comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
retuꝑabit᷑ uita in ãdam ꝑdita. No uͦ
tũ mou̾etur pontifex mnoueret᷑ ⁊ lami¬
na scã sursum ligabat᷑ uitta iatincti¬
na ꝙ spicua. celaute uncinũ ⁊ anulũ.
q̃ cͥcundata capiti ⁊̃ ligata ĩ occipite
dependentes sũmitates suꝑ humerũ

Expanded text:
rabitur vita in Adam perdita. Ne vero cum moveretur pontifex, moveretur, et lamina sancta, sursum ligabatur vitta hyacinthina perspicua, celante uncinum et annulum, quae circumducta capiti, et ligata in occipite, dependentes summitates super humerum
Abbreviated transcription (Latin):
totidem nastuli .q. mala punica. ex ia¬
cincto et ppura. et coco bis tincto. ita ut
int̾scalari modo poĩta ut audiret᷑ sonus
loscpbus accaigi pontificem cingło pͥdid̃
quo alii sacerdotes suꝑ lineam tunicam
suꝑ om̃ĩa ĩdumenta ad intimũ cingetur. fũ¬
indum̃to. ¶Scd̾a uestis erat epoth siłis
lorib. Auroq contextum sino manicis
ad modũ colobii derendens usq ad renes
adeo ut suꝑtingi poiset suꝑiorẽ ꝑtem tu¬
nice Iatinctiue tegens. ĩferiorem relin¬
in qua logion Isserebat᷑. In cuiꝰ ꝑte suꝑ¬
iori suꝑ uttũq humerũ infibulati erant
auro duo lapides. onschiui. sardonices scd̾¬

Expanded text:
totidem nastusi, quasi mala punica, ex hyatotidem nastusi, quasi mala punica, ex hyacintho, et purpura, et cocco bis tincto, ita ut quasi inter scalari modo posita, ut audiretur sonus, le accingi pontificem cingulo praedicto, quo alii sacerdotes super lineam tunicam; super omnia indumenta ad ultimum cingeretur. Fuindumento. Secunda vestis erat ephod, similis loribus, auroque contextum, sine manicis, ad modum collobii, descendens usque ad renes, adeo ut supercingi posset, superiorem partem tunicae hyacinthinae tegens, inferiorem relinin qua logion inserebatur, in cujus parte superiori, super utrumque humerum, infibulati erant auro duo lapides onychini, sardonices, s
Abbreviated transcription (Latin):
Ad decorem dum facerdos nichil oꝑabatur.
simplicẽ thiaram gestabat ĩ capite. et a ci
calamaci. ins cassidis modice. medietatem
capitis excecens. dicebat᷑ q maneplei hñs
uittas que in uelamen ĩuotute sepius nec¬
tebant᷑. ne facile labe̾tur. hñs desuꝑ aliud
uelamen bissinum. usq ad infetiora bar¬
be descendens. celans pmei ligaturas. et
totam capitis suꝑficiem. aptatũ q ꝑfecte
ne laborante rueret sac̃dote. Suꝑ bec¬
.iiiiͬ. ꝓpͥis uestib induebat᷑ arabarcbus.
qͣꝵ prima tunica erat iaciuctina. pod̾is
isi ypoditis dcã .i. talaris. qmͣ bebreus me¬
tbir dicit. erat q duab uicisionib fcã
cõfuta suꝑ buitieros. et ꝑ latera ĩ mod̾
dalmatie. fcã manicas eiusdem coloris
hũs assutas capitrum hñs ñ extͣrsu̾so suꝑ
scapuias. S in longũ sectõnem hẽbat a
pectore usq ad medias scapulas. cui aꝑte
ne añ et retro tupit̾ appareret assuta erat.
uitta. que suꝑ scapulas hinc in de nastulis

Expanded text:
ad decorem, dum sacerdos nihil operabatur simplicem tiaram gestabat in capite, a cidaricalamati, vel cassidis modicae, medietatem verticis excedens, dicebaturque manephei, habens vittas, quae involutae saepius nectebantur, ne facile laberetur, habens desuper aliud velamen byssinum, usque ad inferiora barbae descendens celans pillei ligaturas, et totam capitis superficiem, aptatumque perfecte, ne laborante sacerdote rueiis quatuor vestibus induebatur arabarchus, quarum prima tunica erat hyacinthina, Poderis, vel impoditis dicta est talaris, quam Hebraeus michir, dicit . Eratque de duabus incisionibus facta consuta, super humeros, et per lateras in modum dalmaticae facta, manicas ejusdem coloris habens assutas, capitium habens non ex transverso super scapulas, sed in longum sectionem habebat a pectore usque ad medias scapulas, cui aperturae, ne ante et retro turpiter appareret, assuta erat vitta, quae super scapulas hinc inde nastulis
Abbreviated transcription (Latin):
oitens. ¶ Podens ẽ sacerdotalis lintea coꝵ¬
pori astͥcͥta. et usq ad pedes descendens
Uñ ⁊ nũcupapata qmͣ uiigo camisiã
uocant.Abanen cingutũ sac̾dotale
rotundũ polimita arte ex docco pͦpura
iatincto contextum. ita ut flores atq
um. ẽ ex bisso rotundũ .ꝙ. spera media
caput tegens sacerdotale. et dccipite
uitta constrictũ. hoc greci ⁊ nr̃i citharã
uł galerum uocant. Alachil qd̃ est
int̾mieta ac dependencia punica mala.
tum. Erat enĩ pallium suꝑ humerale
iñ utroq humero lapides duos smar¬
tagdinos anro condusos in quib sc
scuipta erant nõia patͥarchaꝵ. Ion
gion qd̃ latine nũpretat᷑ rõnale pan¬
nus duplex auro. et .iiiͬ context᷑ colo¬
rib hñs magnitudinẽ palme ꝑ qͣdeũ
cis anmectebat᷑ ¶ petalum aurea la¬
mina in ftonte pontificis. q̃ nom̃dei
tetͣgramaton hebraicis lit̾is hẽbat scͥp¬
tum. Badin sine feminalia .i. bracce
linee. usq ad genua ꝑtingentes. qnsb¬

Expanded text:
dotalis linea, corpori adstricta et usque ad pedes descendens; unde et nuncupata; quam vulgo camisiam vocant. Abanet cingulum sacerdotale rotundum, polymita arte ex cocco, purpura, iacinthoque contextum, ita ut flores atque um est ex bysso rotundum quasi sphaera media, caput tegens sacerdotale et in occipitio vitta constrictum. Hoc Graeci et nostri tiaram vel galerum vocant. Mahil, quod est tintermixta ac dependentia punica mala. mentum; erat enim pallium superhumerale in utroque humero lapides duos smaragdinos, auro conclusos, in quibus sculpta erant nomina patriarcharum. 6. Logion, quod Latine dicitur rationale, pannus duplex, auro, et quatuor textus coloribus, habens magnitudinem palmi per quadrum, cis annectebatur. 7. Petalum, aurea lamina in fronte pontificis, quae nomen Dei Tetragrammaton Hebraicis litteris habebat scriptum. 8. Badim, sive feminalia, id est, bracae lineae usque ad genua pertingentes, quibu
Abbreviated transcription (Latin):
.iiii. sic reticłato. ut . q. pellis uipeira
qmͣ estute exiuit id̾et᷑ contexto flori¬
b coctincis. ppureis. ⁊ Iacictinis. Sta¬
men uͦ tr̃ bissinũ erat. sumẽs q ĩitium
citgendi a pectore cͥcum ductus laterib
It̾m añ uibititũ redibat. ibiq modite
Etin gebat. et uses ad tib ias depẽdebut.¬

