comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Aitingit afine .i. aprincipio
mundi usq ad aduentum
xp̃i mirifica oꝑa ⁊ sincera te
ne eigo usq ad finem fortit̾
ꝑtingit qr ubiq ꝑfecte agit
finis ergo ꝑfectõnem sigm¬
q̃ ficat.
dme euis om̃s accipiis per
uelata deum nemo uidit ũ¬
quam s filius qui est in simi
patris ipeenarrauit

Expanded text:
Attingit a fine. Id est a principio mundi usque ad adventum Christi, mirifica opera et sincera tesne ergo usque ad finem fortiter pertingit, quia ubique perfecte agit: finis enim perfectionem significat. dine ejus omnes accepimus: per revelata. Deum nemo vidit unquam, sed Filius, qui est in sinu Patris, ipse enarravit
Abbreviated transcription (Latin):
micium ⁊ ꝯsummatõnem ⁊ medieta
tem oꝑm nicissitudinũ ꝑmutatões
sus ⁊ stellaꝵ dispositõnes naturas
animalium ⁊ iras bestiaꝵ uim uen¬
torum ⁊ cogitationes homiũ diffe

Expanded text:
itium, consummationem, et medietatem temporum, vicissitudinum permutationes, sus, stellarum dispositiones, naturas animalium, iras bestiarum, vim ventorum, cogitationes hominum, diffe
Abbreviated transcription (Latin):
borun ip̃i quam panci gustant Qui autẽ gustant am¬
plius esuiunt alr̃. dicut ꝑ guttur ad labia uitał flatꝰ
ut lequi ualeant p̃cedit sic in labiis domini uerba que
dicebat In guttine uero pot̾ eoculta dispositio bonitatis enis
intelligi qr fẽm est ut foras nob̾ loqueretur totus .i. deus
⁊ homo desiderabił non solum scd̾m dininitatẽ s ⁊̃ scd̾m¬

Expanded text:
borum Christi, quam pauci gustant: qui autem gustant, amplius esuriunt, Aliter: Sicut per guttur ad labia vitalis flatus, ut loqui valeant, procedit, sic in labiis Domini verba quae dicebat. In gutture vero potest occulta dispositio bonitatis ejus intelligi, qua factum est, ut nobis foras loqueretur. Totus, id est Deus et homo; desideralibis, non solum secundum divinitatem, sed
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ testimonium slitatis non
ñtit q̃ sensum min¬
nit iram excicat libidinẽ
isammat aĩ secreta reuelat.
manducatis multum odio habeari
cessa prior causa disciplie ⁊ noli
nmuis eẽ ne forte offendas ⁊ si in
medio multoꝵ sedisti prior illis ñ
extendas manum tuam nec prior
poscas bibere quam susficient est

Expanded text:
 testimonium veritatis non vertit, quae sensum minuit, iram excitat, libidinem inflammat, animi secreta revelat.manducas multum odio habearis cessa prior causa disciplinae et noli nimius esse ne forte offendas et si in medio multorum sedisti prior illis non extendas manum tuam nec prior poscas bibere quam sufficiens est
Abbreviated transcription (French):
id ifcunit dompmis samtatis i homiiepaua
doemꝰ iet ilisq iane ⁊ anma illius cum ip̃o delect abit᷑
⁊ li coactus fiñs medendo multum surge emedio et uo¬
me i refrig̾abit te et non addu

Expanded text:
 homine parco dormiet usque in mane et anima illius cum ipso delectabitur et si coactus fueris in edendo multum surge e medio et vome et refrigerabit te et non addu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcellexisset orimi-¬
posiissz manũ Qui autẽ
foetiter premit ubera ad eliciendũ
lac exprmmit butirũ ⁊ qui uehemẽ¬
ter emungit elicit sanguinẽ Et qui
ꝓuccat iras pro

Expanded text:
intellexisset ori inposuisset manum qui autem fortiter premit ubera ad eliciendum lac exprimit butyrum et qui vehementer emungitur elicit sanguinem et qui provocat iras pro
Abbreviated transcription (Latin):
dens spem dabit nairans omĩa bona¬
tibi ⁊ dicet. Quid opus est tibi ⁊ con¬
fundet te incibis suis donec te exin¬
aniat bis. ⁊ ter.⁊ ĩ nouissimo deride¬
bit te postea uidens derelinquet
⁊ caput suũ mouebit ad te. humuikare deo ⁊ expecta ma¬
nus euis attende ne seductus in stulticia humulieris o

Expanded text:
dens spem dabit, narrans tibi bona, et dicet: Quid opus est tibi? Et confundet te in cibis suis, donec te exinaniat bis et ter, et in novissimo deridebit te. Postea videns derelinquet te, et caput suum movebit ad te. Humiliare Deo, et exspecta manus ejus. Attende ne sed
Abbreviated transcription (Latin):
sura cribri  reianebit pulins
sic aporia hominis ĩ cegitatu
illiuis. uasa figuli ꝓbat fornax ⁊
homines iustos temptatio tribu¬
lationis. Sicut rusticatio de ligno

Expanded text:
sura cribri remanebit stercus sic aporia hominis in cogitatu illius vasa figuli probat fornax et homines iustos temptatio tribulationis sicut rusticatio de ligno
Abbreviated transcription (Latin):
stritatum est cor meum et in t̾cio
iaaclindia michi aduenie. ur
bellato deficiens ꝑ mopiam ⁊ inr
sensatus contenuptus⁊ qui trans¬
g̃ditiur auisticia ad peccatum deus pͣauit eum ad tũ¬
pheam due species difficiles et piculose michi apparu¬
erunt disficile exuitur negocians anegligencia et non
Piopter iopiam multi deliq̃¬
rua⁊ qui queritꝰ lccupletari
autu  culũ suum. sicut iie¬
dio compagnns lapidum palꝰ
figitur sic ⁊ inter meduumn uen¬
ditionis ⁊ emptionis angustiabr̃¬

Expanded text:
tristatum est cor meum et in tertio iracundia mihi advenit vir bellator deficiens per inopiam et vir sensatus contemptus et qui transgreditur a iustitia ad peccatum Deus paravit eum ad rompheam duae species difficiles et periculosae mierunt: Difficile exuitur negotians a negligentia, et non Propter inopiam multi deliquerunt, et qui quaerit locupletari, avertit oculum suum, sicut in medio compaginis lapidum palus figitur. Sic et inter medium venditionis, et emptionis angustab
Abbreviated transcription (Latin):
munda plinue guttas accipi¬
unt s subtectis in domos sor¬
didas reddunt. ⁊ hereticus tĩ¬
pidissima celestis oratuli. ũbe¬
PA
et bona T̃estis
farusus non ert
inpunitus et
mendacia peri¬
bit. ondecẽt
stultum diuicie
nec ser̾um do¬
minari principi¬
bus Doctrina ui¬
ri ꝑ pacienciam
noscitur ⁊ głia
eins est iniqua
pretergredi sic̾
fremitus leoni
ira iꝰ regn ira et
sicut ros super

Expanded text:
m pluviae guttas accipiunt, sed subjecti in domo sordidas reddunt. Et haereticus limpidissima coelestis oraculi verba et bona. Testis falsus non erit impunitus: et mendacia, peribit. Non decent ltum deliciae, nec servum dominari principibus. Doctrina viri per patientiam noscitur: et gloria ejus est iniqua praetergredi. Sicut fremitus leonis, ita et regis ira: et sicut ros super
Abbreviated transcription (Latin):
Non decent heticum
diuicie scripturaꝵ qr
his bñ uti nonit nomi
neq illum qui ad huc
iustis in regimine eccẽ
sit ꝑfc̃a monstratur
qr dum mag̾ afflicti¬
onib ac morti corpꝰ
runt ostendebant

