comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ adulteriũ fidĩ recus auit: De istis uͦ spadonibꝰ quid
dicã. qui exemplo debent eẽ spadonibꝰ cȩteris. quod sta¬
tus eoꝵ fragilis & tenuis. & inuoluntate regia spes om̃is.
quibꝰ leuis offensa sũmũ sit ꝑiculũ: scdȩ aut̃ res. uile
dati sc̃o ioseph ab ipso carceris clauiculario Cũ essent
illic dies ꝯplures: uiderunt somniũ Et cũ reuiseret eõ
ioseph. tristes turbatosq aĩo offendit. qr turbabant᷑
somnio: cuiꝰ int̾pretẽ ñ habebant: Honne ꝑ dñm ĩqt
int̃p̃tatio somnii ẽ: Harrate gͦ mͥ Et narrauit pre¬
positꝰ uini somniũ suũ: Erat uitis in ꝯspectu meo: in
uite aut̃ tres radices. & ipsa flores ferens germina¬
uit: & maturi botriones uuarũ: & calix pharaonis
pharao Et dixit illi ioseph Tres radices: tres dies s̃.
Ad huc tres dies: & inmente habebit pharao pͥncipa.¬
tum tuũ: & restituet te suꝑ officiũ pͥstinũ: & dabis

Expanded text:
qui adulterium fidei recusauit. de istis uero spadonibus quid qui adulterium fidei recusauit. de istis uero spadonibus quid dicam ? qui exemplo debent esse spadonibus ceteris quod status eorum fragilis et tenuis et in uoluntate regia spes omnis quibus leuis offensa summum periculum sit, secundae autem res uile dati sancto Ioseph ab ipso carceris clauiculario, cum essent illic dies complures, uiderunt somnium. et cum reuiseret eos Ioseph, tristes turbatosque animi offendit, quia turbabantur somnio, cuius interpretem non inuenirent. nonne per deum inquit interpretatio somnii est? narrate ergo mihi. et narrauit praepositus uini somnium suum: erat uitis in conspectu meo, in uite autem tres radices et ipsa florens, ferens germina, maturi etbutrones uuarum et calix Pharao in Pharao. et dixit illi Ioseph: tres radices tres dies sunt. adhuc triduum, et in mentem habebit Pharao principatum tuum et restituet te super officium tuum pristinum et dabis
Abbreviated transcription (Latin):
sitat suos in carcere positos. qui se ipsũ insuis in carcere
clausũ ẽẽ memorauit. sicut habes scriptũ: in carcere e¬
rã. & uenistis ad me: Quoñ penetrat diina miscđia.
Inuenit ioseph huiꝰ modi grãm: ut qui fuerat clausus ĩ
carcere. ipse potius carceris claustra seruaret: ꝯcederet
munera clauiculariꝰ: inclusos om̃s eiꝰ potestati ꝯmit̾tet:¬
& spadones sunt: S mulieres egyptioꝵ. quȩ ꝓcaces cũ
uiris solent miscere sermones. lacessire uerecundos.
refugientes insequi. pudentes ꝑurgere. & cũ sua ui
cia ñ possit defendere: innoxiũ cͥminabat᷑. ꝑfidiã
admiscens ꝑfidiȩ. aliena tenens. alios ipsa ꝯdẽpnans.
modũ nullũ ponens furori Quȩ enĩ causa crudelita¬
tis. nͥ qđ cupiditatibꝰ suis obsisti uidebat. & desidia
ut suscipiat innocentes: soluant᷑ catenȩ reis. ut imponan¬
t᷑ fidelibꝰ. dimittant᷑ ueritatis adulteri. ut includat᷑

Expanded text:
sitat Christus in carcere positos, qui ipsum se in suis in carcere sitat Christus in carcere positos, qui ipsum se in suis in carcere clausum esse memorauit, sicut habes scriptum: in carcere eram, et non uenistis ad me? quo non penetrat diuina misericordia ? inuenit Ioseph huiusmodi gratiam, ut qui fuerat clausus m carcere ipse potius carceris claustra seruaret, cederet munere clauicularius, inclusos omnes potestati eet spadones sunt: sed mulier est Aegyptiarum, quae procaces cum uiris solent miscere sermones, lacessere uerecundos, refugientes insequi, pudentes perurguere. cum uitia sua non posset defendere, innoxios criminabatur perfidiam admiscens perfidiae, aliena tenens, alios ipsa condemnans, modum nullum ponens furori. quae enim causa crudelitatis nisi quod cupiditatibus suis obsisti uidebat et desideria ut suscipiat innocentes, soluantur catenae reis, ut inponantur fidelibus, dimittantur ueritatis adulteri, ut includatur
Abbreviated transcription (Latin):
llã gͥ uere exutã dixerĩ. etiã aliena uestimenta ser-¬
uantẽ. quȩ omĩa amiserat uelamina castitatis: illũ sa-¬
tis ornatũ. satis defensũ. cuiꝰ uox ñ audiebat᷑: & innocen¬
tia loquebat᷑ Sic susanna dũ tacet inuidicio: meliꝰ lo-
cuta ẽ oraculo: Et ideo ꝓpħȩ meruit defensionẽ: qͤ uocis
ꝓpͥe ñ quesiuit auxiliũ: Illũ gͦ beatiorẽ dixerĩ. cũ in
carcerẽ mitteret᷑. subibat enĩ ꝓ castitate martyrium:
Bonum munus est pudicicia: sed min: meriti cũ
ꝑ iculum ñ habet. ubi uͦ etiam salutis ꝑiculo defenditur.
ibi plenius coronat᷑. n audita causa. in explorata fide
ueri. tamqm reus criminis in carcerẽ ioseph mittit᷑: s
eũ dñs nec in carcere deserebat: Non turbent᷑ innocen¬
tes. cũ falsis cͥminibꝰ appetunt᷑: cũ oppressa iusticia in¬
ibi ẽ auxilii: ibi plus ẽ periculi: S quid mirũ. si xp̃e ui¬

Expanded text:
illam igitur uere exutam dixerim, etiam aliena uestimenta serillam igitur uere exutam dixerim, etiam aliena uestimenta seruantem. quae omnia amiserat uelamina castitatis, illum satis ornatum. satis defensum, cuius uox non audiebatur et innocentia loquebatur. sic Susanna postea, dum tacet in iudicio, melius est locuta oraculo et ideo prophetae meruit defensionem, quae propriae uocis non quaesiuit auxilium. illum ergo beatiorem dixerim, cum in carcerem mitteretur, quia subibat pro castitate martyrium. bonum enim munus pudicitia, sed minoris meriti, cum periculum non habet; ubi uero etiam salutis periculo defenditur, ibi plenius coronatur. inaudita causa, inexplorata fide ueri tamquam reus criminis in carcerem Ioseph mittitur, sed eum dominus nec in carcere deserebat. non turbentur innocentes, cum falsis criminibus adpetuntur, cum oppressa iustitiest auxilii, ubi plus periculi. sed quid mirum si ui
Abbreviated transcription (Latin):
erat. qui uestimentis se exuit. quȩ inmanibꝰ adulterȩ
dereliquit: eade scͥptura illũ nudũ asseruit: hẽ abnuit:
Et ideo expoliauit iste se potiꝰ qm nudauit: qͥ incorru¬
pta uirtutũ uestimenta seruabat. expolians se ueterẽ
hominẽ cũ actibꝰ suis. ut indueret nouũ: qͥ scđm imagi¬
nẽ creatoris in agnitione ueritatis renouat᷑ Ille autem
nudus. qui se iterũ uestire ñ potuit: singulari spolio
uirtutis exutus: Unde pelliciã accepit tunicã: qr pecca-¬
tor habere ñ poterat spũalẽ. Reliquit gͥ uestim̃ta
ioseph. & nud auit adulterȩ ĩuerecundiã: quȩ postea la-¬
tere ñ potuit. Deniq exiit foras: & ipsa adulterii sui tẽ¬
ptamenta uulgauit: exaltans uocẽ suã eo qͦo relictis ue-¬
stibꝰ hebreus aufugerat: Ipsa gͥ qͦd debuerat cȩlare. ꝓde.¬
bat: ut ꝯposito crimine lederet innocentẽ. Iustꝰ aut̃ ue
accusare ñ nouit: & ideo impune hoc impudica faciebat.