Expanded text:
ato, ut quasi pellis viperea, quam in aestate exuit, videretur, contexta floribus coccineis, purpureis, et hyacinthinis, stamen vero tamen byssinum erat, sumens initium cingendi a pectore, circumductis lateribus, iterum ante umbilicum redibat, ibique modice stringebatur, et usque ad tibias dependebat
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ grete brace. latine feminana potest¬
Ongredicntib q ꝑ ipm̃ pedil ascende¬
bat usq ad lumbos. ibi q fortit stͥlige¬
batur. et uiq ad genua tm̃ descende¬
bat. Noster tũ pontifex qr iugẽ ht̃ cõ¬
tiuenciam. tm̃ sandaliis pedes cegit.
Ac si dicat᷑ ei qui lotus est ñ indiget.
nͥ ut pedes laouet ¶Scd̾o bissina siñ¬
done onplici uestiebat᷑ qd̾ cethomene
.i. lineum dicebat᷑. qm nos lineam
stctam siue camisiã. siue subutulam
dicimꝰ. qmͣ moyses abanes appłłauit.
 post ab abilonis discentes hebeei
emissancã dix̾unt. est aũt descendens
usq ad talos. et decenter corpori co¬

Expanded text:
 potestingredientibusque per ipsum pedibus ascendebat usque ad lumbos; ibique fortiter stringebatur, et usque ad genua tantum descendebat. Noster tamen pontifex, quia jugem habet continentiam, tantum sandalis pedes tegit , ac si dicatur ei: « Qui lotus est, non indiget nisi ut pedes lavet. » Secundo byssina sindone duplici vestiebatur, quod ceetomone, id est lineum dicebatur, quam nos lineam strictam, sive camisiam, vel subuculam dicimus, quam Moyses abanech appellavit, sed post a Babyloniis discentes Hebraei, emissan eam dixerunt. Est autem descendens usque ad talos, et decenter corpori co
Abbreviated transcription (Latin):
tam sacerdotib minouilx quos cananeos
uocabant qmͣ pͥncipi sacerdotũ quem
a rabarchũ applłabant comunes. ⁊ alie
.iiͦi. post illas. quib solus arabarchus.
.i. pͥnceps sacerdotã utebat᷑. quib scd̾m̾¬
hũc ordinẽ induelut᷑. Purificatis pͥus
manib ec pedib aqua. sacerdos indue

Expanded text:
tam sacerdotibus minoribus quos chaneos vocabant, quam principi sacerdotum, quem arabarchum appellabant, communes; et aliae quatuor post illas, quibus solus arabarchus, id est princeps sacerdotum, utebatur, quibus secundum ordinem hunc induebatur: Purificatis prius manibus et ped
Abbreviated transcription (Latin):
ibi pͥus es signatũ recondebat᷑. hoc eĩ
olim ĩ usu erat. auro argento q ñdũ
signato. ex quoꝵ metaius ꝙͣnis p᷑ea
fc̃ã fuiss pecunia. nom̃ tam̃ erarii ꝑ¬
mansit ab eo metallo uñ pecunia mi

Expanded text:
ia prius es signatum recondebatur ibi, hoc enim olim in usu erat, auro argentoque nondum signato; ex quorum metallis quamvis postea facta fuisset pecunia, nomen tamen erarii permansit, ab eo metallo unde pecunia i
Abbreviated transcription (Latin):
loris contextum. Oad̃ aũt legit᷑ samuelẽ
epothar dicebat᷑. et erat lineum istud
mira puicͥtudine ĩ macitiatum ¶ Terti¬
um erat ornamentũ qd̾ hebreus esim
grecus logion. latinus rõnale dicit.qua¬
drangitũ duplex. ne ponde gẽmaꝵ rũ¬
humerał implere sufficiens. Ex p̾dcĩs
stemate quo ⁊ suꝑbumerale. Erant q
ĩ eo .xii. lapides auro firmit̾ indusi. ꝑ
.iiii. ordines t̾m in sugłis. In pͥmo ordi¬
ne sardiꝰ. topariꝰ. Smaragdꝰ. In scdo car¬
buncutus. sapbirus. Iaspis. In fcio ligu¬
rius. achates ametistus. In qrͣto cͥsolitꝰ.
onichinus. berillus. In quib scicipta erãt
noiã silioꝵ ifrł. uixͣ ordinem natiuitatis
sue. singła in singłis. ut gestaret sacer
ut .s. ppłs uidens nõĩa patrum suoꝵ
sageret ne a nirtute pͥoꝵ parum
begeneraret. Sacerdos uͦ uitam ⁊ fidẽ.
patriarthaꝵ meminiss imitari. memi

Expanded text:
s contextum. Quod legitur Samuelem , ephotar dicebatur, et erat lineum; illud vero mira pulchritudine vermiculatum. Tertium erat ornamentum quod Hebraeus essin, Graecus logion, Latinus rationale dicit, quadrangulum, et duplex, ne pondere gemmarum rumhumeralis implere sufficiens, ex praedictis schemate, quo superhumerale. Erantque in eo duodecim lapides, auro firmiter inclusi, per quatuor ordines trini in singulis. In primo ordine sardius, topasius, smaragdus. In secundo carbunculus, sapphirus, jaspis. In tertio ligurius, achates, amethystus. In quarto chrysolithus, onychinus, et berylus. In quibus erantna filiorum Israel, juxta ordinem nativitatis suae, singula in singulis, ut gestaret sacerdt populus videns nomina patrum suorum, satageret ne a virtute priorum degeneraret; sacerdos vero vitam et fidem patriarcharum meminisset imitari; memi
Abbreviated transcription (Latin):
medio rõnalis fuisse lapidem quadꝵ
magnitudine duoꝵ digitoꝵ. ĩ quo
scd̾m coloris mutatõnẽ ꝑpendebant
utrũ deum placatũ hẽrcar an offen¬
sũ. Iosephꝰ dicit sardonicẽ qui ĩ dextꝰ
humero ferebat᷑ cũ satͥficrũ pontificiᷤᷤ
deo placebat. canto splendore micare.
qd̃ ⁊̃ ꝓcul poĩtis radi᷑ es appareret.
Egressuris uͦ ad pͥliũ si dens cũ illis
eẽt. tantus fulgor in lapidib rdnas
apparebat. ut om̃ĩ fieret młtitudim
manifestũ eoꝵ auxeslio deum adcẽ.
et ob hoc rd̃nale iuditũ nũcupari.
sardonicis ⁊ rõnans cessasse annis
ducentis ante qmͣ ip̃e scͥpsiss hoc. cũ
inserte crant duo cathene auito dͥ
ĩuicem coħentes .i. obligate ad mod̾¬

Expanded text:
medio rationalis fuisse lapidem quadrum, magnitudine duorum digito um, in quo secundum coloris mutationem perpendebant utrum Deum placatum haberent, an offensum. Josephus dicit sardonicem, qui in dextro humero gerebatur, cum sacrificium pontificis Deo placebat, tanto splendore micare, quod etiam procul positis radius ejus appareret; egressuris vero ad praelium, si Deus cum eis esset, tantus fulgor in lapidibus rationalis apparebat, ut omni fieret multitudini manifestum, in eodem auxilio Deum adesse, et ob id rationale judicii nuncupari. sardonicis rationalis, cessasse annis ducentis, antequam ipse scripsisset haec, cum insertae erant duae catenae aureae sibi invicem cohaerentes, id est obliquatae ad mod
Abbreviated transcription (Latin):
mare. lectus. asellus. et hostis.¬
ternutatõ ẽ cũ inflacõ apectore in¬
cipit. ⁊̃ surgit. q̃ cũ aꝑtos ad emanã¬
dũ poros ñ ĩuenit cerebrũ tangit.et
ꝯgesta ꝑ nares exiens. totũ capit ꝓti¬

Expanded text:
mare, lectus, asellus et hostisternutatio quippe inflato a pectore exsurgit, quae cum apertos ad emanandum poros non invenit, cerebram tangit, et congesta per nares exiens, totum caput proti
Abbreviated transcription (Latin):
mixta enĩ ⁊ adult̃ata int̾ se ꝑ ignẽ
metalla dissociat. ⁊ ab anro ⁊ argẽ¬
to es. plumbñ q discernit. alia qͦ
metalla ab igne defendit. et cũ sit
nat᷑a eris.fertiq dirissima. si abiq
stãno fu̾it uritur. ⁊̃ cremat᷑. stãnũ illi¬
tũ creis nasis saporẽ facit gratiorem
⁊ ꝯpescit intꝰ cruginis. specina ⁊̃ ex eo
tẽꝑant᷑. Cerussa qͣ ex eo sic̃ ex plũbo

