comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uõ intelleccuał ẽ: cũea que corꝑalit uidemꝰ ⁊̃ imaginabilit̃ ĩmemoria recine¬
mus. ⁊ incellec tn dĩc̾nimꝰ. intel ꝙillud sit corpus. ulud simuitudo cocꝑis. hẽ qͦ
⁊ eoꝵ que uident̃ imaginalit̾ sp̃s formitut. Unde ⁊ pecora p̃sepia recognosc̃t.
⁊auẽ adnido̾ slo redeunt. S⁊ nec ipã intelligunt᷑ que sunt: nec illa que ocuł c̃¬
nunt. tñ corporał uisio sine spũali cẽ non pot̃. Scatĩ gͥ ut aũtimꝰ oculõ abeiꝰ
que udemꝰ imiginẽ eoꝵ que uidenꝰ in memoriã retmenĩ. Spsiał uõ uisso

Expanded text:
 cum ea quae corporaliter videmus et imaginaliter in memoria retinemus, intellectu discernimus; quod illud sit corpus, illud similitudo corporis. Hunc autem corpus; et eorum quae vident imaginaliter species formatur, unde et pecora praesepia recognoscunt, et aves ad nidos suos redeunt: sed nec se ipsa intelligunt quae sint, nec illa quae oculis cernunt. Postremo corporalis visio sine spirituali esse non potest. Statim ergo ut avertimus oculos ab eis quae videmus, imagines eorum quae vidimus, in memoria
Abbreviated transcription (Latin):
ireł. Duo educunt hebreos de egipto. duo deportãt butrũ d̾terra scã. ut
sẽꝑ p̃positi coniñgat opꝰ et scienerã. ⁊ duo mandata deduob tabulis ꝓfe¬
rant. ⁊duoh fontib abluant᷑ ⁊ abluant. et duob uec dib arcã dña port
Et int̾ duo cerubm dm cognoscat sp̃ũ ⁊ m̃te psallentes. Pullũ ligatũ ducũt
⁊indomitũ: quẽ soluit et domãt. qui ẽ ppłs gnͣtilis ligatus añ ianuã fidĩ
crunculis peccatoꝵ suoꝵ. inbuuo stantẽ in lib̾tate arbitrii: dubitantẽ

Expanded text:
iqua. Duo educunt Hebraeos de Aegypto. Duo deportant botrum de terra sancta: ut semper praepositi conjungant opus et scientiam: et duo mandata de duabus tabulis proferant, et duobus fontibus abluantur, et abluant, et duobus vectibus arcam Domini portent: et inter duos cherubim Deum cognoscant, spiritu et mente psallentes. Pullum ligatum ducunt et indomitum: quem solvunt et domant, qui est populus gentilis, ligatus ante januam fidei, cum vinculis peccatorum suorum: in bivio stantem, in libertate arbitrii dubitantem
Abbreviated transcription (Latin):
sũ induit̾ plebe. Cũ i marauerat plenitudo gn̾ciũ. luc oĩs istt salmũ
erit. E t addueut illũ ut crucisiger eũ. hic educit᷑ abel magrum
asrate: ut pimit᷑. hic adẽ ysaae cũ lignis ⁊ abrahã cũ ariere. insabeth
herũte. Hic ioseph. cũ fasce greno somniato extunca talar sang¬
une lita. hic ade moyses cũ unrga ⁊ serpente suspenso inligno.
Hic adẽ botrus inligno portata. Hic adẽ heliseiis cũ ligno adque¬
redin securẽ quȩ mimna demersa ẽ. ⁊ natauit adlignũ.i. gñs huma¬
nuĩ qd aligio uetitũ minfernũ cecidit. ꝑ lignũ crucis xͥ: ꝑ hapris
niu aquȩ ad paradisũ natiuit. Hic adẽ ionas deligno sorris in
mare muentremq cet triduo missus. Et angari auerut preutẽ¬

Expanded text:
sum induitur plebe. Cum enim intraverit plenitudo gentium, tunc omnis Israel salvus erit. Et adducunt illum, ut crucifigerent eum. Hic educitur Abel in agrum a fratre, ut perimatur: Hic adest Isaac cum lignis, et Abraham cum ariete in Sabech haerente. Hic adest Joseph cum fasce gremio somniato, et tunica talari sanguine lita. Hic adest Moyses cum virga, et serpente suspenso in ligno. Hic aderendam securim, quę in imo demersa est et natauit ad lignum, id est genus humanum quod a ligno uetito in infernum decidit, per lignum crucis Chrismum aquae ad paradisum natavit. Hic adest Jonas, de ligno sortis in mare, in ventremque ceti triduo missus. Et angariaverunt praete
Abbreviated transcription (Latin):
Non ille dyeit ꝙ illi dieut̃. s simile ũbũ de tẽplo corporis sui. qd post
triduũ resuscitauit. Exsurgnis sũmus sacerdos int̾rogat iħm. Ine aut̾
tacebat: Ipse ds̃ ⁊ saluator nrͣ qui mundo salutẽ contulit. ⁊ humano
m̃ sua pietate subuenit. sic̃ ouis ad occisionẽ ducit᷑. ⁊ obmutuit ⁊¬
alius dĩ bñdicli: Quẽ expectabant delon. inprope nõ uidet᷑. sicnt
ysaac caligmantib oculis iacob sub marib non agnoscit. S longe
de eo futura canit. Iħs aut̃ dixit illi ego sũ. ut mexcusabiles sint. E t
indebitis filuĩ hoĩs. Sacerdos int̾ rogat filiũ dĩ. iħs aũ respondit filiũ
hoĩs. ut hic intelligamus dĩ filiũ idẽ ẽẽ ⁊ filuĩ hoi̾s. ut neqͣternitatẽ faci
sit aungine ascendet. ⁊ cũ multiforma i eccła quȩ ẽ corpus ipsias ⁊ ple¬
nitudo eus adudiciũ im̃turus ẽ. sic̃ dic̃ scdm matheũ. Cũ aũ uenerit¬

Expanded text:
Non ille dixit, quod illi dicunt: sed simile verbum de templo corporis sui, quod post triduum resuscitavit. Exsurgens summus sacerdos interrogat Jesum: Ille autem tacebat. Ipse Deus et Salvator noster, qui mundo salutem contulit, et humano generi sua pietate subvenit: sicut ovis ad occisionem sine voce duciturilius Dei benedicti? Quem exspectabant de longe, in prope non vident. Sicut Isaac caligantibus oculis, Jacob sub manibus non agnoscit, sed longe de eo futura canit. Jesus autem dixit illi: Ego sum. Ut inexcusabiles sint. Et videbitis filium hominis. Sacerdos interrogat filium Dei, Jesus autem respondit filium hominis: ut hic intelligamus Dei filium eumdem esse et filium hominis: et ne quaternitatem faciasit a virgine ascendit: et cum multiformi Ecclesia, quae est corpus ipsius, et plenitudo ejus, ad
Abbreviated transcription (Latin):
langutulis nr̃is cũ tubis et lucernis destruamis: et ut abrahã
cũ trecentis iris spolia aduesperũ dundamus. Sequit᷑. B onũi opꝰ
fecit. Non aliunde speramis : qd innob habemus. Puenit ungruere
duodcim. Unus nimero. nõ uno m̃to. unus noĩe nõ uno numine
iius corꝑe. nd̃ unus ammo. Uñ sponsus adsponsam canit. Uulne
collitui. Oculus et crinis sapiencie ẽ uirnis. qm̃ uide cũ cet̾is dr᷑ uob̾¬

Expanded text:
lagunculis nostris cum tubis et lucernis destruamus, et ut Abraham lagunculis nostris cum tubis et lucernis destruamus, et ut Abraham cum trecentis viris, spolia ad vesperum dividamus. Sequitur: Bonum opus fecit. Non aliunde speremus, quod in nobis habemus. Praevenit ungere uodecim. Unus numero, non unus merito: unus nomine, non unus numine: unus corpore, non unus animo. Unde sponsus ad sponsam canit: Vulnercolli tui. Oculus et crinis, sapientiae est virtus: quoniam Judae cu
Abbreviated transcription (Latin):
n festuntas his qui uitã ⁊ mia̾m ꝑdider̃.¬
enit iħs bethane. himilus cernoꝵ seꝑ adlecdũ suũ redit .i. filius
obediens parri usq admortẽ. obedienciã anobis pent. Simon
leprosus mudũ infidelẽ pͥmo ⁊ postea fidelẽ sigͥficat. Mulier cum
a labrastro eccłasticã fidẽ quȩ dic̾. Nardiis mea dedit odorẽ sini m
Pisticus nardus dr̃.i masticus et p̾ciosus. Domiis inpleta odore. clum
et terra ẽ. fractũ alabustrũ carnałe ẽ desideruĩ. qd frangit᷑ ad cap̃
ex quo om̃e corpus cõpagmatũ ẽ. Rocumbnte ipso .i. humiliante.
ut eũ tangeret fides peccatricis. quȩ depedib aseñdit ad caprit.⁊
e ferentes. ꝑsmnodoche dr̃. unus ꝓmultis. et multi ꝓuno. dienes
intra se. Ut quid ꝓdiuo hec iignti: Pditus desalure ꝑdicionem
muent. ⁊infico fruchifera mortis laqueñ nanciscit᷑. Poterat enĩ
uiram nimerũ adsĩnñtes. allophilloꝵ castra pauperes spũ frac ds

Expanded text:
enim festivitas his qui vitam et miserenim festivitas his qui vitam et miserlus cervorum semper ad lectum suum redit, id est, filius obediens patri usque ad mortem, obedientiam a nobis petit. Simon leprosus, mundum infidelem primo, et postea fidelem significat. Mulier cum alabastro, Ecclesiasticam fidem, quae dicit: Nardus mea dedit odorem suum. Pistica nardus dicitu carnale est desiderium: quod frangitur ad caput, ex quo omne corpus compaginatum est. Recumbente ipso, id est, humiliante, ut eum tangeret fides peccatricis: quae de pedibus ascendit ad caput, et  Per synecdochen dicitur unus pro multis, et multi pro uno. Dicentes intra se: Ut quid perditio haec unguenti? Perditus de salute perditionem invenit, et in ficu fructifera mortis laqueum nanciscitur. Trecentis devirorum numerum assumentes, Allophylorum castra, pauperes spiritu fractis
Abbreviated transcription (Latin):
ut eiugi. ł .i. ei qui p̃dicat. cui dr̃. Sinõ adnmciañis in ͥqͥuo inꝗtate̾ suã
sanguinẽ suũ demanu tua requirã. Uigilate gͦ. neliqua Sero an mema
Sic minirũ sut̃ quos mundi amor rapit inuita: deserit post uitam
concludit sermonẽ. ut comune oium p̃ceptũ nouissim ꝑ primos audiant
circũdemus domu oracionis nre. ⁊coccũ inmani nr̃a ut gare ligamus.
ut uaccam fufam malle ocersam emarrare possimus. Pasca transitus
intp̃tatur: phase ĩmolacio. De imolacione agni et transitu ppłi ꝑmare
bidiiũ insitauit.i. plenissima luna etate xͥ ꝑfecta: ut nec eũ aliqua par¬
te tenebrosa carnes agm iinaculati qui tollit peccata mundi mun a
domo quȩ ẽ una electa matris sue eccła catholica. calciati caritate et
armati uiriute comedamus dieñtes. ⁊ enim pasca nrum ĩmolatus ẽ xp̃s
in babilone. Occiso ⁊ii capite. tonĩ corpus innerue efficitꝰ. Un miseri
facint̃. qd capita moliunt᷑. Uitant diem festum. qd euenit illis. Non :̃

Expanded text:
citur: Si non annuntiaveris iniquo iniquitatem suam, sanguinem suum de manu tua requiram. Vigilate ergo, et reliqua. Sero, an media Sic nimirum sunt, quos mundi amor rapit in vita, deserit post vitam, . Hoc sive concludit sermonem, ut commune omnium praeceptum novissimi per primos audiant!circumdemus domui orationis nostrae, et coccum in manu nostra, ut Sara ligemus: ut vaccam rufam in valle occisam enarrare possimus. Pascha, transitus interpretatur: Phase vero immolatio. In immolatione agni et transitu populi per biduum visitat, id est, plenissima luna aetate Christi perfecta, ut nec cum aliqua parte tenebrosa, carnes agni immaculati, qui tollit peccata mundi: in una domo, quae est una electa matris suae Ecclesia catholica: calciati charitate, et armati virtute comedamus, dicentes: Etenim pascha nostrum immolatus est Christus. in Babylone. Occiso etenim capite, totum corpus enerve efficitur. Unde miseri faciunt, quod capita moliuntur. Vitant diem festum, quod convenit illis. Non est
Abbreviated transcription (Latin):
obechire. ⁊ uoluntatẽ eoꝵ uobantati nrẽ p̃ponẽ. Inuenit eos dormientes
Sicut dormiunt m̃te. sic ⁊ corpore. Uigilate ⁊ orate. ne mirets intẽpta¬
⁊ ter dñs orat suscitat. lerna dormitacio. teres mortuos quos dñs
suscitat siqͥficat. Primus ndomo. scd̃s ad sepulerbũ. tc̃ns desepul¬
cro. lerna dnĩ ugilia. tres ꝑsonas habe nos morando docet. ⁊
lignis. Incũbit inruiti scłi. qui desꝑat de adiutorio dĩ. Dat signum
osculi. tũ ueneno doli. sic cam obtulit sacrificiũ subdobã ⁊ repro¬
batũ. uñ uinũ cũ aceto incruce ponunt. Et tenuerut iħm. Hic ad :
Unus educẽs gladiũ ãputauit auriculã serm. ꝑ dicacio petri: andi¬
seria. Adolescens quidã sequebatur eũ amic us syndone suꝑnudo
ab eis. Hoc ꝓprie marcus. sic̃ ⁊ ioseph relicto pallio. nudus demanib
impudice dñe effugit. Qui uult effuge̾ manus inquoꝵ. relinqͣns

Expanded text:
obedire: et voluntatem eorum voluntati nostrae praeponere. Invenit eos dormientes. Sicut dormiunt mente, sic et corpore. Vigilate et orate, ut non intret, ter Dominus orans suscitat. Trina dormitio, tres mortuos quos Dominus suscitavit significat. Primus in domo, secundus ad sepulcrum, tertius de sepulcro. Terna vigilia Domini, tres personas habere nos in orando docet, ets cum gladiis et lignis. Incumbit virtuti saeculi, qui desperat de adjutorio Dei. Dat signum osculi cum veneno doli: sicut Cain obtulit sacrificium subdolum et reprobatum. Unde vinum cum aceto in cruce ponunt. Et tenuerunt Jesum. Hic adest Unus educens gladium, amputavit auriculam servi. Praedicatio Petri audiseria. Adolescens autem quidam sequebatur eum, amictus sindone super ab eis. Et Ioseph relicto palio nudus de manibns impudicę feminę auf'ugit. Qui uult effugere manus iniquorum, relinquens
Abbreviated transcription (Latin):
re. Uespere aũ facto irelqͣ. Uespera diei. uesperam indicat mundi.
Cnca undecimã nãq horam uenaunt nouissimi. qui primi denarium
urte accipiunt etne. qui an crucẽ abrahã erat minferno. ⁊ post crucẽ
ut ĩpleret᷑ qd dr̃. Quiedebat panes mõs magnificabat suꝑ me srap¬
lantacionẽ. Os tanguntur ut fiat armona cythare. õs nerui bn sus¬
pñsi consona uoce respondẽt. Nũꝗd egodnẽ. Unus remissus. ⁊ peccun¬
ie amore affeclus dixit. Hũꝗd ego sũ rabi: Et dicit illis. Unus deduo¬
decĩ. Separat lupus seorsũ ouẽ quã capit. oins quȩ de ouili egredit᷑:
lupi patet morsib filius hor̃s uadit. s ue hor̃ ꝑquẽ tradet᷑. Mula bonũ
ut uidas faciut. s ommno illis nõ ꝓficit. Bonu̾ ei erat. sino eẽt natus
mtmo latũs utero materno. Meluis ẽ nõ eẽ. quã adtorima eẽ. Accepit
in exẽplis. sumit᷑ in doclrinis. formans sanguinẽ suũ incalicẽ uino ⁊ aqͣ¬

Expanded text:
 est corpus meum. Vespera diei, vesperam indicat mundi. Circa undecimam namque horam veniunt novissimi, qui primi denarium vitae accipiunt aeternae: quia ante crucem Abraham erat in inferno, et post crucem ut impleretur, quod dicitur: Qui edebat panes meos, magnificabat super me supplantationem. Omnes tanguntur, ut fiat harmonia in cithara: omnes nervi bene suspensi, consona voce respondent: Numquid ego sum, Domine? Unus remissus, et pecuniae amore affectus, dixit: Numquid ego sum, Rabbi? Et dicit illis: Unus de duodecim. Separat lupus seorsum ovem, quam capit. Ovis, quae de ovili egreditur, lupi patet morsibus. Filius hominis vadit: sed vae homini per quem tradetur. Multi bonum, ut Judas, faciunt, sed omnino illis non proficit. Bonum erat ei si non esset natus: intimo latens utero materno, melius est non esse, quam ad tormenta esse. Accepit in exemplis, sumitur in doctrinis: formans sanguinem suum in calicem, vino et aqu
Abbreviated transcription (Latin):
pẽ. pꝰ ꝗͣ exut meum sathanas. Hic nox noca indicat scienciã. Unũ¬
qdq animal adsimile sibi uingitur. Maria cucurrit ad appłos ut dies¬
diei eruc daet uerbũ. ⁊ indas adindõs. ut nox noch indicet scienciã
romutunt peccumã. amittunt uitam. quã ipse recipit. cũ uitam
amitit. Querebat oportunitatem. Oportimitas doli nũꝗͣ inuenit᷑
ut non iudicetur. hic aut illie. Prominit se tracde ut magister euis
diabolus añdicebat. tibi dabo potestatẽ hãc uruersam. Et pͥmo die
mimoꝵ quȩ cũ amaritudine manducat᷑. Ax ima. nob ẽ redẽpcio
nr̃a. amaritudo uo passio dm̃. Dicunt discipłi. quouis eannis: U
cã uoluntate dĩ dirigamius gressus nr̃os. dñs indicat cũ quo manducat
pascha. et more suo mitat duos. qd sup̃ exposiinus ⁊ diecit. Ite mei

Expanded text:
 in eum Sathanas. Hic nox nocti indicat scientiam. Unumquodque animal ad sibi simile juugitur . Maria currit ad apdiei eructet verbum: Et Judas ad Judaeos, ut nox nocti indicet scientiam. Promittunt pecuniam, amittunt vitam; quam ipse recepit, cum vitam amisit. Quaerebat opportunitatem. Opportunitas doli numquam invenitur, ut non vindicetur hic aut illic. Promittit se tradere, ut magister ejus diabolus ante dicebat: Tibi dabo potestatem hanc universam. Et primo die azymorum, quae cum amaritudine manducantur: azyma nobis est redemptio nostra, amaritudo vero, passio Domini. Dicunt discipuli: Quo vis eamus? Ut cum voluntate Dei dirigamus gressus nostros. Dominus indicat cum quo manducet pascha: et more suo mittit duos, quod supra exposuimus. Et dicit: Ite i
Abbreviated transcription (Latin):
possũ uob̃ explanare: Nõ qͣmũ ut audistis. s exqͣnto co̾sidat ds. Unus¬
quisq quadrantẽ pot̃ offerre. hec ẽ torta panis mieuraco. quȩ ẽ nolũ¬
tas ꝓmia. Quȩ cur quadrans dr̃: Iuia cũ trib consistit. cogitatu.
ũbo ac facto. Qd dic̃ totuĩ uictũ suũ misit. toran uoluntas corꝑis
ianen consistit. Unde dr̃. Iotus labor hominis more suo ẽ. Et cũ¬

Expanded text:
at Deus. Unusquisque quadrantem potest offerre. Haec est torta panis in Levitico, quae est voluntas prompta. Quae cur quadrans dicitur? Quia ex tribus consistit, cogitatu, verbo, ac facto. Quod dicit totum victum suum misit. Tota enim voluptas corporis in victu consistit. Unde dicitur: Totus labor hominis in ore suo est. C
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ab aquilone uementib et recũbñtib cũ abrahã et ysaac ⁊ iacob inregͦ
dĩ. hic lapis reꝓbus quẽ gestat angulus comũgẽs incena pura agnĩ cã
rae. simens uetus. noiui inchoans testam̃tũ. Hic p̃star irara mocnlis
ur̃is. ut topazdͥon. luc interrogant eñ mellitis u̾bis. ⁊ crtũdant eñ sicut
apes mel portantes more. aculeñ interga dicẽtes. Magister scimus

Expanded text:
b Aquilone venientibus, et recumbentibus cum Abraham, Isaac et Jacob in regno Dei. Hic est lapis reprobus, quem gestat angulus, conjungens in coena pura agnum cum pane: finiens vetus, novum inchoans Testamentum. Hic praestat mira in oculis nostris: ut topazion. Tunc interrogant eum mellitis verbis: et circumdabant eum sicut apes, mel portantes in ore, aculeum in tergo, dicentes: Magister, scimus
Abbreviated transcription (Latin):
uos ipsos libñt̃ dõ reddite.Signatũ ẽ suꝑ nos lum̃ uultus dĩ. nõcesa¬
ris. ⁊ ueniut̃ adeũ saducer ⁊re liqͥ. Dehac questiõe abias disputãs. hic
nob nõ ẽ cura erroris alienis: s qd erut̃ hores sic̃ angłi dĩ .i. nemo ibi
morit᷑ nemo ibi nascit᷑ nec infans nec senex.
Ulier sterilis nõ relinquẽs semẽ ex sep̃tẽ fr̃ib nouissime
moriens. quid aluid sigͥficãs ꝗͣ udaicã synagogã. relictã ac¬
si mortnã aspũ septiformi. qui septẽ patarchas impleuit

Expanded text:
i, non Caesaris. Et veniunt ad eum Sadducaei, et reliqua. De hac quaestione alias disputabimus: hic nobis non est cura erroris alieni. Sed quod erunt homines sicut angeli Dei, id est, nemo ibi moritur, nemo ibi nascitur: nec infans, nec senex. Mulier sterilis non relinquens semen ex septem fratribus novissime moriens: quid aliud significat, quam Judaicam synagogam relictam, quasi mortuam a spiritu septiformi, qui septem patriarchas implevit?
Abbreviated transcription (Latin):
regnet peccatũ in lascuna carne. s iusticia ⁊ pax et gaudiũ inspũ scõ
pedes. nisi qui portãt. et extremi quos adiudicandũ cõstituit apłs. qui
⁊ ipsi ⁊ siñ sut̃ dorsũ in quo sedit dñs. tñ cũ militib aioħe instruunt᷑
Alii aũ frondes cedebat de arboribus. ⁊ sternebat mina. Magis ħ adorã¬
dũ ⁊ sacram̃iũ ꝑtinet. ꝗͣ adnecessitatẽ. Iusti ut palma florebũ. angusti
mradicib : lati inflorib ⁊ frucdib. qm̃ bonus odor xͥ sut̃ ⁊ sterñt uã
mãdatoꝵ dĩ bona fama. Iui p̃ibat̃ ꝓpħe sut̃. et qui seq̃bant᷑ apłi. ut ab

Expanded text:
justitia, et pax, et gaudium in Spiritu sancto. pedes, nisi qui portant, et extremi quos ad judicandum constituit apostolus? Qui et ipsi, et si non sunt deorsum, in quo sedit Dominus: tamen cum militibus a Joanne instruuntur. Alii autem frondes caedebant de arboribus, et sternebant in dum et sacramentum pertinet, quam ad necessitatem. Justi ut palma florebunt: angusti in radicibus, lati in floribus et fructibus: quoniam bonus odor Christi sunt: et sternunt viam mandatorum Dei bona fama. Qui praeibant, prophetae
Abbreviated transcription (Latin):
illuminat᷑ ppłs. cui misericors ⁊ miserator dñs ẽ. illumma̾s cecos. erigñs
allisos. diligñs pauꝑes. custodiẽs aduenas. Et cominant᷑ ei młti ut taceat¬
magis clamabat. Ingranescñte bello manus ad lapidẽ aduitorii. hoc ẽ ib̃u
me quior esto. surge uocat te. Quã cõuemẽs ẽ ordo salutis. audimus pͥmo:
dem clamamus. postea uocam᷑. postremo surgimꝰ. audiuimꝰ ꝓproħas. cla¬
mamus ꝑfidẽ. uocamur ꝑ apłos. surgimus ꝑpenitñciã: exuim̃ ꝑ baptismũ
int̾rogamur ꝑuoluntatẽ. Uñ sequit᷑. Qui ꝓiecto uestim̃to exiliens uenit¬
uoluntatẽ. cõplecionẽ desiderii remuerat. Uñ et alias dic̃. Dẽ qd̾ cũq pec¬
iertus moraciõe. credñtes acipietis. Cecus añ dixit ei. Rabbr. ut uideã

Expanded text:
illuminatur populus. Cui misericors et miserator Dominus adest: illuminans caecos, erigens elisos, diligens pauperes, custodiens advenas. Et comminabantur illi multi ut tacemagis clamabat. Ingravescente bello, manus ad lapidem adjutorii, hoc est, Jesum imaequior esto: surge, vocat te: Quam conveniens est ordo salutis: audivimus primo, deinde clamamus, postea vocamur, postremo surgimus. Audimus per prophetas, clamamus per fidem, vocamur per apostolos, surgimus per poenitentiam, exuimur per baptismum, interrogamur per voluntatem. Unde sequitur: Qui projecto vestimento voluntatem, completione desiderii remunerat. Unde et alias dicit: Omne quodcumque petieritis in oratione, credentes, accipietis. Caecus autem dixit e
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ epoth. in quo habebant honorẽ uidĩ amiser̃. hic adẽ samuel scisso
pallio demanib saul ⁊ regno. Milites gñtiles non nõ scidut᷑ tunicã xp̃r
sacerdos uõ scindit cdignitatẽ sacerdocii sui. ⁊ condẽpnat eũ reũ eẽ mo¬
rtis. quo reatu suo reatũ nr̃m solueret ⁊ uelamine faciei sue uelam̃
cordiũ nr̃oꝵ auferret. ⁊ sputaminib susceptis faciẽ anime nr̃e lauar:
ret.⁊ alapis quib ẽ expalmatus maxilla laus eius anrĩs manib labiisq
plauderet. ut dr̃. õsg̃s plaudite manib ⁊ cruce sua cruciatũ nr̃m ab
solueret. ⁊ morte sua mortẽ nr̃am necaret. Cum forma serpñtis
serpntẽ negat. quia aserpñte deuirgi facto alii absorbunt᷑ serpñtes. Un
ꝑ ꝓpħã ipse dicit. E ro mors tua o mors. ⁊ morsus tuus. o inferne. Obpro¬
bria cius nr̃ũ abstulere obꝓbriũ. uncula nos eiꝰ liberos fecerut᷑. Coro¬
na spinea capitis eius diadema regni adepti sumus. uulnera bus eius

Expanded text:
Hoc est ephod: in quo habebant honorem, Judaei amiserunt. Hic adest Samuel scisso pallio de manibus Saul in regno. Milites gentiles non scindunt tunicam Christi: sacerdotes vero scindunt dignitatem sacerdotii sui. Et condemnat eum reum esse mortis. Quo reatu suo, reatum nostrum solveret: et velamine faciei suae, velamen cordium nostrorum auferret, et sputaminibus susceptis, faciem animae nostrae lavaret: st Adam sanaret. Et alapis quibus expalmatus est, maxima laus ejus, nostris manibus et labiis plauderet: unde, Omnes gentes plaudite manibus. Et cruce sua, cruciatum nostrum solveret: et morte sua, mortem nostram necaret: cum forma serpentis serpentem necat, quia serpente de virga facto alii absorbentur serpentes. Unde per prophetam ipse dicit: Ero mors tua, o mors, et morsus tuus, o inferne. Opprobria ejus nostrum abstulere opprobrium. Vincula ejus nos liberos fecerunt. Corona spinea capitis ejus, diadema regni adepti sumus. Vulneribus ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Umea domus isł̃ ẽ. sepis ẽ custodia angłoꝵ. Locus lex ẽ. turris tẽplum
igricole sicerdores. peregrmacio dĩ libertas nr̃i arbitrii. serui missi ꝓpħas
fincdus uinee obedienci. Dȩ ppłns alii cesi alii uuln̾ati. alii occisi sunt.
ilius carissimus et nouissimus unigenitus ẽ. Uere bunt̃ filiũ meũ. Phiro¬
niã hoc dr̃. et eiecer̃ eũ extra umeã.i. extra plebẽ. dientes samaritanus

Expanded text:
 custodia angelorum. Lacus, est lex: turris, templum: agricolae, sacerdotes. Peregrinatio Dei, libertas est nostri arbitrii. Servi missi, prophetae. Fructus vineae, obedientia. De prophetis alii caesi, alii vulnerati, alii occisi sunt. Filius charissimus et novissimus, Unigenitus est. Verebuntur filium meum. Per ironiam hoc dicitur. Et ejecerunt eum extra vineam, id est, extra
Abbreviated transcription (Latin):
Ii uenerunt capharnaũ. mrebqͣ. Capharnaũ uilla consolacionis
resurg̃. Granũ frumti morit᷑ ut multiplicius colligat᷑. sĩ morit᷑. solũ
mua ii tractabat̃ depͥncipatu. Similis tractacio loco. Principatu s
nãq ut igreditur sic deserit᷑. et quãdui tenet᷑ libitur. et incertũ est
in qua mansiõe.i. inqua die fimatur. Un dicit. Qui uult e̾e pͥmus. ut

Expanded text:
RS. 32.-- Capharnaum. Villa consolationis: resurget . Granum frumenti moritur, ut multiplicius colligatur: si non moritur, solum m tractabant de principatu: similis tractatio loco. Principatus namque ut ingreditur, sic deseritur: et quamdiu tenetur, labitur: et incertum est in qua mansione, id est, in qua die finiatur. Unde dicit: Qui vult esse primus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
sumetur. et illic purgatorio igne examinet᷑. Bonum ẽ sal ⁊reliqua
ne desynagoga eiciatur. dilignis gła hoĩi magis ꝗͣ dĩ. Hab̾e in uobis sai
⁊ pacẽ habete int̾ nos. Salsitudinẽ correchonis. amor ꝓreuni tẽꝑet.⁊
dileclionẽ ꝓximi sal iusticie condrat. Et in domo it̃m discipłi eus. int̾ro¬
gabant eũ de eod. Et hoc ꝓpͥe iterata sciencia ubi nõ fastiũ. s esuriem
et sitim p̾stat. ut ẽ illud sapiencie. Qui me edũt ad huc esuruĩt. et qui
me bibut ad huc siciũt. Mellifiuas apiencie eloquia gustata. dilig̃nenis
multimodũ saporẽ reddut. qno pluit dñs inanna admanducãdñ. sub
sole liquescẽs ut cera. reddñs mollita dicta. Ut ẽ ittd. Fulgebut᷑ iusti sic̃
sol mrogno patris eoꝵ. Adignẽ durat᷑. ut panis cor hoĩs confirmans.

Expanded text:
sumitur, et illic purgatorio igne examinatur. Bonum est sal. Quod si ne de synagoga ejiciatur: diligens gloriam hominum magis, quam Dei. Habete in vobis sal, et pacem habete inter vos. Salsitudinem correctionis, amor proximi temperet, et dilectionem proximi sal justitiae condiat. Et in domo iterum discipuli ejus interrogabant eum de eodem. Et hoc proprie: in iterata scientia verbi non fastidium, sed esuriem et sitim praestat: ut est illud Sapientiae: Qui me comedunt, adhuc esurient, et qui me bibunt, adhuc sitient. Melliflua sapientiae eloquia gustata diligentius, multimodum saporem reddunt. Quando pluit Dominus manna ad manducandum sub sole liquescens ut cera, reddens mollita dicta, ut est illud: Fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eorum. Ad ignem duratur: ut, Panis, cor hominis confirman
Abbreviated transcription (Latin):
gñtẽ. rogim̃ suꝑ regnũ. terremotis. uapulrio p̾dicancrẽ. p̃dicacio eua¬
gl̃i usq adsies t̾re ut añ indiciũ clamot cccta: asimib t̾re ad te elam¬
tuu añe. Domestici indomesticos surgntes. ab hommacio imẽplo. fuga
in montes. ut non descẽdat adima qu aseñdit ad alta. Orate ut nõ bie
Sieme nfunt᷑ fructuis sabbat uõtꝑs. tribulacio ingñs. ⁊ dies h̾ues pꝑ
electos. ne malicia inuiꝰ tꝑis mutet intellec dus eoꝵꝵ: sic de noĩe dr̃. Post
hec sol tenebricabit᷑ adgelida corda ut hieme. et luna nõ splendebit
serena a tẽpestate dissencionum. ⁊ stelle erunt decidĩnes lumine qño
celi cũ uiriite. qui prius sic̃ pluma muellus gedeon descendit cũ hum¬
ilnate. Et cõg̾gabit clectos aquarmor im̃tis. ut tͥncũ imilatũ de area
tornis terre. Fili parabola hec ẽ ꝓphecia. folia nata. uerba sur p̾sñcra¬
inus hnũt anaridũ ad cõburendñ: an inride ad plamt idũ meden cum

Expanded text:
dicatio Evangelii usque ad fines terrae, ut ante judicium clamet Ecclesia: A finibus terrae ad te clamavi, Domine. Domestici in domesticos surgentes, abominatio in templo, fuga in montes, ut non descendat ad ima, qui ascendit ad alta. Orate ut hieme im finitur fructus, sabbato vero tempus. Tribulatio ingens, et dies breves propter electos: ne malitia hujus temporis mutet intellectum eorum! Sicut de Noe dicitur. Post haec sol contenebrabitur ad gelida corda ut hieme: et luna non splendebit serena tempestate dissensionum: et stellae erunt decidentes lumine, quando coeli cum virtute: qui prius sicut pluvia in vellus Gedeon descendit, cum humilitate. Et congregabit electos a quatuor ventis, ut triticum ventilatum de area totius terrae. Fici parabola haec est pintus habuit an aridum ad comburendum, an viride ad plantandum in Eden cum
Abbreviated transcription (Latin):
ñẽ ei aliud eẽ quam sapientẽ eẽ. iiñsũ. etͣ̃num. bonũ. iustũ. Cũ aut̃ dicit̃ uistus.
sapiens. ⁊c̃. ñdiusitatẽ ꝓͥetatũ ostendimꝰ que indeo nulla ẽ. s⁊ diuso effectus
quos ds̃ mncreatis oꝑat᷑. Cum enĩ cdicit̃ iustũ. intelligim̃ q iuste uidicat. sapiens:
tu p̃sentem. sine loco ubiq: totũ. sine tempore sempit̾nũ sine sui mutatione
mutabilia facientem. nicħ paitientem. Quod siqui dñ ita cogitat. ⁊ nondũ
põt omĩno inuenire quidsii. pie tñ caueat quantũ põt aliquid de illo sc̃

Expanded text:
um, aeternum, bonum, justum. Cum autem dicitur justus, sapiens, etc., non diversitatem proprietatum ostendimus, quae in Deo nulla est, sed diversos effectus, quos Deus in creaturis operatur. Cum enim dicitur justus, intelligimus quia juste judicat; sapiens, tu praesentem, sine loco ubique totum, sine tempore sempiternum, sine commutatione mutabilia facientem nihilque patientem. Quod si quis Deum ita cogitat et nondum potest invenire omnino quid sit, pie tamen caveat quantum potest aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
silius ẽ dc̃. spc̃.s. ẽ dc̃. ⁊ hii trẽ unus ds̃. Nec huius trinitati t̃tia pars : unꝰ dĩ.
nec maior ÷ pars duo quã unus. nec mauis aliqͥ sunt om̃s quã singule ꝑsõe
dus ẽ ds. Alioquin minor eẽt insingua quam intribus parri. Hoc ⁊̃ consi¬
dandũ ẽ ꝙ de scã trinitate nicħ dicit̃ scd̃m accidens. Quod enĩ scdm acci¬
dens dicitu. mutabile ẽ. s⁊ indeo nicħ mutabile ẽ. ñ tñ ome ꝙdr̃ dedeo

Expanded text:
us est Deus, et simul hi tres unus Deus, nec hujus Trinitatis tertia pars est unus, nec major pars duo quam unus est ibi; nec majus aliquid sunt omnes quam singuli, dus est triplex, alioquin minor esset in singulis, quam in tribus. Pariter hoc etiam considerandum est quod de sancta Trinitate nihil dicitur secundum accidens; quod enim secundum accidens dicitur, mutabile est, sed in Deo nihil mutabile. Non tamen o
Abbreviated transcription (Latin):
aũg ad dirdanũ. Nonquasi sꝑatiosa magnitudine oppinem̃ dm̃ ꝑcn̾ cta dif¬
sundi. Nc̃ hum̾ aut lux ista disfundit᷑. s ita poti sic̃ ẽ sapientia induob quoꝵ
neut̃ sapientior. E at̃ corꝑe grandior. una sapientia inutroq nõ ẽ inma¬
iore muor. ⁊ inunore minot. aut minor murio quã induob ita zd̃c sine
labore regens. sine honcre continens murdñ. incelo tot̾. int̾ra totus. ⁊ inu¬
troq totus. ⁊ nullo content̾ loco. s in se ipõ ubiq totũ. Ideo ubiq cẽ dicũ
qura nulli parti teꝵ absens. iõ totus. quia non parci reꝵ partẽ suã p̃sentẽ
exhib. ⁊ alfi parti abtam partẽ. inse ip̃o. quia ñ continet̃ abeiꝰ inꝗb ẽ p̃sẽs.

Expanded text:
ur dicens: Non quasi spatiosa magnitudine opinemur Deum per cuncta diffundi, sicut humus aut lux ista diffunditur; sed ita potius sicuti est sapientia in duobus quorum neuter sapientior, sed alter corpore grandior. Una sapientia in utroque non est in majore major, nec in minore minor; aut minor in uno quam in duobus; ita et Deus sine labore regens, sine onere continens mundum, in coelo totus, in terra totus, et in utroque totus; et nullo contentus loco, sed in seipso ubique totus. Ideo ubique esse dicitur, quia nulli parti rerum absens; ideo totus, quia non parti rerum partem sui praesentem exhibet, et alteri parti alteram partem in seipso; quia non contin
Abbreviated transcription (Latin):
abbati. ÷ frater alaniis antisiodorensis ecclesie hu¬
milis quondã sacerdos. eternã in xp̃o salutem:
uite beate recordationis bernadi clareuallis abbatis
titutib & miraculis tam admirande. quã imitande: plur
scribendo extiterunt auc̃tores: sũpta nimirũ materia que
ntes. ⁊ apponentes perpauca breuiori ꝑstriunxurꝰ scedula: ñ s
uxitas onerosa solet eẽ legẽsib: deinde quod godefridus uenera
lingonice seois antistes. eiuisdem patris bernadi secundũ cã¬

Expanded text:
abbati, frater ALANUS Autissiodorensis ecclesiae humilis quondam sacerdos, aeternam in Christo salutem. Vitae beatae recordationis Bernardi Clarae-Vallis abbatis, virtutibus et miraculis tam admirandae quam imitandae, plures in describendo exstiterunt auctores, sumpta nimirum materia, quaomittentes, et apponentes perpauca, breviori perstringimus schedula; non tam tsi vera sint, prolixitas onerosa solet esse legentibus. Deinde quod Godefridus, venerabilis Lingonicae sedis antistes, ejusdem patris Bernardi secundum ca
Abbreviated transcription (Latin):
liora. ⁊ uiciniora saluti suo in silẽrio meditari quaͣmssa
dirent: deuocius ⁊ efficatius. salutem suam operari: qͣn
ex eius exemplo acciperent. Timebat uero expredication
sua eos scandalirari pocius quam aliquid edificationis
concipere. Cumq super hoc curbaretur. ⁊ tontristar
⁊ diuerse cogitaciones ascenderent in cor eius. post i¬
cos cogitationum fluctus. ⁊ cruciatus cordis decerns
ib exercitationib omnibus ad interiora ce recolliger
⁊ in solitudine cordis ⁊ secreto silentii continere. danec
misericordie sue super hoc ei suam reuelaret uolur
atem dñs. Paucis autem postea euolutis diebus ui
n uisu noctis personam quandam cum claritat
istantem. ⁊ magna auctoritate precipientem fidu

Expanded text:
liora et viciniora saluti suo in silentio meditari, quam ab ipso liora et viciniora saluti suo in silentio meditari, quam ab ipso audirent; devotius et efficacius salutem suam operari, quam ex ejus exemplo acciperent. Timebat vero ex praedicatione sua eos scandalizari potius, quam aliquid aedificationis concipere. Cumque super hoc turbaretur et constristaretur, et diversae cogitationes ascenderent in cor ejus; post multos cogitationum fluctus et cruciatus cordis, decrevit ab exterioribus omnibus ad interiora se recolligere, et in solitudine cordis et secreto silentii continere, donec misericordiae suae super hoc ei suam revelaret Dominus voluntatem. Paucis autem postea evolutis diebus, vidit in visu noctis personam quamdam cum claritate sibi astantem, et magna auctoritate praecipientem, fidu
Abbreviated transcription (Latin):
ensis. pre ceceris henricum ebrium ⁊ insanum uociferabati
Alachias. noster. ortus hobernia de populo barbaro :
ibi educatus. ibi litteras edocitus est. Ceterum de
itali barbarie trant nichil. non magis quam de sale ma¬
terno pisces maris. Quam uero suaue. quod inculta nob
barbaries tam urbanum protulit ciuem sanctorum. ⁊
mesticum dei. Qui produnt mel de petra. oleumq de sꝙ
durissimo: ipse fecit hoc. parentes timen illi fuere gere
⁊ potentia magni: iuxta nomen magnorum qui sun
in certa. At mater mente quam sanguine generosior
satagebat in ipso inĩtio uiarum suarum. notas sitii ꝑ
lo uias uite : haͣnt pluris illi exstimans uentosa sciẽr
litterature secularis. Ad utramq tamen. huie non des
ingenium pro ecate. In scolis. litteras. domi timorem. d
magistro aduersus fratres humiles ⁊ subiectos. delus suus esse
suspectus. Unde factum est. ut fieret magistra magistr:
pia humilitas discipłorum. Cogitabat enim eos młto me¬

Expanded text:
ensis Henricum ebrium, Henricum vociferabaturalachias noster, ortus Hibernia de populo barbaro, ibi educatus, ibi litteras edoctus est. Caeterum de natali barbarie traxit nihil, non magis quam de sale materno pisces maris. Quam vero suave, quod inculta nobis barbaries tam urbanum protulit civem sanctorum, et domesticum Dei! Qui producit mel de petra, oleumque de saxo durissimo, ipse fecit hoc. Parentes tamen illi fuere genere et potentia magni, juxta nomen magnorum qui sunt in terra. At mater mente, quam sanguine generosior, satagebat in ipso initio viarum suarum, notas parvulo facere vias vitae: hanc pluris illi existimans ventosa scientia litteraturae saecularis. Ad utramque tamen huic non defuit ingenium pro aetate. In scholis litteras, domi timorem Dmagistro adversus fratres humiles et subjectos zelus suus esse suspectus. Unde factum est ut fieret magistra magistri pia humilitas discipulorum. Cogitabat enim eos multo me
Abbreviated transcription (Latin):
et ne quid unperfectum relinqueret: tractare cepit
quomodo defuncti fratris semen suscitaret. Et accer¬
sitis ad se discipulis suis: annus estuabat. quis nam dig¬
mor a hoc opus: siue utilior uiderecur. Et diligenter intiu¬

Expanded text:
Sed ne quid imperfectum relinqueret, tractare coepit, Sed ne quid imperfectum relinqueret, tractare coepit, quomodo defuncti fratris semen suscitaret. Et accersitis ad se tribus discipulis suis, anxius aestuabat, quisnam dignior ad hoc opus, sive utilior videretur. Et diligenter intui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ quod metuerent de morte ipsius. Contigit interea mor
germanum eius xp̃ianum nomine: uirum bonum. ple¬
num gratie ⁊ iurtutis. Episcopus erat. illi quidem secun¬
dus in celebri opinione: sed uite sanctimonia ⁊ iustitie
telo forte non impar huius de cessus magis terruit uniue¬
sos: ⁊ di̾cessum malachie reddidit molestiorem. Dicebant
aucem nullomodo assentiendum unici. peregrinationi pa¬
troni: ut non desolecur omnis terra. si duabus tantism
columnis sub uno momento temporis destituatur. Ergo
omnes pariter contradicunt. Et uim faciebant: cum ille
diuinam ultionem minatus est. Non tamen desticere illi
nisi missa sorce prius dei uoluntas super hoc incerrogare¬
tur: prohibente illo. nichilominus mittunt: sed illa pro
malachie parte.ter respondisse inuenta est. Nec enim una
contenti uite fuere: cupidi recinendi eum. Benium ce¬
dentes dimittunt illum: non tamen sine ploratu. et
ululatu multo.

Expanded text:
et quod metuerent de morte ipsius. 34. Contigit interea mori et quod metuerent de morte ipsius. 34. Contigit interea mori germanum ejus, Christianum nomine, virum bonum, plenum gratiae et virtutis. Episcopus erat, illi quidem secundus in celebri opinione, sed vitae sanctimonia et justitiae zelo forte non impar. Hujus decessus magis terruit universos, et discessum Malachiae reddidit molestiorem. Dicebant autem nullo modo assentiendum unici peregrinationi patroni, ut non desoletur omnis terra, si duabus tantis columnis sub uno momento temporis destituatur. Ergo omnes pariter contradicunt. Et vim faciebant, cum ille divinam ultionem minatus est. Non tamen destitere illi, nisi missa sorte, prius Dei voluntas super hoc interrogaretur. Prohibente illo, nihilominus mittunt: sed illa pro Malachiae parte ter respondisse inventa est. Nec enim una contenti vice fuere, cupidi retinendi eum. Demum cedentes, dimittunt illum, non tamen 673 sine ploratu et ululatu multo.
Abbreviated transcription (Latin):
nemo illi dicebat. in qua potestate hec facis: uidentibus cun¬
ctis signa ⁊ prodigia que faciebat: ⁊ quia ubi sp̃cibi liber¬
dis apostolice auctoritate. ⁊ romam proficisci. deliberat. Max¬
meq quod metropolice sed de erat adhuc. ⁊ defuerat abini¬
tio palbei usus: quod eiam plenitudo honoris. Et uisum est
bonum in oculis eius. si ecclesia pro qua cantum laborarat:
quem hactenus non habuerat suo acquireret studio ⁊ la¬
bore. Erat ⁊ altera metropolica sedes quam de nouo consti¬
cuerat celsus: prime camen sedi ⁊ illius arebiep̃o subdita
canquam primoti. ⁊ huse quoc optabat nichlominus pal¬
lium malachias: confirmariq auctoritate sedis apostolice pre¬
rogatiuam. quam benefitio celsi adipisci meruerat. Innoces¬
cente proposito displicuit fratribus: nec non ⁊ magnatibus
⁊ populo terre. Omnes enim incollerabilem sibi iudica¬
bant tam diutinam omnium pii parentis absentiam:

Expanded text:
nemo illi dicebat, In qua potestate haec facis? videntibus cunnemo illi dicebat, In qua potestate haec facis? videntibus cunctis signa et prodigia, quae faciebat; et quia ubi spiridis apostolicae auctoritate, et Romam proficisci deliberat: maximeque quod metropolicae sedi deerat adhuc, et defuerat ab initio pallii usus, quod est plenitudo honoris. Et visum est bonum in oculis ejus, si Ecclesia, pro qua tantum laborarat, quem hactenus non habuerat, suo acquireret studio et labore. Erat et altera metropolica sedes, quam de novo constituerat Celsus, primae tamen sedi, et illius archiepiscopo subdita, tanquam primati. Et huic quoque optabat nihilominus pallium Malachias, confirmarique auctoritate Sedis apostolicae praerogativam, quam beneficio Celsi adipisci meruerat. Innotescente proposito, displicuit fratribus, necnon et magnatibus et populo terrae. Omnes enim intolerabilem sibi judicabant tam diutinam omnium pii parentis absentiam,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt qui de terminis litigant: pro uno ui cło perpetes adm
uicem inimicitias exercentes: Hescio si quod hominum ge¬
nus magis quam istos antiqum uaticinium cangat:. secuerũt
pregnantes galaad ad dilatandum terminos suos. Sed hec alias.
Malachias factus diuersis epͣc confestim more suo curauit
adsciscere ad solatium sibi de filiis suis: conuentum regula¬
rium clericorum. Et ecce rursus accingitur quasi nouus x̃
tyro. ad spiritale certamen. rursus induitur arma potencia deo.
paupertatis humilitatem. rigorem discipline cenobialis: oci¬
um contemplandi: orandi assiduitatem. Que taneum omnia:
uoto magis ualuit diu tenere quam actu. Et enim uniuer¬
si confluebãt ad eum: nec modo mediocres. sed ⁊ nobiles et
potentes. illius se sapientie ⁊ sanctitati instruendos. corrigẽ
bat seminare semen suum: disponens ⁊ decernens tota aucto¬
ritate de rebus ecclesiasticis. tanquam ex apostolis unus. Et

Expanded text:
sunt, qui de terminis litigant, pro uno viculo perpetes ad sunt, qui de terminis litigant, pro uno viculo perpetes ad invicem inimicitias exercentes? Nescio si quod genus hominum magis, quam istos, antiquum vaticinium tangat: Secuerunt praegnantes Galaad ad dilatandum terminos suos . Sed hoc alias. 32. Malachias factus Dunensis episcopus, confestim more suo curavit asciscere ad solatium sibi de filiis suis conventum regularium clericorum. Et ecce rursus accingitur, quasi novus Christi tiro, ad spirituale certamen; rursus induitur arma potentia Deo, sanctae paupertatis humilitatem, rigorem disciplinae coenobialis, otium contemplandi, orandi assiduitatem: quae tamen omnia voto magis valuit diu tenere, quam actu. Etenim universi confluebant ad eum: nec modo mediocres, sed et nobiles et potentes, illius se sapientiae et sanctitati instruendos, corrigendbat seminare semen suum, disponens et decernens tota auctoritate de rebus ecclesiasticis, tanquam ex Apostolis unus. Et
Abbreviated transcription (Latin):
constituit pro se gelasium uirum bonum. ⁊ dignum tali
honore: annuente clero ⁊ popło. quin potius sustinentib
propter pactum. Namꝯ alias. durum uisum omnino. Quo
consecrato. regibusq ac principibus attentius commendato:
ipse clarus miracłis ⁊ triumphis ad suam pa̾rochiam redit.
Non tamen connerech: ⁊ audi causam dignam relatu. dio¬
cesis illa duas fertur habuisse antiquitus episcopales sedes:
⁊ duos extitisse episcopatus. Id uisum melius malachie: Ita
quos ambitio conflauit inunum. malachias reuoeauit in
duos: partem alter episcopo cedens. partem recinens sibi.
Et propterer non uenit connereth: quod in ea iam episco¬
pum ordinasset: set dunum se conculit. disterminans si
cut in diebus antiquis. O purum cor: o oculum colum¬
binum locum cradioit nouo epileopo qui uoereur pe¬
iatior. principalior haberetur. Locum in quo sedebat ipse. Ubi

Expanded text:
constituit pro 672 se Gelasium, virum bonum, et dignum tali constituit pro 672 se Gelasium, virum bonum, et dignum tali honore, conniventibus clero et populo, quin potius sustinentibus propter pactum. Nam alias durum visum omnino. Quo consecrato, regibusque ac principibus attentius commendato, ipse clarus miraculis et triumphis, ad suam parochiam redit - non tamen Connereth. Et audi causam dignam relatu. Dioecesis illa duas fertur habuisse antiquitus episcopales sedes, et duos exstitisse episcopatus. Id visum melius Malachiae. Itaque quos ambitio conflavit in unum, Malachias revocavit in duos, partem alteri episcopo cedens, partem retinens sibi. Et propterea non venit Connereth, quod in ea jam episcopum ordinasset: sed Dunum se contulit, disterminans parochias, sicut in diebus antiquis. O purum cor! o oculum columbinum! Locum tradidit novo episcopo, qui videretur paratior, principalior haberetur; locum, in quo sederat ipse. Ubi
Abbreviated transcription (Latin):
fugiamus malachiam quia dominus pugnat pro eo. at
sero istud: quia delus domini ubiq occurrens eis perse¬
cutuss cos usq ad internͥtionem. Quomodo: paucos dies int̾¬
peruit memoria eorum cum sonitu: Quomodo. facti sutt
in deso litioneni. sibices defecretiunt perierunt pbptor mi¬
quitatem suam: Grande hodieq nuracłm facit. tam uelox
generationis illius delecio: his presertim qui eorum noue¬
rant superbiam atq pocentiam. Multa quidem ⁊ alia
signa fuere quibus deus glorificauit nomen suum: ⁊ ser¬
uum suum inter sudores ⁊ pericula confortauit. Quis dig¬
ne commemoret: Non tamen omnia preterimus: ⁊ si
non sufficimus ad omnia: propter seriem autem narratio¬
nis ne impendiatur: aliqua que dictur sumus. reseruamꝰ
perbis. ⁊ libertate ecclesie restituta: pulsa barbarie.⁊ refor¬
matis ubiq moribus xp̃iane religionis: uidens omnia in
pace esse: cepit cogitare de sua pace. Et menor prepositi sui:

Expanded text:
Fugiamus Malachiam, quia Dominus pugnat pro eo. At Fugiamus Malachiam, quia Dominus pugnat pro eo. At sero istud: quia zelus Domini, ubique occurrens eis, persecutus est eos usque ad internecionem. Quomodo intra paucos dies periit memoria eorum cum sonitu? quomodo facti sunt in desolationem, subito defecerunt, perierunt propter iniquitatem suam! Grande hodieque miraculum facit tam velox generationis illius deletio, his praesertim qui eorum noverant superbiam atque potentiam. Multa quidem et alia signa fuere, quibus Deus glorificavit nomen suum, et servum suum inter sudores et pericula confortavit. Quis digne commemoret? Non tamen omnia praeterimus, etsi non sufficimus ad omnia. Propter seriem autem narrationis ne impediatur, aliqua quae dicturi sumus reservamus perbis, et libertate Ecclesiae restituta, pulsa barbarie, et reformatis ubique moribus christianae religionis, videns omnia in pace esse, coepit cogitare et de sua pace. Et memor propositi sui,
Abbreviated transcription (Latin):
oquente coram aliquando malachia.⁊ populum ex hor¬
tante: mulier quedam infelix ausa est interrumpere
sermonem clamoribus umnprobis: non deferens sacerdoti. et sp̃ui
qui loquebatur. Erat autem de progenie impia: ⁊ sp̃m habẽs
in naribiꝰ.blasphemias contumeliasq euomebat in sanctum.
dicens hypocritam ⁊ inuasorem aliene hereditatis: sed ⁊ caluci¬
tra illius improperans. At ille nichil respondit ei. sicut erat
uerecundus ⁊ mitis: sedͥ dominus respondit pro eo. Hersa illa
ininsaniam est domino indicante: ⁊ crebris uocibus clami¬
tans se uedsuffocari a malachia: morte demum borrenda
luit peccatum blasphemie. Sic misera assumens aduersus
malachiam imꝑęrium helisei: uere illum sibi alterum
experta est heliseum. porro quia causa pestilentie cuius
ne hoc quidem precereundum: quod orante malachia. pe¬
stilentia ilico conquieuit. Ex hoc iam qui mutiret aduer¬
sus eum non fuit: dicentibus qui de semine canam sũt.

Expanded text:
Loquente coram aliquando Malachia, et populum exhorLoquente coram aliquando Malachia, et populum exhortante, mulier quaedam infelix ausa est interrumpere sermonem clamoribus improbis, non deferens sacerdoti, et spiritui qui loquebatur. Erat autem de progenie impia, et spiritum habens in naribus, blasphemias contumeliasque evomebat in Sanctum, dicens hypocritam et invasorem alienae haereditatis, sed et calvitiei illius improperans. At ille nihil respondit ei, sicut erat verecundus et mitis: sed Dominus respondit pro eo. Versa illa in insaniam est, Domino judicante: et crebris vocibus clamitans se suffocari a Malachia, morte demum horrenda luit peccatum blasphemiae. Sic misera assumens adversus Malachiam improperium Elisaei , vere illum sibi alterum experta est Elisaeum. 30. Porro quia causa pestilentiae cujusne hoc quidem praetereundum, quod orante Malachia, pestilentia illico conquievit. Ex hoc jam, qui mutiret adversus eum, non fuit, dicentibus qui de semine Chanaan sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
ad omnes : ut malignus ille coactus sit dare manus. redde¬
re insignia.⁊ quiescere dereliquo in omni subiectione. Ita
malachias licet per multa pericula ⁊ labores prosperabatur
in dies ⁊ confortabatur : magis ac magis abundans in spe et
uirtute spiritus sancti.
corripuit deus. Quidam uerbi gratia. gratiam ha¬
bens principum. ⁊ pocentum. eciam ipsius regis. qui esset
ad ult᷑or ⁊ garulus ⁊ potens in lingua: fauebat per omnia
aduersariis malachie: ⁊ procaciter tuebatur partem eorum. San¬
cto uero ⁊ presenti resistebat in facie. ⁊ detraebat absenti. irre¬
uerent̃ur occurrens ei in omni loco. maxmeq ubi celebri¬
oribus illum scirit interesse conuentibus. Sed cito digna
lingue procacis mercede donatus est. Intumuit et computruit
lingua maledica: uermibus ex ea scatentibus ⁊ diffluentibus
toto ore blasphemo. Quos per septem ferme dies incessantuͤr
uomens: tandem cum illis miseram expuit animam.

Expanded text:
ad omnes, ut malignus ille coactus sit dare manus, reddead omnes, ut malignus ille coactus sit dare manus, reddere insignia, et quiescere de reliquo in omni subjectione. Ita Malachias, licet per multa pericula et labores, prosperabatur in dies, et confortabatur magis ac magis, abundans in spe et virtute Spiritus sancti. corripuit Deus. Quidam, verbi gratia, gratiam habens principum et potentum, etiam ipsius Regis, quod esset adulator et garrulus, et potens in lingua; favebat per omnia adversariis Malachiae, et procaciter tuebatur partem eorum: Sancto vero et praesenti resistebat in facie, et detrahebat absenti, irreverenter occurrens ei in omni loco, maximeque ubi celebrioribus illum sciret interesse conventibus. Sed cito digna linguae procacis mercede donatus est. Intumuit et computruit lingua maledica, vermibus ex ea scatentibus, et diffluentibus toto ore blasphemo: quos per septem ferme dies incessanter vomens, tandem cum illis miseram exspuit animam. 29.