comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quam magna uirtꝰ sit noĩe pax. cũ ꝑ płima. tũ in hoc pat
suꝑ omĩa. quia iħc ueiens p̾dicauit pacẽ hiis qui erant ꝓpe
⁊̃ qui enant longe. dissoluens inimicicias in carne sua qui
talibꝰ nos ꝯsolat᷑ uerbis. Pacẽ relinquo uobis. pacẽ meã
do uobis. de qua Apls̾. In pace inquit uocauit nos ds̃. Hec
pax quia multa est dñi legem diligentib qui nos sumꝰ eandẽ
pacẽ cũ om̃ibꝰ sequi debemꝰ. Et si cũ om̃ibꝰ. cũ his qͦ qui oderunt

Expanded text:
urima, tum in hoc pater super omnia, quia Jhesus veniens predicavit pacem his qui erant prope et qui erant longe, dissolvens inimicitias in carne sua, qui talibus nos consolatur verbis: pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis. De qua apostolus: in pace, inquit, vocavit nos Deus. Hȩc pax, quia multa est Domini legem diligentibus qui nos sumus, eandem pacem cum omnibus sequi debemus; et si cum omnibus, cum his quoque qui oderu
Abbreviated transcription (Latin):
penuria Acridise. et ego sic se rem hr̃e ꝑpendi. Nlecũ igit̃
ꝑtractans ac pꝰ rem fidelib nris ꝯmunicans̃ sanxi pauꝑtati corũ
succurrendũ. ut quia ad hoc cõuentꝰ monachoꝵ ceteroꝵq ordi-¬
deuotõne p̾cibꝰ ĩfatigabilib insistere possent. Attribui illis
in pago scarponensi in uilla uillare dcã quatuor mansos.
cũ appendiciis. eccłiamq inibi sitam ĩ bonore scĩ martir di¬
catam. Et ut hoc fir muis credat᷑. scriptitre ꝯsilio fideliũ nr̃oꝵ¬
ꝯmittere studiumꝰ. Et ut huiꝰ moĩ p̾seriptõnẽ ratã ⁊̃ incõiuil¬
sam tam p̾sentes fideles ꝙͣ ⁊̃ futuri successores nob̾ nr̃o uelle
cõdiscam manere. sicut ip̃a sua quel digna fcã a cũctis
sibi succedentibꝰ uoluerint ac p̾iudicauerĩt fore in ꝯtamiata
nr̃a manu ꝯfirmatã nũꝙͣ discindi renuantꝰ eq̃ sb̾monemus

Expanded text:
penuria accidisse, et ego sic se rem habere perpendi. Mecum igitur penuria accidisse, et ego sic se rem habere perpendi. Mecum igitur pertractans ac post rem fidelibus nostris communicans, sanxi paupertati eorum succurrendum, ut quia ad hoc conventus monachorum ceterorumque ordidevotione precibus infatigabilibus insistere possent, attribui illis in pago Scarponninsi, in villa Villare dicta, quatuor mansos cum appendiciis, acclesiamque inibi sitam, in honore sancti Martini dicata. Et ut haec firmius credatur scripture, consilio fidelium nomittere studuimus. Et ut hujusmodi prescriptionem ratam et inconvulsam tam presentes fideles quam affuturi successores nobis nostro velle condiscant manere, sicut ipsa sua quelibet digna facta a cunctis sibi succedibus voluerint ac prejudicaverint fore incontaminata, nrostra confirmatam manu numquam discindi renuant aeque submonemus
Abbreviated transcription (Latin):
Ceccłie presul ⁊̃ pontifex. Quibꝰ ius dũ cura pastoralis
nos undecũq sollicitaret ꝯmissi officii utilitati ꝓuiribꝰ ĩ cũb̾e̾.
Ac talenti credito lucca dominico cõspͤtui p̾sentanda gradꝰ im¬
positꝰ dũ uacet nũmulariis diuinis errogare su aderet. idq pͥ¬
cipue cognaret ut subditos qͦs bonos inuenerã suggestione de¬
bita adiucoriũ reb uecessariis. diuine humaneq exibendo me¬
liores efficerẽi cõtigit me pari grã locũ corꝑe sci arnulfi ne¬
nerabilẽ deuenisse. monachoꝵq statũ uitãq diligenti solli¬
citudine discutiens. repperi eos quidẽ sad̾m bĩ prĩs bñdc̃ insti¬
tuta bñ uiuere ac scõꝵ patrũ decreta seruare. Sagacius
Uo̾ adhuc idẽ inuestigans in aliqͥbꝰ maloꝵ cõsuetudinibus
eoꝵ deuiare cõperi qd̾ corrige̾. ⁊ ad ꝓpͥũ iter deuiantes reduce̾
om̃mo elaboraui. Nuierebant᷑. aũt loci fr̃es illud negligenti¬
arũ qͦs ocłos meos ⁊ ut puto diuinos offendebat ex rerũ

Expanded text:
ECCLESIȨ PONTIFEX QUIBUSVIS. DUM CURA PASTORALIS NOS UNDECUMQUE SOLLICITARET COMMISSI OFFICII UTILITATI PRO VIRIBUS incumbere, ac talenti crediti lucra dominico conspectui presentanda gradus impositus dum vacat nummulariis divinis erogare suaderet, idque prȩcipue conarer, ut subditos quos bonos inveneram, suggestione debita adjutorium rebus necessariis divinȩ humanȩque exhibendo meliores efficerem; contigit me pari gratia locum corpore sancti Arnulfi venerabilem devenisse, monachorumque statum vitamque diligenti sollicitudine discutiens, repperi eos quidem secundum beati patris Benedicti instituta bene vivere ac sanctorum patrum decreta servare. Sagatius vero adhuc idem investigans, in aliquibus malorum consuetudinibus eos deviare comperi, quod corrigere et ad proprium iter deviantes reducere omnino elaboravi. Querebantur autem loci fratres illud neglegentiarum quod oculos meos et ut puto divinos offendebat, ex rerum
Abbreviated transcription (Latin):
tres iam dc̃õs nũmos ꝓtheloneo m̾cati nõ ꝓ censu alodii debere
ꝑ solui. Quo fr̃õ licet nichil relictũ sit in ambiguo. tñ sepe¬
fatꝰ albas ut pote alũpnꝰ pacis pia intẽtõe. ⁊̃ bõi oꝑis execu¬
tõẽ ꝓspiciens future paci tradidit nris ꝓ ip̃is trib nuĩnis
apud mauri uillã utiũ capitaneñ mansũ. simł ⁊̃ pratum.
duaꝵ falciũ. quatinꝰ ulteriꝰ nec census ab alodio. nͨ cheloneũ
a sius exigat᷑ ꝓ m̾cato que omĩa ista sunt acta ꝑ donatõnẽ
nr̃e manus. atq folmeri comitis nr̃e urbis. Et Feruoldi
iam dc̃i aduocati mimeniaci uille. Ergo quia dulce nomen
est pax ⁊̃ tranquilla libertas. ut hec que gesta siat ra¬
ta m̃con uulsaq habeant᷑ atq noticie posteroꝵ cõseruẽt᷑.
Hortatii ⁊ petitu alb̃is. nroꝵq fideliũ. litteris iussimꝰ man

