comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
&t sablata delicata pertinent: & qua euelut uire scentis super¬
ficide legis historiis nullum fructum habeant figurarum
Numquid uol& rinoceronserui retibi aut morabitur ad praȩse
siue ut alii dixerunt Num quid uol& mono cerosseruireabsep&u
exdiuersa editione trans ferentium aduertimus : quodipsumsit
rinoceros quod & monoceros & latine intellegatur unicornis
siue supernares cornuhabens: Suntergo huiuscemodi ferȩ
in solitudineorientis & ab hominibus nonnum quam uidentur
siuecapiuntur  Hoclgitur monoceros populi gentilis imaginẽ
prae figurat. culus &iam superbia significatur in cornu sicut
quibusdam peccatoribus & superbis adodicitur perproph&am
Dix iniquis noliteinique agere & delinquentibus nolite ex altare
cornu : Nolite extollere inaltum cornu uestrum Quia u&ernosa
dtqueantiqua in his quos ds̃ increpat ess& superbia secundum

Expanded text:
et sabbata delicata pertinent, et quae velut virescentis superet sabbata delicata pertinent, et quae velut virescentis superficie legis historiis, nullum fructum habeant figurarum. Numquid volet rhinoceros servire tibi, aut morabitur ad praesepe tuum? Sive, ut alii dixerunt: Numquid volet monoceros servire tibi? Ex diversa editione transferentium advertimus, quod ipsum sit rhinoceros quod et monoceros, et Latine intelligatur unicornis, sive super nares cornu habens. Sunt ergo hujuscemodi ferae in solitudine Orientis, et ab hominibus nonnumquam videntur, sive capiuntur. Hic igitur monoceros, populi gentilis imaginem praefigurat; cujus etiam superbia significatur in cornu: sicut quibusdam peccatoribus, et superbis a Deo dicitur per prophetam: Dixi iniquis, Nolite inique agere; et delinquentibus, nolite exaltare cornu. Nolite extollere in altum cornu vestrum: quia veternosa atque antiqua in his, quos Deus increpat, superbia est. Secundam
Abbreviated transcription (Latin):
toris :Ecdesia est haecciuitas quȩ constat exmultitudine in nu¬
merabilium populorum dequadñs ait Non potest ciuitas
abscondi in montem posita: Hanclgiturquisque iudacus
despiciens respuendo contempnit clamorem &iam culus lib&
euangelizantis uerbum dĩ & exigentis oboedientiam fidei non
audit Id est oboedire d& rect&: Obhoc lgitur quia incrassatũ ẽ
coreorum &oculos suos clauserunt ut non uideant oculis. &
auribus non dudiant & corde intellegant: Circum spicit montes
pascuȩ suae &uirentia quaeque perquirit: :Mlontes superbos
quosque doctores scribas uidelic& & phariseos legis suae quasi
suscipiens eis que honorem deferens adulationis ambitu circumit
ab eis proculdubio inquibus est doctrina hominum non receden
in quibus &iam montibus ubi sepascua carnalis legis habere glori¬
atun uirentia quaeque perquirit. quaead dilicias utique carnis

Expanded text:
audit. Ecclesia est haec civitatis, quae constat ex multitudine innuaudit. Ecclesia est haec civitatis, quae constat ex multitudine innumerabilium populorum, de qua Dominus ait: Non potest civitas abscondi in monte posita. Hanc igitur quisque Judaeus despiciens, respuendo contemnit, clamorem etiam cujuslibet evangelizantis verbum Dei, et exigentis obedientiam fidei, non audit, id est, obedire detrectat. Ob hoc igitur, incrassatum est cor eorum, et oculos suos clauserunt, ut non videant oculis, et auribus non audiant, et corde intelligant. Circumspicit montes pascuae suae, et virentia quaeque perquirit. Montes, superbos quosque doctores, scribas videlicet, et pharisaeos legis suae, quasi suspiciens, eisque honorem deferens, adulationis ambitu circumit: ab eis procul dubio, in quibus est doctrina hominum, non recedens, in quibus etiam montibus ubi se pascua carnalis legis habere gloriantur, virentia quaeque perquirit, quae ad delicias utique carnis,
Abbreviated transcription (Latin):
Cuidedi insolitudine domum : iusto iudicio in solitudine destitutos
uidelic& protectione defensionis meae habitare feci. sicut
&iam post modumore proph&i colocutus sum dicensfiat
habitatio eorum deserta & in tabernaculis eorum non sit qui
inhabit& : Solitudoitaque factus est populus ille & heremus
quia ablatalege: proph&ia sacerdotio sacrificio quoque debe¬
neficus diuinis gratiae &iam protectione priuati acdestituti sunt
Et tabernacula interra salsuginis. ⁊ Vt si neulla spe promissior¬
nis dĩ sterilis uiuer& & infructuosus: Terram salsuginis dicitur
accepisse ubi pr&er a maritudinem quadm̃ prouocar& adira¬
cundiam nihilhaber& : Sicnam quealibi dedõ dicit proph&a
Nosuit flumina indesertum & exitus aquarum insitim: Terrã
fructiferam in salsugine amalitia in habitantium in ea. Con¬
tempnit multitudinem ciuitatis clamorem non audit exa

Expanded text:
Cui dedit in solitudine domum. Justos destitutos in solitudine, Cui dedit in solitudine domum. Justos destitutos in solitudine, videlicet protectione defensionis meae habitare feci, sicut etiam postmodum ore prophetico locutus sum dicens: Fiat habitatio eorum deserta; et in tabernaculis eorum non sit qui inhabitet. Solitudo itaque factus est populus ille, et eremus, quia ablata lege, prophetia, sacerdotio, sacrificio quoque ac beneficiis divinis, gratiae etiam protectione privati ac destituti sunt. Et tabernacula ejus in terra salsuginis. Ut sine ulla spe promissionis Dei sterilis viveret, et infructuosus terram salsuginis dicitur accepisse: ubi praeter amaritudinem qua Deum provocaret ad iracundiam, nihil haberet. Sic namque alibi de Deo dicit propheta: Posuisti flumina in desertum, et exitus aquarum in sitim. Terram fructiferam in salsuginem a malitia inhabitantium in ea. Contemnit multitudinem civitatis, clamorem exactoris non
Abbreviated transcription (Latin):
torum dĩ disrumperentur: &italegis iugum prolcer&ur: Quod
autem iugum & uincula eorum dicta sunt cumdi fuerint potius quã
iuda eis. potius legem ac precepta dederit mandacorum: Hoc ma¬
xime requirendum quodita dictum est : quia ludaei legem
carnaliter intellegentes quam exoperibus sein plere arbitra¬
bantur. quasi suam effecerant: sicut dicit a postolus. Israhel
uero sectans legem iustitiae in legem iustitiae non peruenit
quare: quia non exfide sed exo peribus. Etldeo de eisdem
sequitur dicens. Ignorantes enim dĩiustitiam : & suam quae¬
rentes statuere iustitiae enim dĩ non sunt subiecti
Quod dutem ait suam uolentes statuere iustitiam non quia lex
ab ipsissit constituta hocait sed in lege quae exdõ est suamlustiiã
consttuerant quando candem legem suis uiribus seimplereposse
credebant : & idcirco secundum hunc sensum iudaeorũ uincula
disrũpenda adõ dicuntur: & proiciendum iugum ipsoruntuto

