comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quantus futurus sit labor iste uel quantum laboris dete exigatur.:
illud tibi dicit ds̃. ego ostendo quanta sit illa requies tu uidica quan¬
to labore emenda sit. Dicat ergo ds̃ quanta futura sit ipsa requies.
Beati qui habitant in domo tua. in saecula saeculorum laudabunt te :
Haec est requies sempiterna. sine fine erit requies ista sine fineerit
quiem quae non hab& finem. quanto labore digna est requies quae
non hab& finem : Siuerum uis comparare & uerum iudicare aeterna
requies. a &erno labore recte emitur. uerum hoc est Sed noli timere
misericors est ds̃: Si enim haberes a &ernum laborem : numquam per¬
uenires ad a&ernam qui &em: Semper laborans quando peruentu¬
rus eras ad illud quod digne quidem potest emi sempiterno labore
quia sem piterna requies est: Aequa pretium aeterno labore cesto
digna est a&erna requies comparari: Sed si semper laborares. num¬

Expanded text:
quantus futurus sit labor iste, vel quantum laboris de te exigatur: quantus futurus sit labor iste, vel quantum laboris de te exigatur: illud tibi dicit Deus, Ego ostendo quanta sit illa requies; tu judica quanto labore emenda sit. Dicat ergo Deus quanta futura sit ipsa requies. «Beati qui habitant in domo tua; in saecula saeculorum laudabunt te.» . Haec est requies sempiterna: sine fine erit requies ista, sine fine erit quiem quae non habet finem. Quanto labore digna est requies quae non habet finem? Si verum vis comparare, et verum judicare, aeterna requies aeterno labore recte emitur. Verum hoc est: sed noli timere, misericors est Deus. Si enim haberes aeternum laborem, nunquam pervenires ad aeternam quietem. Semper laborans quando perventurus eras ad illud quod digne quidem potest emi sempiterno labore, quia sempiterna requies est? Aequa pretium: aeterno certe labore digna est aeterna quies comparari. Sed si semper laborares, nun
Abbreviated transcription (Latin):
labore emenda sit: Intendite fratres. uenale est: Venale est quod ha¬
beo dicit mihi ds̃ eme illud. quid hab& uenalem : requiem uenalem habeo :
eme illam delabore intendite ut simus in nomin e xp̃i. fostes xp̃iani iam
modicum est quod restat in psalmo. non fatigemur: Quomodo enim for¬
tis poterit esse in faciendo. qui deficit in audiendo : : Ad erit dñs ut uobis
quod reliquum est explicem. Attendite quodam modo ds̃ proposuit
uenale regnum caelorum.: Dicis illi quantum ual& : Pretium ipsius.
labor est : quomodo sidicer& pretium illius aurum.: Non sufficiebat
hoc solum dicere sed quȩreres quantum aurum. : Nam si solidus aurum
est & semiuntia & libra &tale aliquid: Ideo dixit pretium nelabora
res quereres quam diu huus rei pretium. labor est.: Quantus labor
est. lam quaere tii . quantum laborandum sit. nondum dicitur tibi

Expanded text:
labore emenda sit. 24. Intendite, fratres; venale est. Venale est quod halabore emenda sit. 24. Intendite, fratres; venale est. Venale est quod habeo, dicit tibi Deus; eme illud. Quid habet venale? Requiem venalem habeo; eme illam de labore. Intendite, ut simus in nomine Christi fortes christiani: jam modicum est quod restat in Psalmo, non fatigemur. Quomodo enim fortis poterit esse in faciendo, qui deficit in audiendo? Aderit Dominus ut vobis quod reliquum est, explicemus. Attendite: quodammodo Deus proposuit venale regnum coelorum. Dicis illi: Quantum valet? Pretium ipsius labor est: quomodo si diceret, Pretium ipsius aurum est, non sufficeret hoc solum dicere, sed quaereres quantum aurum. Nam et solidus aurum est, et semiuncia, et libra, et tale aliquid. Ideo dixit pretium, ne laborares quaerere quamdiu invenires. Hujus rei pretium labor est: quantus labor est? Jam quaere tu quantum laborandum sit. Nondum dicitur tibi
Abbreviated transcription (Latin):
uita & fallere non potest. & hic nondat quod quaeris. quid dabit. ubi dabit:
quantum dabit. quihicdat. qui hic erudit qui fingit dolorem in precepto:
Labor ẽhic tuus & requies tibi promititur : Attendis tehic habere laborẽ.
sed attende qualem ille requiem pollic&ur: num quid cogitare poteris:
si illam posses cogitare uideres te nihil laborare. ad compessationem
Audi eum qui illud exparte cernebat quidixit. nunc scio ex paste: Qquod
ait apostolus. & enim quod est ad prȩsens temporale & leue tribulationis
gloriae pondus operatur nobis: quid est a &ernum gloriae pondus ope¬
ratur nobis : quibus operatur : non respicientibus qua euidentur : sed
quae non uidentur: Quȩ aũ uidentur temporalia sunt : quae autem
non uidentur a &erna sunt. Noli esse piger in labore breuiter & gaude¬
re incessabiliter : A &ernam uitam tibi daturus est ds̃. cogita quanto

Expanded text:
vita, et fallere non potest, et hic non dat quod quaeris. Quid dabit? ubi dabit? vita, et fallere non potest, et hic non dat quod quaeris. Quid dabit? ubi dabit? quantum dabit, qui hic non dat, qui hic erudit, qui fingit dolorem in praecepto? Labor est hic tuus, et requies tibi promittitur. Attendis te habere hic laborem; sed attende qualem ille requiem pollicetur. Numquid cogitare, potes? Si illam posses cogitare, videres te nihil laborare ad compensationem. Audi eum qui illud ex parte cernebat, qui dixit, «Nunc scio ex parte» : quid ait Apostolus? «Etenim quod est ad prgloriae pondus operatur nobis.» Quid est, «aeternum gloriae pondus operatur nobis?» quibus operatur? «Non respicientibus quae videntur, sed quae non videntur: quae enim videntur, temporalia sunt; quae autem non videntur, aeterna» . Noli esse piger in labore breviter, et gaudebis incessabiliter. Aeternam vitam tibi daturus est Deus: cogita quanto
Abbreviated transcription (Latin):
postolum dicentem. habemus thesaurum istum in uasis fictilibus: Sed for¬
te alius nobis fecit haec uasa: Ipsum audi dicentem. o homo tu quises quire¬
spondeas dõ : Num dicit figmentum ei qui fuxit se quare sic me fecisti:
AIn non habet potestatem figulus luti ex eadem massa facere aliud uas in ho
norem aliud in contumeliam : uidete ipsum dnm̃ nr̃m um̃ xp̃m quia osten¬
dit sefigulum: Nam quia delimo hominem fecerat delimo in iunxit ciui
minus in utero oculos fecerat: Ergo quod dixit numquid tibi adher&
sedes iniquitatis qui fingis dolorem in precepto : sic dicamus numquid ad¬
her& tibi sedes iniquitatis qui formas dolorem in precepto : formas inquit
dolorem in precepto id est dedolore preceptum nobis facis. ut ipse dolor
preceptum sit nobis: Quomodo nobis dolor est preceptum: quando te
flagellat qui prote mortuus est & non tibi permittit beatitudinem in ista

