comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
litas uidere potest : & quã maxima
ꝓprietate distat acȩteris homocu¬
ius susceptione uerbũ caro factũ ẽ
ꝑspicue cerne cognosce qͥđ ñ possit
nisicũ ipse dñs uenerit: ideo sic ma¬
nebit donec ueniat Maneͬbit aũ¬
ñc in fide credentiũ : tc̃ aũ faciȩ ad
faciẽ c̃templandũ erit: Cũ aũ ap¬
paruerit uita nr̃a & nos cũ ipso appa¬
rebimus ingloria: Quisq: aũ arbitra¬
tͥ. homini uitã iftã mortalẽ ad huc
agenti posse c̃tingere ut di moto
atq discusso omni nubilo prantẽsia¬
rũ corporaliũ atq carnaliũ: serenis¬
sima in cõmutabilis ueritatis luce po¬
tiatur: & m̃te pęnitus ac̃suetudine
uitȩ huius alienata. illi c̃stant̃ & inde¬
clinabilit̃ hereat nec ꝗd quȩrat᷑ intel

Expanded text:
litas uideri potest, et qua maxime proprietate distet a ceteris homo, cuius susceptione uerbum caro factum est, perspicue cerni cognoscique non posse, nisi cum ipse dominus uenerit. ideo sic manebit, donec ueniat. manebit autem nunc in fide credentium, tunc autem facie ad faciem contemplandum erit, cum apparuerit uita nostra et nos cum ipso apparebimus in gloria. quisquis autem arbitratur homini uitam istam mortalem adhuc agenti posse contingere, ut dimoto adque discusso omni nubilo phantasiarum corporalium adque carnalium serenissima incommutabilis ueritatis luce potiatur et mente penitus a consuetudine uitae huius alienata illi constanter et indeclinabiliter haereat, nec quid quaerat ne
Abbreviated transcription (Latin):
x dñi testimonio & patrem
& spm̃ scm idest simul ipsam tn¬
nitatem: non tres ueros deos sed
unum uerum dm̃ an quõ ad di¬
cant unum uerum dm̃ Cur ergo
sequens est utubicumque no¬
minatur unum tanta pace uni
adherens: ut perhanc utrum que
unum sit Iam ex hoc intellega¬
tur &iam ipsa pax quam uis non
commemoretur  Nam & illo loco
apostolus uidetur. quasi preter
uir: caput uiri xp̃s. caput autem
xp̃i ds̃: sedrursus : sids̃ non nisi
omnia simultria. quomodo ca¬
put xp̃i ds̃ idest caput xp̃i trini¬
tas. cum intrinitate sit xp̃s: ut sit
trinitas : an quod est pater cum
filio caput est ei. quod est & solus
filius : cum filio enim pater ds̃
solus autem filius. xp̃s est: Maxi¬
me quia iam uerbum caro fac
tum loquitur: secundum quam
humilitatem eius : &iam maior
est pater: sicut dicit . qm̃ pater
maior meest: & hoc ipsum dm̃
esse. quod illi cum patre unum
est caput sit hominis mediatoris
quod ipse solus est: Si enim men¬
te recte dicimus principale

Expanded text:
ni testimonio et Patrem  sanctum, id est, simul ipsam Trinitatem, non tres veros deos, sed unum verum Deum? An quoniam addicant unum verum Deum? Cur ergo iam consequens est ut ubicumque nominatur unum tanta pace uni adhaerens, ut per hanc utrumque unum sit, jam ex hoc intelligatur etiam ipsa pax, quamvis non commemoretur? Nam et illo loco Apostolus videtur quasi praetermvir; caput viri, Christus; caput autem Christi, Deus . Sed rursus si Deus non nisi omnia simul tria, quomodo caput Christi Deus, id est, caput Christi Trinitas, cum in Trinitate sit Christus ut sit Trinitas? An quod est Pater cum Filio, caput est ei quod est solus filius? cum filio enim pater deus, solus autem filius Christus est, maxime quia iam uerbum caro factum est et loquitur, secundum quam humilitatem eius etiam maior est pater, sicut dicit: quoniam pater maior me est, ut hoc ipsum deum esse, quod illi cum patre unum est, caput sit hominis mediatoris, quod ipse solus est. si enim mentem recte dicimus principale
Abbreviated transcription (Latin):
uitã nemo progredi potest qui aũ
sola auctoritate contentibonis tan¬
tum moribus. rectisq uotis: constan¬
ter opera dederint: aut contem¬
nentes. aut non ualenter discipli¬
nis liberalibus. atque optimis eru¬
diri. beatos eos quidem cum inter
homines uiunt: nescio quo modo
appellem: tamen in concusse. credo:
mox ut hoc corpus reli querint eor.
quobene magis minus luxerunt :
eo facilius. aut difficilius laborare :
auctoritas aũ. partim diuina est.
partim humana: Seduera sum ma
ea est: quȩ diuina nominatur: in qua
metuenda est aeriorum animaliũ
mira fallacia : quȩ perrerum adistos
sensus corporis pertinentium quar¬
dam diuinationes non nullasque
potentias. decipere animas facilli¬
me consuerunt: aut periturarum
fartunarum curiosas: aut fragiliũ
cupiditas potestatum aut in anium

Expanded text:
uitam nemo progredi potest. qui autem sola auctoritate contenti bonis tantum moribus rectisque uotis constanter operam dederint aut contemnentes aut non ualentes disciplinis liberalibus atque optimis erudiri, beatos eos quidem, cum inter homines uiuant, nescio quo modo appellem, tamen inconcusse credo, mox ut hoc corpus reliquerint, eos, quo bene magis minusue uixerunt, eo facilius aut difficilius liberari. Auctoritas autem partim diuina est, partim humana, sed uera firma summa ea est, quae diuina nominatur. in qua metuenda est aeriorum animalium mira fallacia, quae per rerum ad istos sensus corporis pertinentium quasdam diuinationes nonnullasque sententias decipere animas facillime consuerunt aut periturarum fortunarum curiosas aut fragilium cupidas potestatum aut inanium
Abbreviated transcription (Latin):
uod scriptumẽ . & facietis diem hunc.
in progenies urãs. legitimum &ernum.
Non sicaccipiendumẽ. tam quã possit is¬
torũ p̃tereuntiũ diesesse ullus &ernus:
sed illud &̃ numẽ : quod iste significatdies:
Velut cum dicimꝰ ipsum dm̃ &ernũ : non
utiq: istas duas syllabas &ernas dicimus.
sed quod significant: quam quã diligenter
laresoleat &ernum: ne forte itadixerit
sollemnit &num quȩ nefas habeantur

Expanded text:
uod scriptum est: Et facietis diem hunc in progenies vestras legitimum aeternum non sic accipiendum est tanquam possit istorum praetereuntium dies esse ullus aeternus, sed illud aeternum est quod iste significat dies, velut cum dicimus ipsum Deum aeternum, non utique istas duas syllabas aeternas dicimus, sed quod significant, quanquam diligenter tura soleat aeternum, ne forte ita dixerit solemniter aeternum, quem nefas habeant
Abbreviated transcription (Latin):
postolus ait. Unus quisq aũ tẽpta¬
tur ac̃cupiscentia: sed addidit
sua Vt qui hȩc audit intellegat quo¬
modo damare debeat: Ego dixi
dñe miserere mei sana animã meã
quia peccaui tibi N eñi sanatione
uitiasset: Sed ut adũsus eã caro sua
concupisceret : idest ipsa semetipsi.

