comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
latriam possessis. qͦs ip̃e fortis armatuᷤᷤ
male pacato custodiebat in atrio. Bñ
gͦ ⁊ uen̾abłr hoc cantamꝰ hac die qua
de hac eiectõe muti demonii m̃tiunt᷑
usꝙ ñc inimiti eiꝰ uidei qͦd ñ fiat in spũ
d̃i. S frustra. Nam illis blasphemãtibꝰ
hoc fit qd̾ seqͣt. Oĩs t̾ra adoret te. uenite
⁊ iudete .o.d. qͣ. t̃. ĩ. c̃.s. f.h. uidel in
illiꝰ prioris ppłi abiect̾oe ⁊ gentiũ assũp
tõe. Cõmunio ꝙͦ canora ac suaui mo¬
dulatõe acutas uoces efferens: gratula¬
bunda p̾dicato siue testificato ẽ huma¬
nignis incarnat̾oem filii d̾ĩ cõfitentũ
iuxta illd̾. Eredidi ꝓpt̃ qͦd loquutꝰ sum.
Et sic̃ indignantib ⁊ maledicentib pha¬
riseis ⁊ extra sinagogã cicientib ñ tace¬

Expanded text:
latriam possessis, quos ipse fortis armatus male pacato custodiebat atrio . Bene ergo et venerabiliter cantamus hac die, qua de hac ejectione muti daemonii mentiuntur usque nunc inimici ejus Judaei, quod non fiat in spiritu Dei. Sed frustra. Nlatriam possessis, quos ipse fortis armatus male pacato custodiebat atrio . Bene ergo et venerabiliter cantamus hac die, qua de hac ejectione muti daemonii mentiuntur tione. Communio quoque canora, ac suavi modulatione acutas voces efferens, gratulubunda praedicatio sive testificatio est humani generis, incarnationem Filii Dei confitentis, juxta illud.Et sicut indignantibus et maledicentibus Pharisaeis, et extra synagogam ejicientibus, non tace
Abbreviated transcription (Latin):
Ra .uͭiͦi. sacram̃ta que nouẽ eccłie
oꝑando figat᷑. hac eadẽ die cathecumini
nr̃i ex antiqua tradit̾oe sc̃e romane ec¬
cłie signant᷑. ut sacrosc̃a sollẽpnitate no¬
stre redẽptõis ex aqua ⁊ spũ sc̃o renascã

Expanded text:
a quarta sacramenta, quae novae Ecclesiae a quarta sacramenta, quae novae Ecclesiae operando figuratur. Hac enim die catechumeni nostri ex antiqua traditione sanctae Romanae Ecclesiae signantur, ut sacrosancta solemnitate nostrae Redemptionis ex aqua
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nemo ex uobis facit lege: Remouet ẽĩ
qũe ad illos ñ ꝑtin̾e oĩmodo p̃uaricatõe
eos seꝑante ostendit. Statiq moyse in¬
t̾cessore remoto de crumine reos cõue¬
uit. Quid me inqͥt q̃ritis int̾fic̾e: at illi
suo more insanientes dicunt. Demoni¬
um habes. Quis te querit int̾fic̾e̾. Ip̃e u̾o
moysen qu̾e ꝑdid̾ant t̾cio cõmemorãs
mnagis ac magis reos cõuincit. Dñ ergo
de monte peccauit ppls tuus qũe edu¬
xisti de egipto: recesser̾t cito deuia qũa
ostendisticis: ⁊ fecer̃t uitulũ c̃oflatilẽ.
Et dicente dño. ꝑmutte me ut deleam
dicens. Eux dñc irasc̾is in ppło tuo ⁊ c̃.
Hec orat̃o moysi ualuit ꝓ illis: donec
ueniret hoc tẽpus quo tm̃ facturi er̃at
homicidiũ crucifigendo dĩ filiũ: qͥ nũc
ait illis. Quid me queritis int̃fic̾e̾. Propt̃ quod
iam ñc romouenduserat moyses ut̃cessor: si¬
cut t̃c placatꝰ dix̾at illi. Dimisi uixta u̾bum
tuũ. uerũtñ in die ultionis uisitabo ⁊ hoc

Expanded text:
Removet enim quem ad illos non pertinere omni modo praevaricatione eos saparante, ostendit. Statimque Mose intercessore remoto, de crimine reos convincit: Quid me, inquit, quaeritis interficere? At illi, suo more insanientes, dicunt: Daemonium habes, quis te quaerit interficere? Ipse vero Mosen, quem perdebant, tertio commemorans, magis ac magis reos convincit. Bene ergo de monte, peccavit populus tuus quem eduxisti de Aegypto. Recesserunt cito de via quam ostendisti eis, et fecerunt sibi vitulum conflatilem . Et dicente Domino: Permitte me, ut dedicens: Cur, Domine, irasceris in populo tuo? etc. Haec oratio Mosi valuit pro illis, donec veniret hoc tempus, quo tantum facturi erant homicidium, crucifigendo Dei Filium, qui nunc ait illis: Quid me quaeritis interficere? Propter quod jam nunc removendus erat Moses intercessor, sicut tunc placatus dixerat illi: Dimisi juxta verbum tuum. Verumtamen in die ultionis visitabo et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tantoq sputo. tantillus pulius. formã
stabłem speciem atꝙ decorẽ accipiens cõ¬
seruaret᷑. Igrͣ dũ huiꝰ incarnatõis fides
humano gn̾i p̾dicat᷑: magni seci ut di¬
ctũ ẽ ocłi luto quod fecit dñs liniunt᷑. Cũ
aũt ita catheriratꝰ idẽ cecus ad sacros fon¬
tes ꝑunit ⁊ lauat᷑ fonte uisibłi. purificat᷑¬
q uirtute inuisibłi. hoc utiq agit qͦd dñs
factus ẽ natatoria syloe .i. missus. qu̾e ascen¬
dens ad patr̃e missurũ se ẽẽ dixit. ⁊ misit
discipłis sius filiꝰ dĩ. Ille in ꝙͣ missus in na¬
tatoriam suam descendit: ⁊ illitos ocłos
fide xͥ sua remissic̾e lauat a pecc̾is: illumi¬
nat agnito̾e d̾ĩ. Ab hoc qͣi capite: uniu̾sa
m̃bra pendent officii. Primũ in introitu
uox ꝓph̾ica. Dũ scĩfratꝰ fuero in uob̾. c̃.u.¬
in cathecumuuis: dũ audiunt ⁊ credunt
qr sc̃s ẽ: ⁊ id̾o effusa suꝑ se aqua munda .i. spu
difrat emundanti ab oĩb iniquibam̃itis sus.

Expanded text:
tillus pulvis formam stabilem, speciemque atque decorem accipiens, conservaretur. Igitur, dum hujus incarnationis fides humano generi praedicatur, magni caeci, ut dictum est, oculi luto, quod fecit Dominus, linuntur. Cum autem ita catechizatus idem caecus ad sacros fontes pervenit, et lavatur fonte visibili, purificaturque virtute invisibili, hoc utique agit, quod Dominus factus est natatoria Siloe, id est missi, quem ascendens ad Patrem, missurum se esse dixit, et misit discipulis suis Filius Dei. Ille, inquam, missus in natatoriam suam descendit, et illitos oculos fide Christi, sua remissione lavat a peccatis, illuminat agnitione Dei. Ab hoc quasi capite universa membra pendent officii. Primum in introitu, vox prophetica: Dum sanctificatus fuero in vobis, cin catechumenis, dum audiunt, et credunt quia sanctus est, et ideo effusa super se aqua munda, id est dificat, emundati ab omnibus inquinamentis suis,
Abbreviated transcription (Latin):
minus drͣ. Cathetuminꝰ nãꝙ audito in¬
t̃pretat᷑. lactatꝰ ⁊ gͣndenscens. tad̾e̾ in pleni¬
tudine tp̃ris postꝙͣ luna plena est plena
fide in sollẽpnitate sc̃ĩ baptisterii symbo¬
lum reddens: xp̃o c̃omoriebat᷑ ⁊ resurgebat.
At postꝙͣ xp̃ianitas creuit. ⁊ sagena illa u̾
tã młtitudiñe differre ꝓpt̃ occasio̾es mor¬
tis: que in mltitudine hõmũ młte sũt:
maxime ꝓpt̃ turbam infantiũ ex xp̃ia¬
nisꝑentib succrescentiũ: quoꝵ ten̾a
uita ꝑ sepe leui occasiõe succidit᷑: ui¬
sum est sc̃e eccl̃ie passim indulgentia
baptirandi concessa ĩmo oblata cũcta
añuenire ꝑicła baptismi tam̃ sollẽp¬
nitatẽ uł in paucis cũ dñica resurrecti¬
one cui cõsimilis ẽ celebrare. Quarta
gͦ fr̾̃a noue eccłie celebrant᷑ initia q̃
ritudinis subẽet. uelud fuit in symo¬
ne mago ⁊ in heticis ⁊ in heresiar¬
chis ꝙͣ plurimis ut sc̃a ñ illis darent᷑.
ces altas fixisset. Cur aũt hac pofissi¬

