comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
monia dĩ meditabatur. Quae me¬
lius quam illȩ dese ipso nouerat.
qui dicebat᷑: Vos misistis adiohan¬
nem et testimonium perhibuit
ueritati: Ego autem non ab homi¬
ne testimonium accipio: sed haec
dico ut uos salui sitis. Ille erat lu¬
cerna ardens etlucens: Vos autẽ
uoliustis exultare adhorã in luce
eius: Ego aũ habeo testimonium
maus iohanne : Talia testimo¬
nia meditabatur quando super
&iam ipsi esse seniores dequibus
continuo dicit: Super seniores in¬
tellexi: Quod ideomihi eomodo re¬
petitum uidetur ut nobis haec in¬
tellegentibus illa ȩtas eius uenir&
inmentem . quȩm nobis in notuit ex

Expanded text:
monia Dei meditabatur: quae melius quam illi de seipso noverat, qui dicebat, «Vos misistis ad Joannem, et testimonium perhibuit veritati: ego autem non ab homine testimonium accipio, sed haec dico ut vos salvi sitis. Ille erat lucerna ardens et lucens; vos autem voluistis exsultare ad horam in luce ejus: ego autem habeo testimonium majus Joanne» . Talia testimonia meditabatur, quando super iam ipsi esse seniores, de quibus continuo dicit, «Super seniores intellexi.» Quod ideo mihi eo modo repetitum videtur, ut nobis haec legentibus illa aetas ejus veniret in mentem, quae nobis innotuit ex
Abbreviated transcription (Latin):
ram debemus attendere. undedicit
In ipsis iuidaeis omnis illa seruitus le¬
gis. omnia illa sacrificia praenuntian¬
tia praesens sacrifitium: Habun¬
dabat tunc uetustas hominis. uenit
quire nouaret opus suum: uenit qui
conflaret argentum suum: qui for¬
maret monctam suam: Etađtendi¬
mus plenam terram xp̃ianis creden¬
tibus in dm̃: a uertentibus se apriori
spe preterita. ad spem noui scli:
Ftecce nondum est in re. & iam tenetur
inspe. & peripsam spem iam cantamꝰ
& dicimus. Repleta est terra creatu¬
ratua .: Nondum in patria cantamꝰ
hoc nondum in illa requie quaepro¬
mititur. nondum confirmatis uecti¬
bus portarum hierusalem: Secl adhuc
in peregrinatione intuentes mundũ
istum totum. &undiq: hominescur¬
rentes ad fidem: timentes gehennas.
contempnentes mortem. amantes ui¬
tam a&ernam. spernentes praesentẽ:
Et̃tali speculo completigaudio. dicimꝰ.
repleta est terra creaturatua: Hoc
autem saeculum ad huc temptationũ

Expanded text:
ram debemus attendere, unde dicitram debemus attendere, unde dicitin ipsis Judaeis omnis illa servitus Legis, omnia illa sacrificia praenuntiantia praesens sacrificium. Abundabat tunc vetustas hominis; venit qui renovaret opus suum, venit qui conflaret argentum suum, qui formaret monetam suam, et attendimus plenam terram Christianis credentibus in Deum, avertentibus se a priori a spe praeterita ad spem novi saeculi: et ecce nondum est in re, et jam tenetur in spe, et per ipsam spem jam cantamus et dicimus, «Repleta est terra creatura tua.» Nondum enim in patria cantamus hoc, nondum in illa requie quae promittitur, nondum confirmatis vectibus portarum Jerusalem ; sed adhuc in peregrinatione intuentes mundum istum totum, et undique homines currentes ad fidem, timentes gehennas, contemnentes mortem, amantes vitam aeternam, spernentes praesentem, et tali spectaculo completi gaudio dicimus, «Repleta est terra creatura tua.» 4. Hoc autem saeculum adhuc tentationum
Abbreviated transcription (Latin):
rito possidetur. quo putatis. nisi gra
tia. quidonauit ut simus. don&
ut bonisimus.: Donat conuersis quian¬
tequam conuerterentur. & auersi
irent postuias. Nonne que siuit eos
nonne descendit : nonne uerbum ca¬
ro factum est. & habitauit in nobis.
Non ne accendit lucernam carnis & que
& inuenit . Vicinis congratulantibus.
idest omni creatura spiritali quae
dm̃ proxime attingit :: Vicinis l&an¬
tibus inuenta est dragma. Angelis
letantibus. inuenta est anima huma¬
na .: Ixuenta est ergo gaudeat &dicat.
Quam magnificata sunt opera tua dñẽ.
omnia insapientia fecisti. repleta ẽ
terra creaturatua: Qua creatura tua
repleta est terra. omnibus arborib
& frutectis : Omnibus animalib &
peccoribus : & un iuerso ipso genere hu¬
mano: repleta est terra creatura dĩ.
Videmus nouimus. legimus. agnoscimꝰ
laudamus. & in his prȩdicamus. & in his
nec sufficimus laudare tantum. quan¬
tum habundat inbona inspectione
cor nr̃m: Sed ad illam magis creatu¬

Expanded text:
rito possidetur? Quo putatis, nisi gratia sua? Qui donavit ut simus, donat ut boni simus. Donat conversis, qui antequam converterentur, et cum aversi irent post vias suas, nonne quaesivit eos? nonne descendit? nonne Verbum caro factum est, et habitavit in nobis ? nonne accendit lucernam carnis suae, et invenit, vicinis congratulantibus, id est omni creatura spirituali quae Deum proxime attingit. Vicinis laetantibus inventa est drachma; Angelis laetantibus inventa est anima humana. Inventa est, ergo gaudeat, et dicat: «Quam magnificata sunt opera tua, Domine! Omnia in sapientia fecisti.» 3. «Repleta est terra creatura tua.» Qua creatura tua repleta est terra? Omnibus arboribus et frutetis, omnibus animalibus et pecoribus; et universo ipso genere humano, repleta est terra creatura Dei. Videmus, novimus, legimus, agnoscimus, laudamus, et in his praedicamus; et in his non sufficimus laudare tantum, quantum abundat ex bona inspectione cor nostrum. Sed ad illam magis creatu
Abbreviated transcription (Latin):
tellegentib Ille aũt gestabat ꝑsonã
magnã. magne prophetiae .: Vtinã
in quid loquens ad dm̃ : utinã ess& nobis
arbiter: Quid est utinã ess& nobis arbi¬
ter : quas unternos iudicaret: Et quo iu¬
dicante causa mea uinceret ⁊ Sicaccipi¬
tur ad primũ sonum: sed discute nela¬
beris : Ad tendit enim semꝑ ille ser¬
pens calcaneum meum: Quid uisus ẽ
dixisse iob: utinam ess& nobis arbiter
Vtinã ess& medius aliquis interme &
mo: hoc uel in cȩlo: angelus dõ: utinã es

