comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aquarũ pͥosuit. qͥa gentilitati que prius ꝑ ariditatẽ mentis nullos bonoꝵ operara
fructus ferebat. fluenta saucte p̾dicationis adueniens dedit.⁊ ipsa ad quam prius
ꝓ asꝑitate sue siccitatis uia pͣdicatorib nõ patebat. doctrine postmodũ riuog
emanauit. ꝑ cedrũ autem que magni odoris est. & impittͥbilis nature. signant
iã terreni amoris putredo nulla eorrumpat. ꝑspinã uͦ signati sunt spirtcualis

Expanded text:
aquarum posuit, quia gentilitati, quae prius per ariditatem mentis nullos bonorum operum fructus ferebat, fluenta sanctae praedicationis dedit: et ipsa, ad quam prius pro asperitate suae siccitatis via praedicatoribus non patebat, doctrinae postmodum rivos er cedrum, quia magni odoris est, et imputribilis naturae, significantur  Text. eadem jam terreni amoris putredo nulla corrumpat. Per spinam signati sunt spirituales
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut eñi ad humorẽ aque ⁊ iuncus et calamus nasei solet. & ex una eademꝙ
aqua utraq ꝓficurat. et calamus quidẽ ad scͥbendũ ad sumitur. cũ uinco sũ
scͥb nõ potẽst. sic est una doctrina ueritatis que multos auditores irrigat. qua
irrigati alii ad hoc usq in uerbo dei ꝓficiunt. ut etiã scͥptores fiaunt tanꝗͣ calam
alii uerbũ uite audientes tan ꝗͣ uinci in aqua dei staxit. Bone spei et rectoꝵ
oꝑum uiriditatẽ tenent. s litteras exprimere nequa ꝗͣ ualent. In draconum ergo
cubilibus uiror ealami ⁊ iunci oritur. quia in alis ppłis quos aute xp̃i aduentũ¬
autiqui hostis malicia possidebat. ⁊ doctoꝵ scientia ce auditoꝵ obedientia ia hoc¬

Expanded text:
Sicut enim ad humorem aquae et juncus et calamus nasci solet, et ex una eademque aqua utraque proficiunt, et calamus quidem ad scribendum assumitur, cum junco vero scribi non potest, sic est una doctrina veritatis, quae multos auditores irrigat; quia  Text. sed irrigati alii ad hoc usque in verbo Dei proficiunt, ut etiam scriptores fiant tanquam calami. Alii verbum vitae audientes, tanquam junci in aqua Dei stant, bonae spei rectorum operum viriditatem tenent; sed litteras exprimere nequaquam valent. In draconum ergo cubilibus viror calami et junci oritur, quia in eis populis, quos antiqui hostis malitia possidebat, et doctorum scientia
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gͦ ꝑ suꝑnã gr̃am tempus uocationis accepimus. dũ ad huc licentia suꝑẽ.
eius irã qui ubiq est. mores tn meltus c̃omutando fugiamus. Solum qͥppe aĩadĩ s¬
illa nõ inuenit: quem correptio abscondit:¬
icam aqͥloni da. ⁊ austro noli ꝓhibere. Per aqͥlonem peccati frigore cõstͥcta
gentilitas. ꝑ austrũ udea signatur. quẽ quasi meridiano sole incaluit. qͥ
edemptore in carne apparente : feruorẽ fidei pͥma suscepit. Aqͥloni gͦ da dicit᷑.
quia hebreis in fide consistentib precipitur: ne uitam gentilium repellendo cõdempne

Expanded text:
Quia ergo per supernam gratiam vocationis tempus accipimus, dum adhuc licentia superest, ejus iram, qui ubique est, mores in melius commutando, fugiamus. Solum quippe animadversilla non invenit quem correctio absconditicam Aquiloni, da, et Austro, noli prohibere. Per Aquilonem peccati frigore constricta gentilitas, per Austrum Judaea signatur, quae quasi meridiano sole incaluit, quia Redemptore in carne apparente, fervorem fidei prima suscepit. Aquiloni ergo, da, dicitur; quia Hebraeis in fide consistentibus praecipitur, ne vitam gentium repellendo condemne
Abbreviated transcription (Latin):
sex dierũ oꝑatus est deus ꝓculdubio ꝓpt̾ homiuẽ facta sunt. In citius lapsu om̃ta
dementa detrimentũ ĩcurrerunt. Nam t̾ra autea spinas ⁊ tͥbulos nõ ꝓferebat.
aer iste nõ tante crassitudis erat s purus. Sic sol et luna & sydera sudetͥmentũ
luminis sustinuerunt. In die aũ indicii det᷑minato illo examine cũ fueruit om̃s
reprob una eñ diabolo ĩ inferno conclusi. sustollet se in celum dñs iħe partter

Expanded text:
sex dierum operatus est, propter hominem facta sunt: in cujus lapsu omnia elementa detrimentum sustinuerunt. Nam terra antea spinas et tribulos non proferebat. Aer iste non tantae crassitudinis erat, sed purus. Sic sol et luna et sidera detrimentum sui luminis sustinuerunt. In die autem judicii determinato illo examine cum fuerint omnes reprobi una cum diabolo in inferno conclusi: sustollet se Dominus Jesus pariter
Abbreviated transcription (Latin):
lumen solis qͣndo dederit dñs celum nouũ ⁊ t̾ram nouã. et transierit habitus
mundi huius. ut luna &e sol laboris et cursus sui p̾mia c̃õsequantur. tutta illud a¬
Expectatio creature reuelationẽ filioꝵ dei expectat. qͥa ⁊ ipsa creatura liberabit᷑
a seruitute corruptionis. in libertatẽ głe filioꝵ dei. licet ea plurimi orgatia lucis
pctrio ioꝵ. Et sol septuplum lumen habebit. sicut fuit lux septẽ dierum quando

Expanded text:
lumen solis, quando dederit Dominus coelum novum et terram novam, et transierit habitus mundi hujus, ut luna et sol laboris sui et cursus sui praemium consequantur: etenim exspectatio creaturae revelationem filiorum Dei exspectat, quia et ipsa creatura liberabitur a servitute corruptionis in libertatem filiorum Dei: licet ea quidam organa lucis quasi sol: et sol septuplum lumen accipiet, sicut lux septem dierum, quando
Abbreviated transcription (Latin):
Quid eñi artius ꝗͣ in duob mandatis legẽ & ꝓpħas consistere. Dieit nãq dñs
in euangelio. Diliges dñm deũ tuum ex toto corde tuo. Et ꝓrimũ tuũ sieut te¬
ipsum. Et addit. In his duobꝰ mandatis tota lex pendet ⁊ ꝓpħe. Sciendũ p̾terea
qd̃ sancta scͥptura aliquando nobis est panis. aliqͣndo aqua. Illis eñi in locis patu
est. ubi ꝓfunda ce occulta sunt inisteria. que nõ facile a nobis intelligunt᷑. s qͣs
mandendo glutiunt᷑. Ut est illud. In pͥncipio erat uerbũ. Aqua uͦẽ. qͣndo facile

