comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ne conditionis aꝑitur.
cum corꝑa nr̃a ex uii¬
is defunctoꝵ. aĩaltum
conꝑantur. S renoua¬
tis utrib noua uina
c̃duntur cum sacram̃¬
ta quȩ accipimus in¬
iuolata seruamꝰ. hos
utres si pleni st̃. gr̃a ser¬
uat. si uacui tinea ⁊
gͥ sint pleni.¬

Expanded text:
s aperitur, cum corpora nostra exuviis defunctorum animalium comparantur. Sed renovatis utribus, nova vina conducuntur, cum sacramenta quae accepimus inviolata servamus. Hos utres, si pleni sunt, gratia servat, si vacui, tinea et ergo sint pleni.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nhntes discipuli
spatium manducandi.
ꝓpt̃̾ importunitatẽ tur¬
barum esuriebant. ut
hoĩes. s uellentes spicaᷤ
mediam consolantur.
ꝙ ẽ indiciũ austĩoris
uite ñ p̃ꝑatas escas. sed
cibos simplices quere¬

Expanded text:
abentes discipuli spatium manducandi, propter importunitatem turbarum, esuriebant ut homines, sed vellentes spicas inediam consolantur, quod est indicium austerioris vitae, non praeparatas escas, sed cibos simplices quaere
Abbreviated transcription (Latin):
¶Umo intus refici¬
mur. ueste foris tegim᷑.
uestis gͦ sunt oꝑa bo¬
na. que foris agimus
quib coram hoĩb lu¬
cemus. Umum feruor
sidi. spci. ⁊ cariatis. qͣ
inconspecta dĩ. inno¬
uitate sensus intus

Expanded text:
o intus reficimur, veste foris tegimur. Vestis ergo sunt bona opera quae foris agimus, quibus coram hominibus lucemus. Vinum, fervor fidei, spei et charitatis, quo in conspectu Dei in novitate sensus
Abbreviated transcription (Latin):
uet̾es utres sunt scͥbe ⁊ pharisei. nouꝰ
pannus ⁊ nouum uinum p̃cepta euã¬
głii. quȩ ñ ꝑsst̃ sustinere uidei. ne ma¬
ior scisma fiat. cum quib galate p̃cep
ta miscebant. inutres ueteres nouum
traditionib maiorum depͣuati. sicut¬
u̾itatẽ p̃ceptoꝵ xp̃i nequeunt custodire
uidisuẽtis uite saliua imbutis. noue
gr̃ȩ p̃cepta sordebant. qr maioꝵ traditi¬
onib cõmaculati. dulcedinẽ spu̾aliũ¬

Expanded text:
harisaei; novus pannus et novum vinum, praecepta Evangelii, quae non possunt sustinere Judaei, ne major scissura fiat, cum quibus Galatae praecepta legis miscebant in utres veteres vinum traditionibus majorum depravati, sinceritatem praeceptorum Christi nequeunt custodire; s veteris vitae salivis imbutis novae gratiae praecepta sordebant, quia majorum traditionibus accumulati, dulcedinem spi
Abbreviated transcription (Latin):
dio ł tͥbulatione respondet. cumab¬
latus erit sponsus. t̃c erunt in mero¬
nium qd fit ꝑleticiã. iam innouati
inuitam spu̾alem celebrabt̃ ⁊ hic
pͥus agit deieiunio qđ ꝑtinet ad
humilitatem tͥbubulationis. Illud
aut̃ qd̾ ad gaudium mentis ꝑtinet
qñ mens ad spũalia suspenditur Ø
u õ acibis corporeis alienatur seqñtib
simmilitudinib sig̃. ostũdens qd̾ carna¬
lib. ⁊ obhoc ucterem sensum ad huc¬
tͣhentib hocgenus ieunii ñ congruat.¬

Expanded text:
ione vel gaudio respondet: Cum ablatus fuerit sponsus, tunc erunt in moeronium quod fit per laetitiam, jam renovati in vitam spiritualem celebrabunt. Et hic prius agit de jejunio quod pertinet ad humilitatem tribulationis. Illud autem quod ad gaudium mentis pertinet quando mens ad spiritualia suspenditur, et ideo a cibis corporeis alienatur sequentibus similitudinibus significat, ostendens quod carnalibus et ob hoc adhuc veterem sensum trahentibus, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
quodam mͦ scinditur. cuiꝰ particula
q̃ adieiunium ciboꝵ ualet. ĩportune
traditur. cum illa doceat generale
ieuimum. ñ a concupiscentia ciboꝵ
tm̃. s ab onĩ leticia tp̃alium delectõ¬

Expanded text:
quodam modo scinditur, cuius particula., quae ad ieiunium ciborum ualet, inopportune traditur, cum illa doceat generale ieiunium, non a concupiscentia ciborum tantum, sed ab omni laetitia temporalium delectat
Abbreviated transcription (Latin):
Nustosuocat eos qui di iusticiã
ignorantes. ⁊ suam uolentes constitu¬
ere iusticiȩ dĩ ñ st̃ subiecti. ⁊ delege
p̾sumentes grãm euanglii ñ quert.
Peccatores qui sua mala attendentes.

Expanded text:
qui, Dei justitiam ignorantes et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti; et de lege praesumentes, gratiam Evangelii non quaerunt; peccatores qui sua mala attendentes,
Abbreviated transcription (Latin):
dispensator eẽ meruit.
¶ꝑmathei electionẽ
fides gentium quȩ
pͥus mundanis mbia¬
bant. s nũc corpus xͥ
sedula deuotione re¬
ficiciũt expͥmitar ꝑ
suꝑbiam phari seoꝵ
nidia. que degñtiũ
salute torquetur.

Expanded text:
meruit. Per Matthaei electionem, fides gentium, quae prius mundanis inhiabant, sed nunc corpus Christi sedula devotione reficiunt, exprimitur. Per superbiam Pharisaeorum vidia, quae de gentium salute torquetur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qui domicilio xp̃m recipit utt̾̃no
maximus exubantium pascitur. dele¬
ctacionib uoluptatum. Itaq dñs in¬
g̃ditur. ⁊ in cius qui c̃dit rocumbit af¬
fectui. s rursus accendit᷑ inuidia ꝑfi¬
dorum. ⁊ futute pene spccies p̃figurat᷑
Epulantib enim fidelib ⁊ inregno
celorum recumbentib ꝑfidia i cui¬
ua torquebitur. ostñditur etiam qͣn¬
tum nt̾ sit int̾ emulos legis ⁊ gr̃e.
quia qui legem secuut᷑ m̃tis fam̃ pa¬
tiuntur et̃nam. qui uͦ iͥnt̾iorib u̾bũ
reccꝑunt. alim̃iti celestis ⁊ fontis ub̃tate
recreati. esurure ⁊ fitire ñ posst̃. nõ qui
pentis diffundt̃. Serpens pͥmam uocẽ
cmisit dicens cue. Qdutiq d̃s dixit:
Nolite mãducare cxligno omĩ. hũc
iitantur isti.