Expanded text:
telligentibus: ille autem gestabat personam telligentibus: ille autem gestabat personam magnam magnae prophetiae: «Utinam,» inquit loquens ad Deum, «utinam esset nobis arbiter» ! Quid est, «Utinam nobis esset arbiter»? Quasi qui inter nos judicaret, et quo judicante causa mea vinceret. Sic accipitur ad primum sonum: sed discute te, ne labaris; attendit enim serpens ille semper calcaneum tuum. Quid visus est dixisse Job? «Utinam esset nobis arbiter!» utinam esset medius aliquis qui judicamo, hoc vel in coelo angelus Deo: Utinam es
Abbreviated transcription (Latin):
sit in paradiso. ut contemneretur ds.
Modo ut plas phemetur dr̃ Ualuit
tunc in in tegrum. Nunc uictus est
aputredo: in para diso deiecit. inster¬
core superatus est Ad tendebat aũt
ille draco. utrum iob lingua laberet᷑:
Omnis enim homo inactusuo pedes
habet : in eo quodagit. in quo mouetur.
Lbrtamquam ambulat: dicebat ille
multa: quanta enim dixitiob: qui le¬
gunt nouer̃ : intam multis illis uerbis ob¬
seruabat serpens calcaneum labentis.
llle aũt qui caput obseruabat repellit
omnẽ suggesti onẽ : Respondit & mu¬
lieri. sicut dignum erat respondere
mulieri : Locuta es in quid tam quam una
deinsipientib: mulieris.: Sibona
suscepimus demanudnĩ : mala non
sustimus : Etinterilla omnia quaedix¬
num quam lapsus ẽ: Quod multi in illis
uerbis non in tellegunt : & quaedam
ibi sicaccipiunt: Quasi aliquid durũ
dixerit iobindm̃ : Nam intermulta.
hoc &iam dixit. uelut stomachas ad¬
uersus dm̃: sicut uidebatur non in¬

Expanded text:
sit in paradiso ut contemneretur Deus, sit in paradiso ut contemneretur Deus, modo ut blasphemetur Deus. Valuit tunc in integrum, nunc victus est a putri: in paradiso dejecit, in stercore superatus est. Attendebat autem ille draco utrum Job lingua laberetur. Omnis enim homo in actu suo pedes habet in eo quod agit; in quo movetur, ibi tanquam ambulat. Dicebat ille multa; quanta enim dixit Job, qui legunt, noverunt: in tam multis illis verbis observabat serpens calcaneum labentis. Ille autem qui caput observabat serpentomnem suggestionem. Respondit et mulieri, sicut dignum erat respondere mulieri: «Loex insipientibus mulieribus. Si bona percepimus de manu Domini, mala non sustinemus ? nusquam lapsus est» . Quod multi in illis verbis non intelligunt, et quaedam ibi sic accipiunt, quasi aliquid durum dixerit Job in Deum. 8. Nam inter multa etiam hoc dixit, velut stomachans adversus Deum, sicut videbatur non in
Abbreviated transcription (Latin):
dñs abstulit. sicut dño placuit ita fac¬
tum est sit nomen dñi benedictum
Dñs dedit dñs abstulit: Nouerat rec¬
torem suum & temptatorem suum.
ꝑ mis sorem temptatoris sui nouerat :
Nihil inquit sibi diabolus tribuit. uo¬
luntatem habet nocendi : Potestatẽ
aũt. nisiacciperet non haberet: quan¬
tum ille accepit potestatem. tantũ
ego patior. Nonergo ab illo pati¬
or. sed ab eo qui potestatem dedit.:
Contemnatur suꝑbia temptatoris mei.
sustineantur flagella patris mei.
Repulsus est temptator. obseruatũ
est caput eius. penetrare non poterat
incor. muratã ciuitatem foninsecus
obpugnauit: sed non expugnauit .:
Acces sit alia temptatio. permissus est
adcorpus eius Percus sit graui uulne¬
re . a capite usq: ad pedes: Conta besce¬
bat putredine. scatebat uermib: amis¬
sa domo sedebat instercore: ibieua
captiuata adiabolo ad adiutorium
marito supposita: ad lapsum suggerit.
utblas phemctur ds̃ : Primo sugges¬

Expanded text:
Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita facDominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum. Dominus dedit, Dominus abstulit:» noverat rectorem suum, et tentatorem suum; permissorem tentatoris sui noverat. Nihil sibi, inquit, diabolus tribuat; voluntatem habet nocendi, potestatem autem nisi acciperet, non haberet; quantum accepit ille potestatis, tantum ego patior: non ergo ab illo patior, sed ab eo qui potestatem dedit; contemnatur superbia tentatoris mei, sustineantur flagella patris mei. Repulsus est tentator, observatum est caput ejus, penetrare non potuit in cor. Muratam civitatem forinsecus oppugnavit, sed non expugnavit. Accessit alia tentatio: permissus est ad corpus ejus, percussit gravi vulnere a capite usque ad pedes; contabescebat putredine, scatebat vermibus, amissa domo sedebat in stercore. Ibi Eva captivata, a diabolo non ad adjutorium marito supposita, sed ad lapsum, suggerit ut blasphemetur Deus. Primo sugges
Abbreviated transcription (Latin):
domin&ur inisto seculo. & tantum
ualeat. tantũ possit : quantum ua¬
l& autquantum potest nisi ꝑmissus.
nihil potest. Sicage neꝑmittatur in
enim ad temptandos quosdam scõs ui¬
ros famulosdĩ: Superauerunt eum qui¬
a deuia non recesserunt: Non lapsis.
quorum obseruabat calcaneum: Lob
ille sc̃s sedebat instercore : & currebat
inuia : uidete quem admodum obser¬
uauerit caput eius. & quomodo ille
calcaneum eius adtendebat .: Ille re¬
pellebat suggerentem: ille sperabat
labentem: Coepit & eius mulierculã.
subtraxit om̃a quȩ habebat: solam
dimisit aduitricem suam: Non mari¬
non ob seruantem caput eius: Ad huc
enim illa eua erat. sediam ille adam
nonerat: Ab latis omnib: remansitiob
cumuxore: ꝑ quam tempta retur. & cũ
dõ a quo regeretur: Quid illo pauperius
subito factum: sidomum eius conside¬
res: Quid illo ditius sicoreius cogites.
Vide paupertatem domus. ablata sunt
om̃a: uide diuitias cordis. Dñs delit