Expanded text:
Quid enim arctius, quam in duobus mandatis legem et prophetas consistere? Dominus dicit in Evangelio: « Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et proximum tuum sicut teipsum . » Et addidit: In his duobus mandatis tota lex pendet et prophetae . Sciendum praeterea quia sancta Scriptura aliquando nobis est panis, aliquando aqua. Illis enim in locis panis est, ubi profunda et occulta sunt mysteria quae non facile a nobis intelliguntur, sed quasi mandendo glutiuntur, ut est illud: « In principio erat Verbum . » Aqua vero est, c
Abbreviated transcription (Latin):
ad eũ ꝑ lamenta. a quo male discessimus ꝑ flagicia. Si qͥdem magnũ ẽ unũ¬
actende tib in quit ne fiat uerbũ absconditũ in corde. Tibi inqͥt attende
⁊ no itiq pecunie tue. ñõ possessionibus non uirib tuis. s amino tuo ac
menti tue. unde omnia consilia & facta cogitationesq manant. Tbi gͥ te attende.
ubi potiorẽ te nosti. qd̃ apollini phitio gentiles assignant. quasi ipse auctor

Expanded text:
er lamenta, a quo male discessimus 1451 per flagitia. Magnum igitur est unumAttende tibi, inquit, ne fiat verbum absconditum in corde. Tibi, inquit, attende, et non utique pecuniae tuae, non possessionibus, non viribus tuis, sed animo tuo, ac menti tuae, unde omnia consilia et facta cogitationesque manant. Ibi enim te attende, ubi potiorem te nosti. Quod Apollini Phitio gentiles assignant, quasi ipse auctor
Abbreviated transcription (Latin):
cuius pͥncipes mane comedunt. Qui deliciis cũ reliquo ppło occupati ex creatur
nõ intelligunt creatorẽ. nec c̃õ siderãt oꝑa manuũ eius. De quib legiius.
Uerbo dm̃i cel firmati sunt ⁊ sp̃u oris eius omnis uirtus eoꝵ Porro cuuta altiorẽ
intelligentĩã omnis auime ꝑturbatio ebrietas appellari potest᷑. que de uino furoris
draconũ ⁊ de ueneno aspidũ iisanabili concipit᷑. qd̃ nõ uulli bibunt ab adolescẽtia
usꝙ ad senectutẽ. hoc ẽ. de mane usq ad uesꝑã. Alii uͦ hora t̾cia sexta uł nona sus¬
citant᷑ de cõuuno ⁊ dicitur eis. Exꝑgiscinn qui ebrii estis a uino. Suꝑ hoc uint̃
dicit᷑. uinũ ⁊ sicerã nõ bibetis tu &e filii tui. qͣndo ingredimini tab̾nacłm testimonii
aut acceditis ad altare. In felicissimi aũ sunt qͥ de mane usq ad uesꝑã ebrietati¬
⁊gule e diuersis uoluptatib dediti nõ intcelligunt in se oꝑa domini. nec c̃osidant¬

Expanded text:
principes tui mane comedunt . Qui deliciis occupati, ex creaturis non intelligunt Creatorem, nec considerant opera manuum ejus, de quibus legimus: Verbo Domini coeli firmati sunt, et spiritu oris intelligentiam omnis animae perturbatio ebrietas appellari, quae concipitur de vino furoris draconum, et de veneno aspidum insanabili: quod nonnulli bibunt ab adolescentia usque in senectutem, hoc est de mane usque ad vesperam: alii vero hora tertia, sexta, vel nona susc: Vinum et siceram non bibetis tu et filii tui, quando ingredimini in tabernaculum testimonii, aut accedetis ad altare . gula et diversis voluptatibus occupati, non intelligunt in se opera Domini, nec con
Abbreviated transcription (Latin):
et eceuatum diece. Stua uei. se humana ad celestẽ głam eleuata ꝓficit. Et
iredeura angellca ũ multis spiritibꝰ cadentib iã solidata ẽ in celo ne cadat
inde eleuata est unde cofirmata. Templũ uͦ eius hoc ẽ qd̾ soliũ. ⁊uraetuu
hob ito babitat ⁊ bi sedet Nos gͦ templum illius fumus in quo ieturu
habitare digtrat᷑. Pred en que sub ipso sunt implent tamplũ. ꝗa quic qd mão

Expanded text:
elestem gloriam elevata proficit, et creatura angelica, dum multis spiritibus cadentibus jam solidata est in coelo ne cadat, inde elevata est unde et confirmata. Templum vero hoc est quod solium, quia aeternus rex ibi habitat ubi sedet. Nos ergo templum illius sumus, in quorum mentibus habitare dignatur. Sed ea quae sub ipso erant, implebant templu
Abbreviated transcription (Latin):
D. uomodo pueri isti in signũ fuerint atq portentum sapientie schi ⁊ suꝑbie audeoꝵ.
Sibitantibus in regione unibre mortis lux orta est eis. Int̾ umbrã xti.¬
mortis ⁊ mortẽ hoc it̾est. qd̵ mors eoꝵ ẽ qui cũ oꝑib mortis ad inferos
ꝑrexerunt. Anima eñi que peccauerit ipsa moriet᷑. Umbra aũ mortis eoꝵ est qui cũ
ꝑ umbrã mortis imitatio antiqui hostis conuenient᷑ intelligi. Ip se eñi quia mortẽ
intulit: mors uocat᷑ ioħe atrestante qui ait. Nomen illi mors. ꝑ uinhr̃a gͥ mortis¬
cius initatio desiguatur. qͥr sicut umbra uirta qͣlitatẽ corporis ducit. ita actiones

Expanded text:
. Quomodo autem isti pueri in signum fuerint atque portentum sapientiae saeculi et superbiae bant in regione umbrae mortis, lux orta est eis. Inter mortem et umbram mortis hoc esse puto, quod mors eorum est, qui cum operibus mortis ad inferos perrexerunt: Anima enim, quae peccaverit, ipsa morietur ; umbra autem mortis eorum est, qui cum  umbra mortis imitatio hostis antiqui intelligitur. Ipse enim, quia mortem intulit, mors vocatur, Joanne attestante qui ait: « Nomen illi mors . » Per umbrejus imitatio designatur; quia sicut umbra juxta qualitatem corporis ducitur, ita actiones
Abbreviated transcription (Latin):
iuescte ab homine cuius sp̃c in naribus eius. quia excelsus reputatus est¬
auete ne offendatis eum in aliquo. qͥa licet spiret ut homo: deus tamen est.
sit psalmista indicat dicens. Excelsuo suꝑ omnes gentes dominus. ⁊ stꝑ celos
gła eius. Et quod dicitur. Cuius sp̃c in natibus eius. tale est aesi dicatur
cuius narib est flatus. qui plerũq spiritus appellat᷑. Sane iuita altiorẽ¬
ita it ño nulle res ectã cum longe iaceant. Fraglantia nobis sue qͣlitatis
innotescant. Dũq ꝑ nares sp̃m ducimus. plerũꝙ aliqua ⁊ iusa p̾serinus.
Redemptoris g nostri sp̃c in euis narib esse dicit᷑. ut udelieet scientia

Expanded text:
s reputatur avete ne offendatis eum in aliquo, quia licet spiret ut homo, Deus verus tamensit, Psalmista indicat, dicens: Excelsus super omnes gentes Dominus, et super coelos gloria ejus. Et quod dicit, cujus spiritus in naribus ejus, tale est ac si diceret: In cujus naribus est flatus, qui plerumque spiritus appellatur. CAPUT Iita ut nonnullae res, etiam cum longe jaceant, fragrantia nobis suae qualitatis innotescant, dumque per nares spiritum ducimus, plerumque aliqua et invisa praescimus. Redemptoris ergo nostri spiritus esse in naribus dicitur, ut videlicet scie
Abbreviated transcription (Latin):
diligunt munera. ideo ꝙ in sortẽ uicioꝵ annumerant᷑. Multi et em̃i sunt
s manus. eosꝙ s anctos iudicant quoꝵ marsupia ex hautiunte. In hoc guoꝙ
secuitur retsictiones quod polis elis tribuunit sua. a quibus similia spaet᷑
se recipe. Uł etĩa in hoc secuit᷑ retributiones quia illos tantũ modo suo fauore
eltollunt ⁊ laudant a quib aliquid accipunt. Tales pupillo non tudicant
ha in iudicio nõ subuentunt illi. Cauza uidue nõ ingredit᷑ ad eos. qa pro