Expanded text:
Non decent haereticum deliciae Scripturarum quia his bene uti non novit, neque illum, qui adhuc justis in regimine Ecclessit perfecta monstratur. Quia dum magis afflictionibus ac morti corpusrunt, ostendebant
Abbreviated transcription (French):
uer domus ⁊ diuicie dantur a patrib a domino a ꝓprie
urͣor prudem s igredo mimnittit soporem ⁊ annna dissolu¬
ta esuriet Qui custo dit mandatum custodit aumiam

Expanded text:
er domus et divitiae dantur a patribus a Domino autem proprie uxor prudens pigredo inmittit soporem et anima dissoluta esuriet qui custodit mandatum custodit anim
Abbreviated transcription (Latin):
Equuis in domitius i pͥcapum uadit fanis in disciplimatul ĩ peccatũ ruit docet᷑¬
eigo sp̃itales patresut
filios suos erudiant ⁊
corrigant ne eis innio¬
cadant inturpitudinẽ
tem te faciet lude cum eo.⁊ ꝯtristabit
te ne corrideas illi ne condoleas ⁊ĩno¬
uissimo obstupescant dentes tui Nlon des illi po¬
testatem in uiuentute ⁊ ne despicias cogitatus illius
Curua ceiuicem euis in iuuentute. ⁊ tunde iatera euiꝰ
dum infans est ne forte induret ⁊ non credat et erit
tibi dolor anime dcce filium tuum ⁊ operare ĩ iio ne tur¬
pitudinem illius offendas. ¶ elior est pͥauꝑ sanus et
fortis iitib qua oiues ireciluis ⁊ flagenatus malcia¬

Expanded text:
Equus indomitus in praecipitium vadit; filius indisciplinatus in peccatum ruit. Docego spirituales patres, ut filios suos erudiant et corrigant; ne eis immocadant in turpitudinem tem te faciet; lude cum illo, et te. Non corrideas illi, ne doleas, et in novissimo obstupescant dentes tui. Non des illi potestatem in juventute, et ne despicias cogitatus illius. Curva cervicem ejus in juventute, et tunde latera ejus dum infans est; ne forte induret, et non credat tibi, et erit tibi dolor animae. Doce filium tuum, et operare in illo, ne in turpitudine illius confundaris. Melior est pauper sanus et fortis viribus, quam dives imbecillus et flagellatus mali
Abbreviated transcription (Latin):
suadendi ꝓpetuo ardet
due filie que eiusimi¬
tantur ardorem lnxia
⁊ philargnia Ilam lu¬
uirie quo liberius fre¬
na laxantur eo noxiꝰ
delectatur ⁊ creseit a¬

Expanded text:
suadendi perpetuo ardet; Duae filiae, quae ejustantur ardorem, luxuria et philargyria. Nam lue, quo liberius frena laxantur, eo noxius delectatur; et Crescit a
Abbreviated transcription (Latin):
seq̃ uentum sic qui attendit ad
nisa mendacia scd̾m hec uisio sompͥ¬
niorum ante faciem homĩs simili¬
tudo alt̾uis hom̃ĩs ab inmundo:
quid mundabr̃ ⁊ amendace qͥd ue¬
rum dicctũ. Diumnatio ercoris
⁊ augurra. mendacia. ⁊ sompnia ma¬
lefaciencium uanitas est ⁊ sicut ꝑ
tuuientis cor tuũ fantasias patit᷑
nisi ab altissimo fuit emissa ui¬
sitatio. Ne dedeus in illis cor tuum

Expanded text:
 uentum, sic et qui adtendit ad uisa mendacia. hoc secundum hoc uisio somniorum, ante faciem hominis similitudo hominis. ab inmundo quid mundabitur? et a mendace quid uerum dicetur? diuinatio erroris et auguria mendacia et somnia male facienarturientis cor tuum phantasias patitur, nisi ab altissimo fuerit emissa uisitatio: ne dederis in illis cor tuum.
Abbreviated transcription (Latin):
recci condignam dampna¬
tionem eiꝑti sunt ad hoc cor¬
ripit deus ut emendet Qui
autẽ nigratus ⁊mpaciens:
murmurat de temporali tor¬
m̃to ducctur ad et̾mim.

Expanded text:
recti, condignam damnationem experti sunt: ad hoc corripit Deus, ut emendet. Qui autem ingratus et impatiens murmurat, de temporali tormento ducitur ad aeternum.
Abbreviated transcription (Latin):
Beatos ⁊t̾. non ad littãm
s exempla enis sequentes
uUnde om̃s electi filui abiahe
quib nen p̃sens s futura be¬
atitudo ꝓmurtcitur uñ rexqͥ
uita electi mala paciantur

Expanded text:
elinquet. Non ad litteram, sed exempla ejus sequentes. Unde omnes electi, filii Abrahae quibus non praesens, sed futura beatitudo promittitur, unde, Rex qui vita electi mala patiuntur
Abbreviated transcription (Latin):
RA¬
dens malum absconditus estꝰ para¬
u tranieuinites sustinuerunt dispen¬
dia. Colle uestimentũ eius qui spo
ei pignus Qui beneditit proximo
suo ucce grandi de necte ꝯsurgens
maledicentis simił erit tecta per¬
stillancia in die fugoris ⁊ littigio sa
mulier comparantur qui retinet
eam quasi quasi qui uentum tene
at ⁊ oleum dextere sue euocet errum ferro exacuitur et
homo exacuit faciem annci sui Qui seruat ficum come¬
det fructus eiuis ⁊ qui custos est dñi sui głificabr̃ Quomõ
m aquis resplendent uultus ꝓspiciencium sic corda ho

Expanded text:
radens malum, absconditus est: parvuli transeuntes sustinuerunt dispendia. Tolle vestimentum ejus, qui sponis, aufer ei pignus. Qui benedicit proximo suo voce grandi, de nocte consurgens maledicenti similis erit. Tecta perstillantia in die frigoris, et litigiosa mulier comparantur: Qui retinet eam, quasi qui ventum teneat, et oleum dexterae suae vocabit. Ferrum ferro acuitur, et homo exacuit faciem amici sui. Qui servat ficum, comedet fructus ejus: et qui custos est Domini sui, glorificabitur. Quomodo in aquis resplendent
Abbreviated transcription (Latin):
ceslaria nniu̾sa substancia preci¬
osa ⁊ pulcherrima Qlii sapiẽs
fortis est ⁊ uir indectus robu̾tuᷤᷤ
et ualdus quia cum disposicione
inititur in bellum ⁊ erit salus
ubi multa consilia suntꝰ eͣ xceuia
stulto sapiencia in porta non api¬
et os suum Qui cogitat mala fa¬
cere stultus uccabr̃ cogitatio stul¬
ti peccatum est i ab hominatio¬
est hommũ detractor si desꝑaue

Expanded text:
 universa substantia pretiosa et pulcherrima. Vir sapiens, fortis est: et vir doctus, robustus et validus. Quia cum dispositione initur bellum: et erit salus ubi multa consilia sunt. Excelsa stulto sapientia, in porta non aperiet os suum. Qui cogitat mala facere, stultus vocabitur. Cogitatio stulti peccatum est: et abominatio hominum detracto
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mia illius cum ip̃o est  ilii sa¬
pĩe ecc̃a iustorum ⁊ natio illorum
obedienriat dilecclo Iudicuua
biss audite silu dilecti⁊ sic facite
ut salui sitis. deus enĩ honorauit
pr̃em in filiis ⁊ indicium matris
exquirens firmauit infilios Qui