Expanded text:
 Qui domicilio Christum recipit interno, maximis exuberantium pascitur delectationibus voluptatum. Itaque Dominus ingreditur, et in ejus qui credidit recumbit affectu. Sed rursus accenditur invidia perfidorum, futurae poenae species praefiguratur. Epulantibus enim fidelibus et in regno coelorum recumbentibus, perfidia jejuna torquebitur. Ostenditur etiam quantum intersit inter aemulos legis et gratiae, quia qui legem sequuntur, mentis famem patientur aeternam. Qui vero in interioribus verbum receperint, alimenti coelestis et fontis ubertate recreati, esurire et sitire non possunt, et ideo qui pentis diffundunt. Serpens primam vocem emisit, dicens Evae: Quid utique Deus dixit: Nolite manducare ex omni ligno? Hunc imitantur isti.
Abbreviated transcription (Latin):
enun ueni uocare iustoˢ
s peccatores inpenitenti¬
am. At illi dixerunt
ad eum. quare discipuli
ioħis ieunant frequent̃
⁊ obsecrationes faciunt.
Similit ⁊phariseorum
tui aut̃ edunt ⁊ bibunt

Expanded text:
Non enim vocare veni justos, sed peccatores in poenitentiam. At illi dixerunt ad eum: Quare discipuli Joannis jejunant frequenter, et obsecrationes faciunt, similiter et Pharisaeorum; tui autem edunt et bibunt
Abbreviated transcription (Latin):
mundus. agͥ seges. hu¬
mani gñis fecunditas.
spice fructꝰ tccłȩ quib
saturantur apłi. nr̃o
se alentes ꝓfectu.
¶Sabb̃a sig̾nt. feria

Expanded text:
mundus; agri seges, humani generis fecunditas; spicae, fructus Ecclesiae, quibus saturantur apostoli nostro se alentes profectu.Sabbata significant feriat
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ꝑ hoc qd̃ binos
mittit innuitur. qd
nemo p̃dicationis of¬
ficium debet susciꝑt.
qui erga alium cari
na animalia missa

Expanded text:
 hoc quod binos mittit, innuitur quod nemo praedicationis officium debet suscipere, qui erga alium charina animalia missa
Abbreviated transcription (Latin):
Cattende dnm nos
ciũpas asꝑnatum.s
fraudes. qui repudu¬
uit fraudulentum.
Eligit in nocentẽ.s
eum cui patrẽ scicit
mortirum. illum pa¬
trem. deqͦ d̾r. oblinisẽ
domum patͥs tui.¬
¶Si discipulus do¬
minum secuturꝰ argu¬
itur. qd uł renunciare¬
et illis qui nulla ittili¬

Expanded text:
Attende Dominum non culpas aspernatum, sed fraudes, quia qui repudiavit fraudulentum, elegit innocentem, sed eum cujus patrem sciebat mortuum, illum patrem de quo dicitur: Obliviscere domum patris tuiSi discipulus Dominum secuturus arguitur de renuntiatet illis, qui nulla utili
Abbreviated transcription (Latin):
ut ne hospiciolum quidem habeam¬
ꝓpt̾ manem iactanciam sequi uolu¬
it. quam sig̃cant aues. ⁊ finxit obse¬
quium discipuli. q̃ fictio ꝑ uulpẽ
reseramus. in aliene ꝑfidiȩ casses. in¬
ꝓuida credulitate labamur.¬

Expanded text:
ut nec hospitiolum habeampropter inanem jactantiam sequi voluit, quam significant aves, et finxit obsequium discipuli se facturum, reseramus, in alienae perfidiae casses inprouida credulitate labamur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Utilpes animal fal¬
lax insidiis intentima.
rapinas fraudis çoct¬
ticus domum ficłi ñ
hñs. alios in suamsti¬
udem tͣhit. ⁊ a fide se¬
ducit.

Expanded text:
ulpes animal fallax, insidiis intentum, rapinas fraudis exerereticus domum fidei non habens alios in suam fraudem trahit et a fide seducit.
Abbreviated transcription (Latin):
tib mundi ad celestia hoĩes succenderẽ. nil aliud uolo. nͥ ut huiꝰ incendii ui
bar usq ad finem scłi. cunctas mun¬
di partes illustret. ⁊ incordib fideliũ
ita igescat ne aliquo impetu fluc¬
tuũ ł flatuũ extinguatur.
¶õ fortasse dñs inigne uenturus
ẽ. ut resurrectionis tpre uitia uni¬
u̾sa ꝯsumat. suoq conspectu deside

Expanded text:
 mundi ad coelestia homines accenderem, nil aliud volo, nisi ut incendii hujus jubar usque ad finem saeculi cunctas mundi partes illustret, et ut in cordibus fidelium ita ignescat, ne aliquo impetu fluctuum vel flatuum exstinguatur.o fortasse dominus in igne uenturus est, ut resurrectionis tempore uitia uniuersa consumat suique conspectu desider
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Multi estimantes se minus ua¬
pulaturos. Si nesciant quid oꝑati
debeant. aũtunt aurem ne audi¬
ant uitatem. S cũ possent scͥre si
uellent studium adhib̾e. ñ nesciẽ¬
¶Int̾ istos tanto quisq tollerabi¬
liorem habebit dãpnationẽ. quã¬
to muorẽ habuit iniquitatẽ.

Expanded text:
 Multi existimantes se minus vapulaturos, si nesciant quid operari debeant, avertunt autem ne audiant veritatem. Sed cum possent scire, si vellent studium adhibere, non nescieninjustos tanto quisque tolerabiliorem habebit damnationem, quanto minorem habuit iniquitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
tina ꝓpt̃ romanos
lint noluit uidi.
om̃e regnum mun¬
di. omĩs mnundana
sapĩa. omĩa diuina
legis sacramenta

Expanded text:
tina propter Romanos lint nolint Judaei, omne regnum mundi, omnis mundana sapientia, omnia divina legis sacramenta
Abbreviated transcription (Latin):
auadriꝑtita uestis
sigc̃at eccłam. toto
orbe. qui quatuor
partib constat. dif¬
fusam omib parti¬
dit̃ diftͥbittam. lu¬
nica sortita omĩum
tatem. quȩ caritatis
iuinculo continet᷑.¬

Expanded text:
Quadripertita vestis signat Ecclesiam toto orbe, qui quatuor partibus constat diffusam omnibus partiditer distributam. Tunica sortita omnium tatem, quae charitatis vinculo continet
Abbreviated transcription (Latin):
ascͥbit. Nam si con¬
sules asscbuntur
tabulis emptioĩs
ꝗͣto mag̃ redeptioi
rentis. diẽ. locum.
causam. testes ⁊̃ qui
ad hibi solent. hos

Expanded text:
atur. Nam si consules ascribuntur tabulis emptionis, quanto magis redemptioni rentis, diem, locum, causam. Testes quoque abhiberi solent: hos
Abbreviated transcription (Latin):
¶Iambonus doctor quomͦ conta¬
guim corꝑis mundari debeat docet.¬
⁊ hic latius explicat. qd supͣ b̾nit̃ di¬
xerat de mundando cordis oculo. to¬
tus enim hic locus ad hoc dirigitur
ut nos ad studium simplicitatis in¬
uitet. ⁊ suꝑflua uideoꝵ. ⁊ t̾rena con¬
dempnet qui scđm corpus legem uni¬
telligendo. uitro ⁊ catino ꝓpt̃ fragili¬
tatem cõꝑantur. In quo ⁊ si grauit̃ pec¬
cant ipsis tam̃ abolicio peccati ꝓmit¬
titur si miscdiã facere nitantur.

Expanded text:
am bonus doctor, quomodo contagium corporis mundari debeat, docet. Et hic latius explicatur quod supra breviter dixerat de mundando cordis oculo. Totus enim hic locus ad hoc dirigitur, ut nos ad studium simplicitatis invitet, et superflua Judaeorum et terrena condemnet, qui secundum corpus intelligendo legem vitro et catino propter fragilitatem comparantur. In quo etsi graviter peccant, ipsis tamen absolutio peccati promittitur, si misericordiam facere nitantur.
Abbreviated transcription (Latin):
quia ñ omĩa q̃ agunt inuidicium re¬
ferunt. caritatem ꝑ̃tercunt. quia ñ
exaffectu dm diligunt. s rursus ne¬
ficłi nos studiosos faciat oꝑum negligẽ¬
tes. ꝑfectionẽ fideł u̾ri supponit. ut¬

Expanded text:
quia non omnia quae agunt in iudicium referunt, caritatem ideo, quia non ex adfectu deum diligunt. sed ne rursus fidei nos studiosos faciat, operum . neclegentes, perfectionem fidelis uiri breui
Abbreviated transcription (Latin):
um qđ restat solummͦ post tanta sceła
date elemosinã. pͥma elemosina t̃
mederi animab ur̃is credendo in
me. qui corda mundo. ⁊ ꝑfidem mũ¬
datis cordib omĩa etiã ext̾iora erãt
munda.