Expanded text:
dominetur in isto saeculo, et tantum dominetur in isto saeculo, et tantum valeat, tantum possit? Quantum valet, aut quantum potest? Nisi permissus, nihil potest. Tu sic age, ne permittatur in enim ad tentandos quosdam sanctos viros famulos Dei: superaverunt eum, quia de via non recesserunt, non lapsi sunt, quorum observabat calcaneum. Job ille sanctus sedebat in stercore, et currebat in via: videte quomodo observaverit caput ejus, et quemadmodum ille calcaneum ejus attendebat. Ille repellebat suggerentem, ille sperabat labentem: cepit et ejus mulierculam; subtraxit omnia quae habebat, solam dimisit adjutricem suam, non marinon observantem caput ejus. Adhuc enim illa Eva erat; sed jam ille Adam non erat. Ablatis omnibus, remansit Job cum uxore, per quam tentaretur; et cum Deo, a quo regeretur. Quid illo pauperius subito factum, si domum ejus consideres? Quid illo ditius, si cor ejus cogites? Vide paupertatem domus: ablata sunt omnia. Vide divitias cordis: «Dominus dedit,
Abbreviated transcription (Latin):
fueris cades . Sicetideris. possidebit.
Vtautem netadas. noli exire deuia.
Angustam tibi semitam strauit ds̃. quic¬
quid extra illam: lubricum est: Prop¬
lumenuerum quod inlum inat omnem
hominem uenientem in hunc mundũ.
Etego sum uia &ueritas &uita. Perme is
adme is: Siergo ipseest lumen. & ipse
est uia: siab illo recesseris. nec in lumi¬
ne eris. nec in uia.: Etquidte sequetur.
quoddicit deimpis quidam psalmus.
fiat uia illorum tenebrȩ & lubricum.
Hicergo draco antiquus hostis nr̃. ira per¬
fidus. insidus astutus. in mari magno est:
Draco hic quem finxisti adinludendũ ei:
lam tu in lude dracoͫ adhocenim bic fac¬
tus est draco: Ipsecadens peccato suo de
sublimi habitatione caelorũ : & ex angelo
factus ẽ diabolus. Accepit quendam lo¬
cum suum in hoc marimagno & spa¬
cioso: Regnum eius putas carcer eiꝰ
est: Multienim dicunt quare tan¬
tam potestatẽ diabolus accepit: ut

Expanded text:
fueris, cades; si cecideris, possidebit. fueris, cades; si cecideris, possidebit. Ut autem non cadas, noli exire de via. Angustam tibi semitam stravit Deus; quidquid extra illam, lubricum est. Proplumen verum quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum» ; et, «Ego sum via, et veritas, et vita» . Per me is, ad me is. Si ergo ipse est lumen, et ipse est via; si ab illo recesseris, nec in lumine eris, nec in via. Et quid te sequitur? Quod dicit de impiis quidam psalmus: «Fiat via illorum tenebrae et lubricum» . 7. Hic ergo draco, antiquus hostis noster, ira fervidus, insidiis astutus, in mari magno est. «Draco hic quem finxisti ad illudendum ei.» Jam tu illude draconi: ad hoc enim hic factus est draco. Ipse cadens peccato suo de sublimi habitatione coelorum, et ex angelo factus diabolus, accepit quemdam locum suum in hoc mari magno et spatioso. Regnum ejus quod putas, carcer ejus est. Multi enim dicunt: Quare tantam potestatem diabolus accepit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
cramenta a ecłae pro fluxerunt .
Quid ergo dictum est a ecđae : iam mo¬
obserua: quod est caput serpentis
prima peccati suggestio: Venit tibi
inmentem nescio quidinlicitum : noli
ibi tenere mentem tuam: noli consen¬
tire: hoc quoduenit inm̃tem caput
serpentis est: Caput calca. &euades
ceteros motus: Quidest caput calca:
ipsam suggestionem contemne : sed
lucrum sugges sit magnum: ibilucrũ
est magnum. ubi aurumẽ. Sihanc
fruudem feceris. diues eris: Caput
serpentis est calca Quid est calca
contemne quod suggessit : sed mag¬
num aurum suggessit : Etquid pro¬
dest homini sitotum mundum lucre¬
tur. animae aũt suae detrimentum
patiatur. Pereat mundi lucrum ne fi¬
at animae damnum: Haec dicens ob¬
seruasti caput serpentis & calcasti.
ille aũt diabolus calcaneum tuumob¬
seruat: quid est obseruat calcaneum
tuum: quando labaris auia dĩ : Tuob¬
seruas primam suggestionẽ. illeob¬
seruat lapsum tuum: Sienim lapsus

Expanded text:
cramenta Ecclesiae profluxerunt. cramenta Ecclesiae profluxerunt. Quid ergo dictum est Ecclesiae? Jam moobserva. Quod est caput serpentis? Prima peccati suggestio. Venit tibi in mentem nescio quid illicitum; noli ibi tenere mentem tuam, noli consentire. Hoc quod venit in mentem, caput serpentis est; caput calca, et evades caeteros motus. Quid est, caput calca? Ipsam suggestionem contemne. Sed lucrum suggessit: magnum ibi lucrum est, magnum ibi aurum est; si hanc fraudem feceris, dives eris. Caput serpentis est, calca. Quid est, calca? Contemne quod suggessit. Sed magnum aurum suggessit. Et quid prodest homini, si totum mundum lucretur, animae autem suae detrimentum patiatur ? Pereat mundi lucrum, ne fiat animae damnum. Haec dicens, observasti caput serpentis, et calcasti. Ille autem diabolus calcaneum tuum observat. Quid est, observat calcaneum tuum? Quando labaris a via Dei. Tu observas primam suggestionem, ille observat lapsum tuum. Si enim lapsus
Abbreviated transcription (Latin):
hic draco. a eua scilic& illa. cui consi¬
lium mortis dedit : & persuasione astu¬
ta in cor femineum more serpentis
in repsit .: Factum est quod nouimus.
quod ibi&nos fecimus: quoddolemus:
In illis enim duobus hominibus. totũ
genus humanum : inde propago mor¬
tis. inde &inparuulis debita delicta:
Quis enim mundus ait scriptura in con¬
spectutuo: nam in fans cuius est unius
diꝰ uita superterram: traduxi pec¬
cati. traduxit mortis deprimo pec¬
cato. Nostis enim: & quid dictum est
mulieri. uel potius serpenti. cumau¬
diret̃ ds̃ peccatum primi hominis. ip¬
sa tuum obseruabit caput. & tuob
seruabis eius calcaneum : In magno
misterio dictum: infigura dictum¬
a ecclesiae futurȩ: Facte delatere
uiri sui . & hoc dormientis: Erat aũt
adam forma futuri: hocapłs dicit.
Quiest forma futuri: Praefiguratũ
est quod futurum erat. facta ẽ aeła¬
delatere dñi dormientis incruce:
Nam delatere crucifixi percusso sa¬

Expanded text:
hic draco; Eva scilicet illa cui consihic draco; Eva scilicet illa cui consilium mortis dedit, et persuasione astuta in cor femineum more serpentis irrepsit. Factum est quod novimus, quod ibi et nos fecimus, quod dolemus. In illis enim duobus hominibus totum genus humanum: inde propago mortis, inde et in parvulis debita, delicta. «Quis» enim «mundus,» ait Scriptura, «in conspectu tuo? Nec infans cujus est unius diei vita super terram» . Tradux peccati, tradux mortis de primo peccato. Nostis enim et quid dictum est mulieri, vel potius serpenti, cum audiret Deus peccatum primi hominis: «Ipsa tuum observabit caput, et tu ejus observabis calcaneum» . In magno mysterio dictum, in figura dictum Ecclesiae futurae, factae de latere viri sui, et hoc dormientis. Erat autem Adam forma futuri. Hoc Apostolus dicit: «Qui est forma futuri» . Praefiguratum est quod futurum erat, facta ede latere Domini dormientis in cruce. Nam de latere crucifixi percusso , Sa
Abbreviated transcription (Latin):
ubinatent. sed a quogubernentur.
bunt secure. commeent perseueran¬
ter .: Venient ad finem debitum: per¬
ducentur ad terram quietis Estinis¬
to mari aliquid &iam quotd superat
omnia. animalia pusilla &magna:
Quid est hocꝰ psalmũ audiamus.
HOraco hic quẽ fłxisti ad inludendũ ei:
lbi repentia quorum non est numerus.
ibi animalia pusilla & magna. illic na¬
ues com meabunt & nontimebunt.
Non solum repentia quorum nonẽnu¬
merus. &animalia pusilla & magna.
sed nec draconem qui ibiest. Quẽ fixis¬
ti inquit dõ adinludendumei Magnũ
secretum : & tamen quod nostis dictu¬
rus sum: Nostis in imicum aecdesiae.
quendam draconem: nonuidistis ocu¬
lis carnis. seduidetis oculis fidei Ipse
est qui& leo dicitur .: De illo scriptura
dicit. conculcabis leonem &draconem
Subditus est iste capitituo. subdetur
corporieius. : Hereant tantum mem¬
bra capiti suo. ut membra eius sint.
Dictum est deprima femina quã sedux̃

