comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ueni. Q dicuntur a dõ rerauera¬
ri. ⁊ ñ dari obliuioni: ñ qua ꝑficiant
tolerabilius extremi examinis iu¬
dicium sentiendum: sicut de fide ⁊
cetĩs que sũ caritate habentur. An¬
gustmꝰ ait. Siquis ñ hñs caritatem
qͣ ꝑtinet ad unitarẽ sp̃s ⁊ uincu¬
lumpacis quo eccłia conectitur
in aliquo scismate constitutus.
ne xp̃m neget: patitur tribulatio¬
nes. famemi ꝑ secutionem. uł flam¬
mas. uł bestias. uł ipãm crucem ti¬
more gehenne. nullo m ista culpan¬
da sunt. imo ⁊ hec laudanda. ⁊ pa¬
tienda. Non .n. dice̾ potłmus meliꝰ
ei fuisse. ut xp̃m negando nichil eoꝵ
patẽtur. que passus ẽ confitendo. s e¬
slimandum est fortasse tolerabibuis
ei futurum iudicium qͣm si xp̃m
negando nichil eoꝵ pat̾etur. ut il¬

Expanded text:
ntur a Deo remunerari et non dari oblivioni, non quia proficiant tolerabilius extremi judicii supplicium sentiendum; sicut de fide et caeteris quae sine charitate habentur APatientia: Si quis non habens charitatem quae pertinet ad unitatem spiritus et vinculum pacis quo Ecclesia connectitur, in aliquo schismate constitutus, Christum neget patitur tribulationes, famem, persecutionem, vel flammas, vel bestias, vel ipsam crucem, timore gehennae, nullo modo ista culpanda sunt, imo et haec laudanda est patientia. Non enim dicere poterimus melius ei fuisse ut Christum negando nihil horum pateretur, quae passus est confitendo; sed aestimandum fortasse tolerabilius ei esse futurum judicium, quam si Christum negando nihil horum pateretur, ut il
Abbreviated transcription (Latin):
penitentiam reuiuiscunt: ⁊ ad mĩ¬
tum et̾uitatis ꝓfico̾ incipiunt. Si¬
miłr ⁊ illud bonum amat deus qd̾
plantauit in peccante: ĩ illos qui
post illud bonum peceauit ñ simul
peccauit ⁊ bene oꝑans extitit: quia
talis hominis opus ñ diligeret ad
remiinerationem deus. Pot̃ etiam
accipi de oꝑib bonis que ab aliquo
fiunt dum malus est: ⁊ in mortali¬

Expanded text:
poenitentiam reviviscunt, et ad merpoenitentiam reviviscunt, et ad meritum aeternitatis prodesse incipiunt. Similiter et illud bonum amat Deus quod plantavit in peccante, in illo scilicet qui post illud bonum peccavit; non simul peccans et bonum operans extitit; quia talis hominis opus non diligeret Deus ad remunerationem. Potest etiam accipi de bonis operibus quae ab aliquo fiunt dum malus est, et in pecca
Abbreviated transcription (Latin):
bona: ⁊ cum destruit qd̾ suũ ñ inuenit
diligit. bonum qd̃ ipeccante plan¬
multa poc̃a quẽqn facere aliqua iu
bonoꝵ s faciet eum met̾e ⁊ in hor¬
rea congregare: que in boua terra
illo qui in caritate quodã temꝑe
bona sacit ⁊ bonus est. Alio uͦ temꝑe
malus est. ⁊ multa peccata facit. Nõ
gͦ intelligendum est eum inter
multa peccata iusta oꝑa fecisse: qͣsi
simul eodemq temꝑe pecã fecit ⁊
iusta eꝑa. s diu̾sis temꝑib utraq
fecisse. Nisi enim bonus foret qñ
bona fecit: ñ seminasse in t̾ra di
ce̾tur bona. Destructis gͦ malis pꝰt
oꝑa bona cõmissis: p̾ora bona in ca
mortificauerunt penitentia de
illis malis habita uiuificantur. ⁊
fundam̃tum penitentie ab oꝑsbus
mortuis : oꝑa mortua nominaus
pͥora bona signi ficat. q̃ ꝑ sequens
pecm̃ erant mortua: qr illi peccan¬
do pͥora bona irrita fecerunt. Hec
sicut peccando fiunt irrita ita ꝑ

Expanded text:
bona, et cum destruit, quod suum non invenit, bona, et cum destruit, quod suum non invenit, diligit bonum, quod in peccante planmulta peccata quemquam facere aliqua iusbonorum, sed faciet eum metere et in horrea congregare, que in bona terra illo qui in charitate quodam tempore bona facit et bonus est, alio vero tempore malus est et multa peccata facit. Non ergo intelligendum est eum inter multa peccata, justa opera fecisse, quasi simul eodemque tempore peccata fecerit et justa opera; sed diversis temporibus utraque fecisse. Nisi enim bonus foret quando bona fecit, non seminasse diceretur in terra bona. Destructis ergo malis post opera bona commissis, priora bona, in chmortificaverunt, poenitentia de illis malis habita vivificantur et fundamentum poenitentiae ab operibus mortuis; opera mortua nominans, priora bona significat, quae per sequens peccatum erant mortua, quia hi peccando priora bona irrita fecerunt. Haec sicut peccando fiunt irrita, ita per
Abbreviated transcription (Latin):
qr in ordinate agunt: dum a se ñ inci¬
piunt nec ꝓprie dicitur elemosina ta¬
le ꝯpus: ditm sibi ip̃is crudeles existunt
ñ placentes d̾o. Nonigitur dicenda est
illa peccati satiffactio: quã quis agit ꝓ
uno peccato dum ꝑstat in altero. qr
nichil ꝓdest ieinare ⁊ orare. ⁊ alia bo¬
na age̾re. nisi mens reuocetur apcc̃o
Et si aliq̃n conũsus tacitum peccatũ
sacerdoti fuĩt comi̾sus. de utroq im
ꝑcipietur aũt fruclus eras incipietq
ꝓficere. cum ꝓpeccato altero penitue¬
rit. Tuc enĩ utrumq dimittit᷑ pcc̃m
⁊ satisfactio p̃cedens iuuificatur que
fuerar mortua: Sic̃ bap̃s illi qui fic̾te
accedit. Tunc pͥmitus ualet: cum fic¬
tio amente recedit ꝑpenitentiam
Et in hitiꝰ opinionis minumentum
auctoritatem inducunt. Ait enim
augꝰ. Diũ est credere ⁊ nr̃a fides hoc po¬
stulat ut cũ gr̃a xꝑi in hoĩe mala de¬
struxerit. pͥora etiam remuneret

Expanded text:
quia inordinate agunt, dum a se non inciquia inordinate agunt, dum a se non incipiunt. Nec proprie dicitur eleemosyna tale opus, dum sibi ipsis crudeles existunt, non placentes Deo. Non ergo dicenda est illa peccati satisfactio, quam quis agit pro uno peccato, dum perdurat in altero. Quia nihil prodest jejunare et orare, et alia bona agere, nisi mens revocetur a peccato; et si aliquando conversus tacitum peccatum sacerdoti fuerit confessus, de utroque impercipietur tamen fructus ejus, incipietque proficere, cum peccati alterius poenituerit. Tunc enim utrumque dimittitur peccatum, et satisfactio praecedens vivificatur, quae fuerat mortua; sicut Baptismus illi qui ficte accedit tunc primum valet, cum fictio a mente recedit per poenitentiam. Et in hujus opinionis munimentum auctoritates inducunt. Ait enim um. Pium est credere, et nostra fides hoc postulat, ut, cum gracia Cristi in homine destruxit mala priora, eciam remuneret
Abbreviated transcription (Latin):
eł ⁊c̾: ita ue intellecturi sumus. ut
ñ credentib in xp̃m munda sint oĩa:
si elemosinas istas dederint. Qui uult
ordinate dare elemosinam a se debet¬
pͥmum inciꝑe: ⁊ eam sibi pͥmum dare.
est .n. elemosina opꝰ mĩe: iũssimeq¬
dictum ẽ misere anime tue placens do.
Non ergo se fallant qui ꝑ clemosiuaᷤᷤ
largissimas fiuctuũ suoꝵ uł pecu¬
ue impunitatem emere estimant:
inpeccatis ꝑ manentes. q̃ ita diligunt
ut in eis optent u̾sari. Qui uͦ diligit
ñ ẽ ei misericors s crudelis. diligendo
ei dare elemosinam ꝑ quã sit munda
odiat eam scd̃m scłm. ⁊ diligat cam
scd̾m deun. Hac elemosina qͣm sibi
chil est mundũ: s polluta sunt eorũ
mens ⁊ coriscientia. ut ait apłs. Im¬
nrundi uͦ sunt om̃s quos ñ mirdat
fides qua creditur in xp̃m: de qua scuip¬
tum est. Mundans fide corda eorum.
Ex his datur in telligi. qd̾ mꝑcc̃o
mortali ꝑmanentes. ⁊ si elemosmas
largas faciant ñ tñ ꝑ eas satisfaciant

Expanded text:
 itane intellecturi sumus, ut non credentibus in Christum, munda sint omnia, si eleemosynas istas dederint? Qui enim vult ordinate dare eleemosynam, a seipso debet incipere, et eam sibi primum dare, est enim eleemosyna opus misericordiaei. 30: Miserere animae tuae, placens Deo. Non ergo se fallant, qui per eleemosynas largissimas fructuum suorum vel pecuniae impunitatem se emere aestimant, in peccatis permanentes, quae ita diligunt, ut in eis optent versari. Qui vero diligit non est misericors ei, sed crudelis. Diligendo ei dare eleemosynam, per quam fit munda, odiat eam secundum seculum, et diligat eam secundum Deum. Hac eleemosyna, quam sibi hil est mundum, sed polluta sunt eorum mens et conscientia, ut ait Apostolus. Immundi vero sunt omnes, quos non mundat fides, qua creditur in Christum, de quo scriptum est: Mundans fide corda eorum. Ex his datur intelligi quod in peccato mortali permanentes, etsi eleemosynas largas faciant, non tamen per eas satisfaciunt,
Abbreviated transcription (Latin):
si parient̾ fert penam. ⁊ humiliter
amplectitur. cogitans peccatum se
uat grauatun. Ad hoc aũt qd̾ obici¬
tur de satisfactione illa si satistactio¬
ñ fuit. iterum imponenda ẽ: Si uͦ
iterũ imponenda ũ est satisfactio
fuit: ⁊ si satiffacio fuit ueniã impe¬
trauit: respõderi pot̾ satisfactionẽ ñ
fuisse. qr ille dignos fructꝰ pnĩe ñ fecit.
suggestionib carum adititu in¬
iuiunt. nec curam talem uitain
moresq corrigere. ⁊ inter ipsa fa¬
cinora sua elemosinas frequentare
ñ cessant: frustra ideo sibi blandi¬

Expanded text:
si patienter fert poenam et humiliter amplectitur, cogitans se forte pecvat gravatum. Ad hoc autem quod objicitur de satisfactione illa: si satisfactio non fuit, iterum imponenda est; si vero iterum imponenda non est, satisfactio fuit: et si satisfactio fuit, veniam impetravit; responderi potest satisfactionem ideo non fuisse, quia ille dignos fructus poenitentiae non fecit. suggestionibus eorum aditum invivunt nec curant talem vitam moresque corrigere, et inter ipsa facinora sua eleemosynas frequentare non cessant; frustra ideo sibi blandi
Abbreviated transcription (Latin):
uia referatur: eu̾uglice sententie
contrarre uidebitur. Si enim ꝓpt̾
nam: mnultomagis que nũdum sunt
dimissa ꝓpt̾ odium fraternum ad
peuam reseruari ꝓbantur. Et su lle
qui arbiter sue uoluntatis constitu¬
tus est. ñ pot̾ in coare nouam uitam
de intelligitur qua creditur in d̾ni
s de conscientia delicti. De ẽ enim fidos :

Expanded text:
via referatur, evangelicae sententiae via referatur, evangelicae sententiae contraria videbitur. Si enim proptnam, multo magis quae nondum sunt dimissa propter odium fraternum ad poenam reservari probantur. Et si ille qui arbiter suae voluntatis constitutus est, non potest inchoare novam vitam,de fide intelligitur qua creditur in Deum, sed de conscientia delicti. Deest enim fides,
Abbreviated transcription (Latin):
corrigit: una cadeniq ciuitas exꝑte
compluitur. ⁊ exꝑte arida remaner:
qr sũt quidam qui cũ quedam rucia
obliuiscitur misereri deus: sed̾ã ꝑ pu¬
nitiouẽ. ubi ⁊ si fides desit:pena sa¬
tisfacit. ⁊ relcuat. Ratione quoq u¬
timtirr dicentes. Si his qui unum
peccatum confitetur. altero tacito.
satisfactionem a sacerdote inunnictã
uidetur aratione ⁊ eccłie consuetu¬
dine: q̃ pro eodem peccato nͥ reite¬
retur nulli bis penitentiã ĩ ponit.
fuit gͦ illa peccati condigna satis¬
factio: uñ ⁊ peccatum deletum ui¬
illud gregorii pluit dñs ⁊c̃. ñ ad cri¬
minis ueniam. s ad oꝑis peccati de¬
sertionem referendum esf: ut idco
pars ciuitatis dicatur complui. qͥa
ab actu ⁊ delectatione pocĩ cui ante
seriuebat mͦ post cessat: ñ qd̾ eitis ne¬
uiani habeat. Uocaturq pluuia il¬
la talis continentia qua ab oꝑe re
uocatur peccati: quia ex fonte grẽ
turniori delectatione ⁊ actu pcc̃i

Expanded text:
corrigit, una eademque civitas ex parte corrigit, una eademque civitas ex parte compluitur, et ex parte arida remanet; quia sunt quidam qui cum quaedam vitia obliviscitur misereri Deus; secunda, per punitionem, ubi etsi fides desit, poena satisfacit et relevat. Ratione quoque utuntur dicentes: Si is qui unum peccatum confitetur, altero tacito, satisfactionem a sacerdote injunctam evidetur a ratione, et Ecclesiae consuetudine, quae pro eodem peccato, nisi reiteretur, nulli bis poenitentiam imponit. Fuit ergo illa peccati condigna satisfactio, unde et peccatum deletum viIllud Greg.: Pluit Dominus, etc., non ad criminis veniam, sed ad operis pravi desertionem referendum est; ut ideo pars civitatis dicatur complui, quia ab actu et delectatione peccati cui ante serviebat modo cessat, non quod ejus veniam habeat. Vocaturque pluvia illa talis continentia quae ab opere peccati revocatur, quia ex fonte gratiturniori delectatione et actu peccati
Abbreviated transcription (Latin):
tibus. Si quis uͦ punitus sit. ut illeqͥ
israhelite maledixerat. ⁊ qui insalbato
ligna collegerat talem postea ñ puni¬
ri: quia culꝑa leuis p̃senti supplicio
compensata sit. Leuis enim culpa: le¬
i supplicio compensatur. Hic satis¬
innuit iheꝵe. grauia peccata. ⁊ hic pu¬
uiri graui supplicio ⁊ in fituro puni¬
enda eternaliter de quib penitentia
ñ agitur int̾ flagella: leuia uͦ que h̾
puniuntur. leui pena cõpensation̾e
reciꝑe. qd̾ in bonis fieri ñ ambigunꝰ᷑
⁊ in ualis forte etiam fit. Satis iam
apparet illud qd̃ illi de ꝓph̾a iduxert̃
ñ facẽ ꝓ eis qui dicunt ei qui crim̃e
reseruat: de alio ueniam prestari ꝑ
penitentiã. Alias ꝙͦ auctoritates
inducunt. Ait euĩ gͥg̾ suꝑ erochie¬
lem. Pluit donimus suꝑ unani ci¬
uitatem ⁊ suꝑ alterani ñ pliut: ⁊ e¬
andem ciuitatem exparte compluit
⁊ exparce aridam reliquit. Einuille
qui ꝓximum odis. ab aliis uiciis se

