comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. & afflix̃ oĩps : Uenit gͦ noemi cũ ruth
moabitide nuru sua. de t̾ra ꝑegnatõis sue.
ac reu̾sa ẽ in bethleem: quando primum
ħo potens ꝙ magnaꝵ opum. nomine
spicas q̃ metentiũ fug̾int manꝰ. ubicũꝙ
clem̃tis in me pr̃isfamilias repperero gra¬
tiam. Cui illa exdit. Uade filiami. Abiit
itaq ꝙ colligebat spicas post terga me¬
tentium. Accidit aũ ut ager ille haberet
lech. Et ecce ip̃e ueniebat de bethleem: di¬
xitq messorib. Dñs uobiscũ. Qͥ iede¬

Expanded text:
ipotens? Venit igitur Noemi cum Ruth Moabitide nuru sua, de terra peregrinationis suae: ac reversa est in Beth-Leem, quando primum homo potens, et magnarum opum, nomine spicas, quae metentium fugerint manus, ubicumque clementis in me patris familias reperero gratiam. Cui illa respondit: Vade, filia mi: Abiit itaque et colligebat spicas post terga metentium. Accidit autem ut ager ille haberet lech. Et ecce ipse veniebat de Beth-Leem, dixitque messoribus: Dominus vobiscum. C. I
Abbreviated transcription (Latin):
ni qͥ messorib p̃erat. Cuius ẽ hec puel¬
la: Qͥ exdit. Hec ẽ moabitidis q̃ uenit cũ
noemi de regione moabitide. Et rogauit
ut spicas collig̾et remanentes sequens
messoꝵ uestigia. Et de mane usq nc̃ stat in
agro. q ne ad mom̃tum qͥdem domũ reu̾sa
est. Et ait boor ad ruth. Audi filia. Ne ua¬
das ad colligend̾ in alt̾m agrum. uec rece¬
das ab hoc loco: s iungere puellis meis. ⁊
ubi messuerint sequere. Mandaui enun
pueris meis. ut nemo tͥ molestus sit. S
etiam si sitieris uade ad sarinulas ꝙ bibe
aqͣs de qͥb ꝙ pueri bib̃t. Que cadens in
faciem suam. ꝙ. adorans suꝑ t̾ram. dixit
ad eum. Unde mͥ hoc ut inuenirẽ gr̃am
añ ocłos tuos. & nosse medignareris pere¬
grinam młrem: Cui ille redit. Nuntiata
sunt michi om̃ia q̃ fec̾is socrui tue post
mortem uiri tui. M qd̾ reliq̃ris parentes
tuos. ꝙ t̾ran in qua nata es: ꝙ uen̾is ad

Expanded text:
messoribus praeerat: Cujus est haec puella? Cui respondit: Haec est Moabitis, quae venit cum Noemi, de regione Moabitide, et rogavit ut spicas colligeret remanentes, sequens messorum vestigia: et de mane usque nunc stat in agro, et ne ad momentum quidem domum reversa est. Et ait Booz ad Ruth: Audi filia, ne vadas ad colligendum in alterum agrum, nec recedas ab hoc loco: sed jungere puellis meis, et ubi messuerint, sequere. Mandavi enim pueris meis, ut nemo tibi molestus sit: sed etiam si sitieris, vade ad sarcinulas, et bibe aquas de quibus et pueri bibunt quae cadens in faciem suam et adorans super terram dixit ad eum unde mihi hoc ut invenirem gratiam ante oculos tuos et nosse me dignareris peregrinam mulierem cui ille respondit nuntiata sunt mihi omnia quae feceris socrui tuae post mortem viri tui et quod dereliqueris parentes tuos et terram in qua
Abbreviated transcription (Latin):
pondit. Reu̾timini filiemi: cur uenttis
mec̃ : Nũ ultͣ habebo filios in ut̾o meo ut
uiros ex me sperare possitis: Reu̾timini
filie mi: & abite. Iam enĩ senectute ꝯfecta
sum: nec aptu uincło ꝯuigali. Etiamsi pos¬
sim hac nocte conciꝑe q parere filios. si eos
expoctare uelitis donec crescant ꝙ annos
impleant pub̾tatis. Ante eritis uetule
qͣm nubatis. Nolite q̃so filie mi: qr ur̃a an¬

Expanded text:
ns: Revertimini, filiae meae, cur venitis mecum? Num ultra habebo filios in utero meo, ut viros ex me sperare possitis? Revertimini, filiae Moabitae. Jam enim senectute confecta sum, nec apta vinculo conjugali. Etiamsi possim hac nocte concipere et parere filios, si eos exspectare velitis, donec crescant, et annos impleant pubertatis, ante eritis vetulae quam nubatis. Nolite, quaeso, filiae meae, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ditur domum tuam sic̃ rachel & liam que
edificauert̃ domũ isrł: ut sit exemplũ
uirtutis in effrata: ꝙ habeat celebre no¬
men in bethleem. Siatq domꝰ tua sicut
domus phares quem thamar peꝑit iude.
de semine qd̾ dedit tibi dñs ex hac puel¬
la. Tulit itaq boor ruth: ꝙ accepit uxo¬
rem. Ing̃ssusq ẽ ad eam. & dedit illi dñs
ut conciꝑet & pareret filium. Sixep̃ta
mlres ad noemi. Endc̃s dñs qui non est¬
passus ut defic̾e̾t successor familie tue.
& uocaret᷑ nom̃ eiꝰ in isrł. Et habeas qͥ
consolet᷑ aĩam tuam. ꝙ enutriat senec¬
tutera. De nuru enĩ ta natus ẽ qͥ te dili¬
git. ꝙ multũ tibi est melior qͣm si septẽ
hr̃es filios. Susceptũq noemi puerum
posuit in sinu suo. ꝙ nutricis ac gerule
officio fungebat᷑. Uicine aũ młres con¬
graculantes ei q dicentes. natꝰ ẽ filiꝰ noemi.

Expanded text:
sicut Rachel et Liam, quae aedificaverunt domum Israel: ut sit exemplum virtutis in Ephrata, et habeat celebre nomen in Bethlehem: fiatque domus tua, sicut domus Phares quem Thamar peperit Judae, de semine quod dederit tibi Dominus ex hac puella. Tulit itaque Booz Ruth, et accepit uxorem: ingressus est ad eam, et dedit illi Dominus, ut conciperet, et pareret filium. Dixeruntque mulieres ad Noemi: Bendeficeret successor familiae tuae et vocaretur nomen eius in Israhel et habeas qui consoletur animam tuam et enutriat senectutem de nuru enim tua natus est quae te diligit et multo tibi est melior quam si septem haberes filios susceptumque Noemi puerum posuit in sinu suo et nutricis ac gerulae officio fungebatur vicinae autem mulieres congratulantes ei et di
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes se cognosc̾ent muttro. Et dix it boor.
Cane neqͥs nou̾it qd̾ huc uen̾is. Et rutsũ.
expande inqͥt palliolum num qͦ oꝑiris.
ꝙ tene utraq manu. Qua extendente q
tenente. mensus ẽ sex modios ordei. ꝙ
posuit suꝑ eam. Que portans ing̾ssa est
ciuitatem. ꝙ uenit ad socrum suam. Que
dix̃ ei. Qͥd egisti filia: Narrauitq a oĩa
q̃ sibi feciss ħo: & ait. Eece sex modios or
dei dedit michi ꝙ ait. Nolo uacuam te re¬
dire ad socrum tuam. Dix̃q noemi. Ex¬
pecta filia. donec uideamus quen res
exitum habeat. Neq enĩ cessabit ħo ni¬
si cõpleu̾it quod locutus est.¶Io¬