Expanded text:
ia ipsius cum ipso filii sapientiae ecclesia iustorum et natio illorum obaudientia et dilectio iudicium patris audite filii dilecti et sic facite ut salvi sitis Deus enim honoravit patrem in filiis et iudicium matris exquirens in filios qui
Abbreviated transcription (Latin):
huius modi secreto ex̃
licite accingitur qd̃ du¬
obus modis facit qui
ad eos qni foris erant
ad fidem uccat ⁊ qui
in fidesmit ut ampliꝰ
oꝑib insistant excit¬
Dedit ancillis sius ciba¬
ria cum humules quo
ꝙ ⁊timore iussa serua¬
tes ne languescant ꝓ
labore mercedis con¬
memoratõne resicit

Expanded text:
hujusmodi secreto exerlicite accingitur. Quod duobus modis facit, quia et eos, qui foris errant, ad fidem vocat; et qui in fide sunt, ut amplius operibus insistantDat ancillis suis cibaria, cum humiles quosque, et timore jussa servantes, ne lassescant pio labore, mercedis commemoratione reficit
Abbreviated transcription (Latin):
am uel fragilitatemꝰ uel neces¬
nendo grauia pecc̃a ꝯmisumt
nec penituerunt sicut enĩ po¬
tentiores fuerunt nmpieta¬
te fortiora sustinebunt torm̃¬

Expanded text:
am, vel fragilitatem, vel necesnendo, gravia peccata commiserunt, nec poenituerunt. Sicut enim potentiores fuerunt in impietate, fortiora sustinebunt torm
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie gigͥmint filios dei q
mitatores parentimi suorũ
iexempla eorum seguntur
quorum corpora in spe resur¬
rõmis quiescunt qñ semel bo¬
norum oꝑm celesti m̃cede
s ab enoch qui ambiuauit¬
paradisimi qr inhec patet ełc¬
cio sc̃oꝵ qui de erumpna scłi

Expanded text:
otidie gignunt filios Dei, qui imitatores parentum suorum, exempla eorum sectantur, quorum corpora in spe resurrectionis quiescunt, quando semen bonorum operum coelesti mercede sed ab 165 Henoch, qui tparadisum; quia in hoc patet electio sanctorum, qui d
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ temporib ptolomei euer¬
getis regis post quam ꝑueni
in egypͦtum ⁊ cum multum
temporis ibi fecissem mueni¬
ibi libros relictos non parue
neq contempnẽde dect̾ne
Itaq bonum ⁊ necessaruĩ
putaui. ⁊ ip̃e aliquam add̾e
diligenciam ⁊ iaborem int̃¬

Expanded text:
 temporibus Ptolomei Euergetis regis, postquam perveni in Aegyptum et cum multum temporis ibi fecissem, inveni libros relictos non parvae neque contemnendae doctrinae. 5 itaque bonum et necessarium putavi et ipse aliquam addere diligentiam et laborem int
Abbreviated transcription (Latin):
tum est. eis ut qui det̾ra fc̃i fc̃
quia meliorem sui parcẽ .i.
atam ad adorandum deumi
renum imitando luteum:
ci qui uitatem dei ininiusti¬
cla detmnent ⁊ mendacium
ꝓu̾itate in dcecrine sue si¬
mulacris colunt licet elcq̃n¬
cia aut ficta mrtute pallie̾t
fragilia tñ ⁊ lutea sunt que
fcorem suum ⁊ euanescunt
ĩ tegitationib suis Sensum
autem scõrum pr̃m sꝑmint
⁊ errores nouos quasi indos
uanos pp̃ fauorem humañ
⁊ t̾renum lucrum fingunt er¬

Expanded text:
tum est eis; ut qui de terra facti sunt, quia meliorem sui partem, id eatam ad notandum Deum renum imitando luteum ci, qui veritatem Dei in injustitia detinent, et mendacium pro veritate in doctrinae suae simulacris colunt, licet eloquentia aut ficta virtute pallient, fragilia tamen et lutea sunt, quafactorem suum, et evanescunt in cogitationibus suis. Sensum autem sanctorum patrum spernunt, et errores novos quasi ludos vanos propter favorem humanum et terrenum lucrum fingunt; er
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝓpt̾ hominis sapienciam ⁊ horum
scienciam que dicuntur uita ducis lõ¬
gior erit uir pauꝑ calumpniãs paupe¬
res sinuł est hymbri uehementi in
quo patur fames. Qui d̾elinqunt le¬
gem laudant impiuni qui custodi¬
unt succenduntur cõtra eum iri
mali non cegitant udicium qui ã
requirunt dnm animadũtunt oĩa¬

Expanded text:
et propter hominis sapientiam: et horum scientiam que dicuntur vita ducis longior erit. Vir pauper calunnians pauperi: similis est imbri vehementi: in quo paratur fames. Qui derelinquunt legem: laudant impium: qui autem custodiunt: succenduntur contra eum. Viri mali non cogitant judicium: qui autem requirunt Dominum: animadvertunt o
Abbreviated transcription (Latin):
lcquetur paiu et diuͦies e stabͣrtut
rigide u̾iramicabilis ad sccieta¬
cem magis amicus erit quam fr̃¬
¶e lior est pauper qui ambu¬
lat insimplicitate sua quam di¬
ues toreiuens rabia sua isipiẽs
ubi uon est sclencia amme non
est bomuni ⁊ cuiꝰ festmus est pe

Expanded text:
loquitur pauper, et diues effabitur rigide. uir amicalis ad societatem magis amicus erit quam frater. Melior est pauper, qui ambulat in simplicitate sua, quam torquens labia insipiens. ubi non est scientia animae, non est
Abbreviated transcription (Latin):
se nomĩe ⁊ filiaꝵ cum
ad pr̃iam celeste̾ suspi¬
rat filia cum ncħ deũ
curat audire uł loqui
sponsa dicitur
Quo auiit non reli¬
tas alias curtumqͣq
paciens detrimenti

Expanded text:
 nomine filiarum. Cum ad patriam coelestem suspirat, filia: cum nihil nisi Deum curat audire vel loqui, sponsa diciturQuo abiit, non relinltas alias circumquaque patiens detrimenti
Abbreviated transcription (Latin):
biles ostendit quia d̾elicta sa
p̃ia stulti facti suure ⁊ formea¬
rus se iungunt¬
apostolus. ꝯmĩa credit omnia
tio bone uolumtatis que sẽꝑ
prompta estad ome opus be¬
mim hic autem leuitas ani¬
me describitur que statum
firmitatis non hñt.

Expanded text:
biles ostendit; quia relicta vera sapientia stulti facti sunt, et fornicariis se junguntApostolus, Omnia credit, omnia tio bonae voluntatis, quae semper prompta est ad omne opus bonum. Hic autem Levitas animi describitur, quae statum firmitatis non habet.
Abbreviated transcription (Latin):
Operanꝰ ebrioẜ ⁊ ẽ ad supiorares¬
puti ubi ait non oblecteris in
turbis quib s. ebrietatis intiũ
leue ẽẽ putatur cum sit de tri¬
mentum bonarum rerum et
multiplicatio scellii¬

Expanded text:
Operarius ebriosus. Ad superiora respicit ubi ait, Non oblecteris in turbis, quibus scilicet ebrietatis vitium leve esse putatur, cum sit detrimentum bonarum rerum, et multiplicatio scel
Abbreviated transcription (Latin):
Ne fũis medio cris⁊c̃. pro¬
uccat nos ad opera mĩe. si
enim pigri fũimus non
cm̃ deerunt nob̾ solacia
temporalia ĩ mo aminei
nr̃e bona futura q̃n tprał¬