Expanded text:
Mista enim et adulterata inter se per ignem metalla dissociat, et ab auro et argento aes plumbumque secernit. Alia quoque metalla ab igne defendit, et cum sit natura aeris ferrique durissima, si absque stanno fuerit, uritur et crematur. Stannum illitum aereis vasis saporem facit gratiorem, et compescit virus aeruginis. Specula etiam ex eo temperantur. Cerussa quoque ex eo, sicut ex plumbo,
Abbreviated transcription (Latin):
.q. alba ram .i. patet excelsus. et
addita est . a. littera. et dictus est
abraham .q. albaham qd̾ sonat
pater minitaꝵ. et subaudit᷑ gen¬
cium. hebrei tñ dicunt ꝙ de no¬
mine suo tetragͥmaton .e. Ittam
addidit deus abrahe. que tñso¬
nat. A.Idionia enĩ eoꝵ ẽ sctibere
.a. ⁊ sonare.e. ⁊ ecomĩso Rͥ. autẽ
suꝑaddita ⁊ causa euphonie.

Expanded text:
 Abbaram, id est excelsus Pater, et addita ea littera, a, dictus est Abraam, quasi Abbaraam, quod sonat, pater multarum, subauditur gentium. Hebraei tamen dicunt, quod de nomine suo tetragrammaton, e litteram addidit Deus Abrahae, quae tamen sonat a, idioma enim eorum est scribere, a, et sonare, e, et e converso: r autem supradicta est causa euphoniae.
Abbreviated transcription (Latin):
erat gentib in signũ et robur fe¬
qui uiolau̾it hoc fedus. hebroi uͦ
aqmͣ fundentes attrociorom pe¬
nã ĩ uio latorem indicabant. Alii
ciũ liquores ñ effundunt de uase
qͥn alicͥ uestigũ sui ĩ uase telinqnͣt
fundit᷑. qd̃ fatiebant hebrei ĩ fede̾

Expanded text:
erat gentibus, in signum et robur foequi violaverit hoc foedus. Hebraei vero aquam fundentes, atrociorem poenam in violatorem indicabant. Alii enim liquores non effunduntur de vase, quin aliquod vestigium sui in eo relinquant. funditur. Quod faciebant Hebraei in foedere
Abbreviated transcription (Latin):
est dubia. fantasma ⁊ fantasia qñ sic. qñz
is. It̃ fantasia ẽ de cognitis spẽs animo
sigurata. S fautasma ẽ de ĩcognitis et
ad fantasma qd̃ in se continet fantasiã.
uñ et cellula. que est in ant̾iore capnis
ĩ qͣ est uis intlłigendi dicit fantastica
qr ĩ ea homo fantastice. ⁊ unaginatorie

Expanded text:
est dubia, fantasma vel fantasia quandoque; item fantasia est de cognitis species animo figurata, sed fantasma de incognitis et ad fantasma vel quod in se continet fantasiam, unde et cellula que est in anteriori parte capitis in qua est vis intelligendi dicitur fantastica, quia ea homo fantastice et imaginatorie
Abbreviated transcription (Latin):
est. siue ꝑcut̾e. ficimina aũt collisa lu¬
mina fatiunt. Nam oĩum rerũ coslisio ig¬
nem creat. ut in lapidibus cernimꝰ. ui at¬
nubib ignis. Uñ ⁊ pͥus mibila sũt. de¬
inde ignes. Ex uento aut̃ et igne fustmni

Expanded text:
est atque percutere, fulmina autem collisa nubila faciunt. Nam omnium rerum collisio ignem creat, ut in lapidibus cernimus, vel atnubibus ignis, unde et prius nubila sunt, deinde ignes; ex vento autem et igne fulmi
Abbreviated transcription (Latin):
furias feminas. tͥnitas serpentib pp̃
tres effcũs. qui ĩ aĩas hominũ mit̾as
ꝑturbacõnes signunt. Ita uindc̃ãm
cupit. Cupiditas desid̾at opes libido
appetit uoluptates. et a fura dicit᷑
tur. et nũqmͣ ab eo furor recedit. fu¬
riatus ẽ qui furit ex causa furibñdꝰ¬

Expanded text:
furias crinitas serpentibus, propter tres effectus qui in animis hominum multas perturbationes gignunt: ira, que vindictam cupit; cupiditas, que desiderat opes; libido, que appetit voluptates. Que ideo tur, et ab eo furor nunquam recedit, furiatus qui furit ex causa
Abbreviated transcription (Latin):
a fõneo .es. quia fonet ignẽ. Ignis cĩ
et ip̃a flama. et ꝙͥ ꝙͥ ignem fouet. facꝰ
uocat᷑ siue sit ara siue aliud in quo
ignis fouet᷑. Sic et locus in quo ignis.
et hic fotidus diminutiuũ. uñ focu¬

Expanded text:
ocus, quia fovet ignem: ignis enim est ipsa flamma, et, quicquid ignem fovet, focus vocatur, sive sit ara sive aliud in quo ignis fovetur, sicut locus in quo ignis e hic foculus diminutivum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ modũ palme hoĩs. ẽ enĩ arbor
ĩsigne uictorie. ꝓcero q ⁊̃ docoro
uiiguito. diufuis q uestita fron¬
uib. ⁊ folia sua sine usla successi¬
one oseruans. hnͣc greci fenicem.
ont̃ eo ꝙ diu durat. ex noĩe silius
auis arabie. q̃ mltis annis uiue
ꝑ bibet᷑. Que dũ ĩ mltis locis
nascat᷑. ñ in om̃ib fructus ꝑ ficit
matͣitatem. freqũt᷑ eiũ ĩ egypto

Expanded text:
in modum palmae hominis. Est enim arbor insigne victoriae, proceroque ac decoro virgulto, diuturnisque vestita frondibus, et folia sua sine ulla successione conservans. Hanc Graeci Phoenicem dicunt, quod diu durat, ex nomine avis illius Arabicae, quae multis annis vivere perhibetur. Quae dum in multis locis nascatur, non in omnibus fructus perficit maturitatem: frequenter autem in Aegypto
Abbreviated transcription (Latin):
pampinꝰ ẽ foliũ uitis. tuiꝰ subsidio
uitis. a firgore ⁊ ardore deffendit᷑
arq adu̾sus oẽm ĩiurĩam munit᷑ qͣ
ideo alicubi int̾cisus ẽ. ut ⁊ solem
ad mat᷑itatẽ fructus admittat. et
umbram fatiat ⁊ dcũs pampinꝰ qd̃

Expanded text:
Pampinus est folia cuius subsidio vitis a frigore vel ardore defenditur atque adversus omnem iniuriam munitur. Qui ideo alicubi intercisus est, ut et solem ad maturitatem fructus admittat et umbram faciat. Et dictus pampinus quod
Abbreviated transcription (Latin):
unr᷑ pagani. a pagis atheuiensium
uͥ exorti sũt ibi enũ in locis agrestĩ¬
biis. ⁊ pagis. gentũes. lucos. ⁊ ido¬
la statuetunt. et a tali ĩicio pagani¬
uocabulum sortiti sunt.

Expanded text:
 Pagani ex pagis Atheniensium dicti ubi exorti sunt. Ibi enim in locis agrestibus 375 et pagis gentiles lucos idolaque statuerunt, et a tali initio vocabulum pagani sortiti sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ingua caldeor uocant᷑ cͥura homim̃.
dicunt᷑ sarabalia .q. tibrales ⁊ crurales.
mutata. Saraballa eiꝰ dix̾unt ibi aqͥla
et teodocio. ñ ut corrupte qͥdam leg¬
unt. ibi sarabara. Et sũt sarabare flu¬
xa ⁊ sinuosa uestim̃ta. nł capitũ teg¬
mina. qͣlia uidem᷑ iñ capite mageꝵ

Expanded text:
lingua Caldeorum vocantur crura hominum dicuntur saraballa, quasi tibiales et crurales; mmutata ’. Saraballa enim ibi dixerunt Aquila et Theodotion:  ibi, sarabara, et sunt sarabare fluxa et sinuosa vestimenta vel capitum tegmina qualia videmus in capite magorum
Abbreviated transcription (Latin):
officium officina medicꝰ. meditina.
rex regis regina. leo leena doctx. doc¬
culma. cantus. cantilena. far farina.
lucco lucernã. lateo lat̾na. Nam mu¬
tina. sagana pagina ñ uident᷑ ẽẽ de¬
riuata. Sagana eñĩ ⁊ saga idem signͣt¬

Expanded text:
officium, officina; medicus, medicina; rex regis, regina; leo leaena; doctrix, docculina; cantus, cantilena; far, farina; lux Lucīna, lateo latērna. nam Mutĭna, sagăna, pagĭna non uidentur esse deriuatiua sagana enim et saga idem sign
Abbreviated transcription (Latin):
fitiis sacris. Satra sunt loca diuiis cril¬
tibs instituta. ut pote ea in qub altaria litantib¬
ĩlitrantib de more pontificsb ꝯsetrant᷑
Sancta inxͣ uet̾es ext̃iora templi sũt Sc̃a
aut sc̃oꝵ Iocus templi secrecior ad quẽ
nlłi erat accessus nisi tm̃ sacerdoti. dc̃a¬
aut̃ scã sc̃oꝵ quia ext̾iori oratislo san¬

Expanded text:
ive malum . Sacra sunt loca divinis cultibus constituta, ut pote ea, in quibus altaria litantibus de more a pontificibus consecrantur. Sancta juxta veteres exteriora templi sunt; sancta autem sanctorum locus templi secretior, ad quem ulli erat accessus, nisi tantum sacerdotibus. Dictasancta sanctorum, quia exteriori oraculo san
Abbreviated transcription (Latin):
uideamꝰ corpora nauticoꝵ Qumeciã
petudes armenta ⁊ iumenta sale ma¬
xime ꝓuocant᷑ ad pastũ. ml̾tũ largi¬
ores lacte. ml̾to q graciores casci do¬
te Corpora eciam s al astͥngit. Siccat
et alligat. defuncta eriam a putres¬
tendr labe uindicat ut obdurent.

Expanded text:
videmus corpora nauticorum. Quin etiam pecudes, armenta et jumenta sale maxime provocantur ad pastum, multo largiores lacte, multoque gratiores casei dote. Corpora etiam 249 sal astringit, siccat et alligat. Defuncta etiam a putrescendi labe vindicat, ut durent.
Abbreviated transcription (Latin):
erat. Saga cilicina. que ⁊ uela. caprila¬
erãt depilis capraꝵ quos capillos qñ
sũt. que ꝓ asꝑitate saga dicebant᷑.
ũ ⁊ qͦsdam pĩnos aspos sagias dictmꝰ.
re palliũ a gallis ĩuentum. qr q̃drum
erat. Sagum dem̃ est. Qd̾ tam̃ qr ex asꝑo
siebat panno cõtra aeris intẽꝑiem etiã
potuit dici sagum.

Expanded text:
erant saga cilicina, quae et vela, velpilis caprarum, quos capillos quandsunt, quae pro asperitate saga dicebantur. Unde, et quosdam pannos asperos sagias dicimus.re pallium a Gallis inventum, quia quadrum erat sagum dictum est. Quod tamen ex aspero fiebat panno contra aeris intemperiem, et potuit dici sagum.
Abbreviated transcription (Latin):
gradu. uñ ait sic. a meditis rute. nis cau¬
pe bibatut. Expellit ꝑtum potu. uen̾emq
coħercet. Tussim si bibif cõpescit. men¬
strua purgat. Si coqͥs hnͣt ĩ aꝙͣ cui uinũ
iunx̾is acre: Cõpescit talis decoctio tor¬
misi uentris. Pulmones ũiuat ⁊ pectꝰ.
morboq medet᷑ Costaꝵ quẽ pluresim
recens celos caligine curat. Marib ex¬

Expanded text:
is gradupe bibatur, expellit partum potu veneremque coercet, tussim si bibitur compescit, menstrua purgat. Si coquis hanc in aqua, cui vinum junxeris acre, compescit talis decoctio tormina ventris, pulmones juvat et pectus, morboque medetur costarum, quem pleuresim recens oculos caligine curat, e
Abbreviated transcription (Latin):
enscũq uentus consurgit. et t̾ram
in cͥcuitu mitiit. Sic ⁊ in uertite
hoĩs arterie. et uene. uentositatẽ
ex resoluta humectacõne gignũt
et ĩ oculis girum faciunt uñ et
uertigo nũcupata est. ⁊ m̃de dicit᷑¬
qui uertiginem capitis patitur.
pitur ꝙ uertigine. qd antiqui di¬
cebant uortex ⁊ uortigo.

Expanded text:
escumque ventus consurgit et terram in circuitu mittit. Sic et in vertice hominis arterie et vene ventositatem ex resoluta humectatione gignunt et in oculis gyrum faciunt; unde et vertigo nuncupata est. Isaac Iqui vertiginem capitis patitur; pitur pro vertigine, et quod antiqui dicebant vortex et vortigo.
Abbreviated transcription (Latin):
sine copula conciꝑe ⁊ gn̾are. natos q
coꝵ pene. usq ad centum annos ꝓte¬
dere. uiiltures aũt sic̃ ⁊ aquile ecĩam
ultra maria cadanera sentiunt: alcius
quippe uolantes. mlt̾a que ex montiũ
obscinitate celant᷑. ex alto illi ꝯspciunt.

Expanded text:
sine copula concipere et generare; natosque earum paene usque ad centum annos procedere. Vultures autem, sicut et aquilae, etiam ultra maria cadavera sentiunt; altius quippe volantes multa, quae montium obscuritate celantur, ex alto illae conspiciunt.
Abbreviated transcription (Latin):
utpeĩ dc̃a q. uolupes est em̃. uolubi¬
lis pedib. ⁊ nuĩqm̃ rectis itinerib
ꝯ cortuosis anfractib currit. fraudu¬
lentum animal. insidiis decipiens. Nã
dñ ñ huẽnt estam fingit mortẽ
Sic q .q. descendentes. ad cãduier a¬

Expanded text:
ulpes dicta, quasi volupes. Est enim volubilis pedibus, et numquam rectis itineribus, sed tortuosis anfractibus currit, fraudulentum animal insidiisque decipiens. Nam dum non habuerit escam, fingit mortem, sicque descendentes quasi ad cadaver a
Abbreviated transcription (Latin):
hñt in quo contipiunt ad smmłitudinẽ
cauliculi tñ antores uterũ ꝓ utͥusis
ꝑte in duas sẽ diuit ꝑtes. qd̾ ĩ dĩni̾¬
sum diffuse. Ac reflexe cͥcũplieant᷑. ĩn
modũ cornu axietis. istͥ dicitur ut̃us¬

Expanded text:
habent, in quo concipiunt ad similitudinem cauliculi; tamen auctores pro utriusque ue in duas se dividat partes, quae in diversum diffusae ac reflexae circumplicantur in modum cornu arietini,
Abbreviated transcription (Latin):
Dasiliscus grece latine int̃pr᷑ regulus.
Sto qd rex serpentũ sit. adoo ut eunti
ustentes fugiant quia olfatu suo cos
necat Qam ⁊ hoĩem us si aspiciat int̾i¬
mit. si quidẽ ⁊ eius aspectũ mla̾ auis uo¬
lans illesa transit. E qmuis ꝓtul sit eiꝰ
ore cõbusta deuorat᷑ a mustelis. tñ uin¬
dit. Nicha em̃ ꝑens isle rerũ sine reme¬
dio constauit s̾ aũt longitudine semi