Expanded text:
postolus non ait: unusquisque temptatur a concupiscentia, sed addidit: sua, ut qui hoc audit intellegat quomodo clamare debeat: ego dixi, domine, miserere mei, sana animam meam, quoniam peccaui tibi. non enim sanatione uitiasset, ut aduersus eam sua caro concupisceret, id est ipsa sibimet ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
xcuiiii De eo quod scriptum est de dño finx̃
se longiusire ubi multipliciter dis¬
putat pidueris significationibus
CDemendatii generib uui exlibid
lut patro cinantia sibi descriptu¬
ris exem pla proponunt ex libro

Expanded text:
X. 198. De eo quod scriptum est de domino: finxit se longius ire; ubi multipliciter disputat pro ueris significationibus de mendacii generibus VIII; ubi elut patrocinantia sibi de scripturis exempla proponunt, ut de o
Abbreviated transcription (Latin):
quia magis quoddiligit. uult sub¬
ditum meliore: nec ꝑ odium re¬
sistente carne sed ꝑ consu&udinis uin¬
culum qđ a parentum &iã ppagine
in u&era tum. naturȩ lege in o leuit:
Idergo agit sp̃s indomanda carnesut
soluat male consu&udinis quasi pac¬
ta ꝑ uersa: & fiatpax consu&udinis
bonȩ : Diliges inquit dnm̃ dm̃tuum
extoto cord&uo & extota anima
tua. & extotament &ua: Et diliger

Expanded text:
quo magis quod diligit uult subquo magis quod diligit uult subditum esse meliori, nec per odium resistente carne, sed per consuetudinis uinculum, quod a parentum etiam propagine inueteratum naturae lege inoleuit. id ergo agit spiritus in domanda carne, ut soluat malae consuetudinis quasi pacta peruersa et fiat pax consuetudinis bonae. Diliges, inquit, dominum deum tuum ex toto corde tuo et ex tota anima tua et ex tota mente tua, et
Abbreviated transcription (Latin):
cessaria: Libi dines enim male uten¬
tes corpore: idẽ consu&udines in
clinationes animȩ. ad fruendum in¬
feriorib: ꝑipsius corporir laborio¬
sam quandam militiã. extingue¬
re affectant: Nã ñ seinterimunt.
liter inimico suo corporibellum
ingerꝰ inquo sallit eos ꝗđ legunt
uersantur: Dictum ẽ enim hoc. prop¬
ter in domitam carnalem consu&udi¬
nem aduersusquam sp̃s concupiscit:
non ut interimat corpus ssed ut concu¬
piscentiam̃ eius id est consu&udinẽ
male domitam faciat spũĩ subiuga¬
tum: quod naturalis ordo desiderat:
quia enim hocerit postresur rectio¬
nem. ut cor pur omni modo cũ qui&e
sũma spuĩ subditum in mortali ter
iugeat: hocenim in hacuita medi¬
tandum est. ut consu &udo carna¬
lis mut&ur in melius. nec inor di¬
natis motib resistat sp̃ui: quod do¬
nec fiat caro concupiscit aduersus
spm̃ . & spĩ aduersus carnem: Ñ ꝑodi¬
um resistente spũ sed ꝑ principatũ:

Expanded text:
cessaria. Libidines enim male utencessaria. Libidines enim male utentes corpore, id est consuetudines et inclinationes animae ad fruendum inferioribus, per ipsius corporis laboriosam quamdam militiam exstinguere affectant. Nam non se interimunt, liter inimico suo corpori bellum ingerunt. In quo fallit eos quod legunt:ibi invicem adversantur . Dictum est enim hoc propter indomitam carnalem consuetudinem, adversus quam spiritus concupiscit; non ut interimat corpus, sed ut concupiscentia ejus, id est consuetudine mala edomita, faciat spiritui subjugatum, quod naturalis ordo desiderat. Quia enim hoc erit post resurrectionem, ut corpus omnimodo cum quiete summa spiritui subditum immortaliter vigeat, hoc etiam in hac vita meditandum est, ut consuetudo carnalis mutetur in melius, nec inordinatis motibus resistat spiritui. Quod donec fiat, caro concupiscit adversusspiritus aduersus carnem, non per odium resistente spiritu, sed per principatum,
Abbreviated transcription (Latin):
luddiligat & eius corruptione prę̧¬
grau&ur: inmortalitasenim & in cor¬
ruptio corporis desanitate animiex¬
istit: Sanita sautẽ animiẽ firmis sime
inherere potiore: hocẽ in cõmuta¬
bili dõ: cũ uero &iam eis quisibinatu¬
raliter pares sunt: hocẽ hominib:
dominari affectat: intollerabilis
enimomnino suꝑbia est : Nemoer¬
gose odit & hincquidem nulla cum
aliqua secta questio fuit: Sedneq
corpussuum quis quã odit: Verum
ẽ enim quod ait apostolus: Ne mo
umquã carnẽ suã odiohabuit: Et
qđ ñ nulli dicuł : mallese esse sinecor¬
pore omnino falluntur: Non enĩ
corpus suũ sed corruptiones cius &
pondus oderunt: Ũitaq nullum
corpus sed incorruptum &cellerri¬
mũ corpus uolunt habere: sed pu
tant nullũ corpureẽ. sitalesuerit
quiatale aliquid esse animã putant:
qui hocrectȩ faciunt ñ idagunt: ut
ñ habeant corpus. sed ut habeant
sub iugatum & paratũ ad opera ne¬

Expanded text:
lud diligat et eius corruptione praelud diligat et eius corruptione praegrauetur. immortalitas enim et incorruptio corporis de sanitate animi exsistit, sanitas autem animi est firmissime inhaerere potiori, hoc est incommutabili deo. cum uero etiam eis qui sibi naturaliter pares sunt, hoc est hominibus, dominari affectat, intolerabilis omnino superbia est. Nemo ergo se odit. et hinc quidem nulla cum aliqua secta quaestio fuit. sed neque corpus suum quisquam odit. uerum est enim quod ait apostolus: nemo umquam carnem suam odio habuit. et quod nonnulli dicunt malle se esse sine corpore omnino, falluntur; non enim corpus suum, sed corruptiones eius et pondus oderunt. non itaque nullum corpus, sed incorruptum et celerrimum corpus uolunt htant nullum corpus esse si tale fuerit, quia tale aliquid esse animam putant. qui hoc recte faciunt, non id agunt ut non habeant corpus, sed ut habeant subjugatum et paratum ad opera ne
Abbreviated transcription (Latin):
umergo quattuor sit diligendãunũ
quod supranos est : Alterum qđ nor sumꝰ:
tertium qđ uixtanos est: Quartũ qđ
infranos est : Desecundo. et quarto.
nulla precepta danda erant: quan¬
tum lib& enim homo. excedat aueri¬
tate : reman& illi dilectio sui & dilecti¬
ocorporissui: Fugaxenim animus ab
in cõmutabili lumine omnium reg¬
natore : idagit . ut ipsesibi regn& &
corporisuo: Etideo ñ potest . nisi & se.
& corpus suum diligere : Magnũ er¬
go aliquid adeptũ seputat. Si &iam
sotiis idẽ aliis hominib: dominari
potuerit: Inẽ enim uitioso animo:¬
idmagis app&ere: & sibitam quã debi¬
tum uindicare qđ uni ꝓpriȩ deb&ur
dõ: Talis aut̃ suidilectio melius odi¬
um uocatur: iniquum ẽ enimquia
uult sibi seruire. quod in fraseẽ : cum
ipse superiori seruire noluit: Rectis¬
simeq dictum ẽ : quiaũ diligit iniqui¬
tatem odit animã suã : Et ideo fit in¬
firmus animus : Et demortali corpo¬
re crutiatur: necesse est enim: util¬

