comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& ido uocabatur ut de incendio exi-¬
ret. & ueniret in refrigeriũ ubi deal-¬
bari posset. & candidus fieri ne semꝑ
eẽt odibilis. Propterea dixit. Exide
t̃ra tua & de cognatione tua. & dedo¬
mo patris tui. & ueni in t̾ram quam
monstrauero tͥ. De terra exire est. ea
quȩ foris possidentur terrena bona
relinquere. De cognatione exire ẽ. his
quȩ in nob & nobiscũ orta sunt uiciis
abrenuntiare. De domo patris exire
est. spretis om̃ib ꝓpt̃ dm̃ postremo
semet ipsum abnegare. Domus eñi
patris nr̃i ipsum est cor nr̃m qm̃ pa
ut̃q pat̃ habitare infiliis suis. Diabo¬
lus infiliis irȩ. ds̃ infiliis gratiȩ. Quan.
dogͦ in ur chaldeoꝵ fuimus cor nr̃m
domus diaboli fuit. qm̃ ipse tunc in
nobis habitauit. & fuimꝰ uniuersi
filii beor. qdđ dr̃ habitantis in pelle.
Non eñi habitare pot̾ nͥ in pelle pa¬
ter iste.quia corda carnalia amat.¬
& in eis solum requiescit qͥ sapiunt

Expanded text:
Et ideo vocabatur, ut de incendio exiEt ideo vocabatur, ut de incendio exiret, et veniret in refrigerium, ut dealbari posset et candidus fieri, ne semper esset odibilis. Propterea dixit: Exi de terra tua, et de cognatione tua, et de domo patris tui, et veni in terram quam monstravero tibi. De terra exire est, ea quae foris possidentur, terrena bona relinquere. De cognatione exire, est iis, quae in nobis et nobiscum orta sunt, vitiis abrenuntiare. De domo patris exire est, spretis omnibus propter Deum, postremo semetipsum abnegare. Domus enim patris nostri ipsum est cor nostrum, quouterque pater habitare in filiis suis. Diabolus in filiis irae, Deus in filiis gratiae. Quando ergo in Ur Chaldaeorum fuimus, cor nostrum domus diaboli fuit: quoniam ipse tunc in nobis habitavit, et fuimus universi filii Beor, quod dicitur habitantis in pelle. Non enim habitare potest nisi in pelle pater iste, quia corda carnalium amat, et in eis solum requiescit, quia sapiunt
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad nos. Hoc em̃ est uerbum eiꝰ
ad uos quod dictũ est ꝓpter uos.
exi det̾ra tua. & cet̾a. Iam olim dic¬
tum erat & uoluit ipse uob diciqͦd
dictum erat ut sciatis etiam hocad
uos ꝑtinere quod dictum est. Erat
quidẽ unus tunc cui dictum est s
ille ad unam hanc ꝑtinebat in qua
uos unum estis. de qua scͥptum est.
Una estamica mea. columba mea.
ꝑfecta mea. Et ille tunc alienꝰ erat
quia in alieno erat. & uocatus ẽ ut
inde exiret. & ꝓximus fieret. & dilec¬
tus & amicus. Ille quidẽ iam cum di-¬
lectus erat. qr diligebatur aquo uo-¬
cabatur. s amicꝰ non erat. quia non
diligebat quem non cognoscebat.
& idõ non diligebatur quod erat
alienus s quod futurus erat ꝓximꝰ
& amicus. Erat eñi tune in ur
cbaldeoꝵ. in igne uidelicet &¬
in incendio demonũ. quod est
concupiscentia & delectatio terrenoꝵ.
Et ipsum incendium fuscauerat illũ
& nigrum fecerat ut non eẽt amabilis.

Expanded text:
usque ad nos. Hoc enim est verbum ejus usque ad nos. Hoc enim est verbum ejus ad vos, quod dictum est propter vos: Exi de terra tua, etc. Jam olim dictum erat, et voluit ipse vobis dici quod dictum erat, ut sciatis etiam, hoc ad vos pertinere quod dictum est. Erat quidem unus tunc, cui dictum est; sed ille ad unam hanc pertinebat, in qua vos unum estis de qua scriptum est: Una est amica mea, columba mea, perfecta mea . Et ille tunc alienus erat, qui in alieno erat, et vocatus est, ut inde exiret, et proximus fieret et dilectus et amicus. Ille quidem jam tum dilectus erat, quia diligebatur, a quo vocabatur; sed amicus non erat, quia non diligebat, quem non cognoscebat. Et ideo non diligebatur, quod erat alienus, sed quod futurus erat proximus et amicus. Erat emim tunc in Ur Chaldaeorum, in igne videlicet et incendio daemonum; quod est concupiscentia et delectatio terrenorum. Et ipsum incendium fuscaverat illum, et nigrum fecerat, ut non esset amabilis.
Abbreviated transcription (Latin):
noiustis. qͥa transitoriũ est qđ estin
passione. s ꝑmansurũ qđ est in re¬
surrectione. Cognouistis gͦ & iamñ
cognouistis quia instat ut transeat
dolor passionis quẽ suscepistis incar¬
ne compacientes. & instat ut consũ¬
metur gaudiũ resurrectionis quod
ꝑcepistis animo consurgentes. instat
ut cranseat dolor passionis. s non
instat ut transeat dilectio pacien¬
tis. transit a carne passio. s non tran¬
sit a corde dilectio. Idõ fasciełs mir¬
rȩ int̾ ubera cõmorabit᷑. Ibi eñ est
cor. & ubi cor ẽ. ibi dilectio est. & ubi
dilectio est. ibi dilecti mansio est.
Uos gͦ fr̃s qui sponsa estis & dilecta.
fasciculũ mirrȩ habetis. xp̃m pa¬
cientem. & botrum cipri xp̃m
resurgentem. Propterea opus non ha¬
betis doceri de ipso. docti ab ipso. qͥa
unctio eius docet uos de om̃ib. & u̾
bum ipsuis qđ sonat in aurib ur̃is
nr̃a ad doctrinam ur̃am sufficiunt.
s uerbum ipsius ꝑ nos tͣnseat ad
uos. ut ipsius gr̃a a uob̃ redundet

Expanded text:
torium est quod in passione, sed permansurum quod est in resurrectione. Cognovistis ergo et jam non cognoscitis quia instat, ut transeat dolor passionis, quem suscepistis in carne compatientes, et instat ut consummetur gaudium resurrectionis, quod percepistis animo consurgentes. Instat ut transeat dolor passionis, sed non instat ut transeat dilectio patientis. Transit a carne passio, sed non transit a corde dilectio. Ideo fasciculus myrrhae inter ubera commorabitur . Ibi enim est cor; et ubi cor ibi dilectio est: et ubi dilectio est, ibi dilecti mansio est. Vos ergo fratres, qui sponsa Christo estis dilecta, fasciculum myrrhae habetis Christum patientem, et botrum cyperi Christum resurgentem. Propterea opus non habetis doceri de ipso, docti ab ipso, quia unctio ejus docet vos de omnibus , et verbum ipsius, quod sonat in auribus vestris, r verba nostra ad doctrinam nostram sufficiunt, sed verbum ipsius per nos transeat ad vos, ut ipsius gratia a vobis redundet
Abbreviated transcription (Latin):
correctione. Cogitet gͦ aĩa in socie¬
tate alienoꝵ ñc pofita qͥa ñ poterit
semp ꝑmanere cũ illis & eligat in¬
t̾im sociũ illũ qͥ cũ oĩa subtracta fu¬
erint solus fidem seruat dilectorib
suis nec recedit in temꝑe angustiȩ.
& si durũ uideat᷑ ꝓ eiꝰ amore ñc oĩa
mundi blandim̃ta respuere. audi¬
at ipsum consolantẽ & dicentem.
Nonne ego melior tͥ sũ qua decem
filii: Quid em̃r Dulcis ẽ mundus
suꝑ mel dulcis & hereditas mea fuꝑ
mel & fauũ. Hanc gͦ fr̃s dulcedinẽ
sigustare ceꝑitis nec falsam dulce¬
diñe diligetis nec uerã amaritudi¬
nẽ sentietis. amen.

