comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ter adiungitur: ut .xii. patriarcharum no¬
mina describantur. Ascriptos etenĩ patres
semꝑ in pectore ferre ẽ: antiquoꝵ uitã si¬
ne intermissione cogitare. Nam tunc sacerdoᷤᷤ
in rep̃hensibiliter gradit᷑. cũ exempla pre
cedentium patrũ indesinenter intuetur:
cũ scõꝵ uestigia sine cessatione considat.
& cogitationes ilicitas deprimit: ne extͣ
ordinis limitẽ oꝑis pedẽ tendat. Qd bene
etiam rationale iudicii uocatur. qͥa debet
rector subcili semꝑ examine bona malaq
discernere: & quȩ uł quib. quando uel
qualit̃ congruant. studiose cogitare: ni¬
chilq ꝓprium querere: s sua cõmoda pro¬
pinquorum bona deputare. Unde illic scͥ¬
ptum ẽ. Pones autem in rationale iudicii
doctrimnã & ueritatem: quȩ erunt in pectore
daron qido ingreditur corã dño. & gesta¬
bit suedieium filiorũ isrł in pectore suo in
conspectu dñi semꝑ. Sacerdoti quippe

Expanded text:
ter adjungitur, ut duodecim patriarcharum noter adjungitur, ut duodecim patriarcharum nomina describantur. Ascriptos etenim patres semper in pectore ferre, est antiquorum vitam sine intermissione cogitare. Nam tunc sacerdos irreprehensibiliter graditur, cum exempla patrum praecedentium indesinenter intuetur, cum Sanctorum vestigia sine cessatione considerat, et cogitationes illicitas deprimit, ne extra ordinis limitem operis pedem tendat. Quod bene etiam rationale judicii vocatur, quia debet rector subtili semper examine bona malaque discernere, et quae vel quibus, quando vel qualiter congruant, studiose cogitare; nihilque proprium quaerere, sed sua commoda propinquorum bona deputare. Unde illic scriptum est: Pones autem in rationali judicii doctrinam et veritatem, quae erunt in pectore Aaron quando ingredietur coram Domino, et gestabit judicium filiorum Israel in pectore suo in conspectu Domini semper . Sacerdoti quippe
Abbreviated transcription (Latin):
ector semꝑ cogitatione sit mundus: qua¬
tinus nulla hc̃ immundicia polluat. qͥ
hoc suscepit officii ut in alienis qͦ cordib
pollutionis maculas tergat: qͥa necesse ẽ.
ut eẽ munda studeat manus. quȩ diluere
sordes curat: ne tacta queq deterius inqui¬
net. si sordida insequens lutũ cenet. Hinc nã
q ꝓꝓph̾am dicitur: Mundamini qͥ fertis
animas ad ȩterna sacraria ꝑducendas insuȩ
conu̾sationis fide suscipiunt. Apuo se met¬
ipsos gͦ qͣntum debeant mundari conspici¬
ant: qui ad eternitatis demplũ uasa uiuen¬
tia in sinu ꝓpriȩ sponsionis portant. Hinc
diuina uoce p̃cipit᷑ ut in aaron pectore ra¬
tonale iudicii uictis ligantib inprimat᷑:
quatinus sacerdotale cor nequaqͣm cogita¬
tiones flurȩ possideant s ratio sola constrin¬
gat. Nec indiscretum qͥd uł inutile cogitet: qͥ
ad exemplum aliis constitutus. ex gͣuitate ui¬
te semꝑ debet ostendere qͣntã in pectore ra-¬
tionem portet. In quo etiã rationali uigilan¬

Expanded text:
ector semper cogitatione sit mundus, quatenus nulla hunc immunditia polluat, qui hoc suscepit officii, ut in alienis quoque cordibus pollutionis maculas tergat, quia necesse est ut esse munda studeat manus, quae diluere sordes curat: ne tacta quaeque deterius inquinet, si sordida insequens lutum tenet. Hinc namque per prophetam dicitur: Mundamini qui fertis animas ad aeterna sacraria perducendas in suae conversationis fide suscipiunt. Apud semetipsos ergo quantum debeant mundari conspiciant, qui ad aeternitatis templum vasa viventia in sinu propriae sponsionis portant. Hinc divina voce praecipitur , ut in Aaron pectore rationale judicii vittis ligantibus imprimatur, quatenus sacerdotale cor nequaquam cogitationes fluxae possideant, sed ratio sola constringat; nec indiscretum quid vel inutile cogitet, qui ad exemplum aliis constitutus, ex gravitate vitae semper debet ostendere quantam in pectore rationem portet. In quo etiam rationali vigilan
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑe: quisquis auaricia uastatur in m̃te.
Quȩ si in parus non compescitur: nimirũ
sine mensura dilatat᷑. Impetigo quippe
sine dolore corpus occupat: & absq oc¬
cupati tedio excrescens menbroꝵ decorẽ
fedat. Quia & auaricia capti anmum
dũ qͣsi delectat exulcerat: dum adipiscen¬
da queq cogitationi obicit. ad inimicici¬
as accendit. Et dolorem in uulnere non
facit: quia estuanti animo ex culpa ha¬
bundantiã ꝓmittit. S decor menbroꝵ
ꝑditur: quia aliarũ qͦ uirtutũ ꝑ hanc
pulchritudo deprauat᷑. Et qͣsi totũ corpꝰ
exasꝑat: quia ꝑ uniuersa uicia animũ
supplantat: paulo attestante qui ait.
Radir omĩum maloꝵ ẽ. cupiditas. Pon¬
derosus uͦ ẽ: qui cuipitudinẽ ñ exeicet ope.
sedtam̃ ab hac cogitatione continua sine
moderamine grauat᷑ in mente. Qui ne¬
quaqͣm quidẽ usq ad opus nefarium
rapitur: s eius animꝰ uoluptate luxuriȩ

Expanded text:
corpore quisque, avaritia vastatur in mente. corpore quisque, avaritia vastatur in mente. Quae si in parvis non compescitur, nimirum sine mensura dilatatur. Impetigo quoque sine dolore corpus occupat, et absque occupati taedio increscens, membrorum decorem foedat, quia avaritia captum animum dum quasi delectat, exulcerat; dum adipiscenda quaeque cogitationi ejus objicit, ad inimicitias accendit. Et dolorem in vulnere non facit, quia aestuanti animo ex culpa abundantiam promittit. Sed decor membrorum perditur, quia aliarum quoque virtutum per hanc pulchritudo depravatur, et quasi totum corpus exasperat, quia per universa vitia animium supplantat, Paulo attestante, qui ait: Radix omnium malorum est cupiditas . Ponderosus vero est, qui turpitudinem non exercet in opere, sed tamen ab hac cogitatione continua, sine moderamine gravatur in mente. Qui nequaquam quidem usque ad opus nefarium rapitur, sed ejus animus voluptate luxuriae
Abbreviated transcription (Latin):
humane cogitationis si stultũ se peccatorẽq
intelligit. cognitionẽ intimȩ claritatis ap¬
p̃hendit. Si autem candorẽ sibi iusticie
seusapientiȩ tribuit: a luce se suꝑnȩ cõgni¬
donis excludit. Et eo claritatem uenilu¬
minis nequaquã penetrat. quo se apuo se
ꝑ arrogantiã exaltat: sic̃ de quibdã dr̃
Dicentes enim se eẽ sapientes: stulti facti sc̃
Iugem uͦ habet scabiem: cui carnis petu¬
lantia sine cessatione dñatur. In seabie &¬
enĩ feruor uiscerũ ad cutẽ trahitur: ꝑ quã
rede lururia designat᷑: qͥa si cordis cemp¬
tatio usq ad oꝑationẽ ꝓsilit: nimirum
feruor intimus usq ad cutis scabiem pro¬
rumpit. Et foris iã corpꝰ sauciat: quia dũ
in cogitatione uoluptas ñ reprimit᷑: etiã
inacdione dñatur. Quasi enim critis pru¬
riginem paulus curabat abstergere: cum
dicebat. Temptatio uos ñ apprehendat.
nisi humana. Ac si aꝑte diceret. Humanũ
quidem ẽ in corde cemptationẽ ꝑpeti: dia

Expanded text:
humanae cogitationes si stultum se peccatoremque intelligit, cognitionem intimae claritatis apprehendit. Si autem candorem sibi justitiae seu sapientiae tribuit, a luce se supernae cognitionis excludit, et eo claritatem veri luminis nequaquam penetrat, quo se apud se prae arrogantia exaltat, sicut de quibusdam dicitur: Dicentes enim se esse sapientes, stulti facti sunt . Jugem vero habet scabiem, cui carnis petulantia sine cessatione dominatur. In scabie etenim fervor viscerum ad cutem trahitur, per quam recte luxuria designatur. Quia si cordis temptatio usque ad operationem prosilit, nimirum fervor intimus usque ad cutis scabiem prorumpit, et foras jam corpus sauciat, quia dum in cogitatione voluptas non reprimitur, etiam in actione dominatur. Quasi enim cutis pruriginem Paulus cudicebat: Tentatio vos non apprehendat nisi humana . Ac si aperte diceret: Humanum quidem est in corde tentationem perpeti, diab
Abbreviated transcription (Latin):
tem socius: contra delinquentiũ uicia p
zelum iusticiȩ erectus: internorum curã in
exteriorum occupatione ñ minuens: ex¬
terioꝵ ꝓuidentiam in interioꝵ sollicitu¬
dine non relinquens. S hȩc que breuit

Expanded text:
tem socius, contra delinquentium vitia per tem socius, contra delinquentium vitia per zelum justitiae erectus, internorum curam in exteriorum occupatione non minuens, exteriorum providentiam in internorum sollicutidine non
Abbreviated transcription (Latin):
gestat incorde.Et quamius praua non
exerceat oꝑe. abhis tam̃ ñ auellit᷑ mente.
Nec ad usum boni oꝑis in aꝑto ualet assur¬
gere: quia grauat hunc in abseonditis
pondus turpe. Quisqͥs gͦ cuilibet hoꝵ
uicio subigitur: panes dño offerre ꝓhibe¬
tur: ne ꝓfecto diluere aliena delicta non
ualeat is quem adhuc ꝓpria non deua¬
stant.
uia gͥ paucis ad pastorale magistium
dignus qualit̃ ueniat. atq hoc indi¬
gnus qualit̾ ꝑtimescat ostendim̃: nunc
is qui ad illud digne ꝑrienent. in eo qͣlit̃
actionẽ ppłi actio transcendere p̃sulis: quan¬
tum distare solet a grege uita pastoris.
Oportet namq ut metiri sollicite studeat.
quanta tenendȩ rectitudinis necess itate
constringitur: sub cuius estimatione ppls
grex uocatur. Sit gͦ necesse ẽ. cogitatione
mundus: actione precipuus: discretus
insilentio: utilis in uerbo: singlis cõpas¬
sione ꝓximts: precunctis contemplatio¬
ne suspensus: bene agentib ꝑ humilita¬

Expanded text:
gestat in corde; et quamvis prava non exerceat opere, ab his tamen non evellitur mente. Nec ad usum boni operis in aperto valet assurgere, quia gravat hunc in abditis pondus turpe. Quisquis ergo quolibet horum vitio subigitur, panes Domino offerre prohibetur, ne profecto diluere aliena delicta non valeat is quem adhuc propria devastant. uia igitur paucis ad pastorale magisterium dignus qualiter veniat, atque hoc indignus qualiter pertimescat ostendimus, nunc is qui ad illud digne pervenerit, in eo qualiter actionem populi actio transcendere praesulis, quantum distare solet a grege vita pastoris. Oportet namque ut metiri sollicite studeat quanta tenendae rectitudinis necessitate constringitur, sub cujus aestimatione populus grex vocatur. Sit ergo necesse est cogitatione mundus, actione praecipuus, discretus in silentio, utilis in verbo, singulis compassione proximus, prae cunctis contemplatione suspensus, bene agentibus per humilita
Abbreviated transcription (Latin):
Inlippis quippe ocłis pupillȩ sanȩ sunt: s
humore defluente infirmate palpebre groᷤᷤ¬
sescunt. Quoꝵ quia infusione crebro
atteritur: etiam acies pupillȩ uiciatur.
Et sunt nonnulli quoꝵ sensum carnalis
uitȩ oꝑatio sautiat: qui uidere recta sub¬
tiliter ꝑingenium poterant. s usu pra¬
uorum actuum caligant. Lippus itaq
ẽ: cuits sensum natura exacuit. s conũ¬
sationis prauitas confundit. Cui bene
ꝑ angłm dicitur. Collirio inunge ocłos
tuos ut uideas. Collirio quippe ocłos
ut uideam inungimꝰ: cum ad cognoscen¬
dam ueri luminis claritatem. intellectꝰ
nr̃i aciem medicamine bonȩ oꝑationis

Expanded text:
In lippis quippe oculis pupillae sanae sunt, sed In lippis quippe oculis pupillae sanae sunt, sed humore defluente infirmantia palpebra grossescunt, quorum quia infusione crebro atteritur, etiam acies pupillae vitiatur. Et sunt nonnulli quorum sensum carnalis vitae operatio sauciat, qui videre recta subtiliter per ingenium poterant, sed usu pravo per actum caligant. Lippus itaque est, cujus sensum natura exacuit, sed conversationis pravitas confundit. Cui bene per Angelum dicitur: Collyrio inunge oculos tuos ut videas . Collyrio quippe oculos ut videamus inungimus, cum ad cognoscendam veri luminis claritatem, intellectus nostri aciem medic
Abbreviated transcription (Latin):
to autẽ pede ut manu ẽ: qui uiã dĩ ꝑgere
omnimodo ñ ualet. Atq abonis actib
funditus exsors uacat: quatinus non ut
claudus hȩc saltem cum infirmitate ce¬
neat: s abhis omnimꝰ alienꝰ existat. Gẏb¬
bus uero ẽ: quem t̾renȩ souicitudinss
pondus deprimit. ne unquam ad supna
respiciat: s solis his quȩ in infimis cal¬
cantur intendat. Qui & si qͣndo aliqͥd
ex bono pat̾ȩ cȩlestis audierit adhoc ni¬
mirum pusȩ consuetudinis ponde pre¬
grauat᷑. cordis faciem non attollit. Quia
cogitationis statũ erigere ñ ualet: quem
terrenȩ usus sollicitudinis curuũ tenec.
Exhorum quippe sp̃e psalmista dicit.
in spinis cecidit: hi sunt qui audiunt u
bum. & a sollicitudinib & diuiciis & uo¬
luꝑtatib uitȩ euntes suffocantur: & non
referunt fructum. Lippus uͦ ẽ cui quidẽ
ingenium ad cognitionem ueritatis emi¬
cat. sed tamen hoc carnalia oꝑa obscurant.

Expanded text:
to autem pede vel manu est qui viam Dei pergere to autem pede vel manu est qui viam Dei pergere omnino non valet, atque a bonis actibus funditus exsors vacat, quatenus haec claudus saltem cum infirmitate teneat, sed ab his omni modo alienus existat. Gibbus vero est quem terrenae sollicitudinis pondus deprimit, ne unquam ad superna respiciat, sed solis his quae in infimis calcantur, intendat. Qui etsi quando aliquid ex bono patriae coelestis audierit, ad hoc nimirum perversae consuetudinis pondere praegravatus, cordis faciem non attollit. Quia cogitationis statum erigere non valet, quem terrenae usus sollicitudinis curvum tenet. Ex horum quippe specie Psalmista dicit: in spinis cecidit, hi sunt qui audierunt, et a sollicitudinibus, et divitiis, et voluptatibus vitae euntes sureferunt fructum . Lippus vero est cujus quidem ingenium ad cognitionem veritatis emicat, sed tamen hoc carnalia opera obscurant.
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃. Remissas manus &e dissoluta genua er¬
gite: & gressus rectos facite pedib unĩs: ut
non claudicans qͥs erret. magis autẽ sanet᷑.
Paruo autem  naso ẽ: qui ad tenendã
mensuram discretionis ydoneus non ẽ. Naso
quippe odores fetoresq discernimꝰ. Recte gͦ
ꝑnasum discretio exprimit᷑ ꝑ qͣm uirtutes
eligimus. delicta reꝓbamus. Unde & in
laude sponsȩ dr̃. Dasus tuus sicut turris.
quȩ ẽ in libano. Quia nimirũ sca ȩcclłia
quȩ ex causis singłis temptamenta ꝓde¬
ant ꝑ discretionem conspicit: & uentura
uicioꝵ bella exalto deprehendit. S sunt
nonnulli qui dum estimari se hebetes no¬
iunt: sepe se in quibzdam inquisitonibus
plusquam necess e ẽ. exercentes. exnimia sub¬
tilitate falluntur. Unde hic qͦ sub ditur.
Uel grandi & torto naso. Nasus et enĩ gran¬
dis & tortus ẽ: discretionis subtilitas inmo¬
derata. Quȩ dũ plusquam decet excreuit.
actionis suȩ rec̾atudinẽ ipsa confundit. frac¬

Expanded text:
erigite, et gressus rectos facite pedibus vestris, ut non claudicans quis erret, magis autem sanetur . Parvo autem naso est, qui ad tenendam mensuram discretionis idoneus non est. Naso quippe odores fetoresque discernimus. Recte ergo per nasum discretio exprimitur, per quam virtutes eligimus, delicta reprobamus. Unde et in laude sponsae dicitur: Nasus tuus sicut turris quae est in Libano . Quia nimirum sancta Ecclesia quae ex causis singulis tentamenta prodeant, per discretionem conspicit, et ventura vitiorum bella ex alto deprehendit. Sed sunt nonnulli qui dum aestimari hebetes nolunt, saepe se in quibusdam inquisitionibus plusquam necesse est exercentes, ex nimia subtilitate falluntur. Unde hic quoque subditur, vel grandi et torto naso. Nasus etenim grandis et tortus, est discretionis subtilitas immoderata, quae dum plusquam decet excreverit, actionis suae rectitudinem ipsa confundit. Frac
Abbreviated transcription (Latin):
apud hominem de quo minime p̃sumit fie¬
ri int̾cessor erubescit: qua mente apud dnm̃
intercessionis locum ꝓpopło arripit. qui
utrum sibi sit placatus ignorat: Qua in re ẽ
adhuc aliud sollicicius formidandũ: nequi
placare posse irã creditur: sibi hanc ipse ex
ꝓprio reatu mereatur. Cuncti eñ liquido
nouimꝰ. quia cũ is qui displicet ad interce¬
dendum mititur: irati animꝰ ad deteriora
puocatur. Qui gͦ adhuc terrenis desidus
astringitur: caueat ne districti iram iudi¬
cis grauius accedens dum loco delectatur
głȩ. fiat subditis actor ruiȩ.
ollerter gͦ se quisq metiaturꝰ ne locũ
regiminis assumere audeat. si adhuc
in se uicium dampnabiliter regnat: ne is
quem crimen de prauat ꝓprium. int̾cessor
fieri appetat ꝓ culpis aliorum. Hinc et enĩ
ron. Homo de semine tuo ꝑ familias qui
habuerit maculam: non offerat panes dõ¬

Expanded text:
apud hominem, de quo minime praesu mit, fieapud hominem, de quo minime praesu mit, fieri intercessor erubescit, qua mente apud Dominum intercessionis locum pro populo arripit, qui utrum sibi sit placatus ignorat? Qua in re est adhuc aliud sollicitius formidandum, ne qui placare iram posse creditur, hanc ipse ex proprio reatu mereatur. Cuncti liquido novimus quia cum is qui displicet ad intercedendum mittitur, irati animus ad deteriora provocatur. Qui adhuc terrenis desideriis astringitur, caveat ne districti iram judicis gravius accendens, dum loco delectatur gloriae, fiat subditis auctor ruinae. Solerter ergo se quisque metiatur, ne locum regiminis assumere audeat, si adhuc in se vitium damnabiliter regnat: ne is, quem crimen depravat proprium, intercessor fieri appetat pro culpis aliorum. CAPUT XIV. ron: homo de semine tuo per familias, qui habuerit maculam, non offerat panes Do
Abbreviated transcription (Latin):
quam plus qͣm deceat ignoscens. abarce rec¬
titudinis inclinatur:qui nulla illicita ppe¬
trat. s ꝑpetrata ab aliis ut ꝓpria deplorat. qͥ
ex affectu cordis aliene infirmitati cõpatitur¬
sicq in bonis pximi sicut in suis ꝓfectib letat̃
qui ita se imitabilẽ cet̾is in cunctis quȩ agit
insinuat. ut inter eos non habeat qͦd saltem
de transactis erubeseat: qui sic studet riiuere
ut primorum qͦ corda arentia doctiȩ ua¬
leat fluentis irrigare: qui orationis usu &
expimento iam didicit. qͦd obtinere a dño
quȩ poposcerit possit: cui ꝑeffectus uocem
iã qͣsi specialiter dr̃ adhuc te loquente: dicã.
ecce adsum. Si enim fortasse qͥs ueniat ut
ꝑse adintercedendum nos apud potentem
quempiam uirum qui sibi iratus. nobis uͦ est
incognitus ducat: ꝓtinus respondemꝰ. Ad in¬
tercedendum uenire ñ possumꝰ: quia fami¬
liaritatis eius noticiã ñ habem᷑. Si gͦ homo

Expanded text:
quam plus quam deceat ignoscens, ab arce recquam plus quam deceat ignoscens, ab arce rectitudinis inclinatur. Qui nulla illicita perpetrat, sed perpetrata ab aliis, ut propria, deplorat. Qui ex affectu cordis alienae infirmitati compatitusicque in bonis proximi sicut in suis profectibus laetatur. Qui ita se imitabilem caeteris in cunctis quae agit insinuat, ut inter eos non habeat quod saltem de transactis mens erubescat. Qui sic studet vivere, ut proximorum quoque corda arentia doctrinae valeat fluentis irrigare. Qui oraexperimento jam didicit, quod obtinere a Domino quae poposcerit, possit, cui per effectus vocem jam quasi specialiter dicitur: Adhuc loquente te, dicam, Ecce adsum . Si enim fortasse quis veniat, ut pro se ad intercedendum nos apud potentem quempiam virum, qui sibi iratus, nobis vero est incognitus, ducat, protinus respondemus: Ad intercedendum venire non possumus, quia familiaritatis ejus notitiam non hab
Abbreviated transcription (Latin):
attendat ne ꝑ emplum praui oꝑis. phari¬
seorum morẽ ad ingressum regni tendenti¬
bus obstaculum fĩat: qui iurta magistri
uocem. nec ipsi intrant. nec alios intrare ꝓuut¬
tuint. Cui considandum qͦ ẽ. quia cum cau¬
sam ppłi electus presul suscipit: qͣsi ad egrã¬
medicus accedit. Si gͦ adhuc in eius corꝑe
passiones uiuunt: qua p̃sumptione ꝑcus¬
sum mederi ꝓperat qͥ in facie uulnꝰ portat:
ue gͥ ille modis omnib debet aderemplum
uiuendi ꝑtrahi. qui cunctis carnis passio¬
nib moriens. iam spualiter uiuit: q ꝓspera
mundi postposuit: qui nulla adu̾sa ꝑtime.¬
stit: qui sola interna desid̾at: curꝰ intentio¬
ni bene congruens. nec omnino ꝑ inbecilli¬
tatem deficieñs corpꝰ. nec ualde ꝑ contume¬
liã repugnat sp̃s: qui ad aliena cupienda
ñ ducit᷑. s ꝓpria largitur: qui ꝑ pietatis in¬
scera cicius ad ignoscendum flectitur. s nun¬

Expanded text:
attendat ne per exemplum pravi operis, Phariattendat ne per exemplum pravi operis, Pharisaeorum more, ad ingressum regni tendentibus obstaculum fiat: qui juxta Magistri vocem nec ipsi intrant, nec alios intrare permittunt. Cui considerandum quoque est, quia cum causam pmedicus accedit. Cujus, si adhuc in opere passiones vivunt, qua praesumptione percussum mederi poterit, qui in facie vulnus portat? Ille ergo, ille modis omnibus debet ad exemplum vivendi pertrahi, qui cunctis carnis passionibus moriens, jam spiritualiter vivit. Qui prospera mundi postposuit. Qui nulla adversa pertimescit, qui sola interna desiderat. Cujus intentioni bene congruens, nec omnino per imbecillitatem corpus, nec valde per contumaciam repugnat. Qui ad aliena cupienda non ducitur, sed propria largitur. Qui per pietatis viscera citius ad ignoscendum flectitur, sed nun
Abbreviated transcription (Latin):
inueniat: ne in appetitu se culminis y¬
mago cogitationis illudat. Quamuis
plerumq in occupatione regiminis ipse
qͦ boni opis usus ꝑditur: qui in tranquillitate
tenebatur. Quia quieto mari rec̾te nauẽ & im¬
pitus nauta dirgit: curbato autem cempe¬
statis fluct̾ib etiã peritus se nauta confundit.
Quio nanq ẽ potestas culininis. nͥ cempestis
mentis: in qua cogitationum semꝑ ꝓcellis
nauis cordis quatit᷑ huc illucq ince ssant̃
impellitur: ut ꝑ repentinos excessus oris &
opis. qͣsi ꝑ obuiantia sara frangantur: Inter
hȩc gͥ quid sequendũ ẽ. quid tenendũ: nͥ ut
uitutib pollens. coactus ad regim̃ ueniat:
uirtutib uacuus. nͨ coactus accedat: Iue si
omnino renitit᷑: caueat ne acceptã pecuniã
insudario ligans. de eius occultatione iu¬
dicetur. Pecuniam quippe insudario liga¬
rt ẽ ꝑcepta dona sub ocio lenti torporis ab¬
scondere. At cont᷑ iste cũ regimen appecit.

Expanded text:
inveniat, ne in appetitu se culminis iinveniat, ne in appetitu se culminis imago cogitationis illudat. Quamvis plerumque in occupatione regiminis ipse ue boni operis usus perditur, qui in tranquillitate tenebatur, quia quieto mari recte 10 navem et imperitus dirigit; turbato autem tempestatis fluctibus, etiam peritus se nauta confundit. Quid namque est potestas culminis, nisi tempestas mentis? In qua semper cogitationum procellis navis cordis quatitur, huc illucque incessanter impellitur, ut per repentinos excessus oris et operis quasi per obviantia saxa frangatur. Inter haec itaque quid sequendum est, quid tenendum, nisi ut virtutibus pollens coactus ad regimen veniat, virtutibus vacuus nec coactus accedat? Ille si omnino renititur, caveat ne acceptam pecuniam in sudarium ligans, de ejus occultatione judicetur . Pecuniam quippe in sudario ligare, est percepta dona sub otio lenti torporis abscondere. At contra, iste cum regimen appetit,
Abbreviated transcription (Latin):
dat. Nam sepe sibi de se mens ipsa menti¬
durꝰ & fingit se de bono ope amare qͥd ñ
amat : de mundi autem gła ñ amare qͥo
amat. Que principari appetens: fit ad
hoc pauida cum querit: audar cum ꝑue¬
nerit Tendens enim ne non pueniat tre¬
pidat: s repente ꝑueniens. iure hoc sibi de¬
bitum ad qđ ꝑuenerit putat. Cumq ꝑ¬
cepto principatus officio ꝑfrui scłariter
ceꝑit: libenter obliuiscitur quicquid reli¬
giose cogitauit: Unde necesse ẽ ut cũ cogi¬
tatio ertra usum ducitur: ꝓtinus mentis o¬
culus ad oꝑa transact̾a reuocet᷑. Ae penset
sit. Quia nequaquam ualet in eulmine hu¬
militatẽ discere: qui inimis positus ñ de¬
sinit suꝑbire. Hescit laudẽ cum suppetit fu¬
gere: qui adhanc didicit cũ deesset anhe¬
lare. Nequaqͣm uincere auariciam potest.
qͣndo ad multorum sustentationem ten¬
ditur. his cui sufficere ꝓpria nec soli po¬
tuerunt. Exanteacta ergo uita se quisq

Expanded text:
dat. Nam saepe sibi de se mens ipsa mentidat. Nam saepe sibi de se mens ipsa mentitur, et fingit se de bono opere amare quod non amat, de mundi autem gloria non amare quod amat: quae principari appetens, fit ad hoc pavida cum quaerit, audax cum pervenerit. Tendens enim, ne non perveniat trepidat; sed repente perveniens, jure sibi hoc debitum ad quod pervenerit putat. Cumque percepti principatus officio perfrui saeculariter coeperit, libenter obliviscitur quidquid religiose cogitavit. Unde necesse est ut cum cogitatio extra usum ducitur, protinus mentis oculus ad opera transacta revocetur; ac penset sit, quia nequaquam valet in culmine humilitatem discere, qui in imis positus non desiit superbire. Nescit laudem cum suppetit fugere, qui ad hanc didicit cum deesset anhelare. Nequaquam vincere avaritiam potest, quando ad multorum sustentationem tenditur is cui sufficere propria nec soli potuerunt. Ex anteacta ergo vita se quisque
Abbreviated transcription (Latin):
definitur: cũ dr. Si quis ep̃atum desidat
bonum opus desid̾at. Ipse gͦ sibi destis ẽ
quia ep̃atum non appetit: qui ñ ꝑhunc
bomi oꝑis iranisteriũ. s honoris glam q̃¬
rit Saerum quippe officium ñ solum
non diligit omnino s nescit: qui adcill¬
men regiminis anhelans. in occultueme¬
ditatione cogitationis eȩteroꝵ subiectione¬
pascitur: laude ꝓpria letatur: ad honorẽ
cor eleuat: rerum affluentium abundan¬
dia erultat. Mundi gͦ lucrum queritur
suo eits honoris sp̃e: quo mundi destiui
uicra debuerant. Cumq mens humitta¬
tis culmen arripe ad elationem cogitat.
quod foris appetit intus immutat.
ed plerumq hii qui subire magist̾ium
pastorale concupiscunt: nonnulla ꝙͣ
bona opa animo ꝓponunt. Et quamurs
oc elationis intentione appetant. opatu¬
ids tamen se magna ꝑtractant. Fitq u ali¬
udinimis intentio supprimat: aliudtiac¬
tantis animo suꝑficies cogitationis ostr̃¬

Expanded text:
definitur, cum dicitur: Si quis episcopatum desiderat, definitur, cum dicitur: Si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat . Ipse ergo sibi testis est quia eboni operis ministerium, sed honoris gloriam quaerit. Sacrum quippe officium non solum non diligit omnino, sed nescit, qui ad culmen regiminis anhelans, in occulta meditatione cognitionis caeterorum subjectionepascitur, laude propria laetatur, ad honorem cor elevat, rerum affluentium abundantia exsultat. Mundi ergo lucrum quaeritur sub ejus honoris specie, quo mundi destrui lucra debuerunt, cumque mens humilitatis culmen arripere ad elationem cogitat, quod foris appetit, intus immutat. Sed plerumque hi qui subire magisterium pastorale cupiunt, nonnulla quoque bona opera animo proponunt; et quamvis hoc elationis intentione appetant, operaturos tamen se magna pertractant; fitque ut aliud in imis intentio supprimat, aliud tractantis animo superficies cogitationis osten
Abbreviated transcription (Latin):
ineep̃hensibilem esse. Cumq untutũ ne¬
ceedania subsequent̃ enumerat: quȩ sit in¬
rep̃hensibilitas ipsa manifestat. Et fauet
S ex desidio: & terret ex p̃cepto. Nc si aꝑte
dicat. Laudo qđ queritis s pr̃ĩs discrȩte
qiuid queratis: ne dũ uos metipsos metiri
negligitis: tanto fedior ur̃a rep̃hensibilita
appareat. quanto & a cunctis conspici ĩ¬
honoris arce festinat. Magnꝰ enĩ regendi
atifer. fauorib impellit: terrorib retrahit.
ut auditores suos & de scripto irrep̃hensibi¬
ltats culmine restringat a suꝑbia: & of¬
ficium laudando qͦd querit᷑ componat ad
uitam. Qͣmuis notandũ qͦd uio intempo
re dicitur: quo quisquis plebib preerat.
primus ad martyrii tormenta ducebat᷑
Tunc gͦ fuit laudabile ep̃atum querere. qͣn¬
dophunc quẽq dubium ñ erat ad sup¬
plicia grauiora ꝑuenire. Unde iposum &ͦ
ep̃atus offictum boni oꝑis ex pressione

Expanded text:
irreprehensibilem esse . Cumque virtutum neirreprehensibilem esse . Cumque virtutum necessaria subsequenter enumerat, quae sit irreprehensibilitas ipsa manifestat. Et favet ergo ex desiderio, et terret ex praecepto, ac si aperte dicat: Laudo quod quaeritis, sed prius discite quid quaeratis; ne dum vosmetipsos metiri negligitis, tanto foedior vestra reprehensibilitas appareat, quanto et a cunctis conspici ihonoris arce festinat. 9 Magnus enim regendi artifex favoribus impellit, terroribus retrahit, ut auditores suos et descripto irreprehensibilitatis culmine restringat a superbia, et officium laudando quod quaeritur, componat ad vitam. Quamvis notandum quod illo in tempore hoc dicitur, quo quisquis plebibus praeerat, primus ad martyrii tormenta ducebatur. Tunc ergo laudabile fuit episcopatum quaerere, quando per hunc quemque dubium non erat ad supplicia graviora pervenire. Unde ipsum quoque episcopatus officium boni operis expressione
Abbreviated transcription (Latin):
fortasse esset. si ducatũ plebis mnumere
sine trepidatione suscipet. Et rursum suꝑ¬
bus eristeret. si actoris imꝑio obedire re¬
cusaret. U trobiq gͦ humilis. utrobiqꝵ sub¬
iectus: & preesse populo semetipsum me¬
tiendo noluit: et camen de imꝑantis ui¬
precipites colligant. cum quanta cubpa er
appetitu ꝓprio cȩceris p̃ferri non metuutꝰ.
sisci um plebium ducatum suscipe. deo
etiam iubente timuerunt. Moyses sua¬
dente dño trepidat: & infirmus quisq
ut honoris onus ꝓcipiat anhelat : Et qui
ad casum ualde ingetur exppriis: hu¬
merum libenter opprimendus pondib
submittit alienis: Quȩ egit ferre non
ualet: & auget quod porcet᷑ uiii
ad usum suȩ libidinis instrumentum
aplici sermonis arripiunt: qͦ ait Si qͥs
ep̾atum desidat: bonum opus desidat.
Qui tamen laudans desiderium: in patio¬
rem uertit ꝓtinus qͦd laudauit cum re¬
pente subiungit. Oportet autem ep̃m

Expanded text:
fortasse esset, si ducatum plebis innumerae fortasse esset, si ducatum plebis innumerae sine trepidatione susciperet; et rursum superbus existeret, si auctoris imperio obedire recusaret. Utrobique ergo humilis, utrobique subjectus, et praeesse populis semetipsum metiendo noluit, et tamen de imperantis vinc quique praecipites colligant cum quanta culpa ex appetitu proprio caeteris praeferri non metuunt, si sancti viri plebium ducatum suscipere Deo etiam jubente timuerunt. Moyses suadente Domino trepidat, et infirmus quisque ut honoris onus percipiat anhelat; et qui ad casum valde urgetur ex propriis, humerum libenter opprimendus ponderibus submittit alienis; quae egit ferre non valet, et auget quod portet. CAPUT ad usum suae libidinis instrumentum Apostolici sermonepiscopatum desiderat, bonum opus desiderat ; qui tamen laudans desiderium, in pavorem vertit protinus quod laudavit, cum repente subjungit: Oportet autem episcopum
Abbreviated transcription (Latin):
seuas: osficium p̃dicationis appetit. ł con¬
templatiuam uero iheremias conditors a¬
moꝵ sedulo inherere desiderans. ne mits
ad p̃dicandum debeat contradicit Q gͦ
lard abilit̾ alter appetiit. hoc laudabilit
alter expatuit. Iste ne tacite contemplatio¬
nis lucra loquendo ꝑdeiet: ille ne dampna
siudiosi opis cacendo sentiret: Sed hor
mumisq ẽ subtiliter intuendũ quia
ꝑ is qui recusauit plene ñ restitit: & is qui
mitti uoluit. ante se ꝑ altaris calculum pͣ
gatum uidit: ne aut ñ purgatus adire qͥs¬
I sacira mysteria audeat: aut quem sup¬
na grã eligit sub humilitatis specie sup¬
be contradicat. Quia gͥ ualde difficile ẽ.
ourgatum se quemlibet posse cognoscere:
predicationis officium tuci declinatur.
Nectamen declinari ut diximꝰ ꝑtinaciter
debet: cum adsuscipiendum hoc suꝑna
uoluntas agnoscitur. Q qͥ moyses utr̃q
miro ope expleuit: qui pieẽe tante mult¬
tucim & noluit & obediuit. Supb em̃

Expanded text:
officium praedicationis appetit; per contemplativam vero Jeremias amori conditoris sedulo inhaerere desiderans, ne mitti ad praedicandum debeat contradicit. Quod ergo laudabiliter alter appetiit, hoc laudabiliter alter expavit: iste ne tacitae contemplationis lucra loquendo perderet, ille ne damna studiosi operis tacendo sentiret. Sed hoc in utrisque est subtiliter intuendum, quia et is qui recusavit, plene non restitit; et is qui mitti voluit, ante per altaris calculum se purgatum vidit; ne aut non purgatus adire quisque sacra ministeria audeat, aut quem superna gratia elegit, sub humilitatis specie superbe contradicat. Quia igitur valde difficile est purgatum se quemlibet posse cognoscere, praedicationis officium tutius declinatur; nec tamen declinari, ut diximus, pertinaciter debet, cum ad suscipiendum hoc superna voluntas agnoscitur. Quod Moyses utrumque miro opere explevit, qui praeesse tantae multitudini et noluit et obedivit. Superbus enim
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃hendit. Unde &: in irrationale aĩal hunc
uerat: abhumana societate seꝑauit: agri
se ultra homines estimasset. Hec itaq ꝓferẽ¬
ces ñ potestatem reprehendimus: s ab ap¬
petitu illiꝰ cordis infirmitatem munimꝰ:
ꝑe audeant: et qui in planis stantes citu¬
bant. in precipitio pedem ponant.
dona ꝑcipiunt: atq ꝓ exercitatione ce¬
teroꝵ magnis munerib exaltantur. Qui
studio castitatis mundi: abstinentiȩ robo¬
re ualidi: doctrinȩ dapib referti: patientiȩ
longanimitate humiles: auctoritate forti¬
tudinis erecti: pietatis gr̃a benigni: iusti¬
ciȩ seueritate district sunt. Qui nimirum
nuunt: ipsa sibi plerumq dona ad imui¬
qne ñ pse tantũmꝰ s etiã ꝓ aliis accepunt.
puata habere appetunt bonis pnuatit.
Henc nanꝙ ad discipulos iutas dic. Monpo¬
et ciuras abscondi suꝑ montem posita:
reqr accendunt lucernam et ponunteã
suy modio. s suꝑ candelabrũ: ut luceat

Expanded text:
reprehendit. Unde et in irrationale animal hunc reprehendit. Unde et in irrationale animal hunc vertit, ab humana societate separavit, agri se ultra homines aestimasset. Haec itaque proferentes, non potestatem reprehendimus, sed ab appetitu illius cordis infirmitatem munimus, nis audeant, et qui in planis stantes titubant, in praecipiti pedem ponant. dona percipiunt, et pro exercitatione caeterorum magnis muneribus exaltantur, qui studio castitatis mundi, abstinentiae robore validi, doctrinae dapibus referti, patientiae longanimitate humiles, auctoritate fortitudinis erecti, pietatis gratia benigni, justitiae severitate districti sunt. Qui nimirum nuunt, ipsa sibi plerumque dona adimun pro se tantummodo, sed etiam pro aliis acceperunt. privata habere appetunt, bonis privant. Hinc itaque ad discipulos Veritas dicit: Non potest civitas abscondi super montem posita: Nemo accendit lucernam et ponit eam sub modio, sed super candelabrum, ut luceat
Abbreviated transcription (Latin):
toras oꝑa ñ erumpat. Intus quippe est aui
nedicat intus qͦd iudicatur. Cum gͦ in corde
delinquim̃. latet homines qͦd apud nos agi¬
mus. sedtamen ipso iudice ceste peccamus.
Neq enim rer babylome cẽ reus dde elatione
ersticit. cũ ad elationis uerba ꝑuenit. qͥppe
qui ore ꝓphico. & ante cum ab elatione ta¬
cuit. sententiam repbationis audiuit. Cui¬
pam namq ꝑpetrate suꝑbiȩ iam ante de¬
terserat: qui omnipotentem dm quem se
offendisse reppit. cunctis sub se gentib p̃¬
dlicauit. S post hec successu suȩ potestati
eleuatus. dũ magna se fecisse gaudert. cun¬
ctis prius in cogitatione se pietulit: & pͣt
adhuc tumidus dirit. Nonne hȩc ẽ baby¬
lon magna quam ego edificaui. in domũ
regni & in robore fortitudinis mee: & in
gła decoris mei: Quȩ udelicet uox illius.
ue uindictam aꝑte ꝑtulit: qͣm occulta
elatio accendit. Nam districtus uider pri
iuisibilit̃ uidit: qͦd post publice feriendo

Expanded text:
foras opera non erumpat. 6 Intus quippe est qui foras opera non erumpat. 6 Intus quippe est qui judicat, intus quod judicatur. Cum ergo in corde delinquimus, latet homines quod apud nos agimus, sed tamen ipso judice teste peccamus. Neque enim rex Babyloniae tunc reus de elatione exstitit , cum ad elationis verba pervenit; quippe qui ore prophetico et ante cum ab elatione tacuit, sententiam reprobationis audivit. Culpam namque perpetratae superbiae jam ante deterserat, qui omnipotentem Deum quem se offendisse reperit, cunctis sub se gentibus praedicavit. Sed post haec successu suae potestatis elevatus, dum magna se fecisse gauderet, cunctis prius in cogitatione se praetulit, et post adhuc tumidus dixit: Nonne haec est Babylon magna, quam ego aedificavi in domum regni, et in robore fortitudinis meae, et in gloria decoris mei? Quae videlicet vox illius irae vindictam aperte pertulit, quam occulta elatio accendit. Nam districtus judex prius invisibiliter vidit quod postea publice feriendo
Abbreviated transcription (Latin):
monet dicens. Fili: ne inmultis sint actu
cii. Quia iudelicet nequaqͣm plene inu¬
mus cuiusq oꝑis ratione eolugiti. eum
mens ꝑ diuersa partitur. Cunq foras p
insolentẽ curam trahitur: a timoris intum
soliditate uacuatur. Fit in exteriorum di¬
spositione sollicita: & sui solummͦ ignara.
Scit multa cogitare: se nesciens. Nam cum
prꝙ necesse ẽ. se exteriorib implicat: qͣs
occupata in itinere obliuiscitur qͦtendebat.
ita ut a studio suȩ inquisitonis aliena. ne
ipsa quidem quȩ patit᷑ dampna consideret.
et ꝑ qͣnta delinquat ignoret. Neq enim pec¬
care ezechias se credidit: cum uenientib ad
se alienigenis cellas aromatum ostendit.
S in dampnationẽ secuture ꝓlis ex eo iram
iudicis ꝑtulit. qͦd se face licenter estimauit.
Sepe dum multa suppetunt. dumq agi pos¬
sunt quȩ subiecti quia act̾a sunt admirent.
in cogitatione se animus eleuat: & plene in
se iram iudicis ꝓuocat. quamuis ꝑ iniqua

Expanded text:
ohibet dicens: Fili, ne in multis sint actus ohibet dicens: Fili, ne in multis sint actus tui , quia videlicet nequaquam plene in uniuscujusque operis ratione colligitur, dum mens per diversa partitur. Cumque foras per insolentem curam trahitur, a timoris intimi soliditate vacuatur: fit in exteriorum dispositione sollicita, et sui solummodo ignara, scit multa cogitare, se nesciens. Nam cum plus quam necesse est se exterioribus implicat, quasi occupata in itinere obliviscitur quo tendebat; ita ut ab studio suae inquisitionis aliena, ne ipsa quidem quae patitur damna consideret, et per quanta delinquat ignoret. Neque enim peccare se Ezechias credidit , cum venientibus ad se alienigenis aromatum cellas ostendit; sed in damnationem secuturae prolis ex eo iram judicis pertulit, quod se facere licenter aestimavit . Saepe dum multa suppetunt, dumque agi possunt, quae subjecti quia acta sunt admirentur, in cogitatione se animus elevat, et plene in se iram judicis provocat, quamvis per iniqua
Abbreviated transcription (Latin):
tionem ꝓtinus usu głȩ ꝑmutatur. Sic saul
qui indignum se pri considerans fugerat.
mor ut regni gub̾nacła suscepit intumu¬
it. Honorari namq coram populo cupiers:
dum rephendi publice noluit. ipsũ qui
m stui tunbisio pene in cunctis actibs placene
mor ier presure pondere carutan tuupiocem
uulneris eruipit ł actusq ẽ im imortr ionei
fredelterer gidis: quia in appecicutem:¬
ns enerurter fuerat flurus. Et qui malio
anite nouerat pic parcere: in bonoꝵ q̃s nec̃ẽ
post eidicit sine obstaculo redractati oniacos¬
uelare. Prms quippe ferie de prehensuo
psecautorem noluit: & post cũ dampno de¬
sncdantis erercitus etiã cdeuotum militem
entinit. Quiẽ pfecto ab electoꝵ numero eui¬
palo ⁊ giuis rapetn hũc ad ueniam fagela
epe suscepta cura regiminis. cor ꝑdiũ¬
sa diuerberat: & impar quisq inuenit
ad singła. dum confusa mente andditur
as mitita Undc quidam sapiens ꝓuide ad¬

Expanded text:
tionem protinus usu gloriae permutatur. Sic Saul, tionem protinus usu gloriae permutatur. Sic Saul, qui indignum se prius considerans, fugerat, mox ut regni gubernaculo suscepit, intumuit. Honorari namque coram populo cupiens, dum reprehendi publice noluit, ipsum tameio pene in cunctis actibus placens, mox ut pressurae pondere caruit, in tumorem vulneris erupit: factusque est in morte Uriae crudeliter rigidus, qui in appetitu feminae enerviter fuerat flexus. Et qui malis ante pie noverat parcere, in bonorum quoque nece post didicit sine obstaculo retractationis anhelare. Prius quippe ferire deprehensum persecutorem noluit, et post cum damno desudantis exercitus, etiam devotum militem extinxit. Quem profecto ab electorum numero culpa longius raperet, nisi hunc ad veniam flagele suscepta cura regiminis cor per diversa diverberat, et impar quisque invenitur ad singula, dum confusa mente dividitur ad multa. Unde quidam sapiens provide pr
Abbreviated transcription (Latin):
hominib tã sine culpa potuisset: quã is
qui hos nimirum regeret. qͦs ipse crraue¬
rat: S quia id euto in carne uenerat ut
ñ solum nos ꝑpassionem redimet uerum
etdã ꝑ conusationẽ doceret: exemplũ se
sequentib prebens rex fieri noluit ad
crucis ũ patibulum sponte conuenit. Ob¬
latam głam culminis fugitꝰ pęnã pbrose
mortis expetiit: ut menbra eius uidelicet
discerent fauores mundi fugere: & t̾rores
minime timere: ꝓueritate adu̾sa diligere.
ꝓspa formidando declinare: quia & ista
sepe ꝑ tumorẽ cor inquinant: & ula ꝑ do¬
lorem purgant. In istis se animꝰ erigit. in
ulis autem etiam si quando se erererit ster¬
nit Inistis sese homo obliuiscitur: ⁊̃ illis
uͦ ad sui memoriam nolens etiã coactusq
reuocatur:. In istis sepe. et ante acta bona de¬
ꝑeunt: in illis autem longi qͦ temporis ad¬
missa terguntur. Nam plerumq aduersi¬
catis magisterio sub disciplina eor p̃mit᷑.
qͥd si ad regiminis culmen eruꝑit. in ela

Expanded text:
hominibus tam sine culpa potuisset, quam is qui hos nimirum regeret, quos ipse creaverat? Sed quia idcirco in carne venerat, ut non solum nos per passionem redimeret, 5 verum etiam per conversationem doceret, exemplum se sequentibus praebens, rex fieri noluit, ad crucis vero patibulum sponte convenit; oblatam gloriam culminis fugit, poenam probrosae mortis appetiit; ut membra ejus videlicet discerent favores mundi fugere, terrores minime timere, pro veritate adversa diligere, prospera formidando declinare, quia et ista saepe per tumorem cor inquinant, et illa per dolorem purgant. In istis se animus erigit, in illis autem etiamsi quando se erexerit, sternit. In istis sese homo obliviscitur, in illis vero ad sui memoriam nolens etiam coactusque revocatur. In istis saepe et anteacta bona depereunt, in illis autem longi quoque temporis admissa terguntur. Nam plerumque adversitatis magisterio sub disciplina cor premitur: quod si ad regimini
Abbreviated transcription (Latin):
aorsum flectitur: quia ermilumen sorea
aopaunt qui preeuiit: ꝓ fecto ad porcan¬
da pescatoꝵ curuant᷑ onera qͥsecunt.¬
⁊ sunt nonnulli qui souerti cura spi¬
Ntũalia precepta scrutantur. s que iegñ¬
ao penetrant uiuendo conculcant Re¬
pente docent quȩ non ope. s medicatio¬
ne didicerunt: & quod uerbis p̾dicant
morib impugnant. Vnde fu. ut eũ pastor
pabrupta gradditur: ad precipiciũ grer
cia contemptibilem pastoꝵ scientiam
queritur dicens. Cum ipsi limpiclis¬
simam aquam biberetis. reliquã pedib
uñs turbabatis: & oues meȩ que con¬
euscata pedib ur̃is fuerant pascebanẽ
et qͣue pedes ur̃ curbauerant hec uibe
bano Ei quam quippe limgidissimđ̃
pastores bibunt. cum fluenta ueritades
recte incelligentes haununt. S eandẽ
aquam pedib pturbare ẽ: scẽ medications
studiea maleuiuendo corrumꝑe. N quã
scilicet eor turbatã pedib oues bibunt

