comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uor meluit : neq: nunc grana boni opens semi¬
nat : neq: tunc manipulos scȩ̃ r&butionis secat.
corruun dũ bonaminime discernunt : quine qua¬
quam. quȩ quando agant in spiciunt sed plerũq:
acta qui a ita ñ debuerunt agere cognoscunt:
quibus sub auditores specie. recte per salaemonem
dr fili sine consilio nihil faccias. & post facctũ non pe¬
ne cebens &rursũ palpebrȩ tuȩ prȩcedant gres¬
sbstuos. palpebrȩ quippe gressus prȩcedunt: cũ ope¬
ractione nam consilia recta prȩueniunt qui enĩ
ne glegit considerando p̃uidere quod faccit gres¬
sus tendit oculos claudit ꝑgendo it confbe sed prę¬
uidendo sibim& ipsi ñ ante cedit : atq: id circo citius
corruit. quia quo pedemopeꝯs pone debecct ꝑ pal¬
pebre consilii ñ actendit¬

Expanded text:
um metuit, neque nunc grana boni operis seminat, neque tunc manipulos sanctae retributionis secat. corruunt, dum bona minime discernunt. Qui nequaquam quae quando agant inspiciunt, sed plerumque acta quia ita non debuerunt agere cognoscunt. Quibus sub auditoris specie recte apud Salomonem dicitur: Fili, sine consilio nihil facias, et post factum non poenitebis . Et rursum: Palbebrae tuae precedant gressus tuos . Palpebrae quippe gressus praecedunt, cum operationem nostram consilia recta praeveniunt. Qui enim negligit considerando praevidere quod facit, gressus tendit, oculos claudit, pergendo iter conficit, sed praevidendo sibimetipsi non antecedit, atque idcirco citius corruit, quia quo pedem operis ponere debeat, per palpebram consilii non attendit
Abbreviated transcription (Latin):
tũ iudicem eximiȩ uistutis creden nesi fortas se
magni esse menti creditur cor melatione sub¬
leu&ur : hincnãc que pproph&am dr̃ nũ quid tale
ẽ ie iunium quod ergi elegi sed fraenge esunenti

Expanded text:
tum judicem eximiae virtutis credant, ne si fortasse tum judicem eximiae virtutis credant, ne si fortasse magni esse meriti creditur, cor in elationem sublevetur. Hinc namque per prophetam dicitur: Nunquid tale est jejunium quod
Abbreviated transcription (Latin):
astiingecntur : Tanto enĩ longius as&cundo parente
receditur . quanto ꝑ inmode ratum esum dũm
manus adcibum tenditur . parentis piimi lapsus
itercctur: at contra a monendisunt abstinentes
ut sollicite semꝑ aspiciant. ne cũ gulȩ uitium fugi¬
unt acnora his uitia qua si ex uistute generent᷑
necũ cashem macerant adimpacientiam sp̃s erũ¬
pant : & nullaiã uistus sit quod caro uincitur. si sps ab
ira superctur : Ali quando aũ dum mens abstinenti¬
ũ ab ira sedepremit. hanc quasi pere gina ueniens
l&itia corrum pit l& eo abstinentiȩ bonũ depent quo
se se abspintalibus uitiis minime custodit : Vnde rec¬
te ꝑ proph&ã dr̃: indieb: ieiunior uestror inueni¬
cdl&icom ꝑtin& pugnus ad ircm in cassum &
ꝑ abstinentiam corpus atteꝯt᷑ si in ordinatis demis¬
scc motib: mens uitis dissipatur : Rursusq: ammo¬
nendi sunt ut abstinentiam suam & semꝑ sine
inminutione custodiant & nũ quã hanc apud occul¬

Expanded text:
astringantur. Tanto enim longius a secundo parente astringantur. Tanto enim longius a secundo parente receditur, quanto per immoderatum usum dum manus ad cibum tenditur, parentis primi lapsus iteratur. At contra admonendi sunt abstinentes, ut sollicite semper aspiciant, ne cum gulae vitium fugiunt, acriora his vitia quasi ex virtute generentur; ne dum carnem macerant, ad impatientiam spiritus erumpant: et nulla jam virtus sit quod caro vincitur, si spiritus ab ira superatur. Aliquando autem dum mens abstinentium ab ira se deprimit, hanc quasi peregrina veniens laetitia corrumpit, et eo abstinentiae bonum deperit, quo sese a spiritalibus vitiis minime custodit. Unde recte per prophetam dicitur: In diebus jejuniorum vestrorum invenirtinet, pugnus ad iram. Incassum ergo per abstinentiam corpus atteritur, si inordinatis dimissa motibus mens vitiis dissipatur. Rursumque admonendi sunt, ut abstinentiam suam et semper sine imminutione custodiant et nunquam hanc apud occul
Abbreviated transcription (Latin):
gitationis ab stinentium. Non nũ quam suꝑbiȩ cul¬
pa trans freret. pcculus minime dixiss& : qui non man¬
ducat . manducantem ñ iudic& qui rursus ad alios lo¬
quens: dũ de abstinentiȩ uistute glonantium p̃cep¬
taꝑ strnger& adiunxit: quȩ sunt rationem qui
dem habentia sapientiȩ in suꝑstitionem & humili¬
eatem adñ parcendũ corpon non in honore aliquo
se ẽ ꝑ abstinenla caro attentur humilitas fons osten¬
ditur. Sed de hac ipsa humilitate gracuitꝰ intenus suꝑ¬
bitur : &nisi aliquando mens ex abstinentiȩ uistute
tumes cerȩt. nequac quã hanc uł ut inter magna men¬
ta sons eus arrogans studiose numercr& dicens. ie¬
iunobis in sabbato: ammonen di sunt ergo gule de¬
ditine in eo quodescarx dilectatione in cobant luxo ne
se mu crone treons figeo quaente sibi ꝑ esũ loquacitas
quanta mentir leuitas insi di&ur. aspiciantine dũ
uentꝰ molliter seruiunt uitiore laqueis crudelitꝰ

Expanded text:
gitationes abstinentium nonnunquam superbiae culgitationes abstinentium nonnunquam superbiae culpa transfigeret, Paulus minime dixisset: Qui non manducat, manducantem non judicet, qui rursus ad alios loquens, dum de abstinentiae virtute gloriantium praecepta constringeret, adjunxit: « Quae sunt rationem qutiae in superstitione et humilitate, et non ad parcendum corpori, non in honore aliquo est caro per abstinentiam atteritur, humilitas foris ostenditur, sed de hac ipsa humilitate graviter interius superbitur. Et nisi aliquando mens ex abstinentiae virtute tumesceret, nequaquam hanc velut inter magna merita Pharisaeus arrogans studiose numeraret, dicens: Jejuno bis in Sabbato . Admonendi ergo sunt gulae dediti, ne in eo quod escarum delectationi incubant, luxuriae se mucrone transfigant; et quanta sibi per esum loquacitas, quanta mentis levitas insidietur, aspiciant, ne dum ventri molliter serviunt, vitiorum laqueis crudeliter
Abbreviated transcription (Latin):
p&cati lacqueo stiinxit: diuina uocedr̃: pae tore
& uentre repes: acsia ꝑte dicer&ur cogitatione &in¬
gluuie suꝑ humana corda dominans: quiagulȩ de¬
ditos luxdna sequitur. proph&a tesaatur. quiadum
aꝑ ta narrat. occulta denuntiat dicens. pinceps
coquor distruxit muros hierusalem : Pincepsnã¬
q: coquorx uentꝰ ẽ: cui magna cura obsequiu. acoquis
inpenditur. ut ipsi dilec tabiliter cibis impleatur:
Mun aũ hierusałm uistutes sunt anime ad desidenũ
suꝑne pacis eleuate: coquor igitur piinceps muros
hierusałm deicit qui adũ uent̃ ingluuie tenditura
asinu tran quilli tatis excuter&. Nequaquam¬
p&rus cũ dicer& minis trate aũ infide uãc uirtu¬
tem in uistute auꝰ scientia : in scientia ccũ abstinentiã
protinus uigilantꝰ adiun ger& dicens: in abstinentia¬
auͥ patienlicc̃ de esse quippe abstinentib: patientia
prȩuid&. quȩ eis ut adess& ammonuit: rursũ nisico¬

