comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
errau̾nt. his u̾bis exp̾ssum. ꝯuererit̃ quisdicat
slam quia sc̃s ih̾onimꝰ sirꝑ hunt locũ quedã uer¬
ba ambigna exposuit. quidam qui ex seripturis
libentiꝰ mat̾iam erroris qmͣ̃ edificatonis afsu¬
mũt lapsos teꝑari. ñ posse conantur astruere.
Ait .n. ꝯma cum d̾s omnia possit: de corrupta uͥ¬
ginem fac̾e ñ possit. Ip̾e uidit. quid dr̃e uolult.
ego apuritate xp̃tane fidei ñ discedo: yeritas
ura c̃. apłm dicentem qudio. Si aliud angẽlꝰ
euangłi au̾it: auachema sit. Ego tñ sicsen¬
tio. quia aliquid dr̃s uoluit etiam si ego uesc
tiꝰ dixisse potuiss qui dixit. Ego dictum catho¬
lici uiri ad catholicam u̾itatem int̾p̾taricona¬
bor. tñ si de corrupt̃one cartus intlłigitir. ħ
stultũ ẽ sic seutire. quia homo carnem siram
uicrare possit. d̾s sanare c̃rpossit. Si decorrup

Expanded text:
ssum convenienter quis dicat. Nam quia sanctus Hieronymus super hunc locum quaedam verba ambigua exposuit, quidam qui ex Scripturis libentius materiam erroris quam aedificationis assumunt; lapsos reparari non posse conantur astruere. Ait enim: Quod cum Deus omnia possit, de corrupta virginem facere non potest. Ipse viderit quid dicere voluerit; ego a puritate christianae fidei non discedo. Veritas una est. Apostolum dicentem audio: Si aliud angelus evangelizaverit anathema sit . Ego tamen sic sentio quia aliquid dicere voluit, etiam si ego nesci vel evidentius dixisse potuisset quod dixit. Ego dictum catholici viri ad catholicam veritatem interpretari conabor. Tamen si de corruptione carnis intelligitur hoc, stultum est sic sentire, quod homo carnem suam vitiare possit, Deus
Abbreviated transcription (Latin):
in ore loquebatur: qui intus in corde dominaba¬
tur qui ccerggbat. lingriam monebat. S dũt
forte qp̃s di quidem irefsit s caritas remasit.
ꝯsid̾ate utruim uitas ħ dictum patiatur: A płs
dicit. Caritas cłi diffusa ẽ in cordib nr̃is. ꝑ .s. s.¬

Expanded text:
in ore loquebatur, qui intus in corde dominabatur. Qui cor regebat, linguam movebat. Sed dicent forte: Spiritus quidem Dei recessit, sed charitas remansit. Considerate utrum veritas hoc dictum patiatur. Apostolus dicit: Charitas Dei diffusa est in cordibus nostris
Abbreviated transcription (Latin):
se. intlłigas qd lacrime ex intinia cordig
etrictione place ectam illa põca lauare pos¬
sunt. que sine pudore ⁊ reuerencia ⁊ u̾eci¬
dra ore ꝓferri nõ pofsunt : Quid ergo. Si pu¬
deuda pcc̃a lacrime lauant. ibi tacendum est.

Expanded text:
se intelligas, quod lacrymae ex intima cordis contritione prolatae illa etiam peccata lavare possunt quae sine pudore et verecundia proferri non possunt? Quid ergo? Si pudenda peccata lacrymae lavant, ibi tacendum est,
Abbreviated transcription (Latin):
.tum serp̃m. ꝓp̃ea ñ illi dr̾ ut illum tantũ diligat.
s ut in eo in quo sectiligit illum diligat. ⁊ ꝙ g̾
cupit illi cupiat. ħ ẽ.N. dilig̾e sicud se. cuꝑe illi ⁊
optare: qdi fibi optat. ⁊ cuꝑit bonum. Drimũ qͥd̾
sibi demde ili. Nun .n. amat illã sicut se insi pͥus¬
cohartatit᷑. ut ꝙ ãb uno solo possidr̃e ad alt̾ius
nfum transire ñ possit. tsi ab eo a quo possid̾s.¬

Expanded text:
terea non illi dicitur ut illum tantum diligat, sed ut in eo in quo se diligit, illum diligat; et quod sibi cupit, illi cupiat. Hoc est enim diligere sicut seipsum, cupere illi et optare quod sibi optat, et cupit bonum, primum quidem sibi, decoarctantur, ut quod ab uno solo possidetur, ad alterius usum transire non possit, nisi ab eo a quo possid
Abbreviated transcription (Latin):
homo ĩueniret cui fidnciałr infirmitatẽ su¬
am relenaret. ⁊ suꝑ̃ hominẽ deũ ccedens. de ac¬
cepta ab illo remissione pccoꝵ suoꝵ ñ diffid̾et.
deiñ ut dispensationis gr̃a largitis młtipli¬
caretur ds ho homines qui purihoĩes etaut
pticipes fecit portatis sue. ut officiũ eiꝰ ĩpłetit
penitericiũ ⁊essionẽ suscipiẽdo. ⁊ pot̾tatẽ eiꝰ
ex̃cerent. penitentib ⁊ ⁊fitentib pecc̃a remͭ

Expanded text:
homo inveniret, cui fiducialiter infirmitatem suam revelaret, et supra hominem Deum credens, de accepta ab illo remissione peccatorum suorum non diffideret. Deinde ut dispensationis gratia largius multiplicaretur. Deus homo homines qui puri homines erant participes fecit potestatis suae, ut officium ejus implerent poenitentium confessionem suscipiendo, et potestatem ejus exercerent
Abbreviated transcription (Latin):
agens ꝓpcrã. ubi ĩnocens opprimitur. si quer̃es
que sira sunt qũ alicna rapiuntur. Ostendan
iichi h si possunt diłonem que plenitu dolegis
c̃ uͥt ⁊ p̾cepta legis uiolantur. ⁊ ius nature
corrumpitur. Lexdicit. ũ occides. ñ irechabis.
ñ ꝯcupisces uxorem ꝓxum .t. Si caritas hͥ ẽ.
plenitudo legis hic ẽ. S⁊ pleuitudo legis. quo¬
modo p̃uaricatio ẽe pr̃t:gi talia facientẽ cari¬
tatem. hũisse cdicurit quare ñ etiam in ħ factẽdo n¬

Expanded text:
agens perperam, ubi innocens opprimitur, non quaerens agens perperam, ubi innocens opprimitur, non quaerens quae sua sunt, quando aliena rapiuntur. Ostendant mihi hic si possunt dilectionem quae plenitudo legis est, ubi et praecepta legis violantur; et jus naturae corrumpitur. Lex dicit: Non occides. Non moechaberis. Non concupisces uxorem proximi tui . Si charitas hic est, plenitudo legis hic est. Si plenitudo legis est, quomodo praevaricatio esse potest? Si talia facientem charitatem habuisse dicu
Abbreviated transcription (Latin):
stideut asiila q̃ ñ amittitur. Non .ii. audend
die de illa se ꝑfectione caritatis loqui q̃ia futuro
hebitur ne suꝑfluo de illa loqui ⁊iuncantur
que aohanc uitam ñ ꝑtin. Ergo ñ inuenĩt
quatu caritatem hic ꝑfc̃am dicant nisi illam q̃ n
aiuttitur ⁊ cursum cũ assignare uolũ⁊. que sid
illa caritas q̃ ñ amittitur. ũ ĩueniunt quid di¬
carit. nii siila q̃ ꝑfc̃a ẽ. Ita circulũ faciũt rumol¬
uentes sem ipos. qr quo exeant ñ hũt. Postͤmo
t anta erroris caligine. in uolunntur ut clum
ꝑtinacit̾ caritatem semł ħitam ⁊tende̾nt. ñ pꝰse
amitti: asserere incipiant. eam aquibdam nõ
solum minora pẽca. s criminania quo ⁊ dampna¬
bilia ex delĩb̾atione ꝓpetrantib. retim̾. Dd̾ aduł¬
terum ⁊ honicidam caritatem cłi habuisse dr¬
pituctinẽ tegeridã. illum ip̃mꝰ ⁊tͣ thorum fede
uiolau̾at. ĩnocentẽ ⁊ iustum crudeli ꝓlitone
extiuxit. Dicant mͥ ubi tunc fuit caritas. non