Expanded text:
catechumenus namque auditor interpretatur lactatus et grandescens, tandem in plenitudine temporis, postquam luna plena est, plena fide in solemnitate sancti baptisterii symbolum reddens, Christo commoriebatur et conresurgebat. At, postquam Christianitas crevit, et sagena illa vertam multitudinem differre propter occasiones mortis, quae in multitudine hominum multae sunt, maxime propter turbam infantum, ex Christianis parentibus succrescentium, quorum tenera vita persaepe levi occasione succiditur, visum est sanctae Ecclesiae, passim indulgentia baptizandi concessa, imo oblata, cuncta antevenire pericula, baptismi tamen solemnitatem vel in paucis cum Dominica resurrectione, cui similis est, celebrare. Quarta ergo feria novae Ecclesiae celebrantur initia, quae  radix amaritudinis subesset, velut fuit in Simone Mago , in haereticis et haeresiarchis quamplurimis, ut sancta non illis darentur,ces altas fixisset. Cur autem hac potissi
Abbreviated transcription (Latin):
xume scrutinũ celebrat᷑. ut ieiunãtes.
rus agnus ĩ molatus ẽ. Quod amagno
misterio ñ uacat. lima nãc paschalis
de qua dñs ait ad moysen. mensis iste prĩ¬
cipiũ uob̃ m̃siũ ꝑrimꝰ erit in m̃sib agni

Expanded text:
um scrutinium celebratur, ut jejunantes, rus Agnus, immolatus est. Quod a magno mysterio non vacat. Luna namque paschalis, de qua Dominus ait ad Mosen: « Mensis iste principium vobis mensi
Abbreviated transcription (Latin):
iuniis atꝙ doctrine fid̾i impendunt᷑ no¬
ua ecclia pulchra ut luna ad plenitudinẽ
ꝑficit: ut crucifixo plena luna xp̃o cõmo¬
riens: ⁊ cõresurgens illi inbaptismo copu
Nã iuxta ordinẽ romanũ usꝙ in sabb̾m sc̃m̃

Expanded text:
juniis atque doctrinae fidei expenduntur, nova Ecclesia, « pulchra ut luna , » ad plenitudinem proficit, ut crucifixo plena luna Christo commoriens et conresurgens, illi in baptismo copulNam, juxta ordinem Romanum, usque in Sabbatum sanctum
Abbreviated transcription (Latin):
cram̃tũ. a precioso n̾re salitis opifice di
filio p̃figuratũ ẽ. Homo eni cecus a nati¬
uitate genꝰ sig̾cat humanũ: magnum
dendũ creator̃e mundi. uͥ fulget ymago
fc̃oris inditos inpͥmo parente. printipem

Expanded text:
peciose a specioso nostrae salutis opifice, Dei Filio, praefiguratum est. Homo enim caecus a nativitate , genus significat humanum, magnum dendum Creatorem, menti ubi fulget imago Factoris inditos, in primo parente principem
Abbreviated transcription (Latin):
firmat᷑. Om̃px sempit̾ne d̾s respice ꝓpituis
ad deuot̾oem ppłi renascentis: qui sic̃ ceruus
aquaꝵ tuaꝵ expetit fontẽ. Econt᷑. łc.r᷑. nlłõ
tauit dignas homo ingratꝰ do creatori gr̾a:
s obmutuit alaude d̾i: ⁊ audito serpente
ꝯtra p̃ceptũ qͦd audierat obsurduit. Unde
de engłio quo dñs nr turatõem humani
gñis qͦd sic. obsurduerat ⁊ obmutuerat
ut dcm̃ ẽ. in eo que sanauit hõie surdo
⁊ muto significauit. Nec p̃tereundũ. qr
nͨ collectis salutatio .i. dñs uobiscũ. neq¬
p̃ferunt᷑. quos anudiꝰ t̾cius cictis lect̾oi¬
b tanꝙͣ a corporib capita p̃cidunꝰ: donec
caput n̾rm xp̃c resurgendo nobis red¬
dat᷑. cuiꝰ resurrectõis similitudo in his qͥ
baptizati de fontib ascendunt xp̃m in¬
duti ut apłs ait fidĩ ccłis rep̾sentatur.
nec ante hoc signa ecclie cõcrepant quoꝵ cau¬

Expanded text:
mnipotens sempiterne Deus, respice propitius ad devotionem populi renascentis, qui, sicut cervus, aquarum tuarum expetit fontem. Econtra lectio prima tavit dignas homo ingratus Deo Creatori gratias: sed obmutuit a laude Dei, et, audito serpente, contra praeceptum quod acceperat, obsurduit. Unde d Dominus noster curationem humani generis, quod sic obsurduerat et obmutuerat, ut dictum est, in eo, quem sanavit, homine surdo et muto significavit. . Nec praetereundum, quia neque collectis salutatio, id est, Dominus praeferuntur: quos a nudiustertius cunctis lectionibus, tanquam corporibus capita praescidimus, donec caput nostrum Christus resurgendo nobis reddatur, cujus resurrectionis similitudo in his, qui baptizati de fontibus ascendunt Christum induti, ut Apostolus ait , fidei oculis repraesentatur: nec ante hoc signa Ecclesiae concrepant, quorum cau
Abbreviated transcription (Latin):
eosad petrã oreb. ⁊ ꝙͣ ꝙͣ diffidens ꝑcitit
uirgabis silicẽ ⁊ egresse st̃ aque largi¬
ssime ita ut ppłs bib̾e̾t ⁊ uim̃ta. Moy¬
ses nãq significat hac in re iudaicũ
ppłm incredulũ: ppłs sitiens huma¬
ni genĩs expectat̾oem. petra xp̃m. Per¬
cussit bis silicẽ uirga moyses .i. uida¬
icus ppłs. duob lignis appendit xp̃m¬

Expanded text:
tit virga bis silicem, et egressae sunt aquae largissimae, ita ut populus biberet et jumenta . Moses namque significat hac in re Judaicum populum incredulum, populus sitiens, humani generis exspectationem, petra Christum. Percussit bis silicem virga Moses, id est Judaicus populus duobus lignis crucis ap
Abbreviated transcription (Latin):
tigatꝰ ex iti̾e hora sexta sedisse
sr᷑ puteũ loquens cũ muliere samarita¬
na que uenerat haurire aqũa. si scires
inqͥt donũ d̾i ⁊ qͥs ẽ qui dicit tͥ damͥ bi¬
be̾. tu forsitã petisses ab eo ⁊ dedisset tibi
dũm ñrm ibm xp̃m exitin̾e quo ad sa
lutẽ nr̃am uenit fatigatũ usꝙ ad mor¬
tẽ. mort̾e aũt crucis. sedisse suꝑ pureum

Expanded text:
igatus ex itinere hora sexta sedisse super puteum, loquensque cum muliere Samaritana, quae venerat haurire aquam: Si scires, inquit, donum Dei, et quis est, qui dicit tibi: Da mihi bibere, tu forsitan petisses ab eo; et dedisset tibi rum Christum ex itinere, quo ad nostram salutem venit, fatigatum usque ad mortem, mortem autem crucis , sedisse super puteum
Abbreviated transcription (Latin):
ge subtilior malicia. ⁊ młto longinqͥor cõdi¬
tõis erat differentia q̃ suꝑbientis odiũ cõcita¬
bat. ꝓpt̃ ꝙ odiũ ĩa erat homicida. testãte
eodẽ filio dei in eugłio suo ac dicente. Ille
honuicida erat ab initio: s homicidiũ
illd̾ tc̃ actu ꝑfic̾e ñ pot̾at. cũ nũdũ in il¬
lo d̾ĩ filio ẽẽt humana que posset occidi