Expanded text:
ubi natent, sed a quo gubernentur. ubi natent, sed a quo gubernentur. bunt secure, commeent perseveranter, venient ad finem debitum, perducentur ad terram quietis. 6. Est in isto mari aliquid etiam quod superat omnia animalia pusilla et magna. Quid est hoc? Psalmum audiamus: «Draco hic quem finxisti ad illudendum ei.» Ibi repentia quorum non est numerus, ibi animalia pusilla et magna; illic naves commeabunt, et non timebunt, non solum repentia, quorum non est numerus, et animalia pusilla et magna, sed nec draconem qui ibi est: «Quem finxisti,» inquit Deo, «ad illudendum ei.» Magnum secretum, et tamen quod nostis dicturus sum. Nostis inimicum Ecclesiae quemdam draconem: non vidistis oculis carnis, sed videtis oculis fidei. Ipse est qui et leo dicitur: de illo Scriptura dicit, «Conculcabis leonem et draconem» . Subditus est iste capiti tuo, subdetur et corpori ejus; haereant tantum membra capiti suo, ut membra ejus sint. Dictum est de prima femina, quam seduxit
Abbreviated transcription (Latin):
tur in amaris aquis & sterilibus Illiaũt.
& pusilli & magni sunt: Nouimus hoc:
Multi pusilli saeculi. non dum credide¬
muntur xp̃inomine: Non seuiunt qui¬
a non permutuntur: In manus none¬
rum pens. lausa est incorde seuitia.
Nam om̃siue pusillisiue magni. animalia
pusilla & magna Quomodo dolent tem¬
placausaesse : ccras euersas.: simula cra frac¬
ta. leges latas : uts acrificare idolis. capi¬
talesit crimen: Omnes quidolent haec
in marisunt adhuc: Quid ergo nos ad
patriam qui aiturisumus ꝑ ipsũ mare:
magnũ & spaciosũ ibi repentia quoꝵ¬
non est numerus. animalia pusilla &
magna : Nolitimere noli terreri. desi
quod terrebant: naues natant & non
merguntur :: Naues aecclesias intellegi¬
mus: Commeant intertem pestates.
inter procellas temptationũ. inter fluc¬
tus scđi. inter animalia pusilla & mag¬
na : Gubernator est xp̃s. in lignocru¬
cis suae: illic naues commeabunt.
Nontimeant naues. nonualde adtendant

Expanded text:
tur in amaris aquis et sterilibus; illi autem tur in amaris aquis et sterilibus; illi autem et pusilli et magni sunt. Novimus hoc; multi pusilli saeculi nondum credidemuntur Christi nomine; non saeviunt, quia non permittuntur: in manus non erumpens, clausa est in corde saevitia. Nam omnes sive pusilli, sive magni, «animalia pusilla et magna,» quae modo dolent templa clausa esse, aras eversas, simulacra confracta, leges latas ut sacrificare idolis capitale sit crimen; omnes qui dolent haec, in mari sunt adhuc. Quid ergo nos? ad patriam qua ituri sumus? Per ipsum mare, magnum et spatiosum, ibi repentia quonon est numerus; animalia pusilla et magna.» Noli timere, noli terreri; desidquod terrebat, naves natant, et non merguntur. Naves Ecclesias intelligimus; commeant inter tempestates, inter proeellas tentationum, inter fluctus saeculi, inter animalia pusilla et magna. Gubernator est Christus in ligno crucis suae. «Illic naves commeabunt.» Non timeant naves, non valde attendant
Abbreviated transcription (Latin):
Repleta est terra creaturatua: sed ñ¬
dum sumus in terra uiuentium. ad¬
huc ista terra morientium est: Cla¬
mamus autem & dicimus. Spesmea
estu. portiomea in terra uiuentium:
Interra morientium spes mea : inter¬
ra uiuentium portiomea: Ecce ista
terra quaerepleta est creatura dĩ qui
sit: Audi sequentia: Hoc mare
magnum & spatiosum. ibi repentia
quorum non est numerus. Animalia
pusilla & magna. Terribile mare
significat: Ibi sunt repentia quo¬
rum non est numerus: Insidiae re¬
punt in hoc sclo. & in cautos repen¬
te occupant: Repentes autem temp¬
tationes quis numerat. repunt. sed
caue ne subripiant : Vigiletur in lig¬
no &iam in aquis. &iam in fluctibus
tuti sumus.: Nondormiat xp̃s. non
dormiat fides. & sidormierat excitet᷑.:
Imperauit uentis. placabit mare: fini¬
tur uia. gaudebitur in patria: Ibi re¬
pentia quorum non est numerus.
Animalia pusilla & magna: Vide e¬
nim adhuc in maristo formido loso.
non dum credentes. Ipsienim uersan¬

Expanded text:
Repleta est terra creatura tua.» Sed nondum sumus in terra viventium, adhuc ista terra morientium est; clamamus autem, et dicimus: «Spes mea es tu, portio mea in terra viventium» . In terra morientium spes mea, in terra viventium portio mea. Ecce ista terra quae repleta est creatura Dei. Quisit? Audi sequentia: «Hoc mare magnum et spatiosum, ibi repentia quorum non est numerus; animalia pusilla et magna.» Terribile mare significat: «ibi» sunt «repentia quorum non est numerus.» Insidiae repunt in hoc saeculo, et incautos repente occupant: repentes autem tentationes quis numerat? Repunt, sed cave, ne subripiant. Vigiletur in ligno; etiam in aquis, etiam in fluctibus tuti sumus: non dormiat Christus, non dormiat fides; et si dormierit, excitetur; imperabit ventis, placabit mare ; finietur via, gaudebitur in patria. «Ibi repentia quorum non est numerus; animalia pusilla et magna.» Video enim adhuc in mari isto formidoloso nondum credentes: ipsi enim versan
Abbreviated transcription (Latin):
ego nonte neo. aut totam legem
memoriter pronuntiare.⁊ Plane
Plane
in memoria melior me melior
quo uis iusto: si iustus ad uerbum
Seduide. ut
precepta te neas: sed quomodo te¬
ne as. s̃ Non memoria. sed uita:
Memoria r&inentibus mandata
cius: Non ut reddant ea. sed
ut faciant ea. Lam foste modo
per turbatur unus cuius¬
cuius¬
Quis tenet
omnia manda ta dĩ : quis ten&
omnes lit teras dĩ. Ecce uolo
non so lum me moria te nere:
sed & operibus facere.
Sed quis te n& omnia me mo¬
ria. noli ti mere: non te one¬
rat . ⁊ In duob preceptis.
to ta lex pend& et prophetae:
Sed to tam legem uolo tenere.
Tene sipotes : quando po tes.
quo modo potes. Quam cum¬
que pagi nam in terro guue¬
ris. hoc tibi respon debit.
Quod tenestene. Carita¬
tem tene: Finis precep¬
ti est caritas.: No li cogi¬
ta re de multitudi ne ramo¬
rum. Radicem tene. & to¬
ta arbor in te est & me¬
moria r&inentib
manda ta ei us ut faciant