Expanded text:
correctione. Cogitet ergo anima in sociecorrectione. Cogitet ergo anima in societate alienorum nunc posita, quod non poterit semper permanere cum illis, et eligat interim socium illum, qui, cum omnia subtracta fuerint, solus fidem servat dilectoribus sui, nec recedit in tempore angustiae. Et si durum videatur pro ejus amore nunc omnia mundi blandimenta respuere, audiat ipsum consolantem et dicentem: Nonne ego melior tibi sum quam decem filii? Quid enim? Dulcis est mundus: super mel dulcis. et haereditas mea super mel et favum . Hanc ergo, fratres, dulcedinem si gustare coeperitis, nec falsam dulcedinem diligetis, nec veram amaritudinem sentietis. TIT.
Abbreviated transcription (Latin):
illa infelix desꝑatione cadet ad se.
& damnatione sub se. & aꝑiet se pro¬
fundum mobuiã ruenti & cũ illam
exceꝑit continuo claudet᷑ sursum
& aꝑietur deorsum ut sine fine cadat
& ad finẽ non resurgat. Et tẽ pͥmũ
agnoscet uerũ ẽẽ qdđ dictum fuerat
ue soli. qm̃ cũ cecidit ñ habet suble¬
uantẽ. Propt̾ea dixit. Orate ne fuga
ur̃a hieme fiat uł sabbato. Quider̃.
ẽ hiemps nͥ torpor mortis: Et qͥd est
sabbatũ nͥ post mort̾ẽ tempꝰ ꝑpetuȩ
uacationis: Hiemps si qͥdem collit
ambulandi potentiã sabbatũ ne¬
gat licentiã. sic & imminentis mor¬
tis torpore astrictꝰ homo a correctione
p̃pedit᷑. pꝰ mort̾e uͦ penitentia ñ reci-¬
pitur. Hic grauatur nebona oꝑa ex¬
erceat. ibiligatur ne imminentem
damnationem euadat. Hic correctio
grauis. ibi em̃datio impossibilis.
Propt̾ea bonũ est fugere ir̃a ueni¬
entem pͥusqũa sentire incipias im¬
minentẽ. ne uł uoluntas minꝰ effi¬
cax sit sine oꝑe uł dolor mutilis sñ

Expanded text:
atione cadet ad se, et damnatione sub se, et aperiet se profundum in obviam ruenti; et cum illam exceperit, continuo claudetur sursum, et aperietur deorsum, ut sine fine cadat et ad finem non resurgat. Et tunc primum agnoscet verum esse quod dictum fuerat: Vae soli! quoniam cum ceciderit, non habet sublevantem . Propterea dixit: Orate ne fuga vestra hieme fiat. vel Sabbato . Quid enim est hiems nisi torpor mortis? Et quid est Sabbatum. nisi post mortem tempus perpetuae vacationis? Hiems siquidem tollit ambulandi potentiam, Sabbatum negat licentiam. Sic et imminentis mortis torpore astrictus, homo a correctione praepeditur, post mortem vero poenitentia non recipitur; Hic gravatur, ne prima opera exerceat; ibi ligatur ne imminentem damnationem evadat. Hic correctio gravis, ibi emundatio impossibilis. Propterea bonum est fugere iram venientem priusquam sentire incipias imminentem, ne vel voluntas minus efficax sit sine opere, vel dolor inutilis sine
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ uerbi. exꝑientia ẽ rei. & efficatia
sermonis exbibitio oꝑis. uos gͥ non
erratis nescientes scͥpturas. neq uirtu¬
tẽ earum. Scripturas eñĩ nostis ꝑstu¬
diũ lectionis. uirtutẽ earum ꝑ disci¬
plina oꝑis. Scͥpturas nostis audiendo
xp̃m loquentẽ. urtutẽ earum imi¬
tando facientẽ. In dictis eiꝰ inuemi¬
stis incelligentiam scripturarum.
in factis euis uirtutẽ carum. Nostis
gͦ xp̃m non solũ audiendo. s etiam
exꝑiendo. Nostis non solũ scđ̃m car¬
nem. s etiam scđm maiestatẽ. Et si

Expanded text:
i, et efficacia sermonis exhibitio operis. Vos igitur erratis nescientes Scripturas, neque virtutem earum. Scripturas enim nostis per studium lectionis; virtutem earum per disciplinam operis. Scripturas nostis, audiendo Christum loquentem; virtutem earum, imitando facientem. In dictis ejus invenistis intelligentiam Scripturarum; in factis ejus virtutem earum. Nostis ergo Christum non solum audiendo, sed etiam experiendo. Nostis non solum secundum carnem, sed etiam secundum majestatem. Et si
Abbreviated transcription (Latin):
deuntib ad uitam uiȩ demonstrant᷑.
ꝓ una multȩ. ꝓbreui longe ꝓ leui la¬
boriose. Sic eñi dignũ fuit ut homo
dũ adhuc unus erat hab̾et uiã singu¬
larem ꝓpinquus breuẽ iustꝰ leuem.
Nunc aut̃ẽ diuisus multiplicẽ. remo¬
tus longam. peccator grauẽ. Concu¬
piscentia diuisit hominẽ. iniqͥtas ab¬
alienauit. mortalitas debilitauit. hẽ
gͦ pͥma uia ẽ ut ad semet ipsũ redeat.
& de multis unꝰ fiat. demñ ꝑgat ad ip¬
sũ qͥ ẽ suꝑ ipsum. Prima uia ẽ demul¬
tis adunũ multiplex. scda uia ẽ de
uno adunitatẽ simplex. Prima uia
est de uiciis ad uirtutẽ. scda uia ẽ de
iurtute ad beatitudinẽ. In pͥma ina
ẽ homo fragilis relinquere amata.
in scda ura debilis apprehendẽ insoli¬
ta. Primũ homini uni unũ p̃ceptũ
datũ ẽ leue faccu breue esfectu.Pri¬
inum dictũ est illi ut ab uno quod
foriserat abstineret. postea ut ea quȩ
intꝰ erant uinc̾et. qđ nec leue erat ad
faciendũ. nec breue ad ꝑficiendum.

Expanded text:
deuntibus ad vitam viae demonstrantur, pro una multae, pro brevi longae, pro levi laboriosae. Sic enim dignum fuit ut homo, dum adhuc unus erat, haberet viam singularem, propinquus brevem, justus levem. Nunc autem divisus multiplicem, remotus longam, peccator gravem. Concupiscentia divisit hominem, iniquitas abalienavit, mortalitas debilitavit. Nunc ergo prima via est, ut ad semetipsum redeat, et de multis unus fiat, deinde pergat ad ipsum qui est super ipsum. Prima una est de multis ad unum multiplex. Secunda una est de uno ad unitatem simplex. Prima una est de vitiis ad virtutem; secunda una est de veritate ad beatitudinem. In prima via est fragilis homo relinquere amata; in secunda via debilis apprehendere insolita. Primum homini uni unum praeceptum datum est, leve factu, breve effectu. Primum dictum est illi ut ab uno quod foris erat abstineret, postea ut ea quae intus erant vinceret. Quod nec leve erat ad faciendum, nec breve ad perficiendum.
Abbreviated transcription (Latin):
nister uerbi. & inuenitur paulus
luit. ne p̃sumerent non accipientes.
& confunderent᷑ accipientes. & estima¬
retur non ẽẽ xp̃ianꝰ faciens qđ noluit
fac̾e xp̃c. Propt̾ea cũ fiducia acceda¬
mͦ ad mitẽ. & non derelinquamꝰ suauẽ.

