comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uimilis quidem sed mirabilis uenit: ut parit̾ in eo & assũptȩ
carnis ueritas: & in effabilis deitatis natura fulgeret: et
quãquã nascentẽ illũ cunabula t̾rena susceperint: ñ tam̃. eẽ
terrenũ celeste signaculũ testabat᷑. Incunis nãq iacebat.
sed raidiabat e cęlo. Uagiebat apud udeos apud gentiles reg¬
nabat. In bechleem lactabat᷑ a matre: & inchaldea adorabat᷑
aduenerunt: dicentes. Ubi est qͥ natus est rer iudeorum:
Quã bene aboriente ꝓperare dicunt᷑: qͥ adoraturi sempi¬
ternũ ueniunt orientẽ. Dequo dictũ est. Et uisitauit
nos oriens ey alto: illum inare hisqͥ intenebris & in umbra¬
stellã eiꝰ inoriente. & uenimus adorare eũ. Eius inqui¬
unt: stellã uidimus. Bene eiꝰ qͥa quãuis om̃s ab eodem crea¬
te stelle ipsius sint. hȩc tam̃ ꝓpriȩ api erat: quȩ specialit̃
eius nuntiabat aduentũ. & cȩterȩ quidẽ factȩ st̃ stellȩ.
ut mundi istius tẽꝑa cursusq distinguerent: hȩc uͦ ꝓdire

Expanded text:
umilis quidem, sed mirabilis venit: ut pariter in eo et assumptae carnis veritas, et ineffabilis Deitatis natura fulgeret. Et quanquam nascentem illum cunabula terrena susceperint, non tamen esse terrenum coeleste signaculum testabatur. In cunis namque jacebat, sed radiabat in coelo; vagiebat apud Judaeos, et apud gentiles regnabat; in Bethlehem lactabatur a matre, et in Chaldaea adorabatur advenerunt dicentes: Ubi est qui natus est rex Judaeorum ? Quam bene ab Oriente properare dicuntur, qui adoraturi sempiternum veniunt Orientem, de quo dictum est: Et visitavit nos Oriens ex alto: illuminare his qui in tenebris sedent . Dtellam ejus, et venimus adorare eum. Ejus, inquiunt, stellam vidimus. Bene ejus: quia quamvis omnes ab eodem creatae stellae ipsius sunt, haec tamen proprie Christi erat, quae specialiter ejus nuntiabat adventum. Et caeterae quidem factae sunt stellae, ut mundi istius tempora cursusque distinguerent; haec vero prodire
Abbreviated transcription (Latin):
dorato itaq dño magi oblatisq munerib p̃tereuntes he¬
rodem: ꝑ aliã uiã reuersist̃ in regionẽ suã. Neq uͦ poce.¬
rant ꝑherodẽ id est itinere mortis redire: qͥ in pat̾riã suã
adorato dĩ filio cęlestis uitȩ munera reportabant. Clusussͦ
herodes & contemptus amagis. ut ait eugłista iratus. ẽ. ualde¬

Expanded text:
dorato itaque Domino magi oblatisque muneribus, praetereuntes Hedorato itaque Domino magi oblatisque muneribus, praetereuntes Herodem, per aliam viam reversi sunt in regionem suam. Neque vero poterant per Herodem, id est itinere mortis redire, qui in patriam suam, adorato Dei Filio, coelestis vitae munera reportabant. Elusus ergo Herodes, et contemptus a magis ut ait evangelista Matth. II
Abbreviated transcription (Latin):
det. Sic̃ lectũ est insua uenit: & sui eũ ñ receperunt.
Uere iudea durissima. suaq infidelitate cecata: ñ uidebat qͦd
stella radiabat: nec audire: poterat qͦd angłi conclamabant.
git᷑ inquirentib magis & dicentib ubi. est. qͥ natus.ẽ. rex iude
turbatus.ẽ. herodes & omĩs iherosolima cũ illo. Turbatus rex:
regno credo metuens suo. nesciens qͥa xpcꝰ ñ ueniebat regnũ
eiꝰ inuadere sed saluare: & quod nulli inferret mortẽ qͥ ẽet.
lectũ. ẽ. quã uiderant in oriente antecedebat eos: donec
uenit & stetit supra ubi erat puer. Uenit inqͥt & stetit: ubi¬
erat puer. Nũqͥd ñ dicere & clamare uidebat᷑. hic ẽ. puer
quẽ natũ testabar e cęlo.Hic est rer ille magnꝰ qͥ uenit cę.¬
lesti imꝑio regnũ sociarenterrarũ. Uere stella hȩc dominice
natiuitatis ministra: quȩ tanto est chaldeis obsequuta famu¬
latu: ut inquirendo xp̃o ñ solũ eos moneret e cęlo. sed & du
catum illis preberet in terris. U.¬

Expanded text:
det, sicut lectum est: In sua venit, et sui eum non receperunt . Vere Judaea durissima, suaque infidelitate caecata, non videbat quod stella radiabat, nec audire poterat quod angeli conclamabant. Igitur, inquirentibus magis et dicentibus: Ubi est qui natus est rexturbatus est Herodes, et omnis Hierosolyma cum illo. Turbatur rex regno, credo, metuens suo; nescius quia Christus non veniebat regnum ejus invadere, sed salvare; 81 et quod nulli inferret mortem, qui est lectum est, quam viderant in Oriente antecedebat eos, donec venit, et stetit supra ubi erat puer. Nunqerat puer. Nunquid non dicere et clamare videbatur: Hic, hic puer quem natum testabar a coelo. Hic est rex ille magnus qui venit coelesti imperio regnum sociare terrenum. Vere stella haec Dominicae nativitatis ministra est, quae tanto est Chaldaeos obsecuta famulatu, ut in inquirendo Christo non solum eos moneret e coelo, sed catum illis praeberet in terris. A
Abbreviated transcription (Latin):
tephanus gͦ ut nominis sui coronã meruisset accipere:
karitatẽ ꝓarmis habebat: & ꝑ ipsã ubiq uincebat. Peri
uaritatẽ dei. seuientib iudeis ñ cessit.: ꝑ Raritatẽ ꝓximi
ꝓ lapidantib int̾cessit. ꝑ karitatẽ arguebat errantes ut
corrigerent᷑ ꝑ karitatẽ ꝓ lapidantib orabat ne punirent᷑.
Karitatis uirtute subnixus uicit saulũ crudelit̾ seuientẽ:
& quẽ habuit int̾ra ꝑsecutorẽ. in cęlo meruit habere consor.¬
tem. Ipsa scã & indefessa karitas desiderabat orando adqui¬
rere : quos nequiuit monendo conuertere.

