comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ełpa. s tm̃ ca. Cã ã illiꝰ cłpe ĩ ħ atten¬
dã gram. qͣ saltẽ potant stare. licet
ea ñ pouẽt ꝓfic̾e. ⁊ posset expectare.
usq dũ daret᷑ eis gra cooꝑãs. qͣ possẽt
ꝓfic̾e. ⁊ qr ñ expectaueit qd expectare
possẽt. de ꝓpͥa uolu̾̃tate peccauert̃.¬

Expanded text:
 autem illius culpae in hoc attenmdam gratiam, qua saltem poterant stare licet ea non possent proficere et possent exspectare usque dum daretur eis gratia cooperans qua possent proficere; et quia non exspectaverunt quod exspectare possent, de p
Abbreviated transcription (Latin):
dolor erit. ita uͥ eoꝵ ulła ad dĩdi¬
uigat᷑ cogit̃o. ⁊ m̃ito dũr hr̃e tene¬
bras extĩores: qr aluce dĩe maie¬
statis st̃ seꝑati. Ad ultimã rõnem
huic ad correctõẽ. s ad sigñ pe¬

Expanded text:
a ad Deum dirigatur cognitio; et merito dicuntur habere tenebras exteriores, quia a luce divinae majestatis sunt separati. Ad ultimam rationehuic ad correctionem, sed ad signum poe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓlẽ hãt. iste ĩ actõs illa emittit ex
le qͣndã portionẽ sub̾e sue. illa por¬
tiũdã ĩmuins ÷ ab oĩ obnoxietate
pene. Nã tota hõis caro ab oĩpene
obnoxietate lib̾a ÷. uñ.si tc̃ decede¬
corꝑe. licet .s. hõis passio ĩ sp̃u sit:

Expanded text:
prolem habeat: iste in actione illa emittit ex se quamdam portionem substantiae suae, illa portiuncula immunis est ab omni obnoxietate poenae. Nam tota hominis caro ab omni poenae obnoxietate libera est. Unde si tunc decedecorpore. Licet enim hominis passio in spiritu sit,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi in eod̃ bono. ⁊ ñ pot̃ sensua¬
litas aliqͥd mali machinari: qͥn
tantã hc efficatiã in his: qͣntã
in illis. ¶Quert᷑ aũ pꝰea utr̃ pri¬
mꝰ motꝰ sit dõ auctore in hõĩe.
ctore. in qͣntũ u̾o ÷ culpa: ñ÷
dõ auctore. qr ds ñ ÷ auctorcł¬
pe. nec iudr ẽe diabolo aucto¬
re. qr sepe surgũt primi motͥ
sñ suggestione diaboli. nec ⁊̃
hoĩe auctore. qr pͥmi motꝰ sur¬
gunt hoĩe inuito. uelit. nolit.
Ad qd̃ dicend̾. qd̾ dupplex÷ tẽp¬
tatio. ext̾ior. ⁊ it̾ior. Exterioe
ẽ: qñ extrinsecꝰ uisibiłr uerbo
t signo suggerit᷑ malũ. ut ille
cui suggertt᷑ in consensũ pecc̃i
declinet. Int̾ior temptatio :
qͣndo intrinsec᷑ inuisibiłr ꝑ pra¬
uam carnis delectõnem sugge¬
ritur malũ.⁊ hꝰ tẽptõis qñq

Expanded text:
i in eodem bono, et non potest sensualitas aliquid mali machinari, quin tantam 169 habet efficaciam in his quantam in illis. Quaeritur autem postea uter primus motus sit Deo auctore in homine ctore; in quantum vero culpa, non est Deo auctore, quia Deus non est auctor culpae. Nec videtur esse diabolo auctore, quia saepe surgunt primi motus sine suggestione diaboli; nec etiam homine auctore, quia primi motus surgunt homine invito, velit nolit. Ad quod dicendum quod duplex est tentatio, exterior et interior: exterior est quando extrinsecus visibiliter verbo, vel signo suggeritur malum, ut ille cui suggeritur in consensum peccati declinet; interior tentatio est quando intrinsecus invisibiliter per pravam carnis delectationem suggeritur in malum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
tota die tͣnsi o hõ sr̃ paruũ põtẽ. s
sinet ẽe.⁊ statĩ ei succedet alia ꝑti¬
lia. nĩ debet dici ꝙ pumendꝰ sit u¬
na sola pena. ẽpuruendꝰ sit tot ꝑti¬
cĩarib pͥenis oĩo du̾sis. sic̃ iste labo¬
rat mͦ febre. cͥs u̾o lepͣ. p̾ea letar¬
go. ⁊ ita usq ad finẽ uite sue labo.¬
rabit diu̾sis egͥtudinily successiue.
llũqͥd dicet᷑. qd iste laborau̾it una
sola ĩ firmitater siõ. s płib. Siłr¬

Expanded text:
a die transit homo super parvum pontem, sed sinet esse, et statim, ei succedet alia partialia; nec debet dici quod puniendus sit una sola poena, cum puniendus sit tot particularibus poenis omnino diversis, sicut iste laborat modo febre, cras vero lepra, postea lethargo, et ita usque ad finem vitae suae laborabit diversis aegritudinibus successive. Nunquid dicetur quod iste laboraverit una sola infirmitate? non, sed pluribus. Simi
Abbreviated transcription (Latin):
ãnos. mͦ ⁊̃ st̃ hebetioris ĩgenii. ⁊ madidio¬
ris memorie. ⁊ ⁊̃ minoris qͣntitatis. slã sic̃
ait porta. t̾ra malos hoĩes nc educat. at¬
q pusillos. Ad qd̾ dñd̃. qd̃ licet maior sit
gis reficr̃. licet cibꝰ sit c̾a refectõis. qd̃ cñ
corruptior sit ĩ uno caro ꝗͣ ĩ alio: pͭ conici.
qr sepe uidemꝰ eos qͥ ñ fc̃ nati de legittĩo
ma tͥmoĩo ꝓniores ad oꝑa carnis. ut qͣn¬
to ĩ maiori uoluptate ꝯcipiũt᷑. ⁊ nrs
illicita delectõe: tãto ĩueniãt᷑ fn oisso¬
lutiores ĩ oꝑe.s Qrͣ ⁊̃ an tene t qͥs ꝯfit̾i

Expanded text:
am sunt hebetioris ingenii et madidioris memoriae, et etiam minoris quantitatis. Nam sicut ait poeta: Terra malos homines nunc educat atque pusillos. Ad quod dicendum quod licet major sit gis reficitur, licet cibus sit causa refectionis. Quod tamen corruptior sit in uno caro quam in alio potest conjici, quia saepe videmus eos qui non sunt nati de legitimo matrimonio proniores ad opera carnis, ut quanto in majori voluptate concipiuntur et magis illicita delectatione, tanto inveniantur filii dissolutiore
Abbreviated transcription (Latin):
ar slã si hoc posset far̾e sola sen¬
sualitate: cũ eius motꝰ ñ sit mor¬
tale pc̃cm: posset hõ mou̾i ad ali¬
ũ hoĩem int̾ficiendũ absq mor.
pcc̃o.gͦ maiorẽ efficaciã ht senso¬
tantã efficatiã h̃t in his: qͣntã
in illis. s idõ ñ pot̃ aliqd fac̃e in

Expanded text:
. Nam si hoc posset facere sola sensualitate, cum ejus motus non sit mortale peccatum, posset homo moveri ad alium hominem interficiendum absque mortali peccato. Ergo majorem efficaciam habet sensutantam efficaciam habet in his quantam in illis. Sed ideo non potest aliquid facere in
Abbreviated transcription (Latin):
laratũ ÷ ei de pena et̾na q̃ parit̾
debet᷑ huic ⁊ uli: gͦ d̾ punit illõ
ultra ꝗͣ m̃uit. Si dicas qd̾ m̾uit
illã penã. s ille qͥ eq̃ malꝰ ÷ nõ
puñr hac pena. nec se subtͣhit

Expanded text:
laxatum est ei de poena aeterna, quae pariter debetur huic et illi. Ergo Deus punit illum ultra quam meruit. Si dicas quod meruit illam poenam; sed ille qui aeque malus est non punitur hac poena, nec se subtrahit
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝰ ꝓ fide ꝗͣ ꝓ alio. ⁊ licet tãta sit c̃ti¬
tudo: tñ licet nob̃ dubitare de ar¬
ticłis fidĩ. ⁊ ĩqͥrere.⁊ disputare. ñ di¬
co qd̃ dubitemꝰ. an u̾i sint articłi:
ĩsi delitate dubitemꝰ. de ĩtłłndis
nlla tem̃itate affirmemꝰ. Siłr cũ¬