Expanded text:
ego non teneo, aut totam Legem ego non teneo, aut totam Legem memoriter pronuntiare. Plane in memoria melior me, melior quovis justo, si justus ad verbum sed vide ut praecepta teneas. Sed quomodo teneas? Non memoria, sed vita. «Memoria retinentibus mandata ejus:» non ut reddant ea; sed, «ut faciant ea.» Jam forte modo perturbatur uniuscujusQuis tenet omnia mandata Dei? quis tenet omnes Litteras Dei? Ecce volo non solum memoria tenere, sed et operibus meis facere: sed quis tenet omnia memoria? Noli timere; non te onerat. «In duobus praeceptis tota Lex pendet, et Prophetae» . Sed totam Legem volo tenere. Tene, si potes, quando potes, quomodo potes. Quamcumque paginam interrogaveris, hoc tibi respondebit: Quod tenes, tene; charitatem tene: «Finis prti est charitas» . Noli cogitare de multitudine ramorum; radicem tene, et tota arbor in te est. «Et memoria retinentibus mandata ejus ut faciant
Abbreviated transcription (Latin):
uerbum factum est homo: Tucaro.
& propterte uerbum caro factum est.
Omnis caro fenum. et uerbum c
ro factum est. Quanta ergo spes
feni. quando uerbum caro factum¬
est. Illud quod man& in aeter¬
num. non de dignatum est suscipe¬
re fenum. Nede se disperar&
fenum Ergo quod ad te adtendis:¬
tolli: quic quid melius eris. gra¬
tia illius eris. misericodia illius eris.:
Audi enim quid sequi tur. Mise¬
ricor dia uero dñi in se culo. & inse¬
culum super timentes eum.
Qui nontimetis cum fenum & in fe¬
no. & in tormento. cum feno eritis.
Resurg& enim caro ad tormentum.
Gaudeant illi qui ti ment eum. quia
super eos misericordia eius. Et¬
iustitia eius suꝑ filios filiorum.
Sed filios nrõs dicit opera nostra.
Filios filiorum. mer cedem operum nos¬
trorum ⁊ Iustitia eius superfili¬
os filiorum: custodientib testa¬
tibus mandata eius. ut faciant ea
Iam te dis ponebas extollere: & for¬
te reddere mihi psal terium quod

Expanded text:
Verbum factum est homo: tu caro, Verbum factum est homo: tu caro, et propter te Verbum caro factum est. «Omnis caro fenum, et Verbum caro est factum» . Quanta ergo spes feni, quando Verbum caro factum? Illud quod manet in aeternum, non dedignatum est suscipere fenum, ne de se desperaret fenumtolli: quidquid melius eris, gratia illius eris, misericordia illius eris. Audi enim quod sequitur: «Misericordia vero Domini in saeculo et in saeculum, super timentes eum.» Qui non timetis eum, fenum, et in feno, et in tormento cum feno eritis: resurget enim caro ad tormentum. Gaudeant illi qui timent eum, quia super eos misericordia ejus. uanto minus «filios filiorum?» sed filios nostros dicit opera nostra; «filios filiorum,» mercedem operum nostrorum. «Justitia ejus super filios filiorum, custodientibus testatibus mandata ejus, ut faciant ea.» Jam te disponebas extollere, et forte reddere mihi Psalterium, quod
Abbreviated transcription (Latin):
Quia ergo quomodo pater cogno uit
figmentum nostrum. quia fenum
sumus. & ad tempus florere possum
misit nobis uerbum suum.: Et uer¬
bum suum quod man& in aeternũ.
foeno quod non man& in aeternum.
fratremfecit.i N atura unigenitũ:
uni cum natum. de substantia sua
fratrem adoptatis tot fratribus fe¬
cit. : Nolimirari quia pasticeps
eris acternitatis illius. fac tus ip
se prior. pasti ceps fenitui.
Quod excelsum est ate. tibi dene¬
ga uit. qui quod humile erat. exte
sus cepit : Ergo homo quantum
transibit in eo. & non erit. et non
cognoscit amplius locum suum.
Quasi perditio quaedam. quasi inte¬
ritus quidam. Ecce quise inflat.
Ecce qui tum&. ecce qui se extollit.
Spiritus pertransi& in eo et non erit.
& non cognos c& am plius locum suum:
Uide te cottidie morientes: & hoc erit
totum. Ipse erit finis:. non.
Allo qui tur enim fenum. sed propt̃
quod & uerbum fenum factum est.
Tu enim homo. propter te autem et

Expanded text:
Quia ergo quomodo Pater cognovit Quia ergo quomodo Pater cognovit figmentum nostrum, quia fenum sumus, et ad tempus florere possumus; misit nobis Verbum suum, et Verbum suum quod manet in aeternum, feno quod non manet in aeternum fratrem fecit: natura Unigenitum, unicum natum de substantia sua fratrem adoptatis tot fratribus fecit. Noli mirari quia particeps eris aeternitatis illius; factus est ipse prior particeps feni tui. Quod excelsum est a te, tibi denegabit, qui quod humile erat ex te suscepit? Ergo «homo,» quantum m spiritus pertransibit in eo, et non erit, et non cognoscet amplius locum suum.» Quasi perditio quaedam, quasi interitus quidam. Ecce qui se inflat, ecce qui tumet, ecce qui se extollit, «Spiritus pertransiet in eo, et non erit, et non cognoscet amplius locum suum.» Videte quotidie morientes; et hoc erit totum, ipse erit finis. Non alloquitur enim fenum, sed propter quod et Verbum fenum factum est. Tu enim homo; propter te autem et
Abbreviated transcription (Latin):
est nobis ut miseri cordia ipsius
sit suꝑ nos. & defoeno aurum fa¬
ciat.: Nam homo tam quam foe¬
num dies eius.: Sicut flos agri
ita florebit. Totus splendorge¬
neris humani. honores. potestates.
diuitiae. typiminȩ. flos foeni est.
Flor& illa domus. & magna domus:
flor& illa familia. et quam multis
floret: aut quam multis annis ui¬
uunt. Multi annitibi. breue tem¬
pus dõ: Non signum erat quo mo
do numeras: in comparatione lon¬
gorum & longe ui uentium se culo¬
rum. Omnis flos cuiusq domus.
sic est. quo modo flos agri.. Uix est
annua .  Omnis pulchritudo anni:
Quicquid ibi uig&. quic quid ibi can¬
d&. quic quid ibi pul chrum est.
non per annat. Immo perto tum
annum duci non potest. Quam ex¬
iguo tempore transe unt flores : &
hoc est pul chrum in herbis. Hoc
qđ ualde pul chrum est. hoc cito
cadit. Omnis caro foenum. & cla¬
ritas hominis ut flos foeni. Foe¬
num aruit. flos decidit. uerbum
autem dnĩ man& in ae ternum.

Expanded text:
ergo nobis ut misericordia ipsius ergo nobis ut misericordia ipsius sit super nos, et de feno aurum faciat. Nam «homo, tanquam fenum dies ejus; sicut flos agri, ita efflorebit.» Totus splendor generis humani; honores, potestates, divitiae, typhi, minae, flos feni est. Floret illa domus, et magna illa domus, floret illa familia; et quam multi florent, aut quam multis annis vivunt? Multi anni tibi; breve temo. Deus non sic numerat, quomodo tu numeras. In comparatione longorum et longe viventium saeculorum, omnis flos cujusque domus sic est, quomodo flos agri. Vix est annua omnis pulchritudo anni. Quidquid ibi viget, quidquid ibi candet, quidquid ibi pulchrum est, non perannat; imo per totum annum duci non potest. Quam exiguo tempore transeunt flores, et hoc est pulchrum in herbis. Hoc quod valde pulchrum est, hoc cito cadit. ritas hominis ut flos foeni: foenum aruit, et flos decidit, verbum autem Domini manet in aeternu
Abbreviated transcription (Latin):
dumsit. Eccẽ factisumus deli¬
mo. Primus homo deterra terre¬
nus: secundus homo de caelo caeles¬
tis. Misit & filium suum .: qui fac¬
tus est secundus homo. qui ante om¬
nia ds̃. Secundus enim in aduentu.
Prior in reditu.: Post multos mortu¬
us est. ante omnes resurrexit .:
Ipse cognouit figmentum nostrum.
Quod figmentum : nos.: Unde loque¬
ris: quia cognouit. quia misera¬
tus est. Memento quia puluis
sumus. Ad ipsum dm̃ conuersus ait
Memento : quasi obliuis catur ds̃ : Sic
cognoscit : sic nouit: ut non obliuis ca¬
tur. ⁊ Sed quid est memento: per¬
seuer& erganos misericor dia tua.
Cogno uisti figmentum nostrum quo¬
dam modo Ne ob liuis caris figm̃¬
tum nostrum .⁊ Ne obliuis cam̃
sit. homo. non su perbiat homo.
Tam quam foenum dies illius.
Quid suꝑbit foenum. modo florens.
post paulolum arescens: Quid
super bit foenum. ad tempus ui¬
gens. ÷ Et hoc ad paruum tempus
donec sol candes cat.. Bonum ergo

Expanded text:
dum sit. Ecce facti sumus de lidum sit. Ecce facti sumus de limo: «Primus homo de terra, terrenus; secundus homo de coelo, coelestis» . Misit et Filium suum, qui factus est secundus homo, qui ante omnia Deus. Secundus enim in adventu, prior in reditu: post multos mortuus est, ante omnes resurrexit. «Ipse cognovit figmentum nostrum:» quod figmentum? Nos. Unde loqueris quia cognovit? Quia miseratus est. «Memento quia pulvis sumus.» Ad ipsum Deum conversus ait, «Memento,» quasi obliviscatur Deus: sic cognoscit, sic novit, ut non obliviscatur. Sed quid est, «Memento?» Perseveret erga nos misericordia tua. Cognovisti figmentum nostrum quodam modo; ne obliviscaris figmentum nostrum, ne obliviscamur sit homo; non superbiat homo: «tanquam fenum dies illius.» Quid superbit fenum modo florens, post paululum arescens? quid superbit fenum ad tempus virens, et hoc ad parvum tempus, donec sol candescat? Bonum est
Abbreviated transcription (Latin):
deaquila sic hic deluna.: Sic &
hic occidit pars una caeli. oritur
altera.: Sed pars quae oritur mo¬
do: post duo decim horas occasu¬
raest.. Non sic est quae nobis ori¬
tur.: Et pec cata in ae ternum occi¬
Quare autem. quan tum distat oriens
ab occidente. Tantum anobis lon
gefecit peccata nostra. ut illa occi¬
dant. & gratia oriatur. Qua
Sed flagellauit nos. & afflixitnos
& contriuit nos: Pater est. Fili :
siploras. subpatreplora. Nolicũ
indignatione : nolicum typͥo super¬
biae. Quod pateris: Unde plan¬
gis. medicina est non poena. Cas¬
tigatio est . non damnatio.: Noli
re pellere flagellum: sinon uis re¬
pelli abhere ditate. Noli adtende¬
re quam poenam habeas in flagello.
sed quem locum in testamento. Si¬
cut miseratur pater filios. misera¬
ipse cognouit figmentum suum.
Idest infirmitatemnram̃.: Nouit
quid fece rit. quomo do lapsum sit.
quomodo reficiendum sit. quo mo¬
do optandum sit. quo modo ditan¬

Expanded text:
de aquila, sicut de luna, sic et de aquila, sicut de luna, sic et hic. Occidit pars una coeli, oritur altera: sed pars quae oritur modo, post duodecim horas occasura est. Non sic est gratia quae nobis oritur: et peccata in aeternum occi20. «vers.» 13. Quare autem, «Quantum distat oriens ab occidente,» tantum «longe fecit a nobis peccata nostra,» ut illa occidant, et gratia oriatur? quarSed flagellavit nos, et afflixit nos, et contrivit nos: pater est. Fili, si ploras, sub patre plora; noli cum indignatione, noli cum typho superbiae. Quod pateris, unde plangis, medicina est, non poena; castigatio est, non damnatio. Noli repellere flagellum, si non vis repelli ab haereditate: noli attendere quam poenam habeas in flagello, sed quem locum in testamento. «Sicut miseratur pater filios, sic miseraipse cognovit figmentum nostrum:» id est, infirmitatem nostram. Novit quid fecerit, quomodo lapsum sit, quomodo reficiendum sit, quomodo adoptandum sit, quomodo ditan
Abbreviated transcription (Latin):
cit. quia non secundum pec cata nos¬
tra retribuit nobis. Quantum dis¬
tat oriens ab occidente. longe fecit
anobis peccata nr̃a. Secun dum
altitudinem caeli a terra: Confir
am.: Dixi quarȩ propter protec¬
tionem.: Unde quantum distat ori¬
ens ab occidente: longe fecit a no¬
bis peccata nostra.: No uerunt
quisacramenta sciunt: Tamen quod
om nes audi repossunt dico. Quan¬
dopeccatum remittitur. Occidunt
pec catatua. Oritur gratiatua.
Peccata tua tam quam in occasusunt.
gratia qua liberaris: in ostu est.
Ueritas de terra ẽ. .⁊ Quid est ueri¬
tas de terra osta est. Nata est gra¬
tia tua: Occidunt peccatua.: In no¬
uaris quo dammodo. Ad ostum ad¬
tendere debes. ab occasu auestide¬
bes Auestere debes apec catistuis.
Conuestere ad gratiam dĩ. Illis oc¬
cidentib: surgis & proficis Sed
pars caeli quae surgit. rursum in
occa sum it.: Non undecumq pos¬
sunt similitu dines duci ad ꝑfectũ.
possunt conlini ari ipsȩ res. rebus
adquas adhibuntur. Sicut dixi

