comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
memoria ⁊ & quid ante restat. quod expecte¬
te ista cogitamus: eternitattm necdum cog¬
nouimus. Ibi quippe est quod nec micio incipit᷑.
nec fine terminatur ⁊ ubi neq expectatur qͦd
ueniet: neq percurrit quod debeat recordarr:
sed est unum quod semꝑ esse est. Q uod or si
nos & angli cum mnitio uidere incipimus:
esse tamen hoc sine initio uidemus: ubi sic semꝑ
sine esse est. ut nũquam se animus tendat ad se¬
fiant. Nam o si ꝑprophetiȩ spiritum dictum ẽ.
adhuc: more sacri eloquii humano modo sp̃s
hominib est locutus ⁊ ut ibi adhuc diceret.
ubi expectatio non messet. Aahuc enim ȩternitaᷤ
non habet: quȩ semꝑ esse habet. In qua uulla
pars suȩ longitudinis preterit: ut pars alia suc¬
cedat ⁊ sed totumn simul esse est. & nichil acesse
quod ccrnat : in qua omne quod est. auimus
uidet & tardum non esse. & longum esse. Sed
de eternitatis dieb loquentes: conamur magis

Expanded text:
memoria, et quid ante restat, quod exspectememoria, et quid ante restat, quod exspectete ista cogitamus, aeternitatem necdum cognovimus. Ibi quippe est quod nec initio incipitur, nec fine terminatur, ubi neque exspectatur quod veniet, neque percurrit quod debeat recordari, sed est unum quod 522 semper esse est. Quod etsi nos et angeli cum initio esse videre incipimus, esse tamen hoc sine initio videmus, ubi sic semper sine fine esse est, ut nufiant. Per prophetiae Spiritum dictum est:ulum saeculi, et adhuc , more sacri eloquii humano modo Spiritus hominibus est locutus, ut ibi adhuc diceret, ubi exspectatio non inesset. Adhuc enim aeternitas non habet, quae semper esse habet, in qua nulla pars suae longitudinis praeterit, ut pars alia succedat, sed totum simul esse est, ut nil deesse videatur quod non cernat; in qua omne quod est animus videt et tardum non esse, et longum esse. Sed haec de aeternitatis diebus loquentes, conamur magis
Abbreviated transcription (Latin):
sed ipse est claritas sua. Non est ergo in eo aliud
esse: & aliud habere. Quid est itaq dicere.
qui nouerunt eum ignorant dies illius÷ nisi
quia o& qui cognoscunt eum adhuc uesqunt. S¬
Nam oe qui eum iam fide tenent: adhuc per
speciem ignorant. Et cum ipse sit ȩternitas
quem ueraciter credimus: qualiter tamen
sit ipsa eius eternitas ignoramus. In hoc nãq
quod de diuinȩ nature potentia audimus: ea
ñ nũquam cogitare consueuimus quȩ per
experientiam scimus. Oinne enim quod cepit
& desuut: mitio & fine c̃cluditur. Quod
si mora aliquantula differtur ut finiatur:
longum dicitur. In qua uidelicet longinqui-¬
tate dum quisq mentis oculos rediicit :¬
retro per memoriam tendit: ante ꝑ expec-¬
tationem quasi spacium temporis dilatat
in mente. Cumq audit ȩternitatem dei
humano more intendenti animo longa uitȩ
spacia proponit: in quib metiatur semper.
& quid abiit retro. quod retineatur in

Expanded text:
sed ipse est claritas sua. Non est ergo in eo aliud sed ipse est claritas sua. Non est ergo in eo aliud esse, et aliud habere. Quid est itaque dicere: Qui noverunt eum, ignorant dies illius, nisi quia et qui cognoscunt eum adhuc nesciunt? Nam et qui jam eum fide tenent, adhuc per speciem ignorant. Et cum ipse sibi sit aeternitas, quem veraciter credimus, qualiter tamen sit ipsa ejus aeternitas ignoramus. In hoc namque quod de divinae naturae potentia audimus, ea nonnunquam cogitare consuevimus quae per expeet desinit, initio et fine concluditur. Quod si mora aliquantula differtur ut finiatur, longum dicitur. In qua videlicet longinquitate cum quisque mentis oculos reducit retro per memoriam, tendit ante per exspectationem, quasi per spatium temporis dilatat in mente. Cumque audit aeternihumano more intendenti animo longa vitae spatia proponit, in quibus metiatur semper et quid abiit retro, quod retineatur in
Abbreviated transcription (Latin):
ullius. Qͥd aies dei nisi ipsa qus ȩternitas
appellatur:  Quȩ non nũquam unius dici
ꝓnuntiatione exprimitur: sicut scriptum t̃.
Mlius est dies una in atruis tuis suꝑ milia.¬
Non nũquam uero pro sua longitudine dierũ
multoꝵ appellatione signatur: de quib scriptũ
est. In scculum seculi anui tui. Nos itaq intra
tempora uoluimur: per hoc quod creatura sumꝰ.
Deus autem qui creator est omnium: eternitate
sua. tempora nr̃a comprehendit. Ait ergo ÷ ab om¬
nipotente non sunt abscondita tempora. qui
autem nouerunt eum ignorant dies illius:
quia ipse quidem nr̃a conprehensibiliter conspi-
cit ÷ nos autem ca quȩ eius sunt comprehen¬
dere nullatenus ualemus. Sed cum natura
dei simplex sit: mirandum ualde cur dicit.
qui nouerunt eum ignorant dies illius.
Neq enim aliud ipse: atq aliud dies eius st̃.
Oz nãq hoc est quod habet. E ternitatem
quippe habet: sed ipse est ȩternitas. Lucem
habet: sed lux sua ipse est. C laritatem habet:

Expanded text:
uid dies Dei, nisi ipsa ejus aeternitas appellatur? quae nonnunquam unius diei pronuntiatione exprimitur, sicut scriptum est: Melior est dies una in atriis tuis super millNonnunquam vero pro sua longitudine dierum multorum appellatione signatur, de quibus scriptum est: In saeculum saeculi anni tui . Nos itaque intra tempora volvimur, per hoc quod creatura sumus. Deus autem qui creator est omnium aeternitate sua tempora nostra comprehendit. Ait ergo: Ab Omnipotente non sunt abscondita tempora; qui autem noverunt eum, ignorant dies illius. Quia ipse quidemcit, nos autem ea quae ejus sunt comprehendere nullatenus valemus. Sed cum natura Dei cum simplex sit, mirandum valde est, cur dicit: Qui noverunt eum, ignorant dies illius. Neque enim aliud ipse, atque aliud dies ejus sunt. Deus namque hoc est quod habet. Aeternitatem quippe habet, sed ipse est aeternitas. Lucem habet, sed lux sua ipse est. Claritatem habet,
Abbreviated transcription (Latin):
Nil quippe sic ad edomandum desiderioꝵ
carnahum appetitum ualet: quam ut
unusquisq hoc quod uiuit diligit quale
sit mortuum penset. Considerata &enim
corruptione carnali: cicius cognoscitur.
quia cum illicite caro concupiscitur. tabes
desideratur. Bene ergo de lururiosi mente
dicitur. dulcedo illius uermis ⁊ quia is qui
in desiderio carnalis corruptionis exestuat:
ad fetorem putredinis auhelat. Hec sicut
in huius partis tertiȩ initio ꝓmisisse me me-¬
mini sub breuitate transcurri ⁊ ut ea quȩ
in hoc opere sequuntur. quia magna oscuritate