Expanded text:
tius pro fide quam pro alio, et licet tanta sit certitudo, tamen licet nobis dubitare de articulis fidei, et inquirere et disputare. Non dico quod dubitemus an veri sint articuli infidelitate dubitemus; de intelligendis, nulla temeritate affirmemus. In
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃e. ĩmortalitatis.⁊ ĩnocẽtie.ei latro¬
nes iuxta it scãdalũ ponẽtes: ab¬
stulert̃. ⁊ qm plagas ei semiuiuo re¬
licto ĩtułint. S n sac̃dos. n lerri¬
ta p̃t̾iens: opẽ uuln̾ato ꝯferre uo¬

Expanded text:
e, immortalitatis et innocentiae ei latrones juxta iter scandalum ponentes abstulerunt, et quomodo plagas ei semivivo relicto intulerunt. Sed neque sacerdos, neque levita praeteriens opem vulnerato conferre vo
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ eo decimata. It̃. dic̃ auc. In carne
abrahe erat uulnꝰ p̃uaricõis. ⁊ medi¬
cam̃tũ uuln̾is. At uͥerat medicam̃tũ
uuln̾is: ñ opꝰ erat remedio. gͦ qd p̃
ĩdigebat decimatõis remedio.⁊ iõ
brahe erat corrupta. gͦ ⁊ caro xͥ erat¬

Expanded text:
carne Abrahae erat vulnus praevaricationis, et medicamentum vulneris. » At ubi erat medicamentum vulneris non opus erat remedio. Ergo quodindigebat decimationis remedio, et ideo brahae erat corrupta, ergo et caro Chr
Abbreviated transcription (Latin):
pidis testẽ ĩuocamꝰ. Iõ distĩgͤn¬
dũ ÷. q si iurãs ꝑ idolũ putet
idolo ex hibet cłtũ q̃ dõ debr.
Si qͥs ĩ c̾at᷑a illa adoret c̃atorẽ.
c̃atorẽ illiꝰ corꝑis: testẽ ĩuocat.
⁊ iõ iuram̃tũ illd̃ tenet. si : de
licitis. Siu̾o qͣr de eo qͥ coactꝰ iu¬
raũ. an teneat᷑ iuram̃to: dic̃ a̾c.¬

Expanded text:
pidum testem invocamus. Ideo distinguendum est; quia si jurans per idolum putet idolo exhibet cultum quem Deo debet. Si quis in creatura illa adoret Creatorem, Creatorem illius corporis testem invocat, et ideo juramentum illud tenet, si est de licitis. Si vero quaeritur de eo qui coactus juravit an teneatur juramento, dicit Augu
Abbreviated transcription (Latin):
due aures ꝓ illa młtitudĩe penaoꝵ
⁊ dicat aͥ. debes puniri ĩ singłis
m̃bris ⁊ pc̃o qd̾ cõmisisti: Respõd̾¬
bo qd ̃ nõ debeo. q ĩ capite passuᷤ
sũ õiũ penã. qñaures ĩcise st̃uta
portaũ. uñ. si ĩ bap̃o ũũgeret᷑
satisfactõ ꝓ pc̃cis: ñ uid̾et᷑ satis¬
fecisse mors unica xͥ. ad redẽptoẽ
nr̃ã. c̃ bap̃s gerat figͣa mortis in
młtis. ⁊ ab eo efficatiã ꝯtͣnt. ¶Qrͣ¬

Expanded text:
duae aures pro illa multitudine poenarum, et dicat aliquis: Debes puniri in singulis membris pro peccato quod commisisti. Respondebo quod non debeo; quia in capite passus sum omnium poenam quando aures abscissaportavit. Unde si in baptismo injungeretur satisfactio pro peccatis, non videretur satisfecisse mors unica Christi ad redemptionem nostram, cum baptismus gerat figuram mortis in multis, et ab eo efficaciam contr
Abbreviated transcription (Latin):
ĩnotẽtẽ. p̃cipue ẽ audissẽt mes¬
siã ꝓmissũ fusse ĩ lege. ⁊ si ig̾rabãt.
crassa erat igrãtia. sã ħ ab ip̃o xͦ
didicisse pot̃at᷑. Qͥdã t̃n plꝰ pecca¬
uer̃t aliis. qͥ ex ĩuidia ħ fecert.

Expanded text:
innocentem, praecipue cum audissent Messiam promissum fuisse in lege, et si ignorabant, crassa erat ignorantia. Nam hoc ab ipso Christo didicisse poterant. Quidam tamen plus peccaverunt aliis qui ex invidia hoc fecerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃ aͥs. Diu̾sa ĩtẽtio. diu̾sa fc̃a. c̃ sit u¬
na res ex du̾sis fc̃is. his ita detĩatis:
ñ ÷ qͥd obiciat᷑. c̃ ⁊̃ possis te munire sisi.
placebat dõ. displicebat tñ act̃o na¬
buchos̃. q̃ mala erat ĩ formata ĩtẽ¬
tiõe. Ita ⁊̃ ÷ ĩ spoliãtib egiptios. Itẽ.

Expanded text:
 « Diversa intentio diversa facta, cum sit una res ex diversis factis. » His ita determinatis, non est quid objiciatur, cum etiam possis te munire similiplacebat Deo, displicebat tamen actio Nabuchodonosor, quae mala erat informata intentione, ita etiam est in spoliantibus Aegyptios. Item
Abbreviated transcription (Latin):
ii
uͥ te ĩueno. ĩ de iudicabo. ⁊ arbor
si ad austrũ cecid̾it. ibi erit. si ad
aqͥlonẽ⁊ ibi. ⁊ dñs uidicabit fines
t̾re .i. oꝑa finalia. It̃. iste hẽbit
aureolã. gͦ decedet ꝑfc̃s. It̃. nͥl p̃¬
ita ꝙ statĩ ĩ ea deced̾et: qd mͦ nõ¬

Expanded text:
ia ubi te invenero, ibi te judicabo ; et Arbor si ad austrum ceciderit, ibi erit, si ad Aquilonem et ibi. , et Dominus judicabit fines terrae , et opera finalia. Item, iste habebit aureolam, ergo decedet perfectus. Item, nil prita quod statim in ea decederet quod mo
Abbreviated transcription (Latin):
lo ĩ gͣmatita: tãto sciẽtior÷ illo ĩ dialta.
gͦ qͣnto doctiꝰ disputat de gͣmatica qͦ
ille. tãdo doc̃tiꝰ de dialca. põito qd̃
ille subtiliꝰ disputat mͦ de diałã. licet
iste plꝰ ꝑitꝰ sit ĩ dialc̃a. fit .q. tͦnsitꝰ
de hĩtu ad actũ. sic̃ ibi. It̃. Qnͣto qͥs

Expanded text:
 ille in dialectica, ergo quanto doctius disputat de grammatica quam ille, tanto doctius de dialectica, posito quod ille subtilius disputat modo de dialectica, licet iste plus peritus sit in dialectica. Fit enim transitus de habitu ad actum, sicut ibi. Item, quanto quis
Abbreviated transcription (Latin):
lescẽs ÷. ꝙ̃ ĩcitat feruor etatis
ad libidinẽ.⁊ maxĩa lucta resis
ior lucta: ibi maior corõa. s ma¬
hoc plꝰ meat᷑ adolescẽs ꝗͣ senex: tñ in
alio senex plꝰ m̃et᷑ qͣ adolescẽs. e. rripa¬

Expanded text:
lescens est quem incitat fervor aetatis ad libidinem, et maxima lucta resistjor lucta, ibi major corona; sed mahoc plus mereatur adolescens quam senex, tamen in alio senex plus meretur quam adolescens. Cum enim pa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ hib̃r mechia corꝑis. ⁊ mechia
cordis. ⁊ ĩ his duob ꝯsistit hꝰ mã¬
dati ꝑfectio. Si qͥs abstinebat
se pꝰ amechia corꝑis. ⁊ ñ ãme¬
chia cordis: tͣnsgssor erat. gͦh
mãdatũ erat adeo ꝑfc̃m. sicut

Expanded text:
hibetur moechia corporis et moechia cordis, et in his duobus consistit hujus mandati perfectio. Si quis abstinebat se prius a moechia corporis, et non a moechia cordis transgressor erat; ergo hoc mandatum erat adeo perfectum sicut
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmit̾e eccłẽ. d ũ paruula erat: uti¬
le erad sustiñe patient̾. s mͦ auctꝰ
ã.ład suspendiũ. ĩ suspẽdio ñ ĩmi¬
net nͥ mors corꝑis. ĩ monontachia:
⁊ mors aĩe. ⁊ mors corꝑis. ⁊ qͣnto ox

