comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
arto decennouennalis circuli tramite designantꝰ epccctȩ
lem usq ad septimum nument adiectione crescentes quarum errculus hab&
annos quat̃ septenos idest xxuni da nimirum non ante potest consummari quã
bissextus qui quarto redire sol& anno cunctos septimanȩ dies contingat : dominicã
currit: cumq suas quȩq annidies habeat concurrentes hȩ ꝙ̃ incirculo s̃ ad fixae
festiuitatis paschalis exordio positȩ facillimȩ diem epactarum uel x̾iiiilunȩ
quota sit feria pandant: ac ꝑ hoc ad paschalis inuentionem dtei dominici planũ
faciant iter ⁊ Contingitb eadem concurresium annua dies qđ calculatorem
cuius circuli talis ẽ cursus. ut quȩ cumq bis sextili annosunt concurrentes
ipsȩ &ante quinquennium fuerint & p̾sex annos futurȩ sint: quȩ primo
postbissextum annos eadem & ante annos xi transierint & p̃sex redeant.
reuertantur: & huius ordo discr&ionis cunctos annorum uertentium con¬

Expanded text:
arto decennovenalis circuli tramite designantur epactae lem usque ad septimum numerum adjectione crescentes, quarum circulus habet annos quater septenos, id est, XXVIII, quia nimirum non ante potest consummari quam bissextus, qui quarto redire solet anno, cunctos septimanae dies contingat, dominicam currit. Cumque suas quaeque anni dies habeat concurrentes, hae quae in circulo adfixae festivitatis paschalis exordio positae, facillime diem epactarum, vel decimae quartae lunae quota sit feria pandant, ac per hoc ad paschalis inventionem diei dominici planum faciant iter. Contingit autem eadem concurrentium annua dies, quod calculatorem Cujus circuli talis est cursus, ut quaecunque bissextili anno sunt concurrentes, ipsae et ante quinquennium fuerint, et post annos VI futurae sint. Quae primo post bissextum anno sunt, eaedem et ante annos XI transierint, et post VI redeant. revertantur. Et hujus ordo discretionis cunctos annorum vertentium com
Abbreviated transcription (Latin):
rima dies phoebi sacratus numino fulget
Vindicat & lucens feriã sibiluna secundam
Inde dios rutilati amtertia martis honor .e.
Mercurius quartum splendentem possid& altus
Luppiter ec cosequens quintam sibi iure dicauit
Concordat ueneris magnȩ cum nomine sexus
Et micat alma dies saturno septima summus.

Expanded text:
rima dies Phoebi sacrato nomine fulget. Vindicat et lucens feriam sibi Luna secundam. Inde dies rutilat iam tertia Martis honore. Mercurius quartam splendentem possidet altus. Iuppiter ecce sequens quintam sibi iure dicauit. Concordat Veneris magnae cum nomine sexta. Emicat alma dies Saturno septima summo.
Abbreviated transcription (Latin):
sio quã iuis enĩ anni solaens circulũ ꝑsingulos menses luncc circum eat tamen eius ꝑfectionẽ xiisuis mensib
implere non p̃uale deniq in anñ cõmunib: ad rationẽ solaris anni xihes lunae deeẽ cernuntur Inem¬
&xlunȩcursum cũ sole contendere quando tordies isto colligit quot ille cucurrerit In ogdo ade diximus

Expanded text:
sio. Quamvis enim anni solaris circulum per singulos menses luna circumeat, tamen ejus perfectionem duodecim suis mensibus sio. Quamvis enim anni solaris circulum per singulos menses luna circumeat, tamen ejus perfectionem duodecim suis mensibus implere non praevalet. Denique in annis communibus ad rationem solaris anni undecim dies lunae deesse cernuntur. In em et undecim, lunae cursum cum sole contendere: quando tot dies illa colligat quot ille cucurrerit. In ogdoade diximus
Abbreviated transcription (Latin):
oram ut fertur tradtione descendit magnopere quentur sore uolentibus utrum huic paternȩ regulȩ
consonare uideatur Necess arium duximus & hanc notitiam nȩpbetur in aliquo dissedere coactte breuitate
digerere Nouenmus itaq quiccidem decen nouennalis crclus per ogdo adem &ende gaedem semꝑinse re
qui ẽ iunaris xuii hac ratione peragitur ut annos primũ & secundũ cõmunes idẽ minores haebeat Tertium
embolismũ idẽ maiorẽ annũ quartũ & quintũ item cõmunis sextum embolismũ Septimũ cõmunẽ Octa¬
mus & secundus añ cõmunus ẽ Tercius embolis mus iii & u com̃ ui embołs uiͦ & uin com̃ unii embołs x com̃
xi embł Sicq endegas cõmunib: annis uiembolesimi siui terminatur Embolis morũ aum̃ istaratio probatur
& sistere quia annorũ cõmuniũ uidetur damno sipplere quatenus ad solare tempus lunans &x sequitur excur¬

Expanded text:
orum, ut fertur, traditione descendit, magnopere quaeritur, scire volentibus, utrum huic paterna regula orum, ut fertur, traditione descendit, magnopere quaeritur, scire volentibus, utrum huic paterna regula consonare videatur; necessarium duximus, et hanc notitiam, ne probetur in aliquo dissidere, coacta brevitate digerere. Noverimus itaque, quia idem decemnovennalis cyclus per ogdoadem et hendecadem semper in sequi est lunaris decimus septimus, hac ratione peragitur, ut annos primum et secundum, communes, id est minores habeat, tertium embolismum, id est majorem; annum quartum et quintum item communimus et secundus annus communis est, tertius embolismus, quartus et quintus commumunibus annis septem, embolismis quatuor terminatur. Embolismorum autem ista ratio probatur existere, quia annorum communium videtur damna supplere: quatenus ad solare tempus lunaris exaequetur excur
Abbreviated transcription (Latin):
Iominis ame plurimũ uenerandis bone facio primi cerio & bono secundiceno o dronisius exiguus salutẽ
Neuerentiae pceschcclis regulat̃ diuscõ acuenerabili potronio ep̃o commonente taendem stilo cõm̃ dare
xuiii antistitum qui apud niceã conuenerant auctontectẽ totis nisib: insinuaere curauerã quiimipso concilio
uenerando decen nouennalẽ eydũ regulariter affigentes quaer taes decimas lunas pascheclis obserucentia
dear dhiuo romanȩ ecclesiȩ pascha sini uenerabilis ep̃i scripta quẽ constat ꝓpersonabeatissimi papae leonis
scõ ccelceda nense prȩsedisse concilio ad eundẽ pcepã ꝑidem tempus directa nunc protulit quȩ ascĩs
patrib: euidenti ratione consentiunt huic p̃senti indidimus operi: ut huius &icẽ uiri testmoniũ nitere¬
mur quimanifesto miraculo uenerabiliũ pontificum. paschalia decrette confirmat quiac uero in
scripturis ipsis cõmuniũ annorũ &embo lissimorũ mentio facti ẽ &a non nullis hecratio quȩ & hebre¬

Expanded text:
ominis a me plurimum venerandis, Bonifacio primicerio notariorum, et Bono secundicerio, Dionysius Exiguus salutem. Observantiae paschalis regulam, diu sancto ac venerabili Petronio episcopo commonente, tandem stylo commendare im antistitum qui apud Nicaeam convenerant auctoritatem totis nisibus insinuare curaveram, qui in illo concilio venerando decemnovennalem cyclum regulariter affigentes, quartas decimas lunas paschalis observantiae de archivo Romanae Ecclesiae, Paschasini, venerabilis episcopi, scripta, quem constat, pro persona beatissimi papae Leonis, sancto Chalcedonensi praesedisse concilio, ad eumdem papam per idem tempus directa nunc protulit, quae sanctis Patribus evidenti ratione consentiunt, haec praesenti indidimus operi: ut hujus etiam viri testimonio niteremur, qui manifesto miraculo venerabilium poscriptis ipsis communium annorum et embolismorum mentio facta est, et a nonnullis haec ratio, quae ex Hebrae
Abbreviated transcription (Latin):
qua sicciqusquȩ &arida fecale frangi. procella abeo quod percellat idẽ ꝑcutiat & euellat: Est enimuis uenti cum pliuia
flumina alccta fingunt po&e ut alitis austri: QUESTIO DEDIS SEX TO¬
bis sextus quia non implent cclxi dessolarem annũ sine quae drante: quadhrans fit ꝑ totũ annum & nenses

Expanded text:
quia sicca quaeque et arida facile frangit. Procella ab eo quod percellat, id est percutiat et evellat; est enim vis venti cum pluvia. quia sicca quaeque et arida facile frangit. Procella ab eo quod percellat, id est percutiat et evellat; est enim vis venti cum pluvia. flumina alata fingunt poetae, ut alata vis Austri. Procella ebissextus, quia non implet CCCLXV dies anno solari sine quadrante. Quadrans fit per totum annum, et menses
Abbreviated transcription (Latin):
sum rectũ ab orea inegrptũ ferunt quibus auster contrarius ẽ Duo sunt aũ extra hos ul¬
que sp̃s magis quaẽ uenti Aura & altonus Aura abaerta dicta quasi aerea quod lenis sit
lago ẽ ꝑ diriuationẽ ab alto idẽ moere uocatus Nocm alt̃ flactus in ripis quem diximus
auram Nam aura t̃ȩ ẽ Turbo ẽ uolubilitas uentorũ Et turbo dictus a t̾ri quetiens uen¬
tus consurgit & t̾ram in circuitu mittit Tempestas aut ꝓtemp̃rdicitur siciti ubique histo¬
rio graphisolent dumdicunt ea tempestate. aut abstatu caeli quia magnitudine sui mul¬
tis dieb: oritur: Uerno aũ &autũ nale tempore quã maxime fiunt tempestates quando nec
plena ẽ estacs nec plena hiemis unde & medium & confine utriusque temporis &coniunctio¬
ne aerũ contrariorum efficiuntur potestates Fragor a fraltorũ rerũ nominatus ẽ sonitu

Expanded text:
sum rectum a Borea in Aegyptum ferunt, quibus Auster contrarius est. Duo sunt autem extra hos ubsum rectum a Borea in Aegyptum ferunt, quibus Auster contrarius est. Duo sunt autem extra hos ubique spiritus magis quam venti: aura et altanus. Aura ab aere dicta, quasi aeria, quod lenis sit lago est, per derivationem ab alto, id est mari, vocatus. Nam alter est flatus in ripis quem diximus auram; nam aura terrae est. Turbo est volubilitas ventorum; et turbo dictus a terra, quotiens ventus consurgit et terram in circuitum mittit. Tempestas aut pro tempore dicitur, sicut ubique historiographi solent, dum dicunt, "ea tempestate"; aut ab statu caeli, quia magnitudine sui multis diebus oritur. Verno autem et autumnali tempore quam maximae fiunt tempestates, quando nec plena est aestas, nec plena hiems; unde et medium et confine utriusque temporis ex coniunctione aerum contrariorum efficiuntur tempestates. Fragor a fractarum rerum nominatus est sonitu,
Abbreviated transcription (Latin):
rus dictus quẽ plenq argestendicunt non ut in prudens uulgus a grestem Septentrio dic¬
tus eo quod circulo septem stellarum consurgit quȩ uertente se mundo resuspi nacto capite
ferriuidentur Crceus dictus eoquod choro sit iunctus hunc his pani gallicũ uo ecent prop¬
ter quod eis a parte gelliae flat: A quilo dictus eo quod aquas stringat & nubes dissipat
ẽ enim gelidus uentus & siccus idem & boreus qui ab hi ꝑboreis montib: floct Inde enĩ ongo
eiusdem uenti ẽ unde & frigidus ẽ : Natura enĩ omniũ septentrionaliũ uentorum frigi¬
dec & sicco ẽ Australitum humida &ccclida Ex omnib: aũ uentis duo caerdinales r̃
Septen trio & auster & hesiȩ flabra aquilonis sunt quib: nom̃ inditũ ẽ quod certo anni
tempore flatus agere incipiunt Eniatus enĩ grece. Annus latine dicitur. Haec aũ ꝓcur¬

Expanded text:
rus dictus, quem plerique Argesten dicunt, non ut inprudens vulgus Agrestem. Septentrio dicrus dictus, quem plerique Argesten dicunt, non ut inprudens vulgus Agrestem. Septentrio dictus eo quod circulo septem stellarum consurgit, quae vertente se mundo resupinato capite ferri videntur. Circius dictus eo quod Coro sit iunctus. Hunc Hispani Gallicum vocant, propter quod eis a parte Galliciae flat. Aquilo dictus eo quod aquas stringat et nubes dissipet; est enim gelidus ventus et siccus. Idem et Boreas, quia ab Hyperboreis montibus flat; inde enim origo eiusdem venti est; unde et frigidus est. Natura enim omnium septentrionalium ventorum frigida et sicca est, australium humida et calida. Ex omnibus autem ventis duo cardinales sunt: Septentrio et Auster. Etesiae autem flabra Aquilonis sunt, quibus nomen inditum est quod certo anni tempore flatus agere incipiunt; ἐνιαυτὸς enim Graece, annus Latine dicitur. Haec autem cur
Abbreviated transcription (Latin):
uoccetus unde & crassum aerẽ facit & nubila nutrit hic grece notus apellatur. ꝓpt̃ quod in¬
terdũ corrũpat aerẽ Nam pestilentiã que ex corri rupto aere nascitur auster flaens in reli¬
quas regiones trans mittit Sedsicut auster pestilentiã gignit sic aquilo repellit : Euro aust̃
dictus quod excuna parte habeat eurũ & altera austrũ Austro africus quod iunetus sit hinc &in¬
de austro &africo ipse & libo notus quod sit elips hinc &inde notus Fephirus greco nomine
appellatus eo quod flores & germina eius flectu uiuificentur. hic latine fabonius dicitur prop¬
ter quod foueat quȩ nascuntur: Austro aũ flores soluuntur a zephiro fiunt Africus appria¬
regione uocetus ina frice enĩ initiũ sufflandi sumit Chorus ẽ qui ab occidente: estiuo flat
& uocatus chorus quod ipseuentorum circulũ claudat & quasi chorũ faciat hic antea cocu