Expanded text:
Ne fueris mediocris. Provocat nos ad opera misericordiae. Si enim pigri fuerimus, non modo deerunt nobis solatia temporalia, imo animae nostrae bona futura: qua
Abbreviated transcription (Latin):
diligit dñm exorabit ꝓ peccatis
⁊ continebit se ab illis ⁊ in oratiõe
dies exaudietur ⁊ sicut qui thesau¬
ritat ita ⁊ qui honorificat mr̃em

Expanded text:
diligit Deum: exorabit pro peccatis: et continebit se ab illis. In oratione dierum exaudietur: et sicut qui thesaurizat: ita et qui honorificat matrem
Abbreviated transcription (Latin):
ges uida ⁊ ꝯtempserunt timorẽ
dei dederunt enim regnũ suum
alus ⁊ głiam suã alienigene ge¬
ti incend̾unt e lectam ciuitatẽ
scĩtatis ⁊ desertas fecerunt uias
ip̃ius in mau se lenie ssam ma¬
le tractauerũt illũ qui auentre¬

Expanded text:
et contempserunt timorem Dei. Dederunt enim regnum suum aliis, et gloriam suam alienae genti. Incenderunt electam sanctitatis civitatem, et desertas fecerunt vias ipsius in manu Jeremiae, nam male tractaverunt illu
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sux humiale ⁊ duos la¬
onchinos qui desuper
sunt ⁊ ntrumq ꝯume.
rum tegunt duo emiꝰ¬
ꝑia interpretantur¬
quorum aliud sub c̾ra

Expanded text:
Superhumerale et duos laonychinos qui desuper sunt, et utrumque rum tegunt, duo hemisphaeria interpretanturquorum aliud super
Abbreviated transcription (Latin):
Hco ip̃i salomoni con¬
tigit qm nõ sui siłem ha¬
bint filium roboam ex qͦ
intelligimis filui nec¬
dignum quid̃ ħeditate
pris si sit stultus.
biturꝰ hedẽ post
me q̃m ignoro utrum stultus a n
borib meis quibz desudaui ⁊ soii¬
citus fui et quicqͣm tam uanũ
mnde cesaui renuinciauit q cor
meum ultra lalorare sub sole.
Nam cum alius saloret dectri¬

Expanded text:
Hoc ipsi Salomoni contigit, qui non sui similem hait filium Roboam. Ex quo intelligimus filium necdignum quidem haereditate patris, si stultus biturus heredem post me quem ignoro utrum sapiens an boribus meis quibus desudavi et sollicitus fui et est quicquam tam vanum unde cessavi renuntiavitque cor meum ultra laborare sub sole nam cum alius laboret i
Abbreviated transcription (Latin):
deo in bapõ consecratam.
su muscipula est iiro citato
anquid desinis consecrare po
tur dampnatio manet eter¬
ua.Ideo subdit dissipat im¬
pios rex sapiens.¬

Expanded text:
Deo in baptismate consecratam s: Muscipula est viro tacito aliquid de suis consecrare; pontur, damnatio restat aeterna, recte subditur:-- Dissipat impios rex sapiens
Abbreviated transcription (Latin):
cinis de ruiulis colliguntur
nam ⁊ egyptus humul ⁊ iacẽs
q̃i ortus olerum in t̾rens et
de ethiopia uenientib aqͥs
⁊ serotinam plinuã expectat

Expanded text:
cinas de rivulis colliguntur. Nam Aegyptus humilis et jacens, quasi hortus olerum, terrenis et de Aethiopia venientibus aquis, et serotinam pluviam exspectat
Abbreviated transcription (Latin):
illos ⁊ timiores suꝑuen̾unt nisꝑati⁊ aluis alibi ꝓiectus
semiuiuus pp̃ quam moriebatur cãmi demostrabati
mortis Cisiones enĩ que illos turbauerunt hec pre¬
monebant ne inscii quare mala paciebantur ꝑirent.
Tetigit autẽ tunc ⁊ instos temptatio mortis ⁊ ꝯmotio ĩ

Expanded text:
imores supervenerunt insperati. Et alius alibi projectus semivivus: propter quam moriebatur eam demonstrabat mortis. Visiones enim que illos turbaverunt: hec premonebant: ne inscii quare mala patiebantur perirent. Tetigit autem tunc et justos tentatio mortis: et commotio i
Abbreviated transcription (Latin):
Dost quam eteã iceisana est
rum post ꝙͣ eum recto corde
diligere ⁊ in eius grã gand̾e
didicit restat ostendere qͥd
ne bonorum q̃ gustauit cer¬
taminis subeat quid afflic
cum ituras ⁊ pot̾ nos tribu¬
affaccio nec infanna nos

Expanded text:
 cellaria est rum, postquam eum recto corde diligere, et in ejus gratia gaudere didicit, restat ostendere, quod ne bonorum, quae gustavit, certamen subeat, et quid afflictcum ituras, et potest vos tribuafflictio, nec infamia vos
Abbreviated transcription (Latin):
dei p̾sencie requireret᷑ in tͥ¬
bulatõnib ex ꝑsona ĩfirmã¬
cium subimn̾at neuagari
ĩcipiam statim eandẽ trepi¬
dationem illius sponsusim¬
ploratus benigna inerepati¬
one redarguit᷑. s illud eim¬
gelii modice fidei . q. du. qͣi
tu ties intribulatõneam
deseri imferuore deigratã¬

Expanded text:
e Dei requireret in tribulationibus, ex persona infirmantium subjunxerat, Ne vagari incipiam: statim eamdem trepidationem illius sponsus imploratus benigna increpatione redarguit, secundum illud Evangelii, Modicae fidei , quasi dicat, tu times in tribulatione a me deleri, et in fervore denigrata
Abbreviated transcription (Latin):
ũcer apostolos ⁊ sic contigit
nt plures eẽnt uinee .i. in⁊
plurib lccis ⁊ dini ꝑsecuto¬
res uidei uolebant ẽcẽam ꝑ¬
turbare seminarium u̾bi sꝑ¬
gebant latuns nolentes et
unam ꝑ sequendo multas ꝯ¬
stitin fecunt Cim ergo dixis¬
set se afflictam ꝑticialidiali
odio siinagoge mox subicit
quantum ꝑ hanc asflictio¬
nem ꝑfecerit addens ex per¬
sona illoꝵ quib p̃dicandi
cura ꝯmissa est posuerunt

Expanded text:
ic contigit ut plures essent vineae, id est in pluribus locis. Et dum persecutores Judaei volebant Ecclesiam perturbare, seminarium verbi spargebant latius nolentes, et unam persequendo, multas constitui fecerunt. Cum ergo dixisset se afflictam parricidiali odio Synagogae, mox subjicit, quantum per hanc afflictionem profecerit: addens ex persona illorum, quibus praedicandi cura commissa est: Posuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
tis suis creduntur cxpessi et
affligri quasi hostes hoĩm
iudic̾antur uñ dr̃. eritis odio
omnib hominib pp̃ nom̃¬
q meuin
ꝯic sicut ponitur non pro
uitate s pro estimatione
insipiencium qmi eam pu¬
tant intiorumm ur demonũ
mansionum sicut pelles sa
hic ponitur ꝓu̾itate.¬
Danlus ecc̃e ꝑsecutor filius
funit mũs euis scd̃ carnem
⁊ educatõem Ecc̃a mse¬
Una erat m ierosolimis uin