Expanded text:
ge subtilior malitia, et multo longinquior condige subtilior malitia, et multo longinquior conditionis erat differentia, quae superbientis odium concitabat. Propter quod odium jam erat homicida, testante eodem Dei Filio in Evangelio suo, ac dicente: « Ille homicida erat ab initio . » Sed homicidium illud tunc actu perficere non poterat, cum nondum in illo Dei F
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmi hõis maxime cõtra eundẽ filiũ admi¬
ssũ ẽ: ob cuiꝰ expiatoem filiꝰ ip̃e ho fieri dig¬
natꝰ ẽ. S ⁊ diaboli peccatoris antiqͥ suꝑbi¬
a: maxime ꝓp̃t filiũ adu̾sus creatorem
intumuit. ꝙ ex u̾bis eiꝰ adu̾tere ꝓmptũ
ẽ. Ait eñĩ ascendã suꝑ altitudine nubiũ
similis ero altissimo. Utiq cũ hec diceret
uiuido adu̾sus filiũ luiore: seruił cõtu¬
niatia torquebat᷑: eo ꝙ uni ⁊ soli nato ñ
fc̃o tota celoꝵ curia eque ut patri ꝓtan¬
ta differentia ure famularet᷑. Grandi
qͥppe differentia sese ab uno qui erat in
sinu patͥs distare indignabat᷑: cũ se int
cet̾a ab artifice do fc̾m illũ ex patre dõ so¬
lũ uid̾et suꝑ oĩa natũ. Et cũ seruilis tu¬
mor adu̾sus eundẽ unigenitũ gͣssatꝰ est.
longe nequius ꝙͣ ismael ex ancilla ꝓcre¬
atus dnm suũ ysaac deli berag¬
berage¬
nitũ ꝓsequebat᷑ ut
Nequius inꝙͣ: ut¬
pote ubi ⁊ lon¬

Expanded text:
tra eumdem Filium admissum est, ob cujus expiationem Filius ipse homo fieri dignatus est. Sed et diaboli peccatoris antiqui superbia, maxime propter Filium adversus Creatorem intumuit. Quod ex verbis ejus advertere promptum est. Ait enim: « Ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimosus Filium livore servilis contumacia torquebatur, eo quod uni et soli nato, non facto, tota coelorum curia aeque ut Patri, pro tanta differentia jure famularetur. Grandi quippe differentia sese ab uno qui erat in sinu Patris, distare indignabatur, cum se inter caetera ab artifice Deo factum, illum ex Patre Deo solum videret super omnia natum. Tunc servilis tumor adversus eumdem unigenitum grassatus est, longe nequius quam Ismael ex ancilla procreatus, dominum suum Isaac de libera genitum persequebatur, ut nequius, inquam, utpote ubi et lon
Abbreviated transcription (Latin):
plasmat̾de hoĩs ita studiosũ reddidit ut
nicłi hoꝵ subtrahet que cõferre potuit.
Quid eñi tałr cõdito hõi p̃t̃ naturalem
diuinitatẽ defuit. At u̾o id ꝙ ꝑ naturã
d̾s sit generare utiq potuit. D̾s eñi est
u̾bũ ꝙ genuit: creare aũt uł plasmare
tale qͥd cũ sit omp̃c nlło modo potuit. Nec
in hoc qͥcꝙͣ derogat᷑ oĩpotentie dei: cũ eqͣle
treatꝰ naturałr ñ pot̾at ẽẽ d̾s: gr̃a sua simi¬
litudinẽ dei cõtulit. Que dei similitudo:

Expanded text:
plasmatione hominis, ita studiosum reddidit, ut nihil eorum subtraheret, quae conferre potuit. Quid enim taliter condito homini praeter naturalem divinitatem defuit? At vero id, quod per naturam Deus sit, generare utique Deus potuit; Deus enim est Verbum, quod genuit: creare autem vel plasmare tale quid, cum sit omnipotens, nullo modo potuit. Nec in hoc quidquam derogatur omnipotentiae, cum aequale creatus, naturaliter non poterat esse Deus, gratia sui similitudinem Dei contulit. Quae Dei
Abbreviated transcription (Latin):
opus ẽ nũe ꝙ sic cõmemorat augusti¬
nus. Plotinũ qͦ gentiliũ ꝙ̃dã philo¬
sophũ recte dixisse pater misericors
mortalia nobis condidit corꝑa. Hoc
enĩ mͦ custos hoĩnũ ñ solũ sibi cõtra¬
riũ hoĩem posuit. s a demonib lon¬
ge differre fecit: ut cẽt tẽporalis eiꝰ¬
miseria uł misera tẽporalitas. Est gͦ ꝓpͥ¬
um ꝑsone patrisopus mortalitatis
illatio: ꝓpͥum ꝑsone filii aĩarũ redẽp¬
tio parit̃ ꝙ corpoꝵ resur rectio. ꝓpͥum

Expanded text:
ordiae, quod, sicut commemorat Augustinus, Plotinum quoque gentilium quemdam philosophum recte dixisse: Pater misericors mortalia nobis condidit corpora. » Hoc enim modo custos hominum, non solum sibi contrarium hominem posuit, sed et a daemonibus longe differre fecit, ut esset ejus temporalis miseria, vel misera temporalitas. Est ergo proprium personae Patris opus, mortalitatis illatio; proprium personae Filii, animarum redemptio, pariterque corporum resurrectio; proprium
Abbreviated transcription (Latin):
trinitatis recte hec eugłii lectio ponitur
qͣ maxime necessariũ salutaris baptismi
uachrũ: neq ꝑ aquã p̃t quisꝙͣ renasci:
nec alit̾ hoc nõie signam᷑: nisi cũ illo bap¬
tismi sacram̃tũ suscipiamꝰ. Huic eugłio
cõsonat ea que p̾mittit᷑ lectio libri apo¬
calipsis: maxĩe in eo ꝙ ait ⁊ in circuitu
⁊ solide fidei. Et ꝙ in eugłio dictũ ẽ nisi
quis renatus fu̾it ex .a. ⁊ s .s. ñ . p̃t . ii .t.¬
.d. hic significat᷑. ꝑ hoc ꝙ hoc ꝙ in circu¬
itu sedis mare ostendit᷑: nãꝙ in crccu¬
sedem ꝑueniat᷑. mare necesse ẽ tnͣs¬

Expanded text:
Trinitatis, recte haec Evangelii lectio ponitur, qua maxime necessarium salutaris baptismi vacrum, neque per aquam potest quisquam renasci, nec aliter nomine hoc signamur nisi cum illo baptismi sacramentum suscipiamus. Huic Evangelio consonat ea quae praemittitur lectio libri Apocalypsis, maxime in eo quod ait: Et in circuitu et solidae fidei. Et quod in Evangelio dictum est: « Nisi quis renatus fuerit ex aqua et  hic significatur per hoc, quod in circuitu sedis mare ostenditur. Nam quia in circurveniatur, mare necesse est trans
Abbreviated transcription (Latin):
do iusticie. Quã iusticiam nos qͦ qui sub
pat̾na p̃uaricatõe rei detinebam᷑ in eo fus¬
cipimꝰ. sĩc mox in eodẽ psalmo additũ ẽ. Sus
ne nr̃a nascentẽ. in cruce sua morientẽ.
hinc enĩ iustificam᷑ qr suꝑ antiquũ ser¬
uitutis pensũ ꝙ ẽ adorare dm̃. ꝙ debebat.

