comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et loquens. et non audistis. et uocaui
uos ec non respondistis. faciam domyi
huic inqua inuocatum est nom̃ me¬
um. et in qua uos habetis fiduciam
et loco quem dedi uob̃ et patͥb uirĩs
sicut feci sylo. et ꝓiciam uos afacie
mea: sicut ꝓieci om̃s fr̃s ur̃os. uni¬
uersum semen isrł. Hoc qd̃ posuimꝰ
mane consurgens et loquens. inlxx.
non habetur mane autẽ consurgit
õs. non qd̃ aliqd̃ ei tempꝰ ab̾q dilu¬
culo sit. s quod post noctis quietẽ
iurib corꝑis instauratis. aĩa hoĩ̃
uegetior sit. et nequaquam uolup¬
tabus occupata cibiq desiderio.
audire et facere ualeat quȩ dicun¬
tͣ unde et illd̾ in pͤalmo legimus. ma¬
ne exaudies uocem meã. mane as¬
t᷑abo tͥ et uidebo et inysaia: de noc̃
te sine diluculo consurgec sp̃c m̃s
adce d̾s: Quoniam lux p̃cepta cua
suꝑ terram: unde et filios lucis par¬
lus apłs appellat et non noctis
neq tenebraꝵ nec dormientes siẽ
et cec̾i dormiunt. qui mandata dĩ¬

Expanded text:
et loquens, et non audistis; et uocaui uos, et non respondistis. Faciam domui huic, in qua inuocatum est nomen meum, et in qua uos habetis fiduciam, et loco, quem dedi uobis et patribus uestris, sicut feci Sylo, et proiiciam uos a facie mea, sicut proieci omnes fratres uestros, uniuersum semen Ephraim. Hoc. quod posuimus: mane consurgens et loquens, in LXX non habetur. mane autem consurgit deus, non quod aliquod ei tempus absque diluculo sit, sed quo post noctis quietem uiribus corporis instauratis anima hominum uegetior sit et nequaquam uoluptatibus occupata cibique desiderio audire et facere ualeat, quae dicuntur. unde et illud in psalmo legimus: mane exaudies uocem meam. mane adstabo tibi et uidebo:et in Isaia: de nocte — siue diluculo — consurget spiritus meus ad te, deus, quoniam lux praecepta tua super terram. unde et filios lucis Paulus apostolus appellat et non noctis neque tenebrarum nec dormientes, sicut et ceteri dormierunt, qui dei mandata
Abbreviated transcription (Latin):
cerent. Hꝰ in .lxx. non habetur. Qõꝙ se¬
quit᷑. et non fecer̃t ab eis positũ est. et
cum suꝑioris capituli fine sociatum. ĩ
edticẽ eos de egipto. et sepiꝰ ãmon̾e. et
dic̃e audite uocem meam. & illos abisse
post prauitatẽ cordis sui. et postea eis
redd̃e quȩ mentur acciꝑe. ante iam dix¬

Expanded text:
cer ent. Hucusque in LXX non habetur, quodque secer ent. Hucusque in LXX non habetur, quodque sequitur: et non fecerunt, ab eis positum est et cum superioris capituli fine sociatum. in educere eos de Aegypto et saepius ammonere et dicere: audite uocem meam. et illos abisse post prauitatem cordis sui et postea eis reddere, quae merentur accipere, ante iam dix
Abbreviated transcription (Latin):
patͥb ur̾is. daturũ me eis t̾ram lacte
et melle manantẽ. sicut reb ip̃is hodie
occupat uocem d̃ñi: eccupit uera ẽẽ ⁊
ait. Nere domine implest qd̃ pollicitꝰ
es. Siue fiat dñe. hocẽ. semꝑ maneat
qd̃ dedisti. et dix̃ dũs ad me. Nociferare
et foris ierusalem. dicens. Audite uer¬
ba pact̾ hꝰ et facite illa. Clem̃tissimus
dñs. frequent̾ uentura p̃dicit. ut dau¬
dem durus aĩus. credendo molliat᷑.¬
Predicit autem cam inurbe hierusa¬
lem quam foris in agͦ. ut quoꝵ cõmy¬
ne peccatum est. ead̃ penitendo sit. La
contestans concestatus sum patͦs uyoᷤ
ĩdie qua eduxi eos de t̾ra egipti. usq
addiem hanc. Mane surgens conteᷤ¬
tatus sum et dixi. Audite uocem meã.
et non audierunt. nͨ inclinauer̃t au¬
rem suam. s abienunt tinꝰquisq inpͣ¬
uitate cordis sui mali. et induxi suꝑ
eos omĩa u̾ba pactꝰ huiꝰ qd̾ p̃cepi ut fa¬

Expanded text:
patribus uestris daturum me eis terram laete patribus uestris daturum me eis terram laete et melle manantem, sicutoccupat vocem Domini, et cupit vera esse, et ait: Vere, Domine, implesti quod pollicitus es; sive fiat, Domine, hoc est semper maneat quod dedisti. Et dixit Dominus ad me, vociferare et foris Jerusalem, dicens: Audite verba pacti 919 hujus et facite illa. Clementissimus deus frequenter uentura praedicit, ut tandem durus ad credendum animus molliaturpraedicit autem tam in urbe Hierusalem quam foris in agro, ut, quorum commune discrimen est, eadem paenitudo sit. Quia contestans contestatus sum patres uestros in die, qua eduxi eos de terra Aegypti, usque ad diem hanc; mane surgens contestatus sum et dixi: audite uocem meam! et non audierunt nec inclinauerunt aurem suam, sed abierunt unusquisque in prauitate cordis sui mali; et induxi super eos omnia uerba pacti huius, quod praecepi, ut fa
Abbreviated transcription (Latin):
perans. ñ equalitatẽ. Et ibi obedien¬
tia mandatoꝵ di ẽ. et ħͥ similitudo
dĩ. Qd̃q ait. indie qͣeduxi eos det̾ra
egipti. de fornace ferrea: dat nob̾ in¬
telligentiã qd̃ caminꝰ et fornax ferrea
atq succensa. tͥbulationis et penȩ
significet magnitudinẽ ñ aliqͥm pe¬
ne locui fere muatia fparatiũ t fus¬
daturum me eis. t̾ram fluentem lacc̾e
et melle: sicut est dies ħ. Patͤs uident᷑
acciꝑe. quando accipiunt filii. et abra
he ꝓmissio implet᷑ in posteris. Terrã
autẽ laccͥe et melle manantẽ. sh̃epbo¬
dantia: ut est illd̃. Mella fluunt ilł fe¬
rat ⁊ rubus asꝑ amoniũ. E t it̾m. Et
passim ruis currentia uina ꝓ repressit.
Aut certe tropologicȩ. cerram lactȩ ⁊
melle manantẽ xͥ eccl̃iam sentiamꝰ in
qua paruul atq lactentes. educam᷑
ꝑ fidem. ut possimꝰ solidum capere
Et respondi. et dixi. Amen dñe. ꝓquo.
lxx. fiat dñe. Hoc enĩ amen significat
transtuler̃t. Dixerat autem d̃ns. uirani

Expanded text:
edientia mandatorum est, hic similitudo dei. quodque ait: in die, qua eduxi eos de terra Aegypti, de fornace ferrea, dat nobis intellegentiam, quod caminus et fornax ferrea atque succensa tribulationis et poenae significet magnitudinem, non aliquem poenae locum ferri materia praeparatum. Ut susdaturum me eis terram fluentem lacte et melle, sicut est dies haec. Patres uidentur accipere, Quando accipiunt filii, et Abrahae repromissio conpletur in posteris. terram autem lacte et melle manantem hyperbodantia, ut est illud: mella fluant illis, ferat et rubus asper amomum, et iterum: et passim riuis currentia uina repressit; aut certe tropologice terram lacte et melle manantem Christi ecclesiam sentiamus, in qua paruuli atque lactantes educamur per fidem, ut possimus solidum cibum capere. Et respondi et dixi: omen, domine, pro quo LXX: fiat, domine - hoc enim \'omen\' significat - transtulerunt. Dixerat dominus: iuraui
Abbreviated transcription (Latin):
los afflixerunt. Comeder̃t nos et pe¬
nitꝰ deuorauerunt. et intantã solitu¬
dinem redegeiint ienusalem. ut
puplicaꝵ et pͥuataꝵ edium omĩa diᷤ¬
siparent. et ppłi tiũ int̾ficent. Uer¬
bũ ꝗd̃ factum est adieremiam adno
dicens. Audite uerba pact̾i siue ces¬
camenti huiꝰ et loquimini ad uiroᷤ
iuda et habitatores hierusalem et di¬
ces ad eos. ħdicit dñs d̾s isrł. Non
quidem positum ẽ intitulo. qd̃. qͥd.¬
sub quo temꝑe. uel sub quo rege. ⁊
quoto anno eius. ħ ꝓpħia fact̾a sit.
s intelligimus uel pͥori ꝓpħie & tem¬
pori ħ eẽ uingenda: uel certe post
berith. aquila et simmacus semꝑ
factum .lxx. et cheodotio testamen¬
tũ int̾p̃tati sunt. Propͥe autem uc̃
ad ierusałe et aduiros tͥb udẽ sermo.
dirrigitur. Maledictus uͥ qui non ay¬
dierit u̾ba pacqͥ huiꝰ. qd̾ p̃cipi patbꝰ
ur̃s. in die qua eduxi eos. de t̾ra egipti¬

Expanded text:
los adflixerunt, comederunt nos et pelos adflixerunt, comederunt nos et penitus deuorarunt et -in tantam solitudinem redegerunt Hierusalem, ut et publicarum et priuatarum aedium omnia dissiparent et populum tuum interficerent\'. Uerbum, quod factum est ad Hieremiam a domino dicens: audite uerba pacti - siue testamenti-huius et loquimini ad uiros Iuda et habitatores Hierusalem et dices ad eos: haec dicit dominus deus Israhel. Non quidem est positum in titulo, sub quo tempore uel sub quo rege et quoto anno eius haec prophetia facta sit; sed intellegimus uel priori prophetiae et tempori haec esse iungenda uel certe post uerbum \'berith\' Aquila et Symmachus semper \'pactum\', LXX et Theodotio \'testamentum\' interpretati sint. proprie autem nunc ad Hierusalem et ad uiros tribus Indae sermo dirigitur. Maledictus uir, qui non audierit uerba pacti huius, quod praecepi patribus uestris in die, qua eduxi eos de ter
Abbreviated transcription (Latin):
dñe. ueruntam̃ in idicio. et nonin
furore tuo. ne forte ad nichilũ redigas
me. E ffunde indignationẽ tuam suꝑ
gentes. quȩ non cognouerunt te. et
et decus eius uel pascua dissipant. si¬
ue adsolitudinẽ redegerunt. H̃e locũ
et in ps almo legimꝰ. Bne ne infurore
tuo arguas me: neq in ira tua corri¬
pias me. Et est sensus. Meremu qͥdẽ
omĩa q̃ sustinemꝰ. et multo merem᷑
maiora quam patimur. uertintñ ħ
obsecro. ut quasi pat corripias non¬
quasi adu̾sarius. ut me emendes
quasi filium et non punias quafi
inimicũ. Castigas enim omẽm filiũ
quem recipis. et ꝑ omẽm dolorem ac
flagellũ emendas hierłm. hostes
aũ qui non nouerunt te. et puince
siue regiones quȩ non inuocauert̃
nom̃ tuum. nequaquam debent¬
cuum sentire iudiciũ. s indignatio¬
nẽ. T̃ radidisti enĩ nos ut emendarem᷑
illi autem aggͣuẽuert̃ iugum suumꝯ.
Seuiorib non peꝑcerunt. et paruu¬

Expanded text:
domine: uerumtamen in indicio et non in domine: uerumtamen in indicio et non in furore tuo, ne forte ad nihilum redigas me! effunde indignationem tuam super gentes, quae non cognouerunt te, et et decus ejus vel pascua dissipaverunt sive ad solitudinem redegerunt . Hunc locum et in psalmo legimus: Domine, ne in furore tuo arguas me: neque in ira tua corripias me . Et est sensus: Meremur quidem omnia quae sustinemus, et multo meremur majora quam patimur. Verumtamen hoc obsecro, ut quasi patquasi aduersarius, ut me emendes quasi filium et non punias quasi inimicum: castigas enim omnem filium, quem recipis, et per omnem dolorem ac flagellum emendas Hierusalem. hostes autem. qui non nouerunt te. et prouinciae siue regiones, quae non inuocauerunt nomen tuum, nequaquam tuum debent sentire iudicium, sed indignationem. tradidisti enim nos, ut emendaremur. illi autem aggrauauerunt iugum suum; seni non pepercerunt et paruu
Abbreviated transcription (Latin):
struciones qd̃ et ip̃m animal solita¬
dinis familiare est. in desertis nas¬
citur. ac nutͥtur aut certe sirenas. mõ¬
stra quedam et demonũ fantasmata
possuinus intellig̾e. ħ omsa quȩ et p̃¬
terituis et p̃sens sermo descͥbit. ad ꝑ¬
nacula dĩi subu̾tunt᷑. et omĩs ha¬
bitacio eccłiȩ redigit᷑ in solitudinẽ.
Et ut ista unu̾sa eueniant. culpa paᷤᷤ¬
toꝵ ẽ. qui stulte egerunt et dñm nos
quesierunt. nec in tellexerunt eum.
et idcͥco grex omĩs disꝑsus ẽ. Scio do¬
mine qr non ẽ hominis uia eus. nec
uiri est ut ambtilet et dirigat gres¬
sus suos. Grubescant noui p̃dicatoreᷤᷤ
qui aiunt unũ quemq suo arbito
regi: cum hic ꝓpha dicit. uon est
hominis ina eiꝰ. et dd̾ in lirico cauit
carmine. adno gressus hominis diri¬
gent᷑ et uia uolet nuimis. Siue hic sen¬
sus est. Qd ab abiloniis sustinemus
non est eoꝵ formidinis. s nr̃i meriti
et indignationis cuȩ. C orripe me

Expanded text:
struthiones\', quod et ipsum animal solitustruthiones\', quod et ipsum animal solitudinis familiare est et in desertis nascitur ac nutritur; aut certe sirenas, monstra quaedam et daemonum phantasmata, possumus intellegere. haec omnia, quae et praeteritus et praesens sermo descripsit, ad prnacula domini subuertuntur et omnis habitatio ecclesiae redigitur in solitudinem. et ut ista uniuersa eueniant, culpa pastorum est, qui stulte egerunt e t dominum non quaesierunt nec intellexerunt eum: et idcirco grex omnis dispersus est. Scio. domine. quia non sit hominis uia eius, nec uiri est, ut ambulet et dirigat gressus suos. Erubescant noui praedicatores. qui aiunt unumquemque suo arbitrio regi, cum et hic propheta dicat: non est hominis uia eius, et Dauid in lyrico canat carmine: a domino gressus hominis dirigentur et uiam eius uolet nimis is. siue hic sensus est: <quod a Babyloniis sustinemus. non est eorum formidinis, sed nostri meriti et indignationis tuae\'. Corripe me,
Abbreviated transcription (Latin):
ciat fundam̃ta. qui ad solli usq ꝓstͣ¬
ti sunt. Quia stulte egerunt pastorẽ.
et dominũ non quesierunt. Propte¬
rea non intellexerunt. et omĩs gres
eoꝵ disꝑsus est. ł translationen pas¬
niũ principũ culpa et disꝑsio po¬
puli. describit᷑. Quia enĩ principes
stulte egerunt. non quesierunt dñm
siue non intellexerunt d̃im. &e om̃s
multitudo ierłm huc illucq disꝑsa ẽ.
Uox auditionis ecce uenit. et cõmotio
magna deterra aquilonis ut ponat
ciuitates uida insolitudinem et habi¬
taculum draconũ. siue cubile strueci¬
onuin: et ut simmachus interpre¬
tatꝰ est. sẏ renazom ꝓ quo in hebraico
inquit sonitus et fremitus babiloĩe
uenientis audit᷑. magnaq cõmotio
siue t̾remotus babiloni de t̾ra aquilo¬
nis. ut om̃s urbes uidȩ. habitatorib
int̾fect̾s redigat insolitudinẽ. et fa¬
ciat ꝓhominib dracones habitare.
et cuncta uenenata animantia siue

Expanded text:
ciat fundamenta, qui ad solum usque prostrciat fundamenta, qui ad solum usque prostrati sunt. « Quia stulte egerunt pastores, et Dominum non quaesierunt, propterea non intellexerunt, et omnis grex eorum dispersus est. » Per translationem pas, principum culpa, et dispuli describitur. quia enim principes stulte egerunt nec quaesierunt dominsiue non intellexerunt dominum et omnis multitudo Hierusalem huc illucque dispersa est. Uox auditionis ecce uenit et commotio magna de terra aquilonis, ut ponat ciuitates Iuda in solitudinem et habitaculum draconum - siue cubile struthionum et, ut Symmachus interpretatus est sirenarum —, pro quo in Hebraico inquit, \'sonitus et fremitus Babylonii uenientis auditur magnaque commotio siue terrae motus de terra aquilonis, ut omnes urbes Iudaeae habitatoribus interfectis redigat in solitudinem et faciat pro hominibus dracones habitare et cuncta uenenata animantia siue
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. fili mei exierunt ame. suie o¬
ues inee. et non sub sistunt. Non est
qui excendat ultra tentoriũ meum.
siue non ẽ locris uiltra tab̾nabulo meo.
et qui eragat pelles meas. Subuersi¬
onem urb̾ ꝙͣ tam facile plangit ie¬
rusalem. ut nequaquam muros &
omĩa menia fundicus eruca. s cab̾na¬
culi atq tentorii ablationẽ puces. c̃a¬
b̃nacłm in quit hoc ẽ habitacio mea
repente ablata est. om̃s funiculi mei
dirupt funt. Seruat tab̾nacłi. aĩncipo
añ. siue om̃s pelles meȩ concisȩ st̃.
filiȩ mei exierunt ex me. siue pecora
mea. Q uod a.lxx. additum ẽ. non
stat uixta hẏstoriam. In longa enĩ
obsidione. quomͦ oues et pecora ay¬
issent fames consupserat: Et non
inquit susiftt̃. suie non st̃. Neq enĩ¬
lxx translati sunt incaldeam. s mag¬
na pars eoꝵ int̾fect̾a. penit᷑ꝰq deleca
est. Non est qui excendat ultra ten¬
torium meum: non est qui exten¬
dat ultra tentoriuĩ meũ: non est qͥ
me instauret. & muroꝵ meoꝵ ia¬

Expanded text:
sunt, filii mei exierunt a me  sive oves meae, et non subsistunt. Non est qui extendat ultra tentorium meum  sive non est locus ultra tabernaculo meo, et qui erigat pelles meas. » Subversionem urbis suae tam facilem plangit Hierusalem, ut nequaquam muros et omnia moenia funditus eruta, sed tabernaculi atque tentorii ablationem putes. Tabernaculum, inquit, hoc est, habitatio mea, repente sublata est. « Omnes funiculi mei disrupti suram. Sive « omnes pelles meae conscissae sunt. Filii mei exierunt a me, » sive « pecora mea. » Quod a LXX additum, non stat juxta historiam: in longa enim obsidione quomodo oves et pecora auissent, fames consumserat? <et non\', inquit, \'subsistunt siue non sunt\'; neque enim translati sunt in Chaldaeam, sed magna pars eorum interfecta penitusque deleta est. \'non est, qui extendat ultra tentorium meum. non est, qui medat ultra tentorium meum: » non est qui me instauret et murorum meorum ja
Abbreviated transcription (Latin):
bũ dñi. ec assumant aures ur̃e. ser¬
monẽ oris eiꝰ. ⁊ docete filias ur̃as lam̃¬
tũ. et unaqueq ꝓximam suam plã¬
ctũ. qui ascendit mors ꝑfenestras
nr̃asi ingressa est domos nr̃as. disꝑd̃.
paruulos deforis. iuuenef de places.¬

Expanded text:
bum Domini et adsumat auris vestra serbum Domini et adsumat auris vestra sermonem oris eius et docete filias vestras lamentum et unaquaeque proximam suam planctum quia ascendit mors per fenestras nostras ingressa est domos nostras disperdere parvulos de foris iuvenes de plate
Abbreviated transcription (Latin):
net inuidea. ut mulieres sparsis cri¬
nib. nudatisq pectorib uoce mody¬
lata om̃s ad flecũ concitent. Se autẽ
iungit ds̃ compatientis affectu. siue
ꝓpħa ut quicquid ppłs sustinet sus
tinere et sentire se dic̃. Qt̃ aũ inferc.
qr uox lamentacionis audita ẽ. de
syon. statim sequit᷑ quȩ ista sit uox.
Quomͦ uastati sumꝰ et confusi uehe¬
ment̃: Quia deliquimꝰ t̾ram. qm̃
deserta sunt siue abiecimꝰ tab̾nacu¬
la nr̃a. Uox ista est lamentãtiũ syon:
Quomͦ uastati sumꝰ et confusi uehe¬
ment̾: Statimq sibi ip̃i respond̾ et
⁊ causam uastacionis exponunt di¬
centes. q deliquimꝰ t̾ram nr̃o uitio
atq pecc̃o. et deiecta sunt cab̾nacu¬
la nr̃a. que quasi p̃t̾euntes quondã
possidebant. Dicant hoc. ⁊ inꝑsecr¬
tione quondã credentũ curbe: qm̃
iccirco uastate sunt atq confuse. qi
deliquerint t̾ram dñi et deseruerĩt
tab̾nacła sua. Audice gͦ mulieres u̾¬

Expanded text:
net in Iudaea, ut mulieres sparsis crinet in Iudaea, ut mulieres sparsis crinibus nudatisque pectoribus, uoce modulata omnes ad fletum concitent. se autem iungit deus conpatientis affectu siue propheta, ut, quicquid populus sustinet, ipsum sustinere et sentire se dicat. quod autem infert: quia uox lamentationis audita est de Sion, statim sequitur, quae ista sit uox. Quomodo uastati sumus et confusi uehementer? quia dereliquimus terram, quoniam deiecta sunt - siue abiecimus — tabernacula nostra. Uox ista est lamentantium Sion: quomodo uastati sumus et confusi uehementer? statimque sibi ipsi respondent et causas uastationis exponunt dicentes: quia dereliquimus terram nostro uitio atque peccato et deiecta sunt tabernacula nostra, quae quasi praetereuntes quondam possidebant. dicant hoc et in persecutione quondam credentium turbae, quoniam idcirco uastatae sint atque confusae, quia dereliquerint terram domini et deseruerint tabernacula sua. Audite ergo, mulieres, ue
Abbreviated transcription (Latin):
oeuicino tempore ꝓpħari. quando
capti sunt achaldeis: et ꝓpͥe de hoc
tempore qñ disꝑsi sunt ingentib. qiͣ
non nouerant ipi et pats eoꝵ. et in
toto orbe diuisi. Cibatiq sunt absin¬
thio. siuie necessitatib et angustiis.⁊
acceperunt potum aquam fellis: qd̾
aut maloꝵ significat magnitudinẽ
et sempit̾nũ captiuitatis igũ. aut
certe ꝑ ignorantiã legis dei.nam pro
xͦ antixpm̃ suceptruri sunt. Mittit᷑
autem gladius post eos. ut usque ad
int̾itum ꝯsumant᷑. uel certe gladiꝰ qͥ
eos diuidat. et non patiatur in malũ
hab̾e consensũ. ut disꝑeant ineo qõ
mali sunt. H dic̃ dñs ex̃cituũ. Concẽ¬
plamini. siue intelligite. et uocate la
per uos lamentum. Dedueant ocłi nri
futuram capquitatẽ ⁊eu̾sionem ieru¬
salem lamentatͥres uocari iubet. q̃ so¬
lent inluctu uoce flebili et lacertos ma¬
nib uerberantes ad lacͥmas populũ
ꝓ uocare. Hic enĩ mos usq hodie ꝑma¬

Expanded text:
de uicino tempore prophetari, quando de uicino tempore prophetari, quando capti sunt a Chaldaeis, et proprie de hoc tempore, quando dispersi sunt in gentibus, quas non nouerant ipsi et patres eorum, et in toto orbe diuisi cibatique suut absinthio siue necessitatibus et angustiis. et acceperunt potum aquam fellis, quod aut malorum significat magnitudinem et sempiteruum captiuitatis iugum, aut certe per ignorantiam legtum suscepturi sunt. mittitur autem gladius post eos, ut usque ad interitum consumantur, uel certe gladius, qui eos diuidat et non patiatur in malum habere consensum, ut dispereant in eo, quod mali sunt. Haec dicit dominus exercituum; contemplamini — siue intellegite — et uocate lamper uos - lamentum et deducant oculi nostri futuram captiuitatem et euersionem Hierusalem lamentatrices uocari iubet, quae solent in luctu uoce flebili et lacertos manibus uerberantes ad lacrimas populum prouocare; hic enim mos usque hodie perma
Abbreviated transcription (Latin):
didicerunt apatͥb suis. Interrogat
ꝓpħa si quem sapiengũ in ierłm ua¬
leat reꝑire. et eoꝵ ad quos fiat sermo
dei. et qui possint annungare dei
uoluntatẽ. et cãs redd̾e cur iudea re¬
dacta sit. insolitudinẽ. et omĩb in¬
t̾fectis. nullus remansenit qui ꝑ eã
transeat: et inducit dominũ respõ¬
dentem. causasq reddentẽ. qi deliqͣ¬
rint legem eiꝰ quami ded̾at eis nec
audierant uocem illiꝰ. nec fecerint
quȩ p̃cepta sint. s abierint post
prauitatẽ cordis sii. Ergo non inr̃a
quos didicerunt a pat̾b siuis. ba alĩ
ydolum sydonioꝵ. et est numeui sin¬
gularis. baalim uͦ plurał nuñ. Ergo
nec parentũ. nec maloꝵ error sequend̾
est: s aucc̾oritas scͥpturaꝵ. et di docen¬
tis imꝑiũ. Iccurro ħ dic̃ dñs ex̾cituum
tum dabo eis aquam felł. ec disꝑgã
ełs ingentib quas non nouerant
ip̃i et patͤs eoꝵ. et mitã post eos gla¬
dium donec consumant᷑. Potest et

Expanded text:
didicerunt a patribus suis. Interrogat didicerunt a patribus suis. Interrogat Propheta, si quem sapientium in Jerusalem valeat reperire, et eorum ad quos fiat sermo Dei, et qui possint annuntiare Domini voluntatem, et causas reddere cur Judaea redacta sit in solitudinem, et omnibus interfectis, nullus remanserit qui per eam transeat. Et inducit Dominum respondentem, causasque reddentem: quia dereliquerint Legem ejus quam dederat eis, nec audierint vocem ejus, nec fecerint quae praecepta sint; sed abierint post pravitatem cordis sui. Ergo non in nosquos didicerunt a patribus suis. Baal idolum Sidoniorum est, et est numeri singularis Baalim vero pluralis numeri. Ergo nec parentum nec majorum error sequendus est: sed auctoritas Scripturarum, et Dei docentis imperium. Idcirco haec dicit Dominus exercituum tum dabo eis aquam fellis et dispergam eos in gentibus, quas non nouerunt ipsi et patres eorum, et mittam post eos gladium, donec consumantur. Potest et
Abbreviated transcription (Latin):
uiros. ⁊ auoluere celi usq ad pecora.
ab his uidelicet qui possunt insub¬
lime ascend̾e usq adirrationabiles:
simpliciores quosq recesserunt aꝯ
ciliabulo dei. Et dabo ieuusalem in
aceruos harene. suie intransmigrati¬
onẽ. et incubilia draconũ. ⁊ ciuitateᷤ
uda indesolationẽ. eo quod non ha
bitent᷑. Cum eccłiastici uiri et docto¬
res quiq defecerint. tc̃ dabit᷑ ierłm
intransmigrationẽ. suie in aceruos
harenȩ. ut ħeticus in ea sermo p̃uale¬
at. ec efficiat᷑ cubile draconũ. et ci¬
uicates ilius redigant᷑ ĩ solitudinẽ
nec sit inea diumi sermonis habita¬
cio. et ille qui dic̃. in habitabo et inrã¬
bulabo meis. et ero d̾̃s eoꝵ. Quis est
uir sapiens qui intelligat hoc et ad
quem ũbum oris diũ fiat. ut annĩti¬
et istud. quare penienit t̾ra. et exus¬
liquerũt legem meã. quam dedi
eis et ñ audiert̃ uocem meam. et ñ
ambulauerunt iea. et abiert̃ post
pͣuitatẽ cordis sui. et pꝰ baalim. qs

Expanded text:
uiros et a uolucre caeli usque ad pecora, ab his uidelicet, qui possunt in sublime ascendere, usque ad irrationales et simpliciores quosque, recesserint a conciliabulo dei. Et dabo Hierusalem in aceruos harenae — siue in transmigrationem — et in cubilia draconum et ciuitates Iuda dabo in desolationem eo, quod non sit habitator. Cum ecclesiastici uiri et doctores quique defecerint, tunc datur Hierusalem in transmigrationem siue in aceruos harenae. ut hereticus in ea sermo praeualeat et efficiatur cubile draconum et ciuitates illius redigantur in solitudinem nec sit in ea diuini sermonis habitatio et ille. qui dicit: inhabitabo et inambulabo in eis et ero deus eorum. Quis est uir sapiens, qui intellegat hoc et ad quem uerbum oris domini fiat et annuntiet istud: quare periit teliquerunt legem meam, quam dedi eis, et non audierunt vocem meam, et non ambulaverunt in ea: Et abierunt post pravitatem cordis sui, et post Baalim, quos
Abbreviated transcription (Latin):
dam abeis: lix. quis det michi in
solicudine mansionẽ nouissimam. ut
relinquam ppłm ppl̃meũ. et recedam
ab eis: Melius ẽ inquid habitare in
extrema solicudine quam iit̾ canta
hoĩuĩ sceła cõmoraui. unde et salua¬
tor in eugłio loquebor᷑ usq quo susti¬
nebo uos. et in alio loco scͥptũ est. In
tempore illo. qui intelliget. sed ebit
⁊ tacebit qñi tempꝰ pessimũ est. Q

Expanded text:
dam ab eis. LXX: quis det mihi in dam ab eis. LXX: quis det mihi in solitudine mansionem nouissimam, ut relinquam populum meum et recedam ab eis? \'Melius\', inquit, est habitare in extrema solitudine quam inter tanta hominum scelera commorari\'. unde et saluator in euangelio loquebatur: usquequo sustinebo uos? et in alio loco scriptum est: in tempore illo, qui intellegit, sedebit et tacebit, quoniam tempus pessimum e s t. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
est ingala ad. aut medicꝰ ñ est ibi: Qya¬
re gͥ ñ ẽ obduct̾a. eicatx filiȩ ppłi mei:
Non solum inp̃senti loco. s et multis
aliis testi moniis scͥpturaꝵ. inuenimꝰ
resinam galaad ꝓpenicentia poni
atq medicaminȩ inirariq nẽ dm̃.
quare biulnera ierłm ne quaꝗͣ. eura¬
ta sint. et nec dũ cicatͥces obduxerĩt
cutem. eo qd̾ non sint ꝓpħȩ nec sac̃¬
uotes. quoꝵ medicamine curari de
beant: quis dabit capiti ineo aquã.
et ocłis meis fontem lacͥmaꝵ. et plo¬
rabo diȩ & nocte int̾fectos filie po¬
puli mei. Si totus inquid u̾tar ui
flecum. et nequaquam guitȩ sint
lacͥinaꝵ. s habundantia fluminis.
tñ int̾fect̾os filiȩ ppłi mei digne flere
non pot̾o: tanta st̃ eiũ mala. ut omẽ
uolorem sui uincant magnitudine.
hoc autem. tam ex ꝓpħȩ quam ex
unĩ ꝑsona. intelligi potest. Quis da¬
bit me in solitudine diu̾sorrum uia¬
torũ. et delinquam ppłm meũ. et rece¬

Expanded text:
est in Galaad aut medicus non est ibi? quaest in Galaad aut medicus non est ibi? quare igitur non est obducta cicatrix filiae populi mei? Non solum in praesenti loco, sed et multis aliis testimoniis scripturarum inuenimus resinam Galaad pro paenitentia poni atque medicamine mirarique nunc deum, quare uulnera Hierusalem nequaquam curata sint et necdum cicatrices obduxerint cutem eo, quod non sint prophetae nec sacerdotes, quorum debeant curari medabit capiti meo aquam et oculis meis fontem lacrimarum? et plorabo die et nocte interfectos filiae populi mei. \'Si totus\', inquit, \'uertar in fletum et nequaquam guttae sint lacrimarum. sed abundantia fluminis. tamen interfectos filiae populi mei digne flere non potero. tanta enim sunt mala. ut omnem dolorem sui uincant magnitudine\'. hoc autem tam ex prophetae quam ex domini persona intellegi potest. Quis dabit me in solitudine diuersorium uiaforum? et derelinquam populum meum et rece
Abbreviated transcription (Latin):
rex. aut certe d̾ñs ad patrem. rex refertur
ad filium iuxta iłtd̃ qd̃ sub nomine sa¬
lomonis sebit᷑. Os iudiciũ tuum regida
et iusticiam tuam filio regis. Ut autem
uox clamoris sit in ierłm et clamor ip̃e
uemat. de t̾ra longinqua. causa mani¬
festa ẽ: qd̃ dñs non sit mea. et rex illiꝰ
recessit ab illa. Quare gͦ me ad iracun¬
Uiam concicauerunt in sculptilib su¬
is. et inuanitatib alienis: Recessit
cundiam ꝓuocarunt. ẽransut men¬
sis. finita ẽ estas. et non saluatꝰ sumuᷤ.
Rursum populus loquit᷑. qui miery¬
salcm duturna obfidione couelusꝰ
est qd̃ mutata sint tempora. et anni
circulus euolutus fit. et omĩs eoꝵ spes
itrita fuerit. atq transierit. Suꝑ cõ¬
tͥcione filiȩ ppłi mei ponitus sum. et ꝯ¬
tͥstatus. stupor obtinuit me. Respondit
đns. qd̃ in affuctione ierłm ip̃e uideat᷑
ad flict᷑us. et in huinauã similitudinẽ
stupore conterit᷑. Nuni quid resina ñ

Expanded text:
rex aut certe dominus ad patrem, rex refertur rex aut certe dominus ad patrem, rex refertur ad filium iuxta illud, quod sub nomine Salomonis scribitur: deus, iudicium tuum regi da et iustitiam tuam filio regis. ut autem uox clamoris sit in Hierusalem et clamor ipse ueniat de terra longinqua, causa manifesta est, quod dominus non sit in ea et rex illius recesserit ab illa. Quare ergo me ad iracundiam concitauerunt in sculptilibus suis et in uanitatibus alienis? \'Recessit cundiam prouocarunt\'. Transiit messis, finita est aestas; et nos saluati non sumus. Rursum populus loquitur, qui in Hierusalem diuturna obsidione conclusus est, quod mutata sint tempora et anni circulus euolutus sit et omnis eorum spes irrita fuerit atque transierit. stupor contritione filiae populi mei contritus sum et contristatus, stupor obtinuit me. Respondet deus, quod in adflictione Hierusalem ipse uideatur adflictus, et in humanam similitudinem stupore
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeant decerra. et dehis quȩ sub
cȩlo sunt. falsiis diis et qui artifi¬
ciose compositi sunt. ista dicenda
sunt. Illi enĩ nec cȩlos facẽ. nec t̾rã.
uocant᷑. ꝑdoctͥnam ecclesiasticam
inagna ex parte fab̾cant᷑. Dominꝰ
qͥ fac̃. siue fecit t̾ram infortitudiẽ
sua. p̃ꝑat orbem insapientia sua:⁊
prudentia sua extendit çelos: ad
uocem suam dat młttridinẽ aqua¬
rum ĩcelo. et eleuat nebulas ab ex¬

Expanded text:
pereant de terra, et de his quae sub pereant de terra, et de his quae sub coelis sunt. » Falsis diis, et qui artificiose compositi sunt, ista dicenda sunt: illi enim nec coelos fecere nec terram; per doctrinam ecclesiasticam magna ex parte fabricantur. Dominus. qui facit - siue fecit - terram in fortitudine sua, praeparat orbem in sapientia sua et prudentia sua extendit caelos. ad uocem suam dat multitudinem aquarum in caelo et eleuat — siue e
Abbreviated transcription (Latin):
ũboꝵ artificio. Si enĩ uolũit decipere.
non pot̾it. Ec aurum de opaz. Septẽ
nominib apud hebreos auuum ap¬
pellatut. quoꝵ unũ opar dicitur. ꝙ¬
nos dic̾e possumus obrizym. ut splẽ¬
deat insuꝑficiȩ ydoloꝵ. quod intͥn¬
secus liguum ẽ ulisq mat̾ȩ. ħ iacinc¬
co oꝑuntur et purpura. ut suꝑficie
suȩ ocłos decipiant. dum celoꝵ sibi co¬
lorem. et regna cȩlestia pollicentur.
Et cũ oꝑa sapientiũ sunt uniu̾sa hȩc
qui inscło sapientes putantur. cete¬
rum apd̾ dm stulti sunt. Ons autẽ
quȩ funguat᷑. et rer sempiternus. he¬
ticoꝵ unibie ad tempus p̃ualent: s
longo tempore corrumpunt᷑. Ab indig¬
natione eiꝰ cõmouebiti t̾ra hi qͥ
t̾rena habent oꝑa et terrena simu¬
lacra confingunt. et ñ sustineb̃t g̃s.
nequaquam ppłs dni. s gentium
multitrido. quȩ dei cõminationẽ
ferre ñ p̃ualent. dic gͦ dicetis eis
Dii qui celos et t̾ram uon fecert̃.

Expanded text:
uerborum artificio; si enim patuerit, decipere uerborum artificio; si enim patuerit, decipere non poterit. et aurum de Ophaz. septem nominibus apud Hebraeos appellatuobryzum\', ut splendeat in superficie idolorum, quod intrinsecus lignum est uilisque materiae. hyacintho operiuntur et purpura, ut superficie sui oculos decipiant, dum caelorum sibi colorem et regna caelestia pollicentur; et tamen opera sapientum sunt uniuersa haec, qui in saeculo sapientes putantur, ceterum apud deum stulti sunt. dominus auquae finguntur, - et rex sempiternus - hereticorum umbrae ad tempus praeualent, sed longo tempore corrumpuntur — ; ab indignatione eius commouebitur terra - hi, qui terrena habent opera et terrena simulacra confingunt, - et non sustinebunt gentes, nequaquam populus domini, sed gentium multitudo, quae dei comminationem ferre non praDii, qui coelos et terram non fecerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmouebitur cerra. et non sustineb̃t
gences cõminationẽ eiꝰ. ħ. in .lxx. ñ
habeciur. s in theodogonis edicione
implerasq addita sunt. Et cum iux¬
ta litt̾am uideant᷑ ꝑspicua. uixta ana¬
gogen magnam habent difficulta
mebunt eum. qr rex gentiũ est. Puin¬
cipium enim sapĩe. cimor dni: et de
eo ꝓficimus adcaritatem. ẽuum est
inquid decus. Inueritate dccꝰ. in m̃¬
dacio curpicudo. Quamius hetici uix¬
ta sapĩam mundi q̃ destruitur. sͥ sa¬
pientes uideantur tñ inomĩb regnis
qͥb lacerat᷑ eccłia nullus est simił tui
dicente sermone diuino. ꝑdam sapi¬
entiam sapientium. et prudentiã puy¬
oentuim reꝓbabo. Simul sapientes
et fatui sunt. doctͥna eoꝵ ꝓ qualitate
ingenii. uel uilis est. ec ligno comꝑat᷑.
uł sunił ẽ argento ꝑꝑ eloquii uenus¬
tatem. Affert᷑ decharsis. Uel in die re¬
gio est ut uult iosephus. uel certe oẽ
pelagus tharsis appellat᷑. Et celi ha¬
bet similitudinẽ. et cũ inuoluta est

Expanded text:
t gentes com- minationem eius. Haec in LXX non habentur, sed de Theoaotionis editione in plerisque addita sunt et, cum iuxta litteram uideantur perspicua, iuxta ὰναγωγὴν magnam habent difficultatmebunt eum. qui rex gentium est; principium enim sapientiae timor domini et de eo proficimus ad caritatem. tuum est. inquit, decus; in ueritate decor, m mendacio turpitudo. quamuis heretici iuxta sapientiam mundi, quae destruitur, sibi sapientes esse uideantur, tamen in omnibus regnis, quibus lacerant ecclesiam, nullus est similis tui dicente sermone diuino: perdam sapientiam sapientium et prudentiam prudentium reprobabo. simul sapientes et fatui sunt; doctrina eorum pro qualitate ingenii uel uilis est et ligno conparatur uel similis argento propter eloquii uenustatem; affertur de Tharsis — uel Indiae regio est, ut uult Iosephus, uel certe omne pelagus Tharsis appellatur et caeli habet similitudinem — et tamen inuoluta est
Abbreviated transcription (Latin):
est. in hoc figura sine sensii. Nolite
gͦ timere ea. qr nec bene possunt
facere nec male. Solent ciñ pleraq
gentiliũ demonas cołe. ne noceãt.
et alios exorare ut prestent beneficia.
Uñ et illud uirgilianũ ẽ. Nigram
hyemi pecudeni. ⁊ ephiras felici¬
b albam. Quicquid de ydoł diximꝰ.
adomĩa doginata quȩ sunt contra¬
ria ueritat referri pocest. E ip̃i enĩ
ingentia pollicent᷑ et simulacroꝵ ua¬
nos cultꝰ de suo corde confingunt.
Iact̾ant grandia. et ad decipiendos
simplices quosq quasi aureis sen¬
re fulgentib. impenitoꝵ obstͥngunt
aciem. et asius inuentorib sublimã¬
tur: in quib nulla est utilitas. et qͦꝵ
cultura ꝓp̾ȩ gentiũ est. et coꝵ qui ig

Expanded text:
est, in hoc figura sine sensu. nolite est, in hoc figura sine sensu. nolite ergo timere ea, quia nec bene possunt facere, nec male. » Solent enim plerique gentilium daemones colere ne noceant, et alios exorare ut praestent beneficia. Unde et illud Virgilianum est: Nigram hyemi pecudem, zephyris felicibus albam. Quidquid de idolis diximus, ad omnia dogmata, quae sunt contraria ueritati, referri potest. et ipsi enim ingentia pollicentur et simulacrum uani cultus de suo corde confingunt; iactant grandia et ad decipiendos simplices quosque quasi aureis senre fulgentibus inperitorum obstringunt aciem et a suis inuentoribus sublimantur, in quibus nulla est utilitas et quorum cultura proprie gentium est et
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ uenerant᷑ gentes. Lignumui
inquit de saltu p̃cidit. Mat̾ia gͦ
idoloꝵ uł et corruptibił. opus ma¬
nuũ aitificis. Cum arcifex mortał
sit: mortalia gͦ et illa quȩ fab̾cãt᷑.
Argento et auro decorauit illd̾. ut
fulgore utͥusq mat̾iȩ decipiat sĩ¬
plices. Qui quidẽ error ad nos usq
cranfis. ur religione indiutes sar¬
bititm᷑. Clauis et malleis compegit
ut non dissoluatur siue ut non mo¬
ueatur. Quanta ẏdoloꝵ potentia. q̃
stare ꝑse nequeunt. nisi clauis. et
malleis compingant᷑. Insimilitudi¬
nẽ plasmȩ fabͥcata habent pulcͥte¬
dinem mecalloꝵ. et picturȩ arte de¬
corata sunt. s utilitatẽ non possidẽt.
quȩ p̃beat aliquos fructus artifiq.
Et non loquent᷑. nicħ̾ enim ise ui¬
tale habent. De quib scͥptũ ẽ. Os ha¬
bent et non loquent᷑. aures habẽt
et non audient. Portata tollentur.¬
et fortior ille qui portat. quam il¬
la quȩ portant᷑. immo in illo sensꝰ

Expanded text:
quae uenerantur gentes. lignum, quae uenerantur gentes. lignum, inquit, de saltu praecidit — materia ergo idolorum uilis et corruptibilis — opus manuum artificis — cum artifex mortalis sit, mortalia ergo et illa, quae fabricatur — ; argento et auro decorauit illud, ut fulgore utriusque materiae decipiat simplices. qui quidem error ad nos usque transiuit, ut religionem in diuitiis arbitremur. clauis et malleis conpegit, ut non dissoluatur sine u t non moueatur. quanta idolorum potentia, quae stare per se nequeunt, nisi clauis et malleis conpingantur? in simili. tudinem palmae fabricata habent pulchritudinem metallorum et picturae arte decorata sunt, sed utilitatem non possident, quae praebeant aliquos fructus artifici. et non loquentur — nihil enim in se uitale habent, de quibus scriptum est: os habent et non loquentur; aures habent et non audient -; portata tollentur. fortior ille, qui portat, quam illa, quae portantur; immo in illo sensus
Abbreviated transcription (Latin):
ducit ad mortem. illa enĩ carnis. ħ spc̃
est. Audite ũbũ dñi qd locutus est do¬
muiꝰ suꝑ uos domus isrł. H dicit do¬
minus. Iuxta uias gentium nolite¬
discere. et asignis cȩli nolite mnecue¬
re. quȩ timent gentes. quia leges po¬
puloꝵ uane sunt. Propͥȩ ad ũsus eoᷤ
loquitur. qui uenerant᷑ cȩlestia. etqͦ
insigna sunt posita annoꝵ. tem¬
poꝵ. mensium. et dierum. abhis
estimant regi humanũ genus. et
excausis cȩlestium cerrena modera¬
ri. Quodq ait. leges siue legittima
ppłoꝵ uanȩ sunt omẽm humanã
sapientiam fragilẽ ẽẽ de monstrat.
et nullam inse hab̾e utilitatem. Bz
lignũ de saltu p̃cidit. opus manuũ
artificis in ascia. argento et auro
decorauit illd. clauis et malleis ꝯ¬
pegit. ut non dissoluatur. siuie nos
moueat᷑. in similitudinẽ plasmȩ
fab̾cata sunt. et non loquentur. por¬
cata tolłet᷑. qr inced̾e ñ ualent. No¬
lite gͦ tͥm̃e ea. qi nec male possunt
nec bene. fac̃e. Descͥptio ydoloꝵ.

Expanded text:
illa enim carnis, haec spiritus est. Audite uerbum, quod locutus est dominus super uos, domus Israhel! haec dicit dominus: iuxta uias gentium nolitediscere et a signis caeli nolite metuere, quae timent gentes, quia leges populorum uanae sunt! Proprie aduersum eos loquitur, qui uenerantur caelestia et, quae in signa sunt posita annorum, temporum, mensuum et dierum, ab his aestimant regi humanum genus et ex causis caelestium terrena moderari. quodque ait: leges siue legitima populorum uana sunt. omnem humanam sapientiam futilem esse demonstrat et nullam in se habere utilitatem. Quia lignum de saltu praecidit opus manuum artificis in ascia; argento et auro decorauit illud, clauis et malleis conpegit, ut non dissoluatur siue non moueatur—. in similitudinem palmae fabricata sunt et non loquentur; portata tollentur, quia incedere non ualent. nolite ergo timere ea, quia nec male facere possunt nec bene. Descriptio idolorum,
Abbreviated transcription (Latin):
tos sapientes gentũ. et in uniu̾sis
regnis eoꝵ. nullus est simił tui. Pari¬
ter isipientes. et fatui ꝓbabuntur
de ophat. Opus arcificis et manus ae¬
rarii. Iacinct̾us et purpura indumĩ¬
tum eors. Opus argficũ uniũsa hȩc.¬

Expanded text:
s sapientes gentium, et in universis regnis eorum, nullus est similis tui. Pariter insipientes et fatui probabuntur.de Ophir, opus artificis, et manus aerarii: hyacinthus et purpura indumentum eorum: opus artificum sive sapie
Abbreviated transcription (Latin):
cũ quod tͥb litt̾is scribitur. delech.
b& th. res. uocales eium in medio nõ
habet. ꝓconsequenti a et legentis ar¬
bitͥo si legent᷑. dabar. sermonem sig¬
nificat. si deber. mortem. si daber. loqͤ
rere. ilłd̃ p̃t̾ito capitulo ut dicerent
disꝑde paruulos de foris. uuienes
de plateis inmorte: aquila uͦ et sim¬
machus transtulert. anaeson. loque¬

Expanded text:
cum, quod tribus litteris scribitur \'daleth, cum, quod tribus litteris scribitur \'daleth, beth, res\' — uocales enim in medio non habet —, pro consequentia et legentis arbitrio si legatur \'dabar\', \'sermonem\' signxere illud praeterito capitulo, ut dicerent, « disperde parvulos deforis, juvenes de plateis morte. » Aquila vero et Symmachus transtulerun
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotũ. atqr doctꝰorum et iuroꝵ
omĩũ: ut iłł cessautib adoctͥna. iste
audiant u̾bũ d̾ui. ⁊ assumant ser¬
monẽ oris eiꝰ. doceantq filias ac ꝓxi¬
mas suas planctũ. causasq lacͥma¬
rum. Quia ascendit inquit mors
ꝑ fenestras nr̃as. in gressa ẽ domoᷤᷤ
ad animȩ int̾itũ mors intͦeat pecra¬
toꝵ: tamen et debabilonioꝵ impe¬
tu intelligi potest qd̃ tanta sit forti¬
tudo et uelocitas p̃liandi. ut non
expectant reserare fores. s ꝑ fenesfs
et tect᷑a conscendt. ut domos uastẽt
ierłm. Pereant autem pariuili qͥ fo¬
iis sunt. et egrediũtur deierł̃m: et
uitienes adquos sebit iohannes. qui
non ingrediunt᷑ ꝑ aitam et angustã
uiam. quȩ ducit aduitam. s ambu¬
lant ꝑplateas. de quib seͥpcũ ẽ. Quã
lata et spaciosa. quȩ ducit ad mortẽ.
Loquere ħ dicit dns. Et cadet morci¬
cinũ hoĩs quasi ffcus suꝑ faciem re
gionis. et qiͣ fenũ post tergum men¬
tis. & ñ ẽ qui colligat. Uerbũ hebras¬

Expanded text:
sacerdotum atque doctorum et uirorum omnium, ut illis cessantibus a doctrina istae audiant uerbum domini et assumant sermones oris eius doceantque filias et proximas suas planctum causasque lacrimarum, quia ascendit, inquit. mors per fenestras nostras, ingressa est domos ad animae interitum mors introeat peccatorum, tamen et de Babyloniorum impetu intellegi potest. quod tanta sit fortitudo et uelocitas proeliandi, ut non exspectent reserare fore. sed per fenestras et tecta conscendant, ut domos uastent Hierusalem. pereunt autem paruuli, qui foris sunt et egrediuntur de Hierusalem, et iuuenes, ad quos scribit et Iohannes. qui non ingrediuntur per artam et angustam uiam, quae ducit ad uitam. sed ambulant per plateas, de quibus scriptum est: quam lata et spatiosa uia, quae ducit ad mortem! Loquere: haec dicit dominus: et cadet morticii — et quasi faenum post tergum metentis et non est, qui colligat. Uerbum Hebrai
Abbreviated transcription (Latin):
a faciȩ maliciȩ filiȩ ppłi mei: Quoci¬
ens cumq angustiis subiacemus. ma¬
la recipimꝰ. et ad̾o examinamͣ ꝑsecutio¬
nib ut quicqͥd innob̾ ad ult̾ine inate¬
uiȩ est. tͥbulationũ et iniseriaꝵ excoqͣt᷑¬