Expanded text:
Nil quippe sic ad edomandum desideriorum Nil quippe sic ad edomandum desideriorum carnalium appetitum valet, quam ut unusquisque hoc quod vivum diligit, quale sit mortuum penset. Considerata etenim corruptione carnali, citius cognoscitur quia cum illicite caro concupiscitur, tabes desideratur. Bene ergo de luxuriosi mente dicitur: Dulcedo illius vermis; quia is qui in desiderio carnalis corruptionis aestuat, ad fetorem putredinis anhelat. Haec sicut in hujus partis tertiae initio promisisse me memini, sub brevitate transcurri: ut ea quae in hoc opere sequuntur, quia magna obscuritate
Abbreviated transcription (Latin):
desit cura sȩcularis qua fatigitur. Quia autẽ
naturȩ est uermium momentis singulis incessan¬
ter moueri: non ĩmerito signatur nomine
uermium inquietudo cogitationum. Peruerse
itaq mentis dulcedo uermis est: quia inde
delectabiliter pascitur ⁊ unde ꝑ inquietudinẽ
incessanter agitatur. Potest quoq apertius uer-¬
mis nomine: caro signari. Qude o superius
dicitur. Homo putredo: o filius hominis
uermis. Luxuriosi igitur cuiuslibet atq car-¬
nis uoluptatib dediti. quanta sit cȩcitas de¬
monstratur: cum dicitur. dulcedo illius
uermis. Quid namq caro nisi putredo ac
uermis est. S Et quisqͥs carnalib desideriis
anhelat ÷ quid aliud quam uermem amat. ᷤ¬
Quȩ enim uit carnis substantia testantur
sepulchra. Quis parentum quis amicoꝵ.
fidelium quãlibet dilecti sui tangere scatu¬
rientem ueroribus carnem potest. d Caro
itaq cum concupiscitur. pensctur quid sit
exanimis: de intelligitur quid amatur.

Expanded text:
desit cura saeculi qua fatigatur. Quia autem desit cura saeculi qua fatigatur. Quia autem natura est vermium momentis singulis incessanter moveri, non immerito signatur vermium nomine inquietudo cogitationum. Perversae itaque mentis dulcedo vermis est, quia inde delectabiliter pascitur, unde per inquietudinem incessanter agitatur. Potest quoque apertius vermis nomine caro signari. Unde et superius dicitur: Homo putredo et filius hominis vermis. Luxuriosus igitur quilibet, et carnis voluptatibus deditus, quanta sit caecitas, demonstratur cum dicitur: Dulcedo illius vermis. Quid namque caro nisi putredo ac vermis est? et quisquis carnalibus desideriis anhelat, quid aliud quam vermem amat? quid enim sit carnis subtantia testantur sepulcra. Quis parentum, quis amicorum fidelium quamlibet dilecti sui tangere scaturientem vermibus carnem potest? Caro itaque cum concupiscitur, pensetuexanimis, 534 et intelligitur quid amatur.
Abbreviated transcription (Latin):
namq ad mortem est: peccatum usq ad mor-¬
tem ⁊ quia scilicet peccatum quod hic non
corrigitur: eius uenia frustra postulatur. De
ricordia. Omnipotentis dci miscricordia obli¬
uisci qus dicitur. qui omnipotentis dei iusticiȩ
fuerit oblitus ⁊ quia quis quis eum nunc
iustum non timet: post inuenire non ualet
miscricordem. Quȩ nimirum sententia non
solum ei intenditur. qui uere fidei predicam̃ta
deserit: sed etiam qui in fide recta positus
carnaliter uiuit: quia ultio ȩterne animad-¬
uersionis non euaditur. utrum in fide an ui
opere peccetur. Nam oe si dampuationis dispar
est qualitas: culpȩ tamen quȩ nequaquam
ꝑ penitentiam tergitur. nulla absolutionis sup-¬
petit facultas. S equitur. Dulcedo illius uer-¬
mis. Quis quis in hoc appetit mundo ꝓspera¬
ri⁊ ceteros excedere : reb & honorib tumeit:
huic nim ium cura sicularis in adectatione ẽ.
quies in labore. Ualde &enim fatigatur: si

Expanded text:
namque ad mortem est, peccatum usque ad mornamque ad mortem est, peccatum usque ad mortem, quia scilicet peccatum quod hic non corrigitur, ei venia frustra postulatur. De  ejus misericordia. - Omnipotentis Dei misericordia oblivisci ejus dicitur, qui omnipotentis Dei justitiam fuerit oblitus, quia qujustum non timet, postea invenire non valet misericordem. Quae nimirum sententia non solum ei intenditur qui verae fidei praedicamenta deserit, sed etiam ei qui in fide recta positus carnaliter vivit, quia ultio aeternae animadversionis non evaditur, utrum in fide an in opere peccetur. Nam etsi damnationis dispar est qualitas, culpae tamen quae nequaquam per poenitentiam tergitur nulla absolutionis suppetit facultas. Smes. - Quisquis in hoc mundo appetit prosperari, caeteros excedere, rebus et honoribus tumere, huic nimirum cura saecularis in delectatione est, quies in labore. Valde enim fatigatur, si
Abbreviated transcription (Latin):
non restringitur: ab infidelitatis suȩ ꝑuersi
operis frigore ꝑ ĩmoderatam sapientiam in errorẽ
labatur. Unde quoq uene egregius predicator¬
a discipuloꝵ iuoꝵ cordib hunc exquisite sapien¬
tiȩ nimium calorem deuitans ait. Non plus
sapere quam oportit sapere. sed sapere ad sobric¬
tatem : ne fortasse nimius calor interimeret:
quos prius aquȩ niuium. id est infidlitatis uel
torpentium actionum frigora morituros tenebãt.
Et quia ualde difficile est. ut is qui se sapien¬
tem existimat. mentem ad humilitatem redu-¬
cat ÷ & recta predicantib credat. seniumq
iuȩ peruersitatis abiciat: recte subiungitur.¬
Et usq ad in feros peccatum illius. Peccatum
quippe usq inftros ducitur: quod ante finem
uitȩ presentis ꝑ correctionem ad pęnitentiam
non emendatur. De quo uidelicet peccato per
iohannem dicitur. Est peccatum ad mortẽ:
non pro illo dico ut roget quis. Peccatum