Expanded text:
diligused manus, eosque sanctos judicant quorum marsupium exhauriunt. Istos tales sequuntur retributionesstram . » Vel in hoc sequuntur retributiones, quia illos tantummodo suo favore extollunt et laudant, a quibus aliquid accipiunt. « Pupillo non judicant, » id est in judicio non subveniunt illi, « et causa viduae non
Abbreviated transcription (Latin):
a tempore quo eduxi eos de egypto ꝓpt̾ mertta parentũ usq dũ ueni in carne.
Et post ꝗͣ ueni etiã non distuli adimplere quib egebant. infirmos illoꝵ sauando.¬
legis ⁊ ꝓpħarũ secreta que eis occulta erant aꝑiendo. et ad patͥam celestẽ uocando.
Illi aũ semꝑ increcluli ⁊ contradictores extiterunt dicentes. In beel ⁊ ebub eicig
demonia. Et. Demoniũ habes. ceteraq huiusmodi. Et sic ambulauerunt uiam
nõ bonam relinquentes me qui eis dixi. Ego sum uia. It gradientes ꝑ latam et
spaciosam que ducit ad mortẽ p̃cipites ibant post cogitationes suas prauas. Popł
hoc ẽ in psentia mea &e in conspectu meo. quẽ nullum latet cogitatiõis locutionis

Expanded text:
a tempore quo eduxi eos de Aegypto propter merita parentum usque dum veni in carne. Et postquam veni, etiam non distuli adimplere quibus egebant, sanando illorueta ac prophetarum quae eis occulta erant aperiendo, et ad patriam coelestem vocando . Illi autem semper increduli et contradictores exstiterunt, dicentes: « In Beelzebub ejicis daemonia ; » et: « Daemonium habes , » caeteraque hujuscemodi: et ambulaverunt viam non bonam, relinquentes me qui eis dixi: « Ego sum via . » Et gradientes per latam et spatiosam quae ducit ad mortem , et post cogitationes suas pravas, non phoc est in praesentia mea et in conspectu meo
Abbreviated transcription (Latin):
uidemus. dũ in ea fideles quosꝙ fortes in fide ⁊ caritate conspicimus. Et tanꝗ̃
si audientes ista quereremꝰ ut hos lapides quos diceret indicaret: adunxit.
Aniuersos filios tuos doctos a domuno:¬
testat᷑ dicens. E loqͥa dñi eloquia casta. argentũ igne eraminatũ. Qui gͥ arg̃t
ño habent ad aquas uocant᷑. qͥa gentilitas que scͥꝑture sacre p̃cepta nõ acceꝑt
sacri elogini inundatione satiatur. Quã canto nie auidius potat: qͣnto
dieuntt᷑ et bibi. quia nimirũ dũ quedam in eis obsera sunt. que nõ nis ĩcerp̃tata
intelligintus. hec quas in andeudo glutimus. dum uͦ quedã ad utcelligendum
facilia tea sumimus ut inuenimꝰ: ea quasi nõ mansa bibimus. qͥa ño tufracta

Expanded text:
videmus, dum in ea fideles quosque fortes in fide et charitate conspicimus. Et tanquam si audientes ista peteremus, ut hos lapides quos diceret indicaret, adjunxit: Universos filios tuos doctos a Dominotestatur, dicens: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum . Qui ergo argentum non habent, ad aquas vocantur: quia gentilitas quae Scripturae sacrae praecepta non acceperat, sacri eloquii inundatione satiatur, quam tanto nunc avidius potat, quanto dicuntur et bibi, quia nimirum dum quaedam in eis obscura sunt, quae non nisi interpretata intelligimus, haec quasi mandendo glutimus; dum quaedam vero ad intelligendum facilia ita sumimus ut invenimus, ea quasi non mansa bibimus, quia non fracta
Abbreviated transcription (Latin):
adbreuiata manus dñi ut saluare nequeat.i. nõ est minorata potestas illtus
ut uos nequeat saluare ab hostib ⁊ diabolo. si uoluerttis in eũ credere. sicut
quondã nor est minorata quando edlipxtt petres ur̃os de terra egypti. Pec ẽ
auris illius aggrauata ut uõ possit audire si eum pura mente erorauerttis. sicut
exauduitt moysen ⁊ aaron. samuel &e dauid aliosꝗ sanctos. S iniquitates ent

Expanded text:
abbreviata manus Domini, id est, non est minorata potestas illius, ut vos nequeat salvare ab hostibus et diabolo, si volueritis in eum credere, sicut quondam non est minorata quando eduxit patres nostros de terra Aegypti. Neque etiam auris illius est aggravata, ut non possit exaudire, si eum pura mente exoraveritis: sed exaudiet vos sicut exaudivit Mosen et Aaron, Samuel, David, aliosque sanctos. « Sed iniquitates vest
Abbreviated transcription (Latin):
cce ego steruã ꝑ ordinem lapides tuos. et fundabo te in saphiris. & ponam
iaspidẽ ꝓpugnacła tua. ⁊ portas tuas in lapides sculptos. et omnes t̾minos
lapides:. q̃m in ea sanctas animas meritoꝵ diuersitate disturit. fundauit eã
in saphiris. qui scilicet lapides in se coloris aerii simlitudinẽ tenent. qͥa robur
eccłe in animab celestia appetentibꝰ solidatur. Iaspidẽ qui uiridis est cołoris pro.
pugnacła eius posutt. qͥa p̃dicatoꝵ illius mentes int̾ne uiuiditatis amore solidar
ut tͥnsitoria euncta despiciant. nil in hoc mundo qd̾ fine claudit᷑ appetantt

Expanded text:
cce ego sternam per ordinem lapides tuos, et fundabo in sapphiris, et ponam jaspidem propugnacula tua, et portas tuas in lapides sculptos, et omnes terminos lapides, quia in ea sanctas animas meritorum diversitate distinxit. Fundavit eam in sapphiris, qui scilicet lapides coloris aerei in se similitudinem tenent, quia robur Ecclesiae in animabus coelestia appetenest, posuit, quia praedicatorum illius mentes internae viriditatis amore solidavit, ut transitoria cuncta despiciant, nihil in hoc mundo qui fine clauditur appetant,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmolatio. an cotidie tinmoletur. xp̃e. eotidie occidat᷑ xp̃e. Et ita nõ sufficit una
mors xp̃i. Ad hec dicendũ qd̾ immolat᷑ cotidie xp̃c in sacranento. et illa ĩmolatio
ño ob aluid dieit᷑ immolatio nis qͥa rep̃sentat uerã immolationẽ. que semel facta
ẽ expansis manib in cruce. sicut pictura rep̾sentat id ecuꝰ ẽ imago. Et sicit
imago nomine rei quã significat dicct᷑. ut imago achillis dicitur achilles: tta
ptmolatio illa nomine uere immolationis que semel facta ẽ mincupatur:U
Daledictus dolosus qui habet in grege suo masculũ. ⁊ uotũ faciens inimolat
aebile dño. quia rex magnꝰ ego sũ dicit dñs exercituũ. et nomen meum