Expanded text:
homines se cognoscerent mutuo et dixit Booz homines se cognoscerent mutuo et dixit Booz cave ne quis noverit quod huc veneris et rursum expande inquit palliolum tuum quo operiris et tene utraque manu qua extendente et tenente mensus est sex modios hordei et posuit super eam quae portans ingressa est civitatem et venit ad socrum suam quae dixit ei quid egisti filia narravitque ei omnia quae sibi fecisset homo et ait ecce sex modios hordei dedit mihi, et ait: Nolo vacuam te reverti ad socrum tuam. Dixitque Noemi: Exspecta, filia, donec videamus quem res exitum habeat. Neque enim cessabit homo nisi compleverit quod locutus est.
Abbreviated transcription (Latin):
Sustenta gssus meos in callib tius ut non
elocͥrum meum uurabilem fac mĩam tuam
custodi me qͣi pupillam itꝰ in oculo. In ũ¬
bra alaꝵ tuaꝵ ꝑtege me a facie impioꝵ
nastantiũ me. Inimiti aĩam meã circũde¬
der̃t adipe suo conchusert ꝙ ore locuti st̃ su¬
pbe. Incedentes adusũ me nc̃ circũdedertit
me ocłos suos posuer̃t decłinare in t̾ram. Si¬
militudo eiꝰ qͣt leotus desid̾antis p̃dam. ꝙ qͣi

Expanded text:
Sustenta gressus meos in callibus tuis, et non eloquium meum. Mirabilem fac misericordiam tuam, Custodi me quasi pupillam intus in oculo, in umbra alarum tuarum protege me. A facie impiorum vastantium me. Inimici mei animam meam circumdederunt; adipe suo concluserunt; et ore locuti sunt superbe. Incedentes adversum me, nunc circumdederunt me: oculos suos posuerunt declinare in terram. Similitudo ejus quasi leo
Abbreviated transcription (Latin):
non est sine te. Sc̃is qͥ in t̾ra st̃ ex magnificis.
uoluntas mea in eis. Multiplicabuntur ydola
eoꝵ. post tergũ seq̃ntium. Nou litabo libami¬
na eoꝵ de sanguine. n assumã nõia eoꝵ in
labiis meis. Dꝰ pars ħeditatis inee ꝙ calicis mei.
dicã dͦ qͥ dedit ꝯsiliũ mͥ. insuꝑ & noctib erudie¬
rt merenes mei. Ptudebamdũm in ꝯspectu¬
meo semꝑ qm̃ a dextͥs est mͥ nec cõmouear.

Expanded text:
non est sine te. Sanctis qui in terra sunt, et magnificis, omnis voluntas mea in eis. Multiplicabuntur idola eorum, post tergum sequentium: non libabo libamina eorum de sanguine, neque assumam nomina eorum in labiis meis. Dominus pars haereditatis meae et calicis mei, dicam Domino qui dedit consilium mihi: insuper et noctibus erudierunt me renes mei. Proponebam Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
gulũ. & lapidem in fundam̃ta. s ꝑditꝰ iu
et̾uũ eris ait dꝰ. Leuate signũ in t̾ra clan¬
gite buclna in gentib. sc̃ificate sr̃ eam gõ.
Antuintiate coutͣ illam regib ararath. m̃e¬
iit. ꝙ ascener. numi̾ate contra eã tapsar. Ad¬
ducite eqñ qͣi brucũ aculeatũ. scĩficate ꝯtͣ
eam gs̃ regeᷤᷤ medie. duces eiꝰ. ꝙ uniu̾sos
magsatus eiꝰ. cunctãq t̾rã potestatis eius.

Expanded text:
gulum, et lapidem in fundamenta, sed perditus in gulum, et lapidem in fundamenta, sed perditus in aeternum eris, ait Dominus. Levate signum in terra: clangite buccina in gentibus, sanctificate super eam, gentes: Annuntiate contra illam, regibus Ararat, Menni, et Aschenez: numerate contra eam Taphsar, adducite equum quasi bruchum aculeatum. Sanctificate contra eam gentes, reges Mediae, duces ejus, et universos magistratus e
Abbreviated transcription (Latin):
ris suis. Stultꝰ fc̃s est oĩs ho a scĩa. ꝯfulus
in tẽpore uisitatões sue ꝑib̃t. Non sic̃ hpars
iacob: qr qͥ fec̃ om̃ia ip̃e ẽ. ꝙ isrł sceptrũ hedi¬
tatis eius dꝰ ex̾cit̃ nom̃ eius. Collisisti mͥ uasa
belli. & ego collidam inte gentes. & disꝑdã in
te regna. Et collidam in te eqũ & equitẽ eiꝰ.
ꝙ collidam ui te currũ & ascensorẽ eius. Et
collidã in te uirũ ꝙ młrem. & collidã in te senẽ¬
ꝙ puerũ. Et collidem in te uuicnẽ ꝙ uirginiẽ
ꝙ collidam in te pastorẽ & gregẽ eiꝰ. Et callidã
in te agrolam & ugales eiꝰ. & collidã in te
duces & magistuatus. Et reddam babiloni
ꝙ cunctis hiratorib chaldee õe malũ suum
qd̾ fecer̃t in syon in ocłis ur̃is ait dꝰ. Eccee
go ad te mons pestifer ait dꝰ. qͥ corrũpis utu¬
uersam t̾um Et extendã manũ meã sr̃te. &
euoliram te de petris. Et dabo te in monte
cõbustionis. ꝙ ñ tollent de te lapidẽ in an¬

Expanded text:
 « Stultus factus est omnis homo a scientia: confusus in tempore visitationis suae peribunt. Non sicut haec pars Jacob, quia qui fecit omnia ipse est, et Israel sceptrum hinus exercituum nomen ejus. Collidis tu mihi vasa belli, et ego collidam in te gentes, et disperdam in te regna: Et collidam in te equum et equitem ejus: et collidam in te currum et ascensorem ejus: Et collidam in te virum et et puerum et conlidam in te iuvenem et virginem et conlidam in te pastorem et gregem eius et conlidam in te agricolam et iugales eius et conlidam in te duces et magistratus et reddam Babyloni et cunctis habitatoribus Chaldeae omne malum suum quod fecerunt in Sion in oculis vestris ait Dominus ego ad te, mons pestifer, ait Dominus, qui corrumpis universam terram: Et extendam manum meam super te, et evolvam te de petris; Et dabo te in montem combustionis: et non tollent de te lapidem in an
Abbreviated transcription (Latin):
nem uentilatores. ꝙuentilabt̃ eam. & demo¬
lieut᷑ i̾ram eius. qm̃ uener̃t suꝑ eã undiq.
In die afflictõis eius non tendat qͥ retendit
arcũ suũ. ꝙ ñ ascendat loricatꝰ. Nolite par¬
cere inuenib eius. int̾ficite oẽm nuliciã
cius. Et cadent it̾fc̃i in t̾ra chaldeoꝵ. ꝙ
uuln̾ati in regionib eius. qm̃ ñ fuit uidu¬
atus isrł ꝙ iuda a deo suo. dũo ex̾cituũ. Ter¬
in aũ eoꝵ repleca ẽ delicto. a scõ iscł. Eugi¬
te demedio babilonis & saluet unꝰqͥsq aĩam¬

Expanded text:
entilatores et ventilabunt eam et demolientur terram eius quoniam venerunt super eam undique in die adflictionis eius non tendat qui tendit arcum suum et non ascendat loricatus nolite parcere iuvenibus eius interficite omnem militiam eius et cadent interfecti in terra Chaldeorum et vulnerati in regionibus eius quoniam non fuit viduatus Israhel et Iuda a Deo suo Domino exercituum terra autem eorum repleta est delicto a Sancto Israhel fugite de medio Babylonis et sal
Abbreviated transcription (Latin):
cisionẽ. Ue eis qr uenit dies eoꝵ. tempꝰ uisi¬
tatõis eoꝵ. Uox fugientiũ ꝙ eoꝵ qͥ euasest̃
de t̾rababilonis. ut annuntient insyon ul¬
tionẽ dñi deinr̃i. ultõem templi erꝰ. Anuim¬
tiate in babilonẽ plurimis. oĩb qͥ tendt̃ ãr¬
cũ. consistite adu̾sus eam ꝑ gyoũ. ꝙ nullꝰ
euadat. E eddite ei sid̾m optis suũ iuxta ꝯĩa