Expanded text:
nister verbi . Et invenitur Paulus nister verbi . Et invenitur Paulus luit, ne praesumerent non accipientes, et confunderentur accipientes, et existimaretur non esse Christianus, faciens quod voluit facere Christus. Propterea cum fiducia accedamus ad mitem, et non derelin
Abbreviated transcription (Latin):
suetudinis eiꝰ fuit qđ peccatores ad
se uenientes ñ reppulit. exemplum
suauitatis eiꝰ qđ qͥ eum gustauerius
fastidire ñ potuerunt. exemplum
mansuetudinis fuit qđ infirmã-¬
tib compatiebatur. exemplum
suauitatis qđ imꝑfectis conforma¬
batur. Infirmantib compatiebatur.
confitentib dans ueniam. & penicen¬
tib ñ indicens penã. Imꝑfectis con¬
formabat᷑ sp̃alia seminans. & meteis
carnalia. Seminans: ierbũ cibũ m̃tis.
& metens uictũ cibũ carnis. Uenitad
illũ peccatrix & fudit lacͥmas ad pe¬
des eiꝰ confessionẽ cͥminis. ipse ut os¬
tendet mansuetudinẽ suam. & par¬
uicordib darec fidutiam appropin¬
quandi cito ueniam indulsit. penã
nullã indixit. sait. Uade & ampliuᷤ
noli peccare. Dicit᷑ & malio loco. qͥa
habebat ib̾c loculos. & ea quȩ daban¬
tur suscipiebat. conformans se imꝑ¬
fectis ut qui eugłm p̃dicant de eugłio
uiuant. Paulus autẽ noluit sũptus
acciꝑe de eugłio. s gratis factꝰ est mi-¬

Expanded text:
eccatores ad se venientes non repulit. Exemplum suavitatis ejus, quod qui eum gustaverunt, fastidire non potuerunt. Exemplum mansuetudinis fuit, quod infirmantibus compatiebatur. Exemplum suavitatis, quod imperfectis conformabatur. Infirmantibus compatiebatur, confitentibus dans veniam, et poenitentibus non indicens poenam. Imperfectis conformia. Seminans verbum cibum mentis, et metens victum cibum carnis. Venit ad illum peccatrix, et fudit lacrymas ad pedes ejus per confessionem criminis, ipse, ut ostenderet mansuetudinem suam et parvicordibus daret fiduciam appropinquandi, cito veniam indulsit, poenam nullam indixit. Sed ait, Vade, et amplius noli peccare . Dicitur et in alio loco, quod habebat Jesus loculos, et ea quae dabantur suscipiebat , conformans se imperfectis, ut qui Evangelium praedicant, de Evangelio vivant . Paulus autem noluit sumptus accipere de Evangelio, sed gratis factus est mi
Abbreviated transcription (Latin):
gitationes muscȩ. Propt̾ea ubi
desidia abundant. abundant & co¬
gitationes. fit tam̃ nouñqͣm ut post¬
qͣm cora malis desidiis emundatum
fuerit adhuc cogicationes prauȩ re¬
deant. cam importune ñc. qͣm pͥus
immundȩ. Ibi maculantes. hic inqui¬
etantes. ibi lucũ. hic puluis.
uȩ sunt uiȩ una lata ad ꝑdicio¬
nẽ. alia arta aduitã. Illa quȩ
lata est multos habet incedentes ꝑse.
Illa quȩ arta ẽ paucoscapit. In omni
eñ genere quȩ p̃tiosa st̃ rara st̃. & quȩ
iulia st̃ numero abundant. Lata au¬
tẽ uia ẽ ire quolibet. & facere qđ pla¬
cet. Arta ua ẽ. p̃ceptis regi. & desidi¬
oꝵ fluxa stringere ad regulam equi¬
tatis. Ouȩgͦ uiȩ st̃ una mortis. alia
uĩq exercicũ suũ. unꝰ ad mortẽ. aliuᷤᷤ
ad uitam. xp̃c humilicate. diabolus
elatione. xp̃c puritate. diabolus mm-¬
puritate. xp̃c obedientia. diabolus
contumatia. Et quẽ qͥsq ducẽ seqͥt᷑
inuia. habebit regem in patria.

Expanded text:
gitationes muscae. Propterea ubi gitationes muscae. Propterea ubi desideria abundant, abundant et cogitationes. Fit tamen nonnunquam ut postquam cor a malis desideriis emundatum fuerit, adhuc cogitationes pravae redeant, tam importunae nunc quam prius immundae. Ibi maculantes, hic inquietantes; ibi lutum, hic pulvis.e sunt viae, una lata ad perditionem, altera arcta ad vitam. Illa quae lata est, multos habet incedentes per se. Illa quae arcta est, paucos capit. In omni enim genere quae pretiosa sunt, rara sunt, quae vilia sunt, numero abundant. Lata autem via est ire quo libet, et facere quod placet. Arcta via est praeceptis regi, et desideria fluxa stringere ad regulam aequitatis. Duae ergo viae sunt, una mortis, altera uterque exercitum suum, unus ad mortem, alter ad vitam. Christus humilitate, diabolus elatione; Christus puritate, diabolus impuritate: Christus obedientia, diabolus contumacia. Et quem quisque ducem sequitur in via, habebit regem in patria.
Abbreviated transcription (Latin):
tur. qr postea mala effecta sunt. sic̃
scͥptum ẽ disꝑsit suꝑbos m̃te cordis
sui. Scda amant᷑ qdđ facta st̃ & corde
amant᷑ qđ bona st̃. s tam̃ illoꝵ amor
qͣsi incorde foris ẽ. qr amant᷑ qđ sunt
ab ipso bona. s ñ amant᷑ ut sint in
ipso beata. Amor gͦ hominis intꝰ in
corde creatori fuit. qm̃ in tantũ hõ
ab ipso dilectꝰ est. ut & ab ipso eẽt bo¬
nus & in ipso beatꝰ. Amor gͦ honimis
intꝰ fuit. & ibi dolor fuit ubi amor fu
Numqͥd ds̃ aliqñ incautꝰ fuit ut fa¬
ceret quȩ facienda ñerant ut postea
considans quȩ ñ bene fecerat de factis
peniteret & facienda caueret: d scien¬
dum ẽ qđ sic̃ penitentia dĩ nonẽ mu¬
tata uoluntas in approbatione facien¬
di s ordo mutatꝰ minstitutione facti.
sic cautela eiꝰ non ẽ p̃sidentis circũspec¬
tio s subiectoꝵ correctio. Nam in ma¬
lo faciendo tam cauet qͥ t̾ret nefiat
qͣm qͥ cunet nefaciat.