Expanded text:
uod restat solummodo post tanta scelera, date eleemosynam. Prima eleemosyna est mederi animabus vestris credendo in me qui corda mundo, et per fidem mundatis cordibus omnia etiam exteriora erunt munda.
Abbreviated transcription (Latin):
¶In monte orat. docet maiestatem
suam demonstrat. patͥs uocem apłis
pandit. descendens a turba excipitur.
mistrorum fletu pulsatur in fideli¬
tatis pecca exꝓbat. malos sp̃c expel¬
lit.
¶ Mathꝰ lunatic̃. martus surdum ⁊
mittum descͥbit. Sigc̃at aut̃ illos. qͥ
ut luna mutantur. nimꝗͣ in eodẽ sta¬
tu manentes. s ꝑ diu̾sa uitia c̾scunt
⁊ debͤscunt. qͥ nec fidem cõsitent᷑. nec
ipsius fidi audue uolt̾ sermonem.

Expanded text:
In monte orat, docet, majestatem suam demonstrat, Patris vocem apostolis aperit, descendens a turba excipitur, miserorum fletu pulsatur, infidelitatis peccata exprobrat, malos spiritus expellit. Matthaeus lunaticum, Marcus surdum et mutum describit. Significat autem illos qui ut luna mutantur, nunquam in eodem statu manentes, sed per diversa vitia crescunt et decrescunt, qui nec fidem confitentur, nec ipsius fidei audire volunt sermonem.
Abbreviated transcription (Latin):
gis epule duuni sermonis in quo
nulla t̃ miquitas bonum dispensa¬
torem. leuant incelum: Uñ sequitur¬
pecunia cum pauꝑe participanda.⁊
in maiori .f. ẽ. ad herens c̾atori ⁊ cum
eo unus sp̃c effectus. s qui tp̃alia que

Expanded text:
gis epulae divini sermonis, in quo nulla est iniquitas, bonum dispensatorem levant in coelum. VERpecunia cum paupere participanda. Et in majori. Adhaerens Creatori, et cum eo spiritus unus effectus. Sed qui temporalia
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Disputantem contra philargitiã
deridebant quasi contiarium legi ⁊
ꝓphis. cum inlegt m̃ntlti diuites dõ
placuerunt. ⁊ cum lex sius obseruato¬
rib bona t̾re ꝓnititat. quib occurit
docens distantiam ẽẽ int̾ legẽ ⁊ etiange¬
lium. quia in lege carnalib ꝓpt̾ t̾rã
p̃cipiuntur Minora. in euangłio spũ¬

Expanded text:
 Disputantem contra philargyriam deridebant, quasi contrarium legi et prophetis: cum in lege multi divites Deo placuerunt, et cum lex suis observatoribus bona terrae promittat, quibus occurrit docens distantiam esse inter legem et Evangelium: quia in lege carnalibus propter terram praecipiuntur minora, et in Evangelio sp
Abbreviated transcription (Latin):
serius. s qui seruitu¬
tis excussit iugum
distribuit ut dñs. qͥ
seruit mamone. illi
utiq seruit. qui m̾ito
suȩ ꝑtĩsitatis reb istis
p̃positus pͥnceps mũ¬

Expanded text:
servus; sed qui servitutis excussit jugum, distribuit ut Dominus. Qui servit mammonae, illi utique servit qui merito suae perversitatis rebus istis praepositus princeps mun
Abbreviated transcription (Latin):
seruitutem. ⁊ si ñ dilig̃ eum cuiꝰ ancil
bebit. nullius enim conscientia d̾m
odisse pot̾. s contempnit dum minas¬
saꝑe. ñ de sua iusticia p̃sumere. s pec¬
catores penitentes susciꝑe. ⁊ sua que
forte inciderent peccata elemosinis
minus utilia. ⁊ numquam facienda
noxiꝰ imꝑaret. ł certe utilia. s a se iã
facta suꝑfluus ingereret. Uñ eos re¬

Expanded text:
servitutem, etiam si non diligat eum, cujus ancillbebit. Nullius enim fere conscientia Deum odisse potest: contemnit autem,sapere, non de sua justitia praesumere, sed peccatores poenitentes suscipere: et sua quae forte inciderent peccata, eleemosyniminus utilia et nunquam facienda noxius imperaret, vel certe utilia, sed a se jam perfecta superfluus ingereret. VER
Abbreviated transcription (Latin):
¶Indignabantur iud̾i. ⁊ conque¬
rebantur. quia lħc cum gn̾tib epu¬
laretur. ⁊ ad huc de gentium salute
indignantur. nec uolunt introire. s
cum plenitudo gentium intrauerit.
egredictur pat̾ ad ragandum isrł
qñ manifesta erit uocatio iudoꝵ.

Expanded text:
Indignabantur Judaei et conquerebantur, quia Jesus cum gentibus epularetur. Et adhuc de gentium salute indignantur nec volunt introire. Sed cum plenitudo gentium introierit, egredietur pater ad rogandum Israel, quando manifesta erit vocati
Abbreviated transcription (Latin):
usq ꝓg̃di ut me app̾hendant: ⁊ ĩ¬
pleantur q̃ de me scͥpta sunt. S ĩ¬
ter moras u̾boꝵ ĩ terrogantiuum
sic dicitur. sinte usq huc. qͣsido¬
minoplacu̾it factũ petͥ. cũ ap̃ ma¬
theũ legatur dixisse. ꝯũte gladiũ
tuũ ĩ locũ suũ qd̃ post factum ap¬
paret dixisse dñm.

Expanded text:
di, ut me apprehendant, et impleantur quae de me scripta sunt. Sed inter moras verborum interrogantium et rgo dicitur: Sinite usque huc, quasi Domino placuerit factum Petri, cum apud Matthaeum legatur dixisse: Converte gladium tuum in locum suum, quod post factum apparet dixisse Jesum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uigilias uocat a similitudine extu¬
bantium innocte. quia in nocte huius¬
mundi semꝑ debemus contra eẽ hostes
solliciti. ⁊ expectare lucem uenturã .i. ad
nectutis. Si quis uͦ inpuericia uigila¬
re neglexit. ñ tam̃ desꝑet. s inunientu¬
te. łtandem saltem in senio resipiscat.
quia pͥusidex moras nr̃as paticuter
expectat. qui etiam ad excutiendã men¬
tis desidiam. ext̾ĩoꝵ dãpnoꝵ similitu¬
dinem inducit. ut ꝑ hoc animꝰ. ad custo¬
diam sui suscitetur᷑. Uñ. hoc a.s.¬

Expanded text:
igilias vocat a similitudine excubantium in nocte; quia in nocte humundi, semper debemus contra hostes esse solliciti, et exspectare lucem venturam, id est nectutis. Si quis vero in pueritia vigilare neglexit, non tamen desperet, sed in juventute, vel saltem in senectute resipiscat, quia plus index moras nostras patienter exspectat. Qui etiam ad excutiendam mentis desidiam, exteriorum damnorum similitudinem inducit, ut per haec animus ad custodiam sui suscitetur. Unde s
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ dispensatores estis
instituti. hoc spũał
ci sunt qui cõmissam
sibi bn ad ministrent
dispensationẽ.