Expanded text:
do justitiae. Quam justitiam nos quoque qui sub paterna praevaricatione rei detinebamur, in eo suscipimus, sicut mox in eodem Psalmo additum est: « Sne nostra nascentem, in cruce sua morientem. Hinc enim justificamur, quia super antiquum servitutis pensum, quod est adorare Deum, quod debebat
Abbreviated transcription (Latin):
antiquus insurrexit: eũq ꝑ suos satelli¬
eiꝰ: uidel dispositõem qͣ ꝑ mort̾e suã redẽp¬
turꝰ erat humanũ genus: nemo pͥncipũ
ꝙͣ se uicisse putabat mortis infirmitate:
ꝑsistit in eidẽ filii odio inplacabłi ꝑ iu
nuias creaturã illũ ẽẽ asserentiũ. S ut
a pͥmi hõĩs peccatũ redeam: sciendũ qr pͥ
mulier occulta eiusd̾ẽ hostis inspirat̾oe
appetiu̾a̾nt ẽẽ sic̃ dii: aliqͥn frustra ad ꝑꝑe¬
trandũ id ꝙͣ suadebat hac ꝓmissio̾e̾ usus
fuisset dicens: ⁊ eritis sic̃ dii. Nemo enĩ ni¬
si id ꝙ sentit appeti: ꝓfructu rep¬
trinitatis ꝑ sonam magis hic ho¬
munis qͦ tumor
sese intenderit
apparet ꝑ hoc ꝙ addidit scientes bonũ ⁊ ma¬
lũ. Utiꝙ filiũ qui sap̃ia patris ẽ suꝑbe emu¬
latist̃ .i. pares illi se arbitrati st̃ habendo
sc̃iam õium. un lignũ p̾uaricat̾ois hi¬
ronice nom̃ accepit: ut dic̾et᷑ lignũ sci¬
entie boni ⁊ mali licet a scriptore hysto¬

Expanded text:
antiquus insurrexit, eumque per suos satelliejus, videlicet dispositionem, qua per mortem suam redempturus erat humanum genus, « nemo principum isse putabat, mortis infirmitate, persistit in ejusdem Dei Filii odio implacabili, permias creaturam illum esse asserentium. Sed ut ad primi hominis peccatum redeam, sciendum quia, icet vir et mulier, occulta ejusdem hostis inspiratione appetiverant esse sicut dii. Alioquin frustra ad perpetrandum id quod persuadebat, hac promissione usus fuisset, dicens: « Et eritis sicut dii . » Nemo enim nisi id quod sentit appetit, pro fructu repTrinitatis personam magis hic hominis quoque tumor sese intenderit, apparet per hoc quod addidit: « Scientes bonum et malum . » Utique Filium, qui sapientia Patris est, superbe aemulati sunt, id est pares illi sese fore arbitrati sunt, habendo scientiam omnium. Unde lignum praevaricationis, ironice nomen accepit, ut diceretur lignum scientiae boni et mali, licet a scriptore histo
Abbreviated transcription (Latin):
diligentia siue beniuolentia que inte
lento duplicia lucraris: uidensꝙ ꝑsin¬
głos ꝓfectus. qr bonũ ẽ lucrũ. ampliꝰ
sitis: ⁊ p̃ magnitudine desiderii laborẽ
in oꝑe ñ sentis: sentis lucrũ crescit lu¬
cri desideriũ. Ad hanc gͦ similitudinem
ꝓpendis qnͣtũ in oꝑe dĩ diligencia uł bo¬
nitas ciꝰ effec̾it: que magnifice delecta

Expanded text:
diligentia sive benevolentia, quae in te diligentia sive benevolentia, quae in te lento, duplicia lucraris, vidensque per singulos profectus, quia bonum est lucrum, amplius sitis, et prae magnitudine desiderii laborem in opere non sentis. Crescit lucrum, crescit lucri desiderium. Ad hanc ergo similitudinem perpendis quantum in opere Dei, diligentia vel bonitas ejus effecerit, quae ma
Abbreviated transcription (Latin):
creatoris diligentiã nob̾ ꝯm̃datã fidełr
adu̾tamꝰ. Et ut scias ꝙͣtũ illa diligen¬
cia de qua loquimͣ in oꝑe dei ꝓfec̾it cõ¬
u̾tere ad cortuũ: o quicũꝙ es artifex
alicuiꝰ laudandi effector oꝑis: ut inꝙͣ
scias ꝙͣ tũ diligentia dei que ẽ sp̃c eiꝰ oꝑi
ꝓfec̾it: respice ꝙͣ tũ in oꝑe tuo diligenti¬
a tua cõtulit. Certe in mente tua quo¬
dam mͦ sic habebas artẽ: sic̃ erat in pͥn¬
cipio ũbũ apd̃ dm̃: eiꝰ artis tibi cõscius.
ñ ociosũ te eẽ passuses. Quare: ut de mł¬
tis que subẽe potuert ca̾m meliorẽ infe¬
ram utilitatis amor .i. intentio ꝓfici¬
endi płimis ocii te ĩpacientẽ reddidit.
Una causa hec ab illo te seruo disc̾nit
qui malus ⁊ piger arguit᷑. dũ tu lau¬
daris seruus bonus ⁊ fidelis. Nã de cet̾o
pares fiuistis: uidel q. tã in illiꝰ ꝙͣ intu¬
a m̃te. talentũ bone artis appensũ ẽ. S
uide ꝙͣtam uit̃ te atq illũ distanciam

Expanded text:
datam fideliter advertamus. Et ut scias quantum illa diligentia, de qua loquimur, in opere Dei profecerit, convertere ad cor tuum, o quicunque es artifex alicujus laudandi effector operis; ut, inquam, scias quantum diligentia, quae est Spirifecerit, respice quantum in opere tuo diligentia tua contulit. Certe in mente tua quodammodo sic habebas artem, sicut erat in principio Verbum apud Deum. Ejus artis tibi conscius, non otiosum te esse passus es. Quare? Ut de multis, quae subesse potuerunt, causam meliorem inferam, utilitatis amor, id est intentio proficiendi plurimis, otii te impatientem reddidit. Una causa haec ab illo te servo discernit, qui malus et piger arguitur, dum tu laudaris servus bonus et fidelis . Nam de caetero pares fuistis, videlicet quia tam in illius quam in tua mente talentvide quantam inter te atque illum distantiam
Abbreviated transcription (Latin):
ter attestatur. sic̃ in ip̃is autiq̃ script᷑ẽ
forib apparere breuit̾ iam diximꝰ. Cet̾m si
int̾roges si undiq eid̾ẽ trinitatis testimonia
scrutari uelimꝰ ꝓlixitas modũ excedet: ni¬
miũq p̃sertĩ cũ aliud ꝓpositũ sit fastidiũ
pariet. Quaꝓpt̾ ad ꝓpositũ festm̃ates illud
d̃i patͥs humano gr̃ ĩpetrandã soli uel
maxĩe filio carnẽ assum̾e cõuenerit

Expanded text:
 Scripturae foribus apparere jam breviter diximus. Caeterum, si introgressi, undique ejusdem Trinitatis testimonia scrutari velimus, prolixitas modum excedet, nimiumque, praesertim cum aliud propositum sit, fastidium pariet. Quapropter ad propositum festinantes, illud Dei Patris humano generi impetrandum, soli vel maxime Filio c
Abbreviated transcription (Latin):
gilant̃ attendas eadẽ com̃dat᷑ trini¬
tas u̾bi gr̾a dix̃ d̃s fiat lux: ac deinceps
atq benignolentiam intelligimꝰ que
ꝓculdubio ñ ẽ aliud ꝙͣ qui t̾cia in trii¬
tate ꝑsona ẽ sp̃s sc̃s. Non enĩ casu aut¬

Expanded text:
gilanter attendas, eadem commendatur Trinitas, verbi gratia: « Dixit Deus: Fiat lux . » Ac deinceps: atque benevolentiam intelligimus, quae procul dubio non est aliud quam qui tertia in Trinitate persona e
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ reciꝑet. quo modo p̾cioso lapidi
uirgulam qua constringat᷑ ⁊ teneat᷑ reci¬
piat. Qd̾ de angłica sentiendũ ẽ creatura.
Uñ ⁊ arguit᷑ in erechiele ut suꝑius dc̃m
ẽ angłs itie. Et foramina tua inqͥt in
die qua creatus es p̃parata sunt. quira¬
luit Id̾o sequit᷑. Repleta st int̾iora tua
iniquitate: s ut ad hoĩem redeam max¬