Expanded text:
peccati laqueo strinxit, divina voce dicitur: Pectore peccati laqueo strinxit, divina voce dicitur: Pectore et venire repes , ac si ei aperte diceretur: Cogitatione et ingluvie super humana corda dominaberis. Quia gulae deditos luxuria sequitur, propheta testatur, qui dum aperta narrat, occulta denuntiat, dicens: Princoquorum destruxit muros Hierusalem. Princeps namque coquorum est venter, cui magna cura obsequium a coquis impenditur, ut ipse delectabiliter cibis impleatur. Muri autem Hierusalem virtutes sunt animę ad desiderium supernae pacis elevatae. Coquorum igitur princeps muros Hierusalem deicit, quia dum venter ingluviae tenditur, a sinu tranquillitatis excuteret, nequaquam, cum diceret: Ministrate autem in fide vestra virtutem, in virtute autem scientiam, in scientia autem abstinentiam , protinus vigilantautem patientiam; deesse quippe abstinentibus patientiam praevidit, quae eis, ut adesset, admonuit. Rursum nisi co
Abbreviated transcription (Latin):
labstinentes illos enim suꝑ fluitcs loctionis le¬
uteci opens atq: luxona istos uero sepe in pacientiȩ
sꝑpe uero suꝑ lie culpa comitatur nin eni.gule deditis
inmoderata lo quacitas raper&. diues ille quiepu¬
latus cotidie splendide dr̃ in lingua grauius ñ arde¬
r& dicens: pater abra hã miserere mei &mitte lasa¬
rũ ut intinguatextremum digiti sui in aquec ut refꝰ¬
gerei lingucc̃mecc̃ quia crucior in hac flac̃ma : Quib:
profecto uerbis ostenditur : quia epulando cotidi¬
e crebnus in lingua p&ca uerct quitotus ardens
refii gercre se prȩcipue in lingua requi rebat : rur¬
sum quiagulȩ deditus leuitas protinus operis se¬
quitur. Auc tontas scccra testatur dicens: sedit po¬
pulus manducare & bibere & sur rexerunt ludere
quos plerũq: edacitas usq: ad luxunam ꝑ grahit.
quiadum saci&ccte uent̃ exenditur aculei libidi¬
nis excitantur : Vnde & hosti cãlido qui pnimi homi¬
nis sensum in concupiscentia pomi aperuit. sed in

Expanded text:
enim superfluitas locutionis, levitas operis, atque luxuria; istos vero saepe impatientiae, saepe vero superbiae culpa comitatur. Nisi enim gulae deditos immoderata loquacitas raperet, dives ille qui epulatus quotidie dicitur splendide in lingua gravius non arderet, dicens: Pater Abraham, miserere mei, et mitte Lazarum, ut intingat extremum digiti sui in aquam, ut refrigeret linguam meam, quia crucior in hac flamma . Quibus profecto verbis ostenditur quia epulando quotidie crebrius in lingua peccaverat, qui totus ardens refrigerari se praecipue in lingua requirebat. Rursum quia gulae deditos levitas protinus operis sequitur, auctoritas sacra testatur, dicens: Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere . Quos plerumque edacitas usque ad luxuriam pertrahit, quia dum satietate venter extenditur, aculei libidinis excitantur. Unde et hosti callido, qui primi hominis sensum in concupiscentia pomi aperuit, sed in
Abbreviated transcription (Latin):
eiunium quippe scĩ ficare ẽ cdiunctis bonis aliis dig¬
ncc̃ dõ abstinenlicom cashis ostendere: Ammonen¬
disunt abstinentes. ut nouenn. qui atunc placente
dõ abstinentiam offerunt cum ec quȩ sibi de alimer¬
tis sub trachunt indigentibus largiunt᷑ : Soler ter
it dicens : cum ie iuncritis & plange r&is in quinto
eseptimomense ꝑhos sextucginta annos: num quid ie¬
iunium ieiunatis mihi: & cũ comedtis & cibibtis.
nũ quid̃ uobis cõmedistis & uobis m&ipsis bibistis: Ñ¬
enim dõ sed sibi quisq: ieiunat : si ecc quȩ uentii ad
tempus subarahit non in opibus trbuit sed uenty
post modum offerenda custodit: itaq: ne aut illos
a p&itos gulȩ amentis statu deiciat aut istos af¬
flicta caro exelctione supplant&. audiant illi ex
ore uentatis : attendite aũ uobis ne forte gracuentꝰ
cordc uestra in crapula & ebn &ccte & cuns huius¬

Expanded text:
ificare, est adjunctis aliis bonis diguam Deo abstinentiam earnis ostendere. Admonendi sunt abstinentes, ut noverint quia tunc placentem Deo abstinentiam offerunt, 63 cum ea quae sibi de alimentis subtrahunt, indigentibus largiuntur. Solerter  dicens cum ieiunaretis et plangeretis in quinto et septimo per hos septuaginta annos numquid ieiunium ieiunastis mihi et cum comedistis et cum bibistis numquid non vobis comedistis et vobismet ipsis bibistis nenimDeo, sed sibi quisque jejunat, si ea quae ventri ad tempus subtrahit, non egenis tribuit, sed ventri postmodum offerenda custodit. Itaque ne aut illos appetitus gulae a mentis statu dejiciat, aut istos afflicta caro ex elatione supplantet, audiant illi ex ore Veritatis: Attendite autem vobis, ne forte graventur corda vestra in crapula et ebrictate, et curis hu
Abbreviated transcription (Latin):
singulis congruct & tame a cõmunis ȩdificationis
ar te nũ quc̃c recedecit: quid enĩ sunt intente men¬
tes auditorum nisi ut ita dixerim quedam incłtha¬
rec tensiones strate cordarum : quas tangendi ar¬
ti fex ut non sibi in&ipsis dissimile canticum fccciat
dis similiter pulsact : Et idcirco cordȩ consoncem mo¬
dulationem reddunt quia uno quidem plecgro
sed ñ uno impulso fenuntꝰ : Vnde & docior quisq: utu¬
nacunctos uir tute cantoctis edific& ex unce doctii¬
nec non unco eccdemq: ex hor tatione a cengere
cordec audientium de b& : Sed quid utilitatis ÷ quod
cuncta h collecta numeratione trconscurmus.
si non &icc̃ ammonitionis modos ꝑ singula quanta
possumus breuitate pandamus:
liter igitur ammonendi sunt uiri atq: aliter
femine qui a illis grauic istis uero sunt in iniun
genda leuiora: ut illos magna exerceant istas
istccs aũ lenia demulcendo conuertant :
Aseuentas ammonitionis. ad profecitum dere¬

