comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dos &e gens iudeoꝵ miser̃ nos: ut renouetis amiciciã
& societatẽ scđm pristinũ. Et deder̃ illis epłas ad
ipsos ꝑloca: ut deducerent eos in t̃rã uida cũ pace.
Et hoc exemplũ epłarum quas scripsit ionathas
sparciatis. Ionathais summus sacerdos & seniores
gentis. & sacerdotes. & reliquus popłs uideorum:
spartiatis frĩb salutẽ. Iam pridẽ missȩ erant epłe
ad oniã sũmũ sacerdotẽ. adario qui regnabat a¬
puduos: qm̃ estis fis nr̃i. sicut rescriptum continoe
qđ subiectum ẽ. Et suscepit onias uirũ qui fuerat
missus cũ honore: & accepit epłas quib significa-¬
batͣ de societate & amicicia. Nos cum nullo hoꝵ in¬
digeremꝰ habentes solatio scõs libros quisunt in
manib nr̃is. maluimꝰ mittere ad uos renouare fra¬
ternitatẽ & amiciciã: ne forte alieni efficiam᷑ auob̃.

Expanded text:
miserunt nos ut renovetis amicitiam et societatem secundum pristinam et dederunt illis epistulas ad ipsos per loca ut deducerent eos in terram Iuda cum pace et hoc exemplum epistularum quas scripsit Ionathas Spartiatis Ionathas summus sacerdos et seniores gentis et sacerdotes et reliquus populus Iudaeorum Spartiatis fratribus salutem iam pridem missae erant epistulae ad Onian summum sacerdotem a Dario qui regnabat apud vosquod subiectum est et suscepit Onias virum qui fuerat missus cum honore et accepit epistulas in quibus significabatur de societate et amicitia nos cum nullo horum indigeremus habentes solacio sanctos libros qui sunt in manibus nostris maluimus mittere ad vos renovare fraternitatem et amicitiam ne forte alieni effi
Abbreviated transcription (Latin):
xit ptholomeus rex exercitũ: &e occurrit eiimanu
ualida. & fugauit eũ. Et fugit alexander in arabiã.
ut ibiꝓtegeret᷑. Rex autem ptholomeus. exaltatꝰ ẽ
Et abstulit gaddiel arabscaput alexandri: & misit
ptholomeo. Et rex ptholomeus mortius ẽ in die ter¬
cia. Et qͥerant in munitionib ꝑier̃ ab his qui erant
intra castra: & regnauit demetriꝰ. anno centesimo

Expanded text:
xit Ptolomeus rex exercitum et occurrit ei in manu xit Ptolomeus rex exercitum et occurrit ei in manu valida et fugavit eum et fugit Alexander in Arabiam ut ibi protegeretur rex autem Ptolomeus exaltatus est et abstulit Gaddihel Arabs caput Alexandri et misit Ptolomeo et rex Ptolomeus mortuus est in die tertia et qui erant in munitionibus perierunt ab his qui erant intra castr
Abbreviated transcription (Latin):
inuicẽ se salutauerunt. & dormierunt illic:
Et abiit ionathas cumrege usq ad fluuiũ qui uo¬
cat᷑ eleitherꝰ. & reuersus ẽierłm. Rex aut̃ ptholomeuᷤ
obtinuit dominiũ ciuitatũ usq seleutiã maritimã:
& cogitabat in alexandrum consilia mala: & misit.
legatos ad demetriũ dicens. Ueni cõponamꝰ int̃ nos
pactũ. & dabotibi filiã meã quã habet alexander:
& regnabis in regnopatristui. Penitet enĩme qđ de¬
derim illi filiã meã. Quesiuit enĩ me occidere. Et
uituꝑ auit eñ ꝓpt̃ea qđ concupierat regnũ eiꝰ: & abs¬
tulit filiã suã. & dedit eã demetrio. & abalienauit se
ab alexandro: & manifestȩ factȩ sunt inimicitiȩ eiꝰ.
Et intrauit ptholomeus antiochiã: & imposuit
duo diademata capiti suo. egypti & asye. xxxuiiii
tholomeus aut̃ rex erat incilicia illis tẽporibꝰ.
quia rebellabant quierant in locis illis. Et au¬
diuit alexander & uenit ad eum in bello. Et ꝓdu¬

Expanded text:
invicem se salutaverunt et dormierunt illic invicem se salutaverunt et dormierunt illic et abiit Ionathas cum rege usque ad fluvium qui vocatur Eleutherus et reversus est Hierusalem rex autem Ptolomeus obtinuit dominium civitatum usque Seleuciam maritimam et cogitabat in Alexandrum consilia mala et misit legatos ad Demetrium dicens veni conponamus inter nos pactum et dabo tibi filiam meam quam habet Alexander et regnabis in regno patris tui paenituit enim me quod dederim illi filiam meam quaesivit enim me occidere et vituperavit eum propterea quod concupierat regnum eius et abstulit filiam suam et dedit eam Demetrio et abalienavit se ab Alexandro et manifestae factae sunt inimicitiae eius et intravit Ptolomeus Antiochiam et inposuit duo diademata capiti suo Aegypti et Asiae Ptolomeus autem rex erat in Cilicia illis temporibus quia rebellabant qui erant in locis illius et audivit Alexander et venit ad eum in bello et produ
Abbreviated transcription (Latin):
diuit alexander sermones istos: addidit adhuc
glorificare ionathan. Et misit ei fibulã aureã..
sicuti ẽ consuetudo dari cognatis regum: & de¬
dit ei accaron. & om̃s fines eiꝰ inpossessionẽ:
t rex egypti congregauit exercitũ s.xxxuii¬
sicut arenã que ẽ cura oram maris. & nau
multas: ce querebat optinere regnũ alexandri
dolo: & addere illud regnosuo. Et exiit insy¬
riã uerbis pacificis. & aꝑiebant ei: quia manda¬
uerat alexander rex exire ei obinã. eoqđ socer
siuus eẽt. Cum introiret autẽ ciuitatẽ ꝑtholo¬
meus: ponebat custodias militũ insingłisciui¬
tatib. Et ut apppiauit atoto. ostenderunt ei
templum dagon succensũ. & atotum. & cetera
eus demolita. & corpora ꝓiecta: & eoꝵ quicȩsi
erant in bello tumulos. quos fecerat secus uiã.⁊
&e narrauerunt regi. quia hec fecit ionathas:
ut inuidiã facerentei. Et tacuit rex. Et oc¬
currit ionathas regun ioppen cumgła: ce

Expanded text:
divit Alexander rex sermones istos addidit adhuc divit Alexander rex sermones istos addidit adhuc glorificare Ionathan et misit ei fibulam auream sicuti est consuetudo dari cognatis regum et dedit ei Accaron et omnes fines eius in possessionem et rex Aegypti congregavit exercitum sicut harena quae est circa ora maris et naves multas et quaerebat obtinere regnum Alexandri dolo et addere illud regno suo et exiit in Syriam verbis pacificis et aperiebant ei quia mandaverat Alexander rex exire ei obviam eo quod socer suus esset cum introiret autem civitatem Ptolomeus ponebat custodias militum in singulis civitatibus et ut adpropiavit Azoto ostenderunt ei templum Dagon succensum et Azotum et cetera eius demolita et corpora proiecta et eorum qui caesi erant in bello tumulos quos fecerat secus viam et narraverunt regi quia haec fecit Ionathas ut invidiam facerent ei et tacuit rex et occurrit Ionathas regi in Ioppen cum gloria et
Abbreviated transcription (Latin):
Et reliquit apollomꝰ in castris mille equites post
eos occulte: &e cognouit ionathasqm̃ st̃ in sidiȩ
post se: & curĩuer castraeiꝰ amane usq ad uesꝑam:
popłs autein stabat sicut p̃cepit ionathas: & la-¬
borauer̃ equi eoꝵ. Et eiecit symon exercitũ suũ:
& commisit contralegionẽ. Equites aut̃ fatigati
erant: & contriti sunt abeo. ce fugerunt. Et qui
cdisꝑsi sunt in campũ. fuger̃ in azotum: & intra¬
uerunt in bethdagonidolũ suũ. ut selibarent.
Et succendit ionathas azotum: & ciuitates quȩ
erant in circuitu eiꝰ. Et accepit spolia eoꝵ: & tẽ¬
plum dagon. & eosqui fuger̃ in illud succendit
igni. Et fuerunt quicecider̃ gladio. eum his qui
succensi sunt: fere octo milia uiroꝵ.xxxuii
t mouit inde ionathas castra. & applicuit
ascalona: & exier̃ decuutate obiuã illi in
magna gła. Et reuersus ẽ ionathas in ierb̾m cũ
suis: habentib spolia multa. Et factum ẽ ut au¬

Expanded text:
et reliquit Apollonius in castris mille equites post et reliquit Apollonius in castris mille equites post eos occulte et cognovit Ionathas quoniam sunt insidiae post se et circuierunt castra eius a mane usque ad vesperam populus autem stabat sicut praecepit Ionathas et laboraverunt equi eorum et eiecit Simon exercitum suum et commisit contra legionem equites enim fatigati erant et contriti sunt ab eo et fugerunt et qui dispersi sunt in campum fugerunt in Azotum et intraverunt in Bethdagon idolum suum ut se liberarent et succendit Ionathas Azotum et civitates quae erant in circuitu eius et accepit spolia eorum et templum Dagon et eos qui fugerunt in illud succendit igni et fuerunt qui ceciderunt gladio cum his qui succensi sunt fere octo milia virorum et movit inde Ionathas castra et adplicuit ea Ascalona et exierunt de civitate obviam illi in magna gloria et reversus est Ionathas in Hierusalem cum suis habentibus spolia multa et factum est ut au
Abbreviated transcription (Latin):
& ceteri qui auxilio sunt michi: quic&e dicunt.
quia ñ potest stare pesur̃ ante faciẽ nrãm: quia
bis in fugã conuersi sunt patres tuin t̃rasua.
Et nunc quomodo poteris sustinere equitatum
exercituum tantũ in campo. ubi ñ ẽ lapis neq
saxum. neq locus fugiendi. Ut auduut autem
ionathas sermones apollonii: motꝰ ẽ ammo. Et
elegit decem milia uiroꝵ. & exiit ab ierłm: ce
concurrit ei symonfr̃ suus in aduitorium. Et
applicuer castra inioppen. Et exclusit eum a
cuitate quia custodia appollonii ioppe erat.
& oppugnauit eã. Et exterriti quierant intra ciui¬
tatem aperuer̃ei.: & optinuit ionathas ioppen. Et
audiuit apollonus. & ad mouit tria milia equi¬
tum ce exercitum multum. & abiitazotũ: tanqͣm
iter faciens. Et statimexist incampũ: eoqđ hab̃et
multitudinẽ equitũ. & confideret in eis. Et insecu¬
tus ẽ eum ionathas marotũ: &e p̃liũ cominisert̃:

Expanded text:
et ceteri qui auxilio sunt mihi qui et dicunt et ceteri qui auxilio sunt mihi qui et dicunt quia non potest stare pes vester ante faciem nostram quia bis in fugam conversi sunt patres tui in terra sua et nunc quomodo poteris sustinere equitatum exercitum tantum in campo ubi non est lapis neque saxum neque locus fugiendi ut audivit autem Ionathas sermones Apollonii motus est animo et elegit decem milia virorum et exiit ab Hierusalem et concurrit ei Simon frater eius in adiutorium et adplicuerunt castra in Ioppen et exclusit eum a civitate quia custodia Apollonii Ioppe erat et obpugnavit eam et exterriti qui erant intra civitatem aperuerunt ei et obtinuit Ionathas Ioppen et audivit Apollonius et admovit tria milia equitum et exercitum multum et abiit Azotum tamquam iter faciens et statim exiit in campum eo quod haberet multitudinem equitum et confideret in eis et insecutus est eum Ionathas in Azotum et proelium commiserunt
Abbreviated transcription (Latin):
głam eius que p̃dicabat᷑. & oꝑtum eũ purpura:
fuger̃ om̃s. Et magnificauit eũrex. & scripsit
cum int̃ primos amicos: & posuit eũ ducẽ. &e par¬
ticipẽ principatꝰ. Et reuersus ẽ ionathas in ieru¬
salem: cum pace & lȩticia. xxxui
Nannocentesimo sexagesimo quinto: uenit de¬
metrius filius demetrii acreta. in t̃ram patrum
suoꝵ. Et audiuit alexander rex &e contristatus
ẽ ualde: & reuersus ẽ antiochiã. Et constituit deme¬
trius ducẽ apollonium: qui p̃erat cȩles syriȩ. Et
congregauit exertitum magnũ: & accessit ad
iamniam. & misit adionathan suminũ sacerdo¬
tẽ dicens. Tu solus resistis nobis. Ego aut̃ faccus
suminderisum & inoꝑꝓbrium: ꝓpt̃ea quia tu
potestatẽ exerces aduersũ nos in montib. Nunc
gͦ si confidis in uirtutib tuis. descende ad nos
incampum: ce comparemꝰ illic inuicẽ: quia me¬
cum ẽ urtꝰ belloꝵ. Int̾roga & disce quis simego.

Expanded text:
gloriam eius quae praedicabatur et opertum eum purpura gloriam eius quae praedicabatur et opertum eum purpura fugerunt omnes et magnificavit eum rex et scripsit eum inter primos amicos et posuit eum ducem et participem principatus et reversus est Ionathan in Hierusalem cum pace et laetitia in anno centesimo sexagesimo quinto venit Demetrius filius Demetrii a Creta int Alexander rex et contristatus est valde et reversus est Antiochiam et constituit Demetrius Apollonium qui praeerat Coelesyriae et congregavit exercitum magnum et accessit ad Iamniam et misit ad Ionathan summum sacerdotem dicens tu solus resistis nobis ego autem factus sum in derisum et in obprobrium propterea quia tu potestatem exerces in montibus nunc ergo si confidis in virtutibus tuis descende ad nos in campum et conparemus illic invicem quia mecum est virtus bellorum interroga et disce qui sim ego
Abbreviated transcription (Latin):
deam tibi sicut dixisti. Et exiit ptholomeus
de egypto. ipse& cleopatra filia eiꝰ. & uenit pcho¬
iomaidem: annocentesimo sexagesimoscdo. Et oc¬
curtit ei alexander rex. & dedit ei cleopatrã filiã
siam: & fecit nuptias eius ptholomaide. sicut regis
inmagnagła. Et scripsit rex alexanter ionathȩ:
ut ueniret obiuamsibi. Et abiit cunngła ptholoma¬
idẽ. & occurrit ibiduob regib & dedit ulis argen¬
tummultũ. & aurum. & dona. & inuenit grãm in
conspectueoꝵ. Et conuenerunt aduersus eũ uiri
pestilentes exisrł. uiri in iqui int̃pellantes adũsus
eum: &e ñ intendit ad eos rex. Et iussit spoliari
ionathan uestim̃tis siuis: & indui eum purpura.
Et ita fecerunt. Et collocauit eum rex sedere secũ:
dixitq principib. Exite cumeo in medio cunta¬
tis. & p̃dicate ut nemo int̃pellet aduersus eum de
ullo negocio: nec quisquã ei molestꝰ sit de ulla
ratione. Et factum ẽ ut uider̃ qui int̃pellabant

Expanded text:
deam tibi sicut dixisti et exiit Ptolomeus deam tibi sicut dixisti et exiit Ptolomeus de Aegypto ipse et Cleopatra filia eius et venit Ptolomaidae anno centesimo sexagesimo secundo et occurrit ei Alexander rex et dedit ei Cleopatram filiam suam et fecit nuptias eius Ptolomaidae sicut reges in magna gloria et scripsit rex Alexander Ionathae ut veniret obviam sibi et abiit cum gloria Ptolomaidem et occurrit ibi duobus regibus et dedit illis argentum multum et aurum et dona et invenit gratiam in conspectu eorum et convenerunt adversus eum viri pestilentes ex Israhel viri iniqui interpellantes adversus eum et non intendit ad eos rex et iussit expoliari Ionathan vestimentis suis et induit eum purpura et ita fecerunt et conlocavit eum rex sedere secum dixitque principibus exite cum eo in medio civitatis et praedicate ut nemo interpellet adversus eum de ullo negotio nec quisquam ei molestus sit de ulla ratione et factum est ut viderunt qui interpellabant
Abbreviated transcription (Latin):
magnũ. & ad mouit castra ad demetrium:
ce commiser̃ p̃lium reges. Et fugit exertitꝰ deme¬
trii. Et insecutusẽ eum alexander. & incubuit
suꝑ eos. & inualuit p̃lium nimis. donec occidit
sol. & cecidit demetrius in illa die. Et misit a¬
lexander ad ptholomeũ regẽ egyptilegatos. se¬
cundum hȩc uerba dicens. Qm̃ ingressussũ in
regnũ meũ. & sedi in secde patrum meoꝵ. & opti¬
nui principatum. & contriui demetriũ. & pos¬
sedi regionẽ nrãm. & commisi cũ eopugnã. et
contritus ẽ ipse & castra eiꝰ anobis: & sedimꝰ in
sede regni eius: & nc̃ statuamꝰ ad inuicẽ amiciciã.
ce da michifiliã tuã uxorẽ. & ero genet tutis: &¬
dabo tibidona & dignitatẽ. Et respondit ptho¬
lomeus rex dicens. Felix dies in qua reuersus es
ad t̃ram patrum tuoꝵ. & sedistim sede regni
eoꝵ. Et nunc faciã tibi quȩ scripsisti: sed occur¬
re ptholomaidẽ. ut uideamꝰ nos in uicẽ. & spon¬

Expanded text:
magnum et admovit castra ad Demetrium magnum et admovit castra ad Demetrium et commiserunt proelium reges et fugit exercitus Alexandri et insecutus est eum Demetrius et incubuit super eos et invaluit proelium nimis donec occidit sol et cecidit Demetrius in illa die et misit Alexander ad Ptolomeum regem Aegypti legatos secundum haec verba dicens quoniam ingressus sum in regnum meum et sedi in sede patrum meorum et obtinui principatum et contrivi Demetrium et possedi regionem nostram et commisi cum eo pugnam et contritus est ipicem amicitiam et da mihi filiam tuam uxorem et ero gener tuus et ipsi dignitatem et respondit Ptolomeus rex dicens felix dies in qua reversus es ad terram patrum tuorum et sedisti in sede regni eorum et nunc faciam tibi quae scripsisti sed occurre Ptolomaidae ut videamus nos invicem et spon
Abbreviated transcription (Latin):
ex hoc dabunt inoꝑa domꝰ: & suꝑ hec quinq mi¬
lia sicloꝵ argenti. quȩ accipiebant descõrũ rati¬
one ꝑsingulos annos. Et hecad sacendotes ꝑti¬
neant. qui ministerio fungunt᷑. Et quicunq
fugerint intemplũ qđ ẽ inerosolimis. & in oĩ¬
bus finib eiꝰ obnoxii regi: in omĩ negocio dimit¬
habeant: & adedificanda uł restauranda oꝑa scõ¬
rum. sumpt᷑ dabunt᷑ de ratione regis: & ad extru¬
endos muros ierłm &e communiendos in circui¬
tu. sumptꝰ dabuntur derationc regis. & ad con¬
struendos muros in iudea. Ut audiuit autẽ iona¬
tas ce popłs sermones istos: ñ crediderunt eis.
nec receꝑunt eos: quia recordati sunt malicie
magne quã fecerat inisrł. & tribulauerat eos
ualde. Et complacuit eis in alexandrum. quia
fuerat eis princeps sermonũ pacis: ce ipsi auxi¬
lium ferebant om̃ĩb dieb. xxxu¬
t congregauit rex alexander exercitum

Expanded text:
bunt in opera domus et super haec quinque mibunt in opera domus et super haec quinque milia siclorum argenti quae accipiebant de sanctorum ratione per singulos annos et haec ad sacerdotes pertineant qui ministerio funguntur et quicumque fugerint in templum quod est in Hierosolymis et in omnibus finibus eius obnoxios regi in omni negotio dimithabeant et ad aedificanda vel restauranda opera sanctorum sumptus dabuntur de ratione regis et ad extruendos muros Hierusalem et communiendos in circuitu sumptus dabuntur de ratione regis et ad construendos muros in Iudaea ut audivit autem Ionathas et populus sermones istos non crediderunt eis nec receperunt eos quia recordati sunt malitiae magnae quam fecerat in Israhel et tribulaverat eos valde et conplacuit eis in Alexandrum quia ipse fuerat eis princeps sermonum pacis et ipsi auxilium ferebant omnibus diebut congregavit Alexander rex exercitum
Abbreviated transcription (Latin):
&e remissionis omĩb iudeis quisunt in regno
meo: & nemo habebit potestatẽ agere aliquid
&e mouere negocii aduersus aliquẽ eoꝵ inomĩ
causa. Et ut ascribantur ex iudeis in exercitu
regis. adtriginta milia uiroꝵ. cellabunt᷑ illis co¬
piȩ. ut oportet om̃ib exercitib regis. & ex ipsis
ordinabunt᷑ qui sinit in munitionib regis magni.
&e exhisconstituent᷑ supra negocia regni. quae
agunt᷑ ex fide: & principes sint ex eis: & ambu¬
lent legib suis. sicut p̃cepit rexin t̃ra uida Et
tres ciuitates quȩ. additȩ sunt uide. ex regiot̃
samariȩ. cum uidea reputent᷑. ut sunt sub u¬
no. ce ñ obediant aliȩ pocestati rafisummi
sacerdotis: ptholomaidam &e confineseiꝰ. quas de¬
didonum scĩs qui sunt in ierłm. ad necessarios
sumptꝰ scõrum. Et egosingulis aunis dabo quin¬
decim milia sicloꝵ argenti de regionib regis.
quȩ me contingunt. Omẽ qđ reliquũ fuit qđ
ñ reddider̃ qui suꝑ negocia erant annis pͥorib.¬

Expanded text:
nt in regno meo et nemo potestatem agere aliquid habeat et movere negotii adversus aliquem eorum in omni causa et ut adscribantur ex Iudaeis in exercitu regis ad triginta milia virorum et dabuntur illis copiae ut oportet omnibus exercitibus regis et ex ipsis ordinabuntur qui sint in munitionibus regis magni et ex his constituentur supra negotia regni quae aguntur ex fide et principes sint ex eis et ambulent legibus suis sicut praecepit rex in terra Iuda et tres civitates quae additae sunt Iudaeae ex regione Samariae cum Iudaea reputentur ut sint sub uno et non oboediant aliae potestati nisi summi sacerdotis Ptolomaidam et confines eius quas dedi donum sanctis qui sunt in Hierusalem ad necessarios sumptus sanctorum et ego singulis annis dabo quindecim milia siclorum argenti de rationibus regis quae me contingunt et omne quod reliquum fuit quod non reddiderant qui su
Abbreviated transcription (Latin):
sunt lapides grandinis. In conspectueiꝰ commo¬
uebuntur montes: & in uoluntate eiꝰ aspirauit
nothus. uox tonitrui eius uerberauit t̾ram. tẽ¬
pestas aquilonis & congregatio sp̃c. Et situt a¬
uis deponens ad sedentum asꝑgit niuẽ: & sic̃
locusta demergens. decessus eius. Pulchi itudinẽ
coloris enis admirabitur oculus: & suꝑ imbrem
eius expauescet cor. Selu sicut salem effundet
suꝑ t̃ram: & dum gelauerit fiat tanquã cacu¬
mina tribuli. frigidus uent᷑ aquilo flauit ⁊e
gelauit cristallus ab aqua. Supomnẽ congre¬
gationem aquarum requiescit: &e sicut lorica
induit se. aquis. Et deuorabit montes & exuret
desertum: & extinguet uiride sicut ignẽ. Me

Expanded text:
sunt lapides grandinis in conspectu eius commosunt lapides grandinis in conspectu eius commovebuntur montes et in voluntate eius adspirabit notus vox tonitrui eius exprobravit terram tempestas aquilonis et congregatio spiritus sicut avis deponens ad sedendum aspargit nivem et sicut lucusta demergens descensus eius pulchritudinem coloris eius admirabitur oculus et super imbrem eius expavescet cor gelum sicut salem effundet super terram et dum gelaverit fiet tamquam cacumina tribuli frigidus ventus aquilo flabit et gelabit cristallus ab aqua super omnem congregationem aquarum requiescet et sicut lorica induet se aquis devorabit montes et exuret desertum et extinguet viride
Abbreviated transcription (Latin):
custodiens i oꝑib ardoris. triplicut̃ sol exiirens
montes: tadios igneos exsuffansae refulgens ra¬
diissuis obcecat ocłos. Magnus dominus qui fe¬
cit illũ: & in sermonib eiꝰ festinauit it̃. lunia in om̃ib
intẽpore suo. ostensio tẽporis & signũ eiii: aliina sig¬
nũ cdiei festi. luminare qđ minuit᷑ in consũnatioẽ. iñsis
scłm nom̃ eiꝰ ẽ crescens ad mirabiltt̃ in ꝯsũmatioẽ. uas castro¬
rum in excelsis: infirmam̃to cęli resplendens
głosa.Speciesceli. glastellarum: mundũ ulu¬
minans in excelsis dominus. Inuerbis scĩs sta¬
bunt ad iudicium. & ñdeficient inuigiliissuis.
Uide arcum: & benedic qui fecit illum. ualde
speciosus ẽ: insplendore suo. Gyrauit celum in
cicuitugłe suȩ: manus excelsi aperuerunt illũ.
Imꝑiosuo accelerauit niuẽ: & accelerat chorus¬
cationes emittere iudicii sui. Propterea apti
sunt thesauri: &e euolauerunt nebulȩ sicut aueˢ.
Inmagnitudine sua posuit nubes: &e confracti

Expanded text:
ardoris tripliciter sol exurens montes radios igneos exsuflans et refulgens radiis suis obcaecat oculos magnus Dominus qui fecit illum et in sermonibus eius festinavit iter et luna in omnibus in tempore suo ostensio temporis et signum aevi a luna signum diei festi luminare quod minuitur in consummatione mensis secundum nomen eius est crescens admirabiliter in consummatione vas castrorum in excelsis in firmamento caeli resplendens species caeli gloriosa stellarum mundum inluminans in excelsis Dominus in verbis Sancti stabunt ad iudicium et non exardescent in vigiliis suis vide arcum et benedic qui fecit illum valde speciosus est in splendore suo gyravit caelum in circuitu gloriae suae manus Excelsi aperuerunt illum imperio suo adceleravit nivem et adcelerat coruscationes emittere iudicii sui propterea aperti sunt thesauri et evolaverunt nebulae sicut aves in magnitudine sua posuit nubes et confracti
Abbreviated transcription (Latin):
domini udicauit congregationẽ: & udit do¬
minus iacob. & in fide sua ꝓbatus ẽ ꝓpħa: &
cognitus ẽ in uerbis suis fidelis. quia uidit
dm̃ lucis: & inuocauit dñm omĩpotentẽ. im
pugnando hostes circumstantes undiq. in ob¬
latione uirumuolati: & intonuit ecȩlo dñs
in sonitu magno auditã fecit uocẽ suã : ce con¬
triuit principes tyrioꝵ & om̃s duces philistum.
p̃buit inconspectu domini &e xp̃i. Pecunias
& usq ad calciam̃ta ab omĩ carne ñ accepit:
&e ñ accusauit illũ homo. Et post hoc dormi¬
uit. & notum fecit regi. & ostendit illi finem
uitȩ suȩ: & exaltauit uocẽ eius dot̃ra in ꝓpħia.
delere impietatemgentis:¶ exuuii.n¬
ost hoc surrexit nathan ꝓpħa in diebus
dauid. Et quasi adeps separatus ẽ acar¬
ne. sic dauid afiliis isrł. Cum leonib lusit qͣsi
cum agnis: & in ursis similit̃ fecit sicut cum
agnis ouium in uiuentute sua. Nunquid non.

Expanded text:
Domini iudicavit congregationem et vidit DoDomini iudicavit congregationem et vidit Dominus Iacob et in fide sua probatus est propheta et cognitus est in verbis suis fidelis quia vidit Deum lucis et invocavit Deum potentem in obpugnando hostes circumstantes undique in oblatione viri inviolati et intonuit e caelo Dominus et in sonitu magno auditam fecit vocem suam et conteruit principes Tyriorum et omnes duces Philisthim ectu Domini et christi pecunias et usque ad calciamenta ab omni carne non accepit et non accusavit illum homo et post hoc dormivit et notum fecit regi et ostendit illi finem vitae suae et exaltavit vocem eius de terra in prophetia delere impietatem gentis post hoc surrexit Nathan propheta in diebus David et quasi adeps separatus est a carne sic David a filiis Israhel cum leonibus lusit quasi cum agnis et in ursis similiter fecit sicut cum agnis ovium in iuventute sua numquid non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ didit contrarios: ut cognoscant gentes
potentiã. eius. quia contra dñm pugnare
ñ ẽ facile⁊ & secutus ẽ a tergo potentes. Et
indieb moisi misccłiam fecit ipse & caleph filius
iefonne stare contra hostẽ. & ꝓhibere gentẽ a
peccatis. ce ꝑfringere murmur malicie. Et ipsi
duo constituti aꝑiculo lib̾ati sunt. anumero
sexcentoꝵ milium peditum. inducere illos
in hereditatẽ: int̾ram quȩ manat lacce et
melle. Et dedit dominus ipsi caleph fortitudi¬
nem. ce usq insenectutẽ ꝑmansit illi uircus.
ut ascenderet in excelsum t̾re locũ. & sem̃ ipsiꝰ
obtinuit hereditatẽ: ut uiderent om̃s filii isit
quia bonum ẽ obsequi scõdõ: & iudices sin¬
guli suo nomine quorum ñ ẽ corruptum cor.
quiñ auersi sunt ad nõ: ut sit memoria illoꝵ
inbenedictionẽ. & ossa eoꝵ pullulent de lo¬
cosuo: &e nom̃ eoꝵ ꝑmaneat in et̃num. ꝑma
rium: & unxit principes ingente sua. Inlege

Expanded text:
perdidit contrarios ut cognoscant gentes perdidit contrarios ut cognoscant gentes potentiam eius quia contra Dominum pugnare non est facile et secutus est a tergo potentes et in diebus Mosi misericordiam fecit ipse et Chaleb filius Iepphonne stare contra hostem prohibere gentem a peccatis et perfringere murmur malitiae et ipsi duo constituti a periculo liberati sunt a numero sescentorum milium peditum inducere illos in hereditatem in terram quae manat lac et mel et dedit Dominus ipsi Chaleb fortitudinem et usque ad senectutem permansit illi virtus ut ascenderet in excelsum terrae locum et semen ipsius obtinuit hereditatem ut viderent omnes filii Israhel quod bonum est obsequi sancto Deo et iudices singuli suo nomQui non aversi sunt a Domino, ut sit memoria illorum ut benedictionem, et ossa eorum pullulent de loco suo et nomen eorum permanet in aeternum permanrium et unxit principes in gente sua in lege
Abbreviated transcription (Latin):
pacis. principem scõꝵ &e gentis sue : ut sit illi¬
oc semini enus sacerdocii dignitas in ȩt̃num: &
testam̃tum dauid regi filio iesse de tribu uida.
hereditas ipsi ce seminieius. ut daret sapien¬
tiam in cor nr̃m. iudicare gentẽ suã in iusti¬
cia. ne abolerentur bona ipsorum: & głam
ipsoꝵ ingentẽ eoꝵ ȩc̃nam fecit. Fortis inbel¬
lo hiesunaue. successor moisi in ꝓpħis. qui
fuit magnus scđm nom̃suũ. maximꝰ insalu¬
tem electoꝵ dĩ: expugnare insurgentes hosteᷤ.
ut consequeretur hereditatẽ isrł: quã głam
adeptus ẽ intollendo manꝰsuas. & iactando
contra ciuitates rumpheas. Quȩ ante illum
sic restitit: Nam hostes ipse dñs ꝑduxit:
Aut ñ iracundia eiꝰ impeditꝰ ẽ sol. & unadi¬
es facta ẽ quasi duo: Inuocauit altissimũ
potentẽ in oppugnando inimicos undiq.
&e audiuit illum magnus ce ses̃ ds̃. In saxis
grandinis uirtutis ualde fortis. impetum
fecit contra gentẽ hostilẽ : & in. descensu

Expanded text:
m et gentis suae ut sit illi in sacerdotium sui dignitas in aeternum et testamentum David regi filio Iesse de tribu Iuda hereditas ipsi et semini eius ut daret sapientiam in cor nostrum iudicare gentem suam in iustitia ne abolerentur bona ipsorum et gloriam eorum in gentem ipsorum aeternam fecit fortis in bello Iesus Nave successor Mosi in prophetis qui fuit magnus secundum nomen suum maximus in salutem electorum Dei expugnare insurgentes hostes ut consequeretur hereditatem Israhel quam gloriam adeptus est in tollendo manus suas et iactando contra civitatem rompheas quis ante illum sic restitit nam hostes ipse Dominus perduxit aut non in iracundia eius inpeditus est sol et una dies facta est quasi duo invocavit Altissimum potentem in obpugnando inimicos undique et audivit illum magnus et sanctus Deus in saxis grandinis virtutis valde fortis impetum fecit contra gentem hostilem et in descensu
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ. Sic in decem milib glorificauit eũ. &e
laudauit eũ in benedictionib dñ: in offe¬
rendo illi coronanigle. Contruit eniminimicos
undiq: & extir pauit philistum contrarios usq in
hodiernum diẽ. Contrunt cornu ipsoꝵ usq in et̃¬
num. In om̃ioꝑe dedit confessionẽ scõ: excelso

Expanded text:
milibus glorificavit illum et laudavit eum in benedictionibus Domini in offerendo illi coronam gloriae conteruit enim inimicos undique et extirpavit Philisthim contrarios usque in hodiernum diem conteruit cornum ipsorum usque in aeternum in omni opere dedit confessionem Sancto et Exce
Abbreviated transcription (Latin):
aaron głam: & dedit illi hereditatẽ. &e primi¬
tias fructuum t̾rȩ diuisit illi. Panẽ ipsis in
prunis parauit in sacietatẽ. Nam sacrificia
dniedent: quȩ dedit ipsi & semini eiꝰ. Ceterũ
in t̾ragentis ñ hereditauit: & pars ñ ẽ illi in.
gente. Ipse enim pars eius ẽ: & hereditas
inees filius eleatari t̃cius ingła. imitando ip¬

Expanded text:
Aaron gloriam. Et dedit illi haereditatem, primiAaron gloriam. Et dedit illi haereditatem, primitias fructuum terrae divisit illi, panem ipsis in primis paravit in satietatem nam sacrificia Domini edent quae dedit ipsi et semini eius ceterum in terra gentes hereditabit et pars non est illi in gente ipse enim pars eius est et hereditas et Finees filius Eleazari tertius in gloria e
Abbreviated transcription (Latin):
fuerunt taliausq ad orientẽ. Non indutus ẽ
alienigena aliquis: sed tantum filii ipsiꝰ soli.
ce nepotes eiꝰ ꝑ omẽ tempꝰ. Sacrificia ipsuis:
consumpta sunt igni cotidie. Compleuit mo¬
ises manus eiꝰ: & uxit illum oleo scõ. factũ ẽ
illi in testam̃tum et̃num. & semini eiussicut
dies cȩli. fungisacerdotio & habere laudem.
ce glorificare populum suũ in nomine suo. Ipsũ
elegit ab omĩuiuente offerre sacrificium dõ. incen¬
sum ce bonumodorẽ in memoriã placere poplo
suor: & dedit illi inp̃ceptis suispotestatẽ. in te¬
stam̃tis uidicioꝵ docere ia cob testimonia. & in
lege sua lucem dare isrł: quia contra illum
steterunt alieni. & ꝓpt̃ inuidiã circundeder̃
eum in deserco homines quierant cum dathan
& abiron & congregatio chore in iracundiã
uidit dominus ds̃ &e ñ placuit illi: & consum¬
ptisunt impetu iracundię. fecit illis monstra:
ce consumpsit eos in flamina ignis. Et addidit

Expanded text:
fuefuealienigena aliquis sed tantum filii ipsius soli et nepotes eius per omne tempus sacrificia ipsius consumpta sunt igni cotidie conplevit Moses manus eius et unxit illum oleo sancto factum est illi in testamentum aeternum et semini eius sicut dies caeli fungi sacerdotio et habere laudem et glorificare populum suum in nomine suo ipsum elegit eum ab omni vivente adferre sacrificium Deo incensum et bonum odorem in memoriam placere populo suo dedit illi in praeceptis suis potestatem in testamentis iudiciorum docere Iacob testimonia lege sua lucem dare Israel. Quia contra illum steterunt alieni, et propter invidiam circumdederunt illum, in deserto homines qui erant cum Dathan et Abiron; et congregatio Core in iracundia. Vidit Dominus Deus, et non placuit illi, et consumpti sunt in impetu iracundiae: fecit illis monstra, et consumpsit eos in flamma ignis, et addidit
Abbreviated transcription (Latin):
diuit enim eũ & uocẽ ipsuis: &̾ induxit illũ
in nubẽ. Et ddedit illi cor ad p̃cepta &e legẽ uite
&e discipline: docere iacobtestam̃tum. &e udi¬
cia suaisrł Excelsum fecit a aron frẽm eiuis.
ce similẽ sibi. de tribuleui. Statuit ei testam̃¬
tumec̃num. & dedit illi sacerdotium gentis. &
beatificauit illum ingła: oe cucũciuxit illum
⁊ona iusticiȩ. Indiut illum stolã głȩ. & corona¬
uit illum inuasis uitutis. curcũpedes & femo¬
ralia. & humerale posuit ei. ce cinxit illum
tintinnabulis aureis plurimis in gyro: dare
sonitum in incessu suo. auditum facere sonitũ
ui templo. in memoriã filiis gentis sue stolã
scãm auro &e hiaciicto. & purpura. opus tex¬
tile uiri sapientis. iudicio & ueritate p̃diti.
torto cocco opus artificis. geminis p̃ciosis. fi¬
guratis inligatura auri. & oꝑa lapidarii scul.¬
ptis. in memoriã scm numerũ tribuũ isrł.
coronã auream suꝑ mitrã eiꝰ. exp̃ssam signo
ocłorum ornata. Sicpulchra ante ipsum non

Expanded text:
vocem ipsius et induxit illum in nubem et dedit illi coram praecepta legem vitae et disciplinae docere Iacob testamentum et iudicia sua Israhel excelsum fecit Aaron fratrem eius et similem sibi de tribu Levi statuit ei testamentum aeternum et dedit illi sacerdotium gentis et beatificavit illum in gloria et circumcinxit illum zonam gloriae induit illum stolam gloriae et coronavit illum in vasis virtutis circumpedes et femoralia et umeralem posuit ei et cinxit illum tintinabulis aureis plurimis in gyro dare sonitum in successu in templo in memoriam filiis gentis suae. Stolam sanctam auro et hyacintho et purpura, opus textile, viri sapientis judicio et veritate praediti, torto cocco opus artificis, gemmis pretiosis figuratis in ligatura auri, et opere lapidarii sculptis, in memoriam secundum numerum tribuum Israel coronam auream super mitram ejus expressam signo  desideria oculorum ornata. Sic pulchra ante ipsum non
Abbreviated transcription (Latin):
quirentes modos musicos. &e narrantes carmi¬
na scripturarum⁊ homines diuites in uirtute.
pulchritudinuis studiũ habentes. pacificantes
indomib suis: om̃sisti in generationib gentiᷤ
sue gtam adeptisunt: & indieb suis habent᷑
in laudib. Qui de illis natisunt. reliquerunt¬
nom̃ narrandi laudes eoꝵ: &e sunt quoꝵ non ẽ
memoria. Pexierunt quasi quiñ fuerint. & na¬
ti sunt quasi ñnati. & filii ipsoꝵ cum illis: sed
illi uirimiscdis sunt. quoꝵ pietates ñ defuert̃:
ce cum semine ipsoꝵ ꝑmanet bona hereditas.¬

Expanded text:
quirentes modos musicos: et narrantes carmiquirentes modos musicos: et narrantes carmina scripturarum. Homines divites in virtute: pulcritudinis studium habentes: pacificantes in domibus suis. Omnes isti in generationibus gentis sue gloriam adepti sunt: et in diebus suis habentur in laudibus. Qui de illis nati sunt resunt quorum non est memoria perierunt quasi non fuerint et nati sunt quasi non nati et filii ipsorum cum illis sed illi viri misericordiae sunt quorum pietates non defuerunt et cum semine ipsorum perseverat bona hereditas
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum consummatus ẽ taneris fiis: ce in ser¬
mone enuis composita sunt omĩa. Multa dice¬
mus: & deficiemus uetbis. Consummatio au¬
tem sermonum. ipse ẽ in om̃ib. Głantes ad
quid ualebimus: Ipse enim omp̃s suꝑ omĩa
oꝑasua tertibilis dominus & magnꝰ uehem̃t.
⁊ murabisis potentia ipsius. Glorificantes dñm
quantumcunq potueritis. suꝑualebit adhuc
&e adinirabilis magnificentia eius. Benedicentes
qͥnm̃. exaltate illum quantũ potestis maior ẽ enĩ
omĩlaude. Exaltantes eum: replemini iurtute:
Ne laboretis: ñ enim ꝑuenietis. Quis uidit eũ
&e narrabit. & quis magnificauit eũ sicut ẽ ab
micio: Multa abscondita sunt maiora his pau¬
generatione sua. Multam głam fecit dñs: ma¬
nificentia sua asclo. dominantes in potentatibꝰ
siuis homines magni iurtute. & prudentia sua
p̃diti. nunciantes in ꝓpħis dignitatẽ ꝓpħarum.
&e imꝑantes inp̃senti popło. & uirtute pruden¬
tiȩ popli scĩssima uerba: inpuericia sua re¬

Expanded text:
ipsum consummatus est itineris finis, et in sermone ejus consummata sunt omnia . » Multa dicemus et deficiemus verbis. Consummatio autem sermonum ipse est. In omnibus gloriantes, ad quid valebimus? Ipse enim omnipotens super omnia opera sua; terribilis Dominus, et magnus vehementer, et mirabilis potentia ipsius. Glorificantes Dominum quantumcumque potueritis, supervalebit adhuc; et admirabilis magnificentia eius. Benedicentes dominum exaltate illum quantum potestis, maior est enim in laudem. Exaltantes eum replemini virtute, ne laboretis, non enim pervenietis. Quis vidit eum et enarravit et quis magnificavit eum sicut est ab initio? Multa abscondita sunt maiora his, paunis . Multam gloriam fecit Dominus: magnificentia sua a seculo: dominantes in potestatibus suit homines magni virtute et prudentia sua prediti: nunciantes in prophetis dignitatem prophetarum. Et imperantes in presenti populo: et virtute populi sanctissima verba. In puericia sua re
Abbreviated transcription (Latin):
in tempore iracundiȩ factus ẽ reconciliatio. Idõ
dimissũ ẽ reliquum tr̃e: cũ faccum ẽ diluiũ.
Testam̃ta scłi pofita sunt apudillũ: ne deleripos¬
sit diluuo om̃is caro. Abraham magnꝰ pat̃
multitutinisgentiũ. &e ñ est inuent̾ similis illi
ingła: qui conseruauit legẽ exceisi. & fuit in
testam̃to cumillo. Incarne eius stare fecit testa¬
m̃tum: & in temptatione inuentꝰ ẽ fidelis. Idõ
iure uirando dedit illi głam. in gente sua

Expanded text:
o dimissum est reliquum terrae cum factum est diluvium testamenta saeculi posita sunt apud illum ne deleri possit diluvio omnis caro Abraham magnus pater multitudinis gentium et non est inventus similis illi in gloria qui conservavit legem Excelsi et fuit in testamento cum illo in carne eius stare fecit testamentum et in temptatione inventus est fidelis ideo iureiurando dedit illi semen in gente s
Abbreviated transcription (Latin):
untate ciuihel. quȩ ẽ in regione galilee: captiuus du¬
ccus ẽ a salmanassar regẽ assyrioꝵ inninuie. Uir
tuossepeliret. & inopespasceret: cȩcitate luminis
caruit: & post tenebras reseratis ocłis. liñi clari

Expanded text:
te Cibel, quae est in regione Galilaeae. Hic captivus ductus est a Salmanasar rege Assyriorum in Ninive. Vir tuos sepeliret, et inopes pasceret, caecitate lumine caruit, et post tenebras reseratis oculis, lumen clari
Abbreviated transcription (Latin):
Et ñ uenias adiudicandũ cũseruo tuo. quia non
iustificabit᷑ in conspectutuo om̃is uiuens
Persecut᷑ ẽ enĩ immicꝰ aiimãmeã: confregit in t̾ra
tum fuit cormeũ Necordabar dierum antiquoꝵ:
meditabar omĩã oꝑa tua. facta manuũ tuarum

Expanded text:
o tuo: quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens. Persecutus est enim inimicus animam meam, confregit in terratum fuit cor meum. Recordabor dierum antiquorum, meditabar omnia opera tua: facta manuum tuarum
Abbreviated transcription (Latin):
Libera me ce erue me de manu filioꝵ alienoꝵ: quoꝵ
os locutum ẽ uanitatẽ. & dext̾a eoꝵ dext̾̃a m̃dacii.
Ut sint filii nr̃i q̃si plantatio crescensin adolescentia
Eibie nr̃e qͣsi anguli ornati. adsimilitudinẽ tẽpli. ssua¬
P romptuarianrã plena: suꝑeffundentia ex hoc in

Expanded text:
Libera me et erue me de manu filiorum alienorum, quorum os locutum est uanitatem, et dextera eorum dextera mendacii. ut sint filii nostri quasi plantatio crescens in adulescentia sua. filiae nostrae quasi anguli ornati ad similitudinem templi. promtuaria nostra plena et supereffundentia ex hoc in
Abbreviated transcription (Latin):
Disccłia meace fortitudomea: auxiliator m̃s & saluator¬
S cutum meum &e in ipsosꝑaui: qui subiecit popłos mͣ.
Domine quid ẽ homo quia cognoscis eum. filius ho
Tica fulmine &e dissipaeos: mitte sagitã tuã & int̾
mede aquis multis. de manu filioꝵ alienorum.
Quoꝵ os locutum ẽ uanitatẽ: & dextera eoꝵ dexcera
mendacii s psauam tibi.¶ de gladio pessimo¬

Expanded text:
icordia mea, et fortitudo mea, auxiliator meus, et salvatorScutum meum, et in ipso speravi: qui subjecit populos mihi. Domine, quid est homo, quia cognoscis eum: filius homt. Mica fulmine, et dissipa eos. mitte sagittam tuam, et inme de aquis multis: de manu filiorum alienorum. Quorum os locutum est vanitatem, et dextera eorum, dextera mendacii.
Abbreviated transcription (Latin):
Diues &e pauꝑ obiuauer̃ sibi: utriꝰq oꝑator ẽ dñs
Callidus uidit malũ &e absconditse: innocens ꝑtͣnsi¬
tt c afflictꝰ ẽ damno. finis modestiȩ timordm̃: diu
custos aut̃ aminesuȩ longe recedit abcis. ꝓuerbiũ
ẽ addolescens iuxtauiã suã: etiã cum senuerii ñ rece

Expanded text:
sibi: utriusque operator est Dominus. Callidus vidit malum, et abscondit se: innocens pertransiit, et afflictus est damno. Finis modestiae timor Domini, custos autem animae suae longe recedit ab eis. Proverbium est: Adolescens juxta viam suam, etiam cum senuerit, non r
Abbreviated transcription (Latin):
princeps: & lingua mollis consringet duriciam:
Mel inuenisti. comede qđ sufficit tibi: ne forte
saciatus euomasillud.
ubtrahe pedemtuum dedomo ꝓximitui: ne¬
forte saciatꝰ odit te. Iaculum ce gladiꝰ. & sa¬
guta acuta: homo qui loquit᷑ contra ꝓrimum
suum falsum testimoniũ. Densputridus. & pes
lassus: quisꝑat suꝑ infideli in die angustiȩ. &
amitat palliũ in die frigoris. Acetum innitro:¬
&e quicantat carmina cordi pessimo. Si esuri¬
erit inimicꝰ tuus ciba illum: si sitierit da eiaquã
bibere. Prunas enim congregabis suꝑ caput
eiꝰ: ce dñs reddet ei. Uent᷑ aquilo dissipat pluui¬
as: & facies tristis linguã detrahentẽ. Meluis :¬
sedere mnangulo domatis. quam cum muliere litigi¬
osa ce indomocominuni. Aqua frigida ammȩ fitienti:
ce nincius bonꝰ de t̾ralonginqua. fõns turbat᷑ pede &e
uena corrupta: iustus cadens corã impio. Sicut qͥ mel
maiestatis opprimet᷑ agła. Sicut urbs patens & abs¬

Expanded text:
onfringet duritiam mel invenisti comede quod sufficit tibi ne forte saturatus evomas illud subtrahe pedem tuum de domo proximi tui nequando satiatus oderit te iaculum et gladius et sagitta acuta homo qui loquitur contra proximum suum testimonium falsum dens putriduslassus, qui sperat super infideli in die angustiae, et amittit pallium in die frigoris. Acetum in nitro, qui cantat carmina cordi pessimo. Si esurierit inimicus tuus, ciba illum: si sitierit, da ei aquam bibere: Prunas enim congregabis super caput ejus, Et Dominus reddet tibi. Ventus aquilo dissipat pluvias, et facies tristis linguasedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa, et in domo communi. Aqua frigida animae sitienti, et nuntius bonus de terra longinqua. Fons turbatus pede, et vena corrupta, justus cadens coram impio. Sicut qui melmajestatis, opprimetur a gloria. Sicut urbs patens, et abs
Abbreviated transcription (Latin):
num deciactor. Si desꝑaueris lapsusindie angu.¬
stie: imminuetur forttudo tua: xim¬
rue eos quiducunt᷑ ad mortẽ: & qͥtrahunt᷑
ad int̾tum libetare necesses. Si dixeris. iures
n scppecunt: qui inspector ẽ cordis ipse intelligũ
&e seruatorẽ anime tuȩ nichil fallit: redletis
homini iuxta oꝑa sua. Comede filimi mel quia
bonum ẽ: & faitum dulcissimũ gutturi tuo.
Sicae doctrina sapientiȩ animȩ cuȩ. Quã cum
iieneris. habebis in nouissimis spem: &t spez
tua ñ ꝑibit. Ne insidieris & queras impietatem
indomo usti neq uastes requiẽ eus s xluii

Expanded text:
num detractor. Si desperaveris lassus in die angunum detractor. Si desperaveris lassus in die angustiae: imminuetur fortitudo tua. Erue eos, qui ducuntur ad mortem: et qui trahuntur ad interitum liberare ne cesses si dixeris vires non suppetunt qui inspector est cordis ipse intellegit et servatorem animae tuae nihil fallit reddetque homini iuxta opera sua comede fili mi mel quia bonum est et favum dulcissimum gutturi tuo sic et doctrina sapientiae animae tuae quam cum inveneris habebis in novissimis et spes tua non peribit ne insidieris et quaeras impietatem in domo iusti neque vastes req
Abbreviated transcription (Latin):
si latro: & quosincair tos inuenerit int̾ficiet. Cui
ue. cunispatri ue. cuirixe. cuifoueȩ. cui sine cau¬
sa uulnera. cui suffusio ocłoꝵ: Nonnehis qui mo
duerit in iuitro color eiꝰ. Ingredit᷑ biande. s in no¬
uissimo mordebit ut coluber: &e sicut regulus
uenena diffundet. Ocli tui uidebunt extrancas:
eecor tuum loquet᷑ ꝑuersa. Et eris sicut dormens
inmediomari: e quasi sopitꝰ gub̾nator amisso
elauo. Et dices. Uerberauerunt me. s ñ dolui: tra
xerunt me. & ego ñsensi. Quando eiugilabo. et
menseoꝵ & sraudes labia eoꝵ loquunt᷑. Sapien¬
tia edificabitur domꝰ: & prudentia roborabitur:
Indoctrina replebunt᷑ cellaria: unuiersa substan¬
tia p̃ciosa ce pulcherrima. Uir sapiens &e fortis ẽ. &e
uir doctus robustus &e ualidus. quia cum disposi¬
tione initur bellum. & eriisalus ubimulta consi¬
lia sunt. Excelsastulto sapientia. inporta ñ apiet
ossuum. Qiuicogitat mala facere: stultꝰ uocabit᷑
Cogitatiostultipeccatum ẽ: &x abominatio homi¬

Expanded text:
uos incautos viderit interficit cui vae cuius patri vae cui rixae cui foveae cui sine causa vulnera cui suffusio oculorum nonne his qui moduerit in vitro color eius ingreditur blande sed in novissimo mordebit ut coluber et sicut regulus venena diffundet oculi tui videbunt extraneas et cor tuum loquetur perversa et eris sicut dormiens in medio mari et quasi sopitus gubernator amisso clavo et dices verberaverunt me sed nxerunt me, et ego non sensi: quando evigilabo, et mens eorum, et fraudes labia eorum loquuntur. Sapientia aedificabitur domus, et prudentia roborabuniversa substantia pretiosa et pulcherrima. Vir sapiens, fortis est: et vir doctus, robustus et validus. Quia cum dispositione initur bellum: et erit salus ubi multa consilia sunt. Excelsa stulto sapientia, in porta non aperiet os suum. Qui cogitat mala facere, stultus vocabitur. Cogitatio stulti peccatum est: et abominatio homi
Abbreviated transcription (Latin):
mundiciã: ꝓpt̃ grãm labioꝵ suoꝵ. habebit ami¬
cum regẽ. Ocłidonin custodiunt scientiã: et
supplantant᷑ uerba iniqui. Dicit piger. Leo ẽ fo¬
ris in medio plateatum. occidendus sũ. fouea pro¬
funda os aliene. cuiiratꝰ ẽ dñs incidet in eã. Stulti¬
cia colligata ẽ in corde pueri: & iurga disciplinȩ
fugabit eã. Qui calumpniat᷑ pauꝑẽ ut augeat
diuitias suas: dabit ipseditiori oe egebit. Inclina
autem tuã &e audiuerba sapientium. appone aut̃
cor ad doctrinã meã: que pulchra erit tibi cum ser
is: ut sit in dño fiducia tua. Unde & ostendi eam
tibi hodie. Ecce descripsi eã tibi triplicit̾. incogita¬
tionib ce scientia: ut ostenderẽ tibi firmitatẽ et
elo quia ueritatis. respondere ex his. illis qui miser
te. Nonfacias iuolentiã pauꝑi quia pauꝑ ẽ. neq
conterasegenum inporta: quia dñs uidicabit cau¬

Expanded text:
pter gratiam labiorum suorum habebit amicum regem. Oculi Domini custodiunt scientiam: et supplantantur verba iniqui. Dicet piger: Leo est foris, in medio platearum occidendus sum. Fovea profunda os alienae: cui iratus est Dominus, incidet in ea. Stultitia conligata est in corde pueri, et virga disciplinae fugabit eam. Qui calumniatur pauperem, ut augeat divitias suas, dabit ipse ditiori, et egebit. Inclina aurem tuam, et audi verba sapientium: appone autem cor ad doctrinam meam. Quae pulchra erit tibi, cum seris: Ut sit in Domino fiducia tua, unde et ostendi eam tibi hodie. Ecce descripsi eam tibi tripliciter, in cogitationibus et scientia: Ut ostenderem tibi firmitatem, et eloquia veritatis, respondere ex his, illis qui miserunt te. Non facias violentiam pauperi, quia pau per est: neque conteras egenum in porta: Quia judicabit
Abbreviated transcription (Latin):
Time dumfilimi &e regẽ. & cum detractorib ne
commiscearis. qm̃ repente consurget ꝑditio eo¬
rum. Et ruinã utriusq quis nouit: Neo quoq
sapientib. Cognoscere ꝑsonã inuidicio: ñe bo¬
num. Qui dicit impio iustus es. maledicent ei
popti. & detestabunt᷑ eum tribꝰ. Qui arguunt lau¬
dabunt᷑. &e suꝑ ipsos ueniet benedictio. Labia
deosculabit᷑. qui recta uerba respondet. Erepara
fiustra contra ꝓocimum tuũ: nec laccesquenquã la¬
biis tuis. Nedicas. quomͦ fecit michi sic faciã ei ÷ red¬
dam unicuiq scđmopussuum. xluiii¬
er agrum hominis pigri transiui. & ꝑ uineã
uiristulti: & ecce totum repleuerant urtice.
operuerant suꝑficiẽ eius spinȩ. & maceria lapidũ
destructa erat. Qđ cum iudisse posui incorde meo:
& exemplo didici disciplinã. Paruminquã dormies:
modicum dormitabis⁊ pauxillum manꝰ conseres
ut quiescas: & ueniet quasicur sor egestas tua. ce
mendicitas quasi uir armat᷑. He quoq parabolȩ

Expanded text:
m, fili mi, et regem, et cum detractoribus non commiscearis: quoniam repente consurget perditio eorum, et ruinam utrinsque quis nouit? haec quoque sapientibus: cognoscere personam in iudicio non est bonum. qui dicit impio: iustus es, maledicent ei populi, et detestabuntur eum tribus. qui arguunt, laudabuntur, et super. ipsos ueniet benedictio. labia deosculabitur qui recta uerba respondit. Et post ustra contra proximum tuum, nec lactes quemquam labiis tuis. nec dicas: quomodo fecit mihi, sic faciam ei: reddam unicuique secundum opus suum. per agrum hominis pigri transiui et per uineam uiri stulti: et ecce totum repleuerant urticae, operuerant superficiem eius spinae, et maceria lapidum destructa erat quod cum vidissem posui in corde meo et exemplo didici disciplinam parum inquam dormies modicum dormitabis pauxillum manus conseres ut quiescas et veniet quasi cursor egestas tua et mendicitas quasi vir armatus haec quoque parabolae
Abbreviated transcription (Latin):
tis miquus. Melius ẽ habitare in t̾ra deserta: qͣm
cum muliere rixosa & iracunda. ł̃ hesaurꝰ desidera¬
bilis. ce oleum mhabitaculo iusti: & imprudens
homo dissipat illud. Qui sequit᷑ uisticiã ce miscdiã:¬
sapiens: ae destruxii robur fiduciȩ eiꝰ. Quicusto¬
dit ossuum &e linguã suã.: custodit ab angustiis
anunã suam.

Expanded text:
tis iniquus melius est habitare in terra deserta quam cum muliere rixosa et iracunda thesaurus desiderabilis et oleum in habitaculo iusti et inprudens homo dissipasapiens, et destruxit robur fiduciae ejus. Qui custodit os suum, et linguam suam, custodit ab angustiis animam suam.