Expanded text:
postolum dicentem: «Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus» . Sed forpostolum dicentem: «Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus» . Sed forte alius nobis fecit haec vasa? Ipsum audi dicentem: «O homo, tu quis es qui respondeas Deo? Numquid dicit figmentum ei qui se finxit, Quare sic me fecisti? Annon habnorem, aliud in contumeliam» ? Vide et ipsum Dominum Christum, quia ostendit se figulum. Nam quia de limo hominem fecerat . Ergo quod dixio hominem fecerat . Ergo quod dixit, «Numquid adhaeret tibi sedes iniquitatis, qui fingis dolorem in praecepto?» sic dicamus, Numquid adhaeret tibi sedes iniquitatis, qui formas dolorem in praecepto? Formas, inquit, dolorem in praecepto, id est, de dolore praeceptum nobis facis, ut ipse dolor praeceptum sit nobis. Quomodo nobis dolor est praeceptum? Quando te flagellat qui pro te mortuus est, et non tibi promittit beatitudinem in ista
Abbreviated transcription (Latin):
est ait inchoationis iudicii ex domo dnĩ. id est tempus est ut modo iudic¬
tur qui pertinent ad domum dñi. si flagellantur filii. quid debent spera¬
re serui nequissimi : Ideoq addidit : Si aut̃ initium a nobis. quis finis
eorum qui non credunt dĩ euangelio: Deinde adiungit illud testi¬
monium & si iustus uix saluabitur .: peccator & impius ubi parebunt :¬
Quomodo ergo crunt tecum iniqui. quando nec tuis fidelibus parcis ut ex¬
erceas &erudias eos: Sed quia propter hoc non parcit ut erudiat. Id eo
dixit qui fingis dolorem in precepto: fingis enim ẽ facis formas. plasmasii
Vnde & figuli dicuntur. &uas fictile diciturꝰ. non fictum illud quod mendaciũ
ẽ sed quod formatur ut sit. & habeat aliquam formam. sicut iam dudum dix̃ ⁊
oculum: Non ne figulus est cum fragiles in firmos & terrenos facit: Audia¬

Expanded text:
est,» ait, «inchoationis judicii ex domo Domini;» id est, tempus est ut modo judicenest,» ait, «inchoationis judicii ex domo Domini;» id est, tempus est ut modo judicentur qui pertinent ad domum Domini. Si flagellantur filii, quid debent sperare servi nequissimi? Ideoque addidit: «Si autem initium a nobis, quis finis eorum qui non credunt Dei Evangelio?» Deinde adjungit illud testimonium: «Et si justus vix salvabitur, peccator et impius ubi parebunQuomodo ergo erunt tecum iniqui, quando nec tuis fidelibus parcis, ut exerceas et erudias eos? Sed quia propter hoc non parcit, ut erudiat; ideo dixit, «Qui fingis dolorem in praecepto. Fingis» enim est, Facis formas, plasmas; unde et figuli dicuntur, et vas fictile dicitur: non fictum illud quod mendacium est; sed quod formatur ut sit, et habeat aliquam formam, sicut jamdudum dixit, «oculum. Nonne figulus est, cum fragiles, infirmos, et terrenos facit? Audi A
Abbreviated transcription (Latin):
& quod ibi positum ẽ misericordia tua dnẽ adiuuabat me. hoc ibi positũ
est porrexit manũ ins dicens. modice fidei utquid dubitasti: mirum
est quod probat ds̃ hominibus ipsa pericula nr̃a dulciorem nobis faciunt
libertatem : Nam uidete quid sequitur quia dixit sidicebam motus ẽ
pes meus. miseri cordia tua dnẽ adiuuabat me dulcis illi utiq factus
ẽ dñs eripiens illum apericulis. & ideo exponens ipsam dulcedinem
dnĩ exclamat dicens. Dne secundum multitudinem dolorum me¬
orum incorde meo. consolationes tuae iocundauerunt animam meã
Multi dolores. sed multae consolationes: Amara uulnera. sed suauia
sedem iniquitatis habebis.: It unde hoc intellegit reddit rationem:
adher& sedes in iquitatis : quia nec nobis pepercisti: habes i hoc inepisto¬
la a postoli p&ri : Et ad hoc testimonium posuit descriptura: Tem pus

Expanded text:
Et quod hic positum est, «Misericordia tua, Domine, adjuvabat me;» hoc ibi positum Et quod hic positum est, «Misericordia tua, Domine, adjuvabat me;» hoc ibi positum est, «Porrexit manum Jesus dicens, Modicae fidei, utquid dubitasti» ? Mirum est quomodo probat Deus homines: ipsa pericula nostra dulciorem nobis faciunt liberantem. Nam videte quod sequitur. Quia dixit, «Si dicebam, Motus est pes meus; misericordia tua, Domine, adjuvabat me:» dulcis illi utique factus est Dominus, eripiens illum a periculis; et ideo exponens ipsam dulcedinem Domini, exclamat dicens, «Domine, secundum multitudinem dolorum meorum in corde meo, exhortationes tuae jucundaverunt animam meam.» Multi dolores, sed multae consolationes: amara vulnera, sed suavia sedem iniquitatis habebis. Et unde hoc intelligat, reddit rationem: adhaeret sedes iniquitatis, quia nec nobis pepercisti. Habes hoc in Epistola apostoli Petri, et ad hoc testimonium posuit de Scriptura; «Tempus
Abbreviated transcription (Latin):
dia tua dnẽ adiuuabat me. Quo modo prȩsum psit petrus non in uiribus
suis : uidebatur dñs ambulare supermare . calcans capita omnium super¬
borum in isto saeculo: Ipsum iter suum calcantis capita superborum signi¬
ficauit: Ambulans super tumidos fluctus calcat & aeclesia Nam ipsa
est p&rus Non tamen ausus ẽ petrus perse ipsum ambulare super aquis :
ed quid ait:: Dnẽ situes iube me uenire adte super aquas: Ille potesta¬
te sua petrus in iussu illius.: Iube inquittu. uenire meadte. Respondit
ille : ueni : Calcat enim & aeclesia. capita su perborum: Sed quia aeclesia
est & hab& infirmitatẽ humanam ut compler&ur sidicebam motus est
pes meus. Titubauit petrus inmari & exclamauit dnẽ pereo: Quod er¬
go hic positum ẽ si dicebam motus est pes meus. hoc ibi positum ẽ dne pereo:

Expanded text:
dia tua. Domine, adjuvabat me.» Quomodo praesumpsit Petrus, non in viribus dia tua. Domine, adjuvabat me.» Quomodo praesumpsit Petrus, non in viribus suis. Videbatur Dominus ambulare super mare, calcans capita omnium superborum in isto saeculo. Ipsum iter suum calcantis capita superborum, significavit ambulans super tumidos fluctus. Calcat et Ecclesia: nam ipsa est Petrus. Non tamen ausus est Petrus per seipsum ambulare super aquas: sed quid ait? «Domine, si tu es, jube me venire ad te super aquas.» Ille in potestate sua, Petrus in jussu illius. «Jube,» inquit, «venire me ad te.» Respondit ille: «Veni.» Calcat enim et Ecclesia capita superborum; sed quia Ecclesia est et habet infirmitatem humanam, ut compleretur, «Si dicebam, Motus est pes meus,» titubavit Petrus in mari, et exclamavit: «Domine, pereo.» Quod ergo hic positum est, «Si dicebam, Motus est pes meus;» hoc ibi positum est «Domine, pereo.»
Abbreviated transcription (Latin):
lunt illi Exagitant quasi uistum & in sultant quasi de ipsa iustitia
ita ut aliquando adtendentes ad linguam humanam. erubescat esse bo¬
nus intermalos : resistat ergo malis: sed non de uiribus suis neefficiatur
superbus cum uult euadere superbos. &augeat numerum superborũ
Sed quid dicat : Quis ex surg& mihi aduersus operantes iniquitatem:
Sidicebam motus ẽ pesms: miseri cordia tua dnẽ adiuuabat me: uide
quomodo confessionẽ amatds̃: mouetur pestuus & nondicis mouetur
pes ms sed stare tedicis cumiam ruas: Immo siiam cepisti moueri. si iam
coepisti fluctuare confitere motum. ne plangas ruinam. ut ad iuu& teille
neiu in ferno sit anima tua: Confessionẽ uult ds̃. humilitatem uult: mo¬
tus es ut homo adiuuat ille te ut ds̃: Sed dic tamen motus ẽ pes meus.:
quare iam moueris & dicis sto: sid icebam motus ẽ pes meus: misericor¬

Expanded text:
lunt illi, exagitant quasi justum, et insultant quasi de ipsa justitia: lunt illi, exagitant quasi justum, et insultant quasi de ipsa justitia: ita ut aliquando attendens ad linguam humanam, erubescat esse bonus inter malos. Resistat ergo malis; sed non de viribus suis, ne efficiatur superbus, cum vult evadere superbos, et augeat numerum superborum. Sed quid dicat? «Quis exsurget mihi adversus malignantes? es meus; misericordia tua, Domine, adjuvabat me.» Vide quomodo confessionem amat Deus. Movetur pes tuus, et non dicis, Movetur pes meus; sed stare te dicis, cum jam ruas. Imo si jam coepisti moveri, si jam coepisti fluctuare, confitere motum, ne plangas ruinam; ut adjuvet te ille, ne in inferno sit anima tua. Confessionem vult Deus, humilitatem vult. Metus es, ut homo; adjuvat te ille, ut Deus: sed dic tamen, «Motus» «est pes meus.» Quare jam moveris, et dicis, Sto? «Si dicebam, Motus est pes meus; misericor
Abbreviated transcription (Latin):
uertere pater cogitationem suam uel ad filium: inuenit & ipsum
malum ne quissimum : a estuat fluctuat. quaerit quomodo uincat pro¬
pe sorbetur. prope consentit. sed ad sit ds̃: audite ergo psalmum: quis
ex surg& mihi inquit ad uersus malignantes : Tam multi sunt quacũ q
respicio ipsi occurrunt: Quis occurr& principi iniquitatis diabolo &an¬
fossã quae paratur peccatoribus. hoc ẽ paulominus habitauerat in in ferno
anima mea. Quia iam nutauerat. lam prope consentiebat. respexit addnm:
Vtputa uerbi gratia in sultabatur illi ut facer& in iquitatem .: Aliquando
enĩ congregant se mali. & insultant bonis: maxime si fuerait illi plures
& coeperint illum unum. quomodo aliquando multa palea est circa unũ
granum tunc nonerunt simul cũ fuerit massa uentilata. capitur inter
multos iniquos ille in sultatur illi circumuenitur. super ponere se uo¬

Expanded text:
vertere pater cogitationem suam vel ad filium: invenit et ipsum vertere pater cogitationem suam vel ad filium: invenit et ipsum malum, nequissimum; aestuat, fluctuat, quaerit quomodo vincat, prope sorbetur, prope consentit, sed adsit Deus. Audite ergo Psalmum: «Quis exsurget mihi,» inquit «adversus malignantes?» Tam multi sunt; quacumque respicio, ipsi occurrunt. Quis occurret principi iniquitatis diabolo, et anfossam quae paratur peccatoribus: hoc est, «paulo minus in inferno habitaverat anima mea.» Quia jam nutabat, jam prope consentiebat, respexit ad Dominum. Ut puta, verbi gratia, insultabatur illi, ut faceret iniquitatem. Aliquando enim congregant se mali, et insultant bonis; maxime si fuerint illi plures, et ceperint illum unum, quomodo aliquando multa palea est circa unum granum tunc non erunt simul cum fuerit massa ventilata: capitur inter multos iniquos ille, insultatur illi, circumvenitur; superponere se vo
Abbreviated transcription (Latin):
thematicos & auruspices consulis sicut & alii : &tu signas te & dicis xp̃ia¬
nus sum ut repellas istos nescio quos.: Sed aduersarius premit urgu&
quod peus est exemplo xp̃ianorum suffocat xp̃ianos. sudatur. a estuatur
tribulatur anima xp̃iana. uincere hab& tamen. sed numquid dese: Ideo
uide quid dicat. respond& enim quid mihi prodest quia modo mihi facio
remedia & lucror paucos dies: ex eo hinc deisto saeculo &uado ad dnm̃
meum & mitt& me in ignem: Quia p̃posii paucos dies uitae futurȩ mitt&
me in gehennas: Quas gehennas : aeterni iudicii dĩ : Vere nisi putas
quia ds̃ curat quomodo uiuant homines. & hoc forte non in platea tibi di¬
cit amicus sed in domo uxor. aut forte maritus uxori fidelibonae & scãe
deceptor ipsius: Simulier marito. eua est illi .: Siuir uxori. diabolus ẽ
illi .: Aut ipsa tibi eua est. aut tuilli serpens es. ⁊ Aliquando uult con¬