Expanded text:
vocatus, unde et crassum aerem facit, et nubila nutrit. Hic Graece νότος appellatur, propter quod invocatus, unde et crassum aerem facit, et nubila nutrit. Hic Graece νότος appellatur, propter quod interdum corrumpat aerem. Nam pestilentiam, quae ex corrupto aere nascitur, Auster flans in reliquas religiones transmittit; sed sicut Auster pestilentiam gignit, sic Aquilo repellit. Euroauster dictus, quod ex una parte habeat Eurum, et ex altera Austrum. Austroafricus, quod junctus sit hinc inde austro et Africo. Ipse est et Libonotus, quod sit ei Libs hinc, et inde Notus. Zephyrus, Graeco nomine appellatur, eo quod flores et germina ejus flatu vivificentur. Hic Latine Favonius dicitur, propter quod foveat quae nascuntur. Austro autem flores solvuntur, a Zephyro, iregione vocatur. In Africa enim initium flandi sumit. Corus est, qui ab occidente aestivo flat, et vocatur Corus, quod ipse ventorum circulum claudat, et quasi chorum
Abbreviated transcription (Latin):
entus aer cõmotus Ragrattus & pro diuersis paertibus celi nomina diuersus sortitur dictus a ũt
uenius quod sit uehemens & uiolentus Vis enĩ ei  taente ẽ ut non solũ saxa & arbores euellat
sed &iã caelũ tram que conturbet maria moueat Ventorũ iiui principales sp̃s sunt quorũ
primus ab onente subsolanus Ameridie auster  boccidente fabonius A septẽ trione eius¬
dẽ nominis uentus adspirat habentes geminos hinc inde uentorũ spiritus Subsolaenus ala¬
tere dextro uulturnũ hab& aleuo eurũ Auster adextris euru austrũ Asinistiis austi¬
a fricũ fabonius a parte dextra a fricũ aleua chorũ Porro septentrio ad extriscireeum
Asinistris aquilonẽ hi duo decim uenti mundi globum flactibus circũ agunt: quorũ nomi¬
na propris ȩxcetusis signata sunt Nam subsolanus uocettus eoquod subor tusolis nascectur:
nat de quo lucretius alte tonans uulturnus &auster flumine pollens Auster ab auri endo aquas

Expanded text:
est aer commotus et agitatus; et pro diversis partibus coeli nomina diversa sortitur; dictus autem ventus, quod sit vehemens et violentus. Vis enim ejus tanta est, ut non solum saxa, et arbores evellat, sed etiam coelum, et terram conturbet, maria commoveat. Ventorum quatuor principales spiritus sunt, quorum primus ab oriente Subsolanus, a meridie Auster, ab occidente Favonius, a septedem nominis ventus adspirat; habentes geminos hinc inde ventorum spiritus. Subsolanus a latere dextro Vulturnum habet, a laevo Eurum: Auster a dextris Euroaustrum, a sinistris Austroafricum: Favonius a parte dextra Africum, a laeva Corum: porro Septentrio a dextris Circium, a sinistris Aquilonem. Hi duodecim venti mundi globum flatibus circuna propriis ex causis signata sunt. Nam Subsolanus vocatur, eo quod sub ortu solis nascatur. nat; de quo Lucretius: Altitonans Vulturnus, et Auster fulmine pollens. Auster ab hauriendo aquas
Abbreviated transcription (Latin):
guctur atq: ut hoc manifestius possit intellegi p̃sentis anni monstremus exemplũ Inditio quippe .iiii ẽ
& iunaris circulus xiͦ decen nouennalis cydus .xiiͦii. &qm̃ endecirdis Ui annus ẽ eum embłm eẽ necesse ẽ
AXUiteq lun& p̃teriti usq adxiii. presentis quod sunt dies dligentius in quiramus & inueniemus ꝓcul
tur Etideo ab viiͦ. Icalendarum a prilium die numerandi sumamus exordiũ habemus mar

Expanded text:
guetur. Atque ut hoc manifestius possit intelligi, praesentis anni monstremus exemplo. Indictio quippe quarta est, guetur. Atque ut hoc manifestius possit intelligi, praesentis anni monstremus exemplo. Indictio quippe quarta est, et lunaris circulus undecimus; decemnovennalis cyclus decimusaque luna preteriti festi usque ad 14. presentis quot dies sunt, diligentius inquiramus, et inveniemus procul tur? Et ideo ab octavo calendarum Aprilium die numerandi sumamus exordium; habemus Mar
Abbreviated transcription (Latin):
diximus ratio ut in crem̃tis suis cõmunium annorum detrim̃ta compensent gediam pulcherrimam. uobis
atq predarã collectionẽ ipsius erdi decen nouennalis ostendã ꝑ quã omnẽ de inceps ambigurtatẽ si quoc
mott fuerit aeuferatis nec sit nte quis nimio stupore ꝑculsus quide monstratae sibi ueritactis luce non
quod sidies unus plus minus ueconti: gerit euidens error est. Excepto uidelicet anno primo sepedicti decen¬
curabimus propt̃ quã idem ultimus aȩ pact̃s idẽ aediecciones lunares x&viii. tunc retenens primo anno nonxi
ut inceteris annis fieri solet sed xudies accomodat & quia xxc dierum fine uoluuntur nullac ȩpact̃ in prin¬
usq: ad finẽ eius in cõmunib: &embolismis annis prefixos dies nos inuenire non dubiũ ẽ quod sialiter
aliquando colculantiũ impentia fuerit fortaessis ȩxpositum. hȩc obseruantia rationis eorũ falsitaes ar¬

Expanded text:
diximus, ratio, ut incrementis suis communium annorum detrimenta compensent. Sed jam pulcherrimam vobis atque praeclaram collectionem ipsius cycli decemnovennalis ostendam, per quam omnem deinceps ambiguitatem, si qua mota fuerit, auferatis; nec sit ita quis nimio stupore perculsus, qui demonstrata sibi veritatis luce non Quod si unus dies plus minusve contigerit, evidens error est, excepto videlicet anno primo saepe dicti decencuramus. » Propter quod idem ultimus epactas, id est, adjectiones lunares XVIII tunc retinens, primo anno non XI, ut in caeteris annis fieri solet, sed XII dies accommodat. Et quia XXX dierum fine volvuntur, nulla epacta in prinusque ad finem ejus, in communibus et embolismis annis praefixos dies nos invenire, non dubium est. Quod si aliter aliquando calculantium imperitia fuerit fortassis expositum, hac observantia ratiocinationis eorum falsitas ar
Abbreviated transcription (Latin):
let uenire. amedio orientis surrexerit: eodem die postañnum aliquanton
inferius oriri. et tertio quarto. quintoq anno eandem deminutionem intm
naturali suicursus augere temperantia: utnisidies bis sextilis antea Iuxta
morem int̃ bal&ur lam xi. hđr aplium die facturus aequi noctium amedio sur¬
gat orientis eandem nibil hominus tarditatis suae constantiã inc&eris qđ ptotum¬
annum seruaturus exortibus simul et occasibus.:

Expanded text:
let venire, a medio orientis surrexerit, eadem die post annum aliquanto inferius oriri, et tertio, quarto, quintoque anno eamdem diminutionem in tantum naturali sui cursus augere temperantia, ut nisi dies bissextilis antea juxta morem intercaletur, jam XI Calendarum Aprilium die facturus aequinoctium a medio surgat orientis, eamdem nihilominus tarditatis suae constantiam in caeteris quoquannum servaturus exortibus simul et occasibus. »
Abbreviated transcription (Latin):
iues aquarum uapore nec dum densa¬
to inguttas sed gelu p̃ripiente forman¬
CT inortu suo maculosus uel subnube
Slatens pluuilem diẽ p̃sagit: sirube¬
at sincerum : sipalleat. tẽpestuo sum: si
concauus uidetur ita ut in medio fulgens
radios adaustrũ & aquilonẽ emittat.
tẽpestatẽ humidã & uentuo sam: Si pal¬
lidus in nigras nubes occidat. aqiulonẽ
uentũ : Cȩlũ siuespere rubet. serenũ
diẽ simane tẽ pestuosum significat.
abaquilone fulgor & abeuroto¬
nitrus tempes tatem & abaustro fla¬
tus aestum portendit : Luna quarta si
rubeat quasi aurũ uentos ostendit si sum¬
mo in corniculomaculis nigrecit. pluuiũ
mensis &x or diumꝰ sunmedio plenulunium
serenũ : Item cum in nocturna nauigatio¬
ne scintillat adremos. tẽpestas erat &¬
cum del phini undis sepius exiliunt. quo
illiferuntur indeuentus ex surg& : & un¬
de nubes exͥ cussȩ cęlum aperiunt:¬

Expanded text:
ives aquarum vapore, necdum densato in guttas, sed gelu praeripiente formanSol in ortu suo maculosus, vel sub nube latens, pluvium diem praesagit. Si rubeat, sincerum; si palleat, tempestuosum; si concavus videtur, ita ut in medio fulgens radios ad Austrum et Aquilonem emittat, tempestatem humidam et ventosam; si pallidus in nigras nubes occidat, aquilonem ventum. Coelum si vespere rubet, serenum diem; si mane, tempestuosum significat. Ab Aquilone fulgur, et ab Euro tonitrus tempestatem, et ab Austro flatus aestum portendit. Luna quarta si rubeat quasi aurum, ventos ostendit; si summo in corniculo maculis nigrescit, pluvium mensis exordium; si in medio, plenilunium serenum. Item cum aqua in nocturna navigatione scintillat ad remos, tempestas erit. Et cum Delphini undis saepius exsiliunt, quo illi feruntur, inde ventus exsurget, et unde nubes discussae coelum aperiunt
Abbreviated transcription (Latin):
satam : Non enimboc argumento in detrimento aneremento suae lucis
in aduerso anincoitu solis sit posita luna requiris: sȩde sihoc seire. desideras

Expanded text:
satam. Non enim in hoc argumento, in detrimento an cremento suae lucis, in adverso an in coitu solis sit posita luna requiris, sed et si hoc scire desideras
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i aedificatur ecclesia. quae infuturo ꝑfecit᷑: uii annis ꝑficit. & septimo oc taui
anni m̃se dedicauit: latinorum sextus alba siluius silui aeneȩ filius regnat᷑ añxxx
uIIII. regina sabaa. uenit audire sapientiam salomonis
obuam filius salomonis. añ xiiii. hieroboam de tribu effraim. seperauit. xtrib
gregant: huius quinto anno. sesacꝰ rex aegrpti ueniens hiero solimã. templũ
spoliauit: latinoꝵ septim̃. ȩgrptus syluius albae superioris regis filius.
regnat añ xxiiii: samꝰ condita. & smrrna in urbis modum ampliata.
ꝑ̃cus sit omnem t̃ram nepthali: latinoꝵ octauus. capyssyluius aegrpii supe

Expanded text:
Christi aedificatur Ecclesia, quae in futuro perficitur, VII annis perfecit, et septimo octavi Christi aedificatur Ecclesia, quae in futuro perficitur, VII annis perfecit, et septimo octavi anni mense dedicavit. Latinorum sextus Alba Sylvius, Sylvii Aeneae filius, regnavit annis XXXIX. Regina Saba venit audire sapientiam Soloboam filius Solomonis annis XVII. Hieroboam de tribu Ephraim, separavit X tribusgregant. Hujus quinto anno Sesac rex Aegypti, veniens Hierosolymam, templum spoliavit. Latinorum septimus Aegyptus Sylvius, Albae superioris regis filius, regnavit annis XXIV. Samus condita, et Smyrna in urbis modum ampliata. percussit omnem terram Neptalim. Latinorum octavus Capys Sylvius Aegypti supe
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ reges siliui uocatis : reges sicronis defecer qui abȩge alfo usq: ad reuxippum res¬
nauer: añ deccclxxii post quos sacerdotes carni constituti sunt:
non hab& de antiquitatum iosephi. tempus regni notauim: in lacedo moneregna¬
uit primꝰ eurrsteus. annis xlii: corinthi pr̃ima l&his. annis xxxv
uata ꝓmissione quae patrib olim data ẽ. imperu xp̃iani sumit exordium. iu¬
rante dño dauidueritatem. de fructu uentris eius sedere suꝑ sedem eius.
Iuid primꝰ extribu iuda rex añ xlilatinoꝵ quintus latinꝰ siluius añ liephesus con¬
dita abandronico: karthago c̃dita ẽ ut quidam uolunt a carcedone trrio. ut uõ
alii. adido filia eius. añ clxliii post troianum excidium
aedificare coepit in hierłm. collectis abegressu israhelis exȩgrpto annis cccclxxx
ut regum quoq liber testimonio est: qđ infiguram uniuersi temporis quo in hoc sȩcu