Expanded text:
erat, qui uestimentis se exuit, quae in manibus adulterae erat, qui uestimentis se exuit, quae in manibus adulterae dereliquit. eadem scriptura illum nudum adseruit, hunc abnuit. et ideo expoliauit iste se potius quam nudauit, qui incorrupta uirtutum uestimenta seruabat, expolians se ueterem hominem cum actibus eius, ut indueret nouum. qui secundum imaginem creatoris in agnitione renouatur: ille autem nudus remansit, qui se iterum uestire non potuit singulari spolio uirtutis exutus. unde pelliciam accepit tunicam, quia peccator habere non poterat spiritalem. reliquit igitur uestimenta Ioseph et nudauit adulterae inuerecundiam, quae postea latere non potuit. Denique exiuit foras et ipsa adulterii sui temptamenta uulgauit exaltans uocem suam, eo quod relictis uestibus Hebraeus aufugerat. ipsa igitur quod debuerat celare prodebat, ut conposito crimine laederet innocentem. iustus autem accusare non nouit et ideo inpune hoc inpudica faciebat.
Abbreviated transcription (Latin):
niũ : adamatꝰ ñ redamauit: rogatꝰ ñ ad qui euit. ꝯp̃hen¬
sus aufugit: Qui cũ ab uxore dñi ꝯphenderẽt. teneri
ueste potuit. ñ potuit aĩo capi: Ac ne ipsa qͥde uerba diu
passus. ꝯtagiũ uidicauit si diutiꝰ moraret᷑: ne ꝑmanꝰ ad¬
ulterȩ libidinis incentiua t̾nsirent: Itaq crimen ex¬
cussit. uestẽ exuit: & relictis quibꝰ tẽnebat᷑ exiiuiis:
spoliatꝰ qͥd̾e s ñ nudꝰ effugit: qi erat tectꝰ indum̃to pu¬
doris hon enĩ ẽ nudus: nͥ quẽ culpa nudauerit. D eniq
ne deseruit. & peccati gͣuis era ꝯtraxit: nudꝰ erat: Unde
ipse ait:. uocẽ tuã audiui ĩ paradyso & timui. q nudꝰ sũ:
& abscondi me: Intellexit enĩ se ẽẽ nudũ. qͥ infulas duiinȩ
ꝓtectionis amiserat. & ideo latebat qi uestẽ fidi ñ habe¬
bat: qm̃ utiq p̃uaricando deposuerat. Magnã rẽ ui¬
des Ille nudus erat qui tunicã ñ amisit: iste nudus ñ

Expanded text:
nium, adamatus non redamauit, rogatus non adquieuit, conprehennium, adamatus non redamauit, rogatus non adquieuit, conprehensus aufugit, qui cum ab uxore domini conueniretur, teneri ueste potuit, non potuit animo capi ac ne ipsa uerba diu quidem passus contagium iudicauit, si diutius moraretur, ne per manus adulterae libidinis incentiua transirent. itaque uestem exuit, crimen excussit et relictis quibus tenebatur exuuiis spoliatus quidem, sed non nudus aufugit, quia erat tectior indumento pudoris; non est enim nudus nisi quem culpa nudne deseruit et peccati grauis aera contracxit, nudus erat. unde et ipse ait: uocem tuam audiui in paradiso et timui, quia nudus sum, et abscondi me. intellexit enim esse se nudum, qui infulas diuinae protectionis amiserat. et ideo latebat, quia uestem fidei non habebat, quam utique praeuaricando deposuit. magnam rem uides. ille nudus erat, qui tunicam non amisit: iste nudus non
Abbreviated transcription (Latin):
spendia pudoris pͥma ñ doluit: insidiat᷑ ut capiat De¬
niq officii sui & ꝯmissi muneris ingressũ gra. remotis
arbitris & domesticis: app̃hendit eũ dicens dormi me¬
cũ Excusat᷑ ioseph scͥpturȩ testimonio. qr ꝯmissũ a dño
deserere nequibat officiũ: Hon enĩ satis ẽ. qͦd securus sui
domus interiora quasi qui capi ñ posset ingressus ẽ iustꝰ.
debuit ꝓuidere ne furenti copiã daret: & eiꝰ illa peccato
periret: S q aduersari sͥ dñi sui uidebat uxorẽ. negle¬
cti officii etiã a dño cauere debebat offensã: Simul
adhuc sermonis ñ ꝯp̃hensionis putabat audaciã. E xxcu¬
sat᷑ qͦd ing̃ssus ẽ: p̃dicat᷑ qͦd elapsus ẽ: Hec pluris fecit
uestimenta corporis: qm castimoniã mentis Reliquit
tamqm ñ sua quȩ adultera suis manibꝰ retinebat: & ali¬
di. Magnus tam̃ uir qui uenditꝰ seruile nesciuit ĩge¬

Expanded text:
spendia pudoris prima non doluit insidiatur, ut capiat. Despendia pudoris prima non doluit insidiatur, ut capiat. Denique officii sui et commissi muneris ingressum gratia remotis arbitris ac domesticis adprehendit eum dicens: dormi mecum. excusatur Ioseph scripturae testimonio, quia commissum a domino deserere nequibat obsequium. non enim satis est quod securus sui domus interiora quasi qui capi non posset ingressus est: iustus debuit prouidere, ne furenti copiam daret et eius illa peccato periret. sed qui aduersari sibi domini sui uidebat uxorem neclecti officii etiam a domino cauere debebat offensam. simul adhuc sermonis, non conprehensionis putabat audaciam. excusatur quod ingressus est, praedicatur quod elapsus est nec pluris fecit uestimenta corporis quam animi castimoniam. reliquit tamquam non sua quae adultera suis manibus detinebat et alidi. magnus tamen uir, qui uenditus seruile nesciuit inge
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯ gressione suꝑauit. tamqm scuto animi irruentẽ repel¬
lens. deinde sermonẽ tamqm hastã uibrauit. ut se u¬
la reuocaret: & dixit uxori dñi sui Recte uxor dñi
impare Hiã quomodo dña. quȩ dñandi ñ habebat
pit faces. qui lȩnocinantis uincula ñ sensit. quẽ nul¬
la mortis formido ꝑterruit: qui maluit liber eͥminis
mori: quã criminosȩ potentiȩ eligere ꝯsortiũ. Ille liber:.
qui turpe credidit: uicẽ gr̃ȩ ñ referre. Deniq ñ ut me¬
ticulosus exeusat: nec tamqm ꝑieuli timidus cauet:
s tamqm beneficii herił & innocentie debitor fugit
erim̃ ing̃ti. peccatiq labẽ & culpe ꝯtagiũ quasi iustus
horreseit. T̃erciũ spiculũ adultera int̾pellandi assidui¬
tate uibrabat: s ioseph ñ audiebat: habes pꝰ pͥma uerba
qͥo caueas: Non solũ lubrica. s etiã ꝓcax. importun a.
petulans ẽ libido. nec habet qd uereat᷑ adultera: que di¬