Expanded text:
asiliscus Graece, Latine interpretatur regulus eo, quod rex serpentium sit, adeo ut eum videntes fugiant: quia olfactu suo eos necat. Nam et hominem si vel aspiciat, interimit. Siquidem et ejus aspectum nulla avis volans illaesa transit: sed quam procul sit ejus ore combusta devoratdit. Nihil enim ille parens rerum sine remed
Abbreviated transcription (Latin):
as dñt.sic. balsami arbor ĩ uidea
intͣ terminos tiñ uiginti iugerum
erat. postea qmͣ eadem regione ro¬
mani potiti sũt. eciam latislitis
conib ꝓpagata ẽ. sinpe siłis uitis
folus smins rute. Q albioribus
semꝑ q manentib. arboraũ : Ual¬
samum. lignũ cuis eiloballamũ
d̃ fructus sine sem. Carpobalsamũ.¬
cortex ligni ꝑ cauernas exmui
odorũ gutas distulat. Canerna eĩ
greco sermone opo dictt᷑. cuiꝰ gu¬
tam aduitant ãmixto cipͥno olco.
uł melle. Si sinterus liquor ꝓ batur
a metie. si cum lacte coagul anierit ab
dlco. si initillatus aqͣ aut ãmixtꝰ tuole
fuit resosutus. pt̾ea ⁊ si lance uestes
ex ip̃o posiute ñ maculant᷑. Adult̾atus
ciuitem neq cum lacte coaguiat
er ut oleum ĩ aqua fr̃natat ⁊ uestẽ
macłat. balsama aũt si pauca fu̾int
titã uu Int ut si sol excanduerit
sustineri ĩ manu ñ possint

Expanded text:
s. » Balsami arbor in Judaea intra terminos tantum viginti jugerum erat. Posteaquam eadem regione Romani potiti sunt, etiam latissimis collibus propagata est. Stirpe similis viti, foliis similis rutae sed albioribus semperque manentibus. Arbor autem balsamum, lignum ejus xylobalsamum dicitur; fructus sive semen carpobalsamcortex ligni per cavernas eximii odoris gutta distillat. Caverna enim Graeco sermone ope dicitur, cujus guttam adulterant admixto cyprino oleo vel melle; sed sincerus probatur a melle, si cum lacte coagulaverit; ab oleo, si instillatus aquae aut admixtus facile fuerit resolutus; praeterea et si laneae vestes ex ipso pollutae non maculantur. Adulteratuquidem neque cum lacte coagulat et ut oleum in aqua supernatat et vestem maculat. Balsama autem si pura fuerint, tantam vim habent ut, si sol excanduerit, sustineri in manu non possint
Abbreviated transcription (Latin):
uolinit᷑. Uñ ⁊ hoc tẽpus bruma dica᷑
grece bruma appłłatur. Uñ ⁊ ĩbru¬
mati dnfr quib fastidiũ ÷ ciboꝵ¬
¶Hoc tempora singłis criam teli ꝑ¬
tiba ascibunt᷑. uer quoq orienti da¬
tur. qr tẽ ex t̾ris omia oriunt᷑. Estas
uͦ meridiano. eo ꝙ ꝑs cius calore fra¬
granclor sit. hicnis septemtͥoni. co qd
frigorib ⁊ ꝑpetuo gelu torpet. Autũp¬
nus occiduo. pp̃ ꝙ graues morbos ht̃
Uũ ⁊ tc̃ omĩa folia arboꝵ defuunt.
ut aũt autũpnus habundet morbis¬
hoc facit cõfĩnium frigoris ⁊ caloris.
et ꝯpugnancia int̾ se conͣttioꝵ aerũ¬

Expanded text:
ulo. Unde et hoc tempus bruma dicituenim Graece bruma appellatur, unde et inbrumati dicuntur, quibus fastidium est ciboc tempora singulis etiam caeli partibus adscribuntur. Ver quippe orienti datur, quia tunc ex terris omnia oriuntur; aestas vero meridiano, eo quod pars eius calore flagrantior sit; hiems septemtrioni, eo quod frigoribus et perpetuo gelu torpet; autunus occiduo, propter quod graves morbos habet. Unde et tunc omnia folia arborum defluunt. Ut autem autumnus abundet morbis, facit hoc confinium frigoris et caloris et compugnantia intra se contrariorum aeru
Abbreviated transcription (Latin):
et pedes ⁊ pennas accipiunt. hoe sollertes
ingenerandi mellis officio assignatas
nicolunt sedes. domicilia menarrabiliar¬
re cõponunt. et uarus florsb fanũ con¬
dunt cextisq cens ĩnumera ꝓle castra
replent excitum ⁊ regem hñt p̃lia mouẽt.
fum ũ fuigiunt. cumicitu exasꝑat᷑. has
pleriq exꝑtisunt. de boum cadauetib
nasci. Nam ꝓ hũis creandis uituloꝵ octi¬
soꝵ carnes uerbant᷑. ut putrefc̃o cruore
uermes creent᷑. qui postea efficrunt apes
ꝓp̾e tñ apes uocant᷑ orte de bob. sic̃ scra¬
bones de equis. susci. de mutis. uespe de

Expanded text:
et pedes et pennas accipiunt. Hae solertes in generandi mellis officio assignatas incolunt sedes, domicilia inenarrabili arte componunt, et ex variis floribus favum condunt, textisque ceris innumera prole castra replent, exercitum et reges habent, praelia movent, fumum fugiunt, tumultu exasperantur. Has plerique experti sunt de boum cadaveribus us. Nam pro his creandis, vitulorum occisorum carnes verberantur, ut ex putrefacto cruore vermes creentur, qui postea efficiuntur apes. Proprie autem apes vocantur ortae de bobus, sicut crabrones de equis, fuci de mulis, vespae de
Abbreviated transcription (Latin):
argum̃tatõ. cõclusio. haꝵ pͥma.
anditoris animũ ꝓuocat. scõa
res gestas explicat. Tercia fidem
asiertõnib facit᷑. Quarta finem
tꝯcrus orõnis cõplectitur

Expanded text:
argumentatio, conclusio. Harum prima auditoris animum provocat, secunda res gestas explicat, tertia fidem adsertionibus facit, quarta finem totius orationis conplectitur
Abbreviated transcription (Latin):
uiuiĩ. uͥl recipit ex gn̾e uiuentiũ. Nã
n pisces ht̃. n assuetas aquis ⁊ letas
arte dim̾sa statim resiliũt ⁊ qm̃ius
uehement̾ illisa statim excuciunt᷑ 
n uentis mouet᷑ resutente tbinib
bitumme quo aqua om̃is stagnat᷑.¬

Expanded text:
vivum, nihil recipit ex genere viventium. Nam neque pisces habet, neque assuetas aquis et laetas arte demersa statim resiliunt, et quamvis vehementer illisa confestim excutiuntur; sed neque ventis movetur, resistente turbinibus bitumine, quo a
Abbreviated transcription (Latin):
ex eibi ⁊ corꝑis decoctõne fcũs. aut diffusus
ꝑ ueuas. atq medialas. qui inde sudatus ĩ
modũ sentine concrescit in renib. eiectus q
ꝑ corrum. et in ut̃o mislieris susceptꝰ calo
irrigacõne format᷑ incorpꝰ. post plurimos

Expanded text:
ex cibi et potus decoctione factus ac diffusus per venas atque medullas, qui inde desudatur. In modum sentinae concrescit in renibus, ejectusque per coitum, et in utero mulieris susceptus, calorirrigatione formatur in corpore. Seminis
Abbreviated transcription (Latin):
na ferat᷑ nͨ bumanis pateat obtutib de
tanta sublimitate piscieinos natare in¬
deat. ac tormenti istar descendens rap¬
tam p̾dam ad littus trabat. Nam ⁊ cõtra
radium solis fertur obtutũ ñ flectẽ.