Expanded text:
tephanus ergo, ut nominis sui coronam meruisset accipere, caritatem pro armis habebat, et per ipsam ubique vincebat. Per caritatem Dei saevientibus Judaeis noncessit, per caritatem proximi pro lapidantibus intercessit. Per caritatem arguebat errantes, ut corrigerentur; per caritatem pro lapidantibus orabat, ne punirentur. Caritatis virtute subnixus, vicit Saulum crudeliter saevientem, et quem habuit in terra persecutorem, in coelo meruit habere consortem Ipsa sancta et indefessa caritas desideravit orando acquirere quos nequivit monendo convertere.
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ suã in aeternũ iam uicturus intrauit : qͥ moriturus
ueniens non aꝑto utero uirginis eriuit. s
uia ad illud corpus qͦd uideri poterat fides intuentium dubi¬
tabat: ostendit eis ihcꝰ ꝓtinus manus & latus. Palpandã carnem
p̃buit: quã clausis ianius introdurit. Iua in re duo mira. & iura

Expanded text:
moriturus veniens, non aperto utero virginis exivit? Sed quia ad illud corpus quod videri poterat fides intuentium dubitabat, ostendit eis protinus manus et latus. Palpandam carnem praebuit, quam clausis januis introduxit. Clavis enim manus fixera
Abbreviated transcription (Latin):
runa lectionis huiꝰ euuangelic&e questio animũ pulsat: quomodo
post resurrectionẽ corpus dominicũ uerũ fuit: quod clausis ianis¬
is ad discipulos ingredi potuit. Sed sciendũ nobis ẽ qͦd diuina oꝑati
si ratione comp̃hendit᷑. ñ est admirabilis: nec fides habet meritu.
nr̃i oꝑa que ersemetipsis comp̃hendi nequaquã possunt: ex alia
eiꝰ oꝑatione pensanda sunt : ut rebus mirabilib fidem p̾beant

Expanded text:
rima lectionis hujus evangelicae quaestio animum pulsat, quomodo post resurrectionem corpus dominicum verum fuit, quod clausis januis ad discipulos ingredi potuit. Sed sciendum nobis est quod divina operatio si ratione comprehenditur, non est admirabilis; nec fides habet meritnostri opera quae ex semetipsis comprehendi nequaquam possunt, ex alia ejus operatione pensanda sunt, ut rebus mirabilibus fidem praebeant
Abbreviated transcription (Latin):
uultemus fr̃s sicut ait scriptura: in hac die cdni. Exultemus plane.
qͥa cũ uotis dñi gratulamur: magis uota nrã curamus. Qd enim
dicit ꝓpħa  hȩc est dies quã fecit dñs. Bonus plane diea qui
lucẽ inculit uniuersis. NUerum ñ huiꝰ scłi lucẽ. sed resurrec tionis
ȩternȩ. Lur enĩ ista ñ caliginẽ noctis detulit: sed mortis tenebras
amputauit. Bonus inquam dies: & melior hic quã ille in quo primum
mundus enituit. Ille enĩ hominib ad laborẽ creatus est: hic factus est.
ad quietem. Ille mortẽ meruit: hic fortitudinẽ mortis euasit. Ille
bonis malisq cominunis est: hic ꝓprius est iustoꝵ. Illius diei lux tene¬
bris sepelit᷑.: huiꝰ diei splendor etiam sepulturas illuminat. Ad postre¬
mũ illius diei lucem mortui ñ uident: huiꝰ diei lumen etiã defunctis
emicuit sicut ait ꝓpħa. Qui sedebant in regione umbre mortis: lux
orta est eis. Letemur gͥ in hac die : quȩ & iiuos circumfulget. et

Expanded text:
es, sicut ait Scriptura, in hac die Domini exsultemus plane, quia cum votis Domini gratulamur, magis nostra vota curamus. Quid enim dicit propheta? Haec est dies quam fecit Dominus. Bonus 476 plane dies, qui lucem aeternae; lux enim ista non caliginem noctis detulit, sed mortis tenebras amputavit. Bonus, inquam, dies, et melior hic quam ille in quo primum mundus enituit: ille enim hominibus ad laborem creatus est, hic factus est ad quietem; ille mortem meruit, hic formidinem mortis evasit; ille bonis malisque communis est, hic proprius est justorum; illius diei lux tenebris sepelitur, hujus diei splendor etiam sepulturas illuminat; ad postremum illius diei lucem mortui non vident, hujus diei lumen etiam defunctis emicuit, sicut ait propheta: Qui sedebant in regione umbrae mortis, lux orta est eis . Laetemur ergo in hac die, quae et vivos circumfulget, et
Abbreviated transcription (Latin):
stionẽ corpus suũ & in corruptibile. & tam̃ palpabile demonstra¬
uit. Nlam & corrũpi necesse est qͦd palpat᷑. & palpari ñ potest qͦd
ñ corrumpit᷑. Sed miro modo atq in estimabili redemptor nr̃ et
in corruptibile post resurrectionẽ & palpabile corpus exhibuit.
ut monstrando incorruptibile in uitaret ad premium: p̃bendo

Expanded text:
bile demonstravit, nam et corrumpi necesse est quod palpatur, et palpari non potest quod non corrumpitur, sed miro modo atque inaestimabili redemptor noster, et incorruptibile post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut monstrando incorruptibile invitaret ad praemium, praebendo
Abbreviated transcription (Latin):
uidemꝰ. ee. ñ scło: beati qͥ labores in requiẽ: in refrigeriũ dolores
tales: & beata ubera quȩ se talib infuderunt: beate lacrimȩ qͤ
ꝓtalib fusȩ. fletib gr̃am baptismatis c̾tulerunt. Nam diuerso
modo. dono uno in lacrimis suis: martyressuo sanguine baptizant᷑.
In martyrio filioꝵ: matres passȩ st̃. Nam gladius filioꝵ ꝑtransi¬
ens menbra: ad matrũ corda deuenit. & necesse est ut sint
premii consortes: quȩ fuerunt sotiae passioniͥs.

Expanded text:
videmus esse, non saeculo. Beati qui labores in requiem, in refrigerium dolores, videmus esse, non saeculo. Beati qui labores in requiem, in refrigerium dolores, tales. Beata ubera quae se talibus infuderunt. Beatae lacrymae quae pro talibus fusae fletibus gratiam baptismatis contulerunt. Nam diverso modo, dono uno, in lacrymis suis martyres suo sanguine baptizantur, in martyrio filiorum matres passae sunt. Nam gladius filiorum pertransiens membra, ad matrum corda devenit, et ideo necesse est ut sint praemii consortes, quae fuerunt sociae passionis.
Abbreviated transcription (Latin):
sic xp̃m gladiis querit: in uestigat cruore. crudelitate rimat᷑.
successorem timens uicessit in auctorem. Premit in nocentes:
uolens in nocentem deperire.
nnocentis causã: facit nascentiũ crimen. Osunus nati: natoꝵ
uertit inpenã. Actoris ortũ: orientiũ mandat occasũ. Negotiũ
saluantis. saluandoꝵ iubet. e̾e. discrimen. Quoꝵ lingua tacuit :
oculi nil uiderunt: nil audierunt aures: manus nil fecerunt.
& qͥb actus nullus. ẽ. unde culpȩ sumpsert̃ mortẽ: qͥ uiuere. nesci¬
erunt.: Quib apud herodẽ solum qͦd nati st̃: hoc fuit crimen.
glerit milites innocentie suȩ : Cõetaneũ sibi quare contẽpsit
exercitũ: Quare cunabulis suis deputatas ercubias sic reliqͥt:
umphare quã uiuere. qͦs fecit caꝑe sine concertacione iucto¬
ñ amisit: recepit suas acies ñ reliqͥt. Beati qͦs natos martyrio

Expanded text:
sic Christum gladiis quaerit, investigat cruore, crudelitate rimatur: sic Christum gladiis quaerit, investigat cruore, crudelitate rimatur: successorem timens, incessit in auctorem. Premit innocentes, volens innocentiam deperire, innocentis causam facit nocentium crimen. Munus nati natorum vertit in poenam. Auctoris ortum orientium mandat occasum. Negotium salvantis salvandorum jubet esse discrimen. Quorum lingua tacuit, oculi nihil viderunt, nihil audierunt aures, manus nihil fecerunt, et quibus actus nullus est, unde culpae sumpserunt mortem, qui vivere nescierunt? Quibus apud Herodem solum quod nati sunt, hoc fuit crimen. glexit milites innocentiae suae? Coaetaneum sibi quare contempsit exercitum? Quare cunabulis suis deputatas excubias sic reliquit, triumphare quam vivere, quos fecit capere sine concertatione victotus suos milites, non amisit. Recepit suas acies, non reliquit. Beati quos natos martyrio
Abbreviated transcription (Latin):
innocentiae. hostis naturȩ : suis peior pessimus sibi. Quẽ xpcꝰ
ñ ut euaderet. sed ne uideret᷑ aufugit. In altũ tendens
cadit abalto: cęlũ pulsans intrat ꝓfundũ. Inse uadit: cum
uadit indm̃. Se occidit: qͥuitã conat᷑ occidere: quia capere
ñ potest ꝑditionẽ salus: occisionẽ uita: &t̾nitas finẽ. Oambitio
concessa qui in concessa captat.
erodes obsidens t̾renũ regnũ: impugnat cȩleste. Terrenis in
hians irruit indiuina: ipsamq pietatẽ insectat᷑. Audierat natũ
regẽ destinatus ad scelus: ad piaculũ ꝓmptus. Paratus ad crimen
causas in nocentia ñ reqͥrit. ius abnegat confundit fasq nefasq
Cui neqͥtia. ẽ. sodalis: cui odiosa. ẽ. &qͥtas: iniqͥtas. ẽ. semꝑ amica.
Qui cȩdib uiuit: qͥ se munit sanguine: qͥ crudelitatib seuit: cͥui
detimore stat totũ: de amores nichil constat. Herodes tunc cecus

Expanded text:
innocentiae, hostis naturae, suis pejor, pessimus sibi, quem Christus innocentiae, hostis naturae, suis pejor, pessimus sibi, quem Christus non ut evaderet, sed ne videretur, aufugit. In altum cadit ab alto; coelum pulsans, intrat profundum; in se vadit, qui vadit in Deum; se occidit, qui vitam conatur occidere, quia capi non potest perditione salus, occisione vita, aeternitas fine. O ambitio concessa, qui inconcessa captat! Herodes obsidens terrenum regnum, impugnat coeleste; terrenhians, irruit in divina, ipsamque pietatem insectatur. Audierat natum regem: destinatus ad scelus, ad piaculum promptus, paratus ad crimen, causas innocentiae non requirit, jus abnegat, confundit fasque nefasque. Cui nequitia est sodalis, cui odiosa est aequitas, iniquitas est semper amica, qui caedibus vivit, qui se munit sanguine, qui crudelitatibus saevit, cui de timore stat totum, de amore nihil constat. Herodes tunc caecus
Abbreviated transcription (Latin):
quo ferat᷑: herodiana hodie pate fecit immanitas. Quȩ dũ
tẽꝑalis regni emulat᷑ angustias: e t̃ni regis ortum molit᷑ extin¬
guere. Tunc herodes inqͥt uidens qͥa illusus. e̾e̾t. amagis. misit
inbethleem & occidit om̃s pueros qͥ erant in ea & in om̃ib finib
eiꝰ. Videns quia illusus. ẽ. amagis. Dolet impietasse. e̾ẽ. illusã.:
dilatans se crudelitas furit. fremit dolositas: se deceptam: &
inse fraus regressa colliditur.
erodes stridet: cadens ipse inlaqueũ quẽ tetendit. Hinc
iniqͥtatẽ quã conderat euaginat: de fide ꝑfidie sumit
arma. Terreno querit furore: quẽ natũ celitus non credit.
Ad sinus matrũ militũ misit castra. int̾ ubera arcem pretatis
obpugnat: inteneris uberib ferrũ durat. Lac fudit ante quã
sanguinẽ : dat ante mortẽ sentire quã uitã: tenebras ingerit
intrantib lucẽ. Sic agit magister mali. minister doli: ĩrȩ arti¬
fer. inuentor sceleris: impietatis actor pietatis p̃do: inimicus

Expanded text:
quo feratur, Herodiana hodie patefecit immanitas. Quae dum temporalis regni aemulatur angustias, aeterni regis ortum molitur exstinguere. Tunc Herodes, inquit, videns quia illusus est a magis, misit ad Bethlehem, et occidit omnes pueros qui erant in ea, et in omnibus finibus ejus. Videns quia illusus est. Dolet impietas se esse illusam, dilatans se crudelitas furit. Fremit dolositas se deceptam, et in se fraus reversa colliditur. Herodes stridet cadens ipse in laqueum quem tetendit, hinc iniquitatem quam considerat, evaginat. De fide perfidiae sumit arma, terreno quaerit furore, quem natum coelitus non credit. Ad sinus matrum militum cogit castra, inter ubera arcem pietatis oppugnat. In teneris uberibus ferrum durat, lac fundit antequam sanguinem, dat ante mortem sentire quam vitam, tenebras ingerit intrantibus lucem. Sic agit magister mali, minister doli, irae artifex, inventor sceleris, impietatis auctor, pietatis praedo, inimicus
Abbreviated transcription (Latin):
eũ. Rursũq locutus ÷ abner ad asahel. Recede. noli me seqͥ: ne compellar
confodere te int̾rã. & leuare ñ potero faciẽ meã ad io ab fratrẽ tuumꝰ
Iui audire contẽpsit: et noluit declinare. Percussit gͦ eũ abner auersa
hasta in inguine & transfodit. & mortuus est in eodem loco.¬
GIt UR considerato dauid popło suo c̃stituit suꝑ eũtribunos.T¬
& centuriones: & dedit popłi t̾ciã parcẽ sub manu icab: & t̾ciã in manu
abisai filii sariuȩ frĩs ioab & t̾ciã sub mani ethai qͥ erat degeth. Dir̃q
rer ad popłm. Egrediar et ego uobiscũ. Et respondit popłs. Noneribis.
Siue enĩ fugerimꝰ ñ magnopere ad eos denobis ꝑtinebit: siue media
pars ceciderit enobis ñ satis curabunt. qͥa tu unꝰ ꝓdecẽ milib cõpu¬
taris. Melius ẽ gͥ ut sis nobis in urbe. p̃sidio. Idqͦs rexait. U̾d uobis

Expanded text:
ad Asahel recede noli me sequi ne conpellar confodere te in terra et levare non potero faciem meam ad Ioab fratrem tuum qui audire contempsit et noluit declinare percussit ergo eum Abner aversa hasta in inguine et transfodit et mortuus est in eodem locosuo constituit super eum tribunos et centuriones et dedit populi tertiam partem sub manu Ioab et tertiam in manu Abisai filii Sarviae fratris Ioab et tertiam sub manu Ethai qui erat de Geth dixitque rex ad populum egrediar et ego vobiscum et respondit populus non exibis sive enim fugerimus non magnopere ad eos de nobis pertinebit sive media pars ceciderit e nobis non satis curabunt quia tu unus pro decem milibus conputaris melius est igitur ut sis nobis in urbe praesidio ad quos rex ait quod vobis
Abbreviated transcription (Latin):
rgo cogito qͥd dicam: ĩam uerbũ ẽ in corde meo sed loqͥ
adte uolens: quero quẽ ad modũ sit incorde tuo. qͦd iam est
inmeo. Hoc querens quomͦ ad te ꝑueniat. si in corde tuo insideat
uerbũ : qͦd iam est in corde meo. Assumo uocem. Assumpta uoce:
loquor tibi. Sonus uocis ducit adte: intellectũ uerbi. Et cum
adte durerit sonus uerbi intellectũ uerbi: sonus qͥdem ipse ꝑtran¬
sut: uerbũ aut̃ qͦd ad te sonus ꝑdurit iam est in corde tuo: ñ reces¬
ipse. Illũ oportet crescere : me aut̃ minui. Sonus uocisstrepuit
in ministeriũ : & abiit quasi dicens. Hoc gaudiũ meũ impletũ. ẽ.
erbũ teneumꝰ: uerbũ medullitus: conceptum non amittamus.

Expanded text:
 cogito quid dicam, jam verbum est in corde meo: sed loqui ad te volens, quaero quemadmodum sit etiam in corde tuo, quod jam est in meo. Hoc quaerens quomodo ad te perveniat, et in corde tuo insideat verbum quod jam est in corde meo, assumo vocem, et assumpta voce loquor tibi: sonus vocis ducit ad te intellectum verbi: et cum ad te duxit sonus vocis intellectum verbi, sonus quidem ipse pertransit; verbum autem quod ad te sonus perduxit, jam est in corde tuo, nec recesipse, Illum oportet crescere, me autem minui? Sonus vocis strepuit in ministerium, et abiit, quasi dicens, Hoc gaudium meum completum est . Verbum teneamus, verbum medullitus conceptum non amittamus.
Abbreviated transcription (Latin):
uid aut̃ mali erat apłis erpelli de iudaicis s̃ nago gis. quasi
mñ inde sefuerant separaturi. etiã si eos nullus erpelleret: Sed
turi. aqͦ isti ñ fuerant recessuri. & ideo futurũ erat ut foras mit¬
terent᷑ cũ illo abeis qͥ ee nollent in illo. hi qui ee̾ ñ possent sine illo.¬
Nam ꝓfecto qͥa ñerat ullus alius popł dei quã illud semen abrahe.
eudem ee̾nt si in eodem e̾e̾ uoluissent. Qd qͥa noluerunt qͥd restabat.
nͥutremanentes ertraxp̃m ertra sẏnagogas facerent eos. qͥ non
relinquerent xp̃m. Accepto quippe spũ scõ. testes eiꝰ effecti ñ utiq
tales e̾e̾nt dequalib dicit᷑ : multi principes iudeoꝵ. crediderunt
in eũ. sed ꝓpt̾ metũ iudeoꝵ. nepellerent᷑ desynagogis: ñ audebant

Expanded text:
uid autem mali erat apostolis expelli de Judaicis synagogis, quasi non inde se fuerant separaturi, etiam turi, a quo isti non fuerant recessuri; et ideo futurum erat ut foras mitterentur cum illo, ab eis qui esse nollent in illo, hi qui esse non possent sine illo.Nam profecto, quia non erat ullus alius populus Dei quam illud semen Abrahae,  eaedem quippe essent, si in eodem esse voluissent. Quod quia noluerunt, quid restabat nisi ut remanentes extra Christum, extra synrelinquerent Christum? Accepto quippe Spiritu sancto testes ejus effecti, non utique tales essent, de qualibus dicitur: Multi principes Judaeorum crediderunt in eum ; sed propter metum Judaeorum, ne pellerentur de syna
Abbreviated transcription (Latin):
lia respicit: & alta delonge cognoscit. Humilia de ꝓximo respicit
ut adtollat. alta idest suꝑba delonge cognoscit ut depͥmat. Resurre¬
xit enĩ xpcͦ ut spem nobit daret. qͥa resurgit homo qui morit᷑. Ne mo¬
riendo desperarem᷑. & uitã nram morte finitã putarem᷑. securos nos
olliciti enĩ eranꝰ᷑ deipsa anima. et ille nobis resurgendo de ui.feci¬
carnis resurrectione fidutiã dedit. Crede gͦ ut munderis: pͥus te¬
oportet credere: ut postea ꝑfidẽ dm̃ merearis aspicere: Beati mundo

Expanded text:
lia respicit, et alta de longe cognoscit . Humilia de proximo respicit, lia respicit, et alta de longe cognoscit . Humilia de proximo respicit, ut attollat; alta, id est superba, de longe cognoscit, ut deprimat. Resurrexit enim Christus, ut spem nobis daret, quia surgit homo qui moritur: ne moriendo desperaremus, et vitam nostram in morte finitam putaremus, securos nos fecit. Solliciti enim eramus de ipsa anima; et ille nobis resurgendo de carnis resurrectione fiduciam dedit. 3. oportet credere: ut postea per fidem Deum merearis aspicere. Deum enim
Abbreviated transcription (Latin):
uuluator nr̃ dilectissimi fr̃s ascendit incęlũ. sionis dĩ..I.¬
ñ gͦ turbem᷑ int̾ra. ibi sit mens & hic erit requiet. Ascendamꝰ cũ xp̃o
interim corde. et cũ dies eiꝰ ꝓmissus aduenerit: sequem᷑ & corpore.
desideramꝰ ascendere. debemꝰ uitia uł peccata deponere. Om̃s enim
sta. dirum pamus uincula eoꝵ. ut securi possimus dicere dño. di¬
rupisti uincula mea. tibi sacrificabo hostiã laudis. Resurrectio
nia celebramus. Sigͦ recꝰte. si fidelit̃. si deuote. si sancte si pie ascensio¬
nem dñi celebramus. ascendamus cũ illo. & sursum corda habeamus: Ex¬
scendentes aut̃ ñ extollam᷑ nec denr̃is quasi de ꝓpͥis meritis p̃sumamꝰ.
Sursũ enĩ cor habere deben᷑ sed ad dñm. Sursum enĩ corn̾ad dñm. suꝑ
bia uocatur. Sursũ aut̃ coraddm̃n: refugium uocatur
idete frt̃. magnũ miraculũ. Altus ÷ ds̃. erigis te & fugit ate: hu¬
milias te. & descendit adte. Quare hoc Ala ercelsus est & humi¬

Expanded text:
lvator noster, dilectissimi fratres, ascendit in coelum; non ergo turbemur in terra. Ibi sit mens, et hic erit requies. Ascendamus cum Christo interim corde: cum dies ejus promissus advenerit, sequemur et corporedesideramus ascendere, debemus vitia vel peccata deponere. Omnes enim sta, Dirumpamus vincula eorum ; ut securi possimus dicere Domino, Dirupisti vincula mea, tibi sacrificabo hostiam laudis . Resurrectio nia celebramus: si ergo recte, si fideliter, si devote, si sancte, si pie ascensionem Domini celebramus, ascendamus cum illo, et sursum corda habeamus. Ascendentes autem non extollamur, nec de nostris quasi de propriis meritis praesumamus. Sursum enim cor habere debemus, sed ad Dominum. Sursum enim cor non ad Dominum, superbia vocatur: sursum autem cor ad Dominum, refugium vocaturVidete, fratres, magnum miraculum. Altus est Deus: erigis te, et fugit a te; humilias te, et descendit ad te. Quare hoc? Quia excelsus, et humi
Abbreviated transcription (Latin):
ad piscationẽ petrus rediit. matheus uͦ ad thelonei negotium
non resedit. quia aluuid ẽ uictũ ꝑ piscationẽ querere. alud thelonei
lueris pecunias augere. Sunt enĩpleraq negotia. quȩ sine pecca¬
tis exhiberi. aut uix aut nullatenis possuntꝰ. Quȩ gͦ ad peccatũ
unplicant. ad hec necesse ẽ ut post conuersionẽ animꝰ non recurrat
Queri etiã petrus eur discipłis irmari laborantib post resurreet¬
onẽ suã dñs inlittore stetit. qui ante resurrectionẽ suã corant
si ips que tunc merat causa pensatur.

Expanded text:
ad piscationem Petrus rediit, Matthaeus vero ad telonei negotium non resedit , quia aliud est victum per piscationem quaerere, aliud autem telonei lucris pecunias augere. Sunt enim pleraque negotia, quae sine peccatis exhiberi aut vix aut nullatenus possunt. Quae ergo ad peccatum implicant, ad haec necesse est ut post coQuaeri potest cur discipulis in mari laborantibus post resurrectionem suam Dominus in littore stetit, qui ante resurrectionem suam coram dsi ipsa quae tunc inerat causa pensetur.
Abbreviated transcription (Latin):
nisi qͥ descendit decelo : filiꝰ hominis qͥ est incelo. Quodẽ
aꝑte dicerȩ. Nemo ascendit incęlũ: nisi apcͦ in corꝑe suo qd
est aeccłi. Qui inseipso qͥdem pͥmũ cernentib apłis eminents¬
rib nimirũ menbris suis ascendit. & er inde in menbris sis
cotidie ascendens se colligit incęlũ. Hinc est enĩ qͦd ipsũ cor¬
pus eiꝰ int̾ aduersa p̃sentis scłi dep̃hensum . głat᷑ & dicit.
Nunc aut̃ eraltauit caput meũ. suꝑ inimicos meos. Acsi patent̃
dicat. Qui occisũ a iudeis ap̃m. caput uidelicet meũ sus¬
citauit amortuis: ac frustratis oñb in iicoꝵ insidiis sub¬
leuauit incęlũ: spero me etiã dep̃sentib ꝑiculis eruens meo
capiti iungat in regno. Quia gͦ nemo ascendit incȩlũ nisi qͥ
descendit de cȩlo: qͥsqͥs incȩlũ ascendere desiderat: ei qͥdescen¬
dit de cȩlo & est incȩlo. se uera fidei dilectionis unitate
c̃iungat: aꝑte intelligens. qͥa nullo alio ordine nͥ ꝑ eũ qui

Expanded text:
nisi qui descendit de coelo, Filius hominis, qui est in coelo, quod est aperte dicere: Nemo ascendit in coelum, nisi Christus in corpore suo, quod est Ecclesia, qui in seipso quidem primum cernentibus apostolis eminentioribus nimirum membris suis ascendit, et exinde in electis suis quotidie ascendens se colligit in coelum. Hinc est enim quod ipsum corpus ejus inter adversa praesentis saeculi deprehensum gloriatur et dicit: Nunc autem exaltavit caput meum super inimicos meos , ac si aperte dicat: Qui occisum a Judaeis Christum, caput videlicet meum suscitavit a mortuis, ac frustratis omnibus inimicorum insidiis sublevavit in coelum, spero me etiam de praesentibus periculis eruens meo capiti jungat in regno. Quia ergo nemo ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo, quisquis in coelum ascendere desiderat, ei qui descendit de coelo  Al. add. de vera, fidei dilectionisque unitate conjungat, aperte intelligens quia nullo alio ordine, nisi per eum qui
Abbreviated transcription (Latin):
impollutus & alienꝰ a contagione peccati: quãuisscs. tam̃
adhuic uilitate humanitatis induit᷑ ut ita dicã: ac si lana
candidissima suiq coloris de albuta: ad quã sane cũ accessit
spcꝰ scs quasi ipsa eademq lana cũ inficrt᷑ sanguine cor¬
chilii uel muricis uertit᷑ in piirpirã uersa .ẽ. &cipsa sine
coutu in matre : ut ñ sit unt amodo qͦd fuerat i seqd purpura
uerissimi ad indum̃tũ & głam sũmi regis diuinit e aptisi¬
me dedcata: ut nulli deinceps ea uti usu femineo licue¬
rie: nisi dõ : qͥppe ut ita loquar beata antloisa iureto
maria eo mͦ quauis dudũ in cõꝑabibs eet cuniuere sodia¬

Expanded text:
 alienus a contagione peccati, quamvis sanctus, tamen adhuc vilitate humanitatis induitur, ut ita dicam, ac si lana candidissima, suique coloris dealbata. Ad quam sane cum accessit Spiritus sanctus, quasi ipsa eademque lana, cum inficitur sanguine conchylii, vel muricis, vertitur in purpuram, versa est et ipsa sine coitu in matrem, ut non sit jam admodum quod fuerat, sed purpura verissima ad indumentum et gloriam summi regis divinitus aptissime dedicata, ut nulli deinceps ea uti usu femineo licuerit, nisi Deo. Quippe, ut ita loquar, beata et gloriosa virgo Maria, eo modo quamvis dudum incomparabilis esse universi
Abbreviated transcription (Latin):
ure gͥ utriusq natiuitatis festa deuotione cȩlebrantur::
sed in illiꝰ tamquã in xp̃i dñi. tanquã insaluatoris mundi. tan¬
quã infilii dĩ omĩpotentis. tamquã in solis usticiae natiuita¬
te omi popło gaudium euũgłixat᷑. In huiꝰ aut̃ tanquã
inp̃cursoris dni. & inserui dĩ erimii : in lucernȩ arden¬
ti om̃ĩs immunis ꝑmansit. Hic adhuc erutero matͥs sug¬
spũ sc̃õ repletus est: in illo habitat omĩs plenitudo diuinca
tis corporalit̾ : qui dono sui spcꝰ sedem sibi uteri uirginals
in qͦ carnẽ susciꝑet ipse consecrauit: Iste multos filioꝵ ist
ad dñm suo tpr p̃dicando conuertit: ille multos cotidie
de uniuersis ꝑ orbem nationib ad suã fidẽ & Raritatẽ int¬
rius illustrando c̃uertere ñ desistit. Hic inspũ & uirtui
helia p̃cessit ante illũ : ut plebẽ eiꝰ aqua baptizans ad susqi¬
endũ eũ ubi appareret: doceret e̾ẽ ꝑfectã. Huic succesit

Expanded text:
ur utriusque nativitas festa devotione celebratur, sed in illius tanquam in Christi Domini, tanquam in Salvatoris mundi, tanquam in Filii Dei omnipotentis, tanquam in solis justitiae nativitate, omni populo gaudium evangelizatur. In hujus autem tanquam in praecursoris Domini, in servi Dei eximii, in lucernae ardenti omnis immunis permansit. Hic adhuc ex utero matris Spiritu sancto repletus est, in illo habitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter, quam  Al., qui dono sui Spiritus sedem sibi uteri virginalis in quo carnem susciperet, ipse consecravit. Iste multos filiorum Israel ad Dominum suo tempore praedicando convertit; ille multos quotidie de universis per orbem nationibus ad suam fidem et charitatem interius illustrando convertere non desistit. Hic in spiritu et virtute Eliae praecessit ante illum, ut plebem ejus aqua baptizans ad suscipiendum eum, ubi appareret, doceret esse perfectam; huic successit
Abbreviated transcription (Latin):
uerit᷑ aut̃ uirta litterã quomodo plorasse dicat᷑ filios suos:
cũ trib iuda quȩ bethleem tenebat ñ de rachel sed de sorore
eiꝰ lia fuerat orta. Ubi tam̃ facilis patet responsio: qͥa ñ tantum
inbethleem. uerũ etiã in om̃ib finib eiꝰ pueri sunt om̃s trucidati
Trib aut̃ beniamin quȩ derachel orta. est: ꝓxima fuit tribui
uidȩ. Unde merito credi debet: qͦd plaga crudelissime necis
ñ paucos etiã de beniamine & stirpis pueros in uoluerit: quos
ꝓgenies rachel elata inercelsũ uoce plorauerit. Potest & alit̾
intelligi. qͥa rachel iurta bethleem sepulta.ẽ. sicut ticulus mo¬
num̃ti eiꝰ manens usq hodie testat᷑ ad occidentẽ. ciuitatis:
ultra uiã quȩ ducit chebron eoqͦd ea quȩ in loco eodẽ agebant᷑
ipsa egisse ꝓphetico locutionis modo recte dicat᷑ cuiꝰ carpore
& nomine locus ipse fuerat insignis

Expanded text:
eritur autem juxta litteram quomodo Rachel plorasse dicitur filios suos, cum tribus Juda quae Bethleem tenebat, non de Rachel, sed de sorore ejus Lia fuerat orta. Ubi tamen facilis patet responsio, quia non tantum in Bethleem, verum etiam in omnibus finibus ejus pueri sunt omnes trucidati. Tribus autem Benjamin, quae de Rachel orta est, proxima fuit tribui Judae. Unde merito credi debet quod plaga crudelissimae necis non paucos etiam Benjaminaeae stirpis pueros involverit, quos progenies Rachel elata in excelsum voce ploraverit. Potest et aliter intelligi quia Rachel juxta Bethleem sepulta est, sicut titulus monumenti ejus manens usque hodie testatur, ad occidentem civitatis, ultra viam quae ducit Hebron: quod ea quae in loco eodem agebantur, ipsa egisse prophetico locutionis modo recte dicatur, cujus corpore et nomine locus ipse fuerat insignis
Abbreviated transcription (Latin):
dent̾ cogitas: Quare irracionabilit̾ meditaris. Us. qui
generat᷑ : uirgo quȩ generat. Huiꝰ generationis minister
es: & ñ largitor. Seruus & ñ dñs: inancipiũ & ñ plasmator.
Proptẽa ministra. serui. custodi fer curã: intende & huic
qͥ nascit᷑ & huic quegenerat. E enĩ si tibi uror. nominat᷑:
si indesponsatione tibi esse dicit᷑: ñ tibi tam̃ uror est: sed
dei unigeniti electa mater est

Expanded text:
denter cogitas? quare irrationabiliter meditaris? Deus denter cogitas? quare irrationabiliter meditaris? Deus est enim qui generatur. Hujus generationis minister es et non largitor; servus, et non Dominus; mancipium, et non plasmator. Propterea ministra, serva, custodi, fer curam, intende et huic qui nascitur et huic quae generat. Etenim si tibi uxor nominatur, si desponsata tibi esse dicitur, non tamen tibi uxor est, sed Dei unigeniti electa mater est
Abbreviated transcription (Latin):
bat: cui ad ꝓximare sese indignũ estimabat. Ergo humili¬
ansse ante tantã & tam in effabilẽ rem: querebat se longe¬
facere: sicut & beatꝰ petrus dño se humilians aiebat. Rece¬
de ame. dnẽ. qm̃ homo peccator sum. Uel sicut ille centurio
ad eundẽ dñm mittens dicebat: ñ sum dignꝰ ut subtectum
meũ intres. quia nec meipsũ dignũ aestimaui ad te uenire.
Uel sicut scã elisabeth ad ipsã beatã locuta est mariã dicens. Et
humilians sese. in om̃ib cauebat: & timebat sibimet istius tantȩ
scĩtatis coniunctionẽ adhibere: id circo uolebat eã occulte
dimictere. Dimitto eã dicens: & ame longe faciã eã. & a-
cognatione meu. Oaior est enĩ eiꝰ dignitas. suꝑ ercellit eiꝰ
sanctitas: nec meȩ congruit indignitati. ideo uolebat
occulte dimictere eam. Hoc eo cogitante: angłs dñi ꝑuisũ
apparuit illi dicens. Quid dubitas o ioseph.: Quare inpru¬

Expanded text:
bat, cui approximare sese indignum aestimabat. Ergo humilibat, cui approximare sese indignum aestimabat. Ergo humilians se ante tantam et tam ineffabilem rem, quaerebat se longefacere, sicut et beatus Petrus Domino se humilians aiebat: Recede a me, Domine, quia homo peccator sum . Vel sicut ille centurio ad eumdem Dominum mittens, dicebat: Non sum dignus ut intres sub tectum meum, quia nec meipsum dignum existimavi ad te venire . Vel sicut sancta Elisabeth ad ipsam beatam locuta est Mariam, dicens: Et ic et Joseph juste humilians sese in omnibus cavebat et timebat sibimet istius tantae sanctitatis conjunctionem adhibere; et idcirco volebat eam occulte dimittere: Dimittam eam, dicens, et a me longe faciam eam, et a cognitione mea. Major est enim ejus dignitas, superexcellit ejus sanctitas, nec meae congruit indignitati. Ideo volebat eam occulte dimittere. Haec autem eo cogitante, angelus Domini per visum apparuit ei, dicens: Quid dubitas, Joseph? quare impru
Abbreviated transcription (Latin):
eum euuangelista appellauit.
oseph aut̃ uir eiꝰ. cũ. e̾et homo iustus. Iustꝰ aut̃ in uerbo.
iustꝰ infacto iustꝰ in legis consũmatione: iustꝰ ininitio grae.
Iustꝰ itaq cũ fuisset & nollet eã traducere: uoluit occulte
dimitterẽ. Occulte eã ase dimittere uolebat: sicut man
suetus. sic̃ pius. sic̃ misericors. Talis gͦ cũ esset ioseph cogita
bat occulte eã dimittere. Hȩx illo inqͥt cogitante. Que-¬
rendũ . ẽ. nobis nc̃ qͥd cogitauerit: ut occulte eam dimute¬
ret. Haec cogitabat: ut eã dimitteret. Si suspitionẽ in ea
habebat: quomͦ iustꝰ erat:  Si gͦ ñ est suspicatus. uel tale ali¬
quid cogitauit: cur eã dimittere uolebat. Ut in maculatã
& scãm uellet dimittere: in iustũ enĩ & hoc erat. Sed simpli¬
cem sensũ audi huiꝰ orationis. Ioseph iustꝰ erat: & illa uirgo
in maculata erat. Sed ideo eã dimittere uolebat: qm̃ uirtu¬
tẽ misterii & sacram̃tũ qͦddam magnificũ in eadẽ cognosce¬

Expanded text:
eum evangelista appellavit. Joseph vir ejus cum esset homo justus. Justus autem in verbo, justus in facto, justus in legis consummatione, justus in initio gratiae. Justus itaque cum fuisset, et nollet eam traducere, voluit occulte dimsuetus, sicut misericors. Talis ergo cum esset Joseph, cogitabat eam occulte dimittere. Haec, inquit, illo cogitante. Quaerendum est nobis nunc quid cogitaverit, ut occulte eam dimitteret. Haec cogitabat ut eam dimitteret. Si suspicionem in ea habebat, quomodo justus erat? Si ergo non est suspicatus, vel tale aliquid cogitavit, cur eam dimittere volebat? ut immaculatam et sanctam voluit dimittere. Injustum enim et hoc erat. Sed enim simplicem sensum audi hujus dictionis. Joseph justus erat, et illa Virgo immaculata erat. Sed ideo illam dimittere volebat quoniam virtutem mysterii et sacramentum quoddam magnificum in eadem cognosce
Abbreviated transcription (Latin):
uꝑ hanc petrã aedificabo aeccłam mert̃: & portas inferi ñ
p̃ualebunt aduersus eã. Suꝑ hanc inqͥt fortitudinẽ: at̃¬
num instruã cẽplũ. & eccła& meae cęlo inserenda sublimitas:
ex huiꝰ fidei firmitate consurget. Hanc c̾fessionẽ: portȩ infe¬
ri ñ tenebunt: mortis uincula ñ ligabunt. Uox enĩ ista uox
uitae est: & sicut confessores suos incęlestia ꝓuehit: ita nega¬
tores ad inferna demergit. ꝓpt̾ qͦd dicit᷑ beatissimo petro.
Tibi dabo claues regni cȩloꝵ: & qͦdcũq ligaueris suꝑ t̾rã.
erit ligatũ & incęlis: & qͦd cũq solueris suꝑ t̾rã. erit solutũ
& in cęlis. O in estimabilis & in mensa potestas. hominẽ in
terra positũ tenere cęlũ. Ecce nunc ad nutum petri:
diuini regni claustra pateseunt.

Expanded text:
ificabo Ecclesiam meam, et portae inferi non praevalebunt adversus eam . Super hanc, inquit, fortitudinem, aeternum instruam templum, et Ecclesiae meae coelo inserenda sublimitas, ex hujus fidei firmitate consurget. Hanc confessionem portae inferi non tenebunt, mortis vincula non ligabunt: vox enim ista vox vitae est, et sicut confessores suos in coelestia provehit, ita negatores ad inferna demergit. Propter quod dicitur beatissimo Petro: Tibi dabo claves regni coelorum, et quodcunque ligaveris super terram, erit ligatum et in coelis, et quodcunque solveris super terram, erit solutum et in coelis . O inestimabilis et immensa bonitas, hominem in terra positum, tenere coelum! Ecce nunc ad nutum Petri divini regni claustra patescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
t: extremo supplitio ꝑimendus cũ michaele
nẽ suꝑb ertulerat : ꝑ michaelẽ peremptus discat: qͥa ado
similicudinẽ ꝑ superbiam nullus erurgat.

Expanded text:
 extremo supplitio perimendus, cum Michaele inem superbum extulerat, a Michaele peremptus discat, quia ad Dei similitudinem per superbiam nullus exurgat.
Abbreviated transcription (Latin):
&oꝑtus extitit: qͥa dũ cunctis agminib angłoꝵ .p.
choros enumerando ꝑstrinximꝰ. si ñ eoꝵ qͦq ministeria subtilit̾
exprimamꝰ.: Greca & enĩ lingua angłi nuntii: archangeli uero
summi nuntii uocantur.
ciendũ qͦq quod angłoꝵ uocabulũ.: nom̃. ẽ. officii non
naturȩ. Nam scĩ illi cęlestis patriae sptꝰ semꝑ qͥdẽ sunt spcꝰ.¬
uoluerit angelos facit.

Expanded text:
tus exstitit, quia dum cunctis agminibus angelorum choros enumerando perstrinximus, si non eorum quoque ministeria subtiliter exprimamus? Graeca etenim lingua angeli nuntii, archangeli vero summi nuntii, vocantur. Sciendum quoque quod angelorum vocabulum, nomen est officii, non naturae. Nam sancti illi cvoluerit, angelos facit.
Abbreviated transcription (Latin):
ũ localis gͥ ñ sit d̾s. localit̾ tam̃ insuis ambulat scĩs: ui
dũ deloco adlocũ p̃dicat᷑ ab eis. Nam dẽ qͥ nec loco mouet᷑ nec
tẽꝑr. in seruit tam̃ suis & t̃pr & loco mouet᷑. quotiens ab eisdẽ lo¬
calit̾ p̃dicat᷑. Dũ aut̃ dedeo nec scdm̃ quantitatẽ: nec scdm qualitatẽ:
nec scdm sitũ. nec scdm habitũ aut motũ aliqͥd digne dicat᷑. in est
tam̃ ei qͦdãmodo latitudo karitatis: qua nos & aberrore colligit
& continet inueritate. In est ei & longitudo qua nos longanimi¬
ter malos portat. donec emendatos patriȩ futurȩ restituat.
Inest ei & altitudo ꝑ quã omnẽ sensũ scientiȩ suȩ inmensitate
exsuperat. In est ei & ꝓfundũ.: qͦ dampnandos inferiꝰ uirta eqdͥ¬
tatẽ disponens p̃ordinat. Pat̾ solus ñ est de alio. & ideo solus
appellat᷑ ingenitus. Filiꝰ solus depatre natus est: & ideo solus
amboꝵ. numcupatur spiritus.
nhac igit᷑ trinitate alia appellatiua nomina: alia st̃ ꝓpria

Expanded text:
Dum localis non sit Deus, localiter tamen in suis ambulat sanctis, dum de loco in locum praedicatur ab eis. Nam Deus, qui nec loco movetur, nec tempore, in servis tamen suis et tempore et loco movetur, quoties ab eis  de Deo nec secundum quantitatem, nec secundum qualitatem, nec secundum situm, nec secundum habitum aut motum aliquid digne dicatur, inest tamen ei quodammodo latitudo charitatis, qua nos et ab errore colligit, et continet in veritate. Inest ei et longitudo, qua nos longanimiter portat, donec emendatos patriae futurae restituat. Inest ei et altitudo, per quam omnem sensum suae scientiae immensitate exsuperat. Inest ei et profundum, quo damnandos inferius justa aequitate disponens praeordinat. CAPUT appellatur ingenitus. Filius solus de Patre est natus; ideo solus amborum nuncupatur spiritus. In hac Trinitate alia appe
Abbreviated transcription (Latin):
ista audiuit: Us uidit talia: Qͥs hoc ercogitare potuit:
ut mat̾ uirgo . e̾e̾t. intacta generaret: quae & uirgo per¬
mansit & genuit: Sicut enĩ quondã rubus comburi ui-¬
debat᷑. & ignis eũ ñ tangebat: & sic̃ trespueri incamino
inclusi habebant᷑: & tam̃ eos ñ ledebat incendiũ. nec odor
incluso daustris ñ aꝑtis adlatũ est prandiũ ab abacuc: ita
& hȩc scã uirgo genuit dñm. sed intacta ꝑ mansit: Oat̾ effec¬
ta est : sed uirginitatẽ ñ amisit. Genuit infantẽ: & ut dic-¬
tũ est uirgo ꝑmansit. Uirgo gͦ genuit. & uirgo ꝑmansit:
Mat̾ filii facta est. & castitatis sigillũ ñ ꝑdidit. Quare.: Quia
ñ homo iste tantũ qͥ uidebat᷑. sed unigenitus erat ds̃ qͥ in
cannẽ aduenerat. Nec subito carnalit̾ genitus. ẽ. sed ꝑfec¬
ta deitas incorpore uenit.

Expanded text:
ista audivit? quis vidit talia? quis hoc excogitare potuit, ista audivit? quis vidit talia? quis hoc excogitare potuit, ut mater virgo esset, et intacta generaret, quae et virgo permansit et genuit? Sicut enim quondam rubus comburi videbatur, et ignis eum non tangebat , et sicut tres pueri in camino inclusi habebantur, et tamen eos non laedebat incendium, nec odor incluso, claustris non apertis, allatum est ei prandium ab Abacuc : ita et haec sancta virgo genuit Dominum, sed intacta permansit. Mater effecta est, sed virginitatem non amisit. Genuit infantem, et ut dictum est virgo permansit. Virgo ergo genuit, et virgo permansit. Mater filii facta est, et castitatis sigillum non perdidit. Quare? Quia non homo iste tantum qui videbatur, sed unigenitus erat Deus qui in carnem advenerat. Nec subito carnaliter genitus est, sed perfecta deitas in corpore venit.
Abbreviated transcription (Latin):
io seph: nisi ꝓpt̃ea quatinꝰ hoc sacram̃tũ diabolo
celaret᷑: & ille malignus fraudis cõmenta aduersus despon¬
satã uirginẽ nulla penitus inuenisset. SUel ideo fuerat
desponsata ioseph: ut nato infanti uel ipsi mariae curã
uideret᷑ gerere ioseph: si ue in &gyptũ iens: uel inde de¬
nuo ueniens. Ideo desponsata fuit ioseph: ñ tam̃ inconcu¬
piscentia iuncta. Oat̾ inqͥt eiꝰ. Alat̾ in maculata: mater
incorrupta : mat̾ intacta: mat̾ eiꝰ. Cuiꝰ eiꝰ. Sat̾ dĩ unige¬
niti dñi & regis omniũ: plasmatoris & creatoris cunctoꝵ:
illiꝰ qui in ercelsis sine matre: & in t̾ra est sine patre: ipsiꝰ
qͥ incelis scđ̾m dĩtatẽ in sinu est patris: & int̾ris scđm cor¬
poris susceptionẽ in sinu est matris. Omagne ad mirati¬
onis grã.: o inenarrabilis suauitas: o in effabile magnũq
sacram̃tũ. Ipsa eadem uirgo: ipsa & mat̾ dñi. Ipsa genitrix:.
ipsa eiꝰ ancilla. Plasmatio eiꝰ. ipsa quȩ genuit. Qͥs unquã

Expanded text:
oseph, nisi propterea quatenus hoc sacramentum diabolo celaretur, et ille malignus fraudis commenta adversus desponsatam virginem nulla penitus invenisset? Vel ideo fuerat desponsata Joseph, ut nato infanti, vel ipsi Mariae curam videretur gerere Joseph, sive in Aegyptum iens, vel inde denuo veniens: ideo desponsata fuit Joseph, non tamen in concupiscentia juncta. Mater, inquit, ejus. Mater immaculata, mater incorrupta, mater intacta. Mater ejus: cujus ejus? Mater Dei unigeniti, Domini et regis omnium, plasmatoris et creatoris cunctorum: illius qui in coelis est sine matre, et in terris est sine patre; ipsius qui in coelis secundum deitatem in sinu est Patris, et in terris, secundum corporis susceptionem, in sinu est matris. O magnae admirationis gratia! o inenarrabilis suavitas! o ineffabile magnumque sacramentum! Ipsa eademque virgo, ipsa et mater Domini, ipsa et genitrix, ipsa ejus ancilla, plasmatio ejus ipsa quae genuit. Quis unquam
Abbreviated transcription (Latin):
bre canentes. Turba quoq udeoꝵ ñ est turba credentiũ: s turba tu¬
aerent mist̾ium resurgentis: qͥ resuscitantẽ indignis contumeliis deri¬

Expanded text:
bre canentes. Turba quoque Judaeorum non est turba credentium, sed turba tubre canentes. Turba quoque Judaeorum non est turba credentium, sed turba tuderent mysterium resurgentis, qui resuscitantem indignis contumeliis deri
Abbreviated transcription (Latin):
dit autem retro: siue uirta quod ipse ait. si quis michi ministrat
me sequat᷑: & alibi precipitur post añm a̾m tuum ambulabis: quia p̾̃sen¬
um ꝑ fidem cepit uestigia eius subsequi. Tangit autem fimbriam uesti¬
menti &e. undã restringit sanguinis: quia beatus & uere mundancdus:
qui uel ertremã u̾bi partem. fidei mani contigit. Nam rarus ẽ ual¬
de: qui eius uel in pectore recombere: uel caput mereat pistica¬
narelo ꝑungere: cum & ille magnus fuerit qui se indignũ ficebat eius
calciamenta portare. Magna & illa: que ungere pedes eĩ ris. & capil¬
lis suis tergere promeruit. At iħc conuersus. & uidens eame dixit.
Confide filia: fides tua te saluam fecit. E salua facta est mulier. ex illa¬
hora. Ideo filia: quia fides tua te saluam fecit. Nec dixit fides tua te
saluam factura est: s saluam fecit. In eo enim quod in me crelidis
cipis mortua. & qui uident᷑ esse magistri tybicines sunt: carmen lugia¬

Expanded text:
dit autem retro, juxta hoc quod ipse ait: Si quis mihi ministrat, me sequatur ; et alibi praecipitur: Post Dominum Deum tuum ambulabis, quia praesenper fidem coepit vestigia subsequi. Tangit autem fimbriam vestimenti, et undam restringit sanguinis, quia beatus et vere mundandus, qui vel extremam verbi partem fidei manu contigerit. Nam rarus valde, qui ejus vel in pectore recumbere, vel caput mereatur pisticanardo perungere, cum et ille magnus fuerit, qui se indignum dicebat ejus calceamenta portare, magna et illa quae ungere pedes ejus, et capillis suis tergere promeruit. At Jesus conversus et videns eam, dixit: Confide, filia, fides tua te salvam fecit, et salva facta est mulier, etc. Ideo filia, quia fides tua te salvam fecit. Nec dixit: Fides tua te salvam factura est, sed salvam fecit, in eo, quod in me credidisti, ncipis mortua, et qui videntur magistri, tibicines sunt, carmen lugu
Abbreviated transcription (Latin):
corporari : ꝑ quẽ possint ascendere in regnũ dĩ.
t qͥa ascensio uł ingressus regni fieri ñ potest absq fide
& sacram̃tis dñicȩ passionis: recte subinfert᷑. Et sic̃ moyses
eraltauit serpentẽ indeserto: ita exaltari oportet filium
hoĩs: ut om̃is qͥ cre edit in ipso ñ pereat. sed habeat uitã ȩt̾nã
Mira magisterii cȩlestis arte : dñs magistrũ legis mnosaycae.
ad spitalẽ legis ciꝰdem sensũ inducit: recordans hysioriȩ
ueteris. & hanc infigurã su& passionis atq humane saluatio¬
nis factã edisserens. Harrat qͥꝓhE Aliber numeroꝵ qͥa ꝑtesus
inheremo popłs isrł itineris lon. mogi ac laboris. murmuraue¬
rit contra dñm & moysen: ideoq dñs in miserit in illũ ignitos ser¬
pentes. Ad quoꝵ plagas & mortes plurimoꝵ. cũ clamarent ad
moysen & ille oraret ꝓ eis: iussit eũ dñs facere serpentẽ aneum:
& ponere ꝓsigno. Qui ꝑcussus inqͥt aspererit eũ: uiuet. Et ita

Expanded text:
corporari, per quem possint ascendere in regnum Dei. Et quia ascensio vel ingressus regni fieri non potest absque fide et sacramentis dominicae passionis, recte subinfertur: Et sicut Moyses exaltavit serpentem in deserto, ita exaltari oportet Filium hominis, ut omnis qui credit in ipsum non pereat, sed habeat vitam aeternam. Mira magisterii coelestis arte dominus magistrum legis mosaicae ad spiritualem legis ejusdem sensum inducit, recordans historiae veteris, et hanc in figuram suae passionis, atque humanae salvationis factam edisserens. Narratin eremo populus Israel itineris longi ac laboris, murmuravit contra Dominum et Moysen: ideoque Dominus miserit in illum ignitos serpentes, ad quorum plagas et morsus plurimorum cum clamarent ad Moysen et ille oraret, jussit eum Dominus facere serpentem aeneum et ponere pro signo. Qui percussus, inquit, aspexerit eum, vivet; et ita