Expanded text:
thematicos et aruspices consulis, sicut et alii? et tu signas te, et dicis, Christiathematicos et aruspices consulis, sicut et alii? et tu signas te, et dicis, Christianus sum, ut repellas istos nescio quos: sed adversarius premit, urget; quod pejus est, exemplo christianorum suffocat christianos. Sudatur, aestuatur; tribulatur anima christiana: vincere habet tamen; sed numquid de se? Ideo vide quid dicat. Respondet enim, Quid mihi prodest quia modo mihi facio remedia, et lucror paucos dies? exeo hinc de isto saeculo, et vado ad Dominum meum, et mittet me in ignem; quia praeposui paucos dies vitae futurae, mittet me in gehennas. Quas gehennas? Aeterni judicii Dei. Vere, nisi putas quia Deus curat quomodo vivant homines? Et hoc forte non in platea tibi dicit amicus, sed in domo uxor, aut forte maritus uxori fideli bonae et sanctae, deceptor ipsius. Si mulier marito, Eva est illi; si vir uxori, diabolus est illi: aut ipsa tibi Eva est, aut tu illi serpens es. Aliquando vult con
Abbreviated transcription (Latin):
Modo nondum uides. crede quod nondum uides neerubescas cum uideris
quoad usq iustitia conuertatur in iudicium. &quihabent eam omnes
recto sunt corde: Quis exsurg& mihi aduersus malignantes. autquis¬
consist& mihi aduersus operantes inquitatem: Persuadent multi mul¬
ta mala susurrare serpens non desinit ut facias iniquitatem.: Quacumq
te conuerteris forte si profecisti quaeris cumquo bene uiuere. & uix inue¬
nis. : Multi mali te circumdant. quia pauca grana multa palea habent
Haec area grana sua pauca. sed adhuc laborant.: Separata ergo a palea tota mas¬
sa grandis erit. pauca grana sunt. sed in cõparatione palearum multa aut̃
inse : Ergo cum undiq mali perstrepant &dicant quare sic uiuis tusolus
xp̃ĩanus es . quare non facis quod faciunt & alii : quare non expectas quem¬
ad modum & alii : quare non remedia & ligaturas adhibes : quare non ma¬

Expanded text:
modo non vides; crede quod nondum vides, ne erubescas cum videris. modo non vides; crede quod nondum vides, ne erubescas cum videris. «Quousque justitia convertatur in judicium: et qui habent eam, omnes recto sunt cordeconsistet mihi adversus operantes iniquitatem?» Persuadent multi multa mala, susurrare serpens non desinit, ut facias iniquitatem: quacumque te converteris, forte si profecisti, quaeris cum aliquo bene vivere, et vix invenis; multi mali te circumdant, quia pauca grana, multa palea. Habet haec area grana sua, sed adhuc laborant. Separata ergo a palea tota massa grandis erit: pauca grana sunt, sed in comparatione palearum; multa autem in se. Ergo cum undique mali perstrepant, et dicant, Quare sic vivis? tu solus christianus es? Quare non facis quod faciunt et alii? quare non spectas, quemadmodum et alii? quare non remedia et ligaturas adhibes? quare non ma
Abbreviated transcription (Latin):
tate carnẽ ueram. sic uoluntate tristitiã ueram: Si ergo uoluntatẽ osten¬
dit inse. ut si forte subrepserit tibi humana in firmitas & coeperit ali¬
ud uelle quam ds̃ uult. uideas prauitatẽ cordis tui extra regulam.
figas illud ad regulam & dirigatur indm̃ cor tiuĩ: quod in homine
coeperat eẽ prauum.: Sic ergo dñs te ostendens dixit. tristis ẽ anima
mea usq ad mortem : Itdixit. pater sifieri potest. transeat ame calix iste.
Sed statim fac. quod ideo fecit utte docer&. Uerum non quod ego uolo:
sed quod tu uis pater.: Si enim hoc feceritis: iustitiam habebitis. Suustitiã
habebitis rectum est cor.: Si rectum est cor iustitia illi quȩ modo tolerat
conuertetur in iudicium. & post ea iudicante dño tuo: non solum non
ex pauescis mala. sed &iam gloriaberis decorona Tunc uides quomodo
profecerit patientia dĩ. uel ad illorum poenam. uel ad tuam coronam.:

Expanded text:
tate carnem voram, sic voluntate tristitiam veram. Sic ergo voluntate ostentate carnem voram, sic voluntate tristitiam veram. Sic ergo voluntate ostendit in se, ut si forte subrepserit tibi humana infirmitas, et coeperit aliud velle quam Deus vult, videas pravitatem cordis tui extra regulam, figas illud ad regulam, et dirigatur in Deum cor tuum, quod in homine coeperat esse pravum. Sic ergo Dominus te ostendens dixit, «Tristis est anima mea usque ad mortem;» et dixit, «Pater, si fieri potest transeat a me calix iste.» Sed statim fac quod ideo fecit ut te doceret: «Verum, non quod ego volo, sed quod tu vis, Pater.» Si enim hoc feceritis, justitiam habebitis: si justitiam habebitis, rectum est cor; si rectum est cor, justitia illa quae modo tolerat, convertetur in judicium, et postea judicante Domino tuo, non solum non expavesces mala, sed etiam gloriaberis de corona. Tunc videbis quomodo profecerit patientia Dei, vel ad illorum poenam, vel ad tuam coronam:
Abbreviated transcription (Latin):
Bonum certamen certaui cursum consum maui. fidem seruaui. Decetero
super est mihi corona iustitiae. quam mihi red d& dñs in illo die iustus
udex: Iste gaud& coronandus & tristis est ille coronaturus: Gaud&
edtristitiam sic ad sumsit quomodo carnem. Nolite enim putare quia
hoc dicimus non fuisse tristem dm̃.: Si enim hoc dixerimus quia non
erat tristis. cũ euangeliũ dicat tristis ẽ anima mea usq ad mortem.
ergo & quando dicit iñs dormiit iñs. non dormiuit iñs. It quando eu¬
angelium dicit manducauit inis non manducauit uis.: Subrepit uermicu¬
lus putredinis & nihil sanũ relinqu&: Dicatur quia & corpus non erat
uerum & carnem ueram non habuit. quicquid ergo de illo scriptũ ẽfr̃s:
factũ ẽ. uerumẽ: Ergo tristis fuit : prorsus tristis: Sed uoluntate susci¬
piens tristitiã. quomodo uoluntate suscipiens carnem: quomodo uolun¬

Expanded text:
«Bonum certamen certavi,» «cursum consummavi, fidem servavi; de caetero «Bonum certamen certavi,» «cursum consummavi, fidem servavi; de caetero super est mihi corona justitiae, quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex» . Iste gaudet coronandus, et tristis, est ille coronaturus: gaudetSed tristitiam sic assumpsit quomodo carnem. Nolite enim putare quia hoc dicimus, non fuisse tristem Dominum. Si enim hoc dixerimus, quia non erat tristis, cum Evangelium dicat, «Tristis est anima mea usque ad mortem» : ergo et quando dicit Evangelium, Dormivit Jesus , non dormivit Jesus; et quando Evangelium dicit, Manducavit Jesus , non manducavit Jesus: subrepit vermiculus putredinis, et nihil sanum relinquit, ut dicatur quia et corpus non erat verum, et carnem veram non habuit. Quidquid ergo de illo scriptum est, fratres, factum est, verum est. Ergo tristis fuit? Prorsus tristis, sed voluntate suscipiens tristitiam, quomodo voluntate suscipiens carnem; quomodo volun
Abbreviated transcription (Latin):
mento habitans corde in libro dĩ. locuta es inquit tamquam una ex insipien
quia fixum cor in dnõ. id eo rectum: Quia enim rectus ẽ ds̃ quando in il¬
lo figiscor. forma tibi fit . ut sit tibi cor rectum: Fige ergo cortuum : &
rectum cor erit: Sed subrepebat uoluntas humana nescio quid decarnis
infirmitate. lactabat mentem tuam. noli iam desperare. tep̃signauit dñs
in sua in firmitate nonse: non enim timebat dñs pati. tertio die resurrec¬
turus si prorsus quo modo homo pateretur & non quomodo ds̃ patiueni¬
r& & si scir& se posttriduum resurrecturum nullo modo formidaret
moriturus quod non formidauit apostolus paulus. infine saeculi resur¬
propteruos: Tedium enim illi erat manere in carne, Exduobus patieba¬
tur ardorem dissolui & esse cũ xp̃o multo magis dicebat optimum adõ
Cum ad propinquar& ipsa passio quo modo ex ultabut quomodo gloriabatur