Expanded text:
na feratur, nec humanis pateat obtutibus, de tanta sublimitate pisciculos natare videat, ac tormenti instar descendens raptam praedam pennis ad littus pertrahat. Nam et contra radium solis fertur obtutum non flecte
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑitos. atq rerum scios. p̾sctunt eñmi
fut᷑a mlta. uñ ⁊ solent aliqͣ responsada¬
re. In est enĩ illis cognicõ reꝵ plus qmͣ
infirmitati humane. ꝑtim subtilioris
sensus acumine ꝑtim ex ꝑiencia longis¬
sime uite. ꝑtim ꝑ dei u̾issũ angłica re

Expanded text:
itos ac rerum scios. Praesciunt enim futura multa, unde et solent responsa aliqua dare. Inest enim illis cognitio rerum plus quam infirmitati humanae, partim subtilioris sensus acumine, partim experientia longissimae vitae, partim per Dei iussum angelica re
Abbreviated transcription (Latin):
.xIIII. A. Excipit enean illic. animoq
domoq sion bñ discidiũ frigũ iatura
mariti. Si donis. inq pira sacti sub ima¬
gine fc̃ã. Incubuit ferro deceptaq de¬
cipit omnes.

Expanded text:
. Excipit Aenean illic animoque domoque non bene discidium Phrygii latura mariti Sidonis; inque pyra sacri sub imagine facta incubuit ferro deceptaque decipit omnes.
Abbreviated transcription (Latin):
te fũtnt. aut calore solis resolute aut
est densitas nibis ĩcẽpsta. ⁊ obscura. et
inde dicit᷑ uimbꝰ a nube. Sut añt m̃bi
repentine ⁊ p̃cipites pluuie. Nlam plu¬
uias uocimꝰ lentas. et uges. q. fluuas.¬

Expanded text:
lore resolutae, aut est densitas nubis intempesta et obscura; et inde nimbus a nube. Sunt autem nimbi repentinae et praecipites pluviae. Nam pluvias vocamus lentas et iuges, quas
Abbreviated transcription (Latin):
que mł̾timode ꝓuenit. scribebat ꝙ
nũqmͣ dueniebat cũ ea ⁊ cãm ⁊ ob
qusi displicebat ci milier. ne con¬
ueniret. et tradebat libełlum ĩ quo er¬
scͥpta erant ħ milieri. ut corã sacer¬
dotib leg̾et᷑. et cũ iurass uerũ eẽ qd̾
scͥpserat li cebat utͥq aliĩ copłari. Qd
si ingdẽt᷑ mulier ad alt̾um. qͥ it̃m da¬
ret ei libellũ repudii. pͥori uiro ñ li¬
cebat eam reciꝑe. qr ab hominabilẽ

Expanded text:
timode proveniunt, scribebat quod nunquam conveniebat cum ea, et causam ob quam displicebat ei mulier, ne conveniret, et tradebat libellum, in quo scripta erant haec mulieri, ut coram sacerdotibus legeretur. Et cum jurasset verum esse, quod scripserat, licebat utrique alii copulari. Quod si ingrederetur mulier ad alterum, qui iterum daret ei libellum repudii, viro priori non licebat eam recipere, quia abominabilem
Abbreviated transcription (Latin):
deus t̾tam ꝓduxit enĩ deui t̾ra tͥa
gtĩa animaliũ. Ium̃ta. teptilia. be¬
dium laboris dedit ei iumenta .q. iu
uͦ ⁊ bestie sũt ei iñ ex̾citium. Repti¬
liũ uͦ t̾ͥa sũt gn̾a. Trahentia ut uer¬
mes. qui se ira hñt. Serpencia ut to¬
lubri. qui ui costaꝵ se rapiunt. Re¬

Expanded text:
Deus terram: produxit enim terra tria genera animalium, jumenta, reptilia, bedium laboris dedit ei jumenta, quasi vero et bestiae sunt ei in exercitium. Reptilium vero sunt tria genera. Trahentia ut vermes, qui se ore trahunt; serpentia, ut colubri, qui vi costarum se rapiunt, re
Abbreviated transcription (Latin):
ius illi ditit eẽ. ꝑñ nͨ ĩmetito nomen
sũpsisse uidet᷑. Tacta qd̾ exurat digitos
urtica tonentis

Expanded text:
is illi dicitur esse, unde nec immerito nomen sumpsisse videtur, tacta quod exurat digitos urtica tenentis
Abbreviated transcription (Latin):
ros. et capreas a carpendis nirgultis
quidam tx̃unt. alii eo qd carpant asꝑa
si nłłi a crepitu crurũ. uñ eas capreas
uocatas. que sũt agrestes capre.qͣs gre¬
ci ꝓ eo qd̾ acutissime uideant. iõ põdor¬

Expanded text:
ros et capras a carpendis virgultis quidam dixerunt. Alii quod captent aspera. Nonnulli a crepitu crurum, unde eas crepas vocitatas; quae sunt agrestes caprae, quas Graeci pro eo quod acutissime videant, id
Abbreviated transcription (Latin):
alium sit amicus gecepto dracone.
siue qr sui gñis sccietate gaudet.
et ad candem siłitudinẽ ꝙͥꝙͥ accipit
reddit.pꝰ .ii. cm̃ grece om̃o dicit᷑ et¬
est bestia mimitis orbitul stpicta

Expanded text:
animalium sit amicus, excepto dracone: sive quia et sui generis societate gaudet, et ad eamdem similitudinem, quidquid accipit, reddit. Pan enim Graece omne dicitur: bestia minutis orbiculis superpicta
Abbreviated transcription (Latin):
Iosias uicdn̾atꝰ a in campo magiedo.
uñ ⁊ statim mortuus ẽ. luxit q eũ ppłs
muttũ ꝑtͦ. Iemias maxime. tũc enim
dr ita lamentasse. quomͦ sedet sola
sic̃ planctus adremon. ꝙ g̃ nom̃ loci
us regis qui tunt regnauit in carchamiᷤ
in cuius auxilium iosias uenerat ad¬
uersus nachao regem egypti. uerba¬

Expanded text:
osias vulneratus est in campo Mageddo, unde et statim mortuus est. Luxitque eum populus multum, Jeremias maxime. Tunc enim dicitur ita lamentasse: Quomodo sedet sola sicut planctus Adremon, quod nomen est regis, qui tunc regnabat in Charchamis, in cujus auxilium Josias venerat adversus Nechao regem Aegypti.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ad gigendum apta. Uñ puer.
purus. ⁊ neo dũ lamiginẽ ⁊ ftorẽ
genaꝵ hc̃. t̾cia etas est adolescen¬
cia ad gignendũ apta ⁊ adulta.
Quartas iuentꝰ firmissima oĩũ
etatũ. finiens ĩ qͥnqͣgesimo anno.

Expanded text:
dum ad generandum apta, unde puer purus est necdum lanuginem et florem genarum habet; tertia etas est adolescentia, ad gignendum apta et adulta, quarta est iuventus, firmissima omnium etatum, fin
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ⁊÷ declinacõ a uiuentute ĩ senectu¬
tem. nͨ dũ senectus. S iam ñ iuuen¬
tus. S eciam sensoris etas ẽ. ꝙͣ gre¬
ci p̾spiten uocant nam senex aput
grecos ñ presbit̃ s geron dr᷑ que
etas a quinqͣgesiino anno ĩcipi¬
ens. in septuagesimo terminat᷑ Sex¬
ta etas s senectus. que nłlo amioꝵ¬
senectuti deputat᷑. Senium ẽ uitĩa¬

Expanded text:
 senectutem, nondum senectus, sed iam non iuventus, quia senioris etas est, quam Greci presbitem vocant: nam senex apud Grecos non presbiter sed geron dicitur, que etas a quinquagesimo anno incipiens septuagesimo terminatur; sexta etas est senectus, que nullo annosenectuti deputatur; senium aut
Abbreviated transcription (Latin):
eddem libro. fõrmicoleon ob hoc uocatꝰ
ꝙ ẽ uł formicqꝵ leo. uł certe formica
ꝑit̃ et leo est enĩ animai ꝑuũ formicis
satis infestum qd̃ se in pulũe abscõdit
et formicas frumentũ gestantes int̾fi¬
cit. ꝓinde aũt leo ⁊̃ formica uocat᷑. qr
alus animalib ut formica est. for¬
mitis aũt ut leo est.

Expanded text:
equuntur. Formicoleon ob hoc vocatus, quia est vel formicarum leo vel certe formica pariter et leo. Est enim animal parvum formicis satis infestum, quod se in pulvere abscondit, et formicas frumenta gestantes interficit. Proinde autem leo et formica vocatur, quia aliis animalibus ut formica est, formicis autem ut leo est.
Abbreviated transcription (Latin):
acus. ad qmͣ cõueniebant cameli ꝓ cõ¬
pendiouie cũ hon̾ib suis ñ pot̃ant
intͣre. us subire eam. Exonerati gͦ tnͣs¬
ibant. ⁊ it̾um receptis onerib mina¬
impossibilitas. oꝑtet eĩ auarũ amorẽ
opũ dimitt̾e. si uult m̃gredi ad uitã.¬
uo sui cõtratii .i. minus difficile. quia
minꝰ ĩpossibile. pͭ eiũ deus fac̾e ut came¬

Expanded text:
ur, ad quam cum veniebant cameli, pro compendio viae cum oneribus suis, non poterant transire, vel subire eam. Exonerati ergo transibant, et iterum receptis oneribus minaimpossibilitas. Oportet enim avarum amorem opum dimittvo sui contrarii, id est minus est difficile, quia minus est impossibile. Potest enim Deus facere, ut came
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatis. ius aliꝙ maioris. id minoris
officii a pͥncipe impetrat. Dcm̃ aũt munui¬
cipium a muniis .i. offlciis. quia tm̃
dat. Nam libales ⁊ famosissi. cause
et q̃ ex pͥncipe ꝓficiscimt᷑ ibi ñ agunt᷑.
ħ ciũ ad uignitatẽ ciuitatis ꝑtinent.¬
solent morari stipendiarii milites pro

Expanded text:
civitatis ius aliquod maioris vel minoris officii a principe impetrat; et dicitur municipium a muniis, idest officiis, quia tantum dat. Nam liberales et famosissime cause et que ex principe proficiscuntur ibi non aguntur: hec enim ad dignitatem civitatis pertinent.solent morari stipendiarii milites pro
Abbreviated transcription (Latin):
co ꝙ cõplicat se ĩ tͥcuios. hnͣc feminini
tiñ sexus ẽẽ tradũt. et cõciꝑe a serpen¬
te. Ob id a piscatorib camqmͣ a ser¬
pente sibilo cuocat᷑. ⁊ capit᷑. Ictu aũt fu¬
aĩam hẽre ĩ cauda certum est. Nam ca¬
pite ꝑcussa uix uit̾imit᷑ cauda autẽ¬

Expanded text:
eo quod complicet se in circulos. Hanc feminini tantum sexus esse tradunt, et concipere a serpente, ob id a piscatoribus tanquam a serpente sibilo evocatur et capitur. Ictu autem fuanimam in cauda habere certum est. Nam capite percusso vix eam interimi, cauda st
Abbreviated transcription (Latin):
ta uolãtͭ  ᷤ..  in te ora latini. In te
to ocłos refer  nu̾t. mussat rex
ingenio subdola ĩ domib u nutrit
catuios suos trausfert. mutat q se¬
dem serpentẽs ẽ ⁊ mures ꝑsequit᷑. Duoꝰ

Expanded text:
ta volant. In te ora Latini, in te oculos referunt; mussat rex ingenio subdola in domibus, ubi nutrit catulos suos, transfert mutatque sedem, serpentes etiam et mures persequitur. Duo
Abbreviated transcription (Latin):
diclutur qd̾ si mortuus fiuss subi¬
to aliquis coram co polluebat᷑ caput
cõsecratõnis sue. ⁊ illico radebat᷑ caput.
siĩ. ⁊ rursum die septima offerebat par
holocaustũ. Diesq quos fec̾at ꝓ infec¬
tis erant. et uoti su scĩmoniam it̾um
ĩcipiebant. forte ñ ꝓ quol mortuo. s
culũ in bolocaustũ. ouem ãniculã pro
et noͣ cũ simpłr ponit᷑ aries ꝙ hebreus

Expanded text:
mortuus esset subipiam coram eo, polluebatur caput consecrationis suae, et illico radebat caput suum, et rursum die septimo offerebat par holocaustum. Diesque quos fecerat, pro infectis erant, et voti sui sanctimoniam iterum incipiebat. Forte non pro quolibet mortuo, sed culum in holocaustum, ovem anniculam pro Et nota, cu
Abbreviated transcription (Latin):
rebat. cũ qr ĩ molau̾at hostras sacerdos
ritu suo. radebat᷑ nazareus ad hostiũ
tab̾naculi. ponebat q sacerdos eiũes crintes
ciꝰ in ignem satrificii. ⁊ sic ad comunẽ
hominũ nitã redire pot̾at. ita scribit᷑

Expanded text:
rebat. Cumque immolaverat hostias sacerdos ritu suo, reddebatur Nazaraeus ad ostium tabernaculi, ponebatque sacerdos crinem ejus in ignem sacrificii, et sic ad communem hominis vitam redire poterat.
Abbreviated transcription (Latin):
gister ĩ historiĩs. Utensilia aitaris
enci fecit iram ex cre. Lebetas ad sus¬
cipiendos cine̾s. et prunas altaris.
Ollasq. et caldarias ad toquendas
carues. et hamulas .i. fuscinulas ad
exhendas carnes ul disponendas.
et arpagiones .i. fuitas ad ꝯponẽdñ
ignẽ. et mẽbra hostiaꝵ desuꝑ dispo¬
uenda. et scutras. uasa .s. equalis
amplitudinis ĩ ore. ⁊ fundo ad cale¬
faciend̾. Iosephus addit. ⁊ trimas.

Expanded text:
sis altaris. Utensilia vero altaris aenei fecit Hiram ex aere lebetes ad suscipiendos cineres et prunas altaris, ollas quoque et caldarias ad coquendas carnes, et hamulas, id est fuscinulas ad extrahendas carnes vel disponendas, et arpagiones, id est furcas ad componendum ignem, et membra hostiarum desuper disponenda, et scutras, vasa scilicet aequalis amplitudinis in ore et fundo, ad calefaciendum . Josephus addit et trullas
Abbreviated transcription (Latin):
qr uis uͥl illiud est qmͣ nubes soli oppo¬
sita ⁊ radiis solis mĩtipłr. ĩformata.
sit luminosũ corpus tadios suos mit¬
tit ĩ ꝑtem oppõitã. ĩ qua qñ nubom
ĩuenit. qr ĩ una sui ꝑte ẽ densa. ĩ alia
tileũ. In densissima nigrum. It ĩ rara
fatumt uitaem. In rariori croceũ. In

Expanded text:
iris nichil aliud est quam nubes soli opposita, radiis solis multipliciter informata; sit luminosum corpus, radios suos mittit in partem oppositam, in qua quandoque nubem invenit que in una sui parte est densa, in alia ruleum, in densissima nigrum; item in rara faciunt viridem, in rariori croceum, in
Abbreviated transcription (Latin):
res asbedini affines. Pret̃ea ibes ila¬
a .iiiͦiͬ. elementis. qͣdriꝑtitũ contͣhit
colorem. ab igne tubeum. ab aere ceru¬
dem. a terra nigrũ. hinic est qd̾ si uide¬
atur uis ĩ mane uidet᷑ in occidente.
Si in uesꝑe uidet᷑ in oriente. Si ĩ meri¬
die nidetur ĩ septenitͥone. In meridie
nũqm̃ nideri potest. cũ sol ĩ oppõita ꝑte
numqm̃ possit eẽ.

Expanded text:
res albedini affines. Preterea nubes ila quattuor elementis et quadripertitum contrahit colorem, ab igne rubrum, ab aere cerudem, a terra nigrum. Hinc etiam est quod, si videatur iris in mane, videtur in occidente, si in vespere, videtur in oriente, si in meridie, videtur in septentrione; in meridie numquam videri potest cum sol in opposita parte numquam possit esse.
Abbreviated transcription (Latin):
ad t̃ras. hec aũt a sole tespiendet dumi
cane nubes ex adu̾so radium solis ac¬
cipiunt. ⁊̃ artus speciem fingunt. cui ua¬
rios colores ala dat res. quia aqua tenuiᷤ
aer lucidus. et nubes caliginantes iria¬
diata uta uanios creant tolores. It beda¬
ĩ acre. q tolorex sole adũso. muibibq
format᷑. dñ radus solis ĩmislus caue
nubi repiaia acie in solem refringit᷑.
Inistar tere imaginẽ atuitu reddentis
qui de celo igneũ.de aqua ppureũ de
aere iacinctinũ. de t̾ra gramineũ tra¬
bit colorẽ. Rariꝰ aũt estato qm hieme
et raro noctib uͥ ĩ plenilunio cernit᷑
ut pote de luna refugens. hugnicõ¬

Expanded text:
. 115 Hic autem a sole resplendet, dum cavae nubes ex adverso radium solis accipiunt, et arcus speciem fingunt, cui varios colores illa dat res, quia aqua tenuis, aer lucidus, et nubes caligans irradiata, ista varios creant colores. 2. in aere quadricolor, ex sole adverso nubibusque formatur, dum radius solis immissus cavae nubi, repulsa acie in solem refringitur, instar cerae imaginem annuli reddentis: qui de coelo igneum, de aquis purpureum, de aere hyacinthinum, de terra gramineum trahit colorem. Rarius autem aestate quam hyeme, et raro noctibus nec nisi in plenilunio cernitur, ut pote de luna refulgens. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑a ẽ. ut uͥ una uena aꝑꝑũit sbi
spes sit alt̃ius inquirende. Septẽ aũt
sut̃ gn̾a metauoꝵ. aurũ. argentũ. es.¬
clectrum. stannũ. plumbũ. et qd̾ do¬
mat omia ferrum. ita dacit ysidorꝰ.

Expanded text:
t, ut ubi una vena apparuerit, ibi spes sit alterius inquirendi. Septem autem sunt genera metallorum; aurum, argentum, electrum, stannum, plumbum, et, quod domat omnia, ferrum. CAPUT XII.
Abbreviated transcription (Latin):
pectoralis ⁊ hoc poctorale ad pectus ꝑti¬
nens. et hoc pectorale dicit᷑ pectus sic̃
hũt equi. It̃ a pocto hic pecten .s. instͥ¬
trum. cithare. iũfĩor pubes uiti uel
mulieris. rascrum. quidã piscis. qui¬

Expanded text:
pectoralis -le, ad pectus pertinens, et hoc pectorale -lis, zona circa tivum. Item a pecto hic pecten -nis, instrtrum cithare et inferior pubes viri vel mulieris et quidam piscis, u
Abbreviated transcription (Latin):
cũ incredibile indetur euenit ut aput
kartaginem nob̾ cocta appon̾et᷑ ħ auis
de cuiꝰ pectore pulpaꝵ qnͣtum uisũ est
deceiptum seruan iussimꝰ. et post tm̃¬
putresce̾t ꝓlatum. acq oblatum nichii
urm offendit olfactum. It̃q repoĩtum

Expanded text:
um incredibile uideretur, euenit ut aput Carthaginem nobis cocta adponeretur haec auis, de cuius pectore pulparum, quantum uisum est, decerptum seruari iussimus; quod post putresceret, prolatum atque oblatum, nihil nostrum offendit olfactum. Itemque repo
Abbreviated transcription (Latin):
ait Sardonix gẽma ex duoꝵ nõium
societate uocata ẽ. Est enĩ ex onitis
candore. et sardio. ⁊ stat aut̃ tͥbs colo¬
rib. subt̾ius nigro. medio candido.
siꝑ iꝰ niueꝯ. ħ sola insignando uͥl ce¬

Expanded text:
. Sardonyx ex duorum nominum societate vocata; est enim ex onychis candore et sardo. Constat autem tribus coloribus; subterius nigro, medio candido, superius mineo. Haec sola in signando nihil ce
Abbreviated transcription (Latin):
terp̾tat᷑ a sinus ferus. on. qͥppe gre¬
ci asinũ uocant. agriam. ferim.
hos affrica ht̃ magnos. et ĩdomitos.
et iñ deserto uagantes. singłi añt
feminaꝵ gregib p̾sũt. nascentib
masculis zelant. ⁊ testicuios eoꝵ
morsu detruncant. Qd̾ cauentes ma¬
tres cos in secretis locis occuitant

Expanded text:
terpretatur asinus ferus, ὄνον quippe Graeci asinum vocant, ἄγριον ferum. Hos Africa habet magnos et indomitos, et in deserto vagantes. Singuli autem feminarum gregibus praesunt. Nascentibus masculis, zelant, et testiculos eorum morsu detruncant, quod tamen caventes matres eos in secretis locis occultant
Abbreviated transcription (Latin):
autea. eiꝰ longitudinis ⁊ latitu¬
dinis. cuiꝰ ⁊ archa. ut archam tegere
tur. Dicebat᷑ eciam ꝓpiciatoriũ quia
exinde loquens dñs ꝓpiciabat᷑ ppło.
uił quia die ppiciatõnis dicebãt głmi¬
teriorib poĩti sunt duo cherubiñ au¬

Expanded text:
a, ejusdem longitudinis et latitudinis, cujus et area; ut arcam tegere tur. Dicebatur etiam propitiatorium; quia exinde loquens Dominus propitiabatur populo, vel quia die propitiationis dicebant gloriterioribus, positi sunt duo cherubin au
Abbreviated transcription (Latin):
gredientes curiã. ⁊deqͣ si q̃rit. Unde
pamlo acciderit. Rondeo romanos bnͣc
et coronis eis cctͣrissent darrent cis
lib̾tatem ĩ tm̃. ut fratres eoꝵ dic̾ent᷑. ci¬
uesq romani appłłarent᷑. dabant ꝙ p̾atẽ
edificandi curiam ⁊̃ habendi cõsies sic̃
sum cilicie. qͦdam aũt tẽpore uenientib
romanis ꝑ csliciã. cccͣrit eis ipẽ cũ aliis carsensib¬
q cos cũ pace. tũc ramani ꝯcesserunt
eis p̾dcã. ibi q pat̾ pusli penulã acce¬
pit. post ciuꝰ mortẽ ob recordatõnẽ eiꝰ
hnͣc uestẽ sibi panlus retinuit. uel

Expanded text:
gredientes in curiam. De qua si quaeritur unde Apostolo acciderit, respondeo Romanos hanc et coronis eis occurrisset, darent eis libertatem, in tantum ut fratres illorum dicerentur civesque Romani appellarentur, daedificandi curiam et habere consules, sicut sum Ciliciae. Quodam tempore venientibus Romanis per Ciliciam occurrit eis ipse cum aliis Tarsensibque eos cum pace. Tunc Romani concesserunt eis praedicta, ibique pater Pauli penulam accepit, post cujus mortem ob recordationem ejus hanc vestem sibi Paulus retinuit. Vel
Abbreviated transcription (Latin):
clanis qui subtegat᷑ sub t̾ra ĩ uineis.¬
ui sisb arhorib deffendendis. uł in
domo cͥca stͥna. ui thesanros. ut si ali¬
qñ fur mg̃diat᷑ etꝰ pedib infigat᷑ ⁊ cc̃¬
p̾diues hamis uigilare cohortem Seruor
noctu licitꝰ uibet. Et ab hamo drͣ ha¬

Expanded text:
clavis qui subtegitur terra in vineis sub arboribus defendendis, vel in domo circa scrinia et thesauros, ut, si aliquando fur ingrediatur, eius pedibus infigatur predives hamis vigilare cohortem servorum noctu Licinus iubet’. Et ab hamo