Expanded text:
a facie malitiae filiae populi mei. Quotia facie malitiae filiae populi mei. Quotiescumque angustiis subiacemus, mala recipimus a deo et examinamur persecutionibus, ut, quicquid in nobis adulterinae materiae est, tribulationum et
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ agent laborauerunt. sine iniq
egerunt. et ũ int̾ miserunt. ut conũ¬
t̾entur: habitacio tuia. in medio do¬
li siue indolo. siue usura suꝑ lifurã.
et dolus indolo renuerunt suie no¬
luert scue me diẽ dñs. Hoc loco ut̃¬
dũ ẽ. in tempore ꝑscutionis et angustiȩ.
quando aut rara aut nulla fides. quã¬
do nec fir̃ nec ꝓximo credendũ ẽ. et ini
duo intres. et tres in duo: quodq inferc
docuerunt linguam suam loqui m̃¬
daciũ. siuedidicit lingua eoꝵ loqui m̃¬
datiũ. ostendit consuetudinem m̃tien¬
di quodãmͦ innaturam ũti. studioseo
medio popłi mengentis. stue ut lxx
craustulerunt. usura suꝑusuram. et
dolus suꝑ dolũ et qd̾ cotidiȩ augeant
sceła: et uequaquam eos pͥoris fact̾
peniteat: s uoius p̃t̾ita cumulent. ⁊¬
ħ facientes. omĩa agant studio. ut ues
bo. et ꝓbabo cos. quid enĩ aliud faciã
a faciȩ filiȩ ppłi mei. siue quid faciam

Expanded text:
ique agerent, laborauerunt — siue inique ique agerent, laborauerunt — siue inique egerunt et non inter- miserunt, ut conuerterentur —. habitatio tua in medio doli; in dolo — siue usura super usuram et dolus in dolo: — rennuerunt — siue noluerunt — scire me, dicit dominus. Hoc loco utendum est in tempore persecutionis et angustiae, quando aut rara aut nulla fides. quando nec fratri nec proximo credendum est et inimduo in tres et tres in duo. quodque infert: docuerunt linguam suam loqui mendacium siue didicit lingua eorum loqui mendacium, ostendit consuetudinem mentiendi quodammodo in naturam uerti studioseque medio populi mentientis — siue, ut LXX transtulerunt: usura super usuram et dolus super dolum — et quod cotidie augeant scelera et nequaquam eos prioris facti paeniteat, sed nonis praeterita cumulent, haec facientes omni agant studio, ut nescbo - et probabo eos; quid enim aliud faciam a facie filiae populi mei? siue quia faciam
Abbreviated transcription (Latin):
mendacii. et non ueritatis confortati ft̃
interra qi demalo in malũ egress sunt
et me ñ cognouer̃t. dicit dñs De malo
inmału transeunt peccõres quando
ydolum inutant ydolo et de peccatis
ad peccã. transcendũt. uel certe de obsi¬
dionis malo transeunt. ad captiuita¬
tem ec de scĩs quidem dicit᷑. ibunt de
uͥtute inu̾tutẽ. de peccõrib uͦ. de ma¬
lo in ialũ. egressi sunt. Causa quȩ
omĩũ miseriaꝵ. qd̾ ñ cognouerint
dum̃. Ectusq sit p̃uaricantiũ. et ar¬
manqũ linguã suam instar extenti
artus inblasphenuã: confortati q
sunt int̾ra. ut m̃eant᷑ audire. t̾ra es ⁊
int̾ram ibis. Unusquisq se a ꝑxuno
suo. cꝰtodiat: et inomĩ fr̃e suo custo¬
diat ñ habeat fiduciam. qr omĩsfr̾
supplantacione supplantabit. et õs
amicꝰ fraudulent̃ uicedet. et uir
fiem̃ suũ deridebit. et ueritatem ñ
loquentur. Didicit enĩ lingua eoꝵ
loqui mendaciũ. siue doouer̃t enͥm
linguã suam loqui mñdaqũ: ut in¬

Expanded text:
non ueritatis; confortati sunt in terra, quia de malo in malum egressi sunt et me non cognouerunt, dicit dominus. De malo in malum transeunt peccatores, quando idolum mutant idolo et de peccatis ad peccata transcendunt uel certe de obsidionis malo transeunt ad captiuitatem. et de sanctis quidem dicitur: ibunt de uirtute in uirtutem, de peccatoribus uero: de malo in maluomnium miseriarum, quod non cognoverunt Dominum, coetusque sit praevaricantium et armantium linguam suam instar extenti arcus in blasphemiam: confortatique sunt in terra, ut mereantur audire: « Terra es et in terram ibis . » « Unusquisque se a proximo suo custodiat, et in omni fratre suo non habeat fiduciam, quia omnis frater supplantatione supplantabit, et omnis amicus fraudulenter incedet, et vir fratrem suum deridebit, et veritatem non loquentur. Didicit enim lingua eorum loqui mendacium  sive docuerunt enim linguam suam loqui mendacium —. ut in
Abbreviated transcription (Latin):
Cum ascend̾it mors ꝑfenestras nr̃as. ⁊
ingressa fu̾it domos ierusalẽ. et par¬
stipula quȩ post t̾gũ metentiũ di¬
mittit᷑. et inugilis non colligatur. ꝑ qͦ
oftende uult. tantam inienłm. et cͥca
uibem cladem futuram ait nulls
sit qui sepeliat corruentes. ħ dieit dns
Non głietur sapiens insapientia fua.

Expanded text:
nestras nostras, et ingressa fuerit domos Jerusalem, et parstipula, quae post tergum metentium dimittitur, et ut inutilis non colligitur. Per quae ostendere vult, tantam in Jerusalem et circa urbem caedem futuram, ut nullus sit qui sepeliat corruentes. Haec dicit Dominus: Non glorietur sapiens in sapientia sua,
Abbreviated transcription (Latin):
cias. ħ aũ gentilitatis eridr omĩs ꝓ¬
uincias occuparit. ut ad capita fon¬
dum lucos q amȩnissimos uiegmaᷤ
immolarent. et omĩs prauȩ suꝑstiez¬
onis religio seruaret᷑: cofeth lingua
hebrea int̾pretat᷑ latitudo. scͥptũq
fercur inlibro iosuȩ filii nun de hoc
duntq hebrei exhoc loco apellatam
geheunam. qd̃ scilicet omĩs ppłs iu¬
deoꝵ ibi perieuit offendens deuim.
inquo loco et iam filios suos inig¬
ne ydoł consecrarint. siue holocauͤ¬
cũ optulerint. quȩ non p̃ceꝑit eis.
nec ulla legis uisserit sanchone:¬
qd̾ si iepche obtulit filiam suam uir¬
ginem deo non sacͥficium placet s
aĩus offerentis: neq enim sicanis
aut asinus aut inmundum quodli¬
bec animal pͥmũ occurrisset patrii
acede hostium reu̾centi: do illd̃ of¬
ferre debuerat. Id̾o eccedies uenient
dicit d̾ns. et non dicet᷑ amplius to¬
fech. et ualł filii ennon. s ualł uit̾

Expanded text:
cias. hic autem gentilitatis error omnes procias. hic autem gentilitatis error omnes prouincias occupauit, ut ad capita fontium lucosque amoenissimos uictimas immolarent et omnis prauae superstitionis religio seruaretur. \'Tofeth\' lingua Hebraea interpretatur \'latitudo\' scriptumque fertur in libro Iosue, filii Nun, de hoc aduntque Hebraei ex hoc loco appellatam \'gehennam\', quod scilicet omnis populus Iudaeorum ibi perierit offendens deum, in quo loco etiam filios suos in igne idolis consecrarint siue holocaustum optulerint, quae non praeceperit eis nec ulla legis iusserit sanctionequodsi Iepthae optulit filiam suam uirginem deo, non sacrificium placet, sed animus offerentis; neque enim, si canis aut asinus aut inmundum quodlibet animal primum occurrisset patri a caede hostium reuertenti, deo illud offerre debuerat. Ideo ecce dies uenient, dicit dominus, et non dicetur amplius Tofeth