Expanded text:
tis suis creduntur expelli et affligi, et quasi hostes omnium judicantur: unde dicitur, Eritis odio omnibus hominibus propter nomen meum ic sicut ponitur non pro veritate, sed pro aestimatione insipientium, qui eam putant vitiorum, vel daemonum mansionem; sicut pelles Salomonis hic ponitur pro vePaulus Ecclesiae persecutor filius fuit matris ejus secundum carnem et educationem: et poeUna erat in Hierosolymis
Abbreviated transcription (Latin):
inmare sic uerus sol
ext̾ius suos ꝑsecutio¬
nb exurit dando ni¬
res resistũdi illumiãt
accõnes sunt quas usu
cotidiam laboris exco¬
limuis s custodes ĩ lime¬
is posici nr̃am umeã
non custodiniꝰ quia
dim extraneis actio

Expanded text:
minare, sic verus sol exterius suos persecutionibus exurit, dando vires resistendi illuminatactiones sunt, quas usu quotidiani laboris excolimus. Sed custodes in vineis positi, nostram vineam minime custodimus: quia cum extraneis actio
Abbreviated transcription (Latin):
enim ꝓderunt in die obductionis
inmdc̃e  Lonuentiles te ĩ õem
uentum ⁊ non eas in omi uia sic
enĩ peccator ꝓbatur ĩ dupplici lĩ¬
gua estoͥ firmuis in uia dñ ⁊ in
ueritate sensus tur⁊ scĩaꝰ i pͦro

Expanded text:
enim proderunt tibi in diem obductionis et uindictae. non uentiles te in omni uento et non eas in omni uia. sic enim peccator probatur duplici lingua. esto firmus in uia dei et in ueritate sensus tui et scientia, et pro
Abbreviated transcription (Latin):
scĩe ⁊ pictatis ꝑ sp̃m accipi¬
ut sic reprobi suꝑbia sua
denter proferunt quĩ sp̃m
dei zelare non possunt nec
nustam penam euadunt qr¬

Expanded text:
iae et pietatis per Spiritum accipiunt: sic reprobi, superbia sua denter proferunt; quoniam spiritum Dei celare non possunt, nec justam poenam evadunt: q
Abbreviated transcription (Latin):
nus debiles ⁊ gena di ssoluta:
suum. amuliere micium frm ẽ
peccati ⁊ ꝑ illam om̃s morimur.
Non des aque tuie exixim uexmo¬
dicum necꝰ mulieri nequamꝰ unẽ¬
ueret ad manum tuam confim¬
det te inconspectu ismicoꝵ ac¬

Expanded text:
nus debiles, et genua dissoluta, suum. A muliere initium factum est peccati et per illam omnes morimur non des aquae tuae exitum nec modicum nec mulieri nequa veverit ad manum tuam et confundet te in conspectu inimico
Abbreviated transcription (Latin):
posui ialibi filioli mei quõ
sp̃es mnitutum sunt tot oꝑa¬
taiioꝵ Cor suum dabit aduiandos sutos ⁊ iugilia
ptilia t asiouitas eius narat pituma eõi suĩ abit
ficia minist̾ĩum suum ar¬
tes temꝑant qui fragiles ꝑ¬
infrrmos ũbis ⁊ exemplo
formant ut uasa sua m ho¬
norem faciant.
Cimi p̃sentis ute uolubi

Expanded text:
posui . Et alibi: Filioli mei quos species virtutum sunt, tot optaurorum cor suum dabit ad versandos sulcos et vigilia ptilia et adsiduitas eius variat picturam cor suum dabitficia ministerium suum ares temperant: qui fragileinfirmos verbis et exemplo formant, ut vasa in hnorem faciant. Cum praesentis vitae volubi
Abbreviated transcription (Latin):
Predicatores scõs significat¬
tando auditores suos instru¬
tutem eliciam ⁊ animam
dei reforment uñ ut sapi¬
ensarchitectus fundam̃tũ¬

Expanded text:
dicatores sanctos significatando, auditores suos instrututem eliciant, et animam Dei reforment. Unde, Ut sapihitectus fundamentu
Abbreviated transcription (Latin):
de humana ꝯũsatõne
approbat qd̾ in unita¬
te sue fideridilectõnis
deo seriure desiderat
Predicau̾unt sine illi
qui uere sunt participe
regni siue eciam illi qͦ
⁊si spes eorum sit ĩter¬
renis laude dignã fatẽ¬
aurora fit cum morta¬
litatis atq ignorancie
tenebras finiditus ami¬
tit Inudicio ergo ad¬
huc aurora s in regno
latos sibi ordinatos qui
ꝓbabilib sentencus fi¬
demnrãm euacuant ⁊
t̾torem nobis ĩcucumt
Quo ꝑfeccuis ordinem
in semrcutum conceat
eo t̾ribilior est eccĩa ae¬
reis potestatib uel q̃q
ꝯfideł aĩa.

Expanded text:
de humana conversatione approbat, quod in unitate suae fidei et dilectionis Deo servire desideratPraedicaverunt. Sive illi, qui vere sunt participes regni; sive etiam illi, qui si spes eorum sit in terrenis, laude dignam fateaurora fit, cum mortalitatis atque ignorantiae suae tenebras funditus amittit. In judicio ergo adhuc aurora est, sed in regno latos sibi ordinatos, qui probabilibus sententiis fidem nostram evacuant, et terrorem nobis incutiunt. Quo perfectius ordinem in se virtutum collocat, eo terribilior est Ecclesia aeris potestatibus, vel quaeque fidelis anima.
Abbreviated transcription (Latin):
ad futurum lectulum
festino. ⁊ fortissimos cus¬
nobis fecit quostam fer¬
culimi .i. quos de lico:
ad lccum ferret sui u̾bi
lectuium ꝓposita ita mu¬
niuit me i hec fecit per
ꝑ quos sicut in cathedra
fertur quos ad urãm sa¬

Expanded text:
ad futurum lectulum festino, et fortissimos cusnobis fecit quoddam ferculum, id est quod de loco ad locum ferret sui verbilectulum propero, ita munivit me: et hoc fecit per tolos, per quos, sicut in cathedra fertur, quos ad meam sa
Abbreviated transcription (Latin):
erraĩt auia doctrine in cetu giga¬
cium ꝯmorabr̃ Qui diligit epulas
megestate erit. qui antat uinĩ ⁊
piguia non ditabr̃. ꝓ iusto dabi¬
tur impus ⁊ ꝓrecto miquus. meli
est ħ̾itare indeserta terra quam
cum muliere rixosa u iracundaꝰ ẽe

Expanded text:
it a via doctrinae, in coetu gigantum commorabitur. Qui diligit epulas, in egestate erit: qui amat vinum, et pinguia, non ditabitur. Pro justo datur impius: et pro rectis iniquus. Melius est habitare in terra deserta, quam cum muliere rixosa et iracunda. The
Abbreviated transcription (Latin):
ẽmind̾ rectũ ẽ opuset̾ melus est sedere i angnlo des¬
matis quamcum muliere litigio¬
sa ⁊ in domo cominuni aniia ini¬
pu desiderat malum non misere¬
br̃ ꝓximo suo mulctato pestilente
sapiencior erit paruulus ⁊ si sectet᷑
sapĩam sumet scienciam excogitat
uistus de domo mpii ut detrahat
impios amalo. Qu obturat aurẽ
suam ad clamorem p̃airpis ⁊ ipe cla¬
mabit on exaudietur cnab

Expanded text:
elius est sedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa, et in domo communi. Anima impii desiderat malum, non miserebitur proximo suo. Mulctato pestilente, sapientior erit parvulus: et si sectetur sapientem, sumet scientiam. Excogitat justus de domo impii, ut detrahat impios a malo. Qui obturat aurem suam ad clamorem pauperis, et ipse clamabit, et non exaudietur.
Abbreviated transcription (Latin):
t. ⁊̃ c̾. unde seq̃. qui honorat
pa .s. ⁊ ma. cin deus honorem
ꝯstituit ñ deb afilus in hono¬
rari qd̾ dens in indicio suo ex¬

