comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
chorias suꝑ cancellos cęnaculi sui qđ
habebat in samaria. & egrotauit. Mi¬
sitq nuntios dicens ad eos. Ite consulite
beel zebub dm̃ accaron utrum uiuere
queam de infirmitate mea hac. nge¬
lus autem dñi locutus est ad heliam
thesbitem dicens. Surge ascende in occur¬
sum nuntiorum regis samariȩ. & dices ad
eos. Numquid non est ds̃ in isrł ut eatis
ad consulendum beclz ebub deum acca¬
ron. Quam obrem hec dicit dñs. De lec¬
tulo super quem ascendisti non descendes.
sed morte morieris. & abut helias. Re

Expanded text:
i sui quod habebat in Samaria et aegrotavit misitque nuntios dicens ad eos ite consulite Beelzebub deum Accaron utrum vivere queam de infirmitate mea hac angelus autem Domini locutus est ad Heliam Thesbiten surge ascende in occursum nuntiorum regis Samariae et dices ad eos numquid non est Deus in Israhel ut eatis ad consulendum Beelzebub deum Accaron quam ob rem haec dicit Dominus de lectulo super quem ascendisti non descendes sed morte morieris et abiit He
Abbreviated transcription (Latin):
os euis. Porro anna loquebatur in corde
suo. tantumq labia illius mouebantur.
& uox penitus non audiebatur. Estima¬
uit ergo eam heli temulentam: dixitq ei.
Usꝙyquo ebria eris: Digere paulisper uimĩ
quo mades. Respondens anna. nequaquã
inquit domine. mi. Nam mulier infelix
nimis ego sum: uinumq & omne quod
inebriare potest non bibr. sed effudi animã
meam in conspectu dñi. Ne reputes ancil¬
lam tuam quasi unam de filiab belial. qͥa
ex multitudine doloris & meroris mei
locuta sum usq in presens. Tunc heli ait
ei. uade in pace. & ds israhel det tibi
petitionem quam rogasti eum. E illa dixit.
Utinam inueniat ancilla tua gr̃am in ocu¬
lis tuis. Et abiit mulier in uiam suam.¬

Expanded text:
e suo, tantumque labia illius movebantur, et vox penitus non audiebatur. Aestimavit igitur eam Heli temulentam, dixitque ei: Usquequo ebria eris: digere paulisper vinum quo mades. Respondens Anna, Nequaquam, inquit, domine mi, nam mulier infelix nimis ego sum, vinumque et omne quod inebriare potest, non bibi; sed effudi animam meam in conspectu Domini. Ne reputes ancillam tuam quasi unam de filiabus Belial: quia ex multitudine doloris et moeroris mei, locuta sum usque in praesens. Tunc Heli ait ei: Vade in pace, et Deus Israel det tibi petitionem  Vulg. addit. tuam, quam rogasti eum. Et illa dixit: Utinam inveniat ancilla tua gratiam in oculis tuis! Et abiit mulier in viam suam
Abbreviated transcription (Latin):
UNUS
de ramatha in
sophim de
monte effra¬
im: & nomen eius helchana filius hiero¬
am. filii heliu. filii thau. filii sub ephra¬
teus Et habuit duas.ores. nomen uni
anna: & nomen secunde fenenna. fuerũtq
fenenne filii. anne aũ non erant liberi.
Et ascendebat uir ille de ciuitate sua
statutis dieb ut adoraret & sacrificaret

Expanded text:
unus de Ramathaim Sophim de monte Effraym: et nomen ejus Helcana filius Hieroboam filii Heliu filii Thau: filii Suph Eufratheus: et habuit duas uxores. Nomen uni Anna: et nomen secunde Fenenna. Fueruntque Fenenne filii: Anne autem non erant liberi. Et ascendebat vir ille de civitate sua statut
Abbreviated transcription (Latin):
iectus est clipeus fortium clipeus saul quasi
non esset unctus oleo a sanguine interfec¬
toꝵ ab adipe fortium. Sagiita ionathan
numquam redit retrorsimi. & gladnissaul
non est reuersus inanis. Saul & ionathan
amabiles & decori in uita sua. in morte qͦq
non sunt diuisi. Aquilis uelociores. leonib
fortiores. Filię isrł suꝑ saul flete qui uesti¬

Expanded text:
ctus est clypeus fortium, clypeus Saul, quasi non esset unctus oleo. A sanguine interfectorum, ab adipe fortium, sagitta Jonathan numquam rediit retrorsum, et gladius Saul non est reversus inanis. Saul et Jonathan amabiles et decori in vita sua, in morte quoque non sunt divisi, aquilis velociores, leonibus fortiores. Fili
Abbreviated transcription (Latin):
uidensq me uocauit. Cui cũ respondissẽ
assũ. dixit michi. Quisña estu. Ꝙ aio
ad eum. amaleclntes sũ. E locutus ẽ
michi. Sta super me & interfice me: q̃m
tenent me angustiȩ. & adhuc tota anima
mea in me est. Stansq super eum occidi illũ.
sciebam enim quod uiuere non poterat post
ruinam. & tuli diadema qđ erat in capite
euis & armillam de brachio illius. & attuli
ad te dominum meũ huc. Apprehendens
autem dauid uestimenta sua scidit. omsq
uiri qui erant cum eo. Et planxerunt & fle¬
uerunt & ieuinauerunt usq ad uesperam
super saul & super ionathan filium eius &
filius hominis aduenȩ amalechitȩ ego sum.
Et ait ad eum dauid. Quare non timuisti
mittere manum tuam ut occideres xp̃m dñi
dens irrue in eum. Qui ꝑcussit illũ. & mor¬
tuus est. & ait ad eum dauid. Sanguis tuus
super caput tuummi: os enim tuũ locutũ ẽ ad¬
uer sum te dicens. Ego interfeci xp̃m dñi.
lanxit autem dauid planctũ huiusce¬
modi super saul & super ionathan filiũ

Expanded text:
i cum respondissem: Adsum, dixit mihi: Quisnam es tu? Et aio ad eum: Amalecites sum. Et locutus est mihi: Sta super me, et interfice me, quoniam tenent me angustiae, et adhuc tota anima mea in me est. Stansque super eum, occidi illum: sciebam enim quod vivere non poterat post ruinam, et tuli diadema quod erat in capite ejus, et armillam de brachio illius, et attuli ad te dominum meum huc. Apprehendens autem David vestimenta sua scidit, omnesque viri qui erant cum eo, et planxerunt, et fleverunt, et jejunaverunt usque ad vesperam super Saul, et super Jonathan filium ejus, Filius hominis advenae Amalecitae ego sum. Et ait ad eum David: Quare non timulsti mittere manum tuam ut occideres christum Dait: Accedens irrue in eum. Qui percussit illum, et mortuus est. Et ait David ad eum: Sanguis tuus super caput tuum: os enim tuum locutum est adversum te, dicens: Ego interfeci christum Domini. Planxit autem David planctum hujuscemodi super Saul, et super Jonathan filium
Abbreviated transcription (Latin):
notatur prouerbia salomonis filii dauid
regis isrł: in ecclesiasten uero uerba ȩccle¬
siastes filii dauid regis hierłm: suꝑ fluum¬
quippe est hic isrł: qđ male in grecis & in
latinis codicib inuenitur. In cantico au¬
tem canticoruM nec filii dauid nec
regis isrł siue hierusalem prȩscribitur. sed
tantum canticum canticoꝵ salomonis. Sicut¬
& enim prouerbia & rudis institutio ad
duodecim tribus & ad totum ꝑtinet isrł
& quomodo contemptus mundi non nisi
metropolitis conuenit hoc est habitato¬
ribus hierusalẽ: ita canticum canticorũ
ad cos propriȩ facit: qui tantum suꝑna de¬
siderant. Ad incipientes & proficientes:
& paterna dignitas & regni propru meri¬
to uindicatur auctoritas: ad ꝑfectos uero
ubi non timore eruditur discipulus sed
amore: proprium nomen sufficit: & ȩqua¬
lis magister ẽ: & nescit esse se regem: quia