Expanded text:
um ergo quatuor sint diligenda, unum quod supra nos est, alterum quod nos sumus, tertium quod juxta nos est, quartum quod infra nos est; de secundo et quarto nulla praecepta danda erant. Quamtumlibet enim homo excidat a veritate, remanet illi dilectio sui et dilectio corporis sui. Fugax enim animus ab incommutabili lumine omnium regnatore, id agit ut ipse sibi regnet et corpori suo; et ideo non potest nisi et se et corpus suum diligere. 23. Magnum autem aliquid adeptum se putat, si etiam sociis, id est aliis hominibus, dominari potuerit. Ineid magis appetere et sibi tamquam debitum uindicare, quod uni proprie debetur deo. talis autem sui dilectio melius odium uocatur. inimicum est enim, quia uult sibi seruire quod infra se est, cum ipse superiori seruire nolit, rectissimeque dictum est: qui autem diligit iniquitatem, odit animam suam, et ideo fit infirmus animus et de mortali corpore cruciatur; necesse est enim, ut il
Abbreviated transcription (Latin):
cdantur dulcedinereuacare: quidẽ
aliud qͣuã spiritaliter quodã modo
ruminare : quod qui non faciunt:
illorum animalium genere figu
nentiatale uitium nos cauere prae¬
monuit Cum enimthes aurus desi¬
derabilis sit ipsa sapientia deac mun¬
tum est: thesaurus desiderabilis.re¬
quiescit in ore sapientis: uiraũ stul¬
tus. gluttit illũ: Hae aũ similitudi¬
nesrerum: in locutionibus uel ob¬
seruationibus figuratis ꝓpter quȩ¬
rendi & comparandi exercitationẽ
rationales m̃tes utiliter & suauiter
mouent: sed priori populo multa
talia non tantum audienduuerum
&iam obseruanđa praecepta sunt:
tempus enim erat: quo non tantum
dictis sed &ciam factis ꝓph&are
oporter&: eaquae postteri orae tẽpore
fuerant reuelanda: quibus ꝑ xpr̃oat
onera obseruationum non sunt in¬
posita ꝓph&iae tamen auctoritas
commendata:
uel ceteris exlipro contra faust

Expanded text:
dandi dulcedine reuocare quid est aliud quam spiritaliter quodam modo ruminare? quod qui non faciunt, illorum animalium genere figurnibus abstinentia tale uitium nos cauere praemonuit. cum enim thesaurus desiderabilis sit ipsa sapientia, de hac muntum est: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis; vir autem stultus glutiit illum . Hae autem similitudines rerum in locutionibus vel observationibus figuratis, propter quaerendi et comparandi exercitationem, rationales mentes utiliter et suaviter movent. Sed priori populo multa talia non tantum audienda, verum etiam observanda praecepta sunt. Tdictis, sed etiam factis prophetari oporteret ea quae posteriore tempore fuerant revelanda: quibus per Christonera observationum non sunt imposita, prophetiae tamen auctoritas commendata. vel caeteris, ex libro VI contra Faust
Abbreviated transcription (Latin):
c̃uersus atq mutatus ẽ: Nec diuinitas quip¬
pe increaturã mutata ẽ ut desister&
eẽ diuinitas nec creaturã indiuinitatẽ:
ut desister& eẽ creatura.
De sus iectione Qua filius subi¬
ciendus dñ patri exeotẽ li

Expanded text:
ersum atque mutatum est: nec divinitas quippe in creaturam mutata est, ut desisteret esse divinitas, nec creatura in divinitatem, ut desisteret esse creatura. De subjectione qua Filius subjiciendus dicitur Patri, ex eodem li
Abbreviated transcription (Latin):
tabilia carnis amplexibur. ñ
hȩc amo cum amo dm̃meum:
Ettamen amo quandã lucem:
& quandam uocem: & quandã
odorem & quendã cibum. &
hominis mei Ubi fulgłt animę¬
meȩ quod non capit locus. &ubi
sonat quodñ rapit tempur: &

Expanded text:
tabilia carnis amplexibus, non haec amo, cum amo deum meum. et tamen amo quandam lucem et quandam uocem et quendam odorem et quendam cibum et hominis mei, ubi fulget animmeae quod non capit locus et ubi sonat quod non rapit tempus
Abbreviated transcription (Latin):
suis amatur. blande accipit᷑: conũtunt᷑ uulnera
imoca Si quisaũ &istimat quod dicat secastũ

Expanded text:
suis, amatur, blande accipitur, convertuntur vulnera in joca. Si quis autem existat qui dicat se castu
Abbreviated transcription (Latin):
quidecȩlo descendit hic inuenit cuida¬
r& sedinde attulit quod dar&: quidẽ
ergo frs anforte cõmemoro. Et hocquo¬
modo caritas ad spm̃ scm̃ ꝑtineat: paulũ
audite. ñ solum autẽ inquit. sed &gloria¬
mur intribulationib Scientes. quia
tribulatio patientiã operatur : patien
tiam ꝓbationẽ : ꝓbatio uero spem Spes
autẽ non confund&ur: quia caritas dĩ
diffusa ẽ in cordib: nostris: unde quid
tibi dabas quid quasi d&uo p̃sum me¬
bas : quid enim habes quo dñ accepisti:
Vndeergo : nisi quod sequitur: ꝑ spm̃ scm̃.¬
quid atus ẽ nobis: Caritas ista nonten &ur
nisi inunitate ȩcclesiȩ: non illã habent
diuisores : sicut dicit a posto lus iudas. hir
quiseipsos segregant animaler: spm̃ non
habentes: ideo defluunt: quia coagulũ
DISPUTATUMSIT. DEDITTERINTI¬
A GENERATIONIS FILII ET