Expanded text:
tc.; unde sequitur: Qui honorat patrem suum. Cui Deum honorem constituit, non debet a filiis inhonorari: quia Deus judicio suo ex
Abbreviated transcription (Latin):
ant quo facta sunt cuiꝰ uidi¬
cium qui audierit ⁊ p̃cepta
euis fecerit saluuis eret cuiꝰ
mandatum est ut eciam pr̃i
temporali ⁊ mũi reuerencia
exhibeatur deus enĩ honorai

Expanded text:
ant, quo facta sunt, cujus judicium, qui audierit, et praecepta ejus fecerit, salvus erit: cujus mandatum est, ut etiam patri temporali, et matri reverentia exhibeatur; unde: Honora
Abbreviated transcription (Latin):
Qu mumientute ñ discit sa¬
pĩam in senectute fructum
enis nõ ħt. unde egestatem
oꝑata est manus remissa ma¬
misaut ẽ forcium duncias pa
lege dĩ dabit fructũ intpr̃
eanuim caput decet hr̃e sesũ¬
sigificat yꝰ oꝑis scuptor¬
librum ee musticum et¬
storice enimꝰ moralitatẽ¬
erel decet ⁊allegorice fidei sa¬
cram̾tum
bus sapĩam et non desina cͣ anitim
in progenies ilox uses in euum
labͦoraui sz omuibz exquirentibus
u̾itatem. In trib placitum est
sp̃ui meo que sunt ꝓbata coram
deo ⁊ bominnub concordia frm̃ et

Expanded text:
in juventute non discit sapientiam, in senectute fructum ejus non habet. Unde, Egestatem operata est manus remissa, manus autem fortium divitias palege Domini, dabit fructum in tempCanum caput decet, eificat hujus operis scriptorbrum esse mysticustorice enim moralitateet, et allegorice fidei sacramentumbus sapientiam et non desinam in progenies illorum usque in aevum laboravi sed omnibus exquirentibus veritatem in tribus placitum est spiritui meo quae sunt probata coram Deo et hominibus concordia fratrum et
Abbreviated transcription (Latin):
tur sta in testamentoͣ tuo ⁊ in ilio concquere ⁊ ii oͣpe re
mandatoꝵ tuorimiꝰ uetasce. Ne manseris in orerib man¬
datoruni pectõrum. Confide aũt indeo ⁊ mane in lcc o tuo
facue est enĩ icculis dei subito honeffare pauꝑem B¬
neducto dei in mercedẽ iusti festinat. ⁊ in honore ueloci ꝓ¬

Expanded text:
n illo colloquere, et in opera mandatorum tuorum veterasce. Ne manseris in operibus peccatorum. Confide autem in Deo, et mane in loco tuo. Facile est enim in oculis Dei subito honestari paupertatem. Benedictio Dei in mercedem justi festinat, et in honore veloci
Abbreviated transcription (Latin):
lectum est fenum ad ꝯburẽ¬
dimi de locis excelsis seq̃stra¬
ti sunt agni ad dexteram he¬
di ad sinistram agni ad uesti¬
mentsĩ regis. quia ip̃e dicit in¬
hitabo in eis. hedi pro p̃cio scõ¬
rum quib necuerant ignib¬

Expanded text:
ctis. fenum ad comburendum de locis excelsis. Sequestrati sunt agni ad dexteram, haedi ad sinistram, agni ad. vestimentum regis, quia ipse dixit: Inhabitabo in eis , haedi pro pretio sanctorum, quos noverunt, ignib
Abbreviated transcription (Latin):
Dñt phi. aquas dulces
que mari infliuint ul
ardence sole consumi.
eas ꝑ cccultas t̾re uenaᷤᷤ
ad capita foncum re
accipere qd̃ in t̾ram m̃
simmptum est redit scd̾m
illud t̾ra es ⁊ in t̾ram ibiꝰ
nec t̾ra impletur multi
dicit. torrentes ñ fiu¬
mna eo qd̾ cito transe¬
ant
homo nascitur. eadem
natura est nascentis
que fuit morientis sie
de aiub piscib serpen¬
tib sĩc de herbis arbo¬
ribus ⁊ alus naturis ni¬
chil nonum ĩuenitur
qͥd̾ antea nõ fuit nich
p̃teritum qd̾ post non fi¬
at un̾ recuneuie deus uii¬

Expanded text:
phi, aquas dulces, quae mari influunt, vel ardente sole consumi, eas per occultas terrae venas ad capita fontium reaccipere, quod in terram, unde sumptum est redit, secundum illud: Terra es, et in terram ibis . Nec terra impletur multitonymus dicit torrentes non flumina, eo quod cito transeanthomo nascitur, eadem natura est nascentis, quae fuit morientis. Sic de avibus, piscibus, serpentibus; sic de herbis, arboribus et aliis naturis nihil novum invenitur quod antea non fuerit: nihil praeteritum quod post non fiat. Unde, Requievit Deus di
Abbreviated transcription (Latin):
deliciatur apĩcia sua seruus
erit Nionissine autem ꝯstͥca¬
br̃ Sero enmi malorũ penrt
qui in ten̾a etate noluit

Expanded text:
deliciatur a pueritia sua, servus erit: novissime autem contristabitur. Sero enim malorum poenitet, qui in tenera aetate noluit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ad sap̃iam ꝑuenias ip̃a sa¬
piencia mostrat. quia sine
ad culm̃ sap̃ie. U ñ iacobus
snecudine sapĩe
timor domini sap̃ie ⁊ discip¬
lme custodia est cui comie¬
nit fides recta ⁊ morum tẽ¬
perancia qr sine fide impos¬
sibile est placere deo. ⁊ bonor
uita semꝑ tranquilla est
qui enĩ uere timiet deun n̾

Expanded text:
ad sapientiam pervenias, ipsa sapientia monstrat, quia sine ad culmen sapientiae, unde Jacobus:suetudine sapieTimor Domini sapientiae et disciplinae custodia est , cui convenit fides recta, et morum temperantia, quia sine fide impossibile est placere Deo, et bonorum vita semper tranquilla est;. Qui enim vere timet Deum, non
Abbreviated transcription (Latin):
Bomis sensus ⁊c̾. uñ n pron̾¬
bus labia sapiencium custo¬
duit eos ⁊ alibi astutus oĩa
agit cum consiliꝯ qui añt fa¬
tinis est aꝑit stulticiam sa¬
pientis ergo est homĩs ũba¬

Expanded text:
Bonus sensus. Unde in Proverbiis, Labia sapientium custodiunt eos . Et alibi: Astutus omnia agit cum consilio: qui autem fatuus est aperuit stultitiam . Sapientis ergo hominis
Abbreviated transcription (Latin):
deuniꝰ coͣntiti ad cor sumissotꝰ
alonge potens lingua audaci et
sensatus ut labi se ab illo Qui
e dificat domum suam iipendus
alienis quasi qui colugit lapides
m hieme. Stuppa collecta syna¬
goga pesrancium ⁊ consũmatio
iliorum flãma ignis uis peuuei¬

Expanded text:
Deum convertet ad cor suum notus a longe potens lingua audaci et sensatus scit labi se ab ipso qui aedificat domum inpendiis alienis quasi qui colligat lapides suos in hieme stuppa collecta synagoga peccantium et consummatio illorum flamma ignis via pe
Abbreviated transcription (Latin):
tius Inmittis animꝰ illiꝰ ⁊ conserua¬
bit ũba tua ⁊ non parcet de malicia
et de uincul aue tibi rattende
diligenter auditui tuo qiĩ cum
subu̾sione tua ambulas audiens
ueroilla quasi insompnis uide et
iugilabis. omi uita tua dilige deũ
⁊ mucca illum in salute tua om̃e¬
animal diligit simle sibi sic et