Expanded text:
cit? Quia non secundum peccata nostra retribuit nobis. «Quantum distat oriens ab occidente, longe fecit a nobis peccata nostra.» Secundum altitudins. Dixi quare: propter protectionem. Unde? «Quantum distat oriens ab occidente, longe fecit» esse «a nobis peccata nostra.» Noverunt qui sacramenta sciunt; tamen quod omnes audire possunt dico. Quando peccatum remittitur, occidunt peccata tua, oritur gratia tua: peccata tua tanquam in occasu sunt; gratia qua liberaris, in ortu est. «Veritas de terra orta est» . Quid est, «Veritas de terra orta est?» Nata est gratia tua, occidunt peccata tua, innovaris quodammodo. Ad ortum attendere debes, ab occasu averti debes. Avertere a peccatis tuis, convertere ad gratiam Dei; illis occidentibus surgis, et proficis. Sed pars coeli quae surgit, rursum in occasum it. Non undecumque possunt similitudines duci ad perfectum, possunt collineari ipsae res rebus ad quas adhibentur: sicut dixit
Abbreviated transcription (Latin):
Quia cum ceperis inbonauita bene¬
dicere dnm̃: omnia opera eius eum
benedicunt : non merita tua.: Ip¬
se enimperte. & inte bonum opera¬
tur .: Dicente apostolo : Cumti
more &tremore. iiam̃ ipsorums a¬
lutem operamini: Ds enim est
qui operatur in uobis. Ergone
te extolleres quia facis uerbum eiꝰ.
qui a facis uoluntatem eius: Uolu¬
itte humiliari. respiciendo gra¬
tiam eius. unde hoc consecutus est:
in omni loco dominationis eius
Benedic anima mea dnm̃.: Ipse ul¬
timus uersus est . quiprimus.: Be¬
nedictio a capite. benedictio in fi¬
ne: A b enedictione profecti su¬
mus. ad benedictionem redeamus.
in benedictione regnemus.:¬

Expanded text:
Quia cum coeperis in bona vita beneQuia cum coeperis in bona vita benedicere Dominum, opera ejus eum benedicunt, non merita tua. Ipse enim per te et in te bonum operatur, dicente Apostolo: «Cum more et tremore vestram ipsorum salutem operamini; Deus enim est qui operatur in vobis» . Ergo ne te extolleres, quia facis verbum ejus, quia facis voluntatem ejus, voluit te humiliari, respiciendo gratiam ejus, unde hoc consecutus es. «In omni loco dominationis ejus. Benedic, anima mea, Dominum.» Ipse ultimus versus est qui primus: benedictio a capite, benedictio in fine; a benedictione profecti sumus, ad benedictionem redeamus, in benedictione regnemus.
Abbreviated transcription (Latin):
dum. nec sic aedificandum utru¬
in& aedificetur.⁊ Sed inpetra a e¬
dificandum ut temptatio non euer¬
tat.. Si sic est: benedic dnm̃.: Si non
est sic. noliblandire linguae
tuue.. Uitam tuam in terro¬
ga. ipsa tibi respondeat..
Inuenis quidsis mali: geme
confitere. Confessio tua po¬
test dm̃ benedicere: siumuta¬
tiotua inbenedictione perseue
r&. B enedicite dnm̃ omnia
operaeius. in omniloco domina¬
tionis eius Ergo in omni loco:
ibi non benedicatur. ubi non do¬
minatur. In omni loco domina¬
tionis eius.. Ne forte aliquis di¬
cat. Non possum benedicere dnm̃
inoriente quia ad occidentem pro¬
fectus est: Aut non possum in oc¬
cidente: Quiu in oriente est
Non aboriente & aboccidente. non
adesertis montibus. quõ ds̃ iudex
est .: Si cubiq est. utubiq benedi¬
catur.: Sicundiq est: ut undique¬
illi iubiletur.: Sicundiq benedici¬
tur: ut ubiq bene uiuatur.: Be¬
nedicite dnm̃ omnia opera eius.

Expanded text:
dum: nec sic aedificandum, ut rudum: nec sic aedificandum, ut ruina aedificetur; sed in petra aedificandum, ut tentatio non evertat. Si sic est, benedic Dominum: si non est sic, noli blandiri linguae tuae; vitam tuam interroga, ipsa tibi respondeat. Invenis quid sis mali; geme, confitere: confessio tua potest Dominum benedicere; sed mutatio tua in benedictione perseve Benedicite Dominum, omnia opera ejus, in omni loco dominationis ejus.» Ergo in omni loco. Ibi non benedicatur, ubi non dominatur: «In omni loco dominationis ejus.» Ne forte aliquis dicat: Non possum benedicere Dominum in oriente, quia ad occidentem profectus est; aut, Non possum in occidente, quia in oriente est. «Non ab oriente et ab occidente, non a desertis montibus; quoniam Deus judex est» . Sic ubique est, ut ubique benedicatur: sic undique est, ut illi undique jubiletur: sic undique benedicitur, ut undique bene vivatur. «Benedicite Dominum, omnia opera ejus.»
Abbreviated transcription (Latin):
entes uerbum eius.: B enedicite
Idnm̃ omnes uirtutes eius. minis¬
Strieius. facientes uoluntatem eius.
Omnes angeli. omnes potestates.
fortitudines. facientes uerbum eius:
Omnes uirtutes. omnes ministri
eius. facientes uoluntatem ipsius
Vos uos. benedicite dnm̃.⁊ Omnes
enim male uiuentes. & silingua
taceant : uita dnõ maledicunt.
Quid prodest qui ymnum cantat
linguatua. sisa crilegium ex ha¬
lat uitatua. : Male uiuendo.
multas linguas misisti inblas phe¬
miam. : Tuauacat hymno : cae¬
terae te intuentium. uacant
blas phemiis. Si ergo uis bene¬
dicere dnm̃. fac uerbum eius. fac
uoluntatem eius.: In petra ae¬
difica. Noliin arena: Audire
& non facere. in arenaaedifica¬
re est.: Audire & facere. in pe¬
tra aedificare est. Nec audire.
nec facere. nihil aedificare est.
Si inarena aedificas. Ruinam ae¬
dificas.: Sinihila edificas. ex po¬
situs pluuiae fluminib. uentis. an¬
te rapieris quamsteteris. Ergo
non est cessandum. sed aedifican¬