Expanded text:
nem reciperet, quomodo pretioso lapidi virgulam, qua constringatur et teneatur, recipiat. Quod et de angelica sentiendum est creatura. Unde et arguitur in Ezechiel et, ut superius dictum est, angelus ille: « Et foramina tua, inquit, in die, qua creatus es, praeparata sunt . » Quia raluit. Ideo sequitur: « Repleta sunt interiora tua iniquitate .
Abbreviated transcription (Latin):
incelisẽ. ac si dic̾et. Nõ magnificentia sci¬
entie de qua p̾sumens sathanas dixit
similes sitis. Nec ego uob̾ filioꝵ d̃ĩ digni¬
tatẽ inuideo: ñ enuĩ rapinã arbitratꝰ sum
me ẽe eqͣlem d̾o: s ascensũ suꝑbie adu̾sor:

Expanded text:
in coelis est . » Ac si diceret: Non magnificentia sciin coelis est . » Ac si diceret: Non magnificentia scientiae de qua praesumens Satanas, dixit similes sitis: Nec ego vobis filiorum Dei dignitatem invideo; non enim rapinam arbitratus sum me esse aequalem Deo , sed ascen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sõam filii dĩ diabolus ip̃e intumuit ⁊ ho¬
miñe erexit. dũ ut̾q eqͣlitatẽ sap̃iedĩ q̃ fi¬
lius ẽ appetiuit: eiq subẽe ꝯt̾epsit. Unde
a caritate addictus: tanꝙͣ si ysaat iccit¬
co se patiat᷑ ĩmolari: ut ismael ingr̾am
patris ac matris ueniat suusq cohe¬
res fiat: qui id̾o eiectus fuerat: qi sese
ñ ip̃m patr̃e ꝑsequebat᷑ s neꝙ ysaac¬
neq aliũ ꝙ̃piam sacra refert hystoria pro
inimicis suis int̃cedendo spõtanẽa excepi¬
sse mort̾e. uix eñi ꝓ amico suo. uł ut ait
apłs: uix ꝓ iusto quis morit᷑. Cõmenda¬
bat gͦ caritat̃e suam in nob̾ dei filius:
qm̃ cũ in ip̃m peccando patr̃e offendisse¬
mus: ip̃e nat᷑am in qua ꝓ nob̾ morere¬
tur assum̾e dignatꝰ ẽ. In hac dilectõe qͥsqͥs
sllũ imitat᷑ p̃t ad illam dĩ sim ilitudiũe¬
uit ascend̾e. Cũ eĩ dixisset ip̃e: diligite in¬
imicos ur̃os. bñfacite his qui oder̃t uos:
statĩ adiecit: ut sitis filii patris u̾ri qui

Expanded text:
ntumuit, et hominem erexit, dum uterque aequalitatem sapientiae Dei, quae Filius est, appetivit 139 eique subesse contempsit. Unde a charitate addictus, tanquam si Isaac idcirco se patiatur immolari , ut Ismael in gratiam patris ac matris veniat, suusque cohaeres fiat, qui ideo fuerat ejectus, quia sese, non ipsum patrem persequebatur . Sed neque Isaacneque alium quempiam sacra refert historia pro inimicis suis intercedendo, spontaneam excepisse mortem. Vix enim pro amico suo, vel, ut ait Paulus, « vix pro justo quis moritur . » Commendat ergo charitatem suam in nobis Dei Filius, quoniam, cum in ipsum peccando, Patrem offendissemus, ipse naturam, in qua pro nobis moreretur, assumere dignatus est . In hac dilectione, quisquis illum imitatur, potest ad illam Dei similitudineascendere. Cum enim dixisset ipse: « Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos , » statim adjecit: « Ut sitis filii Patris vestri qui
Abbreviated transcription (Latin):
lit̃ cũ ea udiciũ legẽ q subire iusticie.
Qua ꝓpt̃ añꝙͣ in forma serui maliciam
hoĩb p̃cepta. cũ aũt hõ factus ẽẽt ĩposu¬
it altiora ad modũ ꝓbi regis ac strenui:
qui dũ in pͥma acie cõmiscrit cũ hoste
acri certamine fessus. cruentisꝙ insig¬
nis uulnerib. cũ discrimini uniu̾sos
eripiũt. tũ demũ dat p̃cepta fortitudinis
fiducialiꝰ. iustiꝰ. cõstatiꝰ. ut pote fc̾is dicta
uiuantib. militib q murmurare de
labore. uił delicias quer̾e̾ uiso ducis san¬
guine ñ audentib. Itaq pͥus ꝙͣ circũdatꝰ
ẽet infirmitate dñs uirtutũ dcm̃ ẽ anti¬
qͥs: ñ occides. Qñ aũt idem rex gł̾ie tẽp

Expanded text:
ea judicium legemque subire justitiae: Quapropter antequam in forma sui militiam hominibus praecepta; cum autem homo factus esset, imposuit altiora ad modum regis probi ac strenui: qui dum in prima acie commiserit cum hoste, acri certamine fessus, cruentisque insignis vulneribus, cum discrimine universos eripuit, tum demum dat praecepta fortitudinis, fiducialius, justius, constantius, utpote factis dicta juvantibus; militibusque murmurare de labore, vel delicias quaerere, viso ducis sanguine, non audentibus. Ita priusquam circumdatus esset infirmitate Dominus virtutum, dictum est antiquis: Non occi
Abbreviated transcription (Latin):
oĩb cõm̃dat᷑ benigna trinitas. Amplius
dicendo faciamꝰ᷑ hõĩem. Nam in u̾bo fa¬
ciamꝰ manifeste ꝑsõaꝵ płalitas innui¬
t᷑: in quo ⁊ ꝑ cõsiliũ ꝙ sic p̃mittit᷑ eadẽ
diligentia de qua iãdcm̃ ẽ magnificen¬
ꝓpͥa patris oꝑat̾o ẽ. Duo u̾o que in hoc plas¬
mate ultra cet̾a aĩalia que ĩa creata fuerãt
addita st̃: uidel ut fieret ad dei ymaginem
insigrua st̃. Ad ymaginẽ quippe dei que fi¬
luis ẽ sic̃ apl̃s ait de illo loquens: qui est

Expanded text:
commendatur benigna Trinitas. Amplius dicendo: « Faciamus hominem . » Nam in verbo, faciamus, manifeste personarum pluralitas innuitur, in quo qua jam dictum est, magnificenpropria Patris operatio est. Duo vero, quae in hoc plasmate, ultra caetera animalia, quae jam creata fuerant, addita sunt, videlicet ut fieret ad Dei imaginem, insignia sunt. Ad imaginem quippe Dei, quae Filius est, sicut Apostolus ait, de illo loquens: « Qui est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝙͣlib aliũ regerent᷑ qui utiꝙ cũ eẽt
creatꝰ ñ ẽẽt creator eoꝵ. Regisaũt debitũ
ac legitimũ ẽ offm̾ ut subditis data uł
danda p̃cepta. pͥor ip̃c actib ĩplcat: ne dũ
mlitib laboriosam mandat miliciam:
ip̃e indeliciis sua potestate abutendo cau¬
sam p̾beat eoꝵ murmut act̃oi: ꝓculdu¬
bio dicentiũ. deliciosũ ẽẽ duce̾. qui subdi¬
tis ea p̃cipiat: que fac̾e̾ fugiat aut ñ possit.
Igit᷑ ⁊ hoc dignũ fuit ut ea q̃ p̃ceꝑat uł¬

Expanded text:
quemlibet alium regerentur, qui utique cum esset creatus, non erat Creator eorum. Regis autem debitum ac legitimum est officium, ut subditis danda vel data praecepta, prior ipse actibus impleat, ne, dum militibus laboriosam mandat militiam, ipse in deliciis sua potestate abutendo, causam praebeat eorum murmurio, procul dubio dicentium, deliciosum esse ducem, qui subditis ea praecipiat quae facere fugiat aut non possit. Igitur et hoc dignum fuit, ut ea quae pr
Abbreviated transcription (Latin):
nitas recuꝑaret. Qd̾̃ manifesta eiꝰdem
oꝑat̾ois distinctõe ꝑspicuũ ẽ. slam pꝰ
plasmatõem: ĩmo post lapsũ hõis. eadẽ
ꝙ̃ cõdidit trinitas hoc ordine sese in
recuꝑando erexit. Primũ pat̾ ẽ qui c̃õ¬
q̃stionẽ hanc deꝓmens. ecce adã. qͣsi
unꝰ ex nobis fc̃s ẽ sciens bonũ ⁊ malũ