Expanded text:
qui de caelo descendit; hic inuenit cui daret, sed inde attulit quod daret. Quid est ergo, fratres? an forte commemoro et hoc, quomodo caritas ad spiritum sanctum pertineat? Paulum audite: non solum autem, inquit, sed et gloriamur in tribulationibus scientes, quia tribulatio patienbationem, probatio uero spem, spes autem non confundit, quia caritas dei diffusa est in cordibus nostris. unde? quid tibi dabas? quid quasi de tuo praesumebas? quid enim habes, quod non accepisti? ergo unde nisi, quod sequitur, per squi datus est nobis: charitas ista non tenetur nisi in unitate Ecclesiae: non illam habent divisores, sicut dicit apostolus Judas: Hi sunt qui seipsos segregant, animales, Spiritum non habentes; ideo defluunt, quia coagulum disputatum sit de differentia generationis Filii et
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝑagere potuerimꝰ : Nideo gaudeamꝰ.
quia nõb̵ sed quia dõ sic eas agi placuit:
giaũ aliqua incideret necessitas. qua
nr̃ ille ordo turbetͥ flectam᷑ facile.
ne frangamꝰ : ut quẽ ds̃ nos p̃posuit ipse
sit nr̃: Equus ẽ eñi ut nos eius quam
ut ille nr̃am uoluntatẽ sequat᷑: quia &
ordo agendarũ rerũ quẽ nr̃o arbityo
tenere uolumus: ille utiq: ad ꝓbandus
ẽ ubi potiora p̃cedunt: Quur ergo
nos dolemus homines. adñodõ. Tanto
potiori p̃cedi ut eo ipso quo nr̃m ama¬
mus ordinẽ in ordinati eẽ cupiamus
Nemo eñi ordinat ꝗdagat nisi quipara¬
tioẽ ñ agere qđ diuina poteftate ꝓhi¬
bet᷑ : quã cupidior agere quo una cogiꝰ¬
tatione meditat: quia multȩ cogita¬
tiones s̃ in corde uiri. Consiliũ aũ dñi
manet in et̃nũ: Si aũ dealiquo errato.
i uel peccato nos mestitudo c̃p̃hendit:
Ntantũ meminerim sacrificiũ dõ spm̃
eẽ c̃tribulatũ sed etiã illũ: quia sic̃ aqua

Expanded text:
si peragere potuerimus, non ideo gaudeamus, quia nobis, sed quia deo sic eas agi placuit; si autem aliqua inciderit necessitas, qua noster ille ordo turbetur, flectamur facile, ne frangamur, ut, quem deus s nostro praeposuit, ipse sit noster. aequius est enim, ut nos eius quam ut ille nostram uoluntatem sequatur, quia et ordo agendarum rerum, quem nos pro arbitrio tenere uolumus, ille utique approbandus est, ubi potiora procedunt. cur ergo nos dolemus homines a domino deo tanto potiore praecedi, ut eo ipso, quo nostrum amamus ordinem, inordinati esse cupiamus ? nemo enim melius ordinat quid agat, nisi qui paratior est non agere quod diuina potestate prohibetur, quam cupidior agere quod humana cogitatione meditatur, quia multae cogitationes sunt in corde uiri, consilium autemis domini manet in aeternum. Si autem de aliquo errato nostro uel peccato nos maestitudo comprehendit, non tantum meminerimus sacrificium deo spiritum esse contribulatum, sed etiam illud, quia
Abbreviated transcription (Latin):
illis dr̃ operationem erroris utcredant
mendatio & iudicentur om̃s quiñ credi¬
derunt ueritati. sed consenserunt in¬
quitati: Nulli dubium ẽ eũ de antichris¬
to istecdixisse. diemq iudicii Hunceñĩ
appellat diem dñi non ẽeuentura : iisi
ille prior uenerit quemrefugã uocat:
utiq ad nõdõ: quod sideomnib impus
merito dicipotest: quanto magis deisto
Sed in quo tem plodĩsit sessurus incertũ ẽ
utrum in illaruina templi quod asala¬
mone rege constructumẽ Anuers in
ȩcłea: Non enim tẽplũ alianus idoli aut
dȩmonis : templũ dĩ a postolus dicer&
Vnde non nulli non ipsum principem:
sed ipsum quodã modo corpus ei. Id est
ad eum ꝑtinentẽ hominũ multitudinẽ:
simul cũ ipso suo principe: hoc loco intel¬
legi antichristum uolunt: Rectius que
putant &iam latinedici. sicut ingreco
ẽ non in templodĩsedeat tãquam

Expanded text:
ionem erroris, ut credant mendacio et iudicentur omnes, qui non crediderunt ueritati, sed consenserunt iniquitati. Nulli dubium est eum de Antichristo ista dixisse, diemque iudicii hunc enim appellat diem Domini non esse uenturum, nisi ille prior uenerit, quem refugam uocat, utique a Domino Deo. Quod si de omnibus inpiis merito dici potest, quanto magis de isto! Sed in quo templo Dei sit sessurus, incertum est; utrum in illa ruina templi, quod a Salomone rege constructum est, an uero in ecclesia. Non enim templum alicuius idoli aut daemonis templum Dei apostolus diceret. Unde nonnulli non ipsum principem, sed uniuersum quodam modo corpus eius, id est ad eum pertinentem hominum . multitudinem, simul cum ipso suo principe hoc loco intellegi Antichristum uolunt; rectiusque putant etiam Latine dici, sicut in Graeco est, non in templo Dei, sed in tem
Abbreviated transcription (Latin):
ut uirga morsi quȩ in terra serpens
effecta : eius mortẽ figurauit ad ser¬
pentem uenientẽ : Sed qđ ad prehen¬
sa cauda significat: posterius peractis
iamomnib: infineactionis: adld quod fu¬
erat resurgendo reuertitur. ubi peruitȩ
reparationem morti consumpta. nihil
serpentis appar&: Nos quoq corpus ei.
in eadem mortalitate: perlubrica tempo¬
rum uoluimur. Sed fine nouissimo uelut
cii : neultra prolabamur. ad prehensco.:
reparabimur. & nouissima in imica mor¬
te destructa . resurgentes. indextera
dĩ uirgaregni erimus.

Expanded text:
 uirga Moysi, quae in terra serpens effecta eius mortem figurauit a serpente uenientem; sed — quod adprehensa cauda significat - posterius peractis iam omnibus in fine actionis ad id, quod fuerat, resurgendo reuertitur, ubi per uitae reparationem morte consumpta nihil serpentis adparet. nos quoque, corpus eius, in eadem mortalitate per lubrica temporum uoluimur, sed fine nouissimo uelut cii, ne ultra prolabatur adprehensa, reparabimur et nouissima inimica morte destructa resurgentes in dextera dei uirga regni erimus.
Abbreviated transcription (Latin):
idem languores multi sunt &¬
magni: sedamplior ẽ medi¬
cina tua: potuimus putare
uerbũ tuũ remotũ esse a
coniunctione hominis :& dis¬
perare de nobis nisi carofier&
& h abitar& in nobisꝰ¬

Expanded text:
idem languores, multi sunt et magni; sed amplior est medicina tua. potuimus putare uerbum tuum remotum esse a coniunctione hominis et desperare de nobis, nisi caro fieret et habitaret in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
risunt. Ius sit mitti r&ia indexte¬
ram partẽ & captis ingentes pirces
centũ quinquaginta &tres: Miran¬
tib discipulis qđ tam cũ magniessent.
r&ia ñ r̃ disrupta. horũ magnitudi¬
nem magnitudo sapientię iustitiȩ¬
ꝙ significat Numerus uero ipsam
disciplinã & tẽporali dispensatio¬
ne: & &naregeneratione ꝑ fectã
quãdix imꝰ quinquagenario nume¬
ro cõm̃dari quiaenĩ ño puserit
tc̃ corporalib adium̃tis: & animo
continebitꝰ fides atq sapientia qͥa
animo ternarium numerũ tribu¬
tũ diximꝰ: quinquaginta ducimꝰ ter:
& fiunt centũ quinquaginta: cui
numero trinitas additur: qui a om¬
numerus pisciũ addexteram par¬

