comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tibus reddiderunt. Petrus.
Sio uirtutis. quid fuisse meriti dicunus: quod eius ori.
tantum factus est ꝓximus omp̃s deus: Eregorius.
pud om̃ipotentis dei singularem mundiciam. atq eius
simplicem naturam: multum petre humani cordis mun¬
dicia. atq simplicitas ualet. Hoc ipso nanq quod eius famu¬
li a terrenis accibus segregati. ociosa loqui nesciunt. et men¬
tem ꝑ uerba spargere. atq inquinare deuitant: actoris sui
ꝑre ceteris exauditionem impetrant: cui in qͣntum est pos¬
sibile. ipsa puritate ac simplicitate cogitationis. quasi ex
quadam iam io similitudine concordant. Nos autẽ curbis
popularib admixti. dum frequenter ociosa. nonnunqͣm uͭ etiam¬
quod est grauuis. noxia loquimur: os nostrum om̃potenti deo
tanto longinquum fit: qͣnto huic mundo ꝓximum. Multũ qͥppe
deo sum ducimur: dum loquutione continua secularib ad¬
miscemur. Quod bene ysaias postqͣ̃m regem dñm exercitaũ

Expanded text:
tibus omnimodo reddiderunt. PETR. tibus omnimodo reddiderunt. PETR. Quid virtutis, quid fuisse meriti dicimus, quod ejus ori tantum factus est proximus omnipotens Deus? GREGOR. Apud omnipotentis Dei singularem munditiam, atque ejus simplicem naturam multum, Petre, humani cordis munditia atque simplicitas valet. Hoc ipsum namque quod ejus famuli a terrenis actionibus segregati, otiosa loqui nesciunt, et mentem per verba spargere atque inquinare devitant, auctoris sui prae caeteris exauditionem impetrant. Cui in quantum est possibile, ipsa puritate ac simplicitate cogitationis, quasi ex quadam jam similitudine concordant. Nos autem turbis popularibus admisti, dum frequenter otiosa, nonnunquam vero etiam graviter noxia loquimur, os nostrum omnipotenti Deo tanto longinquum fit, quanto huic mundo proximum. Multum quippe deorsum ducimur, dum locutione continua saecularibus admiscemur. Quod bene Isaias postquam regem Dominum exercituum
Abbreviated transcription (Latin):
abonitate utilitatis uacat. Petrus. Assentio. Gregorius.
sdem uir dei. egit aliud quod silere non debeo. Cum enĩ mag¬
na euis opinio. longe lateq crebresceret: quidam diaconus
longe positus. ad eum ꝑgere studuit: ut eius se orationib
commendaret. Qui ad eius cellulam ueniens: omnẽ locum
ꝑ circuitum. inuenit innumeris serpentib plenũ. Cunq
uehement̃ expauisset: clamauit dicens. Serue dm̃: ora.
Frat autem tunc mira celi serenitas. E gressus uͦ florentiꝰ.
ad celum oculos et palmas tetendit: ut illam pestem sic̃
sciret dñs auferret. Ad cuius uooem subito celum into¬
nuit: atq isdem tonitrius. om̃s illos qui eundem locum occu¬
pauerant serpentes interemit. Quos dum uir dei florentius
interemptos aspiceret: dixit. Ecce occidisti eos dñe: quis illos
hinc leuat: Mlexq ad eius uocem tantȩ aues uenerunt: qͣn¬
ti serpentes occisi fuerant: quȩ asportantes singłos⁊ et longiꝰ
proicientes: locum habitationis illius. mundũ om̃ino a serpen¬

Expanded text:
at. PETR. Assentio. GREGOR. Idem vir Dei egit aliud, quod sileri non debeat. Cum enim magna ejus opinio longe lateque crebresceret, quidam diaconus longe positus ad eum pergere studuit, ut ejus se orationibus commendaret. Qui ad ejus cellulam veniens, omnem locum per circuitum invenit innumeris serpentibus plenum. Cumque vehementer expavisset, clamavit, dicens: Serve Dei, ora. Erat autem tunc mira serenitas. Egressus vero Florentius, ad coelum oculos et palmas tetendit, ut illam pestem, sicut sciret Dominus, auferret. Ad cujus vocem subito coelum intonuit, atque idem tonitrus omnes illos, qui eumdem locum occupaverant, serpentes interemit. Quos cum vir Dei Florentius interemptos aspiceret, dixit: Ecce illos occidisti, Domine, quis eos hinc levat? Moxque ad ejus vocem tantae aves venerunt, quanti serpentes occisi fuerant: quae asportantes singulos, et longius projicientes, locum habitationis illius mundum a serpen
Abbreviated transcription (Latin):
bert. Qui ab eius specu seorsum habitantes: ad usum uite
a quam de puteo haurire consueuerant: sed fums in quo as
hauriendam aquam situla dependebat. crebro rumpebat.
Uirde factum est: ut eandem cathenam quam ex pedde suo
iuer dm̃ soluerat. eius discipłi peterent: eamq funt adisin¬
gerent: atq in alam situlam ligarent. Ex quo iam tempore¬
contigit: ut isdem funis. et cotidie tingeretur aquaꝰ et nul
mͦ rumperetur. Quia enim cathenam uiri dei funis ille
contigit: ipse quoq ad tolerandam aquã. ferriinse fortitudi

Expanded text:
bere, qui ab ejus specu seorsum habitantes, ad usum vitae bere, qui ab ejus specu seorsum habitantes, ad usum vitae aquam de puteo haurire consueverant. Sed funis in quo ad hauriendum aquam situla dependebat crebro rumpebatur. Unde factum est ut eamdem catenam quam ex pede suo vir Domini solverat ejus discipuli peterent, eamque funi adjungerent, atque in illa situlam ligarent. Ex quo jam temporecontigit ut idem funis et quotidie tingeretur aqua, et nullo modo rumperetur. Quia enim catenam viri Dei funis ille contigit, ipse quoque ad tolerandam aquam, ferri in se fortitud
Abbreviated transcription (Latin):
longius cecioit. Quod ad iussum om̃ipotentis dei angelico mi¬
usterio actum intelligit. qui diuina prouidentia disponi om̃ia
ficdeliter credit. Hic cum prius in eodem monte se contult᷑ nec¬
dum clauso specu habitans. cathena sibi ferrea pedem ligalitt
eamq saro ex parte altera affixit: ne ei ultra liceret progrecdi
quam cathenȩ etusdem quantitas tendebatur. Quod uir uitȩ
uenerabilis benedictus audiens. cuius suꝑius memoriã feci:
ei ꝑ discipulum suum mandare curauit. Si seruus dei es: nos
te teneat cathena ferri sȩo cathena xp̃i. Ad quam uocẽ mar¬
arius ꝓtinus eandem compedem soluit. seo nunqͣm p̾mooũ
soluituam decenoit pedem ultra locum quo hunc tendere liga¬
tum consueuerat. Atq in canto se spacio sine cathena coliet¬
cutt. in qũto et antea ligatus mansit. Qui dum se pͥnoda
uretusdem loci specu conclusisset: cepit etiam discipulos ł a¬

Expanded text:
longius cecidit. Quod ad jussum omnipotentis Dei angelico milongius cecidit. Quod ad jussum omnipotentis Dei angelico ministerio actum intelligit, qui divina providentia disponi omnia fideliter credit. Hic cum primum se in eumdem montem contulit, necdum clauso specu habitans, catena sibi ferrea pedem ligavit, eamque saxo ex parte altera affixit, ne ei ultra liceret progredi, quam catenae ejusdem quantitas tendebatur. Quod vir vitae venerabilis Benedictus audiens, cujus superius memoriam feci, ei per discipulum suum mandare curavit: Si servus Dei es, non teneat te catena ferri, sed catena Christi. Ad quam vocem Martinus protinus eamdem compedem solvit, sed nunquam postmodum solutum tetendit pedem ultra locum quo ligatum hunc tendere consueverat, atque in tanto se spatio sine catena coercuit, in quanto et antea ligatis mansit. Qui dum se postmodum in ejusdem loci specu conclusisset, coepit etiam discipulos ha
Abbreviated transcription (Latin):
illius interitum ruitura minabatur. Ad hanc mascator illius¬
illustris uiri armentarii nepos. cum magna rusticorũ multi¬
tudine ueniens: precabatur ut uir dei de eodem specu dig¬
naretur exire: quatinus ipse ruituram rupem. ex monte po¬
tuisset euellere: atq in specu suo dei famulus iam securus
habitaret. Cunq hoc uir dei nequaqͣm adquiesceret: ei quod
posset ut faceret precepit: et ipse in cellulȩ suȩ remotiori par
te se contulit. Si tamen ingens moles rueret: dubiũ non erat
quod simul et specũ destrueret: et martinum necaret. Itaq
dum ea quȩ. uenerat multitudo conaretur si pos¬
set sine ꝑiculo iute dei. ingens illuo quod desuꝑ incubuerat
sarum leuare: cunctis uidentib repente res ualde ammirabi¬
lis contigit: quia moles ipsa quam conabantur euellere. subi¬
to ab eisdem laborantib euulsa: ne speluncȩ martini tectũ
tangeret. saltum dedit: et quasi ser ui deilesionem fugiens.

Expanded text:
illius interitum ruitura minabatur. Ad hanc Mascator illius interitum ruitura minabatur. Ad hanc Mascator illustris viri Armentarii nepos, cum magna rusticorum multitudine veniens, precabatur ut vir Dei de specu eodem dignaretur exire, quatenus ipse ruituram rupem ex monte potuisset evellere, atque in specu suo Dei famulus jam securus habitaret. Cumque hoc vir Dei nequaquam acquiesceret, ei quod posset ut faceret praecepit, et ipse in cellae suae remotiori se parte contulit. Si tamen ingens moles rueret, dubium non erat quod simul et specum destrueret, et Martinum necaret. Itaque dum ea quae venerat multitudo conaretur, si posset, sine periculo viri Dei, ingens illud, quod desuper incubuerat, saxum levare, cunctis videntibus, repente res valde admirabilis contigit, quia moles ipsa quam conabantur evellere, subito ab eisdem laborantibus evulsa, ne speluncae Martini tectum tangeret, saltum dedit, et quasi servi Dei laesionem fugiens,
Abbreviated transcription (Latin):
ad uallem corruit: quȩ sub monte eodem sita. quasi in ꝓfund o
conspicitur. In loco quippe eodem. tanta mons ipse altitudi¬
ne excreuit: ut arbusta ingentia. quȩ ex eadem ualle pro¬
deunt: ex monte aspicientib. quasi frutecta esse uideant᷑.
ꝑturbati itaq sunt cuncti qui ueniebant: summaq cura
quesitum est. sicubi corpus elapsi pueri potuisset inueniti.
Quis enim aliud nisi extinctum crederet: Quis uel corptis ad
terram integrum ꝑuentre suspicaretur: dum interpositis ubiq
scopulis. in partib discerpi potuisset: Sed requisitus puer in
ualle inuentus est: non solum uuius. sed etiam incolumis. Tunc
cunctis patenter innotuit: quod ideo ledi non potuit: quia hc̃
in casu suo martini oratio portauit. In specu uͦ illius: magna
desuꝑ rupis eminebat. Quȩ cum ex parte exigua. monti uide¬
retur affixa: martini cellȩ ꝓminens: casum suum cotidie. et

Expanded text:
ad vallem corruit, quae, sub monte eodem sita, quasi in profundo ad vallem corruit, quae, sub monte eodem sita, quasi in profundo conspicitur. In loco quippe eodem tanta mons ipse altitudine excrevit, ut arbusta ingentia, quae ex eadem valle prodeunt, ex monte aspicientibus quasi fruteta esse videantur. Perturbati itaque sunt cuncti qui veniebant, summaque cura quaesitum est sicubi corpus elapsi pueri potuisset inveniri. Quis enim aliud nisi exstinctum crederet? quis vel corpus ad terram integrum pervenisse suspicaretur, dum interpositis ubique scopulis in partes discerpi potuisset? Sed requisitus puer in valle inventus est non solum vivus, sed etiam incolumis. Tunc cunctis patenter innotuit quod ideo laedi non potuit, quia hunc in casu suo Martini oratio portavit. In specu vero illius 317 magna desuper rupes eminebat, quae cum ex parte exigua monti videretur affixa, Martini cellae prominens, casum suum quotidie, et
Abbreviated transcription (Latin):
Non quia asꝑnabatur serum: sed ex contemplata specie. tẽp¬
rationis incurtere metuebat uicium. Quod quedam inciler
audiens: audacter ascendit montem: atq ad eius aspeccũ
impudenter prorupit. At ille paulo longius intuens: et ue¬
nientis ad se muliebria indumenta conspiciens: sese in orati¬
onem decdit: in terra faciem depressit: et eo usq prostratꝰ
tacuu: quo impudens mulier a fenestra cellulȩ illius fa¬
Aaa ua teneleret. Quȩ die eodem mox ut de monte descen¬
celł. auitam finuitt: ut ex mortis eius sententia daretur in¬
telligi quia ualde om̃ipotenti deo displicint quod eius
famulum ausu improbo contristauit.
Alio quoq tempore. dum multi ad hunc religiosa deuotiõe
concurrerent: atq arta esset semita. quȩ in de¬
uexo montis latere ad eius cellulam ꝓperantes ducebat: puer
paruulus incaute gradiens. ex eodem monte cecidit: et usq

Expanded text:
non quia aspernabatur sexum, sed ex contemplata specie tennon quia aspernabatur sexum, sed ex contemplata specie tentationis incurrere metuebat vitium. Quod quaedam mulier audiens, audacter ascendit montem, atque ad ejus specum impudenter prorupit. At ille paulo longius intuens, et venientis ad se muliebria indumenta conspiciens, sese in orationem dedit, in terram faciem depressit, et eo usque prostratus jacuit, quo impudens mulier a fenestra cellulae illius fatigata recederet. Quae die eodem, mox ut de monte descendit, vitam finivit, ut ex mortis ejus sententia daretur intelligi quia valde omnipotenti Deo displicuit, quod ejus famulum ausu improbo contristavit. Alio quoque tempore dum multi ad hunc religiosa devotione concurrerent, atque arcta esset semita quae in devexo montis latere ad ejus cellulam properantes ducebat, puer parvulus, incaute gradiens, ex eodem monte cecidit, et usque
Abbreviated transcription (Latin):
tacione eicere. facto cerrore conatus est. Cepit et enim serpens
in spelunca inueniri solus cum solo: eoq orante.
se ante illum sternere: et cum cubante. pariter cubare. S
uir sanctus omino inꝑterritus: eius ori manum uel pedem
extendebat dicens. Si licentiam accepisti ut ferias. ego non
prohibeo. Cunq hoc continue ꝑ triennium gereretur: die
quadam antiquus hostis tanta hac eius fortitudine uictus
nfremuit: seq ꝑ deuexum montis latus. in precipitium
serpens dedit: om̃iaq arbusta loci illius. flamma ex se exe¬
unte concremauit. Qui in eo quod montis latus om̃e con¬
bussit: cogente om̃ĩpotente deo. monstrare compulsus est:
quante uirtutis fuerat. qui uictus abscedebat. ꝑpende
queso. iste uir domini. in quo montis uertice stetit: qui cum
serpente ꝑ triennium iacuit securus. Petriis. Noditu paueo.
tempore primo decreuerat: ut ultra mulierem ñ uderet.

Expanded text:
tatione ejicere facto terrore conatus est. Coepit etenim serpens tatione ejicere facto terrore conatus est. Coepit etenim serpens in speluncam venire solus cum solo, eoque orante se ante illum sternere, et cum cubante pariter cubare. Sed vir sanctus omnino imperterritus, ejus ori manum vel pedem extendebat, dicens: Si licentiam accepisti ut ferias, ego non prohibeo. Cumque hoc continue per triennium gereretur, die quadam antiquus hostis tanta hac ejus fortitudine victus infremuit, seque per devexum montis latus in praecipitium serpens dedit, omniaque arbusta loci illius flamma ex se exeunte concremavit. Qui in eo quod montis latus omne combussit, cogente omnipotente Deo, monstrare compulsus est, quantae virtutis fuerat, per quem victus abscedebat. Perpende, quaeso, iste vir Domini in quo mentis vertice stetit, qui cum serpente per triennium jacuit securus. PETR. Auditu paveo. GREtempore primo, decreverat ut ultra mulierem non videret,
Abbreviated transcription (Latin):
Io ꝑ qͦq in partes campaniȩ.
Uuir ualde uenerabilis martinus nomine. in monte
marsico solitariam uitam duxit: multisq annis in specu
angustissimo inclusus fuit: quem multi ex nostris noue¬
runt: eiusq actibus presentes extiterunt. De quo multa
ipse et beatȩ memoriȩ papa pelagio decessore meo. et a¬
liis religiosissimis uiris narrantib. agnoui. Cuius hoc
miraculum primũ fuit: quod mox ut se in predicti mos¬
tis foramine contulit: ex petra eadem quȩ in semet ipsa
concaua. angustum specum fecerat. aquȩ stilla ꝓrupit: que
martino dei famulo in usu cotidiano sufficeret: et nec płꝰ
adesset. nec necessitati deesset. Qua in re ostendit omp̃s ds̃:
quantã sui famuli curam gereret: cui uetusto miraculo.
potum in solitudine ex petrȩ duricia ministraret. Seci
antiquus hostis humani generis. eius uirib inuidens: hc̃
usitata arte pellere ex eo specu molitus est. Nam amicã¬
sibi bestiam. serpentem scilicet ingressus: hunc ab eadem habi¬

Expanded text:
oque in parte Campaniae vir valde venerabilis Martinus nomine in monte Marsico solitariam vitam duxit, multisque annis in specu angustissimo inclusus fuit, quem multi ex nostris noverunt, ejusque actibus praesentes exstiterunt. De quo multa ipse et beatae memoriae papa Pelagio decessore meo, et aliis religiosissimis viris narrantibus agnovi. Cujus hoc miraculum primum fuit, quod mox ut se in praedicti montis foramine contulit, ex petra eadem, quae in semetipsa concava angustum specum fecerat, aquae stilla prorupit, quae Martino Dei famulo in usu quotidiano sufficeret, et nec plus adesset, nec necessitati deesset. Qua in re ostendit omnipotens Deus quantam sui famuli curam gereret, cui vetusto miraculo potum in solitudine ex petrae duritia ministraret 316 Sed antiquus hostis humani generis, ejus viribus invidens, hunc usitata arte pellere ex eo specu molitus est. Nam amicasibi bestiam, serpentem scilicet, ingressus, hunc ab eadem habi
Abbreviated transcription (Latin):
suus diaconus nuntiasset. quod cursus sui padus al¬
ueum egressus. eccłȩ agros occupasset: totaq illic lo¬
ca nutriendis seminib profutura. aqua eiusdem flu¬
minis teneret: uenerabilis uite sabinus ep̃s. respon¬
dit dicens. Uade et dic ei. Mandat tibi ep̃s ut te
compescas: et ad ꝓprium alueum redeas. Quod dia¬
conus eius audiens: despexit et irrisit. Tunc uir dei
ascito notario: dictauit dicens. Sabinus dm̃ ihũ xp̃i

Expanded text:
suus diaconus nuntiasset quod cursus sui Padus alsuus diaconus nuntiasset quod cursus sui Padus alveum egressus Ecclesiae agros occupasset, totaque illic loca nutriendis hominibus profutura aqua ejusdem fluminis teneret, venerabilis vitae Sabinus episcopus respondit, dicens: Vade, et dic ei: Mandat tibi episcopus ut te compescas, et ad proprium alveum redeas. Quod diaconus ejus audiens, despexit et irrisit. Tunc vir Dei, accersito notario, dictavit, dicens: Sabinus Domini
Abbreviated transcription (Latin):
D qͣmus aiutius laboratum fuisset: a ꝓprio alueo deflec¬
ti non potuit. Tunc uir dñi frigdianus rastrũ sibi par¬
iulum fecit: ad alueum fluminis accessit: et solus ora¬
tioni incubuit. atq eidem flumini p̾cipiens ut se seque¬
retur ꝑ loca quȩq ei uisa sunt rastrum ꝑ terrã traxit¬
Quem relicco alueo proprio. tota fluminis aqua secuta est:
ita ut funditus locum consueti cursus desereret: et ibisibi
alueum ubi tracto ꝑ terram rastro uir dñi signũ fecerat
uendicaret: et quȩq essent alimentis hominũ ꝓfutura
sata uel plantata ulterius non lederet.
ꝑhibet gestum. Quod uir quoq ueracissimꝰ iohannes
in hac modo romana ciuitate locum prefectoriũ ser¬
uans. qui in eadem placentina urbe est ortus et nu¬
tritus: ita ut ep̃s memorat quia gestum fuerit adte¬
statur. In ea nanq quitate. sabinum nomine fuisse
asserunt: mirȩ uirtutis ep̃m. Cui dum die quadam

Expanded text:
Sed quamvis diutius laboratum fuisset, a proprio alveo deflecSed quamvis diutius laboratum fuisset, a proprio alveo deflecti non potuit. Tunc vir Domini Frigdianus rastrum sibi parvulum fecit, ad alveum fluminis accessit, et solus orationi incubuit; atque eidem flumini praecipiens ut se sequeretur, per loca quaeque ei visa sunt rastrum per terram traxitQuem relicto alveo proprio 296 tota fluminis aqua secuta est, ita ut funditus locum consueti cursus desereret, et ibi sibi alveum, ubi tracto per terram rastro vir Domini signum fecerat, vindicaret, et quaeque essent alimentis hominum profutura sata vel plantata ultra non laederet.perhibet gestum; quod vir quoque veracissimus Joannes in hac modo Romana civitate locum praefectorum servans, qui in eadem Placentina urbe est ortus et nutritus, ita ut episcopus memorat, quia gestum fuerit attestatur. In ea namque civitate Sabinum nomine fuisse asserunt mirae virtutis episcopum. Cui dum die quadam
Abbreviated transcription (Latin):
piscopatus ordinem iouinus adscitus est: qui in eadem
urbe fullo fuerat. Quo adhuc suꝑstite: ita cuncti habita¬
tores ciuitatis illius. et barbarorũ gladiis. et pestilentiȩ imn¬
manitate uastatisunt: ut post mortem illius nec quis ep̃s
sequentium: eius ȩccła pastorem minime haberet.
Sed neq hoc sileam: quod narrante uiro uenerabili
uenantio lunensi episcopo. me ante biduum contigit
agnouisse. Lucanȩ nanq eccłȩ sibimet ꝓpinquȩ. fuisse mirȩ
uirtutis uirum frigdianum nomine narrat ep̃mꝰ curus
opinatissimum a cunctis illic habitantib testatur memo¬
rabile miraculum: quod ausariz fluuius qui iuxta urbiꝰ
illius muros influebat. sepe inundatione facta. cursus
sui alueum egressus ꝑ agros diffundi consueuerat: et qͦqꝙ
sata ac plantata repperiret euerteret. Cunq hoc crebro
fieret: et magna eiusdem loci incolas necessitas urger&e:
dato studio operis eum ꝑ loca alia deriuare conati siuis.

Expanded text:
piscopatus ordinem Jovinus accersitus est, qui in eadem piscopatus ordinem Jovinus accersitus est, qui in eadem urbe fullo fuerat. Quo adhuc superstite, ita cuncti inhabitatores civitatis illius et barbarorum gladiis et pestilentiae immanitate vastati sunt, ut post mortem illius nec quis episcopus sequentium ejus Ecclesia pastorem minime haberet.Sed neque hoc sileam, quod narrante viro venerabili Venantio Lunensi episcopo me ante biduum contigit agnovisse. Lucanae namque Ecclesiae, sibimet propinquae, fuisse mirae virtutis virum Frigdianum nomine narravit episcopum: cujus hoc opinatissimum a cunctis illic habitantibus testatur memorari miraculum, quod Auseris fluvius, qui juxta illius urbis muros influebat, saepe inundatione facta cursus sui alveum egressus per agros diffundi consueverat, ut quaeque sata et plantata reperiret everteret. Cumque hoc crebro fieret, et magna ejusdem loci incolas necessitas urgeret, dato studio operis, eum per loca alia derivare conati sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tiq sic oportet: et de dĩ nos semꝑ miseratione confidere:
et de nostra infirmitate formidare. Ecce enim paradisi
cedrum concussam audiuimꝰ. sed non euulsam: quatinꝰ infir¬
mis nobis et de eus concussione nascatur timor: et de eiꝰ
pore beatȩ memoriȩ ioh̃is pape defunctus est. Hunc ꝓpħiȩ
habuisse sp̃m multi testantur: qui eum familiariter scire
potuerunt. Cuius inter multa hoc ferunt religiosi uera¬
cesq uiri qui presentes fuerunt: quod in die obitus sui cũ
a circunstantib ciuib ut pote discessurus pater tã ama¬
bilis amarissime plangeretur: eum flendo requisiuere di¬
centes. Quem post te patrem habebimus: Quib ipse pat̾
ꝑ prophetiȩ sp̃m respondit dicens. Post constantiũ muli¬
onem: post mulionem fullonem. O te aqͥne. & hos habes.
diaconus illuss: qui quondam instabulis itinerum. cursum
sernauerat equorum. Atq hoc ex hac uita subducto. ad e¬

Expanded text:
Utique sic oportet et de Dei nos semper miseratione confidere, Utique sic oportet et de Dei nos semper miseratione confidere, et de nostra infirmitate formidare. Ecce enim paradisi cedrum concussam audivimus, sed non evulsam, quatenus infirmis nobis et de ejus concussione nascatur timor, et de ejus pore beatae memoriae Joannis papae defunctus est. Hunc prophetiae habuisse spiritum multi testantur, qui eum familiariter scire potuerunt. Cujus inter multa hoc ferunt religiosi veracesque viri qui praesentes fuerunt, quod in die obitus sui cum a circumstantibus civibus utpote discessurus Pater tam amabilis amarissime plangeretur, eum flendo requisierunt, dicentes: Quem post te, Pater, habebimus? Quibus ipse Pater per prophetiae spiritum respondit, dicens: Post Constantium, mulionem; post mulionem, fullonem. O te, Aquine, et hoc habes. diaconus illius, qui quondam in stabulis itinerum cursum servaverat equorum. Atque hoc ex hac vita subducto, ad e
Abbreviated transcription (Latin):
gauit. Cuius ruinȩ et uerecundiȩ. isdem iudeus con¬
sulens: qualit̃ hoc agnouisset. uel quȩ in conuentu ma¬
lignorum sp̃uum de eo audisset indicauit. Quod ille
cognoscens: sese in terram ꝓtinꝰ in orationem dedit:¬
Alox q de suo habitaculo nonsolum eandem dei famulam: s om̃s
quoq feminas quȩ in enis illic obsequio habitabant expulit.
In eodem uͦ templo apollinis. beati andreȩ apostoli repente
oratorium fecit: atq omĩ illa temptatione carnis. funditꝰ
caruit. Iudeum uͦ cuius uisione atq increpatione saluatꝰ
est. ad ȩternam salutem traxit: nam sacramento fidei
imbutum. atq aqua baptismatis emundatum: ad sanctȩ
eccłȩ gremium ꝑduxit. Sicq factum est: ut hebreus isdẽ
dum saluti aliene consulit: ꝑueniret ad suam: & omp̃s
deus inde alterum ad bonam uitam ꝑduceret: unde in bona ui¬
ta alterum custodisset.
R es hȩc gesta quam audiui: & metũ mͥ prebet et spem. Gũ.

Expanded text:
gavit. Cujus ruinae et verecundiae idem Judaeus congavit. Cujus ruinae et verecundiae idem Judaeus consulens, qualiter hoc cognovisset, vel quae in conventu malignorum spirituum de eo audivisset, indicavit. Quod ille agnoscens, se ad terram protinus in orationem deditMoxque de suo habitaculo non solum eamdem Dei famulam, sed omnem quoque feminam, quae in ejus illic obsequio habitabat, expulit. In eodem vero templo Apollinis, beati Andreae apostoli repente oratorium fecit, atque omni illa tentatione carnis funditus caruit. Judaeum vero, cujus visione atque increpatione salvatus est, ad aeternam salutem traxit. Nam sacramentis fidei imbutum, atque aqua baptismatis emundatum, ad sanctae Ecclesiae gremium perduxit. Sicque factum est ut Hebraeus idem, dum saluti alienae consuluit, perveniret ad suam, et omnipotens Deus inde alterum ad bonam vitam perduceret, unde in bona vita alterum custodisset. PETR. Res haec gesta quam audivi, et metum mihi praebet et spem. GREGOR.
Abbreviated transcription (Latin):
sum est ut requirerent: quisnam esset ille qui iacere
in templo eodem presumpsisset. Quem maligni sp̃s ꝑ
gentes. et subtilius intuentes. crucis mysterio signatũ
uiderunt: mirantesq dixerunt. Ue. ue. uas uacuum. &
signatum. Quib hoc renuntiantibus: cuncta illa ma¬
lignorũ sp̃uum turba disparuit. Iudeus uͦ quihec ur¬
derat slico surrexit: atq ad ep̃m sub festinatione ꝑue¬
nit. Quem in eccła sua repperiens. seorsum tulit: qua
temptatione urgeretur inquisiuit: cui confiteri ep̃s
temptationem suam uerecundatus noluit. Cum uͦ ille
diceret. quod in illa tali dei famula. praui amoris ocu¬
los iniecisset: atq adhuc ep̃s negaret: ad uixit di¬
cens. Quare negas quod inquireris: qui ad hoc usq
uesꝑe hesterno ꝑductus es. ut posteriora illius alapa
ferires: Adquȩ nimirũ uerba deprehensum se intu¬
ens: humiliter confessus est. quod prius ꝑtinacit̾ ne¬

Expanded text:
sum est ut requirerent quisnam esset ille qui jacere sum est ut requirerent quisnam esset ille qui jacere in templo eodem praesumpsisset. Quem maligni spiritus pergentes, et subtilius intuentes, crucis mysterio signatum viderunt, mirantesque dixerunt: Vae, vae, vas vacuum et signatum. Quibus hoc renuntiantibus, cuncta illa malignorum spirituum turba disparuit. Judaeus vero qui haec viderat, ill co surrexit, atque ad episcopum sub festinatione pervenit. Quem in Ecclesia sua reperiens, seorsum tulit, qua tentatione urgeretur inquisivit. Cui confiteri episcopus tentationem suam verecundatus noluit. Cum vero ille diceret quod in illa tali Dei famula pravi amoris oculos injecisset, atque adhuc episcopus negaret, adjunxit, dicens: Quare negas quod inquireris, qui ad hoc usque vespere hesterno perductus es, ut posteriora illius alapa ferires? Ad quae nimirum verba deprehensum se episcopus intuens, humiliter confessus est quod prius pertinaciter ne
Abbreviated transcription (Latin):
in medium ꝓsiliuit: qui in andreȩ ep̃i animũ ꝑ speciẽ
sc̃imonialis femine quȩ in episcopio eius habitabat.
qͣntam temptationem carnis commousset aperuit.
Cum uͦ hoc malignus qui preerat sp̃ł inhiant̃ audiret:
et tanto sibi factum lucrũ grande crederet. qͣnto sanc¬
tioris uiri animum. ad lapsum ꝑdicionis inclinaret:
ille sp̃s qui hec eadem fatebatur adiunxit: quia usq
ad hoc quoq die p̃terito uesꝑtina hora eiꝰ mentẽ traxĩt:
ut in terga eiusdem sanctimonialis feminȩ blandiens alapã
daret. Tunc malignus sp̃s atq humani generis antiquius
inimicus. ex hortatus hunc blande est. ut ꝑficeret hoc qͦd
cepisset: quatinꝰ ruinȩ illius singularem int̾ ceteros pal¬
nram teneret. Cunq uideus qui aduenerat. hoc uigilais
cerneret: et magnȩ formidinis anxietate palpitaret:
ab eodem sp̃u qui cunctis illic obsequentib preerat. ius¬

Expanded text:
in medium prosiliit, qui in Andreae episcopi animum per speciem in medium prosiliit, qui in Andreae episcopi animum per speciem sanctimonialis feminae, quae in episcopio ejus habitabat, quantam tentationem carnis commovisset aperuit. Cum vero hoc malignus qui praeerat spiritus inhianter audiret, et tanto sibi factum lucrum grande crederet, quanto sanctioris viri animum ad lapsum perditionis iclinaret, ille spiritus, 292 qui haec eadem fatebatur, adjunxit quia usque ad hoc quoque, die praeterito, vespertina hora, ejus mentem traxerit, ut in terga ejusdem sanctimonialis feminae blandiens alapam daret. Tunc malignus spiritus atque humani generis antiquus inimicus exhortatus hunc blande est, ut perficeret quod coepisset; quatenus ruinae illius singularem inter caeteros palmam teneret. Cumque Judaeus qui advenerat hoc vigilans cerneret, et magnae formidinis anxietate palpitaret, ab eodem spiritu qui cunctis illic obsequentibus praeerat jus
Abbreviated transcription (Latin):
mere: ut illectus nefanda cogitaret. Quadam uͦ die uide¬
us quidam ex campaniȩ partib romam ueniens: appie
carpebat iter. Qui ad fundanum cliuum ꝑueniens. cum
iam diem uesperescere cerneret: et quo declinare posset
minime repperiret: iuxta apollinis templum fuit: ibiq
se ad manendum contulit. Qui ipsum loci illius sacri¬
legium ꝑtimescens: quanuis fidem crucis minime ha¬
beret: signo camen se crucis munire curauit. Nocte aũ
mecdia. ipso solitudinis pauore turbatus: ꝑuigil iace¬
bat. Et repente conspiciens: uidit malignorũ sp̃uũ
turbam. quasi in obsequium cuiusdam potestatis pre¬
ire: eumq qui ceteris preerat. in eiusdem gremio loci conse¬
disse. Qui cepit singulorum sp̃uum obsequentiũ sibi cau¬
sas auctisq discitere: quatinꝰ unusquisq quantũ neqͥciȩ
egisset inueniret. Cunq singuli sp̃s ad inquisitionẽ esꝰ
exponerent. quid operati contra bonos fuissent: unus

Expanded text:
mere, ut illectus nefanda cogitaret. Quadam vero die Judaemere, ut illectus nefanda cogitaret. Quadam vero die Judaeus quidam ex Campaniae partibus Romam veniens, Appiae carpebat iter: qui ad Fundanum clivum perveniens, cum jam diem vesperascere cerneret, et quo declinare posset minime reperiret, juxta Apollinis templum fuit, ibique se ad manendum contulit. Qui ipsum loci illius sacrilegium pertimescens, quamvis fidem crucis minime haberet, signo tamen se crucis munire curavit. Nocte autem media, ipso solitudinis pavore turbatus, pervigil jacebat, et repente conspiciens vidit malignorum spirituum turbam quasi in obsequium cujusdam potestatis praeire, eum vero qui caeteris praeerat, in ejusdem gremio loci consedisse: qui coepit singulorum spirituum obsequentium sibi causas actusque discutere, quatenus unusquisque quantum nequitiae egisset inveniret. Cumque singuli spiritus ad inquisitionem ejus exponerent quid operati contra bonos fuissent, unus
Abbreviated transcription (Latin):
ed ecce dum facta fortium uiror. narro: repente ad
memoriam uenit: quid erga andream fundanȩ ciuita¬
tis episcopum. diuina misericordia fecerit. Q uȩ tantũ ad
hoc legentib ut ualeat exopto: quatinꝰ qui corpus suum
continentiȩ dedicant: habitare cum feminis non p̾sumani.
ne ruina menti tanto repentina subripiat: qͣnto ad hoc qͦd
male concupiscitur. etiam presentra concupitȩ formȩ fa¬
mulatur. Nec res est dubia quam narro: quia pene tan¬
ti in ea testes sunt: qͣnti et eiusdem loci habitatores exi¬
stunt. Hic nanq uenerabilis uir. cum uitam multis
plenam uirtutib duceret: seq sub sacerdotali custodia
in continentiȩ arce custodiret. quandam scĩmonialem
feminam qͣm secum prius habuerat. noluit ab episcopii
sui cura repellere: sed certus de sua eiusq continentia.
secum hanc ꝑmisit habitare. Ex qua re actum est: ut anci¬
quus hostis apud eius animum. aditum temptationis ex qͥ¬
reret. Nam cepit speciem illius: oculis mentis eius impri¬

Expanded text:
ed ecce dum facta fortium virorum narro, repente ad memoriam venit quid erga Andream Fundanae civitatis episcopum divina misericordia fecerit. Quod tamen ad hoc legentibus ut valeat exopto, quatenus qui corpus suum continentiae dedicant, habitare cum feminis non praesumant; ne ruina menti tanto repentina subripiat, quanto ad hoc quod male concupiscitur etiam praesentia concupitae formae famulatur. Nec res est dubia quam narro, quia pene tanti in ea testes sunt, quanti et ejusdem loci habitatores existunt. Hic namque venerabilis vir cum vitam multis plenam virtutibus duceret, seque sub sacerdotali custodia in continentiae arce custodiret, quamdam sanctimonialem feminam, quam secum prius habuerat, noluit ab episcopii sui cura repellere, sed certus de sua ejusque continentia, secum hanc permisit habitare. Ex qua re actum est ut antiquus hostis apud ejus animum aditum tentationis exquireret. Nam coepit speciem illius oculis mentis ejus impri
Abbreviated transcription (Latin):
benedicti miraculis aliqua narrare: sed ad hȩc explenda.
hodiernum tempus uideo non posse sufficere. Liberius
itaq hȩc loquimur: si aliud de eo exordium sumamus:

Expanded text:
Benedicti miraculis aliqua narrare, sed ad haec explenda hodiernum tempus video non posse sufficere. Liberius itaque haec loquemur, si aliud exordium sumamus
Abbreviated transcription (Latin):
postolorum: tamen plus om̃ibus laborauit. Gregorius.
Huod bene ipse reminisceris. petrus in mare pedib ambu¬
lauit: paulus in mare naufragium ꝑtulit. E n in uno eodẽ¬
q elemento. ibi paulus cum naui ire non potuit: ubi petrus
pedibus iter fecit. Aperte gͥ constat. quia cum utriusq uutꝰ
fuerit dispar in miraculo: utriusq tamen meritum dispar
non est in çelom. Petrus.

Expanded text:
postolorum, plus tamen omnibus laboravit. GREGOR. postolorum, plus tamen omnibus laboravit. GREGOR. Quod bene ipse reminisceris, Petrus super mare pedibus ambulavit , Paulus in mari naufragium pertulit : et in uno eodemque elemento ibi Paulus ire cum navi non potuit, ubi Petrus pedibus iter fecit. Aperte igitur constat, quia cum utriusque virtus fuerit dispar in miraculo, utriusque tamen meritum dispar non est in coelo. PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
penttentiam eger rediuiiuis ageret: octauo die letus de cor
quam dilectũ dñs ad tendit: quem contristari nec ad modi¬
cun ꝑtulit. Petrus. Admiranda ualde sunt hiȩc: quȩ
me inuenio nuno usq latusse. Sed quid esse dicimꝰ: quod
tales uiri modo nequeunt inueniri: siregorus
go petre multos tales in hoc scło. nec mͦ deesse existimo.
sseq enim si talia signa non factunt. ideo tales nonsunt: uitȩ
nanq uera estimatio. in uirtute est operũ: non in ostensione
signoꝵ. Sunt nanq pleriq qui & si signa non faciunt. signa
tamen facientib dispares nonsunt. Petrus.
nde michi rogo hoc ostendi potest. quod sint quidam qͥ signa
non faciunt: et tamen facientib dissimiles nonst᷑: Eregoriꝰ.
omqͥdnam nescis qm̃ paulus apostolus. petro apostoloꝵ pͥmo.
in pͥncipatu apostolico frater est: Petrus.
Scio plane nec dubium est: qura et si minimus om̃ium a¬

Expanded text:
poenitentiam aeger redivivus ageret, octava die laetus de corppoenitentiam aeger redivivus ageret, octava die laetus de corpquam dilectum Dominus attendit, quem contristari nec ad modicum pertulit. PETR. Admiranda sunt valde haec, quae me 205 invenio nunc usque latuisse. Sed quid esse dicimus quod modo tales viri nequeunt inveniri. GREGOR. Ego, Petre, multos tales in hoc saeculo nec modo deesse existimo: neque enim si talia signa non faciunt, ideo tales non sunt. Vitae namque vera aestimatio in virtute est operum, non in ostensione signorum. Nam sunt plerique, qui etsi signa non faciunt, signa tamen facientibus dispares non sunt. PETR. Unde mihi, rogo, ostendi potest, quod sint quidam qui signa non faciunt, et tamen signa facientibus dissimiles non sunt? GREGOR. Numquidnam nescis quoniam Paulus apostolus Petro apostolorum primo in principatu apostolico frater est? PETR. Scio plane, nec dubium est quia etsi minimus omnium a
Abbreviated transcription (Latin):
damare cepit. flens itaq ꝑuenit ad corpus defuncti: seq coram
lecto illius. cum lacrimis in terram dedit. Cunq uehement᷑
fleret:. in terram caput tunderet: ac se reum mortis illuis
clamaret: repente is qui defunctus fuerat. aninã recepit.
Quod dum multi qͥ crcunistabant aspicerent: ad miratio¬
nis uocib emissis: ceperunt ampliurs p̾gaudio flere. Cũq
eum requirerent ubi fuerit. uł quo modo redisset:ait. Tecri
ualde erant homines qui me ducebant: ex quor. ore ac
narib. ignis exibat quem tolerare non poteram. Cunq ꝑ
obscura loca me ducerent: subito pulcre uisionis uiuenis.
cũ aliis nobis euntibus obuiam faccus est: qui me trahentib
dixit. Reducite illum: quia seuerus p̃sbiter plangit. Eius
enim eum lacrimis: dñs donauit. Quiscilic& seuerus ꝓtinꝰ
de terra surrexit: eiq penitentiam agenti. opemsue inter¬
cessionis p̃buit. Et dum ꝑ dies septen. de ꝑpetratis culpis

Expanded text:
clamare coepit. Flens itaque pervenit ad corpus defuncti, seque coram clamare coepit. Flens itaque pervenit ad corpus defuncti, seque coram lecto illius cum lacrymis in terram dedit. Cumque vehementer fleret, in terram caput funderet, seque reum mortis illius clamaret, repente is qui defunctus fuerat animam recepit. Quod dum multi qui circumstabant aspicerent, admirationis vocibus emissis, coeperunt amplius flere prae gaudio. Cumque eum requirerent ubi fuerit, vel quomodo rediisset, ait: Tetri valde erant homines qui me ducebant, ex quorum ore et naribus ignis exibat, quem tolerare non poteram. Cumque per obscura loca me ducerent, subito pulchrae visionis juvenis cum aliis nobis euntibus obviam factus est, qui me trahentibus dixit: Reducite illum, quia Severus presbyter plangit, ejus enim lacrymis Dominus eum donavit. Qui scilicet Severus protinus de terra surrexit, eique poenitentiam agenti opem suae intercessionis praebuit. Et dum per dies septem de perpetratis culpis
Abbreviated transcription (Latin):
nomine seuerus: eccłȩ beate mariȩ d̃i genitricis & semper
uirginis sacerdos. Hunc. cum quidam paterfamiltas ad
extremũ uenisset diem. missis concite nuntus. rogauit ut
ad se qͣntocius ueniret: suisq orationib ꝓ peccatis eius int̾¬
cederet: ut aucta de malis sus penitentia: solutus a culpa
ex corpore exiret. Qui iudelicet sacerdos in opinate conti¬
git. ut ad putandam uineam eẽt occupatus: atq ad se ue¬
nientib diceret. Antecedite: ecce ego uos subsequor. Cũq
uderet sibi in eodem oꝑe parum aliqͥd suꝑesse: paululũ
moram fecit: ut opus quod minimũ restabat. expleret.
Quo expleto: cepit ad egrum. ꝑgere. Eunti uͦ: in itin̾e
occurtentes hi qui pͥus uenerant oburam facci sunt dicenteᷤ
Quare tardasti pater: Noli fatigari: quia iam defunctus est.
Quo audito ille contremuit: magnisq uocib se int̾fectorẽ illiꝰ

Expanded text:
nomine Severus, Ecclesiae beatae Mariae Dei genitricis semper nomine Severus, Ecclesiae beatae Mariae Dei genitricis semper virgnis sacerdos . Hunc cum quidam paterfamilias ad extremum venisset diem, missis concite nuntiis, rogavit ut ad se quantocius veniret, suisque orationibus pro peccatis ejus intercederet, ut, acta de malis suis poenitentia, solutus culpa ex corpore exiret. Qui videlicet sacerdos inopinate contigit ut ad putandam vineam esset occupatus, atque ad se venientibus diceret: Antecedite, ecce ego vos subsequor. Cumque videret sibi in eodem opere parum aliquid superesse, paululum moram fecit, ut opus quod minimum restabat expleret, quo expleto, coepit ad aegrum pergere. Eunti vero in itinere occurrentes hi qui prius venerant, obviam facti sunt, dicentes: Pater, quare tardasti? Noli fatigari, quia jam defunctus est. Quo audito, ille contremuit, magnisque vocibus se interfectorem illius
Abbreviated transcription (Latin):
deuotus ualde om̃ipotenti deo famulus fuit: qui hoc de uir¬
tutis suc testimonio. signum dedit. Dum quadam die fr̃s
illius subcinericium panem fecissent: eiq obliti eẽnt cruciᷤ
signum impͥmere. sicut in hac ꝓuincia. crudi panes ligno
signari solent: ut ꝑ quadras quatuor partiti uideantur:
idem dĩ famulus affuit: eisq referentib signatum non
fuisse cognouit. Cunq iam panis ille prunis esset & cinerib
cooꝑtus: dixit. Quare hunc minime signastis: Qui hec di¬
cens: signum crucis digito contͣ prunas fecit. Quo signato:
ꝓtinus immensũ crepitum panis dedit: acsi ingens in ig¬
nibus olla crepuisset. Qui dum coctus. post modũ fuisset
ab igne subtractus : ea cruce signatus inuentus est: quam
non contactus. sed fides fecerat. In eo etiam loco. interori
na uallis dicitur: quȩ a multis uerbo rustico. interocrina no¬
minatur: in qua erat quidam uir uitȩ ualde ammirabilis

Expanded text:
devotus valde omnipotentis Dei famulus exstitit, qui hoc de virdevotus valde omnipotentis Dei famulus exstitit, qui hoc de virtutis suae testimonio signum dedit. Dum quadam die fratres illius panem subcinericium fecissent, eique obliti essent crucis signum imprimere, sicut in hac provincia crudi panes ligno signari solent, ut per quadras quatuor partiti videantur, idem Dei famulus adfuit, eisque referentibus signatum non fuisse cognovit. Cumque jam panis ille prunis 204 esset et cineribus coopertus, dixit: Quare hunc minime signastis? Qui hoc dicens, signum crucis digito contra prunas fecit. Quo signante protinus immensum crepitum panis dedit, ac si ingens in ignibus olla crepuisset. Qui dum coctus postmodum fuisset ab igne subtractus, ea cruce signatus inventus est, quam non contactus, sed fides fecit. na vallis dicitur, quae a multis verbo rustico Interocrina nominatur, in qua erat quidam vir vitae valde admirabilis,
Abbreviated transcription (Latin):
tis uerbis: mox ex infirmitate conualuit: & in hac uitadiu¬
tius mansit. Nec tamen credendũ est. quia locũ quẽ acceꝑat
ꝑdidit: quia dubium non est. quod int̾cessoris sui p̃cib. potuit
post mortẽ melius uiuere: qui & ante mortem studuit om̃i¬
potenti dño placere S cur multa de eius uita dicimꝰ: cum
nuic usq ad corpus illius. tot uirtutũ documenta teneamꝰ.
Demoniacos quippe absoluere: egros curare: quotiens ex fide
petitur: ut uiuens consuerierat᷑ hoc indesment̾ facere. et
apud mnortua sua ossa ꝑseuerat. S: libet petre adhuc ad ua¬
lerie ꝓuintie partes. narrationis mee u̾ba reducere: de quib
me eximia ualde miracula ex ore uenerabilis fortunati cuiꝰ
longe suꝑius memoriam feci. contigit audisse. Qui crebro
ad me nunc usq ueniens: dum facta mͥ ueterũ narrat: noua
refectione me saciat. xiii.¬
ondam nanq in eadem ꝓuuitia martirius nomine.

