comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cripturus euangłista iohannes memora¬
bibe illud dñi misteriũ quo discipulis
in pascha priusquã ad passionem
mo ipsum nomen pascrȩ quid my¬
stice signaret aperire curauit. ita incipiens
nte diem autem festum pasche sciens iħc quia

Expanded text:
cripturus evangelista Joannes memorabile illud Domini ministerium, quo discipulis in Pascha priusquam ad passionem mo ipsum nomen Paschae quid mystice signaret, aperire curavit, ita incipiens: Ante diem autem festum Paschae sciens Jesus quia
Abbreviated transcription (Latin):
instructione diuini sermonis edocꝰ¬
tos uniuersas kalendarũ suꝑue¬
nientiũ uanitates declinare penitus & horrere.
ad ꝑfectioris tamen emendationis augmentũ
on me piguit usitatũ ur̃is aurib inferre sermo

Expanded text:
i sermonis edoctos universas calendarum supervenientium vanitates declinare penitus et horrere: ad perfectioris tamen emendationis argumentum non me piguit usitatum vestris auribus inferre sermo
Abbreviated transcription (Latin):
Haec ergo fratres karissimi non transi¬
torie sed cum ingenti tremore debemus
at tendere. Inuitati enim sumus ad nup¬
tias. ubi nos si bene agimus sponsae erimꝰ
Cogitẽmus ad quales nuptias. considere¬
mus ad qualem sponsum: uel ad quale
Esam ubi non inuenitur cibus hominũ.
sed panis ponitur angelorum. & ideo ca¬
uendum est ne forte intus in anima ubi
deberemus bonorum operum margaritis
ornari ibi appareamus uitiorum pannis
ueteribus inuoluti. & quando eos qui bo¬
ni sunt in oculis dĩ castitas reddet can¬
didatos. tunc eos qui mali sunt reddat

Expanded text:
Haec ergo, fratres dilectissimi, non transiHaec ergo, fratres dilectissimi, non transitorie, sed cum ingenti tremore debemus attendere. Invitati enim sumus ad nuptias, ubi nos ipsi, si bene agimus, sponsae erimus. Cogitemus ad quales nuptias, consideremus ad qualem sponsum, vel ad quale sam, ubi non invenitur cibus hominum, sed panis ponitur Angelorum. Et ideo videamus ne forte intus in anima, ubi debemus bonorum operum margaritis ornari, ibi appareamus vitiorum pannis veteribus involuti: et quando eos qui boni sunt in oculis Dei castitas reddet candidos, tunc eos qui mali sunt, reddet
Abbreviated transcription (Latin):
osum. cupidum & superbum. timeo ne
hoc illi dicatur quod in euangelio ipse di¬
xit. amice quomodo huc introisti non ha¬
bens uestem nuptialem. & quod auertat
ds̃ fiat illi quod sequitur. ligate illi manꝰ
& pedes & proicite in tenebras exterioreᷤ
ubi erit fletus & stridor dentium. Ecce
qualem sententiam in die uidicii excipit
qui sine remedio penitentiae ad festuuta
tem dñi uitiorum sordibus inquinatus acces
quasi in nuptiis spiritualibus sponsae suae
Tunc processit sponsus de thalamo suo.
hoc est dĩ uerbum de utero uirginali
Processit enim cum sponsa sua. id est hu
mana suscepit. Ad istas ergo tam sanctas
nuptias inuitati ac conuiuium patris &
filii & spiritus sancti intraturi uidete
qualibus indumentis debeamus ornari. &
ideo mundemus quantum possumus cum
dĩ adiutorio corda simul & corpora nr̃a.
ut celestis ille inuitator nihil in nobis
sordidum. nihil fȩtidum. nihil obscurum
nihil oculis suis deprehendat indignum

Expanded text:
osum, cupidum et superbum, timeo ne osum, cupidum et superbum, timeo ne hoc illi dicatur, quod in Evangelio xit: Amice, quomodo huc intrasti, non habens vestem nuptialem ; et, quod avertat Deus, fiat illud quod sequitur: Ligate illi manus et pedes et projicite in tenebras exteriores: ibi erit fletus et stridor dentium . Ecce qualem sententiam in die judicii excipiet, qui sine remedio poenitem Domini vitiorum sordibus inquinatus accessquasi in nuptiis spiritualibus, sponsae suae; tunc processit sponsus de thalamo suo , hoc est, Verbum Dei de utero virginali. Processit enim cum sponsa sua Ecclesia, id est, humanam carnem suscepit. Ad istas ergo tam sanctas nuptias invitati, et ad convivium Patris et Filii et Spiritus sancti intraturi, videte qualibus indumentis debeamus ornari. Et ideo mundemus, quantum possumus cum Dei adjutorio, corda simul et corpora nostra: ut coelestis ille invitator nihil in nobis sordidum, nihil foetidum, nihil obscurum, nihil oculis suis deprehendat indignum.
Abbreviated transcription (Latin):
rabilem. gloriosam ac singu¬
larem sollemnitatemr hoc
totis uiribus nos debemus
cum ip̃sius adiutorio praeparare & om̃es
re. ne forte sit in nobis aliquod peccatum
absconditum quod conscientia nostra ab¬
scondat & mordeat. & oculos diuinae ma¬
iestatis offendat. Nam licet xp̃c dñs
noster post passionem suam resurręxit
& in celos ascendit. considerat tamen ut
credimus & diligenter attendit qualiter
se unusquisq seruorum eius sine auaritia.
sine ira. sine superbia aut luxuria ad cele¬
brandum eius natalicium studet praepara¬
re atq componere. & secundum quod unũ¬
quemque ornatum bonis operibus uiderit.
ita illi gratiam suae misericordiae dispen¬
sabit Si enim uiderit karitatis luce ues¬
titum. iustitiae uel misericordiae marga¬
ritis ornatum. castum. humilem miseri¬
cordem. benignum & sobrium. si talem
cognouerit: corpus & sanguinem suum
non ad uidicium sed ad remedium per sa¬
cerdotum suorũ minusterium dispensabit
Si ergo aliquem uiderit adulterum ebri¬

Expanded text:
rabilem, gloriosam et singularem solemnitatem, hoc totis viribus nos debemus cum ipsius adjutorio praeparare, et omnes re, ne fabsconditum, quod et conscientiam nostram confundat ac mordeat, et oculos divinae majestatis offendat. Nam licet Christus Dominus noster post passionem suam resurrexerit, et in coelum ascenderit; considerat tamen, ut credimus, et diligenter attendit, qualiter se unusquisque servorum ejus sine avaritia, sine ira, sine superbia atque luxuria ad celebrandam ejus nativitatem studeat praeparare atque componere: et secundum quod unumquemque bonis operibus ornatum viderit, ita illi gratiam suae misericordiae dispensabit. Si enim viderit charitatis luce vestitum, justitiae vel misericordiae margaritis ornatum, castum, humilem, misericordem, benignum et sobrium; si talem agnoverit, corpus et sanguinem suum ei non ad judicium, sed ad remedium per sacerdotum suorum ministerium dispensabit. Si vero aliquem viderit adulterum, ebri
Abbreviated transcription (Latin):
si quia ipse est qui uenerat sc̃s sc̃orumꝰ Si
ut uos dicitis nondũ uenit. sed exspectatur
ut ueniat sc̃s sc̃orum.: demonstrate unctionẽ
Si autẽ quod uerum est cessauit unctio
ur̃a. agnoscite uenisse sc̃m scõrum. Ipse est
enim & lapis ille abscisus de monte sine ma¬
nibus concidentiũ. id est xp̃c natus de uir¬
gine sine manib complectentium. Qui tan

Expanded text:
si quia ipse est qui venerat Sanctus sanctorum? Si, si quia ipse est qui venerat Sanctus sanctorum? Si, ut vos dicitis, nondum venit, sed exspectatur ut veniat Sanctus sanctorum, demonstrate unctionem. Si autem quod verum est cessavit unctio vestra, agnoscite venisse Sanctum sanctorum. Ipse est enim et lapis ille abscissus de monte sine manibus conscindentium, id est, Christus natus de virgine sine manibus complectentium, qui tan
Abbreviated transcription (Latin):
interpretatũ nobiscum ds̃. Accedat & alius
testis. Dic & tu hieremia testimoniũ xp̃o.
Hic est inquit ds̃ nr̃. & non aestimabit̾
alius absq illo. qui inuenit omnẽ uiam scien¬
tiae. & dedit eam iacob puero suo & isrł
dilecto sibi. Post haec in terris uisus est: &
cũ hominib conuersatus est. Ecce duo tes
tes idonei ex lege ur̃a. ex quorũ testimo¬
nio non sunt conpuncta corda ur̃a: Sed¬
& alii atq alii ex lege xp̃i testes introdu¬
cantur. ut frontes durissimae inimicorum
conterantur. Ueniat & ille danihel sc̃s
iuuenis quidem aetate. senior uero scientia
ac mansuetudine: conuincat om̃s falsos tes¬
tes. Sicut conuicit seniores impudicos. ita
testimonio suo xp̃i conterat inimicos. Dic
sc̃s danhel. dic de xp̃o quod nosti. Cum
uenerit inquit sc̃s scõrum. cessabit unctio
Quare illo praesente cui insultantes dice¬
batis tu de te testimoniũ dicis testimoniũ
tuum non est uerũ cessauit unctio ur̃a. ni¬

Expanded text:
interpretatur Nobiscum Deus . Accedat et alius interpretatur Nobiscum Deus . Accedat et alius testis. Dic et tu, Jeremia, testimonium Christo. Hic est, inquit, Deus noster, et non aestimabitur alius absque illo, qui inuenit omnem uiam prudentiae et dedit eam Iacob puero suo et Israel dilecto sibi. post haec in terris uisus est et cum hominibus conuersattes idonei ex lege vestra, ex quorum testimonio non sunt compuncta corda vestra. Sed alii atque alii ex lege Christi testes introducantur, ut frontes durissimae inimicorum conterantur. Veniat et ille Daniel sanctus, juvenis quidem aetate, senior vero scientia ac mansuetudine, convincat omnes falsos testes; sicut convicit seniores impudicos, ita suo testimonio Christi conterat inimicos. Dic, sancte Daniel, dic de Christo quod nosti. Cum venerit, inquit, Sanctus sanctorum, cessabit unctio . Quare illo praesente cui insultantes dicebatis, Tu de te testimonium dicis, testimonium tuum non est verum, cessavit unctio vestra, ni
Abbreviated transcription (Latin):
in hodiernum negastis fi¬
lium dĩ. Nonne uox ur̃a
est illa quando eũ uideba¬
tis miracula facienten.¬
Ille autẽ uos ad considerationem miraculoꝵ
mittebat dicens. opera quae ego facio ipsa
testimonium perhibent de me. ut xp̃o tes¬
timonium dicerent non uerba sed facta
Uos autẽ non agnoscentes saluatorẽ qui
operabatur salutẽ in medio ur̃ȩ terrae
adicientes in malo aistis. tu de terpso testi¬
monum dicis. testimoniũ tuum non est
uerũ. sed ad hacc ille quid uobis responderit
aduertere noliustis. Nonne scriptũ est in
lege ur̃a quod duorũ hominũ testimonium
uerum sit  Praeuaricatores legis. intendite
legem C est imoniũ quęritis de xp̃o. in le¬
ge ur̃a scriptũ est quod duorũ hominum
testimoniũ uerum sit. Procedant ex lege
non tantũ duo sed etiam plures testes ap̃i.
& conuincant auditores legis nec factores.
Dic isaia testimoniũ xp̃o. Ecce inquit uir¬
go in utero concipiet & pariet filium. &
uocabitis nomen eius emmanubel. quod est¬

Expanded text:
in hodiernum diem negastis Filium Dei. Nonne vox vestra est illa quando eum vidistis miracula facienteIlle autem vos ad considerationem miraculorum mittebat, dicens: Opera quae ego facio, ipsa testimonium perhibent de me, ut Christo testimonium dicerent non verba, sed facta. Vos autem non agnoscentes Salvatorem, qui operabatur salutem in medio terrae vestrae, adjicientes in malo, aistis: Tu de teipso testimonium dicis, testimonium tuum non est verum . Sed ad haec ille quid vobis responderit, advertere noluistis. Nonne scriptum est in lege vestra, quod duorum hominum testimonium verum sit? Praevaricatores legis, intendite legem. Testimonium quaeritis de Christo? In lege vestra scriptum est, quod duorum hominum testimonium verum sit? Procedant ex lege non tantum duo, sed etiam plures testes Christi, et convincant auditores legis, nec factores. Dic, Isaia, testimonium Christo. Ecce virgo, inquit, in utero concipiet, et pariet Filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ut nostris alamus sumptibus qui illi
gratias agant. Quicquid autem pauꝑ
dñm benedicit. illi proficit. quo faciente
dñm benedicit Et sicut scriptum est
de illo uae illi homini per quem nomen
dñi blasphematur: ita & de isto scribitur.
pax huic homini per quem nomen dñi be¬
nedicitur saluatoris. Quale autem est
meritum largientis. ut solus quis operet᷑
in domo & per multos aecclesia dñm dep̃¬
cetur. & quod ille fortassis petere de diui¬
nitate non audeat plurimorum interpel¬
lantium orationibus etiam quod non spe¬
rabat accipiat. Quod ad adiutorium
nostrum cominemorans nos beatus apłs
ait. ut per multos gratiarum actio re¬
feratur pro nobis: & iterum. ut fiat
oblatio uestra accepta sanctificata in
spiritu sancto

Expanded text:
ut nostris eos alamus sumptibus, qui illi gratiam agant. Quidquid autem pauper Domino benedicit, illi proficit, quo faciente Domino benedicit. Et sicut scriptum est de illo: Vae illi homini, per quem nomen Domini blasphematur; ita et de illo scribitur: Pax huic homini, per quem nomen Domini benedicitur Salvatoris. 6 Quale est autem meritum largientis, ut solus quis operetur in domo et per multos in Ecclesia Dominus deprecetur; et quod ille fortassis petere de Divinitate non audeat, plurimorum interpellantium orationibus, etiam quod non sperabat accipiat? Quod ad adjutorium nostrum commemorans beatus Apostolus ait: Ut per multos gratiarum actio referatur pro nobis . Et iterum: Ut fiat oblatio nostra accepta sanctificata in Spiritu sancto
Abbreviated transcription (Latin):
dat ab anima Ecce aliudeln sole calor ce
splendor in uno radio sunt: sed calor exsie¬
cat splendor illuminat Aluud suscipit cac¬
lor aliua splendor. Et licet calor &e splen.¬
dor ab inuicem non queant separari:. susci¬
pit splendor illuminationem non feruorẽ.
suscipit calor feruorem non illuminationẽ¬
& tamen ab inuicẽ non separantur. Dic &
filius suscepit carnem. & non deseruit pa¬¬
trem: nec diuisus est a patre Suscepit
inquam filius carnem in proprietate. & ta.
te In diuinitate aequalitas: in carne sola
filii proprietas: non autẽ ab eo patris aut
sp̃s sc̃i recessit aliquando diuinitas. Cum
ergo una sit deitas. una diuinitas impleuit
lestate. non susceptione. Uis scire quia cũ
solus sed pater mecũ est Nudi & de sp̃u
manserunt. Ad huc citharam respice
M nuisicum melos tonis dulcib redaau
tria pariter adesse uidentur. ars. manus
d corda: ce tamen unus sonus auditur

Expanded text:
dat ab anima. Ecce iterum aliud. In sole calor et dat ab anima. Ecce iterum aliud. In sole calor et splendor in uno radio sunt: sed calor exsiccat, splendor illuminat; aliud suscipit calor, aliud splendor. Et licet calor et splendor ab invicem non queant separari, suscipit splendor illuminationem, non fervorem; suscipit calor fer; tamen ab invicem non separantur. Sic et Filius suscepit carnem, et non deseruit Patrem, nec defuit a Patre. Suscinquam, Filius carnem in proprietate: sed taestate. In divinitate aequalitas, in carne sola Filii proprietas: non autem ab eo Patris aut Spiritus sancti recessit aliquando divinitas. Cum ergo una sit deitas, una sit divinitas, implevit nctus; sed majestate, non susceptione. Vis scire quia cum hristus, solus; sed Pater mecum est . Audi et de Spiritu atis unitate manserunt. Adhuc citharam respice. Ut musicum melos sonis dulcibus reddat, tria pariter adesse videntur, ars, manus et chorda: et tamen unus sonus auditur
Abbreviated transcription (Latin):
GIMUS SCMMOYSEA
populo di precepta dantem ubi dixit:
Audi isrł. dñs ds̃ tuus. ds unus est. Non
potest esse maior. non potest esse minor.
non potest numerari: dicente propheta
Optime nostis ista fr̃s km̃i: qui corde
fortiter tenetis catholicam ueritatem:.
Audite tamen breuiter quod adiuuante
dño proposui explanandum. Ds unus
est pater. ds unus est filius. ds unus ẽ
stantiȩ. Sed dicit michi hereticus.
Ergo si unum sunt: omnes sunt incar¬
nati. Non. Ra solum xp̃m pertinet caro.
Nempe aliud est anima. aliud ẽ ratio:
& tamen in anima est ratio & una ẽ
anima: sed aliud anima agit. aliud
ratio. Anima uiuit. ratio sapit. Et
ad animam pertinet uita: & ad rationen
pertinet sapientia. Et cum unũ sint. ani¬
ma sola suscipit uitam: ratio sola suscipit
sapientiã: & tamen nec anima sine ratione.
nec ratio sine anima Sie &e pater & fie¬
luis licet unum sint & unus ds̃ sit. ad
xpm solum pertinet caro: sicut ad solam
rationẽ pertinet sapientia: ucet non reco¬

Expanded text:
gimus sanctum Moysen populo Dei praecepta dantem, ubi dixit, Audi, Israel; Dominus Deus tuus, Deus unus est . Non potest esse major, non potest esse minor, non potest numeraOptime nostis ista, fratres charissimi, qui corde fortiter tenetis catholicam veritatem; audite tamen breviter quod, adjuvante Domino, proposui explanandum. Dest Pater, Deus unus est Filius, Deus unus estantiErgo si unum sunt, omnes sunt incarnati. Non. Ad solum Christum pertinet caro. Nempe aliud est anima, aliud est ratio: et tamen in anima est ratio, et una est anima. Sed aliud anima agit, aliud ratio: anima vivit, ratio sapit; et ad animam pertinet vita, et ad rationem pertinet sapientia. Et cum unum sint, anima sola suscipit vitam, ratio sola suscipit sapientiam: et tamen nec anima sine ratione, nec ratio sine anima. Sic et Pater et Filius, licet unum sint et unus Deus sit, ad Christum solum pertinet caro: sicut ad solam rationem pertinet sapientia, licet non rece
Abbreviated transcription (Latin):
splendor in uno radio sunt: sed calor exsic¬
cat splendor illuminat. Aliud suscipit ca¬
lor aliu splendor Et licet calor &e splen¬
dor ab inuicem non queant separari. susci¬
pit splendor illuminationem non feruorẽ.
suscipit calor feruorem. non illuminationẽ¬
& tamen ab inuicẽ non separantur. Dic &
filius suscepit carnem. & non deseruit pa¬
trem: nec diuisus est a patre Suscepit
inquam filius carnem in proprietate. & ta
te. in diunitate aequalitas: in carne sola
filii proprictas: non autẽ ab eo patris aut
sp̃s sc̃i recessit aliquando diunitas Cum
ergo una sit deitas. una diuinitas impleuit
estate. non susceptione. Uis scire quia cũ
solus sed pater mecũ est Nudi & de sp̃u
sc̃o quia cum eo erat Euangelista refere.
quia ibc plenus sp̃u sc̃o regressus est a ior¬

Expanded text:
splendor in uno radio sunt: sed calor exsicsplendor in uno radio sunt: sed calor exsiccat, splendor illuminat; aliud suscipit calor, aliud splendor. Et licet calor et splendor ab invicem non queant separari, suscipit splendor illuminationem, non fervorem; suscipit calor fer; tamen ab invicem non separantur. Sic et Filius suscepit carnem, et non deseruit Patrem, nec defuit a Patre. Suscinquam, Filius carnem in proprietate: sed tmajestate. In divinitate aequalitas, in carne sola Filii proprietas: non autem ab eo Patris aut Spiritus sancti recessit aliquando divinitas. Cum ergo una sit deitas, una sit divinitas, implevit ctus; sed majestate, non susceptione. Vis scire quia cum hristus, solus; sed Pater mecum est . Audi et de Spiritu sancto, quia cum eo erat: evangelista refert quia Jesus plenus Spiritu sancto regressus est ab Jor
Abbreviated transcription (Latin):
populo dĩ precepta dantem ubi dixit:
Audi isrł. dñs ds̃ tuus. ds unus est. Non
potest esse maior. non potest esse minor.
non potest numerari: dicente propheta
Optime nostis ista fr̃s Rm̃i: qui corde
fortiter tenetis catholicam ueritatem:
Audite tamen breuiter quod adiuuante
dño proposui explanandum. Ds̃ unus
stantiȩ. Sed dicit michi hereticus.
Ergo si unum sunt: omnes sunt incar¬
nati. Non. Na solum xp̃m pertinet caro.
Uempe aliud est anima. aliud ẽ ratio:
& tamen in anima est ratio & una ẽ
anima: sed aliud anima agit. aliud
ratio. Anima uiuit. ratio sapit. Et
ad animam pertinet uita: & ad rationem
pertinet sapientia. Et cum unũ sint. Aniꝰ¬
ma sola suscipit uitam: ratio sola suscipit
sapientiã: & tamen nec anima sine ratione.
nec ratio sine anima Sie &e pater &e fi¬
lus licet unum sint & unus ds̃ sit. ad
axpͥm solum pertinet caro: sicut ad solam
rationẽ pertinet sapientia: lcet non rece¬
aat ab anima. Ecce aliudeln sole calor ce

Expanded text:
populo Dei praecepta dantem, ubi dixit, Audi, Israel; Dominus Deus tuus, Deus unus est . Non potest esse major, non potest esse minor, non potest numeraOptime nostis ista, fratres charissimi, qui corde fortiter tenetis catholicam veritatem; audite tamen breviter quod, adjuvante Domino, proposui explanandum. DstantiErgo si unum sunt, omnes sunt incarnati. Non. Ad solum Christum pertinet caro. Nempe aliud est anima, aliud est ratio: et tamen in anima est ratio, et una est anima. Sed aliud anima agit, aliud ratio: anima vivit, ratio sapit; et ad animam pertinet vita, et ad rationem pertinet sapientia. Et cum unum sint, anima sola suscipit vitam, ratio sola suscipit sapientiam: et tamen nec anima sine ratione, nec ratio sine anima. Sic et Pater et Filius, licet unum sint et unus Deus sit, ad Christum solum pertinet caro: sicut ad solam rationem pertinet sapientia, licet non recedat ab anima. Ecce iterum aliud. In sole calor et
Abbreviated transcription (Latin):
implet sp̃s sc̃s. carnem xp̃i deserere non
potuerunt: quando in diuinitatis unitate
manserunt. Ad huc ertharam respice
bat enusicum melos tonis dulcib reddni
tria pariter adesse uidentur. ars. manus
s dorda ce tamen unus sonus auditua¬

Expanded text:
tus sanctus: carnem Christi deserere non potuerunt, quando in divinitatis unitate manserunt. Adhuc citharam respice. Ut musicum melos sonis dulcibus reddat, tria pariter adesse videntur, ars, manus et chorda: et tamen unus sonus auditu
Abbreviated transcription (Latin):
ut aĩaꝵ iuid̾itꝭ sibi sub spe xat̃i
inclmaret t ita in dictẽ ac
tacite nitendebat ipiñ corrũ¬
illi in cꝯ diuriã data fuit m̃x
arbitrũ ecciẽ e̾stituenda est¬

Expanded text:
ut animum iudicis sibi sub specie recti inclinaret et ita indirecte ac tacite intendebat ipsum corrumilli in cuius iniuriam data fuerit, iuxta arbitrium ecc
Abbreviated transcription (Latin):
Si uero ipẽ rapuit cũ ra¬
piendo peccauit quducẽdꝰ
⁊ in fero penitẽtiali si pt̃
quod r̾scituat illi cui abstu¬
lit si seit qͥs sit ille uin cuit

Expanded text:
Si autem ipse rapuit, cum rapiendo peccaverit, inducendus est in foro penitentiali si potest, quod restituat illud illi cui abstulit, si scit quis ille sit
Abbreviated transcription (Latin):
quis ĩ officio ꝯsatutꝰ extodͦquet
aliꝙ̃ ꝑ metũ a subditꝭ ia cũ nõ
dult face̾ ad qd̾ tenẽ insi data
sibi pecuma a cũ aliq̾s osficial¬
ulirdex a̾ miles ult sibi ꝯsti-¬

Expanded text:
quis in officio constitutus extorquet aliquid per metum a subditis, aut cum non vult facere ad quod tenetur, nisi data sibi pecunia. Aut cum aliquis officialis aut miles ultra sibi consti
Abbreviated transcription (Latin):
De ido quĩ infiriuꝰ Et debi-¬
sit dũmõ aliũ ad ludẽdũ
nõ ꝯpulit et scdm̃ hoc pos¬
dicat lusor lic ego ex rupi¬
diate luser̃ tñ nõ feci i̾ui-¬

Expanded text:
el debisit, dummodo alium ad ludum compulerit et secundum hoc posdicat lusor, licet ego ex cupiditate luserim, non tamen feci ini
Abbreviated transcription (Latin):
ipĩ sociĩ sũt it ꝑiculo ꝵ pe¬
uẽtibꝰ iu quo casu si cõtem¬
placoe ouitui gerui credito
debitorẽ ĩ ꝯtractu socieͣͭꝭ
usuad ẽ et in ho casu ꝑcedẽs

Expanded text:
ipsi socii sint in periculo et proventibus. In quo casu si contemplatione mutui gravet creditor debitorem in contractu societatis, usura est. Et in hoc casu procedendum
Abbreviated transcription (Latin):
dũ tñ nł faciat in doło uel
fraude perũtĩ si legatonꝰ p̃¬
ueniut creditores et accipiãt
ul̃ postio̾res creditoes prioe̾s
ditores postinod uenie ͦ nõ d¬

Expanded text:
dum tamen nil faciat in dolo vel fraude. Verumtamen si legatarii preveniunt creditores et accipiunt, vel posteriores creditores, priores ditores postmodum venien
Abbreviated transcription (Latin):
E prius di ter demictiare
debitoi̾ ut soluat ⁊ si cegsa.¬
uerit poterit pꝯra pẽdere
onẽ uendet̾ furti tenct᷑ sin
pꝯea lapso biẽnio patit̾ sy¬

Expanded text:
e debitori ut solvat si cessaverit. Poterit postea vendere, onem venderet, furti teneretur. postea elapso biennio poterit
Abbreviated transcription (Latin):
Et cuit amito suo Ego iã abrup¬
pi me ab ia spe nrã et deo ser¬
ie statui et ex hat hoco ĩ lioc
soco aggrediõ te si piget umi¬
uelle ad nerẽ socio tande mer¬
redis tãteq milicie De ista aoa̾

Expanded text:
 ait amico suo: Ego jam abrupi me ab illa spe nostra, et Deo servire statui; et hoc ex hora hac, in hoc loco aggredior. Te si piget imiille, adhaerere se socium tantae mercedis tantaeque mi
Abbreviated transcription (Latin):
dito ullis appar̃ fucataco.¬
loibꝯ spectałia sut tñ ulliã
condita saporbꝰ pdultia tñ
ullia eleuata culim̃b̾ꝰ / ex¬
celsa tñ ut castiᷤ caitas hĩ¬
litas ulliq̃ quid colorꝭ sũt¬

Expanded text:
ullis apparent fucata coloribus, spectabilia sunt tamen; nullis condita saporibus, praedulcia tamen; nullis elevata culminibus, excelsa tamen. Castitas, charitas, humilitas, nullius quidem color
Abbreviated transcription (Latin):
missorio excuset a
uit debitor se solutu¬
rũ ĩt̾to t̾mino ĩpedi¬
dicas ꝙ si tũc q̃ iu¬
rabat credebat se nõ
posse redd̾e. ł t̾debat
ꝙ posset s fatue qr ñ
he bat cãm c̾dẽdi tũc ĩ
ut casu peierabat. qr¬

Expanded text:
missorio excuset a vit debitor se soluturum in certo termino, impedidicas, quod si tunc quando iurabat credebat se non posse reddere vel credebat quod posset, sed fatue, quia non habebat causam credendi, tunc in utroque casu peierabat
Abbreviated transcription (Latin):
ne sit ĩdãpnũ dnõ
suo de cor ͤ suo. Tutũ
ne sit ĩ dãpnũ dño
suo de secreto suo.ł
alus causis q̃ ad ho¬
nestatẽ eiꝰ ꝑtin̾e ui¬
dẽt᷑. utile. ne sit ei ĩ
fac̾e pot̾it. faciat
ei difficile. possi ᷝ ͤ. ne
id bouũ ꝙ dnõ suo
erat possiᷝ ͤ reddat¬
ficit abstiñe a malo
nͥ fiat bonũ restat

Expanded text:
ne sint in damnum domino suo de corpore suo. Tutum, ne sint in damnum domino suo de secreto suo vealiis causis que ad honestatem eius pertinere videntur. Utifacere poterit, faciat ei difficile. Possibile, ne id bonum quod domino suo erat possibile, reddatficit abstinere a malo nisi fiat bonum, restat
Abbreviated transcription (Latin):
mediate ł ĩmediate ad mr̃dnẽ illiꝰ sr̃ĩoris p̾ncipis. cũ gͦuassallus
comitis ht̃ guerrã ꝯͣ comitẽ: regis ẽ aucͣtus reqͥrẽda. Si aũt comes
ꝯͣ regẽ. ⁊ rex nolit ei ius ex hib̾s. ꝑ pares cure hũiłr reqͥsitꝰ. credo ꝙ
ssu regis. Si rex nollet a pccõ desist̾e posset regẽ exqͥcare
⁊ trescẽte ꝯtumacia dare auͣtem mouẽdi arma mͣ eũ. Eũ a rex¬

Expanded text:
mediate ad iurisdictionem illius superioris principis. Cum ergo vasallus comitis habet guerram contra comitem, regis est auctoritas requirenda. Si autem comes contra regem et rex nolit ei ius exhibere, per pares curie humiliter requisitus, credo quod ssu regis, si rex nollet a peccato desistere, posset regem excommunicare et crescente contumacia dare auctoritatem movendi arma contra eum. Cum aute
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ qͥ spõte suscipit. It̃ qͥ offt᷑. Itẽ uidex
qui defert ł p̾stat auttem. Itẽ assessores
⁊ qui dant ad hcc ꝯsiliũ auxiliũ ł fa uorẽ
Itẽ sac̃dotes qͥ dant bñdiccõnẽ. isti om̃s pec¬
tant longe gͣuiꝰ. It̃ si ꝯtĩg̾et ibi mori oĩb¬

Expanded text:
autem qui sponte suscipit, item qui offert, item iudex qui defert vel prestat auctoritatem, item assessores et qui dant ad hoc consilium, auxilium vel favorem, item sacerdotes qui dant benedictionem, isti homines peccant longe g
Abbreviated transcription (Latin):
tes. placeat tͥ de meo ⁊
mͥ platebit de tuo. sic
tu fuisti exaudit ᷑ ĩ una
peticõne ego debeo ex¬
audiri ĩ alia. It̃ aliꝰ d ͭ
nũꝙͣ mo uiuẽte fiet

Expanded text:
s, placeat tibi de meo et mihi placebit de tuo, sicque tu fuisti exauditus in una petitione, ego debeo exaudiri in alia. Item alius dicit: Nunquam me vivente fiet
Abbreviated transcription (Latin):
solid l nł de furto penes eũ temã¬
serit ĩ quo tñ tasu de qͣdã eqͥtate tole¬
rari poss ꝙ nõ ten̾etur ad restitucõm
cũ sociꝰ eiꝰ ⁊̃ sñ eiꝰ aductorio furtũ eẽt
fendat furẽ aut dolo malo celat rẽ
furtiuã te̾ m solid̾ aut si ꝑ receptõm
suã ĩpedit᷑ rei fur¬
tiue restitutõ ał ñ

Expanded text:
il de furto penes eum remanserit. In quo tamen casu quadam equitate tolerari posset, quod non teneretur ad restitutionem cum socius eius etiam sine eius adiutorio furtum esset fendat furem aut dolo malo celat rem furtivam, tenetur in solidum aut si per receptionem suam impeditur rei furtive restitutio; a
Abbreviated transcription (Latin):
tio facienda qr ei cuireᷤ
surrepta est dũ mͦ sua
int̾ sit ex tã honesta.
rẽ nõ eẽ surceptã ut¬
puta qr hẽbat in re
ius pignoris uł usũ¬
dno eẽt restituenda
Uilli cui pͥꝰ fur sucri

Expanded text:
tio facienda, dico quod ei cui surrepta est, dummodo sua intersit ex causa honesta rem non esse surreptam, utputa quia habebat in re ius pignoris vel usudomino esset restituenda vel illi cu
Abbreviated transcription (Latin):
mĩst̾ reũ iuste
ꝯdẽpnatum
occidit. hoc ho¬
mitidiũ si fit
ex liuore ł de¬
leccatõne fũ¬
dendi hũanũ
iuste occidãt
iste tñ pestat
ruptã. Si uͤ
fit ex amore
iusticie ñ pec
qñ faciũt seturĩ apponi ad capd̃ moriẽtis. uł

Expanded text:
minister reum iuste condemnatum occidit. Hoc homicidium, si fit ex livore vel delectatione fundendi humanum iuste occidatur, iste tamen peccat ruptam. Si vero fit ex amore iustitie, nec pecque faciunt securim apponi ad caput morientis vel
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯͣrius accus cũ qͥs ꝯmedit aut bibit a ut
dormit ĩteñ aut se pp̾arat ad repellẽdũ
adũsanũ suũ depossõne male occupata aũ ad recuꝑandã p̾dã
ab eo abductã l ħ pp̾aratio tpr̃is morã exigat ut dcm̃ ẽ. S ñ
dissiłabat ĩuiriã. at deponit animũ tẽ suã ꝓseq̃ndi aliis occupa

Expanded text:
rius actus, cum quis comedit aut bibit aut dormit interim aut se preparat ad expellendum adversarium suum de possessione male occupata, aut ad recuperandam predam ab eo abactam, cum hec preparatio temporis moram exigat, ut dictum est. Si vero dissimula
Abbreviated transcription (Latin):
um facti manẽtis actu ut cũ
teram. Aliud notoriũ fc̃ tͣnseũ¬
tis accu. ut si aͥs ĩpub ͭ ͦ int̾fe¬
c̾it hoĩem ł fecit sortilegiũ uł
sise. Alud notoriũ fci p̾sũpti¬

Expanded text:
um facti manentis actu, ut cuml concubinam. Aliud notorium facti transeuntis actu, ut si aliquis in publico interfecerit hominem vel fecerit sortilegium vel simile. Aliud
Abbreviated transcription (Latin):
ei suctede ab ĩtestato si tñ tͣnsfe¬
rat se ad aliꝙͣ eccłam: fingẽt᷑
ñꝙͣ fuisse illoꝵ ⁊ erũt illiꝰ ecc̃e
ad ꝙͣ se tͣnstulit. si a̾ n ͨ se tͣns¬
fert n hẽat telles suctessores. suc¬

Expanded text:
ei succedere ab intestato. Si tamen transferat se ad aliquam ecclesiam, fingentur nunquam fuisse illorum et erunt illius ecclesie ad quam se transtulit. Si autem nec se transfert nec habeat tales successores, suc
Abbreviated transcription (Latin):
Idem ui¬
detur di¬
cend̾ ĩ ca¬
uxor possit ĩtͣre reli¬
gionẽ iuro sene. ⁊ ñ
suspecto de ĩ ꝯtinẽtia

Expanded text:
Idem videtur dicendum in cauxor possit intrare religionem, viro sene et non suspecto de incontinentia
Abbreviated transcription (Latin):
si ał pͭ res suas recuꝑare ñ d eũ caꝑeł liga¬
mus. Si a̾ teneat furẽ ne fugiat cũ rebus
siuis qͣs alit̾ recuꝑare ñ p ͭ donet ex hibeat
eũ iudicił ĩnoc auxiliũ eiꝰ ad res illas re¬
cuꝑandas credo ꝙ nõ efficiet᷑ nͣtis si tał¬

Expanded text:
res suas recuperare, non debet eum capere. Si autem teneat furem, ne fugiat cum rebus suis, quas aliter recuperare non potest, donec exhibeat eum iudici, vel invocet auxilium eius ad res illas recuperandas, credo quod non efficitur i
Abbreviated transcription (Latin):
to pͥncipis ĩ solaciũ filioꝵ
lierem. ¶ Potest adopta¬
ri quilib tã mascħ qͣm
femina dũmꝰ sit mĩoris
etatis patre adoptiuo ita
ꝙ filiꝰ eiꝰ nat̾alis eẽ pos¬
est ut ille q̃ adoptat᷑ ꝑ oĩa qͣi filiꝰ heat᷑.¬

Expanded text:
o principis in solatium filiorum r. Potest adoptari quilibet, tam masculus, quam femina, dummodo sit minoris etatis patre adoptivo, ita quod filius eius naturalis esse posest, ut ille q
Abbreviated transcription (Latin):
distũte ꝙ debent ꝑ¬
dũ modo recipiens
fac̾et isti a qͥb exigi¬
tur ł debent adire
eis obligatõ ł ĩ ilło¬
nõ ẜuate fidẽ eis nͦ¬

Expanded text:
distincte quod debent pdummodo recipiens faceret, isti, a quibus exigitur, vel debent adire eis obligatio, vel non servanti fidem eis n
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i sairatem tenẽt eis fidem.
deffendendo eos in suo t̾ntorio
ł maritrima a latronib uł pi
possũt ł si nõ possũt erogare ĩ
usus paupoꝵ ad madatũ ecc̃e
Nam fides ⁊̃ hosti s̃uanda ẽ .xx¬

Expanded text:
ipsi sarraceni tenent eis fidem, defendendo eos in suo territorio vel maritima, a latronibus vel pirpossunt, vel si non possunt, erogare in usus pauperum ad mandatum ecclesie. Nam fides etiam hosti s
Abbreviated transcription (Latin):
reciꝑe. Si aut̃ nescit a quib fu̾it
institutũ. credit tñ ꝙ ab illis qͥ potͥe¬
rũt ex p̾dc̃s tansis credo idẽ. Idẽ cre¬
do si iste talĩ nõ laborabat mͦ n ͨ fa¬
cit expẽsas. qr nõ ẽ nt̃e cũ t̾ra sit bñ
nere. s ⁊̃ ultra si eẽt ncc̃e ut qͣi fie

Expanded text:
recipere. Si autem nescit a quibus fuerit institutum, credit tamen quod ab illis qui potuerunt et ex predictis causis, credo idem. Idem credo, si iste talis non laborat modo nec facit expensas, quia non est necesse, cum terra sit bene nere, sed etiam ultra si esset necesse. In
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ deducũt᷑ tã a bone fidei ꝙͣ a male
ỹ. ult̃. It̃ ĩtelligo hoc de fructib qͦs
ñ expẽdit ĩ ẜuiciũ ł ĩutilitatẽ ecc̃e
s ĩ alioᷤ usuᷤ. Nã ⁊ qͥ dep̾dãdi causa.
accessit ad negõtia mea gerenda ht̃

Expanded text:
educuntur, tam a bone fidei quam a male . Item intelligo hoc de fructibus quos non expendit in servitium vel in utilitatem ecclesie, sed in alios usus. Nam qui depredandi causa accessit ad negotia mea gerenda habe
Abbreviated transcription (Latin):
asꝑitatẽ se uoluit obli¬
gare nõ ad maiorẽ ⁊
hoc exp̾ssit. nõ coget᷑
iͥ manere. S tͣnsibit
ad aliũ ordinẽ ꝙ̃ uale¬
at sustin̾e. Si u̾o ñ ex¬
p̾ssit. c̾do ꝙ debeat ma¬
nere. n ͨ pot allegare
melior fit sua ꝯdicio
⁊ pot magis ĩputare
fatuitati sue qr ñ exa¬
minauit ut debuit.

Expanded text:
itatem se voluit obligare, non ad maiorem, et hoc expressit, non cogetur ibi manere, sed transibit ad alium ordinem quem valebit sustinere. Si vero non expressit, credo quod debeat manere nec potest allegare melior sua conditio et potest magis imputare fatuitati sue, quod non examinavit ut debuit.
Abbreviated transcription (Latin):
tredebat defũctũ ⁊ nupsit
alii qr maritꝰ rediẽs teͫ
eã reciꝑe nõ obstãte tali
adult̾io nͥ stet̾it scĩt̃ cũ
si cognita fu̾it latẽt̃ ab
aliquo ꝙ̃ credebat eẽ ꝓp̾¬

Expanded text:
credebat virum defunctum et nupsit alii, quia maritus rediens tenetur eam recipere, non obstante tali adulterio, nisi steterit scienter cum si cognita fuerit latenter ab aliquo, quem credebat esse p
Abbreviated transcription (Latin):
ra iusi ex pacco solua¬
sencio ꝙ sola spes sũ
ĩtẽtio facit hõiem
usurariũ. uñ qͥ sb̾ ta¬
li spe mutuauit pec¬
tiũam qͥcqͥd postea⁊̃¬

Expanded text:
ra, nisi ex pacto solvasentio, quod sola spes sive intentio facit hominem usurarium, unde qui sub tali spe mutuat pecuniam, quicquid postea
Abbreviated transcription (Latin):
tus possõnũ q̃ sͥ sũt a
soc̾o. ꝓ num̾ata dote.
pignori obligate. cõ¬
putãdos in sortẽ. non
credimꝰ ꝯpellendũ.
cũ freꝙ̃ ter dotis fruc¬
tus ñ sufficiũt ad ma¬
tͥmonii honera suppor¬

Expanded text:
tus possessionum, que sibi sunt a socero pro numerata dote pignori obligate, computandos in sortem, non credimus compellendum, cum frequenter dotis fructus non sufficiunt ad matrimonii onera suppor
Abbreviated transcription (Latin):
exiliũ triplex est.
alud ĩ loco t̾co ut
tũ qͥs ĩtrudit᷑ in
a loco det̾minato
ut cũ ꝓhibet᷑ alicͥ

Expanded text:
Exilium triplex est, aliud in loco certo, ut cum quis intruditur in a loco determinato, ut cum prohibetur, alicui
Abbreviated transcription (Latin):
militare. ¶ Pena p̾donis ead̾ est q̃
⁊ raptoris: cũ ut̾q raptor dici possit
ut p̾do ꝯtineat᷑ sb̾ raptore tanqͣm
exponũt eã de raꝑtore qͥ sedunt .i. seorsũ
ducit a domo prĩs ⁊ exͣhit u̾ginẽ ꝑ molẽ¬

Expanded text:
ie Pena predonis eadem est que et raptoris, cum uterque raptor dici possit, ut predo contineatur sub raptore tamquam exponunt eam de raptore qui seducit, id est seorsum ducit a domo patris et extrahit virginem pe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ si pͥnceps ꝯmittat uidia eccłastico
pot̃atẽ piũenditales ipẽ cͥca mortẽ
uł m̃bri decrũcacõnẽ . ł sangĩs effusio¬
nem. pot̾it raꝑtorẽ iubere in carcerari
uł flagellari. ł pena pccũaria młttari
quos cũ inuen̾it adeo enormit̾ excessis¬
se ꝙ mortẽ uł m̃bri decrũtacõne debe¬
ant sustiñe d reseruare puĩendos

Expanded text:
 si princeps committat iudici ecclesiastico potestatem puniendi tales, ipse circa mortem vel membri truncationem vel sanguinis effusionem, poterit raptorem iubere incarcerari vel flagellari vel pena pecuniaria mulctari. Quos tamen invenerit adeo enormiter excessisse, quod mortem vel membri detruncationem debeant sustinere, debet reservare puniendos
Abbreviated transcription (Latin):
mod̾atũ. It̃ si inguerta ł bello iusto ex
parte sua sit captus ab hostib ñ pͣ solũe re
dẽpcõnẽ petitã ab eo abs gͣui dãpno. It̃ si
uellet ire ad pͥncipẽ ꝓ oꝑtinẽdo p̾ułio¬
spał ꝓteccõnis ꝓ se ⁊ ꝓ eis n ͨ posset de suo

Expanded text:
moderatum. Item si in guerra vel bello iusto ex parte sua sit captus ab hostibus, nec potest solvere redemptionem petitam ab eo, absque gravi damno. Item si vellet ire ad principem pro obtinendo privilegio protectionis pro se et pro eis nec posset de suo
Abbreviated transcription (Latin):
sos. ẽ ⁊̃ p̾sũptio ꝙ sit usura.s
ꝑ singłos menses ł ãnos dicat᷑¬
Id ĩsiłib qui ab usurariisso¬
lent sp̃ałr ex̾ceri talia eĩ ĩdutũt
enciã suã. It̃ qͥd si uẽdidi p̾di¬
um tali ꝯ dicione adiecta ꝙ qñ¬

Expanded text:
 sit usura, si per singulos menses vel annos dicain similibus que ab usurariis solent specialiter exerceri talia enim inducunt entiam suam. Item, quid si vendidi predium tali conditione adiecta, q
Abbreviated transcription (Latin):
hĩs ⁊ siłib ꝯmittit᷑ usura. ⁊id¬
hoc dñt quidã ꝙ nõ. Cũ em̃ mu¬
tuũ dicat᷑. qr de meo fit tuũ ⁊
mẽ suscepti aͥd recipiam. ar .d.
rei locate aliquid pͭaccipi. qr rei
locate ꝑicłm ꝑtin ad locãtẽ. se¬
cus ẽ in re mutuata. alii u̾õno¬

Expanded text:
his et similibus committitur usura? Dicunt quidam quod non: cum enim mutuum dicatur, quia de meo fit tuum, ime suscepti, aliquid recipiam. Ar argrei locate aliquid potest accipi, quia rei locate periculum pertinet ad locantem; secus est in re mutuata. Alii vero no
Abbreviated transcription (Latin):
apposita ĩ ꝯͣctu mutui. nũquid
saltẽ pena illa pot̾it peti ab s
ꝑicło usure. Ad ħ dico ꝙ si pe¬
na ẽ iudiciał.ra indite ĩpoĩta
⁊ statuta pp̃ piũendã ꝯtumaci¬
am debitoris qͥ cũ possit ꝯtẽp
int ĩt̾io statuto solu̾e pciũam

Expanded text:
apposita in contractu mutui; numquid saltem pena illa poterit peti absque periculo usure? Ad hoc dico, quod si pena est iudicialis et a iudice imposita et statuta propter puniendam contumaciam debitoris; qui, cum possit, contemnit in termino statuto solvere pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
ad reddendas usuras ꝯꝑellãt᷑. ultĩo de
qͥbdã dubitabilib. ¶ usura ẽ ex mu¬
tuo lucr pacco debitũ uł exaccũ. nõ eĩ
puto usurã ꝯmitti si gͣtis oblatũ gra¬
tis accipiatꝰ ar .xiiii.q. iiii. usura . xuiii.¬

Expanded text:
ad reddendas usuras compellantur ultimo de quibusdam dubitabilibus. Usura est ex mutuo lucrum, pacto debitum vel exactum. Non enim puto usuram committi, si gratis oblatum gratis accipiatur.
Abbreviated transcription (Latin):
reddendo rẽdet̾iorẽ. Itẽ te  restitu̾e rem cũ
om̃ib fructib. ⁊ si meliorauit eã pastẽ¬
do forte eqũ ł portũ furtiuũ uł siłe ñ po¬
test pet̾e ł retiu̾e expensas. It̃ cũ reddit
estimatio rei nõ est tm̃ ꝯsid̾and̾ tẽpꝰ ĩquo
res fuit surcepta. n ͨ tẽꝑe in quo periit.
s ĩ totũ tẽpus mediũ ⁊ fiet estimatio
ħ ead ĩtelligo ire raꝑta. ꝓbant᷑ hec ex̃¬
res cũ fructib ꝑteptis ⁊ quos ꝑcepissent
spoliati si ip̃i possedissent. sũt ⁊̃ hec exp̃s¬

Expanded text:
reddendo rendeteriorem. Item tenetur restituere rem cum omnibus fructibus et si melioravit eam, pascendo forte equum, vel porcum furtivum, vel simile, non potest petere vel retinere expensas. Item cum redditur estimatio rei, non est tantum considerandum tempus in quo res fuit surrepta, nec tempus in quo periit, sed etiam totum tempus medium et fiet estimatio hec eadem intelligo in re rapta. Probantur hec exres cum fructibus perceptis et quos percepissent spoliati, si ipsi possedissent. Item
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ credo ipm fu¬
rantẽ nlło mͤ
peccasse qͣntum
ad hoĩem si rec¬
tam bũit ĩten¬
cõnẽ. ĩmo potius
meruisse dum¬
modo ał satisfa¬
ciat ut dcm̃ est
ad aliud ꝙ q̃ sit̃¬

Expanded text:
Item credo ipsum furantem nullo modo peccasse quantum ad hominem, si rectam habuit intentionem, immo potius meruisse, dummodo alias satisfaciat, ut dictum est. Ad aliud quod quesit
Abbreviated transcription (Latin):
iustitĩa int̾ẽe.It̃ g̃g̃ cõtͣ hostes fidei nõ solũ aꝑte s ador¬
quo casu si sarratenꝰ qͣi uistẽ tenebat eũ ꝓ dampno sibi
ĩħ fuit taptꝰ et
tp̃r treuge iste aliꝰ
ip̃ĩ saitaceno res¬
titu̾e. ñ hoĩem pp̃¬

Expanded text:
ut dicit Gregorius: Contra hostes fidei non solum aperte, sed a dorquo casu si sarracenus quasi iuste tenebat eum pro damno sibi hoc fuit captus et tempore treuge, iste alius, ipsi sarraceno restituere, non hominem, p
Abbreviated transcription (Latin):
eĩ excusat ᷑ qͥ ĩdigẽs ẽ ab
alio accpit ad usurã. ⁊
ille qͥ ab ĩfideli recipit
iuram̃tũ ꝑ ydola ut sit
securꝰ ab eo. Si a̾ ĩtuto
sit statꝰ meus ⁊ familieᷤ
re ei rẽ illã eẽt dare gladiũ ĩmanu funo¬
si. Euta illũ ã qͥ abstulit res meas si nõ
debeo cestare a repeticõne cũ sñ ꝑitło pos¬
sim reilla carere. Si a̾ est soluẽdo ⁊ ñ peni¬
tet ñ credo ꝙ tenear tessare a repetitõne

Expanded text:
im excusatur qui indigens est et ab alio accipit ad usuram et ille qui ab infideli recipit iuramentum per idola, ut sit securus ab eo. Si autem in tuto sit status meus et familie mre ei rem illam, esset dare gladium in manu furiosi. Circa illum autem qui abstulit res meas, si nondebeo cessare a repetitione, cum sine periculo possim re illa carere. Si autem est solvendo et non penitet, non credo quod teneor cessare a repetitione
Abbreviated transcription (Latin):
ñitatis rescidẽ¬
da ẽ. cũ tot st̃ qͥ
ptãt ut ex auc¬
toritate se defẽ¬
dant ⁊ usũ pͭ¬
candi sͥ faciãt

Expanded text:
nitatis rescindenda est, cum tot sunt qui peccant, ut ex auctoritate se defendant et usum peccandi sibi faciant
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rena ⁊ celestia possis ꝓm̾eri. ꝓ auari¬
cia dupplicẽ bñdiccõm. fraudas .i. sbtͣ¬
his tibi. ħ ẽ dm̃ iustissĩa ꝯsuetudo. Si tu
illi decimã nõ ded̾is: tu ad decimã reu̾te¬
ris. dabis ĩꝑio militi: ꝙ ñ ius dare sacer¬

Expanded text:
a possis promereri, pro avaritia duplicem benedictionem fraudas, id est subtrahis tibi. Hec est domini iustissima consuetudo. Si tu illi decimam non dederis, tu ad decimam revoceri; dabis impio militi quod novis dare sacer
Abbreviated transcription (Latin):
li ad restituẽd
emptori ꝙ sol¬
uit ecc̃e cũ sit
ciꝑe dũ tñ absit
fraus ⁊ tolꝰ ⁊ nõ
ultͣ dĩdiũ iusti
p̃cii fiat deceptõ

Expanded text:
li ad restituendum emptori quod solvit ecclesie, cum sit cipere, dum tamen absit fraus et dolus et non ultra dimidium iusti pretii fiat deceptio.
Abbreviated transcription (Latin):
tur donãs ⁊ ñ ĩ lega¬
to. It̃ si qͥs accusat
tit legatũ ñ dona¬
cõnẽ cã mortis. ał si
ex aliqͣ tã rescĩdit᷑

Expanded text:
tur donans et non in legato. Item si quis accusat tit legatum, non donationem causa mortis. Alias si ex alia causa rescinditur
Abbreviated transcription (Latin):
fũdit ecc̃a. It̃ ꝯsiliũ dabit᷑ ei qui
añ ꝯpletã p̃ scͥptõnẽ ꝑcipit illũ a
quo emuit nõ fuisse dñm nͨ habu¬
isse ius uẽdendi . ñ qͥd dimitt̃et et
rẽ ⁊ p̾ciũ. Ad ħ dicas ꝙ ł denũtiet
dño ut petat ab eo tẽ ĩiudicio ł
supponat aliꝙͣ ꝑsonã qͥ petat no¬

Expanded text:
 consilium dabitur ei, qui ante completam prescriptionem, percipit illum a quo emit, non fuisse dominum, nec habuisse ius vendendi; numquid amittet et rem et pretium? Ad hoc dicas vel denunciet domino ut petat ab eo rem in iudicio, vel supponat aliquam personam que petat no
Abbreviated transcription (Latin):
cũ facit paccũ sũ ex pꝰt fcõ. si ab in¬
icio nõ fuit det̾minatũ qͣntũ eẽt
atrẽdit᷑ alit̾ hoc mod̾atio salarũ
boraduocatõnis. Ftiũ facũdia sci¬
entia ⁊ honestas aduotãtis. Grtũ
ꝯsuetudo regionis. Iuxͣ istaꝵ qͣtuor

Expanded text:
initio non fuit determinatum quantum esset. Attenditur autem hoc moderamen salarii bor advocationis. Tertium facundia, scientia et honestas advocantis. Quartum consuetudo regionis. Iuxta istor
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ seqͣnt᷑ rap. t̾ta p̾n. si u̾o uidex per
ĩprudẽtiã assessoris male iuditauit
erit excusatus iudex si simpł etat
⁊habuit bonam ꝯscĩam nec fuit ĩ
tulpa eligendo talẽ assessorẽ qr bo¬
nus ⁊ sufficiẽs cõit̾ credebat᷑. In ma¬
iori eĩ tulpa fuit hic assessor ꝙͣ uidex
nõ sic ĩuidite. młti enĩ illitt̾ati ⁊ sĩ¬
plices hñt uirdiccõnẽ ⁊ iuste ⁊ id̾o
p̾scise tenebit᷑ assessor ei qui lesꝰ ẽ¬
qͥcũ sint hñt t̾tos redditus sͥ assig¬
natos nõ licet eis aliqͥd alitigan¬
tib . ł ⁊̃ aliis sb̃ditis extorq̃re ut s̾
dictũ ẽ de iudice ordĩario si ñ hab
tertũ stipẽdiũ sͥ assignatũ.dͭ aug̾¬

Expanded text:
 sequuntur raptores. Si vero iudex per imprudentiam assessoris male iudicaverit, erit excusatus iudex, si simplex erat et habuit bonam conscientiam, nec fuit in culpa eligendo talem assessorem, quia bonus et sufficiens communiter credebatur. In maiori enim culpa fuit hic assessor, qui non sic in iudice. Multi enim illiterati et simplices habent iurisdictionem et iuste, et ideo precise tenebitur assessor ei qui lesuquicumque sint, habent certos redditus sibi assignatos. Non licet eis aliquid a litigantibus vel etiam aliis subditis extorquere, ut supra dictum est de iudice ordinario. Sed si non habent certum stipendium sibi assignatum,
Abbreviated transcription (Latin):
eĩ fuit cũ scuit ł scire debuit se ĩsuf¬
ficiẽtẽ ⁊ tñ iudicare talẽ tãm. p̾sũp¬
sit ⁊ id̾ si erat sufficiẽs qͦ ad ĩ suffiti¬
entiã si uoluisset libros reuolu̾e et
stud̾e. S qr fuit negligẽs ⁊ nołu̾ stu¬
dere ꝙ̃ debuit ꝯdẽpnare ab soluit

Expanded text:
im fuit, cum scivit vel scire debuit se insufficientem et tamen iudicare talem causam presumpsit et idem si erat sufficiens quo ad scientiam, si voluisset libros revolvere et studere, sed quia fuit negligens et noluit studere quem debuit condemnare absolvit
Abbreviated transcription (Latin):
aduẽticus nͥ ex qͦ lib̾atꝰ fu̾it a pat̾a po¬
testate. n ͨ mulieri curnt ĩdote nͥ solu¬
to matͥmonio uł marito u̾gẽte ad
ĩ opiã nͨ c̾ditori n ͨ existẽte debiti cõ¬
dicione ł aduẽiente die .G. de anna

Expanded text:
adventitiis, nisi ex quo liberatus fuerit a paterna potestate nec mulieri currit in dote, nisi soluto matrimonio vel marito vergente ad inopiam, nec creditori, nisi ei existente debiti condictione vel adveniente die. DE MA
Abbreviated transcription (Latin):
bona fides emptoris ⁊̃ cõ¬
tinua nͥ ⁊ uenditor sit
bone fider ⁊ uerꝰ dñs sciat
gͥ rẽ ꝯpet̾e au̾ alienatã
ris ignorãtia nõ fatit
aliquem bone fidei .Et.¬

Expanded text:
bona fides emptoris et continua, nisi et venditor sit bone fidei et verus dominus sciat sibi rem competere aut alienatam ris ignorantia non facit aliquem bone fidei.
Abbreviated transcription (Latin):
bat de mobilib ⁊ debitis
tũt faciẽta ẽ exetutorib
eiꝰ restitutõ ꝓ rata ⁊ lib̾is
eiꝰ ꝓ rata. ⁊ uxori es ꝓ ra¬
ta si uxorẽ hẽbat ⁊ si li¬
ueri ⁊ uxor debebãt hr̃e ĩ
reb illis aliꝙͣ porcõnẽ
aut de uite aut de dispõe
testatoris. Si a̾ ꝯtẽpsit fa

Expanded text:
libus et debitis, tunc facienda est executoribus eius restitutio pro rata et liberis eius pro rata et uxori pro rata, si uxorem habebat, et si liberi vel uxor debebant habere in rebus illis aliquam portionem, aut de iure aut de dispositione testatoris. Si autem contempsit fa
Abbreviated transcription (Latin):
licite rei dabat operã ut qr magr̃
ita ꝙ si a̾s erat ibi uł ueĩebat pote
putat᷑ ei . ał si dabat oꝑã rei licite
⁊ non adhibuit dilig̃etiã debitã ut
dictũ ẽ ĩputat᷑ ei. ħ distr̃ ꝓbat᷑. di.

Expanded text:
licite rei dabat operam, ut quia magcausa discipline verberabat discipulum vel depadhibuit diligentiam quam potuit, videlicet respiciendo et proclamando, non nimis tarde vel demisse, sed tempore congruo
Abbreviated transcription (Latin):
tato rei. It̃ assessor officialis
testis. notariꝰ. suĩam scribens
uł ꝓferẽs. et n idẽ credo ĩ alus
accis ut puta si scͥbat ꝓtesta¬
cõnes ł iegat ĩ exam̃iacõne
cause. Itẽ qui scͥpsent ł dicta¬
destinandas da omnes tales

Expanded text:
cato rei, item assessor, officialis, testis, notarius sententiam scribens vel proferens; et idem credo in aliis actis, utputa si scribat attestationes vel legat in examinatione cause. Item qui scripserit vel tractadestinandas. Omnes tales
Abbreviated transcription (Latin):
inferenda ⁊c ułt. Nã tales in bello
iusto. nõ reꝑbo nͥ sit ibi corrupta
ĩtencõ. ł talis ꝑsõa cũ armis cuiñ
liceat arma deferre ut cl̾itus ł
iegłaritatẽ a̾ om̃s dico ĩdistĩte
repellẽdo ᷤ qͥ isũt ex ꝑte ĩuixiãtium

Expanded text:
in bello iniusto. Nam tales in bello iusto non reprobo, nisi sit ibi corrupta intentio vel talis persona cum armis, cui non liceat arma deferre, ut clericus vel irregularitatem autem, omnes dico indistincte repellendos, q
Abbreviated transcription (Latin):
nͨ tenẽt᷑ reñciare:
Unꝰ. si ĩimicꝰ meus
daret fraudulẽt᷑ pec¬
ut p̾tea cassaretur
electõ ⁊ ego rema¬
n̾em ĩfanus. aliꝰ si
me ĩuito ⁊ exp̃sse ꝯͣ¬

Expanded text:
 tenentur rennuciare. Unus, si inimicus meus daret fraudulenter pecut postea cassaretur electio et ego remanerem infamis. Alius, si, me invito et expresse