Expanded text:
nitas recuperaret. Quod manifesta ejusdem operationis distinctione perspicuum est. Nam post plasmationem, imo post lapsum hominis, eadem quae condidit Trinitas, hoc ordine sese in recuperando erexit. Primum Pater est, qui quaestionem hanc depromens: « Ecce Adam, quasi unus ex nobis factus est, sciens bonum et malum
Abbreviated transcription (Latin):
Tam̃ in oꝑe scd̃i diei ñ ẽ aliud additum
certi gr̾a mist̾ii de quo iam alias dcm̃ ẽ.
Illa u̾o diligentia uł bonitas alia ut dic
int̾roges inqͥt augustinꝰ qͥs õia fec̾it:
respondeo d̾s. Si queras ꝑ qͥd. aio ꝑu̾bũ.

Expanded text:
tum in opere secundi diei non est illud additum, certe gratia mysterii, de quo jam alias dictum est. Illa vero diligentia vel bonitas, alia, ut dicinterroges, inquit Augustinus, quis omnia fecerit, respondeo: Deus: Si quaeras per quid, aio, per
Abbreviated transcription (Latin):
mortis saciati spectacło discesserant: uł
qr iuso t̾re motu quo uelũ tẽpli scissum
ẽ ⁊ petre scisse st̃ ⁊ monum̃ta aꝑtasũt
ꝙͣ fimebr̃e exhibeaniꝰ planctũ. Que ⁊ hoc
arrandã sacre passiõis crucis.s.ui.¬
hystoriam illa duo p̾eunt aĩalia
de qͥb ⁊ cantamꝰ: in medio duũ ãĩalium

Expanded text:
mortis satiati spectaculo discesserant; vel mortis satiati spectaculo discesserant; vel quia viso terraemotu, quo velum templi scissum est, et petrae scissae sunt, et monumenta aperta sunt, quam funebrem exhibeamus planctum, quem et hoc arrandam sacrae passionis historiam illa duo praeeunt animalia, de quibus et cantamus: In medio duorum animalium
Abbreviated transcription (Latin):
dio rubi dicentẽ. uidẽs uidi affuctõem po¬
puli mei qͥ ẽ in egipto: ⁊ gemitũ eiꝰ audi¬
ui: ⁊ descendi lib̾are eũ. Nunt ẽĩ qͣi u ru¬
bo spinis inheret: claius cõfixus. spinis¬
ꝙ coronatꝰ: crucis arbustũ. gutis sangui¬
nis qͣi rubentib pullulat moris: ut sic̃
ait prudentiꝰ tristes purgent᷑ sanguine
tulpe. Quẽ cõtorta rubus dẽsis cruciatib
ora aũ fere. uiiui. qñ mox traditus
sp̃m clamauit uoce magna ditẽs.
p̾at᷑ in manus tuas cõm̃do spm̃ meũ. uidc̃s¬
ꝙ qͦd fu̾at fc̃m. ⁊ ꝙ sic clamans emisisset
spm. centurio ñre fidĩ p̾centor clamauit
⁊ ip̃e dicens. uere filiꝰ d̾i erat iste: uissit¬
q pilatꝰ ad petitõem ioseph reddi corpus.
uenit ꝙ nithodemꝰ ferens mirre ⁊ alces
uerunt linteis cũ aromatib. tc̃ inqmͣ¬
qr licuit his ⁊ aliis discipłis appropincare
⁊ q̃telas tanto fimeri deꝓmere: paulatum
dilapsis ꝑsecutorib uł qr diuitito dñice

Expanded text:
ctionem populi mei, qui est in Aegypto, et gemitum ejus audivi, et descendi liberare eum . » Nunc enim quasi in rubo spinis inhaeret, clavis confixus, spinisque coronatus, crucisque arbustum guttis sanguinis quasi rubentibus pullulat moris, ut, sicut ait quidam: Tristes purgantur sanguine culpae, Quem contorta rubus densis cruciatibusHora autem fere nona , quando mox traditurus spiritum clamavit voce magna, dicens: « Pater, in manus tuas com fuerat, et quod sic clamans emisisset spiritum, centurio, nostrae fidei praecentor, clamavit et ipse dicens: « Vere Filius Dei erat iste , » jussitque Pilatus ad petitionem Joseph reddi corpus, venitque Nicodemus ferens myrrhae et aloes verunt linteis cum aromatibus ; tunc, inquam, licuit his et aliis discipulis appropinquare, et querelas tanto funeri depromere, paulatim dilapsis persecutoribus: vel quia diutino Dominicae
Abbreviated transcription (Latin):
mortalis ac passibłis homo natus ẽ.: cetera
dissimilia nobis cunctaloquutꝰ ẽ qr q̃n uo
quos reputatus ẽ: uidel iccirco: qr ossium
fractura nlłum unꝙͣ bonũ sua similitudi¬

Expanded text:
mortalis ac passibilis homo natus est. Caetera dissimilia nobis cuncta locutus est, quia ququos reputatus est? Videlicet, idcirco, quia ossium fractura nullum usquam bonum sua similitudi
Abbreviated transcription (Latin):
isrł. Mensis iste principiũ uob̾ m̃sũi pͥmus
erit in m̾sib anni: decima die m̃sis huiꝰ
tollat unꝰqͥsꝙ agnũ ꝑ domos ⁊ familias
ad uesꝑam ⁊ reł. Drima sane resur rectõis
p̃coniũ ẽ scd̾̃a passiõis. ⁊ eidẽ passiõi q̃ hac
testimoniũ. os ũcõminuetis ex eo. Singu¬

Expanded text:
mus erit in mensibus anni. Decima die mensis hujus, tollat unusquisque agnum per domos et familias ad vesperam , etc. Prima sane, resurrectionis praeconium est; secunda passionis, et eidem passioni, quae hac testimonium: « Os non comminuetis ex eo . » Singu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ in fiue psalmꝰ. dd̾. uox ẽ eiꝰdem manufor¬
tis ꝓpugnatoris nri ꝓ ñra salute in pas¬
sione sua decertantis: ⁊ hec illi oratio.¬
hac decausa attribuit᷑ ut nos qͦ simili exem¬
plo in ꝑicło existentes orationis deuotione
a dño liberari mereamur. Cur hac die legr
scribendi poposcisse uideat᷑. ut hac die
post alios eugłistas passio dñi scd̾m ioh̾em
legeret᷑. constat eñi illũ reu̾sum de pathinoᷤᷤ
insula ubi exilio relegatus fu̾at. pꝰ c̾es eũa¬
gl̃m suũ scripsisse ultimũ: tñ ⁊ hac altera
maior causa ẽ qr p̃sens int̃fuit: ⁊ cet̾is adẽe
ñ audentib. ip̃e qui sic̃ de se ip̃o ait ⁊ sicut
iheronimꝰ ꝑhibet notus erat pontifici. fi¬
dũcialiũs secutus ẽ: ⁊ uixta cruc̃e stetit.
Stantib enĩ iuxta cruc̃e ih̾u maria ma¬
tre eiꝰ ⁊ sorore matris eiꝰ. cũ uidisset ih̾c
matr̃e suam ⁊ discipłm stantẽ quẽ dilige¬