Expanded text:
 dispensatores estis instituti, hoc specialius ci sunt qui commissam sibi bene administrant dispensationem.
Abbreviated transcription (Latin):
cum a cognitione hu¬
manitatis. quȩ inindi¬
cio uidebitur. ad cog¬
nitionẽ diuinitatis. po¬
st iudiciũ suo eleuabit
¶Nesciente patrefa¬
milias. fur domum ꝑfo¬
dit. qr dũ a siti custodi¬
mors carnis habitaculũ
tendo octuritret.¬

Expanded text:
cum a cognitione humanitatis quae in judicio videbitur, ad cognitionem divinitatis post judicium suos elevabitNesciente patrefamilias, fur domum perfodit; quia dum a sui custodimors carnis habitaculum tendo occurreret
Abbreviated transcription (Latin):
s mai tormentum cum aliquis ab illis patit᷑
de quib p̃sumebat. quia cum
dãpno corꝑis mala cruciant a¬
misse caritatis. ⁊ quia dura ft̃
quȩ p̃dicuuntur. deafflictiõe mor¬
tis. subditur consolatio de gau¬
dio resurrectionis ⁊ capillus. ꝗͣ¬

Expanded text:
s tormentum, cum aliquis ab illis patitur, de quibus praesumebat, quia cum damno corporis mala cruciant amissae charitatis. Et quia dura sunt quae praedicuntur de afflictione mortis, subditur consolatio de gaudio resurrectionis. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
dendo ñ mutantur. mors enim ui¬
storum bonis ẽ inaduitorium.
malis intestimonium ut inde
ꝑũsi sine excusatione ꝑeant.
uñ electi exẽplum capiunt ut
ditis turbari poterant. consola¬

Expanded text:
endo non mutantur. Mors enim justorum bonis est in adjutorium, malis in testiperversi sine excusatione pereant, unde electi exemplum capiunt ut ribus turbari poterant in
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Eccłastica historia narrat xͥa¬
nos qui inuidea erant ĩminẽ¬
te excidio. ab angło monitos fu¬
gisse. ⁊ transiordanem inciuitate
pella donec desolatio iudex im

Expanded text:
esiastica historia narrat Christianos qui in Judaea erant, imminente excidio ab angelo monitos fuisse, et trans Jordanem in civitate Pella, donec desolatio Judaeae im
Abbreviated transcription (Latin):
datur. non inueni tantã
fidem inifrabel. Porro lu¬
cas ordine quo gestum
ẽ exequitur. ut intelli¬
gere cogeremur. quomͦ
cum actessisse dixerit
¶Solo ũbo potenter
curaturus. ad humilita¬
tis cõmendationẽ iusita¬
re dignatur languentẽ.¬
⁊ qui ad sanandum re¬
guli filuim ire noluit.
ne diuitias honorasse
uidetur. ad serium ua¬
dit. ne scruilem condi¬
tionem sp̃uisse putarit᷑
flucit fides moꝑib dũ

Expanded text:
datur: Non inveni tantam fidem in Israel. Porro Lucas ordine quo gestum est exsequitur, ut intelligere cogeremur, quomodo eum accessisse dicit Solo verbo potenter curaturus, ad humilitatis commendationem visitare dignatur languen qui ad sanandum reguli filium ire noluit, ne divitias honorasse videretur, ad servum vadit, ne servilem conditionem sprevisse putaretur. Eluc
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Mistice gentilis ppłs. suius fignrã
gestat centurio. ñ longe ht̃ iħm adomo
tamen ⁊ si subtectum uuittare ñ audet.
quia ꝓpe timentes cum salutare ipsuis.¬
⁊ qui naturali lege recte utitur: quobo¬
na quȩ nouit oꝑatur: eo illi qͥuẽ bonꝰ ẽ ap¬
ꝓpiat. at illis quos citore gentilitatis cri¬

Expanded text:
 Mystice. Gentilis populus cujus figuram gestat centurio non longe habet a domo Jesum, tametsi sub tecto invitare non audet, quia, prope timentes eum salutare ipsius. Qui naturali lege recte utitur, ut bona quae novit operatur, eo illi qui vere bonus est appropiat. At illis quos errore gentilitatis cri
Abbreviated transcription (Latin):
inflore albet. formatus irrutilat. ma¬
turitate ingrescit. sic diabolus angłi
manum mnaratrum. ⁊ aspiciens retͦ
aptus ẽ regno d̾i. ⁊ dñs petro dicit pa¬
sce oues .m. qui seruus de agro regre¬
ditur. cum int̾misso oꝑe p̃dicandi.
quasi adcuriam conscientiȩ rediens
sua dicta ł facta ꝑtͣctat. cui dñs nõ
statim iubet ab hac uita transire.⁊
et̃na quiete refoueri.s domi parare

Expanded text:
in flore albet, formatus irrutilat, main flore albet, formatus irrutilat, maturitate nigrescit: sic diabolus, floremanum ad aratrum et aspiciens retro, aptus est regno Dei. Et Dominus Petro dicit: Pasce oves meas . Qui servus de agro regreditur, cum intermisso opere praedicandi, quasi ad curiam conscientiae rediens sua dicta vel facta pertractat, cui Dominus non statim jubet ab hac vita transire, et aeterna quiete refoveri, sed domi p
Abbreviated transcription (Latin):
ħns u̾bo ł exemplo iccos destruit. me
qr si solus cadet. tolerabilior pena eũ
cruciaret.¬
¶Qno ordine scandala declinare.
⁊ ne ꝑpetuum euitare possimus.
insinuat. scł si nos aitendimꝰ ne
quem ledamus. si penitentẽ ⁊ elo
iusticit corripimus. si excorde pe¬
nitenti dimitumꝰ. Nec iubenur
passim peccanti. s penitentiam agñ¬
¶Septies. Solet unm̃sitas septe¬
uario designari. p̃cipttur gͦ ut om
t̃renorum contemptu fuerant fi¬
deles: in suo ⁊ inmaiorum fidẽ po¬
stulant augeri. ut qui ex fide iã
hñt exordia uͥtutis. in eadẽ ꝓfici¬
ãt donet ad ꝑfectionem ueniant.
¶ Sinapi tͥtũ ⁊ cribratũ tepide pĩ¬
gui mulse ad mixtum si ieinꝰ cͣc so¬
leni. ł inbalneo gargarires om̃ẽ no¬
xiũ humorẽ de capite purgat. ⁊ in¬
minẽtia ĩ becillitatum ꝑicula uita
ri facit. sic fides temptacionis pistil¬
lo ꝓbata ab oĩ leuium cogitonum
suꝑficie cribro disc̃tionis castigata
⁊ ꝑfecte dilectioĩs melle dulcorata. õs

Expanded text:
sive exemplo caeteros destruit, mel solus caderet, tolerabilius in inferno cruciaretQuo ordine, scandala declinare et vae perpetuum evitare possimus, insinuat. Sed si nos attendimus ne quem laedamus, si poenitentem zelo justitiae corripimus, si ex corde poenitenti dimittimus, nec jubemur passim peccanti, sed poenitentiam agenSepties. Solet universitas septenario designari. Praecipitur ergo ut omnd est in terrenorum contemptu fuerant fideles, in suo et majori fidem postulant augeri, ut qui ex fide jam habent exordia virtutis, in eadem proficiant, donec ad perfectionem veniant. sinapis tritum et cribratum, tepidae pingui mulsae admistum, si jejunus contra solem vel in balneo gargarizes, omnem noxium humorem de capite purgat, et imminentium imbecillitatum facit pericula vitari. Sic fides tentationum pistillo probata, et ab omni levium cogitationum superficie cribro discretionis castigata, et perfectae dilectionis melle dulcorata, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si homo ab hoĩe seruo. ñ uinfor¬
me s multiplex ministĩum exigit.
nec grãm ht̃. quanto magis uos qͥ
sine me nicħ potestis. ñ unuis usum
oꝑis ł laboris cxercere debetis. s semꝑ
nous studiis augete pͥora. nec uos
iactetis quia bene seriustis.