Expanded text:
non restringitur, ab infidelitate sua, vel perversi non restringitur, ab infidelitate sua, vel perversi operis frigore, per immoderatam sapientiam in errorem labitur. Unde bene quoque egregius praedicator, discipulorum suorum cordibus hunc exquisitae sapientiae nimium calorem devitans, ait: Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem . Ne fortasse nimius calor interimeret quos prius aquae nivium, id est infidelitatis, vel torpentium actionum frigora morituros tenebant. Et quia valde difficile est ut is qui se sapientem aestimat mentem ad humilitatem reducat, et recta praedicantibus credat, sensumque suae perversitatis abjiciat, recte subjungiturEt usque ad inferos peccatum illius. - Peccatum quippe usque ad inferos ducitur, quod ante finem vitae praesentis per correptionem atque poenitentiam non emendatur. De quo videlicet peccato per Joannem dicitur: « Est peccatum ad mortem, non pro illo dico quis ut roget . » Peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
multoꝵ. Et sunt non nulli qui dum iniqui.¬
tatum suaꝵ frigora declinant: ad ueram fidẽ
uel al sanctitatis habitum ueniunt. Sed
quia plusquam necesse est de suis sensibus pre¬
sumunt ⁊ sepe in fide quam accipiunt ca
quȩ non capiunt perscrutari uolunt: ut ra¬
cione magis in deo quam fide teneantur.
Quia uero humaua mens ꝑscrutari non ualet
diuina secreta : omne quod ratione ꝑscrutari
non possunt credere contempnunt: &r per
inquisitionem nimiam in errorem labuntur.
Hii itaq cum necdum crederent. uel adhuc
ad iniquitatis opera uacarent: aquȩ niuium
suerunt. Sed cum carnalia facta deserentes
in fide ad quam perducti sunt plus appetunt
perscrutari quam capiunt : amplius ꝓfecto
calent quam calere debuerunt. Bene ergo
de hoc ꝑuerso quolibet ꝓphetantis dumntaxat
scntentia non optantis dicitur: ad uimium
calorem transeat ab aquis niuium. Nesi aperte
diceretur. Qui humiliter sub discipline uincula

Expanded text:
multorum . Et sunt nonnulli qui, dum iniquimultorum . Et sunt nonnulli qui, dum iniquitatum suarum frigora 532 declinant, ad veram fidem, vel ad sanctitatis habitum veniunt. Sed quia plus quam necesse est de suis sensibus praesumunt, saepe in fide, quam accipiunt, ea quae non capiunt perscrutari volunt, ut ratione magis in Deo quam fide teneantur. Quia vero humana mens perscrutari non valet divina secreta, omne quod ratione perscrutari non possunt credere contemnunt, et per inquisitionem nimiam in errorem labuntur. Hi itaque cum necdum crederent, vel adhuc ad iniquitatis opera vacarent, aquae nivium fuerunt. Sed cum, carnalia facta deserentes, in fide ad quam perducti sunt, plus appetunt perscrutari quam capiunt, amplius profecto calent quam calere debuerunt. Bene ergo de hoc perverso quolibet prophetantis duntaxat sententia, non optantis dicitur: Ad nimium calorem transeat ab aquis nivium. Ac si aperte diceretur: Qui humiliter sub disciplinae vinculo
Abbreviated transcription (Latin):
De quo apte subditur: nec ambulet ꝑuiam uineaꝵ.
Uia namq uineaꝵ. est: rectitudo ȩclesiaꝵ. Qua
in re siue hereticum. seu carnalem quempiam nil
obstat intelligi ÷ quia uia uineaꝵ. id est rectitudo
ecclesiaꝵ amittitur: dum uel fides recta uel rec¬
titudo iustitiȩ non tenetur. Ille namq ꝑ uiam
uinearum ambulat: qui scẽ uniuersalis ȩcclesiȩ
predicationem pensans. neq a fidei. neq abonoꝵ
actuum rectitudine declinat. In uia quippe ui¬
neaꝵ ambulare est. scẽ ȩcclesiȩ patres uelut de¬
pendentes botros aspicere: quoꝵ uerbis dum
uitendit in labore itineris. amore debriatur
frigori comparatur: quia peccantis mentem
torpore constringit. Unde scriptum est. Sic̃
frigidam facit cisterna aquam suam: sic fri-¬
gidam fecit malitiam suam. Quo contra ca-¬
ritas calor est : quia uidelicet mentem accen¬
dit quam replet. De quo calore scriptum est.
Habundabit iniquitas: refrigescet caritas

Expanded text:
De quo et apte subditur: Nec ambulet per viam vinearum. De quo et apte subditur: Nec ambulet per viam vinearum. Via namque vinearum est rectitudo Ecclesiarum. Qua in re sive haereticum, sive carnalem quempiam nil obstat intelligi, quia via vinearum, id est rectitudo Ecclesiarum amittitur, dum vel fides recta, vel rectitudo justitiae non tenetur. Ille namque per viam vinearum ambulat, qui, sanctae universalis Ecclesiae praedicationem pensans, neque a fidei, neque a bonorum actuum rectitudine declinat. In via quippe vinearum ambulare est sanctae Ecclesiae Patres velut dependentes botros aspicere, quorum verbis dum intendit in labore itineris, amore debriatur frigori comparatur, quia peccantis mentem torpore constringit. Unde scriptum est: Sicut frigidam fecit cisterna aquam suam, sic frigidam fecit malitiam suam . Quo contra charitas calor est, quia videlicet mentem accendit quam replet. De quo calore scriptum est: Abundabit iniquitas, refrigescet charitas
Abbreviated transcription (Latin):
& ca quę deserenda sunt sequuntur: ex po¬
steriorib eleuantur. & in anteriorib cadũt.
Qui recte quoq stipulȩ ante faciem uenti com¬
parantur ⁊ quia irruente aura temptationis.
dum nulla subnixi sunt ratione grauitatis
eleuantur ut corruant: & iepe eo se alicuius
meriti existere estimant. quo eos in altum flla¬
tus erroris portat. Sequitur. Maledicta sit
pars eius un terra: nec ambulet per uiam ui¬
nearum. Quisquis in uita presenti recta agit
&& aduersa sustinet ⁊ laborare quidem aduer¬
sitate cernitur: sed ad benedictionem hereditats
perpetue consumatur. Quisquis uero ꝑuersa
agit. & tamen ꝓspera recipit⁊ seq a malis actib
nec bonoꝵ largitate compescit: ꝓsperari quidẽ
conspicitur ⁊ sed reatu perpetue maledictionis
ligatur. Unde recte nunc dicitur. maledicta
sit pars eius in terra: quia &x si ad trinpus
benedicitur: in reatu tamen maledictionis tenet᷑.

Expanded text:
et ea quae deserenda sunt sequuntur, ex poet ea quae deserenda sunt sequuntur, ex posterioribus elevantur, et in anterioribus cadunt. Qui recte quoque stipulae ante faciem venti comparantur, quia, irruente aura tentationis, dum nulla subnixi sunt ratione gravitatis, elevantur ut corruant, et saepe eo se alicujus meriti existere aestimant, quo eos in alta flatus erroris portat. Seqpars ejus in terra, nec ambulet per viam vinearum. - Quisquis in vita praesenti recta agit, et adversa sustinet, laborare quidem in adversitate cernitur, sed ad benedictionem haereditatis perpetuae consummatur. Quisquis vero perversa agit, et tamen prospera recipit, seque a malis actibus nec donorum largitate compescit, prosperari quidem conspicitur, sed reatu perpetuae maledictionis ligatur. Unde recte nunc dicitur: Maledicta sit pars ejus in terra. Quia etsi ad tempus benedicitur, in reatu tamen maledictionis tenetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Aplurari numero ad singularem redit : quia
plerumq unus inala inchoat: & umnitando mul¬
ti subsequnt᷑. Sed qus principaliter culpa est:
qui peruersis scquentib exempla prebuit iniqui¬
tatis. Unde ad illum redit crebro sententia.
qui auctor extitit in culpa. Aquȩ autem suꝑ¬
ficies huc illucꝰ aura impellitur: & nulla sta¬
bilitate solidata passim mouetur. Iniqui igitur
mens plusquam aquȩ superficies leuis est: qͥa
quelibet hanc aura temptationis attigerit ⁊ siune
tarditate aliqua retractationis trahit. Sieñ
cor fluxum cuiuslibet ꝑuersi cogitamus ⁊ quid
aliud quam in uento positam aquȩ suꝑficiem
cernimus. Nunc namq illud aura impellit
nunc fallacię ꝑtrahit. Super faciem ergo
aquȩ leuis est is quem quilibet erroris uentus
uenerit impellit. Unde bene quoq ꝑ psal¬
mistam dicitur. Ds̃ meus pone illos ut rotã:
oꝵ sicut stipulam ante faciem uenti. Ut rota
quippe ponuntur iniqui: quia in circuitu
laboris missi dum ea quȩ ante sunt negligunt:

Expanded text:
plurali numero ad singularem redit, quia plerumque unus mala inchoat, et imitando multi subsequuntur. Sed ejus principaliter culpa est qui perversis sequentibus exempla praebuit iniquitatis. Unde ad illum redit crebro sententia qui auctor exstitit in culpa. Aquae autem superficies huc illucque aura impellitur, et nulla stabilitate solidata passim movetur. Iniqui igitur mens plusquam aquae superficies levis est, quia quaelibet hanc aura tentationis attigerit, sine tarditate aliqua retractationis trahit. Si enim cor fluxum cujuslibet perversi cogitamus, quid aliud quam in vento positam aquae superficiem cernimus? Nunc namque illum aura impellit nunc aura fallaciae pertrahit. Super faciem ergo aquae levis est is quem quilibet erroris ventus cum venerit impellit. Unde bene quoque per Psalmistam dicitur: Deus meus, pone illos ut rotam, et sicut stipulam ante faciem venti . Ut rota quippe ponuntur iniqui, quia, in circuitu laboris missi, dum ea quae ante sunt negligunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tias ꝑgerent : sed utinam ꝑ eas uel reuerti
uoluissent: ut uite itinera quȩ uoluerunt
ꝑ uinocentiam. saltem per pęnitentiam tenerẽt.
Qua in re quanta suit misericordiȩ uiscera dĩ
omnipotentis ostenditur: qui eos quos a se disce¬
dentes aspicit. ut reuertãtur querit. Qude post
enumeratas culpas. delinquentem siuagogam
per uocem propheticam reuocat dicens. Ergo
saltim a modo uoca me pater meus: dux uir¬
pauperem: ꝑ noctem uero erit quasi fur. Cũ
homicida in nece ꝓximoꝵ ꝑ nocturnum maxi¬
me silentium soleat crassari ⁊ cur hoc in loco
mane primo consurgere ad interficiendum
egenum or pauperem dicitur ⁊ in nocte uero
quasi fur esse perhibetur . Sed ipsis uerbis
littere dum sibi non congruunt: ad indaganda
spiritus secreta reuocamur. In scriptura sacra.
mane aliquando aduentus dominicȩ incarna¬

Expanded text:
tas pergerent; sed utinam per eas vel reverti tas pergerent; sed utinam per eas vel reverti voluissent, ut vitae itinera quae noluerunt per innocentiam saltem per poenitentiam tenerent! Qua in re quantae sint misericordiae viscera Dei omnipotentis ostenditur, qui eos quos a se discedentes aspicit, ut revertantur, quaerit. Unde post enumeratas culpas delinquentium Synagogam per vocem propheticam revocat, dicens: Ergo saltem amodo voca me, pater meus, dux virpauperem; per noctem vero erihomicida in nece proximorum per nocturnum maxime silentium soleat grassari, cur hoc in loco mane primo consurgere ad interficiendum egenum et pauperem dicitur, in nocte vero quasi fur esse perhibetur? Sed ipsis verbis litterae dum sibi non congruunt, ad indaganda spiritus secreta revocamur. In Scriptura sacra mane aliquando adventus Dominicae incarna
Abbreviated transcription (Latin):
ignorantiam sed ꝑ suꝑbiam delinquunt ⁊ elati¬
onis sue scutum iaculis ueritatis obiciunt:
ne salubriter in corde feriantur. Ex qua uide¬
licet eoꝵ. superbia agitur ⁊ ut quia nolunt
facere quȩ cognoscunt. nec cognoscant iam bona
quȩ faciant: sed sua eos cȩcitas a ueritatis lu¬
mine funditus excliidat. Unde & subditut.¬
postmodum cȩcantur ut nesciant ⁊ sicut de
De quib paulo post additur. Tradidit illos ds
in reprobum sensum: ut faciant quȩ non cõue-¬
niunt. Quia enim glorificare noluerunt quẽ
cognouerant: reprobo sensui traditi. ad hoc eiecti
sunt ut nescirent iam pensare mala quȩ faciebãt
Bene autem dicitur. Nescierunt uias eius:
nec reuersi sunt per semitas illius. Angustior¬
est quippe seinita quam uia. Qui autem bona
manifestiora agere contempnunt: nequaquã
ad subtiliora intelligenda ꝑueniunt. Expecta¬
uit autem omnipotens d̃s ut per eius senten¬

Expanded text:
ignorantiam, sed per superbiam delinquunt, elatiignorantiam, sed per superbiam delinquunt, elationis suae scutum jaculis veritatis objiciunt, ne salubriter in corde feriantur. Ex qua videlicet eorum superbia agitur ut quia nolunt facere quae cognoscunt, nec cognoscant jam bona quae faciant, sed sua eos caecitas a veritatis lumine funditus excludat. Unde et apte subditurpostmodum sequuntur ut nesciant, sicut de paulo post additur: Tradidit illos Deus in reprobum sensum, ut faciant ea quae non conveniunt. Quia enim glorificare noluerunt quem cognoverunt, reprobo sensui traditi, ad hoc relicti sunt ut nescirent etiam pensare mala quae faciebant. Bene autem dicitur: Nescierunt vias ejus, nec reversi sunt per semitas illius. Angustior quippe est semita quam via. Qui autem bona manifestiora agere contemnunt, nequaquam ad subtiliora intelligenda perveniunt. Exspectavit autem omnipotens Deus, ut per ejus semi
Abbreviated transcription (Latin):
recte beatus iob memorat uiros ⁊ quia illos
magis heretici extinguere ãbiuit: qui ꝑfectis
gressib per uiam dei non flure & eneruiter
sed uiriliter currunt: qui cum uulnus ꝑfidie
ingeri in paruuloꝵ. fidelium mente conspici¬
unt ÷ semper ad clamorem & gemitus redeũt.
Uulneratur quippe anima iustoꝵ: cum fides
turbatur infirmoꝵ. Quib iam hoc ipsum
clamare est: de alieno lapsu tabescere. Sed ads
iultum. abire non patitur ⁊ quia o si iusto
ordine iniustum aliquid fieri ꝑmittit: multũ
tamen abire nonsinit iniustum. quod fieri
iuste ꝑmisit ÷ quia ce de reproboꝵ iniusticia
quasdam quas iesse considerat culpas ꝑcutit
clectoꝵ: & tamen ȩterna iusticia ferire non ne-¬
gligit iniusticiam ferientium. Sequitur. Ipsi:
cognoscunt recta que sequi debeant: & tam̃ seqͥ
despiciũt quȩ cognoscunt. Lumini ergo rebelles
sunt: quia sua desideria sequendo. bonum
despiciunt quod nouerunt. Qui ergo non per

Expanded text:
recte beatus Job memorat viros, quia illos recte beatus Job memorat viros, quia illos magis haeretici exstinguere ambiunt qui perfectis gressibus per viam Dei non fluxe et enerviter, sed viriliter currunt. Qui cum vulnus perfidiae ingeri in parvulorum fidelium mente conspiciunt, 527 semper ad clamorem et gemitus redeunt. --Vulneratur quippe anima justorum cum fides turbatur infirmorum, quibus jam hoc ipsum clamare est de alieno lapsu tabescere. Sed Deus inultum abire non patitur, quia etsi justo ordine injustum aliquid fieri permittit, inultum tamen abire non sinit injustum quod fieri juste permisit, quia et per reproborum injustitiam quasdam, quas inesse considerat, culpas percutit electorum, et tamen aeterna justitia ferire non negligit injustitiam ferientium. Sequitur: cognoscunt recta quae sequi debeant, et tamen sequi despiciunt quae cognoscunt. Lumini ergo rebelles sunt, quia sua desidespiciunt quod noverunt. Qui ergo non per
Abbreviated transcription (Latin):
fideles omnes de deo recta sentientes concorditer
uentium famuloꝵ. etiam ꝑ locoꝵ. distinctionẽ
concordiam designauit ⁊ cum saciaturus de
quinq pauib populum. quinquagenos per
turmas uel centenos discumbere precẽpit: ut
uidelicet turba fidelium escam suam & locis
disiuncta. & morib coniuncta ꝑciperet. Iube¬
lei quippe requies quinquagenarii numeri my-¬
sterio continetur. Et quinquagenarius bis du¬
citur: ut ad centenarium numerum ꝑducat᷑.
Quia ergo prius a malo quiescitur opere. ut
post anima plenius quiescat in cogitatione:
alii quinquageni. alii autem centeni discumbũt:
quoniam sunt non nulli qui iam a prauis actib
habent requiem operis ⁊ or sunt non nulli
qui a peruersis cogitationib habent iam reqͥem
mentis. Heretici igitur quia ꝑuersis sepe huius
mundi potentibus adherentes. bonoꝵ. socialem
uitam atq concordiam ꝑsecuntur: recte nunc dr̃.
de ciuitatib fecerunt uiros gemere. Quos

Expanded text:
fideles omnes de Deo recta sentientes concorditer fideles omnes de Deo recta sentientes concorditer antium famulorum etiam per locorum distinctionem concordiam designavit, cum satiaturus de quinque panibus populum, quiturmas vel centenos discumbere praecepit, ut videlicet turba fidelium escam suam et locis distincta, et moribus conjuncta perciperet. Jubilaei quippe requies quinquagenarii numeri mysterio continetur, et quinquagenarius bis ducitur, ut ad centenarium perveniatur. Quia ergo prius a malo quiescitur opere, ut post anima plenius quiescat in cogitaalii quinquageni, alii autem centeni discumbunt, quoniam sunt nonnulli qui jam a pravis actibus habent requiem operis, et sunt nonnulli qui a perversis cogitationibus habent jam requiem mentis. Heretici igitur, quia, perversis saepe hujus mundi potentibus adhaerentes, bonorum socialem vitam atque concordiam persequuntur, recte nunc dicitur: De civitatibus fecerunt viros gemere. Quos
Abbreviated transcription (Latin):
impietatis suę meritis egcati. eo ambiunt.
grauiora facere quo iam grauia feccrunt.
Heretici autem cum ꝑse potestattm ꝑsecutio¬
ñ ũ habent ⁊ huius scculi potestates cõmouẽ.
coꝵ q mentes ad yscquendum ꝑtrahunt: &
quib ualent ꝑsuasionib accendunt. Quos¬
cum crudelia agere contra catholicoꝵ uitam
conspiciunt: quasi in ipso solis feruore requiescũt.
Bene ergo nunc dicitur. inter aceruos eoꝵ. meri¬
diati sunt. qui calcatis torcularib sitiunt: quia
eoꝵ multitudiꝰ adungunt. quos iam uident
grauia agere: o adhuc sitire grauiora. Quoꝵ.
feruor dum eoꝵ desideria saciat: in eoꝵ actib
quasi in meridie quiescunt. Sequitur. De cuui¬
tatib fecerunt uiros gẽmere. Quia quitates
a conuiuentib populis appellantur ⁊ non un¬
merito quitatum nomine uere sunt fidei
ecclesie designatȩ quȩ in singulis mundi par-¬
tib positȩ unam catholicam faciunt ⁊ in qua

Expanded text:
impietatis suae meritis caecati, eo ambiunt impietatis suae meritis caecati, eo ambiunt graviora facere, quo jam gravia fecerunt. Haeretici autem cum per se potestatem persecutionis non habent, hujus saeculi potentes commovent, eorumque mentes ad persequenquibus valent persuasionibus accendunt. Quoscum crudelia agere contra catholicorum vitam conspiciunt, quasi in ipso solis fervore requiescunt.icitur: Inter acervos eorum meridiati sunt, qui calcatis torcularibus sitiunt, quia eorum se multitudini adjungunt, quos jam vident gravia agere, et adhuc sitire graviora. Quorum fervor dum eorum desideria satiat, in eorum actibus, quasi in meridie, quiescunt. Sequitur: Ctatibus fecerunt viros gemere. - Quia civitates a conviventibus populis appellantur, non immerito civitatum nomine verae sunt fidei Ecclesiae designatae, quae in singulis mundi partibus positae, unam catholicam faciunt, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
signare patum seutentias dicimus ⁊ quia dũ¬
sepe per figurata edoquia ꝓferuntur: ab eis
teginen littere quasi aristarum paleas subtra¬
hunus. ut medulla spiritus reficiamur. Se
quitur. Inter aceruos eoꝵ meridiati sunt:
qui calcatis torcularib sitiunt. Omnes qui
scãm ecclesiam persecuntur: quid aliud quã
torcular calcant. d Quod iuina agi dispen¬
satione ꝑmittitur ⁊ ut animaꝵ botri in spiri¬
tale uiuum defluant: que carni corruptibili
exiite ad regna celestia uelut in apothecam
currant. Nam dum iniusti iustos deprimũt:
quasi botros sub pedib mittunt. Comp̃ssi
autem botri ad superni conuiii societatem
cxuberant: qui prius quasi in huius aeris
libertate pendebant. Unde dauid ꝓpheta
sc̃ȩ ecclesiȩ afflictionem conspiciens: psaliũ
pro torcularib scribit. Sed omnes qui uitã
fidelum ꝑsecuntur. calcant o sitiunt ÷
quia agendo crudelia ferociores fiunt: &¬