Expanded text:
singulis congruat, et tamen a communis aedificationis singulis congruat, et tamen a communis aedificationis arte nunquam recedat. Quid enim sunt intentae mentes auditorum, nisi ut ita dixerim, quaedam in cithara tensiones stratae chordarum? quas tangendi artifex, ut non sibimetipsi dissimile canticum faciat, dissimiliter pulsat. Et idcirco chordae consonam modulationem reddunt, quia uno quidem plectro, sed non uno impulsu feriuntur. Unde et doctor quisque, ut in una cunctos virtute charitatis aedificet, ex una doctrina, non una eademque exhortatione tangere corda aucuncta haec collecta numeratione transcurrimus, si non etiam admonitionis modos per singula, quanta possumus brevitate, pandamus. Aliter igitur admonendi sunt viri, atque aliter feminae, quia illis graviora, istis vero injungenda sunt leviora, ut illos magna exerceant, istas tem levia demulcendo convertant. severitas admonitionis ad profectum diri
Abbreviated transcription (Latin):
qc supercnt᷑ atq alit̃ qui in culpa & consilio l¬
gunt᷑: Aiter quili c&minima cebro tame
inlicita faciunt: atq aliter qui se aparuis
custodiunt sed ccliquando in grauib: demor¬
guntur. Aliter quibona nec inchoant alite
qui inchoataminime consũmant:: Ait&
qui mala occul te cgunt. & bona publi¬
ce: Aliter quibona quece faciunt
ab scondunt: &tame quibus dam sece tu
publice mala dese opincri permittu
ut dũ longe ante nos reuerendȩ memonȩ gre¬
cunctis exortatio congruit: quic nec cunctos
pacrmorum quoc lita sastiingit : Sepe nã que
coliis nocent : quȩ aliis prosunt : Quico & plerũq
herbȩ quȩ h animclia nutniunt : alicc occidunt &
lenis sibilus equos mitigat : cactulos insticat: & me¬
dicocmentum quod hunc morbum imminuit. alte
ꝯuires iungit : Et paenis quiuitam fortium ro¬
borcet pccruolorum neect : Pro qualitate igitur au¬
dientium formari deb& sermo doctorum ut & cedsua

Expanded text:
tia superantur, aliter qui in culpa ex consilio ltia superantur, aliter qui in culpa ex consilio ligantur; aliter qui licet minima, crebro tamen illicita faciunt, atque aliter qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur; aliter qui bona nec inchoant, aliter qui inchoata minime consummant; aliter qui mala occulte agunt, et bona publice, aliter qui bona quae faciunt abscondunt, et tamen quibusdam factis publice mala de se opinari permittuUt enim longe ante nos reverendae memoriae Grecunctis exhortatio congruit, quia nec cunctos par morum qualitas astringit. Saepe namque aliis officiunt, quae aliis prosunt. Quia et plerumque herbae quae haec animalia nutriunt, alia occidunt. Et lenis sibilus equos mitigat, catulos instigat. Et medicamentum quod hunc morbum imminuit, alteri vires jungit; et panis qui vitam fortium roborat, parvulorum necat. Pro qualitate igitur audientium formari debet sermo doctorum, ut et ad sua
Abbreviated transcription (Latin):
Alit̃ in opes atq: aliter locu pl&es: illis nãq: offerre
Aconsolcctionis solectiũ contratꝯbulationem isti
uero inferre m&ũ contra elationẽ debemus . In opi
tur dicens. elegite in cacmino pccuꝑt& At contra
pcculus discipulo dediuitib: dicit diuitibus huius
scłi p̃cipe ñ suꝑbesapere neq: spercre in incesto di¬
uitic succrx Abi notandũ ualde ẽ quod humili¬
tactis doctor memon am diuitũ fecciens non ait
roga sed p̃cipe : quic & si impendendo ÷ pi&ces infis¬
mitcti honor tam̃ nꝰ deb&ur elactioni Talib: ergo
ree tum quod dicit᷑ tanto rectius iub&ur. quando
& insebus transitonis altitudi  cogitationis in tu

Expanded text:
t inopes, atque aliter locupletes; illis namque offerre consolationis solatium contra tribulationem, istis vero inferre metum contra elationem debemus. Inopi nsolatur, dicens: Elegi te in camino paupertatis . At contra Paulus discipulo de divitibus dicit: Divitibus hujus saeculi praecipe non superbe sapere, neque sperare in incerto divitiarum suarum . Ubi notandum valde est, quod humilitatis doctor memoriam divitum faciens non ait, Roga, sed Praecipe, quia etsi impendenda est pietas infirmitati, honor tamen non debetur elationi. Talibus ergo rectum quod dicitur, tanto rectius jubetur, quanto et in rebus trans
Abbreviated transcription (Latin):
adincre patione semens docitoris excsperat.
difficile ucel de ẽ ut non aliquando & aliquid
quod dicere non deb& erum pat.: etplerũ que
conlingit ut dũ culpa sub ditoꝵ cũ macgna in¬
uectione cormpitur magistii lingua usq: cedex¬
cessus uerba ꝑ trechatur : Cũq: increpatio in¬
modercte accenditur corda delin quentium
in des peratione deprȩmuntur : Vnde necesse ÷
ut excsperctus rector cũsubditox mente plus
sequã deb& ꝑcussisse considerat apud se semꝑ
adpen teniã recurrat ut ꝑlcm̃ ta ueniam in
conspectuutatis obtenect ex eo &icm qđ ꝑͤe¬

Expanded text:
ad increpationem se mens doctoris exasperat, ad increpationem se mens doctoris exasperat, difficile valde est ut non aliquando et ad aliquid quod dicere non debet erumpat. Et plerumque contingit ut dum culpa subditorum cum magna invectione corripitur, magistri lingua usque ad excessus verba pertrahatur. Cumque increpatio immoderate accenditur, corda delinquentium in desperatione deprimuntur. Unde necesse est ut exasperatus rector, cum subditorum mentem plus quam debuit percussisse considerat, apud se semper ad poenitentiam recurrat; ut per lamenta veniam in conspectu veritatis obtineat, ex eo etiam q
Abbreviated transcription (Latin):
tiscit : Sed cuncita ħ lic& sub tili t̃ recitor insinu¬
it nisi contra delicta singulorx emulationis
spũferuecct. nullã sibi in ꝑ p&uũ abso lutionẽ pa¬
rect: Vnde illic adhuc recte subiungitur &tu
titudo signecitur : Quid uõ acnus doc itons men¬
tem quac selus dĩ figit & excruciat. Unde pau¬
lus huius sccstaginis urebatur frixura cũ di¬
cer& quis infirmatur & ego non in firmor quis
scandaclizatur Regononuror: Et qui ccquis au¬
quis zelo dĩ accenditꝰ nedãnan ex neglegentia
debeat fosti in ꝑp&uũ custodia munitur. recti
dicit̾ pones ecc̃ murx ferreum interte & inter
ciuitatem: Sartago enim ferrea murus ferre¬
us inter proph&am & ciuitatem ponitur: qui a
cũnunc fostem helum rectores exhibent
eundem zelum post modum interse & audito¬
res suos. fostem munitione tenent: Netunc
aduindicta distitutisint sinunc fubnt incor¬
reptione dissoluti: Sed in t̾h& sciendũ ẽ quiadũ

Expanded text:
tescit. Sed cuncta haec licet subtiliter rector insinutescit. Sed cuncta haec licet subtiliter rector insinuet, nisi contra delicta singulorum aemulationis spiritu ferveat, nullam sibi in perpetuum absolutionem parat. Unde illic adhuc recte subjungitur: 32 titudo signatur. Quid vero acrius doctoris mentem, quam zelus Dei frigit et excruciat? Unde Paulus hujus sartaginis urebatur frixura, cum diceret: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror? Et quia quisquis zelo Dei accenditur, ne damnari ex negligentia debeat, forti in perpetuum custodia munitur, recte dicitur: Pones eam murum ferreum inter te et civitatem. Sartago enim ferrea murus ferreus inter prophetam et civitatem ponitur; quia cum nunc fortem zelum rectores exhibent, eumdem zelum postmodum inter se et auditores suos fortem munitionem tenent; ne tunc ad vindictam destituti sint, si nunc fuerint in correptione dissoluti. Sed inter haec sciendum est quia dum
Abbreviated transcription (Latin):
sidi&ur ostenditur: quacsi obsidio circ ciuitatẽ
hierłm uoce p̃dica tons ordinctur : Sed qui co non
solum debent in notescere qualitꝰ uiti c inpugnent:
uex &icẽ quomodo custodite nos uirtutes roboren
Recte subiungitur & edificabis munitiones. mu¬
nitiones quippe sc̃s p̃dicatos ȩdificat: quando
quȩ uir tutes quib: resistan uitiis demostrat:¬
Et quicc crescente uir tute plerũq bella tep¬
tactionis augentur: rete adhuc additur . & ced¬
postabis aggerem & dccbis contraeccm castreo
& pones ccri&es ingiro: Aggeremnaq: conpor¬
tact: quan do prȩdi catur quisq: molẽ crescen¬
tis temptationis enuntiat : & contra hierus ałm
cas trec en g& quando rec t& intentionẽ audien¬
tium hostis callida circũ spectas & quasi in conp̃¬
hensibiles insidias p̃dicit: atq ingiro an&es pon&¬
cũ temptationũ asuleos in hac uita nos undiq
circũdantes. &uir tutũ murũ ꝑforantes in no¬

Expanded text:
sidietur ostenditur, quasi obsidio circa civitatem sidietur ostenditur, quasi obsidio circa civitatem Jerusalem voce praedicatoris ordinatur. Sed quia non solum debent innotescere qualiter vitia impugnent, verum etiam quomodo custoditae nos virtutes roborent, recte subjungitur: Et aedificabis munitiones. Munitiones quippe sanctus praedicator aedificat, quando quae virtutes quibus resistant vitiis demonstratEt quia, crescente virtute, plerumque bella tentationis augentur, recte adhuc additur: Et comportabis aggerem, et dabis contra eam castra, et pones arietes in gyro. Aggerem namque comportat, quando praedicator quisque molem crescentis tentationis enuntiat. Et contra Jerusalem castra erigit, quando rectae intentioni audientium hostis callidi circumspectas et quasi incomprehensibiles insidias praedicit. Atque arietes incum tentationum aculeos in hac vita nos undique circumdantes, et virtutum murum perforantes inno
Abbreviated transcription (Latin):
macgis trorũ speciem ten& cuidr̃ sume tibiloc¬
tere &pones eum corate & describes in eo ciui¬
tatem hirłm . Scĩ quippe doc tores sibilaterẽ
sumunt: quando terrenũ auditorum cor utdo¬
cecnt adprehendunt: quẽ scili c& laterem co¬
rcc seponunt : quia tota illud mentis intenti¬
one custodiunt: In quo &ciui tatem hierłm iu¬
bentur descobere quicp̃dicando terrenis cor¬
dib: curcnl sum opere quȩ sit suꝑpaccis uisio de¬
mon strecre: Sed quia incacssum glon a patnȩ
cȩlestis agnoscitur nisi & quan tahic inrucnt
hostis cccllidi tempta men tac nos cantur: Apte
sub iungitur : & ordinabis ceduersus ecc obsidionẽ
& ȩdificabis munitiones: Scĩ quippe p̃dicatores
obsidione circa latere in quo hierłm ciuitcs
discipta ẽ ordinant : quã t̃renȩ m̃ti sediã suꝑnã
pactꝯcm requirenti quanta ecm in huius uitȩ
tempore uitiorũ inpugnent ced ũsitas demonstrant
Nẽc cũ unũ qđq peccatũ quo modo proficientib: in¬

Expanded text:
orum speciem tenet? Cui dicitur: Sume tibi laterem, et pones eum coram te, et describes in eo civitatem Jerusalem. Sancti quippe doctores sibi laterem sumunt, quando terrenum auditorum cor, ut doceant, apprehendunt. Quem scilicet laterem coram se ponunt, quia tota illud mentis intentione custodiunt. In quo et civitatem Jerusalem jubentur describere; quia praedicando terrenis cordibus curant summopere quae sit supernae pacis visio demonstrare. Sed quia incassum gloria patriae coelestis agnoscitur, nisi et quanta hic irruant hostis callidi tentamenta niscantur, apte subjungitur: Et ordinabis adversus eam obsidionem, et aedificabis munitiones. Sancti quippe praedicatores obsidionem circa laterem, in quo Jerusalem civitas descripta est, ordinant, quando terrenae menti, sed jam supernam patriam requirenti, quanta eam in hujus vitae tempore vitiorum impugnet adversitas demonstrant. Nam cum unumquodque peccatum quomodo proficientibus in
Abbreviated transcription (Latin):
icccemus : Ex se ergo deb& quisq: collegere qua¬
lit̃ alienȩ hunc opostect in becillitate misere¬
re neconrac infirmitatem proximi siccd in cre¬
pectionis uocem feruentius rapitur: oblitus sui
esse uidecctur: Unde bene apostolus ammon&
dicens: si prace ossupctus fuent homo in ccliquo
delicto uos qui spiritales estis instruite huius modi
& tutemp te : Ac si cꝑae diccet. cũ displic& ex
ccl: ena infirmitate qđ conspicis pensa qđ es
ut increpationis zelo sesp̃s temper&. Dũ sibi
ꝗꝗ qđ increpat tim & : Ñ nulla au sunt uehemen¬
ter increpanda : ut cũ culpa ab austore non cor¬
nos citur: quanti sit pondens ab increpantis oro
senti atur : E .t cũ sibi quis malum qđ ꝑ p&rccus
leuigat. hoc contrase gracuiter ex corripi¬
entis aspentate ꝑtimescat: Debitũ quippep
ostendere quanta in huius uitȩ itinere tem¬
acmenta antiqui hostis latecnt. a penre
Et in sub ditorũ macla quȩ colercre lenit̃ non

Expanded text:
jacemus. Ex se ergo debet quisque colligere quajacemus. Ex se ergo debet quisque colligere qualiter alienae hunc oporteat imbecillitati misereri, ne contra infirmitatem proximi si ad increpationis vocem ferventius rapitur, oblitus sui esse videatur. Unde bene Paulus admonet, dicens: Si praeoccupatus fuerit homo in aliquo delicto, vos qui spiritales estis, instruite hujusmodi et tu tenteris . Ac si aperte dicat: Cum displicet ex aliena infirmitate quod conspicis, pensa quod es; ut in increpationis zelo se spiritus temperet, dum sibi quoque quod increpat timet. Nonnulla autem sunt vehementer increpanda, 31 ut cum culpa ab auctore non cognoscitur, quanti sit ponderis, ab increpantis ore sentiatur. Et cum sibi quis malum quod perpetravit levigat, hoc contra se graviter ex corripientis asperitate pertimescat. Debitum quippe ostendere, quanta in hujus vitae itinere tentamenta antiqui hostis lateant aperire, et subditorum mala quae tolerari leniter non
Abbreviated transcription (Latin):
&uni uersc idola domus isrł depic ta ercnt
seruitus: Recte ergo post animalic idola dis¬
cnbuntur: quic & si honesta actione non nulli
quecsi aterrase engunt ambitione tacmen
inhonesto sem&ipsos adtꝰra deponunt : Bene au
dr̃ depicta ercnt quiadũ extenorx resx intiinsecus
hispecies cdtrachuntur quasi in cor de depingitꝰ¬
es quicquid fictis imaginibus deliberando cogi¬
atantur : Notaendum itaq: ẽ qui apnus forccm̃¬
su inpari&e acde inde ostium cestitꝰ &tunc demũ
occulta abominatio de monstratur: Quia
nimisx unius cuiusq: peccati pnus signac forin¬
secus: deinde ianua aꝑtȩ iniquita tis ostenditꝰ
m& tuncdemũ omne maclũ quod in tus lect& a¬
sui pentur : Non nulla aũ suntleniter arguenda :
uniNã cũ non malitia sed sola igno ranlico uł infir¬
iumitate delinqu&ur profecto necesse ẽ ut mag¬
no moderamine ipsa delicti correptio tempe¬
r&cur: Cuncti quippe quo usq: hac mostali carni
subsistimus correptionis nrȩ infirmitatib: sub¬

Expanded text:
universa idola domus Israel depicta erant servitus . Recte ergo post animalia, idola deseribuntur, quia etsi honesta actione nonnulli jam quasi a terra se erigunt, ambitione tamen inhonesta semetipsos ad terram deponunt. Bene autem dicitur, Depicta erant; quia dum exteriorum rerum intrinsecus species attrahuntur, quasi in corde depingitur quidquid fictis imaginibus deliberando, cogitatur. Notandum itaque est quia prius foramen in pariete, ac deinde ostium cernitur, et tunc demum occulta abominatio demonstratur; quia nimirum uniuscujusque peccati prius signa forinsecus, deinde janua apertae iniquitatis ostenditur, et tunc demum omne malum quod intus latet aperitur Nonnulla autem sunt leniter arguenda: nam cum non malitia, sed sola ignorantia vel infirmitate delinquitur, profecto necesse est ut magno moderamine ipsa delicti correptio temperetur. Cuncti quippe quousque in hac mortali carne subsistimus, corruptionis nostrae infirmitatibus sub
Abbreviated transcription (Latin):
nis similitudo reptilium & ceni macliũ abomineo
tio & uni uersco idola domus isrł depicta ercn
inpccri&e : Pe echielem quippe prȩposito rũ
ꝑsona signatur ꝑpacri&ẽ duriaia subditor.
dunticm cordis aperire. Quem cũ ꝑfodiss& ap¬
paruit ostium . quicccũ cordis duntiac uel studi¬
osis ꝑcunctationib: uel maturis correptionib:
scinditur quacsi quedã icnua ostenditur exqua
omnico in eo qui corripitur cogitationum intenos
uidecontur . Vnde & bene illic sequitur : ingre
focciunt hic: quacsi ingreditur ut abomincetio¬
nes aspicict. quidis cussis quibus dam signis ex¬
terius appacrentibus ita corda subditor pe¬
ne trcnl. ut cunstaquȩ inlicite cogitant᷑
innotescalit : Vnde & subdidit: & ingres sus

Expanded text:
o reptilium et animalium abominatio, et ecce universa idola domus Israel depicta erant in pariete. » Per Ezechielem quippe praepositorum persona signatur, per parietem duritia subditorum. duritiam cordis aperire? Quem cum perfodisset, apparuit ostium. Quia cum cordis duritia, vel studiosis percunctationibus, vel maturis correptionibus scinditur, quasi quaedam janua ostenditur, ex qua omnia in eo qui corripitur, cogitationum interiora videantur. Unde et bene illic sequitur: « Et dimas quas isti faciunt hic. » Quasi ingreditur, ut abominationes aspiciat, qui discussis quibusdam signis exterius apparentibus, ita corda subditorum penetrat, ut cuncta ei quae illicita cogitantur, innotescant. Unde et subdidit: « Et ingressus
Abbreviated transcription (Latin):
linquenuũ uitic .pia intentione resegcmus : Sed
securis manũ fugit . cũ se increpatio plus quã neces¬
se ẽ in cespentatem ꝑ trachit : ferrũq: dema nubiio
prosilit : cũ de correptione sermo durior excedit:
Et amicũ ꝑcutit &occidit: qui a ccuditorem suum pro¬
lacta contumelic. ab spũ dilectionis inter ficit:
Correptinãq: mens repente adodium proruit si hans
inmodera atec increpatio plus quam debuit addicn
Sed is qui in sacute lignac ꝑcutit & proximũ gẽigu&
ad in necesse ẽ urbes fugiat: ut in una ecx defensur
uiuat: quia sicodpenitentie lamenta conuersus in
unita te sacram̃ti subspe fide &ca ntate abscon¬
ditur reus ꝑp&rati homicidii non ten&ur . Eumq
extincti proximus & cũ inuenent non oc cid&. quia
cũ distctus iudex uenent qui se se nobis ꝑnatu¬
rȩ nr̃ȩ consorium iuxit ab eo procul dubio culpe¬

Expanded text:
linquentium vitia pia intentione resecamus; sed securis manum fugit, cum sese increpatio plus quam necesse est in asperitatem pertrahit, ferrumque de manubrio prosilit, cum de correptione sermo durior excedit, et amicum percutiens occidit, qui auditorem suum prolata contumelia ab spiritu dilectionis interficit. Correpti namque mens repente ad odium proruit, si hanc immoderata increpatio plus quam debuit addicit. Sed is qui incaute lignum percutit, et proximum exstinguit, ad tres necesse est urbes fugiat, ut in una earum defensus vivat. Quia si ad poenitentiae lamenta conversus in unitate sacramenti sub spe, fide et charitate absconditur, reus perpetrati homicidii non tenetur, eumque exstincti proximus, et cum invenerit, non occidit. Quia cum districtus judex venerit, qui sese nobis per naturae nostrae consortium junxit, ab eo procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
uero icc̃ quidem cliquantulũ aterra sus pen¬
se sed cdhuc t̃renȩ mecedis p̃mia requi rentes
app&itu tamdigulȩ adt̃ ram semꝑ inclinantus
Peptilic itaq: sunt intrac pan &em: qucendo cog¬
tadones uol uuntur inmente . quȩ aterrenis

Expanded text:
 quidem aliquantulum a terra suspensae, sed adhuc terrenae mercedis praemia requirentes. appetitu tamen gulae ad terram semper inclinantur. Reptilia itaque sunt intra parietem, quando cogitationes
Abbreviated transcription (Latin):
amit tant : Sed cũ tempus sub ditis cedcorres¬
tione quȩ ritur. sub ipso culpara pondere
sipaccienlic prpsulis exercetur: Vndebene
caue sunt peccatores: Indorso quippe one¬
ra sus tinemus: supradorsum igitur suũ fecbi¬
cassepec catores quentur. ac sicꝑte dicat. quos
corngere nequeo. quacsi suꝑ in positũ onus porto:
Connulla au sunt subtiliter occula pꝑscrutan¬
dec ut quibusdã signis erum pentib: rector in
sub ditorũ mente omne qđ clccu sum lact& in ue¬
nict & rt̃ ueniente correptionis articulo in tio
exminimis maciora cognoscat Unde recte
cd ezechielũ dr̃ fili hominis fode pccri&om : ubi
mox isdem proph&a subiungit & cũ ꝑfodissem

Expanded text:
amittant. Sed cum tempus subditis ad correpamittant. Sed cum tempus subditis ad correptionem quaeritur, sub ipso culparum pendere patientia praesulis exercetur. Unde benecaverunt peccatores . In dorso quippe onera sustinemus. Supra dorsum igitur suum fabricasse peccatores queritur, ac si aperte dicat: Quos corrigere nequeo, quasi superimpositum onus porto. Nonnulla autem occulta subtiliter sunt perscrutanda, ut quibusdam signis erumpentibus, rector in subditorum mente omne quod clausum latet, inveniat, et interveniente correptionis articulo, ex minimis majora cognoscat. Unde recte ad Ezechielem dicitur: Fili hominis, fode parietem . Ubi mox idem propheta subjungit: Et cum fodissem
Abbreviated transcription (Latin):
quicc dissimulcentur indi cande Aliquan¬
do & ceꝑte cognita mature colercen dcc. ali¬
quando uero subtiliter &olsulte ꝑscrutcenda:
Ali quando leniter arguenda aliquando auuo
hementer increpanda: Nnulla quippe ut di¬
ximus prudentꝰ dissimulan dac sunt. sed quice
dissimulcntur indiccnda Vt cũ de linquen
& dep̃hendi secognoscit & ꝑp&i hacs quas in setaciu
tolerare considerat augere culpas erubes cat
Seq se iudice. punict quem sibi apud se rec¬
toris pactientiaclementer excuscet Quee se¬
recordacta neq cogitasti incord&uio quicc
ego tacens & quasi non uidens : Et dis sim ulccu
ergo culpccs & innotuit: quic & contrecpecsas¬
te tacuit & hoc ipsum tam̃ qui a taccuet dixit
Non nullaau uł aꝑte cognita mature tollercon¬
dec sunt cũ uide lic& rex minime opostuni¬
tas congruit ut cpte corni gantur: Nã secta
in mature uul nera d&en us inferues cunt
& nisi cũ tempore medicamenta conniant con¬
stat procul dubio quod medendi officium

Expanded text:
aliquando et aperte cognita, mature toleranda, aliquando vero subtiliter et occulta perscrutanda; aliquando leniter arguenda, aliquando autem vehementer increpanda. Nonnulla quippe, ut diximus, prudenter dissimulanda sunt, sed quia dissimulantur, indicanda; ut cum delinquens et deprehendi se cognoscit et perpeti, has quas in se tacite tolerari considerat, augere culpas erubescat, seque se judice puniat, quem sibi apud se rectoris parecordata, neque cogistati in corde tuo, quia ego tacens et quasi non videns. Et dissimulavit ergo culpas, et innotuit, quia et contra peccantem tacuit, et hoc ipsum tamen quia tacuerit dixit. Nonnulla autem vel aperte cognita, mature toleranda sunt, cum videlicet rerum minime opportunitas congruit, ut aperte corrigantur. Nam secta immature vulnera deterius infervescunt, et nisi cum tempore medicamenta conveniant, constat procul dubio quod medendi officium
Abbreviated transcription (Latin):
suum non radent neq: comã nutnent. sed ton¬
dentes adtondant capita suc : Scccerdo tes nã¬
q: iure uosati sunt qui ut sacrũ duccctũ p̃be¬
ant fi delib: p̃sunt : Capilli uero incapite exte¬
riores sunt cogiaationes inmente: quidũ suꝑ
cerebrũ insensibilit̃ onuntur. curces uitȩ
p̃sentis de signant. quȩ ex sensu ne glegenti
quic in portune aliquando prodeunt quasi
nobis non sentiertib: procedunt: Quia cuncti
qui prȩsunt habere quidem sollicitudines ex¬
aenores debent ne tamen eis uehementer
in cũbere: sacerdotes recte &caput prohiben¬
tur racdere: & comã nutnre: ut cogitationes
carnis deuita subditorũ n& ase funditus ampu¬
tbꝵ nec rursus cdcrescendum nimis relcxent.
Vbi & bene dicitur tandentes tondent capi¬
t succ. ut ui delic& Cure temporales sollici¬
tudines & quantu necesse ẽ pro deccnt & tam̃

Expanded text:
suum non radent, neque comam nutrient, sed tonsuum non radent, neque comam nutrient, sed tondentes attondeant capita sua . Sacerdotes namque jure vocati sunt, qui ut sacrum ducatum praebeant, fidelibus praesunt. Capilli vero in capite, exteriores sunt cogitationes in mente: qui dum super cerebrum insensibiliter oriuntur, curas vitae praesentis designant; quae ex sensu negligenti, quia importune aliquando prodeunt, quasi nobis non sentientibus procedunt. Quia igitur cuncti qui praesunt, habere quidem sollicitudines exteriores debent, nec tamen eis vehementer incumbere, sacerdotes recte et caput prohibentur radere, et comam nutrire; ut cogitationes carnis de vita subditorum nec a se funditus amputent, nec rursum ad crescendum nimis relaxent. Ubi et bene dicitur: Tondentes tondeant capita sua ; ut videlicet curae temporalis sollicitudi
Abbreviated transcription (Latin):
infuturo reuelcnda ÷ gloriȩ cõmunicatur:
pascite qui in uobis ÷ grege dĩ: Qui hoc in loco pas¬
tionẽ cordis ancorponssua der& a peruit cũ pra¬
tinus cdiuncxit: prouidentes ñ co astos sed
sponaneȩ secundum dm̃ꝰ. Neq: turpis lucni gra¬
tia sed uolun tariȩ quib: profecto uerbis pas¬
tonb: piȩ p̃cacu&ur. nedũ sub i&torũ in opiã sco¬
ticnt. se mucrone ambigonis occidant necũ ꝑ
eos carnis subsidus reficiuntur proximi ipsi
re manecnt aiustitiȩ pane ieiuni: hanc pasto¬
rũ sollicitudine paulus excitat dicens qui suoꝵ
exterior agitur ab int̃na intenuione mer gan¬
ctur plerũq: enĩ ut p̃diximꝰ corda rectorũ dũ tem¬
porcoli sollicitudine in caute deserui unt ab inti¬
mo amore fygiscunt. & forcs fusi obliuisci non
m&uunt qui animacrum regimina susciper̃:
collicitudo ergo subditis & extenus inpenditꝰ.
subcesta ne&esse ẽ mensura tenectur unde
bene cde&hielum dicitur. scccerdotes caput

Expanded text:
in futuro revelanda est, gloriae communicatur, in futuro revelanda est, gloriae communicatur, pascite qui in vobis est gregem Dei . Qui hoc in loco pastionem cordis an corporis suaderet aperuit, cum protinus adjunxit: Providentes non coacte, sed spontanee secundum Deum, neque turpis lucri gratia, sed voluntarie. Quibus profecto verbis pastoribus pie praecavetur, ne dum subjectorum inopiam satiant, se mucrone ambitionis occidant, ne cum per eos carnis subsidiis reficiuntur proximi, ipsi remaneant a justitiae pane jejuni. Hanc Pastorum sollicitudinem Paulus excitat, dicens: Qui suorexterior agitur, ab interna intentione mergantur. Plerumque enim, ut praediximus, corda rectorum dum temporali sollicitudini incaute deserviunt, ab intimo amore frigescunt; et foras fusa oblivisci 27 non metuunt, quia animarum regimina susceperunt. Sollicitudo ergo quae subditis exterius impenditur, sub certa necesse est mensura teneatur. Unde bene ad Ezechielem dicitur: Sacerdotes caput
Abbreviated transcription (Latin):
b: minime concurrunt : Quorũnimi sx p̃dicago
plerũq: dispicitur. qui& delinquentium fccc¬
ta corripiunt. sed tamen eis necessaria prȩ¬
sentis uitȩ nontybuunt. nequaquam libent̃
audiuntur : Egentis &enĩ cordoctiine ser¬
mo non pen&rct. si hunc apud danimũ manus
miseri cordiae non cõmendat. Tunc au ũbi sem̃
faccile germinat. quando hoc in audientis p&¬
tore pi&cs prȩdicantis rigat. unde rectorem
necesse ẽ ut intenora possit infundere cogita gone¬
innoxic &icm exteriora prouidere: Sic ita¬
q: pacstors erga intenora studia sub ditorum
suorũ ferue cnt quac tenus in eis exterioris quo¬
q: uitȩ prouidenuia non relinquant: Nã quac si iu¬
re ut diximus a ꝑcipienda p̃dicatione gregis
animus frangitur secura exterioris subsidu
apastore neglegatur : Vnde pnimus pastor sol¬
licite ammon& dices: seniores qui in uob sunt ob¬
secro consenior &tes tis xp̃i passionũ : qui& quȩ¬

Expanded text:
bus minime concurrunt. Quorum nimirum praedicatio bus minime concurrunt. Quorum nimirum praedicatio plerumque despicitur; quia dum delinquentium facta corripiunt, sed tamen eis necessaria praesentis vitae non tribuunt, nequaquam libenter audiuntur. Egentis etenim mentem doctrinae sermo non penetrat, si hunc apud ejus animum manus misericordiae non commendat. Tunc autem verbi semen facile germinat, quando hoc in audientis pectore pietas praedicantis rigat. Unde rectorem necesse est ut interiora possit infundere, cogitationeinnoxia etiam exteriora providere. Sic itaque Pastores erga interiora studia subditorum suorum ferveant, quatenus in eis exterioris quoque vitae providentiam non relinquant. Nam quasi jure, ut diximus, a percipienda praedicatione gregis animus frangitur, si cura exterioris subsidii a pastore negligatur. Unde et primus pastor sollicite admonet, dicens: Seniores qui in vobis sunt, obsecro consenior et testis Christi passionum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ renis negotis inherent : Et notandũ qđ
ñ hos dis ꝑsos inplateis. sed in sapite plateass
dic̃ qui c & cũ t̃rena agunt sũmiuiden app&un
ut & lata itinera teneant ex uolupitate dd&¬
accgonis. & amen in plate aru̾ sint capite &x ho
eosdem ipsos quibus consaructum scũ arium
existebaet ac cipimꝰ. qui disꝑsi incapite plate arx
iacbic. quan do sacrorũ ordinũ uiri t̃renis ac¬
tib: ex desiderio inseruiunt. ex quorũ pnus of¬
ficio scĩ tatis glona saccre uidebatur : Seculana
itaq: nego tia ccliquando ex conpassione tole¬
randa sunt nu quã uero ex cmore requiren¬
dec necũ mentem diligentis cod gracuant.
hanc suo uic tã pondere adima decęlestib
mer gant: At contra non nulli gregis quide
curc suscipiunt. sed sic sibi m& uacare cdspi¬
ritalic app&unt ut reb: extenorib: nullate¬
nus ossupentur. Quicũ curare corporalia
funditus neglegunt subiecto rx necessitati¬

Expanded text:
terrenis negotiis inhaerent. Et notandum quod terrenis negotiis inhaerent. Et notandum quod non hos dispersos in plateis, sed in capite platearum dicit, quia et cum terrena agunt, summi videri appetunt, ut et lata itinera teneant ex voluptate delectationis, et tamen in platearum sint capite ex honeosdem ipsos, quibus constructum sanctuarium existebat, accipimus. Qui dispersi in capite platearum jacent, quando sacrorum ordinum viri terrenis actibus ex desiderio inserviunt, ex quorum prius officio sanctitatis gloria stare videbatur. Saecularia itaque negotia aliquando ex compassione toleranda sunt, nunquam vero ex amore requirenda; ne cum mentem diligentis aggravant, hanc suo victam pondere ad ima de coelestibus mergant. At contra, nonnulli gregis quidem curam suscipiunt, sed sic sibimet vacare ad spiritalia appetunt, ut rebus exterioribus nullatenus occupentur. Qui cum curare corporalia funditus negligunt, subditorum necessitati
Abbreviated transcription (Latin):
lac toc & spactiosc uicẽ quȩ ducit ad ꝑditionẽ
Iuru igitꝰ obscurctur cũ terrenis ac tibus
scĩtatis uita pollu&ur. Color optimꝰ cõmu¬
tatꝰ. cum quorundã quidegere religiose
credebantur estimatio ante cataminu¬
&ur. Nã cũ quili b& post scĩ tates habitum
t̃ renis se actib: insent quasi colore ꝑmuta¬
to ante humcnos oculos eius reuerentia
dis p&ta palles cit. Scũ ani quoq: lccpides in
plactecs disꝑguntur. cũ causarũ seculaniũ
forcos latartinera ex p&unt hi qui ced orna¬
mentũ & lesiȩ in t̃nis msstenis quacsi in se¬
cr&is scũani uaccare debuerunt: Ad hoc qui¬
pe scũ arii lapi des fiebant ut intrac scã scõn
in uestimento sũmisacerdotis apparerent
cũ uero ministii relegionis a sub ditis ho¬
norem redemptons sui ex merito uitȩ non
exigunt scũ ani lapides in ornamento pon¬
tificis non sunt: Quinimirx scũ arii lapides
dis ꝑsi ꝑ placitecsiacor. cũꝑ sone sacrorũor¬
dinũ uolup. tatũ succ rx latitudine deditę

Expanded text:
iosa via est, quae ducit ad perditionem . » Aurum igitur obscuratur, cum terrenis actibus sanctitatis vita polluitur. Color optimus commutatur, cum quorumdam, qui degere religiose credebantur, aestimatio anteacta minuitur. Nam cum quilibet post sanctitatis habitum terrenis se actibus inserit, quasi colore permutato ante humanos oculos ejus reverentia despecta pallescit. Sanctuarii quoque lapides in plateis disperguntur, cum causa saecularium, foras lata itinera expetunt, hi qui ad ornamentum Ecclesiae internis mysteriis quasi in secretis sanctuarii vacare debuerant. Ad hoc quippe sanctuarii lapides fiebant ut intra sancta sanctorum in vestimento summi sacerdotis apparerent. Cum vero ministri religionis a subditis honorem Redemptoris sui ex merito vitae non exigunt, sanctuarii lapides in ornamento pontificis non sunt. Qui nimirum sanctuarii lapides dispersi per plateas jacent, cum personae sacrorum ordinum voluptatum suarum latitudini deditae,
Abbreviated transcription (Latin):
Icire &icc̃ recor debet quod plerũq: uitia uir¬
tutes esse mentiuntur : na sepe sub pcc̃simoniȩ
nomine se te natia palliat contra que se effusio
sub cppellctione largitatis ocsultat: Sepe
inordincta remissio. pi&as creditꝰ &ffrenco¬
ta irac. spin acclis zeli uirtus estimatur : Sepe
prececipitata cctio uelo citatis consilium pu
aatꝰ: Vnde necesse ẽ ut rector animarx uistutes
ac uitic uigilante cura discernat. ne aut cor
tenatia occup&. & parcũ seui deri in dispensccti¬
onibus exul&. aut cũ effuse quid ꝑditur. largũ
sequasi misercndo glon&ur. aut remitaendo
qđ fenre debuit ced &e hac supplicia sub dictos ꝑ¬
trahat : Aut in maenit̃ ferieido quod delinque¬
tur ipse gracuius delin quat aut hoc quod agi

Expanded text:
Scire etiam rector debet quod plerumque vitia virtutes se esse mentiuntur. Nam saepe sub parcimoniae nomine se tenacia palliat, contraque se effusio sub appellatione largitatis occultat. Saepe inordinata remissio pietas creditur, et effrenata ira spiritalis zeli virtus aestimatur. Saepe praecipitatatur. Unde necesse est ut rector animarum virtutes ac vitia vigilanti cura discernat, ne aut cor tenacia occupet, et parcum se videri in dispensationibus exsultet; aut cum effuse quid perditur, largum se quasi miserando glorietur; aut remittendo quod ferire debuit, ad aeterna supplicia subditos pertrahat; aut immaniter feriendo quod delinquitur, ipse gravius delinquat; aut hoc quod agi
Abbreviated transcription (Latin):
đ metallis c&es p̃min& nisi excellentia scĩta¬
tis. quid colore optimo nisi cunctis a mabilis
reuereniarelegionis exprimitur: Quid scũ¬
arii lapidib: nisi saccrorũ ordinũ ꝑ sone sig¬
na cur : Quid pla tearũ nomine nisi p̃sentis
uite lactitudo figurcctur. quiabũ greco elo¬
quio plactus lacti tudo dicit̾. profecto alccti¬

Expanded text:
s metallis praeeminet, nisi excellentia sanctitatis? Quid colore optimo, nisi cunctis amabilis reverentia religionis exprimitur? Quid sanctuarii lapidibus, nisi sacrorum ordinum personae signantur? Quid platearum nomine, nisi praesentis vitae latitudo figuratur? Quia enim Graeco eloquio πλάθος latitudo dicit
Abbreviated transcription (Latin):
recte sentire potuerit. sic in uocis libestatem pro¬
de at ut accm̃ lib̵ aaccs in suꝑbic non erum paet:
Nedum fortas se inmoderatius linguȩ eis li¬
betcs conceditur: uitȩ ab his humi litas amitia¬
tur: Scieidũ ꝗꝗͤ qđ opor teat ut rectores boniplo¬
cere hominib: app&cnt: sed ut suȩ estimationis
dulcidine proximos in affectõ uetatis trechant
non ut seamare desiderent sed ut dilectionem
succ qua si quaendam uicẽ focciant ꝑ quã corda ccu¬
dientium cdcmore conditoris introduscent:
Difficile quippe ẽ ut quãc lib& recta denuntians
p̃ diccctor qui non dilig&ur libenter audiatur
Deb& ergo qui p̃e &studere sedilegi qua tenus
pos sit audiri & tccm̃ amore suũ prosem& ipso non
que rere ne inueniatꝰ s cui seruire ꝑofficiõ cer¬
nitꝰ ocsulta cogitationis ti rannide resultase
qđ bene pcculus insinucct. cũ sui nobis studii oc¬
culta manifestat dicens: sicut & ego ꝑ omnice

Expanded text:
recte sentire potuerit, sic in vocis libertatem prorecte sentire potuerit, sic in vocis libertatem prodeat, ut tamen libertas in superbiam non erumpat, ne dum fortasse immoderatius linguae eis libertas conceditur, vitae ab his humilitas amittatur. Sciendum quoque, quod oporteat, ut rectores boni placere hominibus appetant, sed ut suae aestimationis dulcedine proximos in affectum veritatis trahant, non ut se amari desiderent, sed ut dilectionem suam, quasi quamdam viam faciant, per quam corda audientium ad amorem conditoris introducanDifficile quippe est, ut quamlibet recta denuntians praedicator, qui non diligitur libenter audiatur. Debet ergo qui praeest, studere se diligi, quatenus possit audiri; et tamen amorem suum pro semetipso non quaerere, ne inveniatur ei cui servire per officium cernitur occulta cogitationis tyrannide resultare. Quod bene Paulus insinuat, cum sui nobis studii occulta monifestat, dicens: Sicut et ego per omnia
Abbreviated transcription (Latin):
pente quemtenuit : Pignus enĩ fortasse incederd
siccbipso sermonis exordio aꝑte cul pam feꝯre uo¬
luis s& sed p̃missa simili tudine. ecc̃ quã occul tabat
excccuit in crepatione : adegrũ medicus uenerat
secandum uulnus uidebat: sed depatientia ȩgydu¬
biitabet ab scondit igitꝰ ferrx medicinale sub ueste
quod eductũ subito fixit in uulnere. ut secante gladũ
M&is uidelic& inferende sunt tnsatia quȩ

Expanded text:
pente quem tenuit. Pigrius enim fortasse incideret, pente quem tenuit. Pigrius enim fortasse incideret, si ab ipso sermonis exordio aperte culpam ferire voluisset; sed praemissa similitudine, eam quam occultabat exacuit increpationem. Ad aegrum medicus venerat, secandum vulnus videbat, sed de patientia aegri dubitabat. Abscondit igitur ferrum medicinale sub veste, quod eductum subito fixit in vulnere, ut secantem gladium etis videlicet inferenda sunt tristia quae