Expanded text:
 Si homo ab homine servo non uniforme, sed multiplex ministerium exigit, nec gratiam habet, quanto magis vos qui sine me nihil potestis, non unius usum operis vel laboris exercere debetis, sed semper novis studiis augere priora, nec vos jactetis, quia bene servitis.
Abbreviated transcription (Latin):
fructus nirgulta niñt
euangłm crucis exp̾¬
mitur. quȩ ꝑfidem a¬
postolum degñte iude¬
orum. in qͣ uelut instir
pe generos tenebatur
cui etiam conuenit scib¬
iecta ꝑabola de ministiᷤ
uerbi.

Expanded text:
fructus et virgulta rubent, Evangelium crucis exprimitur, quae per fidem apostolorum de gente Judaeorum in qua velut in stirpe generis tenebatur cui etiam convenit subjecta parabola de ministris verbi.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qui u̾ba legis despiciunt. redẽp¬
toris p̃cepta qui exmortuis surrexit
quanto subtiliora sunt. tanto hec
difficilius implebt̃. ⁊ cuius dicta un¬
plere renuunt. ei ꝓculdubio credẽ
recusant.
retur pharisei auari in irrisione ꝑ¬
seuerabãt. in qͦ infirmis auditorib
scandalum ne attend̾cut faciebant.
hos gͦ increpat loquens apłis. s. qd̃¬

Expanded text:
Qui verba legis despiciunt, Redemptoris praecepta qui ex mortuis surrexit, quanto subtiliora sunt, tanto haec difficilius implebunt, et cujus dicta implere renuunt, ei procul dubio credere recusant.retur, Pharisaei avari in irrisione perseverabant, in quo infirmis auditoribus scandalum, ne attenderent, faciebant. Hos ergo increpat loquens apos
Abbreviated transcription (Latin):
¶Pusillis. ni etate s
fide. ⁊ animo. qui occa
dant a fide ⁊ salitte.
alit̃ iminico ꝑsequetiti
ueniam dare p̃cipim᷑.
frĩ. concessa remissio¬
ne. socia caritate com¬
municamꝰ. ꝑ secutori
malum nob̃ uolenti.
łsi pot̃ facienti: bona
qd̵ possumus.

Expanded text:
pusillis. Non aetate, sed fide et animo, qui occasdant a fide et a salute.aliter inimico persequenti veniam dare praecipimur. Fratri concessa remissione socia charitate communicamus, persecutori malum nobis volenti, vel si potest facienti, bona quod possumus.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nisi quis a se ipso deficiat adeum
qui suꝑse ẽ ñ appropinquat. ⁊ nouita¬
tem adquam uocatur ñ app̃hendit. nͥ
mactat uetustatem inqua natus fuit.¬
⁊ cum cessat auitiis exquirat etiam uͥ¬

Expanded text:
eficiat, ad eum qui super se est non appropinquat: et novitatem ad quam vocatur, non apprehendit, nisi mactet vetustatem, in qua natus fuit; et cum cessat a vitiis exquirat etiam vi
Abbreviated transcription (Latin):
bus aquosus subcutanens. deuitio
uesice natus. cum inflatione turgẽ¬
te. ⁊ anhelitu fendo. ⁊ ẽ ꝓpͥum ydro¬
pici. quanto plus bibit tanto plus
sitire. ⁊ iõ comꝑatur ei quẽ flipxꝰ
carnalium uoluptatũ exuberans
aggrauat. ⁊ comꝑatur diuiti auaro.
nt᷑ se dictum quicꝗd dixerint iu¬
dent. Siemm licet cur obseruãt.
si ñ licet cur peccora curant:
¶Iõ ante phariseos ydropicum
sanat. ⁊ mox contͣ auariciam dispu¬
tat. ut ipsos auaricie arguat. ꝑ ꝗͣ
t̃pretantur. Insabb̃o enim ñ aboniᷤ
s amalis oꝑib feriandum ⁊. Sñ¬

Expanded text:
bus aquosus subcutaneus, de vitio vesicae natus cum inflatione turgente et anhelitu fetido. Et est proprium hydropici, quanto plus bibit, tanto plus sitit, et ideo comparatur ei quem fluxus carnalium voluptatum exuberans aggravat, contra se dicturum quidquid dixerat vident. Si enim licet, cur observant? Si non licet, cur pecora curant? Ipse vero. Ideo ante Pharisaeos hydropicum sanat, et mox contra avaritiam disputat, ut ipsos avaritiae arguat per quam terpretantur. In sabbato enim non a bonis, sed a malis operibus feriandum es
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Congrue animali qui decidit
in puteum ydropicum conꝑat. qi
noxio humore ꝑibat. ⁊ b̃n bouemi
⁊ asinum nominat. ut uł sapien¬
tes. ⁊ hebetes. ł utruq ppłm sig̾c.¬
s. uideum pssum iugoolegis. ⁊ gñ¬
tilem nulla rõne domitum. s sto¬
lidum ⁊ brutum. quos om̃s apu¬
teo concupiscentie demer sosextra¬
¶ꝑ ost quam illos cõuicerat de
auaricia. ⁊ iuolatione sabbati. Incip̃
docere deeuangłica gr̃a. illos qui ad¬
erant idonci inuitans illos adhumi¬
litatem. contra tumorẽ quem habe¬
bant inlege pharisei.

Expanded text:
 Congrue animali quod decidit in puteum hydropicum comparat, quia noxio humore peribat. Et bene bovem et asinum nominat, ut vel sapientes vel hebetes, vel utrumque populum sigudaeum pressum jugo legis, et gentilem nulla ratione domitum, sed stolidum et brutum, quos omnes a puteo concupiscentiae demersos extraostquam convicerat illos de avaritia et violatione sabbati, incipit docere de Evangelica gratia illos qui aderant idonei, invitans illos ad humilitatem contra tumorem quem habebant in lege Pharisaei,
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sodomite ⁊ si inuitiis ȩxardebant. ⁊
in hospitales erant. tamen ap̃illos milli
quales apłi reꝑti sunt. Loch uit̾ eos ⁊ si
iustus. ñ tamen aliquid docuit. nulla
signa fecit. n õ cui multum donatum
ttyb̃yas. ciuitates sunt galilee. inlitore
loci genesareth. has plangit dns. quia
post tanta miracula ⁊ uirtutes. non
penituerunt. ⁊ sunt peiores gentilib
naturale solummꝰ dĩ cdissipantib. qi
post descͥpte legis contemptum. filiũ
quoq dĩ conculcare. gr̃amq ingrati
sꝑnere ñ tunuerunt.
¶ncilicio asꝑa pect̃i pungentis
memoria quam indie iudicii sinistͣ
pars ẽ induenda sigͥcat᷑. Incinere mor¬
tis consicdatio. ꝑ quam tota humani