Expanded text:
tres jamdictos nummos pro theloneo mercati non pro censu alodii debere tres jamdictos nummos pro theloneo mercati non pro censu alodii debere persolvi. Quo facto, licet nichil relictum sit in ambiguo, tamen, sȩpefatus abbas utpote alumpnus pacis pia intentione et boni operis executione prospiciens futurȩ paci tradidit nostris pro ipsis tribus nummis apud Maurivillam unum capitaneum mansum, simul et pratum duarum falcium, quatinus ulterius nec census ab alodio, nec theloneum a suis exigatur pro mercato. Quȩ omnia acta sunt per donationem nostrȩ manus, atque FOLMARI, comitis nostrȩ urbis, et GERVOLDI, jamdicti advocati Numeniaci villȩ. Ergo quia dulce nomen est pax, et tranquilla libertas ut hȩc que gesta sunt rata inconvulsaque habeantur atque noticiȩ posterorum conserventur, hortatu et peti
Abbreviated transcription (Latin):
deliũ. Domnũ Walonẽ abb̾em nobis carissimũ ceuobii
beatissimi cõfessoris xp̃i arnulfi attulisse in presentra no¬
stre serenitatis querelam quãdã. rusticos scil fue atq nr̃e
uillaꝵ ĩuicẽ graues ꝯtẽtões ex̾dere. eo qd̾ cũ sui uillani iul¬
le caminet tenentes allodiũ uillare dem̃ qd̾ etiã ad bannũ
eiꝰdẽ caminet ꝑtin ex antiqͣ cõsuetudine soliti suit soluere
cres denarios mĩstris nr̃is post natalẽ dñi in festo scĩ
Scepħi. nõ ꝓ quolib debito censir s pra theloneo mercbati
uumeniaci uille. quatinꝰ p̾ter quoꝵdam morẽ libere uterẽt᷑
foro eiꝰdẽ uille nequit̾ ut ꝯquesti sunt eis a nr̃is mĩstris
mutua alt̾catõne id reuuente. statuto die babendũ de-¬
creuimꝰ placitũ. In quo a septẽnuimero homĩb abbatis
fc̃o saccam̃to. ostensũ ꝓbatũq est in p̾sentia feruoldi
nrĩ atq etusdẽ uille nr̃e ad uocati nr̃õꝵq fideliũ illos

Expanded text:
delium, domnum WALONEM, nobis karissimum abbatem cȩnobii Beatissimi confessoris Christi ARNULFI, attulisse in presentia nostrȩ serenitatis quȩrelam quandam, rusticos scilicet suȩ atque nostrȩ villarum invicem graves contentiones exercere, eo quod cum sui villani villȩ Caminet tenentes alodium Villare dictum quod etiam ad bannum ejusdem Caminet pertinet, ex antiqua consuetudine soliti sint solvere tres denarios ministris nostris, post natalem Domini, in festo sancti STEPHANI, non pro quolibet debito censu sed pro theloneo mercati Numeniaci villȩ, quatinus preter quorumdam morem libere uterentur foro ejusdem villȩ, nequiter ut conquesti sunt eis a nostris ipsis mmutua altercatione id renuente statuto die habendum decrevimus placitum, in quo a septem numero hominibus abbatis facto sacramento ostensum probatumque est in presentia Gervoldi nostri atque eju
Abbreviated transcription (Latin):
fũctus cumulũ ꝓmeruit cõsiderantes quoq omĩa que
sũt uyxta uista. que pia nos ꝯsentire oportere tam ꝓ
incuitu diuini nominis qm ꝓ mercede et̾ne recributoĩs ⁊
refectoĩs ip̃is inde exhibeat᷑ ꝑ obtentu raquiei eterne supͣ¬
memorati pie metnorie dõni bruonis sobrira nri t̃ fratru¬
elis nr̃i Eberhardi qͦs uuientes specialiꝰ dileximꝰ. ⁊̃ uita fũc¬
chos attentiꝰ dõ ꝯm̃dare curamꝰ. Pari ⁊̃ rõe uillam tetima¬
gam qmͣ in iuicio nr̃e ꝓmotoĩs a iohe qnͦdam uenerando
abb̾e t̾ris eccłie nr̃e actenuatis in bñficiũ ꝓmerueramꝰ eidẽ
loco redonamꝰ ĩ ꝑpetuo possidendam. nrõs sub obtestatoẽ prĩs
t̃ filii ⁊̃ sp̃c sc̃i. ⁊̃ om̃iura sc̃oꝵ ammonentes posteros ut sic̃
A se cõcessa. rata ⁊ ꝑpecua ꝑmanere uoluerĩt. ita nr̃a qͦ dei
amore cõcessa iuiolata conseruent. scientes ut neta fide te¬

Expanded text:
ufunctus tumulum promeruit; considerantes quoque omnia quȩ ufunctus tumulum promeruit; considerantes quoque omnia quȩ sunt justa que pia nos consentire oportere; tam pro intuitu divini nominis quam pro mercede eterne retributionis et refectionis ipsis inde exhibeatur, pro obtentu requiei eterne supramemorati pie memorie domni Brunonis sobrini nostri et fratruelis nostri Everhardi, quos viventes specialius dileximus, et vita functos attentius Deo commendare curamus. Pari etiam ratione villam Reumagam, quam in initio nostre promotionis a Johanne quondam venerando abbate terris ecclesie nostre attenuatis in beneficium promerueramus, eidem loco redonamus in perpetuo possidendam, nostros sub obtestatione Patris et Filii et Spiritus Sancti, et omnium sanctorum ammonentes posteros, ut sicut a se concessa, rata et perpetua permanere voluerint, ita nostra quoque Dei amore concessa inviolata conser
Abbreviated transcription (Latin):
fauente clementia presul. Nocũ hẽat omĩum eccłie uni¬
uersalis fideliũ indnstria. quia cũ ex diuina dignatõne hu¬
ic sdẽ sedi nouiter ꝓ moti eẽmꝰ. Abbas seu frẽs sc̃i arnulfi
urẽ intimauerunt sollertie. qd̾ post obitũ dõni adelberoĩs
pii decessoris nt̃ĩ dũ diue memorie domnꝰ bruno archiep̃c
ĩ quo regni tũc ꝓcuratio incombebat. sedẽ uacuam cp̃a ali¬
ꝙͣco disponet. uillam ꝙͣdam noĩe uigracũ que iuiris qͥdem
monasti fuerat. s longo iam rerro tp̃r. in bñficio scła¬
riũ cesserat ex larga ip̃nis mimificentia ꝑcepiscent. Acce¬
dence ad hoc coꝵ supplicatõe unanimi. ut nr̃e quoq clem̃¬
tie auctoritate id pleniꝰ roboratũ merent᷑ solidius de in¬
ceps obtinere. Quoꝵ iustissimã ꝑpendentes petitõnẽ. qͥ a
de p̾dcã uilla testam̃to ĩ eodẽ loco actems recõdito.
Urogus quõdam dux ꝑipinũ maiceẽ domꝰ genitorẽ re¬
presentans eccłiam ipam ħ̃edẽ fecerat. ubi etiam uita

Expanded text:
FAVENTE CLEMENTIA PRESUL. NOTUM HABEAT OMNIUM ECCLESIE UNIVERSALIS FIDELIUM INDUSTRIA QUIA CUM EX DIVINA DIGNATIONE HUIC SANCTAE SEDI NOVITER promoti essemus, abbas seu fratres sancti Arnulfi nostrae intimaverunt sollertiȩ, quod post obitum domni Adalberonis pii decessoris nostri,dum divae memoriȩ domnus Bruno, archiepiscopus, in quo regni tunc procuratio incumbebat, sedem vacuam tempore aliquanto disponeret, villam quandam nomine Vigiacum, quȩ juris quidem monasterii fuerat, sed longo jam retro tempore in beneficio secularium cesserat, ex larga ipsius munificentia percepissent; accedente ad hoc eorum supplicatione unanimi, ut nostre quoque clementie auctoritate id plenius roboratum mererentur solidius deinceps obtinere. Quorum justissimam perpendentes petitionem, quia de predicta villa testamento in eodem loco actenus recondito Drogus quondam dux Pippinum majorem domus genitorem representans ecclesiam ipsam heredem fecerat, ubi etiam vita
Abbreviated transcription (Latin):
nẽte sica n loco uł comitatu caluomõtisse que pͥmo dono
ip̃i beatissimo ꝯfessori tradita fuerat. dũ sacratissimũ corpꝰ
enis ab eisdem partib deportatũ. ob frequentiam minicłoꝵ
penitꝰ subtracta uidebatur. De qua etiam scriptũ quo to¬
ta eiꝰ rõ cõtinebat᷑ apud se ex multo tp̃e seruatum. nr̃is
obtuttb exibuerũt. Cuiꝰ rei tenorẽ nobiscũ sollicitius ꝑ¬
tractantes. diuina cordi nr̃o inspirante clemẽtia. cũ tocius
alacritatis ⁊ deuotoĩs affcũ. ꝯmuni etiam fidelium no¬
stroꝵ cõsultu atq consensu. eidẽ scĩsimo põtifici nrõq pa¬