Expanded text:
norum reges Sylvii vocati sunt. Reges Sicyoniis defecerunt, qui ab Aegialeo usque ad Zeuxippum regnorum reges Sylvii vocati sunt. Reges Sicyoniis defecerunt, qui ab Aegialeo usque ad Zeuxippum regnaverunt annis DCCCCLXII. Post quos sacerdotes Carni constituti sunt. de libro antiquitatum Josephi, tempus regni notavimus. In Lacaedemone regnavit primus Euristheus annis XLII; Corinthi primus Alethis annis XXXV. vata promissione, quae Patribus olim data est, imperii Christiani sumit exordium, jurante Domino David veritatem, de fructu ventris ejus sedere super sedem ejus. id primus ex tribu Juda rex, annis XL. Latinorum quintus Latinus Sylvius annis L. Ephesus condita ab Andronico. Carthago condita est, ut quidam volunt, a Charcedone Tyrio, ut vero alii, a Didone filia ejus, anno CXLIII post Trojanum excidium.aedificare coepit in Hierusalem, collectis ab egressu Israelis ex Aegypto annis CCCCLXXX, ut Regum quoque liber testimonio est; quod in figuram universi temporis, quo in hoc saeculo
Abbreviated transcription (Latin):
abdon decribu effraim. añ uiii: hunis anno t̃tio troia capta ẽ. conpl&is
a primo anno cecropis. qͥprimꝰ apud atticam regnauit. añ ccc lxxu axłhr &t
tio regni nini assrrioꝵ regis. añ dccc xxxu: mortuo labdon. seruiuit isrl philisteis.¬
amson d&ribudan. añ xx hactenꝰ iudicum liber. tempora signat.¬
habens annos ccxcuiui : iudices b .xii. latinis qui postea romani nuncupatis. pꝰt̃tium
arinum captiuitatis troiȩ : siue ut qͥdam uolunt. octauum : regnauit aeneas. añ
trib: pꝰ quem ascanius. añ xxxuiii: ante eneam ians. saturnꝰ picus. saunꝰ latins. initalia
regnarunt. añ circiter d: ascanius aeneae filius. albam edidit urbem
xx hectoris filii ilium receper expulsis ante noris posteris. holeno sibi subsidium
ferente latinoꝵ t̃tius. siluius aencȩ filius. regnat añ xxuiiii : quiquia postmortem
patris editus. rurifuerat educatus & silui & postum in omen accepit: aquo om̃s alba¬

Expanded text:
abdon de tribu Ephraim annis VIII. Hujus anno tertio Troja capta est, completis a primo anno Cecropis, qui primus apud Atticam regnavit, annis CCCLXXV; a quadragesimo autem et tertio regni Nini Assyriorum regis annis DCCCXXXV. Mortuo Labdon servivit Israel Philistaeisamson de tribu Dan annis XX. Hactenus liber Judicum tempora signat,habens annos CCXCIX, judices autem XII. Latinis, qui postea Romani nuncupati sunt, post tertium annum captivitatis Trojae, sive, ut quidam volunt, octavum, regnavit Aeneas annis tribus; post quem Ascanius annis XXXVIII. Ante Aeneam Janus, Saturnus, Picus, Faunus, Latinus in Italia regnarunt annis circiter CL. Ascanius Aeneae filius Albam urbem condiditXX. Hectoris filii Ilium receperunt, expulsis Antenoris posteris, Heleno sibi subsidium ferente. Latinorum tertius Sylvius Aeneae filius, regnat annis XXIX; qui quod post mortem patris editus, ruri fuerat educatus, et Sylvii, et Posthumi nomen accepit, a quo omnes Alba
Abbreviated transcription (Latin):
nunt annos cxxx.
postea ce. A egyptiorum dicitur imperium inchoare. primo
eis regnante inzoues
hare añ lxx g̃ abrabam. cui suꝑuixit cxxxu añ hactenꝰ secunda secłi a&as
protenditur. cuius tota serie recensita beatus augustinus in libro deciuitate
dĩ xxii : capitulo xͦ. hoomodo conclusit. Fiunt itaq anni adiluuio usq ad
abraham mille lxxii. secundum uulgatam edicionem: hoc est int̃pr&um
ationem aut nullam aut difficillimam. reddunt.
cum e&̃ relicta gente. patria. adimperiumdĩ uenit intram chanaan. accipiens
promissionem nascituri desuo semine saluatoris. in quo benedicerentur om̃s
gentes simul & seipsum ingentem magnam eẽ futurum: quarum una spirtidis.
altera est ꝓmissio carnalis: his temporib ninꝰ & semi ramis assrris regnant.

Expanded text:
nunt annos CXXX, postea CC. Aegyptiorum imperium dicitur inchoare, primo eis regnante Zovesenuit Abraham; cui supervixit annis CXXXV. Hactenus secunda saeculi aetas protenditur, cujus tota serie recensita beatus Augustinus, in libro de Civitate Dei XVI, capitulo decimo, hoc modo conclusit: « Fiunt itaque anni a diluvio usque ad Abraham M, LXXII, secundum vulgatam Editionem, hoc est, interpretrationem aut nullam aut difficillimam reddunt. »cum esset, relicta gente patria, ad imperium Dei venit in terram Chanaan, accipiens promissionem nascituri de suo semine Salvatoris, in quo benedicerentur omnes gentes, simul et seipsum in gentem magnam esse futurum; quarum una spiritalis, altera est promissio carnalis. His temporibus Ninus et Semiramis Assyriis regnant.
Abbreviated transcription (Latin):
oth añlxxx. filius gera. filii iemini. qͥutraq manu utebatꝰ ꝓdextera:
cuius in primis seruauit isrł eglonregi moab. annis xxiii. doneceum ipse
ꝑcusso eglon liberauit: hoc tẽpore crrenȩ ciuitas conditaẽ in libra.
cuius ininitio ducatus obpressit filios isrł i abinrex chanaan xx añ. qui regna¬
bat in asor. sed ociso abisrael principe miliciȩ eius sirara humiliatus tan¬
dem ac deletus ẽ hoctempore miletus condita.
lebitis uiii annis. sed gedeon pugnante. liberatus ẽ: tirus ẽdita. ante templum
tis effraim bellum laphitart & centauroꝵ. quos scribit palefatus. pͥmo deincredi
scriptura nondicit. plures annos quam iniosepho legebat. ad notauit : quatin
abegres su isrł exa egrpto usq ad edificationem templi. cece lxxx annoꝵ summã¬

Expanded text:
oth annis LXXX, filius Gera filii Gemini, qui utraque manu utebatur pro dextera, cujus in principiis servivit Israel Eglon regi Moab annis XVIII, donec eum ipse percusso Eglon liberavit. Hoc tempore Cyrene civitas condita est in Libya. cujus in initio ducatus oppressit filios Israel Jabin rex Chanaan XX annis, qui regnavit in Asor. Sed occiso ab Israel principe militiae ejus Sisara, humiliatus tandem ac deletus est. Hoc tempore Miletus condita. lechitis VII annis, sed Gedeon pugnante liberatus est. Tyrus condita est ante templum aim. Bellum Lapitharum et Centauroruli, quorum annos Scriptura non dicit, plures annos quam in Josepho legebat, adnotavit, quatenus ab egressu Israel ex Aegypto usque ad aedificationem templi CCCCLXXX annorum summa
Abbreviated transcription (Latin):
posuerit. infra dicemꝰ: primo suiducatus anno. iosue. pͥmo menso . x̃ die
mensis: populum pate factu iordanis alueo. in t̾ram reꝓmissiones induxit.
quo uidelic& anno. ut inchronicis p̃fati eusebii repperim. principium erat
Atuero hanc temporis huius eẽ summam. nr̃a inquisitione quaꝗͣ inuenire
ualuit: constat enim quia oõdelri addiluuium usq fuere anni. inde᷑ abraã.
ccxeii. qͥlxxi erat annoꝵ. quando promis sionem di accepit ꝓmissionis anni
cccc xxx ducatus mosi anni xl: qͥ ꝓfecto numerus. non ũd sed septem minꝰ.