Expanded text:
tur, quia postea mala effecta sunt. Sicut tur, quia postea mala effecta sunt. Sicut scriptum est: Dispersit superbos mente cordis sui . Secunda amantur, quod facta sunt; et corde amantur, quod bona sunt. Sed tamen illorum amor quasi in corde foris est, quia amantur, quod sunt ab ipso bona; sed non amantur, ut sint in ipso beata. Amor ergo hominis intus in corde Creatoris fuit, quoniam in tantum homo ab ipso dilectus est, ut et ab ipso esset bonus, et in ipso beatus. Amor ergo hominis intus fuit, et ibi dolor fuit, ubi amNunquid Deus aliquando incautus fuit, ut faceret quae facienda non erant, ut postea considerans quae non bene fecerat, de factis poeniteret, et facienda caveret? Sed sciendum est quod sicut poeniientia Dei non est mutata voluntas in approbatione faciendi, sed ordo mutatus in institutione facti, sic cautela ejus non est praesidentis circumpectu, sed subjectorum correctio. Nam in malo faciendo tam cavet qui terret ne fiat, quam qui timet ne faciat.
Abbreviated transcription (Latin):
futurũ delebo inqͥt hominẽ quẽ
creaui a facie t̾rȩ. Primũ considã
fuerit malicia nr̃a. Eum autẽ nos
abono in quo ab illo factisumꝰ mu¬
tari ceꝑimꝰ. tunc ipsũ penitet suꝑ
nos nead bonũ ad qđ facti sumus
ꝑueniam᷑. Penitentia autẽ eiꝰ ñ est
mutatio :ntentionis a pͥmo ꝓpo¬
sito. s mutatio oꝑis a pͥmo insticuss.
Et nota qđ ꝑeunte homine ds̃ dolo¬
recordis intͥnsecꝰ tangidr. Ibi em̃ dolor
fuit ubi amor. amat eñ ds̃ uniuer¬
sa quȩ fecit. Quia uͦcȩt̾a oĩa ab ipso
amant᷑. s ad ipsũ posfidendũ non
amant᷑. rationalis aucẽ creatura et
qđ̃ facta ẽ ab ipso diligit᷑. &ad qđ fac¬
ta ẽ in ipso. ꝑeuntis hominis dolor
creatorẽ intͥnsecꝰ tetigit incorde ubi
stantis & bene incedentis amor fuit.
Sunt eñitria quedam generarerũ.
Unum a conditione lapsoꝵ aliud
in conditione stantiũ. aliud supra
conditionẽ ꝓuectoꝵ. Prima aman¬
tur qđ facta st̃. s quasi corde ñaman¬

Expanded text:
futurum: Delebo, inquit hominem, quem creavi, a facie terrae. . Primum considera fuerit malitia nostra. Cum autem nos a bono, in quo ab illo facti sumus, mutari coeperimus, tunc ipsum poenitet super nos, ne ad bonum, ad quod facti sumus, perveniamus. Poenitentia autem ejus non est mutatio intentionis a primo proposito, sed mutatio operis a primo instituto. Et nota quod, pereunte homine, Deus dolore cordis intrinsecus tangi dicitur. Ibi enim dolor fuit, ubi amor; amat enim Deus universa, quae fecit. Quia vero caetera omnia ab ipso amantur, sed ad ipsum possidendum non amantur, rationalis autem creatura, et quod facta est, ab ipso diligitur, et ad quod facta est. In ipso pereuntis hominis dolor Creatorem intrinsecus tetigit in corde, ubi stantis et bene incedentis amor fuit. Sunt enim tria quaedam genera rerum, unum a conditione lapsorum, alterum in conditione stantium, aliud supra conditionem provectorum. Prima amantur quae facta sunt, sed quasi corde non aman
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ suã non agnoscit. qm̃ secũ ha¬
bet socictatẽ alienã delectationum
huius mundi ingredientiũ ad ipsã
ꝑ sensus carnis ipsuis. uł cũ ipsa egre¬
ditur ad illas. Cũ autẽ claudi ceꝑint
portȩ istȩ sensuũ carnaliũ non pate¬
bit deinceps uia tͣscundi ad inuicẽ.
& tunc seꝑabit᷑ societas uanicatis. &
erit mundus foris exclusus ne ingre¬
diatur. & aĩa intꝰ inclusa ne egrediat᷑.
& uemet aĩa ad portas oculoꝵ & clau¬
sas inueniet ut non egrediat᷑ ꝑ uisũ.
& declinabit ad portas auriũ & ob¬
trusas inueniet ne egrediat᷑ ꝑ audicũ.
Dem̃ diffundet se ꝑ aditꝰ sensuũ reli¬
quoꝵ. & ñ erit tͣnsitꝰ ullus. qm̃ repa¬
gula mortis ꝑpetuȩ inflexibili rigo¬
re & immobilib seris ualuas sensuũ.¬
& aditꝰ commercii antiqͥsine fine con¬
ctudent. Tunc aĩa misera in hoc tͥsti
discidio solã se inueniet. & conuertens
se reqͥrere incipiet sociũ illũ qͥ intusẽ

Expanded text:
tionem suam non agnoscit, quoniam secum hationem suam non agnoscit, quoniam secum habet societatem alienam delectationum hujus mundi ingredientium ad ipsam per sensus carnis ipsius, vel cum ipsa egreditur ad illas. Cum autem claudi coeperint portae istae sensuum carnalium, non patebit deinceps via transeundi adinvicem; et tunc separabitur societas vanitatis, et erit mundus foris exclusus, ne ingrediatur, et anima intus inclusa, ne egrediatur. Et veniet anima ad portas oculorum et clausas inveniet, ut non egrediatur per visum, et declinabit ad portas aurium, obstrusas inveniet, ne egrediatur per auditum, deinde diffundet se per aditus sensuum reliquorum, et non erit transitus ullus, quoniam repagula mortis perpetuae, inflexibili rigore et immobilibus seris valvas sensuum aditus commercii antiqui sine fine concludens. Tunc anima misera in hoc tristi dissidio solam se inveniet, et convertens se requirere incipiet socium illum qui intus est,
Abbreviated transcription (Latin):
nieħ saꝑet pret̾ uerũ bonũ. Hon
enim ẽ bonũ eiꝰ aliud quã uerũbonũ.
Hoc gͥ solum ẽ in quo gaudere deb̾et
in abundantia sua. & in quo consola¬
ri deb̾et in egestate sua. & utiq siue
abundans siue egens bene illo gaude¬
ret. & bene consolaretur sullius neq
in abundantia neq in egestate egesta¬
tem pateretur. Nunc autem pͥmum
malũ eiꝰ factũ est ut illo sublato ege¬
statẽ illius patiat᷑ ut illud ñ habeat.
Deinde scđm malũ accessit ut malio
bono consoletur ut illud ñ requirat
Perdito gͦ eo quod intus erat bono eg̾s¬
sa ẽ amma ad ea quȩ foris erant bona
aliena & pactum fecit cũ delectatiomi¬
b scłi. & regressa induxit eas ad seut
fornicaret᷑ cũ eis intꝰ in abscondito cor¬
dis sui & requiesc̾et suꝑ eas. & consola¬
retur in eis. & ñ respicẽt absentiãboni
sui eo qd abundantiam suã cerneret
& consolationẽ in bonis alienis. Nunc
gͥ anima desolata abono suo desola¬

Expanded text:
nihil saperet praeter verum bonum. Non enim est bonum ejus aliud quam verum bonum. Hoc igitur solum est, in quo gaudere deberet in abundantia sua, et in quo consolari deberet in egestate sua. Et utique sive abundans sive egens bene illo gauderet et bene consolaretur, si illius neque in abundantia, neque in egestate egestatem pateretur. Nunc autem primum malum ejus factum est, ut illo sublato egestatem illius patiatur, ut illud non habeat; deinde secundum malum accessit, ut in alio bono consoletur, ut illud non requirat. Perdito ergo eo quod intus erat bono, egressa est anima ad ea quae foris erant bona aliena, et pactum fecit cum delectationibus saeculi; et regressa induxit eas ad se ut fornicaretur cum eis intus in abscondito cordis sui, et requiesceret super eas, et consolaretur in eis, et non respiceret absentiam boni sui, eo quod abundantiam suam cerneret et consolationem in bonis alienis. Nunc igitur anima desolata a bono suo, desola
Abbreviated transcription (Latin):
alc̃ domesticꝰ. Mundus eñi iuxta nos
ẽ. caro nobiscũ. iccirco confidit diabol
magis inauxilio carnis quia plus no¬
cet domesticꝰ hostis. Diabolũ uncimꝰ.
qͣndo suggestionib eiꝰ resistimͦ. Mun¬
dum uincimꝰ. qͣndo nec appetimꝰ ꝓsꝑa.
nec timemꝰ aduersa. Carnem uncumꝰ.
qͣndo eiꝰ desidia nec extinguimꝰ in ne¬
cessariis. nec adillicita relaxamꝰ.¬