Expanded text:
et an quotidie immoletur Christus, quotidie occidatur, et ita non sufficit una mors Christi. Ad quod dicendum quod immolatur Christus in sacramento, et illa immolatio non ob aliud dicitur immolatio, nisi quia repraesentat veram immolationem quae semel facta est expansis manibus in cruce. Sicut pictura repraesentat id cujus est imago, et sicut imago nomine rei quam significat dicitur, ut imago Achillis dicitur Achilles: ita immolatio illa nomine verae immolationis, quae semel facta est nuncupatur. aledictus dolosus, qui habet in grege suo masculum, et votum faciens immolat debile Domino, quia Rex magnus ego, dicit Dominus exercituum, et nomen meum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ postea totũ sub specie uini. gͦ bis sumit. Sunt gͥ ibi due sumptiones sicut
due species. Uł si nichil sub specie uini sumit qd nõ prius sumptũ sit sub spͣe
panis. gͦ suꝑflucit altera sumptio. Ideo dicendũ qd̾ non est dupplex sumptio sed
una sola. sicut nec iste bis mandueat qui bibit. ⁊ postea iterũ manducat. Nec
eat suptluum qͥs tedema sumct sub duplrai specde. Nam panis ad earũẽ iefertit
uinum ad sanguinẽ. in quo sed̃m philosophos est sedes auime. Ut gͦ notet᷑ quod
⁊ uerũ corpus et uerã animiã habuit. & utrũq liberauit. sub duppliei sumttur.
Nã si tantũ sub specie panis sumeret᷑ : inderetur ad solam corporis tiutionẽ uałe.

Expanded text:
et postea totum sub specie vini. Ergo bis sumit. Sunt igitur duae ibi sumptiones, sicut duae species, vel si nihil sub specie vini sumit quod non prius sumptum sit sub specie panis. Ergo superfluit altera sumptio. Ideo dicendum quod non est duplex sumptio, sed una sola. Sicut nec iste bis manducat qui bibit, et postea iterum manducat, nec est superfluum quod idem sumit sub duplici specie. Nam panis ad carnem refertur, vinum ad sanguinem, in quo, secundum philosophos, est sedes animae. Ut ergo notetur quod et verum corpus et veram animam habuit et utrumque liberavit, sub duplici sumitur. Nam si tantum sub specie panis sumeretur, videretur ad solam corporis mutationem valer
Abbreviated transcription (Latin):
ranł abitiures ẽẽ uitã eternam. nõ tantũ eo qd̾ uita eoꝵ sit futura unt̾minabił.
nã sis mali quoq essent habituri uitã eternam. cũ eoꝵ uita non sit t̾minanda.
s qͥ habebunt usum gr̾arum sue uite inseparabilit᷑ adiunctum. ꝓpter quem
unde antonomasice uita et̾na dicit᷑ ꝑ tͣnsumptionẽ cause ad effectuni. sciliett
ut ip sa dei cognitio. uł ipse xp̃c. Mali aũ licet uicturi sint in et̾nuim. damen
artͣ mneuitabilemi pene necessitatẽ sue uite aduinctã dicit᷑ uita toꝵ mors etͣna.

Expanded text:
eo quod vita eorum sit futura interminabilis. Nam sic mali essent habituri vitam aeternam, cum eorum vita non sit terminanda, sed quia habent usum gratiarum suae vitae et inseparabiliter adjunctum, propter quem unde antonomastice vita aeterna dicitur per transsumptionem causae ad effectum, scilicet vel ipsa Dei cognitio, vel ipse Christus. Mali autem licet victuri sint in aeternum, tamen propter inevitabilem poenae necessita
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ sacramentũ erat baptismus iohannis. sicut sacmenta ueteris legis dicebaeto
sactamenta. i õ tamen efficiebant quod figurabaitt. Similtt nee baptisnuo iobi s.
Detest etiã dici qd̾ futt sacramentum baptispui tp̃i. Nec alud pstabaio misi ci. ut
homities ad baptisntum rp̃i assuefaciebat. Unde dicebatt baptismus hniã rrus. ctuta
nchil ib figurabat nisi qd̾ ab homine fieri posset. Non eñi remitssionẽ pou mor

Expanded text:
quod sacramentum erat baptismus Joannis, sicut sacramenta veteris legis dicebantur sacramenta, non tamen efficiebant quod figurabant. Similiter vero nec baptismus Joannis, potest etiam dici quod fuit sacramentum baptismi Christi, nec aliud praedicabat nisi quod homines ad baptismum Christi assuefaciebat. Unde dicebatur baptismus Joannis, quia nil ibi faciebat nisi quod ab homine fieri posset: non enim remissionem peccatorum
Abbreviated transcription (Latin):
datur nobis ꝗͣ illis. Q uerũ est non qͣntum ad effectum. S ipsũ melius
in se habet. In se habebat mortalitatẽ.⁊ passibilitatẽ. qͣndo xp̃e dedit. gͥ
in sumentibus efficiebat mortalitatẽ & passibilitatẽ. Ad hoc dicunt quidã¬
qd̃ lieet discipulis datũ sit mortale. erat tamen ĩmortale.i. potens nõ mo.
⁊ immortalitatẽ efficiebat .i. hoc c̃õferebat sumentib digne. ut possent uõ¬

Expanded text:
datur nobis quam illis: quod verum est, non quantum ad effectum: sed ipsum melius, datur nobis quam illis: quod verum est, non quantum ad effectum: sed ipsum melius, in se habet; » in se habebat mortalitatem et passibilitatem quando illud dedit, ergo in sumentibus efficiebat mortalitatem et passibilitatem. Ideo dicunt quod licet discipulis datum sit mortale, erat tamen immortale, id est potens non mori, et immortalitatem efficiebat, id est hoc conferebat sumentibus digne ut non possent mo
Abbreviated transcription (Latin):
cũ nichil sit potius rp̃o. Ideo resoluendum ẽ illud nomen scilie⁊. potiora. ĩ adu̾bm̃
ciꝯodo eñi ita suniitur a nobis. qd non ẽ nobis uita eterna nisi ꝑ causam. sed
tunc frueniur uisione deccatis ipsius. ⁊ carnẽ eius glorificata ocłis glorificatis
cernemus. ⁊ ita meliori modo ei unieniur ꝗͣ minc. qͥa & eum diligendo. qd̾ fit hic
s plus ibi. et eũ facie ad faciẽ contemplando. quod nõ est. hic s ibi. nec separan
poterimꝰ. Qodem modo intelligit᷑ illud. ꝑficiant in nobis sacrarenta tua quod
continent. ut qd̃ nune specie gerimus. rerũ ueritate capiamus. Modo quidem
rerum ueritatẽ capimus s occultã. tune aũ manifestam. Uł ita. Ut ꝑ ea que
ꝑ hoc sacramentũ hic sumuniis .i. ꝑ fidem. spem. ⁊ caritatẽ. sumamꝰ potiori¬
discipulis mortale ⁊ passibile. Nobis datur ĩmortale & impassibile. gͦ melius

Expanded text:
cum nihil sit potius Christo. Ideo resolvendum est illud nomen, scilicet potiora, in adverbium, cum nihil sit potius Christo. Ideo resolvendum est illud nomen, scilicet potiora, in adverbium, o. Modo enim ita sumitur à nobis quod non est nobis vita aeterna nisi per causam, sed tunc fruemur visione deitatis ipsius, et carnem ejus glorificatam oculis glorificatis cernemus, et ita meliori modo ei uniemur quam modo, quia et eam diligendo, quod fit hic: sed plus ibi: et eam facie ad faciem contemplando, quod non est hic. Sed ibi nec separari poterimus. Eodem modo intelligitur illud: « Perficiant in nobis sacramenta tua quod continent, ut quod nunc spe gerimus rerum veritate capiamus. » Modo quidem rerum veritatem capimus, sed occultam: tunc autem manifestam. Vel ita, ut per ea quae per hoc sacramentudiscipulis mortale et passibile: nobis datur immortale et impassibile. Ergo melius
Abbreviated transcription (Latin):
dicere nõ erit inutile. Modus gͥ sumend dupplex. sacramentalis ⁊ sp̃ualis.
S acramentalit᷑ sumunt ⁊ boni et mali. Nã sacramentaliter sumere ẽ ipsam
catnẽ ueram tp̃i sumere. siue iide ꝑcipiatur fructus.i. eccłastica pax siue
non. S p̃ualit᷑ sumunt soli boni. Spiritualit̾ sumere ẽ fructũ ꝓuenientem
ex carne domini sumere.i. ẽe de uuctate eccłe. siue sumat᷑ corpus dñi sacm̃talit᷑
siue nõ: De qua sumptione dicit augustinus. Ut quid paras dentẽ ⁊ uentrem:.
Crede & manducasti. Nã credere est manducare. Et nota quia ecclesistica
unitas dicitur caro xp̃i spiritualis: Unde nis manducaueritis carnẽ metm
qui coritatẽ Habet ad psens: sumit corpus dñi. In eo efficit qd̃ figurat. oũ sit
uerũ sacramentũ noui testamenti. gͦ ipse est electus. Dicit eñi auctoritas.
Sacramenta in solis electis efficiunt qd̾ figurant. S intelligendũ est in illa
melius. Falsum gͦ dicit sacerdos dum orat. Ut ꝑ ea que sumimus potiora sumamꝰ

Expanded text:
ici corporis. Modus sumendi duplex est, sacramentalis et spiritualis: Sacramentaliter sumunt boni et mali; nam sacramentaliter sumere est ipsam carnem veram Christi sumere, sive inde percipiatur fructus, id est ecclesiastica pax, sive non. Spiritualiter sumunt soli boni; spiritualiter sumere est fructum provenientem ex carne Domini sumere; id est esse de unitate Ecclesiae, sive sumatur corpus Christi sive non. De qua sumptione dicit Augustinus. « Ut quid paras dentem et ventrem? crede et manducasti. Nam credere est manducare. » Et nota quod ecclesiastica unitas dicitur caro Christi spiritualis. Unde: Nisi manducaveritis carnem meam qui charitatem habet ad praesens, sumit corpus Domini; in eo efficit quod figurat, cum sit verum sacramentum novi testamenti. Ergo ipse est electus: dicit enim auctoritas. « Sacramenta in solis electis efficiunt quod figurant. » Item, iste sumit melius; falsum ergo dicit sacerdos dum orat, « ut per ea quae sumimus potiora sumamus, »
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fectionẽ tenent᷑ cenobite. ꝑfectio actionis ẽ uoluntas ponendi animã ꝓ gnate
̃õtrsso. quits signũ est oꝑe indicare id ipsum. Ad hanc tenetur sacerdos ornis¬
habens curã gregis: De qua dictt᷑. Maiorem caritatẽ nemo habet ut animam¬
suã ponat quis ꝓ amicis suis. Perfectio ordinis ẽ continere omnino. citiu signũ
Itioꝑe doipsum indicare. Id hane tenet᷑ omnis sacerdos suie habenꝰ curã gregiso
scue non. Et diaconus. Hec ꝑfectio nil altud ẽ ꝗ uotum cõtinentie.De qua¬
oudum est. Qui potest capere capiat. ꝑfectio certitudinis est. ꝑ fectio c̃õscientie
quando non ẽ homo sibi conscrus uenialis uł mortalis peccati ĩ tno quasi certur
⁊ constans est ei qd sine omni peccato sit. nec timet puniri sed separari
De hac dicitur. E stote perfecti sicut et pater uester perfectus est.

Expanded text:
erfectionem tenentur coenobitae. Perfectio actionis est voluntas ponendi animam pro grege commisso, cujus signum est opere indicare id ipsum. Ad hanc tenetur sacerdos habens curam gregis de qua dicitur: Majorem hac charitate nemo habet, etc. . Perfectio ordinis est continere omnino, cujus signum est opere idipsum indicare. Ad hanc tenetur omnis sacerdos sive habeat curam gregis sive non, et diaconus: haec perfectio nil aliud est quam votum continentiae, de qua: Qui potest capere capiat . Perfectio certitudinis est perfectio conscientiae quando non est homo sibi conscius venialis, vel mortalis, imo quasi certum et constans est ei quod sine omni peccato sit, nec timet puniri, sed separari, de hac di
Abbreviated transcription (Latin):
ei quem scit ẽẽ iminortali peccato. Non potest eũ conuincere. gͦ a cõmuniõe
eccte nõ debet eũ sequestrare. gͦ si petat debet ei dare. Econtrario. Mꝯagister
eius est. ⁊ tenet᷑ eiꝰ ꝓuidere saluti. gͦ nõ debet ei dare unde sit deterior. Ad hoc
dicendũ. qd̾ si ille petat q̃ebet ei dare. Si tanien sciat eũ esse in mortali peccato
debet eũ monere ne accipiat. Et eñi qͥ ĩ digne manducat ⁊ bibit. iudicium
sib manducat & bibit. Suꝑ hoc dicit augustinus. Nõ ꝓhibeat dispensator

Expanded text:
peccato esse, nec potest eum convincere. Ergo a communione Ecclesiae non debet eum sequestrare. Ergo si peccat debet ei dare. Econtrario magister ejus est; tenetur ejus providere saluti. Ergo non debet ei dare, unde sit deterior. Ad hoc dicendum quia si ille peccat debet ei dare; si tamen sciat eum esse in mortali peccato debet eum monere ne accipiat, quia qui indigne manducat, judicium sibi manducat et bibit . Sicut enim ait Augustin
Abbreviated transcription (Latin):
Ani saluatorie. qui cũ in forma dei esset. nõ rapinama arbitratus ẽ pusuom̃
se ẽe deo s senet ipsum ermaniuit formã serui accipiens. Post resurredtior
ipsum lignũ sublimatũ est qd̾ prius uitens in morte siccatum ẽ. spitea
reuiuseens pͥstinũ recepit uirorẽ. Alii uidaice utrũq referunt ad isit
ge primo aduentu humiliatꝰ sit ⁊ arefactus. & scd̾̃o restituat᷑ in p̾stinũ

Expanded text:
arbitratus est aequalem se esse Deo, sed exinanivit se formam servi accipiens. » Et post resurrectionem ipsum lignum postea sublimatum est, quod prius virens morte siccatum est, et postea reviviscens pristinum receperit virorem. Alii Judaice utrumque referunt ad Israel, quod primo adventu humiliatus sit arefactus, et secundo restituatur in pristinum
Abbreviated transcription (Latin):
copulatus est. Sententia scłaris est. Dolus an uirtus. quis in hoste requirat.
Sua solent nobis opponere qͥ dicunt hostes fraude decipiendos. Qui ut acqͥeseam
multo peius fecit sedechias. Non eñi hostem decepit s amicũ. sib uidelicet¬
añi federe copulatũ. Srgo ꝗͣdiu non iuras. neq inis pactum sub nomine dei.
prudentie est et fortitudinis ut auint uł deciꝑe uł suꝑare adu̾sariũ ut eumq
potueris. Cum uͦ te constrinxeris iuramento. nequaꝗͣ aduersarius s amicus est.
qui tibi credidit. ⁊ sub occasione uirisiurandi .i. dei nuncupatione deceptus est.

Expanded text:
crilegium. Sententia enim saecularis est: Dolus an virtus, quis in hoste requiratur?, quam solent nobis opponere, qui dicunt hostes fraude decipiendos. Cui ut adquiescamus, multo peius fecit Sedechias. Non enim hostem decepit, sed amicum, cui foedere domini fuerat copulatus. Ergo quamdiu non iures et pactum ineas sub nomine dei, prudentiae est et fortitudinis vel decipere vel superare adversarium, utcumque potueris. Cum te constrinxeris iuramento, nequaquam adversarius, / sed amicus est, qui tibi credidit et sub occasione iurisiurandi, id est dei nuncupatione, deceptus est.
Abbreviated transcription (Latin):
qui uitã carnalium cõfringere p̾dicando nouerunt. ꝑ ipsos quippe scã eocła
inquos a uiciis conterit : et quasi gluciens in sua membra c̃ouertit. Unde
ipsi quoꝙꝵ pͥmo p̾dicatori uelut maxille eccłe dictum ẽ. Occide ⁊ manduca
Hi gͥ maxille sunt eccłe qui scuint sua ⁊ aliena delicta plang̾e nõ tegere.
De quib in canticis habetur. Gene tue sicut fragmen mali punici absq eo
in corpus eccłe trahicim. Qui sicut plus ceteris in corpore xp̃i laborant: plus
gemunt. et plorant eos quos uident in nocte delictoꝵ uersari. ⁊ ĩ cecitate
ĩ maxillis portat: quibꝰ pulchritudinẽ suã cotidie renouat. Prodest enum
daria marthe: laboranti dum plorans plorat secus pedes domini: ut.

Expanded text:
qui vitam carnalium confringere praedicando noverunt, per ipsos quippe sancta Ecclesia iniquos a vitiis conterit, et quasi glutiens in sua membra convertit. Unde ipsi quoque praedicatori primo velut maxillae Ecclesiae dicitur: Occide et manducaiae maxillae sunt, qui sciunt et sua et aliena delicta plangere, non detergere, de quibus in Canticis dicitur: Genae tuae sicut fragmen mali punici, absque oin corpus Ecclesiae trajicimur. Qui sicut plus caeteris in corpore Christi laborant, plus gemunt et plorant eos, quos vident in nocte delictorum versari, et in caecitate in maxillis portat, quibus pulchritudinem suam quotidie renovat. Prodest enim Maria Marthae laboranti, dum orans plorat secus pedes Domini .
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Iusti ludibria ⁊ uerbera exꝑti insuꝑ ⁊ uincła et carceres. lapidati sunt.
secti sunt. temptati sunt. in occisione glãdii mortui sunt. Et. Mementote
p̃positoꝵ ur̃oꝵ qui uobis locuti sunt uerbũ dei. quoꝵ uituentes exccũ conũ¬
Srictati gͦ tot uocib p̃ceptoꝵ. aduti tot cõparationibus exemploꝵ. ad corda nr̃a
redeamus. discutianus omne qd̾ agimus. ⁊ quicqd in nobis diuine rectituduis
heglai n offende a ccusemus. ut quos apud diftͥctum iudic̃e accusat actio prcuset

Expanded text:
dicens: Justi ludibria et verbera experti, insuper et vincula et carceres: lapidati sunt, dicens: Justi ludibria et verbera experti, insuper et vincula et carceres: lapidati sunt, secti sunt, tentati sunt, in occisionstrorum, qui vobis locuti sunt verbum Dei: quorum intuentes exitum convexcitati ergo tot vicibus praeceptorum, adjuti tot comparationibus exemplorum, ad corda nostra redeamus, discutiamus omne quod agimus: et quidquid in nobis divinae rectitudinis regulam offendit accusemus, ut apud districtum judicem ipsa nos accusat
Abbreviated transcription (Latin):
tionib ⁊ p̾cedentium patrũ ixemplis de huiꝰ uite ꝓfundo liberamur. bene ꝑ
ieremiam fignat᷑. qui ut leuetur ex puteo funes ad eũ ⁊ ueteres deponunt᷑¬
ranni. Etquidẽ ꝑ fimes p̾cepta dñi figurant᷑. Que qͥa nos in peceato positos ⁊
conuinciunt & eripiuntt. qͣsi ligant ⁊ trahunt. coartant et leuant. S ne ligatͥ
his funib dũ trahit᷑ incidatur. simul etiã patini ueteres deponuittur. quia
ne diuina p̾cepta nos terreant. antiquoꝵ patrũ nos gxempla c̃ofortant ⁊ ex e
cõparatione noc facere posse confidinius. quod ex inbecillitate nr̃a formidamꝰ.¬
Si ergo leuari de hoc ꝓfundo festinamius: ligenur funibus id est p̾ceptis dñicis
astringamur. Int̾sint etiam panni ueteres eũ quib melius teneant᷑ fimes.i.
p̃cedentiũ confortemur exemplis. ne nos infirmos ac timidos p̾cepta subtilia
uulnerent dum leuant. Quasi pannos quosdã ueteres paulus apłs fumbus

Expanded text:
emplis adjuti, de hujus vitae profundo liberamur; bene per Jeremiam signatur, qui ut elevetur de puteo, funes ad eum et panni veteres deponuntur. Funibus enim praecepta Domini figurantur, quae, quia nos in peccato positos in convincunt, et eripiunt, quasi ligant, et trahunt, coarctant, et elevant: sed ne ligatus his funibus dum trahitur incidatur, simul etiam panni veteres deponuntur: quia ne divina praecepta nos terreant, antiquorum patrum nos exempla confortant, ut ex eorum comparatione facere nos posse praesumamus, quod ex ns. Si ergo levari de hoc profundo festinamus, ligemur funibus, id est praeceptis dominicis astringamur. Intersint etiam panni veteres, cum quibus melius teneantur funes; id est, praecedentium confortemur exemplis, ne infirmos nos ac timidos praecepta subtilia vulnerent dum levant. Quasi quosdam pannos veteres Paulus apostolus su
Abbreviated transcription (Latin):
traditũ cruciari conspicient. in dei laudibꝰ crescent. quia & in se cernent bonũ quo
remuinerati erunt. ⁊ in illis inspicient suppliciũ qd̾ euaserunt. Ita eñi tunc pulcra
eit uniuersitas. dũ & gehenna iuste cruciabit impios. et eterna feliectas iuste
remunerabit pios. Sicut enim niger color in pictura substernit᷑. ut suꝑiectus alb
uł rubeus puschrior ostendatur. ita tunc etiã malos bene ordinans deus feliciora
ghibebit gaudia beatoꝵ ostensis aute eoꝵ oculos suppliciis reproboꝵ. Et qͣuis illis
uisione dominica gaudiũ eoꝵ nõ sit quo creseat. magis tñ auctori suo se debitores

Expanded text:
dum justi conspiciunt, in Dei laudibus crescunt, quia et in se cernunt bonum quo remunerati sunt, et in illis inspiciunt supplicium quod evaserunt. Ita enim tunc pulchra erit universitas, dum et gehenna juste cruciat impios, et aeterna felicitas juste remunerat pios. Sicut enim niger color in pictura substernitur, ut superjectus albus vel rubeus pulchrior ostendatur, ita tunc etiam malos bene ordinans Deus, feliciora exhibet gaudia beatorum, ostensis ante eorum oculos suppliciis reproborum. Et quamvis illud ex visione dominica eorum gaudium non sit quod crescat, magis tamen auctori
Abbreviated transcription (Latin):
manscirũq in ꝑpetuum. Qd̃ qͥa post capituitatem temporib ⁊orobabel et
thre nõ possuit monstrare cõpletuni. trmiseunt ad xp̃i tempora quẽ ĩ confũ¬
matione mundi dicunt ẽe uenturũ. ut aurea atq geminata iuxta apocalipsim
de te ciuitas dei. Et. fluminis impetus letificat ciuttatẽ dei. Sdificatur itaq¬
ciuitas ista a turre obedientie siue gr̃e or donoꝵ dei. hoc eñi interpͣtat᷑ ananehel
in ista carne cõsistimꝰ. rectã ueritatis linẽa nõ possumꝰ possidere. s ĩ angulo stamꝰ
t fractis lineis. Axit q ultra funiculus mensure contra eã.i. portam anguli.
saꝑ colsẽ gareb. qui in singua nr̃a aut incolatus aut scabres dieitur. ut doceat
nos aduenas esse aeq pegrinos et auridb prurientes. ⁊ ad nouitatẽ dogunatũ¬
pessimoꝵ de ficili p̃bere consensum. Et cutuibit inquit goatha. ꝓ quo sicut dictũ¬

Expanded text:
Zorobabel et Ezrae non possunt monstrare conpletum, transeunt ad Christi tempora, quem in consummatione mundi dicunt esse uenturum, ut aurea atque gemmata iuxta Apocalypsin de te, civitas Dei ; « Et: » fluminis impetus laetificat civitatem Dei . » Aedificatur itaque Ecclesia a turre obedientiae sive gratiae, et donorum hoc enim interpretatur Ananehel, in ista carne consistimus, rectam ueritatis lineam non - possumus possidere, sed in angulo stamus et fractis lineis exitque ultra funiculus mensurae contra eam, id est portam anguli, super collem Gareb, qui in linguam nostram uertitur aut \'incolatus\' aut \'scabies\', ut doceant nos aduenas esse atque peregrinos et auribus prurientes et ad nouitatem dogmatuorum facile praebere consensum. et circumibit, inquit, Goatha, pro quo int
Abbreviated transcription (Latin):
iusto dei iudicio. Itaq qd̃ irã columbe ꝓpła p̾dixit. hoc furorem domini
furoris inequalitas serpit: furorẽ dũi iran columbe nominauit.Ut enim
orine districtionis iqm imꝑturbabilem demonstraret: & irã dixit ⁊ colũbe
Acsi aꝑtius diceret. Districtũ iudicium inconcussus exerit: qui ꝑ mantas
mansuetus punit. Unde ⁊ in extremo iudicio inc̃omutabilis ĩ seret ipso
manens. nulla ucissitudine ac inutabilitate uariabitur.s. tamen electis
et reprobis nequaꝗͣ sirb specie eiꝰdem inc̃omutabilttatis ostendet᷑. qͥa ⁊ tͦuqulis
custis. & iratus apparebit in tustis. ueste eñi consetentia peccatores utt sensit¬
uses deferent. unde mentes eoꝵ eque iuñi respiciant. s nõ equalit̾ modifieen¬

Expanded text:
is Domini. » Quod enim ira columbae praedixerat, hoc furorem Domini furoris inaequalitas serpit, furorem Domini iram columbae nominavit. Ut enim divinae districtionis vim imperturbabilem demonstraret, et iram dixit columbae. Ac si aperte diceret: Districtum judicium inconcussus exerit, qui permanens mansuetus punit. Unde et in extremo judicio in semet ipso incommutabilis manens, nulla vicissitudine ac mutabilitate variatur. Sed tamen electis et reprobis nequaquam sub specie ejusdem incommutabilitatis ostenditur, quia et tranquillus justis, et iratus apparebit injustis. Teste enim conscientia intra semetipsos deferunt, unde eorum mentes aeque
Abbreviated transcription (Latin):
sure expositor in explanatione sacri eloquii ut placeat auditorib aliqͥd mentiende
c̃oponit. sua ⁊ nõ dei uerba loquit᷑. si tñ placendi uł seducendi studio ĩtiatur.
Nam si in uerbis dñicis uirtutem requirens ipse alit̾ ꝗͣ is ꝑ quẽ ꝓlata suut
uerba que narrat. qm ad hoc solum deus ꝑ totã nobis sacrã scͥpturam loquit᷑.
ut nos ad suũ ⁊ ꝓximi amorem trahat. Sane sicut ex uno auro alii murenas.¬
alii anulos. alii dextralia ad ornamentũ faciunt: ita ex una sacre scͥpture scientia
xxpositores docti ꝑ innuineros intellectus. qͣsi uaria ornamenta componunt.
Due tamen omnia ad decorem celestis sponse ꝓficiunt : xLui.¬

Expanded text:
us placeat, aliquid mentiendo componit, sua et non Domini verba loquitur, si tamen placendi vel seducendi studio mentiatur. Nam si in verbis dominicis virtutem requirens, ipse aliter quam is per quem prolata sunt verba quae narrat, quia ad hoc solum Deus per totam nobis sacram Scripturam loquitur, ut nos ad suum et proximi amorem trahat. Sequitalii anulos, alii dextralia ad ornamentum faciunt, ita ex una Scripturae sacrae sententia expositores quique per innumeros intellectus quasi uaria ornamenta componunt, quae tamen omnia ad decorem caelestis sponsae proficiunt. I
Abbreviated transcription (Latin):
quadrigarũ sanctificatio dñi est. ut tunc nos ꝑ fectos arbitrenur. cũ qieruius.¬
Curriis dei dec̃ẽ milib multiplex. milia letantiũ dñs in eis. Istuismodi edificatio
que suꝑ fundamentũ rp̃i posita est. de qua loquit᷑ ⁊ a postolus. Ut sapiens
architectus fundamentũ posui. nunꝗͣ destruet᷑ s manebit in et̾num. Obscura
⁊ difficilia latus disseruimus. ut manifesta breuuis ꝑcurramus:. Lui.¬