Expanded text:
posuerit, infra dicemus. Primo autem sui ducatus anno, Josue, primo mense, decima die posuerit, infra dicemus. Primo autem sui ducatus anno, Josue, primo mense, decima die mensis, populum, patefacto Jordanis alveo, in terram repromissionis induxit; quo videlicet anno, ut in Chronicis praefati Eusebii reperimus, principium erat At vero hanc temporis hujus esse summam nostra inquisitio nequaquam invenire valuit. Constat enim quia M,DCLVI ad diluvium usque fuere anni; inde ad Abraham CCXCII, qui LXXV erat annorum quando promissionem Dei accepit; promissionis anni CCCCXXX, ducatus Moysi anni XL, qui profec
Abbreviated transcription (Latin):
adõ quae post cecctos &xxx annos facta ẽlex. noninritum facit ad eua¬
cuandas promissiones patrum.
primo anno. tabernaculum dñõ construit. & septem m̃sib: opus ꝑficiens.
m̃se pͥmo anni secundi prima dio m̃sis erexit: bucusq ut eu sebius comme¬
morat . v libri morsi continea gesta annoꝵ iũ .dccxxx. secundum lxx senioꝵ
neat. iosephus in primo ẽtra appionem gram maticum libro ita commemorat:
Ueq igitꝰ innumera apud nos habentur uolumina. int̾se inuicem discor¬
dantia. sed duo tantum & xx sunt libri qͥ omnium tempoꝵ seriem conine&
qui & iustae creduntur diuinitus inspirati ex quib quinq sunt morsi. conti¬
nentes leges uitae . & suc cessionis humanȩ ꝓsopiam. usq ad ipsius morsi¬
osue añ xxui. regit populum isrł. ut iosephus doc&nam scriptura soa
quot fuerint anni ducatus illius tac&: quare uͦ eusebius inchronicis xxxii

Expanded text:
a Deo, quae post CCCC et XXX annos facta est lex, non irritum facit ad evaa Deo, quae post CCCC et XXX annos facta est lex, non irritum facit ad evacuandas promissiones patrum. primo anno tabernaculum Domino construit, et VII mensibus opus perficiens, mense primo anni secundi, prima die mensis erexit. Hucusque, ut Eusebius commemorat, quinque libri Moysis continent gesta annorum MMM,DCCXXX, secundum Septuagintaneat, Josephus in primo contra Appionem grammaticum libro ita commemorat: « Neque igitur innumera apud nos habentur volumina inter se invicem discordantia, sed II tantum et XX sunt libri, qui omnium temporum seriem continent, qui et juste creduntur divinitus inspirati. Ex quibus quinque sunt Moysi, continentes leges vitae, et successionis humanae prosapiam, usque ad ipsius MoJosue annis XXVI regit populum Israel, ut Josephus docet; nam Scriptura sancta quot fuerint anni ducatus illius tacet. Quare vero Eusebius in Chronicis XXVII
Abbreviated transcription (Latin):
octaua die circum cisus. quod non sine magno mrsterio priuilegium est filio
promissionis donatum.
quorum ortum. uixit añ cxx:his temporib primꝰ apud argos regnauit in achus.
añ .l. cuius filia ioꝗ aegrptii mutato nomine isidem colunt.
in aegrpto. ab ape argiuoꝵ rege condita: sparta quoq asparto filio feronei regis
argiuorum condita.
expletis. eadem die egressus est omnis exercitus dñi de terra aegrpti u
sario sequendam. & ipsa hebraica ueritas ostendit. quae narrat caath filiũ
leui quemnatum ẽe c̃stat int̾ra chaan. uixisse annos cxxxiii. & filium eius
amram patrem mosi. annos cxxx iii. &ipsum mosen lxxx fuisse annoꝵ.
tempore egressionis deegrpto: ꝗͣ nimix boꝵ summam annoꝵ. constat ecce
&xxx implero non posse: adnuit br hoꝵ translationi & a postolus. cum ait:
Abrahe dictae sunt ꝓmissiones. & seminibus ñdt̃ & semini eiusquasi in mul¬
tis sed quasi in uno & seminituo qui ẽ xp̃s : Hoc autem dico testamentum c̃fir

Expanded text:
octava die circumcisus, quod non sine magno mysterio privilegium est filio promissionis donatum. quorum ortum vixit annos CXX. His temporibus primus apud Argos regnavit Inachus annis L; cujus filia Io, quam Aegyptii, mutato nomine, Isidem colunt. in Aegypto ab Ape Argivorum rege condita. Sparta quoque a Sparto filio Phoronei regis Argivorum conditur.expletis, eadem die egressus est omnis exercitus Domini de terra Aegypti, ut sario sequendam et ipsa Hebraica veritas ostendit; quae narrat Chaath filium Levi, quem natum esse constat in terra Chanaan, vixisse annos CXXXIII, et filium ejus Amram Patrem Moysis annos CXXXVII, et ipsum Moysen LXXX fuisse annorum, tempore egressionis de Aegypto, quia nimirum horum summam annorum constat CCCC et XXX implere non posse. Annuit autem horum translaquasi in multis, sed, quasi in uno, Et semini tuo qui est Christus. Hoc autem dico, testamentum confirmatum
Abbreviated transcription (Latin):
xxViuterra altanus in pelago
nubiũ generari cũ sp̃s uentorum ea¬
rũ sinu concepti. se se ibidem uersando
perrantes & uirtutis suȩ mobilitate
inquã libet partẽ uiolenter erum¬
pentes magno concrepant murmure in star
ex ilientiũ destabulis quadrigarũ. uel uessi¬
cȩ quadrigarum quȩ licet parua magnũ
iitamen sonitũ displosa emitut :¬

Expanded text:
terra, altanus in pelago.nubium generari, cum spiritus ventorum earum sinu concepti, sese ibidem versando pererrantes, et virtutis suae mobilitate in quamlibet partem violenter erumpentes, magno concrepant murmure, instar exilientium de stabulis quadrigarum, vel vesicae, quae, licet parva, magnum tamen sonitum displosa emitt
Abbreviated transcription (Latin):
Naturas rerum uarias labentis & ȩui
per strinxititulis tẽpora latacitis.
Beda dĩ famulus tu fixa obsecro ꝑ ennem
Quilegis astra suꝑmente tuere diem.