Expanded text:
si illa quae non amittitur. Non enim audent dicere de illa; sed de perfectione charitatis loqui quae in futuro habebitur, ne superfluo de illa loqui convincantur quae ad hanc vitam non pertinet. Ergo non inveniunt quam charitatem hic perfectam dicant nisi illam quae non amittitur. Et rursum cum assignare volunt quae sit illa charitas quae non amittitur, non inveniunt quid dicant nisi illa quae perfecta est. Ita circulum faciunt, involventes semetipsos, quia quo exeant non habent. Postremo tanta erroris caligine involvuntur, ut dum pertinaciter charitatem semel habitam contendunt non posse amitti, asserere incipiant eam a quibusdam non solum minora peccata, sed criminalia quoque et damnabilia ex deliberatione perpetrantibus retineri. David adulterum et homicidam, charitatem Dei habuisse dipitudinem tegendam illum ipsum cujus torum foede violaverat, innocentem et justum crudeli proditione exstinxit. Dicant mihi ubi tunc fuit charitas non
Abbreviated transcription (Latin):
quosoam dm̃ dilige. ⁊ ii eo bono usq infinẽ n ꝑ
manẽ ⁊ bonam uocat diłonem di etiam in his
qui ñ surit ꝑmansuri in illa. ⁊ istinescio quot so¬
cies caritatis innenerunt more pigintarior
uimudinis declamationũ stultoꝵ. dicunit no
de onim caritate int̾ssigendum ꝙ dr̃ caritas¬

Expanded text:
m diligere, et in bono usque in finem non permanere; et bonam vocat dilectionem Dei, etiam in iis qui non sunt permansuri in illa; et isti nescio quot species charitatis invenerunt, more pigmentariorum in nundinis declamationum stultarum. Dicunt non de omni charitate intelligendum, quod dicit
Abbreviated transcription (Latin):
appllandam putant insi eam solum que usq
in finem ꝑscuerat. S ħ siquis dre uoluert
quib rõnib uł auctoritatib ꝓbare possit. nõ
uienio nisi forte idcirco aliud diłone auud ca¬
ritatem sonare putet. quia ałtn latinũ gilti
dicit. quia dile caritas ẽ. ⁊ quia dilõ semꝑ bõa

Expanded text:
usque in finem perseverat. Sed hoc si quis dicere voluerit, qua ratione vel auctoritate probare possit non invenio. Nisi forte idcirco aliud dilectionem, aliud charitatem sonare putet, quia alterum latinum, alterum dicit, quod dilectio charitas est, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
ratitre Qd̾ .Ni. quis nũquam func. nũqmͣ ẽẽ desurt.
Qua pp̃ qui aliquando amare desiit. ⁊stat ꝓfecto
quia ꝙostquam amare defineret amaurt. Os
uerus inquis amor ñ fuit qui ad tempꝰ frut.
ergo necũm odũrm fuit qui ad tempus fuit.
nec ue aib fuit. qui ad tempus ałb fuit. Quis ħ

Expanded text:
ratur? Quod enim quis nunquam fuit nunquam esse desiit. Quapropter qui aliquando amare desiit, constat profecto quod prius quam amare desineret, amavit. Sed verus, inquis, amor non fuit qui ad tempus fuit. Ergo nec verum odium fuit quod ad tempus fuit. Nec vere albus fuit, qui ad tem
Abbreviated transcription (Latin):
deuiatꝰ reu̾tuntur. ⁊ us in finem ꝑducunt: ꝙ ĩ
bono ẽẽ ceꝑunt. Eoce hm̃s manifeste. qr qͥddam
ad tempꝰ caritatẽ hñdes quia in illaus ĩ fitie̾
eseruant᷑. ⁊ saluant᷑. Aliiu̾o qui abilla nũqmͣ defi¬
ciunt usq in finem ꝑseuerand̃ feruore semł cep¬
te caritatis deuocionem ꝑdact: S dicis quomo¬

Expanded text:
ue in finem perducunt quod in bono esse coeperunt. Ecce habes manifeste quod quidam ad tempus charitatem habentes, quia in illa usque in finem conservantur et salvantur. Alii vero, quia ab illa nunquam deficiunt, usque in finem perseverant fervore semel captae charitatis devotionem perducunt. Quid m
Abbreviated transcription (Latin):
us ad finem in clilconedi nõ ꝑseuerant. qui
p̃pea amissa caritate ꝑeunt. qm̃ cum ad miqͥta¬
tem cecid̾unt. ad caritatem non resurgunt. d̾
a lilc̃one cecid̾int. ⁊t̾m adillam resurgñt. ut
tĩ ꝑẜant. Nͥa tĩbi iudetur.: Creclis ne ita ẽe ut
clico: fortassis ñ tibi sufficiet a pꝰ. qui ħ clicit.
uoluit. quib omura cooꝑantur ĩ botrũ. nisi fos
tm̃i qui sccłm ꝓpõitũ uocati sunt sc̃. Manifesta¬

Expanded text:
ctione Dei non perseverant. Qui propter ea amissa charitate pereunt, quoniam cum ad iniquitatem ceciderint, ad charitatem non resurgunt. Praa dilectione ceciderint, iterum ad illam resurgunt, ne pereant. Quid tibi videtur? Credis ne ita esse ut dico? Fortassis non tibi sufficiet Apostolus qui hoc divoluit, quibus omnia cooperantur in bonum, nisi eos tantum qui secundum propositum vocati sunt s
Abbreviated transcription (Latin):
na sit. ut inde̾ possent. qͣre .N. ꝑire debuissent. ñ
sim pccis suis mortui fuisserit.: S pire inqui¬
unt ñ pognerunt. qm̃ ad uitam p̃destiuati
sc̃ia peceandi ñ infort. ncc̃itatem. noc p̃desti¬
natio dampnatõtus tollit possibłitatenti. uil ad¬
huc aucdire quid dicat aucꝰ qui a michi ũ cre¬
dise Audi qui sunt qui diligurᵈ. ⁊ qui sunt quiꝑ
seu̾aturi sunt. ⁊ que sidunitas cliłonis. ⁊ que sit
unitas p̾destinationis. Seimus qm̃ .d.d.c..c. ⁊ c̃.¬

Expanded text:
na sit utinam videre possent! Quare enim perire non debuissent si in peccatis suis mortui fuissent? Sed perire, inquiunt, non potuerunt quoniam ad vitam praedestinati ia peccandi non infert necessitatem, nec praedestinatio damnationis tollit possibilitatem. Vis adhuc audire quid dicat Augustinus; quia mihi non credis, audi qui sunt qui diligunt, et qui sunt qui perseveraturi sunt; et quae sit unitas dilectionis, et quae sit unitas praedestinationis. Scimus quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tun. Taueat ip̃e ne egrecliatur fouas. Intꝰ
põttirs. ꝑditio ñ ẽ. sicut his qui foris sunt. salꝰ
ñ ẽ. Qui incipit exire incipit ꝑur. Cum aũ
foris põitus ad caritatem reuertitur. ad salutẽ
reꝑatur. Quid am plius queris: Fortassis abiã
unitatẽ ecc̃e int̾p̃tari uoles de quaueracit̾
clic̃e possis. q uia idcirco in illa nullꝰ ꝑibit. qm̃ tlłꝰ
exibit. Eit .n. uuitas p̃destinationis de qua dĩ.
Nouit dñs qui sunt eus. ⁊ ũm ẽ. quia omnes qui
iu hac unitate sunt salui erunt. qũi ex his qui
p̃uisi funt aduitam: nullꝰ ꝑibit. Sicut .N. dic̃
scriptura. quos p̾destinauit. hos ⁊ uocauit. ⁊
quos uoc auit. hos ⁊ iustificauit. ⁊ quos iũsti¬
ficauit. hos ⁊ glodificauit. Isti sund ergo diligẽ