Expanded text:
s animus illius conservabit verba tua, et non parcet de malitia et de vinculis. Cave tibi, et attende diligenter auditui tuo, quoniam cum subversione tua ambulas. Audiens vero illa quasi in somnis, vide et vigilabis. Omni vita tua dilige Deum, et invoca illum in salute tua. Omneanimal diligit simile sibi, sic et
Abbreviated transcription (Latin):
latim ad excelsa ieua¬
mur ⁊ ip̃a uestis iacucti¬
na acapite us ad taloᷤᷤ
ueniens indicat a erẽ
de celis nsq ad t̾ram fu
tur elementis.
ipłi dei nindicra usq ad
consuminatõnem smꝑ¬
uenit cꝵ nec nitam nec
mores correiamt. sigiis
enm argumĩtis simula¬
bant peniam ⁊ ideo nõ
m̾uerunt indulgenciã
uñ pħo. cum plagis af¬
flictus ppłm dei se diniꝰ¬
sinum promittẽt pau¬
iulum respirans ad do¬
mesticam crudelitatẽ¬

Expanded text:
latim ad excelsa sustollimur, et ipsa uestis hyacinthina a capite usque ad talos ueniens indicat aerem de caelis usque ad terram futur elementis.populi Dei: vindicta usque ad consummationem supervenit, quia nec vitam nec mores correxerunt, fictis enim argumentis simulabant poenitentiam, et ideo non meruerunt indulgentiam. Unde Pharao cum plagis afflictus, populum Dei se dimissurum promitteret, paululum respirans ad domesticam crudelitate
Abbreviated transcription (Latin):
qr exterra gignitur pꝰ¬
puram mari qr exer
cocleis tingitur iacinc¬
tum aeri pp̃ coloris si¬
militudinem coccum

Expanded text:
 ex terra gignitur; purpuram mari quae ex conchis tingitur; hyacinthum aeri, propter coloris similitudinem; coccum
Abbreviated transcription (Latin):
te seriiunt ab et̾nꝯ int̾itu
lib̾antur euni eo deus paccũ
statint ne ultra ꝑderet acnᷤᷤ
diluuii omnẽ carnem signi¬
ficat autem rectoresqui mi
tismum penitentie or̃om¬
bus ⁊ sacrifitus deum placcã¬
tes humano gnĩ.

Expanded text:
no interitu liberantur. Cum eo Deus pactum statuit, ne ultra perderet aquis diluvii omnem carnem . Significat autem rectores, qui itismum poenitentiae, orationibus et sacrificiis Deum placantes humano g
Abbreviated transcription (Latin):
nune sanguinem declisti iuistis.¬
qui cum minuerent᷑ intraditio¬
ne nifanduiui cccisorum dedisti
illis hũndantem aquam inspate
ostendens ꝑ situm que tunc fuit
quemadmo dũ tuosnnstreot¬

Expanded text:
num sanguinem dedisti injustis.Qui cum minuerentur in traductione infantium occisorum, dedisti illis abundantem aquam insperate, ostendens per sitim, quae tunc fuit, quemadmodum tuos e
Abbreviated transcription (Latin):
cegitationib autem insensatis ĩ¬
tes colebant mutos ses pentes ⁊ be¬
stias siupuacuas inmisisti illis mł¬
titudinem nuitorum ammalium
in uindictamꝰ ut s cuent qrꝑ qus
percuut quis ꝑ hec ⁊ torquetut No

Expanded text:
cogitationibus autem insensatis ites colebant mutos serpentes et bestias supervacuas inmisisti illis multitudinem mutorum animalium in vindictam ut scirent quia per quae peccat quis per haec et torquetur
Abbreviated transcription (Latin):
mĩa disciplina acceꝑuntꝰ scierũt
quemadmod̃ cum ira udieati im¬
pii tormenta paterenturꝰ hos qͥdẽ
tanciuam pr̃ monens ꝓ bastiꝰ illoᷤ¬
aisaetanq uam rex duius int̾ro
gans condempnasti Absentes enĩ
⁊ p̾sentes similit̾ torquebantur.
dupͣle eniuos accereueitdin
secum agi ꝯmemorati sunt dñin

Expanded text:
ia disciplinam acceperunt, scierunt quemadmodum cum ira judicati impii tormenta paterentur. Hos quidem tanquam pater monens probasti: illotanquam rex durus intergans condemnasti. Absentes enim et praesentes similiter torquebantur. Duplex enim illos acceperat Cum
Abbreviated transcription (Latin):
lio ⁊ mulieri fr̃i ⁊ amico non des potestatẽ super tei̾ita
tua⁊ nou dederis alii possessionem tuam ne forte peni¬

Expanded text:
lio et mulieri, fratri et amico non des potestatem super te in vita tua; et non dederis alii possessionem tuam, ne forte poeni
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ ꝯprimantur ne illici
se subditos ẽẽ alł. Recte aũ
serui siit qui uitus seruiũt
qui uero insticie obediunt:
Uere liberi fiunt. Uñ siuosti¬
lnis liberanit uere lib̃i eri¬
tis Nulla enim melior ma¬
ior ue potestas quam sermi¬
redeo cui bñ seruit amor deᷤ¬
cribr̃ ergo quał eẽ debeat

Expanded text:
omprimantur ne illicitse subditos esse. Recte autem servi sunt, qui vitiis serviunt; qui vero justitiae obediunt vere liberi sunt. Unde: Si vos Filius liberaverit, vere liberi eritis , nulla enim melior majorve potestas, quam servire Deo, cui bene servit amor. Describitur ergo, qualis debeat
Abbreviated transcription (Latin):
Ad litteram patreseccet
ut filios suos regant ⁊ cum
disciplina nutuant donec
ueniant ad ecatẽ ꝑfectam
los suos bñ mitritos herede
sui laboris relinquant te

Expanded text:
Ad litteram, patres docet ut filios suos regant, et cum disciplina nutriant, donec veniant ad aetatem perfectam,los suos bene nutritos, haeredes sui laboris relinquant. Te
Abbreviated transcription (Latin):
incipiebat incorruptum legis lu¬
men scło dari QDum cegitarent
uistorum occidere infantes ⁊ uno
exposito filio ⁊ liberato introcluc¬
cionem illorum multitucline̾
filioꝵ abstulisti ⁊ parit̾ iuos ꝑcliclisti i aqua ua¬
lida Illa euimi cognita est apatrib nrĩs ante ut
uere scientes quib iuramentis credicłunt ani

Expanded text:
incipiebat corruptum legis lumen saeculo dari. Cum cogitarent justorum occidere infantes; et una exposito filio et liberato, in traductionem illorum multitudinem filiorum abstulisti, et pariter illos perdidisti in aqua valida. Illa enim nox ante cognita est a patribus nostris, ut vere scientes quibus juramentis crediderunt ani
Abbreviated transcription (Latin):
dñt honnues ext̾iores tenebraᷤᷤ
nbi ert fletus⁊ sttidor dencium
quas egyptie tenebre figurant
sicut emm corpora ibi millo bo¬
no oꝑi. itilia ita ⁊ hic amme
simul ⁊icorpora et̾no carcere :¬
dampnantur uͥ nec locus nec
tempus est.¬

Expanded text:
nt homines ad exteriores tenebras, ubi erit fletus et stridor dentium, quas Aegyptiae tenebrae figurant. Sicut enim corpora ibi nullo bono operi utilia: ita et hic animae simul et corpora aeterno carcere damnantur; ubi nec ratio, nec tempus est
Abbreviated transcription (Latin):
Significat qd̾ dd̾ indistribu
głiam finees non minorauit
s auxit. uñ in paraliꝑ fineeᷤ
aũt filnus eleazari erat dux
coꝵ corã dño. Uñ hebrei tra
in tab̾naculo ministrorum
uices ordinau̾it

Expanded text:
Significat, quod David in distributgloriam Phinees non minoravit, sed auxit. Unde in Paralipomenis: Phinees filius Eleazari erat dux eorum coram Domino. Unde Hebraei trad, et tabernaculo ministrorum vices ordinaverit
Abbreviated transcription (Latin):
Post iosue successunt uidices
qui ppłm dei ab hostib deffẽ¬
debant ⁊ post xp̃i passionem
apostoli rectores eccẽ dei
runt ut memoria eorum ꝑ¬
petua benedictione firmaret᷑
m̃cede donatur ut memoria
nomĩs eorum ad posteros cũ
głia transferatur Sap̃iam¬

Expanded text:
Post Josue, successerunt judices qui populum Dei ab hostibus defendebant; et post Christi passionem, apostoli rectores Ecclesiae runt, ut memoria eorum perpetua benedictione firmaretur. mercede donatur, ut memoria nominis eorum ad posteros cum gloria transferatur
Abbreviated transcription (Latin):
ħeditatẽ isrł Quã głiam adeptꝰ
est extoliendo manus suas ⁊ iactã¬
do cͣc ciuitates rumpheas Ciuis
aũ illum sic restitit Nam hostes
ip̃e dñs ꝑcussit aut nõ ui iraeun¬
dia eius impeditus est sol. ⁊ una di¬
es facta est quasi duo. Inuccauit¬
quasi altissimũ potentẽ in oppug¬
nando inunicos undiq ⁊ audiuit

Expanded text:
tatem Israhel quam gloriam adeptus est in tollendo manus suas et iactando contra civitatem rompheas quis ante illum sic restitit nam hostes ipse Dominus perduxit aut non in iracundia eius inpeditus est sol et una dies facta est quasi duo invocavit Altissimum potentem in obpugnando inimicos undique et audivit
Abbreviated transcription (Latin):
cundiam uidit dominꝰ deus ⁊ nou placuit illi ⁊ consũ¬
pti sunt immpetu iracimdie fecit illis mõstra ⁊ consũpsit
ilos ĩ flamma igni. Et addidit aaron głiam ⁊ dedit
illi ẜeditatem ⁊ primicias frugum fre diuisit illi pa¬
nem ipsius in primis parauit in sacietatẽ Nam sacrifi¬
tia dñ edent que dedit ip̃i ⁊ semini euis. cet̾m in t̾ra
gens ñ heditabit ⁊ pars non ẽ¬
finees filnis elearari sicut
scriptum est in hbro mmm̃i¬
accepit adomino testamẽ¬
tum pacis qr zelo dei isrłitã¬
⁊ madiantidem mulierem
fornicantes int̾fecit in quo
carnus sue luxuriam ⁊ subdi¬
dignitatẽ et̾m sac̃docut ad¬

Expanded text:
uit illi, et consumpti sunt in impetu iracundiae: fecit illis monstra, et consumpsit eos in flamma ignis, et addidit Aaron gloriam. Et dedit illi haereditatem, primitias fructuum terrae divisit illi, panem ipsis in primis paravit in satietatem. Nam sacrificia Domini edent quae dedit ipsi et semini ejus. Caeterum in terra gentes non hinees filius Eleazari, sicut scriptum est in libro Numaccepit a Domino testamentum pacis, quia zelo Dei Israt Madianitidam mulierem fornicantes interfecit. In quo carnis suae luxuriam et subdidignitate
Abbreviated transcription (Latin):
illum sanctus magnus ⁊ sanctus
deus in saus grandinis uirtutis ua¬
lde fortis Impetum fecit cͣc gentẽ
hostilem ⁊indescensu ꝑdidit con
trarios ut cegnoscant gentes po¬
tenciã eius qr cͣc. dñm pugnare
non est facile et secutus est at̾go
potentes ⁊ ĩ dieb moysi mĩam fec¬

Expanded text:
illum magnus & sanctus Deus in saxis grandinis virtutis valde fortis. Impetum fecit contra gentem hostilem, & in descensu perdidit cotrarios ut cognoscant gentes potentiam eius quia contra Dominum pugnare non est facile et secutus est a tergo potentes et in diebus Mosi miser
Abbreviated transcription (Latin):
tueruntꝰ intellige enmi qui est neq
oꝑib attendentes agnouerunt qͥs
ẽẽt artifer s aut ignem aut sp̃m:
aut citatum aerem aut gyrum stel¬
larum aut miniam aquã aut solẽ
aut lunam rectores orb̾ terrax de¬
os putauerunt. Quorum si sp̃e delec¬
tati deos putauenit sciant quanto
his dñator eoꝵ speclosior est sp̃ei aũt
enĩ generator hec omĩa constituit aũ
si iuitutẽ ⁊ opera eorum mirati sunt¬
intelligant ab ipsis qñi qui hec fecit
forcior est illis amaguitudine enĩ sp̃e
⁊ creature cognoscibiłr poterit creator¬
horum uider. Set tñ adhuc inhis
minor est querela. Et hii enim fortaᷤ¬
sis errant deum querentes ⁊ nolen¬
tes muenire et enim cũ in oꝑib illi
conu̾sentur ⁊ inquirunt ⁊ ꝑsuasũ
hñt qmĩ bona sunt que uidentur
Iterum autem nec his debet ignoᷤ¬
ci. si enim tm̃ potuerunt scire ut
possent estimare scłm qũo ħ dm̃n

Expanded text:
llegere eum qui est neque operibus adtendentes agnoverunt quis esset artifex sed aut ignem aut spiritum aut citatum aerem aut gyrum stellarum aut nimiam aquam aut solem et lunam rectores orbis terrarum deos putaverunt quorum si specie delectati deos putaverunt sciant quanto dominator eorum speciosior est speciei enim generator haec omnia constituit aut si virtutem et opera eorum mirati suintellegant ab ipsis quoniam qui haec constituit fortior est illis a magnitudine enim speciei et creaturae cognoscibiliter poterit horum creator videri sed tamen adhuc in his minor est querella et hii enim fortassis errant Deum quaerentes et volentes invenire etenim cum in operibus illius conversentur inquirunt et persuasum habent quoniam bona sunt quae videntur iterum autem nec his debet ignosci si enim tantum potuerunt scire ut possent aestimare saeculum quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
bitur soͣlite ee touei iifacien¬
do pere tuo.⁊ noli cunctari in
tempore angustie. ¶elior est
qui opatur ⁊ habundat ni omi¬
bus quam qui głiatur⁊ pane
eget. fili m mansue ludine ser¬
ua animã tuamꝰ i de uir hono¬
rei scd̃m ieutum suumꝰ peci¬
cante inꝰ amma suam quis iuste¬
ficabit ⁊ quis honorificabit ex¬
honorante animam suam:
pauꝑ głiatur ꝑ disciplinã ⁊ ti¬

Expanded text:
bitur. Noli te extollere in faciendo opera tua, et noli cunctari in tempore angustiae. Melior est qui operatur et abundat in omnibus quam qui gloriatur et eget pane. Fili, in mansuetudine serva animam tuam et da illi honorem secundum meritum suum peccantem in animam suam quis iustificabit et quis honorificabit exhonorantem animam suam pauper gloriatur per disciplinam et ti