Expanded text:
mento, habitans corde in libro Dei: «Locuta es,» inqumento, habitans corde in libro Dei: «Locuta es,» inqu? Quia fixum cor in Deo, ideo rectum: quia enim rectus est Deus, quando in illo figis cor, forma tibi sit, ut sit tibi cor rectum. Fige ergo cor tuum in rectum cor erit. Sed subrepebat voluntas humana; nescio quid de carnis infirmitate lactabat mentem tuam: noli jam desperare. Te praesignavit Dominus in sua infirmitate, non se: non enim timebat Dominus pati, tertio die resurrecturus. Si prorsus quomodo homo pateretur, et non quomodo Deus pati veniret, et si sciret se post triduum resurrecturum, nullo modo formidaret moriturus, quod non formidavit apostolus Paulus, in fine saeculi resurpropter vos» . Taedium enim illi erat manere in carne, ex duobus patiebatur ardorem; dissolvi et esse cum Christo, multo magis optimum dicebat. Adeo cum appropinquaret ipsa passio, quomodo exsultabat! quomodo gloriabatur!
Abbreviated transcription (Latin):
sicut dñõ placuit ita factũ ẽ. sit nomen dnĩ benedictum: Ecce rectum cor
iterum in graui uulnere quid dixit uxori. quam propter ea reliquerat di¬
abolus & non occiderat ut ipse haber& ad uitricem non ut maritus consola¬
tricem Mem inerat enim quia per illam euam deceptus erat adam : & ne¬
adam melior fuit instercore uictor. quam uictus in paradiso: Quid enĩ
respondit illi mulieri : uide cor paratũ. uide cor rectum: Num quid non
patiebatur persecutiones . & graues : & om̃s xpĩani patiuntur. & si non seiu¬
unt homines saeuit diabolus.: Et sixp̃iani facti sunt imperatores. numquid
diabolus factus ẽ xp̃ianus . : Intendat ergo scĩtas ur̃a quid sit rectum cor.:
Accessit ad eum &ait.: Dic aliquid indm̃ &morere . & numerauit om̃s aerum¬
redire uolens unde lapsus ẽ. fixo corde in dõ tamquam luminare infirma¬

Expanded text:
sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» . Ecce rectum cor. sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» . Ecce rectum cor. Iterum in gravi vulnere quid dixit uxori, quam propterea reliquerat diabolus et non occiderat, ut ipse haberet adjutricem, non ut maritus consolatricem? Meminerat enim quia per illam Evam deceptus erat Adam , et nequam Eva; sed Adam melior fuit in stercore victor quam Adam victus in paradiso: quid enim respondit illi mulieri? Vide cor paratum, vide cor rectum. Numquid non patiebatur persecutiones, et graves? Et omnes Christiani patiuntur; et si non saeviunt homines, saevit diabolus: et si christiani facti sunt imperatores, numquid diabolus christianus factus est? Intendat ergo Sanctitas Vestra quid sit rectum cor. Accessit ad eum, et ait: «Dic aliquid in Deum, et morere.» Enumeravit omnes aerumognoscens Evam, redire volens unde lapsus est, fixo corde in Deo tanquam luminare in firma
Abbreviated transcription (Latin):
sanguis.: Quosdam enim in firmos inse p̃figurans. uel incorpore suo exper¬
sona infirmorum cõpatiens illis ait: Pater si fieri potest. transeat calix
iste ame: Ostendit hominis uoluntatem: & si in ipsa uoluntate permane¬
r& . lam prauum cor uideretur ostendere.: Sed si compassus ẽ tibi: & telibe¬
rat inse. imitare quod sequitur dicens. uerum ñ quod ego uolo. sed quod tu
uis pater: Si coeperit tibi subripere uoluntas humana. osi occidat ds̃ in imi¬
cum istum meum & non me persequatur. O si posset fieri ut non ab illo pa¬
terer tanta: lam si perseueraueris & hoc tibi placuerit &uides quia hoc
non uult ds̃. prauus corde es non habes iustitiam quae conuertetur in iudi¬
cium: Qui enĩ illam habent. omnes recti sunt corde: It qui sunt recti corde
qui sic inueniuntur quomodo inuentus ẽ iob quiait. dñs dedit. dñs abstulit.

Expanded text:
sanguis. Quosdam ergo infirmos in se praefigurans, vel in corpore suo; ex persanguis. Quosdam ergo infirmos in se praefigurans, vel in corpore suo; ex persona infirmorum, compatiens illis, ait: «Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste.» Ostendit hominis voluntatem: si in ipsa voluntate permaneret, jam pravum cor videretur ostendere. Sed si compassus est tibi, et te liberat in se; imitare quod sequitur, dicens: «Verum, non quod ego volo, sed quod tu vis, Pater» . Si coeperit tibi subrepere voluntas humana, O, si occidat Deus inimicum istum meum, ut non me persequatur! o, si posset fieri ut non ab illo paterer tanta! jam si perseveraveris, et hoc tibi placuerit, et vides quia non hoc vult Deus, pravus corde es, non habes justitiam quae convertetur in judicium: «qui» enim «illam habent, omnes recti sunt corde.» Et qui sunt, «recti corde?» Qui sic inveniuntur quomodo inventus est Job, qui ait: «Dominus dedit, Dominus abstulit;
Abbreviated transcription (Latin):
diu integra ẽ regula. habes quote conuestas. & corrigas prauitatẽ tuã.
habes unde corrigas quod inte tostum ẽ: Quid aũ uolunt homines : pa rũ
ẽ quia uoluntatẽ suã tostuosam habent & uolent uoluntatem di tortam fa¬
cere secundum corsuum. ut hoc faciat ds̃ quod ipsi uolunt. Cũ ipsi debeant
facere qđ ds̃ uult : Quo modo aũ cõplexus ẽ dñs ex duab uoluntatib: unam
factam in hominẽ quẽ portabat p̃figurans in corpore suo. idest in aeclesia
sua futuros quosdam qui uoluntatẽ suã uelint facere . sed sequerentur post¬
ea dĩ qui infirmos quosdam ostendit quod ad ipsũ pertineant. & eos p̃figu¬
rauit inse. nam ideo & toto corpore singuinẽ suadit. quia incorpore
suo idest in aeclesia. mastrrũ sanguinẽ ostendit: Toto corpore sanguis
exiebat . ita aeclesia eius hab& mastrres. pertotum corpus eius fusus ẽ