Expanded text:
ivae Ecclesiae, dum parvula erat, utile erat sustinere patienter. Sed modo auctus vel ad suspendium, in suspendio non imminet nisi mors corporis, in monomachia est mors animae et mors c
Abbreviated transcription (Latin):
ft̃ p̃p q̃ solet dici tale m̃daciũ. pͥmo siqͥs
ht̃ pecuniã uuꝰte aufẽndã: dicat senes¬
cire uͥ sit. c̃ tñ sciat. Scdõ: si qͥs hoĩẽ
q̃sitũ ad mortẽ⁊ nolit ꝓd̾e. ⁊ m̃tiat᷑ dñ¬
do se nescire uͥsit. c̃ tñ nou̾it. t̃cio: siqͥᷤ

Expanded text:
 quae solet dici tale mendacium. Primo si quis habet pecuniam injuste auferendam, dicat se nescire ubi sit, cum tamen sciat. Secundo si quis hominem quaesitum ad mortem nolit prodere, et mentiatur dicendo se n
Abbreviated transcription (Latin):
t capd̾ meũ. obligat .N. dõ id ꝑ qd
q de illicitis. Aociẽs ꝯq qͥs illici¬
male iurat. ⁊ mortalit̾ peccat.
uram̃tũ qd̃ ÷ de licitis: aut÷ in
se disputaturũ cras sr̃ ꝯditione
aliqͣ. c̃ hoc sit ei inc̾tũ: m᷑or pectat.¬

Expanded text:
vel caput meum: obligat enim Deo id per quod doque de illicitis. Quotiescunque quis illicimale jurat, et mortaliter peccat. Juramentum quod est de licitis, aut est se disputaturum cras sine conditione aliqua, cum hoc sit ei incertum, morta
Abbreviated transcription (Latin):
erãt õs qui sub lege erãt. qr
ĩ õĩb reatꝰ tras gssõis erat
a quo illi absoluti erant qͥ ĩ
gr̃a ꝯfidebãt. S qm erãt ab¬
soluti: Nũqͥd ñ tenebãt᷑ obser¬
comed̾et. ĩmo ñ urͣ tantã iio
uaret. mͦ p̃t. qr suffic̃ sola fi¬
des. Si u̾o dicat᷑ qd̃ sola fides
sufficrebat:. sñ obseruãtia le¬
galiũ añ aduẽtũ : gͦ illiqͥ he¬
bãt fidẽ ñ tenebant᷑ obserua

Expanded text:
erant omnes qui sub lege erant, quia in omnibus reatus transgressionis erat a quo illi absoluti erant qui in gratia confidebant. Sed quomodo erant absoluti? Nunquid non tenebantur obsercomederet. Imo non videtur tantam vim varet; modo potest, quia sufficit sola fides. Si vero dicatur quod sola fides sufficiebat sine observantia legalium ante adventum, ergo illi qui habebant fidem non tenebantur obse
Abbreviated transcription (Latin):
hc̃ hõiẽ ñ ẽẽ ĩ hac domo. c̃ ip̃e ibi sit.
eo qd̾ nolo ip̃m int̾fici ab eo. ⁊ locutꝰ
sic̃ in furto egiptõꝵ.⁊ ĩ p̃cepto dato
abrahe de morte filii. ⁊ int̃fectione
phinees. licet .n. datũ sit ĩ p̃ceptũ. ñ
fm̃ dices. si qͥs ħ pꝰposito cͥ subditꝰ ÷
se subdatei cui ⁊ p̃ceptũ istd subdi

Expanded text:
hunc hominem non esse in hac domo, cum ipse ibi sit, eo quod nolo ipsum interfici ab eo. Et locutus sicut in furto Aegyptiorum, et in praecepto dato Abrahae de morte filii, et interfectione Phinees. Licet enim datum sit in praeceptum: Non falsum dices . Si quis hoc postposito, cui subditus est se subdat ei, cui et praeceptum istud subdi
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ sub cortice leg̃ latitabãt. It̃. qd dr̃.
Lex iubet dilig̃e amicos. eugłm:. a¬
micos ⁊ inimicos. gͦ acͥor ÷ lex euglii:
ꝗͣ lex moisi. ł oĩa moralia c̃ lege ob¬
ĩ engłio tradita st̃. gͦ duplex honꝰ
incu̾bit. gͦ difficiliꝰ honꝰ ÷ leg̃ ꝗͣ euã¬

Expanded text:
quae sub cortice legis latitabant. Item, quod dicitur: Lex jubet diligere amicos, Evangelium amicos et inimicos, ergo acrior est lex Evangelii quam lex Moysi. Vel, omnia moralia cum lege obin Evangelio tradita sunt, ergo duplex onus incumbit
Abbreviated transcription (Latin):
dñd qr mlte descendert̃ fa¬
nulie de adã ĩfideles. nõ par¬
uuł de illa familia ñ fiebatre¬
missio. nͥ soł ilł qͥ erãt de familia
illa q̃ hẽbat fidẽ. sic̃ forte ĩ fami¬
lia sech. ⁊ pꝰea post diluuũ. ĩ famri¬
lia sem.⁊ eber. a qͦ descend̃ abrahã.
Siu̾o q̃rat᷑. an ĩ ut̃o remitcebat᷑
c̃ tantã hrẽnt fidẽ parentes par¬
miracło. ut de ieremia. ⁊ de tacob.

Expanded text:
dum, quia multae descenderunt familiae de Adam infideles, et ideo parvulis de illa familia non fiebat remissio nisi solis illis qui erant de familia illa quae habebat fidem, sicut forte in familia Seth, et postea post diluvium in familia Sem et Heber a quo descendit Abraham. Si vero quaeratur an in utero remittebatur cum tantam haberent fidem parentes parmiraculo, ut de Jeremia, et de Jacob,
Abbreviated transcription (Latin):
remittebãt᷑ eis pecc̾a. S non ẽ
detĩatũ qͦuto die aratiuitate. nͥ
dicat᷑ de feminis: ꝙ octogesio dis
qñ ꝓ eis offerebat᷑ eis fiebat remis¬
sio. It̃isola fide aliena pot̾at tẽ qͥs
fiꝰ dignꝰ uita et̾na. mͦ nõ pot̃ sine
bap̃o. qr fides ꝑentũ ñ facit par¬
uulos dignos uita. nͥ bap̃m exclu¬
dat articłs nec̃tatis. ñ ꝯtẽptꝰ reli¬
gioĩs. gͦ maioris ꝑfcõis erat fides
tc̃. ꝗ modo. Ad hoc dñd̾. ꝙ fides pa¬
rentũ nec tc̃ nec nc̃ efficit aliquẽ
dignũ uita et̾na. licet ex uͥtute fibĩ

Expanded text:
eis peccata. Sed non est determinatum quoto die a nativitate, nisi dicatur de feminis quod octogesimo die quando pro eis offerebatur, eis fiebat remissio. Item, sola fide aliena poterat tunc quis fieri dignus vita aeterna, modo non potest sine baptismo, quia fides parentum non facit parvulos dignos vita, nisi baptismum excludat articulus necessitatis, non contemptus religionis. Ergo majoris perfectionis erat fides tunc quam modo. Ad hoc dicendum quod fides parentum nec tunc, nec nunc efficit aliquid dignum vita aeterna, licet ex virtute fidei
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnsmeare. qr iꝰticia erit hĩc furmata. ⁊ indͤ
iniqͥtas. uñ bõi nͨ mͦ nec tẽ ꝯpatient᷑ ma¬
lis. s dñr tñ uelle tͣnsire ad malos. qr si
iticia dĩ admitt̾et: ñ fieret eis molestia e¬
eos uruare. c̃ sĩt illi poiti ĩ ext̾iorib tene

Expanded text:
ia erit hinc firmata, et inde iniquitas. Unde boni nec modo nec tunc compatientur malis. Sed dicuntur tamen velle transire ad malos, quia si justitia Dei admitteret, non fieret eis molesta eeos juvare, cum sint illi positi in ex
Abbreviated transcription (Latin):
.i. tołare.⁊ moises si qͥs ob aliã
eos. qͥ aliĩs. dimissis: int̾ se ꝯtͣhe¬
bãt. nec iõ tñ erat fornicõ ĩ coto.
qr tc̃ pauci erãt fideles. ⁊ qͦcũq
modo ꝑmisc̾et᷑ hõ mulieri tõ

Expanded text:
is ob aliam eos qui aliis dimissis inter se contrahebant. Nec ideo tamen erat fornicatio in coitu, quia tunc pauci erant fideles et quocunque modo permisceretur homo mulieri, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntũ mͦ. ⁊ aͥd er̃ mediũ: it̃ uñ corpꝰ
uidebit ne hõ tot̃ corpꝰ ext̾iꝰ ⁊ ĩteriꝰ
ad mod̃ lincis. ⁊ ita nicħ obstabit
suꝑficiẽ ext̃iorẽ. sic̃ mͦ. ł claudet ne
ocłos aliqñ. ut tc̃ ñ udeat: Si .n.
ocłis clausis uidebit. It. uidebit ne

Expanded text:
 corpus videbitne homo totum corpus exterius et interius ad modum lyncis, et ita nihil obstabit superficiem exteriorem, sicut modo, vel claudetne oculos aliquando ut tunc non videat? Si enim oculis clausis videbi
Abbreviated transcription (Latin):
sustinuit minora mala ui utaret maicra.
Sciebat.. uid̾os ẽẽ crudeles. ⁊ ꝓnos ad es¬
fusionẽ sãgͥnis. ⁊ cito intẽptõs uxores:
si displic̾ent eis. nͨ pꝰsẽt dimitt̃e. ⁊ iõ dato
libello repudii c̾tas ca̾s diuorcii ꝯtinenti:

Expanded text:
 vitaret majora; sciebat enim Judaeos esse crudeles, pronos ad effusionem sanguinis, et cito interempturos uxores si displicerent eis, nec possent dimittere; et ideo dato libello repudii certas causas divortii continente,
Abbreviated transcription (Latin):
õdã honesta: qdã ĩhoresta. ho¬
nesta ÷: ꝓc̾atiosobol reꝯ liatõ pa¬
cis. In honesta: q̃stꝰ diuitiaꝵ. sorma
mulieris. sacietas libidinis. nͨ tñ
malꝰ fins: sacm̃tũ ꝯtaminat. sic̃
ĩ iacob. qͥ dux̃ rachelẽ ob pulcͥtudie.

Expanded text:
dam honesta, quaedam inhonesta. Honesta est procreatio sobolis, reconciliatio pacis. Inhonesta, quaestus divitiarum, forma mulieris, satietas libidinis: nec tamen malus finis sacramentum contaminat, sicut in Jacob qui duxit Rachelem ob pulchritudinem.
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ ẜ illũ statũ qͥ erat ĩ die iudicii. ⁊
duo pares ĩ. ca. decessu̾it. c̃ unꝰ mlto
tꝑe añ aliũ decesserit. ⁊ qͥ pͥor deces
decessit: meruit ĩt̃im sua .ca. usq
ad tp̃s illd̃ qͦ alt̃ deced. gͦ maiorẽ¬
ht̃.ca. eo tꝑe quo pꝰtĩor deced. qͣ ille
postĩor t̃c accipiat. qr ille pꝰt̾ior acci

Expanded text:
erit in die judicii, et duo pares in charitate decesserint, cum unus multo tempore ante alium decesserit, et qui prior decessdecessit meruit iterum sua charitate usque ad tempus illud quo alter decedet. Ergo majoretempore quo posterior decedet quam ille posterior tunc accipiat, quia ille posterior accip
Abbreviated transcription (Latin):
ert̃ ꝑtes. ĩ restitõe. sł ad eas. ł ad aliaᷤᷤ
ꝑtes tͣnsibt̃. S ob̃r. Porcina caro come¬
dẽdo tͣnͣsit ĩ carnẽ hõis. ⁊ tota caro hõi
resͣgeti gͦ ⁊ caro porcina ñ porcina: s
hũa. Ita põdici de hoĩe qͥ deuoratꝰ: a
lupo. ⁊ tͣnsit caro hõĩs ĩ sarnẽ lupi. ⁊ ita
resurget ⁊ caro lupi. qr resget. ⁊ caro
hõis : q̃ ĩ eã tͣnsierat. S hãc obiectõẽ¬

Expanded text:
rtes in restitutione; sed vel ad eas vel alias partes transibunt. Sed objicitur: Porcina caro comedendo transit in carnem hominis, et tota caro hominis resurget. Ergo et caro porcina, non porcina, sed humana. Ita potest dici de homine qui devoratus est a lupo, et transit caro hominis in carnem lupi, et ita resurget et caro lupi et resurget etiam caro hominis quae in eam transierat. S
Abbreviated transcription (Latin):
tria. fides. ꝓles.⁊ sacͣmit᷑. In fid
attendr̃. neͣ uir ad aliã. łuxor
ad aliũ accedat. In ple: ut cã
religiõe educet᷑. In sacram̃to:
ũ quã diu uiuũt. ñ separent᷑.¬

Expanded text:
tria: fides, proles et sacramentum. In fide attenditur ne vir ad aliam, vel uxor ad alium accedat; in prole, ut causa religione educetur; in sacramento, ut quandiu vivunt
Abbreviated transcription (Latin):
biũ notari utrãq ẽẽ ꝯpletã. It̃.
potuit ñ assũe illã aĩa ꝗͣ assõ¬
psit. ⁊ illd corpꝰ. illa duo potue¬
tuerti qͥ hõ potuit ñ ẽe dᷤ. ⁊ rra
potũ potũ peccare. gͦ hõ ille po

Expanded text:
bium notari utramque esse completam. Item, potuit non assumere illam animam quam assumpsit et illud corpus. Illa duo potuetuerunt, qui homo potuit non esse Deus, et ita potuit peccare.
Abbreviated transcription (Latin):
tes pͥꝰ parẽ.ca ͤ plꝰ pectat diues. q
suauior ÷ medicĩa duncie. ꝗͣ pau¬
ꝑtas. sic̃ si isti ꝯualeãt de eod̾ mor¬
bo. unꝰ pp̃ mordax epitema. Alt̾ pp̃
suauẽ medicinã: plꝰ obnoxiꝰ ÷ suo
medico iste qͥ fuauit̾ ꝯualuit. ꝗͣ¬

Expanded text:
at dives quia suavior est medicina divitiae, quam paupertas. Sicut si isti convaleant de eodem morbo, unus propter mordax epithema, alter propter suavem medicinam, plus obnoxius est suo medico iste qui suaviter convaluit,
Abbreviated transcription (Latin):
iste ex.caͣ. neminẽ diligat. qñt pa¬
neũ. ⁊ iste ÷ minor illo. nũqͥd ñ pt̃
c̾scere ille minor motꝰ qͦ mou᷑r ad
diligẽd̃ extͣneũ. uͥ parificet᷑ illi mo¬
tui quo mour᷑ ad diligẽd̃ pr̃ẽ :ł ⁊̃¬

Expanded text:
iste ex charitate neminem diligat quantum paaneum, et iste est minor illo. Nunquid non potest crescere ille minor motus quo movemur ad diligendum extraneum, ut parificetur illi motui quo movetur ad diligendum patrem,
Abbreviated transcription (Latin):
lue sapient᷑. ⁊ c̃. leg̾r. nemo sapien¬
t̾ psallit: qd̃ ñ ĩtłłit. In his pocuiᷤᷤ
malo inaiores audire: qͣ aͥd dem̾a¬
rie asserere. De scd̾a clau̾i qrͣ utrũ
oĩs sac̃dos ⁊ solꝰ hãt eã. certũ ÷ ꝙ solꝰ. s ñ¬

Expanded text:
lite sapienter, legitur: « Nemo sapienter psallit quod non intelligit. » In his potius malo majores audire quam aliquid temerarie asserere. De secunda clavi quaeritur utrum omnis sacerdos et solus habeat eam. Certum est quod s
Abbreviated transcription (Latin):
docuit. asse̾ns ꝙ ĩtiori dilõe mag
diligẽdi st̃ domestici bõi: ꝗͣ filii ma¬
li. nã maiori affc̃u debeo illos dili¬
lc̃tatẽ religioĩs. ext̾iori tñ diłone
mag̃ teneor ꝓuid̾e mĩs filiis. ⁊ ce¬
domesticis bõĩs. si ⁊ isti ⁊ illi indi¬
geant. nͨ tñ ꝯsãgͥneis debeo ad sr̃¬
fluitatẽ tꝑalia ministrare. s tm̃
ũ sufficiat nec̾ariis corꝑis. ne si
numiã eis hũndãtiã ministra¬
u̾o: ex qͣ det̾iores fiant: uidear
eos ĩ errore fou̾e. ⁊ isim auctor
malicie eoꝵ. bõĩs a oĩa mea ex¬

Expanded text:
docuit, asserens, quod interiori dilectione magis diligendi sunt domestici boni quam filii mali. Nam majori affectu debeo illos dilisanctitatem religionis. Exteriori tamen dilectione magis teneor domesticis bonis, si et isti et illi indigeant, nec tamen consanguineis debeo ad superfluitatem temporalia ministrare, sed tantum ut sufficiat necessariis corporis, ne si nimiam eis abundantiam ministravero ex qua deteriores fiant, videar eos in errore fovere, et ita sim auctor malitiae eorum. Bonis autem omnia mea ex
Abbreviated transcription (Latin):
ẽe deuotõe maior. qꝑ plemꝰ gratu¬
ita st̃ data eis: qͣ antiquis. Itẽ. In le¬
uitico legr̃. qd̃ siqͥs fũat lepsus: of¬
ferat sextariũ olei. iͥ dicit. Si qͥr defu¬
erit sextario: ñ ÷ sextariꝰ. sic. Si qͥd
defu̾it fidĩ. ñ ÷ fides. S ẽ fides ini¬
cians. ꝓficiens. ꝑfc̃a. gͦ fides iniciãs
t̃ ei asiqͥd desit: ñ ÷ fides. Sciend
⁊ m̾itis p̃cedentib. S si m̃ita p̃ce¬
dũt spem ⁊ m̾ita ñ sint sñ caĩta¬

Expanded text:
esse devotione major, quia plenius gratuita data sunt eis quam antiquis. Item in Levitico legitur, quod si quis fuerit leprosus, offerat sextarium olei, ibi dicit: Si quid defuerit sextario, non est sextarius ; sic, si quid defuerit fidei non est fides, sed est fides initians, proficiens, perfecta. Ergo fides initians, cum ei aliquid desit, non est fides. Sciendum et meritis praecedentibus. Sed si merita praecedunt spem et merita non sint sine charita
Abbreviated transcription (Latin):
dilig̾e dm̃. s timoris filialis.
timore gohẽtre. ⁊z iste usus.
filiałr tuñes: timet seꝑaari. gͦ
timec penã. qr seꝑari ado 
pena. ⁊ ita qͥ ht̃ filialẽ. ti.i.¬

Expanded text:
diligere Deum, sed timoris filialis. timore gehennae, et est iste usus mFilialiter timens timet separari. Ergo timet poenam, quia separari a Deo est poena, et ita qui habet filialem ti
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ nemo ÷ ad eo ꝑfectꝰ: qͥ debe¬
at sꝑare sĩpłr̃ se eẽ saluand̾. nisi
sic. si ĩ. cã. decesserit. ⁊ nemo
adeo obstinatꝰ: qͥ ñ debeat sꝑa¬
re se ẽẽ saluand̾. si ĩ. cã. decesse¬

Expanded text:
quod nemo est adeo perfectus, qui debeat sperare simpliciter se esse salvandum, nisi sic: Si in charitate decesserit, et nemo adeo obstinatus qui non debeat sperare se esse salvandum si in charitate decesse
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ alia. q̃ dr̃ c̾dulitas. ẜ. ꝗͣ nos dm̃s cre¬
ria. nec illa ĩformam᷑. s exrebꝰ extͥn¬
secꝰ adueniẽtib : ĩtͥnsecꝰ c̃tificam᷑. ẽ
qͣ dic̃ aplc̃. tẽdentes de fide ĩ fidẽ. d̾
fide eiugmatica: ad fidẽ ꝯp̃hẽsiuã.
hãc ã fidẽ: ita descͥbit a̾s. dicens.¬

Expanded text:
 nos dicimus creria, nec illa informamur, sed ex rebus extrinsecus advenientibus intrinsecus certificamur. Est qua dicit Apostolus: Tendentes de fide in fidem, de fide aenigmatica ad fidem comprehensivam. Hanc autem fidem ita describit Augustin
Abbreviated transcription (Latin):
tlicie subuenire iniseris. ꝓuiden¬
de. p̃cau̾e ĩsidias. fortituduns.
ꝑferre niolestias. tẽꝑantienre¬
frenare illecebras. Iste ã uͥtutes habe¬
bũt᷑ in pr̃ia sic̃ ⁊ hic. s tc̃ alios hebt̃
effc̃s. erit .i. effc̃s tͦticie: ẽe sub̃m.

Expanded text:
tiae subvenire miseris, prudentiae praecavere insidias, fortitudinis perferre molestias, temperantiae refrenare illecebras. Istae autem virtutes habebuntur in patria, sicut et hic, sed tunc alios habebunt effectus. Erit enim effectus justitiae e
Abbreviated transcription (Latin):
dilõis. qd̾ oĩo delet usus timo¬
alt̾o usu c̾scente. ⁊ alt̾o eliminato:
fit suilis. ⁊ ita dr̃ c̾sc̾e ñ existẽs ini¬
ciat. s qr fit filiat eluminato timo¬
re. łfit seruił eliminato amore.
⁊ ita ñ desĩ eẽ illa qͣlitas a̾i. sed

Expanded text:
ionis quod omnino deletur, usus timoaltero usu crescente, et altero eliminato fit servilis, et ita dicitur crescere non existens initialis, sed quia fit filialis eliminato timore, vel fit servilis eliminato amore. Et ita non desinit esse illa qualitas animi, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ip̃e ⁊ ⁊̃ alii ꝑ ip̃m corrigãt᷑. Si a
ille sehũilicũut ĩ p̃sentia eiꝰ in q̃m
pectaũ: ip̃m orãdo. genua flectẽ
le assistẽtiũ amicoꝵ: debet ei di¬
rãçoris. ⁊ odii. Si ã ille ĩ q̃ peccat

Expanded text:
etiam alii per ipsum corrigantur. Si autem ille se humiliaverit in praesentia ejus in quem peccavit, ipsum orando, genua flectendle assistentium amicorum, debet ei dirancoris et odii. Si autem ille in quem peccat
Abbreviated transcription (Latin):
tisfactõe. ap̃ ꝓxm̃: duplici satis¬
factõt tꝑali. ut iã dicet᷑. Sigͣ dõ
uelit satis fac̾e: oꝑtet ut gͣuit̃ cõ¬
terat᷑. ⁊ peniteat de pc̃o illo. ut ita
absoluat᷑ ⁊ qͦad reatũ. ⁊ qͣad penã.

Expanded text:
tisfactione; apud proximum, duplici satisfactione temporali, ut jam dicetur. Si ergo Deo velit satisfacere, oportet ut graviter conteratur et poeniteat de peccato illo, ita ut absolvatur et quoad reatum, et quoad
Abbreviated transcription (Latin):
sacͤm̃toꝵ. hũiliatõ. eruditõ. exer¬
citõ. ⁊ excitõnũ alia ÷ ad eruditõem
aĩe. alia ad edificõnẽ corꝑis. Alia ad
subu̾sionẽ utͥusq. q̃ oĩa ñ pigͥtare¬
mꝰ dilucidiora fac̾e: nͥ scͥpta scrib̃e o¬
ciosi ⁊ nicħ agẽtis opꝰ estimaremꝰ.¬

Expanded text:
 humiliatio, eruditio, exercitatio. Et exercitationum alia est ad eruditionem animae, alia ad aedificationem corporis, alia ad subversionem utriusque. Quae omnia non pigritaremur dilucidiora facere, nisi scripta scribere otiosi et nihil agentis opus aestimarem
Abbreviated transcription (Latin):
cłpã. ⁊ quoad penã. licet tñ in
illo alio qͥ bap̃at ÷ ñ suffic̾et tãta cõ¬
tͥcio ad delend̃ tot pc̃a. qd̾ qr ĩcogͥtũ
nob̃ ÷: sub filẽtio ponintꝰ. ¶dã tam̃
uolt̃ nũꝗͣ alicͥ dimitti p᷑: nͥ ĩtĩguat᷑¬

Expanded text:
culpam et quoad poenam. Licet tamen in illo alio qui baptizatus est non sufficeret tanta contritio ad delendum tot peccata, quod quia incognitum nobis est, sub silentio ponimus. Quidam tamen volunt nunquam alicui dimitti p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯm̃damꝰ. Ip̃e g̃ adiscipłis cor¬
ꝑali p̃sentia discessurꝰ.⁊ ad ĩuisi¬
bilia pat̾ne maiestatis nugͣtu¬
rus: hoc metnortale cordib dĩ¬
tipici agni ĩmołonẽ supponẽs
rei figantis figͥatũ corpꝰ suũ
disciplis pͣnsis des. uoluit tñ uͥ
a successorib ieuinis ꝑ reue

Expanded text:
ndamus. Ipse igitur a discipulis corporali praesentia discessurus, et ad invisibilia paternae majestatis migraturus hoc memoriale cordibus distypici agni immolationem supponens rei figuranti figuratum, corpus suum discipulis pransis dedit. Voluit tamen ut a successor
Abbreviated transcription (Latin):
plexsũptio. s una sola. Sic̃ tͦ iste
bis mãducat qͥ bibit. ⁊ pͥea iterũ
mãducat. nͨ ÷ sr fluũ. qd id̾ sumit
sedes aĩe. ut gͦ notetur. qd̃ ⁊ ũm corpꝰ.
plici sunĩi: nã si tm̃ sub sp̃e peũs sum̃et᷑.¬

Expanded text:
plex sumptio, sed una sola. Sicut nec iste bis manducat qui bibit, et postea iterum manducat, nec est superfluum quod idem sumit sedes animae. Ut ergo notetur quod et verum corpus plici sumi
Abbreviated transcription (Latin):
marc̃.xͨ formãs sangͥnẽ suũ inca¬
licẽ. uino ⁊ aqͣ mixtũ. ut alio pur¬
gem᷑ a cłpis. alio redunamͣ a pe¬
nis. St̃ hoc qr nͥl c̾tũ ab alio didi¬
cumꝰ: nec nos ad diffinre audemꝰ.
utr̃ irritũ sit sacͣm̃t nͥ aqͣ appõat᷑: so¬
ex obliuiõe ł negligẽtia p̃t̾mittitur:
ualde corripiẽdꝰ ÷ qͥ ñ appoñ. ⁊ sig̾c aqͣ
t᷑. Iti accñtia illa q̃ remanẽt mutata

Expanded text:
ristus formans sanguinem suum in calicem vino et aqua mistum, 321 ut alio purgemur a culpis, alio redimamur a poenis, super hoc quia nil certum ab alio didicimus, nec nos aliquid diffinire audemus. Utrum irritum sit sacramentum nisi aqua apponatur soex oblivione vel negligentia praetermittitur, valde corripiendus est qui non apponit. Et significat aqua tur. Item, accidentia illa quae remanent mutata
Abbreviated transcription (Latin):
sacramt. res ⁊ ñ sacramt̃. Sp̃es
panis ⁊iumi q̃ remanẽt muta
cibos ulłs mag̃ ꝯfirmat cor hõis
ꝗͣ panis: nec aliqͥd mag̃ letifi¬
cat ꝗͣ uinũ: ita nicħ qd ita refi¬

Expanded text:
sacramentum, res et non sacramentum. Species panis et vini quae remanent mutatcibos nullus magis confirmat cor hominis quam panis, nec aliquid magis laetificat quam vinum; ita nihil quod ita refi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ nͥtutes augm̃tãt᷑ si sĩt bõi. Si u̾o ñ
erat bõi. ⁊ excorde bap̃abant᷑ : pc̃a re¬
mittebãt᷑. S ob̃r. Iste sac̃dos scit alte¬
rũ istoꝵ ꝑiruloꝵ ẽẽ bap̾atũ. s nescit
ut̃. utr̃q istoꝵ baptizat. gͦ alterũ
istoꝵ bis baptizat. qd qr duplr̃:

Expanded text:
tutes augmentantur, si sint boni. Si vero non erant boni, et ex corde baptizabantur, peccata remittebantur. Sed objicitur: iste sacerdos scit alterum istorum parvulorum esse baptizatum, sed nescit utrum; utrumque istorum baptizat. Ergo alterum istorum bis baptizat
Abbreviated transcription (Latin):
m̃sus: baptizatꝰ sit. si pꝰ pͥmã inm̾si¬
onẽ expireo sac̃dos. ł si ñ ÷baptiza¬
tꝰ ansac̃dos altꝰ debeat ab eoloco
totũ ã capite debeat ĩchoare. Siłr¬
debeat alt̃ sac̃dos uͥ pͥor tĩauit ĩci¬
ꝑe. si pͥor tĩata medietate decesse¬
riti an acapite reuolu̾e. Ead̃ qõ¬

Expanded text:
sus baptizatus sit, si post primam immersionem exspiret sacerdos; vel si non est baptizatus, an sacerdos alius debeat ab eo loco totum a capite debeat inchoare. Sidebeat alter sacerdos ubi prior terminavit, incipere, si prior terminata medietate decesserit; an a capite revolvere? Eadem q
Abbreviated transcription (Latin):
põito qd̾ iste disca ⁊ dĩã paginã.
ut pꝰea ĩpugnet. pꝰea resipiscet.
ifit catholitꝰ p̃dicabit. Isteex. ca. pe
nitebit cu̾ilibet pcc̃i sui. gͦ de ex̾cici¬
o qd̃ modo ht̃ ĩ studio. qr pc̃ui: ĩ eo¬

Expanded text:
posito quod iste discat divinam paginam ut postea impugnet, postea resipiscet, et sicut Catholicus praedicabit. Iste ex charitate poenitebit cujuslibet peccati sui: ergo de exercitio quod modo habet in studio, quia pe
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ ꝯtͣrert. aĩe defectꝰ ⁊ passiões
ft̃. udira. tͥsticia. dolor. ĩmod̾ata
leticia corpis. ut fames. sitis. al
pori attͥbuunt᷑ qr ñ sentit has
⁊ sic̃ supͣ ħc̃ ordinẽ assignauimꝰ.
u pͥus dic̾emꝰ quat fuit ħo fc̾̃s añ

Expanded text:
erunt, animae defectus et passiones sunt, ut ira, tristitia, dolor, immoderata laetitia; corporis, ut fames, sitis, algpori attribuuntur, quia non sentit has et sicut supra hunc ordinem assignavimus, ut prius diceremus qualis fui
Abbreviated transcription (Latin):
dãdo. ĩmo ex ip̃o peccat: qd alii
dat qd̃ suũ ñ÷. sic̃ si tͥ auferã ca¬
pã ut dẽ algẽti : pecco. ñ possum
istd̃ fac̾e ex nͣli pietate. qr ip̃a nͣt
pietas repugnat hruc. c̃ uni au¬
fero. ut alii dẽ. nͨ ⁊̃ dico: qͥn peccẽ.

Expanded text:
o, imo ex ipso peccat quod alii dat quod suum non est, sicut si tibi auferam cappam ut dem algenti, pecco: non possum istud facere ex naturali pietate, quia ipsa naturalis pietas repugnat, cum huic aufero ut alii dem. Nec etiam dico quin peccem
Abbreviated transcription (Latin):
pc̃m origĩale. de quo pͥus fu¬
isset agend̃ : nͥ alia rõ p̃pon¬
d̾ans hc̃ ordinẽ nos ꝑmutare co¬
egisset. S qr origĩale. pͦ. tͣhit᷑
ex corruptõe  carnis. cꝰ cã fuit
pͥmũ pc̃m ac tuale ade. de illo
pc̃o nos expediamꝰ. ut tand̾ ad
origĩale redeamiꝰ. Cirta illd pͥmo oecͣrit

Expanded text:
peccatum originale de quo prius fuisset agendum, nisi alia ratio praeponderans hunc ordinem nos permutare coegisset. Sed quia originale peccatum trahitur ex corruptione carnis, cujus causa fuit primum peccatum actuale Adae, de illo peccato nos expediamus, ut tandem ad originale redeamus. Circa illud primo occurrit
Abbreviated transcription (Latin):
Dic̃ .N. a̾s. ĩpari sexu s pari fastu pec¬
e. cauert. gͦ pari suꝑbia. gͦ pari ꝯtẽp¬
tui gͦ parit̃. Ad ħ dñd. qd̾ pãitas illa
refe̾nda ÷ ad excusatõẽ. qr parit̾ se ex¬
⁊.cusau̾int. ut refe̾nda ⁊ illa paritas
ad esũ ligni ꝓhibiti. de qͦ partõ comed̾irit.¬