Expanded text:
alter domesticus. Mundus enim juxta nos alter domesticus. Mundus enim juxta nos est, caro nobiscum. Idcirco confidit diabolus magis in auxilio carnis, quia plus nocet domesticus hostis. Diabolum vincimus, quando suggestionibus ejus resistimus; mundum vincimus, quando nec appetimus prospera, nec timemus adversa; carnem vincimus, quando ejus desideria nec exstinguimus in necessariis, nec ad licita relaxam
Abbreviated transcription (Latin):
ex natura originẽ trahit. qr ñ¬
est aliud uiciũ qũa affectus naturał
pret̃ ordinẽ & supra m̃surã. Ordinem
tͣnsgrediens qͣndo moueturad ea quȩ
ñ debet. m̃isurã excedens qͣndo moue¬
tur plusqͣm debet. Illa appetens ꝓpt̃
indigentiam. hic efferuens ꝓpt̾ ue¬
hemenciã. Ilic ꝑuersus. hic nunius.
In dauid ꝓpt̃ indigentiã appeticus
mouebatur ad ea quȩ non debuit. qͣn¬
do esuriens panes scĩficatos concupi¬
uit. In amon filio eiꝰ ꝓpt̃ uehemen¬
tiam mouebatur plusqu̾a debuitqͣn¬
do chamar sororis suȩ dilectionẽ usq
ad carnis libidinẽ relaxauit.¬
Res sunt tiranni qͥ contra nos
acies suas ꝓducunt. Diabolus.
mundus. & caro. In exercitu diaboli
militant uicia. In castris mundi. ꝓ¬
sꝑa & aduersa. In societate carnis. t̃re¬
na desidia. Ex his crib duo. t̾cio con-¬
uirauerunt adsubuerfionẽ nr̃am.
Mundus eñi & caro diabolo auxiliũ
ferunt contra nos. Unus est uicinus.

Expanded text:
de vitium originem trahde vitium originem trahest aliud vitium, quam affectus naturalis praeter ordinem et supra mensuram: ordinem transgrediens, quando movetur ad ea quae non debet; mensuram excedens, quando movetur plusquam debet. Illa appetens, propter indigentiam, haec effervens, propter vehementiam. Illic perversus, hic nimius. In David propter indigentiam: appetitus movebatur ad ea quae non debuit, quando esuriens panes sanctificatos concupivit . In Amnon filio ejus propter vehementiam movebatur plus quam debuit, quando Thamar sororis suae dilectionem usque ad carnis libidinem relaxavitres sunt tyranni qui contra nos acies suas producunt: diabolus, mundus, et caro. In exercitu diaboli militant vitia; in castris mundi prospera et adversa; in societate carnis desideria terrena. Ex his tribus duo tertio conjuraverunt ad subversionem nostram. Mundus enim et caro diabolo auxilium ferunt contra nos: unus est vicinus,
Abbreviated transcription (Latin):
ucerna pedib meis
uerbũ cuũ. Lucerna lum̃ intesta.
lumen inuase. diuinitas in huma¬
nitate. Uas humanitas. lum̃ diumi¬
tas. Uita uia. tenebrȩ ignorantia. Pre¬
cessit xp̃c ferens lucernam. sequitur
xp̃ianus tenens exempli semitã. Pro¬
pofuit humanitatẽ lucentẽ ex diui-¬
nitate. extulit lucernã ut uideamꝰ
fide. ambulemꝰ oꝑatione. dirigam᷑
imitatione. p̃cedentẽ unũ mulci se¬
quentes.amen.
uatuor modis fit recordatio
pret̾itoꝵ. maloꝵ. Prima quȩ
ammum ad consensũ p᷑uitatis inflec¬
dit. scda quȩ delectatione illicita me¬
moriam afficit. t̃cia quȩ ad cõpunc¬
tionẽ & contricionẽ penitentiȩ cor
emollit. Quarta quȩ ex fiducia ueni¬
ead gr̃arũ actionẽ mentẽ accendit.
Prima ẽ maloꝵ. scda incipientium.
t̃cia ꝓficientiũ. quarta ꝑfectoꝵ. Pri¬
mam d̃s ꝓ culpa imputat. scdam
condonat. t̃ciam remierat. quartã
glorificat. Prima est iniqͥtatis. scda in¬
firmitatis. t̾cia uͥtutis. qͣrta felicitatis.

Expanded text:
ucerna pedibus meis verbum . Lucerna lumen in testa; lumen in vase, divinitas in humanitate. Vas humanitas, lumen divinitas. Vita via, tenebrae ignorantia. Praecessit Christus ferens lucernam; sequitur Christianus tenens exempli semitam. Proposuit humanitatem lucentem; ex divinitate extulit lucernam, ut videamus fide, ambulemus operatione, dirigamur imitatione praecedentem unum multi sequentes. CAP.uadruplex est recordatio praeteritorum malorum: Prima, quae animum ad consensum pravitatis inflectit; secunda, quae delectatione illicita memoriam afficit; tertia, quae ad compunctionem et contritionem poenitentiae cor emollit; quarta, quae ex fiducia veniae ad gratiarum actionem mentem accendit Prima est malorum, secunda insipientium, tertia proficientium, quarta perfectorum. Primam Deus pro culpa imputat, secundam condonat, tertiam remunerat, quartam glorificat. Prima est iniquitatis, secunda infirmitatis, tertia virtutis, quarta felicitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
Dolor culpam placat. satisfactiotu¬
cium sanat. custodia sanitatẽ ser¬
uat. In his custodia futuri pͥmum
lo cũ tenet. dolor pret̾iti scd̾m. nouis¬
simũ satisfactio delicti. quȩ tantũ
ꝓficit. qͣntũ cęt̾a efficit. Ideo falia¬
tor solam hanc id est custodiã fucu¬
ri quasi p̃cipuã & in qua om̃is pe¬
nitentiȩ fructus constat suis con¬

Expanded text:
Dolor culpam placat; satisfactio vitium sanat; custodia sanitatem servat. In his custodia futuri primum locum tenet, dolor praeteriti secundum, novissimum satisfactio delicti. Quae prima tantum proficit quantum caetera duo efficiunt. Ideo Salvator solam hanc, id est custodiam futuri, quasi praecipuam et in qua omnis poenitentiae fructus consistat sibi con
Abbreviated transcription (Latin):
mercennarii. qͥdam lupi. Pastoreᷤ
sunt. qͥ oues diligunt. mercennarii
qui lanam & lac accipiunt. lupiqͥ
carnes comedunt. Pastores custodi¬
unt in ꝓsꝑitate. & defendunt in ad¬
uersitate. Mercennarii custodiunt
in ꝓsꝑitate. s non defendunt inad¬
uersitate. Lupi non custodrunt in
ꝓspitate. & occidunt in adu̾sitate.
Pastores salutẽ quęrunt. mercenna¬
rii lucrũ appetunt. lupi peccatima¬
t̾iam uł licentiam ouib dantes occi¬
dunt. Prum sunt diligentes. scđi ne¬
gligentes. t̃cii pestilentes. De duplici