Expanded text:
dorsum flectitur, quia cum lumen scientiae dorsum flectitur, quia cum lumen scientiae perdunt qui praeeunt, profecto ad portanda peccatorum curvantur onera qui sequunt sunt nonnulli qui solerti cura spiritalia praecepta perscrutantur, sed quae intelligendo penetrant, vivendo conculcant, repente docent quae non opere, sed meditatione didicerunt; et quod verbis praedicant, moribus impugnant. Unde fit ut cum Pastor per abrupta graditur, ad praecipitium grex nus contra contemptibilem Pastorum scientiam queritur, dicens: Cum ipsi limpidissimam aquam biberetis, reliquam pedibus vestris turbabatis; et oves meae quae conculcata pedibus vestris fuerant, pascebantur; et qbant . Aquam quippe limpidissimam pastores bibunt, cum fluenta veritatis recte intelligentes hauriunt; sed eamdem aquam pedibus turbare, est sanctae meditationis studia male vivendo corrumpere. Aquam sci
Abbreviated transcription (Latin):
pꝓpħam dicitur. Ipsi pastores ignora¬
uerunt intelligentiam. Quos rursũ ñs
detestatur dicens. E t tenentes legem:
nescierunt me. Et nesciri gͦ se abeis ue¬
ritas queritur: & nescire se principatum
nescientium ꝓtestatur: quia ꝓfecto hi
sa
qui ea que sunt dñi nesciunt. a dnõ nesei¬
untur: paulo attestante. qui ait. Si qͥs
onorat ignorabitur. Quȩ mmirum pa¬
storim sepe impicia. meritis congriut
subiectoꝵ: quia quamuis lumen scien¬
de culpa sua erigente non habeant:. Qi¬
strico tamen iudicio agitur. ut ꝑ eorum
gnorantiã. hi etiam qui secuntur of¬
lunt Hinc psalmista non optantis a¬
nino s ꝓphantis mysterio denuntiat
dicens. Duscurentur ocłi eoꝵ ne uide¬
alt: & dorsum eorum semꝑ incurua.
Celi quippe sunt: qui in ipsa honoris
sutmi facie positi ꝓuidendi itineris
officium susceperunt. Quib hinimi¬
ram. qui subsequenter inherent: dor¬
sa nominantur Obscuratis ergo oclis

Expanded text:
per prophetam dicitur: Ipsi pastores ignoraper prophetam dicitur: Ipsi pastores ignoraverunt intelligentiam . Quos rursum Dominus detestatur, dicens: Et tenentes legem nescierunt me . Et nesciri ergo se ab eis Veritas queritur, et nescire se principatum nescientium protestatur; quia profecto hi ea quae sunt Domini nesciunt, a Domino nesciuntur, Paulo attestante, qui ait: Si quis autem ignorat, ignorabitur . Plerumque pastorum imperitia meritis congruit subjectorum, quia quamvis lumen scientiae sua culpa exigente non habeant, districto tamen judicio agitur, ut per eorum ignorantiam hi etiam qui sequuntur ofdunt . Hinc Psalmista, non optantis animo, sed prophetantis mysterio denuntiat, dicens: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et dorsum illorum semper incurva . Oculi quippe sunt qui in ipsa honoris summi facie positi providendi itineris officium susceperunt; quibus hi nimirum qui subsequenter inhaerent dorsa nominantur. Obscuratis ergo oculis
Abbreviated transcription (Latin):
ielnatuur: sunt nonnulli qui intra san¬
sam eccliam ꝑ spẽm regiminis. glam
uefeciant honoris. Uideri doctores ap¬
petuarit: transcendere cȩteros conc upi¬
scunt ata attestante ueritate. primas
salritationes in foro. primos in cems as¬
subitus. primas in conuentib cathedras
qerun. Qui susceptum curȩ pastora lis
offieiem ministiare digne cancomadis
snequeunt: quanto ad humilitatis mag¬
siertuon. ex sola elatione puenerin:. Ppla
qui ope minagisterio ungua confundi¬
cer q uando aliud discitur & aliua do
erme principes exstiterunt & ego igsio¬
rau. Er se namq & non exarbitrio sum¬
mi rectoris regnant: qui nullꝰ fulti uiitu¬
cib nequaquam chuinitus uocati. s sua
cupidine accensi. culmen regiminis ra¬
piunt potius quam assequuntur. Quos
uidicium rȩpbationis ignoratUInde ad
se quib dam & post miracula uenient¬
bus dicit. Recedite ame oparii iniqui¬
tatis.: nescio uos qui estis. Pastorur im¬
pericia uoce ueritatis increpatur: eum

Expanded text:
nt. Sunt nonnulli qui intra sanctam Ecclesiam per speciem regiminis gloriam affectant honoris: videri doctores appetunt, transcendere caeteros concupiscunt, atque, attestante Verisalutationes in foro, primos in coenis recubitus, primas in conventionibus cathedras quaerunt; qui susceptum curae pastoralis officium ministrare digne tanto magis nequeunt, quanto ad humilitatis magisterium ex sola elatione pervenerunt. Ipsa quippe in magisterio lingua confunditur, quando aliud discitur, et aliud dex me: principes exstiterunt, et non cognovi . Ex se namque et non ex arbitrio summi rectoris regnant, qui nullis fulti virtutibus nequaquam divinitus vocati, sed sua cupidine accensi, culmen regiminis rapiunt potius quam assequuntur. Inutijudicium reprobationis ignorat. Unde ad se quibusdam et post miracula venientibus dicit: Recedite a me, operarii iniquitatis, nescio qui estis . Pastorum imperitia voce Veritatis increpatur, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ibi regiminis culmen imꝑatur. si iã donis
preuentus ẽ. quib & aliis ꝓsit. & ex corde
debet fugere. & inuitus obedire. uani
uamuis nonnunquam p̃dicationis of¬
ficium nonnulli laudabiliter aꝑpetutꝰ.¬
& ad hoc non nulli laudabilit̾ eoac̾t ꝑtra¬
huntur. Q liquide cognosçimus. si duoꝵ
ꝓphetantium facta pensam̃. Quoꝵ uunus
ut ad p̃dicandum mitti debuisset sponte
se p̃buit: quo tamen alter ꝑgere cũ pario¬
re recusauit. Isaias quippe dño querent
quẽ mitteret. ultro se obtulit: dicens. S cce
ego: mitte me. Hieremias audem mites¬
tui: ettamen ne mitti debeat. humiliter¬
reluctatur dicens. ha ba. ha. dñe ds: ecce nescio
loquiꝰ. Quia puer ego sum. En abutrisq er¬

Expanded text:
sibi regiminis culmen imperatur, si jam donis sibi regiminis culmen imperatur, si jam donis praeventus est, quibus et aliis prosit, et ex corde debet fugere, et invitus obedire. CAPUT VII. Quod nonnunquam praedicationis officium et nonnulli laudabiliter appetuet ad hoc nonnulli laudabiliter coacti pertrahuntur. Quod liquide agnoscimus, si duorum prophetantium facta pensamus, quorum unus ut ad praedicandum mitti debuisset sponte se praebuit, quo tamen alter pergere cum pavore recusavit. Isaias Domino quaerenti quem mitteret ultro se obtulit, dicens: Ecce ego, mitte me . Jeremias autem mittitur, et tamen ne mitti debeat, humilitereluctatur, dicens: A, a, a, Domine Deus, ecce nescio loqui, quia puer ego sum . En ab utrisque ex