Expanded text:
rs. 21. Benedicite num, omnes virtutes ejus, ministri ejus, facientes voluntatem ipsius.» Omnes Angeli, omnes potentes fortitudine, facientes verbum ejus, omnes virtutes ejus, omnes ministri ejus, facientes voluntatem ipsius, vos, vos benedicite Dominum. Omnes enim male viventes, etsi lingua taceant, vita Domino maledicunt. Quid prodest quia hymnum cantat lingua tua, si sacrilegium exhalat vita tua? Male vivendo multas linguas misisti in blasphemiam. Lingua tua vacat hymno, et caeterae te intuentium vacant blasphemiis. Si ergo vis benedicere Dominum, fac verbum ejus, fac voluntatem ejus. In petra aedifica, noli in arena. Audire et non facere, in arena aedificare est: audire et facere, in petra aedificare est: nec audire, nec facere, nihil aedificare est. Si in arena aedificas, ruinam aedificas: si nihil aedificas, expositus pluviae, fluminibus, ventis, ante rapieris quam steteris . Ergo non est cessandum, sed aedifican
Abbreviated transcription (Latin):
Qui mortuus est: & resurrexit:
Qui hominem assumptum.. incȩ¬
lum leuauit.  Ipse parauit incae¬
lo thronum suum.: Thronus. se¬
dis est iudicis. Obseruate er¬
go qui auditis. quia parauit incȩ¬
lo thronumsuum.. Faciatquisq
quod uult in terra: nonerit im¬
punitum peccatum. non eritin¬
fructuos a iustitia.
Qui a dñs
qui ante thronum iudicis homi¬
nis inrisus est: incelo parauit thro¬
num suum.
Dñs incaelo para¬
uit thronumsuum. & regnum
eius omnium dominabitur.: Oni
est regnum. & ipse dominabitur

Expanded text:
qui mortuus est et resurrexit, qui hominem assumptum in coelum levavit, ipse paravit in coelo thronum suum. Thronus sedes est judicis: observate ergo qui auditis, quia «paravit in coelo thronum suum.» Faciat quisque quod vult in terra, non erit impunitum peccatum, non erit infructuosa justitia; quia Dominus qui ante thronum judicis hominis irrisus est, in coelo paravit thronum suum. «Dominus in coelo paravit thronum suum; et regnum ejus omnium dominabitur.» Domini est regnum, et ipse domi
Abbreviated transcription (Latin):
ramur. quando peccati desideris
obedimus: An ipsa desideria nob̃
dimitti uolumꝰ. que nos opera mur.
sed quod habitat in nobis peccatum
Quantũ quidem ego sapere possum.
languoris illius et infirmitatis. un¬
de in licita desideria commouent᷑.
Quod peccatum appellat a postolus. uni¬
uersus reatus. sacram̃to baptismatis
ẽ solutus : cum omnibus quȩ illi obe¬
dientes fecimus. diximus. cogitauimꝰ :
nec nobis de in ceps languor iste ob¬
esset quamius in esset . Sidesi de¬
nis eius inlicitis nullis um quã obe¬
dientiã preberemus . siue operatio¬
ne. siue locutione. siue tacita as¬
sensione : donec etiam ipse sanaret᷑.

Expanded text:
ramur, quando peccati desideriis obedimus; an ipsa desideria nobis dimitti volumus, quae nos non operamur, sed quod habitat in nobis peccatum. Quantum quidem ego sapere possum, languoris illius et infirmitatis, unde illicita desideria commoventur, quod «peccatum» appellat Apostolus , universus reatus sacramento Baptismatis est solutus, cum omnibus quae illi obedientes fecimus, diximus, cogitavimus; nec nobis deinceps languor iste obesset, quamvis inesset, si deis ejus illicitis nullis unquam obedientiam praeberemus, sive operatione, sive locutione, sive tacita assensione; donec etiam ipse sanaret
Abbreviated transcription (Latin):
de hoc ergo iste initio cogno uit:
nisi quia ecła loquitur: quae
terris non de fuit ab initio gene¬
ris: cuius primitiae abel sc̃s est
immo latus : et ipse intestimoniũ
futuri sanguinis mediatoris. ab im¬
pio fratre fundendi: Nam etillud
ab initio dictum est. Erunt
duo incarne una: Quod mag¬
num sacramentum. a postolus
paulus exponens: Ego inquit
dico inxp̃o et inec clesia.

Expanded text:
de hoc ergo iste initio cognovit, de hoc ergo iste initio cognovit, nisi quia Ecclesia loquitur, quae terris non defuit ab initio generis humani, cujus primitiae Abel sanctus est, immolatus et ipse in testimonium futuri sanguinis Mediatoris ab impio fratre fundendi? Nam et illud ab initio dictum est, «Erunt duo in carne una» : quod magnum sacramentum apostolus Paulus exponens, «Ego,» inquit, «dico in Christo et in Ecclesia»
Abbreviated transcription (Latin):
nini generis dicere uidemur.
sed ad uerbium est. et significat
alio tempore : Quidest ergo ab
tio cognoui detestimoniis tuis.:
quia in aeternum fundastiea.
Testimonia dni. in aeternũ ab il¬
lo dicit esse fundata: Et hoc se
initio cognouis se testatur : Nec
aliunde cognouisse: quam deipsis¬
utique testimoniis. Quae sunt
ipsa testimoniaꝰ nisi quibus testatus
est ds̃. daturum se regnum suis
filiis sempiternum⁊ Et quia hoc
inunigenito sedaturum esse testa¬
tus est : De quo dictum est: Etreg¬
ni eius non erit finis: Ipsa testimo¬
nia dixit in aeternum esse funda¬
ta: Quia id quod perea ds̃ promi¬
sit: aeternum est: Nam perse ipsu
testimonia tunc nonerunt neces¬
saria quando res ipsa uidebitur.
propter quam credendam: nunc
testimonia requiruntur : Et ideo
bene intellegitur dictum. fundas¬
tiea . quia in xp̃o uera monstran¬
tur : Fundamentum enim aliud
nemo potest ponere. prȩter id qđ
positum est. quod est Iñs xp̃s. Vn¬

Expanded text:
nini generis dicere videmur, nini generis dicere videmur, sed adverbium est, et significat Alio tempore. Quid est ergo, «Atio cognovi de testimoniis tuis, quia in aeternum fundasti ea?» Testimonia Domini in aeternum ab illo dicit esse fundata, et hoc se initio cognovisse testatur, nec aliunde cognovisse quam de ipsisutique testimoniis. Quae sunt ista testimonia, nisi quibus testatus est Deus daturum se regnum suis filiis sempiternum? Et quia hoc in Unigenito se daturum esse testatus est, de quo dictum est, «Et regni ejus non erit finis» ; ipsa testimonia dixit in aeternum esse fundata, quia id quod per ea Deus promisit, aeternum est. Nam per se ipsa testimonia tunc non erunt necessaria, quando res ipsa videbitur, propter quam credendam nunc testimonia requiruntur. Et ideo bene intelligitur dictum, «fundasti ea,» quia in Christo vera monstrantur. Fundamentum enim aliud nemo potest ponere, praeter id quod positum est, quod est Christus Jesus . Un