Expanded text:
 Sodomitae, etsi in vitiis exardebant, et inhospitales erant, tamen apud illos nulli quales apostoli reperti sunt. Loth inter eos etsi justus, non tamen aliquid docuit, nulla signa fecit. Et ideo cui multum donatum et Tyberias civitates sunt Galileae, in littore laci Genesareth. Has plangit Dominus, quia post tanta miracula et virtutes non poenituerunt: et sunt pejores gentilibus, naturale solummodo jus dissipantibus, quia post descriptae legis contemptum, Filium quoque Dei conculcare, gratiamque ingrati spernere non timuerunt.itur, asperam peccati pungentis memoriam, qua in die judicii sinistra pars est induenda, significat; in cinere autmortis considerationem, per quam tota humani
Abbreviated transcription (Latin):
idoctore eiit. c̾dndo.
necesse ẽ ut cum nsu¬
ris soluat oꝑando ł
de accepto u̾bi fenore
usuras soluit. qui ex
eo qd̾ audit etiam alia
studet intelligete
ei. dñe: ht̃ decem nas. Di¬

Expanded text:
doctore emit credendo, necesse est ut cum usuris solvat operando. Vel de accepto Verbi fenore usuras solvit, qui ex eo quod audit, etiam alia studet intelligere.ei: Domine, habet decem mnas.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Turba post modicuns erucifigu¬
ra regem appellat expectatũ scd̃m
carnẽ dauid filium uenisse declarat. ut
adũsum se testimonium extorque¬
atur inuitis.
¶ Sicut nascente d̃no hoĩum ⁊ an¬
głoꝵ agmina celestia decantabat.
utra docentẽ nouerãt. cũ magistrũ
appellare audint. discipłos eiusqͣsi
melius docti redarguendos estimãt
quos ille insittuerat. quem d̾map¬
paret eẽ ꝑmiracula

Expanded text:
Turba post modicum crucifixura, regem appellat, exspectatum secundum carnem David filium venisse declarat, ut adversum se testimonium extorqueatur invitis. Pax. Sicut nascente Domino hominum et angelorum agmina coelestia decantabant:vera docentem noverant, cum magistrum appellari audiunt, discipulos ejus quasi melius edocti redarguendos aestimant, quos ille instituerat, quem Deum apparet esse per miracula
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ lapidem struit. s cum aĩã ad
ultionem rapitur talis cogitatio¬
num construstio dissipatur. ⁊ hoc
cnum animam d̾s uisitat. aliq̃n p̃¬
culo. S quia suꝑbiens contemp¬
nit. nec de malis sius erubescit. ĩ
extremo ininicis tradetur. cum
ꝗb inet̾no iudicio dãpuationis
societate colligatur.

Expanded text:
super lapidem struit. Sed cum anima ad super lapidem struit. Sed cum anima ad ultionem rapitur, talis cogitationum constructio dissipatur, et hoc enim animam Deus visitat, aliquando prculo. Sed quia superbiens contemnit, nec de malis suis erubescit, in extremo inimicis tradetur, cum quibus in aeterno judicio damnationis societate colligitur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qd dñs scđm historiam semel
fecit. hoc cottidie ꝑ electos suos in ec¬
clesia agit. plangit reꝓbos. qui ne¬
sciunt cur plangantur. s exultãt
in reb pessimis. qui si dãpnationẽ
suam p̃uiderent. se ipsos cum ele¬
ctorum lacͥmis plangerent. qui in
ꝑu̾sitate sua diem suam hic hñt. in
qua ⁊ pacem h̃t ex habundancia tẽ¬
poralium. ⁊ supplicia nunc abscon¬
duntur ab oculis eorum. quia resu¬
guint futura p̃iuidere. quȩ tp̃alem
leticiam ꝑturbent. s uenient dies
qñ animas exeuntes acorꝑib de¬
mones inmici circumdabunt
uallo trahentes eas ad societatem
sue dãpnationis. ⁊ undiq cirtum¬
dabunt ⁊ coangustabunt. qñ nõ
solum oꝑis. s ⁊ locutionis ⁊ cogi¬
tõnis iniqnitates ante oculos eaꝵ
replicabunt. ⁊ ad t̾ram ꝓsternent.
cum caro inpuluerem redigetur.
filii etiam cadunt cum in illa die
ꝑibunt õs cogitaciones eoꝵ. que co¬
gitaciones etiam ꝑlapides signant᷑.
ꝑũsiorem adicit. quasi lapidem

Expanded text:
 secundum historiam semel fecit, hoc quotidie per electos suos Ecclesia agit. Plus plangit reprobos, qui nesciunt cur plangantur, quia exsultant in rebus pessimis . Qui si damnationem sui praeviderent, seipsos cum electorum lacrymis plangerent. Qui in perversitate sua diem suam hic habent, in qua et pacem habent ex abundantia temporalium, et supplicia nunc absconduntur ab oculis eorum, quia refugiunt ventura praevidere, quae temporalem laetitiam perturbant. Sed veniens dies quando animas exeuntes a corporibus daemones inimici circumdabunt vallo, trabentes eas ad societatem suae damnationis. Et undique circumdabunt et coangustabunt, quando non solum operis, sed etiam locutionis et cogitationis iniquitates ante oculos eorum replicabunt. Et ad terram prosternentur, cum caro in pulverem redigetur. Filii etiam cadent, cum illa die peribunt omnes cogitationes eorum . Quae cogitationes etiam per lapides signantur, versionem adjicit, quasi lapidem
Abbreviated transcription (Latin):
¶Intͦeuntes in mũ¬
dum p̃cdicatores in¬
uenuint ppłm nati¬
onum. ꝑ fidie nincu¬
lis trretitum. lib̃nm
nalis doctor fremĩ
correptionis posuit.
quo uł lingnam a
geretur: nemo indu¬
menta salutis. qͥb ca¬
lefieret utilia studẽ¬
do contulit. nemose.¬
dit. quia nullus stul¬
ta eius depͥmendo cor¬
rexit.

Expanded text:
Introeuntes in mundum praedicatores inveniunt populum nationum, perfidiae vinculis irretitum, liberumnalis doctor fraenum correctionis posuit, qui vel linguam a geret. Nemo indumenta salutis quibus calefieret, utilia suadendo contulit. Nemo sedit, quia nullus stultitiam ejus deprimendo correxit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Domus d̾i ẽ consci¬
entia fideliũ. qͣ fac̃ sꝑt¬
luncam latronũ. qͥ
relicta simplicitate
scĩtatis. illud medita¬
lium ad cauendama¬
la crudit.
s iõ non poterant ꝑdere quia timebant tumultum ppłi. ł iõ uolebant ꝑdere. qr ne¬
glecto suo magistĩo totum ppłm
ndebant adeius docerinã conflu

Expanded text:
Domus Dei est conscientia fidelium, quam facit speluncam latronum qui, relicta simplicitate sanctitatis, illud meditalium ad cavenda mala erudit. Ideo non poterant illum perdere, quia timebant tumultum populi, vel ideo volebant perdereglecto, suo magisterio, totum populum videbant ad ejus doctrinam conflu
Abbreviated transcription (Latin):
do saul amisit. dauid obediendo ꝓ
¶Cotidie xp̃c accepto a patre regno
redit. quia ꝑ egrinãtis int̾ra eccłȩ̃¬
semꝑ statum conspicit. huic seruo
inaltero modum cõsũmati oꝑis ex¬
aminat. hunc prudent laborantẽ
ampliori grã donat. illum luxuri¬
osa sectantem. etiam eo qd̵ dede¬
rat pͥuat. Incudicio uͦ mulu qui
ad docendũ idouei uudebant᷑ obne¬
gligentiã suã int̾ doctores repu¬
tabaͣntur. quidam simpliores ob¬
ꝯu̾sationis deuocionẽ. int̾ apłicos¬
doctores. sũma pͬmia ꝑcipient qui
enim recipit ꝓpħam in nomine
¶ Finita ꝑ abola uadit iherosoli¬
mam. ut oftñdat deeiꝰdem max̾e
ciuitatis euentu parabolam fuis¬
se p̃missam. quę non longo post
upsum occisura. ⁊ ob odium re
inmonte oluieti. ⁊ int̾pretat᷑ domꝰ
bucce. bethania uillula uł ciutaᷤᷤ
in latt̃e eiusdem montis id̾r domꝰ
obedientie. has dñs iherosolunã
uentus p̾sentia sua sublimauit.
quia multos ante passionẽ suã

Expanded text:
do Saul amisit, David obediendo protidie namque accepto a Patre regno redit, quia peregrinantis in terra Ecclesiae statum conspicit. Quotidie inin altero modum consummati oaminat. Hunc prudenter laborantem ampliori gratia donat, illum luxuriosa sectantem, etiam quod dederat privat. In judicio vero multi qui ad docendum idonei videbantur, ob negligentiam suam inter indoctos reputabuntur. Quidam simplicioris observationis devotionem inter apostolicos summa praemia percipient. Qui enim recipit prophetam in nomine Finita parabola, vadit Hierosolymam, ut ostenderet de ejusdem maximae civitatis eventu parabolam fuisse praemissam, quae non longe post, et ipsum occisura ob odium regin monte Oliveti, et interpretatur domus buccae. Bethania villa vel civitas in latere ejusdem montis, et dicitur domus obedientiae. Has Dominus Hierosolymam venturus praesentia sua sublimavit, quia multos ante passionem suam
Abbreviated transcription (Latin):
¶ descendente dño de monte oliue
ti .i. hummiliante se ad infirmitatẽ no¬
digent. ut abeo exaltentur.
ascendit passurus. qd̾ iõ factũ ÷. ut
ampluis illoꝵ adu̾sum se excitaret ĩ¬
uidiam. quia iam tp̃spassionis insta¬
bat.

Expanded text:
 Descendente Domino de monte Oliveti, id est, humiliante se ad infirmitatem noindigent, ut ab eo exaltentur. ascendit passurus. Quod ideo factum est, ut amplius eorum adversum se excitaret invidiam, quia jam tempus passionis instabat.
Abbreviated transcription (Latin):
aũ ilł pullũ. dixer̾t d̃ni eiꝰ ad
illoᷤ qͥd soluitĩ pullũ. at illi di¬
duxerunt illum ad iħm
uactantes uestimenta su
pra pullum in posuerũt
iħm. Eunte aut̃ illo

Expanded text:
is pullum dixerunt domini eius ad illos quid solvitis pullum at illi diduxerunt illum ad Iesum et iactantes vestimenta sua supra pullum inposuerunt Iesum eunte autem illo
Abbreviated transcription (Latin):
s multi dum ꝓ religionis habitu
sacroꝵ ordinum locum ꝑcipiũt.
religionis officium in mercimo¬
num t̾rene negotiationis conũ¬
qd̃ ꝗbdã uire cõpetit ad p̃mium
largitur. Iusticiã uendit qͥ hanc
ꝓ p̃mii acceptione scruat. Emit ĩ
templo. qui dum hoc qd̃ ꝓximo
uire debet negat. dato p̾mno enit
meam speluncam latronum. qr¬
dumꝑu̾si locum tenent religio¬
nis. ibi ꝑ maliciam occidunt. ubi
ꝑ orationem uiuificare debuer̃t̃.

Expanded text:
» Multi, dum pro religionis habitu, sacrorum ordinum locum percipiunt, religionis officium in mercimonium terrenae negotiationis converquod quibusdam jure competit ad praemium largitur. « Justitiam vendit, » qui hanc pro praemii acceptione servat. « Emit in templo, » qui cum hoc, quod proximo jure debet, negat, dato patronis prmeam speluncam latronum versi locum tenent religionis, ibi per malitiam occidunt, ubi per orationem vivificare debuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
e inculpam. si me ita
durum ⁊ crudelẽ no¬
ueras. quare ista cogi¬
tacio ñ incussit tibi
timorem. ut scires me
mea diligentiꝰ quesi¬
turume¬
¶ Collatam grãm amittit. qui p̃¬
dicando aliis comunicare negleg̾it.
augetur uͦ illi qui inea laborauit.
sicut regium crisina. qd suꝑbien

Expanded text:
 in culpam. Si me ita durum et crudelem noveras, quare ista cogitatio non incussit tibi timorem, ut scires me mea diligentius quaesiturum Collatam gratiam amittit, qui praedicando aliis communicare neglexit. Augetur vero illi qui in ea laboravit. Sicut regium chrisma quod superbien
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ne despicias hũc
assellum. quia sic̃ in
uestitu ouium lupi
rapaces. ita subexi¬
uiis corꝑis. qd nobis
ẽ comune cum belu¬
is. mens do pleua ue¬
getatur.¬

Expanded text:
n despicias hunc asellum, quia sicut in vestitu ovium sunt lupi rapaces, ita sub exuviis corporis quod nobis est commune cum belluis mens Deo plena vegetatur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qui soluendo pullo contͣlixe¬
rant audito nomine dñi quiesct̃.
quia magistri erroꝵ. qui doctori¬
b ad salutem gentium uementib
obsistunt. suas tenebras defendt̃.
donec miraculis attestantib iũ
possessoris iurtus emineat. s post¬
quam dn̾ice fidĩ potestas apꝑaret.
cedntib ad u̾sarioꝵ querelis. cetuᷤ
qͥd̾m corde portet ad ducitur.

Expanded text:
Qui solvendo pullo contradixerant, audito nomine quiescunt, quia magistri errorum qui doctoribus ad salutem gentium venientibus obsistunt, suas tenebras defendunt, donec miraculis attestantibus veri possessoris virtus emineat. Sed postquam Dominicae fidei potestas apparet, cedentibus adversariorum querelis, coetus qui Deum corde portet adducitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ptum ñb̃n gerit. s ꝑcepta dona
sub ocio corꝑis abscondit secum di¬
cens. sufficit michi ut de me ratio¬
nem reddam. cur aliis p̾dicem. uł
de aliis cogar reddere rationem. cũ¬

Expanded text:
ptum non bene gerit, sed percepta dona sub otio temporis abscondit secum, dicens: Sufficit mihi ut de me rationem reddam, cur aliis praedicem, vel de aliis cogar reddere rationem? cu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Bonus ordo uocat᷑us gentes ⁊
uideos uissurꝰ int̾fici qui noluer̾̃t¬
nem p̃misit. ne diceretur. nicħ de¬
dat ppło uideoꝵ unde melior pos¬
set fieri. Aut ꝗd exigetur ab eo qui
nicħ recepit. Exuna nina quinq

Expanded text:
 bonus ordo, ut uocaturus gentes et Iudaeos iussurus interfici, qui noluernem, ne diceretur: Nihil dederat populo Judaeorum unde melior possit fieri, ut quod exigeretur ab eo qui nihil recipit? Ex una mna quinque
Abbreviated transcription (Latin):
tium. nec arbiter facultatum. qui ui¬
ritorum arbitrium.
¶ Quis m .c. llon sum dissensionis
ds s pacis nnitatis. qui ueni homines
pacificare cum angłis. ut multi unũ
cor. ⁊unam animam habeant. ñ ut
diuidantur. s ut hãnt ꝯmunia
omma. nec sit aliquis egens inter
eos. Ille qui ñ colligit mecũ ẽ fr̃nitatiᷤᷤ¬
¶Magistro cõmendã¬
ti gaudia suꝑne pacis
⁊ imitatis uult iste ingi¬
rere molestiam t̾rene
diuisionis. Uñ ⁊ homo
dicitur .i. t̾renus. Inter
contentio ⁊. homines
sunt. ⁊ scłm hominem
ambulant. Int̾ frẽs patͥ¬
monium ñ uidex me¬

Expanded text:
tium vel arbiter facultatum, qui viritorum arbitrium.uit. Non sum dissensionis Deus, sed pacis et unitatis, qui veni homines pacificare cum angelis, ut multi unum cor et unam animam habeant. Non ut dividantur, sed ut habeant omnia communia, nec sit aliquis egens inter eos. Ille qui non colligit mecum, est diMagister. Commendanti gratiam supernae pacis et unitatis, vult iste ingerere molestiam terrenae divisionis, unde et homo dicitur, id est terrenus. Inter contentio est, homines sunt et secundum hominem ambulant. Inter fratres, patrimonium, n
Abbreviated transcription (Latin):
¶Confitet᷑ filius hominis aput
patrem. illum ꝗ ꝑfilium ht̃ accessũ
ad patrem. Negatur a filio ap̃ patrẽ.
cui ñ manifestatur indiunitatis po¬
tentia. filius ⁊ pater. ⁊ ne putetur una
conditio omĩum. ⁊ eorum qui studio.
⁊ eorum qui infirmitate. uł ignorã¬
tia negant. subdit. ⁊ omĩs qui dic̃¬

Expanded text:
Confitetur Filius apud Patrem illum, qui per Filium habet accessum ad Patrem. Negatur a Filio apud Patrem, cui non manifestatur in divinitatis potentia Filius et Pater. Et ne putetur una conditio omnium et eorum qui studio et eorum qui infirmitate vel ignorantia negant, subdit: Et omnis qui dic
Abbreviated transcription (Latin):
putacionis. s facultati
cognitionis a similtit¬
meratur ut seruetur
Ubi magna ꝓuident¬
a dĩ. qd̾ nec nec par
ua ociosaq dicta eum
lateant.
erit infirmitate car¬
nis mee purum hõiẽ.
ł uoratorem suspicatꝰ
fu̾it. remissibile erit.
reditur. ñ tognoscẽs
inpenitenti corde ꝑmã¬
serit. cum hoc iam ñ
sit humanũ s diabo¬
licum in remissibile

Expanded text:
putationis, sed facultate cognitionis, a similitmeratur ut servetur. Ubi magna providentia Dei, quod nec parva nec otiosa dicta eum lateant. in infirmitate carnis me purum hominem vel voratorem suspicatus fuerit, remissibile erit, reditur non cognoscens impoenitenti corde permanserit, cum hoc jam non sit humanum sed diabolicum, irremissibi
Abbreviated transcription (Latin):
ombꝰ. hoc agit ut in¬
telligat si filuis dĩ sit
s xp̃c sic responsum
temꝑat ut ambiguũ
relinquat.¬
s quem necgula nec auaricia uicit tem¬

Expanded text:
onibus hoc agit, ut intelligat si Filius Dei sit. Sed Christus sic responsum temperat, ut ambiguum relinquat. Quem nec gula nec avaritia vicit, te
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͥb or̃onum modis eã¬
dem grã aduocare de¬
beant inquirunt. Au
petentesitearumndẽ lar¬
gitorem a patre sp̃m
bomim ꝑcipiuuit. Con

Expanded text:
 orationum modis eamdem gratiam advocare debeant inquirunt, audpetentes earumdem largitorem a Patre Spiritum bonum percipiant. Con
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Postquam formam orationis rogan¬
tib ꝓposuit. instanciam etiam ⁊ freqnti¬
am orandi illis inuingit. ut ñ solum di¬
eb s etiam noctib oratio deferat᷑. qui
enum media nocte panes abamico petit
i inpetendi intentione ꝑsistit. ñ frauda¬

Expanded text:
 Postquam formam orationis rogantibus proposuit, instantiam etiam et frequentiam orandi illis injungit, ut non solum diebus, sed etiam noctibus oratio deferatur, qui enim media nocte panes ab amico petit, et in petendi intentione persistit, non frauda
Abbreviated transcription (Latin):
¶Martha .i. Repeticio indicium
ẽ dilectionis. ł forte mouende intenti¬
onis ut audiret attentius.
¶Non rep̃henditur pars marthe.
amoris ignis qui hic ardere inchoat.
cum ipsum quem amat uidit. in amo¬
scłi luce ꝑficitur. actiua cum corpore de¬
ficit. qui ineterna patria panem ñ por¬
riget esurienti. quia nemo esuriet. Nec
necessaria. cum p̾senti gͦ scło auferetur
actuia. Merito gͦ contemplatiui omĩa
iustificionũ merita uniu̾sa uirtututũ

Expanded text:
Martha. Repetitio indicium est dilectionis, vel forte monendae intentionis, uNon reprehenditur pars Marthae,amoris ignis, qui ardere hic inchoat, eum ipsum quem amat viderit, in amosaeculi luce perficitur. Activa cum corpore defici; quia in aeterna patria panem non porriget esurienti, quia nemo esuriet; nequnon erunt necessaria. Cum praesenti ergo saeculo auferetur activa; merito ergo contemplationi, omnium justificationum merita, universa virtu
Abbreviated transcription (Latin):
qr dilectiõĩs non tam in solo ũbo ꝗͣ
in oꝑis echibitiont. ꝑistas enim duas
sorores due sigc̃antur utte spũales ꝑ
martham. oꝑib actuosa deuotio qua
ꝓximo incaritate sociamur. ꝑmariã.
teligiosa mentis intentio dĩ u̾bo. qͣ
indĩ amore suspiramus. actiua panem
ł corporalẽ esurienti. ł doctrine ignorã¬
ti iͥbuit. errantem corrigit. suꝑbum
adhumilitatem reciocat. Quȩ singulis
expediant dispensat contemplatiua
caritatem di ⁊ ꝓxum retinet. S ab ex¬
t̾iori actione quiescit soli conditoris de¬
sidĩo inheret. ⁊ calcatis om̃ĩb curis ad

Expanded text:
 dilectionis, non tam in solo verbo, quam in operis exhibitione. Per istas enim duas sorores, duae significantur vitae spirituales. Per Martham, operibus actuosa devotio, qua proximo in charitate sociamur. Per Mariam religiosa mentis intentio in Dei verbo, qua in Dei amore suspiramus. Activa panem vel corporalem esurienti, vel doctrinae ignoranti tribuit, errantem corrigit, superbum ad humilitatem revocat, quae singulis expediant dispensat: contemplativa, charitatem Dei et proximi retinet, sed ab exteriori actione quiescit, soli conditoris desiderio inhaeret, et calcatis omnibus curis ad
Abbreviated transcription (Latin):
Maria sedet. quia contemplatiua
pc̾catis iitiorum tumultib optata iã
inxp̃o mentis quiete fruitur. Marcha
stat. quia actiua laborioso desudat
inc̃tamine.

Expanded text:
Maria sedet, quia contemplativa pacatis vitiorum tumultibus, optata jam in Christo mentis quiete fruitur. Martha stat, quia activa laboriosa desudat in certamine.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Intrante iħu in
domum uita miqua
⁊ si aliqñ fuerat aufa¬
git. remanent due
uite innocentes labo
sedet tanto ampluis
conuallem de tumo
ta erat maria. quomͦ
pascerentur adño.
tenta erat martha.
quomͦ pasceret dnm.
ħ conuiuium parat
dño. Inconuinio dm̃¬

Expanded text:
Intrante Jesu in domum, vita iniqua, etsi aliquando fuerat, aufugit, remanent duae vitae innocentes, labosedet, tanto amplius convallem de tumorta epasceretur a Domino; intenta erat Martha quomodo pasceret Dominum. Ista convivium parat Domino, in convivio D