Expanded text:
congressione superauit tamquam scuto animi inruentem repelcongressione superauit tamquam scuto animi inruentem repellens, deinde sermonem tamquam hastam uibrauit, ut se illa reuocaret. et dixit uxori domini sui. recte uxor dominimpetrare. nam quomodo domina, quae dominandi non habebat pit faces, qui lenocinantis uincula non sensit, quem nulla mortis formido perterruit, qui maluit liber criminis mori quam potentiae criminosae eligere consortium. ille liber qui turpe credidit uicem gratiae non referre. denique non ut meticulosus excusat nec tamquam periculi timidus cauet, sed tamquam beneficii erilis et innocentiae suae debitor fugit crimen ingrati peccatique labem et culpae contagium quasi iustus horrescit. tertium spiculum adultera interpellandi adsiduitate uibrabat. sed Ioseph non audiebat eam. habes post prima uerba quid caueas. non solum lubrica, sed etiam procax inportuna petulans est libido, nec habet quod uereatur adultera. quae di
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbaret᷑. illum eẽ uerũ decorẽ. qui ñ alienos oculos caꝑet:
nec mentes fragiles uulneraret: s uidieta ad quireret u¬
nuersors. fraudi nulli laudibꝰ futurꝰ Ioi iã si qua petu¬
lantibꝰ aspexic oculis. erim̃ ẽ soliꝰ quȩ male uidit: ñ hꝰ
qui male nolit uideri Nec in eo qͦd uisus ẽ: culpa ẽ:. Hon
erat inpotestate seruuili ut ñ uideret᷑: maritꝰ debuit
cauere uxoris oculos Si ille nicħ timebat de ꝯuige:
arbit᷑ bat᷑ iste testimoniũ ẽẽ castimoniȩ: ñ remissionẽ
iniuriȩ: Discant & uiri. cauere oculos feminax: do aman
uit. nec cȩpit in caute: s illa recia sua misit: & sui in¬
dagine capta ẽ: La queos suos sparsit: & suis hesit uin¬
culis Dixit aut̃ illi. dormi mecũ Prima adulterȩ
uerbo resistere Suppecit defensio. ubi adhuc liber af¬
fectus ẽ: ido scͥptũ ẽ. ꝙ ille noluit. ꝓ rimũ gͥm̃tis

Expanded text:
obaretur. illum esse uerum decorem, qui non alienos oculos caperet obaretur. illum esse uerum decorem, qui non alienos oculos caperet nec fragiles mentes uulneraret, sed iudicia adquireret uniuersorum fraudi nullis futurus, laudi sibi. iam si qua petulantibus aspexit oculis, crimen est solius quae male uidit, non huius qui male nollet uideri, nec in eo quod uisus est culpa est. non erat in potestate seruuli ut non uideretur: maritus debuit cauere uxoris oculos. si ille nihil timebat de coniuge, arbitrabatur iste testimonium esse castimoniae, non remissionem incuriae. disuit nec cepit incautam, sed illa retia sua misit et indagine sui capta est, laqueos suos sparsit et suis haesit uinculis. dixit autem illi: dormi mecum. prima adulterae uerbo resistere. suppetit defensio, ubi adhuc liber affectus est. ideo scriptum est quia ille noluit. primum igitur mentis
Abbreviated transcription (Latin):
habent unde se ꝯsolent᷑ qui ex lib̾tate inseruitutẽ
aliqua necessitate uenert̃ Habent qͦd unitent᷑. ut di¬
scant ꝯditionẽ se mutare posse. ñ mores. ẽẽ & ĩ uerna.¬
cuł libertatẽ: in seruitute ꝯstantiã Habent etiã dñi:¬
qͥd ꝑ bonos seruulos sꝑent: abrahã filio ꝑuernaculũ
inuenit uxorẽ: benedixit dñs domũ egyptii ꝓpter
ioseph: & facta ẽ benedictio dñi in toto censu eiꝰ: & in
domo & in agris: Et ꝯuertit inquit ei om̃ia quȩ cũq¬
illi erant inmanus ioseph Ad uertimus qͦd ea quȩ dñi
gub̾nare ñ poterant: seruuli gubernauerunt: S qͥd
de pͥuata domo dispositionis eiꝰ seruuli astruã: qͥ rexit
imꝑiũ: Plus tam᷑. qd ipse ante se rexit Et cũ eẽt de¬
corus aspectu & speciosus ualde: uenustatẽ sui uultꝰ
rat᷑. si ñ dispendio castitatis. s cultu pudoris speciosior

Expanded text:
habent unde se consolentur qui ex libertate in seruitutem habent unde se consolentur qui ex libertate in seruitutem aliqua necessitate uenerunt. habent quod imitentur, ut discant condicionem se mutare posse, non mores, esse et in uernaculis libertatem et in seruitute constantiam. habent etiam domi bonos sperent. Abraham filio per uernaculum inuenit uxorem. benedixit dominus domum Aegyptii propter Ioseph, et facta benedictio domini in toto censu eius et in domo et in agris. et conuertit inquit ei omnia quaecumque erant illi in manus Ioseph. aduertimus quod ea quae domini gubernare non poterant seruuli gubernauerunt. Sed quid de priuata domo dispositiones eius seruuli adstruam, 25 qui rexit imperium ? plus tamen est quod ipse ante se rexit et, cura esset decorus aspectu et speciosus facie ualde, uenustatem sui uultusratus, si non dispendio castitatis, sed cultu pudoris speciosior
Abbreviated transcription (Latin):
seruaturꝰ. quo maiora c̃gessit: Quomͦ enĩ ñ mendicꝰ: cui sc̃
parua quȩ possidet: Hã & si mͥ diues uideat᷑. S eget: nec
testimoniis sua uota solat᷑: qui qdđ optat nescit credere:
Quomͦ aut̃ ñ & ille seruus: qui ẽ subditꝰ libidini: Primũ suis
ardet incendiis. & pectoris sui facibꝰ ex urit᷑. Qiuibꝰ recte dic̃
ꝓpħa: Ambulate in lumine ignis ur̃i. & inflãma ꝗ̃ accen¬
distis Suscipit oñis metꝰ. insidiat᷑ somno singłoꝵ: ut unius
cupiditate potiat᷑: fit seruus omniũ: Seruit ꝗͥ hac misera
Hichil eiũ tã speciale seruitutis ẽ: ꝗͣ semꝑ timere. Ille uͦ
in quauis conditione seruitii semꝑ liber. qͥ amore ñ capit᷑:
auariciȩ uinculis ñ tenet: metu cͥminis ñ alligat᷑: qui
seruire. Seruiebat ioseph: regnabat phario Seatior
bent ꝗͥ unde głent᷑ origine seruuli. Seruiuit & ioseph.