Expanded text:
inus: « Impari sexu, sed pari fastu peccaverunt. » Ergo pari superbia. Ergo pari contemptu. Ergo pariter. Ad hoc dicendum quod paritas illa referenda est ad excusationem, quia pariter se excusaverunt. Vel referenda est illa paritas ad esum ligni prohibiti, de quo pariter comeder
Abbreviated transcription (Latin):
tałr peccaũ. Itẽ. Põito qd̃ addiscit
bõ fine. pͥea ap̾tatat. Meliꝰ ÷ iã u¬
tatis ñ agnosc̾e ꝗͣ pꝰ agnitã retro
ire. iste sc̾it agnitoe ĩutatis ẽẽ sibi
ac̃uũ maioris dãpnatõis. gͦ dolere
debet de eo qd̃ u̾itatẽ agnoũ. ⁊ didi¬
cit. Ad ħ dñd̃. qd ñ debet dołe̾. qr
didit̃. s q tali fine didic̃. ⁊ qr apos¬
actõe bonã ex bõ fine fĩ bortã. qrͣ

Expanded text:
taliter peccavit. Item, posito quod addiscit bono fine, postea apostatat: Melius est viam veritatis non agnoscere quam post agnitam retro ire . Iste scit agnitionem veritatis esse sibi acervum majoris damnationis: ergo dolero debet de eo quod veritatem agnovit et didicit. Ad hoc dicendum quod non debet dolere quia didicit, sed quia tali fine didicit, et quia aposac
Abbreviated transcription (Latin):
peiꝰ ÷ eo reliquũ. licet leuiꝰ unũ. ẽ
grauiꝰ alt̾m. nͨ tenet᷑ eccłã illa q̃
ab isto accep̃ pecuniã ꝓ eo orare:
qr nͨ reciꝑe debet si sciat male ac¬
qͥsitã. Qd si nescierit un ille acqͥsi¬
p̃p mala m̾ita illiꝰ. Si ob̃r de phi

Expanded text:
est eo reliquum, licet levius unum, cum gravius alterum. Nec tenetur Ecclesia illa quae ab isto accepit pecuniam, pro eo orare, quia nec recipere debet, si sciat male acquisitam. Quod si nescierit unde ille acquisipropter mala merita illius. Si objicitur de Phi
Abbreviated transcription (Latin):
actio exfine uidicat᷑. S illa sola q̃
bõa ÷ ĩ se.ł ĩdiffe̾ns. gͦ si iactãtie car¬
sa pascr̾ paruꝑ. illa actio mala÷. qr
malꝰ ÷ finis. ⁊ ex ħ ip̃o peccat hõ. ⁊
maledictõi subiacet. sic̃ dic̃ ieremia ᷤ
Maledictꝰ qͥ fac̃ opꝰ dĩ fraudulent̾.
Qd exponẽs g̾g: ait. fraudẽ illã cõ

Expanded text:
o ex fine judicatur, sed 150 illa sola quae bona est in se, vel indifferens. Ergo, si jactantiae causa pascitur pauper, illa actio mala est quia malus finis; et ex hoc ipso peccat homo, et maledictioni subjacet. Sicut dicit Jeremias: Maledictus qui facit opus Dei fraudulenter . Quod exponens G
Abbreviated transcription (Latin):
ĩtentõẽ fides dirig̃. nõ mltũ actẽdaᷤ
qͥd hõ faciat. s c̃ fac̃: ꝗd fac̾e ĩtend̾at.
qͦ lac̾tos optĩe gub̃natõis dirigat.
Alii dñt. actuũ alios ẽẽ bõs. alios ma¬
los. alios ĩdiffe̾ntes. actꝰ qͦs ꝯstadẽe
bõs. ł malos. ñ iudicãt᷑ ex fine bõi

Expanded text:
rigit, non multum attendas quid homo faciat, sed cum facit quid facere intendat, quo lacertos optimae gubernationis dirigat. » Alii dicunt actuum alios esse bonos, alios malos, alios indifferentes. Actus quos constat esse bonos vel malos non judicantur ex fine boni
Abbreviated transcription (Latin):
ictu ĩcfic̃ duos. qͦꝵ unũ solũ
uolebat ĩt̾fic̾e. gͦ ñ peccat intfi¬
ciendo illũ ignorant̾. Sic̃ ñ m̃e¬
t᷑ si duos saluet uita tꝑali unũ
ex igͦrantia. altm̃ ex ĩdustria. ut¬

Expanded text:
ictu interficit duos, quorum unum solum volebat interficere: ergo non peccat interficiendo illum ignoranter; sicut non meretur si duos salvet vita temporali, unum ex ignorantia, alterum ex industria;
Abbreviated transcription (Latin):
cc᷑ ob̃rsic. Iste qd male acqͥsiũ dat
huic eccłe. ⁊ orat eã: ut ĩpetret ei
pͥnrã gͣm. Eccła illa tenet᷑ orare
ꝓeo. ⁊ orãdo ĩpetrat pͥmã gͣm.
cera ĩdigẽtis refic̃.⁊ qͥ tm̃ ĩdigebat.
qd nͥ ei succͣreret: statĩ ille defic̾et.
gͦ ilid opꝰ boñ fuit. ł saltẽ m̃ito¬
basset ĩ articło mortis: mor. pec

Expanded text:
 sic: Iste quod male acquisivit dat hoc Ecclesiae, et orat eam ut impetret ei primam gratiam. Ecclesia illa tenetur orare pro eo, et orando impetrat primam gratiam. cera indigentis reficit et qui tantum indigebat, quod nisi ei succurreret, statim ille deficeret. Ergo illud opus bonum fuit, vel saltem meritobasset in arti
Abbreviated transcription (Latin):
malũ ld excusari pꝰsit ꝑ igrãtiã. sicu̾
fuit ĩ eo qͥ dirigens sagictã ut pr̃ẽ
libaet aleone. casu int̾fec̃ pr̃em.
cͥcͥa qd̾ distĩgͣnd̃ ÷. utr̃ ille qͥ sagittao
misit. h fecit ĩ cãitate. ⁊ ex.ca. ⁊ adi

Expanded text:
malum illud excusari possit per ignorantiam, sicut fuit in eo qui dirigens sagittam ut patrem liberaret a leone, casu interfecit patrem. Circa quod distinguendum est, utrum ille qui sagittam misit hoc fecit in charitate et ex
Abbreviated transcription (Latin):
ciendi. s uuln̾andi.ille ĩ lec¬
qͥd maiori subia cebid cłpe. qñ
ille moriet᷑. Põat᷑ ⁊̃ qd̾ iste iã
pẽttũiti ⁊ satisfactõẽ eg̾it. ñ¬
iruta er illa satisfactio. ꝗͣ iste
fac̃. qr ñ fuit sufficiens: eo ꝗille

Expanded text:
endi sed vulnerandi; ille est in lecquid majori subjacebit culpae quando ille morietur? Ponatur etiam quod iste jam poenituerit, et satisfactionem egerit: nuirrita erit illa satisfactio quam iste facit, quia non fuit sufficiens, eo quod ille
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃emꝰ firmitatẽ qͣ hũio adã a¬
quã sinti ⁊ ferrũ ⁊̃ qd̃ calidissig̃
ẽ. mag̃ cãl idũ fit appõita aqua
frigid̾a. si tñ admoueat᷑ ignin
iõ calescit ⁊notaqr maior ÷ cõ¬
tẽptꝰ fornicõis comite existẽte scĩa:
fornicõis. qr licet igrãtia ⁊ ꝓsit ⁊ ob¬
sit: plꝰ tñ ꝓdẽ ommunuẽdo ilid̃ pꝰ. cͦ

Expanded text:
remus firmitatem quam habuit Adam aquam sint. Et ferrum etiam quod calidissimum est, magis calidum fit, apposita aqua frigida; si tamen admoveatur igni, non ideo calescit. Et nota quia major est cotemptus fornicationis, comite existente scientia, fornicationis: quia licet ignorantia et pros
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. Nã suta fuit: ĩ excusabile fuit.
Refert ⁊̃. utr̃ tat actio ꝓhibita e¬
rati Sic̃ legiꝰ de lamech. qͥ uenaba¬
t᷑ añ esũ carniũ qñ ñ d̾ assueti e¬
rãt hoĩes uenatõi ł esui carmũ.¬

Expanded text:
ionem. Nam si ita fuit, inexcusabile fuit. Refert etiam utrum talis actio prohibita erat, sicut legimus de Lamech qui venabatur ante esum carnium, quando nondum assueti erant homines venationi vel esui car
Abbreviated transcription (Latin):
fic̾e pauꝑes. q̃dã gn̾e male. ut int̾¬
fic̾e hoĩes. Quedã u̾o necbõe. nec
format. ut circure plateas. Si n aͥs
reficiat. tat finis talẽ actõẽ ꝯmẽ¬
dat. Si uͦ cͥcueat plateas ũͥ uideat
mulieres: fins actõe redo deformẽ
⁊rep̾hensibilẽ. dehis ã actõib agẽ¬
dũerit. qͣs¬

Expanded text:
dam genere malae, ut interficere homines; quaedam vero nec bonae nec format, ut circuire plateas. Si enim areficiat, talis finis talem actionem commendat; si vero circumeat plateas, ut videat mulieres, finis actionem reddit deformem et reprehensibilem. De his autem actionibus agendum erit q
Abbreviated transcription (Latin):
qr mag̃ ac mag̃corrũpũt᷑ na¬
talia bõa assiduitate peccãdi.
qr qͣnto plꝰ peccat hõ : tãtoma¬
gis se ã sũmo bõ elõgatr ⁊ita
difficiliꝰ curat᷑. Sic̃ si iste ĩceꝑio
egrotare uno morbo. ⁊ pꝰ aliosr̃¬
eũ sanitate. qr rã pͥuatꝰ fũat ꝑ¬

Expanded text:
quia magis ac magis corrumpuntur naturalia bona assiduitate peccandi; quia, quanto plus peccat homo, tanto magis se a summo bono elongat, et ita difficilius curatur. Sicut si iste incoeperit aegrotare uno morbo, et post, alio supeum sanitate, quia jam privatus fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
sanctitatis habitũ tenẽt  ysecuoĩs
meritũ exequi nõ ualent. ad dona
liiis qui sibi conũcti suĩ ad menda ea
que t̾rena sunt seruiũt ⁊ et non¬
nũꝙͣ indefectionis eiusd̃ tracundia
excedunt ipos nequaꝙͣ credendũ
est in ypocritaꝵ numeꝵ currere
quia aliud est infirmitate aliũ
malicia pettare. Iyoc itaq ut ait¬
et ypocutani Disi ͥ ͣ est Isti uiro¬
de nlxa sua redargui quã de fictu
sanctitare laudari Illi uero ⁊ iniqua
se agẽ certi sunr et tñ axud
huadna iudicia de noĩr sancntant

Expanded text:
sanctitatis habitum tenent, et perfectionis meritum exsequi non valent. Ad dona his qui sibi conjuncti sunt ad ea tuenda quae terrena sunt serviunt, et nonnunquam in defensionis ejusdem iracundia excedunt. Hos nequaquam credendum est in hypocritarum numerum currere, quia aliud est infirmitate, aliud malitia peccare. Hoc itaque et hypocritas disde culpa sua redargui, quam de ficta sanctitate laudari; illi vero et iniqua se agere certi sunt, et tamen apud humana judicia de nomine sanctit
Abbreviated transcription (Latin):
Qua inquit interra de linquisse est
natos ꝑ confessionẽ filios nequaꝙͣ
aterrens actibus intposito exhorta¬
tionis indo suspendere. Qua iu t̾ra
derelinguere est nullũ celestis iuite
exemplũ prebẽ. Quia eñ yͦxocrito
x caritatẽ non calent. de torxore
prolis edite. idest de ouor suor su¬
gtore ne quaꝙͣ dolent. Et quanto
se libentius terrenis actibus inseiũt
tanço negligẽtuis eos ques genẽidt

Expanded text:
 in terra dereliquisse est natos per conversionem filios nequaquam a terrenis actibus interposito exhortationis nido suspendere. Ova in terra dereliquisse est nullum coelestis vitae filiis exemplum praebere. Quia ecera non calent, de torpore prolis editae, id est de ovorum suorum frigore non dolent, et quanto se libentius terrenis actibus inserunt, tanto negligentius eos quos generant,
Abbreviated transcription (Latin):
merandos ꝑstrmuxinrꝰ si nõ illoꝵ
queq misteria subtilit expͥuia¬
nudt. axud nos eciã noud a mc̃s¬
treyis trahunt. Ilichael nãq
quis sicut, deus. Gabriel autr̃
fortitudo dei. Raphael medici
ti phibetur. utr ex ip̃o actu et
uoiẽ detur intelligi. quia nulłꝰ
potest facẽ. quod pace᷑ pͥnalet deꝰ
dũ cõmicte̾t bellũ dracho cum
michaele archangelo. ut que
se ad dei simentudinẽ Iuxbr̃ ex¬
tulerat/. ꝑ micharlẽ ꝑenitur
distat quia ad dei smulitudenẽ
ꝑ suxbiã millꝰ exurgat. Ad ma¬
riam quoq gabriel miteciur.
qui dei fortitudo nondt᷑ Illum
debellandas uerras potestares
hulie axparebat. Rapharl un
ut dixiniꝰ int̾ pretatur meditina
Dei. quia dũ tobre oclõs quasi ꝑ
officiũ turationis tengit. cecitatis
eus tenebras tersit Qui ergo as
curandũ mictitur duxiñ fuit ut
dei medicina uocarẽtur. Ses
quia illa suꝑna ciuitas ut ait
beatus gregorins. ex anglĩs et

Expanded text:
merando praestinximus, si non illorum merando praestinximus, si non illorum quaeque mysteria subtiliter exprimaniunt, apud nos etiam nomina a ministeriis trahunt. Michael namque, quis ut Deus? Gabriel autem fortitudo Dei; Raphael vero diti perhibetur, ut ex ipso actu et nomine 1605 detur intelligi quia nullus potest facere quod facere praevalet Deus. dum committeret bellum draco cum Michaele archangelo , ut qui se ad Dei similitudinem superbus extulerat, per Michaelem peremptus discat quia ad Dei similitudinem per superbiam nullus exsurgat. Ad Mariam quoque Gabriel mittitur , qui Dei fortitudo nominatur. Illum debellandas aereas potestates humilis apparebat. Raphael vero, ut diximus, interpretatur medicina Dei, qui dum Tobiae oculos quasi per officium curationis tetigit, caecitatis ejus tenebras tersit . Qui ergo ad curandum mittitur, dignum fuit ut Dei medicina vocaretur. Sed « quia illa superna civitas, ut ait beatus Gregorius, ex angelis et
Abbreviated transcription (Latin):
tatem siquidem uicoꝵ distinguit
Duisitas meritoꝵ. Diuersa etem̃
merita ssecũt᷑ dudsa retribunonũ
dona. In materiali uico alii alios
retici seduadt In morali uicia
uirtutes exxellũt in celest̾ib uero
horũ nichil agitur. pacis trans¬
quilitas undiq custoditur ahic
quasi hospites censuales censũ
solumꝰ et tributũ reddimrꝰ. illic
lĩfertate Donani᷑ mc aliqͣ ixactã
as aliquo angariati trranamur
Mic furee esfodũt et furantur
Ibi ner furre esfodũt. nec sura
Semolitur. In celestibus nitiet
angl̃o suxui ciues habitant. qui
nullo indigent. sed diuitiis indesi¬
cientib habundant. Ad illos
uitos aiẽ iustorũ transeĩt. nõ ab
hac ualle lacrimaꝵ post mortem
recedũt. Ibi enũ suĩ nouẽ uicoꝵ
Diui̾sitates. quia nouẽ sũt angloꝵ
ordines. idest angli. archangelir
uirtutes ⁊ pocestas. prĩtixatus
duãtiones. threni. cherubin.
et seraxhin. Sed cur istos ut ait
ut̃e gregoriꝰ angłoꝵ choros enu-¬

Expanded text:
tatem siquidem vicorum distinguit diversitas meritorum. Diversa etenim merita sequuntur diversa retributionum dona. In materiali vico alii alios retici seducunt; in mortali vitia virtutes expellunt. In coelestibus vero horum nihil agitur, pacis tranquillitas undique custoditur. Hic quasi hospites censuales censum solvimus, et tributum reddimus; illic libertate donamur, nec aliqua exactione ab aliquo angariati gravamur. Hic fures effodiunt, et furantur, ibi nec fures effodiunt, nec tinea demolitur . In coelestibus vicis angeli superni cives habitant, qui nullo indigent, sed divitiis indeficientibus abundant. Ad illos vicos animae justorum transeunt, cum ab hac valle lacrymarum post mortem recedunt. Ibi sunt novem vicorum diversitates, quia novem sunt angelorum ordines, id est, angeli, archangeli, virtutes, potestates, principatus, dominationes, throni, cherubin et seraphin. Sed « cur istos, ut ait beatus Gregorius, angelorum choros enu