Expanded text:
mercenarii, quidam lupi. Pastores mercenarii, quidam lupi. Pastores sunt qui oves diligunt; mercenarii, qui lanam et lac accipiunt; lupi, qui carnes comedunt. Pastores custodiunt in prosperitate, et defendunt in adversitate. Mercenarii custodiunt in prosperitate, sed non defendunt in adversitate. Lupi non custodiunt in prosperitate, et occidunt in adversitate. Pastores salutem quaerunt, mercenarii lucrum appetunt. Lupi, peccati materiam vel licentiam ovibus dantes, occidunt. Primi sunt diligentes, secundi negligentes, tertii pestile
Abbreviated transcription (Latin):
p̃c pͥus ouis fuit. postea pastorfac¬
tus ẽ. Oiuis animal ẽ mansuetũ.
& mundum. In mansuetudine hu¬
militas. in mundicia castitas signifi¬
catur. Humilitas duplex est. Prima
qua preẽe non appetas. scda qua subẽẽ
diligas. Multi eñĩ st̃ qͥ preẽe nolunt
fugientes laborẽ non honorẽ. qͥtam̃
subẽe dedignant᷑. qͥ qͣndo in p̃cepto
obedientiȩ murmurant. quasi ad
passionẽ ducti recalcitrant. Hii ꝓfec-¬
fec to oues non sunt nec imitatores
illius qͥ ficut oius ad occisionẽ ductus
ẽ & non aꝑuit ossuũ. Similit̃ castitas
duplex est. alia foris ꝑmundiciam
corporis. alia intꝰ ꝑ mundiciam cor-¬
dis. Mundicia corporis est. abstine-¬
re a malo oꝑe. mundicia cordis sin-¬
cerũ ẽẽ amala delectatione. Quigͣ
mundiciam & mansuecudinẽ ht̃.
ouis est. & qͥ ouis bona ẽ. sic tandẽ
pastor fieri pot̃. qͥ pͥus insua subiec¬
tione didicit. qͦmͦ aliis p̃eẽ possit.
Quidam eñi sunt pastores. quidam

Expanded text:
prius ovis fuit, postea pastor factus est. Ovis animal est mansuetum et mundum. In mansuetudine humilitas, in munditia castitas significatur. Humilitas duplex est: prima, qua praeesse non appetas; secunda, qua subesse diligas. Multi enim sunt qui praeesse nolunt, fugientes laborem non honorem; qui tamen subesse dedignantur. Qui quando in praecepto obedientiae murmurant, quasi ad passionem ducti recalcitrant. Hi profecto oves non sunt nec imitatores illius, qui sicut ovis ad occisionem ductus est, et non aperuit os suum . Similiter castitas duplex est. Alia foris per munditiam corporis, alia intus per munditiam cordis. Munditia corporis est abstinere a malo opere; munditia cordis, sincerum esse a mala delectatione. Qui ergo munditiam et mansuetudinem habet, ovis est. Et qui ovis bona est, sic tandem pastor fieri potest, qui prius in sua subjectione didicit, quomodo aliis praeesse possit. Quidam enim sunt pastores, quidam
Abbreviated transcription (Latin):
ammȩ. alia qua uiuit in deo.
alia qua uiuit incarne. Ubi uiuit.¬
ibi sentit. ubi sentit. ibi dolet n cũ
leditur. & gaudet cũ fouetur. quia
unus est locus gaudii & doloris. nec
dolor est nͥubi gaudiũ fuit & amor
qm dolor non est. nͥ cũ lesus fueris
ubi gaudes. sublato gaudio. Qui gͦ
in carne uiuunt. incarne sentuni.
& illis dolor carnis grauis ẽ qr suaue
erat gaudiũ illius. Dolores uero aĩȩ
ñ sentiunt qr mortui st̃ intꝰ ubi u¬
uere debuerant indõ. Iccirco cũ ledi¬
tur caro graue estimatur ab illis. et
fugiunt qͣntũ possunt dolores illiꝰ.
Uulnera autẽ animȩ ignorant ꝓr¬
sus. & non quȩrunt medicmã in illiꝰ.
quia ibi sensũ doloris non habent.
Cum autẽ mortuus fuerit senfus
animȩ quo uiuit in carne. tunc in¬
uificari incipiet ille sensus quo sen¬
tiet semet ipsam & tunc sciet uul¬
nera sua & sentire incipiet dolores
suos tanto graunus qͣnto ꝓpͥus. qͥa
qđ magis intimũ ẽ magis nocet ma¬

Expanded text:
ae: alia, qua vivit in Deo; alia, qua vivit in carne. Ubi vivit, ibi sentit; ibi dolet cum laeditur, et gaudet cum fovetur, quia unus est locus gaudii et doloris. Nec dolor est, nisi ubi gaudium fuit et amor, quoniam dolor non est, nisi, cum laesus fueris, ubi gaudes, sublato gaudio. Qui vero in carne vivunt, in carne sentiunt; et illis dolor carnis gravis est, quia suave erat gaudium illius. Dolores vero animae non sentiunt, quia mortui sunt intus, ubi vivere debuerant in Deo. Idcirco, cum laeditur caro, grave existimatur ab illis, et fugiunt, quantum possunt, dolores illius. Vulnera autem animae ignorant prorsus, et non quaerunt medicinam in illis, quia ibi sensum doloris non habent. Cum autem mortuus fuerit sensus animae, quo vivit in carne, tunc vivificari incipiet ille sensus, quo sentiet semetipsam; et tunc sciet vulnera sua et sentire incipiet dolores suos tanto gravius, quanto propius, quia quod magis intimum est, magis nocet ma
Abbreviated transcription (Latin):
in resurrectione. Xp̃m in cruce exꝑ¬
ti estis compatientes. xp̃m in maie¬
state exꝑti estis consurgentes. Uos
eñĩ estis sponsa illa & dilecta illa quȩ
dilectũ nouerat & exꝑta dicebat. Fa
maiestatẽ. Fasciculus mirrȩ xp̃c in
passione. botrus cipri xp̃c in resur¬
rectione. Fasciculus mirre amaritu¬
do passionis. botrꝰ cipri dulcedo re¬
surrectionis. Fascid̃s mirrȩ multitu¬
do passionũ. botrꝰ cipri abundan¬
tia gaudioꝵ. illic amaricans. illic in¬
ebrians. Tam̃ uos fasciculũ mirrȩ in¬
ter ubera posuistis. qͥa passionẽ xp̃i
cũ gaudio & dilectione suscepistis.
Uos xp̃m pacientẽ non solum inco¬
pore s etiam incorde portatis. quia¬

Expanded text:
in resurrectione. Christum in cruce experti estis compatientes. Christum in majestate experti eritis consurgentes. Vos enim estis sponsa illa et dilecta illa quae dilectum noverat, et experta dicebat: Fasmajestatem. Fasciculus myrrhae Christus in passione. Botrus cyperi Christus in resurrectione Fasciculus myrrhae amaritudo passionis. Botrus cyperi dulcedo resurrectionis. Fasciculus myrrhae multitudo passionum. Botrus cyperi abundantia gaudiorum. Illic amaricans, hic inebrians. Tamen vos fasciculum myrrhae inter ubera posuistis, quia passionem Christi cum gaudio et dilectione suscepistis. Vos Christum patientem non solum in corpore
Abbreviated transcription (Latin):
ad famã p̃dicatio. Ad conscienti¬
am silentiũ. ad famã uerbũ. Per si¬
lentiũ seminas agrũ  tuum. ꝑ
uerbũ seminas agrum ꝓximitui.
Cum in tua edificatione ꝓficis me.¬
uisagrum tuũ. cũ de ꝓfectu alieno
letaris metis agrũ ꝓxum cui. In
temꝑe ocii pͥmũ lectio cognoscende
ũ̾itatis & exercendȩ uirtutis mati¬
am tribuit. dem̃ meditatio formã
apponit. In tempore laboris pͥmũ
opus exemplum tribuit. postea u̾¬
bum doctrinã ꝓponit. sicut scͥptũ
c̃. Quȩ cȩpit iħc facere & docere. Idõ
hͥus tempꝰ ociĩ. pꝰea cempꝰ laboris. Ser
orbẽ terrarũ. Quid mirum si
qui implet orbẽ terrarũ: Hunc gͦ im
ñpotuit dici consũmatũ ẽ. Propter
hoc em̃ om̃ia facta sunt quȩ facta suis
uł innatiuitate. uł in passione. uł in

Expanded text:
nscientiam silentium, ad famam verbum. Per silentium, seminas agrum tuum; per verbum, seminas agrum proximi tui. Cum in tui aedificatione proficis, metis agrum tuum; cum de profectu alieno meditaris, metis agrum proximi tui. In tempore otii primum lectio cognoscendae veritatis et exercendae virtutis materiam tribuit; deinde meditatio formam apponit. In tempore laboris primum opus exemplum tribuit, postea verbum doctrinam proponit, sicut scriptum est: Quae coepit Jesus facere et docere . Ideo prius temorbem terrarum . Quid mirum si qui implet orbem terrarum? Nunc ergo inon potuit dici, consummatum est. Propter hoc enim omnia facta sunt a quo facta sunt, vel in nativi
Abbreviated transcription (Latin):
ce dextri latronis pena ꝓculpa. & pꝰ
penã remissio. Incruce sumstri lacro¬
nis pena ꝓculpa. & post penã dã¬
natio. Dicunt homines qͣndo peña
sustinent. si meruissem ñ erubesce¬
remꝰ. nc̃ audẽ iniuste paci & sine
culpa ignominosũ nob̃ẽ. O oculi
qui non uident. Iimosi ꝓculpa
pateris erubesce. si sine culpa pate¬
ris. głare. Latro magis uis ẽẽ quam
xp̃c: Et forte simster. blaspbema¬
tor ñ confessor. Tu enĩ ꝓ culpa pate¬
ris. & culpam non agnoscis. nec ul¬
dicem ueneraris. Si saltem dexter fu¬
isses latro culpam humilit agnosce¬
res. penã pacient̃ sustineres. ueniain
deuote implorares nec ꝓ pena p̃su¬
meres. nec ꝓculpa desꝑares. sicut qͥ¬
dam qui desua fustinentia głantur.
depena murmurant. de culpa de¬

Expanded text:
atronis, poena pro culpa, et post poenam remissio; in cruce sinistri latronis, poena pro culpa, et post poenam damnatio. Dicunt homines, quando poenam sustinent: Si meruissemus non erubesceremus; nunc autem injuste pati et sine culpa ignominiosum nobis est. Oculi qui non vident, imo si pro culpa pateris erubescere; si sine culpa pateris, gloriare. Latro magis vis esse quam Christus; et forte sinister blasphemator, non confessor. Tu enim pro culpa pateris, et culpam non agnoscis, nec judicem veneraris. Si saltem dexter fuisses latro, culpam humiliter agnosceres, poenam patienter sustineres, veniam devote implorares, nec pro poena praesumeres, nec pro culpa desperares, sicut quidam qui de sua sustinentia gloriantur, de poena murmurant, de culpa de
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ordine deposuit. Primũ ligatꝰ
ẽ. postea crucifixus. Sic & nos uetu¬
statẽ int̾ioris hominis hoc ẽ iniqͥta¬
t̃ hoc ordine destruere debemꝰ. pͥmũ
cam foris ꝑ disciplinã ligando ut oꝑa¬
ri non possit. deĩn int̾ius om̃ino cru¬
cifigendo & int̾ficiendo ut iam ꝓr-¬
sus non sit. Sic pͥus studio nr̃o coope¬
rante gr̃a dĩ in nobis destruenda est
miqͥtas. ut ꝑ eandem grãm postea
in nob̃ sine nr̃a cooꝑatione & ipsa
destruatur mortalitas. De duplici¬

Expanded text:
t; primum ligatus est, postea crucifixus. Sic et nos vetustatem interioris hominis hoc est iniquitatem hoc ordine destruere debemus: primum eam foris per disciplinam ligando, ut operari non possit; deinde interius omnino crucifigendo et interficiendo, ut jam prorsus non sit. Sic prius studio nostro, cooperante gratia Dei, in nobis destruenda est iniquitas, ut per eamdem gratiam postea in nobis sine nostra cooperatione et ipsa destruatur mortalitas. TI
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ ex seqͦd boni sunt. qͥa sibonũ eẽ ex
homine eẽt. om̃is homobonꝰ esset.
Itm qui abono cadunt & ñ resurgiris.
exemplũ sunt bonis. ut sciant grãm
ẽẽ non solum qͦd bonũ acceperunt.
s etiam quod inbono ꝑseuerauerunt.
Si eñi ꝑseuerare hominis eẽt. nullus ca-
deret. De duplici fine et medio.
ita mortalis medio loco constitu
talisest. Uia autẽ qua ad dexterãitur.
est iusticia. uia uͦ qua itur ad sinistrã.
culpa. & flectitur ista uita mortalis.
siue morsuitalis. aliqͣñ ꝑ culpã ad
mortẽ. aliq̃n ꝑ iusticiã ad uitã. &quȩ
ad uitã ꝑuenit ampliꝰ non cadit. sic̃
quȩ ad mortẽ ꝑuenit amplius ñ re-¬
surgit: finis eñi ut̃q iminobilisẽ. me¬
dium mobile. & fluctuat donec sta¬
biliatur. In qͣincumq eñi partẽ ceci¬
dit lignũ. ibi manebit. siue ad austrũ.
e montib surgunt borum.¬
nubes. qͥa corda tũida a lumi¬
ne u̾itatis caligantur. Rursum ful¬

Expanded text:
esse ex se quod boni sunt, quia, si bonum esse ex esse ex se quod boni sunt, quia, si bonum esse ex homine esset, omnis homo bonus esset. Iterum qui a bono cadunt et non resurgunt, exemplum sunt bonis, ut sciant gratiam esse non solum quod bonum acceperunt, sed etiam quod in bono perseveraverunt. Si enim perseverare hominis esset, nullus caderet. TIT. CXXXV. De duplici fine et medio. Vita mortalis medio loco constituttalis est. Via autem qua ad dexteram itur est justitia; via vero qua itur ad sinistram, culpa. Et flectitur ista vita mortalis sive mors vitalis aliquando per culpam ad mortem, aliquando per justitiam ad vitam. Et quae ad vitam pervenit, amplius non cadit, sicut quae ad mortem pervenit amplius non resurgit. Finis enim uterque immobilis est; medium mobile et fluctuat donec stabiliatur. In quamcunque enim partem ceciderit lignum, ibi manebit, sive ad austrum e montibus surgunt nubes, quia corda tumida a lumine veritatis caligant. Rursum ful
Abbreviated transcription (Latin):
ire facit. Corda siccatur & tenditur
ut sonitũ reddat. & caro hominis
pͥus amalo mundatur. postea in
bono excitatur. ibi siccata. hic ten¬
sa. siccata ꝑ abstinentiã. tensa ꝑpa-
tientiam. Inferiores claui rotundist̃.
suꝑiores solidi. qͥa timor circumspectꝰ
ẽẽ debet. amor ꝑfectus. De duab portis
ui cupiditate peccant su mortis.¬
mant dauid exemplum ut re¬
surgant. Qui timore peccant sumant
petrũ exemplum ut resurgant. Ut̃q
tas & timor. quȩ siclaudunt᷑. ñ erit qͦ
mundus ingrediatur. Quomͦ malus¬
fiunt. sunt boni qui semꝑ in bono con¬
sistunt. Illi numqũa surgunt. isti nũ¬
qũa cadunt. Alii qui cũ ceciđint non
resurgunt. alii cadunt & resurgunt.
Quinumqũa surgunt. uł numquã
resurgunt mali sunt. Qui numqũã
cadunt. ułcũ cecid̾int resurgunt bo¬
ni sunt. Sic duo sunt genera maloꝵ
& duobonoꝵ. & ubiq malus bono
uiuit. Qui numqũa boni fiunt exẽ¬
plum sunt bonis. ut indelligant ñ