Expanded text:
seruaturus quo maiora quaesiuit. quomodo non mendicus cui sunt seruaturus quo maiora quaesiuit. quomodo non mendicus cui sunt parua quae possidet? nam etsi mihi diues uideatur, sibi eget, nec testimoniis sua uota solatur qui quod optat nescit credere. quomodo autem non et ille seruus qui subditus libidini est? primum suis ardet incendiis et pectoris sui facibus exuritur. quibus recte dicit propheta: ambulate in lumine ignis uestri et in flamma, quam accendistis. suscipit omnes metus, insidiatur somno singulorum, ut unius cupiditate potiatur, fit seruus omnium. seruit igitur ac misenihil enim tam speciale seruitutis est quam semper timere. ille uero in quauis condicione seruitii semper liber qui amore non capitur, auaritiae uinculis non tenetur, metu. criminis non alligatur, qui seruire ? seruiebat Ioseph, regnabat Pharao: beatior bent igitur unde glorientur originis seruuli; seruiuit et Ioseph.
Abbreviated transcription (Latin):
suscepit hoc ille ꝓ nob̾ ut mundi seruitutẽ repelleret. lib̃ta¬
tẽ paradisi restitueret: grãm nouã sui ꝯsortii honcre donare:
Moc de mysterio: Cȩcerũ qͦd admoralẽ ꝑtinec locũ. qͥa
ĩ seruitute solatiũ: & tͥbuit magisteriũ. ut discerent eti¬
am inultima ꝯditione posse mores eẽ suꝑiores. nec ullũ sta¬
tũ immunẽ ẽẽ uircutis. si animus se uniꝰcuiꝰq cognoscat. car¬
nẽ seruituti subditã ẽẽ ñ mentẽ. multos q seruulos eẽ dñis
liberiores. si ĩ seruitute positi. a serulibꝰ putent oꝑibꝰ abstinen¬
dũ: Seruile ẽ om̃e peccatũ: libera ẽ innocentia Undẽ dñs ait
Om̃is qui fac̃ peccatũ. serius ẽ peccati Quomͦ enĩ ñ seruus oĩs
Auarus: qui ꝓ exiguo pecuniȩ locello se ipsũ auctionat᷑. tun&
omia. ne ꝯgesta amittat qui ñ utenda ꝯgessit. maiori ꝑicło

Expanded text:
suscepit hoc ille pro nobis, ut seruitutem mundi repelleret, libertasuscepit hoc ille pro nobis, ut seruitutem mundi repelleret, libertatem paradisi restitueret, gratiam nouam consortii sui honore donaret. hoc de mysteiio. ceterum quod ad moralem pertinet locum, quia in seruitute solacium, adtribuit magisterium, ut discerent etiam in ultima condicione posse mores esse superiores nec ullum statum inmunem esse uirtutis, si animus se uniuscuiusque cognoscat, carnem seruituti subditam esse, non mentem multosque seruulos esse dominis liberiores, si in seruitute positi a seruilibus putent operibus abstinendum. seruile est omne peccatum, libera est innocentia. unde et dominus ait: omnis qui facit peccatum seruus est peccati. quomodo enim non seruus auarus omnis, qui pro exiguo pecuniae lucello se ipsum auctionatur ? timet omnia ne congesta amittat qui non utenda congessit, maiore periculo
Abbreviated transcription (Latin):
diuisũ regnũ talibꝰ manifestaret᷑ in signibꝰ destruendũ.
qr om̃e regnũ diuisũ facile destruit᷑ Et uere diuisũ.
quando id qͦd erat xp̃i: cepit eẽ diaboli beq enĩ pote¬
rant in diuisi manere: qui a patre filiũ separabant:
Uenditꝰ ẽ gͦ ioseph. ductus in egẏptũ: emptus a p̃po¬
sito cocoꝵ: bon ociosa ꝑsona. quȩ cruda ciboꝵ coquer&:
ut epularent᷑ animi fidei suauitate: Nullus enĩ cibus.
scientia & doctrina dulcior ẽ. Ante in egypto cruda ꝑfi¬
dia. quã nullus diuinȩ cogn itionis ardor & uere scien¬
tiȩ. tepiditas nulla molliuerat: ñ eloquia dñi ignita
uenturus erat ad eos quibꝰ dictũ ẽ Peccatis ur̃is uendi¬
ti estis. Et id eo sanguine redemit: qͦs ꝓpͥa peccata
sustulit. feneratorẽ remouit. debitorẽ texit. munus
ex soluit qd om̃ibꝰ debebit᷑. bi licebat nob̃ exire seruitio.

Expanded text:
diuisum regnum talibus manifestaretur insignibus destruendum, diuisum regnum talibus manifestaretur insignibus destruendum, quia omne regnum diuisum facile destruetur. et uere diuisum, quando id quod erat Christi coepit esse iam diaboli. neque enim poterant indiuisi manere qui a patre filium separabant. Uenditus est ergo Ioseph, ductus in Aegyptum, emptus a praeposito coquorum. non otiosa persona, quae cruda ciborum coqueret, ut epularentur animi fidei suauitate; nullus enim cibus scientia et doctrina dulcior. erat ante in Aegypto cruda perfidia, quam nullus diuinae cognitionis ardor et uerae scientiae cupiditas nulla molliuerat, non eloquia domini ignita  Christus uenturus erat ad eos quibus dictum est: peccatis uestris uenditi estis et ideo suo sanguine redemit quos propria peccata sustulit, faeneratorem remouit, exuit debitorem: unus exoluit quod ab omnibus debebatur. non licebat nobis exire seruitio.
Abbreviated transcription (Latin):
surge & sterne tͥ Et surrexit & strauit sͥ hanc ha¬
bebat cũ diceret mortuȩ. Surge in nomine dñi iħuxͥ.
& defuncta surrexit: huiꝰ resinȩ temꝑamento lapides
illi de quibꝰ potens ẽ ds suscitare filios abrahȩ ꝯpagi¬
nant᷑: huiꝰ resinȩ medicamento. claudꝰ erigit᷑: para¬
liticus curat᷑: mortiuis suscitat᷑. llud q̃ͦq qͦd hedi san¬
guine respserunt tunicã eiꝰ. uidet᷑ significare qm̃
falsis testim oniis appetentes. in inuidiã deduxere
cata mundi: illis hȩdus. quoꝵ aceruauit errores.
dispendia. quasi pat̃ filiũ deflebat amissũ: quasi ꝓ¬
pheca lugebat interitũ udeoꝵ deniq scidit etiam
uestimentũ suũ. qͦd in passione dñi iħu factũ leginꝰ
a pͥncipe sacerdotũ. in quo eẽt ñ pͥuata ꝑsona: sed
publici munus officii: Et uelũ templi scissũ ẽ. ut pro¬
fanata misteria. nud atũ ppłm salutaribꝰ indumentis.

Expanded text:
surge et sterne tibi. et surrexit et strauit sibi. hanc hasurge et sterne tibi. et surrexit et strauit sibi. hanc habebat, cum diceret mortuae: surge in nomine domini nostri Iesu Christi. et defuncta surrexit. huius resinae temperamento lapides illi, de quibus potens est deus resuscitare filios Abrahae, conpaginantur. huius resinae medi camento claudus erigitur, paralyticus reformatur, mortua resuscitatur. illud quoque quod haedi sanguine respfalsis testimoniis appetentes, in invidiam deduxere cata mundi: illis haedus, quorum aceruauit errores, dispendia quasi pater filium flebat amissum, quasi propheta lugebat interitum Iudaeorum. denique scidit etiam uestimentum suum, quod in passione domini Iesu factum legimus a principe sacerdotum, in quo esset non priuata persona, sed publici munus officii. et uelum templi scissum est, ut profanata mysteria, nudatum populum salutaribus indumentis,
Abbreviated transcription (Latin):
mortis. Illi gͥ emunt xp̃m. qui bonos odores deferunt. thy¬
Est resina spũalis. quȩ fracturã anime tuę solidet: & di¬
uulsa conectit: resoluta ꝯstringat. hec enĩ spũalis resina
sione socient᷑ Deniq iheremias hanc querit ut babiloniã
curet: si sanare possit dicens. Accipite resinã correptio¬
ni eiꝰ: si qͦ mͦ sanabit᷑. Curauimus babiloniã: nec sanata
ẽ. Non ẽ sanata synagoga: qr resina ista migrauit ad
ȩccłam: Ideo ex galaad ueniebant negotiatores. hoc ẽ de
possessione uł incolatu testimonii mercessuas ad eccłam tͣns¬
ferentes. ut gentiũ peccata resina ista euraret. de qͥbꝰ d̾r:
Conualescite manus dimissȩ: & genua debilia roborate.
fides sincera: resina ẽ: hanc adhibebat petrus cum
diceret claudo. in nomine ihũ xͥ narareni surge. &
ambula: Meritoq surrexit & ambulauit: hanc habe¬
bat cũ diceret paralytico: aenea. sanet ce dñs iħc xp̃e