Expanded text:
notatur: Proverbia Salomonis, filii David, regis Israel. In Ecclesiaste vero: Verba Ecclesiastis, filii David, regis Hieruquippe est hic Israel, quod male in Graecis, et Latinis codicibus invenitur. In Cantico autem Canticorum nec filius David, nec rex Israel, sive Jerusalem praescribitur: sed tantum, Canticum Canticorum Salomonis. Sicut enim Proverbia, et rudis institutio ad duodecim tribus, et ad totum pertinent Israel: et quomodo contemptus mundi non nisi metropolitis convenit, hoc est, habitatoribus Jerusalem: ita Canticum Canticorum ad eos proprie facit, qui tantum superna desiderant. Ad incipientes, et proficientes, et paterna 385 dignitas, et regni proprii merito vindicatur auctoritas. Ad perfectos vero, ubi non timore eruditur discipulus, sed amore, proprium nomen sufficit, et aequalis magister est, et nescit esse se regem. Ha
Abbreviated transcription (Latin):
in mundi reb putet esse perpetuum: sed
caduca & breuia uniuersa quae cernimꝰ
Ad extremũ iam consummatũ uirũ &
calcato scło preparatum in cantico canti¬
prius reliquerimus uitia & pompis scłi
renuntiantes expeditos nos ad aduentum
xp̃i parauerimus: non poterimus cantare
canticum canticorum. Sed & hoc diligen¬

Expanded text:
in mundi rebus putet esse perin mundi rebus putet esse percaduca et brevia universa quae cernimus. Ad extremum jam consummatum virum, et calcato saeculo praeparatum in Cantico cantiprius reliquimus vitia, et pompis saeculi renuntiantes, expeditos nos ad adventum Christi paraverimus, non poterimus cantare Canticum canticorum, et dice
Abbreviated transcription (Latin):
nifestissime docent. pacificũ id est salomonẽ
& ididam hoc est dilectum dñi. & qđ nunc di¬
citur coelet id est ȩcclesiasten. Ecclesiastes au
tem greco sermone appellatur. qui coetum
id est ecclesiam congreget: quem nos nuncupa¬
re possumus contionatorem quod loquat᷑
ad populũ & sermo eius non spetialiter ad unu
sed ad uniuersos generaliter dirigat᷑. Porro
pacificus & dilectus dñi ab eo quod in regno
eius pax fuerit. & eum dñs dilexerit appellatꝰ
est. Nam & psalmus quadragesimũ quartus:
& septuagesimus primus. dilecti & pacifici
titulo prenotantur. Qui tamen & si ad pro
& uires salomonis excedunt: tamen scđm
historiam super salomonẽ conscripti sunt.
Itaq iuxta numerũ uocabuloꝵ tria uo-¬
lumina edidit. prouerbia. ecclesiasten.
canticum canticorum: in prouerbis par-¬
uulum docens. & quasi de officiis per sen¬
tentias erudiens. Unde & ad filium ei
sermo crebro repetitur. In ecclesiasten uero
maturȩ uirum aetatis instituens. ne qͥcꝗͣ.

Expanded text:
nifestissime docent: pacificum, id est, SALOMONEM  , hoc est, dilectum Domini; et quod nunc dicitur COELETH  , id est, Ecclesiasten. Ecclesiastes autem Graeco sermone appellatur, qui  Al. quod coetum, id est, Ecclesiam congreget, quem nos nuncupare possumus conad populum et sermo eius non specialiter ad unum sed ad uniupacificus, et dilectus Domini, ab eo quod in regno ejus pax fuerit, et eum Dominus dilexerit, appellatus est. Nam et psalmi quadragesimus quartus et septuagesimus primus, dilecti et pacifici titulo praenotantur. Qui tametsi ad propet vires Salomonis excedunt; tamen secundum historiam super Salomone conscripti sunt. Is itaque juxta numerum vocabulorum tria volumina edidit, Proverbia, Ecclesiasten, et Cantica Canticorum. In Proverbiis parvulum docens, et quasi de officiis per sententias erudiens. Unde, et ad filium ei sermo crebro repetitur. In Ecclesiaste vero maturae virum aetatis instituens, ne quidquam
Abbreviated transcription (Latin):
cerdotium: immo carta non
diuidat: quos xp̃i nectit amor
Commentarios in osee. Amos
zacharia malachia quae poscitis
scripsissem. si licuisset pre ualitudine.
Mittitis solatia sumptuum. nota¬
rios nr̃os & librarios fustentatis.
ut uobis potissimum nrm sudet
ingenium. Et ecce ex latere frequenꝰ
turba diũsa poscentiũ quasi aut
ȩquum sit me uobis esurientib
aliis laborare: aut in ratione da¬
ti & accepti cuiquam preter uos
obnoxiussim. Itaq longa egrotati

Expanded text:
cerdotium: immo charta non dividat, quos Christi nectit amor. Commentarios in Osee, Amos, Zachariam, Malachiam, quos poscitis, scripsissem, si licuisset prae valetudine. Mittitis solatia sumptuum: notarios nostros et librarios sustentatis, ut vobis potissimum nostrum desudet ingenium. Et ecce ex latere frequens turba, diversa poscentium: quasi aut aequum sit, me, vobis esurientibus, aliis laborare: aut in ratione dati et accepti, cuiquam, praeter vos, obnoxius sim.
Abbreviated transcription (Latin):
de ramatha in
sophim de
monte effra¬
im: & nomen eius helchana filius hiero¬
am . filii helu. filii thau. filii sub ephra¬
teus. Et habuit duaseores. nomen uni
anna: & nomen secunde fenenna. Fuerũtq
fenenne filii. anne aũ non erant liberi.
Et ascendebat uir ille de ciuitate sua
statutis dieb. ut adoraret & sacrificaret

Expanded text:
de Ramathaim Sophim de monte Effraym: et nomen ejus Helcana filius Hieroboam filii Heliu filii Thau: filii Suph Eufratheus: et habuit duas uxores. Nomen uni Anna: et nomen secunde Fenenna. Fueruntque Fenenne filii: Anne autem non erant liberi. Et ascendebat vir ille de civitate sua statut
Abbreviated transcription (Latin):
in cubiculo. Rex autem senuerat nimis.
& abisag sunamitis ministrabat ei. Incli¬
nauit se bethsabeȩ: & adorauit regẽ. Ad
quam rex. quid tibi inquit uis. Quȩ res¬
pondens ait. Domine mi tu iurasti per
dñm dm̃ tuũ ancillȩ tuę. salomon filius
tuus regnabit post me & ipse sedebit
in solio meo: & ecce nunc adonias reg

Expanded text:
in cubiculo rex autem senuerat nimis in cubiculo rex autem senuerat nimis et Abisag Sunamitis ministrabat ei inclinavit se Bethsabee et adoravit regem ad quam rex quid tibi inquit vis quae respondens ait domine mi tu iurasti per Dominum Deum tuum ancillae tuae Salomon filius tuus regnabit post me et ipse sedebit in solio meo et ec
Abbreviated transcription (Latin):
bant partes adoniȩ. Sadoch uero sacerdos
& banaias filius ioiadȩ & nathan propħa
& semei aerhaei & robur exercitus dauid non
erant cum adonia. Immolatis ergo adonias
arietib & uitulis & uniuersis pinguibus
iuxta lapidem zoelech qui erat uicinus fon¬
ti rogel: uocauit uniuersos fr̃s suos filios
regis. & omnes uiros iuda seruos regis. Na¬
than autem propħam & banaiam & ro¬
bustos quosq & salomonem frẽm suum non
uocauit. Dixitq nathan ad bet sabeȩ matr̃e
salomonis. Num audisti quod regnauerit
adonias filius aggith & dominus nr̃ dauid
hoc ignorat. Nunc ergo ueni accipe a me
consilium. & salua animam tuam filuq
tui salomonis. Clade & in gredere ad regẽ
dauid: & dic ei. Nonne tu domine mi rex
iurasti michi ancillȩ tuȩ dicens quod salo¬
mon filius tuus regnabit post me & ipse
sedebit in solio meo. Quare ergo regnabit
adonias: Et adhuc ibi te loquente cũ rege
ego ueniam post te. & complebo sermones
tuos. Ingressa est itaq bethsabeȩ ad regem

Expanded text:
sacerdos et Banaias filius Ioiadae et Nathan propheta et Semei et Rhei et robur exercitus David non erat cum Adonia immolatis ergo Adonias arietibus et vitulis et universis pinguibus iuxta lapidem Zoheleth qui erat vicinus fonti Rogel vocavit universos fratres suos filios regis et omnes viros Iuda servos regis Nathan autem prophetam et Banaiam et robustos quosque et Salomonem fratrem suum non vocavit dixit itaque Nathan ad Bethsabee matrem Salomonis num audisti quod regnaverit Adonias filius Aggith et dominus noster David hoc ignorat nunc ergo veni accipe a me consilium et salva animam tuam filiique tui Salomonis vade et ingredere ad regem David et dic ei nonne tu domine mi rex iurasti mihi ancillae tuae dicens quod Salomon filius tuus regnabit post me et ipse sedebit in solio meo quare ergo regnavit Adonias et adhuc ibi te loquente cum rege ego veniam post te et conplebo sermones tuos ingressa est itaque Bethsabee ad regem
Abbreviated transcription (Latin):
xerunt eam ad regem. Erat autẽ puella
pul chra nimis. dormiebatꝙ Eu rege. &
ministrabat ei. Rex uero non cognouit eã.
AAdonias autem filius agith eleuabanir
dicens. Ego regnabo. fecitq sibi currum
& equites. & quin quaginta uiros qui ante
eum currerent. Nec corripuit eum pater
siuis aliquando dicens quare hoc fecisti. Frat
autem & ipse pulcher ualde. scd̾s natus
post absalon. & sermo ei cum ioab filio sar

Expanded text:
autem puella pulchra nimis dormiebatque cum rege et ministrabat ei rex vero non cognovit eam Adonias autem filius Aggith elevabatur dicens ego regnabo fecitque sibi currum et equites et quinquaginta viros qui ante eum currerent nec corripuit eum pater suus aliquando dicens quare hoc fecisti erat autem et ipse pulcher valde secundus natu post Abs
Abbreviated transcription (Latin):
& liniuit eam bitumine ac pice. posuitq
intus infantulũ.: & exposuit eũ in carecto
ripe fluminis. stante procul sorore enis
& considerante euentũ rei. Ecce autem
descendebat filia pharaonis ut lauaretur
in flumine. & puelle eius gradiebantur

Expanded text:
 linivit eam bitumine ac pice: posuitque intus infantulum, et posuit eum in carecto ripae fluminis, stante procul sorore ejus et considerante eventum rei. Ecce autem descendebat filia Pharaonis, ut lavaretur in flumine, et puellae ejus gradiebantur
Abbreviated transcription (Latin):
Generationes is mabel.
F asta ẽ fames. & uisus c̃ dus isaac ⁊ hixit ei noli descendere in
egiptũ &. habitauit in geraris ubi feminauit ⁊ focit centuplũ¬
¶ Sonuit isias ⁊ benedixit iacob ꝓ esau ⁊ nesciuit.
Dimisit isiac filiũ suũ. ut iret in mesopotamiã
U idit iacob uisũ ⁊ dñs locutꝰ ẽ adrũ: et benedixit eũ.
U enit iacob in orientẽ. ⁊ accepit filias laban sibi uxores.
LIII
Peperit lia iacob uiro suo filios.iii. ⁊ sterit a partu.
Rachel dedit iacob ancillõ suĩ bolõ. ⁊ pperit ei auos filios
peperit filios duos. ⁊ dmã.
Memoratus est dñs rachel. ⁊ peperit iosepb. ⁊ statuit eit̃
laban de ouib uarus.¬
Dyeit as iacob reuertere in t̾ra patris tiui. ⁊ consecutus est
eqm lalm ubi iurauerunt inuicẽ.
U idit iacob castra di. ⁊ misit nuntios ad frem suũ.

Expanded text:
generationibus Isaac. Facta est fames; et visus est Dominus Isaac, et dixit ei: Noli descendere in Aegyptum: et habitavit in Geraris, ubi seminavit et fecit centuplu Senuit Isaac, et benedixit Jacob pro Esau, et nescivit. L. Dimisit Isaac Jacob filium suum, ut iret in Mesopotamiam. LI. Vidit Jacob visum; et Dominus locutus est ad eum, et benedixit eum. LII. Venit Jacob in orientem et accepit filias Laban sibi uxores. LIII. Peperit Lia Jacob viro suo filios quatuor, et cessavit a partu. Rachel dedit Jacob ancillam suam Balam, et peperit ei duos filios. peperit filios duos et Dinam. Memoratus est Dominus Rachel, et peperit Joseph, et statuit Jacob cum Laban de ovib ad Jacob: revertere in terram patris tui, et consecutus est eum Laban, et juraverunt invicem. LVIII. Vidit Jacob castra Dei, et misit nuntios ad fratrem suu
Abbreviated transcription (Latin):
sententis. nos post passionẽ & resurrectionẽ ui¬
enis non tam prophetiam quã historiã seri¬
bimus. Miter enĩ audita. aliter uisa nar u¬
rantur. Qđ melius intelligimus melius &ui
proferimus. Auidi igitur emule: obtrecta uii¬
tor ausculta. Non dampno. non reprehenx¬
ao septuaguita: sed confidenter cunctis illis x¬
positos lego. In quib ultimũ pene gradũ
iterpretes cerent. Quid liuore torqueris
quid imperitoꝵ animos contra me concixu¬
tis : Sicubi tibi in trans latione uideor
errare. in terroga hebreos. diuersarũ urbiũ xu¬
magistios consule. Quod illi habent de
xp̃o tii codices non habent. Aliud est si
contra se postea ab apłis usurpata testimo¬
niã probauerunt. & emendatiora sunt ex ẽ¬
plana latina quã greca: greca quã he¬
te precor desideri carissime. ut qui tan¬
tum opus me subire fecisti & a genesi
exordiũ capere. orationib iuues: quo possĩ
eodẽ spũ quo scripti sunt libri in latinũ
eos transferre sermonẽ¬

Expanded text:
sententiis. Nos post passionem et resurrectionem ejus, non tam prophetiam, quam historiam scribimus. Aliter enim audita, aliter visa narrantur. Quod melius intelligimus, melius et proferimus. Audi igitur aemule, et obtrectator ausculta: Non damno, non reprehendo Septuaginta; sed confidenter cunctis illis positos lego: in quibus ultimum pene gradum interpretes tenent. Quid livore torqueris? quid imperitorum animos contra me concitas? Sicubi tibi in translatione errare videor, interroga Hebraeos, diversarum urbium magistros consule: quod illi habent de Christo, tui codices non habent. Aliud est, si contra se postea ab Apostolis usurpata testimonia probaverunt, et emendatiora sunt exemplaria Latina, quam Graeca: Graeca, quam Hete precor, Desideri charissime, ut quia tantum opus me subire fecisti, et a Genesi exordium capere, orationibus juves: quo possim eodem spiritu quo scripti sunt libri, in latinum eos transferre sermone
Abbreviated transcription (Latin):
Leuii De generationib esan¬
Lxiii De pͥncipib esau qͥ regnauerant in edom. pͥnsꝗ eẽt rex in isrł
LxU Be ioseph ⁊ de sõnus eiꝰ.
Leui U bi missus ẽ in puteũ ⁊ abstractꝰ ẽ ⁊ simahelitisq uenditꝰẽ.
lxuii De uida ⁊ tchamar uxore fili eiꝰ quȩ erat uidua.
Leuiii De ioseph ⁊ uxore phutiphare.
Lxuii De hns quim carcere sõiua uiderunt. ⁊ int̾p̃tauit ca ioseph
Lex Sõniũ pharaonis qđ int̃p̃tauit iosepb.

Expanded text:
LXIII. De generationibus EsLXIV. De principibus Esau. LXV. Qui regnaverunt in Edom priusquam esset rex in Israel. LXVI. De Joseph et somniis ejus. LXVII. Ubi missus est in puteum, et distractus Ismaelitis. LXVIII. De Juda et Thamar uxore filii ejus, quae erat vidua. LXIX. De Joseph et uxore Putiphare. LXX. De his qui in carcere somnia viderunt, et interpretavit ea Joseph. LXXI. Somnium Pharaonis, quod interpreta
Abbreviated transcription (Latin):
in quit domine mi. Nam mulier infelix
nimis ego sum: uinuq & omne quod
mebriare potest non bibi. sed effudi anim̃a
m̾eam in consꝑectu dñi. Ne reput& ancił¬
lam tua quasi unam de filiab belial quia
ex multitudine doloris & meroris mei
locuta sum usq in presens. Tunc helia
Utinam inueniat ancilla tua grãm in
oculis tuis. Et abut multer in uĩ fuab

Expanded text:
inquit, domine mi, nam mulier infelix inquit, domine mi, nam mulier infelix nimis ego sum, vinumque et omne quod inebriare potest, non bibi; sed effudi animam meam in conspectu Domini. Ne reputes ancillam tuam quasi unam de filiabus Belial: quia ex multitudine doloris et moeroris mei, locuta sum usque in praesens. Tunc Heli aUtinam inveniat ancilla tua gratiam in oculis tuis! Et abiit mulier in viam suam,
Abbreviated transcription (Latin):
a sic prouocabat eat lorio illa slebat.
& non capiebat cibum. Pixit eigo ei helchi¬
na uir suui. Anua cur flesi & quare non
censetis. & quam obrem affligitur cortuũ:
lum quid̃ non ego melior sum tib quapi
decem filii. Surrexit autem anna posi qũa
comederat in silo & biberat. & heli sacerdo¬
te sedente super sellam ante postes templi
dñm flens largiter. & uotum uouit dt¬
cens. Dñe exercituum si respiciens uideris
astlictionem famule tuȩ. & recordatus
mei fueris nec oblitus ancille tuȩ. dede¬
risq seruę tuȩ sexum uirilem tlabo eum
dño omnes dies uitȩ eius. & nouacula non
ascendet suꝑ caput eius.
actum est ergo cum illa multiplica¬
ret preces coram dño. ut heli obserua¬
r& os eius Porro anna loquebatur in cor¬
de suo. tantũq labia illius mouebant᷑.
& uox penitus non audiebatur. estima¬
uit gͦ eambeli temulentam. dixitq ei. Us¬
ꝙ quo ebria eris. Digere paulisper uinũ
quo mades. Respondens anna. nequaqu̾ã

Expanded text:
at et non capiebat cibum. Dixit ergo ei Helcana vir suus. Anna cur fles: et quare non comedis: et quamobrem affligitur cor tuum? Numquid non ego melior sum tibi: quam decem filii? Surrexit autem Anna postquam comederat in Silo et biberat: et Heli Sacerdote sedente super sellam ante postes templi Dominum flens largiter, et votum vovit, dicens: Domine exercituum, si respiciens videris afflictionem famulae tuae, et recordatus mei fueris nec oblitus ancille tue: dederisque serve tue sexum virilem: dabo eum Domino omnes dies vite ejus: et novacula non ascendet super caput ejus. Factum est ergo cum illa multiplicaret preces coram Domino: et Heli observaret os ejus. Porro Anna loquebatur in corde suo, tantumque labia illius movebantur, et vox penitus non audiebatur. Aestimavit igitur eam Heli temulentam, dixitque ei: Usquequo ebria eris: digere paulisper vinum quo mades. Respondens Anna, Nequaquam,
Abbreviated transcription (Latin):
tribus deleatur ex isrł. filias nr̃as eis dare non
possumus. constricti iuramento & maledictio¬
ne qua diximus. Maledictus qui dederit de
filiabus suis uxorem beniamin. Ceperuntq con¬
silium. atq dixerunt. Ecce sollempnitas dñi ẽ
in silo anniuersaria quȩ sita est ad septẽtrio¬
nem urbis bethel & ad orientalem plagam
uiȩ que de bethel tendit ad sichimã. & ad
meridiem oppidi lebona. Prȩceperuntq filiis
beniamin: atq dixerunt. Ite & latitate in ui¬
neis. Cumq uiderius filias silo ad ducendos
choros ex more procedere. exite repente de
rint patres earum & fr̃s & aduersum uos quȩ¬
ri ceperint atq uirgari: dicemus eis. Misere¬
mini eoꝵ. non enim rapuerunt eas iure bel¬
lantium atq uictorum. sed rogantib ut
acciperent non dedistis. & a ur̃a parte pecca¬
tum est. feceruntq filii beniamm ut sibi fu¬
erat imperatũ. & iuxta numerũ suũ rapue¬

Expanded text:
tribus deleatur ex Israel. Filias nostras eis dare non tribus deleatur ex Israel. Filias nostras eis dare non possumus, constricti juramento et maledictione, qua diximus: Maledictus qui dederit de filiabus suis uxorem Benjamin. Ceperuntque consilium, atque dixerunt: Ecce solemnitas Domini est in Silo anniversaria, quae sita est ad septentrionem urbis Beth-El, et ad orientalem plagam viae, quae de Beth-El tendit ad Sichimam, et ad meridiem oppidi Lebona. Praeceperuntque filiis Benjamin, atque dixerunt: Ite, et latitate in vineis. Cumque videritis filias Silo ad ducendos choros ex more procedere, exite repente de venerunt patres earum, ac fratres, et adversum vos quri coeperint, atque jurgari, dicemus eis: Miseremini eorum: non enim rapuerunt eas jure bellantium atque victorum, sed rogantibus ut acciperent, non dedistis, et a vestra parte peccatum est. Feceruntque Filii Benjamin, ut sibi fuerat imperatum, et juxta numerum suum, rapue
Abbreviated transcription (Latin):
principes galaad singuli ad proximossuos.
Qui primus e nobis contra filios animon
ceperit dimicare: erit dux popłi galaad.
uit illo in tempore iepte galaadites uir
fortissimus atq pugnator filius mere¬
tricis mulieris. qui natus est de galaad.
Habuit autem galaad uxorem. de qua sus¬
cepit filios. Qui postquam creuerant. eie¬
cerunt iept̾e dicentes. Heres in domo pa¬
tris nr̃i esse non poteris. quia de adultera
matre generatus es. Quos ille fugiens atq
deuitans. habitauit in terra thob. Congre¬
gatiq sunt ad eum uiri in opes & latroci¬
nantes. & quasi principem sequebant᷑. In illis
diebus pugnabant filii amimon contra isrł
Quib acriter instantib perrexerunt maio¬
res natu de galaad ut tollerent in auxiliũ
sui iepthe de terra thob. Dixeruntq ad eũ
Ueni & esto princepsnr̃. & pugna contra
filios ammon. Quib ille respondit Non¬
ne uos estis qui odistis me & eiecistis de

Expanded text:
principes Galaad singuli ad proximos suos principes Galaad singuli ad proximos suos qui primus e nobis contra filios Ammon coeperit dimicare erit dux populi Galaad fuit illo tempore Iepthae Galaadites vir fortissimus atque pugnator filius meretricis mulieris qui natus est de Galaad habuit autem Galaad uxorem de qua suscepit filios qui postquam creverant eiecerunt Iepthae dicentes heres in domo patris nostri esse non poteris quia de altera matre generatus es quos ille fugiens atque devitans habitavit in terra Tob congregatique sunt ad eum viri inopes et latrocinantes et quasi principem sequebantur in illis diebus pugnabant filii Ammon contra Israhel quibus acriter instantibus perrexerunt maiores natu de Galaad ut tollerent in auxilium sui Iepthae de terra Tob dixeruntque ad eum veni et esto princeps noster et pugna contra filios Ammon quibus ille respondit nonne vos estis qui odistis me et eiecistis de
Abbreviated transcription (Latin):
filii ammon iordane transmisso uasta¬
rent iudam & beniamin & ephraim. Af¬
flictusq est isrł nimis. & clamantes ad dñm
dixerunt. Peccauimus tibi. quia dereliqui¬
mus dm̃ nr̃m: & seruiuimus baalim
Quibus locutus ẽ dñs. Num quid non egip¬
tii & amorrȩi filiiq ammon & philistum
sidonii quoq & amalech & chanaan op¬
presserunt uos & clamastis ad me & erui
uos de manu eorum: & tamen reliquistis
me: & coluistis deos alienos. Idcirco non
addam ut ultra uos liberem. Ite & inuoca¬
te deos quos elegistis. Ipsi uos liberent in
tempore angustiȩ. Dixeruntq filii isrł
ad dñm. Peccauimus. redde tu nobis quie¬
quid tibi placet: tantum nunc libera nos
Quȩ dicentes. omnia de finib suis alienoꝵ
deoꝵ idola proiecerunt: & seruierunt dño.
Qui doluit super miseriis eoꝵ. Itaq filui
ammon conclamantes in galaad fixere
tentoria. Contra quos congregati filii isrł
in masfa castra metati sunt. Dixeruntq

Expanded text:
filii Ammon, Iordane transmisso, vastafilii Ammon, Iordane transmisso, vastarent Iudam, et Beniamin, et Ephraim. Afflictusque est Israel nimis. Et clamantes ad Dominum dixerunt peccavimus tibi quia dereliquimus Deum nostrum et servivimus Baalim quibus locutus est Dominus numquid non Aegyptii et Amorrei filiique Ammon et Philisthim Sidonii quoque et Amalech et Chanaan oppresserunt vos et clamastis ad me et erui vos de manu eorum et tamen reliquistis me et coluistis deos alienos idcirco non addam ut ultra vos liberem ite et invocate deos quos elegistis ipsi vos liberent in tempore angustiae dixeruntque filii Israhel ad Dominum peccavimus redde tu nobis quicquid tibi placet tantum nunc libera nos quae dicentes omnia de finibus suis alienorum deorum idola proiecerunt et servierunt Deo qui doluit super miseriis eorum itaque filii Ammon conclamantes in Galaad fixere tentoria contra quos congregati filii Israhel in Maspha castrametati sunt dixeruntque
Abbreviated transcription (Latin):
char qui habitauit in sanir montis ephra¬
sim. & iudicauit ifrł triginta trib annis
mortuusq est ac sepultus in sanir. x¬
uic successit iairgalaadites: qui iudi¬
cauit isrł per uginti & duos annos.
habens triginta filios sedentes suꝑ trigin xiii¬
ta pullos asinarum & principes triginta
ciuitatum. quȩ ex nomine eius appella¬
te sunt auoth iair id est oppida iair usq
in p̃sentẽdiem in t̾ragala ad. Mortiuisq ẽ iarrac
sepultus in loco cui est uocabulũ camon.
filu autem isrł peccatis ueterib iungen¬
tes noua. fecerunt malũ in conspectũ dñi.
& seriuerunt idolis bahalim & astaroth
& diis siriȩ & sidonis & moab & filioꝵ
ammon & philistuim. Dimiseruntq dñm.
& non colebant eum. Contra quos iratus
tradidit eos in manus philistum & filioꝵ
ammon: afflictiq sunt & uehementer
oppressi per annos decem & octo omnes
qui habitabant transiordanẽ in terra
amorrȩi quȩ est in galaad in tantũ ut¬

Expanded text:
char qui habitavit in Sanir montis Ephrachar qui habitavit in Sanir montis Ephraim et iudicavit Israhel viginti et tribus annis mortuusque ac sepultus est in Sanir huic successit Iair Galaadites qui iudicavit Israhel per viginti et duos annos habens triginta filios sedentes super triginta pullos asinarum et principes triginta civitatum quae ex nomine eius appellatae sunt Avothiair id est oppida Iair usque in praesentem diem in terra Galaad mortuusque est Iair ac sepultus in loco cui est vocabulum Camon filii autem Israhel peccatis veteribus iungentes nova fecerunt malum in conspectu et servierunt idolis, Baalim et Astharoth, et diis Syriae ac Sidonis et Moab et filiorum Ammon et Philisthim: dimiseruntque Dominum, et non colebant eum. Contra quos Dominus iratus, tradidit eos in manus Philisthim et filiorum Ammon. Afflictique sunt, et vehementer oppressi per annos decem et octo, omnes qui habitabant trans Jordanem in terra Amorrhaei, qui est in Galaad: in tantu
Abbreviated transcription (Latin):
dux belli: Dixit q dñs. udas ascen¬
det. & ecce tradidi terram in manus
eus. Et ait iudas simeoni fr̃i suo. As¬
cende mecum in sorte mea. & pugna
contra chananȩum. ut & ego ꝑgã tecũ
perpropugnacula: Accedensq ab imelech
iuxta turrim. pugnabat fortiter. & appro¬
pinquans ostio. ignem supponere nitebatur.
& ecce una mulier fraginen mole desuper
iaciens illisit capiti abimelech: & confregit
cerebrum enis. Qui uocauit cito armigerũ
suum. & ait ad eum. Euagina gladium
tuum & percute me: neforte dicant qđ
a femina interfectus sim. Qui iussa per¬
ficiens. interfecit eum. Illoq mortuo
omnes qui cum eo erant de isrł reuersi
sunt ad sedes suas. & reddidit ds̃ malũ
quod fecerat abimelech contra patrem
sium interfectis septuaginta fr̃ĩb suis.
Sichimitis quoq quod operati erant re¬
tributum est: & uenit suꝑ eos maledic¬
tio ioatham filii hierobaal.
ost abimelech surrexit dux in isrł thola
filius phua patrui abimelech uir de isa¬

Expanded text:
dux belli? Dixitque Dominus. Judas ascendet. Ecce tradidi terram in manu ejus. Et ait Judas Symeoni fratri suo. Ascende mecum in sorte mea: et pugna contra Chananeum: et ego pergam tecum per propugnacula accedensque Abimelech iuxta turrem pugnabat fortiter et adpropinquans ostio ignem subponere nitebatur et ecce una mulier fragmen molae desuper iaciens inlisit capiti Abimelech et confregit cerebrum eius qui vocavit cito armigerum suum et ait ad eum evagina gladium tuum et percute me ne forte dicatur quod a femina interfectus sim qui iussa perficiens interfecit eum illoque mortuo omnes qui cum eo erant de Israhel reversi sunt in sedes suas et reddidit Deus malum quod fecerat Abimelech contra patrem suum interfectis septuaginta fratribus suis Sycimitis quoque quod operati erant retributum est et venit super eos maledictio Ioatham filii Hierobbaal post Abimelech surrexit dux in Israhel Thola filius Phoa patrui Abimelech vir de Isa
Abbreviated transcription (Latin):
post tẽpore iosephus nichil tale retulerint
sed in una basilica congregatos contulisse
scribant non prophetasse. Aliud est enm
uatẽ. aliud esse interpretẽ. Ibi sp̃s uentu¬
ra predicit. Hic eruditio & uerboꝵ copia
ea quȩ intelligit transfert. Nisi forte pu¬
tancdus est tullius oeconomicũ xenophon¬
tis & platonis pitagorã & demostenis ꝓ
thesifontẽ afflatus rethorico spũ transtu¬
lisse. aut aliter de eisdem libris ꝑ septua¬
hi scriptũ eẽ mentiti sint. Quid igitur
Dampnamus ueteres: minime: sed post
prioꝵ studia in domo dñi qđ possumus
laboramus. Illi interpretati sunt ante ad¬
uentũ xp̃i. & qđ nesciebant dubus ꝓtulere

Expanded text:
post tempore Iosephus nihil tale retulerint, post tempore Iosephus nihil tale retulerint, sed in una basilica congregatos, contulisse scribant, non prophetasse. Aliud est enim vatem, aliud” est “esse interpretem. Ibi Spiritus ventura predicit; hic eruditio et verborum copia ea, que intelligit, transfert. Nisi forte putandus est Tullius Oeconomicum Xenophontis, et Platonis Protagoram, et Demosthenis pro Ctesiphonte, afflatus rhetorico spiritu transtulisse. Aut aliter de eisdem libris per Septuahi scriptum esse mentiti sint. Quid igitur? damnamus veteres? minime: sed post priorum studia, in domo Domini quod possumus, laboramus. Illi interpretati sunt ante adventum Christi, et quod nesciebant, dubiis protulere
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ proprium sintagma desiderant. Intei¬
rogemus ergo eos ubi hȩc scripta sint. Et
cum dicere non potuerint : de libris hebra¬
icis proferamus. Primũ testimoniũ est in
oseȩ: scđm in isaia. tertium in zacharia.
quartũ in ꝓuerbis. quintũ ȩque in isaia.
Qđ multi ignorantes apocriforũ delira¬
menta sectantur. & hiberas nenias libris
autenticis preferunt. Causas erroris non
est meum exponere. ludei prudenti factu
dicunt esse consilio. ne ptolomeus unius
di cultor etiam apud hebreos duplice dnii¬
nitatẽ deprehender&. Qđ maxime ideirco
faciebat. quia in platonis dogma cadere
uidebatur. Deniq ubicũq sacratum aliqͥd
scriptura testatur de patre &. filio & spũ
scõ. aut aliter interpretati funt aut om̃no
tacuerunt. ut & regi satis facerent: & archa¬
num fidei non uulgarent. Et nescio quis
primus auctor septuaginta cellulas ale¬
xandriȩ mendatio suo extruxerit. quibus
diuisi eadem scriptitarint. cum aristheus
eiusdem ptholomeiꝰ Yperaspistes & multo

Expanded text:
quae proprium σύνταγμα desiderant. Interrogemus ergo eos, ubi haec scripta sint: et cum dicere non potuerint, de libris Hebraicis proferamus. Primum testimonium est in Osee , secundum in Isaia , tertium in Zaccharia , quartum in Proverbiis , quintum aeque in Isaia . Quod multi ignorantes, apocryphorum deliramenta sectantur; et Iberas naenias libris authenticis praeferunt. Causas erroris non est meum exponere. Judaei prudenti factum dicunt esse consilio, ne Ptolemaeus unius Dei cultor, etiam apud Hebraeos duplicem divinitatem deprehenderet. Quod maxime idcirco faciebant, quia in Platonis dogma cadere videbatur. Denique ubicumque sacratum aliquid Scriptura testatur de Patre et Filio et Spiritu sancto, aut aliter interpretati sunt, aut omnino tacuerunt; ut et regi satisfacerent et arcanum fidei non vulgarent. Et nescio quis primus auctor septuaginta cellulas Alexandriae mendacio suo exstruxerit, quibus divieiusdem Ptholemei yperapistes, et multo
Abbreviated transcription (Latin):
RATER AN¬
BROSIUS
tua michi munuscu¬
la ꝑferens. detulit
& suauissimas litteras:
quȩ ã principio ami¬
citiarum fidẽ ꝓbatȩ¬
iã fidei & ueteris ami¬
citiȩ p̃ferebant. Uera
eñi illa necessitudo ẽ & xp̃i glutino copulata.

Expanded text:
rater Ambrosius tua mihi munuscula perferens, detulit et suavissimas litteras, quae a principio amicitiarum, fidem jam probatae fidei et veteris amicitiae praeferebant. Vera enim illa necessitudo est, et Christi glutino co
Abbreviated transcription (Latin):
hoc plenissime octo uolu ninib philostratus Quid loqͥr
de scłi hominib cũ apłs paulus uas electionis & magister
gentium qͥ de conscientia tanti hospitis in se loquebat᷑
an experimentũ queritis eius qui in me loquit᷑ xp̃s post¬
damascũ arabiamq lustratã ascenderit hierosolimam
ut uideret petrũ. & mansit apud eũ dieb quindecĩ. hoc
enĩ misterio ebdomadis & ogdoadis futurꝰ gentiũ predi¬
cator instruendus erat. rursũq post annos quatuor¬
decim assũpto barnaba & tito exposuerit apłis eugłiũ.
neforte inuacuũ curreret aut cucurrisset: Habet
discipuli de auctoris ore transfusa fortius sonant. Un

Expanded text:
stratus. Quid loquar de saeculi hominibus, cum apostolus Paulus, uas electionis et magister gentium, qui de conscientia tanti hospitis loquitur: an experimentum quaeritis eius, qui in me loquitur Christus?, postDamascum Arabiamque lustratam ascenderit Hierosolymam, ut uideret Petrum, et manserit apud eum diebus quindecim — hoc enim magisterio ebdomadis et ogdoadis futurus gentium praedicator instruendus erat — rursumque post annos quatdecim, assumpto Barnaba et Tito exposuerit Apostolis Evangelium, ne forte in vacuum curreret, 272 aut cucurrisset. Habet discipuli de auctoris ore transfusa fortius sonat. Un
Abbreviated transcription (Latin):
timor & diuinarũ scripturarũ studia conciliant.
Legimꝰ in ueterib historiis qͦsdã lustrasse ꝓuntias.
nouos adisse popłos. maria transisse. ut eos quos
ex libris nouerant corã qͦq uiderent. Sic pytago¬
tarentinũ. eãq orã italiȩ quae quondã mag¬
na grecia dicebat᷑ laboriosissime ꝑ agrauit: ut qͥ
athenis magister erat & potens. cuiusq doctrinas
achademiȩ gimnasia ꝑsonabant fieret peregrinus.
atq discipulus. malens aliena uerecunde discere.
quã sua impudenter ingerere. Deniq cũ litteras
quasi toto fugiens orbe ꝑsequit᷑. captꝰ a pyratis &
uenundatꝰ etiã tẏranno crudelissimo paruit cap¬
tiuus uinctꝰ & seruus. Tamen quia philosoplnis
maior einente sefuit. Ad titũ liuiũ lacteo eloquen¬

Expanded text:
divinarum Scripturarum studia conciliant. Legimus in veteribus historiis, quosdam lustrasse provincias, novos adisse populos, maria transisse, ut eos quos ex libris noverant, coram quoque viderent. Sic PythagoTarentinum eam quoque oram Italiae. quae quondam Magna Graecia dicebatur, laboriosissime peragrauit, ut, qui Athenis magister erat et potens cuiusque doctrina Academiae gymnasia - personabant, fieret peregrinus atque discipulus, malens aliena uerecunde discere quam sua aliis inpudenter ingerere. denique dum litteras quasi toto fugientes orbe per-\' sequitur, captus a piratis et uenundatus etiam tyranno crndelissimo paruit; captiuus, uinctus et seruus, tamen, quia philosophus, maior emente se fuit. ad Titum Liuium lacteo eloquen
Abbreviated transcription (Latin):
dũq miraculũ. ut urbẽ tantã ingressi aliud extra urbẽ
quęrerent. pollonius siue ille magu ut uulgus loqͥt᷑.
siue philosophus ut pitagorici tradunt intrauit ꝑsas.
ꝑtransiuit caucasũ. albanos. scytas. massagetas. opu¬
lentissima indiȩ regna penitrauit: & ad extremũ latis¬
simo physon amne transmisso ꝑuenit ad braginanos.
ut hiarchã in throno sedentẽ aureo & de tantali fon¬
te potantẽ int̾ paucos discipulos de natura. de morib¬
de dierũ syderũq cursusaudiret docentẽ. Inde ꝑ elanũ¬
tas babilonios. chaldȩos. medos. assyrios parthos.
siros. phęnices. arabes. palestinos reuersus alexandriã
ꝑrexit ȩthiopiam. ut gimno sophistas & famosissima¬
mensã solis uideret in sabulo. Inuenit ille uir ubiq qđ

Expanded text:
 totum ingressus alium extra orbem quaereret: Apollonius — siue ille magus, ut uulgus loquitur, siue philosophus, ut Pythagorici tradunt - intrauit Persas, transiuit Caucasum, Albanos, Scythas, Massagetas, opulentissima Indiae regna penetrauit et ad extremum latissimo Phison amne. transmisso peruenit ad Bragmanas, ut Hiarcam in throno sedentem aureo et de Tantali fonte potantem intac de siderum cursu audiret docentem; inde per Elamitas, Babylonios, Chaldaeos, Medos, Assyrios, Parthos, Syros, Phoenices, Arabas Palaestinam reuersus Alexandriam perrexit, Aethiopiam adiuit, ut gymnosophistas et famosissimam Solis mensam uideret in sabulo. inueni
Abbreviated transcription (Latin):
cutus fuerat ei ds̃ libanssuꝑ eũ libamina & ef¬
fundensoleũ: uocansq nomen loci illius bethel.
ad terram quȩ ducit effratam. In qua
cũ parturir& rachel. ob difficultatẽ partꝰ
periclitari coepit. Dixitq ei obstetrix. Noli
timere. quia & hunc habebis filiũ. E gre¬
dientel autẽ anima pre dolore & imminen¬
te iam morte. uocauit nom̃ filii sui benoni:
id est filius doloris mei. Iater uͦ appellauit
eum beniamin: id est filius dexterȩ.
ortua ẽ aut̃ rachel & sepulta in uia quȩ
ducit effrathani: hȩc est bethleem Fre¬
xitq ia cob titulũ suꝑ sepulchrũ euis. Hic
est titulus monumenti rachel usq in pre¬
sentẽ diem. Egressus inde. fixit tabnaculũ¬

Expanded text:
cutus fuerat ei Deus: libans super eum libamina et efcutus fuerat ei Deus: libans super eum libamina et effundens oleum: vocansque nomen loci illius, Bethel.ad terram quae ducit Ephratam; in qua cum parturiret Rachel, ob difficultatem partus periclitari coepit. Dixitque ei obstetrix: Noli timere, quia et hunc habebis filium. Egrediente autem anima prae dolore, et imminente jam morte, vocavit nomen filii sui Benoni, id est, filius doloris mei: pater vero appellavit eum Benjamin, id est, filius dextrae. Mortua est ergo Rachel, et sepulta in via quae ducit Ephratam, haec est Bethlehem. Erexitque Jacob titulum super sepulcrum ejus. Hic est titulus monumenti Rachel, usque in praesentem diem. Egressus inde, fixit tabernaculu
Abbreviated transcription (Latin):
infodit eas subter terebintũ quȩ est post
urbẽ sichem. Cumq profecti essent. terror
dĩ inuasit om̃s ꝑ circuitũ ciuitates & non
sunt ausi ꝑsequi recedentes.
enit igitur iacob luzam quȩ est in ter¬
ra chanaan cognomento bethel. ipse
& omnis popłs cum eo. Aedificauit q
ibi altare. &. appellauit nomen loci do¬
mus dĩ. Ibi enim apparuit ei ds̃ eũ fuge¬
odem tempore mortua est debbora nu¬
trix rebeccȩ. & sepulta est ad radices
bethel subter quercũ. Uocatũq est nom̃
loci quercus fletus. Apparuit autẽ iterũ
ds̃ iacob postquam reuersus est demesopo¬
tamia syriȩ benedixitq ei dicens. Non uo¬
caberis ultra iacob: sed isrł erit nom̃ tuũ.
Et appellaiit eum isrł. Dixitq ei. Ego
ds̃ omp̃s cresce & multiplicare. gen
tes & populi nationũ erunt exte. Reges
de lumbis tuis egredientur. terrãq quam
erexit titulum lapideum in loco quo lo¬

Expanded text:
infodit eas infodit eas urbem Sychem cumque profecti essent terror Dei invasit omnes per circuitum civitates et non sunt ausi persequi recedentes venit igitur Iacob Luzam quae est in terra Chanaan cognomento Bethel ipse et omnis populus cum eo aedificavitque ibi altare et appellavit nomen loci Domus Dei ibi enim apparuit ei Deus cum fugeeodem tempore mortua est Debbora nutrix Rebeccae et sepulta ad radices Bethel subter quercum vocatumque est nomen loci quercus Fletus apparuit autem iterum Deus Iacob postquam reversus est de Mesopotamiam Syriae benedixitque ei dicens non vocaberis ultra Iacob sed Israhel erit nomen tuum et appellavit eum Israhel dixitque ei ego Deus omnipotens cresce et multiplicare getes et populi nationum erunt ex te, reges de lumbis tuis egredientur. Terramque quam II. Ille vero erexit titulum lapideum in loco quo lo
Abbreviated transcription (Latin):
Oues eoꝵ & armenta & asinos cuncta¬
q uastantes quȩ in domib & in agris
erant. paruulos quoq & uxores eoꝵ
duxerunt captiuas. Quib patratis auidac¬
ter. iacob dixit ad simeon & leui.
Turbastis me: & odiosũ mefecistis chananeis
& ferezeis habitatorib terrȩ huiꝰ. Nos
pauci sumus. illi congregati ꝑcutient me.
& delebor ego & domus mea Respondert̃.
Nũquid ut scorto abuti debuere sororenra:
Nterea locutus est dñs ad iacob. Surge
& ascende bethel: & habita ibi. facq al¬
tare dõ qui apparuit tibi quando fugie¬
bas esau frẽm tuũ. lacob uero conuocata
om̃i domo sua ait. Abicite deos alienos
qui in medio ur̃i sunt: & mundamini ac
mutate uestimenta urã. Surgite & ascenda¬
mus in bethel ut faciamus ibi altare
dño qui exaudinit me in die tribulationis
meȩ. & fuit socius itineris mei. Dederunt
ergo ei om̃s deos alienos quos habebant.
& in aures quȩ erant in aurib eoꝵ. At ille

Expanded text:
oves eorum et armenta et asinos cunctaoves eorum et armenta et asinos cunctaque vastantes quae in domibus et in agris erant parvulos quoque et uxores eorum duxere captivas quibus patratis audacter Iacob dixit ad Symeon et Levi turbastis me et odiosum fecistis Chananeis et Ferezeis habitatoribus terrae huius nos pauci sumus illi congregati percutient me et delebor ego et domus mea responderunt numquid ut scorto abuti debuere sorore nostra interea locutus est Deus ad Iacob surge et ascende Bethel et habita ibi facque altare Deo qui apparuit tibi quando fugiebas Esau fratrem tuum Iacob vero convocata omni domo sua ait abicite deos alienos qui in medio vestri sumutate vestimenta vestra, Surgite, et ascendamus in Bethel, et faciamus ibi altare Domino, qui exaudivit me in die tribulationis meae, et fuit socius itineergo ei omnes deos alienos quos habebant, et inaures quae erant in auribus eorum: at ille
Abbreviated transcription (Latin):
ualde & ipse erat inclitus in omni domo
patris sui. Ingressiq portã urbis. locuti st̃
populo. Uiri isti pacifici sunt: & uolunt
habitare nobiscũ. Negotientur in terra. &
exerceant eam quȩ spatiosa & lata culto¬
rib indiget. filias eoꝵ accipiemꝰ uxores
& nrãs illis dabimus. Unum est qđ dif¬
fertur tantũ bonũ si circũcidamus mascu¬
los nr̃os ritum gentis imitantes. & substan¬
tia eoꝵ & pecora & cuncta quȩ possident
nr̃a erunt: tantũ in hoc ad quiescamus.
& habitantes simul unum efficiemus
popłm. Assensi sunt om̃s. cireũcisis cunc¬
tis marib. Et ecce die tertio quando gra¬
uissimus uulnerum dolor est arreptis duo
iacob filn sẏmeon & leui fr̃s dinȩ gladnis.
ingressi sunt urbẽ confidenter. Interfec¬
tisq omnib masculis. emor & sichẽ pa¬
riter necauerunt: tollentes dinã de do¬
mo sẏchem sororẽ suam. Quib egressis.
irruerunt suꝑ occisos cęteri filii iacob
& depopulati sunt urbẽ in ultionẽ stupri.

Expanded text:
alde et ipse erat inclitus in omni domo patris sui ingressique portam urbis locuti sunt populo viri isti pacifici sunt et volunt habitare nobiscum negotientur in terra et exerceant eam quae spatiosa et lata cultoribus indiget filias eorum accipiemus uxores et nostras illis dabimus unum est quod differtur tantum bonum si circumcidamus masculos nostros ritum gentis imitantes et substantia eorum et pecora et cuncta quae possident nostra erunt tantum in hoc adquiescamus et habitantes simul unum efficiemus populum adsensi sunt omnes circumcisis cunctis maribus et ecce die tertio quando gravissimus vulnerum dolor est arreptis duo Iacob filii Symeon et Levi fratres Dinae gladiis ingressi sunt urbem confidenter interfectisque omnibus masculis Emor et Sychem pariter necaverunt tollentes Dinam de domo Sychem sororem suam quibus egressis inruerunt super occisos ceteri filii Iacob et depopulati sunt urbem in ultionem stupri
Abbreviated transcription (Latin):
dit illi dñs ut conciper& & pareret filium.
Dixeruntq mulieres ad noemi. Benedictus
dñs. qui non est passus ut deficer&. successor
familiȩ tuȩ & uocaretur nomen eius in isrł.
& habeas qui consoletur animã tuam &
enutriat senectutẽ. De nuru enĩ tua natus
est qui te diligit. & multo tibi ẽ melior quã
si septem haberes filios. Susceptũq noemi pu¬
erum posuit in sinu suo. &icis ac gerulȩ
officio fungebatur. Uicinȩ autẽ mulieres
congratulantes ei & dicentes natus est filius
noemi: uocauerunt nomen eius obeth
Hic est pater isai patris dauid. He sunt
generationes phares. Phares genuit esrom:
esrom genuit aram. Aram genuit amina¬
dab aminadab genuit naason. Naason¬

Expanded text:
dit illi Dominus ut conciperet et pareret filium dit illi Dominus ut conciperet et pareret filium dixeruntque mulieres ad Noemi benedictus Dominus qui non est passus ut deficeret successor familiae tuae et vocaretur nomen eius in Israhel et habeas qui consoletur animam tuam et enutriat senectutem de nuru enim tua natus est quae te diligit et multo tibi est melior quam si septem haberes filios susceptumque Noemi puerum posuit in sinu suo et nutricis ac gerulae officio fungebatur vicinae autem mulieres congratulantes ei Noemi: vocaverunt nomen ejus Obed: hic est pater Isai, patris David. Haec sunt generationes Phares: Phares genuit Esron, Esron genuit Aram, Aram genuit Aminadab