Expanded text:
diu integra est regula, habes quo te convertas et corrigas pravitatem tuam, diu integra est regula, habes quo te convertas et corrigas pravitatem tuam, habes unde corrigas quod in te tortum est. Quid autem volunt homines? Parum est, quia voluntatem suam tortuosam habent; etiam volunt voluntatem Dei tortam facere secundum cor suum, ut hoc faciat Deus quod ipsi volunt, cum ipsi hoc debeant facere quod Deus vult. 19. Quomodo autem complexus est Dominus ex duabus voluntatibus unam factam in homine quem portabat? Praefigurans in corpore suo, id est in Ecclesia sua, futuros quosdam qui voluntatem suam vellent facere, sed sequerentur postea Dei; quia infirmos quosdam ostendit quod ad ipsum pertineant, et eos praefiguravit in se. Nam ideo et toto corpore sanguinem sudavit , quia in corpore suo, id est in Ecclesia sua, martyrum sanguinem ostendit. Toto corpore sanguis exibat: ita Ecclesia ejus habet martyres; per totum corpus ejus fusus est
Abbreviated transcription (Latin):
lunt qđ ds̃ uult: Ds̃ parcit peccatorib tu uis ut iam perdat peccatores:
Distosti cordis es & prauȩ uoluntatis. quando aliud uis. aliud uult ds̃. Uult
enim ds̃ parcere malis : tu nonuis parci. Patiens ẽ ds̃ peccatoribus : tu
nonuis tolerare peccatores : Sed ut dicere coeperam. aliud uis tu. aliud
uult ds̃.: Conuerte cortuum & dirige ad dm̃. quia & dñs infirmis cõpas¬
sus ẽ. Vidit in corpore suo idẽ in aeclesia sua in firmos. qui primo uolun¬
tatem suam sequi temptarent : sed cum uid& uoluntatem dĩ aliã eẽ diri¬
ger& se &corsuũ ad suscipiendã & sequendã uoluntatemdi neuolun¬
tatem dĩ uelis torquere ad uoluntatẽ tuam. sed tuã corrige ad uoluntatẽ
dĩ Voluntas dĩ sic ẽ quomodo regula Ecce puta torsisti regulã : unde
habes corrigi : illa aũ integra man&: Regula ẽ enĩ in commutabilis: quã¬

Expanded text:
lunt quod Deus vult. Parcit peccatoribus, tu vis ut jam perdat peccatores. lunt quod Deus vult. Parcit peccatoribus, tu vis ut jam perdat peccatores. Distorti cordis es et pravae voluntatis, quando aliud vis, aliud vult Deus. Vult autem Deus parcere malis, tu non vis parci: patiens est Deus peccatoribus, tu non vis tolerare peccatores. Sed ut dicere coeperam, aliud vis tu, aliud Deus: converte cor tuum, et dirige ad Deum; quia et Dominus infirmis compassus est. Vidit in corpore suo, id est in Ecclesia sua infirmos, qui primo voluntatem suam sequi tentarent; sed cum viderent voluntatem Dei aliam esse, dirigerent se et cor suum ad suscipiendam et sequendam voluntatem Dei. Ne voluntatem Dei velis torquere ad voluntatem tuam, sed tuam corrige ad voluntatem Dei. Voluntas Dei sic est quomodo regula: ecce, puta, torsisti regulam; unde habes corrigi? Illa autem integra manet: regula est enim incommutabilis. Quam
Abbreviated transcription (Latin):
isrł. Ego iustitia ipsorũ conuestetur inuidicium.: Modo enĩ iuistus
quisquis hic fuerit. ad hoc ẽ ut patiatur mala & toler&. Patitur tem¬
pus passionis. & ueni& dies iudicationis.: Sed quid dico deseruis dĩ: ipse
dns quuud ex ẽ omnium uiuorũ & mostuorum. primo iudicari uoluit.
& sic udicare. Quo usq iustitia conuestatur in uidicium. & qui habent
eam omis iecto. omnes recto s̃ corde.: Qui habent modo iustitiam non¬
dum iuidicant. Primo ẽ enĩ habere iustitiam. & post ea iudicare
Primo patitur malos. & post ea iudicat malos: Modo iustitia sit. post ea
conuercetur in uidicium: Et tam di patitur homines malos. quam diu
uult ds̃ quamdiu illos perfer& aeclesia dĩ ut erudiatur ꝑ malitiã ipsorum:
Non tamen repell& ds̃ plebem suam quo usq iustitia conuertatur iniudiciũ.
& qui habent eam om̃s recto sunt corde : qui sunt recti corde : qui hoc uo¬

Expanded text:
Israel» . Ergo justitia ipsorum convertetur in judicium. Modo enim justus Israel» . Ergo justitia ipsorum convertetur in judicium. Modo enim justus quisquis hic fuerit, ad hoc est ut patiatur mala et toleret: patiatur tempus passionis, et venit dies judicationis. Sed quid dico de servis Dei? Ipse Dominus qui judex est omnium vivorum et mortuorum, primo judicari voluit, et sic judicare. «Quousque justitia convertatur in judicium: et qui habent eam omnes recto sunt corde.» Qui habent modo justitiam, nondum judicant. Primo est enim habere justitiam, et postea judicare: primo patitur malos, et postea judicat malos. Modo justitia sit; postea convertetur in judicium. Et tamdiu patitur homines malos, quamdiu vult Deus, quamdiu illos perferet Ecclesia Dei, ut erudiatur per malitiam ipsorum. Non tamen repellet Deus plebem suam, «quosque justitia convertatur in judicium: et qui habent eam, omnes recto sunt corde.» Qui sunt «recto corde?» Qui hoc vo
Abbreviated transcription (Latin):
quia tibi seruatur hereditas : quia non repellit dñs plebem suam.: Adtem¬
pus emerdat non in a aeternũ damnat .  Illis aũ ad tempus parcit. In a&ernũ
illos damnabit. Elige tibi .⁊ Tem poralem uis laborem an sempiternam
paenam : Temporalem felicitatem an sempiternã uitã : quid minatur
ds̃ : sempiternam poenam: Quid promittit ds̃ : sempiternã requiem. In
quo flagellat ds̃ bonos : temporale ẽ . In quo parcit malis. temporale est.
quia non repell& dñs plebem suam. Et hereditatẽ suã non derel inqu&.¬
quo adusq: inquit iustitia conuertatur in iudicium. & qui habent eam
oms recto sunt corde Attende modo & habe iustitiã . quia iudicium
ñdũ potes habere: Prius ẽ ut habeas iustitiam. sed ipsa iustitiatua conuer¬
t&ur inuidicium. Habuer hic uistitiã a postoli & pertuler̃ iniquos ⁊
Sedquid illis dicitur : Sed ebitis super xii sedes. iud icantes xii tribus