Expanded text:
mortis. Illi igitur emunt Christum, qui bonos odores deferunt, thymortis. Illi igitur emunt Christum, qui bonos odores deferunt, thyest resina spiritalis, quae fracturam animae tuae solidet et diuulsa conectat, resoluta constringat. haec enim spiritalis resina sione socientur. denique Hieremias hanc quaerit, ut Babyloniam curet sanare, si possit, dicens: accipite resinam conruptioni eius, si quo modo sanabitur. curauimus Babyloniam, nec sanata est. non est sanata synagoga, quia resina ista migrauit ad ecclesiam. ideo ex Galaad ueniebant negotiatores, hoc est de possessione uel incolatu testimonii merces suas ad ecclesiam transferentes, ut gentium peccata resina ista curaret. de quibus dicitur: conualescite, manus dimissae et genua dissoluta. fides sincera resina est. hanc adhibebat Petrus, cum diceret clodo: in nomine Iesu Christi Nazaraei surge et ambula. meritoque surrexit et ambulauit. hanc habebat, cum diceret paralytico: Aeneas, sanat te dominus lesus:
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uenundari trecentis denariis: Quo numero ñ quantitas.¬
s crucis significatio uidet᷑ exp̃ssa. Ita hic qͦq diuersitas ui
ginti. ł triginta aureoꝵ ł argenteoꝵ habet ł geminatȩ
arcba. Tradamus iosepli hismahelitis: manus aut̃ nr̃e ñ sint
miectȩ suꝑ eũ. Et bene supiꝰ dixerat: manus aut̃ ur̃e ñ sint
iniecte ei Qdͦ uidei ĩ dñi passione dixert̃: Hob̃ ñ licet int̃¬
ficere quẽqͣm̃. ut sermo iħu impleret᷑: significans qua mort¬
& qđ exutus c̃ tunica. idest carue qua indutꝰ erat. exutꝰ
ẽ: decora diuersitate uircutũ: Ergo tunica eiꝰ idest caro.
ñ diuinitas cruentata ẽ: & indumentũ ei carnis ñ ĩnorta¬
litatx̃ uite auferre potuerunt: Hanc tunicã iudaicȩ bestiȩ
cruentauerunt illȩ de quibꝰ dic̃: Ecce ego mitto uos: sicut
agnos int̾ lupos. Qd̃ aut̃ lacus siccus erat. qͥd mirũ si iudeos
ait: Posuerunt me in lacu inferiori: in tenebrosis & ĩ umbra

Expanded text:
hoc venumdari denariis trecentis . Quo numero non quantitatis, sed significatio crucis videtur expressa. Ita hic quoque diversitas vel viginti vel triginta aureorum vel argenteorum, habet vel geminatae iarcha: tradamus Ioseph Ismahelitis; manus autem nostrae non sint iniectae super eum. et bene superius dixerat: manus autem nolite inferre ei, quod Iudaei in domini passione dixerunt: nobis non licet interficere quemet quod exutus est tunica, id est carne, quam adsumpsit, exutus est decora diuersitate uirtutum. ergo tunica eius, id est caro, non diuinitas cruentata est et indumentum ei carnis, non inmortalitatem uitae auferre potuerunt. hanc tunicam Iudaeicae bestiae cruentauerunt, illae de quibus dicit: ecce ego mitto uos sicut agnos inter 5 lupos. quod autem lacus siccus erat, quid mirum si Iudaeorum ait: posuerunt me in lacu inferiori, in tenebris et in umbra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtire p̾sentiã: Descendisti qͥ: recordare qͥd responderis. qd
eredas in ꝑatrẽ. eredas in filiũ: eredas in sp̃m scm̃. Non
habes illic. eredo in maiorẽ & minorẽ. & ultimũ: s eãdẽ
credendũ. Post hȩc utiq ascendisti ad sacerdotẽ. Consid̃a
qͥd secutũ sit: Nonne illud qͦd ait dd. sic̃ unguentũ ĩ capite.
qͦd descendit inbarbã. barbã aaron: Foc ẽ unguentũ. de
quo ⁊ salomon ait Unguentũ exinanitũ nom̃ tuũ. ꝓpt̃ea
adolescentulȩ dilexert̃ te: ⁊ attraxerunt te Quante ho¬
die renouatȩ aĩȩ dilexerunt te dñe ihũ. dicentes. atthe
nos post te: in odore unguentoꝵ tuoꝵ currimꝰ: ut odorẽ
resurrectionis haurirent: Quare hoc fiat intellige. quia
oculi sapientis in capite eiꝰ. Ideo in barbam defluit. id ẽ
in grãm iuuentutis. id ẽ in barbã aaron. ut fias genus
electũ. sacerdotale. p̃ciosũ Om̃s enĩ in regnũ di ⁊ sacer¬
dotiũ unguii. grã spiritali ¶ A scendisti de fonte. me

Expanded text:
Descendisti igitur; recordare quid responderis, quod credas in Patrem, credas in Filium, credas in Spiritum sanctum. Non habes illic: Credo in majorem et minorem et ultimum: sed eadem r. 29. Post haec utique ascendisti ad sacerdotem: considera quid secutum sit. Nonne illud quod ait David. Sicut unguentum in capite, quod descendit in barbam, barbam Aaron ? Hoc est unguentum, de quo et Salomon ait: Unguentum exinanitum est nomen tuum, propterea adolescentulae dilexerunt te, et attraxerunt te . Quantae hodie renovatae animae dilexerunt te, Domine Jesu, dicentes: Attrahe nos post te, in odorem vestimentorum tuorum currimus , ut odorem resurrectionis haurirent! 30. Quare hoc fiat intellige, quia oculi sapientis in capite ejus . Ideo in barbam defluit, id est, in gratiam juventutis; ideo in barbam Aaron, ut fias electum genus, sacerdotale, pretiosum; omnes enim in regnum Dei et in sacerdotium ungimur gratia spirita
Abbreviated transcription (Latin):
firmitate: Hȩc piscina in iherosolimis erat: in qͣ̃ anius
ceos bapcitat. ⁊ calices. qͦsi ĩsensibilia ł culpã possint recipe
ł grãm. Eu baptica hẽ calicẽ cuũ sensibiłẽ. inquo bona oꝑa
cua luceant. inqꝰ gr̃e tuȩ splendo fulgeat. Gͦ ⁊ illa piscia
ĩ figuia. ut credas. q inħe foncẽ uis diuina descendit. Deniq
paralyticꝰ ille expectabat hoĩem: Quẽ nͥ dñm iħm. natũ de uir¬

Expanded text:
. Haec piscina in Hierosolymis erat, in qua unus acalices , quasi insensibilia vel culpam possint recipere, vel gratiam. Tu baptiza hunc calicem tuum sensibilem, in quo bona opera tua luceant, in quo gratiae tuae splendor fulgeat. Ergo et illa piscina in figura; ut credas quia in hunc fontem vis divina descendit. 24. Denique paralyticus ille exspectabat hominem . Quem i
Abbreviated transcription (Latin):
& sp̃c scĩ remissionẽ ñ potest acciꝑe peccator: nec spũalis
gre inunius haurire. Eigo ille syriis septies mersit ĩ lege.
tu aut̃ baptidatus es innoĩe tͥnitatissꝰ Confessus es patrem
Reccidare qͥo feceris. Confessus es filiũ exonfessus es sp̃m sc̃m
Tene or dinẽ rerũ ihac fide: Ilundo mortuus es. &. do sur¬
rexisti: & quasi ĩ ulo mundi ꝯsepultꝰ es elemento Peccaco

Expanded text:
 sancti, remissionem non potest accipere peccatorum, nec spiritualis gratiae munus haurire. 21. Ergo ille Syrus septies mersit in Lege: tu autem baptizatus es in nomine Trinitatis, confessus es Patrem, recordare quid feceris; confessus es Filium, confessus es Spiritum sanctum. Tene ordinem rerum in hac fide; mundo mortuus es, et Deo resurrexisti. Et quasi in illo mundi consepultus elemento, peccato
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solũ hoc ñ crederes qͦd uidebas: ne forte & tu diceres:
Hoc ẽ illud magnũ mysteriũ. qd oculus ñ uidit. nec auris
audunt: nec incor hõis ascendit: aquas uideo. quas ui debam
cotidie. iste habent mundare. inqͣs sepe descendi: & nũꝗͣ mundat᷑
sum: hinc cognosce. qͦd aqua ñ mundat sine sp̃u Ideoꝙ le
ẽ enĩ aqua sine cruce xͥ . Elementũ ꝯmune. sine ullo sacram̃¬
ti effectu: Nec iterũ sine aqua regn̾ationis mysterium est
Nisi enĩ qͥs renatus fuerit ex aqua & spu sc̃o: ñ potest int̾ire
in regnũ cũ. Eredit dut̃ etiã cathecuminus in cruce dñi iħu.

Expanded text:
non hoc solum crederes quod videbas; ne forte et tu diceres: Hoc est illud magnum mysterium; quod oculus non vidit, nec auris audivit, 330 nec in cor hominis ascendit ? Aquas video, quas videbam quotidie: istae me habent mundare, in quas saepe descendi, et numquam mundatus sum? Hinc cognosce quod aqua non mundat sine Spiritu. 20. Ideest enim aqua sine cruce Christi? Elementum commune, sine ullo sacramenti effectu. Nec iterum sine aqua, regenerationis mysterium est: Nisi enim quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non potest introire in regnum Dei . Credit autem etiam cat
Abbreviated transcription (Latin):
uestimnenta sua. dicens. q̃d tẽptaret᷑ magis. cũ de se
ea quȩ ñ eẽnt regiȩ pocestatis poscerent᷑. Helyseus
aut̃ regi intimauit. ut ad se dirigeret syrũ. qͦ co¬
gnosceret qͦd eẽt d̾s in isrł. Et cũ uenisset: manda¬
uit ei ut septies mergeret᷑ iniordase fluuio. T̃ unc̃
ille secũ tractare cepit. qͦd meliores aqͣs haberet
patriȩ suȩ in qͥbꝰ se sepe mersisset᷑: & nunquam
a lepra
gre: Cognosce nc̃ quȩ sit illa puella ex captiuis. iunior scilic

Expanded text:
icens quod tentaretur magis, cum de se ea quae non essent potestatis regiae, poscerentur: Elisaeus autem regi intimavit ut ad se dirigeret Syrum, quo cognosceret quod esset Deus in Israel. Et cum venisset, mandavit ei ut septies mergeretur in Jordane fluvio. 17. Tunc ille secum tractare coepit quod meliores aquas haberet patriae suae, in quibus se saepe mersisset, et numquam a lepra 18. Cognosce nunc quae sit illa puella ex captivis junior, scilice
Abbreviated transcription (Latin):
Et hic quare sp̃c sic̃ colũba descendit. nͥ ut cu uideres. tu a
gnosceres. colũbã etiã illã qm̃ noe nistꝰ emisit ex archa.
istiꝰ colũbȩ speciẽ fuisse: ut typũ agnosceres sacramenti:
Et fortasse dicas Cũ illa uera colũba fuerit qͣ emissa ẽ. hic
quasi colũba descenderit. qͦmͦ illic sp̃em fuisse dicimꝰ. me
ueritatẽ: cũ scđ̃m grecos inspecie colũbȩ scriptũ sit descen-¬
atq mutat᷑: simul qr eoꝵ qͥ baptirantur ñ ĩ specie ẽẽ de¬
beat: s uera simplicitas: Unde ⁊ añs ait. Estote astuti sicut
serpences. ⁊ simplices sic̃ columbs. Merito gͦ sic̃ coluba
descendit: ut ad moneret nos simplicitatẽ columbȩ hab̾e.¬

Expanded text:
Et hic quare Spiritus sicut columba descendit, nisi ut tu videres, nisi ut tu agnosceres columbam etiam illam quam Noe justus emisit ex arca, istius columbae speciem fuisse, ut typum agnosceres sacramenti ? 25. Et fortasse dicas: Cum illa vera columba fuerit quae emissa est, hic quasi columba descenderit: quomodo illic speciem fuisse dicimus, hic veritatem; cum secundum Graecos in specie columbae Spiritum descenatque mutatur. Simul quia eorum qui baptizantur, non in specie esse debeat, sed vera simplicitas. Unde et Dominus ait: Estote astuti sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Merito ergo sicut columba descendit, ut admoneret nos simplicitatem columbae habe
Abbreviated transcription (Latin):
agnosce Ingressus es ut aduersariũ cerneres: eui
renuntiandum putau̾is Ad orientẽ ꝯuerteris:
recto cernit obtintu Qͥd uidisti᷑ aquas utiq ñ
solas. lȩuitas ministrantes. sũmũ sacerdotẽ int̾ro¬
gantẽ. &. consecrantem Primo omniũ docuit te

Expanded text:
 igitur ut adversarium tuum cerneres, cui renuntiandum in os putaris: ad orientem converteris; recto cernit obtutu. CAPUsolas: levitas illic ministrantes, summum sacerdotem interrogantem et consecrantem. Primo omnium docuit te
Abbreviated transcription (Latin):
Q ostendit ds̃. q carnali ĩ mundicia. gͣuioris labe pec¬
cati: gr̃a spũał auertit᷑: Unde uolens ds̃ reparare qͦd
deerat: diluuium fec̃. ⁊ iustũ noe ĩ arch̃a iussit a¬
scendere. quando decedente diluuo coruũ dimisit pͥꝰ.
qui ñ reuertit᷑. dimisit colũbã: qͦ cũ ramo olee legitꝰ
reudisse
Uides aqm̃. uides lignũ. colũbã aspicis: .&. dubitas de myste
rio: Aqua ẽ qua caro mergit᷑. ut õe abluat᷑ carnale peccatũ:
sepelit᷑ illic om̃e flagitiũ. Lignũ ẽ in quo affixꝰ ẽ dñs iħe:¬
sic̃ didicisti innouo cestamento. qui tͥ pacẽ aĩȩ tͣnquilli-¬
tatẽ q mentis inspirat Coruus ẽ figura peccati: qͦd exit
& ñ reuertit᷑. si inte qͦ iusti custodia & forma seruecur:
Terciũ qͦ cestimoniũ ẽ. sic̃ te apłs docet. qm̃ patres nr̃i¬

Expanded text:
Quo ostendit Deus quia carnali immunditia, et gravioris labe peccati gratia spiritalis avertitur. Unde volens Deus reparare quod deerat, dilnvium fecit, et justum Noe in arcam jussit ascendere Qui dum, decedente diluvio, corvum dimisisset prius, qui non revertit; dimisit columbam, quae cum ramo 328 oleae legitur revertisse . Vides aquam, vides lignum, columbam aspicis, et dubitas de mysterio? 11. Aqua est ergo qua caro mergitur, ut omne abluatur carnale peccatum. Sepelitur illic omne flagitium. Lignum est in quo suffixus edicisti in novo Testamento , qui tibi pacem animae, tranquillitatem mentis inspirat. Corvus est figura peccati, quod exit, et non revertitur; si in te quoque justi custodia et forma servetur. 12. Tertium quoque testimonium e
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ carpite. Qd̃ uob̃ significauiuꝰ. cũ aꝑtionis celebñ.¬
tes mysteriũ diceremꝰ. epheca. qͦd ẽ ad aperire. ut
uenturꝰ unusqͥsq ad grãm. qͥd int̾rogaret᷑ cogno.¬
sceret: qͥd responderet meminisse deberet: Hoc my¬
steriũ celebrauit xp̃c ĩ euangłio. sic̃ legit᷑. cũ mu¬
tũ eurass & surdũ. S ille os tetigit. qr & mutũ
eurabat. ꝙ uirũ. in altero. ut os eiꝰ infuse uocis
sono aꝑiret. in altero. qr tactꝰ iste uirũ decebat. femi¬
nã ñ decebat. Posthȩc reserata tͥ s̃ scãscõꝵ: ingressis es¬
regenerationis sacrariũ Repece qͥd int̾rogatꝰ sis: re¬
cognosce qͥd responderis Renuntiasti diabolo & oꝑi-¬
bꝰ eiꝰ: mundo ⁊ luxuriȩ eiꝰ ac uoluptatib Cenet᷑
uox tua. ñ ĩ tumulo mortuoꝵ: s ĩ libro uiuentium:
Uidisti illic leuitã: i disti sac̾dotẽ: uidisti sũmũ sa¬
cerdotẽ. Holi ꝯsiderare corpoꝵ figuras. s mysterioꝵ

Expanded text:
 carpite: quod vobis significavimus, cum apertionis celebrantes mysterium diceremus: Epheta, quod est adaperire ; ut venturus unusquisque ad gratiam quid interrogaretur, 326 cognosceret: quid responderet, meminisse deberet. 4. Hoc mysterium celebravit Christus in Evangelio , sicut legimus, cum mutum curaret et surdum. Sed ille os tetigit; quia et mutum curabat et virum: in altero, ut os ejus infusae sono vocis aperiret; in altero, quia tactus iste virum decebat, feminam non decebat. regenerationis sacrarium: repete quid interrogatus sis, recognosce quid responderis. Renuntiasti diabolo et operibus ejus, mundo et luxuriae ejus ac voluptatibus. Tenetur vox tua, non in tumulo mortuorum, sed in libro viventium. 6. Vidisti illic levitam, vidisti sacerdotem, vidisti summum sacerdotem. Noli considerare corporum figuras, sed mysteriorum
Abbreviated transcription (Latin):
pmat᷑ affectus. Nam si eos quos diligimus cupimus fregñ.¬
ter amplecti: quantomag̃ recessuri ex hoc copore. ipso car&
pignoꝵ tactu delectamꝰ extremo: & hoc mulcem̃ uiaticõ
manus suꝑ oculos eiꝰ: ut qui ante ñ uidebat iam uideat: ueni
imponit. s uicturis: aut si morituris: recte. q pͥꝰ morimur
ut reuiuiscamus. Non enĩ possumꝰ do uiuere: nͥ ante peccato
moriam̃. Descendunt gͥ ĩ egyptũ septuaginta qͥnq animȩ.
sicut scͥptũ c̃: & hoc mystice numero remissionis: qͥ pꝰ tantam
duriciã. pꝰ tanta peccata haberent᷑ indigni: nͥ donaret᷑ his
remissio peccatoꝵ. Occurrit illi iudas: hocͤ ꝯ fessio erroris: hune
Hic senilis iã ȩtatis & fessũ suscipiet ultimis tẽporibꝰ ppłm iu
tẽ. ut postremꝰ crederet qͥ ante ñ putauit ẽẽ credendũ: & p̃ro-¬
gatiuã supioris electionis amit ceret. q cȩcitas exparte con-¬

Expanded text:
primatur adfectus. nam si eos quos diligimus cupimus frequenprimatur adfectus. nam si eos quos diligimus cupimus frequenter amplecti, quanto magis recessuri ex hoc corpore ipso carorum pignorum tactu delectamur extremo et hoc mulcemur uiatico. manus super oculos eius, ut qui non uidebat ante iam uideat. ueni inponit, sed uicturis, aut si morituris, recte, quia prius morimur, ut reuiuiscamus; non enim possumus deo uiuere, nisi peccato ante moriamur. Descendunt igitur in Aegyptum septuaginta quinque animae, sicut scriptum est, et hoc mystice numero remissionis, quia post tantam duritiam, post tanta peccata haberentur indigni, nisi donaretur his remissio peccatorum. occurrit illi ludas, hoc est confessio erroris. hunc hic senilis iam aetatis et fessum suscipiet ultimis temporibus populumtem, ut postremus crederet, qui ante non putauit esse credendum, et praerogatiuam superioris electionis amitteret. unde et aposto
Abbreviated transcription (Latin):
pats siuysaac: Merito eleuat᷑: qui festinat ad xp̃m. F ides pre.¬
cedit deuotionẽ. Prius se eleuauit: postea immolauit: Iule eñi
bene immolat: qͥ cognitionẽ diuinitatis inuestigat. Dixit
Respondit: E go su ds̃ patrũ tuors. Noli timere descendere
in egyptũ. In gentem enĩ magnã faciã te ibi: Ego descenda
tecũ: & tecũ ero inꝑpetuũ Quẽ ad modũ quȩ ipsi legunt
ñ intelligunt. & moysen quẽ laudant abnegant. cũ eius
scriptis nolunt credere : qͥd euidentiꝰ qͣm qͦd hoc loco inui.¬
tant᷑. ut ad scãm dĩ eccłam transeant: & qui ante int᷑ iudeȩ
gentẽ: Deniq in omnẽ t̾rã exuit sonus eoꝵ Uocat᷑ gͥ a filiis
ctũ fid̾i: muneris sui fructũ. dicens Ioseph mittet manũ sup
oculos tuos. Non utiq sc̃s patriarcha sollicitus erat a quo
ei oculi clauderent᷑: licet etiã intellectu simplici moralis ex¬

Expanded text:
patris sui Isaac. merito eleuatur qui festinat ad Christum. fides praepatris sui Isaac. merito eleuatur qui festinat ad Christum. fides praecedit deuotionem. prius so eleuauit, postea immolauit: ille enim bene immolat qui cognitionem diuinitatis inuestigauerit. didicens: ego sum deus patrum tuorum: noli timere, descende in Aegyptum; in genteucam te in perpetuum. quemadmodum quae ipsi legunt non intellegunt et Moysen quem laudant abnegant, cum eius scriptis nolunt credere! quid euidentius quam quod hoc loco inuitantur, ut ad ecclesiam dei transeant et qui ante intra Iudaeae gentem ? denique in omnem terram exiuit sonus eorum. uocatur ergo a filiis ctum fidei muneris sui fructum dicens ei: Ioseph mittet manum super oculos tuos. non utique sanctus patriarcha. sollicitus erat a quo ei oculi clauderentur, licet etiam intellectu simplici moralis ex
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo & uiuere eũ & terrȩ totiꝰ dicat pncipẽ. qui aꝑi¬
ens horrea sua. spũalis gr̃ȩ donat omnibꝰ ubertatẽ: hȩc
dicebant apłi. s uidei ñ eredebant: s iniciebant manus ĩ
eos. & tradebant in custodiã p̃dicatoris salutis. Unde & de
iacob scriptũ ẽ Ex pauit mente: ñ enĩ eredebat eis: Exꝑa.¬
uit affectu plebis in credulȩ: s postea qmͣ xͥ gesta cogno.¬
uit: tantis beneficiis & oꝑibꝰ delinitus resumpsit sp̃m
dicens Magnũ ẽ mͥ si ad huc filius m̃s ioseph uiuit: ibo ⁊
uidebo eũ ante qm̃ moriar: Primũ ẽ maximȩ fidei funda¬
mentũ inresurrectione xͥ credere Qͥ cũq enĩ crediderit
resuscitatũ. festinus requiret: deuotus accedet: & inti¬
ma mente dm̃ uenerat᷑. Credit enĩ qͦd ipse ñ moriatur:
si credat in resurrectionis auctorẽ. Et eleuans se isrł
uenit ad puteũ iuramenti. & immolauit hostiã deo

Expanded text:
quomodo et uiuere eum et terrae totius principem dicat, qui aperiquomodo et uiuere eum et terrae totius principem dicat, qui aperiens horrea sua spiritalis gratiae donet omnibus ubertatem. haec dicebant apostoli, sed Iudaei non credebant, sed iniciebant manus in eos et trudebant in custodiam praedicatores salutis. unde et de Iacob scriptum est: expauit mente; non enim credebat eis. expauit adfectu plebis incredulae, sed posteaquam Christi gesta cognouit, tantis beneficiis et operibus delinitus resumpsit spiritum dicens: magnum mihi est, si adhuc filius meus Ioseph uiuit. ibo et uidebo illum, priusquam moriar. primum et maximum fidei fundamentum in resurrectionem Christi credere. quicumque enim crediderit resuscitatum festinus requirit, deuotus accedit et intima deum mente ueneratur; credit enim quod ipse non moriatur, si credat in resurrectionis auctorem. Et eleuans se Istrahel uenit ad puteum iuramenti et immolauit hostiam deo
Abbreviated transcription (Latin):
ne hac uia dicat. hoc ẽ in oc cursu totiꝰ uitȩ indignationẽ¬
eẽ cauendam: qd ira sepe etiã innocentes incrim̃ adducat.
q dũ iusto amplius irascim᷑. & uolumus alienũ cohercere pec-¬
catũ: grauiora peccata cõmittimus Ideo apłs ñ uos ipsos in-¬
quit uindicantes carissimi: s date locũ irȩ. hoc ẽ declinemꝰ
eã : ne nos illa corripiat. Unde & dñs ihc mittens ad euan-¬
gelizandũ discipłos. misit eos sine auro. sine argento. si¬
ne pecunia. sine uirga: id ẽ ut incentiua litis. & ĩstrumen¬
ta eripet ultionis Et ascendert̃ inquit de egipto. & ue.¬
nerunt in terrã chanaan. ad iacob patrẽ suũ: & nuntiauerẽ
ali dicentes: q ioseph filius tuus uiuit: & ipse ẽ pnceps to.¬
tius t̾rȩ egypti. Quȩ ẽ terra chanaan. quȩ nutabat: Quio
ꝗͥ tã euidens qm̃ apłoꝵ tempora designari: qui ingressi

Expanded text:
ne in hac uia dicat, hoc est in hoc cursu totius uitae indignationne in hac uia dicat, hoc est in hoc cursu totius uitae indignationem cauendam, quod ira saepe etiam innocentes in crimen adducat, quia, dum iusto amplius irascimur et uolumus alienum coercere peccatum, grauiora peccata conmittimus. ideo apostolus non uos ipsos inquit uindicantes, carissimi, sed date locum irae, hoc est declinemus eam, ne nos illa corripiat. unde et dominus Iesus dimittens ad euangelizandum discipulos misit eos sine auro, sine argento, sine pecunia, sine uirga, id est ut et incentiua litis et instrumenta eriperet ultionis. Et ascenderunt inquit de Aegypto et uenerunt in terram Chanaan ad Iacob patrem suum et nuntiauerunt illi dicentes quia Ioseph filius tuus uiuit et ipse est princeps totius terrae Aegypti. quae est terra Chanaan? quae nutabat. quid igitur tam euidens quam apostolorum tempora designari, quibus ingressi
Abbreviated transcription (Latin):
nas stolas accipiunt. quasi illas de quibus dubitare ñ debes.
q legisti de sapientia dictũ: binas uestes fecit uiro suo una ẽ
linguis loquunt᷑ ubi diuersa p̾mia: merita diuersa: Pro-¬
ũ inuitat ꝓmissis: inuitat muneribꝰ. Portant hȩc munera
illi asini inutiles. & laboriosi ante. ñ utiles. Portant ĩ typo
x munera: portaturi in euangłio munerũ largitorẽ. dimi¬
sit aut̃ fr̃s suos & abierunt: & dix̃ illis ioseph. Nolite irasci
inuia: Quã bene docet ab iracundia p̃cauendũ. qͦd ea possit
etiã amantes separare germanos: & maxime inuia fugiendã
ẽẽ discordiã: ubi ipse uiandi comitatus debet ĩ uiolabilis gr̃ę
cũ discipulos suos dimitteret : ne irascerent᷑ inuia. dicens
ꝑacẽ relinquo uobis. pacẽ meã do uobis ubi enĩ ẽ pax: ibi i¬
racundia locũ ñ habet: Allegat᷑ ꝯcordia: fugat᷑ dissensio:

Expanded text:
nas stolas accipiunt. quas? illas utique, de quibus dubitare non debes, nas stolas accipiunt. quas? illas utique, de quibus dubitare non debes, quia legisti de Sapientia dictum: binas uestis fecit uiro suo. una estlinguis loquuntur. ubi diuersa praemia, merita diuersa. et praem suum inuitat promissis, inuitat muneribus. portant haec munera illi asini inutiles et laboriosi ante, nunc utiles, portant in typo Christi munera portaturi in euangelio munerum largitorem. Dimisit autem fratres suos et abierunt. et dixit illis Ioseph: nolite irasci in uia. quam bene docet ab iracundia praecauendum, quod ea possit etiam amantes sui separare germanos, et maxime in uia fugiendam esse discordiam, ubi ipse uiandi comitatus debet inuiolabilis gratiacum discipulos dimitteret suos, nisi ne irascerentur in uia, dicens: pacem relinquo uobis, pacem meam do uobis? ubi enim pax est, iracundia locum non habet, ablegatur discordia, fugatur dissensio.
Abbreviated transcription (Latin):
si coloris ꝯferunt᷑ axp̃o: Trecentos aureos habet. qui crucẽ
int̃ uos. nͥ iħ̃m xp̃m: & hc̃ crucifixũ: Et bene aureos accipit.
qr ñ insuasoriis humanȩ sapientiȩ uerbis: s in ostensione sp̃e
p̃dicabat: Quinq aut̃ stolas accipit. ł sapientiȩ multiplices
disciplinas: ł qͦd nullis sensuũ corporaliũ captus illecebris. ubi
alii ꝑiculũ. illic teneret uictoriã: qr om̃s carnis uoluptates sin
gulari ꝯtinentia & uirtute suꝑaret. cuiꝰ ingeniũ studiũq nul¬
la corporis hebetaret infirmitas: qui cũ ẽẽt in corpore. & corpus
se habere nesciret: deniq raptