comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
existrmasti te serre quod nestis si ideo cĩbẽ re qua ꝑeson
uon Reuentꝰ ⁊ legrsti aꝑrre puod sentio Unde te Intre¬
esse in tam multis opusculis meis que possuit Recto
iudicio et nulla temeritate culpari Ex quib si ãqua
ipse Rep̃henderes illit tibi fortassis estenderẽ qualẽ
te esse in quib nõ ꝑperã re p̃henderis uelle ineq tͥ
iuori maior et ĩpositꝰ subdito correctioĩs exẽ plũ
quãto huiltꝰ tãto salubaꝰ ex hiberẽ / Sed eã iane
re p̃hendisti que nõ coruge humilitas s partimi
fateri partĩ desemẽ ueritas cogit Iecantẽ sunt
Unũ ꝙ de origie nĩarũ que post pͥmũ hõmẽ dite
sunt uel dant᷑᷑ hpoĩb nõ sum ausus aliquid diffim¬
re quia fateor me nescrre ¶Alterũ ꝙ aĩain scere me
dixi spm̃ esse non corpus Sed in hoc alto duo Rep̃¬
hendisti uniõ ꝓ nõ eã crederẽ corpus esse /aluid ꝓeã¬
crederẽ enn esse / tib em̃ uidet᷑. et copus esse aiam

Expanded text:
quia personam non reueritus elegisti aperire quod sentis. unde te intelesse in tam multis opusculis meis, quae possint recto iudieio et nulla temeritate culpari. ex quibus si aliqua ipse reprehenderes, illic tibi fortassis ostenderem, qualem te esse in quibus non perperam reprehenderis uellem meque tibi iuniori maior et praepositus subdito correctionis exemplum quanto humilius tanto salubrius exhiberem. sed ea in me reprehendisti, quae non corrigefateri, partim defendere ueritas cogit. Haec autem sunt: unum, quod de origine animarum, quae post primum hominem datae sunt uel dantur hominibus, non sum ausus aliquid definire, quia fateor me nescire; alterum, quod animam scire me dixi spiritum esse, non corpus. sed in hoc altero duo reprehendisti: unum, quod non eam crederem corpus esse, alis esse anima
Abbreviated transcription (Latin):
subderes s nec saltẽ sunul querẽ o muisteres ses
censendo preponeres Aufer tibi ista fil. Nõ sic in
uia quã xp̃s huilis se ip̃m docuit amuulatur Ilulle
cũ hoc tumore ꝑ angustã portã eiur Ingreditur

Expanded text:
subderes nec saltem simul quaerendo misceres, sed subderes nec saltem simul quaerendo misceres, sed censendo praeponeres. aufer tibi ista, fili; non sic in uia, quam Christus humilis se ipsum esse docuit, ambulatur; nullus cum hoc tumore per angustam portam eius ingreditur.
Abbreviated transcription (Latin):
in domo dei seꝑtre a Regno dei ꝙͣ sit a ueritate deuñ
puto y iami in telligas Et ideo quod putastr in
aliqueb mausiombz quas dñs multas esse dixit
in domo patris sui mãsiuos quosdũ eciĩ nõ Rena¬
tos ex a qua et spiritu ut fidem catholitã tenias
admoneo si ꝓmittis enrẽdare non differis uoli
credẽ nec dic̾e̾ nec docere sicrificiũ xpiãnoꝵ pro
eis qui nõ baptisiti de coꝑe exierm̃t feridũ
si uis esse cat holitꝰ quia nec illud quod de macha¬
beorũ libris cõmemorast i sacrificiũ indeorũ ꝑ eis
qui nõ circũcisi de corꝑe exierat ostendis ablatu
In qua tua sentẽtia tam noua et ꝯtra ecclesie tociꝰ
auctoritate discipiinã s plata uerbo eciã in soleñ¬
tissimo usus es dicons Pro qua sane oblaciones
assiduas et offerẽda Ingiter sanctoꝵ censeo sic̾ficia
sacerdotũ ut te homo laytꝰ sacerdotib dei nec dicẽao

Expanded text:
in domo dei separare a regno dei quam sit a ueritate deuium in domo dei separare a regno dei quam sit a ueritate deuium puto, quod iam intellegas. et ideo quod putasti in aliquibus mansionibus, quas dominus multas esse dixit in domo patris sui, mansuros quosdam etiam non renatos ex aqua et spiritu, ut fidem catholicam teneas, ammoneo, si permittis, emendare non differas. Xoli credere nec dihis qui non baptizati de corpore exierint, offerendum, » si vis esse catholicus: quia nec illud quod de Machabaeorum libris commemorasti sacrificium Judaeorum pro his qui non circumcisi de corpore exierant, ostendit oblatum. In qua tua sententia tam nova, et contra Ecclesiae totius auctoritatem disciplinamque prolata verbo etiam insolentissimo usus es, dicens: « Pro his itaque oblationes assiduas, et offerenda jugiter sanctorum sacrificia sacerdotum, ut te homo laicus sacerdotibus dei nec discendo
Abbreviated transcription (Latin):
Sistrlued̃ laptizatis et alias ꝑtes Regni dei dande
chodemũ dmen am̃e dico tibi insi qui nat ꝯ fuerit
denno nõ pt̾ uidere Regnũ dei. Ecce non hoc dixit
nũquid potest in uentrẽ matris sue itato intrond
et nasci Camd̃ dñs sentẽciã plamꝰ aporci ꝰq Re
petens ait dmen amen dico tibi nnfi quis penat
fuerit exxaqua et spratu nõ potest introire n
hoc quid esset exposuit dicens infi quis renatꝰ fuert
ex aqua et sprãtu et quod dixerat nõ potest uidẽ
hoc exposuit dicẽdo non potest introrre Illud tñ
quod dixerat Regnũ dei nõ alio noĩe Repetunt.
neq mĩc opus est quere atq dissere̾ ut Regnũ celis
regnũ q dei cũ aliqua differẽcia sit intelligẽd̃ an
res una duob sit appellata noĩez Sufficit ꝓ non
potest introrre in Regnũ dei qui nõ fuerit lauat᷑.
Regnãtionis ablutꝰ Mansiones autẽ aliquas cõstitutas

Expanded text:
distribuendum baptizatis et alias partes regni dei dandas distribuendum baptizatis et alias partes regni dei dandas icodemum: amen, amen dico tibi: nisi quis natus fuerit denuo, non potest uidere regnum dei. ecce non hic dixit numquid potest in uentrem matris suae iterato introire et nasci? eandetens ait: amen, amen dico tibi: nisi quis renatus fuerit ex aqua et spiritu, non potest introire in hoc quid esset exposuit dicens: nisi quis renatus fuerit ex aqua et spiritu; et quod dixerat: non potest uidere, hoc exposuit dicendo: non potestintroire. illud tamen, quod dixerat \'regnum dei\', non alio nomine repetiuit. neque nunc opus est quaerere atque disserere, utrum regnum dei regnumque res una sit duobus appellata nominibus; sufficit, quod non potest introire in regnum dei, qui non fuerit lauacro regenerationis ablutus. mansiones autem aliquas constitutas
Abbreviated transcription (Latin):
se pare̾tur et non om̃es in Regno celorũ mansoribus
citer habitare quibus eas eciã nõ uaptizatis deus daie
uolurrit ut in Regno dei suit qͣnus in Regno celorũ quia¬
beptizati nõ sunt eẽ nõ possuit hoc qui dicũt uidẽt :
fquid̃ sibi aliquid dicẽ quia scripturas negligẽter
actendut et quemodo Regnũ dei dicaᵗ. unde oramꝰ adue
mat Reggnũ tuiẽ nõ Intelligũt Regnũ dei dicit ubi cũ
illo fidelx familia eius beate ac sompitne tota Regnabit
Nlã scdi ptãtẽ que illi suꝑ omiã ẽ eciã nne utiq
Regnat. Quid gᵒ. ẽ quod oramꝰ ut uemat infi ut cũ
iblo Regnare ñeat᷑. Sub eius autẽ ptĩte eciã illierũt
Iui pena etermi ignis ardebũt Nũquidnã obpoc etia ix̃s
i Reguo dei futuros dicturi sum⁊ Aluid est em̃ Regnũ
doł munerib hponorari aluid Regnũ dei legib col xrceri
ut autẽ tibi maĩfe stissine appareat nõ eẽ Regnũ celoꝵ

Expanded text:
separentur et tamen non omnes in regno caelorum mansoribus separentur et tamen non omnes in regno caelorum mansoribus citer habitare, quibus eas etiam non baptizatis deus dare uolubaptizati non sunt, esse non possint. 17. Hoc qui dicunt, videntur quidem sibi dicere aliquid, quia Scripturas negligenter attendunt, et quomodo regnum Dei dicatur, unde oramus niat regnum tuum, non intellegunt. regnum dei dicitur, ubi cum illo fidelis familia eius beate et sempiterne tota regnabit; nam secundum potestatem quae illi super omnia est etiam nunc utique regnat. quid ergo est quod oramus, ut ueniat, nisi ut cum illo regnare mereamur? sub eius autem potestate etiam illi erunt, qui poena aeterni ignis ardebunt. numquidnam ob hoc etiam ipsos in regno dei futuros dicturi sumus ? aliud est enim regni dei muneribus honorari, aliud regni dei legibus coerceri. ut autem tibi manifestissime appareat non esse regnum caelorum
Abbreviated transcription (Latin):
patrẽ meũ quod si ita dixissi nõ alib effẽt̃ In¬
celligende ꝙͣ in domo pris eiue s aꝑte ait in domo
pũs mei mausiones nulte sunt Qms Ita I⁊ aude
aliquas partes domꝰ dei seꝑare aeRegno ut¬
re iuuerãtur ⁊ ex qui fecit celũ et trã nec in tota
domo sua Regnare dicat᷑ Sed forte dicas om̃ia
quid̃ ꝑtinere ad dei Regnũ quia Regnat in celis Regnit
in terris ii abissis i paradiso in ĩferno ubi em̃ non
Regnat cuiꝰ udiqz sũma potestar est Sed aluid esse
Regnũ celorũ quo fat nõ est acade insi eiuacio regena¬
cioie allutos ꝓpt̃ diñca uerĩ fro ĩq sentẽtiã alius
antẽ esse Regnũ teriarũ uel aliarũ creiture ꝑtĩ us.
possunt esse alique mãsiones R domꝰ des pͣus ꝑtinẽ¬
tes ad Regnu dei nõ tamẽ ad Regnũ celorũ ubi excel¬
lentiꝰ et beatiꝰ est Regnũ dei Itafieri ut nec aligne
domꝰ dei partes atq mãfiones a Regno desneplitre

Expanded text:
Patrem meum; quod si ita dixisset, non alibi essent inPatrem meum; quod si ita dixisset, non alibi essent intelligendae quam in domo Patris ejus: sed aperte ait, In domo Patris mei mansiones multae sunt . Quis itaque audeat aliquas partes domus Dei separare a regno re inueniantur, rex qui fecit caelum et terram nec in tota domo sua regnare dicatur? Sed forte dicas omnia quidem pertinere ad dei regnum, quia regnat in caelis, regnat in terris, in abyssis, in paradiso, in inferno – ubi enim non regnat, cuius ubique summa potestas est? —, sed aliud esse regnum caelorum, quo fas non est accedere nisi lauacro regenerationis ablutos propter dominicam ueram fixamque sententiam, aliud esse autem regnum terrarum uel aliarum creaturae partium, ubi possunt esse aliquae mansiones domus dei quamuis pertinentes ad regnum dei, non tamen ad regnum caelorum, ubi excellentius et beatius est regnum dei; ita fieri, ut nec aliquae domus dei partes atque mansiones a regno dei nefarie
Abbreviated transcription (Latin):
hoc de parmilis anteꝙ baptizẽ tur esse dictũ ipsisitio¬
qui baptizatꝰ Rapi poterat ꝓpterea pus rapit᷑
ne malicia untrt illiꝰ Intellectũ aut ne fictio de¬
cipiat nãm eius quasi in eod̃ baptisino hec esse ma¬
licia credatur et fictio qua in peuis mutetur ãa
decipia᷑. si ante nõ rapiatur. Deide in platita
erat deo nũ eius proꝑunt de medio Imquitati
illum educe Ita ut nec paululũ remora et᷑ ut pͦꝰ
in eo p̃destinaret impleret s contra suã p̃destina¬
cionẽ fac̾e maluit tã ꝙͣ festinãs ne iuod ei placuerat¬
in nõ uaptisito ext̾minaret᷑ in baptismo tã ꝓ mo¬
riturꝰ in fans ibi pereat quo cierrendũ est cũ illo ne
ꝑert. Quis ergo hec uerba scripta in libro sipiẽcie
de parmilis Ime uaptisinate mortuis dita esse
Regnũ dei quas esse dñs dixit in domo patris
sui si uis esse cat holicꝰ nõ em̃ at ihũs sunt hoc
restimorũ / posuisti multe mã sioues sut̾ apirs

Expanded text:
ibus esse dictum. ipsi sacroqui baptizatus rapi poterat. propterea prius rapitur, ne malitia mutet illius intellectum aut nc fictio decipiat animam eius; quasi in eodem baptismo haec esse malitia credatur et fictio qua in peius mutetur et decipiatur, si non ante rapiatur. deinde quoniam placita erat deo anima eius, properauit de medio iniquitatis illum educere, ita ut nec paululum remoraretur, ut quod in eo praedestinarat inpleret, sed contra suam praedestinationem facere maluit tain non baptizato, exterminaretur in Baptismo: tanquam moriturus infans ibi pereat, quo currendum est cum illo ne pereat. Quis ergo haec verba scripta in libro Sapientiae, de parvulis sine Baptismate mortuis dicta esse regnum Dei, quas esse Dominus dixit in domo Patris sui » , si vis esse catholicus. Non enim ait, sicut hoc testimonium ipse posuisti, Multae mansiones sunt apud
Abbreviated transcription (Latin):
ccipe nũs Iam otra de meip̃o que tibi cupie
dice̾ si possim loc est si ille donauerit in
cuiꝰ mãnu sut et nos et ẜmones nostri re p̃cendisti
em̃ me bis numero ex primes eciã nomẽ meũ ⁊Et cũ
te in pͥncipio libri tui imꝑicie tue ad modi conscũ
et doctome admĩculo descitutũ me uere ubi nõi filti¬
nominast dectissimũ ac ꝑitissimuẽ dixeris tamen
quibz in Rebz tibi uisus es nosse ꝓ ego uel nestrre me
fatror uel ꝙͣiis nestiã scrre p̃sumo libertate qua opor¬
cebat non tm̃ sene iuuenis et exiscopũ lapcꝰ uerum
eciã hoiem tuo Iudicio disertissimũ ac ꝑfectissimum
nõ dubitasti ⁊e p̃ħende̾t Eego autẽ et me doctissinũ
ic ꝑitissimũ nescio p̃mo ueroͣ i nõ esse ẽtissime scio et
fieri posse non ambigo ut ariguid imꝑito et indocto
cuioiã sare ꝯtingãt quod a̾ quis doitꝰ et ꝑitꝰ ignorat
Et in hot te plane lando ꝙ ueritatr̃ et si m̃ ꝑcepist

Expanded text:
ccipe nunc jam etiam de me ipso quae tibi dicere cupio, si possim, hoc est, si ille donaverit, in cujus manu sunt et nos et sermones nostri. Reprehendisti enim me bis numero, exprimens etiam meum nomen: et cum te in principio libri tui imperitiae tuae admodum conscium et doctrinae adminiculo destitutum, me vero ubi nominasti, doctissimum ac peritissimum dixeris; tamen quibus in rebus tibi visus es nosse quod ego vel nescire me fateor, vel, quamvis nesciam, scire prae sumo, libertate qua oportebat non tantum senem inuenis et episcopum laicus, uerum etiam hominem tuo iudicio doctissimum et peritissimum non dubitasti reprehendere. ego autem et me doctissimum ac peritissimum nescio, immo uero me non esse certissime scio et fieri posse non ambigo, ut aliquid inperito et indocto cuipiam scire contingat, quod aliquis doctus et peritus ignorat, et in hoc te plane laudo, quod ueritatem, et
Abbreviated transcription (Latin):
si improbabilis de tegatur eo ꝙ sit tibi cordi ꝓpͥo S̃p
nato iudicio meliora agi et que suit ueriora sectari iste
quippe admꝰ eciã in dictis ꝑ ignorãcia non catipaiar
ipĩ est correctioĩs p̃meditatione ac p̃paracione cathlit
ued iste sit modus huiꝰ uolumius ubi repuiescat paulusĩ
lector ut ad ea q̃ secũt᷑ eiꝰ intr̃cio as alio ieuoat᷑ exordio

Expanded text:
si improbabilis detegatur, eo quod sit tibi cordi, proprio si improbabilis detegatur, eo quod sit tibi cordi, proprio damnato judicio, meliora magis et quae sint veriora sectari. » Iste quippe animus etiam in dictis per ignorantiam non catholicis, ipsa est correctionis praemeditatione ac praeparatione catholicus. Sed iste sit modus hujus voluminis, ubi requiescat paululum lector, ut ad ea quae sequuntur, ejus intentio ab alio renovetur exordio
Abbreviated transcription (Latin):
sunt quot epimones esse mimerãturi Quocrrea ꝯsidera
ꝙͣ sit horrẽ dũ ut omes suit in uno hoie que dãxna¬
biles essent in singulis singule/ Ded si tu pro eis nulla
cõtẽtione pugnaueris ymo uero eas fidelibz uerbis brũ¬
qz expugnauens laudabilior eris censor in te ip̃m ꝙ
si quẽlibet aliũ Recta ratione Rep̃ienderes et nira¬
uilior eorũ emẽdator ꝙͣ si nũ yͣ illa sensisses Assit
dñs tue mẽti et tant̃ spratiu ino spratu suo facilĩ¬
tatẽ sulitatis lucẽ ueritatis. dulcedinẽ caritatis pacẽ
pietatis infundat ut uictor tui ar̃mi esse malis ii eo¬
ueris ꝙͣ cuiusubet cõtradicentis in faesis I Absit antẽ
ut te arbitreris hec opmã do a fide catholica recessisse
ꝙͣuis ea fuit fidei aduerse catholite si corã deo cuus
in melliꝰ corde oculꝰ fullit: ueraater te dixisie Resipi¬
sas nõ te tibi ip̃i esse credulũ pbari ea q̃ dixeres
posse / ac studere tesemꝑ eciã ꝓpͥam sentẽciã ndu tueu

Expanded text:
nes esse numerantur. quocirca considera, quam sit horrendum ut omnes sint in uno homine, quae damnabiles essent in singulis singulae. sed si tu pro eis nulla contentione pugnaueris, immo uero eas fidelibus uerbis et litteris expugnaueris, laudabilior eris censor in te ipsum, quam si quemlibet alium recta ratione reprehenderes, et mirabilior eorum emendator, quam si numquam illa sensisses. adsit dominus tuae menti et tantam spiritui tuo spiritu suo facilitatem humilitatis, lucem ueritatis, dulcedinem caritatis, pacem pietatis infundat, ut uictor tui animi esse malis in ueris quam cuiuslibet contradicentis in falsis. absit autem ut te arbitreris haec opinando a fide catholica recessisse, quamuis ea fidei sint aduersa catholicae, si coram dco, cuius in nullius corde oculus fallitur, ueras, « non te tibi ipsi esse credulum, probari ea quae dixeris posse; ac studere te semper etiam propriam sententiam non tueri,
Abbreviated transcription (Latin):
i esse pendendũ nec sanctarũ screptuuarũ memo¬
riã in te paruã esse cognoni s erudicio minor est
ꝙͣ tante indoli laboriq ꝯgrnebat Itaq te nec ãpłi
ꝙͣ oportet libi tribuẽdo uanescẽ uolo nec Rors te abi¬
ciendo ac desperando foigesce utiã tua scripta tecut
lege possem et colloguendo pociꝰ pͣscribendo que suit
emendande monstrare. faulis hoc negocĩ papr̃t
nostra inter nos ẜmoanatione ꝙͣ litteris que si scribẽda
essent multis uoluñb indigerent Serũ ista capitola
que certo eciã nimero ꝙp̃hende̾ uolui instanter adms¬
neo ne corrigo differas et ea pror sus a fide et p̃di¬
cacione tra faciar aliena ut quãta tibi facultas est
difputandi mune᷑ dei utaris utiliter ad edificationẽ
uon ad destructionẽ sane salubris q doct̾ne Gut̃ antẽ
ista de quibus ut potui Iain dissermi sed brĩter ece
repetendo ꝑcurrã. unuẽ est ꝙ nam nõ ex nichi lo¬

Expanded text:
i esse pendendum. Nec sanctarum Sripturarum memoriam in te parvam esse cognovi: sed eruditio minor est, quam tantae indoli laborique congruebat. Itaque te nec amplius quam oportet tibi tribuendo vanescere volo, nec rursus te abjiciendo ac desperando frigescere. Utinam tua scripta tecum legere possem, et colloquendo potius, quam scribendo, quae sint emendanda monstrarem! facilius hoc negotium perageretur nostra inter nos sermocinatione quam litteris; quae si scribenda esset, multis uoluminibus indigeret. uerum ista capitalia, quae certo etiam numero conprehendere uolui, instanter ammoneo, ne corrigere differas et ea prorsus a fide et praedicatione tua facias aliena, ut quanta tibi facultas est disputandi munere dei utaris utiliter ad aedificationem, non ad destructionem sanae salubrisque doctrinae. Sunt autem ista, de quibus, ut potui, iam disserui; sed breuiter ea repetendo percurram. unum est, quod \'animam no
Abbreviated transcription (Latin):
dostmatiq indicu ut nolis f citiꝰ ad tramitem ⁊ acioĩs
niffeetti si cm̃ hec liberalr elocutꝰ es si nõ in labus
ista souser s intꝰ et germauit ꝯ ista in corde sensisti
in tue correctiois tanto bono eciã moras edisti parũ
quippe tibi fuit Sic̃e Improbi obstmati q indicii esse
uolle ad tramutẽ Ratiõis inflecti infi adderes cicius
quãdo quid̃ qui tardiuis facit tanta tibi uideatiꝵ
seurrtate ailpo indus ut ñto improbi iudien obstina¬
rã q confulte lubrico etatis auerteras Innis longũ
⁊ omĩa que in libris tuis uel potiꝰ in teipo uloe¬
mẽdieu ꝑtractare at qz discute et saltõ urenẽ de sui¬
gulis corngẽdis tibi Reddẽ Racionẽ Noc Ideo tamẽ

Expanded text:
s inflecti. Si enim haec liberaliter elocutus es, si non in labiis ista sonuisti, sed intus et germanitus in corde sensisti; in tuae correctionis tanto bono etiam moras odisti. Parum quippe tibi fuit dicere, « improbi obstinatique esse judicii, nolle ad tramitem rationis inflecti, » nisi adderes « citius: quando quidem qui tardius facit tanta tibi uideatur seueritate culpandus, ut merito inprobi iudicii obstinarumque consulte lubrico aetatis auerteras. Nimis longum est omnia, quae in libris tuis uel potius in te ipso uolo emendari, pertractare atque discutere et saltem breuem tibi de singulis corrigendis redd
Abbreviated transcription (Latin):
bulus nonsis eu pbari posse ĩ dixeus et ꝙ sempor
fiudeas eciũ ꝓp̃am sentẽtiã non tueri si iuiprosaibilis
deregat᷑ et sit tibi cordi spo dũpnato Iudicio uelirra
igi et i sunt ueriomi sectari Modo ꝓba cares iine
nõ te failatiter ista dixisse ut de m a Indole non
solũ ĩgemoss uerũ ecĩ cauta pra modesta gaudeat

Expanded text:
ari posse quae dixeris et quod semper studeas etiam propriam sententiam non tueri, si inprobabilis detegatur, et sit tibi cordi proprio damnato iudicio meliora magis et quae sunt ueriora sectari\'. modo proba, carissime, non te fallaciter ista dixisse, ut de tua indole non solum ingeniosa, uerum etiam cauta, pia, modesta gaudeat
Abbreviated transcription (Latin):
senteniã pnapalẽ qua ꝯstitutũ ẽ nõ intraturũ in ilts
Regnu qui nõ Renatꝰ fuerit ex aqua et sprritusãcto
quã sentẽciã pͥncepadem tunens uiolare pelagus
nec illos sine baptismo in Regnũ celorũ credidit
intratiros quos non credidit Reos. Tu autẽ et ori¬
guialis peccati reos paruulos confiteris et tamẽ
eos sine baptisur lauacio Regenatioĩs absoluis ẽt
in ꝑadisum mittis et postea eciã in Regnũ celoꝵ
meuare ꝑmittis Mec atq huiꝰ modi s et alia foisitañ
in tuis librio si attentior et ociosior Inuerre potueri¬

Expanded text:
traturum in illud regnum, qui non renatus fuerit ex aqua et spiritu sancto. quam sententiam principalem timens uiolare Pelagius nec illos sine baptismo in regnum caelorum credidit intraturos, quos non credidit reos; tu autem et originalis peccati reos paruulos confiteris et tamen eos sine lauacro regenerationis absoluis et in paradisum mittis et postea etiam in regnum caelorum intrare permittis. Haec atque huiusmodi, si et alia forsitan in tuis libri
Abbreviated transcription (Latin):
in destrnenda eiꝰ de saptismo sentẽcia hẽtieꝰ uouus
Nor te Silectissie non sic uolumꝰ hẽticoꝵ esse uicto¬
iẽ ut erior unicat eriorẽ et quod est penis maior nn¬
noiẽ. Sicis ẽm̃ int si forte quispiã Reluctet᷑ Cat̾n

Expanded text:
in destruenda eius de baptismo sententia hereticus nouus. in destruenda eius de baptismo sententia hereticus nouus. nos te, dilectissime, non sic uolumus hereticorum esse uictorem, ut error uincat errorem et, quod est peius, maior minorem. dicis enim: aut
Abbreviated transcription (Latin):
los non trahere origiale percatũ quos tu qͣnus¬
sicut catholicꝰ cũ peccato nasa fatoris nestio tñ qui ꝑ
uesioris nouitate opmionis sine baptismate salutã
et ib hoe pc̃o cũ quo nascut᷑: absolui et in Regnu
celorũ asseris Introduti neq ꝯsideras in hac causã
ꝙ de terius sapias ꝙͣ pelagiꝰ Ille quippe duicã sen¬
cenciã pertimescene qua nõ baptisati in Regnũ ce¬
lorũ nõ ꝑmittudt᷑. Intrare licet eos quos ib om̃i pcto
liberos credit nõ illo aud̾et paruulos mittẽ. tu uero
sic ꝯte p̃ms quod dictum ẽ Si iuis nõ Renat ꝯ fuerit
ex aqua et spiitu nõ potest Introire in Regnũ de
ut excepto errore quo audes a Regno dei ꝑadisum
seꝑare quibusd̾ quos Reos nasci sicut catholitꝰ credit
Ime baptismate mortuis et illiꝰ Reatꝰ absolutionem
et Regnũ celoꝵ nõ dubites Insuꝑ polliceri iuasi
contri pelagiũ in origiali peccato astruẽda tuc
esse possis catholitꝰ uerus si contra dña fueris

Expanded text:
here originale peccatum. quos tu quamusicut catholicus cum peccato nasci fatearis, nescio qua tamen peruersioris nouitate opinionis sine baptismate salutari et ab hoc peccato cum quo nascuntur absolui et in regnum caelorum asseris introduci neque consideras, in hac causa quam deterius sapias quam Pelagius. ille quippe dominicam sententiam pertimescens, qua non baptizati in regnum caelorum non permittuntur intrare, licet eos quos ab omni peccato liberos credit non illo audet paruulos mittere; tu uero sic contemnis quod dictum est: si quis non renatus fuerit ex aqua et spiritu, non potest introire in regnum dei, ut excepto errore, quo audes a regno dei paradisum separare, quibusdam quos reos nascisieut catholicus credis sine baptismate mortuis et illius reatus absolutionem et regnum caelorum non dubites insuper polliceri; quasi contra Pelagium in originali peccato astruendo tunc esse possis catholicus uerus, si contra dominum fueris
Abbreviated transcription (Latin):
aiam tuã ne obliuiscaris omĩa uerba que uident
oculi tui et ne Recedent de corde tuo om̃ib diebz
uite tus et ĩstrues filios tuos et filios filiorũ tuo
Item in ꝑalipomenon libro scdõ Ioiadas sacerdosl
statuit hostiarios super portas domꝰ dm̃ et nõ in¬
toauit mmudus in onñ re Item in eplã petri¬

Expanded text:
animam tuam, ne obliuiscaris omnia uerba, quae uiderunt animam tuam, ne obliuiscaris omnia uerba, quae uiderunt oculi tui, et ne recedant de corde tuo omnibus diebus uitae tuae. et instrues filios tuos et filios filiorum tuorum. Item in libro paralipomenon II ioadas sacerdos: Et statuit ostiarios super portas domus domini, et non intrabit inmundus in omni re. Item petr
Abbreviated transcription (Latin):
dũs eus ĩuenerit fic facientẽ dme dico uobis
quia suꝑ omiã que possidet constituet illũ Ꝙ
si dixerit malus ille ẜuus tardat dñs meus ueuire
et ceperit percute cõẜuos suos sedens et bi bens
De sanctificatione populi In exodo¬
escendit autẽ moyses de moute ad po¬
pulum et dixit illis et sanctificant eos
et lauerũt uestimẽta sua et dyoit ad eos efftote ꝑa¬
ti trib dieb et ne accesseritis ad mulierẽ Item iñ
dentõnõiũ Ecce ostendi uobir indicia et iustitias sicut
mandauit michi dũs face̾ sic in terra in qua Aos
itrribitis ibi possidere eã ẜuãte et facite quia ħet
est prudencia uistra et intellectus corã om̃ib gẽti¬
bus quicũq audierunt iusticias istas et dicent᷑ Ecce
populus prudens et saiens que gens tã magna hec
quia q̃ est tam magna gens cui sit dñs appinquans
insticiã et indicia insta scdm omẽm legẽ istã quã
trado uobis corã uobis hodie Attende tĩbi et ẜua

Expanded text:
us eius inueniat sic facientem. amen dico uobis, quia super omnia quae possidet constituet illum. quod si dixerit malus ille seruus: tardat dominus meus uenire, et coeperit percutere conseruos suos, sedens et bibens DE SANCTIFICATIONE POPVLI. In exodoescendit autem moyses de monte ad populum, et dixit illis, et sanctificauit eos: et lauerunt uestimenta sua. et dixit ad eos: estote parati tribus diebus, et ne accesseritis ad mulierem. Item in deuteronomio: Ecce ostendi uobis iudicia et iustitias, sicut mandauit mihi dominus, facere sic in terra, in qua uos introibitis ibi possidere eam. et seruate et facite, quia haec est prudentia uestra et intellectus coram omnibus gentibus, quaecumque audiermtiastitias istas, et dicent: ecce populus prudens et sciens quae gens tam magna haec. quia quae est tam magna gens, cui sit deus adpropinquans,iustitiam et iudicia iusta secundum omnem legem istam, quam ego trado uobis coram uos hodie? adtende tibi et serua
Abbreviated transcription (Latin):
Ite in Iacobus Nolite multiloque esse fratres mei
eric perfectus uir est potest eciã frenare totũ
corpus et dirige quare uero equis frena mittũ.
in si in eo ut suadeant᷑. a nobis et totũ corpus¬
illorũ crrad̾ducamꝰ Ecce̾ naues que ta ĩmẽse
sub uẽtis dicris ferũt᷑ et circũducũ: a paruis¬
simo gubernatulo uli ubi ĩ petus dirgẽtis uolu¬
erit sic et lingna pars nẽbri paruã ẽ s est
magniloqua et sicut pariuis ignis magnam
siluã ĩcendit Ita et lingna igñis ẽ et mũ dus
qui quitatis per luigna cõstat in mebrus nrĩs
que maculat totũ corpꝰ et ĩflãmat rotã nati¬

Expanded text:
est. Item illic: Nolite multiloqui esse, fratres mei, hic perfectus uir est, potest frenare totum corpus et dirigere. quare ergo equis frena in ora mittuntur nisi in eo, ut suadeantur a nobis et totum corpus circumducamus? ecce et naues, quae tam inmensae sunt, sub uentis duris feruntur et circumducuntur a paruissimo gubernaculo, ubi impetus dirigentis uoluerit. sic et lingua pars membri est, sed est magniloqua. et sicut paruus ignis magnam siluam incendit, ita et lingua ignis est: et mundus iniquitatis per linguam constat membris nostris, quae maculat totum corp
Abbreviated transcription (Latin):
terua res uniũ et contumeliosa ebrietas Omis
antẽ stultus hus cõmiscetur Item in prouerbus
Noli esse uiolentus neq extendas te ad emẽdã¬
carnẽ om̃is em̃ ebriosus et fornicariꝰ mendicabit
et uestietur consassos pãnos et om̃is sõp̃nicu¬
losus Item ubi su pra cui ue. cui tumultꝰ cui
iudicia cui lites et Rixe cui ꝯtritiones suꝑuatue
cuiꝰ lipidi otur nõi eorp qui cõmorantur in
unõ nõne eorũ qui ĩnestigat᷑ ubi potationes
fuit Nolite ergo uos ĩrbriari uio s loquimn
cũ urris iustis et fabulanũ in deambulatioĩbus
ui em̃ in filias et in calices dedĩtis oculos uestros
nouissime ambulabitis indiores pilo Item in¬
prouerbus potentes qui Iracũdi sunt uniũ nõ
bibat nẽ cũ biberuit obliuiscãt᷑ sapie̾ciã et Rotã

Expanded text:
terva res est vinum, et injuriosa ebrietas; omnis autem stultus his commiscetur. Item illic. Noli esse vinolentus, neqcarnem: omnis enim ebriosus et fornicarius mendicabit . et uestietur conscissos pannos et omnis aomniculosus. Item illic: Cui uae? cui tumultus? cui iudicia? cui libes et rixae? cui contritiones superuacuo? cuius liuidi ocali?\' noane eorum qui conmorantur in uino? nonne eorum qui inuesiagant ubi conuiuia fiant? nolite ergo uos inebriari uino, sed loquimini cum uiris iustis et fabulamini in deambulationibus. si enim in phialas et calices dederitis oculos uestros, nouissime ambulabitis nudiores pilo. Item illic: Potentes iracundi sunt: uinum non bibant, ne, cum biberint, obl
Abbreviated transcription (Latin):
equẽ art solem aut lunai Rectores orbir terte deos ꝑu¬
taneriũ quoꝵ si ppt̃ speciẽ hoc estimauerũt suant
yto har dño speciosior est speciei em̃ coeator hec
autẽ sunt et inter mortuos spes / i llorũ hõmũ est
qui appellauerut̃ deos oꝑa manuũ suarũ anrũ
et aagẽtũ et artis ĩuẽ cionẽ tnͣt sambitudin aĩa¬

Expanded text:
s orbis terrae deos putauerunt: quorum si propter speciem hoc aestimauerunt, sciant quanto his dominus speciosior est: speciei enim generator haec autem sunt et inter mortuos spes illorum hominum est, qui appellauerunt deos opera manuum suarum, aurum et argentum et artis inue
Abbreviated transcription (Latin):
ones nee suꝑ omem mõtem et in omem̃ collẽ altũ
et suꝑ faciem tociꝰ terre disꝑse sũt nec erat qui
quo reatauim ꝰ eũ in io ꝙ dicitis omis qui facit
petm̃ bonus est corã dño et ip̃e in eis placuit et¬

Expanded text:
oues meae super omnem montem et in omnem collem altum, oues meae super omnem montem et in omnem collem altum, et super faciem totius terrae dispersae sunt, nec erat qui quo inritauimus eum? in eo quod dicatis: omnis qui facit malum bonum est coram do
Abbreviated transcription (Latin):
hesferũt Ideo non intellexerũt Item uli supor pu¬
de hec dixit dñs in pistores qui Regne populum
meũ uos disꝑsistis oues meas et expulistie eas et
non uisitastis es ecte ego uindico in uos scdm̃ mala
sindia nestra et su satalo illis pistores qui pascant
ignis comedet indices illoꝵ et non fuit in eis qui
pistis in qua re fefellunꝰ nomẽ tnũ Efferẽtes ad
ilcariũ meũ panres pollutos nõ est michi uolũtas
dixit dñs om̃ipotens et sacrificiũ non accipiã de ma¬
te uerbũ dñi Ecce lat deuoratis et lama eorũ uos¬
cooꝑitis et quod crassum ẽ Ingulatis et ones meas dis
ꝑsistis quod ĩfrrnũ erat non confortastis et quodmi¬
le hẽbat non curastis et contritũ non alligastis
et quod ecrabat non cõuertistis et quod ꝑibat nõ Re¬
quisistis et fortẽ oppressistis labore et dispse sunt
ones mee eo ꝙ nõ sut pastores et facte sunt in deuo¬
racionẽ om̃ibus bestus teris a gri et disperse sũt

Expanded text:
erunt: ideo non intellexerunt. Item illic: Propterea haec dicit dominus ia pastores, qui regunt populum meum: uos dispersistis oues meas, et expulistis eas, et non uisitastis eas. ecce ego uindico in uos secundum mala studia uestra. et suscitabo illis pastores, qui pascant ignis comedit indices eorum, et non fuit in eis qui xistis: in qua re fefellimus nomen tuum ? offerentes ad altarium meum panes pollutos. non est mihi uoluntas, dicit dominus omnipotens, et sacrificium non accipiam de mate uerbum domini: ecce lac deuoratis, et lanis eorum cooperitis uos, et quod crassum est iugulastis, et oues meas disper sistis: quod infirmum erat non confortastis, et quod male habebat non curastis, et contritum non alligastis, et quod errabat non conuertistis, et quod periebat non requisistis, et fortem oppressistis labore. et dispersae sunt oues meae, eo quod non sint pastores, et factae sunt in deuorationem omnibus bestiis agri. et dispersae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
etit Item in ihenna Mẽdatiũ et nõ fides ĩualuit
su ꝑ terrã quia a malis mala exierũt et me nõ
cognouerũt Item in Ihẽmia N lelior pauper am¬
uulans in ueritate ꝙͣ diues mendax Item paulus
ad ephesios Deponẽtes mendatiũ loquinuĩ uerita¬
tẽ unꝰ quisq cũ proximo suo quia sumꝰ ĩuitem
membra Item ad colocenses Nolite nr̃e teri ĩuite
Spoliã tes uos ueterẽ hoĩem cũ actib suis It

Expanded text:
emia propheta: Mendacium et non fides inualuit super terram, quia a malis mala exierunt, et me non cognouerunt. Item illic: Melior est pauper ambulans in ueritate quam diues mendax. Item paulus apostolus ad ephesios: Deponentes mendacium, loquimini ueritatem unusquisque cum proximo suo, quia sumus inuicem membra. Item ad colossenses: Nolite mentiri inuicem, spoliantes uos ueterem hominem cum actibus suis. It
Abbreviated transcription (Latin):
si quis alr̃ docet et non acquiesat sains sinoĩbus dñ
tus est aut inchil saens s egrotãs crrca questiones
et uorlorũ pugnas ex quib nasc̃tur ĩuidre cõtẽtio¬
nes blisfeme suspiciones male cõflictationes hõmũ
mẽte corruxtorũ et a uentate destitutoꝵ existimã¬
ciũ questũ esse mlturã dei Discede ab eifiod̃ Item
ad ti motheũ scdã prophanas autem uocũ nouitates
denita NCultũ eñ ꝑficuit᷑ ad ĩpietatẽ et ẜmo eorum
ut cancer serpit Item ubi supra O timiet hee manda¬
tũ custodi deuitans ꝑphanas uocũ nouitates et oppo¬
siciones faesi noĩsscientis quã quidã ꝑmittẽtes unca
sidem extiderut Item ad ennotheũ pma habentes¬

Expanded text:
r docet et non adquiescit sanis sermonibus domini tus est autem nihil sciens, sed aegrotans circa quaestiones et uerborum pugnas, ex quibus nascuntur inuidiae, contentiones, blasphemiae, suspiciones malae, conflictationes hominum mente corruptorum et a ueritate destitutorum, existimantium quaestum esse culturam dei. discede ab eiusmodi. Item ad quem supra II: Frofanas autem uocum nouitates deuita. multum enim proficient ad impietatem, et sermo eorum ut cancer serpit. Item illic:s o timothee, mandatum custodi, dieuitans proianas uocum nouitates et oppositiones falsi nominis scientiae, quam quidam promittentes circa fidem exciderunt. Item ad timotheum II: H
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutẽ hoĩs nacũdia illiꝰ et scdm̃ sustãtiã suã
exaltauit litẽ Certamẽ festinatũ ĩcẽdit ignem
et lio festinãs effũdit sanguinẽ et lingna testi¬
ficana
adducit mortẽ si sufflaueris quasi scintille exar¬
habentes ⁊ ingua tercia multos cõmouit et di sꝑsit
de gẽte in gentẽ cuntates diuitũ descouxit et domos
magnatorũ subuertit effodit ueantes populdu
cõcidit et gentes fortes dissoluit Sui ad illã ex¬
prctat non hẽbit Requiẽ nec habitabit cũ Reqmee¬
flagelli plage liuorẽ facĩt plaga autẽ lingue
tominuet ossa Multi ceaiderũt in casus gladiĩ sed
nõ sic qui int̾ierũt per lingnã Ielix qui lilera¬

Expanded text:
uirtutem hominis iracundia illius, et secundum substantiam suam uirtutem hominis iracundia illius, et secundum substantiam suam exaltabit litem. certamen festinatum incendit ignem, et lis festinans effundit sanguinem, et lingua testificans adducet mortem: si sufflaueris, quasi scintilla exarillic: Lingua tertia multos commouit et disparsit illos de gente in gentem: ciuitates diuitum destruxit et domos magnatorum effodit: uirtutes populorum concidit et gentes fortes dissoluit. qui ad illam spectat, non habebit requiem, nec habitabit cum reqFlagelli plaga livorem facit: plaga autem linguae comminuit ossa. Multi ceciderunt in ore gladii: sed non sic quomodo qui interierunt per linguam suam. Bea
Abbreviated transcription (Latin):
ubi supra abhoĩatio est dño defigens oculum
deris urrũ uelocem in uerbis scito quia spem
habet magis ĩsipiens ꝙͣ ille Item in ecclesiasti¬
co noli citatus esse in laigna tua et ĩutilis et¬
Remissus in oꝑibus Item ubi supra Nlõ appelle¬
ris susierro et lingna tua capiaris suꝑ furẽ em̃
est cõfusio et penitencia susurratori antẽ odium
et Imimercia et cõtumelia Item ubi supra Ne ite¬
res uerbũ nẽꝙͣ et durũ Item in ecclesiastico Est¬
habet sensum loquele, et est tacens scẽs tẽpus
apti temporis homo sapiẽs tacebit esq in tẽpꝰ
Lascuus autem et ĩprudeus non ẜuabũt tempꝰ¬
Dm muetis utit᷑. uerbis ledit aĩam suã et qui
potestatẽ sibi assumit ĩuiste sumłr processus ẽ
in malis Item ubi supra qui sufierro est i om̃ib
et nõ necessario odietur Item in ecclesiastico Ca¬
citus et sensatus honore honorabitur Item ubi suꝑ
ĩcendit litem et uir peccator turbauit amicos

Expanded text:
illic: Abominatio est domino defigens oculum, illic: Abominatio est domino defigens oculum, deris uirum uelocem in uerbis, scito quia. spem habet magis insipiens quam ille. Item in ecclesiastico: Noli citatus esse in lingua tua et inutilis etremissus in operibus tuis. Item illic: Non appelleris susurrio, et lingua tua capiaris: super furem enim est confusio et paenitentia: susurratori autem odium et inimicitiae et contumelia. Item illic: Ne iteres uerbum durum et nequam. Item ium loquele, et est tacens sciens tempus apti temporis. Homo sapiens tacebit usque ad tempus, lascivus autem et imprudens non servabunt temp multis utitur uerbis, laedit animam suam, et qui potestatem sibi adsumit iniuste, similiter processus est in malis. Item illic: Qui susurrio est in omnibus et non necesse, odietur. Item illic: Tacitus et sensatus honore honorabitur. Item illic: incendit litem, et uir pec
Abbreviated transcription (Latin):
theũ Actendite uobis a ꝑsendo prophetis hce uem¬
ũt ad uos in uestitu omũ intꝰ autẽ sunt luꝵ Ra¬
paces ex fructib corũ cognoscetis ios Item ad e¬
phesios Probate autẽ quid sit quod placeat deo
et nolite cõmunicare oꝑib ĩffruauosis tenebrarũ
magis autẽ et Redargiite Sue em̃ in occulto fuĩt
Pe continẽtia oris In psalmo cẽtesio xxxixͦ
ir lingosus non sirigetuo in terra¬
Item n ꝑuerbus ex multiloquio nõ effugi¬
es pctm parcens autẽ labus sapiens eris Iten ubi¬
supra cem multis utitur uerbis ledit aĩam suã
Noem in ꝑuerbus Mutũ te faciẽs uideberis saꝑi
ens esse item ubi supra Qui Respondit uerbũ
pusꝙ̃ audiat stulticia est illi et oppbriũ Item in¬
ꝑuerbus Mors et uita in maĩb lingne qui autẽ
continẽs est edet fouctus eius Item ubi supra qu
custodit os suũ et lingnã suã conẜuat de ãgustiis
aĩam suã Rrem in ꝑuerbus Laqueus em̃ est fortis
unro sua labia et capietur uerbo oris sui Item

Expanded text:
etis, qui ueniunt ad uos in uestitu ouium, intus autem sunt lupi rapaces: ex fructibus eorum cognoscetis eos. Item ad ephesios: Probate autem quid sit quod placeat deo: et nolite communicare operibus infructuosis tenebrarum, magis autem et redarguite: quae enim in occulto fiunt E CONTINENTIA OBIS. In psalmo CXXXVIIII: Vir linguosus non dirigetur super terraItem in prouerbiis: Ex multiloquio non effugies peccatum: parcens autem labiis sapiens eris. Item illic: Qui multis utitur uerbis, laedit animam suam. Item illic: Mutum te faciens uideris sens esse. Item illic. Qui respondit verbum prius quam audiat, stultitia est illi et opprobrium. Item illic. Mors et vita in manibus linguae est, qui autem continens est edet fructus ejus. Iteit os suum et linguam, conseruat de angustiis animam suam. Item illic: Laqueus enim fortis sunt uiro sua labia, et capitur uerbo oris sui. Item
Abbreviated transcription (Latin):
dei quia ignorãcia est ut nõ irascatur dñs in
uerbis tuis ut ꝑdat oꝑa manuũ suaꝵ Itẽ in
ios Et Ideo a nequissuna lingna abseonde te
et ĩfrena os sceleratorã Item in Ios Et si simł¬
tiloquio extollam᷑. corã deo nõ absolium ᷑ Ilem i
ꝑsalmo .xiiiͦ. Lingnis suis dolose agebãt uene¬
nũ aspidũ sub labiis eorũ. quorũ os ma le dicti¬
one et amaritudine plenũ est Itẽ in psalmo xxxiii
Qiuis ẽ hõ qui uult uitã et cupit uidere dies bonos
cohibe lingnã tuã a malo et labia tua ne loquã᷑¬

Expanded text:
dei quia ignorantia est, ut non irascatur dominus in dei quia ignorantia est, ut non irascatur dominus in uerbis tuis, ut perdat opera manuum suarum. Item in iob: Et ideo a nequissima lingua absconde te,et infrena os scelestorum. Item illic: Et si in multiloquio extollamur, coram domino non absoluetur. Item in psalmo XIII: Linguis suis dolose agebant, uenenum aspidum sub labiis eorum: quorum os maledictione et amarituQuis est homo qui uult uitam et cupit uidere dies bonos ? cohibe linguam tuam a malo et labia tua ne loqua
Abbreviated transcription (Latin):
illus iugũ ferreũ ẽ mors illiꝰ mors ne quissiã
et ĩutilis ĩferi Item in eclesiastico Aurũ tuũ
et argentũ confla et uerbis tuis facito staterã
et frenos ori tuo Rectos et attende ne forte laba¬
ris in lingna et cadas in cõsprctu Immicorum
insidiẽtiũ tibi et sit casus tuus insanabilis in¬
morte Item in ecclesiastico Guis dabit ori meo
cõẜuationẽ et suꝑ labia mea signaculũ certum
ne cadã ab illis et lingna mẽa ꝑdat me deus
pater et duãtor uite uite mee ne delinquas
me cade̾ in illis ne ad crescant ignorãtie mee / et
app̃hendar in cõspectu cõtrarioꝵ et gandeat In¬
micꝰ meus Item ubi supra ĩdisciplmose nõ acqͥes¬
cat loqui os tuũ est em̃ in illa uerbũ peccati It
in ecclesiaste Noli festinare in ore tuo et cor tuũ
non acceleret ut ꝑferas uerbũ ante faciẽ des
quia deus in celo est et tu in terra ꝓpt̃ea panca
suit uerba tua Item ubi supra Ilolli dare os
tuũ ut peccet caro tua et ne dicas ante faciẽ

Expanded text:
rreum est, mors illius mors nequissima et inutilis inferi. Item illic: Aurum tuum et argentum tuum confla, et uerbis tuis facito stateram et frenos ori tuo rectos: et adtende, ne forte labaris lingua et cadas in conspectu inimicorum insidiantium tibi, et sit casus taus insanabilis. Item illic: Quis dabit ori meo conseruationem et super labia mea signaculum certum, ne cadam ab illis et lingua mea perdat me? deus pater et dominator uitae meae, ne derelinquas me cadere in iIIis: ne adcrescant ignorantiae meae, et adprehendar in conspectu contrariorum, et gaudeat inimicus meus. Item illic: Indisciplinosae IOB adsuescas os tuum, est enim in illa uerbum peccati. Item in ecclesiaste: Noli festinare in ore tuo, etcor tuum non adceleret, ut proferas uerbum ante faciem dei: quia deus in caelo est et tu in terra: propterea pauca sint uerba tua. Item illic: Noli dare os tuum, ut peccet caro tua: et ne dicas ante faciem
Abbreviated transcription (Latin):
prophetis seu cõtencioiu legis In Iherenna
t dixit dñs admne falsa ꝓphetãt
ꝑphete in noie mer. non misi illos et nõ
mandam illos neq locutꝰsum ad illos quia uisi¬
ones falsas atq diuinationes et p̃sup̃cione s
cordis sui ipsi ꝑphetãt uobis Item ubi supra
uolite audire fermones prophetarũ qui uam sut̾
et uisiones cordis su loquũ uir et nõ as ore dñ

Expanded text:
IS SEV CONTENTIONIBVS LEGIS. In hieremia: Et dixit dominus ad me: falsa prophetant rophetae in nomine meo: non misi illos, et non mandaui illis, neque locutus sum ad eos: quia uisiones falsas et diuinationes et praesumptiones cordis sui ipsi prophetant uobis. Item illic: Nolite audire sermones prophetarum, quia uani sunt et uisiones cordis
Abbreviated transcription (Latin):
Regaui te ut Remaneres ephesi cũ tr̃e macedomã
ut demĩciares quibusdã ne aliter docerͣuit neq
ĩtendãt fabulis iudaicis et genea logns infiitis
que questiones p̃stant magis ꝙͣ edificationẽ dei q̃
ẽ in fide Item ad titũ Stultas antẽ questiones et
genealogias et cõtentiones/ et pugnas legis
deuita sũt eñ ĩutiles et uane heticũ hõiẽ post
unã correptionẽ deuita sciens q̃m̃ ꝑuersus est enꝰ.¬
uodi et pãm sit suo iudicio dampnatꝰ Item Io
hãnes earissum nolite crede om̃i sprritui sed ꝓba¬
te sspiitus si ex deo sunt qm̃ nulti pfendo ꝑplhe te

Expanded text:
te, ut remaneres ephesi, cum irem in macedoniam, ut denun- tiares quibusdam, ne aliter doceant neque intendant fabulis iudaicis et genealogiis infinitis, quae quaestiones praestant magis quam aedificationem dei, quae est in fide. Item ad titum: Stultas autem quaestiones et genealogias et contentiones et pugnas legis deuita: sunt enim inutiles et uanae. haereticum hominem post unam correptionem deuita, sciens quoniam peruersus est eiusmodi et peccat, cum sit suo iapostolum, Nolite credere omni spiritui, sed probate spiritus si ex Deo sunt , quia discretio
Abbreviated transcription (Latin):
mũdi et ymagines abhõiationũ fecerũt ex eis
Itemin damele Et Responderut regi sydrat
misac et abdenago na bugodonosor non lrẽm
cau sain de hoc ẜmene Respondere tibi Est em̃ deus
in celo cui nos ẜuumꝰ potens ad liberandũ nos de
cammo igr̃is ardeutis et de maĩbus tuis eripe᷑ et sal¬
uos fac̾e Scrre Itaqz debes rex quia diis tuis non
ẜuimꝰ et statuã quã erexisti non adoramꝰ Item paui¬

Expanded text:
unt, et imagines abominationum suarum fecerunt ex eis. Item in danihelo: Et responderunt sedrac, misac et abdenago nabucodonosor: non habemus causam de hoc sermone respondere tibi: est enim deus in caelo, cui nos seruimus, potens ad liberandos nos de camino ignis ardentis et de manibus tuis eripere et saluos facere. scire itaque debes, rex, quia diis tuis non seruimus et imaginem, quam statuisti, non adoramus. Item pau
Abbreviated transcription (Latin):
ualitas si faciet sibi homo deos et ipsi nõ sũt
dni Icem in osee ꝓpheta E go antẽ dñs deustuꝰ
qui firmo celũ et cieo terrã cuiꝰmanus crea¬
uerũt omem nuilitã celi et nõ ostendi tibi ut
nes post illa Item in ezechiel argẽtũ eorũ¬

Expanded text:
et ipsi non sunt dii. Item in osee propheta: Ego autem dominus deus tuus, qui firmo caelum et creo terram, cuius manus creauerunt omnem militiam caeli, et non ostendi tibi ut ires post illa. Item in ezechiel pro
Abbreviated transcription (Latin):
et non accipies tib ipsi ne delinquas pt̃ illũd quia
ablprnacio est dño deo ⁊ uno ne inferes spurciciam
in domo tua et eris a nathema sicut et illud est
edio odietis et abhoruatione a e hoĩa tis illa que
aathema est Item ubi supra Et eris si oblitus
Fueris dñm deũ tnũ et abieris post deos alienos
et ẜuieritis eis et adorabitis eos Ecce testor uobis
hodre celũ et trã quia perdicione peribitis sicut
cetẽ gentes quas dñi deus ꝑditurus est a facie ura
sic ꝑretis si nõ audieritis uocem dñi dei ur̃i Itẽ in¬
drutonõiũ Si filii estis dei non tiebitis et non
uatitmabim Item ubi supra Maledictus homo qui
frat scultile aut con flatile abhõĩationẽ deo et
opus manuũ artificũ et posuerit illud in absc̃õ¬
so et Respondens dicet quũs populus fiat fiat
Item ubi supra Sãt̾ficauerut demonus et nõ deo
Sus quos nõ nouerant nom uenerũt quos nesti

Expanded text:
et non accipies tibi ipsi, ne delinquas propter illud: quia et non accipies tibi ipsi, ne delinquas propter illud: quia abominatio est domino deo tuo. nec inferes spurcitiam in domo tua. eris anathema, sicut et illud est. odio odietis, et abominatione abominabitis illa, quia anathema est. Item illic: Et erit, si oblitus fueris dominum deum tuum et abieris post deos alienos, et seruieritis illis et adoraueritis eos, ecce testor uobis hodie caelum et terram quia perditione peribitis: sicut et ceterae gentes, quas dominus deus perditurus est a facie uestra, sic perietis, si non audieritis uocem domini dei uestri. Item illic: Si fili estis dei, non timebitis, et non uaticinamini. Item illic: Maledictus homo qui fecerit gculptilem aut conflatilem abominationem deo et opus manuum artificum, et posuerit illud in absconso. et respondens dicit omnis populus: fiat, fiat. Item illic: Sacrificauerunt daemoniis et non deo, deos quos non n
Abbreviated transcription (Latin):
uol anciũ sub celo aut simibitudinẽ ser pentit suꝑ
cerrã aut simulacrũ pisciuã que sut in a quis
sub teria et ne Respoiciẽ tes in celũ et uidẽtes
solẽ et lunã aut stellas et om̃a ornanũta celiex¬
assupsit deus et ciecit de fornace ferrea ex egipto
ut essetis populus in sorte in qũc diem Itemeõi¬
supra d ctendite uobis ne cbliuiscanũ testamẽtum
dm̃ dei uestri quad disposuit ad uos Et faciatis uobis
ipsis scu lextile simulatrũ om̃iu que p̃dixit uobis
dñs deus uester quia dñs deus uester iquis cõcre¬
mans et zelans Item in deut̾ononnũ Auas eorũ
deponetis et titulos eorũ cõminuetis et lucos eorũ
excidetis et scuptibia eorũ cremabitis igni quia plels
ei populus ct̃mis sux om̃es gentes que sut̾ suꝑ faciẽ
terie Item ubi supra Scul ptilia deorũ illorũ cre¬
mabis igni nõ ꝯcupistes argẽtũ uel aurũ exillis

Expanded text:
uolantium sub caelo, aut similitudinem serpentium super uolantium sub caelo, aut similitudinem serpentium super terram, aut simulacrum piscium, quae sunt in aquis sub terra. et ne respicientes in caelum et uidentes solem et lunam aut stellas et omnia ornamenta caeli exlo. uos autem adsumpsit deus et eiecit de fornace ferrea ex aegypto, ut essetis populus in sortem in hunc diem. Item illic: Adtendite uobis, ne obliuiscamini testamentum domini dei uestri, quod disposuit ad uos, et faciatis uobis ipsis sculptile simulacrum omnium quae praedixit uobis dominus deus uester: quia dominus deus uester ignis concremans est et zelans. Item illic: Aras eorum deponetis, et titulos eorum conminuetis, et lucos eorum excidetis, et sculptilia eorum cremabitis igni: quia plebsei populus aeternus super omnes gentes, quae sunt super faciem terrae. Item illic: Sculptilia deorum illorum cremabis igni. non concupisces argentum uel aurum et illis,