Expanded text:
quia tibi servatur haereditas, «Quia non repellet Dominus plebem suam.» Ad temquia tibi servatur haereditas, «Quia non repellet Dominus plebem suam.» Ad tempus emendat, non in aeternum damnat: illis autem ad tempus parcit, in aeternum illos damnabit. Elige tibi: temporalem vis laborem, an sempiternam poenam? temporalem felicitatem, an sempiternam vitam? Quid minatur Deus? Sempiternam poenam. Quid promittit Deus? Sempiternam requiem. In quo flagellat bonos, temporale est: in quo parcit malis, temporale est. «Quia non repellet Dominus plebem suam, et haereditatem suam non derelinquque justitia,» inquit, «convertatur in judicium et qui habent eam omnes recto sunt corde.» Attende modo, et habe justitiam; quia judicium nondum potes habere. Prius est ut habeas justitiam; sed ipsa justitia tua convertetur in judicium. Habuerunt hic justitiam Apostoli, et pertulerunt iniquos. Sed quid illis dicitur? «Sedebitis super duodecim sedes, judicantes duodecim tribus
Abbreviated transcription (Latin):
lat aũ omnẽ filium quem recipit. Ille flagellatũ recipit tudicis quia repellit:
uidemus homines infilus suis facere illud. Aliquando iam desperatos filios
suos dimittunt uiuere: Quo modo uolunt eos quispem habent : flagellant .
Illos uero quos omnino uiderint sine spe & indomitos esse dimittunt ut faci¬
ant qđ uolunt : lam quem ad mittit facere quod uult. non uult ꝑmittere
adhereditatẽ suc̃ : Fum aũ flagellat filiũ. cui ipsum hereditatẽ seruat:
Cũ aũ flagellat ds̃ filiũ. currat sub manu patris flagellantis. Quia flagellat.
adhereditatẽ erudit. ab hereditate ñ repellit filiũ suũ quem castigat. sed
ideo flagellat ut recipiat. non sit tam uano sensu & puerili ut dicat. plus
amat pat̃ ms fratrẽ meũ cui permittit facere quicquid uult Ego sime mo¬
uero contra iussionem patris mei. flagella inuenio. Tu gaude subflagellis.

Expanded text:
lat autem omnem filium quem recipit» . Ille flagellatum recipit, tu dicis quia repellit? lat autem omnem filium quem recipit» . Ille flagellatum recipit, tu dicis quia repellit? Videmus homines in filiis suis facere illud: aliquando jam desperatos filios suos dimittunt vivere quomodo volunt; eos qui spem habent, flagellant; illos quos omnino viderint sine spe et indomitos esse, dimittunt ut faciant quod volunt. Jam quem dimittit facere quod vult, non vult admittere ad haereditatem suam: eum autem flagellat filium cui ipsam haereditatem servat. Cum autem flagellat Deus filium, currat sub manu Patris flagellantis; quia qui flagellat, ad haereditatem erudit: ab haereditate non repellit filium suum quem castigat; sed ideo flagellat, ut recipiat. Non sit tam vano sensu et puerili, ut dicat: Plus amat pater meus fratrem meum, cui permittit facere quidquid vult; ego si me movero contra jussionem patris mei, flagella invenio. Tu gaude sub flagellis;
Abbreviated transcription (Latin):
ibi deiciebantur: Quantũ enĩ suꝑbũ ẽ corhominis. tantũ recedit adõ.
& si recedit adõ in ꝓfundũ it : Nam contra corhumile decȩlo adducit
addm̃ ut ꝑximus fiat.: Certe altus ẽ ds̃ super om̃s cȩlos ẽ ds̃. transcendit
omnes angelos Quantum habes erigi ut attingas ad illũ excelsũ : nolo
te rumpas extendendote .: Aliud consiliũ tibi do. ne in ista ex tensione for¬
Audiuimus quare parcat malis. hoc ipsum fossa ipsorũ ẽ, Dicit tibi ds̃ quo¬
modo illis foditur & quare illis foditur fouea: Non est tuũ cognoscere
sed exlege mea disce patientem te eẽ debere. donec fodiatur peccatori fo¬
uea. It quid deme inquis qui laboro : & laboro inter ipsospeccatores : respon¬
d&ur tibi quod sequitur. Quia ñ repell& dñs plebẽ suũ . Exere& ñ repellit:
quomodo enim dicit alio loco scriptura: quõ quẽ diligit ds̃ corripit: flagel¬

Expanded text:
ibi dejiciebantur. Quantum enim superbum cor hominis, tantum recedit a Deo; ibi dejiciebantur. Quantum enim superbum cor hominis, tantum recedit a Deo; et si recedit a Deo, in profundum it. Contra, cor humile de coelo adducit Deum, ut proximus fiat. Certe altus est Deus, super omnes coelos est Deus, transcendit omnes Angelos: quantum habes erigi, ut attingas ad illum excelsum? Nolo te rumpas extendendo te; aliud consilium tibi do, ne in ista extensione for te. 17. «vers.» 14. Audivimus quare parcat malis; hoc ipsum fossa ipsorum est. Dicit tibi Deus: Quomodo illis foditur, et quare illis foditur fovea, non est tuum cognoscere; sed ex lege mea disce patientem te esse debere, «donec fodiatur peccatori fovea.» Et quid de me, inquis, qui laboro, et laboro inter ipsos peccatores? Respondetur tibi quod sequitur: «Quia non repellet Dominus plebem suam.» Exercet, non repellit. Quomodo enim dicit alio loco Scriptura? «Quoniam quem diligit Deus, corripit; flagel
Abbreviated transcription (Latin):
fecit luminaria quarto die quidicitur quarta sabbati. unde titulum
psalmus iste percipit: Quomodo uides lum mnaria cũ tota patientia diri¬
gere cursus suos & ñcurare quae insedicant homines. sic & tu non cures
quicquid tibi fecerit caro : Omnis enim homo caro & sanguis ẽ: non enim
uilis es. in cõparatione alterius carnis aqua uideris premi. quia prote ille suscepitcarn
malis. ad penitentiã adducit eos quib. parcit. sed illi non corriguntur.: Nouit
dnĩ aut patientiae aut potestati. aut iuistitiae uidicis frigitur superbus
indm̃ mergit illũ ds̃. & in eo ipso mergitur. quo erigitur indm̃.: Nam in alio
psalmo sic ait : deiecisti eos cum extollerentur: Nondixit. deiecisti eos
quia elati sunt. aut deiecisti eos postͦqͣuam elati sunt. ut aliud sit tempus
elationis eorum. aliud tempus deiectionis. sed in eo ipso quo extollebant᷑

Expanded text:
fecit luminaria quarto die, qui dicitur «quartu sabbati,» unde titulum fecit luminaria quarto die, qui dicitur «quartu sabbati,» unde titulum psalmus iste percepit. Quomodo vides luminaria cum tota patientia dirigere cursus suos, et non curare quae in se dicant homines; sic et tu non cures quidquid tibi fecerit caro. Omnis enim homo caro et sanguis est. Non enim vilis es in comparatione alterius carnis, a qua videris premi; quia pro te ille suscepit carnem, malis, ad poenitentiam adducit eos quibus parcit, sed illi non corriguntur: novit Domini, aut patientiae, aut potestati, aut justitiae judicis. Erigitur superbus in Deum, mergit illum Deus; et in eo ipso mergitur, quo erigitur in Deum. Nam in alio psalmo sic ait: «Dejecisti eos, dum extollerentur» . Non dixit, Dejecisti eos, quia elati sunt; aut, Dejecisti eos, posteaquam elati sunt; ut aliud sit tempus elationis eorum, aliud tempus dejectionis: sed in eo ipso quo extollebantur,
Abbreviated transcription (Latin):
quae fouea potest capere quando foditur talis quae om̃s capiat : quan¬
do exhauritur : Ideo parcit ds̃. non ẽ hoc fossa peccatorum. ipsa felicitas
peccatorũ est : In illa enĩ cadent tam quam infoueã : Intendite fratres
quia magna res ẽ ut fouea dicatur donec fodiatur peccatori fouea
Parc& enim illi ds̃ quem nouit peccatorẽ & impium occulta iustitia sua
& hoc ipsũ quod ei parc& ds̃. per inpunitatem facit eũ elatũ: Ille se altũ
putat &cadit. In eo ipso cadit quose altũ putat: hoc se ille putat sublimit̃
ire. & ds̃ hoc fossã uocat: Fossa ad ima tendit ñ ad cȩlũ. peccatores aut̃
superbi quasi incaelũ eunt: & in terra merguntur . Contra humiles qua¬
si in terrã sede primunt & in caelũ ascendunt: mitescere ergo quisquis es
fidelis sic eruditus es exlege dĩ ut sit cortuũ in firmamento cȩli. quia d s̃

Expanded text:
quae fovea potest capere? quando foditur talis quae omnes capiat, quanquae fovea potest capere? quando foditur talis quae omnes capiat, quando exhauritur? ideo parcit Deus. Non est hoc: fossa peccatorum, ipsa felicitas peccatorum est; in illam enim cadent tanquam in foveam. Intendite, fratres, quia magna res ut felicitas fovea dicatur: «Donec fodiatur peccatori fovea.» Parcit enim illi Deus, quem novit peccatorem et impium, occulta justitia sua; et hoc ipsum quod ei parcit Deus, per impunitatem facit eum elatum. Ille se altum putat, et cadit: in eo ipso cadit, quo se altum putat. Hoc se ille putat sublimiter ire, et Deus hoc fossam vocat. Fossa ad ima tendit, non ad coelum: peccatores autem superbi quasi in coelum eunt, et in terram merguntur. Contra, humiles quasi in terram se deprimunt, et in coelum ascendunt. Mitesce ergo, quisquis es fidelis, si eruditus es ex lege Dei, ut sit cortuum in firmamento coeli: quia Deus
Abbreviated transcription (Latin):
sibi tribuat.: Cũ sibi non tribuerit. gratias agat ei a quo acceperit.: Cum
aũ bene facit ñ insult& illi qui illud ñ facit. aut extollat se suꝑ eum
non enĩ in illo finita est gratia di ut ad aliũ non perueniat. : Vt mitiges
eum adieb. malignis. donec fodiatur peccatori fouea.: Mitis ergo esto
quisquis xp̃ianus es adieb malignis.: maligni enĩ sunt dies quibus uiden¬
tur florere peccatores & laborare iusti: Sed labor iustorũ. flagellũ patris¬
ẽ : & felicitas peccatorũ. fouea ipsorũ est. Quia enim mitigat uos ds̃ adieb.
malignis donec fodiatur peccatori fouea. non cogitetis quia modo in aliquo
loco stant angeli cũ uidentib & fodiunt istam foueã magnã. quȩ possit cape¬
re omne genus iniquorũ. & quia uid etis multos eẽ iniquos &dicatis uob̃
carnaliter reuera tam multitudinẽ in iquorũ tantã turbam peccantium

Expanded text:
sibi tribuat: cum non sibi tribuerit, gratias agat ei a quo acceperit. Cum sibi tribuat: cum non sibi tribuerit, gratias agat ei a quo acceperit. Cum autem bene facit, non insultet illi qui illud non facit, aut extollat se super eum: non enim in illo finita est gratia Dei, ut ad alium non perveniat. 16. «Ut mitiges eum a diebus malignis, donec fodiatur peccatori fovea.» Mitis ergo esto, quisquis christianus es, a diebus malignis. Maligni enim sunt dies quibus videntur florere peccatores et laborare justi; sed labor justorum flagellum est Patris, et felicitas peccatorum fovea ipsorum est. Quia enim mitigat vos Deus a diebus malignis, donec fodiatur peccatori fovea; non cogitetis quia modo in aliquo loco stant Angeli cum bidentibus, et fodiunt istam foveam magnam quae possit capere omne genus iniquorum; et quia videtis multos esse iniquos, et dicatis vobis carnaliter: Revera tantam multitudinem iniquorum, tantam turbam peccantium
Abbreviated transcription (Latin):
cuit dõhumilitas in malis factis. quam superbia in bonis factis: Sic odit
ds̃ superbos & ideo sic concludit: Amendico uobis descendit iustifi¬
catus publicanus magisquam pharisaeus : Itdicit quare :: quia omnis
quise ex altat humiliabitur. & omnis qui sehumiliat ex altabitur: Fratres
mei uel hinc ñ solũ non dicimus quia humilitatẽ nos docuit xp̃s quia ds̃ fac¬
tus ẽ homo ipsa ẽ humilitas quae displic& paganis. unde nobis insultant
tibi aũ xp̃iano si plac& imitare: Sumitatus fueris ñ laborabis quia ipse
dixit. uenite adme om̃s qui laboratis & honerati estis. & discite ame. quõ
mitis sum &humilis corde: haec ẽ ergo disciplina xp̃iana. nemo facit
aliquid bene nisi gratia ipsius.. Quod facit homo male. ipsius ẽ homi¬
nis. quod facit bene debeneficio dĩ facit. Cum coeperit facere bene ñ

Expanded text:
magis humilitas in malis factis, quam superbia in bonis factis: sic odit magis humilitas in malis factis, quam superbia in bonis factis: sic odit Deus superbos. Et ideo sic conclusit: «Amen dico vobis, descendit justificatus Publicanus magis quam Pharisaeus.» Et dicit quare: «Quia omnis qui se exaltat, humiliabitur; et omnis qui se humiliat, exaltabitur» . Fratres mei, vel hinc solum nos discimus quia humilitatem nos docuit Christus, quia Deus factus est homo. Ipsa est humilitas quae displicet Paganis; unde nobis insultant:tibi autem christiano si placet, imitare. Si imitatus fueris, non laborabis; quia ipse dixit, «Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et discite a me, quoniam mitis sum et humilis corde» . Haec est ergo disciplina christiana: nemo facit aliquid bene, nisi gratia ipsius. Quod facit homo male, ipsius est hominis: quod facit bene, de beneficio Dei facit. Cum coeperit facere bene, non