Expanded text:
ri sunt, jussit mitti retia in dexteri sunt, jussit mitti retia in dexteram partem; et capti sunt ingentes pisces centum quinquaginta tres, mirantibus discipulis quod cum tam magni essent, retia non sunt disrupta . Horum magnitudo magnitudinem sapientiae justitiaeque significat; numerus vero, ipsam disciplinam et temporali dispensatione et aeterna regeneratione perfectam, quam diximus quinquagenario numerotunc corporalibus adjumentis, et animo continebitur fides atque sapientia quia animo ternarium numerum tributum diximus, quinquaginta ducimus ter, et fiunt centum quinquaginta. Cui numero Trinitas additur, quia omnumerus piscium ad dextram par
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa scilic& ꝑ huncnumerũ insinu¬
ata temporali dispensatione quȩ
ad sidẽ ꝑtin& : Ascendit incęlũ &de
ad diuina atq &ña contuenda:
quodã amoris & caritatis spiram̃to
&incendio quadragenario denari¬
us ad der&ur: & ideo hoctotũ idest
quinquagenarius dierũ numerus
lxiticiae cęlebratione signandur
ẽ: haecaũt duotem pora: idẽ unum
laboris & rollicitudinis alterũ gau¬
dii & securitatis : Etiã r&ib: missis
inmare: dñr noster significat Nam
ante passionem der&iculo dicitur
misso inmare : quia tantũ piscium
coeperꝰ: ut uix ad litus trahendo ꝑ¬
mis sa sunt indexterã partẽ: hab&
enim multormalos ȩclesia huius
tem poris: Neq insinistrã. hab&
&iã bonos sed passim ut ꝑmixtio¬
Qđ aut̃ rupta sunt r&ia caritate uio¬
lata multas hereserexisse signifi¬
cat Postresurrectionẽ uero cũ uel¬
l& eclesiã futura temporis prȩmoni¬
trare: ubi om̃s ꝑfecti atq scĩ ficatu¬

Expanded text:
ipsa scilicet per hunc numerum insinuipsa scilicet per hunc numerum insinuata temporali dispensatione, quae ad fidem pertinet, ascendit in coelum , et ad divina et aeterna contuenda quodam amoris et charitatis spiramento et incendio, quadragenario denarius adderetur. Et ideo jam hoc totum, id est, quinquagenarius numerus dierum, laetitiae celebratione, signandus est. 3. Haec autem duo tempora, id est, unum laboris et sollicitudinis, alterum gaudii et securitatis, etiam retibus missis in mare Dominus noster significat. Nam ante passionem de reticulo dicitur misso in mare, quia tantum piscium ceperunt, ut vix ad littus trahendo pmissa sunt in dexteram partem; habet enim multos malos Ecclesia hujus temporis: neque in sinistram; habet enim etiam bonos: sed passim, ut permixtioQuod autem rupta sunt retia, charitate violata multas haereses exiisse significat. Post resurrectionem vero, cum vellet Ecclesiam futuri temporis praemonstrare, ubi omnes perfecti atque sancti futu
Abbreviated transcription (Latin):
darũ cũ aequalitate uitȩ actũ im¬
parat᷑ intellectũ stabilis sapientię.
utñ solũ credendo sed &iã intellegen¬
dodisciplina firm&ur: Etideo ea¬
quȩ nc̃ ẽ ecclesia: quãuis filiidĩsi¬
m̃: ante tam̃ quã appareat quid erimꝰ
in laborib & in asflictionib agit
ut & in ea iustus exfide uiuit: Nisienĩ
credideritis in quit ñ intellegitis
& hoc ẽ tempus qđ ingemescimꝰ &
dolemꝰ exspectantes redẽptionem
corporis nr̃i Qđ quadragesim a ce¬
lebratur: Scimusaũt quia cũ appa¬
ruerit similer ei erimur . quõ uide¬
bimꝰ eum sicutiẽ : Cum additur de¬
narius quadragenario : ut ñ solum
credere quȩ ꝑtinent ad fidem : sed
&iam ꝑspicuam ueritatem in tel¬
legere mereamur: Talis ȩclesia.
inquanullus erit meror: Nulla ꝑ¬
mixtio malorũ hominũ: uulla ini¬
quitas sed l&itia. & pax & gaudium:
quinqua gesi macȩlebratione prȩ¬
resurrex̃ amortuis : quad raginta
dieb ꝑ actiscũ discipulis suiseadem

Expanded text:
aequalitate uitae actum impetrat intellectum stabilis sapientiae, ut non solum. credendo sed etiam intellegendo disciplina firmetur. Et ideo quae nunc est ecclesia, quamuis filii dei simus, ante tamen quam appareat quid erimus, in laboribus et in afflictionibus agit et in ea iustus ex fide uiuit. nisi enim credideritis, inquit, non intellegetis. et hoc est tempus, quod ingemescimus et dolemus, exspectantes redecorporis nostri , quod Quadragesima celebratur. Scimus autem quoniam cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est : cum addetur denarius quadragenario, ut non solum credere quae pertinent ad fidem, sed etiam perspicuam veritatem intelligere mereamur. Talis Ecclesia, in qua nullus erit moeror, nulla permixtio malorum hominum, nulla iniquitas, sed laetitia et pax et gaudium, Quinquagesimae celebratione praeresurrexit a mortuis, quadraginta diebus peractis cum discipulis suis, eadem
Abbreviated transcription (Latin):
itaq: mortui sunt inpeccatir: Nemine ꝓror¬
sus excepto siue originalib siue&ĩã uolun¬
tate additir. uelignorando: uelsciendo
nec faciendo quodiustumẽ: & proomnib
mortius uiuus mortuus c̃unus: idẽnullũ¬
habens omninopeccatum. Vt qui per
remissionempeccatorũ uiuunt. iã non
sibi uiuant sed ei qui proomnib mor¬
tuus ẽ propt̃ peccatanrã. & resurrexit
propt̃ iustificationem nram: ut creden¬
tes in eum qui iustificat impiũ eximpi¬
xate iustificate tamquã ex morte ui¬
uificate ad primã resurrectionẽ quȩ
nuncẽ pertinere possimus: Adhanc
enim primam ñ ꝑtinent. isi quibeati
erunt inxernum: Ad secundã uero de
quauꝰox locuturus ẽ : & beatos pertinere
docebit & miseros: Istaẽ & misericor¬
diȩ : illa iuidicia: Propter quod in psalmo
scriptum ẽ: Miseri cordiam &iudiciũ
cantabo dñe. De quo udicio consequent̃
adiunxit atqait. &x potestatem dedit ei