Expanded text:
Naturas rerum varias, labentis et aevi Perstrinxi titulis, tempora lata, citis, Beda Dei famulus; tu fixa, obsecro, perennem, Qui legis astra, super mente tuere diem.
Abbreviated transcription (Latin):
Augustum mensẽ leo feruidus igne ꝑurit uiii¬
UI Sidero uirgo tuob achũ septimber opimat x¬
UII A equat & octimber sem̃tis tempore libram. xi¬
quiScorpius hibernam precepsiubetirenouẽbr̃e. xi¬
Terminat architenens medio sua signa de cembri
Principium iani sancit tropicus capri cornus
Mense numȩ in medio soh distat sidus aquari
P rocedunt duplices in martia tempora pisces

Expanded text:
Augustum mensem Leo fervidus igne perurit. sidere, Virgo, tuo Bacchum September opimat. aequat et October sementis tempore Libram. Scorpios hibernum praeceps iubet ire Novembreterminat Arquitenens medio sua signa DecembriPrincipium Iani sancit tropicus Capricornus. mense Numae in medio solidi stat sidus Aquari. procedunt duplices in Martia tempora Pisces
Abbreviated transcription (Latin):
Secundus ir annus epactas xi suscepitꝰ et ideo sic̃ dixime axũ luna paschȩ pri¬
nuenire non dubium est: huius modi cogit diuersitas sex
decennouenalis annos aequali nobiscum aetate lunam puta re uictorium.
Nam de inceps inserta mutatione saltus. una semper die maiorem nobis eam
usq dum etiam nos finito eam circulo toto inserimus habere noncessat.
qui profecto saltus non alibi aptius quam xii. hełr a prłm die uidet᷑ an no red¬
dendus. propt̃ originem uidelic& quam p̃fatisum conditionis siderum
ut luna m̃sis marti quȩ eo fit die uicesima nona de hinc uertat᷑ in nouã
sed sunt qui hoc nobis inluna nouembri mensis agendum magis autument:
quatinus huius modi inpedim̃tis cum prȩcedentis anni fine obsolutis no¬
uum de cetero annum libero possint conputo ingredi: iuxta exemplum
uidelic& aegrptiorum. quihoc inpenultimo anni sui m̃se. qui est nr̃iulius

Expanded text:
Secundus autem annus epactas XI suscipit. Et ideo, sicut diximus, a Secundus autem annus epactas XI suscipit. Et ideo, sicut diximus, a invenire non dubium est. Hujusmodi ergo cogit diversitas, sex solum primos circuli decennovenalis annos aequali nobiscum aetate lunam putare Victorium. Nam deinceps inserta mutatione saltus, una semper die majorem nobis eam usque dum etiam nos finito eam circulo toto inserimus habere non cessat; qui profecto saltus non alibi aptius quam XII Calendarum Aprilium die videtur anno reddendus, propter originem videlicet quam praefati sumus conditionis siderum, ut luna mensis Martii, quae eo fit die vicesima nona, dehinc vertatur in nonam. Sed sunt qui hoc nobis in luna Novembris mensis agendum magis autument, quatenus hujusmodi impedimentis cum praecedentis anni fine absolutis, novum de caetero annum libero possint computo ingredi, juxta exemplum videlicet Aegyptiorum, qui hoc in penultimo anni sui mense, qui est noster Ju
Abbreviated transcription (Latin):
quiest ultimus ogdo adismutationem lunȩ posuit. faciens illam ascendere maequi¬
noctio deoctaua inuicesimam: atcontra uictorius tertio ante finem ogdo adis
anno. hanc inter serendam censuit. lunam¬
insextam decimam conuertens: porro aegrptii in quorum sententiam catholica
nunc consentit ecclesia. eandem mutationem¬
ls adfigunt. facientes epactas lunae annuas. quarum locus est inxi łł apriles
deoctaua decima innullam facere saltum: ideoq annum eundem si nonbissextus
adxiiĩ sequentis si communis annus est cccliui dies habebit. siembolis mus
ccclaxx iiii qđ siumꝵ dies plus minue contigerit: euidens error ẽ excepto uidelic&
anno primo sepe dicti decennouenalis cicli. quemaxini luna paschae ultimi
qđ idem ultim epactas idest adiectiones lunares x&uni tunc r&inens pri¬
mo anno non xi. ut inc&eris annis fierisol&. sedxii. dies ad commodat: & quia
xxx dierum fine uoluuntur nulla epacta in principio ipsius circuli ponitur

Expanded text:
qui est ultimus ogdoadis, mutationem lunae posuit, faciens illam ascendere in aequinoctio de octava in vicesimam. At contra Victorius tertio ad finem ogdoadis anno, hanc interserendam censuit lunamvertens. Porro Aegyptii, in quorum sententiam catholica nunc consentit Ecclesia, eamlis adfigunt, facientes epactas lunae annuas, quarum locus est in XI Calendas Aprilis, de octava decima in nullam facere saltum. Ideoque annum eumdem, si non bissextus ue ad decimam quartam sequentis, si communis annus est, CCCLIV dies habebit; si embolismus, CCCLXXXIV. Quod si unus dies plus minusve contigerit, evidens error est, excepto videlicet anno primo saepe dicti decennovenalis cycli, quem a decima quarta luna paschae ultimi, quod idem ultimus epactas, id est, adjectiones lunares XVIII tunc retinens, primo anno non XI, ut in caeteris annis fieri solet, sed XII dies accommodat. Et quia XXX dierum fine volvuntur, nulla epacta in principio ipsius cycli ponuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
hunc cundem lunȩ saltum inter ponendum. idẽ m̃sem lunarem qui c&eris an¬
nis trigenos dies habere consueuerat unde xx diorum eẽ faciendum putauere:
&ratio quidem naturalis in promtu est. cuncta huius modi crementa uel detrim̃ta
solis &lunae. in partib aequi noctiorum ubi primo creata sunt. initium finemq sortiri.
solis quidem inuerni. lunae uero in autum nalis loco aequi noctu. : Deniq anatolius
quiueris sime in aequi noctio uerno initium mensum & caput circuli totius terminumq:
decernit : non ipsehanc incapite uel fine sui circuli decennouenalis sed xini eius anno

Expanded text:
hunc eumdem lunae saltum interponendum, id est, mensem lunarem, qui caeteris anhunc eumdem lunae saltum interponendum, id est, mensem lunarem, qui caeteris annis tricenos dies habere consueverat, unde triginta dierum esse faciendum putavere; et ratio quidem naturalis in promptu est, cuncta hujusmodi crementa, vel detrimenta solis et lunae in partibus aequinoctiorum, ubi primo creata sunt, initium finemque sortiri, solis quidem in verni, lunae vero in autumnalis loco aequinoctii. Denique Anatolius, qui verissime in aequinoctio verno initium mensium, et caput circuli totius, terminumque decernit, non ipse hanc in capite vel fine sui circuli decennovenalis, sed decimo quarto
Abbreviated transcription (Latin):
lunaris in censionis locus & hora procre&: nam quomodo fieri poss& ut per
annos denos & nouenos unum ne cesse ess& solito dierum lunari numero
⁊. si non hoc uelocitas aliqua lunaris grri paulatim
agi probatum est: utunꝑ ꝑquadrienniũ eius cursui dies augeatur: huius lr ue
locitatis &utita dicam anticipationis tam et siordo non facile pat&. mensura
nequaquam lat&: constat enim quia deminutio illa atq ablatio diei unius.
qu quo mocio agitur. ꝑderios & nouenos annos tuge conficitur: hora perannos sing
omodo agiturꝑdenos & nouenos annos tota conficitur.
ꝑx &iuiu & uidebis quod ad saltum lunȩ complendum ut diximus. annuatm hora & punc¬
lis temporum uel caeli dimatib lunae celebratur accensio: sed semper aliquanto
citius quam prȩcedente mense prouenerat. ut sit unde unꝵ annonono decimo transi¬
liatur dies: diuersis aut̃ locis circuli de cennouenalis. diuersiquiq calculatores

Expanded text:
lunaris incensionis locus et hora procreet. Nam quomodo fieri posset ut per annos denos et novenos unum necesse esset solito dierum lunae numero auferri, si non hoc velocitas aliqua lunaris gyri paulatim e cursus solaris agi probatum est, ut unus per quadriennium ejus cursui dies augeatur. Hujus autem velocitatis et, ut ita dicam, anticipationis, tametsi ordo non facile patet, mensura nequaquam latet. Constat enim quia diminutio illa atque ablatio diei unius, quae, quoquo modo agitur, per denos et novenos annos tota conficitur, hora per annos singomodo agitur per denos et novenos annos tota conficitur, ide per decem novem, et videbis quod ad saltum lunae complendum, ut diximus, annuatim hora et punclis temporum, vel coeli climatibus lunae celebratur accensio, sed semper aliquanto citius quam praecedenti mense provenerat, ut sit unde unus anno nono decimo transiliatur dies. Diversis autem locis circuli decennovenalis diversi quique calculatores
Abbreviated transcription (Latin):
fluum qui ex annuis xi epactarum diebus conficisol& int̃kalant: unde non
tertia mensis tertii quipaii gesimam ibagni occisidte conntent pse¬
tertia mensis tertii: quinqua gesimam abagni occisione conputent. ponen¬
tes uidelic& primimensis residuos dies numero x. &uii. quia tredecim prioros

Expanded text:
fluum, qui ex annuis undecim epactarum diebus confici solet, intercalant. Unde nonnullo tertia mensis tertii, quinquagesimam ab agni occisione computent, potertia mensis tertii, quinquagesimam ab agni occisione computent, ponentes videlicet primi mensis residuos dies numero X et VII, quia tredecim priores
Abbreviated transcription (Latin):
tens questioni dixerit se nouam limam eo anno quoscltus inserendus est.
hoc ẽ ultimo circuli decennouennalis biduo priusquam prima caner&ur
multis cũtestib uidisse idẽ quarto nonarum aprłm die cum eius demanni
xiiiĩ. luna paschalis in circulo memorato xulł maiarum sit adnotata ideoq
hic nr̃a pusillitas nesui fragilitate deficiat: ad pat̾nȩ immo diuinę auc¬
duimiites auxilium c̃currat : Pat̃nȩ &enm auctoritatis subdiofulcimur
dumnicene sidoni scita sectamur: quȩ riiii decimas fosti paschalis lunas

Expanded text:
tens quaestioni, dixerit se novam lunam eo anno quo saltus inserendus est, tens quaestioni, dixerit se novam lunam eo anno quo saltus inserendus est, hoc est, ultimo circuli decennovenalis biduo priusquam prima caneretur multis cum testibus vidisse, id est, quarto Nonarum Aprilium die, cum ejusdem anni XIV luna paschalis in circulo memorato XV Calendarum Maiarum sit adnotata, ideoquhic nostra pusillitas, ne sui fragilitate deficiat, ad paternae, imo divinae auctoritatis auxilium concurrat. Paternae etenim auctoritatis subsidio fulcimur, dum Nicaenae synodi scita sectamur, quae quartas decimas festi paschalis lunas
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cipit᷑. congruentius actas lunaris auespertina hora quam aliunde noua conpu¬
tabitur. eandemq: quã uespere inchoat : sequentem usq seruabit aduesperam: et
si quidemeam paulo ante uesperam accendi a sole contigerit: mox sole occidente
primam conputari et eẽ necesse est qͥa uidelicet illam temporis horam qua
pͥmum t̾ris fulgere coepit adut.: Sin  post occubitum solis accendatur.
nontam̃ prima priusquam uesperam uiderit. sed tricesima potius oportet aesti¬
mari: &iamsixx iuii horas post occasum solis accensa suppleuerit. illam tamen
horas noua trans egerit manifestam in caelo monstrari. cum aliquoties &iam
sexta uel uiĩ post accensionem pareathora: Sepe namq euenit maximȩ posita
ea in ariete. una eademq die illam mane simul & uespere cerm. motu ui¬
delicet accensionis circa meridiem facto . Quodsiqui grauius huic insis¬

Expanded text:
precipitur, congruentius etas lunaris a vespertina hora quam aliunde nova compuprecipitur, congruentius etas lunaris a vespertina hora quam aliunde nova computabitur, eandemque etatem, quam vespere inchoat, sequentem usque servabit ad vesperam. Et siquidem eam paulo ante vesperam accendi a sole contigerit, mox sole occidente primam computari et esse necesse est, quia videlicet illam temporis horam, qua primum terris fulgere cepit, adiit. Sin autem post occubitum solis accendatur, non tamen primam priusquam vesperam viderit, sed XXXam potius opportet estimari, etiam si XXIII horas post occasum solis accensa suppleverit. Illam tamen,horas nova transegerit manifestam in coelo monstrari cum aliquoties etiam sexta vel septima post accensionem appareat hora. Saepe namque evenit, maxime posita ea in Ariete, una eademque die illa mane simul et vespere cerni, motu videlicet ascensionis circa meridiem facto. Quod si qui gravius huic insis
Abbreviated transcription (Latin):
conpleuit unum : quid enim rationisc. lunae matationem meridiarissiloniis
abhoris cum ne cinposita tunc ingelo nec sit egressa suꝑ terram. sed noc ulla legis¬
sollemnia meridianis sed omnia uespertinis incipiant simul & consum¬
mentur inhoris.: Nisi forte quia adam peccans adauram post meridi
crepatus ad nõ et deparadisi ÷ gaudiis pulsus. adrem
quȩ crem̃tis detrim̃tisq ꝑennib labores nros imitatur. mea speci¬
alit̃ quaexulare coepimi debuit horamdtari: ut exipsa lunaris hora mu¬
tationis cotidie uersiculi illius ad moneremur. qͥa stultus ut luna mu¬
tat᷑. nam sapiens cum sole ꝑmanebit: suspiremusq.
septempliciter sic̃ lux uii dierum: uerum quia sicut scriptum est aluna
signum diei festi. et quomodo prima lunae lux auespera mundum in radia
uit. ita omnis dies festus inlege auespera initiari. inuesperam ꝑfici debere

Expanded text:
complevit unum. Quid enim rationis est lunae mutationem meridianis computari complevit unum. Quid enim rationis est lunae mutationem meridianis computari ab horis, cum nec imposita tunc in coelo, nec sit regressa super terram, sed nec ulla legisolennia meridianis vel pomeridianis, sed omnia vespertinis incipiant simul et consummentur in horis? Nisi forte quia Adam peccans ad auram post meridiem increpatus a Domino, et de paradisi gaudiis est pulsus, ad remquae crementis decrementisque perennibus labores nostros imitatur, in ea specialiter qua exulare coepimus debuit hora notari, ut ex ipsa lunaris hora mutationis quotidie versiculi illius admoneremur, quia stultus ut luna mutatur, nam sapiens cum sole permanebit, suspiraremusquseptempliciter sicut lux VII dierum. Verum quia, sicut scriptum est, a luna signum diei festi, et quovit, ita omnis dies festus in lege a vespera initiari, in vesperam perfici debere