Expanded text:
em. Vae eis, quia venit dies eorum, tempus visitationis eorum. Vox fugientium, et eorum qui evaserunt de terra Babylonis, ut annuntient in Sion ultionem Domini Dei nostri, ultionem templi ejus. Annuntiate in Babylonem plurimis, omnibus qui tendunt arcum: Consistite adversus eam per gyrum, et nullus evadat: Reddite
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ uiq ad nubes. Ptulit dꝰ iusticias nrãs. ueni¬
te ꝙ enarremꝰ in syon opus dñi dei nr̃i. Acuite
ut ꝑdat eam. qm̃ ultio dñi ẽ. ultio templi sui.
Suꝑ muros babilonis leuare signũ. augete
custodiam. Leuate custodes. p̃parate insidias.
qr cogitauit dꝰ ꝙ fecit q̃cũq locutꝰ ẽ cout᷑ ħi¬
tatores babilonis. Que habitas suꝑ aqͣs mł¬
tas locuples in thesauris. uenit finis tuus
cho. o suꝑ te celeuma cantabit᷑. Qͥ feĩ t̾rã
in fortitudĩe sua. ꝙ p̃pamiuit orbem in sa¬
pientia sua. ꝙ prudentia sua exrendit celos.

Expanded text:
 usque ad nubes protulit Dominus iustitias nostras venite et narremus in Sion opus Domini Dei nostri acuite ut perdat eam quoniam ultio Domini est ultio templi sui super muros Babylonis levate signum augete custodiam levate custodes praeparate insidias quia cogitatatores Babylonis. Quae habitas super aquas multas, locuples in thesauris, venit finis tuus cho, et super te celeuma cantabitur. Qui fecit terram in fortitudine sua, praeparavit orbem in sapientia su
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ. Licet hec celes in corde tuo tñ scio or
uniusoꝵ meniineris. Si peccaui ꝙ ad horã
peꝑcisti michi.cur ab iniquitate mea mnin¬
dum me esse non pateris: Et si impiꝰ fu̾o.
sat᷑atus afflictõe & miseria. Et ꝓpt̾ suꝑbi¬
am qͣi leenam capies me: reu̾susq miserabi¬
liter me crucias. Instauras testes tuos ꝯtͣ
me: & multiplicas iram tuam adu̾sũ me:
ꝙ pene militant in me. Quare de uulcra¬
eduxisti me: Qui utinã consumptꝰ essem.
ne ocłs meuideret. Euissem qͣi ñ essem. de ut̾o

Expanded text:
um. Licet haec celes in corde tuo: tamen scio quia universorum memineris. Si peccavi, et ad horam perpecisti mihi, cur ab iniquitate mea mundum me esse non pateris? Et si impius fuero, saturatus afflictione et miseria. Et propter superbiam quasi leaenam capies me; reversusque mirabiliter me crucias, et instauras testes meos contra me. Et multiplicas iram tuam adversum me, et poenae militant in me. Quare de vulvaeduxisti me? Qui utinam consumptus essem, ne oculus me videret. Fuissem quasi n
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi meridianꝰ fulgor consurget tͥ ad uesꝑam:
ꝙ cũ te consũptũ putau̾is: orieris ut luci¬
fer. & habebis fiduciam proposita tibispe.
ꝙ defossus securꝰ dormies. Reqͥesçes & non
erit qͥ te exteyreat. ꝙ dep̃cabunt᷑ faciem tu¬
am plurimi. Ocłi ã impioꝵ deficient. & effu¬
giũ ꝑibit ab eis. ꝙ spes eoꝵ ab hominatõ

Expanded text:
idianus fulgor consurget tibi ad vesperam et cum te consumptum putaveris orieris ut lucifer et habebis fiduciam proposita tibi spe et defossus securus dormies requiesces et non erit qui te exterreat et deprecabuntur faciem tuam plurimi oculi autem impiorum deficient et effugium peribit ab eis et spes eorum abominatio
Abbreviated transcription (Latin):
Auid filiꝰ iesse cũ esset in regno suo
qͣtuor elegit qͥ psalmos facerent
id est asaph. eman. echan. ꝙ idi¬
thun. Octoguita octo gͦ dicebant
psalmos. q ducenti subpsalma. ꝙ cytharam

Expanded text:
avid filius Jesse cum esset in regno suo, quatuor elegit, qui psalmos facerent, id est, Asaph, Eman, Ethan, et Idithun. Ergo octoginta et octo dicebant psalmos, et CC diapsalma: et citharam
Abbreviated transcription (Latin):
timonia ꝓbauer̃t: ꝙ em̃datiora sc̃ exempla¬
ria latina ꝙͣ greca. greca: qͣ hebrea. Uerum
hec contͣ inuidos. Nunc te dep̃cor desideri caris¬
sime. ut qͥ tantũ opus me subire fecisti. ꝙ a
genesi exordium caꝑe or̃onib iuues qͦd possĩ
eodem sp̃u qͦ scripn sunt libri in latinum eos

Expanded text:
imonia, probaverunt, et emendatiora sunt exemplaria Latina quam Graeca, Graeca quam Hebraea. Verum haec contra invidos. Nunc te precor, Desideri charissime, ut quia tantum opus me subire fecisti, et a Genesi exordium capere, orationibus juves: quo possim eodem spiritu quo scripti sunt libri, in lat
Abbreviated transcription (Latin):
bie. & erat ei antea nom̃ iobab. ꝙ accepta uxo¬
re arabissa genuit filiũ cui nom̃ erat enon.
Cuit aũ ip̃e filius qͥdem zareth. de esau filii filiꝰ
de nr̃e uͦ borra. ita ut sit qͥntꝰ ab abraham. Et
hi st̃ reges qͥ regnauert̃ in edom. in qͣ ꝙ ip̃e
regione regnauit. Primꝰ balac filiꝰ beor. & no¬
in ciuitatis eiꝰ denahaba. Post balat ã iobab:
qͥ uocat᷑ iob. Post ħc chusam qͥ erat dux ex re¬

Expanded text:
bab. Et accepit uxorem Arabissam. Genuitque filium, cui nomen erat Ennon. Erat autem ipse filius quidem Zarae, de Esau filiis filius, de matre vero Bosram, ita ut sit quintus ab Abraham. Et hi sunt reges qui regnaverunt in Edom, in qua et ipse regnavit regione. Prius Balaac filius Boor, et nomen civitatis ejus Dennaba. Post Balaac autem Jobab, qui vocatur Job. Post hunc Casum, qui erat dux et The
Abbreviated transcription (Latin):
rent᷑ iudicioꝵ iustoꝵ. Erant gͦ ambo uuln̾a¬
ti amore ip̃iꝰ: nͨ indicauer̃t sibi uicissim do¬
lorẽ suũ. Erubescebant enĩ indicare sibi con¬
cupĩam suã: uolentes toncũbe eñ ea. Et obser¬
uabant cotidie sollititiꝰ uidere eã Dix̃q alt̾
ad alterũ. Eamꝰ domũ qr pͣndii hora ẽ. Et eg̃s

Expanded text:
rentur judiciorum justorum. Erant enim ambo vulnerati amore ejus, nec indicaverunt sibi vicissim dolorem suum: erubescebant enim indicare sibi concupiscentiam suam, volentes concumbere cum ea: et observabant quotidie sollicitius videre eam. Dixitque alter ad
Abbreviated transcription (Latin):
emendatis in emendata scͥptitant. ꝙ sepe t̾a
nõia subtractis e medio sillabis in unũ uo¬
cabulum cogt̃ uel e regione unũ nom̃ ꝑpter
latitudinem suam in duo uel tria uocabu¬
la diuidt̃. S & ip̃e appellatões ñ hoies ut
tatõe & fig̃a eoꝵ quedam narrant historie
de qͥb in libro regnoꝵ dicit᷑. Nonne hec scͥpl

Expanded text:
 Al. emendatis inemendata scriptitant: et saepe tria  Al. emendatis inemendata scriptitant: et saepe tria nomina, subtractis e medio syllabis, in unum vocabulum cogunt, vel e regione unum nomen, propter latitudinem suam, in duo, vel tria vocabula dividunt. Sed et ipsae appellationes, non homines, uttatione et figura eorum, quaedam narrantur historiae: de quibus in Regnorum libro dicitur, Nonne ecce
Abbreviated transcription (Latin):
usebius ieronimus domnioni
ꝙ rogatiano suis in iħu xp̃o. Qͦ¬
modo in grecoꝵ hystorias magis
intelligunt qui atheuas uider̃t.
& tercium uirgilii ubrum qͥ troadem pleuca¬
ten ꝙ achroceraunia qui ad siciliam. & inde
ad ostia tyberis nauigarit: ita scãm script᷑a
dem uocabula uel mutata cognouerit. Unde
dominio et rogatiaue km̃i nunquam me
in diuinis uoluminib ꝓpriis uirib credidis
s ꝙ̃ ea de qͥb scire me arbitror int̾rogare me
solitum. qũtomag̃ de hiis suꝑ qͥb anceps erã.
Beniq cũ ante nuꝑ litt̾is flagitassetis. ut s̃
uobis paralipomenon latino sermone tͣusfer¬
rem. de tyberiade legis quodam auctore qͥ apd̾
hebreos erat aminiratõi habitus assũpsi. ꝙ
contulit cũ eo a uertice ut aiint usq ad ex¬
tremũ uignem. & confirmatꝰ ausus sũ fac̾e̾
qd̃ iubebatis. Libere enim uob̾ loqͦr ita ut in
nomuiũ liber uitiosus est. ut ñ tam hebrea
qͣm barbara q̃dam ꝙ sarmatica nõia conge

Expanded text:
usebius Hieronymus Domnioni et Rogatiano suis in Jesu salutem. Quomodo Graecorum historias magis intelligunt, qui Athenas viderint, et tertium Virgilii librum, qui a Troade per Leucaten, et Acroceraunia ad Siciliam, et inde ad ostia Tiberis navigarint: ita sanctam Scripturam dem vocabula, vel mutata cognoverit  Al. Domnion, et Rogatiane charissimi, numquam me in divinis voluminibus, propriis viribus credidisssed ea etiam de quibus scire me arbitrabar, interrogare me solitum: quanto magis de his super quibus anceps eram? Denique cum a me nuper litteris flagitassetis, ut vobis librum Paralipomenon Latino sermone transferrem, de Tiberiade Legis quondam doctorem, qui apud Hebraeos admirationi habebatur, assumpsi: et contuli cum eo a vertice, ut aiunt, usque ad extremum unguem: et sic confirmatus, ausus sum facere quod jubebatis. Libere enim vobis loquor, ita et in nominum liber vitiosus est, ut non tam Hebraea quam Barbara quaedam, et Sarmatica nomina conges
Abbreviated transcription (Latin):
ba dierũ qͥ ꝓpt̾ magnitudinẽ ap̃ nos diuisꝰ
est. qd̾ nonnulli ꝙ̃ ĩ bruto oyceronis dialo¬
go faciunt. ut eum in tres partes secent. ẽ
unꝰ a suo auctore sit editꝰ. Deiide ꝙ̃ illd̾ atten¬
dt̃ qd̃ freq̃nt̾ noĩa non uocabula hominũ
s rerum ut dixi significantias sonent.
hu ꝑ quedam u̾boꝵ cõpendia explicent᷑. Ora
beniuolis placit᷑m. tm̃ inuidis displicit᷑m
ẽẽ ñ ambigo. Optima enĩ queq ut ait
qͣm discere. Si qͥs in hac int̾p̃tatõe uolu̾it
quid rep̾hend̾e int̾roget hebreos suam ꝯsci¬
entiam recolat. uideatq ordinẽ textũq
sermonis. ꝙ tunc nr̃o labori si potuerit
decrahat. Ubicũq gͦ asteriscos idest stellas
radiare in hoc uolumine iud̾itis ibi sciatis
de hebreo additũ qd̾ in latins codicib non
ta interpretes addiderint. uel ob decoris
gr̃am uel ob sc̃i spiritus auctoritatem.¬

Expanded text:
ba Dierum: qui propter magnitudinem, apud nos divisus est, quod nonnulli etiam in Bruto, Ciceronis dialogo, faciunt, ut eum in tres partes secent, cum unus a suo auctore sit editus. Deinde etiam illud attendendum, quod frequenter nomina, non vocabula hominum, sed rerum, ut dixi, significantias sonent hic per quaedam verborum compendia explicentur. Orabenevolis placiturum: tamen invidis displiciturum esse non ambigo. Optima enim quaeque, ut ait quam discere. Si quis in hac interpretatione voluerit aliquid reprehendere, interroget Hebraeos, suam conscientiam recolat, videat ordinem textumque sermonis, et tunc nostro labori, si potuerit, detrahat. Ubicumque ergo asteriscos, id est, stellas + radiare in hoc volumine videritis, ibi sciatis de Hebraeo additum quod in Latinis codicibus non ta Interpretes addiderint, vel ob decoris gratiam, vel ob Spiritus sancti auctoritatem
Abbreviated transcription (Latin):
git̾ ⁊ bibent ⁊ ab sorbeb̃t: ꝙ ert qͣi ñ suit.
Et in monte sẏon er̃ saluato ⁊ erit sc̃s ⁊ pos¬
sidebit domꝰ iacob eos qͥ se possed̾ant. Et erit
domꝰ iacobignis. ⁊ domiꝰ iosepħ flãma. ⁊ do¬
mꝰ esau stipula. Et succendent᷑ in eis ⁊ de¬

Expanded text:
t quasi non sint. Et in monte Sion erit salvatio, et erit sanctus: et possidebit domus Jacob eos, qui se possederant. Et erit domus Jacob ignis, et domus Joseph flamma, et domus Esau stipula: Et succendentur in eis, et de
Abbreviated transcription (Latin):
turbam. asfumunt eũ tra ut erat in naui.
ꝙ alie naues erant cũ illo. Et fc̃a ẽ ꝑcella
magna uenti. ꝙ flustꝰ nittebat in nauem.
ita ut impłet᷑ nauis. ꝙ erat ip̃e in puppi
supͣ ceruical dormiens. Et excitant eũ. ꝙ
Et exurgeus cõminiatꝰ ẽ uento. M dix̾ ma

Expanded text:
t erat in navi et aliae naves erant cum illo et facta est procella magna venti et fluctus mittebat in navem ita ut impleretur navis et erat ipse in puppi supra cervical dormiens et excitant eum et et exsurgens comminatus est vento et dixit ma
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ ħt aures audiendi audiat. Et cũ ess sin¬
gularis. int̾rogauert eũ hi qͥ cũ eo erant du¬
odecini parabolam. Et dicebat eis. Uob̾da¬
tũ ẽ scire mist̾ium regni dei. Illis aũ qͥfo-¬
ris sunt ⁊ in parabolis oĩa fiunt. Ut ui¬
dentes uideant ꝙ ñ uideant. ⁊ audientes

Expanded text:
t aures audiendi, audiat. Et cum esset singularis, interrogaverunt eum hi qui cum eo erant duodecim, parabolam. Et dicebat eis: Vobis datum est nosse mysterium regni Dei: illis autem, qui foris sunt, in parabolis omnia fiunt: ut videant, et non videant: et audiente
Abbreviated transcription (Latin):
noi. prisai. de greco sermone descend̾e. cuiꝰ
nos rei iuntelligentiam nr̃is hanc possumꝰ
dare. ut u̾bi gr̃a dicamꝰ ab arbore ilice. dix¬
isse eũ ilito pereas. Et a lentisco. ii lentẽ te
cominuat angłs. uel ñ lente pereas aut len¬
tus .i. flexibił dutaris ad mortẽ. siue ali¬
ud qͥd ad arboris nom̃ conueniens. Deinde
tantũ fuisse otii trib pueris cauillabatur.
ut in camino estuantis incendii metro lude¬
rent. & ꝑ ordinẽ ad laudẽ dei elem̃ta om̃ia
puiocarent. Aut qd̾ miracłm diuineᷤ aspira¬
tõis uidiciũ. uel draconẽ intͥft̃m offa picis

Expanded text:
 πρίσαι, de Graeco sermone descendere. Cujus rei nos intelligentiam nostris hanc possumus dare: Ut, verbi gratia, dicamus ab arbore ilice dixisse eum, Illico pereas: et a lentisco, In lentem te comminuat angelus, vel non lente pereas, aut lentus, id est flexibilis ducaris ad mortem: sive aliud quid ad arboris nomen conveniens. Deinde tantum fuisse otii tribus pueris cavillabatur, ut in camino aestuantis incendii metro luderent, et per ordinem ad laudem Dei omnia elementa provocarent: aut quod miraculum, divinaeque aspirationis indiciu
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ diem mag̃ possũ sermonẽ chaldentũ leg̾e
& intellig̾e ꝙͣ sonare. Hec ideirco ut difficł
tatẽ nob̾ daniel ostend̾em. qͥ ap̃ hebteos nec
susanne ħt historiam. nec hẏmnũ triũ pu¬
eroꝵ. nec belis draconisq fabulas. Qs nos
qr in toto orbe disꝑse st̃. ueru ante posito
eas iugulante subiecimꝰ. ne usd̾emͣ aput
imperitos magnã partẽ uoluminis detrũ¬
casse. Audiui ego qndam de p̃ceptorib uide¬
oꝵ. cũ susanuie derideret historiam. ꝙ agre¬
co nescio qͦ dic̾e̾t ẽẽ ꝯfictam. illd̾ oppon̾e qd̾
origeni qͦ affricanꝰ opposuit. ethimologlas

Expanded text:
tem diem magis possum sermonem Chaldaicum legere tem diem magis possum sermonem Chaldaicum legere et intelligere, ltatem vobis Danielis ostenderem, qui apud Hebraeos nec Susannae habet historiam, nec hymnum trium puerorum, nec Belis, draconisque fabulas: quas nos, quia in toto orbe dispersae sunt, veru ÷ anteposito, easque jugulante, subjecimus: ne videremur apud imperitos magnam partem voluminis detruncasse. Audivi ego quemdam de praeceptoribus Judaeorum, cum Susannae derideret historiam, et a Graeco nescio quo diceret esse confictam, illud opponere, quod Origeni quoque Africanus opposuit, e
Abbreviated transcription (Latin):
linguam sciente editꝰ liberẽ. siue aliud quid
cause extit̾it ignorans. Hoc unũ affirmare
possum qd̃ młtũ a uitate discordet. & recto ui¬
dicio repudiatꝰ sit. Sciend̾ qppe damelem
maxĩe ꝙ ezram hebraicis quidẽ litt̾is. s
chaldaico sermone couscriꝑtes. ꝙ unam
hr̃e plurimam societatem. Deuiq ꝙ ego a¬
dolescentulus post qͥntilliam ꝙ tullii lectio¬
nem ac flores rethoricos cũ me in lingue
huiꝰ pistrino reclusissem. & młto sudore
multoq tempore iux cepissem auhelantia
stridentiaq uerba resonare. &qͣi ꝑ criptã
ambulans rarũ desuꝑ lum̃ aspicere: impe¬
gi nouissime in damelem. Et tanto redio
affc̃s sum ut desꝑatõe subita oẽm ueterem
laborem uoluerim contẽpn̾e. Uerũ adhortan¬
te me hebreo. & illuo in sua lingua crebrius
ingerente. Labor omñia uincit imꝑb. qͥ mͥ
uidebar sciolus. int̾ eos cepi rursum discipłs
esse chaldaicꝰ. Et ut uere fatear. usq ad p̃sen¬

Expanded text:
linguam sciente, editus liber est: sive aliud quid causae exstiterit ignorans: hoc unum affirmare possum, quod multum a veritate discordet, et recto judicio repudiatus sit. Sciendum quippe, Danielem maxime et Ezram, Hebraicis quidem litteris; sed Chaldaico sermone conscriptos, et unam habere plurimam societatem. Denique et ego adolescentulus, post Quintiliani et Tullii lectionem ac flores rhetoricos, cum me in linguae hujus pistrinum reclusissem, et multo sudore multoque tempore coepissem anhelantia stridentiaque verba resonare, et quasi per cryptam ambulans, rarum desuper lumen aspicere, impegi novissime in Danielem, et tanto taedio affectus sum, ut desperatione subita omnem veterem laborem voluerim contemnere. Verum adhortante me viro Hebraeo, et illud mihi sua lingua crebrius ingerente, labor omnia vincit improbus, qui mihi videbar sciolus inter eos, coepi rursus discipulus esse Chaldaicus. Et ut verius fatear, usque in praesen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dic̾et eũ de caldea in uideã fuisse tnslatũ.
derisit hoĩem. & ex ip̃o uolumine demonstͣ¬
nit erechielem in sp̃u se uidisse inspositum
affirmare se raptũ in corꝑe. s dixisse. siue
in corpore suie extra corpꝰ nescio d̾s scit. His
& talib argum̃tis. apocrifas i libro eccłie¬

Expanded text:
eam fuisse translatum: derisit hominem, et ex ipso volumine demonstravit Ezechielem in spiritu se vidisse transpositum.affirmare se raptum in corpore, sed dixisse: Sive in corpore, sive extra corpus, nescio. Deus scit . His et talib
Abbreviated transcription (Latin):
moria etꝰ ꝙ nom̃ eiꝰ reqͥret᷑ a gn̾atõe in gn̾a̾¬
tionem. Sap̃iam eiꝰ enarrabt̃ gentes. &
laudẽ eiꝰ enuntiabit eccłia. Si ꝑmansi̾t
nom̃ eiꝰ d̾elinq̃t mlle. & si reqͥeitit ꝓderit
illi. Adhuc consiliabor ut enarrem. ut furo¬
re enĩ repletꝰ sum. In uoce ditito. Exobaudi¬
te me diuini fructus. & qͣi rosa plantata sr̃

Expanded text:
 et nomen eius requiretur a generatione in generationem sapientiam eius enarrabunt gentes et laudem eius nuntiabit ecclesia si inmanserit nomen derelinquet mille et si requieverit proderit illi adhuc consiliabor ut enarrem ut furore enim repletus sum in voce dicit obaudite me divini fructus et quasi rosa plantata super
Abbreviated transcription (Latin):
tur uidens głam eiusl.
Atitudius firmam̃tũ pulchritudo eiꝰ. sp̃es
celi in iusione głe. Sol in aspectu anñti¬
ans in exitu. uas ammirabile opꝰ excelsi.
In meridiano exuret t̾ram. in conspectu ar¬
doris eius qͥs pot̾it sustinere: Fornacẽ custo¬
diens ui conspectu ardoris. tͥplicit̾ sol exuret
montes uadios igneos exsufflans. ꝙ reful

Expanded text:
idens gloriam eius altitudinis firmamentum pulchritudo est species caeli in visione gloriae sol in aspectu adnuntians in exitu vas admirabile opus Excelsi in meridiano exuret terram in conspectu ardoris eius quis poterit sustinere fornacem custodiens in operibus ardoris tripliciter sol exurens montes radi
Abbreviated transcription (Latin):
bit h̾editas. & cũ semine illoꝵ assiduitas op̃¬
ꝓbrii. De pr̃e ĩpio q̃runt᷑ filii. qͣm ꝓpt̾ illũ si̾ ĩ op¬
ꝓbrium. Ue uob̾ uiri impii qui deliquistis le¬
gem dñi altissimi. Et si nati fu̾itis in maledi¬
Ad̃e nascimini. Et si mortui fu̾itis. in madic¬
tõe ex̃ pars ur̃a. Om̃ia que de t̾ra st̃ in t̾ram
conu̾tent᷑. sic impii a malecc̃o in ꝑditõem. Lu¬

Expanded text:
bit haereditas, et cum semine illorum assiduitas opprobrium. De patre impio quaeruntur filii, quoniam propter illum sunt in opprobrio. Vae vobis, viri impii, qui dereliquistis legem Domini altissimi; et si nati fueritis in maledictione nascemini, et si mortui fueritis, in maledictione erit pars vestra. Omnia quae de terra sunt, in terra convertentur; sic impii a male
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ oẽm congregatõem aqͣꝵ reqͥescit. & sĩc̃ lorica
induit se aqͥp. Deuorauit motites & exuret de¬
sertum. ꝙ extinguit uiridem sicut ignem.
Medicina om̃iũ infestatõe nebule. ros obui¬
ans ab ardore. M uenti humilem efficient

Expanded text:
m requiescet et sicut lorica induet se aquis devorabit montes et exuret desertum et extinguet viridem sicut ignem medicina omnium in festinationem nebulae ros obvians ab ardore venienti humilem efficiet
Abbreviated transcription (Latin):
cioꝵ. docere iacob testimonia. ꝯ in lege suã
lucẽ dare isrł. qr contͣ illũ stecert̃ aliemi. ꝙ ꝓpt̾
inuidiam circũdedert̃ illũ hoĩes in deserto. qui
erant cũ dathan o abiron. & congregatõ cho¬
ilł monstra. & cousũꝑsit eos in flãma ignis.
Et addidit aaren głam .ꝙ dedit illi hedita¬
tem. ꝙ pͥmitias fructuũ t̾re diuisit illiᷤ. Et pa¬
nem ip̃is in pͥmis parauit in satietate. nã sacri¬
ficia edent dñi que dedit illi & semini eiꝰ. Cete¬
rum in t̾ra gentes ñ h̾edicabit. pars illi ñ est in

Expanded text:
docere Iacob testimonia et in lege sua lucem dare Israhel quia contra illum steterunt alieni et propter invidiam circumdederunt illum in deserto homines qui erant cum Dathan et Abiron et congregatio Choillis monstra et consumpsit eos in flamma ignis et addidit Aaron gloriam et dedit illi hereditatem et primitias fructuum terrae divisit illi panem ipsis in primis paravit in satietatem nam sacrificia Domini edent quae dedit ipsi et semini eius ceterum in terra gentes hereditabit
Abbreviated transcription (Latin):
uus in salutẽ electoꝵ dei. expugnare insut¬
gentes hostes. ut conseq̃ret᷑ heditatẽ isrł. ¶m
głam adeptꝰ ẽ in tollendo manꝰ suas. & iactan¬
do contͣ citatẽ rumfeas. Qͥs añ illũ sic resti¬
dia eius impeditꝰ ẽ sol. ꝙ unꝰ dies fõs ẽ qͣi duo:
Iuuocaũ altissimũ oĩpotentẽ. in oppugnando
inimicos undiq. & audint illũ magnꝰ ꝙ sc̃s
deus. In saxis gnͣdinis uircutis ualde fortis
impetũ fec̃ contͣ gentẽ hostilem. ꝙ in descensũ
ꝑdidit contͣrios. ut cognoscant gentes poteñ

Expanded text:
nare insurgentes hostes ut consequeretur hereditatem Israhel quam gloriam adeptus est in tollendo manus suas et iactando contra civitatem rompheas quis ante illum sic restidia eius inpeditus est sol et una dies facta est quasi duo invocavit Altissimum potentem in obpugnando inimicos undique et audivit illum magnus et sanctus Deus in saxis grandinis virtutis valde fortis impetum fecit contra gentem hostilem et in descensu perdidit contrario
Abbreviated transcription (Latin):
ciuaris. ꝙ sic dicetis in confessõe. Oꝗꝑndiũ
uiuu̾sa bona ualde. In u̾bo eiꝰ scent aqͣ qͣst
cong̾ies. ꝙ in sermone oris eiꝰ sic̃ excepto¬
ria aqͣꝵ. qũi in p̃cepto uliꝰ placor fit. ꝙ ñ
est minoratio in salute illiꝰ. Oꝑa om̃is carniᷤᷤ
A scło usq in scłm respic̃. ꝙ nicħ ẽ nrabile

Expanded text:
sic dicetis in confessione: Opera Domini universa bona valde. In verbo ejus stetit aqua sicut congeries, et in sermone oris ejus sicut exceptoria aquarum. Quoniam in praecepto ipsius placor fit, et non est minoratio in salute illius. Opera omnis carnis absco
Abbreviated transcription (Latin):
inuocatũ ẽ nom̃ tuũ. & isrł quẽ coequasti
p̾genitotuo. miser̾e ciuitati scĩficatõis tue.
ierłm ciuitatis reqͥei tue. Reple syon ine
um. Da testimoniũ qͥ ab initio treate᷑ tue
st̃. & suscita precatões qͣs locuti st̃ in nõie
tuo ꝓphete pͥores. Da m̾cedem sustinentib

Expanded text:
 quem quoequasti primogenito tuo. Miserere civitati sanctificationis tue: Iherusalem civitati requiei tue. Reple Syon inenum. Da testimonium quia ab initio creature tue sunt: et suscita precationes quas locuti sunt in nomine tuo prophete priores. Da mercedem sustinentibus
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ de corruptõe emptõis & negotiatoꝵ. ꝙ
de multa disciplina filioꝵ. Seruo pessimo
latus sanguinare suꝑ młrem neꝙͣ bonũ
ẽ signũ. Ubi manꝰ multe st̃ claude. ꝙ qd̾cũ¬
q trades numera. & appende. Datũ uͦ & ac¬
ceptũ om̃e describe. De disciplina insensa¬
ti ꝙ fatui. ꝙ de seniorib qͥ iudicant᷑ ab ãdo¬
lescentib. Et eris eruditus in om̃ib. & ꝓba¬
bilis in conspectu om̃ium uroꝵ. Silia pr̃is
abscondita est. uigilia ꝙ solliettudo eiꝰ aufet
sonuiũ neforte in adolescentia sua adultera

Expanded text:
corum de correptione emptionis et negotiatorum et de multa disciplina filiorum servo pessimo latus sanguinare super mulierem nequam bonum est signum ubi manus multae sunt clude et quodcumque trades numera et adpende datum vero et acceptum omne describe de disciplina insensati et fatui et de senioribus qui iudicantur ab adulescentibus et eris eruditus in omnibus et probabilis in conspectu omnium virorum filia patri abscondita est vigilia et sollicitudo eius auferet somnum ne forte
Abbreviated transcription (Latin):
ei testam̃tũ et̾nũ. ꝙ dedit illi sac̾dotiũ gentis.
ꝙ beatificauit illum in gła. Et circũcix
illum ⁊ona głe. Induit illũ stola głe. ꝙ co¬
ronauit illum in uasie uirtutis. Circũ pedi¬
les & femoralia ꝙ hum̾ale posuit ei. ꝙ cinx̃
illum tintuabulis aureis plurimis in gy¬
ro. date sonitũ in incessu suo. auditũ facete
sonitũ in templo. in memoria filiis gentis
sue. Stola sc̃a auro & iacincto. & purputa.
opꝰ rextile iuri sapientis. iudicio ꝙ u̾itate p̃
diti. torto cocco opꝰ aptisicis gẽms p̾ciosis
figatio in ligat᷑a auri. ꝙ oꝑe lapioarii sculp¬
tis in memoriam scd̾m numerũ tͥbuũ ⁊ stł.
Coronã aureã sr̃ mitiam eiꝰ. exp̃ssam signo sc̃i¬
tatis. gła honoris. & opꝰ uirtutis. desideria o¬
cł̾oꝵ ornata. Sic pulchra añ ip̃m ñ fuert̃ talia
usq ad orientem. Non indutꝰ ẽ illa alieigena
aliqͥs. s tm̃ filii ip̃iꝰ soli .ꝙ nepotes eiꝰ ꝑ om̃e

Expanded text:
tum aeternum et dedit illi sacerdotium gentis et beatificavit illum in gloria et circumcinxit illum zonam gloriae induit illum stolam gloriae et coronavit illum in vasis virtutis circumpedes et femoralia et umeralem posuit ei et cinxit illum tintinabulis aureis plurimis in gyro dare sonitum in successu suo auditum facere sonitum in templo in memoriam filiis gentis suae stola sancta auro et hyacintho et purpura opus textile viri sapientis iudicioaediti, torto cocco opus artificis, gemmis pretiosis figuratis in ligatura auri, et opere lapidarii sculptis, in memoriam secundum numerum tribuum Israel coronam auream super mitram ejus expressam signo sanctitatis, et gloria honoris, et opus virtutis, desideria oculorum ornata. Sic pulchra ante ipsum non fuerunt talia usque ad originem. Non indutus est illa alienigena aliquis, sed tantum filii ipsius soli, et nepotes ejus per omne
Abbreviated transcription (Latin):
celũ. ꝙ dñs exauditor delectans in ilł.
Qͥ placet deo in oblectatõe suscipiet᷑. ꝙ p̃¬
catio illiꝰ usq ad nubes ꝑpinqͣbit. Oratio hu¬
miliantis se nusbes penetbit. & donͦ ppin¬
quet ñ ꝯsolabit᷑. ꝙ non discedet. donec aspi¬
ciat altissimꝰ. Et dñs ñ elongabit. s uidi¬
cabit uistos. ꝙ faciet iudicium. Et fortissi¬
mꝰ non habebit in illis patĩam qͦusq contri¬
bulet dorsũ ip̃oꝵ. & gentib reddet uidc̃am.
donec iudicet iudiciũ plebis sue. ꝙ oblecta
bit uistos mĩa sua. Speciosa mĩa dei in tẽ¬
pore tͥbulatõis. qͣi nubes pluuie in tẽpore
sigiratis.
iser̾e nr̃i d̾s om̃ium. & respice nes: ꝙ os

Expanded text:
ominus exauditor delectans in illis qui adorat Deum in oblectatione suscipietur et precatio illius usque ad nubes propinquabit oratio humiliantis se nubes penetrabit et donec propinquet non conrogabitur et non discedet donec aspiciat Altissimus et Dominus non longinquabit sed iudicabit iustos et faciet iudicium et Fortissimus non habebit in illis patientiam ut contribulet dorsum ipsorum et gentibus reddet vindictam ddonec iudicet iudicium plebis suae et oblectabit iustos misericordia sua speciosa misericordia Dei in tempore tribulationis quasi nubes pluviae in tempore siccitatis miserere nostri Deus omniu
Abbreviated transcription (Latin):
dictam creata st̃. Bestiaꝵ dentes ꝙ scorpii
& serpentes. & rumphea uindicans in ext̾¬
miniũ impios. In mandatis eius epulabũ¬
tur. & suꝑ t̾ram in necessitatẽ p̃parabuntur.
ab mnitio confitmatꝰ sum & consiliatꝰ sum
& cogitaui ꝙ scripta dimisi. Om̃ia oꝑa dñi
bona. & õe opꝰ hora sua subiniuistrauit. Non
ẽ dr̃e hoc illo neqͥus ẽ: oĩa eũ in tempore¬

Expanded text:
reata sunt bestiarum dentes et scorpii et serpentes et romphea vindicans in exterminium impios in mandatis eius epulabuntur et super terram in necessitatem praeparabuntur ab initio confirmatus et consiliatus sum et cogitavi et in scripta dimisi omnia opera Domini bona et omne opus hora sua subministrabit non est dicere hoc illo nequius est omnia e
Abbreviated transcription (Latin):
mortuo & iterũ tang̾ illũ qͥd ꝑficit lauatio
illiꝰ : Sic ħo qͥ ieuinat in peccaus suis.ꝙ ite¬
rum eadem faciens. qͥd ꝓfĩc̃ humiliando se:
Orationẽ illiꝰ ꝗs exaudiet:oU e¬
u conseruat legem multiplicat or̃onem.
Sacrificiũ salutare aitendere mandatis.
ꝙ disced̾e̾ ab om̃i iniqͥtate. ꝙ ꝓpiriationẽ uita¬

Expanded text:
mortuo et iterum tangit illum, quid proficiet lauatione illius? sic homo, qui ieiunat in peccatis suis et iterum eadem facit, quid proficit humiliando se? orationem eius quis exaudiet? Qui conseruat legem, multiplicat orationem. sacrificium salutare adtendere mandatis et discedere ab omni iniquitate. et deprecatio
Abbreviated transcription (Latin):
Pecunias & usq ad calciam̃ta ab oi carne ñ
accepit. ꝙ ñ accusauit illũ ħo. Et post hoc
dormiuit. & notũ fec̃ regi. ꝙ ostendit illi finẽ
uite sue. & exaltauit uocem suam de t̾ra in ꝓ¬
phetia delere ĩpietatẽ gentis.Post hc̃ surrexit
nathan ꝓpħa in dieb dd̾. ꝙ qͣi adeps separatꝰ
est a carnie.

Expanded text:
pecunias et usque ad calciamenta ab omni carne non accepit et non accusavit illum homo et post hoc dormivit et notum fecit regi et ostendit illi finem vitae suae et exaltavit vocem eius de terra in prophetia delere impietatem gentis post hoc surrexit Nathan propheta in diebus David et quasi adeps separatus est a carne
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃o esto assiduns quẽtũq cognou̾is obser¬
uantẽ tuorẽ dei. cuiꝰ aĩa ẽ scd̃ aĩam tuam.
Qͥ cũq titubau̾it in tenebris. ñ condolebit
tibi. Et cor boni consilii statue tecũ. ñ est enĩ
tibi aliud plus illo. Aĩa uiri sc̃i enuntiat
aliq̃ñ uera. qm septẽ circũspectores sedentes
ad specłandum. Et in hiis om̃ib dep̃care al¬
tissimũ. ut dirigat in u̾itate niam tuam.

Expanded text:
sancto adsiduus esto quemcumque cognoveris obsersancto adsiduus esto quemcumque cognoveris observantem timorem Dei cuius anima est secundum animam tuam quicumque titubaverit in tenebris non condolebit tibi et cor boni consilii statue non est enim tibi aliud pluris illo anima viri sancti enuntiat aliquando vera quam septem circumspectores sedentes ad speculandum et in his omnibus deprecare Altissimum ut dirigat in veritate viam tuam
Abbreviated transcription (Latin):
tõis adu̾sariꝰ erit. Sodal amico condolet
cansa uents. & contͣ hostem accipiet scu¬
tum. Non obliuiscaris amici tui in aĩo tuo.
ꝙ ñ immnemor sis illiꝰ in oꝑib tuis. Noli
conde tensilium. Om̃is consiliariꝰ ꝑdit con¬
siliũ. s ẽ consiliariꝰ in semetip̃o. A confilia¬
rio serua aĩam tuã. Priꝰ scito q̃ sit illiꝰ neces¬
sitas. & ip̃e enĩ aĩo suo cogitabit. neforte
nuttat sũdem in t̾ra. ꝙ dicat tͥ bona ẽ uita
sua. & stet econtͣrio uidete qͥd tͥ eueniat.
Cũ uiro religioso tracta de sc̃ĩtate. & cum
iusto de iusticia. ꝙ cũ młre de ea q̃ emular᷑.
cũ uuinido de bello. cũ negotiatore de tͣiectõe.
cũ emptore de uenditõe. cũ uiro liuido de
graciis agendis. cũ impio de pietate.cum
inhonesto de honestate. cũ oꝑario agri de
oĩ oꝑe. cũ oꝑario annuali de consumina¬
tõe auni. cũ seruo piiͦs de młta oꝑatõe.
Non attendas his in oĩ consclio. Cũ uiro