Expanded text:
terra, sita in loco vel comitatu Calvomontinse, quae primo dono ipsi beatissimo confessori tradita fuerat, dum sacratissimum corpus ejus ab eisdem partibus deportatum ob frequentium miraculorco penitus subtracta videbatur; de qua etiam scriptum quo tota ejus ratio continebatur, apud se ex multo tempore servatum, nostris obtutibus exhibuerunt cujus rei tenorem nobiscum sollicitius pertractantes, divialacritatis et devotionis affectu, communi etiam fidelium nostrorum consultu atque consensu eidem sanctissimo pontifici nostroque pa
Abbreviated transcription (Latin):
quib cũq monasti̾o de inceps successuris firma ⁊̃ ut com¬
muni tocuis cõgregatoĩs astipulatione est cõdicta atq in¬
dulca ꝑmaneat om̃ĩ tp̃r. Hoc sue robur auctoritatis abbas
Iohẽs simł ⁊ ceti̾ sacri monastici ordinis sub eo illis fieri
uoluerũt suisq ⁊ fideliũ loci signis ⁊̃ nominibꝰ firmaue

Expanded text:
quibuscumque monasterio deinceps successuris firma et ut comquibuscumque monasterio deinceps successuris firma et ut communi totius congregationis astipulatione est condicta atque indulta, permaneat omni tempore hoc suȩ robur auctoritatis abbas Johannes, simul et cȩteri sacri monastici ordinis sub eo illis fieri voluerunt suisque fideliumque loci si
Abbreviated transcription (Latin):
genuitatis ĩege pͥstinis eos emancipare seruitꝰ idest qd̃
inibi mansa ee̾ noscũtur. ex singłis anuiatĩ untia argẽ¬
ti inter festiuitatẽ scĩ armulfi ⁊ scĩ martini pendatur.
faciat p̾c̾ea mansus unꝰquisq anzingam integram. In
corrogata dies .iͦi. ad utramq sationẽ in prãto dies duos.
noctes qͦ septẽ. In carropera ex quocũq seruitio indicit᷑
carra duo. Terit annone ciiuslib generis modios.U.
Mitit in uinea duos homines. Manso publico clu¬
dendo ꝑticas duas. In carrogata ꝑticas quatuor. In pͣto
ꝑticas .iiͦii. in uineis ꝑticas .iiiiʳ. Pullos tres. Oua .xu. uẽ¬
dit ex publica caberna iuni modios. uiii. Mundilionum
si qui excra positi sunt masculus dñr .u. femina pullũ urnũ¬
ꝑsoluit. De ceto tam terras sortiũ suaꝵ ꝙͣ quoq ad se ꝑti¬
nentia noĩe ac ure ingeniutatis. habeant teneant libetap
possideant. Que ingenuitatis libertas ut eis in posterũ a

Expanded text:
stinis eos emancipare servitiis, id est quod inibi mansa esse noscuntur ex singulis annuatim untia argenti inter festivitatem sancti Arnulfi et sancti Martini pendatur. Faciat preterea mansus unusquisque anzingam integram in corrogata, dies II ad utramque sationem, in prato dies duos, noctes quoque septem in carropera, ex quocumque servitio indicitur carra II, terit annonȩ cujuslibet generis modios V; mittit in vinea homines duos, manso publico cludendo perticas II, in corrogata perticas IIII, in prato perticas IIII, in vineis perticas IIII, pullos III, ova XV; vendit ex publica taberna vini modios VIII, mundilionum si qui extra positi sunt, masculus denarios V, femina pullum I persolvit. De cȩtero tam terras sortium suarum quam quȩque ad se pertinentia nomine ac jure ingenuitatis habeant, teneant libereque possideant. Que ingenuitatis libertas, ut eis in posterum a
Abbreviated transcription (Latin):
cere uideret᷑. postulatõi eoꝵ nõ indignũ assentiri dicerũt
sõmuni itaq frũm cõsultu auctore etiã uiro clarissimo
theodeberto palacii comite. ip̃iꝰ monastii aduocato cũ płi¬
mis cam sue ditionis ꝙͣ quoquo pacto loci eiusdẽ fideli¬
b ipis quoq p̾dii tp̃ius hõib cũctis parit̾ assentientib

Expanded text:
cere videretur, postulationi eorum non indignum assentiri duxerunt. cere videretur, postulationi eorum non indignum assentiri duxerunt. Communi itaque fratrum consulti, auctore etiam viro clarissimo Teodeberto, palatii comite, ipsius monasterii advocato, cum plurimis tam suae dicionis quam quoquo pacto loci ejusdem fidelibus, ipsis qu
Abbreviated transcription (Latin):
sterio scĩ arnulsi contigit homines ex p̾dio illustris¬
simi qͦndam uiri fiegimbaldi qd̾ dicitur mauriuilla qd̾ idẽ
bona spe sue remedii aĩe in uis ⁊̃ ditionẽ monasti̾ ex hedi¬
tario suo trãsfuderat. ut clementia p̾dc̃i abb̾is ꝓre suis expe¬
terent necessitudinibꝰ ꝓfutura. ut scil qm̃ uir ip̃e clarissi¬
mus Regimbaldus qua iuuens eos lege ⁊ quolibet famu¬
landi dominio detinnerat eadẽ mon asterio ꝯditõne sił
cũ predio toto sbiecerat. idest ad quoscũq uissus imꝑii ob¬
sequẽdi. certũ qd̾ quo more circũ positarũ usib eccłiasti¬
ꝯs sb̾iacentium potestatũ inuiti ualerẽt. eis pro sue
qd̾ presenti illus sanctione eis foeet indictũ extũc deĩ¬
ceps infuturũ obnoxii amplius quid sibi neqͣqmͣ exigi ĩ
posterũ debuisset. Hoc idẽ uenerabilis abbas Iohes ad se¬
cũ dño militantes fratres sue cõgregatoĩs referens. diuq
int̾ se causa nͥsata accentiꝰ ꝙͣdo utili suo nulla id in ꝑte effi¬

Expanded text:
TERIO SANCTI ARNULFI, CONTIGIT HOMINES EX PREDIO ILLUSTRISSIMI QUONDAM VIRI REGIMBALDI, QUOD DICITUR MAURIVILLA, QUOD ITEM BONA SPE SUAE REMEDII animȩ, in jus et dicionem monasterii ex hereditario suo transfuderat, ut clementiam predicti abbatis pro re suis expeterent necessitudinibus profutura, ut scilicet quoniam vir ipse clarissimus Regimbaldus, qua vivens eos lege et quolibet famulandi dominio detinuerat, eadem monasterio conditione simul cum predio toto subjecerat, id est, ad quoscumque imperii jussus obsequendi certum quid, quo more circumpositarum usibus ecclesiasticis subjacentium potestatum inniti valerent, eis pro suaequod presenti illius sanctione eis foret indictum, ex tunc deinceps in futurum obnoxii amplius quid sibi nequaquam exigi in posterum debuisset. Hoc idem venerabilis abbas Johannes, ad secum Domino militantes fratres suae congregationis referens, diuque inter se causa versata attentius, quando utili suo nulla id in parte offi
Abbreviated transcription (Latin):
su. eidẽ scũsimo pontitici nr̃oq patrono be ¶s ato aseseollo
incunctanter decreiumꝰ restituenda. utq in I ip̃a eadem festi¬
uitate translationis eiꝰ. in qua ei donata fu: erat uenerabi¬
le ip̃ius adeuntes sepulchrũ sub om̃i integritate teddidimꝰ. ea ui¬
delicet rõne ut monachi ibidẽ dñõ ⁊̃ scõ arnulfo in regulari ꝯ¬
uersacõne famulantes. Ex inde subsidiũ tam ad suos qmͣ ad ꝙ
cunctis deinceps tẽporib cõsistat. quatinꝰ ip̃m beatussimũ pon¬
tificẽ nob̾ hr̃e possimꝰ adiutorẽ. ⁊̃ ip̃i frẽs iustantius ꝓ nobis.
clero ac plebe nr̃a cdnm studeant implorare. Euo fc̃o a nobis
ꝓ amore dei ⁊̃ sc̃i Arnulfi pia intencõne celebrato pͥcamur atq
bñficiũ. uł p̾cariam. seu cõcamium. ł ullo alio modo eis licẽ¬
at alienare. s tanꝙͣ a se oeñt statuta firma ut mutolata.
om̃i tp̃r sinant unin̾sa cõsiste̾. sicut ea que ip̃i statnerĩt a fuoce¬