Expanded text:
torum Dei disrumperentur, et ita legis jugum projiceretur. Quod torum Dei disrumperentur, et ita legis jugum projiceretur. Quod autem jugum, et vincula eorum dicta sunt, cum Dei fuerint potius quam Judaeorum, quibus legem ac praecepta dederat mandatorum: hoc maxime requirendum, quod ita dictum, quia Judaei legem carnaliter intelligentes, quam ex operibus se implere arbitrabantur, quasi suam effecerant, sicut dicit Apostolus: Israel vero sectans legem justitiae, in legem justitiae non pervenit. Quare? Quia non ex fide, sed ex operibus. Et ideo de eisdem sequitur, dicens: Ignorantes enim Dei justitiam, et suam quaerentes statuere, justitiae Dei non sunt subjecti. Quod autem ait, suam volentes statuere justitiam, non quia lex ab ipsis sit constituta, hoc ait, sed in lege quae ex Deo est suam constituerant, quando eamdem legem suis viribus se implere posse credebant, et idcirco secundum hunc sensum Judaeorum vincula disrumpenda a Deo dicuntur, et projiciendum jugum ipsorum.
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quem ad modum ingenesi in factura hominis pluraliterdixit
ds̃ faciamus hominem adimaginem & similitudinem nostram
ita & hic locutus est. disrumpamus uincula eorum & prolamus
a nobis iugum ipsorum quem locum actus a postolorum ita sehabere
manifeste declarant: ubia postoli ad dm̃ eleuauerunt uocem suam
atque dixerunt dñe tuqui fecisti caelum & terram mare &omnia
quaeieis sunt : quispũ scõ peros patris nostridauid pueritui dixisti¬
Quare fremuerunt gentes & populi med itati sunt in ania. ad sti¬
terunt reges terrae & principes conuenerunt in unum aduersus
dnm & aduersus xpm elus. Obhoc igitur scelus quod in xp̃o filiodĩ¬
commissum est dit pater qui inspũ suo defilio hoc futurum praedi¬
xerat dicens. Disrum pamus uincula eorum & prolciamus a nobi
iugum ipsorum. Precessit ergo grande peccatum ac nefandum
quo saluatorem crucifixerunt ut merito ab eis uincula precep¬

Expanded text:
Nam quemadmodum in Genesi in factura hominis pluraliter dixit Nam quemadmodum in Genesi in factura hominis pluraliter dixit Deus: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram: ita et hic locutus est: Disrumpamus vincula eorum, et projiciamus a nobis jugum ipsorum. Quem locum Actus apostolorum ita se habere manifeste declarant: ubi apostoli ad Deum elevaverunt vocem suam atque dixerunt: Domine, tu qui fecisti coelum et terram, mare, et omnia quae in eis sunt, qui Spiritu sancto per os patris nostri DaQuare fremuerunt gentes, et populi meditati sunt inania? adstiterunt reges terrae, et principes convenerunt in unum adversus Dominum et adversus commissum est, ait Pater, qui in spiritu suo hoc futurum praedixerat, dicens: Disrumpamus vincula eorum, et projiciamus a nobis jugum ipsorum. Processit grande peccatum ac nefandum, quo Salvatorem crucifixerunt, ut merito ab eis vincula praecep
Abbreviated transcription (Latin):
&ibice superius figuram ecclesiae esse monstrauimus. Nunc uero
magri nomine arbitramur populum iudaeorum posse intellegi.
quem ds̃ ob incredulitatem elus dimiserit. sicut dit. Et dimisi eos
secundum desideria cordis eorum: Quod in multis aliis locis scriptu¬
rarum ds̃ hoc futurum esse testatur. Cuiusque uincula praecepta
esse legalia non absurdesentimus. Nam eundem contum acem
populum & rebellem proph&a ita obiurgat & increpatdicens
Vacca lasciuiens is rahel confregistilugum rupisti uincula: Hunc
igitur quasionagrum inmundum uidelic& animal & effrene reli¬
quit dñs ut ablato ab eo iugo imperii sui quia sẽ ꝑrestitit oboedere
auinculis praeceptorum diaboli soluer&ur. & secundum a postoli
seruus peccati. liber ess& iustitiae. Sic enim ipsed ñs de eisdem
iudaeis ditinpsalmo : Disrum pamus uinculaeorum & prolciamus
a nobis iugum ipsorum: Vbi ipsa trinitas dĩ hocdixisse uid&cur

Expanded text:
et ibice superius figuram Ecclesiae esse monstravimus. Nunc vero et ibice superius figuram Ecclesiae esse monstravimus. Nunc vero onagri nomine, arbitramur populum Judaeorum posse intelligi, quem Deus ob incredulitatem ejus dimiserit, sicut ait: Et dimisit eos secundum desideria cordis eorum. Quod in multis aliis locis Scripturarum Deus hoc futurum esse testatur. Cujusque vincula praecepta esse legalia non absurde sentimus. Nam eumdem contumacem populum et rebellem, propheta ita objurgat, et increpat, dicens: Vacca lasciviens Israel, confregisti jugum, rupisti vincula. Hunc igitur quasi onagrum, immundum videlicet animal ac effrene reliquit Dominus, ut ab eo jugo imperii sui, quia semper restitit obedire, a vinculis praeceptorum diaboli solveretur, et secundum Apostolum servus peccati, liber esset justitiae; sic enim ipse Dominus de Judaeis ait in psalmo: Disrumpamus vincula eorum, et projiciamus a nobis jugum ipsorum: ubi ipsa Trinitas Dei hoc dixisse videtur.
Abbreviated transcription (Latin):
form&ur i uobis sed potius sub eunt gradus ascensionum in am¬
bulant de uirtutibus inuirtute Huius modiergo filii non possum
audire ut galatae uocem increpantis a postoli: uelimes seapuduos
& mutare uocem meam. hicergo sermodĩ subfigura caprãrum
&ibicum describit a postolos sicut lamdixi & a posto licos uiros
atque omnes doctores ecclesiae: perquorum doctrinam ecdesia
spiritales sibi filios generat. Et una quaeque anima de uerbo di
concipiens parit filios bonorum operum. qua&amen ceruaesit
ci : ut in montibus habit& & in p&ris nutriat: uelox¬
quoquesit & alacris ad currendam uiam dñi Serpentes quoque
d&erra sua educat &uiuat multo tempore : audiens prof&am
adicientur tibi anniuitae tuae: Talibus ceruis sunt montes excelsi
quos dñi uox perficit & quorum pedes in consum matione perduc&
Quis dimisit onagrum liberum & uinculaeius quissoluit:  Incerua

Expanded text:
formetur in vobis: sed potius subeunt gradus ascensionum, inamformetur in vobis: sed potius subeunt gradus ascensionum, inambulant de virtutibus in virtutem. Hujusmodi ergo filii non possunt audire, ut Galatae, vocem increpantis Apostoli: vellem esse apud vos, et mutare vocem meam. Hic ergo sermo Dei sub figura caprearum, et ibicum, describit apostolos, sicut jam dixi, et apostolicos viros, atque omnes doctores Ecclesiae, per quorum doctrinam Ecclesia spirituales sibi filios generat. Et unaquaeque anima de verbo Dei concipiens, parit filios bonorum operum, quae tamen cervae sit similis, et ibici, ut in montibus habitet, et in petris nutriat, veloxque sit, et alacris ad currendam viam Domini. Serpentes quoque de terra sua educat, et vivat multo tempore, audiens prophetam: Adjicientur tibi anni vitae tuae. Talibus cervis sunt montes excelsi, quos Domini vox perficit, et quorum pedes in consummatione perducet. Quis dimisit onagrum liberum, et vincula ejus quis solvit? In cerva
Abbreviated transcription (Latin):
suis siue &iam d carnalibus operibus separantur : in quibus nunc
xit: Pergunt ad pastum. Idest perscientiar
dioris intellegentiae cotidiae excitatis conuersatione proficiunt
dicentes ut animalia scã ueri pastores: Ons regit me &nihilmihi
deerit: & cetera quae secuntur inpsalmoeodem: sic inquam per¬
gunt scĩ filii euangelizantium pacem: sicut lam dixi idest crescunt
atque proficiunt: Adistum pastum dñi adhanc alimoniam ani
marum ad tales delicias spiritales. egrediuntur utique ab in¬
fantia morum cotidiae proficientes atque proficiscentes uirtutũ
merito. inuirum perfectum & non reuertuntur ad eas. Non re¬
uertuntur ut iterum necessesit eos doceri quae sint elementa
exordii sermonum dĩ  non reuertuntur adea quaer& rosunt
sed adea quaeinante sunt se extendunt. non reuertuntur ut quidã
quibus ait apostolus filiolimei quos iterum parturio : donec xp̃s

Expanded text:
suis, sive etiam a carnalibus operibus separantur: in quibus nunc suis, sive etiam a carnalibus operibus separantur: in quibus nunc xit. Pergunt ad pastum: id est, per scientiam profundioris intelligentiae quotidie excitati conversatione proficiunt, dicentes, animalia sancta veri pastoris: Dominus regit me, et nihil mihi deerit: et caetera, quae sequuntur in psalmo eodem; sic, inquam, pergunt sancti filii evangelizantium pacem, sicut jam dixi, id est, crescunt atque proficiunt. Ad istum pastum Domini, et ad hanc alimoniam sanctarum animarum, et ad tales delicias spirituales, egrediuntur utique ab infantia morum quotidie proficientes, proficiscentes virtutum merito in virum perfectum. Et non revertuntur ad eas. Non revertuntur, ut iterum necesse sit eos doceri, quae sint elementa exordii sermonum Dei. Non revertuntur ad ea quae retro sunt, sed ad ea quae in ante sunt se extendunt. Non revertuntur, ut quidam, quibus ait Apostolus: Filioli mei, quos iterum parturio donec Christus
Abbreviated transcription (Latin):
dicatores ueritatis uerbum fidei coeperint: editione eloquii prae¬
dicare: ilico ab aduersariis incuruantur : idest utcustodis car¬
cerum humiliantur atque uerberibus sed quia nec in uinculis
uerbum dĩ est alligatum: illic nihil hominus eum populis pariunt
quo & ipsi inxp̃onascuntur: Sicutait ut diximus in regeneratos
sc̃s a postolus. in xp̃oihũ pereuangelium ego uos genui. De inceps
addm̃ inorationibus rugitus de precationum emittunt: uel pro
persecutoribus suis dm̃rogantes. uel perseuerantia fidelium
adiutorium diuine gratiae suppliciter inplorantes. Aliter
rugitus emit tunt᷑ qui adicit scientiam adicit dolorem: gemun
sc̃ĩ cogitantes quanta sunt pericula hulus uitae: uel quam longe sunt
auirtutibus quas requirunt. separantes filii earum pergunt
ad pastum egrediuntur & non reuertuntur ad eas: parturitione
a postolica filii quosscĩ inxp̃o genuerint siuea pristinis erroribus

Expanded text:
dicatores veritatis verbum fidei coeperint editione eloquii praedicatores veritatis verbum fidei coeperint editione eloquii praedicare, illico ab adversariis incurvantur, id est, custodiis carcerum humiliantur atque verberibus; sed quia nec in vinculis verbum Dei est alligatum: illic nihilominus id populis pariunt, quo et ipsi in Christo nascuntur: Sicut ait, ut diximus, in regeneratos, sanctus Apostolus: In Christo Jesu per Evangelium ego vos genui: Deinceps ad Deum in orationibus rugitus deprecationum emittunt, vel pro persecutoribus suis Deum rogantes, vel perseverantiam fidelium, adjutorium divinae gratiae suppliciter implorantes. Aliter, rugitus emittunt, quia qui adjicit scientiam, adjicit dolorem: gemunt sancti cogitantes quanta sunt pericula hujus vitae, vel quam longe sunt a virtutibus quas requirunt. Separantur filii earum, et pergunt ad pastum: egrediuntur, et non revertuntur ad eas. Parturitione apostolica, filii quos sancti in Christo genuerint, sive a pristinis erroribus
Abbreviated transcription (Latin):
dico inimicoscrucis xp̃i: Siue ex affectu caritatis hulus mod
rugitus emittunt: sicut ait idem apostolus: Tristitia mihi est
magna. & continuus dolor cordimeo. Item queait: Exmulta
tribulatione & angustia cordis scripsi uobis permultas lacrimas
Qualibus dolens excaritatis uisceribus dicit. filioli mei quositerũ
parturio donec form &ur xpr in uobis: Item queait in actibus
a postolorum : ubiomnem fraternitatem collectam alloquitur¬
dicens Vigilate memoria r&inentes : qm̃ pertriennium nocte
&die non cessaui cum lacrimis monere unumquem que uestrum
&iterum ait: Ipsi scitis qualiter uobiscum peromne tempus fuero
seruiens dño cum omni humilitate & lacrimis: haecigitur idcirco
dicta sunt ut sciamus qm̃ ad gemitus &rugitus pertineant tribu¬
latio angustia lacrimȩ : & dolor continuus cordisscõrum: Aliter
Incuruantur ad f&um & pariunt & rugitus emittunt : ubi prae¬

Expanded text:
dico inimicos crucis Christi. Sive ex affectu charitatis hujusmodi dico inimicos crucis Christi. Sive ex affectu charitatis hujusmodi rugitus emittunt, sicut ait idem Apostolus: Tristitia mihi est magna et continuus dolor cordi meo. Item ait: Ex multa tribulatione et angustia cordis scripsi vobis per multas lacrymas. Qualibus dolens ex charitatis visceribus dicit: Filioli mei, quos iterum parturio, donec formetur Christus in vobis. Item ait in Actibus apostolorum, ubi omnem fraternitatem collectam alloquitur: Vigilate, memoriae retinentes, quoniam per triennium nocte et die non cessavi cum lacrymis monere unumquemque vestrum. Et iterum ait: Ipsi scitis qualiter vobiscum per omne tempus fuerim, serviens Domino cum omni humilitate et lacrymis. Haec igitur idcirco dicta sunt, ut sciamus quoniam ad gemitus et rugitus pertineant tribulatio, angustia, lacrymae et dolor continuus cordis sanctorum. Aliter incurvantur ad fetum, et pariunt, et rugitus emittunt: ubi prae
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscere potuisti: quorum que tempora sunt ineuangelio pre¬
finitionis meae consilio constituta: Vbi ergodictum est & scisti
tempus parcus earum: dliidixerunt & dolores earum soluisti
inferuntur. A quibus doloribus istitunc absoluuntur: quando
inuitati ad requiem absoluuntur a corpore. Siue tuncabsoluunt᷑
ad oloribus persecutionum: quando in spepositi promalis prȩ¬
sentibus ad promissionem d &ernae remunerationis aspiciunt
Incuruantur adf&um &pariunt &rugitus emittunt : doctri¬
nam lacteam propinando incredulis & infirmis sicut ait apłs
descendunt ut uirparuulis fiat paruulus. & his quisinelege
sunt tamquam & ipsisint inlege. Et dum eos conantur inxpo
formare & parere rugitus emittunt. dum ab inimicis xpi
supramodum ac supra uirtutem suam grauantur. Itaut te¬
deat eos uiuere: Dequalibus dicit apostolus. Et nunc flens

Expanded text:
Dominus, cognoscere potuisti? quorumque tempora sunt in Evangelio praeDominus, cognoscere potuisti? quorumque tempora sunt in Evangelio praefinitionis meae consilio constituta. Ubi ergo dictum est, et scisti tempus partus eorum: alii dixerunt, et dolores eorum solvistinferuntur, a quibus doloribus isti tunc absolvuntur, quando invitati ad requiem absolvuntur a corpore. Sive tunc absolvuntur a doloribus persecutionum, quando in spe positi, pro malis praesentibus ad promissionem aeternae remunerationis aspiciunt. Incurvantur ad fetum, et pariunt: et rugitus emittunt. Doctrinam lacteam propinando incredulis et infirmis, sicut ait Aposdescendunt, ut vir fiat parvulus: et his qui sine lege sunt, tamquam et ipse sit sine lege. Et dum eos conantur in Christo formare et parere, rugitus emittunt, dum ab inimicis Christi supra modum ac supra virtutem suam gravantur, ita ut taedeat eos etiam vivere. De qualibus etiam dicit Apostolus: Et nunc flens
Abbreviated transcription (Latin):
& futurum constitui: & animas praedictorum uelut ceruas
citudine obseruasti. dans eisos & sapientiam ned eutero mentis
suae minus fortasse solidum uel in tegrum uerbum predicati¬
onis uelut fo&am in hanc effunderent lucem: Dinume rasti
menses conceptus earum: & scisti tempus partus earum : Uiuum
uerbumdĩ & ualidum penetrans usquead diuisionem animae
ac sp̃s: conpagum quoque ac medullarum: In hoc spiritali con¬
ceptu pro fectus quosdam incrementorum uelut permenses tem¬
porum in cordium sinibus operatur: ut ipsis a postolis primum
apparuit quilnitio praedicationis suae quasi parui & modici
uisi sunt: sed paulatim corroborante eosspũ. uerbum in eis
de monstratum est usque ad mensuram plenȩ gratiae perue¬
nisse: Quod uelut partu edentem totum atque perfectum
plenum diuinis promissionibus scribentes: diuersis ecclesiis
ediderunt: Huiuscemodi igitur conceptus & partus tempora
qui hocmodo spiritali utero cordis fiunt. Vnde &tu lobait dñs

Expanded text:
 futurum constitui, et animas praedictorum, velut cervascitudine observasti, dans eis os, et sapientiam de utero mentis suae, minus fortasse solidum, vel integrum verbum praedicationis, velut fetum in hanc effunderent lucem. Dinumerasti menses conceptus eorum, et scisti tempus partus earum? Vivum verbum Dei, et validum, penetrans usque in divisionem animae ac spiritus, compagum quoque ac medullarum, in hoc spirituali conceptu profectus quosdam incrementorum, velut per menses temporum in cordium sinibus operatur, ut ipsis apostolis primum apparuit, qui in initio praedicationis, quasi parvi, et modici visi sunt, sed paulatim corroborante eos spiritu, verbum in eis demonstratum est, usque ad mensuram plenae gratiae pervenisse. Quod velut partu edentes, totum atque perfectum ac plenum divinis promissionibus scribentes, diversis Ecclesiis ediderunt. Hujusmodi igitur conceptus, et partus tempora, qui hoc modo spirituali utero cordis fiunt, unde et tu, Job, ait
Abbreviated transcription (Latin):
Num quid potes hos ipsos daemones quorum tribulationibus ex¬
pugnaris contereris expugnare dispergere: nec sic contradm̃
contende redeberes sitibi ess& fortitudo ut dõ est: & uox imperu
tui in hoc mundo terribilis insonar&: circumdares &iam tibidecore
a &ernitatis : honoris quoque & sublimitatis esses gloria exaltatus.
& omnibus sc̃itatis uirtutibus tam quam speciosis uestibus temuni¬
res omnes nihil hominus superbos iusto iudiciotuo : uelut in digna¬
tionis iracundiae dissipare: & eos in locum suum idest in carcerẽ
inferorum d& rudens contereris. quin&iam a scorum lumine
seperatos in puluerem simulabsconderef siue ut aliidixerunt
reruderes eossubterra: simul& facies eorum idest animam cum
intellectibus suis tam quam oculorum luminibus in foueam inferni
demergeres: Idestquam in possibileest ut haechomo habeas.
tam stultum est ut quasi exequali contradm̃ loquaris aquo humi¬
litersperare miseri cordiam debes ut exelus dextera idest uir¬

Expanded text:
Numquid potes hos ipsos daemones, quorum tribulationibus expugnaris, et contereris, expugnare et dispergere? Nec si contra Deum contendere deberes, si tibi esset fortitudo ut Deo est, et vox imperii tui hoc mundo terribilis insonaret: circumdares etiam tibi decorem aeternitatis, honoris quoque et sublimitatis esses gloria exaltatus, et omnibus sanctitatis virtutibus tamquam speciosis vestibus te munires, omnes nihilominus superbos justo judicio tuo, velut indignationis iracundia dissipares, et eos in locum suum, id est, in carcerem inferorum detrudens, contereres, quin etiam a sanctorum lumine separatos, in pulverem simul absconderes, sive, ut alii dixerunt, retruderes eos sub terra: simul et facies eorum, id est, animam cum intellectibus suis tamquam oculorum luminibus in foveam inferni demergeres, id est, quam impossibile est, ut haec homo habeas, tam stultum est, ut quasi ex aequali contra Deum loquaris, a quo humiliter sperare misericordiam debes, ut ex ejus dextera, id est vir
Abbreviated transcription (Latin):
malia pene in medio hominum commorentur. Proinde nec sit
apud quosdam hic sermodñi uilis & forte ab eis superfluus esti¬
m&ur. altius quod dixit intuendum est: Vt dicamus in miste¬
riis sub nomine horum animalium praefiguratos a postolos.
a postolicos &iam uiros. & omnes praedicatores ueritatis : quii
fortitudine fidei & pacientia uelut in p&ris persp̃m inbuentem
eos uerbum euangelii perfecte in se formatum parturiant: uel
cum doloribus persecutionum parturiant: In p&ra parturibat
& ille quidixit: nam h xp̃o pereuangelium ego uos genui Hoc

Expanded text:
malia pene in medio hominum commorentur. Proinde, ne sit malia pene in medio hominum commorentur. Proinde, ne sit apud quosdam hic sermo Domini vilis, et forte ab eis superfluus existimetur, altius quod dixit intuendum est, ut dicamus in mysteriis sub nomine horum animalium, praefiguratos apostolos et apostolicos viros, et omnes praedicatores veritatis: qui in fortitudine fidei et patientia, velut in petris per spiritum imbuentem eos, verbum Evangelii perfecte in se formatum parturiant, vel cum doloribus persecutionum parturiant. In petra parturiebat et ille qui dixit: Nam in Christo per Evangelium ego vos genui. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
horum puto incanticis canticorum dam mula uocari. quae ali¬
incantico canticorum crebro simul ponuntur &munda appel¬
labantur: qm̃ cornutaessent &ruminarent: ungulam que diui¬
rent: Istius ibicis sunt &alia animalia quasi elusdem generi
ut est coruorum sicut in legedicitur. Et omnes coruini generis
dues non manducabitis: Haecergo anim alia uel maximae
insaxis nutriunt & in cauernis p&rarum. Ibicum tempus quando
pariunt nosti ait dñs adiob: uel quando ceruae parcuriunt
obseruasti quanta alia sunt inscripturis magis obscura atque
ab hominum notitia longe remota. dequibus &iam aliqua in hoc
libro ipsedñs uid&ur dixis sequam haec sunt. quaeddi obnunc
loquitur. Quidenim laboris est nosse tempus ceruarum
&ibicum parturientium. dutunde tam latebro sum est humane
notitiae ut possit tempus horum animalium parientium siue¬
parturientium penitus ignorare : praesertim cum haec ipsa ani¬

Expanded text:
horum puto in Canticis canticorum damulam vocari, quae alihorum puto in Canticis canticorum damulam vocari, quae aliCantico canticorum crebro simul ponuntur, et munda apellantur, quoniam cornuta essent, et ruminarent, ungulamque dividerent. Istius ibicis sunt et alia animalia quasi ejusdem generis, ut est, corvorum, sicut in Lege dicitur: Et omnes corvini generis aves non manducabitis. Haec ergo animalia, vel maxime in saxis nutriuntur, et in cavernis petrarum. Ibicum tempus quando pariunt nosti, ait Dominus ad Job: vel quando cervae parturiunt observasti? Quanta alia sunt in Scripturis magis obscura atque ab hominum notitia longe remota, de quibus aliqua in hoc libro ipse Dominus videtur dixisse, quam sunt quae ad Job nunc loquitur: quod enim laboris est nosse tempus cervarum, et ibicum parturientium? aut unde tam latebrosum est humanae notitiae, ut possit tempus horum animalium parientium penitus ignorare, praesertim cum haec ipsa ani
Abbreviated transcription (Latin):
uocatis dñs xp̃s uelut aescagaudio exultationis reficitur. huius
populi idest discipuli &omnes credentes clamant addm̃ in oratione
panem super substantialem cotidiae postulantes: & hoc ipsum
uagantes faciunt: quia peregrini &hospites sunt super terram
ubi sedem sibi firmam & stabilem non constituerunt: sed dicunt
cum a postolo instabilessumus. Hilgitur habent quidem crbos
crbus est: non alimoniae rei propriae permanentis .: Etidcirco
in hoc mundo uagari dicuntur : donecadim mobilitatem quandam
saeculi futuri perueniant. Nam &ad hunc intellectum spirita¬
lem pertin& quod corui isti rore pascidicuntur. sicut philolris
se referunt indiguisse : ¶Num quid nosti tempus partus ibi¬
cum. in p&ris aut̃ parturientes ceruas obseruasti. : Ibices ipsis
neces seest simile sibi aliquid haec animalia habeant: &unum

Expanded text:
vocatis, Dominus Christus velut esca gaudio exsultationis reficitur. Hujus vocatis, Dominus Christus velut esca gaudio exsultationis reficitur. Hujus populi, id est, discipuli, et omnes credentes clamant ad Deum in oratione, panem substantialem quotidie postulantes, et hoc ipsum vagantes faciunt, quia peregrini et hospites sunt super terram, ubi sedem sibi firmam et stabilem non constituerunt, sed dicunt cum Apostolo, Instabiles sumus. Hi igitur habent quidem cibos  sed spei et fidei cibus est, non alimonia rei proprie permanentis. Et idcirco in hoc mundo vagari dicuntur: donec ad immobilitatem quamdam saeculi futuri perveniant. Nam et ad hunc intellectum spiritualem pertinet, quod corvi isti rore pasci dicuntur, sicut philologi se referunt indagasse. CAPUT XXXIX. Numquid nosti tempus partus ibicum in petris, vel parturientes cervas observasti? Ibices ipsi si, eo quod necesse est, ut simile sibi aliquid haec animalia habeant, et unum
Abbreviated transcription (Latin):
nari : quis auder& dedño itacredere nisi ipse serpentis insimilitu¬
dinem uerbis propriis expressiss& dicens. sicut mosses ex altauit
serpentem indeserto: Ita exaltari oport& filium hominis: & disci¬
pulos tales ad monuit essedicens: Estote astuti ut serpentes: Et ser¬
pens idest diabolus maledictus adõ est : eo quod euam seduxit astutia
& xp̃s maledictus dicitur. quia maledictus omnis qui pendit in ligno
Maledictum quippe hominis in sesuscipiendo idest ea quae ex sententia
enerat mortem. ut maledictum suspendit in lign
ut firm&ur sensus supra prolatus. sequentia uideamus . Nunclgitur
ixpõcoruo figuraliter dictum pater preparat descam. cum ei ex gen¬
tibus conuocat credituros: sicut de eodem patre proph& aait dicens
Quissuscitauit ab oriente lustum uocauit eum ut sequer&ur:
Dabit in conspectuelus gentes & reges obtinebit. Hisigitur ad fidem

Expanded text:
nari, quis auderet de Domino ita credere, nisi ipse in se serpentis similitunari, quis auderet de Domino ita credere, nisi ipse in se serpentis similitudinem verbis propriis expressisset, dicens: Sicut Moyses exaltavit serpentem in deserto, ita exaltari oportet filium hominis: et discipulos tales admonuit esse dicens: Estote astuti ut serpentes. Et serpens, id est, diabolus maledictus a Deo est, eo quod Evam seduxit astutia: et Christus maledictus dicitur: quia maledictus omnis qui pendet in ligno. Maledictum quippe hominis in se suscipiendo, id est, eam quae ex sententia Dei venerat mortem, ut maledictum suspendit in lignout firmetur sensus supra prolatus: sequentia videamus. Nunc igitur Christo corvo figuraliter dicto, pater praeparat escam, cum ei ex gentibus convocat credituros, sicut de eodem patre propheta ait dicens: Qui suscitavit ab Oriente justum, vocavit eum, ut sequeretur. Dabit in conspectu ejus gentes, et reges obtinebit. His igitur ad fidem
Abbreviated transcription (Latin):
scaẽ scripturae huius modi est ut pristinaculparum nomina. in scĩs
frequenter recenseat. sicut beatus esaias proph&a ait dedõ:
Benedicent me bestiae agri: Et a postolus mattheus dicitur publi¬
canus: Videamus hunclocum si& in bonam partem exponere pos¬
secundum scripturarum consu&udinem montem dicimus dnm̃nr̃m
& diabolum similiter appellamus. p&ram quoque aclapidem
arborem &iam &gladium dicimus : Ita & coruum fortassis dicere
dexp̃o. Itaait incantico canticorum. Crines elus ut abi&is : nigri
sicut coruus. sed quando di abolo corui nomen aptamus: dicimus
eum nigrum criminibus atque c&rum. & qui intenebris nequitiarũ
commor&ur: Quando uero n omine saluatorem significaridici¬
mus mysteriorum archanis eum inscripturis suis obscurissimũs
esse sentimus : &cum sciam diabolum inscripturis serpentẽ nomi¬

Expanded text:
sanctae Scripturae hujusmodi est, ut pristina culparum nomina in sanctis sanctae Scripturae hujusmodi est, ut pristina culparum nomina in sanctis frequenter recenseat, sicut beatus Isaias propheta ait de Deo: Benedicent me bestiae agri; et apostolus Matthaeus dicitur publicanus. Videamus hunc locum, si et in bonam partem exponere possecundum Scripturarum consuetudinem, montem dicimus Dominum nostrum, et diabolum similiter appellamus: petram quoque ac lapidem, arborem etiam, et gladium dicimus: ita et corvum fortassis dicere econia laudis de Christo, ita ait in Cantico canticorum: Crines ejus ut abietis, nigri sicut corvus: sed quando diabolo corvi nomen aptamus, dicimus eum nigrum criminibus atque tetrum, et qui in tenebris nequitiarum commoretur. Quando vero eo nomine Salvatorem significari dicimus, mysteriorum arcanis eum in Scripturis suis obscurissimum esse sentimus. Et cum sciamus diabolum in Scripturis serpentem nomi
Abbreviated transcription (Latin):
& deuorent eum pulli aquilarum: Possumus &ita sentire ut coruũ
idest diabolum &om nes socios elus quondam patres habuerimus
cum erroribus eorum simularemus & uitus & inde &iam & pul¬
lorum nomine dicebamur. Sed relinquentes eos quod & sponsa
doc&ur ut faciat. Quae sponsa nossumus: Cuidicitur. Audifilio
&uide & indinaduremtuam & obliuiscere populum tuum & do¬
mum. patristui: & in uocantes nunc dnm potest fieri: ut priscino
adhuc nomine appellemur : sicut proph&aait ubi dedõ loquitur.
Quidat lumentis aescam ipsorum & pullis coruorum inuocantib
eum. Et reor quod id eo pristinonomine censeamur. ut nouerimus
quid fuimus: & quid nunc perxp̃i gratiam simus. Et inde hocipsum
magnum bonum intellegentes: magis dõ gratias referamus dicen¬
tescum apostolo: Gratias dõpatri quieruit nos de potestate tene¬
brarum & transtulit in regnd filii claritatis suae: Mos autem

Expanded text:
et devorent eum pulli aquilarum. Possumus et ita sentire, ut corvum, et devorent eum pulli aquilarum. Possumus et ita sentire, ut corvum, id est, diabolum, et omnes socios ejus quondam patres habuerimus, cum erroribus eorum assimilaremur et vitiis, et inde etiam et pullorum nomine dicebamur. Sed relinquentes eos, quod et sponsa docetur, ut faciat: quae sponsa nos sumus, cui dicitur: Audi, filia, et vide, et inclina aurem tuam, et obliviscere populum tuum, et domum patris tui, et invocantes nunc Dominum, potest fieri ut pristino adhuc nomine appellemur: sicut propheta ait, ubi de Deo loquitur: Qui dat jumentis escam ipsorum, et pullis corvorum invocantibus eum. Et reor quod ideo pristino nomine censeamur, ut noverimus quid fuimus, et quid nunc per Christi gratiam simus. Et inde hoc ipsum magnum bonum intelligentes, magis Deo gratias referamus, dicentes cum Apostolo: Gratias Deo Patri, qui eruit nos de potestate tenebrarum, et transtulit in regnum Filii claritatis suae. Mos autem
Abbreviated transcription (Latin):
& dra conibus descas da reds̃ dicitur : quando illos quos ex p&ur
in potestatem accipiunt: quandocubant in antris siue insilius¬
ut alii dixerunt & inspecubus insidiantur :: Antra siue spelunce
sunt corda hominum impiorum. In his latibulis sedent siuecubant
in insidus ut interficiant innocentem: Quis parat coruo aescã
quando pullieius addm̃ clamant: uagantes eo quod non habeant
elus intelleximus diabolum & turbam perditorum eius. Ita &
hiccoruum eundem cum pulliselus intellegamus. Quod ergodicit᷑
uagantes : indicatur hoc uerbo quasi quandam famis rabiem pati¬
untur circa hominum genus ut perditionem portionis elus uelut
cr̃bum sumant. &ideo satagere uidentur omni instantia: donec
ad affectum uotorum suorum perueniant: sicut audiuimus spm̃
scm persalomonem dicentem: Oculum in ridentem patrem & cor¬
tumeliosum senec tuti matris effodiant eum corui de conuallibus

Expanded text:
et draconibus escas dare Deus dicitur: quando illos quos expetunt, et draconibus escas dare Deus dicitur: quando illos quos expetunt, in potestatem accipiunt. Quando cubant in antris suis in silvis, alii dixerunt et in specubus insidiantur? Antra sive speluncae sunt corda hominum impiorum: in his latibulis sedent, sive cubant in insidiis, ut interficiant innocentem. Quis praeparat corvo escam suam, quando pulli ejus clamant ad Deum: vagantes, eo quod non habeant ejus intelleximus diabolum, et turbam perditorum ejus, ita et hic corvum eumdem cum pullis ejus intelligamus. Quod ergo dicitur vagantes, indicatur hoc verbo, quod quasi quamdam famis rabiem patiantur circa hominum genus, ut perditionem portionis ejus, velut cibum sumant, et ideo satagere videntur omni instantia, donec ad effectum votorum suorum perveniant, sicut audivimus Spiritum sanctum, per Salomonem dicentem: Oculum irridentem patrem, et contumeliosum senectuti matris, effodiant eum corvi de convallibus,
Abbreviated transcription (Latin):
multiplicatur. Ergo luxta litterae superficiem hocait. Ego qui omnia
iusta dispensatione procuro circate tantum õ lob uideor in iustus.
luxta spiritalem intellectum leena siue &iam leo diabolus est intellegen¬
dus. qui& inmultis locis scripturarum propter saeuitiam & fortitu¬
dinem ita nominatur. De hoc igitur dñsdit ut nemini nocere possit
nisi adõ acciperit potestatemꝰ Iusto ergoludicio elus tradunt᷑
quia ille omnino uires non hab& dominandi nisi ipse permi se¬
rit: Num quid capies leaenȩ praedam. idost sicut ego cam
capere permittam: poto autem hoc loco Ideo catulos
dictos. qui aleaenã nominauerat : quos ueneno malitiaesuȩ
si uenequitiae uelut lactenutrierat ad homines perimendos
Dequorum mortibus nequissimorum spirituum animae refi¬
ciuntur: dehis ipsalmoait: Catulileonum rugientes
ut rapiant & quaerant adõ aescam sibi: Hisigitur leonibus

Expanded text:
multiplicatur. Ergo juxta litterae superficiem, hoc ait: Ego qui omnia multiplicatur. Ergo juxta litterae superficiem, hoc ait: Ego qui omnia justa dispensatione procuro, circa te tantum, o Job, videor injustus. Juxta spiritualem intellectum, leaena sive etiam leo, diabolus est intelligendus, qui et in multis locis Scripturarum propter saevitiam et fortitudinem ita nominatur. De hoc igitur Dominus ait, quod nemini nocere possit, nisi a Deo acceperit potestatem. Justo ergo judicio ejus traduntur, quia ille omnino vires non habet dominandi, nisi ipse permiserit. Numquid capies leaenae praedam, id est, sicut ego eam capere permittam. Puto autem hoc loco ideo catulos dictos, quia leaenam nominaverat, quos veneno malitiae suae, sive nequitiae, velut lacte nutrierat ad homines perimendos. De quorum mortibus, nequissimorum spirituum animae reficiuntur, et de his in psalmo ait; Catuli leonum rugientes, ut rapiant et quaerant a Deo escam sibi. His igitur leonibus,
Abbreviated transcription (Latin):
conpingantur. Caelorum quoque appellatione scripturae
scãe reccedicuntur. eoquod de sursum sint hominibus at cribute siue
quia caelestia insecontineant sacramenta. Horum igitur caelorum
idest scripturarum rationem quae mrsteriorum obscuritatibus opaca¬
tesunt & profunde quis poterit animo perscrutari eloquio uel pro¬
ferre  dutquis earum uatcia cessare praecipi& ntiqui interpre¬
tes ltadixerunt. Quis caeli organa interram declin
notitiam ut imitatione laudis eius socii angelorum effici mereantur.
Numquid capies Pȩnae prȩdam & animam catulorum eius implebis¬
animantibus ⁊̃ Ex his quae peromnem textum sermonis huius enumerit
sex sunt quad rupedia. & quat tuor uolatilia. Et in hoc decalogi perfec¬
to numero uideri potest quodomnem creaturam intellegi uoluerit
ds̃ quae per eum ut pute perauctorem regitur Necimus aut̃ nume¬
rus perfectus est . quia per ipsum iterando omnis numerus in infinitũ

Expanded text:
compinguntur. Coelorum quoque appellatione Scripturae compinguntur. Coelorum quoque appellatione Scripturae sanctae recte dicuntur: eo quod desursum sint hominibus attributae, sive quia coelestia in se contineant sacramenta. Horum igitur coelorum, id est Scripturarum rationem, quae de mysteriorum obscuritatibus opacatae sunt, et profundae, quis poterit animo perscrutari, vel eloquio proferre, aut quis eorum vaticinia cessare praecipiet. Antiqui interpretes ita dixerunt: Quis coeli organa in terram declinanotitiam, ut, imitatione laudis ejus, socii angelorum effici mereantur. Numquid capies leaenae praedam, et animam catulorum ejus implebis? Ex his quae per omnem textum sermonis hujus enumerat, sex sunt quadrupedia, et quatuor volatilia. Et in hoc decalogi perfecto numero videri potest quod omnem creaturam intelligi voluerit Deus, quae per eum utpote per auctorem regitur. Decimus autem numerus perfectus est; quia per ipsum iterando, omnis numerus in infinitum
Abbreviated transcription (Latin):
proipsa habitatione caelicaelum dicti sunt perproph&am hoc
modo: Caelum caelidño Huius igitur caeli concontum dit
dñs quis dormire faci& : Idest quis erit illequieos a perp&ui
concinnentes : ut cessent & quasi obdormientes possit inhibere
Quis narrabit caelorum rationem. &scĩ caelorum nomine
crelso dicuntur : dequibus secundum misticos intellectus
proph&a uaticinatus est dicens: Caeli enarrant gloriam dĩ
Horum igitur donationes quas habent secundum digratiam
differentes quis poterit uel ipsam fidei ipsorum narrare
uis utique aridus & solutus fundamento in ecclesia a postolico
admisc&ur ut perfidem & conligationes siue conpagines caritatis
conglutinatio in xp̃o foedere unionis & pacis indugmentum dĩ
uelut interra solidam crescendo proficiat. Vndeglebe agridomi¬
nici effectae frugiferȩ in unum corpus eclesiae caritatis copula

Expanded text:
pro ipsa habitatione coeli coelum dicti sunt per prophetam hoc pro ipsa habitatione coeli coelum dicti sunt per prophetam hoc modo, Coelum coeli Domino. Hujus igitur coeli concentum, ait Dominus, quis dormire faciet, id est, quis erit ille qui eos a perpetuis concinentes, ut cessent, et quasi obdormientes possit inhibere? Quis narrabit coelorum rationem? Et sancti coelorum nomine crebro dicuntur, de quibus secundum mysticos intellectus propheta vaticinatur, dicens: Coeli enarrant gloriam Dei. Horum igitur donationes, quas habent secundum Dei gratiam differentes; quis poterit vel ipsam fidei ipsorum narrare itatem signat: pulvis utique aridus, et solutus fundamento in Ecclesia apostolico admiscetur, ut per fidem et colligationes, sive compagines charitatis, conglutinatio in Christo foedere unionis et pacis, in augmentum Dei velut in terram solidam crescendo proficiat. Unde glebae agri Dominici, effectae frugiferae, in unum corpus Ecclesiae charitatis copula
Abbreviated transcription (Latin):
poterit aut sermone narrare autmente concipere. Quod autẽa
concentum caeli quis dormire faci&: multis scripturarum locis
lauda redm̃ elementa dicuntur. pro eo quod in illorum dispo¬
sitione acpuldhritudine ds̃ uel ab hominibus uel ab angelis
praedic&ur. Id est qui homines in elus laudibus uitam exercentes
dormire : Id est requiescere faci&: Pro hoc itaque honore
qui a beclesiae congregatione perso luitur. quis alius quã ipse
requiem dabit ac refrigerium insempiternum: Dormitioenĩ
aliquando scripturis requies intellegitur. utesaias proph&a
iuftitiae requieuit: nuncautem homicidae: Et scs quidam
superquem signatum fuerat lumen uultus dñi: ait in psalmo
Inpace inidipsum dormiam & requiescam: Itemque in alio
loco e si dormiatis inquit intermedios deros Id est inter
sortes duorum testamentorum requiescatis. Et concentum
cdeli quis dormire faci& : scõs angelos intellegamus qui

Expanded text:
poterit aut sermone narrare, aut mente concipere. Quod autem ait: poterit aut sermone narrare, aut mente concipere. Quod autem ait: Concentum coeli quis dormire faciet? multis Scripturarum locis laudare Deum elementa dicuntur, pro eo quod in illorum dispositione ac pulchritudine Deus, vel ab hominibus, vel ab angelis praedicetur. Id est, quis homines in ejus laudibus vitam, exercentes dormire, id est, quiescere faciet? Pro hoc itaque honore, qui ab Ecclesiae congregatione persolvitur: quis alius quam ipse requiem dabit ac refrigerium in sempiternum? Dormitio enim aliquando in Scripturis requies intelligitur, ut Isaias prophetjustitiae requievit, nunc autem homicidae. Et sanctus quidam, super quem signatum fuerat lumen vultus Domini, ait in psalmo, In pace in idipsum dormiam, et requiescam. Item in alio loco, Si dormiatis, inquit, inter medios cleros, id est, inter sortes duorum Testamentorum requiescatis. Et concentum coeli quis dormire faciet? Sanctos angelos intelligamus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
cula seruorum & ordinem uestes &miniferos & holocausta
rum uari&a tem esse contextam perdi uersas in toto mundo
ecclesias perquas alibi coniugati. alibi continentes. alibi uir¬
gines: hipere lemosrnas. illi peralienationem omnium facul¬
tatum Illi percrucem & mortificationem terrenarum cupi¬
ditatum. illi perscientiam scripturarum multi plicibus sc̃ sp̃s
gratis uelut ex diuersis coloribus xpĩ corpus exornant: sibique
a&ernae gloriae & mortalitatis uesamenta conficiunt. Con¬
texunt &iam perfecto intellectu fidem trinitatis: uelut
spartum triplex quod non cito rumpitur : Huius modiuestim̃ta
istae spiritales mulieres operantur. idest siuescae animae : siue
eccleside perdiuersa regionum spatia constitutae. Quis narra¬
bit caelorum rationum : & concentum caeli quis dormire faci&:
Certum est quia nullus caelorum rationem uel stellarum cursum

Expanded text:
cula, et servorum ordinem, vestes et ministros, et holocaustacula, et servorum ordinem, vestes et ministros, et holocaustarum varietatem contextam esse per diversas in toto mundo Ecclesias, per quas alibi conjugati, alibi continentes, alibi virgines: hi per eleemosynas, illi per alienationem omnium facultatum: illi per crucem, et mortificationem terrenarum cupiditatum, illi per scientiam Scripturarum multiplicibus sancti Spiritus gratiis, velut diversis coloribus Christi corpus exornant, sibique aeternae gloriae et immortalitatis vestimenta conficiunt. Contexunt etiam perfecto intellectu fidem Trinitatis, velut spartum triplex quod non cito rumpitur. Hujusmodi vestimenta istae spirituales mulieres operantur, id est, sive sanctae animae, sive Ecclesiae per diversa regionum spatia constitutae. Quis enarrabit coelorum rationem, et concentum coeli quis dormire faciet? Certum est, quia nullus coelorum rationem, vel stellarum cursum
Abbreviated transcription (Latin):
ri&atum scientiam: siscientiam uari&atum & textrini
operis sapientiam adõ solȩ mulieres acciperunt: dequibus
dicitur: sed & mulieres doctȩ deder̃ quae nouerant in opustabernaculi
Dequalibus & dñs hocloco quasi specialiterait: quisdedit
mulieribus texturȩ sapientiam & uari&atum scientiam
quomodo in exodo beseleel & oholiab sacerdotum & taber¬
naculi uestimenta.: uario acpolemitario opere texuerunt:
nouerimus ergo esseanimas scãs quae hoc opus efficiendi
&iam nunc in historia per intellegentiam sp̃s acceperunt
Quibus utiq sicut scriptum est : dedit dr̃ sapientiam & in¬
tellegentiam : quic quid &iam fabread inueniri potest
ecdesiae imaginem praeferebat: Dicamus de hacuari&ate
morum siue meritorum. uelut uestem uero salo moniminis¬
trantium quod perfiguram regina saba dixit salomoni: cum
admiratione laudans sapientiam elus & domum erbos habita¬

Expanded text:
rietatum scientiam? Si scientiam varietatum, et textrini rietatum scientiam? Si scientiam varietatum, et textrini operis sapientiam a Deo solae mulieres acceperunt, de quibus dicitur: Sed mulieres doctae dederunt, quos noverant in opus tabernaculi: de qualibus et Dominus hoc loco, quasi specialiter ait: Quis dedit mulieribus texturae sapientiam, et varietatum scientiam? Quomodo in Exodo Beseleel et Oholiab sacerdotum et tabernaculi vestimenta vario ac polymitario opere texuerunt. Noverimus ergo esse animas sanctas, quae hoc opus efficiendi etiam nunc in historia per intelligentiam spiritus acceperunt: quibus utique sicut scriptum est: Dedit Deus sapientiam et intelligentiam, quidquid etiam fabre adinveniri potest,Ecclesiae imaginem praeferebat. Dicamus de hac varietate morum, sive meritorum velut vestem vero Salomoni ministrantium, quod per figuram regina Saba dixit Salomoni, cum admiratione laudans sapientiam ejus, et domum, cibos, habita