Expanded text:
itaque mortui sunt in peccatis, nemine proritaque mortui sunt in peccatis, nemine prorsus excepto, siue originalibus siue etiam uoluntate additis, uel ignorando uel sciendo nec faciendo quod iustum est; et pro omnibus mortuis uiuus mortuus est unus, id est nulluhabens omnino peccatum; ut, qui per remissionem peccatorum uiuunt, iam non sibi uiuant, sed ei, qui pro omnibus mortuus est propter peccata nostra et resurrexit propter iustificationem nostram, ut credentes in eum, qui iustificat inpium, ex inpietate iustificati, tamquam ex morte uiuificati, ad primam resurrectionem, quae nunc est, pertinere possimus. Ad hanc enim primam non pertinent, nisi qui beati erunt in aeternum; ad secundam uero, de qua mox locuturus est, et beatos pertinere docebit et miseros. Ista est misericordiae, illa iudicii. Propter quod in psalmo scriptum est: Misericordiam et iudiciuquenter adiunxit atque ait: et potestatem dedit ei
Abbreviated transcription (Latin):
ne procedere : Quare aũ non om̃s uiuent
in eo quod sequitur doc& : quibona in qđ
fecerunt in resurrectionem uite: Hisum
qui uiuent: Quiueromalaegerunt in re¬
surrectionem iudicii: hisunt quinon ui¬
uent : quia secunda morte morientur:
Mala quippeegerunt: quõ maleuixerunt:
maleaũ uixerunt. quia in prima quȩ nunc
ẽ animarum resurrectione non reuixe¬
runt: Autineo quod reuixerunt. non
infinẽ usque manserunt: Sicutergo
duȩ sunt regenerationes. dequib: iam
supra locutur sum : Vna scđm fidem que
nunc fit perbaptismũ: Alia scdm̃carnẽ.
quȩ fi& in eiur incorruptione atq: in mor¬
talitate. ꝑiuditium magnũ atq nouissi¬

Expanded text:
ne procedere.. quare autem non omnes uiuent, ne procedere.. quare autem non omnes uiuent, in eo quod sequitur docet: qui bona, inquit, fecerunt, in resurrectionem uitae, hi sunt qui uiuunt, qui uero mala egerunt, in resurrectionem iudicii, hi sunt qui non uiuent, quia secunda morte morientur. mala quippe egerunt, quoniam male uixerunt; male autem uixerunt, quia in prima quae nunc est animarum resurrectione non reuixerunt aut in eo quod reuixerunt non in finem usque manserunt. sicut ergo duae sunt regenerationes, de quibus iam supra locutus sum, una secundum fidem, quae nunc fit per baptismum, alia secundum carnem, quae fiet in eius incorruptione atque immortalitate per iudicium magnum atq
Abbreviated transcription (Latin):
nunc transiturus morte aduta indam¬
nationem ñueni& quam significaũ ap¬
pellatione iudicii: Sicut &iam hoc loco
ubiait: Quimaleegerunt in resurrec¬
tionem iudicii: idestdamnationis : resur¬
gat Ergo in prima quinon uult in secun¬
da resurrectione damnari: Uenit enĩ
hora & nuncẽ quando mortiuaudient uocẽ
filudĩ & qui audierint uiuent. Idẽ indamna¬
tionẽ nonuenient: Quȩ secunda mors dicit᷑.
inquam mortẽ post secundam quȩ corpo¬
rũ futuraẽ. resurrectionem p̃cipitabuntur.
qui in prima quȩ animarumẽ ñ resurgunt :
Veniet enimhora ubinonait . & nunc ẽ quia
infineerit sȩculi. hocẽ inultimo & maximo
iudiciodĩ : Quando om̃s qui inmonum̃tirs
audient uocemẽi & procedent: Nondixit
quẽ ad modũ in prima . & qui audierint ui¬
uent: Non enĩ om̃r uiuent eauitȩ scilic&
quȩ quõ beata ẽ solauitȩ dicendaẽ : Namutiq¬
nonsine nonsine qualicumq uita possent
audire & demonum̃tis resurgente car¬

Expanded text:
transitur a morte ad uitam, in damnationem non ueniet, quam significauit appellatione indicii, sicut etiam hoc loco, ubi ait: qui male egerunt, in resurrectionem iudicii, id est damnationis. resurgat ergo in prima qui non uult in secunda resurrectione damnari. uenit enim hora et nunc est, quando mortui audient uocem filii dei, et qui audierint uiuent, id est in damnationem non uenient, quae secunda mors dicitur; in quam mortem post secundam quae corporum futura est resurrectionem praecipitabuntur qui in prima, quae animarum est, non resurgunt. ueniet enim hora - ubi non ait: "et nunc est", quia in fine erit saeculi, hoc est in ultimo et maximo iudicio dei — quando omnes, qui in monumentis sunt, audient uocem eius et procedent. non dixit, quemadmodum in prima: "et qui audierint uiuent"; non enim omnes uiuent, ea uita scilicet, quae quoniam beata est, sola uita dicenda est. nam utique non sine qualicumque uita possent audire et de monumentis resurgente car
Abbreviated transcription (Latin):
misc&ur homini: Et hoc prȩcipu¬
um eoꝵ suplimitatis aitesse speciñ
qđ nulla adtractatione hominũ
contaminantur: Ergo doemoner
contaminar fat&ur: &ideo eosaqu¬
bus aquibus contaminantur. mun¬
dare non possunt: Omnesq: in mg¬
di pariter fiunt : & doemones con
atipus fiunt ex lipro

Expanded text:
miscetur homini. Et hoc praecipumiscetur homini. Et hoc praecipuum eorum sublimitatis ait esse specimen, quod nulla attrectatione hominum contaminantur . Ergo daemones contami nari fatetur: et ideo eos a quibus dare non possunt, omnesque immundi pariter fiunt, et daemones contartibus fiunt, ex libro
Abbreviated transcription (Latin):
medi ator est. quia uerbũ maxime
quippe in mortale & maxime bea¬
tum uerbũ. longeẽ amortalib
miseris: Sed mediator: ꝑ quod
homo: eo ipso unque ostendens.
ad illud non solum beatum. uerx
&iã beatificum bonum. Non o¬
postere queri alior mediatorer:
perquos arbitramur nob ꝑuenti¬
onis gradus esse moliendus. Quia
beatus & beatificus dr̃ factus pasti¬
ceps humanitatis nẽ : conpendiũ
prȩbuit participande diuinita¬
tis suȩ Neque enimnos a mortali¬
tate & miseria liberans. ad ange¬
lor in mortales beatosq perducit¬
ita ut eorum pasticipatione. &iã
innor in mortales & beatisimur
Sedad illã trinitatem cuius &ange¬
li pasticipatione beatisint Ideo
quando in farma serui qua medi¬
ator ess&. infra angelor esse uo¬
luit informa dĩ supra angelor
mansit: idem in infenonbur uiaui¬
tȩ : qui in superiorib uita: Non
enim uer& est. quodidem platoni¬
cus ait. platonem dixisse. nulli dĩ

Expanded text:
mediator est, quia Verbum; maxime mediator est, quia Verbum; maxime quippe inmortale et maxime beatum Verbum longe est a mortalibus miseris; sed mediator, per quod homo, eo ipso utique ostendens ad illud non solum beatum, uerum etiam beatificum bonum non oportere quaeri alios mediatores, per quos arbitremur nobis peruentionis gradus esse moliendos, quia beatus et beatificus Deus factus particeps humanitatis nostrae conpendium praebuit participandae diuinitatis suae. Neque enim nos a mortalitate et miseria liberans ad angelos inmortales beatosque ita perducit, ut eorum participatione etiam nos inmortales et beati simus; sed ad illam Trinitatemli participatione beati sunt. Ideo quando in forma servi, ut mediator esset, infra angelos esse voluit, in forma Dei supra angelos mansit. Idem in inferioribus via vitae, qui in superioribus vita. Non enim verum est quod idem Platonicus ait Platonem dixisse: Nullus deus
Abbreviated transcription (Latin):
in mortalis & miser: ut ad inmor¬
talitatem beatam transire ñ sinat.
quõ ꝑsistit quod inpedit iđ ipsa
miseria: Ad hoc se aũ interposuit
mortalis &beatus: ut mortalita¬
te transacta: ex mortuis facer&
in mortales : quod inseresurgen¬
do monstrauit : & ex miseris beatos.
unde num quam ipse discessit:
Alius est ergo medius malus. qui se¬
perat amicos: alius bonur. qui re¬
conciliat immicas.: Etideo multir̃
medii seperatoris : quia multitudo
quȩ beata esunius dĩ pastitipatio¬
ne fit beata: Cuius participationes
priuatione misera multitudom alo¬
rum angelor& quȩ seopponit poti¬
us ad inse pedimentum : quã int̃po¬
nit ad beatitudinis adiutorium.
etiam ipsam multitudinem obstrepit
quodam modo nepossit ad illudunũ
beatificum perueniri: ad quod ut
perduceremur. non multis sed uno
mediatore opuserat : Ex hoc eo ip¬
so cuius pasticipatione simus bea¬
ti hoc est uerbo di non facto ꝑquẽ
facta sunt omnia : N&tam̃ ab hoc