Expanded text:
expletis, mox ex infirmitate convaluit, et in hac vita diuexpletis, mox ex infirmitate convaluit, et in hac vita diutius mansit. Nec tamen credendum est quia locum quem acceperat perdidit, quia dubium non est quod intercessoris sui precibus potuit post mortem melius vivere, qui et ante mortem studuit omnipotenti Deo placere. Sed cur multa de ejus vita dicimus, cum nunc usque ad corpus illius tot virtutum documenta teneamus? Daemoniacos quippe absolvere, aegros curare quoties ex fide petitur, ut vivus consueverat hoc indesinenter facere, et apud mortua sua ossa perseverat. Sed libet, Petre, adhuc ad Valeriae provinciae partes narrationis meae verba reducere, de quibus me eximia valde miracula ex ore venerabilis Fortunati, cujus longe superius memoriam feci , contigit audisse. Qui crebro ad me nunc usque veniens, dum facta mihi veterum narrat, nova refectione me satiat. Quidam namque in eadem provincia, Martyrius nomine
Abbreviated transcription (Latin):
nullus hominũ potest. Illiẜ reiq discedentibus: tristis ex mor¬
te eius mansit episcopus. Subsequenti autem die dominico ante
exsurgentis lucis crepusculũ uocatis duob diaconib suis: ꝑrex̃
ad domũ defuncti: accessit ad locũ ubi iacebat corpus exanime.
ibiq se in orationem dedit. Expleta aut̃ prece surrexit: & iuxta
corpus defuncti secdit. Non aut̃ e grandi uoce defunctũ ꝑ nom̃
uocauit dicens. frat̾ marcelle. Ille aut̃ acsi leuit̃ dormiens. ad
uicinam uocem qͣnuis modicam cũ fuisset excitatus: statim
oculos aperuit: atq ad ep̃m respiciens. dixit. O quid fecisti: o quid
fecisti. Cui cp̃s respondit dicens. Quid feci : At ille ait. Duo he¬
sterno die uenerunt: qui me eitientes ex corpore. in bonũ locũ
duxerunt hodie aut̃ unus missus est: qui dixit. Reducite
eum: quia forcunatus ep̃s in domũ illius uenit. Quib expie

Expanded text:
nullus hominum potest. Illis itaque discedentibus, tristis ex mornullus hominum potest. Illis itaque discedentibus, tristis ex morte ejus mansit episcopus. Subsequente autem die Dominico ante exsurgentis lucis crepusculum, vocatis duobus diaconibus suis, perrexit ad domum defuncti; accedensque ad locum ubi corpus jacebat exanime, ibi se in orationem dedit. Expleta autem prece surrexit, et juxta corpus defuncti sedit; non autem grandi voce defunctum per nomen vocavit, dicens: Frater Marcelle. Ille autem, ac si leviter dormiens, ad vicinam vocem quamvis modicam fuisset excitatus, statim oculos aperuit, atque ad episcopum respiciens, dixit: O quid fecisti? o quid fecisti? Cui episcopus respondit, dicens: Quid feci? At ille: Duo hesterno die venerunt, qui me ejicientes ex corpore in bonum locum duxerunt, hodie autem unus missus est qui dixit: Reducite eum, quia Fortunatus episcopus in domum ejus venit. Quibus verbis
Abbreviated transcription (Latin):
iam diei tardior hora incubuerat: facta uenerabilis fortu
nati diu mͥ audire non licuit: quȩ audire siliceat semper
uolo. S die alio idem senex. rem de illo magis adhuc mira¬
bilem narrauit dicen.¬
N eadem tudertina urbe. marcellus quidam bonȩ actionis
uir. cum duab sororib suis habitabat: qui eueniente mole¬
stia corporis. ipso sacratissimo uesꝑe ascendente iam salbato
paschali. defunctus est. Cuiꝰ corpus cũ longius eẽt efferendũ:
die eodem sepeliri non potuit. Cunq mora eẽt temporis. ad
explendum debitum sepulture: sorores eius morte illiꝰ afflic¬
te. cucurrerunt flentes ad uenerabilem fortunatũ: eiq magnis
uocib clamare ceperunt. Scimus quia apłoꝵ uitam tenes:
leprosos mundas: cecos illuminas: ueni & resuscita mortuum
ipse etiam de mortẽ illius: eisq respondit dicens. Recedite: &
hȩc dicere nolite: quia iussio om̃ipotentis dĩ est. cui contraire

Expanded text:
jamque diei tardior hora incubuerat, venerabilis Fortunati jamque diei tardior hora incubuerat, venerabilis Fortunati facta diu mihi audire non licuit, quae audire, si liceat, semper volo. Sed die alia idem senex rem de illo magis adhuc mirabilem narravit, dicensn eadem Tudertina urbe Marcellus quidam, bonae actionis vir, cum duabus sororibus suis habitabat: qui eveniente molestia corporis, ipso sacratissimo vesperascente jam Sabbato paschali, defunctus est. Cujus corpus cum longius esset efferendum, die eodem sepeliri non potuit. Cumque mora esset temporis ad explendum debitum sepulturae, sorores ejus, morte ejus afflictae, cucurrerunt flentes ad venerabilem virum Fortunatum, eique magnis vocibus clamare coeperunt: Scimus quia apostolorum vitam tenes, leprosos mundas, caecos illuminas, veni, et resuscita mortuum pse etiam de morte ejus coepit, eisque respondit, dicens: 201 Recedite, et haec dicere nolite, quia fussio omnipotentis Dei est, cui contraire
Abbreviated transcription (Latin):
conem tuũ. Tuius diaconus dũ ad iacentẽ uenisset᷑:
pueros quos reddituros se ep̃o om̃ino negauerat. ad me¬
dium dedurit: eosq diacono illius reddidit dicens. Ua¬
de: & dic dño meo ep̃o. Qui a maledixisti mͥ: ecce ꝑcussus
sum. S pueros qͦs quesisti recipe: & ꝓ me rogo int̃cede.
diaconus: atq ad gothum introgressus: benedictam aquam
supra menbra illius asꝑsit. Res mira: & uehem̃ter stupenda.
Mlox ut aqua benedicea gothi coxam contigit: ita om̃is fra¬
ctura solidata est. et saluti pͥstinȩ coxa restituta: ut hora ea¬
dem de lecto surgeret: &. ascenso equo. ita ceptũ iter agerae:
acsi nullam unqua lesionem corporis ꝑtulisset. Factũq est.
ut qui sc̃o uiro fortunato pueros cũ precio reddere obedi¬
entia subiectus noluit: eos sine p̃cio. pena subactus daret
his gͥ expletas: studebat adhuc senex de eo et alia narrare.
Sed quia non nulli aderant. ad quos exhortandos occupabar:

Expanded text:
conum tuum. Cujus diaconus dum ad jacentem venisset, conum tuum. Cujus diaconus dum ad jacentem venisset, pueros quos redditurum se episcopo omnino negaverat, ad medium deduxit, eosque diacono illius reddidit, dicens: Vade, et dic domino meo episcopo: Quia maledixisti mihi, ecce percussus sum; sed pueros quos quaesisti, recipe, et pro me, rogo, intercede. diaconus, atque ad Gothum introgressus, benedictam aquam super membra illius aspersit. Res mira et vehementer stupenda! mox ut aqua benedicta Gothi coxam contigit, ita omnis fractura solidata est, et saluti pristinae coxa restituta, ut hora eadem de lecto surgeret, et ascenso equo ita coeptum iter ageret, ac si nullam unquam laesionem corporis pertulisset. Factumque est ut qui sancto viro Fortunato pueros cum pretio reddere obedientiae subjectus noluit, eos sine pretio poena subactus daret. His igitur expletis studebat adhuc senex de eo et alia narrare. Sed quia nonnulli aderant ad quos exhortandos occupabar,