Expanded text:
tibus. Si quis uero punitus sit, ut ille qui tibus. Si quis uero punitus sit, ut ille qui Israelitae maledixerat et qui in sabbato ligna collegerat, tales postea non puniri, quia culpa leuis praesenti supplicio compensata sit; leuis enim culpa leui supplicio compensatur. Ex innuit Hieron. gravia peccata et hic puniri gravi supplicio, et in futuro punienda aeternaliter, de quibus poenitentia non agitur inter flagella; levia vero quae hic puniuntur, levi poena compensationem recipere, quod in bonis fieri non ambigimus, et in malis forte etiam fit ita. Satis jam apparet quod illi de prophetia induxerunt, non facere pro eis qui dicunt ei qui crimen sibi reservat, de alio veniam praestari per poenitentiam. Alias quoque auctoritates inducunt. Ait enim GGreg.: Pluit Dominus super unam civitatem, et super alteram non pluit; et eamdem civitatem ex parte compluit, et ex parte aridam relinquit. Cum ille qui proximum odit, ab aliis vitiis se
Abbreviated transcription (Latin):
nus humamun diluuio. sodomitas
numꝰ ꝑuniret: qr ñ uidicabit d̾s bis
ĩ.i.i. Qui ergo puniti sũt: postea ñ
punientur. Alioqͥn mentitur scͥpt᷑a
tes in deum hebreorũ: quam ⁊ si breuẽ
⁊ momĩtaneam tñ ñ respuit deus.
Quod aũt qui ꝑ temꝑale flagellum
ñ corriguntur. post et̾naliter puui¬
ant᷑ ibidẽ ostendit agens de fideli de¬
prehenso madulterio. qui de colla¬
tur ubi ostendit leuia peccata bre¬
ui ⁊ temꝑali supplicio purgari: mag¬
na uͦ duiturnis eternisq suppliciis
reseruari. ita inquiens. Querat
hic aliqiis si fidelis dep̃honsus i
adulterio decolletur. quid de co pea
fiat. aut enim punietur ⁊ falsum
est qd̵ dicitus. ũ udicabit deus bis
m idip̃m. aut ñ puniet᷑ ⁊ optãdũ ẽ
ad ultis. ut ħ breuipena puniãt᷑: ne¬
spondemꝰ d̾m ut oĩũ rerũ ita supplicioꝵ
qͣ scire m̃suras ⁊ ñ p̃ueniri sentẽtiã
auferri potestatem. ⁊ magnum pecca¬
tum magnis duiturnisq lui crucra¬

Expanded text:
nus humanum diluuio, Sodomitas num puniret, quia non iudicabit Deus bis in id ipsum. Qui ergo puniti sunt postea non punientur; alioquin mentiretur scriptura,  credentes in Deum Hebraeorum, quam etsi brevem et momentaneam, tamen non respuit Deus. Quod autem qui per temporale flagellum non corriguntur, post aeternaliter puniantur, ibidem ostendit, agens de fideli deprehenso in adulterio, qui decollatur. Ubi ostendit levia peccata brevi et temporali supplicio purgari, magna vero diuturnis aeternisque suppliciis reservari, ita inquiens: Quaerat hic aliquis, si fidelis deprehensus in adulterio decolletur, quid de eo postea fiat. Aut enim punietur, et falsum est quod dicitur: Non judicabit Deus bis in idipsum; aut non punietur, et optandum est adultspondemus Deum ut omnium rerum ita suppliciorum quoque scire mensuram; et non praeueniri sententiam auferri potestatem; et magnum peccatum magnis diuersisque lui crucia
Abbreviated transcription (Latin):
sentib et̾na ꝯnoctunt: ut temꝑa
quidam hic flagellis emendantur.
alii hic ⁊ i eteruum pimimitur
Quinq erũ modis fiagella contin¬
gunt: uł ut uistis nũta ꝑpatienti
am augeantur ut iob. it ad custodi¬
am uirtutum ne suꝑbia temptet. ut
paulo: uł ad corrigenda peccata sicut
marie lepra. uł ad głani dei ut de ce¬
co nato. uł ad inicium pene ut hero¬
di quatinus hic iudeatur quid inm
ferno sequatur. scd̾mi illud duplici
contritione cont̾e cos domine. Illa
ergo auctoritas narau ũ cogit nos
sentire oumia quo temꝑalit̾ pu¬
niuntur: ũ ulterius pumenda a
dicat egyptios ⁊ ifrahelitas a dõ tẽꝑa

Expanded text:
sentibus aeterna connectunt, ut temporsentibus aeterna connectunt, ut temporlagella, quia quidam hic flagellis emendantur, alii hic et in aeternum puniuntur. Quinque enim modis flagella contingunt, vel ut justis per patientiam merita augeantur, ut Job; vel ad custodiam virtutum, ne superbia tentet, ut Paulo; vel ad corrigenda peccata, ut Mariae lepra; vel ad gloriam Dei, ut de caeco nato; vel ad judicium poenae, ut Herodi, quatenus hic videatur quid in inferno sequatur, secundum illud: Duplici contritione contere eos, Domine. Illa ergo auctoritas Nahum non cogit nos sentire omnia quae temporaliter puniuntur non ulterius a Deo punienda: dicat Aegy
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritatib illoꝵ error cõ¬
uincitur qui penitentiam sepuis
agendam ñ putant: ⁊ ꝑ eam alap¬
su peccantes frequenter sarge̾ diffiten¬
tur. ita eisdem illoꝵ opinio eliditur
qui płib irretitũ peccatis asserunt
de uno uere penitere: euisdemq ue¬
niam a domino consequi posse. sine al¬
terius penitentia. Quod etiã aue¬
toritatib astruere conantur. Ait .n.¬
ꝓpha. Nõ uidicabit dñs bis ĩ idip̃m.
uł ut alii transtulerunt. ñ consur¬
get duplex tribulatio. Si ergo in¬
quiunt illi aliquis sacerdoti frĩt
confessus. ununi de duob uł płib
peccatis. ⁊ de illo inunictam sibi
a sacerdote satisfactionen exple¬
uerit cetis tacitis: ñ ꝓ illo peccato
ampluis uidicandus est de quo
satisfecit ad arbitrium sacerdo¬
tis: qui uicem xꝑi in eccłia gerit.
Ideoq si de illo iterum iudicetur:
in bonum. ⁊ sic ꝑserierant: super
quos ũ consurget duplex tribu¬
latio. Qui uͦ inter flagella durio¬
res ⁊ det̾iores fiunt ut pharao. pre¬

Expanded text:
auctoritatibus illorum error convincitur, qui poenitentiam saepius agendam non putant, et per eam a lapsu peccantes frequenter surgere diffitentur, ita eisdem illorum oppositio eliditur, qui pluribus irretitum peccatis asserunt de uno vere poenitere, ejusdemque veniam a Domino consequi posse sine alterius poenitentia. Quod etiam auctoritatibus astruere conantur. Ait en Non judicabit Deus bis in idipsum; vel, ut alii transtulerunt: Non consurget duplex tribulatio. Si ergo, inquiunt illi, aliquis sacerdoti fuerit confessus unum de duobus vel pluribus peccatis, et de illo injunctam sibia sacerdote in satisfactionem expleverit, caeteris tacitis, non pro illo peccato amplius judicandus est, de quo satisfecit ad arbitrium sacerdotis qui vicem Christi in Ecclesia gerit. Ideoque si de eo iterum judicetur, in bonum, et sic perseverant, super quos non consurget duplex tribulatio. Qui vero inter flagella duriores et deteriores fiunt, ut Pharao, prae
Abbreviated transcription (Latin):
que cũ facimus ad inuamur. Non
solum eñi qui dat esurienti cibũ
sitienti potum ⁊ huiꝰ modr̾ s etiã
qui dat ueniam petenti. elemosi¬
nam dati ⁊ qui emendat u̾bere in
queni potestas datrr. uł cohercet
innitis: qñ eoꝵ consulitur utilitari
ũ uoluntati: s ea maior ẽ qua ex corde
dimittimus qd̃ in nobis quisq pecca¬
uit. siꝰ eiuĩ magnũ est: erga eum eẽ
bemuolam: qui nicħ tibi mali fecit. Illd̾
multo grariꝰ. ut tuũ etiã iuimitum
diligas : ⁊ ei qui tibi malum ĩ uult ⁊ si
pot̾ facit semꝑ bouum si uelu. faci

Expanded text:
adjuvamur. Non solum qui dat esurienti cibum, sitienti potum et hujusmodi, sed etiam qui dat veniam petenti, eleemosynam dat, et quem emendat verbere in quem potestas datur vel coercet invitis, quando eorum consulitur utilitati, et non voluntati; sed ea major est qua ex corde dimittimus quod in nobis quisque peccavit. Minus enim magnum est erga eum esse benevolum qui tibi nihil mali fecit. Illud multo grandius ut tuum etiam inimicum diligas, et ei qui tibi malum vult, et, si potest, facit, sem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓdest. nich ꝑdesse intelligatur ad reg¬
num optinendum: ñ ad extremi
iudicii tolerabilius supplicium sub¬
eundum. Et infra. Heo ꝓpt̾ caritatẽ
dic̾ta sunt: sine qua in nobis ñ potest
eẽ uerapenitentia. qm̃ in borus cari¬
unt ꝑdẽe quidem ad tolerabiliorẽ
penam sentiendam. s ñ adiutam
optinendam. Illa etiam que nicari¬
tate quis facit. si postea ꝓlapsus fin̾t
nec exurrexerit: non eẽ i memo¬
ria dei ezechiel dicit. Si au̾tĩt se iu¬
stus auisticia ⁊ fecerit miquitatemr:
numquid timet᷑. Om̃s iusticie emus
quas foci̾t: non recordabuntur. In
peccato suo indrietur: ⁊ ñ erunt in
memoria iusticie quas fecit. In cuiꝰ
maxime considerandum est: qr cũ
mala cõmittimus. smnecansa adme¬
moriani transacta bona reuocauiꝰ.¬

Expanded text:
dest; nihil prodesse intelligatur ad regnum obtinendum, nisi ad extremi judicii tolerabilius subeundum supplicium. Et infra: Haec propter charitatem dicta sunt, sine qua in nobis non potest esse vera poenitentia; quoniam in bonis chariunt prodesse quidem ad tolerabiliorem poenam sentiendam, sed non ad vitam obtinendam. Illa enim quae in charitate quis facit, si postea prolapsus fuerit, nec exsurrexerit, non esse in memoria Dei Ezechiel dicit, c. 33: Sistus a justitia et fecerit iniquitatem, numquid vivet? omnes justitiae ejus quas fecerat, non recordabuntur; in peccato suo morietur; et non erunt in memoria justitiae quas fecit. In cujusmaxime considerandum est, quia cum mala committimus, sine causa ad memoriam transacta bona revoca
Abbreviated transcription (Latin):
aiã: s tam̃ sub utraq spẽ sumitur
qd̾ ad utrũq palet. qi sub utraq su¬
mitur totus xp̃s. S si maltera tm̃ su¬
significaretur. Sub utraq tñ sp̃e su
nec minus sub altera tm̃ sumitur.
corꝑe xꝑi. q̃ in mamia p̃cessit. de qͦ d̾r¬

Expanded text:
amen sub utraque specie sumitur; quod ad utramque valet, quia sub utraque sumitur Christus. Sed si in altera tantum susignificaretur. Sub utraque specie tamenec minus sub altera tantum sumitur. Christi, quae in manna praecessit. De quo d
Abbreviated transcription (Latin):
debent dici duo sacram̃ta. s unu: qr¬
ri deber sacramentum: qr bñdictio nõ
repetitur suꝑ cãdem spẽm. neq alie
substantie insacrifitium uĩtatis offer¬
ri debent: quia de aliis ñ pot̃ consoera¬
ri corpus xꝑi uł sanguis.¬

Expanded text:
debent dici duo sacramenta, sed unuri sacramentum, quia benedictio non repetitur super eamdem speciem. Neque aliae substantiae in sacrificium veritatis debent offerri, quia de aliis non potest consecrari corpus et sanguis
Abbreviated transcription (Latin):
ed quare sub duplici sp̃e sri
initur: cũ sub alt̾utra totus
sit xꝑs: Ut ostend̾etur totam hu¬
manami naturam assranpsisse. ut
a physicis eẽ ostenditur. Idõ qͦ indua¬
bus spẽb delebratur: ut anime ⁊ car¬
nis susceptio in xp̃o. ⁊ utriusq libãtio
in nobis significetur. ualet enĩ ut a¬
it amb̾r ad tuitionem corꝑis ⁊ aĩe

Expanded text:
ed quare sub duplici specie sumitur, cum sub alterutra totus sit Christus? Ut ostenderetur totam humanam naturam assumpsisse, ut a physicis esse dicitur. Ideo ergo in duabus speciebus celebratur, ut animae et carnis susceptio in Christo, et utriusque liberatio in nobis significetur. Valet enim ad tuitionem corporis et animae
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ bibendo sanguinem. meniores
ẽe debemus. S caueat qrusq ne
indigne ꝑcipiat: quia uidicirm
manducat. Non ẽ enim panis i
ste qui uadit in corpus: s panis
uite eterne qui anime nr̃e sub¬
stantiam fulcit. Sic igitur uiue
ut cotidic merearis acciꝑe: neac¬
cedas in dignus. Indignus est qui
alit̾ celebrat myst̾i̾um: qͣm xp̃s
bens mortale pectatum accedit.
lrgo ⁊ si sint peccata cotidiana ⁊
ñ fint mortifera añqmͣ accedatis
dimitrite debitorib ur̃is. Si dimit¬
tis dimittitur tibi: ⁊ sic securris
non uenenum. Si ita accedis. spũa¬
liter manducas. Sꝑũaliter enim
manducat: qui innocentiam ad
altare portat xꝑi.
Si illud sit sacri¬
ficium ⁊ sepius ĩ molet᷑ xp̃e.xlix.

Expanded text:
m et sanguinem, memores esse debemus. Sed caveat quisque ne indigne percipiat, quia judicium sibi manducat. Non enim est iste panis qui vadit in corpus, sed panis vitae aeternae, qui animae nostrae substantiam fulcit. Sic ergo vive, ut quotidie merearis accipere, nec accedas indignus. Indignus est, qui aliter celebrat mysterium quam Christus bens mortale peccatum accedit. Ergo etsi sint peccata quotidiana, ut non sint mortifera, antequam accedas dimittimus debitoribus nostris. Si dimittis, dimittetur tibi; securus non liter manducas. Spiritualiter enim manducat, qui innocentiam ad altare portat. 7. Si illud sit sacrificium, et si saepius immoletur Chri
Abbreviated transcription (Latin):
tradit inquiens. Triforme est cor¬
pus xꝑi. Pars oblate in calicem
missa. corpus xꝑi qd̃ lam resur¬
rexit monstrat. pars comesta
ambulans ad huc suꝑ t̾ram: pars
mn altari usq in finemi misse re¬
manens. corpus iacens nn sepulcro
ille mysticam teuent significati¬
onem. ita etiam ⁊ fractio. passio¬
nis xꝑi ⁊ mortis ẽ rep̃sentatio. Uñ

Expanded text:
Triforme: Triforme est corpus Christi. Pars oblata, in calicem missa, corpus Christi quod jam surrexit, monstrat; pars comesta, ambulantem adhuc super terram; pars in altari usque ad finem missae remanens, corpus jacens in sepulcro illae mysticam tenent significationem, ita etiam et fractio, passionis Christi et mortis est repraesentatio, unde
Abbreviated transcription (Latin):
N firmorum cura añ omĩa ⁊ super
omnia adhibenda est: ut sicut re-¬
uera xp̃o tra eis seriuatur. quia ipse
dixit. Infirmus fui et uisitastis me:
et qd̾ fenstis uni de his minimis m̃is.
michi fecistis. S ip̃i infirmi cõsi¬
derent in honorem d̾i sibi seruiri: et
ñ suꝑfluitate sua contristent fratͣs
suos seruientes sibi. Qui tamen pa¬
tienter portandi sunt: quia de talibꝰ
copiosior m̃tes adquiritur. Ergo cura
maxima sit abbati: ne aliquam ne¬
gligentiã pauiantur. Quib fratͥb
infirmis. sit cella suꝑ se deputata.
et seruitor timens deum: et diligẽs
ac sollicitus. Balnearum usus infix¬
mis quoties expedit offerat᷑. sanis aõ
et maxime iuuenib tarduis con¬
cedatur. Sed & carnium esus infir¬
mis omnino ⁊ debilib ꝓ reparatõe
concedatur. At ubi melioati fuint:
a carnib more solito omnes abstine¬
ant. Quram aũ maximam habeat
abbas nea cellarari⁊ seruitoribus
negligantur infirmi: quia ad ip̃m
respicit quicquid a discipul delinqͥ¬

Expanded text:
nfirmorum cura ante omnia et super omnia adhibenda est: ut sicut revera Christo, ita eis serviatur, quia ipse dixit: Infirmus fui, et visitastis me. Et: quod fecistis uni de his minimis, mihi fecistis . Sed et ipsi infirmi considerent in honorem Dei sibi serviri; et non superfluitate sua contristent fratres suos servientes sibi. Qui tamen patienter portandi sunt, quia de talibus copiosior merces acquiritur. Ergo cura maxima sit abbati, ne aliquam negligentiam patiantur. Quibus fratribus infirmis sit cella super se deputata et servitor timens Deum, et diligens ac sollicitus. Balnearum usus infirmis, quoties expedit, offeratur: sanis autem, et maxime juvenibus tardius concedatur. Sed et carnium esus infirmis omnino debilibus pro reparatione concedatur; at ubi meliorati fuerint a carnibus more solito omnes abstineant. Curam autem maximam habeat abbas, ne a cellarariis aut servitoribus negligantur infirmi: quia ad ipsum respicit quidquid a discipulis delinq
Abbreviated transcription (Latin):
perpeiitentie confessionem: ꝑ bapm̃.
Item auoꝰ. Agite penitentiaur qͣ lis
agitur in ecclia. Nemo dicar sibi
occulte ago. apud deum ago: nouit
deus qui mͥ ignoscit. qr in corde ago.
Ergo sine causa dicunt. Que soluĩ¬
sine causa claues date sunt: fru
erubui in conspectu ppłi peccata
mea confiteri. Item ambꝵꝵ. ueni¬
alis est crilpa: qm̃ sequit᷑ ꝓfessio de¬
lictoꝵ. Item auoꝰ. suꝑ illũ locũ. non
absorbeat me ꝓfundũ .n .ii.s. in .p.¬
o .s. Puteus est ꝓfunditas miqͥuita¬
tił. in qua si cecideris. sĩ claudet sr̃
te os suũ si tri ñ claudis os tuum.
qui nꝓsundo contempuit: aquo
mortuo uelut qui ñ sit ꝑit confes¬
sio. Idem. Nullus debite grauioris
pene accipit ueniam. nisi qͣlẽcũꝙ:
⁊ si longe minorem qm debeat sol¬
uit penam. Ita eiũ imꝑtit᷑ a ded

Expanded text:
per Poenitentiae confessionem et per Baptismum. Item Aug.: Agite poenitentiam qualis agitur in Ecclesia. Nemo dicat sibi: Occulte ago, quia apud Deum ago, novit Deus qui mihi ignoscit, quia in corde ago. Ergo sine causa dictum est: Quae solversine causa claves datae sunt? Fruserubui in conspectu populi peccata mea confiteri. Item Ambr.: Venialis est culpa, quam sequitur confessio delictorum. Item August., super illum locum ps. 68: Non absorbeat me profundum,  Puteus est profunditas iniquitatis, in quam si cecideris, non claudet super te os suum, si tu non claudis os tuum; qui in profundo contemnit; a quo mortuo, velut qui non sit, perit confessio. Item, nullus debitae gravioris poenae accipit veniam, nisi qualemcumque, etsi longe minorem quam debeat, solverit poenam. Ita enim impartitur a Deo
Abbreviated transcription (Latin):
oris confessio: ita ⁊ extĩor satisfac¬
tio. si ad sit facultas. Uñ nec u̾e̾
penitens est. qui confessionis uotũ
ũ ht̃e ⁊ sicut pccĩ remissio nunꝰ d̾ĩ
est ita penitentia ꝙ confessio per
ait aug̃. Iam inquit dontim sp̃s ht̃¬

Expanded text:
oris confessio, et exterior satisfacoris confessio, et exterior satisfactio, si adsit facultas. Unde nec vere poenitens est, qui confessionis votum non habet. Et sicut peccati remissio munus Dei est, ita poenitentia et confessio per August. ait. Jam, inquit, donum Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
offenderat uite austeritate com¬
penset. His alusq auctoritatib
nituntur asserere sñ confessio¬
ne uocis. ⁊ aliqua solutione pene:
neminem apeccato mundari.
fessione oris. ⁊ solutione pene ext̾io¬
ris peccata delentur ꝑ contritioriẽ:
ꝓpouit mente compuncta se confes¬
surum: deus dimittit:quia ibi est
confessio cordis ⁊ si non oris. ꝑ quã
anima interius inunidatur a ma¬
cula ⁊ contagio pccĩ cõmissi: q debi¬
tum et̾ue mortis relaxatur. Illa
gͦ que suꝑuis dicta sunt de confeᷤᷤ¬
sione ⁊ penitentia. uł ad confessi¬
onem cordis ⁊ ad intiorom penã
referenda sunt: Sicut illud auõi
qd̾ nullus d̾r ueniam consequi nͥ
prius quantulancũq pccĩ solui̾t
penam: uł de ext̾ĩori accipienda¬
uł negligentes refenda: sicut illd̾.
Nemo dicat occulte ago zc̃. Nõnul¬
li enĩ inuita pccã confiteri negli¬
gunt uł erubescunt. ⁊ ideo ñ men¬
tur iustificari. Sicut enĩ p̃cepta
ẽ nobis int̾ior peuitentia pͥma ⁊

Expanded text:
vitae austeritate compenset. His aliisque auctoritatibus nituntur asserere sine confessione vocis et aliqua solutione poenae neminem a peccato mundari. fessione oris et solutione poenae exterioris peccata delentur per contritionem m aliquis proponit mente compuncta se confessurum, Deus dimittit, quia ibi est confessio cordis, etsi non oris, per quam anima interius mundatur a macula et contagio peccati commissi, et debitum aeternae mortis relaxatur. Illa ergo quae superius dicta sunt de confessione et poenitentia, vel ad confessionem cordis, vel ad exteriorem poenam referenda sunt. Sicut illud Aug.: Quod nullus dicitur veniam consequi, nisi prius quantulamcumque peccati solverit poenam, vel de exteriori poena accipiendvel negligentes referendum, sicut illud: Nemo dicat: Occulte ago, etc. Nonnulli enim in vita peccata confiteri negligunt vel erubescunt, et ideo non merentur justificari. Sicut enim praecepta est nobis interior poenitentia, ita et
Abbreviated transcription (Latin):
q plurib auctoritatib ꝓbatur añ
confessionem uł satisfactionem so¬
la compunctione peccatũ dimitti:
qd̾ qui negãt eas det̾minare laborant
nec ñ in huiꝰ sententie dep̃ssionem
⁊ sue opinionis assertionem auctoꝵ
testimonia in ducunt. Ait enĩ dñs
in ysaia. Dic tu miquitates tuas: ut
instificeris. Item ambꝵ. Non pot̾
quiscim instificari a peccato: nͥ fuĩt¬
fessio a morte aram̃ liberat: Confes¬
sio aꝑit ꝑadysumm. Confessio spem
salutis tribuit: qr ñ meretur iusti¬
confiteri. Illa confessio uos lib̾at:
q̃ fit cum penitentia. Penitentia
uera est: dolor cordis ⁊ amaritudo ani¬
me: ꝓ malis q̃ quisq cõmisit. Itẽ
ioh̾es. Non pot̾ quisqͣm grãm dei ꝑci¬

Expanded text:
que pluribus auctoritatibus probatur ante que pluribus auctoritatibus probatur ante confessionem vel satisfactionem sola compunctione peccatum dimitti; quod qui negant, eas determinare laborant; nec non in hujus sententiae depressionem, et ad suae opinionis assertionem auctorum testimonia inducunt. Ait enim Dominus per Isaiam: Dic tu iniquitates tuas ut justificeris. Item Ambr.: Non potest quisquam fessio a morte animam liberat, confessio aperit paradisum, confessio spem salutis tribuit, quia non meretur justiatum confiteri. Illa confessio nos liberat, quae fit cum poenitentia. Poenitentia vera est dolor cordis, et amaritudo animae pro malis quae quisque commisit. Item Joan.: Non potest quisquam gratiam Dei ac
Abbreviated transcription (Latin):
dicatur. Item aucꝰ. Ru̾ndum ꝓnũti¬
at. ꝓmittit se ꝓuuntiaturin ⁊ d̾s
deu̾s dimittit: quia hoc ip̃m dicere
qd̾dam ꝓnuntiare ẽ corde. Nũdum
est uoxꝰ more ut homo audiat con¬
fessionem: ⁊ deus audit. Item. Sacrifi
peccator conu̾sus fui̾t. ⁊ ingemuĩt:
fuit: s conu̾sus ingemuĩt. Unde
datur intelligi: qd̾ etam ore tacente
ueniam interdum consequimur.
Hinc etiani lepsi illi quib dñs p̃ce¬
pit ut ostende̾ront se sacerdotibus
in itine̾: aũqͣm ad sac̾dotes uonirẽt
mundati sunt. Ex quo insinuatur
mundam. lazarus etiam ñ pͥus demo¬
nim̃to ẽ eductus: ⁊ post ad nõ susci¬
tatus. s intus suscitatus ꝓdiit foras
uiuus: ut ostend̾etur suscitatio aĩe
p̃cedere confessionẽ. Nemo enĩ pot̾
confiti nisi suscitatus. qr amortuo
uelut qui ñ ẽ ꝑ it confessio. Aullus
gͦ confitetur: nisi resuscitatꝰ. Nemo
uero resuscitat᷑ uisi qui apcc̃o solint᷑:
quia pcc̃m mors ẽ anime. q̃ ut ẽ uita

Expanded text:
dicatur. Item Aug.: Nondum pronuntiat, promittit se pronuntiaturum, et Deus dimittit; quia hoc ipsum dicere, quoddam pronuntiare est corde. Nondum est vox in ore ut homo audiat confessionem, et Deus audit. Item: Sacrificpeccator conversus fuerit et ingemuerit, fuerit, sed conversus ingemuerit. Unde datur intelligi quod etiam ore tacente veniam interdum consequimur. Hinc etiam leprosi illi quibus Dominus praecepit ut ostenderent se sacerdotibus, in itinere, antequam ad sacerdotes venirent, mundati sunt. Ex quo insinuatur mundamur. Lazarus etiam non prius de monumento est eductus, et post a Domino suscitatus; sed intus suscitatus, prodiit foras vivus, ut ostenderetur suscitatio animae praecedere confessionem. Nemo enim potest confiteri, nisi suscitatus, quia a mortuo, velut qui non est, perit confessio. Nullus ergo confitetur, nisi resuscitatus. Nemo autem suscitatur, nisi qui a peccato solvitur, quia peccatum mors animae est, quae ut est vita
Abbreviated transcription (Latin):
ut quiẽq sine muocatione trinita¬
norationis ñ haberet. Qd̃ omĩno
rierum est. Quod si merstis inbap
telligitur. Intelligitur enĩ cum
xꝑm dicis: ⁊ pat̾ a quo unctus est. ⁊
unctus est. Uñ icholaus pp̃ ad
consulta bulgaroꝵ. Aquodã iudo̾¬
intiltos baptiratos asseritis. ⁊ quid
inde agendum sit consulitis. Hii
ꝓfcõ in nomine sc̃e trinitatis uł in
gimus baptizentur baptizati sũt.¬

Expanded text:
ocatione Trinitanerationis non haberet, quod omnino verum est; quod si mersus in fonttelligitur. Intelligitur enim cum Christum dicis, et Pater a quo unctus est, et unctus est. Unde Nicolaus Papa ad Consulta Bulgarorum: A quodam Judaeo multos baptizatos asseritis, et quid inde agendum sit consulitis; hi profecto si in nomine sanctae Trinitatis, vel in gimus, baptizantur, b
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bum: quo accedente adelem̃¬
tum fit sacuam̃tum: Heritas te docet:
baptizantes eos in noĩe patris ⁊ f. ⁊ s.s.¬
Inuocatio ergo trimitatis u̾bũ d̾r
quo baptisma consecratur: ⁊ hec ẽ
forma u̾borum sub qua traditur

Expanded text:
bum, quo accedente ad elementum, fit sacramentum? Veritas te docet, baptizantes eos in nomine Patris, et Invocatio igitur Trinitatis verbum dicitur quo Baptisma consecratur; et haec est forma verborum sub qua traditur
Abbreviated transcription (Latin):
multa. Iudiciũ aũt quo infutu¬
ro iudicabit intelligitur senten¬
dentur localiter boui a malis mi¬
nisterio angłoꝵ: ⁊ illi inuitam
ducentur: illi insupplicium mit¬
tentur qui nũc simul mixti siit.
ẽẽ dixit que semꝑ ad iuncte sunt
uidicio der: Iusticia enim dei ⁊ nu¬
rib auctoritatib ostenscun est.
quia ũ est d̾o alrud ẽe misericordem

Expanded text:
multa. Judicium autem quo in futuro judicabit, intelligitur sentendentur localiter boni a malis ministerio angelorum, et isti in vitam ducentur, illi in supplicium mittentur, qui nunc simul mixti sunt. e res dixit, quae semper adjunctae sunt judicio Dei? Justitia enim Dei et miribus auctoritatibus ostensum est; quia non est Deo aliud esse misericordem
Abbreviated transcription (Latin):
alia iusticie. alia bonitati tribuan¬
tiu: ñ diu̾sitas subiacentis .i. reihis
uocabulis signi ficate expͥmitur. s
uarietas sensuũ ⁊ effectuũ increatu¬
ris monstratur. Cum enĩ dicinurd̾s
iustus uł iusticia: ceñtia diuina p̃¬
dicatur. ⁊ etiam qd̾ ip̃e sit distribu¬
tor ⁊ uidex m̾itoꝵ intelligi datur.
Ita ⁊ cum dicitur miseritors centia
diuina prodicatur. ⁊ insuꝑ qd̾ ipse
sit miseroꝵ lib̾ator intelligi datur.
Simisr cũ dicit᷑ bouus. ceñtia diui¬
na p̃dicatur. ut cumi dicitur dens
⁊ isuꝑ auctor omniimi bonorum

Expanded text:
alia justitiae, alia bonitati attribuantur, non diversitas subjacentis, id est, rei, his vocabulis significate exprimitur, sed varietas sensuum et effectuum in creaturis monstratur. Cum enim dicitur Deus justus vel justitia, essentia divina praedicatur; et etiam quod ipse sit distributor et judex meritorum intelligi datur. Ita et cum dicitur misericors, essentia divina praedicatur, et insuper quod ipse sit miserorum liberator intelligi datur. Similiter cum dicitur bonus, essentia divina praedicatur. Et cum dicitur Deus, et insuper auctor omnium bonoru
Abbreviated transcription (Latin):
sensuum: diu̾sis nũcupatur uoca¬
bulis. Aluid enĩ significat sapr̃a:
aliud iusticia. Qñ enĩ sapiã dicitur:
disciplinis te diuinaruim ⁊ huma¬
narum rerum instruere intelligr̃.
Qñ iusticia: distributor uł idex nũ¬
toꝵ insiuatur. Ita ⁊ prudentia
Quod aũt quedam oꝑa mĩe. quedã¬
iusticie. quedam iusticie. quedã boui¬
tati attribuantur: inscripturis fa¬
tur. Ad bonitatem uͦ ñ solum illa:
s facturam ⁊ gubernationẽ natu¬
raliũ ita dicens. Ad mĩam ꝑtinet
berat. Adbonitatem uͦ: qd̾ celum ⁊ t̾¬
ram ⁊ omnua ualde bona creauit ut
nulla est miseria. In t̾ra hoĩs habim¬
dat miseria: ⁊ suꝑ habundat domini¬
est f̾ra: nõ celi qui uõ indigent mr̃a.
Indigent tũ rogcute dño. Omnia
enĩ iudigent domino. ⁊ misera ⁊ fe¬
licia quia sine illo miser ñ sublenatur
felix ũ regit᷑. Item alibi. Misedĩa¬

Expanded text:
s nuncupatur vocabulis. Aliud enim significat sapientia, aliud justitia. Quando enim sapientia dicitur, disciplinis te divinarum humanarumque rerum instruere intelligitur; quando justitia, distributor vel judex meritorum insinuatur. Ita et prudentia Quod autem quaedam opera misericordiae, quaedam justitiae, quaedam bonitati attribuantur, in Scripturis fatur. Ad bonitatem vero non solum illa, sed facturam et gubernationem naturalium, ita dicens: Ad misericordiamberat; ad bonitatem vero, quod coelum et terram, et omnia valde bona creavit ut nulla est miseria. In terra hominis abundat miseria et superabundat Dominest terra, non coeli, qui non indigent misericordia, indigent tamen regente Domino. Omnia enim indigent Domino, et misera, et felicia, quia sine illo miser non sublevatur, felix non regitur. Item alibi, s
Abbreviated transcription (Latin):
uidex ⁊ equus distributor. quedam
quib ostenditur miserator. Mise¬
ricors enĩ dicitur in natura: misera¬
cer in exhibitione.⁊ in quib dã oꝑib
d̾i si ad eẽntiã referas: s qr exqͥbuis¬
dam effectib intelligitur rridex
ex quibdam miserator uł ut qui¬
bdam placet rustus ⁊ misericors.
S scd̾m hoc occurrit questio: quo¬
modo ex aliis ostendarur iustus ⁊
ex aliis misericors: cũ sit ei idem
ẽẽ uistum ⁊ c̃ẽ misericordem. Si .n.
scdm eandem rationem uistus d̾r
ꝑ misericors ex eo oꝑe quo in telli¬
gitur iustus intelligitur miseri¬
cors. ⁊ econu̾so. S dixi supͣ. qr cũ d̾r
deus uistus ⁊ misericors ita eadem

Expanded text:
x et aequus distributor, quaedam quibus ostenditur miserator. Misericors enim dicitur in natura, miserator in exhibitione. Et in quibusdam operibus ordia si ad essentiam referas, sed quia ex quibusdam effectibus intelligitur judex, ex quibusdam miserator, vel, ut quibusdam placet, justus et misericors. Sed secundum hoc occurrit quaestio, quomodo ex aliis ostendatur justus, et ex aliis misericors, cum sit idem ei esse justum et esse misericordem? Si enim secundum eamdem rationem dicitur justus et misericors, ex eo opere quo intelligitur justus, intelligitur misericors, et e converso. Sed dixi supra quia, cum dicitur Deus
Abbreviated transcription (Latin):
uł si contempuit: excecatuir ad dãp¬
natioñẽ. Occultum igitur dei uidi
cuun dicitur pona: q̃ua uidicat
purgando. conu̾tendo. excecando.
Iudicia quoq dei interdum appellan¬
tur. disspositiones euis de om̃ib reb.¬

Expanded text:
 si contemnit, excaecatur ad damnationem. Occultum ergo judicium Dei poena dicitur, qua judicat purgando, convertendo, vel excaecando. Judicia quoque Dei interdum appellantur dispensationes ejus de omnibus reb
Abbreviated transcription (Latin):
rit. in his duob omnia oꝑadei
includi: merito queri pot̾ an in
om̃ioꝑe domini hec duo mĩtos
mutuo iungantur. Quibdã pla¬
cuit hec ñ in onrĩ oꝑe dñi suul cõ

Expanded text:
rit in his duobus omnia opera Dei includi, merito quaeri potest an in omni opere Domini haec duo mutuo sibi jungantur. Quibusdam placuit non in omni o
Abbreviated transcription (Latin):
uirum ⁊ uxorem dimittere ꝑhibu¬
it: nisi causa fornicationis. Apłs
etiam ait. Uirgo ñ peccat si uubat.
Constat igitur rem bonam ẽẽ ma¬
trimoniũ: alioqͥn ñ eẽt sacram̃tum.
Sacram̃tum enĩ: signum sacrum est.¬

Expanded text:
virum uxorem dimittere prohibuit, nisi causa fornicationis . Apostolus etiam ait: Virgo non peccat, si nubat . Constat igitur rem bonam esse matrimonium, alioquin non esset sacramentum. Sacramentum enim sacrum signum est.
Abbreviated transcription (Latin):
emur augustias: geueraliter acci¬
pientis illud qd̾ dictum est. Om̃s¬
mali s ñ om̃s imnuitabimur .s. in
sollempnitatem resurrectionis. De
eorum qui uiui reꝑientur mors e¬
rit ⁊ resurrectio. ut aninia quasi
ꝑ soporem ogressa decorꝑe. eidem
iumom̃to reddatur. Econtra uero ie¬
rouiuus scribens ad marcellam iri
ne scłi adueniente xp̃õ ñ ẽẽ moritu¬
ros s uiuos reꝑtos uimmortalita¬

Expanded text:
emur angustias, generaliter acciemur angustias, generaliter accipientes illud quod dictum est, mali; sed non omnes immutabimur, scilicet, in solemnitatem resurrectionis. De eorum qui vivi reperientur, mors erit et resurrectio, ut anima quasi per soporem egressa de corpore, eidem in momento reddatur. Contra vero, scribens ad Marcellam, Hiene seculi adveniente Christo non esse morituros, sed vivos repertos in immortalita
Abbreviated transcription (Latin):
solet utrum illi quos uiuos
quo rapientur obiuam xp̃o. ad im¬
mortalitatem nura celeritare sint
transituri. Non enĩ dicendum ẽ
fieri ñ posse. ut peraera in sublime
portentur millo spacio ⁊ moriant᷑:
⁊ reniuiscant. Ad hunc aũt seusũ
morta litatem. apłs uos urgere ui¬
detur: ubi dicit. iiixꝑo onines uiui¬
ficabuntur. Et alibi. Quod semi¬
uas ñ uiuificatur uisi prius mori¬
atur. Cur aut nobis in credibile
uideatur illam multitudinem cor
porum. inaere quodãm᷑ seminari:
atq ibi ꝓtinꝰ ĩmortalit̾ ⁊ ĩcorruptibiłr
reuiuiscere cum credamꝰ inictu ocłi fu¬
turani resurrectionem. ⁊ in membͤ
sinc fiue uictura tanta uelocitate
reddituruui antiquissimoꝵ cadane¬
rum puluerem: S uellem de his po¬
tius audire doctiores. Si gͥ scõs aui re¬
perientur xp̃o ueniente uĩuentes
eiq obuiam rapientur crediderimꝰ
in eodeui raptu de mortalib corꝑib
exituros: ⁊ ad eadem mox ĩmortalia
reddituros uullas inu̾bis apłi pati¬

Expanded text:
solet utrum illi quos vivos quo rapientur obviam Christo ad immortalitatem mira celeritate sint transituri. Non enim dicendum est fieri non posse ut super aera in sublime portentur in illo spatio, et moriantur et reviviscant. Ad hunc autem sensummortalitatem, Apostolus nos urgere videtur, ubi dicit: In Christo omnes vivificabimur . Et alibi: Quod seminas non vivificatur, nisi prius moriatur . Cur autem nobis incredibile videatur illam multitudinem corporum in aere quodammodo seminari, atque ibi protinus immortaliter et incorruptibiliter reviviscere, cum credamus in ictu oculi futuram resurrectionem, et in membra sine fine victura tanta velocitate rediturum antiquissimorum cadaverum pulverem? Sed vellem de his potius audire doctores. Si ergo sanctos qui reperientur Christo veniente viventes, eique obviam rapientur, crediderimus in eodem raptu de mortalibus corporibus exituros et ad eadem mox immortalia redituros; nullas in verbis Apostoli pati
Abbreviated transcription (Latin):
Amarita¬
nus enu
to appians
curationi
ens sacra¬
mentorũ
alligamẽ¬
ta adhibuit: quia contra peccati o
rignialis ⁊ actualis uulnera sacram̃¬
torũ remedia deus instituit. Deqͥb
quatuor pͥmo consideranda occurrt̃:
quid sit sac̃mentũ. quare institutũ
in quib consistat ⁊ conficiat᷑. ⁊ q̃ sit

Expanded text:
amaritanus enim to approprians, curationi ejus sacramentorum alligamenta adhibuit, quia contra originalis peccati et actualis vulnera, sacramentorum remedia Deus instituit. De quibus, quatuor primo consideranda occurrunt, quid sit sacramentum, quare institutum, in quibus co
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ arig̾. Usq ad eo manent. ⁊ iuter
uiuentes semel iuita uira nuptiarum.
ur potius sint inter se coniuges. etiam
seꝑatr. qm̃ cum aliis quib adheserrnit.
Item. Manet int̾ uiuentes qͦddam con¬
uigale uniculum: qd̾ nec seꝑatio. nͨ
cum altero copulatio possit auferre
sicut apostata anima. uelud de con¬
iugio xꝑi recedens. etiam fide ꝑdita
sacram̃tum fidei ũ amittit: qd̾ laua¬
cro regenerationis accepit. Redteret᷑
enmi redeunti: si amisisset abscedens.
Habet aũt hoc qui ñ recesserit ad cu¬
mulum supplicii: non ad mĩtum p̃mii.
Item quib placuit ex consensti ab usu
carualis concupiscentie inꝑpetuum cõ¬
tinere: ab sit ut uniculum inter eos
coniugale rumpatur. ĩmo firmius
erit. q̃uo magis ea pacta secum ge¬
rauit. que carius con cordiusq seruan¬
da sunt: nõ uolim tariis: corporuim
uexibus. s uolin taris animorum
affectib. Et̃ attende qd̾ t̾cium bonum

Expanded text:
, c. 10: Usque adeo manent inter viventes semel inita jura nuptiarum, ut potius sint inter se conjuges, etiam separati, quam cum aliis quibus adhaeserunt. Item: Manet inter viventes quoddam conjugale vinculum, quod nec separatio, nec cum altero copulatio possit auferre; sicut apostata anima velut de conjugio Christi recedens, etiam fide perdita, sacramentum fidei non amittit, quod lavacro regenerationis accepit. Redderetur enim redeunti, si amisisset abscedens. Habet autem hoc qui recesserit ad cumulum supplicii, non ad meritum praemii . Item: Quibus placuit ex consensu ab usu carnalis concupiscentiae in perpetuum continere, absit ut vinculum inter illos conjugale rumpatur, imo firmius haeret; quo magis ea pacta secum gerunt, quae charius concordiusque servanda sunt, non voluptariis corporum nexibus, sed voluntatis animorum affectibus . Et attende quod tertium bonum
Abbreviated transcription (Latin):
co usq ꝑuenit heo libidinosa cru¬
delitas. uł libido crudelis. ut etiã
stilitatis uenena ꝓcuret: ⁊ si nich̾
ambo tales sint. conuiges ũ sunt:
⁊ si ab iicio tales suerunt. ñ sibi
ꝑ conubum. s ꝑstuprum potuis
conueneriuit. Si uͦ ambo ñ sunt
tales: audeo ditere aut illa quodã¬

Expanded text:
eo usque pervenit haec libidinosa crudelitas, vel libido crudelis, ut etiam sterilitatis venena procuret, et, si nihil ambo tales sunt, conjuges non sunt, et, si ab initio tales fuerunt, non sibi per connubium, sed per stuprum potius convenerunt. Si autem non ambo sunt tales, audeo dicere, aut illa est quoda