Expanded text:
non timet. Caveat ipse ne egrediatur foras. Intus positis perditio non est, sicut iis qui foris sunt salus non est. Qui incipit exire incipit perire. Cum autem foris positus ad charitatem revertitur, ad salutem reparatur. Quid amplius quaeris? Fortassis aliam unitatem Ecclesiae interpretari voles, de qua veraciter dicere possis, quod it. Est enim unitas praedestinationis de qua dicitur: Novit Dominus qui sunt ejus . Et verum est quod omnes qui in hac unitate sunt, salvi erunt; quoniam ex iis qui praevisi sunt ad vitam, nullus peribit. Sicut enim dicit Scriptura: Quos praedestinavit, hos et vocavit, et quos vocavit, hos et justificavit; et quos justificavit, hos et glo
Abbreviated transcription (Latin):
ento pfsunt : Stirum ẽ. Si .nt. huqui aliquãdo
r̾escdeco⁊ S paccede possunt. qui longe sũt
posfuerd etiam recedere qui ꝓpe sutt. qui ate¬
dissut resciliantur. qui recedunt alienantur.
Si Aut̃ qui rexciliati sunt ꝓximi sunt. ergo qui abali¬
euati sunt aliem sunt. Ttĩ qmdiu ꝙp xum fi̾tnt alie¬

Expanded text:
e possunt? Mirum est. Si enim ii qui aliquando recedendo? Si enim accedere possunt qui longe sunt, possunt etiam recedere qui prope sunt. Qui accedunt reconciliantur, qui recedunt abalienantur. Si autem qui reconciliati sunt proximi sunt, ergo et qui abalienati sunt alieni sunt, tamen quandiu proximi fuerunt no
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ bomi ꝓbantiu si ad inquitatẽ ñ declinant.
Eatra hane uitam quidam mnali sunt. qui boni
cõ ñ possunt: ⁊ bomi quidam sunt. qui similiter
mali ẽẽ nõ possunt. quia illi ꝑ maliciam liga¬
tisunt: isti ꝑ gr̃am ⁊firmati.S ⁊ in hił quoq
ncẽttatem nãtura que ex se iutabił ẽ. ulłate¬
ius opatur. quia in aluisut dc̃mẽ. mntabłi¬
datem nature. ñ natura. s malicia indet̾ius
cohartat. Inaliis uo eand nature. mutabi

Expanded text:
et boni probantur, si ad iniquitatem non declinant. Extra hanc vitam quidam mali sunt, qui boni esse non possunt; et boni quidam sunt qui similiter mali esse non possunt; quia illi per malitiam ligati sunt, isti per gratiam confirmati. Sed et in iis quoque necessitatem natura quae ex seipsa mutabilis est nullatenus operatur, quia in aliis, ut dictum est, mutabilitatem naturae non natura sed malitia in deterius coarctat. In aliis quoque eamdem n
Abbreviated transcription (Latin):
bent. ictiq caritatem. Et quid dicent: Queniãt
ꝯsc̃ĩam suam. ⁊ mod̾entur scĩam siram. toscĩa
humilictur ue scĩa infletur. slon ergo de insti¬
cia p̾sumant ne forte ꝑ ip̃am false iusticie pre¬
sũꝑ t̃onem. sc̃iam u̾ctatis amitcant dicunt ꝙr
qui semel caritatem ħt. dem̃ceps iliam amitc̃e¬

Expanded text:
aritatem. Et quid dicent? Conveniant conscientiam suam, et moderentur scientiam suam. Conscientia humilietur, ne scientia infletur. Non ergo de justitia praesumant, ne forte per ipsam falsae justitiae praesumptionem scientiam veritatis amittant. Dicunt quod qui semel charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
inquł sicliligit. male diligit. quia sccłm sobã car
aliqũ oꝑatitur ĩiquitatẽ. cicant quomͦ ħaut ca¬
ritatem. An forte cicent quia ip̃i nõ oꝑantur. s
stult ⁊ nõ irlłigente̾ idem ꝙ ħo e. qui putabãt
q̃dam pcc̃a etiam cum delib̾atone ppetrata eius

Expanded text:
 si diligit, male diligit, quia secundum solam carnaliquando operantur iniquitatem dicant quomodo habeant charitatem. An forte dicent quia non ipsi operantur instulti et non intelligentes in quod homo est, qui putabant quaedam peccata etiam c
Abbreviated transcription (Latin):
fit. cłs remimerari nõ ħt. si uult. etiam si scdmm
aliqͥd̾ bonum ẽ illud qd̾ fit. slature .n. bonum er
nõ gr̃e. innatura. ñ supra naturam. Qcs ergoer
p̾ͥmium. ñ ꝑtingit. liquet ergo quia honum opa¬
do summnũ bonum ñ meretur. nsi hissolum. qͥ
id ꝙfacit bonũ ꝓp̃ sumtnũ bonũ id qd̾ facit boitũ

Expanded text:
fit, Deus remunerare non habet si vult, etiamsi secundum aliquid bonum est illud quod fit. Naturae enim bonum est non gratiae; in natura, non supra naturam. Quod ergo ex tingit. Liquet ergo quod bonum operando summum bonum non meretur nisi is solum qui id quod facit bonum propter summum bonu
Abbreviated transcription (Latin):
de caritate tam multa łirx uolunt. ut carita¬
tem laudare incipiant. etraiu̾tatem. ⁊ ñ ẽ t̃t lau
catitatis. ubi ẽ iniuria u̾itatis. Dicunt caritate
talem ac tantam uirtutem hr̃e. ut sũ illa reb¬
qu& uirtutes omines qnͣtius aliquom sccłm affe¬
ctum nature ad bonum ꝓcliuem ossint. mit̃

Expanded text:
de charitate tam multa dicere volunt, ut charitatem laudare incipiant contra veritatem; et non est tamen laus charitatis ubi est injuria veritatis. Dicunt charitatem talem ac tantam virtutem habere, ut sine illa reliquae virtutes omnes quamvis aliquo modo secundum affectum naturae ad bonu
Abbreviated transcription (Latin):
sibi deb ⁊ idcirco cum utrt̃q ñ p̃t. primũ ła¬
ciat qd primum faciend̾ c̃. de reliquo ti si deẽ
effectus. sufficit aff̾ectus ⁊ fortassis ꝓp̃ hũc uffe¬
ctum ostendendũ moyses de libro seripto deleri
petcit. ⁊ paulus ꝓ fr̃ib auathena a xp̃o ficri ⁊¬
deum si fĩ poss sñ ꝓximo quẽ diligeba̾t possite̾
uõllent. affectus .n. loq̃batur. ⁊ qiͣ de dilc̃one
securus amator amanti. inulcedinem qilt̃o¬
uis. de seꝑatione ꝯminabatur ñ qr illiꝰ seꝑa¬
tioriẽ diligebat. s quia alt̾sus eiunctõnem oꝑ¬
tabat. In eo aut̃ ꝙ ꝓxĩ bonũ amat. ⁊ ꝓxĩo
bonum amas. bonũ suũ amat. ⁊ sibi amad.
quia bonum sibi ẽ. bonum pxum sini. si amat

Expanded text:
sibi debet. Et idcirco cum utrumque non potest, primum faciat, huod primum faciendum est. De reliquo enim si deest effectus, sufficit affectus. Et fortassis propter hunc affectum ostendendum, Moyses de libro scripto deleri petiit, et Paulus pro fratribus anathema a Christo fieri cdevellent. Affectus enim loquebatur, et quasi de dilectione securus amato et amanti in dulcedine dilectionis de separatione comminabatur; non quia illius separationem diligebat, sed quia alterius conjunctionem optabat. In eo autem quod proximi bonum amat et proximo bonum amat, bonum suum amat et sibi amat, quia bonum sibi est bonum proximi sui; si amat
Abbreviated transcription (Latin):
ergo nunc cũ caritate sua. ⁊ fa̾ciatit quicquid
uolurit. quia magnos defersores hñti Alios qͥd̾
deferiderites qͥ caritatem ñ amittant. alios ⁊ce¬
dentes ut quicqiuid uolunt cum caritate faciãt
etiam si sccłm donum caritatis recessit. Ronne ⁊ in
illis sule cum illis reman quos cadentes custodit.
sens ñ crat caderiti quare collisus nonest. Si
n. tenieretur ñ lab̾etur. ⁊ item simanus nec
acłisi: collisus fuiss. Qui cecid̾it inquit suẜ
lapidem istum ⁊ fringetur Suꝑ quem aute

Expanded text:
ergo cum charitate sua et faciant quidquid voluerint; quia magnos defensores habent alios quidem defendentes, quod charitatem non amittant, alios autem concedentes, ut quidquid volunt cum charitate faciant. etiamsi secundum donum charitatis recesserit. Nonne et in illis sive cum illis remanet quos cadentes custodit naesens non erat cadenti, quare collisus non est? Si enim teneretur, non haberetur. Item si manus noncidisset collisus fuisset: Qui ceciderit, inquit, super lapidem istum confringetur, super quem autem
Abbreviated transcription (Latin):
do reꝑaret. non suꝑposuit utt iudicando ⁊ demp¬
narẽ Sic itaq sp̃s dm̃i non iccessit add quiae
cumtrat ut abeuntan reducer ⁊ pemidente
iustificaret. Et forte cum eo erat. sin eo ñerat.
cum eo erat ad custodiam. s in eo nonerat adiu̾
iatenus tñ sic erat are dampnabłruõ pecca¬
ret. Sunile ẽ ꝙ de petro nes ante asserere oo

Expanded text:
do repararet, non superposuit ut judicando condemnaret; sic itaque spiritus Domini non recessit a David, quia cum eo erat, ut abeuntem reduceret, et poenitentem justificaret et forte cum eo erat, sed in eo non erat. Cum eo erat ad custodiam, sed in eo non erat ad julatenus tamen sic erat, ut damnabiliter non peccaret. Simile est quod de Petro asserer
Abbreviated transcription (Latin):
Ane duo sunt motꝰ corctis quib aĩa rõnab
ad omne qd̵ facit agendum impłłit ᷑. Unꝰ
ẽ timor. alt̾ amor. ħ duocũ botia sund omne
bonum efficiunt Ptimorem. R mala cauen¬
tur. ꝑ amorem bona exercentur. Cum autẽ
rem u̾o maltunmala ꝓpetrant᷑. Sunt ergoduo
ħ qͣi porte due ꝑ qͥs mors ⁊ uita ingrediunt᷑.
mors quid̃. qũ aꝑiuntur ad malum: uĩta

Expanded text:
Sane duo sunt motus cordis, quibus anima rationalis ad omne quod facit agendum impellitur. Unus est timor, alter amor. Haec duo cum bona sunt omne bonum efficiunt. Per timorem enim mala caventur; per amorem bona exercentur. Cum autem rem vero malum mala perpetrantur. Sunt ergo duo haec quasi portae duae, per quas mors et vita ingrediuntur Mors quidem quando aperiuntur ad malum, vita
Abbreviated transcription (Latin):
iudic attir. cui qd̾ id foris ẽ: opirs tm̃ in in alicia
Adicrt. qͣnͣtum ip̃m qui urtus oꝑadur. motũuo¬
luntatis. ad maliciam accendit. Sorͭ eipo ui¬
cia origo pẽcoꝵ sunt ex quib nascinitur.
oꝑa iniquitatis. que quidẽ sicut dc̃m ẽ. abs
ꝵsẽnsu penam hnt. quia corruptio s. cũ ⁊señ¬
su aut̃ cũlpã quia uoluntaria sunt. In qnͣtum i.
originalia sunt pena in ip̃is ex̃cetrir. in quantol
uoluntaria sunt. pena ip̃is debetur. Sunt auẽ
iunẽ exspoliaut. quartũ. exspoliatum flages¬
lat .U. flaglłatum eicit. Sextum eiectum sedi¬
cit .uii. secluctum seruituti subicit. Suꝑbia

Expanded text:
atur; cui quidem id quod foris est opus tantum in malitia adjicit quantun ipsum qui intus operatur, motum voluntatis ad malitiam accendit. Sic ergo vitia origo peccatorum sunt, ex quibus nascuntur opera iniquitatis. Quae quidem, sicut dictum est, absque consensu poenam habent, quia corruptio sunsu autem culpam, quia voluntaria sunt. In quantum enim originalia sunt, poena in ipsis exercetur. In quantum voluntaria, poena ipsis debetur. Sunt autem minem exspoliant; quartum, exspoliatum flagellat; quintum, flagellatum ejicit; sextum, ejectum seducit; septimum, eductum servituti subjicit. Superbia
Abbreviated transcription (Latin):
equałr tolle. nec pofle alt̾m ałti pferre in opti¬
onẽ q̃ plia oimnino ⁊stant in dilc̃one Sicer¬
go forte quis hane obiectonem euitaro ⁊tẽdat.
d qui d clicemuł. smintĩ aliquem hoĩem tm̃ cili¬
gere debeo quantũ me ip̃m. nõne duo sunt. ant

Expanded text:
er nolle, nec posse alterum alteri praeferre in optione quae paria omnimo constant in dilectione. Sic ergo forte quis hanc objectionem evitare contendat. Sed quid dicemus? Si unum aliquem hominem tuum diligere debeo quantum meipsum, nonne, si duo sunt aut
Abbreviated transcription (Latin):
oleumi Qͣidũi uasa habes. ille olecm nfunid̾e nͥ cessat
Et postea. cum tuamꝓliuis uas ñ ħs. ille adhuc
ites dilige qnͣtum sufficis. qui a ille ñ deficit .d.cx.t.
ex tota memoria tira. qnͣtum intlłigis qͣnͣtum sa¬
pis. quantum sufficis. tautũ dilige totũ cogtu¬
tione inpleatur. totũ dilc̃one afficiatur. totũ
memoria teneatur quantum illuminaris. tm̃
afficiaris. ut totum dulcesit. quicquid de illo ĩ cog¬
nitionẽ ⁊ memoriam uetrit. Si recte dottun ꝓ¬
batur.cur ñ totũ diligitur. Quantũ u̾o inno
T̃ otum ꝙ caꝑe possumꝰ diligamꝰ ⁊ quautum pꝰ¬
sumus. De mensura diligendi. ꝑximi
etiam ilti cupiamꝰ In quib .n. uofm ip̃os recte
diligimnꝰ ꝓximum nr̃m suue sid nc̃citatem cor¬
poris siue̾ ad anime salutem. sine fictione dili

Expanded text:
oleum est. Quandiu vas habes, ille oleum infundere non cessat, oleum est. Quandiu vas habes, ille oleum infundere non cessat, et postea cum tu amplius vas non habes, ille adhuc , cape quantum potes, dilige quantum sufficis, quia ille non deficit. ex tota memoria tua, quantum intelligis, quantum sapis, quantum sufficis, tantum dilige. Totum cognitione impleatur, totum dilectione afficiatur, totum memoria teneatur. Quantum illuminaris, tantum afficiaris, ut totum dulce sit quidquid de illo in cognitionem et memoriam venit. Si totum recte probatur, cur non totum diligatur? Quantum ergo inns. Totum quod capere possimus diligamus, et quantum possumus. De mensura diligendi proximum. etiam illi cupiamus. In quibus enim nosmetipsos recte diligimus, proximum nostrum sive ad necessitatem corporis sive ad animae salutem, sine fictione dili
Abbreviated transcription (Latin):
ligis. nisi quia bonũ cupis illi ⁊ optas. ⁊ facis
si potes. ⁊ facis quantum potes. si cliligis qnͣtũ po¬
tes. pantum n. facis. qnͣtum potes si autem
facis. Q̾d igitur: Ita ptitas tibi inb̃i ut deũ da¬
um cdiligas. ut fãcias uł cupiasilli bonũ. ⁊ ñ potiͦ
ut cupias illum bonum: son illum amasad
bonum suũ. s amas illum ad bonum tuũ ⁊ a¬
iti asillum botii tuũ. si .N. sic illum amas.
ad bonum tuum ut ab illo scebenum tuũ. ⁊ ñ
ile sid bonum tuum. Idaq amafillum ad bonũ
tiuum. ud ip̃e quem anias sid̃ bonum. tuum.
Si .N. illũruis atnare ad bonium siuim. quidil¬

Expanded text:
ligis, nisi quia bonum cupis illi; et optas et facis ligis, nisi quia bonum cupis illi; et optas et facis si potes, et facis quantum potes si diligis quantum potes. Tantum enim facis quantum diligis. Si tantum facis. Quid igitur? Ita putas tibi juberi ut Deum tuum diligas, ut facias vel cupias illi bonum, et non potius ut cupias illum bonum? Non illum amas ad bonum suum, sed amas illum ad bonum tuum, et amas illum bonum tuum. Neque enim sic illum amas ad bonum tuum, ut ab illo sit bonum tuum, et non ille sit bonum tuum. Itaque amas illum ad bonum tuum, ut ipse quem amas sit bonum tuum. Si enim illum amare vis ad bonum suum, quid il
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ bona illius funt. ⁊s llubria. ⁊ q̃ ad bonum iri
cooꝑantur: ⁊ saluti ꝓficiurrit. Q acitem q̃ illi
uocent amat: ñ illamu᷑ Qu ciligit inquidini¬
quitatẽ odit animã suam. Amas liuores ⁊ ꝑ
ciessuras. ⁊ uuln̾a. ⁊ dicis amo cartiom meam.
Mlis amor tuillam lede. ⁊ afflig̾e ũ cessas. ⁊ ama¬
ta si nõ potes. ħ ẽ. amare bñ fac̾e. ⁊ bonũ uelle.
Qui ꝑsequitur odit. Qui fouetdiligit. Si me¬
uis dilig̾e. sic me dilige. Alioquin si aricos ꝑ¬
sequeris. immicos foues. ialo hostem hab̾e.¬
ligitur. ⁊ modum optatur. salus queritur. qͥħ
uiam suam ctiligit qͥ lm̃ ciligit. quia anime
sue bonũ diligit. Quid enim putasti tibi dc̃in fu¬
isse quando tibi dc̃m ẽ. ut dm̃ diligas: Fortas¬
sis estimabas tibi dici itołm tuum diligas. sic̃
cliligis uicimu᷑ tuum. Icogratũ tuum. ani¬
cum uł ꝓxiinum tuũ. Quomodo .N. illum di¬

Expanded text:
quae bona illi sunt et salubria; et quae ad bonum illius quae bona illi sunt et salubria; et quae ad bonum illius cooperantur et saluti proficiunt. Qui autem quae illi nocent amat, non illam amat. Qui diligit, inquit, iniquitatem, odit animam suam . Amas livores, et percussuras et vulnera, et dicis amo carnem meam, qualis amor? Tu illam laedere et affligere non cessas, et amata si non potes. Hoc est amare benefacere et bonum velle. Qui persequitur odit, qui fovet diligit. Si me diligere vis, sic me dilige; alioquin si amicos persequeris, inimicos foves, malo te hostem habeligitur, commodum optatur, salus quaeritur. Qui imam suam diligit, qui Deum diligit, quia animae suae bonum diligit. Quid enim putasti tibi dictum fuisse quando tibi dictum est ut Deum diligas? Fortassis existimabas tibi dici, ut Deum tuum diligas sicut diligis vicinum tuum, cognatum tuum, amicum vel proximum. Quomodo enim illum di
Abbreviated transcription (Latin):
nitione potiꝰ temꝑandꝰ ne nimĩs hr̃et. Car¬
ius inquit apłs curam ne fec̾itis in desideri¬
is. Carnem quo suam homo añ pccm ꝑ af¬
fectũ uature dilexit ad nc̃citatem. post pec¬
catũ autem ꝑ uicium ꝯcupiscentie iam nc̃
lilig̾e ⁊sueuit ad suꝑfluitatẽ. ⁊ idcirco inh ͨ
ꝑte p̃cepto ñ eget. uͥ ꝑ se noluntariꝰ ẽ. etiã si
qua est abat quia satis hr̃etur: etiam si nõ
pꝰ cipetur. Dilc̃one uo aĩe queri p̃t. utrũ ĩ
mandato estituta sit. ⁊ si ħ mandatũ ẽ homĩ
ut dilignt aniuram suam. utrum ħ mandatũ
alud ab illis luob mandatił que supͣ distincta
sunt in dilc̃one cłi ⁊ ꝓximi intłłigendũ sit: aũ
idem cum uł. Quid auitẽ ẽ aĩam dilig̾e. insibo¬
num eius amare ᷤ. Sicut .n. carnem suam ama
recli̾ ꝙͣ bonum ilłius amat. ⁊ ꝯmodum appetit.¬
⁊ odisse. qui ea q̃ aduersa illi sunt. ⁊ noxia aut stu¬
diose agit. aut uoluntarie sustiner. ita quoq
auimam fuam. aurare dicitur qui amat es

Expanded text:
nitione potius temperandus ne nimis haberet, Carnis, inquit Apostolus, curam ne feceritis in desideriis . Carnem quippe suam homo ante peccatum per affectum naturae dilexit ad necessitatem; post peccatum autem per vitium concupiscentiae jam nunc diligere consuevit ad superfluitatem, et idcirco in hac parte praecepto non eget, ubi per se voluntarius est etiam si qua constabat quia satis haberetur, etiamsi non praeciperetur. De dilectione vero animae quaeri potest utrum in mandato constituta sit; et si hoc mandatum est homini ut diligat animam suam, utrum hoc mandatum aliud ab illis duobus mandatis quae supra distincta sunt in dilectione Dei et proximi intelligendum sit, aut idem cum illis. Quid est autem animam diligere, nisi bonum ejus amare; sicut enim carnem suam amare dicitur qui bonum illius amat et commodum appetit; et odisse qui ea quae adversa illi sunt et noxia aut studiose agit aut voluntarie sustinet, ita quoque animam suam amare dicitur, qui amat ea
Abbreviated transcription (Latin):
aliud q̃ris p eo qdi amnas alioquin ñ amares.
si ñ desiderares. S ẽ aliud ꝓ ip̃o ⁊ aliud ĩ ip̃o.
Si ꝓ ip̃o aliquidamas: mercetinarius es.
Si iͦii ip̃o amas. ⁊ ip̃m amas. filius es. etiã si
seruicris. nõ ẽ sibiuirtus pura. neq dilecto gra¬
tuita ꝓilii illi ⁊ ebedei qui c̃ sessum dext̾e ⁊ suustre
petierunt. in regno eius. qddam aliud cogitaue¬
rund alieñt ⁊ climsum ab isto bono. ⁊ pro eo
adipiscendo aliqnͣdiu illi adheserunt. donec ĩ¬
crepati ⁊ nuitati. u̾itatem cogitou̾nt. ⁊ intẽ¬
tionem correx̾unt. Putau̾nt .N. ꝙ d̾o scriue᷑¬
ip̃m ẽt bonũ. qd̾ solum amandum ẽ. ꝓp seip¬
sum. ⁊ quicquid amandum ẽ ꝓp̃ sp̃m. anran¬
quanto ardentiꝰ. Qͥ hoc amat serp̃m aurat.
quia bonum suũ amat. ⁊ u̾e amat. quia u̾mbo¬
num amat ppea scriptura ñ chixit. dbi ut clili¬
gas deip̃m. ne forte errares ⁊ putares indiũ¬
gendum tͥ. ⁊ studendũ his que foris sunt ⁊mo

Expanded text:
in eo ipse quod amas. Alioquin non amares si non desiderares. Sed aliud est pro ipso, aliud in ipso. Si pro ipso aliquid amas, mercenarius; si in ipso amas et ipsum amas, filius es; etiam si servieris, non est pura servitus, neque dilectio gratuita. Filii illi Zebedaei qui consessum dextrae et sinistrae petierunt in regno ejus, quiddam aliud cogitaverunt alienum et diversum a bono isto; et pro eo adipiscendo aliquandiu illi adhaeserunt, donec increpati et mutati veritatem cognoverunt, et intentionem correxerunt. Putaverunt enim quod Deo servienipsum esse bonum, quod solum amandum est propter seipsum; et quidquid amandum est praquanto ardentius. Qui hoc amat, seipsum amat, quia bonum suum amat; et vere amat, quia verum bonum amat. Propterea Scriptura non dixit tibi teipsum diligas, ne forte errares et putares indulgendum tibi
Abbreviated transcription (Latin):
totum ꝙ a dõbonum accepit. qura bonitatiĩ¬
gratus eẽt. si ꝙ ab ip̃a ẽ. bonum ũ dilig̾et. bñ
ergo facit cum ctiligit corpus suum. ita dñ si
bñ cdiligat .i. si in codiligit. in quo diligend̾ ẽ.
Si miłr cum liligit aĩam suam bñ sacrt. ⁊mae¬
lius facit. cum diligit aĩtm suam. qm facit cũ
diligit carnem suam. ⁊ tanto melius. quan to
melior ẽ anima qm caro. Itaq inutroq hñ¬
fitit. cum utrumq bñdiligit. Corpus quo di¬
ligendꝰ ẽ. ad ucc̃itattm. anima uero diligen

Expanded text:
bonum a Deo accepit; quia bonitati ingratus esset, si quod ab ipsa est bonum non diligeret. Bene ergo facit cum diligit corpus suum; ita tamen si bene diligat, id est si in eo diligat in quo diligendum est. Similiter cum diligit animam suam benefacit. Et melius facit cum diligit animam suam, quam facit cum diligit carnem suam; et tanto melius, quanto melior est anima quam caro. Itaque in utroque benefacit, cum utrumque bene diligit. Corpus quippe diligendum est ad necessitatem, anima vero diligen
Abbreviated transcription (Latin):
plirs hñt. qui tñ quia totum ũ h̃nt : acciꝑe
possund ꝙ ñ hñt. D̾s tuus altas liuicias possid¬
hs. ille totum ht̃. Quomodo ergd illũ amas
Quidilli dab: Adicis. Qmͣius dare ñ possum
tñ optare possum. Cupio ut ani boiuim euẽiat¬
pͦsibłi tas quidemaie᷑ ꝑua ⁊ exigna ẽ. ad illum. affectꝰ a
⁊ amor cliues in illum. Qd fac̾e̾ ñ possum. ulłe possũ
fac̾e quidem si possem. s quia ñ possum. facioꝙ possũ
Qd facis: Amo clm̃ meum. quomodo amias: Cu¬
pio inquit bonum illi. Qo̾bonum illi cuꝑe potes.
tumh̃d. ⁊ totum pofsid: Bono bonum optas.iii¬
sticie rectum. sapĩe sensum. ꝑfectioni increnĩet᷑.
suꝑ uacua pietate ion̾is sutserere potiꝰ tui Ille
satis ħt. Tu illum qui optunis ẽ. meliorem fa¬
c̃e ib̃e Cum ergo clm̃ ailigis ⁊ ibi diligis ⁊ bonũ

Expanded text:
e possunt quod non habent. Deus tuus alias divitias possidehabes ille totum habet. Quomodo ergo illum amas? Quid illi dabis? Sed dicis: Quamvis dare non possum, tamen optare possum. Cupio ut illi bonum eveniatlitas quidem mea parva et exigua est ad illum, affectus autem et amor dives in illum. Quod facere non possum, velle possum. Facerem quidem si possem, sed quia non possum, facio quod possum. Quid facis? Amo Deum meum. Quomodo amas? Cupio, inquis, bonum illi. Quod bonum illi cupere potes, tum habet, totum possidet? Bono bonum optas, justitiae rectum, sapientiae sensum, perfectioni incrementum? Supervacua pietate moveris. Miserere potius tui. Ille satis habet. Tu illum qui optimus est meliorem facere vis? Cum ergo Deum diligis tibi diligis, et
Abbreviated transcription (Latin):
elatione cordis. ract autia in oftentatione
oꝑis. Suꝑbia in eo ꝙ sibi plac alienũ testimoniũ
despicit Iactancia aut̃ ut sibimagis placoat a¬
lienum testimoniũ requirit ꝓp̃ea iactantia ꝑ
lenitatem blandam se simulat. suꝑbia u̾o in
tumore crudelem demonstrat. suꝑbia.N. tum̃i
Quincitur głiari. Si qui sigitur suꝑbiam ⁊ ia¬
ctanciam sũb uno computau̾it m̃bro .uii. ĩue¬
niet uicra capitalia. de quib pcca ꝯinuia .i.¬

Expanded text:
tione operis. Superbia in eo quod sibi placet, alienum testimonium despicit. Jactantia autem ut magis sibi placeat, alienum testimonium requirit. Propterea jactantia per levitatem blandem se simulat, superbia vera in tumore crudelem demonstrat. Superbia enim timeri convincitur gloriari. Si quis igitur superbiam et jactantiam sub uno computaverit membro, septem invenit vitia capitalia, de quibus peccata
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ho. ⁊ qñ in istrscliligrtur. ind̾o diligrttr. quia
deus bonitas ẽ. ⁊ iusticia. ⁊ u̾itas. Si ergo bñ dili¬
gimꝰ ⁊ bonũ cliligimꝰ: ⁊ boti sumꝰ son .N. bo¬
nes facit. nisi dilectio bona. ⁊ dilc̃o boni. Si aut̃
boni sumꝰ nlłos amicos hm̃s nisi bonos. ⁊ nil¬
los inimicos nrisi malos. qura si hom sumus
malos. atnicos quid̃ in bonitate sua clilig̾e de¬
bertiꝰ.i. in deo quia boni sund. iitincos aut̃
quia in botutate dilig̾e ñ possuꝰ qui aboni
iligitur. qñ nicħ diligitur. nisi ꝓ̃p̃ bonitatẽ.
Simili modo cum d̾s cliligrtur ꝓd se diligittur
quia ab alio ñ ẽ. n aliud ab ip̃o qui cliligit᷑
in ip̃o. Cum u̾o ꝓxrmꝰ diligitur. ñ ꝓꝑ se di li¬
gitur. s ꝓp̃lmn. alt̃ .i. amicus. quia cłm ħt̃.¬

Expanded text:
et quando in istis diligitur, in Deo diligitur, quia Deus bonitas est, et justitia et veritas. Si ergo bene diligimus, et bonum diligimus, boni sumus. Non enim bonos facit, nisi dilectio bona et dilectio boni. Si autem boni sumus, nullos amicos habemus nisi bonos; et nullos inimicos, nisi malos, quia si boni sumusmalos, amicos quidem in bonitate sua diligere debemus, id est in Deo, quia boni sunt; inimicos autem, quia in bdiligitur, quando nihil diligitur nisi propter bonitatem. Simili modo cum Deus diligitur, propter se diligitur quia ab alio non est, neque aliud ab ipso quod diligitur in ipso. Cum vero proximus diligitur, non propter se diligitur, s
Abbreviated transcription (Latin):
requirimꝰ. Diligimꝰ ip̃m s ñ querimins aliud
etram ip̃m t̃ querimꝰ queinctiligimꝰ. Audite gͦ¬
homines sapientes. Diligimus inquiunt ip̃m
nõ curamꝰ de ip̃o. Ergo hõ sic diligi. uollom a nob̃
Si me sic diligeretis ut demo ñ curaretis. ego de
ura ailc̃one nõ curarem. Uos ud̾itis si chignumẽ.¬

Expanded text:
. Diligimus ipsum sed non quaerimus aliquid, etiam ipsum non quaerimus quem diligimus. Audite homines sapientes. Diligimus, inquiunt, ipsum, non curamus de ipso. Ego homo sic diligi nollem a vobis. Si me sic diligeretis ut de me non curaretis, ego de vestra dilectione non curarem. Vos videritis si dignum
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ iracuũ uiuenis bonis suis dole quia recep¬
tacłm iam inane uides. ⁊ opta ut ueniant
ad eum ⁊ intrent in eumboria sua. ut frat. ip̃e
bonus hñs bona sua. sñ quib bonus c̃e nõ pot̃
Dilige ergodm̃. quia boni dase̾. dilige ꝓximũ
quia ex bonita de bonus ẽ. uł si bonus nõ ẽ. nt
sit. quia botius ẽẽ pot̃. Qui .Ni. iam ẽẽ ĩ possũt
boni. cdiligendi ñ sunt. nec ꝓxum sunt. s alie

Expanded text:
autem vacuum inveneris bonis suis, dole, quia recepautem vacuum inveneris bonis suis, dole, quia receptaculum inane vides; et opta ut veniant ad eum et intrent in eum bona sua, ut fiat ipse bonus habens bona sua, sine quibus bonus esse non potest. Dilige ergo Deum quia bonitas est. Dilige proximum quia ex bonitate bonus est; vel si bonus non est, ut sit bonus qui bonus esse potest. Qui enim jam esse non possunt boni
Abbreviated transcription (Latin):
diligit᷑ łs. quare ergo dixit scriptura ut deũ
cliligas ⁊ ꝓxirirũ.: Si in d̾o dm̃ diligis ⁊ ĩ ꝓxi¬
mo cłm ditigis nec alind ĩ ꝓximo qmͣ in do di¬
ligis. quare sunt duo p̃cẽpta caritatis.: Si
nec op̾ fu̾to p̾ceptum geminari de oꝑe uno. Suffec̾at
si clixiss. dilige dñm d̾m tuũ.In ħ .n. totum ẽ. Qͥ .n. ił
aĩn diligit. ubiq diligit. Si u̾e diligit ᷑: ddiligitur
ubicũq inuenitur. In semet ip̃o ⁊ in ꝓximo. intꝰ
⁊ foris. sursum. ⁊ deorsum. longe. ꝓpe. Si mel dulce¬
ẽ. dulcis ẽ ⁊ fauus. Simel cliligis diligis ⁊ fanũ.
receptaculũ mellis. S cum mel diligitur. id̾o di¬
ligitur. quia dulcedo ip̃m ẽ. Cum ergo fauus
ailigitur. ideo diligitur quia dulcedo in ip̃o est.
Mel ꝓp seipm diligitur. fauus ant̃ ꝓp̃ mel cliligi
⁊ si forte uidis fanum ñ hñdem mel. indes recep
um. quia dulcedo ẽ ip̃e. ⁊ boiritas. ⁊ u̾idas. Dx¬
mũ aut̃ tuũ dilige. quia receptaculũ ẽ. dnlce¬

Expanded text:
 quare dixit Scriptura ut et Deum diligas et proximum? Si in Deo Deum diligis, et in proximo Deum diligis, nec aliud in proximo quam in Deo diligis, quare sunt duo praecepta charitatis? Si nec opus fuerat praeceptum geminari de opere uno. Suffecerat si dixisset: Dilige Dominum Deum tuum . In hoc enim totum est. Qui enim vere Deum diligit, ubique diligit. Si vere diligitur, diligitur ubicunque invenitur. In seipso, in proximo, intus et foris, et sursum et deorsum, longe est, dulcis est et favus. Si mel diligis, diligis et favum receptaculum mellis. Sed cum mel diligitur, ideo diligitur, quia dulcedo ipsum est. Cum vero favus diligitur, ideo diligitur quia dulcedo in ipso est. Mel propter se ipsum diligitur, favus autem propter mel diligitur. Et si forte videris favum non habentem mel, vides receptum, quia dulcedo est, ipse et bonitas et veritas. Proximum autem tuum dilige, quia receptaculum est d
Abbreviated transcription (Latin):
cum hñtur. nõ nũquam despiciuntur. slon da¬
le ẽ bonum ꝙ d̾s ẽ. Si amatur. hetur. si ꝙiligiͥ ͦ
gustatur p̾sens ẽ. dilc̃omi.si potesdilig̾e. potes
hr̃e. Si hoc das hoc recipis. ñ aliud ꝓ illo querit᷑
Eoforte mercennarins eris si diligis dm̃.⁊
seruis ei. ut p̾mium ab illo accipias. dicũt
hoc stult quidam. ⁊ tam stubti itt se ip̃os ñ intłłi¬
gant diligimus cłm ⁊ seruimus illi. s ñ q̃rimꝰ
p̾mium. ne m̾cennarii simus. etiam ip̃m nõ
querimnus Dabit siuolu̾it. s nos ũ querimꝰ.
nictm̃ .R. extutimus manus ab orm munere.
ut ⁊ ip̃m ñ queramꝰ. quem diligrinus. Dura .ti.
⁊ gͣtuita ⁊ finali dilectione cliligimus. ich̃ q̃

Expanded text:
spiciuntur. Non tale est bonum quod Deus est. Si amatur, habetur; si diligitur, gustatur: praesens est dilectioni. Si potes diligere, potes habere. Si hoc das, hoc recipis. Non aliud pro illo quaeritur, forte mercenarius eris si diligis Deum et servis ei, ut praemium ab illo accipias. Dicunt hoc stulti quidam, et tam stulti ut seipsos non intelligant. Diligimus Deum et servimus illi; sed non quaerimus praemium, ne mercenarii simus; etiam ipsum non quaerimus. Dabit si voluerit, sed nos non quaerimus. In tantum enim excutimus manus ab omni munere, ut etiam ipsum non quaeramus quem diligimus. Pura enim et gratuita et filiali dilectione diligi
Abbreviated transcription (Latin):
um diligo. ꝑ quem ip̃m ꝓximũ ctiligo. quẽ uti¬
q ñ dilig̾em. si łm p̃p quem ip̃m diligo ñdilige¬
rem. Sie igrtur si bñ diligo ⁊ bonum diligo. nõ
.n. bñdiligo nisi cũ bonũ cłiligo. ⁊ cumbonũ ꝙ
diligo. non ob aliud qm ꝓp̃ bonitatẽ. diligo. Si
ergo bñ iligo sic diligo. quomodo iunicũ in d̾o
⁊ inimicũ ꝓp̃ dm̃. Qnd ẽ amicũ dilig̾e indeo
insc̃itate. in bonitate sua. Illa .n. ⁊ si ad̾osunt
extͣ d̾m diligi psunt. ⁊ sepe cum dilignntur
au̾tunt. ⁊ ꝑũtunt. mentẽ diligentiũ se. ud de¬
um ũctiligant. Idcirco ꝓ his laudan dẽ qui d̾ ẽ ds
quiacum danitur ab ip̃o dantur. ⁊ dona etus st̃
s in his ñ ẽ amandꝰ. pximꝰ. quia uirtus eiꝰ ñ st̃

Expanded text:
igo, quem utique non diligerem si Deum propter quem ipsum diligo, non diligerem. Sic igitur si bene diligo et bonum diligo. Non enim bene diligo nisi cum bonum diligo; et cum bonum quod diligo non ob aliud quam propter bonitatem diligo. Si ergo bene diligo, sic diligo. Quomodo? Amicum in Deo, et inimicum propter Deum. Quid est amicum diligere in Deote sua, in bonitate sua. Illa enim etsi a Deo sunt, extra Deum diligi possunt; et saepe cum diliguntur avertunt et pervertunt mentem diligentium se, ut Deum non diligant. Idcirco pro iis laudandus est Deus; quia cum dantur ab ipso dantur, et dona ejus sunt; sed in iis non est am
Abbreviated transcription (Latin):
les ⁊ pximo tuo ñ uelles distinctum ẽ. ut utr̃¬
fac̾e ũ possis. qmͣuis simł sint. tñ duo sunt. dilc̾o d̃
di qunis ñ possint in actione seꝑari. Dno etgo¬
sunt p̾cepta caridatis unum quo ctm̃ diligere
p̾cipimur. alt̾m quo pximum amare iubem.
d̾a non sunt p̾cepta caritatis ut si miłr ctili¬
gat ħo secp̃m sicut dilig̾e iubet᷑ d̾m ⁊ ꝓximũ¬
& ꝯsid̾a. qura suꝑfluũ foret ut illud fieriiube¬
tur. ad ꝙ faciendum sic. homo ꝓnus fueratex
se ut illud aut ñ posset aut ñ uell climutt̃e.
dilig̾et. ħ si quidem nature insitũ erat ut se odire

Expanded text:
 ut utrufacere non possis. Quamvis simul sint, tamen duo sunt dilectio Dei di, quamvis non possint in actione separari. Duo igitur praecepta sunt charitatis: unum quo Deum diligere praecipimur; alterum quo proximum amare jubemur. data non sunt praecepta charitatis ut similiter diligat homo se ipsum, sicut diligere jubetur Deum et proximusidera quia superfluum foret ut illud fieri juberetur ad quod faciendum sic homo pronus fuerat ex se, ut illud aut non posset, aut non vellet dimittere, diligeret. Hoc siquidem naturae insitum erat, ut se odire
Abbreviated transcription (Latin):
sustineat corrirpt̃onem qͣm auima faciat
iuiquitatẽ. Utrumq ergo diligendum ẽ. sed
tñ magis illud ꝙ melius ẽ. Qͣuis autem utrũ¬
q ẽẽt diligendum. t̃i tm̃ utrumq irt dilig̾et᷑
erat ẜcipiendum. Nam quia ꝑ nature ⁊ffe

Expanded text:
sustineat corruptionem, quam anima faciat iniquitatem. Utrumque ergo diligendum est, sed tamen magis illud quod melius est, quamvis autem utrumque esset diligendum, non tamen utrumque ut diligeretur praecipiend
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ⁊ integritas ronalis cuius corrupdo inqumn
uocatur. Opus u̾o iusticie ĩ motirs mentis ronał¬
ẽ. qui sccłm d̾m incedit. acordis ⁊cept̃orie sur¬
gens. ⁊ foras us fid actionis corꝑał completio¬
nem ꝓpccdens. Uirtutes in scripturis plurime
nemerant᷑ maxime n̾o que in euangclio
corrupt̃onem. sub eodem numero disponunt᷑
Drimaẽ. humilitas. iĩ. mansuetudo .iii. m̃tis

Expanded text:
 animae rationalis, cujus corruptio vitium vocatur. Opus vero justitiae est in motu mentis rationalis, qui secundum Deum incedit, a cordis conceptione surgens, et foras usque ad actionis corporalis completionem procedens. Virtutes in Scripturis plurimae numerantur, maxime vero quae in Evangelio, tiorum corruptionem sub eodem numero disponuntur. Prima est humilitas, secunda mansuetudo, tertia mentis
Abbreviated transcription (Latin):
unhine duo s m̃. dico quia ꝑire nẽce e aud
unũ utũ aico ctuos istos dic ereo tu michi qͥd
aig  qui ꝓximũ tuũ tanquã te ip̃m dilign
Meluisẽ ꝑire unũ qmͣ duos quia melꝰ ẽ salua¬
re drios quanunum. Ideo inquis magis diligo
ut ꝑcat unus. ⁊ cluo saluentur. Eroo mape
mid ut saluentur duo illi qm iste iuuis. Nonire
ergo magis diligis illud ꝙ potins d sis.idle
inquis omnino magts diligo. uide ergo quible¬

Expanded text:
unum hinc, duos inde. Dico quia perire necesse est aut unum istum, aut duos istos. Dic ergo tu mihi quid eligis, qui proximum tuum tanquam teipsum diligis? Melius est perire unum quam duos, quia melius est salvari duos quam unum. Ideo, inquis, magis eligo ut pereat unus et duo salventur. Ergo vis ut magis salventur duo illi, quam iste unus; nonne ergo magis diligis illud quod potius eligis? Ita inquis omnino, magis diligo. Vide ergo quid se
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m. ⁊ rirsũ cluos illos plus diligis qͣm unũ
ꝑ salute ꝓximoꝵ opponens. ait. Si nõ cligint¬
ut illi salui frant in xp̃o. Et fortasse hoc ctiã
sliquis ad amorem dci ꝑtinere credat. ut eum
tantum diligamꝰ. ut głia euis in aliis potius
ꝑeamꝰ. ꝙ młti ꝑeant: ⁊ nos saluetnur. S ⁊¬
lidera te qm̃ dilectionis ordo ñ ẽ tał. ut añ se

Expanded text:
teipsum, et rursum duos illos plus diligis quam unumpro salute proximorum se opponens, ait: Si non dimitut illi salvi fiant in Christo. Et fortasse etiam hoc aliquis ad amorem Dei pertinere credat, ut eum tantum diligamus, ut gloriam ejus in aliis potius quam multi pereant, et nos salvemur. Sed considerate quoniam dilectionis ordo talis non est, ut ante se
Abbreviated transcription (Latin):
mltam offenditur. tił ip̃e qͥ facit in aculatur.
Talia site homicidia. adult̾ia. ꝑ iuria. fum¬
ta .⁊ que his siua adiunguntur. uł ꝯsti¬
tinetur. in istis. sicut rapine sacrilegia. ⁊
incestus. ⁊ cet̾a talia. Uetualia sunt sicut ira
leuis ⁊ transitoria. risus. ⁊ eufmnodi que
si ił delib̾atione agentium ꝯtingunt siue. ⁊
negligentia. ucante. siue ex infirmitate

Expanded text:
ltum offenditur, vel ipse qui fecit maculatur. Talia sunt homicidia, adulteria, perjuria, furta, et quae his similia adjunguntur, vel continentur in istis, sicut rapinae, sacrilegia, et incestus, et caetera talia. Venialia sunt, sicut ira levis et transitoria, risus et ejusmodi quae sine deliberatione agentium contingunt, sive ex negligentia incaute, sive ex infirmitate
Abbreviated transcription (Latin):
circa te. s ñ deb fi̾ a de. siam tu quid̾. quaritũ ĩ te
ẽ. ħ debes ꝙ uouisti. tp̃m. ñ aliud. Non dbi licet¬
p alio aliud ⁊mutare. s dispensatori magr̃o
tuo si uolu̾it. ⁊ expeclire iiderit. lie aliud ac¬
ciꝑe. Si idem a te datrit: debitũ ẽ. Si aliud abil¬
lo accipitur: iudulgentia ẽ. siam ĩdcuco clispe
ẜator dicitur. ille. qutꝰ subditis. om̃ib sccłm utilita¬
dem. ⁊ fructum recompensattorus diu̾sa q̃dã
a primis ⁊ alia ab his qͥ ꝓpõita firant. salubri ac

Expanded text:
 quantum in te est, hoc debes quod vovisti, ipsum et non aliud. Non tibi licet aliud pro alio commutare, sed dispensatori magistro tuo, si voluerit expedire noverit, licet aliud accipere. Si idem a te datur, debitum est. Si aliud ab alio accipitur, indulgentia est. Item, vovisti nsator dicitur ille qui a subjectis omnibus secundum utilitatem et fructum recompensationis diversa quaedam a primis et alia ab iis quae proposita fuerant salubri ac
Abbreviated transcription (Latin):
ñ soluo tu postulasti. ⁊ ego ꝙ deuotis¬
ñ spopondi solu̾e cogor. Modicum int̾ fre¬
quentes octupationes furaitus ociũ sũmatĩ ꝑstrĩxi.
s ñ plane ꝑ secutus sum ꝙ qͣsisti. Queris de notis
utrum pati debito ⁊ eadem nõcitate abstrĩgãt
pmissores suoẜ. S in t̾rogatiomi trie tm̃ ⁊ ñ edifi¬

Expanded text:
n solvo; tu postulasti, et ego quidem quod spopondi solvere cogor. Modicum inter frequentes occupationes furatus otium summatim perstrinxi, sed non plene prosecutus sum quod quaesisti. Quaeris de votis utrum pari debito et eadem necessitate astringant promissores suos; si interrogationi tuae tantum e