comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
prȩbuit nobir magnũ inditiũ scccram̃ti.immo
dr̃ in illo prȩbuit: ncc̃ & dor mienr: meruit ac¬
delatere eiur: delcatere scilic& dormientis: quia
& delactere incrlice pendentis. Lancea percus¬
so soccra m̃ta &desiȩ pro fluxerun: Sed qua¬
re hoc dicere uolui frr qui a infirmitas xpĩnos
faccit fortes: Mocgna ibi imago p̾cessit: potuit dr̃
casnẽ d&rcchere homini un de facer& feminã
& mccgis uid&ur quacsi congruere potuisse F¬
ebt enim sexus infirmior: & magir de carne in¬
firmitas fien debuit: quã de osre: ossaenim:
in carne fir miorcsunt non detraxit carnem.
unde fcccer& mulierẽ. Sed d&rcexit os. & detrac¬
co osse formata ese mulier : ł in locũ ossis card
adim pl&aẽ: poderat pro osre osreddere po¬
terat adfccci endã mulierẽ. Nancostã sed car¬
nẽ d&rchere: Quidigitur significauit. facta
infirmitas nra ẽ fortitudo: Quare ergo horasex¬
tac qui a cc&ccte scłi Sext& computaet in euangelio
Tcc̃quã unã horã unã a&ctem ab cedã us que

Expanded text:
is magnum indicium sacramenti; imo Deus in illo praebuit. Nam et dormiens meruit acde latere ejus, de latere scilicet dormientis; quia et de latere in cruce pendentis lancea percusso Sacramenta Ecclesiae profluxerunt. Sed quare hoc dicere volui, fratres? Quia infirmitas Christi nos facit fortes. Magna ibi imago praecessit. Potuit Deus carnem detrahere homini unde faceret feminam, et magis videtur quasi congruere potuisse. Fiebat enim sexus infirmior, et magis de carne infirmitas fieri debuit quam de osse: ossa enim in carne firmiora sunt. Non detraxit carnem unde faceret mulierem; sed detraxit os, et detracto osse formata est mulier, et in locum ossis caro adimpleta est. Poterat pro osse os reddere, poterat ad faciendam mulierem non costam, sed carnem detrahere. Quid igitur significavit? Facta infirmitas nostra est fortitudo. 9. Quare ergo hora sexta? Quia aetate saeculi sexta. Computa in Evangelio tanquam unam horam, unam aetatem ab Adam usque
Abbreviated transcription (Latin):
cer& in lustrare uolo & non adese quem uoca
inquit uirũ auũ cadhibe intellectum guum
ꝑquẽ docecnir quon gans: trgo constitue ani¬
mam. ex cepto intellactu acc̃ quã femi nã/ In¬
tell& cũ ccũ habere xã quac̃ uirũ: Sediste uir
non bene regit feminã ȩuã nisi & supenore¬
cũ regitur: Ecput enim mulierisuir. caput

Expanded text:
ceret, Illustrare volo, et non adest quem; Voca, ceret, Illustrare volo, et non adest quem; Voca, inquit, virum tuum: adhibe intellectum per quem docearis, quo regaris. Ergo constitue animam excepto intellectu tanquam feminam: intellectum autem habere, tanquam virum. Sed iste vir non bene regit feminam suam, nisi cum a superiore regitur. Caput enim mulieris vir, caput
Abbreviated transcription (Latin):
nem se mouentes: & in delici as camaler in mode¬
rate diffluere cupienter reg& de super intel¬
lectur: qui deb& diciuir: qui regit an qui regi¬
tur : Procul dubio cũ ordinatauita ẽ intell&¬
tur animã regit adipsã animã ꝑtinens Nenĩ
ccliquid ccliudest quã anima sed aliquid ani¬
mae ẽ intell& cur: quo modo non aliquid ali¬
cẽ sentire non possunt: Solur eaoculur & ꝑ fux¬
ditur & ꝑ fruitur: Sic in cenimanrã est qui d
dã quod intell& aus uocatur: Hoc ipsũ animae
quod intell& cur & menas dicitur. in luminatur
luce supenore : Ia supenor illalux quac menr hu¬
mecna inluminatur dr̃ẽ: Erat enĩ uerũ lumen.
quodinluminat omnẽ hominẽ uerientẽ in hunc
mundũ : T clis lux xpr̃ erat : Talis lux cũ muliere
lo quebatur. Et illa intell& tu non aderat
quiillã luce in luminar&ur: Nec tantũ ꝑ funde¬
r&ur Verũ &iã fruer&ur: Ergo dnr̃: tã quã di¬

Expanded text:
nem se moventis, et in delicias carnales immodenem se moventis, et in delicias carnales immoderate diffluere cupientis, regit desuper intellectus. Qui debet dici vir? qui regit, an qui regitur? Procul dubio cum ordinata vita est, intellectus animam regit, ad ipsam animam pertinens. Non enim aliquid aliud est quam anima, sed aliquid animae est intellectus: quomodo non aliquid alicem sentire non possunt; solus ea oculus et perfunditur et perfruitur. Sic in anima nostra quiddam est quod intellectus vocatur. Hoc ipsum animae quod intellectus et mens dicitur, illuminatur luce superiore. Jam superior illa lux, qua mens humana illuminatur, Deus est; Erat enim verum lumen, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . Talis lux Christus erat, talis lux cum muliere loquebatur: et illa intellectu non aderat, qui illa luce illuminaretur, nec tantum perfunderetur, verum etiam frueretur. Ergo Dominus tanquam di
Abbreviated transcription (Latin):
co inquit uirũ ctuũ: ideo enĩ nescir quiddico.
qui ec intell& cus auur non adẽ: Lo quor er¬
go secundũ spm̃ Tuccudis secundũ carem:
quaelo quor: N& aduo luptatẽ ccunũ ꝑtinen
nec ad tacctum mente sola capiuntur: intell& gu
solo hccununtur: ille intellectur nontibi ad ẽ: quo¬
modo capis quod dico: uoca uirũ auum prȩsenta
intellec gum auumꝰ Quidẽ enim animã habere
non ẽ magnũ: Ncc̃ & pecus hab& lind&u melior
qui cc intell&tũ haber quod pecus non hab&:
gur dedonodĩ tibiloquor. Tuaũ carnẽ cogitar
secundũ carnem sitire nonus ego spm̃ alloquor
cbsens ẽ intellec tus auur: uocauirũ guum Noli¬
te erse sicut equur & mulus. qͥb non ẽ intell& gus
Trgo frr̃ mei animã labere. & intellec tũ non
hcbere. Hoc ẽ non cdhibere Nec secundũ eũ
ui uere besticles ẽ Uitcc ẽ enim in nobir quid¬
dec besaicele: quo in care uiumur : Sed intell&¬
tu regendũ ẽ: motur enim animae secundũ car¬

Expanded text:
tuum. Ideo enim nescis quod dico, quia intellectus tuus non adest: loquor ego secundum spiritum, tu audis secundum carnem. Quae loquor, nec ad voluptatem aurium pertinent, nec ad tactum; mente sola capiuntur, intellectu solo hauriuntur: ille intellectus non tibi adest, quomodo capis quod dico? Voca virum tuum, praesenta intellectum tuum. Quid tibi est enim animam habere? Non est magnum, nam et pecus habet. Unde tu melior? Quia intellectum habes, quod pecus non habet.gis: de dono Dei tibi loquor, tu autem carnem cogitas; secundum carnem sitire non vis, ego spiritum alloquor: absens est intellectus tuus, Voca virum tuum. Noli esse sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Ergo, fratres mei, animam habere, et intellectum non habere, hoc est, non adhibere, nec secundum eum vivere, bestialis est vita. Est enim in nobis quiddam bestiale quo in carne vivimus, sed intellectu regendum est. Motus enim animae secundum car
Abbreviated transcription (Latin):
iudi candummisit ante se primũ p̃conem uo cauit illũ
heliam : Quia hoc at in secundo aduentu helias. quod
in primo io ħs:: Namque intendat caritas urã quã
uerũ dicã : Quhdo conceptus ẽ io hannes uel potius quh¬
Et erit in quit precur sor altissimi in spũ &uir tute
heliȩ Nonergo helias: sed in spũ & uir tute heliae
Quidẽ in spũ & uir tute heliȩ : in eodem spũ scõ uice heliae:
qu reuice heliae quia quod helias secundo hoc lohannes
pnmo aduentu fuit: R&te ergo modo iohannes propri¬
e respondit: Nam dnr figurate. helias ipse ẽ iohannes. Iste
autem ut dixi ꝓpre. non sũ ego helias: Sifiguram pret¬
cursions aduester iohannes ipseẽ helias: qđ enimilles
adpiimum aduentum : hoc ille ad secundum ent: Si ꝓ¬
pri&atem ꝑ sone interroges. ioħ iohannes: helias helias:
Onr̃ ergo ad prefigurationem R&te ipseẽ helices. Iohan

Expanded text:
judicandum. Misit ante se primum praeconem, vocavit illum judicandum. Misit ante se primum praeconem, vocavit illum Eliam; quia hoc erit in secundo adventu Elias, quod in primo Joannes. 6. Namque intendat Charitas vestra quam verum dicam. Quando conceptus est Joannes, vel potius qt erit, inquit, praecursor Altissimi, in spiritu et virtute Eliae . Non ergo Elias, sed in spiritu et virtute Eliae. Quid est, in spiritu et virtute Eliae? In eodem Spiritu sancto vice Eliae. Quare vice Eliae? Quia quod Elias secundo, hoc Joannes primo adventui fuit. Recte ergo modo Joannes proprie respondit. Nam Dominus figurate, Elias ipse est Joannes: iste autem, ut dixi, proprie, Non sum ego Elias. Si figuram praecursionis advertas, Joannes ipse est Elias: quod enim ille ad primum adventum, hoc ille ad secundum erit. Si proprietatem personae interroges, Joannes Joannes, Elias Elias; Dominus ergo ad praefigurationem
Abbreviated transcription (Latin):
tes contraria putent io hannem dixisse quã xpr̃ dix̃
dicunt scribȩ : idẽ periti legis. quia helian oport&
piimum uenire : Et ait dnr̃: helias iam uenit & fecer
ei quȩ uoluerunt: Et si uulctis scire ipse ẽ ioħ baptista
dns̃ ihs xpr̃ dicit helias iamuenit: & ipse ẽ ioħ baptis¬
ta. Iohannes aũ interro gatus. sic se confessus ẽ heliã
non esse : quomodo n& xpm̃ esse: Et utiq siuerum
confessus ẽ xpm̃ se non esse: Sic uerum confessus est
ne helianse esse : Quomodo ergo conparabimus dicta
preconis cum dictis iudicis. ab sit ut p̃comentiatur
hoc enim loquitur quod audit aiudice Quare ergoille:
Et hoc dicere. qui a in spũ heliae erat iohannes : Et qđ
erat iohannes ad primum aduentum. hoc erit helias
ad secundum aduentum: Quomodo duo aduentus iudi¬
cis Sic duo precones: Iud&x quidẽ ipse p̃cones aũ duo
non duo iudices: oporte bat aũ iudicẽ primo uenire

Expanded text:
tes, contraria putent Joannem dixisse quam Christus dixit. tes, contraria putent Joannem dixisse quam Christus dixit. dicunt Scribae, id est periti Legis, quia Eliam oportet primum venire? Et ait Dominus: Elias jam venit, et fecerunt ei quae voluerunt; et si vultis scire, ipse est Joannes Baptistas Christus dixit, Elias jam venit, et ipse est Joannes Baptista: Joannes autem interrogatus sic se confessus est Eliam non esse, quomodo nec Christum esse. Et utique sicut verum confessus est Christum se non esse, sic verum confessus est nec Eliam se esse. Quomodo ergo comparabimus dicta praeconis cum dictis judicis? Absit ut praeco mentiatur: hoc enim loquitur quod audit a judice. Quare ergo ille, et hoc dicere, quia in spiritu Eliae erat Joannes. Et quod erat Joannes ad primum adventum, hoc erit Elias ad secundum adventum. Quomodo duo adventus judicis, sic duo praecones. Judex quidem ipse, praecones autem duo: non duo judices. Oportebat enim judicem primo venire
Abbreviated transcription (Latin):
conquas sabitur : Et suꝑ qliod c&iderit lapir ille con¬
ter& eb̃s : pnimo supra humilem c&ciderunt: Excel¬
sus supra illos uenturur ẽ: Sed ut eos uenturus excel¬
sus conterat: piimo eos humilis quar sauit offender̃¬
in eum & quas satisunt: Sit non contriti: sed quas sati:
ueni& &xcelsus &conter& eos: Sed ignoscendũ ẽ iuda eis.
quia offenderunt in lapidem qui non creuerat: quo¬
les sunt illi quimipsum montem offenderunt Iom
dequibus dicã cognoscitis: qui negant & lesiam toto
orbe diffusam Non in humilẽ lapidem sed imipsũ
montem offendunt: quod factusẽ ille lapiscum cresce¬
r& ceciiudȩi nonuiderunt humilẽ Lapidem: quħta cȩ¬
citas ẽ non uidere montem: Ergo uidebant humilẽ.¬
& non cognouerunt : de monsarabatur illis ꝑ lucenam:
Nam primo ille quomaior nemo surrexerat innatis
mulierum: dixitꝰ non sum ego xpr̃: Dicitumq illiẽ
te se p̃mitt& heliam: Et dixit non sum. & fecit nobis
quesdionem: Timendũ est enim : neminus intellegen¬

Expanded text:
conquassabitur; et super quos ceciderit lapis ille, conteret eos . Primo super humilem ceciderunt; excelsus super illos venturus est: sed ut eos venturus excelsus conterat, primo eos humilis quassavit. Offenderin eum, et quassati sunt; non contriti, sed quassati: veniet excelsus, et conteret eos. Sed ignoscendum est Judaeis, quia offenderunt in lapidem qui nondum creverat. Quales sunt illi qui in ipsum montem offenderunt? Jam de quibus dicam cognoscitis. Qui negant Ecclesiam toto orbe diffusam, non in humilem lapidem, sed in ipsum montem offendunt: quod factus est ille lapis dum cresceret. Caeci Judaei non viderunt humilem lapidem: quanta caecitas est non videre montem? 5. Ergo viderunt humilenon cognoverunt. Demonstrabatur illis per lucernam. Nam primo ille, quo major nemo surrexerat in natis mulierum, dixit, Non sum ego Christus. Dictumque illi est, im praemittit ante se Eliam: et dixit, Non sum, et fecit nobis quaestionem. Timendum est enim ne minus intelligen
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m nonesse uenturum cum sperant uenturum: Sic of¬
fenderunt in presentem : offender̃ tã quã in humilem
lapide : Lapir anm ille adhuc paruus ert Iã quidem
p̃cisus demonte sine manibus: Sicut dicit danihel ꝓph&a
uidisselapidem prȩcisum danonte sinemanib: : Sed quid
se quitur ÷ creuit inquit lapis ille. & factus ẽ monsmagnꝰ
&im pleuit uniuersam faciem terrȩ. Uideat ergo qđ¬
Montem segnũ uult intellegiiudeorum: Sed regnũ
iudeorum : nonim pleuerat uniuersã faciem terrae :
Inde prȩcisus ẽ ille lapir : quia inde natus ẽ in p̃sentia dur̃
E.t quare sine manibur: quia sine opere uirili uirgo
peperit xpm̃: Iam ergo erat lapisille p̃cisus sine man¬
b: anle oculos iudaeorum : Sed humilis erat non in me¬
nto : quia non dum creuerat lapirille &im plaert᷑ or¬
bem terrarum : quod ostendit in regnosuo qđ ẽ &ła¬

Expanded text:
m non esse venturum. Cum sperarent venturum, sic offenderunt in praesentem, offenderunt tanquam in humilem lapidem. Lapis enim ille adhuc parvus erat, jam quidem praecisus de monte sine manibus: sicut dicit Daniel propheta, vidisse se lapidem praecisum de monte sine manibus. Sed quid sequitur? Et crevit, inquit, lapis ille, et factus est mons magnus, et implevit universam faciem terrae . Videat ergo Montem regnum vult intelligi Judaeorum. Sed regnum Judaeorum non impleverat universam faciem terrae. Inde praecisus est ille lapis, quia inde natus est in praesentia Dominus. Et quare sine manibus? Quia sine opere virili Virgo peperit Christum. Jam ergo erat lapis ille praecisus sine manibus, ante oculos Judaeorum: sed humilis erat. Non immerito; quia nondum creverat lapis ille, et impleverat orbem terrarum: quod ostendit in regno suo, quod
Abbreviated transcription (Latin):
sed quia n& &plicatum aliquid intelleximur celiqua¬
do quippe sermo deficit : Etam ubi intellectur ꝓficit:
quanto magir sermo patitur defectionẽ : quando in¬
tellectur non hab& perfetionem : Nunc itaq: qus¬
tum dnr̃ donat breuiter per curramur l&ctionem
Et uel hodie explecmur debitum pensum: Si quid
forte remansent. łi tempons uel uiniũ r&racta ui¬
mus si potuen mus. quantum & a nobis &cpuduor
fien podest: quid sit uidere uerbi de monstrariuer¬
bo non potest: omnia quippe dicta sunt hic quȩ si
intellegantur secundũ humanũ sensũ carnalit̃

Expanded text:
sed quia nec explicatum aliquid intelleximus. Aliquando quippe sermo deficit, ubi etiam intellectus proficit; quanto magis sermo patitur defectionem, quando intellectus non habet perfectionem? Nunc itaque, quantum Dominus donat, breviter percurramus lectionem, et vel hodie expleamus debitum pensum. Si quid forte remanserit vel temporis vel virium, retractabimus, si potuerimus quantum et a nobis et apud vos fieri potest, quid sit videre Verbi, quid demonstrari Verbo. Omnia quippe dicta sunt hic, quae si intelligantur secundum humanum sensum carnalit
Abbreviated transcription (Latin):
diutiur disputandũ non est. ne inmoranter in ma¬
ni fesctir cengustias tempons patiamur adobscura
Scrutanda & cpenenda : utque dnr̃ si scir& phans¬
eos itadere cognouirse. Quod plurer discipulor fa¬
c&& : Et quod plures bapti  cr&: ut hoc eir calsalutẽ
uccler& sequendi eũ Vtdipsi essen dircipuli & ipsi
uellen ab eo bapti zaen magis nonre lin quer& iu¬
de ãterrã : Sed propter illos maner& ibi: quia
uero cognouit eorum scientiã simul cognouit &
inuidertiã: quia non hoc propter ea didicerun
ut sequerentur. Sed ut ꝑse que rentur. abiitin¬
de: Poterct quidẽ ille & presens cb hir ñtenen
sinoll& non occidi. Si noll&: quiccpotuit & non nasci
n noll&: Sed quia momnire quãgersit: ut homo homi¬
nibus in se credituris prebebat &emplũ. Quiccunꝗ¬
quir que seruurdi non p&cat sire cerserit in aliũlo¬
cũ uidenr furorẽ forte per sequentiũ se.ccut quaeren

Expanded text:
diutius disputandum non est, ne immorantes in madiutius disputandum non est, ne immorantes in manifestis, angustias temporis patiamur ad obscura scrutanda et aperienda. Utique Dominus si sciret Pharisaeos ita de se cognovisse, quod plures discipulos faceret, et quod plures baptizaret, ut hoc eis ad salutem valeret sequendi eum, ut et ipsi essent discipuli, et ipsi vellent ab eo baptizari; magis non relinqueret Judaeam terram, sed propter illos maneret ibi: quia vero cognovit eorum scientiam, simul cognovit et invidentiam, quia non hoc propterea didicerunt ut sequerentur, sed ut persequerentur; abiit inde. Poterat quidem ille et praesens ab his non teneri, si nollet; non occidi, si nollet; quia potuit et non nasci, si nollet: sed quia in omni re quam gessit ut homo, hominibus in se credituris praebebat exemplum quia unusquisque servus Dei non peccat, si secesserit in alium locum, videns furorem fo
Abbreviated transcription (Latin):
ge listã iohannẽ uelud aquilã uolare
cltiur cacliginẽq terre transcendere
et lucẽ uentatis firmiorib: oculisintu eri:
Multa enim icc̃ & eucen gelio eius. perminis te¬
riũ nrĩ dnõ cdiuuante tractata sunt: exor
dineccũ sequitur h& l&tio quȩ hodie r&citata ẽ : ecc
quȩ dicturursũ donante dnõs multi Sic audituri
estis : ut magis recognoscatis. quac̃ discatis: Non
ideotamen pigraesse deb& intentio: qui anonesa
cognitio sed recognitio. hoc l&tũ est : & hanc l&ti¬
onem atractandec̃ gesdcmus in manibus: quod
dnr̃ ihr cdputeũ icccob: loquebatur cũ sec mariti¬
noc muliere. Dicta enim ibi sunt magna myste¬
ncc & magnacrum s̃ militudines rerũ: pascentes
animã esunentẽ. reficientes languentem : dñs
enĩ h&c cũ cudiss& cognouisse phansȩor quod plu¬
res discipulos feccer&. quãc̃ iohanner Et plurer bap
ti ÷ccr& quã quã iħs non baptiz ar& sed discipulib
Reli quid iudeã terrã &cbiit iterũ ingelileã Hinc

Expanded text:
gelistam Joannem velut aquilam volare altius, caliginemque terrae transcendere, et lucem veritatis firmioribus oculis intueri. Multa enim jam ex Evangelio ejus per ministerium nostrum Domino adjuvante tractata sunt: ex dine autem sequitur haec lectio, quae hodie recitata est. Ea quae dicturus sum Domino donante multi sic audituri estis, ut magis recognoscatis quam discatis. Non ideo tamen pigra debet esse intentio, quia non est cognitio, sed recognitio. Hoc lectum est, et hanc lectionem tractandam gestamus in manibus, quod Dominus Jesus ad puteum Jacob loquebatur cum Samaritana muliere. Dicta enim ibi sunt magna mysteria, et magnarum similitudines rerum; pascentes animam esurientem, reficientes languentem. 2. Dominus enim haec « cum audisset, cognovisse Pharisaeos quod plures discipulos faceret quam Joannquanquam Jesus non baptizaret, sed discipuli ejus, reliquit Judaeam terram, et abiit iterum in Galilaeam. » Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
liter potuit curreris adeũ ipsũ uidendũ quẽ
spiritaliter uidere ñ poteras: Tantotem̃p uobis¬
cũ sũ. & non cognouistisme philippe qui uid&¬
me: uid& & patrẽ: quacre illi non illũ uidebarit
ecce uidebnt illũ & patrẽ non uide bant Nide¬
beent carnẽ sedinciesas latebat: quoduide¬
cruci fixerunt: Intus ergo erat totus ille & sc
intus incarne: utcpud patrẽ maner& Non
enĩ deseruit patrẽ: quandouenit adcarẽ:
carcclis cogitatio non capit quod dico. diffe¬
rect intelletũ & incipiat afide audiat qđ seq̃
Qui credit infiliũ hab& uitã a& nã Qui aũ in¬
scredulus est filio nonuidebit uitã : sed iracđima

Expanded text:
liter potuit, curareris ad eum ipsum videndum quem spiritualiter videre non poteras. Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? Qui me vidit, vidit et Patrem. Quare illi non illum videbant? Ecce videbant illum, et Patrem non videbant: videbant carnem, sed majestas latebat. Quod videei qui crucifixerunt. Intus ergo erat totus ille, et sic intus in carne, ut apud Patrem maneret: non enim deseruit Patrem quando venit ad carnem. 13. Carnalis cogitatio non capit quod dico: differat intellectum, et incipiat a fide; audiat quod sequitur: Qui credit in Filium, habet vitam aeternam: qui autem incredulus est Filio, non videbit vitam, se
Abbreviated transcription (Latin):
infiliũ irccdĩ man& suꝑ eũ : Quȩircc de quac dicit
ccpostolur : Huimus enim & nos natura filiurae.
sicut & c&en: omnesergo filiurae: qui a demale¬
dicto mortis uenientes: Crede inxpm̃ fccctũ pro
te mortalẽ ut eũ capias in mortalẽ: quando enĩ
cȩperis eius inmor talitatẽ : n& tueris mortalis
uiuebar mori ebcris. mortuus ẽ utuiuas: ad tulit
gratiã dĩ. abstulit irã dĩ dr̃ bibit mor tẽ: nemors

Expanded text:
anet super eum. Quae ira Dei? De qua dicit Apostolus, Fuimus et nos natura filii irae sicut et caeteri . Omnes ergo filii irae; quia de maledicto mortis venientes. Crede in Christum factum pro te mortalem, ut illum capias immortalem: quando enim ceperis ejus immortalitatem, nec tu eris mortalis. Vivebat, moriebaris: mortuus est, ut vivas. Attulit gratiam Dei, abstulit iram Dei. Deus vicit mortem, ne mors
Abbreviated transcription (Latin):
ler: habent secũ irc̃ dĩ : quã irãdi: quã & cepit
primꝰ adã: Si enĩ p& cauit primꝰ homo. &ccudiuꝰ
morte morieris. factus ẽ mortalis ille : et
co epimus nascimortales cũ iradinatisum:
Venit indefilius ñ habens p&ccatũ & indutus
ẽ came indutus ẽ mortalitate: Sulle nobiscũ
cõmunicauit irã di: nos pign sumus cũ illo com

Expanded text:
nt secum iram Dei. Quam iram Dei? Quam accepit primus Adam. Si enim peccavit primus homo, et audivit, Morte morieris ; factus est mortalis ille, et coepimus nasci mortales; cum ira Dei nati sumus. Venit inde Filius non habens peccatum, et indutus est carne, indutus est mortalitate. Si ille nobiscum communicavit iram Dei, no
Abbreviated transcription (Latin):
tur: Sic & inxpõ om̃suiuificabuntur : Qui ꝑtinen ada¬
adam : Vt aũ nascerentur excdam nec essitatis fuit
se sed in illo: Nam inse si interroges adã s̃ in illo sun¬
terroges xpr sunt: quare quia ille caput. dnr̃ noster
iħr xpr non cum traduce peccatiuenit. Sed tamenuenit
munur misen cordiae erat: non poena p&ecati. Non enĩ¬
ccliquid habebat dñr quare iuiste morer&ur: ipse ait:
Ecceuenit princeps huius mundi: & in menihil inueni &
quare ergo more rens. sed ut sciant homines qui a uolun

Expanded text:
t in Christo omnes vivificabuntur . Qui pertinent ad AAdam. Ut autem nascerentur ex Adam, necessitatis fuit se, sed in illo. Nam in se si interroges, Adam sunt: in illo si interroges, Christi sunt. Quare? Quia ille caput Dominus noster Jesus Christus, non cum traduce peccati venit: sed tamen venit n Domino munus misericordiae erat, non poena peccati. Non enialiquid habebat Dominus quare juste moreretur. Ipse ait, Ecce venit princeps hujus mundi, et in me nihil invenit. Quare ergo moreris? Sed ut sciant omnes quia volun
Abbreviated transcription (Latin):
sed qui pos meuenit: cuius non sum ego dignur corri¬
giam calciamenti soluere: ab ipso lumine in lumina¬
tus erat qui dixit in principio erat uerbum & uerbũ
ercet apud dm̃ & dr̃ erat uerbum: Ergo illa uitclux
ẽ hominũ : sed forte adhuc stulta corda capereistã
lucem non pos sun : quia peccatis suis aggrauantur
ut ecm uidere non possint: Non ideo cogiten quasi
absenem esselucem : quia eam uidere non possun: ip
quomodo homo postur in sole c&ur prȩsenrẽ illisol:
sed ipse soli cobsensẽ : Sic omnir saultus &omnis imquus
omnir impius. cȩcus ẽ corde : prȩsenr ẽ sapienia: sed cum
cȩco presens est : oculir eiur cbsenr est : Non quia ipscc
illi absenrẽ : Sed quiq quia ipse absenrẽ ab illa: quidergo
facciat iste mund& unde possit uideri ds̃: Quomodo
si prop.ter eauidere non possit: Quicsordidor & saucior
oculor haber&ir ruente puluere uel prtuta uel fumo

Expanded text:
sed qui post me venit, cujus non sum ego dignus corrigiam calceamenti solvere . Ab illo lumine illuminatus erat qui dixit, In principio erat Verbum, et erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Ergo, illa vita lux est hominum. 19. Sed forte stulta corda adhuc capere istam lucem non possunt, quia peccatis suis aggravantur, ut eam videre non possint. Non ideo cogitent quasi absentem esse lucem, quia eam videre non possunt: ipsquomodo homo positus in sole caecus, praesens est illi sol, sed ipse soli absens est; sic omnis stultus, omnis iniquus, omnis impius, caecus est corde. Praesens est sapientia, sed cum caeco praesens est, oculis ejus absens est: non quia ipsa illi absens est, sed quia ipse ab illa absens est. Quid ergo faciat iste? Mundet unde possit videri Deus. Quomodo si propterea videre non posset, quia sordidos et saucios oculos haberet, irruente pulvere vel pituita vel fumo
Abbreviated transcription (Latin):
potese: Intendat cantas urã & intellegat quod dico
Nc̃c̃ & ista circum uentione sepȩ seducun fratresnrõr
quipigri & frigidi sunt: Simus simpliciores. & feruen¬
tiores: Ecce inquiunt ego accepi: an non accepi: Respon¬
deo accepisti: Siergo accepi non ẽ qđ mihides: securus

Expanded text:
potest. Intendat Charitas vestra, et intelligat quod dico: potest. Intendat Charitas vestra, et intelligat quod dico: nam et ista circumventione saepe seducunt fratres nostros qui pigri et frigidi sunt. Simus simpliciores et ferventiores. Ecce, inquiunt, ego accepi, an non accepi? Respondeo, Accepisti. Si ergo accepi, non est quod mihi des; securus
Abbreviated transcription (Latin):
Hicẽ qui bapti sat Siaũ uerumẽ hicẽ qui bapti zat. & qđ
abillo datur ual&: et quomodo columba bapti zat
Non enim malus ille columbaẽ: aut ad membra colum¬
bae ꝑtin&: N& hic potese dici incatholica: N& apudillos
sulli dicunt colum bam esse & clesiã suam: Quidergo
intellegimus frr̃: quõ mani festumẽ & omnibus notũ¬
ẽ. Et sinolunt conuincuntur quia &ibi quh dodn
mali: Non post illos baptizatur : Et hic quandodant
mali non pose illos bapti zatur: Columba non bapti¬
yat posa coruũ: coruus quare uult baptizare postco¬
lũ bam : Inendat caritas urã : Et quare de signatũ ẽ
Nescio quid ꝑ columbam ut baptizato dnõ uenir& co
ã quñdam potestatem in dnõ adbapti zandum: quia ꝑhsc
propriã potestatem Sicut dixit: Pax & clesiae firma¬
taest: & potese fien ut habeat aliquis baptismum pr&er
columbam ut prositei baptismũ pr&er columbã non

Expanded text:
Hic est qui baptizat. Si autem verum est, Hic est qui baptizat: et quod Hic est qui baptizat. Si autem verum est, Hic est qui baptizat: et quod ab illo datur, valet; et quomodo columba, baptizat. Non enim malus ille columba est, aut ad membra columbae pertinet: nec hic potest dici in Catholica, nec apud illos, si illi dicunt, columbam esse Ecclesiam suam. Quid ergo intelligimus, fratres? Quoniam manifestum est, et omnibus notum, et si nolint convincuntur: quia et ibi quando dant mali, non post illos baptizatur; et hic quando dant mali, non post illos baptizatur. Columba non baptizat post corvum: corvus quare vult baptizare post columbam? 13. Intendat Charitas vestra: et quare designatum est nescio quid per columbam, ut baptizato Domino veniret coliam quamdam potestatem in Domino ad baptizandum? Quia per hanc propriam potestatem, sicut dixi, pax Ecclesiae firmata est. Et potest fieri ut habeat aliquis Baptismum praeter columbam: ut prosit ei Baptismus praeter columbam, non
Abbreviated transcription (Latin):
uor : Posa raptores & adulteros: et ebniosur: postaua¬
ros: apuduos ipsor anisti om̃sinembra columbȩ sunt
Sic de honestatis columbam urãm : ut ei membra uultu¬
rina faciatis: Quider gofrs quid dicimus mali& bonis
in &clesia catholica: ibi aũ soli malir̃ : Sed forte inimico
animo hoc dico: Et hoc posa ea requiratur: &ibicerte di¬
cunt quia sunt boni & mali: Nam si dixerint solos bonos
sehabere credant illisui : & subscribo: Non sun apudnor¬
dicant niñ scĩ usti casti sobrii : Non adulteri. Non fene¬
ratores. Non fraudatores. Non ꝑiuri. Non uinolenti: di¬
can : non enim adtendo linguas ipsorum. sed tango cor¬
damus: N& illi sepalpen: Non fatemur in& clesia& bo¬
nos & malos esse Sedtam quam grana & palea: aliqun¬
do qui baptisatur agrano pocleaẽ : Et qui baptizatur
apalea granumẽ. Ilioquin:. Si qui baptizatur agrano
ual& : Et qui bapti zatur apalea non ual&. Fal sum esa

Expanded text:
vos ipsos post raptores et adulteros et ebriosos, post avavos ipsos post raptores et adulteros et ebriosos, post avaros apud vos ipsos? An isti omnes membra columbae sunt? Sic dehonestatis columbam vestram, ut ei membra vulturina faciatis. Quid ergo, fratres, quid dicimus? Mali et boni sunt in Ecclesia catholica: ibi autem soli mali sunt. Sed forte inimico animo hoc dico: et hoc postea requiratur. Et ibi certe dicunt quia sunt boni et mali: nam si dixerint solos bonos se habere; credant illis sui, et subscribo. Non sunt apud nosancti, justi, casti, sobrii; non adulteri, non feneratores, non fraudatores, non perjuri, non vinolenti: dicant; non enim attendo linguas ipsorum, sed tango cordamus, nec illi se palpent. Nos fatemur in Ecclesia et bonos et malos esse, sed tanquam grana et paleam. Aliquando qui baptizatur a grano, palea est; et qui baptizatur a palea, granum est. Alioquin si qui baptizatur a grano, valet; et qui baptizatur a palea, non valet: falsum est,
Abbreviated transcription (Latin):
& Ego qui pra&er ipsã columbam sum baptisatus. ergonon
habeo: Si baptismum non habeo quare mihi non das. quħdo
adteuenio: Et ego in terrogo. interim seques tremus
cui dictum sit unaẽ columba mea: unaẽ matrisuae: Ad¬
huc quaerimus: aut mihi dictum ẽ aut tibi dictum esa
Sequestsemur cui dictum sit: Hoc ergo quero si colum¬
beces Simplex innocens. sine fellei pacata in osculis non
saeua inunguib: Quȩro utrũ ad huius columbȩ membra
ꝑtinen auari raptores: Subdoli: ebriosi Flagitiosi:
Membra sunt columbae huius : Ab sit in quit : Et reuera
frr̃ quis hoc dixerit: ut nihil aliud dicam. Raptores solos
Si dicam membra accipitrir possun esse non mem bra
columbae : Milui rapiunt: accipitres rapiun : Corui
rapiunl : columbȩ non rapiunt : non dilaniant : Er¬
go raptores non sunt membra columbae : Non apuduos
fuit uel unus raptor Quare man& baptismum quem de¬
dit accipiter non columba: quare non bapti zatis apud

Expanded text:
 ego praeter ipsam columbam sum baptizatus; ergo non habeo Baptismum: si Baptismum non habeo, quare mihi non das quando ad te venio? 12. Et ego interrogo: interim sequestremus, cui dictum sit, Una est columba mea, una est matri suae; adhuc quaerimus: aut mihi dictum est, aut tibi dictum est; sequestremus cui dictum sit. Hoc ergo quaero, si columba est simplex, innocens, sine felle, pacata in osculis, non saeva in unguibus; quaero utrum ad hujus columbae membra pertineant avari, raptores, subdoli, ebriosi, flagitiosi: membra sunt columbae hujus? Absit, inquit. Et revera, fratres, quis hoc dixerit? Ut nihil aliud dicam, raptores solos si dicam, membra accipitris possunt esse, non membra columbae: milvi rapiunt, accipitres rapiunt, corvi rapiunt; columbae non rapiunt, non dilaniant: ergo raptores non sunt membra columbae. Non apud vos fuit vel unus raptor? Quare manet Baptismus quem dedit accipiter, non columba? Quare non baptizatis apud
Abbreviated transcription (Latin):
indutã carne non oppressã care mutatã Manenr
enim dr̃ ccpud patrẽ cepud homines ccctur ẽ homo
ut tuꝑillũ quicdte factus ẽ homo fierestalis.
queclis capit dñ Non enĩ homo poterat capere dmã:
uidere poterat homo hominẽ capere dm̃ non po¬
terat: Un de non poterat capere dm̃ : quicc oculũ
cordir unde caper& non habebat: erat ergo
corpons oculũ ut credens in eũ qͥuiden corpora

Expanded text:
indutam carne, non oppressam carne. Manens enim Deus apud Patrem, apud homines factus est homo, ut tu per illum qui ad te factus est homo, fieres talis qualis capit Deum. Non enim homo poterat capere Deum: videre poterat homo hominem, capere Deum non poterat. Unde non poterat capere Deum? Quia oculum cordis unde caperet, non habebat. Erat ergo corporis oculum; ut credens in eum qui videri corpora
Abbreviated transcription (Latin):
tatum magister: ubi habitas : Non sic illum seque¬
bantur: quasiiam ut inhererentilli  Nam manifes¬
tumes quando illi inhȩserunt : qui a denaui eos uo¬
cat: In his enim duobur erat an dreas. sicut modo audis¬
tis: andreasaũ. frater p&nerat: Et nouimur in euh¬
gelio quod p&rũ & an dreã dnr̃ denaui uocauit dicñr̃
Uenite post me & faccicm uor piscatorer hominums
Et& illo iam in heserunt illi ut non recederent :
Modo ergo quod&m secuntur istiduo: non quasi
mansuri sequuntur. Sed uidere uoluerunt ubi
habitar& & faccere quod scriptumẽ: Limen osti orũ
hus iterat tuurpes surgere cedillum uemire adsidue:
&eru diri preceptis hur, osten dit &rille ubi maner& : &ue¬
nerunt fuerunt cum illo: quãbeatum diem dixerun
quã beatam noctem: quis ẽ qui nobisdicat : quae audierant
illi cednõ: aedificemus & nor m& ipsi incorde nrõ. Et fa¬
ciamus domum quoueniat ille & doceatnos: con loqua¬

Expanded text:
tatum Magister, ubi habitas? » Non sic illum sequetatum Magister, ubi habitas? » Non sic illum sequebantur quasi jam ut inhaererent illi: nam manifestum est quando illi inhaeserunt, quia de navi eos vocavit. In his enim duobus erat Andreas, sicut modo audistis; Andreas autem frater Petri erat: et novimus in Evangelio quod Petrum et Andream Dominus de navi vocavit, dicens, Venite post me, et faciam vos piscatores hominum . Et ex illo jam inhaeserunt illi, ut non recederent. Modo ergo quod illum sequuntur isti duo, non quasi non recessuri sequuntur; sed videre voluerunt ubi habitaret, et facere quod scriptum est, Limen ostiorum ejus exterat pes tuus; surge ad illum venire assidue et erudire praeceptis ejus . Ostendit eis ille ubi maneret: venerunt et fuerunt cum illo. Quam beatum diem duxerunt, quam beatam noctem! Quis est qui nobis dicat quae audierint illi a Domino? Aedificemus et nosmetipsi in corde nostro, et faciamus domum quo veniat ille, et doceat nos; colloqua
Abbreviated transcription (Latin):
corde suo partem faciun dõ: partem faciunt dia¬
bolo: iratur dr̃ quia sit ibi par diabulo discedit & totũ
diabalur posñ debit: Non frusara itaq a posto lus
dicit: Neque d&ir locum diabalo: Cognoscamur.
duo de dircipulir iohannis: quiataliserat iohannerami¬
cus sponsi: non quȩ rebat gloriã suã sed testimoniũ
se discipulus. ut non se querentur dnm̃ magis ipse
ostendit discipulir suis. quem sequerentur: Hccbe¬
bant enim illum tam quam agnuny &ille quidme
adtenditus ego non sum agnur: Ecce agnus di : dequo
&iã superius dixerat. &ceagnur dĩ: Et quid nobis pro¬
desa agnusdĩ : ecce ait qui tollit p&cata mundi secutir̃
illum hoc audito duo quierant cum iohanne. Uidea¬
mus sequentia: Ecce agnurdi: hoc iohannes : & ccudier
dm duo dircipuli loquentem: & secuti sunt iħ̃m Con¬
uersus aũ iħ r & uidens eor requentes redixit or: quid
queritii: qui dixerunt: Rabbi : quod dicitur interpre¬

Expanded text:
corde suo partem faciunt Deo, partem faciunt diacorde suo partem faciunt Deo, partem faciunt diabolo. Iratus Deus, quia fit ibi pars diabolo, discedit, et totum diabolus possidebit. Non frustra itaque Apostolus dicit: Neque detis locum diabolo . Cognoscamus duo de discipulis Joannis: quia talis erat Joannes amicus sponsi, non quaerebat gloriam suam, sed testimonium re discipulos suos, ut non sequerentur. Dominum? Magis ipse ostendit discipulis suis quem sequerentur. Habebant enim illum tanquam Agnum: et ille, Quid me attenditis! ego non sum Agnus; Ecce Agnus Dei: de quo etiam superius dixerat, Ecce Agnus Dei. Et quid nobis prodest Agnus Dei? Ecce, ait, qui tollit peccatum mundi. Secuti sunt illum, hoc audito, duo qui erant cum Joanne. 9. Videamus sequentia. Ecce Agnus Dei: hoc Joannes. « Et audierunt eum duo discipuli loquentem, et secuti sunt Jesum. Conversus autem Jesus, et videns eos sequentes se, dicit eis: Quid quaeritis? Qui dixerunt: Rabbi quod dicitur interpre
Abbreviated transcription (Latin):
nos pater noster: cui non succes suri: sed adquem ac¬
cessuri sumus . & cum quo in a&ernum mansuri. inhȩ¬
te quae non marces ut. nec moritur. n&c
dinem nouit: &ipse hereditas. & ipse pater esa: Hunc
possi debimus. & eru diri non debemus: Sufftra.¬
mus ergo eruditionem patris. non quando nobis
dol& caput : Curramus cdprȩ cantationer ad sor¬
tilegos cdremedia uanitads: Frr̃ mei non uos pln¬
gam coti die inuenio ista: & quid faciam: nondum
sicui factum ese remedium : moriatur: quãmultiem̃
cum remedus mortui sunt : Et quam multi sine re¬
medus uixerunt : qua fronte exit anima cddñi ꝑ¬
didit signum xp̃i accepit signum diaboli anforte
dicit non ꝑdidi signum xpi: Ergo signum xpĩcum
signo dicboli habuasti non uult xpr̃ cõmunionem:
Solus uult possidere quodemit: tantiemit : ut solus
possideat tu facisei consortem di abolum. Cuite
per pecatum uendiderars ueduplici cor dequi in

Expanded text:
nos Pater noster, cui non successuri, sed ad quem acnos Pater noster, cui non successuri, sed ad quem accessuri sumus, et cum quo in aeternum mansuri in haereditate, quae non marcescit, nec moritur, nec grandinem novit? Et ipse haereditas et ipse Pater est. Hunc possidebimus, et erudiri non debemus? Sufferamus ergo eruditionem Patris. Non quando nobis dolet caput, curramus ad praecantatores, ad sortilegos et remedia vanitatis. Fratres mei, non vos plangam? Quotidie invenio ista; et quid faciam? Nondum si cui factum est remedium, moriatur, quam multi enim cum remediis mortui sunt? et quam multi sine remediis vixerunt? qua fronte exiit anima ad Dedidit signum Christi, accepit signum diaboli. An forte dicat: Non perdidi signum Christi? Ergo signum Christi cum signo diaboli habuisti. Non vult Christus communionem, sed solus vult possidere quod emit. Tanti emit ut solus possideat: tu facis ei consortem diabolum, cui te per peccatum vendideras. Vae duplici corde ! qui in
Abbreviated transcription (Latin):
sus fuerit aut missus: mittitur. tam quam angelus
malus: a potesctate dominante ꝑmittitur. quando
aliquid p&&: Et hoc frr̃ nonfit : nisiut probentur ius¬
ti pomantunnusti: Quider gotimes: ambula indnõtuo
cer tus esat: quod te non uult patisnon pateris : quod
te ꝑmiserit pati: flagellum corrigentis ẽ non poe¬
na damnantis: Ad hhȩreditatem sempiternam enu¬
dimur & flagellari de dignamur: Frr̃ meisi recu¬
sar& quis quam puer colafis aut flagellir cȩdi apa¬
tresuo : quo modo dicer&ur: suꝑbur desperatur.
in gratus paternae dirciplinȩ: & ut quiderudit
pater homofilium hominem. ut possit nonper dere
temporalia quae illi adqui siuit: quae illi collegit: quae
non uult eum perdere : quae ipse qui relinquiđ non pocu¬
it in sempiternum tenere nondo c& filium. cum quo
possideat : Sed quid post eũ possideat fratres mei:
similiter ꝑ illa omnia. transiturum: quia &ille qui
monebat t ransiturusẽ: quo modo uultis erudiat

Expanded text:
sus fuerit aut missus. Mittitur tanquam angelus malus a potestate dominante; permittitur, quando aliquid petit: et hoc, fratres, non fit, nisi ut probentur justi, puniantur injusti. Quid ergo times? Ambula in Domino Deo tuo, certus esto: quod te non vult pati, non pateris; quod te permiserit pati, flagellum corrigentis est, non poena damnantis. Ad haereditatem sempiternam erudimur, et flagellari dedignamur! Fratres mei, si recusaret quisquam puer colaphis aut flagellis caedi a patre suo, quomodo diceretur superbus, desperatus, ingratus paternae disciplinae? Et utquid erudit pater homo filium hominem? Ut possit non perdere temporalia quae illi acquisivit, quae illi collegit, quae non vult eum perdere, quae ipse qui relinquit, non potuit in sempiternum tenere. Non docet filium cum quo possideat, sed qui post eum possideat. Fratres mei, similiter per illa omnia transiturum, qua et ille qui monebat transiturus est; quomodo vultis erudiat
Abbreviated transcription (Latin):
manserunt die illa: horaaũ erat quasi decima: Nihil¬
ne arbitramur ꝑtinuirse a deuangelis tã dicere nobis
quota hora eratꝰ potesa fieri ut ihilibi nobis quȩrere :
nihil anim coduertere uoluerit: Decimaerat hora:
numerur istelegem significat : qui a indecem precep¬
tis dactaẽ l&x : uenerat aũ tempus ut inpler&ur lexꝑdi
lectionem. que a iudeir impleri non poterat ꝑtimorẽ :¬
Vnde dnr̃dicit Nonueni soluere legẽ sed implere:
Merito ergo decima hora eũ secuti sunt: ad tesaimoniũ
amici sponsi duoisti Et decimahora audiuit. Rabbi
quod inter pretatur magister: Si decima hora dnr̃
ter legis nonẽ nindator legir Nemodicat quiccaliur
dedit legem. & alius doc& legem: Ipseillam doc& quuillã
dedit: Ipse ẽ magister legis suae : & doc& illã : & miseri¬
cor dia est in lingua ipsiur Ideo misericorditer doc&¬
legem: Sicut dictumẽ desccpientia. Legem autem
& misen cordiam in lingua portat : Nolitimere ne
implere legem non possis. fuge cdmisericordiam di

Expanded text:
manserunt die illo: hora autem erat quasi decima. » Nihilne arbitramur pertinuisse ad Evangelistam, dicere nobis quota hora erat? Potest fieri ut nihil ibi nos animadvertere, nihil quaerere voluerit? Decima erat hora. Numerus iste legem significat, quia in decem praeceptis data est lex. Venerat autem tempus ut impleretur lex per dilectionem; quia a Judaeis Unde Dominus dicit: Non veni solvere legem, sed implere . Merito ergo decima hora eum secuti sunt ad testimonium amici sponsi duo isti: et decima hora audivit, Rabbi, quod interpretatur Magister. Si decima hora Rabbiter legis non est nisi dator legis. Nemo dicat quia alius dedit legem, et alius docet legem: ipse illam docet qui illam dedit; ipse est magister legis suae, et docet illam. Et misericordia est in lingua ipsius, ideo misericorditer doclegem, sicut dictum est de sapientia, Legem autem et misericordiam in lingua portat . Noli timere, ne implere legem non possis, fuge ad misericordiam. Si
Abbreviated transcription (Latin):
lumbȩ : Ideo uolare conatisun & de p&ra ceciderun:
omma ergo frr̃ mei uid&ir. quia clamant aduersũ
illos: om̃ paginȩ diuinae : oñ proph&iatotum euan¬
gelium: om̃ apłi : caeliterrae : omnis gemitus colum¬
bȩ & nondum eiugilant: nondum expergiscuntur :
Sed ñ colum ba sumus. gemamur. toleremus. spere¬
mus: aderit misericordiađi ut & feruentia ignis
spr̃ scĩ in simplicitateura : &uenient nonẽ desperndũ:

Expanded text:
lumbae, ideo volare conati sunt, et de petra ceciderunt. 24. Omnia ergo, fratres mei, videtis, quia clamant adversus illos, omnes paginae divinae, omnis prophetia, totum Evangelium, omnes apostolicae litterae, omnis gemitus columbae; et nondum evigilant, nondum expergiscuntur. Sed si columba sumus, gemamus, toleremus, speremus; aderit misericordia Dei, ut efferveat ignis Spiritus sancti in simplicitate vestra; et venient. Non est desperandu
Abbreviated transcription (Latin):
Propter ecc cum dnr̃ inter turbar ammirabi lir uide¬
r&ur: cciens signa & portenta : &ostendens quid la¬
t&r & incarne. Am mirate quȩdã animȩ dixerunt:
felix uenter quite portauit: & ille immo felicer qui
ccudiun uerbum dĩ & custo diunt : Hoc ẽ dicere :¬
& mater mea quam appellatis felicẽ. Inde fel &x
quiccuerbum dĩ custodit: Non quia in illac uerbum
cccro fecctũ ẽ & habi tabit innobis. Sed quicc custo¬
dit ipsum uerbum di ꝑ quod facta ẽ Et quod in illa
caro fecctumẽ Homines non gecudeant proletẽ¬
porccli : Exulten sispũ iunguntur dõ: Hade dixi¬
mur propter id quodait. diangelista quicccum
mectre succ & frcctribus suis & discipulis. habita¬
uit in capharnaũ pacucis diebus. De in de quid seqͥ¬
turꝰ Et ꝓpeerat pascha iudcceorum . Et ascendit

Expanded text:
Propterea cum Dominus in turba admirabilis videPropterea cum Dominus in turba admirabilis videretur, faciens signa et prodigia, et ostendens quid lateret in carne, admiratae quaedam animae dixerunt: Felix venter qui te portavit. Et ille: Imo felices qui audiunt verbum Dei, et custodiunt . Hoc est dicere, Et mater mea quam appellastis felicem, inde felix quia verbum Dei custodit: non quia in illa Verbum caro factum est, et habitavit in nobis ; sed quia custodit ipsum Verbum Dei per quod facta est, et quod in illa caro factum est. Homines non gaudeant prole temporali, exsultent si spiritu junguntur Deo. Haec diximus propter id quod ait Evangelista, quia cum matre sua et fratribus suis et discipulis habitavit in Capharnaum paucis diebus. 4. Inde quid sequitur? Et prope erat Pascha Judaeorum, et asce
Abbreviated transcription (Latin):
taccta auiro suo: nostir qui a mulier apellata ẽ. & for¬
mac uit ecc̃ in mulierem Unde ergo frr̃ cognatima¬
riȩ frr̃ dnĩ : de quo lib& gradu cognati: n de proba¬
mus. ex ipsac scnptura⁊ frecter abrachȩ. Dictus esa. loth
filius erat frñ ipsius: Lege & in uenies. quicc abrahã
pactruur erat loth: & dicti sunt frr̃ : Vndẽ nisi quia
cognati: Itemia cob: laban syrum habebat ccuun¬
culum: Freter enim erct laban matris necchor
idẽ reb&cȩ uxoris iscac: Lege scripturã & inue¬
nies quicc frr̃ dicuntur: auunculus & sororirfilius.
quccregula cognita:. inuenies omnir consangui
erant quicc& illi cognati frr̃ non essent : Si discipuli
non essent : & sine causa frr̃ si magistrũ non ag¬
nus ceren fratrem: Nccm quodam loco cumeinun¬
tiassent. macter & frr̃ dus foras seanter illeccutem
tem patris mei. ille mihi mater. & frat̃ & sororẽ
Ergo & maria quicfecit uoluntatem patrir. Hoc
inecc magnificauit dnr̃ : quiafecit uoluntatempatris.¬

Expanded text:
tacta a viro suo, nostis quia mulier appellata est: Et formavit eam in mulierem . Unde ergo fratres? Cognati Mariae fratres Domini, de quolibet gradu cognati. Unde probamus? Ex ipsa Scriptura. Frater Abrahae dictus est Lot ; filius erat fratris ipsius. Lege, et invenies quia Abraham patruus erat Lot , et dicti sunt fratres. Unde, nisi quia cognati? Item Jacob Laban Syrum habebat avunculum: frater enim erat Laban matris Jacob, id est Rebeccae uxoris Isaac . Lege Scripturam, et invenies quia fratres dicuntur avunculus et sororis filius . Qua regula cognita, invenies omnes consanguint fratres; quia et illi cognati fratres non essent, si discipuli non essent: et sine causa fratres, si magistrum non agnoscerent fratrem. Nam quodam loco cum ei nuntiati essent mater et fratres ejus foris stantes, ille autem tem Patris mei, ille mihi mater, et frater, et soror est . Ergo et Maria, quia fecit voluntatem Patris. Hoc in ea magnificavit D
Abbreviated transcription (Latin):
illud: figura adhuc erat. Et ei&cit inde dnr̃ om̃s qui
sua quȩ rebant : qui cadnundinas uenerant: & quȩ
ibi uendebant illi : Quȩ opur habebant omines in sa¬
crificis illius temporis: Nouit enim cacritas urã
quod scccrificia illi populo: proeiur carnalitate & cor¬
de Ad huc lccpideo. taclia decta sunt: quibus teneren¬
tur ne midola de fluer&: & immolabant ibi sccen¬

Expanded text:
s qui sua quaerebant, qui ad nundinas venerant. Et quae ibi vendebant illi? Quae opus habebant homines in sacrificiis illius temporis. Novit enim Charitas vestra quod sacrificia illi populo pro ejus carnalitate et corde adhuc lapideo talia data sunt, quibus teneretur ne in idola deflueret; et immolabant ibi sac
Abbreviated transcription (Latin):
acciperunt.
oport& ut sanem eor ut non dedignen¬
tur uenire adbaptis mum dñi : qui aego ueni adbaptis¬
mum serui: Iamergo hoc nouerat iohannes. & nouerat
eum cui ait : Suꝑ quem uideris spm̃ descendentem
tam quam colum bam & manentem suꝑ eum : ipseẽ: quid

Expanded text:
acceperunt; oportet ut sanem eos, ut non dedignentur venire ad baptisma Domini, quia ego veni ad baptisma servi. 9. Jam ergo hoc noverat Joannes, et noverat eum, cui ait, Super quem videris Spiritum descendentem, tanquam columbam, et manentem super eum, ipse est? Quis
Abbreviated transcription (Latin):
Manifestũ es quiccco lum banon descendit suꝑ dnm̃
Nisi postea quam ascendit abaqua baptismiꝰ dnr̃ bap¬
ti zatus ascendit ab aqua: apertisunt caeli &uidit suꝑ
eũ columbam: Siergo p̾baptismũ discendit colũ ba:
ante quam bapti zar&ur dnr̃ Dixit illi io hannes. Tuad
me uenis. Ego ate debeo baptizari: ante illum nouerat

Expanded text:
Manifestum est quia columba non descendit super Dominum, Manifestum est quia columba non descendit super Dominum, nisi posteaquam ascendit ab aqua baptismi. Dominus baptizatus ascendit ab aqua, aperti sunt coeli, et vidit super eum columbam. Si ergo post baptismum descendit columba, et antequam baptizaretur Dominus, dixit illi Joannes, Tu ad me venis? e