Expanded text:
su eidem sanctissimo pontifici nostroque patrono beato Arnulfo incunctanter, decrevimus restituenda; atque in ipsa eadem festivitate translationis ejus in qua ei donata fuerat, venerabile ipsius adeuntes sepulchrum sub omni integritate reddidimus; ea videlicet ratione, ut monachi ibidem Domino et sancto Arnulfo in regulari conversatione famulantes, exinde subsidium, tam ad suos quam ad qtate eorum cunctis deinceps temporibus consistat; quatinus ipsum beatissimum pontificem nobis habere possimus adjutorem, et ipsi fratres instantius pro nobis, clero ac plebe nostra Dominum studeant implorare. Quo facto a nobis pro amore Dei et sancti Arnulfi pia intentione celebrato, precamur atqbeneficium vel precariam seu concamium vel ullo alio modo eis liceat alienare, sed tamquam a se essent statuta, firma et inviolata omni tempore sinant universa consistere, sicut ea quae ipsi statuerint a succe
Abbreviated transcription (Latin):
prĩs sui dõn ludowici regis priuilegiũ auctoritate põcificis nr̃i
ad p̾fatũ ꝯͣstituimꝰ ceuobiũ. ⁊ ad so̾stantiã frnm inibi degentium
quioqͥd. t̃ ad nr̃m indominicatũ ꝑ nõs seu fideles fuerat distributũ.
uidelicet eccłiam in honore scĩ marcini in uilla rumiliaco sitam
cum omĩb siuis appendiciis. ⁊̃ uillam naus ad̾uinaticũ sicut
ĩ p̾cepto tegio ꝯtinet᷑. cũ om̃i decimatõe ⁊̃ integritate tociꝰ abba¬
tie. Quia gͦ ⁊̃ regie potestatis p̾ceptũ penes se hr̃e nostuntur.
salubre nobis insum est nr̃e etiã auctoritatis ut hẽant exem¬
plar. Ideoq p̾sentẽ testam̃ti paginã scribi iussimꝰ ⁊̃ rꝙnu
ꝓpria subter firmauimꝰ. ⁊̃ manibꝰ canonicoꝵ simul ⁊ laicoꝵ¬

Expanded text:
i regis privilegium, auctoritate pontificatus nostri ad prefatum restituimus coenobium et ad substantiam fratrum inibi degentium quicquid et ad nostrum indominicatum per nostros seu fideles fuerat distributum, videlicet ecclesiam illam in honore sancti Martini in villa Rumiliaco sitam, cum omnibus suis appenditiis, et villam Navis ad Vuinaticum, sicut in precepto regio continetur, cum omni decimatione et integritate totius abbatiae. Quia ergo et raegiae potestatis preceptum poenes se habere noscuntur, salubre nobis visum est nostrae etiam auctoritatis ut habeant exemplar. Ideoque per hanc testamenti paginam scribi jussimus, et manu propria subter firmavimus, et manibus kanonico
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ mea piscatura cõcessi eis potestatẽ ꝑisdandi ubicũq uoluerĩt
MMolendinũ c̃ seu uenitam face̾ si placuit. locis illis cm̃ exceptis
que in fisco id est fiodo noscõtur habere Silua ⁊̃ que uocat᷑ bur¬
stal ad quicqͥd uoluerĩt incidere uł excolere. Mansos .iiͦi. ad
Longleir cũ ẜuis ⁊ ancillis illic ꝑtinẽtibꝰ. Int̾ ruris ⁊̃ tin¬
tiniacũ unũ. ad casam petre .I. Ad stabuł .i. ad nuiuan .i. Ad
breberis uillã .i. Ad Giuelum .i. Ad peries ante Warq. Ad

Expanded text:
quoque mea piscatura concessi eis potestatem piscandi ubicunque voluerint; molendinus etiam seu vennam facere si placuerit locis illis tantum exceptis quȩ in fisco id est fiedo, noscuntur haberi; silvam etiam quȩ vocatur Burstal, ad quicquid voluerint incidere vel excolere; mansos II ad Longleir, cum servis et ancillis illic pertinentibus, inter Ruris et Tintiniacum I, ad Casampetrȩ I, ad Stabulum I, ad Mounnau I, ad Breheris villam I, ad Givelum I, ad Periers ante War I, ad
Abbreviated transcription (Latin):
ex monastecio scĩ ꝯfessoris xp̃i arnulsi nram ogredientes
presentiam intimauerunt de quadam ad se terra ꝑtinente
sita in loco uł comitatu caluomõtisse que pͥmo dono ipsi
beatissimo cõfessori tradita suerat. dum sacratissimũ corpꝰ
eius ab eis dẽ ꝑtibꝰ deportatũ. ob frcꝙ̃tiam miracłoꝵ in uia
a cunctis uenerabilit̾ exaperetur at ꝙ honoraretur. sẽd ab ante¬

Expanded text:
ex monasterio Sancti confessoris Christi Arnulfi nostram congredientes prȩsentiam, intimaverunt de quadam ad se pertinente terra, sita in loco vel comitatu Calvomontinse, quae primo dono ipsi beatissimo confessori tradita fuerat, dum sacratissimum corpus ejus ab eisdem partibus deportatum ob frequentium miraculorum in via a cunctis venerabilit
Abbreviated transcription (Latin):
ta pastoris cura magna debet inuigilare sollertia. ne caule
dñici gregu illi collate paternarũ legũ decrim̃tũ patiant᷑.
Nichilominꝰ erga sibi stibditos ⁊ spiritali simul ⁊̃ corporali
insudare oporcet negocio. ne dõ militantib ulla dominari
uideatur ĩ opia. Ergo nouit om̃iũ sc̃e dei eccłie fideliũ p̾sen¬
tiũ iidelicet ⁊ futuroꝵ industria qualit̾ canonici beatis¬
simi arnulsi ꝯfessoris xp̃i in suburbio mettensi degentes dõ¬
ni senioris nr̃i serenissimi ĩꝑatoris Raroli adierũt clemẽ¬
tiam p̾cepta pre manib deferentes regalia. quib ea q̃ ad
uictũ ⁊ substantiam eoꝵ ꝑtinebãt erãt corroborata. ⁊̃ ar¬
bitrio añcessoꝵ nr̃oꝵ põtificũ forẽt sblata. Cuiꝰ rei causam
ob amorẽ dei ⁊̃ fratrũ ꝓclamationẽ pietatis studio glosiis cesar
libentͥ excepit. ⁊̃ in noticia suoꝵ ꝓcerũ detulit. Nobis etiam ma¬
iestatis sue uissione p̾cepit Ad p̾fatũ restituere cenobiũ. ⁊ qd̾ pr̃

Expanded text:
TA PASTORIS CURA magna debet invigilare sollertia nec aule dominici gregis illi collatae paternarum legum detrimentum patiantur nihilominus erga sibi subditos et spiritali simul et corporali insudare oportet negotio ne Deo militantibus ulla dominari videatur inopia. Ergo noverit omnium sanctae Dei aecclesiae fidelium presentium videlicet et futurorum industria qualiter kanonici beatissimi Arnulfi confessoris Christi in suburbio Mettensi degentes, domni senioris nostri serenissimi imperatoris Karoli adierunt clementiam, precepta pre manibus deferentes regalia, quibus ea, quae ad victum et substantiam eorum pertinebant, erant corroborata et arbitrio antecessorum nostdei et fratrum proclamationem pietatis studio glo riosus caesar libenter excepit et in notitia suorum procerum detulit; nobis etiam maie statis suae iussione precepit ad prefatum restituere coenobium et quod pater
Abbreviated transcription (Latin):
clesiastica ꝑsona. s nͨ ex parentib meis aliqͥs ullatenꝰ irrum
pere. aut a loco scõ. uł a m̃sa frum quolib mͦ p̾simat aliena¬
re. nec ꝑ bñficiũ nͨ ꝑ cõcamiũ. nͨ ꝑ pͥoariam. nͨ ullo alio ingenio
Quod si quispiam cõtra hoc uenire tẽꝑtanerit cũ in ⁊ seue¬
ritate dĩ omĩpotencis. beatum arnulfum in die unlu̾salis
indicis cũ omib scĩs districtissĩmũ cõtra se hẽat accusatorẽ.
⁊̃ qd̃ repetit millatenꝰ euindicare preualeat. Dep̾cor etiam
ut huiꝰ fcĩ scriptũ in pleno mallo legat᷑. q a comite scabinus ali¬
isq dm̃i timentib firmetur. Acium in uilla dexteraca sub die
xui. kl. Iulis Anno incarnatõne dm̃. dccec. Luiii. Regnante
ottone rege. In regno Lotharii regis felicit̾. Indictõe.xu.

Expanded text:
clesiastica persona, sed clesiastica persona, sed o vel a mensa fratrum quolibet modo presumat alienare, nec per beneficium nec per concambium nec per precariam nec ullo alio ingenio. Quod si quispiam contra hoc venire temptaverit, cum ira et severitate Dei omnipotentis beatum Arnulfum, in die universalis judicii, cum omnibus sanctis, districtissimum contra se habeat accusatorem et quod repetit nullatenus evindicare prevaleat. Deprecor etiam ut hujus facti scriptum in pleno mallo legatur et a comite scabiniis aliisque Deum timentibus firmetur. Actum in villa Dexteraca, sub die XVI kalendas julii, anno incarnationis Domini DCCCCLVIII, regnante Ottone rege, in regno Hlotharii regis, feliciter, indictione XV.
Abbreviated transcription (Latin):
illoꝵ absq retractatõe cuncta deueniant. ⁊̃ uno qͦ anno in ui-¬
ta sua in festiuitate ip̃iꝰ scĩ arnulfi .x. solidos ad altare eius ĩ
censu ꝑsoluat. Sitq hec largitio ⁊ prõpta uolũtate a me scã
donatõ. firma ⁊ stabili corroboratõe ꝑpecualit̾ subraxa. quatinꝰ
piissima beatissimi armilsi intercessione. atq assidua frum̃
supplicatoẽ apud mistdĩam dñiueniã cõsecutꝰ in ꝑpetue qͥetis
beatitudine cũ eis qui nixta diuinoꝵ ꝯmonitõnẽ p̾ceptoꝵ
terrena feliciter ad celestia cnͣstulerũt in estimabilib in et̾¬
na cabernacula m̾ear pͥmiis munerari. Igit᷑ ꝑmetti endũ
diuine maiestatis nom̃. ⁊ scõꝵ merita uenanda om̃i suꝑuen¬
turos deprecans. Ac firmit̾ ꝯiunans̃ obcestor. quatinꝰ hanc
donationẽ siue firmitatẽ. nulla uinqmͣ prepotẽs scłaris. uł ec¬

Expanded text:
illorum absque retractatione cuncta deveniant, et unoquoque anno in viillorum absque retractatione cuncta deveniant, et unoquoque anno in vita sua, in festivitate ipsius sancti Arnulfi, X solidos ad altare ejus in censu persolvat, sitque haec largitio et prompta voluntate a me facta donatio firma et stabili corroboratione perpetualiter subnixa, quatinus piissima beatissimi Arnulfi intercessione atque assidua fratrum supplicatione apud misericordiam Dei veniam consequutus in perpetuae quietis beatitudine cum eis qui juxta divinorum commonitionem preceptorum terrena feliciter ad celestia transtulerunt, inestimabilibus in aeterna tabernacula merear prȩmiis munerari. Igitur per metuendum divinae majestatis nomen et sanctorum merita veneranda, omnes superventuros deprecans ac firmiter conjurans obtestor, quatinus hanc donationem sive firmitatem nulla unquam prepotens secularis vel ec
Abbreviated transcription (Latin):
Campis. pratis. pasciuis. aquit̃. Aqiars̃ ꝙ decurfibꝰ moledtuas.
cultis ⁊ incultis: mobilibꝰ ⁊̃ inmobilibꝰ. sicut ea p̾dcũs geniter m̃s
in uita sua tenuit ⁊̃ quicqd p̾dc̃o ꝓpeio ingenio ad iam dc̃m̃ alodũ
pꝰ ea istf ⁊ rõnabilit̾ cõquissui. cuncta inseꝑabilit̾ atq itranͥ¬
salit̾ eadẽ cõditõe ⁊̃ lege. in uis ⁊ ptatẽ ip̃iꝰ monast̾ii ac monachoꝵ
inibi dõ sermentiũ. habenda. tenenda. firmissimeq ĩꝑpetuum
transfundo possidenda. sine alicuiꝰ ꝑsone uł potestatis cõtraditõe.
eo uidelicet rõnis tenore quatinus pdcã cõinix mea usũ fructua¬
riũ solũmodo dũ adiuxerit exinde ꝑcipiat. frẽs tũ sup̃dc̃ loci
de hiis omĩbꝰ ad presens ex integro uestiti. atq in manu uł ditõe
ꝓpeia cõtinentes. sub ꝓuidentia uł mũdiburdio suo habeant om̃i
tẽpore. ⁊ post obitũ ip̃iꝰ cõiugis mee. cũ iuu̾sa suꝑlectuli in usus

Expanded text:
decursibus, molendinis, cultis et incultis, mobilibus et immobilibus, sicut ea predictus genitor meus in vita sua tenuit, et quicquid, proprio ingenio, ad jamdictum alodum, postea juste et rationabiliter conquisivi, cuncta inseparabiliter atque universaliter eadem conditione et lege in jus et potestatem ipsius monasterii, ac monachorum inibi servientium habenda, tenenda firmissimeque in perpetuum transfundo possidenda, sine alicujus personae vel potestatis contradictione, eo videlicet rationis tenore quatinus predicta conjunx mea usum fructuarium, solummodo dum advixerit, exinde percipiat. Fratres tamen supradicti loci, de his omnibus ad praesens ex integro vestiti atque in manu vel dicione propria continentes sub providentia vel mundiburdio suo habeant omni tempore, et post obitum ipsius conjugis meae cum universa suppelectili in usus
Abbreviated transcription (Latin):
dies obuiet utroꝵq filioꝵ meoꝵ. Otchonis ⁊ Lurowiti. nurꝰ
etiã mee. Arelt euo. dcẽ. manuũ suꝑ ĩpositõne cõfirmaui. fide qͦ
paterne reuerentie int̾posita obligaui. quatirꝰ frc̃s cossẽ debito
cũ honore tractando fuaq diligent̾ tuendo. omĩ tñ prorsus aduo¬
catoĩs leg̾e remota ulłam eis unꝙͣ occasionẽ tribuat discedendi.
Quod siex uoluntate ipõꝵ ut discedant ali ꝙͣdo ꝯtigi̾t. nichi lo¬
minꝰ illuc monachos aliũde cõducãt. ne ũ ꝙͣ desint qͥ dõ imbi
deseruiãt. Ut uͦ eis cũ ꝓloci modulo tũ regioĩs qualitate cũc¬
ta suppetãt necessaria. addidi q̃dã e Alia q̃ singła hic hẽnt᷑ͦ
subscripta. Ipsa in pͥmis scẽ Walpurgis decłia ab omũ pror¬
sus censu ⁊ sinodo libera. Terra enudẽ sc̃ẽ Walburgis ante
portam castri. uallis ⁊̃ ante castrũ ex ambab ripis. Terca ni-¬

Expanded text:
rumque filiorum meorum Ottonis et Ludowici nurus rumque filiorum meorum Ottonis et Ludowici nurus etiam meę Adeleid dictę manuum superimpositione confirmaui fide quoque paternę reuerentię interposita obligaui quatinus eosdem fratres debito cum honore tractando sua que diligenter tuendo omni tamen prorsus aduocationis lege remota nullam eis unquam occasionem tribuant discedendi. Quod si ex uoluntate ipsorum ut discedant aliquando contigerit nihilominus illuc monachos aliunde conducant ne unquam desint qui deo inibi deseruiant. Ut uero eis cum pro loci modulo tum regionis qualitate cuncta suppetant necessaria addidi quędam et alia quę singula hic habentur subscripta. Ipsa in primis sancte Walburgis aecclesia ab omni prorsus censu et sinodo libera terra eiusdem sanctę Walburgis ante portam castri uallis etiam ante castrum ex ambabus ripis terra ni
Abbreviated transcription (Latin):
N nomine sc̃ẽ ⁊ indiuidue crinitatis. Ego Arnulfus dei dedit eccłar¬
fauente grã nõ mediocris amplitudinis comes dictꝰ om̃ibꝰ xͥ fideli sc̃e Wulbur¬
b. Constat ex ueridica salomonis dcm̃ sententia. Redemptio gis q̃ e¬
anime uiri ꝓprie diuitie. Cuius ego redẽptionis auidus ⁊ ꝓpͥe sita ĩ castͤ
salutis sollicitꝰ destinani ex hiis rebꝰ qͣs bonoꝵ omĩũ largitoris de chiuei¬
ꝑceꝑam nuie̾ ꝓ meiõ excessib qͣsi uades illi tuͣsmittere. michiq
Amicos de manmona miq̃nicatis cõparare. ut cũ deficerẽ in et̾rra me
tabernacła reciperẽt. Rotũ gͥ facio tam p̾sentiũ ꝙͣ futuroꝵ expe¬
tientie qͥ a ego arnulfus ꝓ remedio anime mee beato arnulfo
eccłiam sc̃ẽ Walpurgis infra castrũ meũ chisnei sicam legi¬
cuna traditõẽ cõcessi. frs q inibi ex eiusdẽ bĩ armlfi cenobio
qui monachicam uitam ducant fore cõstitu. Quam deuocoĩs
mee traditõnẽ nequie ei sccupulus uł calup̃niator ĩuidus post

Expanded text:
n nomine santae et indiuiduae trinitatis. Ego Arnulfus dei fauente gratia non mediocris amplitudinis comes dictus omnibus christi fidelibus. Constat ex ueridica Salomonis dictum sententia: redemptio animę uiri proprię diuitię. Cuius ego redemptionis auidus et proprię salutis sollicitus destinaui ex his rebus quas bonorum omnium largitoris perceperam munere pro meis excessibus quasi uades illi transmittere mihi que amicos de mammona iniquitatis comparare ut cum deficerem in ęterna me tabernacula reciperent. Notum igitur facio tam pręsentium quam futurorum experientię quia ego Arnulfus pro remedio animę meę beato Arnulfo aecclesiam sanctae Walburgis infra castrum meum Chisnei sitam legitima traditione concessi fratres que inibi ex eiusdem beati Arnulfi coenobio qui monachicam ducant uitam fore constitui. Quam deuotionis meę traditionem nequis eis scrupulus uel calumpn
Abbreviated transcription (Latin):
tẽp̃tauerit. Quicqͥd ip̃e statuerit a suo sentiat Adu̾sario cõuel¬
li. et insuꝑ uidiciũ nobiscũ sit habiturꝰ corã dõ udice iustissitas.
beatũq arnulfum habeat omĩ tp̃r aduersariũ. Et ut hec dona¬
tio firma stabilisq ꝑmaneat subnixa stipulatõne nobiliũ reg¬
ni cõsignauimꝰ. filuq nr̃i dõm udelrici archiep̃i remoꝵ sigillo
corroborauimꝰ. Actũ mettis publice sub die xͦuiiͦ. kldarũ sep¬
tembriũ. In p̾sentia domni adelberonis mectensiũ ep̃i. Anno ab
incariratõne dni. d.cxxiͦ.E. Indictõne .uiiiͦ. Regnante dõno bło¬
sissimo rege Ettone anno imperii eius.xͦuiͦi. Feliciter. Ege
⁊ anathemate toboraui.. S. frederici ducis. S̾.. Sigifridi

Expanded text:
temptaverit, quicquid ipse statuerit, a suo sentiat adversario conveltemptaverit, quicquid ipse statuerit, a suo sentiat adversario convelli, et insuper judicium nobiscum sit habiturus coram Deo judice justissimo beatumque Arnulphum habeat omni tempore adversarium. Et ut hȩc donatio firma stabilisque permaneat, subnixa stipulatione nobilium regni consignavimus, filiique nostri domni Udelrici, archiepiscopi Remorum, sigillo corroboravimus. Actum Mettis publice, sub die XoVIIo kalendarum septembrium, in presentia domni Adelberonis, Mettensium episcopi, anno ab incarnatione Domini DCCCCmoLo, indictione VIIIa, regnante domno gloriosissimo rege Ottone anno imperii ejus XoVIIo. Feliciter. Adalet anathemate roboravi. Signum Frederici ducis. Signum Sigifridi
Abbreviated transcription (Latin):
imperateris mouachos sub regula scĩ bñdc̃ĩ pͥmꝰ instituit cleruari.
Itaq p̾dcãm ullam dõ ⁊̃ bõ arnulfo famulantib ꝑpetualit̾ absqp
ulla cõtradictõe cõcedo possidere. eo tñ tenore ut dũ ad uocerimꝰ go
Post dedessum uero nr̃m ea lege qua ⁊̃ nos eandẽ uillam pessedimꝰ.
ad mouasthi redeat usus sal cũ omĩ intogritate. lbsq ullius hoĩs
nisi solius dĩ aduocatõne. Igit᷑ ꝑ xpm dei filiũ redẽpterẽ omĩũ adiu
ramꝰ ⁊ exposcunꝰ om̃s hõines p̾sentes ⁊ futuros cuiꝰcũq ordinis pͥn¬
cipes ⁊ indices nr̃os insuꝑ quicũq futuri sunt he̾des. ut uullus pre¬
dictam uillam laiũ tollat. Alienet. Abstrahat. uec ꝑ p̾cariam uͦ
ꝑ bñfĩciũ.nͨ ꝑ cõcambiũ. nec ꝑ ullũ ingeniũ ab altare. bĩ arnul¬
fi et a mẽsa fratrũ monachoꝵ. Qd̃ si quis eoꝵ cẽtra hec facere

Expanded text:
imperatoris monachos sub regula sancti Benedicti primus instituit conservari. imperatoris monachos sub regula sancti Benedicti primus instituit conservari. Itaque predictam villam Deo et beato Arnulfo famulantibus perpetualiter absque ulla contradictione concedo possidere, eo tamen tenore, ut dum advixerimus ego Post decessum vero nostrum ea lege qua et nos eandem villam possedimus ad monasterii redeat usus, scilicet cum omni integritate, absque ullius hominis nisi solius Dei advocatione. Igitur per Chrposcimus omnes homines, presentes et futuros cujuscumque ordinis principes et judices nostros insuper quicumque futuri sunt heredes, ut nullus predictam villam Laium tollat, alienet, abstrahat, nec per precariam nec per beneficium, nec per concanbium nec per ullum ingenium, ab altare beati Arnulphi, et a mensa fratrum monachorum. Quod si quis eorum contra hȩc facere
Abbreviated transcription (Latin):
ad aratra sua stabula etiam facere. Decernimꝰ etiam ut quinq
mansi separatim cũ decimis suis ad luminaria eccłie habeantur
ministranda. qmͣ uillam specia lius ip̃i beatissimo pontifici Ar tul¬
fo idcirco uolui delegare. qd̾ isdẽ uenerandꝰ antistes de cuiꝰ germiẽ
reges francoꝵ strenuissimi ꝓdiere in eadẽ iulla p̾sentis exordiũ
suscepit uite. Et quia sĩlii mei ab ip̃o ducebunt originem ex pater¬
no genere. Qua ppt̾ placuit michi ⁊ amicis fidelibs q nr̃is p̾dem̃
arnulfũ filiũ intũ in pͥfati cõstisoris basilica tumulari. ut a qͦ
ducebat originẽ carnis eius ꝓtegeret᷑ t̃ meritis. ceterisq
eiꝰ parentib ꝓuenirt mimꝰ eterne salictis. utq hoc efficcretur
uenemibil adesberonis mettensium ep̃i meiq ꝯsangninei de uotõ
me ꝓuocauit. qui in eodẽ loco auctoritate ⁊̃ p̾cepto domui ettonis

Expanded text:
et aratra sua stabula etiam facere. Decernimus etiam ut quinque et aratra sua stabula etiam facere. Decernimus etiam ut quinque mansi separatim cum decimis suis ad luminaria ȩcclesiȩ habeantur ministranda. Quam villam specialius ipsi beatissimo pontifici Arnulpho idcirco volui delegare, quod isdem venerandus antistes, de cujus germine reges Francorum strenuissimi prodiere, in eadem villa presentis exordium suscepit vitȩ, et quia filii mei ab ipso ducebant originem ex paterno genere. Quapropter placuit michi et amicis fidelibusque nostris predictum Arnulphum filium meum in prefati confessoris basilica tumulari, ut a quo ducebat originem carnis, ejus protegeretur, et meritis ceterisque ejus parentibus proveniret munus ȩternȩ salutis. Utque hoc efficeretur, venerabilis Adelberonis, Mettensium episcopi meique consanguinei devotio me provocavit, qui in eodem loco, auctoritate et precepto domni Ottonis
Abbreviated transcription (Latin):
N nomine sc̃ẽ ⁊̃ indiuidue T̃rinitatis. Quitqͥd scõꝵ locis pro dĩ
amore cõfertur ꝓfuturũ sibi ⁊ apresentia securiꝰ transt̾e̾nda. t̃
ad eterna felicius obtinenda A fidelibꝰ nõ dubitat᷑. Nocũ sit gͥ p̾sẽ¬
hugonis nobilissimi comitis. siliiq nr̃i dulcissimi eque strenuii
comitis arnulfi. Ab impus ⁊̃ inimicis sc̃e eccłie in pͥmeuo iuuen¬
tutis sue flore ꝓ iustitia dĩ qmͣ exeque bat᷑ ĩpie trucidati Ad ha¬
silicam beatissimi cõfessoris xp̃i arnulfi uillam meam. Laytim a
decursib. piscatura bannali. molendinis. cultis ⁊̃ incultis. msbili¬
b t̃ mmmobilib exceptis quatuor hominibꝰ. Folquino uidel.
beraldo. hiliero ⁊ gentione. cũ suis om̃ib. Forestam nichilominꝰ
que dr̃ heis cũ integro banno eidẽ loco cõcedimꝰ in om̃s usus. cũ red¬
ditib suis. idest croada ⁊ suffusa qrͣ debent solu̾e quicũq de adia¬
centib exinde uoluerĩt focariã de mortua silua hr̃e. ⁊ planstra

Expanded text:
MINE SANCTȨ ET INDIVIDUAE TRINITATIS. QUICQUID SANCTORUM LOCIS PRO DEI AMORE CONFERTUR, PROFUTURUM SIBI ET AD PRESENTIA SECURIUS TRANSIGENDA, ET AD AETERNA FELICIUS OBTINENDA A FIDELIBUS NON DUBITATUR. Notum sit igitur presenHugonis nobilissimi comitis, filiique nostri dulcissimi ȩque strenui comitis Arnulfi, ab impiis et inimicis sanctȩ ȩcclesiȩ in primevo juventutis suȩ flore pro justicia Dei quam exsequebatur impie trucidati, ad basilicam Beatissimi confessoris Christi Arnulphi villam meam Laium, a decursibus, piscatura bannali, molendinis, cultis et incultis, mobilibus et inmobilibus, exceptis quatuor hominibus Folquino videlicet, Beraldo, Juliero et Gentione, cum suis omnibus. Forestam nichilominus quȩ dicitur Heis cum integro banno eidem loco concedimus in omnes usus, cum reditibus suis, id est croada et suffusa quas debent solvere quicumque de adjacentibus exinde voluerint focariam de mortua silva habere, et plaustra
Abbreviated transcription (Latin):
qui liberali ꝓfessione censent᷑ qd̾ dñs ms̃ uir bdilo mͥ
friderũdi filusq uł filiab ab ip̃o cõceptis firmit̾ habendum
tradidit prediũ Bibera dictũ sitũ in pago misolechoxe. In
comitatu uo̾ hemrici filii friderici. Qd̃ p̾diũ regio mun̾e susdep¬
cũ. Uidelicet cõrardi rogis dono cũ areis. edificuis. uineis ceci̾sq
ucilitatib. scdicet ꝑratis. pratis. campis. pubatõibꝰ. uenatõibꝰ
molendinis ut supͣ dem̃ est michi in h̾editatẽ absq ulla cõ¬
traditõne tradidit in loco. Uaueneshant dicto. coram ydone¬
is ac liberis testibꝰ. uidel. Siccone. Wigisona. Wolinaro.
Udezilone. Ut auctoritas tante donatoĩs stabilis ⁊ incon¬
uulsa ꝑmane̾t hanc paginã cõscriptã reseruaui. Actum

Expanded text:
qui liberali professione censentur quod dominus meus uio Udilo mihi Friderundi filiis que uel filiabus ab ipso conceptis firmiter habendum tradidit praedium Bibera dictum situm in pago Mueslechowe in comitatu uero Henrici filii Friderici quod praedium regio munere susceptum uidelicet Conrardi regis dono cum terris edificiis uineis ceteris que utilitatibus scilicet pratis campis piscationibus uenationibus molendinis ut supra dictum est michi in hereditatem absque ulla contradictione tradidit in loco Waueneschant dicto coram idoneis ac liberis testibus uidelit Siccone Wigisone Wolmaro Wezilone. Ut auctoritas tantae donationis stabilis et inconuulsa permaneret hanc paginam conscriptam reseruaui. Actum
Abbreviated transcription (Latin):
indicit᷑ carta duo. Terit annone cuiꝰlibet geni̾s modios. Uͭ slit¬
cit in uinea duos honines. Elanso publico cludendo ꝑticas. niͣ
UIII. ¶Lundilionũ siqui extrapositi sunt masculus clũr .U. fe¬
mina pullũ unũ ꝑsonit. De ceto tam t̾ras soetiũ suarum ꝙͣ
queq ad se ꝑtinẽtia nomine ac iure ingenuitatis habeant.
teneant. libereq possideant. Que ingenuitatis libertas ut
eis mñ posterum a quibꝰcũq monasterio deinceps successuris
firma ⁊ ut ꝯmuni tociꝰ ꝯgregatoĩs astipulatione est ꝯdicta.
atq ꝯdicta indulta ꝑmaneat om̃ĩ tpr̃. Hoc sue robut aucto
ric̾atis abbas iõhẽs abbas simul t̃ seceri sacri monastici
ordinis sub eo illis fieri uoluerinit. siusq ⁊̃ fideliũ loci signis
⁊̃ nominibꝰ firmauert̃. Actum mettis publice nũdinis anirali¬
b sub die .xuii. kl̃d. Reptornbris. Inno imperii serenissimi
augusti ottonis. ui. Regni uo̾ iunioris incliti octonis̃ re¬

Expanded text:
annonȩ cujuslibet generis modios V; mittit in vinea homines duos, manso publico cludendo perticas II, VIII, mundilionum si qui extra positi sunt, masculus denarios V, femina pullum I persolvit. De cȩtero tam terras sortium suarum quam quȩque ad se pertinentia nomine ac jure ingenuitatis habeant, teneant libereque possideant. Que ingenuitatis libertas, ut eis in posterum a quibuscumque monasterio deinceps successuris firma et ut communi totius congregationis astipulatione est condicta atque indulta, permanmonastici ordinis sub eo illis fieri voluerunt suisque fideliumque loci signis et nominibus firmaverunt. Actum Mettis publice, nundinis annalibus, sub die XVII kalendas septembris, anno imperii serenissimi augusti Ottonis VI, regni vero junioris incliti Ottonis re
Abbreviated transcription (Latin):
hom̃ĩbꝰ cũctis pariter assentientibꝰ. ⁊ grato animo suscipientib sibiq
placere fatentibꝰ decreuit sepe iam nomĩãtꝰ albas Iohẽs ꝓut possibi¬
le eis ẽẽ perspexit. more alioꝵ in uis monastii cõsisdentiũ Hac inge¬
nuitatis lege pͥstinis eos emancipare seruiciis. id est qd̾ inibi mansa
esse noscunt᷑. ex singulis aniuatim untra argenti intͥ festitutatem
sc̃i arnulfi. ⁊ scĩ marcini pendat᷑. Eaciat p̾tea mansus seniꝰ quisq
Azingam integram. Indorrogata dies .iiͦ. ad utramq sationem

Expanded text:
hominibus cunctis pariter assentientibus et grato animo suscipientibus sibique hominibus cunctis pariter assentientibus et grato animo suscipientibus sibique placere fatentibus, decrevit sepe jam nominatus abbas Johannes prout possibile eis esse perspexit more aliorum in jus monasterii consistentium, hac ingenuitatis lege pristinis eos emancipare servitiis, id est quod inibi mansa esse noscuntur ex singulis annuatim untia argenti inter festivitatem sancti Arnulfi et sancti Martini pendatur. Faciat preterea mansus unusquisque anzingam integ
Abbreviated transcription (Latin):
lege monastio cõditõne simulcũ predio toto subiecerat idest ad qd̾ cũq¬
ad qsrũq iuusus imperii obsequendi certũ qd̃ quo more circũ positar̃
usibꝰ eccłiasticis subracentiũ pocestatũ inniti ualerent. eis ꝓ sue grẽ
murificentia instituere dignaret᷑ ut e tandem qd p̾senti illius sant¬
tione eis foret indictũ ex tunc deinctps in faturũ obroxii ampliꝰ
qͥd sibi nequaꝙͣ exigi in posterũ debuisset. Hoc idem uenerabilis
albas ioh̃es ad secum dno militantes frẽs sue cõgregatõnis refe¬
rens. duiq nit̾se causa nersata attentiꝰ. qnͣdo utili suo nulla idm̃
ꝑte eificere uideretua. postuilatõnt eoꝵ nõ indignũ ascentiri duxe¬
runt. Cominum itaq frũm consultu auctore etiam uiro clarissimo
theodeberto palati comite ip̃nis monasrerii aduocato cum plurinus
tam sue ditioĩs̾ qmͣ quoquo pacto loci eiusdẽ fidelibꝰ ipis quoꝙ p̾dii ip̃iꝰ

Expanded text:
em monasterio conditione simul cum predio toto subjecerat, id est, ad quoscumque imperii jussus obsequendi certum quid, quo more circumpositarum usibus ecclesiasticis subjacentium potestatum inniti valerent, eis pro suae gratiȩ munificentia instituere dignaretur ut eo tandem quod presenti illius sanctione eis foret indictum, ex tunc deinceps in futurum obnoxii amplius quid sibi nequaquam exigi in posterum debuisset. Hoc idem venerabilis abbas Johannes, ad secum Domino militantes fratres suae congregationis referens, diuque inter se causa versata attentius, quando utili suo nulla id in parte officere videretur, postulationi eorum non indignum assentiri duxerunt. Communi itaque fratrum consulti, auctore etiam viro clarissimo Teodeberto, palatii comite, ipsius monasterii advocato, cum plurimis tam suae dicionis quam quoquo pacto loci ejusdem fidelibus, ipsis quoque predii ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
ritꝰ matris mee noĩe sludacer. ⁊̃ ip̃a qͦ mat̾ mea que mͥ inhis
om̃ibꝰ piũ p̾buit assensum. s ⁊ filiꝰ eoꝵ udelicet ex matre
frat̾ m̃t. ceteri qͦ fideles ac nobiles huiꝰ scẽ mettentis eccłe fir¬
mauerũt. ac fideliter corroboranerũt. Actũ mettis publice
ui cenobio scĩ ꝯfessoris xp̃i arnulsi p̾sente uenerabili p̾sule
scẽ .p. mettensis eccłie. domno adelberone. Ac suscipiente dõ¬
no abbate eiusdẽ loci ansteo. Anno ab incarnatõne dni¬
. decec .Lii. Indictione .x. sub die .U. sdus Itilii. Regnani¬

Expanded text:
meae, nomine Audacer, et ipsa quoque mater mea quae mihi in his omnibus pium praebuit assensum sed et filius eorum videlicet ex matre frater meus, caeteri quoque fideles ac nobiles hujus sanctȩ Mettensis ecclesiaȩ firmaverunt ac fideliter corroboraverunt. Actum publice in coenobio Sancti confessoris Christi Arnulfi, praesente venerabili praesulae sanctȩ Mettensis ecclesiae domno Adelberone ac suscipiente domno abbate ejusdem loci Ansteo. Anno incarnationis Domini DCCCCLII, indictione X, sub die V idus julii, regnan
Abbreviated transcription (Latin):
na h̾editate deuenerant. dõ ⁊̃ scĩs eiꝰ ꝓ temedis aĩe mee ⁊ parẽ¬
tũ meoꝵ alicͥd offerendũ destiraui. Gudidi itaq ad parcem
scĩ arnulsi ir cuiꝰ sacro cimiterio sepeliri desidabam ubi ⁊ pr̃
m̃s matfridus. Atq auus ms̃ rudolfus s ⁊ alii genealogie nr̃e
requiesdũt. firmit̾q ⁊ in retractabilit spõcanea ⁊ libenti uolũ¬
tate. si cut antecessores mei ⁊̃ ego usq ad p̾sens tenuerã ippe¬
tuo possidend̾ tnͣsfudi. alodũ meũ muilla uorabulo. sił fitũ m̃
pago salninse cũ ecesia inhonore soẽ marie mrgiis ibidẽ cõstruc¬

Expanded text:
anime maeȩ et parentum meorum, aliquid offerendum destinavi. Tradidi itaque ad partem sancti Arnulfi in cujus sacro cimiterio sepeliri desiderabam, ubi et pater meus Matfridus atque avus meus Rodulfus sed et alii genealogiae nostrae requiescunt, firmiterque et inretractabiliter spontanea et libenti voluntate, sicut antecessores mei et ego usque ad presens tenueram in perpetuo possidendum transfudi, alodum meum in villa vocabulo Til situm in pago Salninse, cum ecclesia in honore sanctȩ Mariȩ semper vir