Expanded text:
signare Patrum sententias dicimus, quia saesignare Patrum sententias dicimus, quia saepe dum per figurata eloquia proferuntur, 526 ab eis tegmen litterae quasi aristarum paleas subtrahimus, ut medulla spiritus reficiamur. SeRS. 11. Inter acervos eorum meridiati sunt, qui calcatis torcularibus sitiunt. - Omnes qui sanctam Ecclesiam persequuntur, quid aliud quam torcular calcant? Quod divina dispensatione agi permittitur, ut animatale vinum defluant, quae, carne corruptibili exutae, ad regna coelestia velut in apothecam currant. Nam injusti dum justos deprimunt, quasi botros sub pedibus mittunt. Compressi autem botri ad superni convivii satietatem exuberant, qui prius quasi in hujus aeris libertate pendebant. Unde David propheta, sanctae Ecclesiae afflictionem conspiciens, psalmum pro torcularibus scribit . Sed omnes qui vitam fidelium persequuntur, calcant et sitiunt, quia agendo crudelia, ferociores fiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
reylicat absq uestitu. Sed aliud est nudum
esse: ahud nudum incedere. O muts enun
qui nec bona nec mala operatur : nudus est
oe ociosus. Qui autem mala agit. nudus
incedit: quia siue ulamine boni operis per¬
iter prauitatis pergit. Sunt uero non nulli
qui malum suȩ nequitiȩ cognoscentes. saciari
pane iusticiȩ festinant: percipere sacri eloquii
dicta desiderant. Qui quociens patrum senten-¬
tias ꝓ edificandis mentib iu cogitationem uer-¬
siaut: quasi de bona segete spicas portant. Hs¬
retici igitur nudis  uicedentib absq uestitu.
Loe esurientib spicas tollunt ⁊ quia siue quidã
ociosi sint. & in uullis se bonis exerccant. seu
per iter impudiciciȩ absq ulamine boni ope-¬
ris pergant. etiam siquando iam ad peniten¬
tiam redire cupiunt. & pabulum uerbi con¬
cupiscunt. cis esurientib spicas tollunt: qͥa
in eoꝵ. mente perniciosis persuasionib patrũ
sententias destruunt. N ec immerito spicas

Expanded text:
replicat, absque vestitu; sed aliud est nudum replicat, absque vestitu; sed aliud est nudum esse, aliud nudum incedere. Omnis enim qui nec bona nec mala operatur, nudus est et otiosus; qui autem mala agit, nudus incedit, quia sine velamine boni operis periter pravitatis pergit. Sunt vero nonnulli qui, malum suae nequitiae cognoscentes, satiari pane justitiae festinant, percipere sacri eloquii dicta desiderant. Qui quoties Patrum sententias pro aedificandis mentibus in cogitatione versant, quasi de bona segete spicas portant. Haeretici igitur nudis et incedentibus absque vestitu et esurientibus spicas tollunt, quia sive quidam otiosi sint, et in nullis se bonis exerceant, seu per iter impudentiae absque velamine boni operis pergant, etiam si quando jam ad poenitentiam redire cupiunt, et pabulum verbi concupiscunt, eis esurientibus spicas tollunt, quia in eorum mente perniciosis persuasionibus Patrum sententias destruunt. Nec immerito spicas
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsperitatem uite presentis heretici non habent:
infirmis mentib uerbis blandiorib peruersa
ꝑsuadent. Si qua uero illis prosperitas tem¬
poris presentis arriserit: etiam uiolenter
trahere quos preualent non desistunt. Pupil-¬
loꝵ itaq nomine designantur hii. qui adhuc
sunt teneri intra scãm ȩcclesiam constituti:
quoꝵ. uitam misericors pater moriendo
seruauit. Qui adbonam iam intentionem
deducti sunt: sed adhuc in bonis actibus
nulla uirtute roborantur. Heretici igitur
depredantes pupillos iuim faciunt: quia
contra infirmas fidelium uerboꝵ & operũ
est. populus indoctus: qui si ueras sapientiȩ
diuitias non haberet: uestimentum suȩ fidei
nequaquam amitteret. Quas̃ quidam qͥpye
intra scãm ȩcclesiam senatoreꝰ s̃ uiri doctores:
qui cum scientiam in corde multiplicant: ueriꝰ
apud se diuiciis habundant. Sed heretici
uulgum pauperem spoliant: quia dum doc
tos non preualent. indoctos quosq a uelami¬
ne fidei predicatione pestifera denudant. Scqͥt᷑.

Expanded text:
speritatem vitae praesentis haeretici non habent, infirmis mentibus verbis blandioribus perversa persuadent. Si qua vero illis prosperitas temporis praesentis arriserit, etiam violenter trahere quos praevalent non desistunt. Pupillorum itaque nomine designantur hi qui adhuc sunt teneri intra sanctam Ecclesiam constituti, quorum vitam misericors pater moriendo servavit, qui ad bonam jam intentionem deducti sunt, sed adhuc in bonis actibus nulla virtute roborantur. Haeretici igitur depraedantes pupillos vim faciunt, quia contest indoctus populus, qui si veras sapientiae divitias haberet, vestimentum suae fidei nequaquam amitteret. Quasi quidam quippe intra sanctam Ecclesiam senatores sunt, veri doctores, qui cum scientiam in corde multiplicant, veris apud se divitiis abundant. Sed haeretici vulgus pauperum spoliant, quia dum tos non praevalent, indoctos quosque a velamine fidei praedicatione pestifera denudant. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
non tetigit : sea non operuit caligo. Sepe
enim etiam corda iustoꝵ subortȩ cogitationes
polluunt: terrenaꝵ. rerum delectationibus
tangunt. Sed dum citius manu sc̃ȩ discre¬
tionis abiguntur ⁊ festine agitur ne cordis
faciem caligo operiat: quȩ hanc iam ex illici¬
ta delectatione tangebat. Nar sepe in ipso
orationis sacrificio importune se cogitatio¬
nes ingerunt: quȩ hoc rapere uel maculare
ualeant. quod in nobis deo flentes ĩmolamꝰ.
Unde abraham cum ad occasum solis sacri¬
ficium offerret. insistentes aues ꝑtulit: quas
studiose ne oblatum sacrificium raperent ab-¬
egit. Sic nos cum in ara cordis holo caustũ d̃
offerimus. ab immundis hoc uolucrib cu¬
stodimus: ne malignus spiritus oe ꝑuersȩ
cogitationes rapiant: quod mens nr̃a offer-¬
re se deo utiliter sperat. Sequitur. Ab om¬

Expanded text:
non tetigit; sed: Non operuit caligo. Saepe non tetigit; sed: Non operuit caligo. Saepe enim etiam corda justorum 521 subortae cogitationes polluunt, terrenarum rerum delectationibus tangunt, sed dum citius manu sanctae discretionis abiguntur, festine agitur ne cordis faciem caligo operiat, quae hanc jam ex illicita delectatione tangebat. Nam saepe in ipso orationis sacrificio importunae se cogitationes ingerunt, quae hoc rapere vel maculare valeant, quod in nobis Deo flentes immolamus. Unde Abraham cum ad occasum solis sacrificium offerret, insistentes aves pertulit, quas studiose, ne oblatum sacrificium raperent, abegit . Sic nos cum in ara cordis holocaustum Deo offerimus, ab immundis hoc volucribus custodiamus, ne maligni spiritus et perversae cogitationes rapiant quod mens nostra offerre se Domino utiliter sperat. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
semctipsos consolatione refoueant. inter hec
quȩ metuunt rediicunt oculum ad dona
quȩ acceperunt: ut spes subleuet quem ti¬
mor premit. Unde ox sequitur. Non enĩ
positus a salute corporis ꝓpter iminentes tene¬
bras perit: qui id circo ꝓ transactis percutitur.
ut a futuris supplitiis abscondatur. Flagella
quippe bonoꝵ aut uitia perpetrata purgãt:
aut ea quȩ poterant perpetrari futura de uitãt.
Bcatus autem iob quia in flagello positus
nec a peccatis precedentib purgabatur. nec
ab ĩminentib tegebatur ⁊ sed eius tantũ modo
In flagello uirtus augebatur: fiducialiter dicit.
non enim perii ꝓpter ĩmiuentes tenebras :
nec faciem meam operuit caligo. Qui cium
semper diuine form idins pondus aspexit :
cius cordis faciem caligo ƿeccati non operu-¬
It: oe is quem suplicia nulla sequebantur ⁊
salutem corporis ꝓyter imininentes tenebras
denuntians nequaquam ait. faciem incarn

Expanded text:
semetipsos consolatione refoveant, inter hoc semetipsos consolatione refoveant, inter hoc quod metuunt reducunt oculum ad dona quae acceperunt, ut spes sublevet quem timor premit. Unde et sequitur: CAPUT positus a salute corporis propter imminentes tenebras perit, qui idcirco pro transactis percutitur, ut a futuris suppliciis abscondatur. Flagella quippe bonorum aut vitia perpetrata purgant, aut quae poterant perpetrari futura devitant. Beatus autem Job, quia in flagello positus, nec a peccatis praecedentibus purgabatur, nec ab imminentibus tergebatur, sed ejus tantummodo in flagello virtus augebatur, fiducialiter dicit: Non enim perii propter imminentes tenebras, nec faciem meam operuit caligo. Qui enim semper divinae formidinis pondus aspexit, ejus cordis faciem caligo peccati non operuit, et is quem supplicia nulla sequebantsalutem corporis propter imminentes tenebras denuntians nequaquam ait: Faciem meam
Abbreviated transcription (Latin):
mẽtuit ⁊ adhuc diuine districtionis uim con¬
siderans contremiscit. Quid nos itaq miscri
quid peccatores dicimus : si sic tunet qui sic
egit. Sed tanti timoris pondus an a semet.¬
ipso habebat innotescat. Sequitur. D̾s molli
me. Ex aiuino miinere cor iusti molle dicitur:
quia superni iudicii tioore penetratut. Molle
est oenim quod penetrari potest: durum
quod penetrari non potest. Unde per salomonẽ
dicitur. Beatus homo qui semꝑ est pauidus:
qui uero mentis est durȩ corruet in malum.
Uirtutem ergo suȩ fortitudinis. non sibi sed
auctori tribuit: qui ait. Ds molliuit cor
meum: & omnipotens conturbauit me. Non
autem secura sed perturbata sunt corda bonoꝵ ⁊
quia dum futuri examinis pondus coniiderãt.
quietem hic habere non aypetunt: securitatẽ
suam districtionis intimȩ consideratione ꝑtur-¬
bant. Qui tamen iuter ipsa tuoris suppli-¬
cia. sepe auimum reuocant addona ⁊ o ut

Expanded text:
metuit, adhuc divinae districtionis vim conmetuit, adhuc divinae districtionis vim considerans contremiscit. Quid nos itaque miseri, quid peccatores dicimus, si sic timet, qui sic egit? Sed tanti timoris pondus an a semetipso habeat, innotestat. Sequitur: CAPUT XLI--Ex divino munere cor justi moliri dicitur, quia superni judicii timore penetratur. Molle est enim quod penetrari potest, durum quod penetrari non potest. Unde per Salomonem dicitur: Beatus homo qui semper est pavidus, qui vero mentis est durae corruet in malum . Virtutem ergo suae formidinis non sibi, sed auctori tribuit, qui ait: Deus mollivit cor meum, et Omnipotens conturbavit me. Non autem secura, sed perturbata sunt corda bonorum, quia dum futuri examinis pondus considerant, quietem hic habere non appetunt, securitatem suam districtionis intimae consideratione perturbant. Qui tamen inter ipsa timoris supplicia saepe animum revocant ad dona, et ut
Abbreviated transcription (Latin):
esse. si districte iudicetur. Recte autem aicit᷑.
& considerans cum timore sollicitor ÷ quia
diuine animaduersionis uim cum minime
quisq considerat. minime formidat: &
tanto magis in hac uita quasi securus est
quanto a consideratione inttruȩ districtionis
alienus. Semper &enim uiri iusti ad cordis
secretarium redeunt ÷ uim occulte districtionis
intuentur: maiestatis intimȩ iudicio adsistunt :
ut eõ magis quandoq securi sint: quo hic quã¬
diu uiuerent securi esse nolucrunt. Nam ma-¬
loꝵ mentes cum renuunt considerare quod
timeant : ad hoc quandoq gaudentes ꝑueniũt.
quod timentes uullomodo cuadant. Sed
ecce de beato iob nouimus quod crebris dei sacri-¬
ficiis deditus. quod hospitalitatib. qͦd indign¬
tiis pauperum impensus. quod suis etiam
subditis humilis. quod suis aduersantib benig-¬
nus fuit ⁊ ox tamen tot flagella suscepit. nec
iam securus inter flagella extitit: sea adhuc

