. Talis erat anima, quae dicebat: Anima mea sicut terra sine aqua tibi . Et beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur . Deinde quid profundum maris, nisi profundam malitiam significat peccatoris? Unde scriptum est: Peccator cum venerit in profundum malorum, 338 contemnit . In profundum maris peccator convertitur, quando ad propriam conscientiam, Domino impellente, retruditur, ut mala, quae gessit, recogitet, atque ea poenitendo deploret. Hinc eos meos in amaritudine animae meae . Tunc quippe est vera conversio, quando animae fit amarum, hoc quod ante fuerat dulce peccatum. Convertit ergo Deus in profundum ad eos quosque liberandos, qui erant desperatissimi pec
Abbreviated transcription (Latin):
gere ẽ: suꝑbas m̃des humiliare. iuix¬
ta qd scͥptum ẽ. Omĩs qui se exaltat
humiliabit᷑. Confring& ⁊̃ uerticẽ
capilli. id ẽ elationẽ cogitationis ꝑã¬
bulantium in delictis suis. idẽ ꝑse¬
uerantium in peccatis. Confracta fc̃
⁊̃ inimicoꝵ capita. idẽ dñationes ⁊
imꝑium infidelium.⁊ cotidie fran¬
git᷑. ut uni capiti xp̃o dotꝰ mundꝰ subi¬
ciat᷑. uel ꝑ capita possunt indelligi
capitalia. id ẽ criminalia peccata.
ꝑ u̾ticem uͦ capilli minuta ⁊ uenia¬
lia ualent designari. In quib qͥsq
delectando ita ꝑambulat. ut corrigẽ¬
dodum uiuit ñ finiat. ipse d̾s post
mortem ñ minutͦ in dĩtade. c̃frĩg&
⁊ destrua&e eum. distͥcti iudicii sui ani¬
madu̾sione. ꝑcapillos idõ cogitatio¬
nes accipimꝰ: qͥa sic̃ capilli adherent
capiti. sic cogitationes menti. Bonȩ
aut̃ cogitationes ornant m̃dem. ma¬
le det᷑pant. Qͦsdam confring&. qͦs¬
dam ad se c̃uert&. ita qd̃ alios faciat

Expanded text:
bas mentes humiliare. Juxta, quod scriptum est: Omnis qui se exaltat humiliabitur . Confringet etiam verticem capilli, id est, elationem cogitationis, perambulantium in delictis suis: id est, perseverantium in peccatis. Confracta sunt etiam inimicorum capita, id est, dominationes et imperium infidelium, et quotidie frangitur: ut uni capiti Christo totus mundus subjiciatur. Vel per capita possunt intelligi capitalia, id est, criminalia peccata. Per verticem vero capilli minuta et venialia valent designari. In quibus quisquis delectando ita perambulat, ut corrigendo dum vivit, non finiat: ipse Deus post mortem non minutus in deitate, confringet et destruet eum districti judicii sui animadversione. Per capillos ideo cogitationes accipimus, quia sicut capilli adhaerent capiti, sic cogitationes menti. Bonae autem cogitationes ornant mentem: malae deturpant. Quosdam confringet, quosdam ad se convertet: ita quod alios faciat
Abbreviated transcription (Latin):
s ing̃ssus dĩ mei.qͥa ad utilitatem
ieam carnem assumes. qui es ds
genitus a patre. regis mei. qui eris
rex nis in humanitate. hoc ẽ. dui
ingressus ñ st̃ uilipendendi. quia
eris ds ⁊ homo. reꝑans homines &
regens. de quo recte subditur. qͥ ẽ
in sc̃o. No enim habitat ds̃ ĩ corꝑe
subdido peccatis. s in eo cuiꝰ ẽsciẽ¬
tia scã ẽ ⁊ pura. Ad hos ing̾ssus in¬
sinuandos. p̃uener̃ pͥncipes. id est

Expanded text:
sed Ingressus Dei mei. Quia ad utilitatem meam carnem assumes, qui es Deus genitus a Patre Regis mei. Qui eris rex meus in humanitate. Hoc est, Tui ingressus non sunt vilipendendi, quia eris Deus et homo, reparans homines et regens. De quo recte subditur: Qui est in sancto. Non enim habitat Deus in corpore subdito peccatis , sed in eo, cujus conscientia sancta est et pura. 26. Ad hos ingressus insinuand