comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Neputarent
ergo quod sic eũ clarificaturus
essex ds ut ñeis coniungeretur
alterius ea conuersatione qua
int̃ra est adhuc inquid modicũ
uobiscũ sũ. Tamquã dicer& con¬
tinuo quidẽ resurrectione cla¬
rificabor ñ tam̃ continuo ascen¬
surus incelũ sed ad huc modicũ
uob̾cũ sum. Sicut enim scriptũ
est mactibus a postolorũ fecit cũ
eis post resurrectionẽ . XL. dies in¬
trans & exiens manducans &bi¬
bens. Non quidẽ habens esuriondi
ac sitiendi egestatẽ sed usq ad ista
carnis insinuans ueritatẽq cibandi
ac potandi iã non habebat necessi¬
tatẽ sed potestatẽ: hos ergo xl. dies
significauit dicendo adhue modicũ
uob̾cũ sum an aliud aliquid potest
&iã & sic intelligi ad hiuc modicũ
uobiscũ sum ad huo sic̃ uos in hac
infirmitate carnis. &iã ipse sum
doneo scilicx mororetur. atq re¬
surger& quia postea quã resurrex̃
cũ illis quidẽ fuit dieb: ut dictũ

Expanded text:
Ne putarent ergo, quod sic eum clarificaturus esset Deus, ut non eis conjungeretur ulterius ea conversatione qua in terra est: Adhuc, inquit, modicum vobiscum sum, tanquam diceret: Continuo quidem resurrectione clarificabor, non tamen continuo ascensurus in coelum, sed adhuc modicum vobiscum sum, sicut enim scriptum est in actibus Apostolorum , fecit cum eis post resurrectionem quadraginta dies, intrans et exiens, manducans et bibens, non quidem habens esuriendi ac sitiendi egestatem, sed usque ad ista carnis insinuans veritatem, quae cibandi ac potandi jam non habebat necessitatem, sed potestatem. Hos ergo quadraginta dies significavit dicendo: Adhuc modicum vobiscum sum, an aliud aliquid? Potest enim et sic intelligi, adhuc modicum vobiscum sum. Adhuc sicut vos in hac infirmitate carnis etiam ipse sum, donec scilicet moreretur atque resurgeret, quia posteaquam resurrexit, cum illis quidem fuit diebus, ut di
Abbreviated transcription (Latin):
ingroiuia. Quod uero
maria magdalene uenit ad mo¬
num̃tũ cum adhuc tenebrae
essent:. iuxta historiam notatur
hora iuxta intellectũ uero mis¬
ticũ requirentis signatur in¬
furatũ credidit. ad huc enim
erant tenebrae: cũ uenit ad mo¬
num̃tũ cucurrit cicius disci¬
pulis nunciauit sed illi p̃ceteris
cucurrer̃ qui prȩceteris a mauer̃.
uidelic& petrus & iohannes.
Currebant autẽ duo simul.
sed iohannes p̃cucurrit citius
p&ro uenit prior ad monum̃tũ¬

Expanded text:
introiit. « Quod vero Maria Magdalene venit ad monumentum, cum adhuc tenebrae essent, juxta historiam notatur hora; juxta intellectum vero mysticum, requirentis signatur infuratum credidit. Adhuc ergo erant tenebrae, cum venit ad monumentum. Cucurrit citius, discipulis nuntiavit: sed illi prae caeteris cucurrerunt, qui prae caeteris amaverunt, videlicet Petrus et Joannes. Currebant autem duo simul, sed Joannes praecucurrit citius Petro, et venit prior ad monumentu
Abbreviated transcription (Latin):
sed si sunt bonimores. delectent.¬
si sunt inali emendentur corrigant.
Siergo diligamus inuicẽ sincera &
disciplinabili caritate: ds̃ in nob ma¬
n&. Operib: quidẽ ipsius caritatis
manifestatus. quã uis nondũ uisibilit̃
apparens. et carigas cius inor̃

Expanded text:
Sed si sunt boni mores, dilatentuSed si sunt boni mores, dilatentur: sunt mali, emendentur corriganturque. Si ergo diligamus invicem sincera et disciplinabili charitate, Deus in nobis manet, operibus quidem ipsius charitatis manifestatus, quamvis nondum visibiliter apparens. Et charitas ejus in
Abbreviated transcription (Latin):
dũ mundis cordib: ꝓmittebat : qui
diligit me diligitur a patre meo
& ego diligã eũ & osteridã me ipsũ
illi Hȩo quippe natura ei : equalit̃¬
a postolus posuit dicens. Regi aũ
seculorũ in in sibili in corruptibili.
diuinã substantiã qua potuit ho¬
minib: p̃dicationẽ cõmendans. dr̃
ergo res inuisibilis. neq: oculos sed
m̃te querendus ẽ Sedquẽ ad mo¬
dũ sisolẽ istũ uidore uollim: oculũ
gemus. Beati enĩ mundi cordes qm̃
ipsi dm̃i uidebunt. uerũ qui hȩc
uisio infuturo speratur. quidagen¬
dũ ẽ nob̾ dũ adhuc constituti incor¬
pore peregrinamur ad nõ. quo so¬
latio utendũ ubi diuina uisione
nec dũ licx ꝑfrui. Sidilagam
Sed nomo put& hano dilectio
nẽ in qua ds̃ man&. abiecta & de¬
sidiosa quadã mansuetudine: immo
ñ mansue tudine. sed remissione &
neglegentia reseruari. non ẽ ista
caritas. sed languor .s. erueat cari¬
tas ad corrigendũ ademendandum

Expanded text:
dum mundis cordibus promittebat: Qui dum mundis cordibus promittebat: Qui diligit me, diligetur a patre meo et ego diligam eum et ostendam me ipsum illi. haec quippe natura eius aequalitapostolus posuit, dicens: Regi autem saeculorum invisibili, incorruptibili, divinam substantiam qua potuit hominibus praedicatione commendans. Deus ergo res est invisibilis, neque oculo sed mente quaerendus est. Sed quemadmodum si solem istum videre vellemus, oculum gemus: Beati enim mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Verum quia haec visio in futuro speratur, quid agendum nobis est, dum, adhuc constituti in corpore, peregrinamur a Domino? quo solatio utendum ubi divina visione necdum licet perfrui? Si diligamus Sed nemo putet hanc dinem, in qua Deus manet, abjecta et desidiosa quadam mansuetudine, imo non mansuetudine, sed remissione et negligentia reservari. Non ista est charitas, sed languor. Ferveat charitas ad corrigendum, ad emendandum.
Abbreviated transcription (Latin):
angelis suis scis. a nob̵ autẽ tunc
ita uidebitur. cũ eis facti fueri¬
mus aquales & post aliquanta
exponens sententiã scĩ ambrosii.
Dm̃ nemo inquid uidit uiquã
uol in hac uita sicut ipse ẽ uel
&iã in angelorũ uita. sic ut uisi¬
bilia istaꝗ corporali uisione cer¬
nuntur. quia unigenitus filius
quiẽ insinu patris ipse narrauit.¬
Vnde quia non adoculorũ cor¬
poraliũ sed admentiũ uisionẽ dic¬
tũ est ꝑtinere qđ narrat: Itẽ post
multa. Adeã uero uisionẽ inquid¬
qua uidebimus dm̃ sicutiẽ mun¬
danda c̃õmonuit : quia enĩ corpo¬
rali consuetudine loquendi uisi¬
bilia nominantur. propterea
dr̃ inuisibilis dicitur. necorpus eẽ
credatur. neq corda munda sue¬
substantiȩ contẽ platione frau¬
dabit: Cũ heo inagna & sũma mer¬
ces dnm̃ colentib: & diligentib
ꝓmit tatur dicente ipio dño quando
corporalibus oculis uisibiliter ap¬
parebat . & inuisibilẽ se contuen¬

Expanded text:
angelis suis sanctis. A nobis autem tunc angelis suis sanctis. A nobis autem tunc ita videbitur, cum eis facti fuerimus aequales. » Et post aliquanta exponens sententiam sancti Ambrosii, m nemo uidit umquam uel in hac uita, sicuti ipse est, uel etiam in angelorum uita, sicut uisibilia ista, quae corporali uisione cernuntqui est in sinu Patris, ipse enarravit. Quia non ad oculorum corporalium, sed ad mentium visionem dictum est pertinere quod narravit. Item post multa: Ad eam vero visionem qua videbimus Deum sicuti est, mundanda corda commonuit. Quia enim corporalia consuetudine loquendi visibilia nominantur, propterea Deus invisibilis dicitur, ne corpus esse credatur. Neqsubstantiae contemplatione fraudabit, cum haec magna et summa merces deum colentibus et diligentibus promittatur dicente ipso domino, quando corporalibus oculis uisibiliter apparebat et inuisibilem se contuen
Abbreviated transcription (Latin):
acus pater ambrosius ita expo¬
suit &ideo dm̃ nemo uidit um¬
quã quia eãque indõ habitat ple¬
nitudinẽ diuinitatis nenio cons¬
pexit. nemo miente aut oculis
conp̃hendit. Vidit enĩ adutrũq
referendũ est. Deniq cũ auditur
unigenitus filius qui est insinu
patris ipse enarrabit mendiũ
magis quã oculorũ uisio decla
p̃henditur. Itẽ beatus agustinus
in libro deuendo do. de eandẽ
disputans questione. proiide
inquid narrante unigenito qui
est insinu patris narratione
inesfabili creatura rationabilis
munda & sca impletur dĩ uisi¬
one messabili quã tunc conse¬
quemur cũ equales facti fuerim:
quia sio ut uidenter ista uisibilia
corporis sensib nota dm̃ nemo
idit umquã quõ si aliquando
eo modo uisus est ñsicut ista na¬
tura uidentur: sed uoluntate
uisus ẽ specie qua uoluit appa¬
rens latente natura atq in se
in cõmutabilit̃ ꝑmanente: Go
autẽ modo quo uidecur sicutiẽ
nunc sortasse uidetur aquib:dã

Expanded text:
a exposuit: Et ideo Deum nemo vidit unquam, quia eam quae in Deo habitat plenitudinem divinitatis, nemo conspexit, nemo mente aut oculis comprehendit. Vidit enim, ad utrumque referendum est. Denique cum additur: « Unigenitus Filius qui est in sinu Patris, ipse enarravit, » mentium magis quam oculorum visio declarprehenditur. Item beatus Augustinus in libro De videndo Deo, de eadem disputans quaestione, proinde in qua narrante Unigenito qui est in sinu Patris narratione ineffabili creatura rationalis munda et sancta impletur dei uisione ineffabili, quam tunc consequemur, cum aequales angelis facti fuerimus, quia, sicut uidentur ista uisibilia corporis sensibus nota, deum nemo uidit umquam, quoniam. si aliquando eo modo uisus esttura videtur sed voluntate visus est specie qua voluit apparens latente natura, atque in se incommutabiliter permanente. Eo autem modo quo videtur sicuti est nunc fortasse videtur a quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
dñs & omnib mundo corde
dm̃ uidendũ promittat. & de scĩs
dicat quodangeli eorũ incelis
semꝑ uideant faciẽ patris. Hanc
autẽ sententiã & ineuuangelio
suo ponit idom iohiannes ubi
&iã quomodo ds̃ uideri possit
consequenter adiungit dicens.
Vngenitus filius qui est insinu

Expanded text:
nus et hominibus mundo corde Deum videndum promittat, et de sanctis dicat, quod angeli eorum in coelis semper vident faciem patris. Hanc autem sententiam, et in Evangelio suo ponit idem Joannes, ubi etiam quomodo Deus videri possit consequenter adjungit, dicens: Unigenitus filius qui
Abbreviated transcription (Latin):
Dequibus scriptũ est uos estis
sepulchra extriniecus dealbata.
quȩ intus plene sunt ossib: mor¬
tuorũ. Ideo sunt aꝑta ut egrede¬
rentur dehis qui prius infidelitate
mortui erant . & cũ resurgente
grederentur celestẽ hierusalem.
Porro secundũ litterã nulli uio¬
lentũ esie uideatur mortuo salua¬
tore appellare hierusalẽ scam
ciuitatẽ cũ usq ad destructionẽ
eius semꝑ a postoli templũ ingres¬
si sunt & obscandalũ eorũ quide
iudeis crediderant legis exercu¬
erunt cerimonias cui usquȩ qua¬
dragesimũ secundũ annũ passio¬
nis dñi datũ est tempus peniten¬
tiae illi uero mn blasphemia ꝑse¬
uerantes egresũ sunt duo ursi
desiluis gentiũ romanorũ & la¬
cerauer̃ interficientes eã & exeo

Expanded text:
De quibus scriptum est: Vos estis sepulcra extrinsecus dealbata , quae intus plena sunt ossibus mortuorum, ideo sunt aperta, ut egrederentur de his qui prius in infidelitate mortui erant, et cum resurgente grederentur coelestem Jerusalem. Porro secundum litteram, nulli violentum esse videatur, mortuo Salvatore, appellare Jerusalem sanctam civitatem, cum usque ad destructionem ejus semper Apostoli templum ingressi sunt, et ob scandalum eorum, qui de Judaeis crediderant, legis exercuerunt caeremonias, cujusque quadragesimum secundum annum passionis Domini datum est tempus poenitentiae. Illi vero in blasphemia perseverantes, egressi sunt duo ursi de silvis gentium Romanarum, et laceraverunt interficientes eam, et ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
gis unium ex his pus illas
Quantum in uobis est. nolite
contempnere sed peruestram
salutem &iam illorum quȩ rite
sanitatem. dico eruim uosis
quia anicela eorum in
Nagna dignitas animarum.
ut una quequȩ habeat abor¬
tu natiuitatis incustodiã sui.
angelum delagatũ. Vnde legini :
in a pocaly psi iohannis: angelo
esphȩsi dirathire & angelo phi¬
ladelphie & angelis quattuor
reliquarũ ecclesiarũ scribȩ.
hec apostolus quoque p̃cepit
uelari x apha ÷ a ecclesis fe¬
minarum propter angolos.¬

Expanded text:
is unum ex his pusillis. Quantum in vobis est nolite contemnere, sed per vestram salutem etiam illorum quaerite sanitatem. Dico enim vobis: Quia angeli eorum in Magna dignitas animarum, ut unaquaeque habeat ab ortu nativitatis in custodiam sui angelum delegatum. Unde legimus in Apocalypsi Joannis: Angelo 140 Ephesi, Thyatirae, et angelo Philadelphiae, et angelis quatuor reliquarum Ecclesiarum scribe haec . Apostolus quoque praecipit velari capita in ecclesiis feminarum, propter angelos
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m interior homo. ẽ. altare. fides
munus ꝓphiexia. doetrina oratio.
hrmnus psalm: & siquid tale aliud
sp̃italiũ donoꝵ aliquid occurrerit.
Ita eñi &iã prȩsens sit poteris eũ
ñ ad similato animo lenire adꝗ in
gratiã reuocare ueniã postulando
n hoc prius corã dõ feceris. ꝑgeni
ad eũ ñ pigro motu corporis. sed
&celerrimo. dilectionis affectu
atq inde ueniens. idẽ intentionẽ:
reuocans adid qđ agere coeperas

Expanded text:
nostrum interior homo est, altare fides, nostrum interior homo est, altare fides, munus, prophetia, doctrina, oratio, hymnus, psalmus, et si quid tale aliud ritalium donorum aliquid occurrerit. Ita enim etiam si praesens sit, poteris eum non simulato animo lenire atque in gratiam revocare, veniam postulando, si hoc prius coram Deo feceris, pergens ad eum non pigro motu corporis, sed et celerrimo dilectionis affectu, atque inde veniens, id est, intentionem revocans ad id quod agere coeperas,
Abbreviated transcription (Latin):
si tuhabes aliquid aduersũ fratrẽ
tuũ sed si frat̃ tuus hab& aliquid
aduersũte ut durior reconciliatio¬
nis tibi inponatꝰ necessitas. quã diu
ergo illũ placare ñ possume nescio
an consequent̃ munera nr̃a offe¬
rame: dõ. Doc& utiq eũ qͥ in fratrẽ in¬
pacificus. ẽ pacis hostiã iuste dño
offerre ñ posse. Si uintẽ uenerit
qđ aliquid habeat aduersũ nos frat̃
idẽ. sinos eũ in alico lesim: tunc enĩ
ipse hab& aduersũ nos. nã nos ha¬
bene aduersus illudsiille nos lesit:
ubi ñ opus. ẽ ꝑgere ad reconciliatio¬
nẽ. Neni ueniã postulab ab eo qͥ tibi
fec̃ in iuriã. sed tantũ dimittis sic̃
miseris. ꝑgendũ ẽ. ergo ad reconci¬
liationẽ cũ inm̃tẽ uenerit. qđ nos
forte fratrẽ in aliquo lesim ꝑ gen¬
dũ autẽ ñ pedib corporis. sed mo¬
tib animi ut te huinili affectu ꝓs¬
ternas fratri adquẽ cara cogitatio¬
nẽ cucurreris in conspectuer. cui
mun: oblaturus es. Sp̃italit̃ tẽplũ

Expanded text:
si tu habes aliquid adversum fratrem tuum, sed si frater tuus habet aliquid adversum te, ut durior reconciliationis tibi imponatur necessitas. Quandiu ergo illum placare non possumus, nescio an consequenter munera nostra offeramus Deo. Docet utique eum qui in fratrem impacificus est, pacis hostiam juste Domino offerre non posse. Si in mentem venerit, quod aliquid habeat adversum nos frater, id est, si nos eum aliquo laesimus, tunc enim ipse habet adversus nos, nam nos habemus adversum illum, si ille nos laesit, ubi non opus est pergere ad reconciliationem. Non enim veniam postulabis ab eo, qui tibi fecit injuriam, sed tantum dimittis, sicut miseris. Pergendum est ergo ad reconciliationem, cum in mentem venerit, quod nos forte fratrem in aliquo laesimus. Pergendum autem non pedibus corporis, sed motibus animi, ut te humili affectu prosternas fratri, ad quem chara cogitatione cucurreris, in conspectu ejus, cui munus oblaturus es. Spiritaliter, templum
Abbreviated transcription (Latin):
eputes quia sic erat quomo¬
do hic mundus est terra cęlũ
luna stelle arbores peccora &
homines non sic đs inmundo
erat sed sic ut artifex regens
qđ fecit ds̃ autẽ infusus mun¬
do ubio positus. presentia
maiestatis facit & gubernat
qđ fecit et munidus ꝑ ip¬
sũ pacctus ẽ et muñdus
eũ xor coqnourt.

Expanded text:
putes quia sic erat, quomodo in mundo est terra, coelum, luna, stellae, arbores, pecora, et homines; non sic Deus in mundo erat, sed sicut artifex regens quod fecit. Deus autem infusus mundo ubique positus, praesentia majestatis facit et gubernat quod fecit. Et mundus per ipsum factus est, et mundus eum non cognovit.
Abbreviated transcription (Latin):
Mendicare confusionis. ẽ. illo i¬
delic& pessimo genere m̃dicandi
quo uirgines ille fatuȩ idicasse re¬
feruntꝰ ꝗ gruente tẽpore nuptia¬
rũ.oleo uirtutũ deficientẽ sapien¬
tib: dixer̃. Date nob̵ deoleo ur̃o quia

Expanded text:
Mendicare, confusionis est: illo scilicet pessimo genere mendicandi, quo virgines illae fatuae mendicasse referuntur, quae, ingruente tempore nuptiarum, oleo virtutum deficiente, sapientibus dixerunt: Date nobis de oleo
Abbreviated transcription (Latin):
mundus qui prius in eo habi¬
tauerat ad confessionẽ catho¬
licȩ fidei abrenuntiationẽ¬
que mundane conuersatio¬
nis eiciat᷑ locaq in aquosa
ꝑ agr& id est corda fideliũ quae
a mollitiȩ fluxe cogitationis
expurgata sint callidus insi¬
diator explor& si quos ibi focte
suos nequitiȩ gressus figere pos¬
sit sed benedicitur

Expanded text:
mundus qui in eo prius habimundus qui in eo prius habitaverat, ad confessionem catholicae fidei, abrenuntiationemque mundanae conversationis ejiciatur locaque inaquosa peragret, id est, corda fidelium quae a mollitie fluxae cogitationis expurgata sint, callidus insidiator exploret, si quos ibi forte suae nequitiae gressus figere possit. Sed bene dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
liberans potestate ut illo ñ
inpediente credant in istũ
libera uoluntate qui rẽ ẽ
mecũ aduersũ me est
& qui & collaqut mecũ
dis ꝑqui Non put& quis¬
quã dehereticis dictũ &¬
scismaticis quã quã & ita ex
suꝑ fluo possit intellegi sed
ex consequentib: textuq ser¬
monis ad diabolũ refertur.
& qđ non possint opera sal¬
uatoris bel zebub operis con¬
parari Ille cupit animas ho¬
minũ tenere captiuas: dñs
liberare Ille predicat idola
hic unius dĩ notitiã Ille tra¬
hit aduitia hic ad uirtutes
reuocat cũ itmuadus
Sp̃s ex ierit dehocine¬
quosa Quã uis simplicit̃¬
intellegi possit dñm hȩc ad
distinctionẽ suorũ satane
operũ ad iunxisse qđ scilic&
ipse semꝑ polluta mundare
Satanas uero mundata gra¬
uiorib: festin& ad taminare
sordib: tam̃ & de heretico quo¬
lib& uel scismatico uel &iam
malo catholico potest: non
in conuenienter accipi dequo
tempore baptismatis sp̃s in¬

Expanded text:
liberans potestate, ut illo non liberans potestate, ut illo non impediente, credant in istum libera voluntate. Qui non est mecum, adversum me est, et qui non colligit mecum, dispergit. Non putet quisquam de haereticis et schismaticis, quanquam et ita ex superfluo possit intelligi, sed ex consequentibus textuque sermonis, ad diabolum refertur. Et quod non possint opera Salvatoris Belzebub operibus comparari: ille cupit animas hominum tenere captivas, Dominus liberare: ille praedicat idola, hic unius Dei notitiam: ille trahit ad vitia hic ad virtutes revocat. Cum immundus spiritus exiret de hominequosa. Quamvis simplicitintelligi possit, Dominum haec ad distinctionem suorum et Satanae operum adjunxisse, quod scilicet ipse semper polluta mundare, Satanas vero mundata gravioribus festinet attaminare sordibus, tamen et de haeretico quolibet, vel schismatico, vel etiam malo catholico, potest non inconvenienter accipi. De quo tempore baptismatis Spiritus im
Abbreviated transcription (Latin):
illio suꝑ ueniens uicerut
eũ uxiuerca arma ei: aupe¬
reit iaquis: con pidesat.
&spolia ei: distrisueg
Dese ipso quippe loquit᷑ qđ non
concordi fallax operatione quẽ ad¬
modũ calumniabant᷑ sed fortiori
potentia uictor homines ademonio
liberar& arma in quib: male fortis
ille confidebat astutiȩ diaboli¬
que sunt nequitiȩ spiritalis:
spoliauero ei: ipsi homines sunt
phantis: quia captiuã ducens
captiuitatẽ dedit dona homi¬
nib: quosdam quidem apłi
alios euangelistas hos ꝓph&as.
illos pastores ordinans & doc¬
tores Intrat ergo indomũ
fortis id est in hocꝰ scło morta¬
liũ sub potestate diaboli quan¬
tũ ad ipsam mortẽ ꝑtin&
constitutũ De ipso qui ppe
scriptũ ẽ qđ potestatẽ habeat
mortis intrat ergo domum
fortis id est in suo dominatu
habentis genus humanũ & pri¬
us alligat eũ idest ei: coherc&:
& cohib& potestatẽ potesta¬
tis suȩ fortiorib: uinculis:
sic eripit uasa ei : quȩcumq
predistinauit eripere ab ei :

Expanded text:
o superveniens vicerit eum, universa arma ejus auferet in quibus confidebat, et spolia ejus distribuet. De seipso quippe loquitur, quod non concordi fallax operatione quemadmodum calumniabantur, sed fortiori potentia victor homines a daemonio liberaret. Arma in quibus male fortis ille confidebat, astutiae dolique sunt nequitiae spiritalis. Spolia vero ejus, ipsi homines sunt pcaptivitatem, dedit dona hominibus, quosdam quidem apostolos, alios evangelistas, hos prophetas, illos pastores ordinans et doctores. Intrat ergo in domum fortis, id est, in hoc saeculum mortalium, sub potestate diaboli, quantum ad ipsam mortem pertinet, constitutum. De ipso quippe scriptum est: quod potestatem habeat mortis. Intrat ergo domum fortis, id est, in suo dominatu habentis genus humanum, et prius alligat eum, id est, ejus coercet et cohibet potestatem. Potestatis suae fortioribus vinculis, sic eripit vasa ejus, quaecunque praedestinavit eripere, ab ejus
Abbreviated transcription (Latin):
appellat: In quo usq ad saluatoris
aduentũ mole peccata patiebatur
imperio quia in cordib: infidelium
sine ulla contradictione quiesce¬
bat unde &alibi princeps mundi
uocat᷑ dicente dño uenit enim
princeps mundi & in me nihil in¬
uenit : &iterũ nunc princeps mun

Expanded text:
appellat, in quo usque ad Salvatoris appellat, in quo usque ad Salvatoris adventum male pacato potiebatur imperio, quia in cordibus infidelium sine ulla contradictione quiescebat. Unde et alibi princeps mundi vocatur, dicente Domino: Venit enim princeps mundi, et in me nihil inveniet . Et iterum: Nunc princ
Abbreviated transcription (Latin):
tus quẽ confitent᷑ & magi qui con¬
tra morsen &aaron faciebant di¬
centes digitus đi est iste quo & ta¬
bule lapideȩ scripte sunt in monte
sina Igit᷑ manus &brachiũ dĩ filius ẽ:
spũ scĩ: una substantia ẽ non te scan¬
dalie & membrorũ inequalitas: cũ
edific& unitas corporis aliter digi¬
pationũ donorũ que in eo dantur.
unicuiq ꝓpria siue hominũ siue
angelorũ Innullis enim membris
nr̃is magis appar& partitio quã
indigitis quod autẽ dixit ꝑ uenit
inuos regnũ dĩ Regnũ dĩ nunc dicit:
quo damnant᷑ impii & afidelib: de
peccatis suis pęnitentiã nunc agen¬
est dequo alibi regnũ dĩ intra uosẽ
siue ueni& nos regnũ dĩ illut sub¬
lime soliũ de quo iohannes a gebat:
penitentiã agite: ad ꝓpinquabit
enim regnũ cęlorũ. cũ portis
armatus cus todie atriũ
suũ in pace s̃ eaq: possid&
Fortẽ diabolũ atriũ uero illius:
mundũ qui in maligno positus est

Expanded text:
tus quem confitentur et magi, qui contus quem confitentur et magi, qui contra Moysen et Aaron signa faciebant, dicentes: Digitus Dei est iste , quo et tabulae lapideae scriptae sunt in monte Sina. Igitur manus et brachium Dei Filius est, Spiritus sancti una substantia est. Non te scandalizet membrorum inaequalitas, cum aedificet unitas corporis. Aliter, Digipartitionem donorum, quae in eo dantur unicuique propria, sive hominum, sive angelorum. In nullis enim membris nostris magis apparet partitio quam in digitis. Quod autem dixit: Pervenit in vos regnum Dei, regnum Dei nunc dicit, quo damnantur impii, et a fidelibus de peccatis suis poenitentiam nunc agenest, de quo alibi: Regnum Dei intra vos est, sive veniet vobis regnum Dei, illud sublime solium, unde Joannes aiebat: Poenitentiam agite, appropinquabit enim regnum coelorum. Cum fortis armatus custodit atrium suum, in pace sunt ea quae possidet. Fortem diabolum, atrium vero illius mundum, qui in maligno positus est,
Abbreviated transcription (Latin):
Aliud eñi tantũ audier̃ aliud tam̃
&uider̃ audier̃ eñĩ qđ surdi audirent:.
qđ pauperes euangeliz arent. uider̃
aut ẽ cecos uidentes. claudos abulan¬
tes. leꝓsus mundatos. renuntiate ioħ¬
& cetera ac sidicer& nuntiate iohanni
qr ego sũ dequa ꝓph&xa dicebat. dr̃ ip¬
se ueni&. & saluos nos faci&. ceciui¬
dent ut impleat̾ illud ꝓphexicũ: tunc
aperient̾ oculi cecoꝵ claudi ãbulant
ut impleat᷑ tunc sali& sic̃ ceruus clau¬
dus. Surdi audiunt ut impleatꝰ
& aures surdoꝵ patebunt. Spirita¬
lit̃ iohannes legẽ significat ergo
ioħ inuinculis lex uincta iniudeis
misit duos scribas & phariseos
cer&. tẽpus illud aduenit ut ce¬
ci qui solẽ iustitiȩ prius ñ uide¬
bant iã impleat᷑ in eis. Beatimun¬
do corde: quo ipsi dm̃ uidebunt.¬
& claudi qui qui t̃renis adhere
bant ꝑ mansu&udinis humili¬
tatẽ ad t̃rã uiuentiũ currant ut
impleatꝰ in eis. Beati mittes quõ
tentiã agentes consolationẽ ac¬
cipiant &impleat in eis. Beati

Expanded text:
Aliud enim tantum audierunt, aliud tantum viderunt: audierunt enim quod surdi audirent, quod pauperes evangelizarentur, viderunt autem caecos videntes, claudos ambulantes, leprosos mundatos. Renuntiate Joanni, etc. Ac si diceret, nuntiate Joanni, quia ego sum de quo propheta dicebat: Deus ipse veniet, et salvos nos faciet . Caeci vident, ut impleatur illud propheticum: Tunc aperientur oculi caecorum. Claudi ambulant, ut impleatur: Tunc saliet sicut cervus claudus. Surdi audiunt, ut impleatur: Et aures surdorum patebunt. Spiritualiter Joannes legem significat: Ergo Joannes in vinculis lex vincta in Judaeis, misit duos Scribas et Pharisaeos: ceret, tempus illud advenit, ut caeci qui solem justitiae prius non videbant, jam impletur in eis: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt. Et claudi qui terrenis adhaerebant, per mansuetudinis humilitatem, ad terram viventium currant, ut impleatur in eis: Beati mites, quonitentiam agentes, consolationem accipiant, et impleatur in eis: Beati
Abbreviated transcription (Latin):
me habebant iã modo iustitiã
cord aurib auriant & impleatur
i eis. Beati qui esuriunt & siciuit
iustitiã quo ipsi saturabunt᷑. &¬
qui prius mortui erant dõ & ui¬
ati miscricordes quõ ipsi miseri¬
cordiã consequent̃ & qui prius
pauperes erant uirtut ib impleat̾¬

Expanded text:
iam cordis auribus hauriant, et impleatur in eis: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi satiabuntur. Et qui prius mortui erant Deo, et viati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur. Et qui prius pauperes erant virtutibus, implea
Abbreviated transcription (Latin):
Quare
piscatores uocant᷑. nequis estima¬
r& qđ ꝑeloquentiã p̃dicato ser¬
mo dĩ latius exir&. xãfilu regũ
ñ icribe primo uocari memiorant᷑.
sed piscatores. piscatores txmlit¬
terati mittunt᷑ ad p̃dicandũ nefi¬
des credentiũ ñuirtute di sedelo¬
quentia at ꝗdocerina fieri putaret᷑
Bini uocant̾. biniꝗ mittuntꝰ &ip
te. ue eniait scriptura soli qͥni
ceciderit ñ hab& subleuantẽ bi¬
na &x eni doctrina .ẽ. dilecoio dĩ
& dilectio ꝓximi. qua plenibinũ
testam̃tũ p̃dicant idẽ. legis euan

Expanded text:
Quare piscatores vocantur? ne quis aestimaret, quod per eloquentiam praedicatorum sermo Dei latius exiret. Non filii regum, non scribae primo vocati memorantur, sed piscatores. Piscatores et illitterati mittuntur ad praedicandum, ne fides credentium, non virtute Dei, sed eloquentia atque doctrina fieri putaretur. Bini vocantur, binique mittuntur et apte: Vae enim, ait scriptura, soli, quia cum ceciderit, non habet sublevantem. Bina etenim doctrina est, dilectio Dei et dilectio proximi, qua pleni bonum Testamentum praedicant, id est, Legis et
Abbreviated transcription (Latin):
Uiuere autẽ dõ ita intollegendũ ẽ.
quasi expleto eo qđ informa di posi¬
tus exinaniũ sem& ipsu & formã ser¬
in accepit & factus .ẽ. oboediens usq
ad mortẽ. rursũ ꝑmaneat in forma
serui dĩ ad ȩqualis patri. uVnde me¬
rito in consequentib ponit: Ita &uos
exestimate uos qͥdẽ mortuus ẽẽ
dño ñr̃o. quo scilic& uuitatione
xp̃i peccato moriam alieni ab eo
effecti & dõ uiuam: iungentes nos
&unus cũ ipso ip̃s facti
iga exuos

Expanded text:
ivere autem Deo ita intelligendum est, quasi expleto eo quod in forma Dei positus exinanivit semetipsum, et formam servi accepit, et factus est obediens usque ad mortem, rursum permaneat in forma Dei atque aequalis Patri. Unde et merito in consequentibus ponit. Ita et vos existimate vos quidem mortuos esse nostro, quo scilicet imitatione Christi peccato moriamur, alieni ab eo effecti, et Deo vivamus jungentes nos, et unus cum ipso spiritus facti. Ita et vos
Abbreviated transcription (Latin):
Id est : qui cordib nr̃is đm nr̃m
patrem esse nostrũ occulta ins¬
piratione clamar&
Itaq iacn
nom est seruus sẽd pilius

Expanded text:
Id est, qui cordibus nostris Deum, patrem esse nostrum, occulta inspiratione clamaret. Itaque jam non est servus, sed filius
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ pecga. Corda patrũ infili¬
os conuertere .ẽ. spiritale sc̃oꝵ
anticorũ scientiã populis pra¬
dicando in fundere. prudencia
uero iustorũ .ẽ. non delegis ope¬
rib: iustitiã p̃sumere sed exfi¬
de salutẽ quȩrere: Innattale
sc̃i iohaninis Bapgisgae
Cũdige isulȩ et ad geni

Expanded text:
 etc. Corda patrum in filios convertere, est spiritualem sanctorum antiquorum scientiam populis praedicando infundere. Prudentia vero justorum est, non de legis operibus justitiam praesumere, sed ex fide salutem quaerere. IN NATALI SANCTI JOANNIS BAPTISTAE. Audite, insulae, et atten
Abbreviated transcription (Latin):
mis . eẽ. contectũ qͥa ergo iudȩi
serpentes & gemina ĩ. cuptrarũ uo¬
cati.qr illoꝵ ꝑfidia sectabatꝰ quasi
pelle serpentina oculis cordis ob¬
texerat sed cadentib sub ianu ana¬
niȩ & abei: oculis quã his monstrat᷑
in facie qđ uerũ lum̃ iã recipit in
m̃te. seq̃ sc̃i euaris sec matheu¬

Expanded text:
esse contextum. Quia ergo Judaei serpentes et genimina sunt viperarum vocati, quia illorum perfidiam sectabatur, quasi pelle serpentina oculos cordis obtexerat, sed cadentibus sub manu Ananiae ab ejus oculis squamis, monstratur in facie, quod verum lumen jam recipit in mente.
Abbreviated transcription (Latin):
solũ illũ populũ ñ cũgentis ce¬
teris iudicabant: qđ autẽ ait in
generatione. ꝓcul dubio mor¬
tuoꝵ resurrectionẽ nomine
uoluit regenerationis intellegi
Sic eñi caro nr̃a regenerabitur
ꝑ incorruptionẽ : quẽ ad modũ ẽ.
anima ñra regenerata ꝑfidẽ: quid
ergo depaulo dicim: nũquid t̃tius
gines. quomodo inquinꝗ fr̃s
illiut qui torꝗbatꝰ ad inferos mi
mines sed magninumerus ꝑfectoꝵ
Orb eñi t̃rarũ quattuor designa¬
tis partib continetꝰ. ab his omnib
partib uocat intrinitate. quo
ter quat̃ni duodecĩ fiunt. ꝑfectũ
numerũ significat. duodecĩ ergo
dicandi ex toto mundo er̃ eg om¬
aug sorotes aut uxorẽ

Expanded text:
gentes caeteras judicabunt. Quod autem ait, in regeneratione, procul dubio mortuorum resurrectionem nomine voluit regenerationis intelligi, sic enim caro nostra regenerabitur per incorruptionem, quemadmodum est anima nostra regenerata per fidem. Quid ergo de Paulo dicemus? Nunquid tertius gines, quomodo in quinque fratribus illius qui torquebatur apud inferos milmines, sed magnus numerus perfectorum. Orbis enim terrarum quatuor designatis partibus continetur. Ab his omnibus partibus vocatur in trinitate, quoniam ter quaterni duodecim fiunt, perfectum numerum significat. Duodecim ergo dicandi ex toto mundo erunt. Et omaut sorores aut patre
Abbreviated transcription (Latin):
Non dix̃ qͥreliquistir om̃a hoc
eñi & socrates fecit philo soplus.
& multi alii diuitias contẽpser.
sed qͥ secuti estis me qđ ꝓpriȩ apos¬
toloꝵ ẽ. at ꝗcredentiũ In regene¬
ratione cũ sederit filius hominis
insede maiestatis suȩ: quando
ex mortuis decorruptione resur¬
gent in corrupti sed ebitis & uos
in solus iudicantiũ condẽpnantes
duod ecĩ trib: isrł: quia uob̵ creden¬
tib credere noluer̃: his dicimt:
cũ suis discipulis iudicaturũ iħiu.

Expanded text:
oc enim et Socrates fecit philosophus, et multi alii divitias contempserunt: sed, qui secuti estis me, quod proprie apostolorum est atque credentium, in regeneratione cum sederit filius hominis in sede majestatis suae, quando ex mortuis de corruptione resurgent incorrupti, sedebitis et vos in soliis judicantium, condemnantes duodecim tribus Israel, quia vobis credentibus credere noluerunt. Hic discimus cum suis discipulis judicaturu
Abbreviated transcription (Latin):
migae. Hic illud tẽpus dicit
quando reuersis. inbabrlonia qđ
ait ex infirmitate hoc ẽẽ. puto ex
captiuitate quando iã in dispera¬
tione erant iudiceres quando amor
tuis nihil distabant: p orges

Expanded text:
mitate. Hic illud tempus dicit, quando reversi sunt ex Babylonia, quod ait, ex infirmitate, hoc esse puto ex captivitate, quando jam in disperatione erant Judaicae res, quando jam a mortuis nihil distabant. Fortes
Abbreviated transcription (Latin):
mã angustant quando ei ñsolũ
operis s& etiã locutiones atq
insuꝑ cogitatianes iniquas repli¬
cant utq prius sẽꝑ multã dila¬
taũ inscelere ad extremũ deom¬
nib: angustetꝰ inrexributione

Expanded text:
do ei non solum operis, verum etiam locutionis, atque insuper cogitationis iniquitates replicant, ut quae prius se per multa dilatavit in scelere, ad extremum de omnibus angustetur in retributione.
Abbreviated transcription (Latin):
tauerat seꝓexcusatione dixisse
inculpã ꝓpriã uertitꝰ. Si inquid
ras & aliena secta sectari ibiꝗ me¬
tere ubi ñ seuerĩ quare ñtibi isti¬
us modi cogitatio incussit tiuio¬
rẽ ut scires mea diligentius ꝗ sit¬
ro grecus sermo significat eloqͥa
dñi inquid eloquia casta argentũ ig¬
ne examinatũ. pecunia ergo &ar¬
gentũ p̃dicatio euangelii ẽ. & sermo
diuinus quidari debuit adm̃iã hoc ẽ.
renda pecunia ut omnis sermodo¬
nit apłs dicens. siquis loquit̾ quas

Expanded text:
taverat se excusatione dixisse, in culpam propriam vertitur, si, inquit, ras, et aliena secta sectari, ibique metere, ubi non seminaverim, quare non tibi istiusmodi cogitatio incussit timorem? ut scires me mea diligentius quaesitγυρίῳ Graecus sermo significat. Eloquia Domini, inquit, eloquia casta, argentum igne examinatum . Pecunia ergo et argentum praedicatio Evangelii est, et sermo divinus, qui dari debuit ad mensam, hoc est, inica est deferenda pecunia, ut omnis sermo donit Apostolus, dicens: Si quis loquitur quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ues perasceg et inclinata ẽ:
ĩa dies egignauit cũ illas.
Nihil simplex ueritas ꝑduplicitatẽ
feoit sed quod dicitur fincx̃ se lon¬
gius ire talẽ se exibuit discipulis
incorpore: qualis apud illos inm̃te
erat. probandi autẽ erant sibii qui
eũ & secundum ut dm̃ diligerent:
saltim ut peregrinũ amare potu¬
issent. Sed quia esse ex tranei cari¬
tate ñ poterant: hi cũ quibus ueritas
gradiebantur eum adhospiciũ quasi
peregrinũ uocant. Cur aũ dicim: uo¬
cant cũ illũ scriptũ sit & coeger̃ illũ.
Ex quonimirũ exemplo colligitur:
quia peregrini ñ solũ ad ospitiũ inui¬
tandi sunt sed &xiã trahendi en fac¬
gũ est dũ recũ peret cũ illas

Expanded text:
vesperascit, et inclinata est jam dies. Et intravit cum illis. Nihil simplex veritas per duplicitatem fecit, sed quod dicitur: Finxit se longius ire, talem se exhibuit discipulis in corpore, qualis apud illos in mente erat. Probandi autem erant si hi qui eum etsi necdum ut Deum diligerent, saltem ut peregrinum amare potuissent. Sed quia esse extranei a charitate non poterant hi cum quibus veritas gradiebatur, eum ad hospitium quasi peregrinum vocant. Cur autem dicimus vocant, cum illic scriptum sit: Et coegerunt illum? Ex quo nimirum exemplo colligitur, quia peregrini non solum ad hospitium invitandi sunt, sed etiam trahendi. Et factum est dum recumberet cum i
Abbreviated transcription (Latin):
Non dum uenit hora ut fragili¬
tatẽ humanitatis ex sũpte mori¬
endo de monstrẽ : hora ergo nondũ
uenerat. id est passionis quia faci¬
ne mortalitatis uenit autẽ hora
ut quid sibi & matri commune esse&
ostender& & cũ ea moriturus in
cruce discipulo uirgini uirginẽ
comm̃dauit. Huius uero hore dñs
incruce pendens commemorans:
dix̃ matri mat̃ ecce filius tuus
quasi dixisse ecce hoc qđ dete sũpsi¬
modo ostendit᷑ moriendo quidest
q tam̃ natura post modũ clarificata
erat in resurrectionis gloria
unicuiq dixerit uos̃ pacite

Expanded text:
Nondum venit hora, ut fragilitatem humanitatis ex te sumptae, moriendo demonstrem. Hora ergo nondum venerat, id est passionis, quia facine mortalitatis. Venit autem hora, ut quid sibi et matri commune esset ostenderet, cum eam moriturus in cruce, discipulo virgini virginem commendavit. Hujus vero horae, Dominus in cruce pendens commemorans, dixit matri: Mulier, ecce filius tuus; quasi dixisset, ecce, hoc quod de te sumodo ostenditur moriendo quid est, quae tamen natura postmodum clarificanda erat in resurrectionis gloria. uodcunque dixerit vobis, facite
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc amma ꝑcogitatione rea¬
tus sui adt̾rã consterit̾ cũ ca¬
ro quã uitã suã credidit redi¬
re adpuluerẽ urguetꝰ. tunc in
morte filii illius cadunt cũco¬
gitationes inlicitȩ ꝗ modo ex
illa ꝓdeunt in extrema uitae
ultione dissipantꝰ. Sic̃ scriptũ ẽ.¬

Expanded text:
Tunc anima per cogitationem reatus sui ad terram consternitur, cum caro, quam vitam suam credidit, redire ad pulverem urgetur. Tunc in morte filii illius cadunt, cum cogitationes illicitae, quae modo ex illa prodeunt, in extrema vitae ultione dissipantur. Tunc modicum
Abbreviated transcription (Latin):
ga. Propliee quippe minilte¬
riũ ẽ. uentura dicere ñ &iã de¬
monstrare. Iohannes ergo plus quã
pheauerat saã ostendendo nim¬
ciabat
hic ẽ. dequo scrupgũ ese

Expanded text:
. Prophetae quippe ministerium est, ventura dicere, non etiam demonstrare. Joannes ergo plusquam rophetaverat, etiam ostendendo nuntiabat. Hic est de quo scriptum e
Abbreviated transcription (Latin):
isrł quã diu indeserto fuer̃
sequebatur eos petra ꝑ omne
iter eorũ unde populo &
omnis substantiȩ eii fluenta
sufficerent donec uenientes
int̾ra moab puteũ sibi fode¬
rent aquarũ qđ autẽ in se¬
quent̃ dicit se đm in plurib
eorũ bene placitũ ẽ dõ hunc
hab& sensũ nequis sibi aut
baptismũ uio lauerit: aut
post ꝑceptionẽ cibi cȩlestis
male uixerit contritiones
quas filii isrł prȩsenti afflic¬
tione ꝑ pessi s̃ ille grauius
infuturo qui maiora bene¬
ficia neclexerit sustinebit quare dix̃
dec̃equenti eos pera bbere aquã:
quia xp̃s quẽ hoc figurabat
post ea uenturus erat

Expanded text:
Israel, quandiu in deserto fuerunt, sequebatur eos petra, per omne iter eorum, unde populo et omni substantiae ejus fluenta sufficerent, donec venientes in terram Moab, puteum sibi foderent aquarum. Quod autem in sequenti dicit, sed non in pluribus eorum beneplacitum est Deo, hunc habet sensum. Ne quis sibi aut baptismum violaverit, aut post perceptionem cibi coelestis male vixerit, contritiones quas filii Israel praesenti afflictione perpessi sunt, ille gravius in futuro, qui majora beneficia neglexerit, sustinebit. Quare dixit, de consequenti eos petra bibere aquam, quia Christus quem haec figurabant, postea venturus erat
Abbreviated transcription (Latin):
Loculus in
quo mortuus effert: in ale se¬
cura disperati peccatores cons¬
cientia .ẽ. qui uero sepeliendũ
portant. uł inmunda deside¬
ria ꝗ hominẽ rapiunt in inte¬
peccata nimirũ dũ sauarib tol¬
lunt ac cumulant peccantes¬
q: contẽptu quali aggere tre
obruunt: De quib alibi dicitur.
dimitte mortuos. sepelire
mortuus suos. Mortuos quip¬
pe mortui sepeliunt. cũ pecca¬
tores quiq sui similes alios no¬
ciuo fauore demulcent cũ gesta
pessime ad olationis mole ne
quã aliquaudo spe resurgendi
potiantꝰ oppriniunt. dño ergo
loculũ tangente funeris baiu¬
li seeter̃ qr suꝑni formidine
iudicii ad tacta conscientia &
carnaliũ sepe affluentiã uolup¬
tatũ & iniuste laudantiũ turbã
cohercens ad se ipsã reuertit
uocantiꝗ aduitã festina respon¬
d&x saluatori. unde recte seqͥđ
eit dix̃ ad olescerintibi
dico surce. en resedia
quierat moreguus et cepit
hoqͥ ex dedit ilauimanus

Expanded text:
Loculus in quo mortuus effertur, male secura desperati peccatoris conscientia est. Qui vero sepeliendum portant, vel immunda desideria, quae hominem rapiunt in intepeccata nimirum, dum favoribus tollunt, accumulant, peccantesque contemptu, quasi aggere terrae obruunt. De quibus alibi dicitur: Dimitte mortuos sepelire mortuos suos . Mortuos quippe mortui sepeliunt, cum peccatores quique sui similes alios nocivo favore demulcent, congesta pessimae adulationis mole, ne qua aliquando spe resurgendi potiantur opprimunt. Domino ergo loculum tangente, funeris bajuli steterunt, quia superni formidine judicii attacta conscientia, et carnalium saepe affluentiam voluptatum, et injuste laudantium turbam coercens, ad seipsam revertitur, vocantique ad vitam festina respondet Salvatori, unde recte sequitur: Et dixit adolescenti, tibi dico surge, et resedit qui erat mortuus, et coepit loqui, et dedit illum
Abbreviated transcription (Latin):
uoꝵ ẽ. Diligere filioꝵ sic̃ scriptũ ẽ.
seruus dominũ suũ timebit. & fi¬
lius dilig& patrẽ suũ. Illi ergo qui
operari caritatis uoluntate nole¬
bant timoris necessitate coge¬
bant᷑. Nos uero om̃a uoluntariȩ ope¬
rem: ut filios nos. eẽ. ꝓbeni: Qui timore
pene ñamore iusticie opus legir fac̃ ꝓsecto¬

Expanded text:
est, diligere filiorum. Sicut scriptum est: Servus dominum suum timebit, et filius diliget patrem suum. Illi ergo qui operari charitatis voluntate nolebant, timoris necessitate cogantur, nos vero omnia voluntarie operemur, ut filios nos esse probemur. Qui timore poenae, non amore justitiae opus legis fac
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃s unianimes in oratione
estote: prat̃nitatis umanimitas.
uelud urbs in expugnabilis hosti¬
ũ non pat& insidus. hab& eñi
scã ecclesia. ut salomonait cas¬
trorũ aciẽ ordinatã quã trran¬
ni & ꝑsecutores utia eũ auetore
suo di abolo ñualent in rumpere:
quia muniente xp̃o. neo martr¬
res ꝑsecutio nec uirgines carna¬
lis delectatio neo misericordes
cupiditas nec humiles tẽporalis
gloriae deuincit ambitio cona
apostolus qui dicebat. quis infir¬
matur &ego non infirmor.
pnateraigatis amatores
Qui ergo amat homines: aut qr
iusti sunt aut ut iusti sint ama¬
re deb&. Sic eñi &se ipsũ amare
deb& aut quia iustus. ẽ. aut ut
iustus sit Dilectionẽ autẽ fra¬
ternã quantũ cõmend& ioħan
apostolus adtendam: Qui dili¬
git inquid fratrẽ suũ in lumine

Expanded text:
Omnes unanimes in oratione estote. Fraternitatis unanimitas, velut urbs inexpugnabilis, hostium non patet insidiis. Habet enim sancta Ecclesia, ut Salomon ait, castrorum aciem ordinatam , quam tyranni et persecutores, una cum auctore suo diabolo non valent irrumpere, quia muniente Christo, nec martyres persecutio, nec virgines carnalis delectatio, nec misericordes cupiditas, nec humiles temporalis gloriae devincit ambitio. CompApostolus, qui dicebat: Quis infirmatur, et ego non infirmor ? Fraternitatis amatores. Qui ergo amat homines, aut quia justi sunt, aut ut justi sint, amare debet. Sic enim et seipsum amare debet, aut quia justus est, aut ut justus sit. Dilectionem autem fraternam quantum commendet Joannes apostolus attendamus: Qui diligit, inquit, fratrem suu
Abbreviated transcription (Latin):
sine onere: & qđ nulla prorsus pos¬
sit carnis infirmitas excusare.
multo enĩ amplius & multo in
tentius honoranda iustitia est
Sed ergo inquid humanȩ. & cõmu¬
nit ago eadẽ postulo similia reqͥro
dudũ currebant pedes ur̃i adde¬
monũ tẽpla. nunc currant adeo¬
clesiã dĩ. Currebant prius adef¬
fundendũ. nunc adliberandũ san¬
guinẽ currant. ꝓtendebantꝰ pri¬
us manus ut aliena diriperent.
nuno ꝓtendant᷑ ut ꝓpria largi¬
ant̾. Circũ spiciebant prius ocu
les egenos admiserandũ. aures
delectabant᷑ auditu uano uł bo¬
noꝵ derogatianib nunc uertat᷑
adaudiendũ uerbũ dĩ ad expla¬
nationẽ legis. & ad capiendã ia¬
pientiae disciplinã.Iangua que
conuitus maledictis & turpilo¬
quiis ad sueta . ẽ. conuertatꝰ nunc
adbenedicendũ dñm in omni tẽpore
sermanẽ sanũ ꝓferat & honestũ
ut d&gratiã audientib & uerita¬

Expanded text:
sine onere, et quod nulla prorsus possit carnis infirmitas excusare? multo enim amplius, tentius honoranda justitia est. Sed ego, inquit, humane et communiter ago, eadem postulo, similia requiro. Dudum currebant pedes vestri ad daemonum templa; nunc concurrant ad Ecclesiam Dei. Currebant prius ad effundendum; nunc ad liberandum sanguinem currant. Protendebantur prius manus ut aliena diriperent, nunc protendantur ut propria largiantur. Circumspiciebant prius oculles, egenos ad miserandum. Aures delectabantur auditu vano, vel bonorum derogationibus; nunc convertantur ad audiendum verbum Dei, ad explanationem legis, et ad capiendam sapientiae disciplinam. Lingua quae conviciis, maledictis et turpiloquiis assueta est, convertatur nunc ad benedicendum Dominum in omni tempore: sermonem sanum proferat, et honestum, ut det gratiam audientibus, et verita
Abbreviated transcription (Latin):
Idẽ maiora quidẽ exigere a uob
ꝓdiuinȩ seruitutis r&ributio¬
ne deberẽ sed condescendens &
tẽperans infirmitati ur̃ae huma¬
na & possibilia p̃dico atq suadeo
Vt sic̃ prũpti fuistis ad sectanda
noxia atq contraria. ita alacres
sitis adea ꝗutilia & saluti amica
.s̃. ꝑagenda. cũ enii serui esse¬
tis peccan liserei puisge
ius gicie. Cũ ergo quis pecca¬
to seruit. iustitie liber. ẽ. hoc ẽ.
alienus est aiustitia. Hic enĩlibe¬
rũ alienũ dic̃ & recte quidẽ Nemo
eni potest simul & peccato seruire
&iustitiȩ. ut illud. Memo potest

Expanded text:
 majora quidem exigere a vobis pro divinae servitutis retributione deberem, sed conscendens et temperans infirmitati vestrae, humana et possibilia praedico atque suadeo, ut sicut prompti fuistis ad sectanda noxia atque contraria, ita alacres sitis ad ea, quae utilia et saluti amica sunt peragenda. Cum enim servi essetis peccati, liberi fuistis justitiae. Cum ergo quis peccato servit, justitiae liber est, hoc est, alienus est a justitia. Hic enim liberum alienum dicit, et recte quidem, nemo enim potest simul et peccato servire et justitiae, ut illu
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s semel ꝓpeccatis nr̃is mor¬
tuus est. Semel autem dix̃. quia
xp̃s surgens amortuis iã non mo¬
ritur. mors illi ultra ñ domina¬
bitur. iustus. Illi enĩ psal¬
mista dicit: Iustus es dñe &
rectũ iudiciũ tuũ. Et danihel
ait. Et tibi dne iusticia. nobis
aũ confusio fidei. proiiusgis.
Denob̾ enim damħ ait. pecca¬
uim: iniuste egim: iniquitatẽ

Expanded text:
s semel pro peccatis nostris mortuus est. Semel autem dixit, quia Christus surgens a mortuis jam non moritur, et mors illi ultra non dominabitur . Justus. Illi enim Psalmista dicit: Justus es, Domine, et rectum judicium tuum . Et Daniel ait: Et tibi, Domine, justitia, nobis autem confusio faciei . Pro injustis. De nobis enim Daniel ait: Peccavimus, injuste egim
Abbreviated transcription (Latin):
delacto. Prȩo coupat huma¬
na fragilitas in leuiorib pecca¬
tis: q inspirato & sine medita¬
tione contingunt. Ceterũ non ẽ.
p̃occupatio: quando aliquod pec¬
catũ consilio diu meditato cõ¬
mitoit. uos qui spirigali¬
esgis huius modi insgru¬
ige. Eum quoq qui spirita¬
lis. ẽ. hortatꝰ nec ess& manũ por¬
rigere corruenti. Et pulolirȩ
p̃occupatũ indelicto hominẽ
uocat. ex ipso nomine fragili¬
tatẽ conditionis ostendens ut
dignus sit uenia qui uł ut ho¬
catis plurib sed intio aliquo p̃¬
occupatus erraũ lenitatis sp̃ũ
& mansu&udinis incorrectio¬
ne peccantis: p̃dicatꝰ spiritalis
adhibeat. Mec rigidus: nec ira¬
tus: etristis corrigere cupiat
errantẽ. sed ꝓuoc& eũ spondens
salutẽ ueniã reꝓmittens. alit̃
Siquis insirin: infide .ẽ. & ad¬
huc lacte nutrit᷑ in fanciȩ. Me
potest tã cito allegali obserua¬
tione ad spiritalia sac ranienta
transire. uos qui robusciores
estis infide & spiritales effecti

Expanded text:
delicto. Praeoccupatur humana fragilitas in levioribus peccatis, quae insperato et sine meditatione contingunt. Caeterum non est praeoccupatio, quando aliquod peccatum consilio diu meditato committitur. Vos qui spiritualestis hujusmodi instruite. Eum quoque qui spiritualis est hortatur, ne cesset manum porrigere corruenti. Et pulchre praeoccupatum in delicto hominem vocat, ex ipso nomine fragilitatem conditionis ostendens, ut dignus sit venia, qui velut hocatis pluribus, sed vitio aliquo praeoccupatus erravit, lenitatis spiritum et mansuetudinis, in correctione peccantis, praedicator spiritualis adhibeat, nec rigidus, nec iratus, et tristis corrigere cupiat errantem, sed provocet eum, spondens salutem, veniam repromittens. Aliter, si quis infirmus in fide est, et adhuc lacte nutritur infantiae, nec potest tam cito a legali observatione ad spiritalia sacramenta transire, vos qui robustiores estis in fide, et spirituales effecti,