Expanded text:
esse, si districte judicetur. Recte autem dicitur, esse, si districte judicetur. Recte autem dicitur, Et considerans eum timore sollicitor, quia divinae animadversionis vim cum minime quisque cotanto magis in hac vita quasi securus est, quanto a consideratione internae districtionis alienus. Semper etenim justi viri ad cordis secretarium redeunt vim occultae districtionis intuentur, majestatis intimae judicio assistunt, ut eo magis quandoque securi sint, quo hic quandiu viverent securi esse noluerunt. Nam malorum mentes cum renuunt considerare quod timeant, ad hoc quandoque gaudentes perveniunt quod timentes nullo modo evadant. Sed ecce de beato Job novimus quod crebris Dei sacrificiis deditus, quod hospitalitatibus, quod indigentiis pauperum impensus, quod suis etiam subditis humilis, quod sibi adversantibus benignus fuit, et tamen tot flagella suscepit nec jam securus exstitit inter flagella, sed adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
ris afflictionib augustaris. Aalum tuneri
debet: quod necdumn susceptum est. Tu in
tanto positus dolore quid metuis . Sel ecce
uir iustus nostris iquisionib satisfaciens
suam. & alia multa similia: presto sunt ei.
Acsi aperte dicat. Iam ꝑpendo quid ꝑacior:
sed adhuc formido quȩ pati possum. Explet
euim in me uoluntatem suam: quia multis
me ꝑcussionib asfligit. Sed multa similia
presto sunt ei: quia si ferire cogitat. adhue
inuenit ubi plaga crescat. Hinc itaq pen¬
sandum quam pauidus ante flagellum fuit:
qui etiam percussus adhuc metuit ne feriatur.
Incõphensibilẽ qͥppe uim ei messe considerans
or potestatis & examinis: esse uir iustus no-¬
luit nec de flagello securus. Uude adhuc
batus sum: & considerans eum tunore solli¬
citor. Benc a facie dñi turbatur: qui terrorẽ
maiestatis illius cordis sui obtutib proponit.
Et eius rectitudinis pauore concutitur : dũ
se reddendis racionib conspicit idoncum nõ

Expanded text:
ris afflictionibus angustaris. Malum timeri ris afflictionibus angustaris. Malum timeri debet quod necdum susceptum est; tu in tanto positus dolore quid metuis? Sed ecce vir justus nostris inquisitionibus satisfaciens suam, et alia multa similia praesto sunt ei. - Ac si aperte dicat: Jam perpendo quae patior, sed ad haec formido quae pati possum. Explet enim in me voluntatem suam, quia multis me persecutionibus affligit, sed multa similia praesto sunt ei, quia si ferire cogitat, adhuc invenit ubi plaga crescat. Hinc itaque pensandum est quam pavidus ante flagellum fuit, qui etiam percussus adhuc metuit ne feriatur. Incomprehensibilem quippe vim ei inesse considerans et potestatis et examinis, esse vir justus noluit nec de flagello securus. Unde adhuc batus sum, et considerans eum timore sollicitor. - Bene a facie Domini turbatur, qui terrorem majestatis illius, cordis sui obtutibus proponit, et ejus rectitudinis pavore concutitur, dum se reddendi rationibus conspicit idoneum non
Abbreviated transcription (Latin):
Cum sit cunctis corporib exterior. cunctis
mentib interior ds̃ ⁊ ea ipsa uis eiꝰ qͣ omnia
ƿenctrat. cuncta disponit: anima illius
appellatur. Cuius uidelicet uoluntati. nec
illa obsistunt. quȩ coutra uoluntatem illius
fieri uidentur ⁊ quia adhoc non nũquam
ꝑmittit fieri etiam quod nõ precipit: ut
pͥhocillius d certꝰ implcatur quod iibit. Apo.¬
state quipye angeli peruersa uoluntãt̃. Sed
tamen adeo mutabiliter ordiuatur: ut ipse qͥq
cius insidiȩ utilitati bonoꝵ seruiant quos ad¬
purgandum temptant. Sic itaq eius anima
quodcumq uoluit hoc sccit ⁊ ut inde quoq
uoluntatem suam impleat: unde uoluntati
illius repugnari uidebatur. Terreatur ergo uir
iustus: & tante maiestatis pondus considerans.
infirmum se esse deprehendat. Sed unter uer¬
ba hec ꝑcunctari libet ac dicere. Obeate iob int̾
tot flagella positus. cur adhuc aduersa formi¬
das:  Iam tribulationib cingeris: iam innume.¬

Expanded text:
» Cum sit cunctis corporibus exterior, cunctis » Cum sit cunctis corporibus exterior, cunctis mentibus interior Deus, ea ipsa vis ejus, qua omnia penetrat, cuncta disponit, anima illius appellatur. Cujus videlicet voluntati nec illa obsistunt quae contra voluntatem illius fieri videntur, quia hoc nonnunquam permittit fieri etiam quod non praecipit, ut per hoc illud certius impleatur quod jubet. Apostatae quippe angeli perversa voluntas est, sed tamen adeo mirabiliter ordinatur, ut ipsae quoque ejus insidiae utilitati bonorum serviant, quos purgant dum tentant. Sic itaque ejus anima quodcunque voluit hoc fecit, ut inde quoque voluntatem suam impleat, unde voluntati illius repugnari videbatur. Terreatur ergo vir justus, et tantae majestatis pondus considerans, infirmum se esse deprehendat. 48. Sed inter verba haec percunctari libet, ac dicere: O beate Job, inter tot flagella positus cur adhuc adversa formidas? jam tribulationibus cingeris, jam innume
Abbreviated transcription (Latin):
cum solus est. De cuius mox ĩmutabilitate
apte subiungitur. Et nemo aduertere potest
cogitationes eius. Sicut enim ĩmutabilis
naturȩ est: ita iminutabilis uoluntatis. Co¬
gitationem quippe eius nullus auertit: qͥa
nemo resistere occultis eius iudiciis p̃ualet.
Nam or si fuerunt quidam qui deprecatio¬
nib suis eius cogitationem auertisse uideren¬
tur ⁊ ita fuit eius interna cogitatio ut senten¬
tiam illius auertere dep̃c ando potuissent:
ce ab ipso ceperunt quod agerent apud ipsũ.
Dicat gͦ. & nemo auertere potest cogitationẽ
eius: quia semel fixa iudicia mutari neqͣquã
possunt. Unde scriptum est. Preceptum po¬
tationes meȩ sicut cogitationes ur̃e : neq¬
uie meȩ sicut uie ur̃e. Cum ergo exterius
mutari uidetur sententia ⁊ interius consili-¬
um non mutatur: quia de una quaq re
iminutabiliter uitus constituitur. quicquid
foras mutabiliter agatur. Sequitur. Et
anima eius quodcumq uoluit hoc fecit.

Expanded text:
enim solus est. De cujus mox immutabilitate, enim solus est. De cujus mox immutabilitate, apte subjungitur: Et nemo avertere potest cogitationem ejus. Sicut enim immutabilis natura est, ita immutabilis cogitationem quippe ejus nullus avertit, quia nemo resistere occultis ejus judiciis praevalet. Nam etsi fuerunt quidam qui deprecationibus suis ejus cogitationem avertisse viderentur, ita fuit ejus interna cogitatio, ut sententiam illius avertere deprecando potuissent, et ab ipso acceperunt quod agerent apud ipsum. Dicat ergo: « Et nemo avertere potest cogitationem ejus, » quia semel fixa judicia mutari nequaquam possunt: Unde scriptum est: « Praeceptum potationes meae sicut cogitationes vestrae, neque viae meae, vestrae . » Cum ergo exterius mutari videtur sententia, interius consilium non mutatur, quia de unaquaque re immutabiliter intus constituitur, quidquid foras mutabiliter agitur. Sequitur: « Et anima ejus quodcunque voluit, fecit.