Expanded text:
inmortalis et miser, ut ad inmorinmortalis et miser, ut ad inmortalitatem beatam transire non sinat, quoniam persistit quod inpedit, id est ipsa miseria; ad hoc se autem interposuit mortalis et beatus, ut mortalitate transacta et ex mortuis faceret inmortales, quod in se resurgendo monstrauit, et ex miseris beatos, unde numquam ipse discessit. Alius est ergo medius malus, qui separat amicos; alius bonus, qui reconciliat inimicos. Et ideo multi sunt medii separatores, quia multitudo. quae beata est, unius Dei participatione fit beata; cuius participationis priuatione misera multitudo malorum angelorum. quae se obponit potius ad inpedimentum, quam interponit ad beatitudinis adiutorium, etiam ipsa multitudine obstrepit quodam modo, ne possit ad illud unum beatificum perueniri, ad quod ut perduceremur, non multis, sed uno mediatore opus erat, et hoc eo ipso, cuius participatione simus beati, hoc est Verbo Dei non facto, per quod facta sunt omnia. Nec tamen ob hoc
Abbreviated transcription (Latin):
lessunt.: Possunt aũ medu esse
angelimali. quia in mortalesr̃
cum illis misen cumistir: Hir
contrarius est media torbonꝰ
qui aduersus eorum in mortalita
& miseriã¬
tem. & miser & mortalis esse
ad tempus uoluit: & beatus in &er¬
nitate persistere potuit: Acsiceor
& in mortales superbor. & miserds
tia se ducerent ad miseriam: &
suȩ mortir humilitate & suȩbea¬
titudinis benignitate destruxit
in eis: quor& corda persuã fidẽ¬
mundans. ab illor in mundissima
dominatione liberauit. T Homo
itaque mortalis & miser: longese¬
iunctus ab in mortalib: &beatir.
quidiligat medium. per qđ in mor¬
talitati & beatitudini copul&ur
quod possit delectare indȩmonum¬
un in mortalitate: miserx est qđ
possit offendere in xp̃i mortalita¬
te : iam non est: Ibi ergo cauen¬
da est miseria sempiterna. hic
mors timenda non est. quȩ ñeẽ
potuit sempiterna: & beatitu¬
do amanda est sempiterna. Ad
hoc se quippe interponit mediur

Expanded text:
les sunt; possunt autem medii esse les sunt; possunt autem medii esse angeli mali, quia immortales sunt cum illis, miseri cum istis. His contrarius est mediator bonus, qui adversus eorum immortalitatem et miseriam, et mortalis esse ad tempus voluit, et beatus in aeternitate persistere potuit. Ac sic eos et immortales superbos, et miseros tia seducerent ad miseriam, et suae mortis humilitate, et suae beatitudinis benignitate destruxit in eis, quormundans ab illorum inmundissima dominatione liberauit. Homo itaque mortalis et miser longe seiunctus ab inmortalibus et beatis quid eligat medium, per quod inmortalitati et beatitudini copuletur? Quod possit delectare in daemonum in mortalitate , miserum est; quod posset offendere in Christi mortalitate, iam non est. Ibi ergo cauenda est miseria sempiterna; hic mors timenda non est, quae non esse potuit sempiterna, et beatitudo amanda est sempiterna. Ad hoc se quippe interponit medius
Abbreviated transcription (Latin):
mnes homines quam diumor¬
tales sunt &iam misen sint
necesse est quęrendus. est medi¬
us qui non solum homo uera
&iam dr̃sit: Ut homines &iam¬
ex mortali miseria ad beatã in¬
mortalitatẽ huius medu bea¬
ta mortalitas. interueni en do
perducat.: quem neque non fi¬
eri mortaleo postebat. neque
ꝑmanere mortalem. Morta¬
lis quippe factus est. non in fir¬
mata uerbi diuinitate: sed car¬
nis infirmitate suscepta: Nn
aũ permansit in ipsa carne
mortalis quam resuscitauit
amortius. quõ ipse est frustur
medi ationis eius. ut nec ipsĩ prop¬
ter quos liberandus mediator
effectus est : in perp&ua uel
carnis moste remanerent :
Prð̃ inde mediatorem internor
&dm̃. & mortalitatem habere
oportuit transe untem. & bea¬
titudinem permanentem
ut perid quodtransit congru
er& morituris: adid quod per¬
man& trans ferr& ex mortius.
Boniigitur angeli intermis erdr
mostales & beatis in mortales
medii esse non possunt : quia
ipsi quoque & beati &inmorta¬

Expanded text:
mnes homines quamdiu mortales sunt etiam miseri sint necesse est. quaerendus est medius, qui non solum homo uerum etiam deus sit, ut homines ex mortali miseria ad beatam immortalitatem huius medii beata mortalitas interueniendo perducat. quem neque non fieri mortalem oportebat neque permanere mortalem. mortalis quippe factus est non infirmata uerbi diuinitate, sed carnis infirmitate suscepta. non autem permansit in ipsa carne mortalis, quam resuscitauit a mortuis, quoniam ipse est fructus mediationis eius, ut nec ipsi propter quos liberandos mediator effectus est in perpetua uel carnis morte remanerent. proinde mediatorem inter nos et deum et mortalitatem habere oportuit transeuntem et beatitudinem permanentem, ut per id queret morituris, et ad id quod permanet transferret ex mortuis. Boni igitur angeli inter miseros mortales et beatos immortales medii esse non possunt, quia ipsi quoque et beati et immorta
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ catonis: quicum eẽt consultus
a quodam : qui sibi asoricib ero sasca¬
ligas dicer&: Respondit: ñ eẽ illud
monstrum seduere monstrũ haben¬
dum fuis sesisorices acaligisro deren
suꝑ stitionis segregandi sunt: qui¬
genechliccci. propt̾natalium dierum
considerationer. nunc aut̃ uulgo ma¬
thematiciuocantur: Nam & ipsi co