Expanded text:
te illius? Sodalis amico condolet causa ventris, et contra hostem accipiet scutum. Non obliviscaris amici tui in animo tuo, et non immemor sis illius in operibus tuis. Omnis conde consilium omnis consiliarius prodit consilium sed est consiliarius in semet ipso a consiliario serva animam tuam prius scito quae sit illius necessitas et ipse enim animo suo cogitabit ne forte mittat sudem in terram et dicat tibi bona est via tua et stet e contrario videre quid tibi eveniat cum viro inreligioso tiniusto de iustitia et cum muliere de ea quae aemulatur cum timido de bello cum negotiatore de traiecticio cum emptore de venditione cum viro livido de gratiis agendis cum impio de pietate cum inhonesto de honestate cum operario agri de omni opere cum operario annuali de consummatione anni cum servo pigro de multa operatione non adtendas his in omni consilio cum viro
Abbreviated transcription (Latin):
suis gͣuida inueniat᷑. neforte cũ uiro domo¬
rata tnͣsgrediat᷑. aut certe st̾ilis efficiat᷑.
Suꝑ filiam lipcͣiosam confirma custodiam.
neq̃n faciat te in opprobriũ uenire inimicis.
a detͣctõe in ciuitate. & abiectõe plebis et
confundat te in młtitudĩe ppłi. Om̃t hõi no¬
li intend̾e̾ in sp̃ẽm. & in medio młrum no¬
li cõmorari. De uestim̃tis enĩ ꝓcedit tinea.
& a młre iniqͥtas uiro. Melior ẽ iiqͥtas
uiri qͣm bñfaciens młr. & młr confuridẽs

Expanded text:
da inveniatur ne forte cum viro commorata transgrediatur aut certe sterilis efficiatur super filiam luxuriosam confirma custodiam nequando faciat te in obprobrium venire inimicis a detractatione in civitate et abiectione plebis et confundat te in multitudine populi omni homini noli intendere in specie et in medio mulierum noli commorari de vestimentis enim procedit tinea et a muliere iniquitas viri melior est iniquitas viri quam benefa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ siccata ẽ t̾ra. ꝙ me illiꝰ uie illoꝵ directe sunt.
sic pecorib offensiones in ira eiꝰ. Bona bonis
creata st̃ ab uuitio. sic neqͥssimis bona & ma¬
la. Initium necessarie rei uite hõim. aqͣ. ig¬
nis. ꝙ ferrũ. lai & panis similaginis. ꝙ mel.
ꝙ botrus uue. & oleum & uestuñtũ. Hec oĩa¬

Expanded text:
 siccata est terra, et viae illius viis illorum directae sunt, sic peccatoribus offensiones in ira ejus. Bona bonis creata sunt ab initio, sic nequissimis bona et mala. Initium necessariae rei vitae hominum, aqua, ignis et ferrum, lac et panis similagineus, et mel, et botrus uvae, et oleum
Abbreviated transcription (Latin):
sculptilia. & assiduitas eiꝰ uariat pict᷑am.
Cor suũ dabit in similituduiẽ picture. ꝙ
uigilia sua ꝑfic̃ opus. Su faber ferrarius
sedens iuxta incudem & considerans opus
ferri. Uapor ignis uret carnes eiꝰ. ꝙ in ca¬
lore fornacis concertat᷑. Uox mallei uino¬
uabit aures etꝰ. ꝙ contͣ siuulitudinẽ uasis
ocłi eiꝰ. Cor sitũ dabit in consũmatõem operũ

Expanded text:
as eius variat picturam cor suum dabit in similitudinem picturae et vigilia sua perficit opus sic faber ferrarius sedens iuxta incudem et considerans opus ferri vapor ignis uret carnes eius et in calore fornacis concertatur vox mallei innovabit aurem eius et contra similitudinem vasi oculi eius cor suum dabit in cons
Abbreviated transcription (Latin):
det młrem uichoat possessõem. Aduitoriũ
scd̾ illũ ẽ. ꝙ colũpna ut reqͥes. Ubi ñ ẽ sepiᷤᷤ
diripit᷑ possessoᷤ. ꝙ ubi ñ ẽ młr gemescit egen ᷤ
Cui credit qͥ ñ ħt indum : Et deflectens ubi¬
cũq obscurau̾it. quasi succinctꝰ latro exili¬
ens de cuittate inciuitatemXXUA¬
m̃is amicꝰ dic. ꝙ ego amiciciam copu¬
laui. s ẽ amic̾ solo nõie ainieꝰ. Nonne

Expanded text:
adiutorium contra illum est et columna ut requies ubi non est sepis diripietur possessio et ubi non est mulier gemescit egens cui credit qui non habet nidum et deflectens ubicumque obscuraverit quasi succinctus latro exiliens de civitate in civitatem omnis amicus dicet et ego amicitiam copulavi sed est amic
Abbreviated transcription (Latin):
geas. meliꝰ ẽ enim mori qͣm indigere. Uir res¬
picieus in ĩnsam alicnã ñ ẽ uita eiꝰ in cogitafbe
uistꝰ Alit etim aĩam suam cibis alienis. Uix
aũ disciplinatꝰ & eruditꝰ custodiet se. In ore im¬
prudentis condulcabit᷑ inopia. & in tientre eiꝰ
ignis ardebit.
ors qͣm amara ẽ menioria tua ħoi pacẽ
habenti. in substantiis suis iuro qͥeto. ꝙ cu¬
ius uie directe sunt in oĩb adhuc ualenti
acciꝑe cibum. O mors honũ ẽ iudiciũ tuum
hõi indigenti. ꝙ qͥ minorat᷑ uirib defecto
etate. ꝙ cui de oĩb cura ẽ. & intredibili qui

Expanded text:
ori quam indigere vir respiciens in mensam alienam non est vita eius in cogitatione victus alit enim animam suam cibis alienis vir autem disciplinatus et eruditus custodiet se in ore inprudentis condulcabitur inopia et in ventre eius ignis ardebit o mors quam amara est memoria tua homini pacem habenti in substantiis suis viro quieto et cuius viae directae sunt in omnibus et adhuc valenti accipere cibum o mors bonum est iudicium tuum homini indigenti et qui minoratur viribus defecto aetate et cui de omnibus cura e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯnora medicũ ꝓpt̾ necessitatẽ. ꝙ& enũ illum
creauit altissimꝰ. A deo ẽ enĩ dĩs medela.
&̾ a rege accipiet dationem. Discipliua medi¬
ci exaltabit caput ip̃iꝰ .ꝙ. in conspectu magna¬
toꝵ collaudabit᷑. Altissimꝰ creauit de t̾ra hõiem¬
& medicinam. & uir prudens ñ abhorrebit lł.
Nonne a ligno indulcata ẽ amara aqua. ad
agnitõem ħomi uirtus illoꝵ: Et dedit hõi
scĩam altissimꝰ. honorari in mirabilib siuis.¬
ꝙ in his curans mitigauit dolorem. & un¬

Expanded text:
nora medicum propter necessitatem: etenim illum creauit altissimus. a deo est medella, et a rege accipiet donationem. disciplina medici exaltabit caput ipsius, et in conspectu magnorum conlaudabitur. altissimus creauit de terra medicinam, et uir prudens non abhorrebit illi. nonne a ligno indulcata est amara aqua? ad agnitionem hominum uirtus illius, et dedit homini scientiam altissimus, honorari in mirabilibus suis. in his curans mitigauit dolorem
Abbreviated transcription (Latin):
aufe̾ndo partẽ & ñ restituendo. Ne respicias
młrem alieni uiri. ꝙ ne scruteris ancillã
eiꝰ. n stet̾is ad lectũ eius. Ab amicis de ser¬
monib imꝑꝑii. & cũ ded̾is: ne imuperes.
on duplices sermonem auditus de
reuelatõe sermonis absconditi. ꝙ eris ue¬
re sine confusione. & inuenes grãm in ton¬
spectu om̃iũ ħõim. ne ꝓ his om̃ib confun

Expanded text:
n restituendo ne respicias mulierem alieni viri et ne scruteris ancillam eius neque steteris ad lectum eius ab amicis de sermonibus inproperii et cum dederis ne inproperes non duplices sermonem auditus de revelatione sermonis absconditi et eris vere sine confusione et invenies gratiam in conspectu omni