Expanded text:
ire facit. Chorda siccatur, et tenditur ire facit. Chorda siccatur, et tenditur ut sonitum reddat, et caro hominis prius a malo mundatur, postea in bono excitatur, ibi siccata, hic tensa. Siccata per abstinentiam: tensa per atientiam. Inferiores clavi rotundi sunt, superiores solidi, quia timor circumspectus esse debet, amor perfectus. CAP. LXVI. Qui cupiditate peccant sumant David exemplum, ut resurgant. Qui timore peccant sumant Petrum exemplum, ut resurgant. Uterqutas et timor; quae si cui clauduntur, non erit quo mundus ingrediatur. TIT. CXXfiunt. Sunt boni qui semper in bono consistunt. Illi nunquam surgunt, isti nunquam cadunt. Alii qui cum ceciderint non resurgunt; alii cadunt et resurgunt. Qui nunquam surgunt vel nunquam resurgunt, mali sunt. Qui nunquam cadunt vel cum ceciderint resurgunt, boni sunt. Sic duo sunt genera malorum, et duo bonorum; et ubique malus bono vivit. Qui nunquam boni fiunt exemplum sunt bonis ut intelligant non
Abbreviated transcription (Latin):
in cychara. In cythara duo
hgna sunt. Unũ inferuis. alterũ suꝑiꝰ.
Inferiꝰ lignũ cauũ ẽ. suꝑiꝰ solidũ est.
inter utraq ligna tendunt᷑ corde cla¬
uis quibdam deorsũ tendentib qui¬
bdam sursum trabentib. Suꝑiores
dauos plectrũ torquet. ad inferiores
autẽ clauos cordȩ digitis ꝑcussȩ reso-¬
nant. Duo ligna duȩ st̃ cruces. inferiꝰ
lignũ crtix carins. suꝑiꝰ lignũ crux m̃¬
tis. Crux carnis ẽ afflictio incorpore.
crux m̃tis ẽ compassio incorde. Infe¬
rius lignũ solidũ non ẽ. qr om̃e qͦd
in carne dolet. si conscientiȩ bonȩ
gaudiũ non tollitur. foris spem dolo¬
us habet. intꝰ u̾itatẽ ñ bt̃. Suꝑiꝰ liguum
solidũ ẽ. q dolor m̃tis ad intima pene¬
int̾ penã carnis & dolorẽ cordis. Infe¬
qͥa timore caro configit᷑. amore ani¬
mus uulnerat᷑. Illa nead mala moue¬
atur. iste ut ad bona sensificet᷑. Plec¬
trum ẽgr̃a quȩ affectũ cordis app̃¬
hendens ad se trabit. & ad suꝑiora

Expanded text:
in cithara . In cithara duo ligna sunt, unum inferius, alterum superius. Inferius lignum cavum est, superius solidum est. Inter utraque ligna tenduntur chordae clavis, quibusdam deorsum tendentibus, quibusdam sursum trahentibus. Superiores clavos plectrum torquet; ad inferiores autem clavos chordae digitis percussae resonavit. Duo ligna duae sunt cruces, inferius lignum crux carnis, superius lignum crux mentis. Crux carnis est afflictio in corpore. Crux mentis est compassio in corde. Inferius lignum solidum non est, quia omne quod in carne dolet, si conscientiae bonae gaudium tollitur, foris speciem doloris habet: intus veritatem non habet. Superius lignum solidum est, quia dolor mentis ad intima peneinter poenam carnis, et dolorem cordis. Infequia timore caro configitur, amore animus vulneratur. Illa, ne ad mala moveatur, iste ut ad bona sensificetur. Plectrum est gratia, quae affectum cordis apprehendens ad se trahit, et ad superiora
Abbreviated transcription (Latin):
Ndica mͥ quẽ diligit anima mea.
Alter ẽ dilector animȩ. & dilectꝰ aĩȩ.
alt̃ dilectꝰ carnis. & dilector carnis.
dep̃c dilectꝰ animȩ est. & dilector. Mun¬
dus dilectꝰ carnis. & dilector. Dilector
qͥ diligit. dilectꝰ qͥ diligit᷑. In hoc ꝓba¬

Expanded text:
ndica mihi quem diligit anima mea . Alter est dilectus animae et dilector animae; alter dilectus carnis et dilector carnis. Christus dilectus animae est et dilector. Mundus dilectus carnis est et dilector. Dilector qui diligit; dilectus qui diligitur. In hoc proba
Abbreviated transcription (Latin):
qui laboratis & onerati estis.
& ego reficiam uos. Labore facigati.
onere grauati. inedia macerati. Ue¬
nite ad me. Quales ad qualẽ: Clausi
ad ostiũ. egroti ad medicũ. naufragi
ad portũ. Ad ostiũ luminis. ad me¬
dicũ salutis. ad portũ quietis. Ad
ostiũ. ut egressi u̾itatẽ uideatis. ad
medicũ. ut curati ad sanitatẽ comua¬
lescatis. ad porcum. ut collecti post¬
laborẽ quiescatis. Uacui ut lumine
u̾itatis impleamini. onerati ut põ.¬
dere peccatoꝵ. alleuuiemini. laboran¬
tes: ut qͥete adepta consolemini.

Expanded text:
qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos . » Labore fatigati, onere gravati, inedia macerati, venite ad me. Qualis ad qualem? Clausi ad ostium, aegroti ad medicum, naufragi ad portum; ad ostium luminis, ad medicum salutis, ad portum quietis; ad ostium, ut egressi veritatem videatis; ad medicum, ut curati ad sanitatem convalescatis; ad porlaborem quiescatis. Vacui, ut lumine veritatis impleamini; onerati, ut pondere peccatorum allevemini; laborantes, ut quiete adepta consolemini.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ nobis. filius datus ẽ nobis. & uo¬
cabitur nom̃ eiꝰ ad mirabilis ds̃ for¬
tis pat̾ fucuri scłi pͥnceps pacis.
Suꝑtram posita sunt. quia t̾rena
ad pacẽ componunt. ꝓdigia sui
qͥa uenturi scłi gaudia portenduq̃.
ꝓdigia sunt. qͥa pat̾ futuri scłi.
Suꝑ terrã posita sunt. qͥa pͥnceps
pacis. Auferens bella. pacificans
hominẽ intus & extra. & t̾ramcar¬
nis dominio animȩ usquequaq
subiciens. Arcũ conteret. & confrm¬
get arma. uersutias & machinatio¬
nes diaboli adnichilans. Scuta com¬
buret igni. dura corda molliet igne
sp̃c scĩ. Quib patratis & pace plena
reddita. exhortatoria uox sequit᷑.
qua om̃s uoluntarii ad uerũ bonĩ
inuitant᷑. Uacate & uidete qm̃ego

Expanded text:
 nobis, et filius datus est nobis et vocabitur nomen ejus admirabilis, Deus fortis, Pater futuri seculi, princeps pacis . Super terram posita sunt, quia terrena ad pacem componunt; prodigia sunt, quia venturi saeculi gaudia portendunt. Prodigia sunt, quia Pater futuri saeculi. Super terram posita sunt, quia princeps pacis, auferens bella, pacificans hominem intus, et extra, ac terram carnis dominio animae usquequaque subjiciens. Arcum conteret, et confringet arma, versutias, et machinationes diaboli adnihilans. Scuta comburet igni, dura corda molliet igne Spiritus sancti. Quibus patruelis, et pace plena reddita, exhortatoria vox sequitur, qua omnes voluntarii ad verum bonum invitantur: Vacate, et videte quo