Expanded text:
est: In finem psalmus David, vox est ejusdem manu forest: In finem psalmus David, vox est ejusdem manu fortis propugnatoris nostri, pro nostra salute in passione sua decertantis, et haec illi oratiohac de causa attribuitur, ut nos quoque simili exemplo in periculo existentes, orationis devotione a Domino liberari mereamur CAPUT VI. Cur hac die legit ordo scribendi poposcisse videatur, ut hac die post alios evangelistas passio Domini secundum Joannem legeretur, constat enim illum reversum de Pathmos insula, ubi exsilio relegatus fuerat, post omnes evangelium suum scripsisse ultimum; tamen et haec altera major causa est, quia praesens interfuit, et caeteris adesse non audentibus, ipse, quia, sicut de seipso ait, et sicut Hieronymus perhibet, notus erat pontifici , fiducialius secutus est, et juxta crucem stetit. Stantibus enim juxta crucem Jesu, Maria matre ejus, et sorore matris ejus, cum vidisset Jesus matrem suam, et discipulum stantem, quem dilige
Abbreviated transcription (Latin):
tat̾õem iusticie ꝓuocare ⁊ dic̾c ei: cur in
reb humaruis tanta u̾sat᷑ inqͥtas: usq¬
quo dñe clamabo ⁊ ñ exaudies ⁊ c̃. Si in¬
ꝙͣ hic dĩ colluctator fortis ⁊ rigidus stas
suꝑtustodiam suam ⁊ figens gradum
suꝑmunitõem suam dũ xp̃m in cruce
c̃õtẽplat᷑ ⁊ udet cornua in matũb eiꝰ
⁊ ibi absconditã fortitudinẽ eiꝰ: tumui
⁊ expauiait. qͥd nos longe ĩpares longe¬
q minorẽ in die iudicii fiduciã haben¬
tes. quudebinꝰ manifestã in nubib te¬
li fortitudiñe illam: qũa hic timet ab¬
sconditã in cornib crucis: q̃erant in
manib eiꝰ: Quid facient tabule si tre¬
minit colũpne: recte gͦ ut ñrm tractꝰ
hic magis ac magis excitet timor̾e in
pleris ꝙ eccłiis religiõe imitandis: ita
cantat᷑: ut post singłos u̾sus semꝑ pͥmꝰ
uicissim ñca prĩcipio ñca medio repe¬
tat᷑. Sequens tractus. eripeme dñe ab
hoĩe malo: scd̾m titulũ eiꝰdẽ psalmi qͥ

Expanded text:
in rebus humanis tanta versatur iniquitas? Usquequo, Domine, clamabo et non exaudies? , etc. Si, inquam, hic Dei colluctator fortis et rigidus stans super custodiam suam et figens gradum super munitionem, dum Christum in cruce contemplatur, et videt cornua in manibus ejus, et ibi absconditam fortitudinem ejus timui, ait, et expavi, quid nos longe impares, longeque minorem in die judicii fiduciam habentes quando, videbimus manifestam in nubibus coeli fortitudinem illam, quam hic timet absconditam in cornibus crucis, quae erant in manibus ejus? Quid facient tabulae, si tremunt columnae? Recte ergo, ut nostrum tractus hic magis ac magis excitet timorem, in plerisque ecclesiis religione imitandis ita cantatur, ut post singulos versus semper primus vicissim nunc a principio, nunc a medio reputatur. Sequens tractus: Eripe me, Domine, ab homine malo , secundum titulum ejusdem psalmi, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ses pugnabit ꝓ nob̾ ⁊ uos tacebitis. ꝙͣ diu
gͦ torcular calcat solus ⁊ indum̃tũ ei san¬
guine cõsꝑgimꝰ. ꝙͣ dui ligatꝰ deridet᷑. uela¬
ta facie colaphitatꝰ ⁊ alapatꝰ. cõsputꝰ ꝙͣ diu
illudit᷑ ueste alba indutꝰ. itẽq hariuidi¬
nẽ accipiens indext̃a: uestẽq purpuream
⁊ spineam toroña. clauoꝵ q fixurã qͥbus
in cruce pendens legis factus ẽ maledictĩrbi¬
bit q aceti pocłm. ꝙͣ dui tot obprobriis ex sa

Expanded text:
ses, pugnabit pro vobis et vos tacebitis . » Quandiu ses, pugnabit pro vobis et vos tacebitis . » Quandiu ergo torcular calcat solus, et indumentum ejus sanguine conspergitur , quandiu ligatus deridetur, velata facie colaphizatur, et alapatus, consputus, quandiu illuditur veste alba indutus, itemque arundinem accipiens in dextera, vestemque purpuream, et spineam coronam, clavorumque fixuram, quibus in cruce pendens, legis factus est maledictum, bibitque aceti poculum, quandiu tot opprobriis exsa
Abbreviated transcription (Latin):
latro penitentie exẽplũ cũ dño ꝑadisum
ingressusẽ: differendũ ẽ inꝙͣ usꝙ in diẽ
t̾cium quo tantꝰ ille uictor resurrexit
quo nobis uctoriam fuã annũciauit qͦ
nobis in semet ip̃o qͦd de nob̾ sꝑem᷑ osten¬
dit. Et t̃c ꝓ redẽptõe aĩaꝵ q̃ hac die patra
ta ẽ ⁊ ꝓ resurrectoe corpoꝵ q̃ illa luce con¬
dita ẽ: ꝓ hoc inꝙͣ duplici mun̾e ienarra¬
błis. mnestimabłis. infinite sollẽpnitas dig¬
nitatis. toto corde. toto ore. totisq uirib
celebranda ẽ. hac int̾im die tristicia reg¬
net. hac inꝙͣ die tristicia denõiata a tri¬
stidie cõtristem᷑ ad penitenciã. ferrũ
diũce passio̾e nr̃am ꝑtranseat aĩam :
claui manuũ ac pedũ eiꝰ carn̾e nr̃am
crucifigant. crux eiꝰ ñram suspendat
cõcupiscentiam: cõpatiamͣ ut cũ reg¬
nemus. hodie ñ facrificemꝰ: dũ nobis
hostia tollit᷑de manib: ñ sacrificent amici
dũ trucidant uumici. Dñs inquit moy¬

Expanded text:
plum, cum Domino paradisum ingressus est . Differendum, inquam, usque in diem tertium, quo tantus ille victor surrexit quo nobis victoriam suam annuntiavit, quo nobis in semetipso, quid de nobis speremus, ostendit, et tunc pro redemptione animarum, quae hac die patrata est, et pro resurrectione corporum, quae illa luce condita est, pro hoc, inquam, duplici munere inenarrabilis, inestimabilis, infinitae solemnitatis, dignitatis toto corde, toto ore totisque viribus concelebranda est. Hac interim die tristitia regnet, hac, inquam, die tristitia denominata, id est tristi die contristemur ad poenitentiam, feria Dominicae passionis nostram pertranseat animam, clavi manuum ac pedum ejus carnem nostram configant, crux ejus nostram suspendat concupiscentiam. Compatiamur, ut conregnemus . Hodie non sacrificemus, dum nobis hostia tollitur de manibus. Non sacrificent amici, dum trucidant inimici. « Dominus, inquit Moy
Abbreviated transcription (Latin):
ueruit hora eiꝰ: cũ aũt pepererit puerũ ĩa
ñ meminit p̃ssure ꝓpt̾ gaudiũ qr natus
ẽ homo inmũdũ. mulieri qͥppe eccłiam su¬
am assimulat: Que qi xp̃m diligit qũe ex
d̾opatre genitũ i n̾ram naturã suscepit:
Rectehac dre moriente illo:⁊ ꝑmortẽ q̃si
ꝑ partũ in uitam ẽt̾nam ⁊ inmortalitatis
głam exeunte tristiciamh̾t ⁊ clamat ut
mutero habens ⁊ clamat parturiens. Et¬

Expanded text:
 pepererit puerum, jam non meminit pressurae propter gaudium, quia natus est homo in mundum » Mulieri quippe Ecclesiam suam assimilat, quae quia Christum diligit, quem ex Deo Patre genitum, in nostram naturam suscepit, recte hac die moriente illo per mortem, quasi r partum in vitam aeternam et in immortalitatis gloriam exeunte, tristitiam habet, et clamat « ut in utero habens, et clamat parturiens
Abbreviated transcription (Latin):
Cur euglista siũ int̾posiit testimoniu
on p̃tereundũ tante huiꝰ sacram̃tũ
cur sc̃s eugłistãtam diligent̾ suũ ñt¬
posuit testimoniũ: ⁊ cõgrita descripturis
subiecit exempla. Dixãt eĩ qr milites qͥ fre¬
ger̃t crura latronũ cũ uenissent ad ih̾m
⁊ iuuderent eũ ĩa mortuũ ñ fregert crura
eiꝰ: s unꝰ militũ lancea latus eiꝰ aꝑuit ⁊ cõ