Expanded text:
tum est Catonis, qui cum esset consultus tum est Catonis, qui cum esset consultus a quodam, qui sibi a soricibus erosas caligas diceret; respondit non esse illud monstrum, sed vere monstrum habendum fuisse, si sorices a caligis roderentsuperstitionis segregandi sunt, quhliaci, propter natalium dierum considerationes, nunc autem vulgo mathematici vocantur. Nam et ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
tionum ossib ansulȩ indigitis: aut cũ
tibidicitꝰ singultienti ut dextrã mañ
insinistrã policẽ teneas: his adiungun¬
tur similia in anissimarũ obseruatio¬
nũ simẽ brũ aliquod salierit: si iunc¬
tim ambulantib amicis. lapisaut
canis. aut puermedius interuenerit:
atq illud quod lapidem calcant: tã¬
quã diremtorẽ amicitiȩ: minus mo¬
lestũ ẽ: quãcũ innocentẽ puerũ co la¬
pho ꝑcutiunt : si parit ambu lantib
intercurrit: sedbellum est quod ali¬
quando pueri uindicantur acanibus:
Nam plerumq tam suꝑ stitiosi sunt qui¬
dam ut&iã canem quimedius interue¬
nerit: ferire audeant: ñ in pone. nãq:
auanorem edio cito ille interdum ꝑ¬
cussorem suum ad medicum uerum
mittit: hinc sunt &iam illalimen
calcare. cum antedo mũsuam transit
redire ad lectum: siquisdum se cal¬
ciat sternu tauerit : redire domum.
si procedens offenderit: cũ uestis
asoricib roditur : plus tremere suspi¬
dolere: unde illud eligantur. Dic¬

Expanded text:
ionum ossibus ansulae in digitis, aut cum tibi dicitur singultienti, ut dextera manu sinistrum pollicem teneas. 31. His adjunguntur millia inanissimarum observationum, si membrum aliquod salierit, si junctim ambulantibus amicis lapis, aut canis, aut puer medius intervenerit: atque illud quod lapidem calcant, tanquam diremptorem amicitiae, minus molestum est, quam quod innocentem puerum colapho percutiunt, si pariter ambulantibus intercurrit. Sed bellum est quod aliquando pueri vindicantur a canibus: nam plerumque tam superstitiosi sunt quidam, ut etiam canem qui medius intervenerit, ferire audeant, non impune; namque a vano remedio cito ille interdum percussorem suum ad verum medicum mittit. Hinc sunt etiam illa, limen calcare cum ante domum suam transit; redire ad lectum, si quis dum se calceat sternutaverit; redire domum, si procedens offenderit; cum vestis a soricibus roditur, plus tremere suspidolere. Unde illud eleganter dic
Abbreviated transcription (Latin):
qui ñ omnimodo sed eomodo blasphe¬
mauerit: uteinũquã possit ignosci
Sicut enĩ in eo quod dictũẽ. dĩneminẽ
temptat . Non omni sed quodã temp¬
tationis modo. D̃ neminẽ temptare
intellegendus ẽ : ne falsumsit illud
quod scriptũẽ. Temptatuos dm̃ds̃ur:¬

Expanded text:
qui non omni modo, sed eo modo blasphemauerit, ut ei numquam possit ignosci. Sicut enim in eo quod dictum est: deus neminem temtat, non omni, sed quodam temtationis modo deus neminem temtare intellegendus est, ne falsum sit illud quod scriptum est: temtat uos dominu
Abbreviated transcription (Latin):
utrum ubiq: seru& ignoro tam̃ quid in eo
sequatur inecclesia dixi ut potui & arbi¬
giuis euancelicis sonte legunit
exeooemlis̃ IIͦ ADIANUARIUM

Expanded text:
utrum ubique servetur ignoro: tamen quid in eo sequatur Ecclesia dixi ut potui, et arbiginis Evangelicis sortes legunt, ex eodem libro II ad Januarium
Abbreviated transcription (Latin):
p̃iamaudiunt. caput mulieris uir:
ubise agnoscunt duces illasaũ comites
eẽdebere &ideo cauendũ uiro illo
ireuiuendo quatim & neuxor sequat᷑
imitando: Sedistis̃. quib displic&. ut
interuirum &uxorem. par pi¬
dicitiȩ forma seruet̃: & potius eligunt:
maxime que hac causa mundilegib
subditiẽe quam xp̃i: quõ iura forensia.
non eisdem quib feminas pudicitiaenex¬
ibus. uiros uident᷑ obstringere Legant
quid imperator antoninus. non utiq:
xp̃ianus : dehacre constituerit: ubima¬
ritus uxorẽ adulteri crimine accusare
non sinitꝰ : cuimorib suis non p̃buit cas¬
titatis exemplũ: itaut ambodamnent̾:
siambos pariter inpudicos. conflictus

Expanded text:
audiunt, Caput mulieris vir : ubi se agnoscunt duces, illas autem comites esse debere; et ideo cavendum viro illac ire vivendo, qua timet ne uxor sequatur imitando. Sed isti quibus displicet ut inter virum et uxorem par pudicitiae forma servetur, et potius eligunt, maximeque in hac causa, mundi legibus subditi esse quam Christi, quoniam jura forensia non eisdem quibus feminas pudicitiae nexibus viros videntur obstringere; legant quid imperator Antoninus, non utique christianus, de hac re constituerit, ubi maritus uxorem de adulterii crimine accusare non sinitur, cui moribus suis non praebuit castitatis exemplum, ita ut ambo damnentur, si ambo pariter impudicos conflictus
Abbreviated transcription (Latin):
cclxxini DESIGUIS PROPRIIS ET TRAUSLATIS
AGEUSDAT EXEMPIU CÕBOSꝓPRIE PECUS
TRAUS LATE EUALGEUSTA MONSTRE¬

Expanded text:
CCLXII. De signis propriis et translatis agens, dat exemplum, quod bos proprie pecus translate Evangelista monstre
Abbreviated transcription (Latin):
scripta est: ut quasi a serpente fiat
suggescio & quedam suasio In appe¬
tiuaũ carnalitam quam in eua de¬
lectatio. In ratione uero tã quã in
uiro consensio Quib peractis tã quã
deparadiso hoc ẽ debeatissimaluce
iustitiae inmortem homo expellitꝰ
iustissime omnino: Nonen ĩ cog& qͥ
suad& : & om̃rnaturȩ in ordinesuo.
gradib: sus pulchrȩsunt: sed desupe

Expanded text:
scripta est, ut quasi a serpente fiat suggestio et quaedam suasio, in appetitu autem carnali tamquam in Eua delectatio, in ratione uero tamquam in uiro consensio. quibus peractis tamquam de paradiso, hoc est de beatissima luce iustitiae, in mortem homo expellitur, iustissime omnino. non enim cogit qui suadet, et omnes naturae in ordine suo gradibus suis pulchrae sunt, sed de supe
Abbreviated transcription (Latin):
sui corporis. in scĩs qui eũ nascendi
tempore p̃ierunt : tam̃ ipse est
caput corporis ecđȩ: illȩq om̃ eidem r¬
corpori cuius ille caputẽ coheres¬
er̃ credendo incũ quem ꝓnuntia¬
bant: Non enĩ p̃currendo diuulsis:
sed adiuncti potius obsequendo:

Expanded text:
m corporis sui in sanctis, qui eum nascendi m corporis sui in sanctis, qui eum nascendi tempore praecesserunt, tamen ipse est caput corporis Ecclesiae, illique omnes eidem corpori, cujus ille caput est, cohaeserunt credendo in eum quem praenuntiabant: non enim praecurrendo divulsi sunt, sed adjuncti potius obsequendo: