comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uerit de te balach.S ingula in ꝯspectu tuo locat bene-¬
ficia sua. ut tamqm de his iudiciis quȩ seruare debueras
mag̃ reus fias. qui diuinis ñ potueris stare beneficiis.
Qd feci inquit tͥ: Quasi reũ se ꝯstituit: & te iudicẽ Aut
qͥd ꝯtͥstaui te: Offensi uultꝰ ñ abnuit crim̃: si tu do c̃tͥstatꝰ¬
es auctore. Aut qͥd molestus fui tͥ: Int̾pellationis ĩ iuriã
ꝯfitet᷑: si molestior estimata sit: addit beneficia. quoꝵ gr̃a
mͦ dñs se ipsum ad dauid iudicandũ p̃buit: ut uncer&:
Dicit ei nathan: Hȩc dicit dñs ds̃ isrł. Ego unxi te in
regẽ suꝑ isrł. & liberaui te de manu saul. & dedi tͥ oĩa
quȩ erant dñi tui. & uxores illiꝰ insinum tuũ dedi: &¬
si pauca s̃: adiciam tͥ: Et quare ꝓnichilo duxis ł i
dnm. ut faceres nequit̾ in ꝯspectu eiꝰ: hor ꝯmemoratiõe
ꝯuentꝰ. cũ uideret ĩferiorẽ se eẽ cũ iudicat ait Peccaui do¬

Expanded text:
uerit de te Balac. singula in conspectu tuo locat beneuerit de te Balac. singula in conspectu tuo locat beneficia sua, ut tamquam de his iudices quae seruare debueras, quo magis reus fias, qui diuinis non potueris stare beneficiis. quid feci inquit tibi? tamquam reum se constituit et te iudicem. aut quid contristaui te? offensi uultus non abnuit crimen, si tu deo es contristatus auctore. aut quid molestus tibi fui? interpellationis iniuriam confitetur, si molestior aestimata est: addit beneficia, quorum gratia omodo dominus se ipsi Dauid iudicandum praebuit, ut uinceret ; dicit enim Nathan: haec dicit dominusrahel et ego liberaui te de manu Saul et dedi tibi omnia quae erant domini tui et uxores illius in sinum tuum dedi si pauca sunt, adiciam tibi. et quare pro nihilo duxisti dominum, ut faceres nequiter in conspectu eius? horum commemoratione conuentus cum uideret inferiorem se esse, cum iudicat, ait: peccaui do
Abbreviated transcription (Latin):
rax. om̃is hõ mendax: ut iustificeris in sermonibꝰ tuis:
s̃ quȩcũq loquutꝰ ẽ dns de fragilitate humana. qi incli:¬
natũ ẽ cor eoꝵ ad nequiciã: ꝓpendit ad fraudẽ Et quia
definiuit eo qͦd ñ sit ħo qui ñ peccet: om̃s enĩ declinaue.¬
runt. & ĩutiles facti s̃: ideo dicit. cũ diiudicat᷑: qͣm ꝓ
lapsione uniuersoꝵ ꝓbauit: quȩ cũq de nr̃a iudicauit
fallacia: Ergo si dixerimꝰ qi iniquitatẽ fecimus: iustifi¬
camus dm̃ in sermonib suis: Si aut̃ dixerimꝰ qr non
peccauimꝰ. mendacẽ facimus dm̃: s impossibile ẽ eũ¬
mentiri: Hos gͥ om̃s sub peccato eẽ. manifestũ ẽ. Quantũ
qͥ crimen. ut hõ se peccatorẽ neget: qui quantũ in ipso ẽ.
summi di uidet᷑ arguere ac refutare mendaciũ. qͥ tã mo-¬
deratus & patiens ẽ. ut uincat cũ iudicat᷑: uenitur enĩ
ad iudiciũ: & dic̃ tͥ d̾s: Popule m̃s qͥd feci tͥ. aut in quo ꝯ¬
tͥstaui te. aut qͥd molestus ⁊ fui: Quia eduxi te de t̾ra

Expanded text:
s sunt quaecumque locutus est dominus de fragilitate humana, quia inclinatum est cor eorum ad nequitiam, propendit ad fraudem. et quia definiuit eo quod non sit homo qui non peccet omnes enim declinauerunt et inutiles facti sunt -, ideo uincit, dum iudicatur, quoniam prolapsione uniuersorum probauit quaecumque de nostra iudicauit fallacia. ergo si dixerimus quia iniquitatem fecimus, iustificamus deum in sermonibus suis; si autem dixerimus quia non peccauimus. mendacem facimus deum; sed inpossibile etur omnes sub peccato esse manifestum est. quantum igitur crimen, ut homo se peccatorem neget, quoniam quantum in ipso est summi dei uidetur arguere ac refutare mendacium, qui tam moderatus et patiens est, ut uincat, cum iudicatur. uenitur enim ad iudicium: deus dicit: populus meus, quid feci tibi aut quid contristaui te aut quid mol est us tibi fui? quia eduxi te de terra
Abbreviated transcription (Latin):
nari. nisi moyses serpentem suspendisset ȩneũ:
quo uiso lȩtales illi morsus atq infusio ueneni
noxiĩ fugabat᷑. subiecit Hȩc aut̃ infigura facta
fines scłoꝵ deuenert᷑ Infigura eneus serpens tãqͣm
confixus cruci. qr uerus homo crucifigendus ge¬
neri annuntiabat᷑ humano. qui serpentis anti.¬
qui uenena uacuaret. in figura maledictus: in
ueritate aut̃ qui totiꝰ mundi maledicta deler&:
Alibi qͦq idem ad galathas ait. qr duosfilios habu¬
unũ de libera Et subdit: S is qui de ancilla. scd̾m¬

Expanded text:
nari, nisi Moyses serpentem suspendisset aereum, quo uiso letales illi morsus atque infusiones ueneni noxiae curabantur, subiecit: haec autem in figura facta ionem. in figura aereus serpens tamquam confixus cruci, quia uerus crucifigendus generi adnuntiabatur humano, qui serpentis diaboli uenena uacuaret, in figura maledictus, in ueritate autem qui totius mundi maledicta deleret. alibi quoque, id est ad Galatas ait quia duos filios habuunum de libera et subdidit: sed is quidem qui de ancilla s
Abbreviated transcription (Latin):
duies ẽ dõ Duies sapientia. diues scientia: diuites d̾o
st̃: qui ĩ pauꝑtate habundent: & indiuitiis egeant:
Habundant pauꝑes. qu&r ꝓfunda pauptas habundaũ
in diuitiis pauꝑtatis suȩ: diuites aut̃ eguerunt &
esurierunt: Neq enĩ ociose scriptũ ẽ: Duutib pauꝑes
p̃positi erunt: & ꝓpͥi serui dominis fenerabunt: qr
diuites & dñi suꝑuacue multa seminant. ex quibus¬
ñ fructũ colligant: s spinas metant: Et id̃o pauꝑib
pauꝑ latarus feneraret: P otes & tu diues istã implere
sententiã: Largire pauꝑi: & d̾o fenerasti: Qui enĩ lar¬
gitur pauꝑi: do fenerat. Pulchrȩ aut̃ sc̃s dauid

Expanded text:
diues est deo, diues sapientiae, dines scientiae diuites deo. sunt qui in paupertate abundent et qui in diuitiis egeant. abundant pauperes, quorum profunda paupertas abundauit in diuitiis simplicitatis suae, diuites autem eguerunt et esurierunt. neque enim otiose scriptum est: diuitum pauperes praepositi erunt et proprii serui dominis faenerabunt, quia diuites et domini superuacua et mala seminant. ex quibus fructum non colligant, sed \'spinas metant. et ideo pauperibpauper Lazarus faeneraret. potes et tu, diues, istam implere sententiam. largire pauperi, et domino faenerasti; qui enim largitur pauperi deum faenerat. Pulchre autem sanctus Dauid
Abbreviated transcription (Latin):
ieiunant ñ ut peccata minuant: s ut crim̃ admit¬
tant: Uideas illos tc̃ uenientes adeccłam. officiosos:
humiles: assiduos: ut effectũ sceleris acciꝑe mereant᷑.
s dic̃ illis d̾s̃: Hon hoc ieiunium elegi. nec sic flectaᷤ
ut circulũ collũ tuũ. cinerẽ etiã & ciliciũ sternas:
nec sic uocabitis ieiuniũ acceptũ: Hon tale ieiunium
elegi dic̃ dñs: s solue omnẽ colligationẽ ĩiusticie:
dissolue obligationes uiolentarũ cõmutationũ: dimicte con

Expanded text:
ieiunant, non ut peccatum minuant, sed ut crimen admitieiunant, non ut peccatum minuant, sed ut crimen admittant. uideas illos tunc conuenientes ad ecclesiam officiosos humiles adsiduos, ut effectum sceleris impetrare mereantur. sed dicit illis deus: non hoc ieiunium elegi, non si flectas ut circulum collum tuum, cinerem etiam et cilicium substernas, nec sic uocabitis ieiunium acceptum. non tale ieiunium elegi, dicit dominus. sed solue omnem conligationem iniustitiae, dissolue obligationes uiolentarum commutationum,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ eripias. ego habeo mea iura. habeo meas leges: calũpni¬
abor ut spoliẽ: Et ut possessio pauꝑis eripiat᷑: uita ꝓ¬
pulsabit᷑ Qd enĩ aliud in illa historia. nͥ diuitũ auari¬
cia describit᷑. quȩ ẽ uanũ ꝓfluuium. qͦd omĩa fluuii
more rapiat: & nulli usui ꝓfutura tnsducat: hȩc
Surge. manduca panẽ & redi adte: ego tͥ dabo ui¬
neã. nabuthȩ isrłite: Et scpͥsit librũ noĩe achab.
& signauit anulo illiꝰ & misit librũ ad seniores &
liberos eiꝰ. qͥ morabant᷑ cũ nabuthȩ: & erat scͥptũ in
libro. ieuinate ieiunium. & c̃sticuite nabuthȩ ĩ pͥnci¬
pẽ ppłi: & c̃stituite duos uiros filios iniquitatis exdi¬
uerso eiꝰ. ut falsũ testimoniũ ꝑhibeant aduersus
eũ dicentes. benedixit dm & regẽ: & ꝓducite eum
& lapidate.Quã euident̃ exp̃ssa ẽ diuitũ c̃suecu¬
do: Contͥstant᷑ si aliena ñ rapiant: renuntiant cibõ.

Expanded text:
non eripias: ego habeo mea iura, habeo meas leges. calumninon eripias: ego habeo mea iura, habeo meas leges. calumniabor, ut spoliem, et ut possessio pauperis eripiatur, uita pulsabitur. quid enim aliud in illa historia nisi diuitum auaritia describitur, quae est uanum profluuium, quod omnia fluuii modo rapiat et nsurge, manduca panem et redi ad te. ego tibi dabo uineam Nabuthae Israhelitae. et scripsit librum nomine Achab et signauit anulo illius et misit librum ad seniores et ad liberos eos, qui morabantur cum Nabuthae. et erat scriptum in libro: ieiunate ieiunium et constituite Nabuthae in principem populi et constituite duos uiros filios iniquitatis ex diuerso eius, ut falsum testimonium perhibeant aduersus eum dicentes: benedixit deum et regem et producite illum et lapidate. Quam euidenter expressa est diuitum consuetudo? contristantur, si aliena non rapiant, renuntiant cibo,
Abbreviated transcription (Latin):
qui intelligit: Qui cõpatitur ei. quẽ aduertit con¬
sortẽ ẽẽ naturȩ: qui cognoscit qͦd diuitẽ & pauꝑẽ
fecerit dñs: qui scit qͦd sc̃ificet fructꝰ suos: si de his¬
deliberet aliqm̃ pauꝑib portionẽ: Ergo cũ habeas
unde bene facias. ne differas dicens. cras dabo: ne lar¬
giendi amittas copiã: Periculosa ẽ de alt̾iꝰ salute di¬
latio: Pocest enĩ fieri. ut dũ tu differs. ille moriat᷑.
Mlag̃ aut̃ mortẽ p̃curre. ne forte auaricia & cras te¬
impediat: & ꝓmissa fraudent᷑: HSed qͥd dicã: ne impe¬
dias libertͣatẽ: utinã ñ adꝓꝑes rapinã: utinã qd con¬
cupieris ñ extorqueas: utinã alienũ ñ petas: nega¬
tũ p̃t̃mittas: excusatũ patient̃ feras Non audias
illã ierabel. quȩ ẽ auaricia. quodã ꝓfluuio uanitatis
dicentẽ: ego dabo tͥ possessionẽ quã desideras. Tu tri¬
stis es. qr uis mensurã considerare iusticiȩ ut alienũ

Expanded text:
qui intelligit? Qui compatitur ei, qui advertit conqui intelligit? Qui compatitur ei, qui advertit consortem esse naturae, qui cognoscit quod et divitem et pauperem fecit Dominus, qui scit quod sanctificet fructdelibet aliquam pauperibus portionem. ergo cum habeas unde benefacias, ne differas dicens: cras dabo, ne largiendi amittas copiam. periculosa est de alterius salute dilatio, potest fieri ut dum tu differs, ille moriatur. magis ante mortem praecurre, ne forte auaritia te et cras impediat et promissa fraudentur. Sed quid dicam, ue differas liberalitatem? utinam non adproperes rapinam, utinam quod concupieris, non extorqueas, utinam alienum non petas. negatum praetermittas, excusatum patienter feras, non audias illam Iezabel, quae est auaritia, quodam profluuio uanitatis dicentem: ego tibi dabo possessionem, quam desideras. tu tristis es, quia uis mensuram considerare iustitiae, ut alienum
Abbreviated transcription (Latin):
meliꝰ ẽ liberalẽ ẽẽ dispensatoiẽ: quã sollicitũ custodem.
Quantũ tͥ ꝓdeẽt ad grãm multoꝵ pupilloꝵ patrẽ uo¬
cari÷ quã innumeras stateras insacculo obsignatas ha¬
bere pecunus: Et enũ hic relinquit᷑ gr̃a nobiscũ: ad iudi-¬
cem meritũ defert᷑. Sed fortasse dicas qͦd uulgo sole¬
tis dicere: Non debemus donare ei: cui d̃s̃ ita male¬
dixit. ut eũ egere uellet: S ñ st̃ pauꝑes maledicti.
cũ dictũ sit. beati pauꝑes sp̃u: qm̃ ipsoꝵ ẽ regnum
cȩloꝵ. Non de paupe. s de diuite scͥptura dic̃: Captan
p̃cia frumenti: maledicet᷑ inppłis deinde ñ re¬
quiras: qͥd unusquisq mereat᷑. Miscd̃ia ñ de meritis
iudicare consueuit. s necessitatib subuenire: iuua¬
re pauꝑem: ñ examinare iusticiã: Seriptũ ẽ eium¬
Beatus qui intelligit suꝑ egenũ & pauꝑem: Quis ẽ

Expanded text:
melius est liberalem esse dispensatorem quam sollicitum custodem! melius est liberalem esse dispensatorem quam sollicitum custodem! quantum tibi prodesset ad gratiam multorum pupillorum patrem nominari quam innumeras stateras in sacculo obsignatas habere! pecunia etenim hic relinquitur, gratia nobiscum ad iudicem meriti defertur. Sed fortasse dicas quod uulgo soletis dicere: \'non debemus donare ei cui deus ita maledixit, ut eum egere uellet.\' sed non pauperes maledicti, cum scriptum sit: beati pauperes, quoniam ipsorum est regnum caelorum. non de paupere, sed de diuite scriptura dicit: captans pretia frumenti maledictus erit. deinde non requiras quid unusquisque mereatur. misericordia non de meritis iudicare consueuit, sed necessitatibus subuenire, iuuare paupeBeatus qui intelligit super egenum et pauperem . Quis est
Abbreviated transcription (Latin):
Seminate uobis adiusticiã Esto spũalis agricola.
sere qͦd tͥ ꝓsit Bona satio incorde uiduarũ Si t̾ra tͥ
remuneratio reodet multipliciora qm dederis : dein-¬
reposcant aiãm tuã. & tu adhuc differs tuoꝵ operum
hac nocte aiãm tuã repetunt ate Bene ait nocꝰte:
Nocte enĩ aĩa auari reposcit᷑. a tenebris incipit: & in
mutat᷑: iusti aut̃ fulgebunt sicut sol in regno patͥs
sui. Necte arguit᷑ stulticiȩ. qͥ ĩ manducando & bi¬
bendo locar spem suã. & ideo tempꝰ eũ mortis urge.
scđm qͦd dictũ ẽ ab. ipsis qui gulȩ seruiunt. Manduce¬
mus & bibamus: cras enĩ moriem᷑ Recte dicit᷑ stultu s.
qui animȩ suȩ carnalia subministrat: qui recondit
quȩ cui seruet ignorat: &. id̃o ei dicit᷑ Quȩ aut̃ para¬
sti cuiꝰ erunt: Quid cocidie meciris & numeras. & obsi¬
gnas. qͥd aurũ trutinas. qͥd argentũ ponderas: Quanto

Expanded text:
seminate uobis ad iustitiam. esto spiritalis agricola, seminate uobis ad iustitiam. esto spiritalis agricola, sere quod tibi prosit. bona satio in corde uiduarum. si terra tiremuneratio reddet multiplicatiora quae dederis! Deinreposcant animam tuam, et tu adhuc differs operum hac nocte animam tuam repetunt a te. bene ait \'nocte\'. nocte anima auari reposcitur: a tenebris incipit et in mutatur, iusti autem fulgebunt sicut sol in regno patris sui. recte arguitur stultitiae qui in manducando et bibendo locarit spem suam. et ideo tempus ei mortis urgetur secundum quod dictum est ab ipsis qui gulae seruiunt: manducemus et bibamus; cras enim moriemur. recte dicitur stultus qui animae suae corporalia subministrat, quia recondit quae cui seruet ignorat. et ideo ei dicitur: quae autem parasti cuius erunt? quid cottidie metiris et numeras et obsignas? quid aurum trutinas, argentum ponderas? quanto
Abbreviated transcription (Latin):
habundare habes fȩcunditatẽ publicã Quid destrius
horrea: Ostendo tͥ ubi meliꝰ tua frumenta custodias :
uͥ bene sepias: ut fures tͥ auferre ñ possint: Include ea
in corde pauꝑũ. uͥ nullus gurgulio c̃sumat: nulla ue
infantiũ & lactentiũ ꝑfecisti laudẽ: Ecce apothe¬
cȩ. quȩ maneant in ȩt̾nũ: ista horrea quȩ fe cundi¬
tas futura ñ destruat: Nã qͥd iterũ facies. si tibi plus
natũ fuertt anno futuro: Iterũ gͦ & illa destrues.
quȩ mͦ facere paras: & maiora edificabis: Dat enim tͥ
fȩcunditatem d̾s. ut aut uincat. aut condẽpnet aua-¬
riciã tuã: quo excusationẽ habere ñ possis Tu uͦ qͦd ꝑ
te multis nasci uoluit. ł soli reseruas: immo & tibi
adimis: Mag̃ enĩ seruares tͥ: si disꝑtires aliis: Bonorũ
enĩ fructus munerũ in eos qui contulerint reuertunt᷑:
& gr̃a liberalitatis in auctorẽ redit deniq scͥptũ est.

Expanded text:
abundare, habes fecunditatem publicam: quid destruis abundare, habes fecunditatem publicam: quid destruis horrea,? ostendo tibi, ubi melius tua frumenta custodias, ubi bene saepias, ut fures tibi ea auferre non possint. include ea in corde pauperum, ubi ea nullus curculio consumat, nulla corinfantium et lactantium perfecisti laudem. istae sunt apothecae, quae maneant in aeternum, ista horrea, quae fecunditas futura non destruat. nam quid iterum facias, si tibi plus natum fuerit anno sequenti? iterum ergo et illa destrues quae nunc facere paras et maiora facies. dat enim tibi fecunditatem deus, ut aut uincat aut condemnet auaritiam tuam, quo excusationem habere non possis: tu uero quod per te multis nasci uoluit tibi soli reseruas, immo et tibi adimis; magis enim seruares tibi, si dispertireris aliis; bonorum enim fructus munerum in eos ipsos qui contulerint reuertuntur et gratia liberalitatis in auctorem redit. denique scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
copiarũ. & mauult habere qͦd solus. quã qͦd om̃ib
uendat Uide timentẽ ne suꝑfluat cumulus frum̃¬
toꝵ. ne supͣ horrea redundans tranfundat᷑ inpauꝑes:
& boni aliciuꝰ occasio indigentib ad quirat᷑. Soli sibi
denegare: Habes inꝗͥt multa bona: Nescit auarꝰ
bona nͥ ea quȩ qͤs tuosa s̃ nominare S ad quiesco
ei. ut bona dicant᷑. que s̃ pecuniaria. Cur ego de bonis
facitis mala. cũ de malis bona facere deberetis: Scͥptũ
ẽ enĩ Facite uob̾ ainicos de mãmona iniquitatis. Ei
qͦ qui uti sciat bona s̃: ei qui uti nesciat. recte mala:
Disꝑsit. dedit pauꝑibꝰ: iusticia eiꝰ manet in scłm scłi:
bitorẽ tͥ dm̃ quadã pietatis feneratione ꝯsticuas Bo¬
na.s. si aꝑias horrea uisticiȩ tuȩ. ut sis panis pauꝑũ:¬
de facias Quid uereris : Tua te uoce conuenio. Habes
multa bona. in annos multos posita: potes & tͥ & aliis

Expanded text:
copiarum; et mavult habere quod solus, quam quod cum omnibus copiarum; et mavult habere quod solus, quam quod cum omnibus vendat. Vide timentem ne superfluat cumulus frumentorum, ne super horrea redundans transfundatur in pauperes, et boni alicujus occasio indigentibus acquiratur. Soli sibi denegare. 36. Habes, inquit, multa bona. Nescit avarus bona, nisi ea quae quaestuosa sunt, nominare. Sed acquiesco ei, ut bona dicantur quae sunt pecuniaria. Cur ergo de bonis facitis mala, cum de malis bona facere debeatis? Scriptum est enim: Facite vobis amicos de mammona iniquitatis . Ei ergo qui uti sciat, bona sunt: ei qui uti nesciat, recte mala. Dispersit, dedit pauperibus, justitia ejus manet in aeternnm . debitorem Deum quadam pietatis feneratione constituas. Bona sunt si aperias horrea justitiae tuae, ut sis panis paude facias, quid uereris? tua te uoce conuenio. habes multa bona in annos multos posita, potes et tibi et aliis
Abbreviated transcription (Latin):
Quantas anni suꝑioris frumentũ potuit aĩas pauꝑũ
reseruare: Hec me magis delectarent precia: quȩ
ñ nũmo estimant᷑. s gr̃a. Imitabor scm̃ iosepħ hu¬
manitatis p̃dicatione: clamabo uoce magna: ueni¬
te paupes: edite panes meos: E xpandite gremium:
suscipite frum̃tũ Fęcunditas diuitis: totiꝰ orbis ha
s ais. Destruã horrea Recte destruis ea: a quibꝰ
nullus pauꝑ onustꝰ reuertit᷑ horrea. iniquitatis
recȩptacula: ñ pietatis subsidia. Recꝰte destruit:
qr sapient̃ edificare ñ nouit: diues destruit sua:
qͥa nescit ȩt̾na destruit horrea. qͥ ñ nouit frum̃¬
ta diuidere: s claudere Et maiora inquit faciã:
nfelix. uł id dispensato pauꝑib qͦd ꝓ sũptu edifi-¬
cationis impendis Dũ liberalitatis grãm resugis:
dampna edificationis ex soluis Et addidit Illo con-
delectat᷑ mag̃ enormitate p̃cioꝵ: quã habundantia

Expanded text:
quantas anni superioris frumento potui animas pauperum quantas anni superioris frumento potui animas pauperum reseruare? haec me magis delectarent pretia, quae non nummo aestimantur, sed gratia. imitabor sanctum Ioseph humanitatis praedicatione, clamabo uoce magna: uenite, paupsuscipite frumentum. Fecunditas divitis, totius orbis absed ais: Destruam horrea mea. Recte destruis ea, a quibus nullus pauper onustus revertitur. Horrea iniquitatis sunt receptacula, non pietatis subsidia. Recte destruit qui sapienter aedificare non novit. Destruit sua dives, qui nescit aeterna: destruit horrea, qui non novit sua frumenta dividere, sed claudere. 34. Et majora, inquit, faciam. Infelix, vel id dispensato pauperibus, quod pro sumptu aedificationis impendis. Dum liberalitatis gratiam refugis, damna aedificationis exsolvis. 35. Et addidit: Illo congrDelectatur magis enormitate pretiorum, quam abundantia
Abbreviated transcription (Latin):
ñ habeo fructus unde uiuendũ sit mͥ Beatus qui de
habundantia ꝑiclitat᷑. Immo miserior iste fȩcundicati.¬
bussuis quã pauꝑ: cui ꝑiculũ de egestate ẽ: Fabet
ille unde excuset erũpnam. habet certe iniuriam:
ñ habet culpã: Iste ñ habet: quẽ p̃ter se arguat.
Et dixit: hoc faciam: Destruã horrea Putes adhuc
ulũ dicere. aꝑiã horrea. ingrediant᷑ qui tolerare fa-¬
mẽ nequeunt: ueniant inopes: intrent pauꝑes: reple¬
ant sinus suos: destruant parietes qͥ excludt̃ esurien-¬
tẽ Ut qͥd ego abscondã: cui d̃s fecit habundare qͦo largi-¬
ar: Ut quid repagulis portarũ claudã srumenta.
quibꝰ ds̃ totũ repleuit campoꝵ ambitũ. quȩ sine cu-¬
stode nascunt᷑ & habundant: Hicta ẽ spes auari: rum¬
punt᷑ uetusta horrea messib nouis: Minus habui: &
frumenta seruaui: Plus natũ ẽ: Cui congrego: dũ in¬
crementa p̃cioꝵ aucupor: Amisi usũ beneficiorum:

Expanded text:
non habeo fructus, unde uiuendum est mihi. beatus qui de non habeo fructus, unde uiuendum est mihi. beatus qui de abundantia periclitatur? immo miserior iste fecunditatibus suis quam pauper, cui periculum de egestate est. habet ille unde excuset aerumnam, habet certe iniuriam, non habet culpam: iste non habet quem praeter se arguat. et dixit: hoc faciam, destruam horrea. putes adhuc illum dicere: aperiam horrea, ingrediantur qui tolerare famem non queunt, ueniant inopes, intrent pauperes, repleant sinus suos. destruam parietes, qui excludunt esurientem. ut quid ego abscondam, cui deus facit abundare quod largiar? ut quid repagulis portarum claudam frumenta, quibus deus totum repleuit camporum ambitum, quae sine custode nascuntur et abundant? Uicta est spes anari, rumpuntur uetusta horrea messibus nonis. \'minus habui et frustra seruaui; plus natum est. cui congrego? dum incrementa pretiorum aucupor, amisi usum beneficiorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmictit. int̾pellat cogitantẽ: excitat dormientẽ: Seo
nec ipse se quiecũ patit᷑. qͥ de habundantia sollicitat᷑:¬
& inubertate fructũ uocẽ egentis emittit: Ed faciã
uiuendi : E gens omniũ huc atq illuc uertit᷑: serutat᷑
hospiciũ: nichil inuenit adusũ alimenti: Considerat
nichil miserius quã fame confici: & cibi indigentia
mori Querit mortis cõpendia: & tolerabiliora abeundi¬
rimat᷑ supplicia: Arripit gladiũ. suspendit laqueũ: igem
adolet. explorat uenenũ: & int̾ hȩc dubuis qͥd eligat.
dicit. Qd faciã: deinde uitȩ huiꝰ suauitate reuocatꝰ
cupit reuocare sententiã: si possit uiuendi reꝑire sub
uiuere. si habeã unde possim hanc uitã sustin ere: Sed
quib cibis. quib subsidiis : Ed faciã inqt qͦd ñ habeo:
Clamat se diues ñ habere: Pauꝑtatis hic sermo est :
De inopia querit᷑ habundans fructib. Non habeo
inquit quo congregem fructus: Putares illum dicere:

Expanded text:
mittit. interpellat cogitantem, excitat dormieutem. sed nec ipse se quietum esse patitur, qui de abundantia sollicitatur et in ubertate fructuum uocem egentis emittit. quid faciauiuendi? egens omnium huc atque illuc respicit, scrutatur hospitium, nihil inuenit ad usum alimenti. considerat nihil miserius quam fame confici et cibi indigentia mori, quaerit mortis conpendia et tolerabiliora obeundi supplicia rimatur, arripit gladium, suspendit laqueum, ignis adolet, explorat uenenum. et inter haec dubius quid eligat dicit: quid faciam? deinde uitae huius suauitate reuocatus cupit reuocare sententiam, si possit uiuendi substantiamuiuere, si habeam quomodo possim uitam hanc sustinere, sed quibus cibis, quibus subsidiis? quid faciam inquit, quod non habeo. clamat se diues non habere: paupertatis hic sermo est: de inopia queritur abundans fructibus. non habeo inquit quo congregem fructus? putares illum dicere:
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝓbemus diuitẽ dormire ñ posse. Excitat eũ cupidi¬
tas. exagitat cura ꝑuigil aliena rapiendi: torqu&
inuidia: mora uexat: sterilitas ꝓuentuũ infecunda
ꝑturbat: sollicitat habundantia: unde illi diuiti eiuꝰ
possessio uberes fructus actulit. qui cogitauit intͣ
se dicens. qͥd faciã. ꝙ ñ habeo quo congregem fructus
meos. & dixit. hoc faciam. destruã horrea mea. &. maio

Expanded text:
ui eum sinat dormire. Excitat eum cupiditas, exagitat cura pervigil aliena rapiendi, torquet invidia, mora vexat, sterilitas proventuum infecunda perturbat, sollicitat abundantia. Unde illi diviti, cujus possessio uberes fructus attulit, qui cogitavit intra se dicens: Quid faciam, quod non habeo quo congregem fructus meos? et dixit: Hoc faciam, des
Abbreviated transcription (Latin):
me mat̾ mea¶uis nr̃m eciã si ꝯfiteat᷑ delictũ suũ
ñ ꝑstringendũ potiꝰ qm̃ repetendũ putet : Qi scd̾o repe¬
tat an tercio: uide qͦt uersibꝰ tantꝰ ꝓpħa peccatũ suũ
resonet qm̃ nullus uersus sine ꝯfessione delicti sit C̃¬
gessit om̃a simul. iniquitates & iniusticias ꝑsonando.
ungens delicta peccatis: atq ea sepe repetendo meri¬
to magnã miãm poseit. nec solum magnã mĩam: s
ñ diluat deploratio: Quã eulpã p̾catio etꝰmodi
mus obsecrandam: deinde legimus qr inuircute magna¬
& in brachio suo excelso ppłm suũ de terra egypti liberauit.
quando transduxit eũ ꝑmare rubrũ: in quo fuit figura
illic poscit᷑ miserationũ multitudo: uͥ peccatoꝵ est¬
multitudo: Inmultũ laua me ab iniusticia mea: & a

Expanded text:
ater mea. quis nostrum etiamsi confiteatur delictum suum, non perstringendum potius quam repetendum putet? quis secundo repetat aut tertio? uide quot uersibus tantus propheta peccatum suum resonet, quam nullus uersus sine confessione delicti sit. congessit omnia simul iniquitates suas et iniustitiam personando iungens delicta peccatis atque ea saepe repetendo merito magnam misericordiam poscit, nec solum magnam misericordccatum talis non diluat deploratio, quam culpam precatio huiusmodi mus obsecrandam. deinde legimus quia in uirtute sua magna et bracchio suo excelso populum suum de terra Aegypti liberauit, quando transduxit eum per mare rubrum, in quo fuit figura illic poscitur miserationum multitudo, ubi multitud
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ de mortuis: cui sedes inferna sint: Quid enĩ est
mes & sitis. quo plus hauserit: plus in ardescit: Qui dili¬
git inquit aurũ: ñ satiabit᷑ eo: Et infra: Et quidem hoc
pessi mꝰ languor Sicut enĩ fuit: ita & abut. In habun¬
dantia eiꝰ laborat inuentũ. Etquidẽ om̃s dies eius
in tenebris & luctu. & iracundia multa. & languor &
ira: ut tolerabilior sit conditio seruoꝵ Illi enĩ hominib
seruiunt: isti peccato Qui enĩ facit peccatũ. seruus
ẽ peccati. semꝑ ĩ laqueis: semꝑ ĩuinculis: Hũqm̃ lib
a cõpedib: qr semꝑ ĩ criminib. Quã misera seruitus.
seruire peccatis: Naturȩ ipsiꝰ nescit monilia. nec somni
ipsiꝰ uices nouit. aut cibi fungit᷑ suauitate: cuiꝰ nullu
ẽ inmunere seruitiũ Dulcis enĩ sominus serui. & sipa¬

Expanded text:
regnum de mortuis, cui sedes inferna sint. quid est enim regnum de mortuis, cui sedes inferna sint. quid est enim mes aut sitis? quo plus hauserit, plus inardescit. qui diligit inquit argentum non satiabitur argento et infra: et quidem hoc pessimus languor; sicut enim fuit, ita et abiit, et abundantia eius laborat in uentum. et quidem omnes dies eius in tenebris et luctu et iracundia multa et languore et ira, ut tolerabilior sit condicio seruulorum; illi enim hominibus seruiunt, iste peccato; qui enim facit peccatum seruus est peccati. semper in laqueis, semper in uinculis, numquam liber a conpedibus, quia semper in criminibus. quam misera ser- uitus seruire peccatis! Naturae ipsius nescit munia nec somni ipsius uices nouit aut cibi fungitur suauitate, cuius nullum est inmune seruitium; dulcis enim somnus serui, et si m
Abbreviated transcription (Latin):
pidũ. Qiuis artifex unũ diẽ uitȩ homuinis potuit. adi¬
uingere: Quẽ diuitiȩ ab inferis redemert᷑: Quiꝰ egri¬
tudinẽ pecunia mitigauit: Hon in habundantia in¬
quit duutiarũ uita eiꝰ Et alibi Nichil ꝓst̃ thȩsau.¬
ri iniusti: iusticia aut̃ amorte liberat: Merito cla¬
mat dd̃. Diuitiȩ si affluant: nolite cor apponere:
hic adqͥrunt᷑: hic relinquunt᷑: Somniũ itaq loqͥ¬
mur: ñ patͥmoniũ: Unde bene ait idem ꝓpħa de di-¬
uitib Pormierunt sonũ suũ. & nichil inuenert̃
om̃s uiri diuitiarũ inmanib suis. hoc ẽ nichil ĩue¬
nert inoꝑib suis diuites. qui nichil pauꝑi c̃tulert̃:
nulliꝰ iuuert̃ inopiã: nichil adutilitatẽ suã ꝓficiens
reꝑire potuert̃ Ipsũ tam̃ ẽsidera. Mitem dict̃
gentiles inferi p̃sulẽ: arbitrũ mortis Ditẽ appellas¬
& diuitẽ. qͦd nisi mortẽ diues inferre non nouerit. eui

Expanded text:
\'Quis artifex unum diem uitae hominis potuit adi\'Quis artifex unum diem uitae hominis potuit adiungere? quem diuitiae ab inferis redemerunt? cuius aegritudinem pecunia mitigauit? non in abundantia inquit uita eius. et alibi: nihil prosunt thensauri iniustis, iustitia autem liberat a morte. merito clamat Dauid: diuitiae si fluant, nolite cor adponere. hic adquiruntur, hic relinquuntur. somnium igitur loquimur, non patrimonium. unde bene ait idem propheta de diuitibus: dormierunt somnum suum et nihil inuenerunt omnes uiri diuitiarum in manibus suis, hoc est: nihil inuenerunt operibus suis diuites, qui nihil pauperi contulerunt. nullius iuuerunt inopiam, nihil ad utilitatem suam proficiens repperire potuerunt. ipsum nomen considera. Ditem dicunt gentiles inferi praesulem, arbitrum mortis. ditem appellat diuitem, quod nisi mortem diues inferre non nouerit, cui
Abbreviated transcription (Latin):
tũ: Immo mag̃ hortabit᷑ ut mundũ muliebrẽ c̃feraᷤ :
unde potes uł paruo pauꝑẽ liberare: Illa tͥ ĩponet
sũptuũ necessitatẽ ut ĩ gemina bibat. inostro dormi¬
at. ĩ argentea sponda recũbat. auro oneret manus.
ceruicẽ monilib delectet᷑ & cõpedib Mulieres dũmͦ
auro ligent᷑. ñ putant onera eẽ si p̃ciosa sint. non ex¬
istimant uincula ẽẽ : si in his thesauris choruscent:
Delectant & uulnera. ut aurũ aurib ĩserat᷑: & mar-¬
garite dependeant: Habent & gemmȩ pondera sia:
habent & uestes frigora sua: Sudat᷑ ingẽmis. algec ur
insericis. tam̃ precia iuuant. & qͥuib natura aduersat.
cõmendat auaricia: Smaragdos & iacinctos. berillũ.
dũ indulgent cupiditati: Non abnuo gratũ quidem
nent contͣ naturã expoliti. ut saxoꝵ dependerent
aspitatẽ: rigorẽ magis mentis eẽ expoliendũ qm̃ la¬

Expanded text:
tum. immo magis hortabitur, ut mundum muliebrem conferas, tum. immo magis hortabitur, ut mundum muliebrem conferas, unde potes uel paruo pauperem liberare. illa tibi inponet sumptuum necessitatem, ut gemma bibat, in ostro dormiat, in argentea sponda recumbat, auro oneret manus, ceruicem monilibus. delectantur et conpedibus mulieres, dummodo auro ligentur. non putant onera esse, si pretiosa sint, non existimant uincula esse, si in his thensaurus coruscet. delectant et uulnera, ut aurum auribus inseratur et margaritae pendeant. habent et gemmae pondera sua, habent et uestes sua frigora. sudatur in gemmis, algetur in sericis: tamen pretia iuuant et quae natura auersatur commendat auaritia. zmaragdos et hyacinthos beryllum dum indulgent cupiditati. non abnuo gratum quendam nent contra natu ram expoliti, ut saxorum deponerent asperitatem, rigorem 15 magis mentis esse expoliendum.
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ qͥd faciã : Nullũ uendã. s dũ unũ considero:
om̃s fame ꝑeuntes uidebo Si unũ trad̃a. quibus
oculis uidebo cȩteros de mea impietate suspectos.
ne alios quoq uendã: Quo pudore regdiar domum:
Quomͦ intrabo: Quo habitabo affectu. qui mͥ abnegaui fi¬
liũ. quẽ ñ morbus absũpsit. ñ mors abstulit: Qua con-
tu tot filii uestiebant: Hȩc pauper te p̾sente deplorat.
& tͥ auaricia aurẽ obstruit: nec mens tua facti mira¬
bilis horrore mollit᷑: Totus ppłs ingemiscit. & solus di¬
ues ñ flecteris. nec audis scͥpturã dicentẽ. perde pecuni¬
ã ꝓpt̃ fr̃ẽm & amicũ: & ñ abscondas eã sub lapide in
morce Et qr ñ audis. ideo exclamat ecclastes. dicens:
Est languor malus quẽ uidi subsole: diuitias custodiri
inmalũ possidentis eas Sed forcassis redeas domũ.
cũ uxore c̃feras: illa te horcet᷑ ut redimas uenunda¬

Expanded text:
uerum quid faciam? nullum uendam. sed dum unum considero, uerum quid faciam? nullum uendam. sed dum unum considero, omnes fame uidebo pereuntes. si unum tradam, quibus oculis uidebo ceteros de mea inpietate suspectos, ne alios quoque uendam? quo pudore regrediar domum, quomodo intrabo, quo habitabo affectu, qui mihi abnegaui filium, quem non morbus absumpsit, non mors abstulit? qua consctu tot filii uestiebant?\' Haec pauper te praesente deplorat, et tibi auaritia aurem obstruit nec mens tua facti miserabilis horrore mollitur. totus populus ingemescit, et solus, diues, non flecteris nec audis scripturam dicentem: perde pecuniam propter fratrem et amicum, et non abscondas eam sub lapide in mortem. et quia non audis, ideo exclamat Ecclesiastes dicens: est languor malus, quem uidi sub sole, diuitias custodiri in malum possidentis eas. sed fortasse redeas domum, cum uxore conferas, illa te hortetur ut redimas uenunda
Abbreviated transcription (Latin):
paciscar p̃ciũ : Quib tradã manib inseruitutẽ filiũ.
Quib oculis aspiciã seruientẽ: Quib uerbis disceden¬
ti uale dicã: eluib factũ excuse sermonib Fili ege
ego te ꝓ meo cibo uendidi. Funestior gͦ iã pauꝑis m̃¬
sa: quã diuitis Ille addicẽ alienos: ego meũ uendos
Iile necessitatẽ imponit: ego affero uoluntatẽ: It sit
excusabilior causa: adiciã: Fli ꝓfr̃ib tuis seruies:
ut illis querant᷑ alim̃ta: Et ioseph afr̃ib siuis inserui¬
tutẽ uenundatꝰ ẽ: postea & ipsos & patrẽ pauit: Re¬
spondebit ille S ñ eũ uendidit pat̾. s fleuit admis¬
sũ. S postea eciã ipsi ĩ potestatẽ diuitis uenerunt:¬
& uix potuert̃ liberari Postea genꝰ eiꝰ diuitiis ȩgy¬
pti multa ȩtate seruiuit: Uende me postremo pa-¬
ter: ea c̃ditione. ne diuites emant: Hec sic fateor.

Expanded text:
paciscar pretium, quibus tradam manibus in seruitutem filium, paciscar pretium, quibus tradam manibus in seruitutem filium, quibus oculis adspiciam seruientem, quibus osculis discedenti uale dicam, quibus factum excusem sermonibus? fili, ego te pro meo cibo uendidi. funestior ergo iam pauperis mensa quam diuitis. ille addicit alienos, ego meum uendo: ille necessitatem inponit, ego adfero uoluntatem. ut sit excusabilior causa, adiciam: fili, pro fratribus tuis seruies, ut illis quaerantur alimenta. et Ioseph a fratribus suis in seruitutem uenditus postea et ipsos et patrem pauit. respondebit ille: sed non eum uendidit pater, sed fleuit amissum, sed postea etiam. ipse in potestatem diuitis uenit et uix potuit liberari. postea genus eius diuitiis Aegypti multa aetate seruiuit. uende me postremo, pater, ea condicione, ne diuites emant.\' haesi, fateor,
Abbreviated transcription (Latin):
satis ẽ unuis p̃ciũ. ad pastũ ad pastũ reliquors. Et oc¬
me patrẽ uocauit: E ic ẽ maior ex filiis: quẽ ꝯgrue
honoro seniorẽ S uiniorẽ dabo At istũ teneriori
amore cõplector: Illũ erubesco: huiꝰ misereor: Illius
gradũ suspiro: huiꝰ ȩtatẽ Ille iã sentit erũpnã: iste
ignorat Flectit me illius dolor: huiꝰ insipientia:
Ad alia me c̃ferã: Ille mͥ plus blandit᷑: ille plus ue¬
recundat᷑ Iile parenti similior: iste utilior: In illo
imaginẽ meã uendo: inisto spem meã ꝓdo Oe mise¬
rũ. ñ inuenio qͥd faciã: ñ habeo qͥd eligã: Cireum.¬
uallant me facies calamitatũ: erũpnarũ chorus. Feri¬
na hȩc rabies est. eligere quẽ tradas Fere ipsȩ cũpicu¬
quos liberent: ñ qͦs offerant: Quomͦ gͥ discernã affe¬
ctũ naturȩ: Quomꝰ obluuscar: Quom exuã patris
mentẽ: Quomꝰ filũ auctionẽ c̃sticuã: Quo sermone

Expanded text:
satis est unius pretium ad pastum reliquorsatis est unius pretium ad pastum reliquorme patrem uocauit. hic est maior ex filiis, quem congrue honoro seniorem. sed iuniorem dabo. at istum teneriore amore conplector. illum erubesco, huius misereor: illius gradum suspiro, huius aetatem: ille iam sentit aerumnam. iste ignorat: flectit me illius dolor, huius inscientia. ad alios me conferam. ille mihi plus blanditur, iste plus uerecundatur: ille parenti similior, hic utilior: in illo imaginem meam uendo, in isto spem meam prodo. me miserum, non inuenio quid faciam, non habeo quid eligam. circumuallant me facies calamitatum, aerumnarum chorus. ferina haec rabies est eligere quem tradas. ferae ipsae cum pericuquos liberent, non quos offerant. quomodo igitur discernam affectum naturae, quomodo obliuiscar, quomodo exuam patris mentem? quomodo filii auctionem constituam, quo sermone
Abbreviated transcription (Latin):
unde saltatrici p̃mium solueret ñ inuenit: nisi
ut pauꝑem iuberet occidi Uidi ego pauꝑem du¬
ci dũ cogeret᷑ soluere qͦd ñ habebat: trahi ad car¬
cerem. qr uinũ deẽẽt ad mensã potentis: dedi¬
cere in auctionẽ filios suos. ut ad tempꝰ penam
differre poss: inuentũ forte aliqm qͥ ei in illa
necessitate subueniret: Redit adhospiciũ cũ suis
pauꝑ. direpta spectans omnia. nichil sibi relicꝰtum
adcibũ ingemiscens. filiois famẽ dolens. qd̃ eos ñ po¬
tius ei qui posset pascere uendidiss. Redit ad con¬
siliũ: uendendi sumit arbitũ Conpugnabant eñ
p̃cium. natura ad officiũ: cõmori filiis paratꝰ. qm
a filiis separari Sepe gradũ reculit: sepe reuoca-¬
uit uicit tande necessitas. ñ uoluntas: & ipsa con-¬
cessic pietas necessitati. Consideremus nẽ pat̾ne
mentis ꝓcellas exestuantes: quẽ de liberis prius
traderet Qmͣ inqtͥ uenda priorẽ: Scio enĩ qͦd ñ

Expanded text:
unde saltatrici praemium solueret non inuenerat nisi unde saltatrici praemium solueret non inuenerat nisi ut pauperem iuberet occidi. uidi ego pauperem duci, dum cogeretur soluere quod non habebat, trahi ad carcerem, quia uinum deeset ad mensam potentis, deducere in auctionem filios suos, ut ad tempus poenam differre posset. inuentum forte aliquem, qui in illa necessitate subueniret. redit ad hospitium cum suis pauper direpta spectans omnia, nihil sibi ad cibum relictum, ingemiscens filiorum famem, dolens quod eos non potius ei qui posset pascere uendidisset. redit ad consilium, uendendi sumit arbitrium. conpugnabant tamepretium, natura ad officium. commori filiis paratus quam a filiis separari saepe gradum protulit, saepe reuocauit. uicit tamen necessitas, non uoluntas et ipsa concessit pietas necessitati. Consideremus nunc patriae mentis procellas exaesiuantis quem de liberis prius traderet. \'quem inquit \'uendam priorem? scio enim quod non
Abbreviated transcription (Latin):
reũ: ne qͥd de recondito minueret᷑. Panis unus diebꝰ¬
singłis deputabat᷑: qͥ tenacẽ satiare uix poss. Cõꝑi
etiã uiri fidem. si quando ei ouũ ẽẽc apposicũ. qͦri
qͦd pullus eẽt occisus hoc id̾o scͥbo. ut cognoscatis
uiui tui deputares paupibo Golerabilior iã ale diue̾.
constabat sangiuine. & ipsiꝰ pocula multoꝵ qͥs ad laqͥũ
coegerat. rubebant eruore. Quanti necanẽ. att uob
qͦd aelectat paret᷑: F unesta fames ur̃a. funesta luxu¬
qͥbꝰ digna conuiuio tuo uina fundant̃: ule mare mer¬
sus ẽ. du ueret᷑ ne piscis mense tuȩ desit aut ostrea
ule brumali frigore dũ lepores inuestigare. aut laqͥs¬
tudet aues captare diriguit. ille ante oculos siqͥd
forte displicuit uer b̾at᷑ ad mortẽ: atq ipsas epulã
fuso cruore resꝑgit. Heniq diues erat. qui s ad
mensã caput ꝓpħȩ pauꝑis iussit afferri. & aliud

Expanded text:
reum, ne quid de condito minueretur. panis unus diereum, ne quid de condito minueretur. panis unus diei deputabatur, qui tenacem satiare uix posset. comperi etiam ueri fide, si quando ei ouum esset adpositum, queri quod pullus esset occisus. hoc ideo scribo, ut cognoscatis uiuii tui deputares pauperibus! tolerabilior iam ille diues, constabat sanguine et ipsius pocula multorum quos ad laqueum coegerat rorabant cruorem. quanti necantur, ut uobis quod delectat paretur! funesta fames uestra, funesta luxuquibus digna conuiuio tuo uina fundantur. ille mari mersus est, dum ueretur, ne piscis mensae tuae desit aut ostrea. ille brumali 20 frigore, dum lepores inuestigare aut laqueis studet aues captare, diriguit. ille ante oculos tuos, si quid forte displicuit, uerberatur ad mortem atque ipsas epulas fuso cruore respergit. denique diues erat, qui sibi ad mensam caput prophetae pauperis iussit adferri et aliud
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ unuersa. aufertis omia. nichil relinquitis: pęnã
ant: uoscũ habetis: Auobis gͥ pͥꝰ penã exigitis: ꝗͣ pau¬
ꝑib irrogatis uosgͥ ur̃o affectu lurtis misere pauꝑta¬
tis erũnas. & pauꝑes quide ñ hñt qͦ utant᷑. uos aut̃ nec
ipsi utimini: nec alios uti sinitis: Eruitis aurũ de
metalli uenis: s rursus absconditis eũ: Quantoꝵ ui¬
tas in illo infoditis auro. cũ illa seruant᷑. cũ legeri¬
tis de auaro diuite. chesauros condit: & ignorat cui
congreget eos Heres ociosus expectat. heres fastidio¬
sus increpat : qͦd sero moriamini: Odit incrementa
hereditatis suȩ: ad dãpna festinat: Quid qͥ miserius.
quando nec apud illũ grãm derelinqͥtis. cui labora
cotidi ana mensȩ ur̃ȩ dãpna metuentes: ꝓpt̾ illũ
diurna adhibebitis ieiunia. N oui ego diuitẽ in
agro abeuntẽ panes breuiores urbe delatos nume¬

Expanded text:
bus uniuersa, aufertis omnia, nihil relinquitis, poenam bus uniuersa, aufertis omnia, nihil relinquitis, poenam ant, uos, cum habetis. a uobis igitur prius poenam exigitis quam pauperibus inrogatis. uos igitur uestro affectu luitis miserae paupertatis aerumnas, et pauperes quidem non habent quo utantur, uos autem nec ipsi utimini nec alios uti sinitis. eruitis aurum de metalli uenis et rursus absconditis. quantorum uitas in illo infoditis auro! cui illa seruantur, cum legeritis de - auaro diuite: thensauros condit et ignorat cui congregat eos? heres otiosus expectat, heres fastidiosus increpat quod sero moriamini. odit incrementa hereditatis suae, ad damna festinat. quid igitur miserius, quando nec apud illum cui laboratcottidiana mensae uestrae damna metuentes, propter illum diurna adornatis ieiunia. noui ego diuitem in agrum proficiscentem panes breuiores urbe delatos nume
Abbreviated transcription (Latin):
iungas domũ tuã ad ludũ alienȩ: ne ius hereditariȩ
pietatis amittas: His auditis. turbatꝰ ẽ auari ai
regis. & dormiuit in lecꝰto suo. & uelauit faciẽ sua:
& ñ manducauit panẽ Lugent diuites. si ñ potue¬
rint aliena diriꝑe. si sius pauꝑ ñ cesserit facultatibꝰ:
uim meroris tegere ñ possunt. dormire desiderant: ue
nũ iuxta se aliqͥd possidere: ne audiant pauꝑẽ sibi
cont̾dicentẽ: hoꝵ st̃. aĩȩ qͥb dicit ꝓphã. Muliereᷤ
diuites exurgite Et ñ manduͭ  inquit panẽ suũ:
qm̃ querebat alienũ: Et enĩ diuites alienũ magis
panẽ qͣm suũ manducant. qr rapto uiuunt: & rapiniꝰ
sũptũ exercent suũ dut certe ñ manducant ñ man¬
ducauit panẽ suũ. uolens se morte multare: qͦo ei aliqͥd
negaret̃. Compara nẽ affectũ pauꝑis: Nichil habet.
ex necessitate ñ nouit Diuites. eripitis quide pauꝑi¬

Expanded text:
adiudices domum tuam ad ludum aleae, ne ius hereditariae adiudices domum tuam ad ludum aleae, ne ius hereditariae pietatis amittas. his auditis turbatus est auari spiritus regis. et dormiuit in lecto suo et uelauit faciem suam et non manducauit panem suum. lugent diuites, si non potuerint aliena diripere; si suis pauper non cesserit facultatibus, uim maeroris tegere non possunt. dormire desiderant, uelnum iuxta se aliquid possidere. ne audiant pauperem sibi contradicentem: horum sunt animae quibus dicit propheta: mulieres diuites, exsurgite. Et non manducauit inquit panem suum: quoniam quaerebat alienum; etenim diuites alienum magis panem quam suum manducant, qui rapto uiuunt et rapinis sumptum exercent suum. aut certe non manducauit panem suum uolens se morte multare, quod ei aliquid negaretur. compara nunc affectum pauperis. nihil habet ex necessitate non nouit. eripitis quidem pauperi
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ. nec dãpnũ duct̃. s cõmercium uiuendi. cũ pluri¬
mo conitatu capessunt: & q̃dd̃a munimentũ. solatio
frequentioris societatis affectant: Solus tu homo c̃-¬
sortẽ excludis: Includis feras. instruis habitacula fe¬
rarũ: destruis hominũ: Inducis mare intͣ prȩdia tua.
ne de sint beluȩ: ꝓducis fines t̃rȩ. ne possis hab̾e fi¬
nitimũ: Audiuimus uocẽ diuitis aliena queren¬
tis: audiamus uocẽ pauꝑis ꝓpͥa uendicantis N on
fiat inquit hoc adeo: ut dem tͥ hereditatẽ patrũ
meoꝵs Quasi quand̾a conta Ogionẽ sui. pecuniã
diuitis arbitrat᷑ eẽ. Quasi dicat: Pecunia tua
tecũ sit inꝑditionẽ: ego aut̃ hereditatẽ patrũ meoꝵ
ñ possũ uendere Habes qͦ sequaris diuessi sapias. ut
non uendas agrũ tuũ ꝓ nocte mereteis. ñ transfundas
uustũ ꝓ sũpcu comessationis: & deliciarũ impensis Nad

Expanded text:
us, nec damnum ducunt, sed commercium uiuendi, cum plurius, nec damnum ducunt, sed commercium uiuendi, cum plurimum comitatum capessunt et quoddam munimentum solacio frequentioris. societatis adfectant. solus tu, homo, consortem excludis, includis feras, struis habitacula bestiarum, destruis hominum, inducis mare intra praedia tua, ne desint beluae, producis fines terrae, ne possis habere finitimum. Audiuimus uocem diuitis aliena quaerentis, audiamus uocem pauperis propria uindicantis: non fiat inquit hoc a deo, ut dem tibi hereditatem patrum meorum. quasi quandam contagionem sui pecuniam esse diuitis arbitratur, quasi dicat: pecunia tua tecum sit in perditionem, ego autem hereditatem patrum meorum non possum uendere. habes quod sequaris, diues, si sapias, ut non uendas agrum tuum pro nocte meretricis, non transfundas ius tuum pro sumptu comissationis deliciarumque inpensis, non
Abbreviated transcription (Latin):
lectant naturȩ dispendia: Unuiersis ereat ꝰ eit
mundus. quẽ pauei diuites uobis deferre defende
conamini: Gerre Ena enĩ ñ tantũ possessio. s
cȩlũ ⁊  psũ. aer mare. in usu paucoꝵ diuitũ
uendicatur: hic aer quẽ tu diffusis includis posses¬
sionib: quantos alere ppłos potest: Nũqͥd angeli di-¬
uisa cȩli habent spacia: ut tu t̾rã dispositis distin¬
guas t̃minis: Clamat ꝓpħa: ue his qui domũ ad do-¬
mũ iung̃t. & uillã ad uillã : & arguit eos in ef-¬
ficacis auariciȩ: Fugiunt enĩ cohabitare hominib
& ideo excludunt uicinos S fugere ñ posst̃: quia
cũ hos excluserint. alios rursus inueniunt. & cũ il¬
los ꝓpulsauerint: ad alioꝵ necesse ẽ eos uicinia ꝑueni-¬
re: Soli enĩ suꝑ terrã habitare ñ possunt Aues se
auib sociant: Deniq ingentis plerũq agminis uo¬
latu cęlũ obtexit᷑ Pecus pecori adiungit᷑. pisces pisci-¬

Expanded text:
lectant naturae dispendia? uniuersis creatus est lectant naturae dispendia? uniuersis creatus est mundus, quem pauci diuites uobis defendere conamini. non enim terrena tantum possessio, sed caelum ipsum, aer, mare in usum paucorum diuitum uindicatur. hic aer, quem tu diffusis includis possessionibus, quantos alere populos potest. numquid angeli diuisa caeli spatia habent, ut tu terram positis distinguis terminis? clamat propheta: uae his qui domum ad domum iungunt et uillam ad uillam et arguit eos inefficacis auaritiae. fugiunt enim cohabitare hominibus et ideo excludunt uicinos; sed fugere non possunt, quia cum hos excluserint, alios rursus inueniunt et, cum illos propulsauerint, ad aliorum necesse est eos uiciniam peruenire; soli enim super terram habitare non possunt. aues se auibus adsociant, denique ingentis plerumque agminis uolatu caelum obtexitur, pecus pecori adiungitur, pisces piscib
Abbreviated transcription (Latin):
sebtu ẽ Late el emosinã: E es qͣm abiecta. qm uila
Non enĩ habent humilitatis affectũ. si cupidrtatis int¬
cenduum: In ipsa aut̃ deiectione quanta impudentia
dainquat iuncã cuã. C onficet᷑ aliena: ut poseat
indebitam: Et dabo tͥ inquit ꝓ ea aliã uineã. siues
qo siui ẽ quasi fastidit: q̃d alienũ ẽ. quasi pciosis¬
mũ concupiseit: Siu̾ placueritt: dabotueos peren¬
cuntã Qito rephendit errorẽ suũ: pecuniã offeren¬
dorp ea Nichil enĩ uult alterũ possidere. quinotũ
desioerat suis possessionib occupare: Et erit inot
m in hortũ holerũ. ¶ H ȩc erat om̃is insariae. he
om̃is furor. ut spaciũ uilib holerib quereret. Non
tam gͣ ipsi cupitis quasi utile possidere uisalios tuis¬
tis execludere: Maior uobis eura de pauperũ spoliss
qm̃ de ur̃is emolumentis ẽ: Iniuriã ur̃am putatis. si:
qͥo p auꝑ habeat.: qͦd dignũ possessione diuiti estime¬
dampnũ ur̃m creditis: qeqd alienũ ẽ. Eduos de¬

Expanded text:
lemosynam.\' haec quam abiecta, quam uilia! non habent enim humilitatis affectum, sed cupiditatis incendium. in ipsa autem deiectione quanta inpudentia! da mihi inquit uineam tuam. conStetur alienam, ut poscat indebitam. et dabo tibi inquit pro ea aliam uineam. diues quod suum est quasi uile fastidit, quod alienum est quasi pretiosissimum concupiscit. si uero placuerit tibi, dabo tibi pecuniam. cito reprehendit errorem suum pecuniam offerendo pro uinea; nihil enim uult alterum possidere, qui totum desiderat suis possessionibus occupare. Et erit mihi inquit in hortum holerum. haec erat igitur omnis insania, hic omnis furor, ut spatium uilibus holeribus quaereretur. non tam ergo ipsi cupitis quasi utile possidere, sed alios uultis excludere. maior uobis cura de pauperum spoliis quam de uestris emolumentis est. iniuriam uestram putatis, si quid pauper habeat quod dignum possessione diuitis aestimeum creditis quicquid alienum est. quid uos de