Expanded text:
Cur evangelista suum interposuit testimonium. Non praetereundum tantae hujus rei sacramentum, cui sanctus evangelista tam diligenter suum interposuit testimonium, et congrua de Scripturis subjecit exempla. Dixerat enim, quia milites, qui fregerunt crura latronum, cum venisent ad Jesum, et viderunt eum jam mortuum, non fregerunt crura ejus, sed unus militum lancea lat
Abbreviated transcription (Latin):
dãpnandi sic ꝑũtebant: ut alũ dixisse as¬
seterent ꝙ oportet nos fac̾e mala. ut ueniant
uillomodo dixit: fiant mala ut ueniant bo¬
na. S eo nolente eo ꝓhibente. mortẽ q cõmi¬
nante diabolo cõsentiens h̃o malũ fecit. d̾o
au̾t disponẽte bonũuenit. ⁊ ubi habunda¬

Expanded text:
damnandi sic pervertebant, ut illum dixisse assererent quod oporteat nos facere mala, ut veniant ec voluit, nec ullo modo dixit: Fiant mala, ut veniant bona; sed eo nolente, eo prohibente, mortemque comminante, diabolo consentiens homo malum fecit ; Deo autem disponente, bonum venit. Et « ubi abunda
Abbreviated transcription (Latin):
morti addixit: sic̃ apłs ait. Propͥo filio suo
ñ pepercit d̾s: s ꝓ nob̾ oĩb tradidit illũ. Nõ
cĩ ita gaud̾e̾ debemꝰ de g̾ra tradentis: uł de cã¬
ritate morientis: ut ñ ctĩã doleamꝰ. ꝙ tanto
ñ gaud̾e ingratitudinis: ñ dolere aũt cru¬
delitatis ẽ. Non ita sumꝰ incauti laudatores

Expanded text:
Proprio filio suo non pepercit Deus, sed pro nobis omnibus tradidit illum . » Non enim ita gaudere debemus de gratia tradentis, vel de charitate morientis, ut non etiam doleamus, quod tanon gaudere, ingratitudinis; non dolere autem, crudelitatis est. Non ita simus incauti laudatores
Abbreviated transcription (Latin):
ut cantauimꝰ captiuitas mundi redẽpta
ẽ. inferni claustra cõfracta st̃: ⁊ celestis no¬
bis aꝑta ẽ ianua regni. Querit᷑ gͦ cur ad̾o
publicis gaudiis exempta sit : ut nͦ missa¬
rũ leticiam ordis eccłastici auctoritas illi
ascͥpserit. Uñ cõsulto g̾re celestis oracło. bre¬

Expanded text:
ut cantamus, captivitas mundi redempta est, inferni claustra confracta sunt, et coelestis nobis aperta est janua regni. Quaeritur ergo, cur adeo publicis gaudiis exempta sit, ut nec missarum laetitiam ordinis ecclesiastici auctoritas illi ascripserit. Unde consulto gratiae coelestis oraculo, bre
Abbreviated transcription (Latin):
restauratõis respond̾e mist̾ioꝵ ordine.
pͥme illi ebdomade mundane creatõnis.
samhoĩem qũe in illuis .ui. fi creator
idẽ ip̃e saluator mirabłius redemit. Dieshic
ꝑasceue uocat᷑. Parasceueaũt p̃parat̾o int̾pre¬
tatur. qͦ nõĩe uidei qui it̾ grecos cõu̾saban

Expanded text:
respondere, mysteriorum ordine, primae illi hebdomadae mundanae creationis. Nam hominem, quem in illius sexta feria Creator idem ipse Salvator mirabilius redemit. Dies hic Parasceve vocatur; parasceve autem praeparatio interpretatur. Quo nomine Judaei, qui inter Graecos conversaban
Abbreviated transcription (Latin):
Sut q̃rat᷑ cur tante mat̾ie tanteq dig¬
nitatis bñdictcem suꝑ cereũ ꝓnuntiet di¬
aconꝰ p̃sente sac̃dote uł etiam põtifice sacris¬
ꝙ induto uestib causa manifestã sese of¬
fert q̃rentib. Constat eĩ qr bonũ sc̃e resur¬
rectois xp̃inuntiũ ꝑ minorẽ sexũ .i. per
mulieres scĩs apłis flentib ⁊ lugentibus¬
eugłitatũ ẽ. Hoc aũt tam rationabłi di¬
uinitatis dispositõe actũ ẽ: ut int̾ illa q̃
significatiue fuint in eccłia memoriale
suũ õmo uire hre debeat. Nam qr mulier
adiabolo missa uiro mortẽ obtulit pul¬
chre sexꝰ idẽ a rediuiuo tͦ missus uirili se¬
xui uitã euãgłitauit. Recte itaq gradꝰ
inferioris minister tã dulci tãpulchra ta
melliflua cerei bũdictõe tante sollẽprata¬
tis ñe gaudiũ inchoat: qr ꝑ inferiorẽ se¬
xũ tã tocundũ tãc piũ dñite resurrectõ

Expanded text:
quaeratur cur tantae materiae, tantae dignitatis benedictionem super cereum pronuntiet diaconus, praesente sacerdote vel etiam pontifice, sacrisque indutum vestibus causa manifesta sese offert quaerentibus. Constat enim, quia bonum sanctae resurrectionis Christi nuntium per minorem sextum id est per mulieres, s tam rationabili divinitatis dispositione actum est ut inter illa quae significative fiunt in Ecclesia, memoriale suum omnino jure habere debeat. Nam, quia mulier a diabolo missa viro mortem obtulit, pulchre sexus idem a redivivo Christo missus, virili sexui vitam evangelizavit. Recte itaque gradus inferioris minister, tam dulci, tam pulchra, tamque melliflua cerei benedictione, tantae solemnitatis nostrae gaudium inchoat, quia per inferiorem sexum tam jucundum, tamque piu
Abbreviated transcription (Latin):
ministris ad bñdicendũ accedit. fru¬
stula qͦ portant᷑ incensi: ut crucicule. que
cereo insculptaẽ offerendo infigat. Et hoc
qͦ ad causam p̃dcãm respicit. Ille ñaq mu¬
lieres q̃ mortuũ q̃rebant dum̃: ⁊ uiuum
uid̾e̾ meruer̾t. aromata ferebant: sicut
euglista refert.Maria magdalene ⁊ ma¬

Expanded text:
ministris ad benedicendum accedit, frustula quoque portantur incensi, ut cruciculae, quae cereo insculpta est, offerendo infigat. Et hoc quoque ad causam praedictam respicit. Illae namque mulieres, quae mortuum quaerebant Dominum, et vivum videre meruerunt, aromata ferebant, sicut evangelista refert: « Maria Magdalena, et Ma
Abbreviated transcription (Latin):
surrectoe mortuoꝵ. q̃ illo resurgente pͥma
sabbi cõfirmata ẽ. Constat aũt ꝙ id̾e resur¬
rectionis n̾re auctor ĩminente uesꝑa caput
inclinans tradidit sp̃m: ⁊ hora qua pͥmus
adam requisitꝰ clamante dño ⁊ dicente. ubi
esadã. inobediens dep̃hensus ẽ. eadẽ hic scd̃s
adam cõsũmata passice̾ sua clamans ⁊ di¬
cens: in manꝰ tuas cõmendo spm̃ meũ: obe¬
diens iniuentꝰ ẽ. Oblaturi gͥ sacrificiũ matu¬
tinũ ꝓ eo ꝙ hic lucifer matutuꝰ resurrecti

Expanded text:
resurgente prima Sabbati confirmata est. Constat autem quod idem resurrectionis nostrae auctor, imminente vespera, caput inclinans tradidit spiritum , et hora, qua primus Adam requisitus, clamante Domino et dicente: « Ubi es Adam , » inobediens deprehensus est, eadem hic secundus Adam consummata passione sua, clamans et dicens: « In manus tuas commendo spiritum meum , » obediens inventus est. Oblaturi igitur sacrificium matuti