Expanded text:
quadrigarum sanctiScatio domini est, ut tunc nos perfectos arbitremur, quando dixerimusquadrigarum sanctiScatio domini est, ut tunc nos perfectos arbitremur, quando dixerimusem milium multiplex, milia laetantium; dominus in eis. istiusmodi aedificatio, quae super fundamentum Christi posita est, de qua loquitur et apostolus: ut sapiens architectus fundamentum posui, numquam destruitur, sed manebit in perpetuum. obscura et difficilia latius disserenda sunt, ut manifesta breuius percurramus. U
Abbreviated transcription (Latin):
in collibus tamen semꝑ timeamus ruinas. et consideremus cineres. ⁊ penitentes
oicamus eũ dauid. Quia cinerẽ tanꝗͣ panem manducabã. Unde & iacentibus¬
qd̃ transtulit ieronimus regionem mortis. unũ nomen in duo uerba diuidens.
sade. qd dicit᷑ regio. ⁊ moth. quod interp̃tat᷑ mortis. ꝓ qͥbus aquila uertit
suburbana. siue rura. Regio aũ mortis regio peccatoꝵ est. et suburbanã. regio
sine macula ⁊ ruga. in futuro e in celestib reseruetur. Audis angulos. audis
scabiem. audis ruinas et cineres. ⁊ regionẽ mortis & tenebras. et de tua uirtute
⁊ ĩpeccantia gloriaris : Deniq sequit᷑. Et usq ad angulũ porte. Et hic quoq ẽ¬
angulus. ne ulla uera iusticia. ne certa uictoria in hoc scło demonstret᷑. Ipse
ut indige̾ nos doceat cursu atq certamine. ut tandẽ cũ dño audire mereamur.
Iscendisti equos tuos ⁊ equitatio tua salus. Siquidẽ in porta orientah ⁊ ĩ petaa

Expanded text:
s uideamur in collibus, tamen semper timeamus ruinas et consideremus cineres et paenitentes dicamus cum Dauid: quia cinerem quasi panem manducaui et pocuquod nos uertimus in regionem mortis unum nomen in duo uerba diuidentes: sade\', quod dicitur \'regio\', et \'moth\', quod interpretatur \'mortis\', pro qua Aquila uertit \'suburbana\' siue \'arua\' et \'rura\'. \'regio\' autem \'mortis\' regio peccatorum est et \'suburbana\' regio sine macula et ruga, in futuro et in caelestibus reseruetur. audis angulos, audis scabiem. audis ruinas et cineres et regionem mortis et tenebras, et de tua uirtute et inpeccantia gloriaris! denique sequitur: et usque ad angulum portae. et hic angulus, ne ulla uera iustitia, ne certa uictoria in isto saeculo demonstretur. ipse ut indigere nos doceat cursu atque certamine et tandem cum domino audire mereamur: ascendisti equos tuos et equitatio tua salus. in porta orientali, in porta
Abbreviated transcription (Latin):
ud sapientes cũ se nõ audiri ab his quos corripiunt considerant. ori suo silentũ
imponant. S plerũꝙ dũ conspicunt qd̾ iniquoꝵ facinora ipsis tacentib
⁊ nõ corripientib cresciuit. uim quandam sp̃c sui sustineant. ut ĩ locutione
aꝑte correptionis erumpant. Itaq ieremias ꝓ eo qd̾ se minime audiri cõspent¬
silentiũ appetiit. s cũ crescentia mala cerneret: in eodẽ silentio non ꝑmansit.
Quia eñi foris tacuit ex cedio locutionis: intus ignẽ ꝑtulit de zelo caritat
quippe corda iustoꝵ cũ non correpta crescere conspicuint acta maloꝵ. corũq
culpe se participes creddunt: quos in iiqͥtate crescere silendo ꝑmittuitte.
Garitatis eñi zelus consolatione ad mirabili augendo se temperat: quãdo cotin
iniquoꝵ oꝑa ꝑ uocẽ correptionis emanat. ut ⁊ que corrigere ñõ ualet
increpare non desinat : ne se participẽ delinquentiũ ex consensu tactt᷑nitat

Expanded text:
ut sapientes viri, cum se non audiri considerant, ori suo silentium indicant, sed plerumque, dum conspiciunt quod iniquorum facinora ipsis tacentibus et non corripientibus crescunt, vim quamdam spiritus sui sustineant, ut in locutione aperta correptionis erumpant. Hinc Jeremias ait: silentium appetiit. Sed cum crescentia mala cerneret, in eodem silentio non permansit. Quod enim foris tacuit ex taedio locutionis, intus ignem pertulit de zelo charitatquippe corda justorum, cum non correpta crescere conspiciunt acta malorum, eorumque culpae se participes credunt quos in iniquitate crescere silendo permittunt.aritatis enim zelus consolatione admirabili augendo se temperat, quando contra iniquorum opera per vocem correptionis emanat, ut et quae corrigere non valet, increpare non desinat, ne se participem delinquentium ex consensu taciturnitat
Abbreviated transcription (Latin):
e st ⁊ alius ini t̾ra ꝓmissionis mons euisdem nominis. unde fuit nabal charmelte
s. qd nos dicuuus carinelũ. hebrei dicunt chermel. Dicit aũ beatus ieronimus.
Respondeant nobis nunc illi qui mẏsteria diuinarũ scͥpturarũ nolunt recipere.
s contenti sunt suꝑficie litterali. historialit̾ omnia requirentes. qͣndo libamis
t᷑nsuitt in chermel. et teerũ chermel in libanũ. Deficiet eñi sensus ⁊ cogitatio illor
in hoc loco. ꝑ libanũ gͦ qui itterp̃tat᷑ dealbatio. significant᷑ gentiles qui dealbati. et
Chermel eñi scientia uircũcisionis interptat᷑. ꝑ cherinel qͥ intͥpretat᷑ scĩa circũcision
reputati sunt in saltũ. hoc ẽ in siluam infructuosam. Gentiles nãꝙ ante p̾dicationem
inseuntibus ad geitoes. connersus est libanus in chermel. et chermel in s altũ.i. gẽtile
qui ante erant cauda conuersi sunt in caput.⁊ iudei in caudã repitati sunt qui
quondam fuerant in capite¬

Expanded text:
et alius in terra repromissionis mons ejusdem nominis, unde fuit Nabal Carmelites. Sed quod nos dicimus Carmelum, Hebraei dicunt Chermel. Dicit beatus Hieronymus isto in loco: Respondeant nobis nunc illi qui mysteria divinarum Scripturarum nolunt recipere, sed contenti sunt tantum superficie litterali historialiter omnia requirentes. Quando mons Libanus transivit in Chermel, et iterum Chermel in Libanum? Deficiet enim sensus et cogitatio illorum in hoc loco. Per Libanum namque qui interpretatur dealbatio, significantur gentiles: qui dealbati et Chermreputati sunt in saltum, hoc est in sylvam infructuosam. Gentiles namque ante praedicationem issent ad gentes, conversus est Libanus in Chermel, et Chermel in saltum, id est gentiles qui ante erant cauda, conversi sunt in caput, et Judaei in caudam reputati sunt, qui quondam fuerunt in caput
Abbreviated transcription (Latin):
id refrigeriũ transmeabunt. Quã seutentiam nemo sanctoꝵ patrũ corroborat.
s omnes denegant. habentes illã doniini sententiã ante oculos. Ibunt impi
in supplieiũ et̃num. iusti aũ in uttã eteruam. Q. uieqͥd eñi et̾num est sine
t̾mino est. Sicut gͥ dñs iustis posuit gaudiũ etͣnum. ita impiis suppliciũ et̾xiciti.
que alt̾ria dierum ac noctiũ uicissitudine multiplicant᷑. ꝗͣ futuri. ubi cessantibus

Expanded text:
 visitandi sunt. Quam sententiam nemo sanctorum Patrum corroborat, sed omnes denegant: habentes illam sententiam Domini ante oculos: Ibunt impii in supplicium aeternum, justi autem in vitam aeternam. Quidquid aeternum est, sine mino est. Sicut ergo Dominus justis posuit gaudium aeternum, ita impiis supplicium aeternum.ignetur, quae alterna dierum ac noctium vicissitudine multiplicantur, quam futuri, ubi cessantibus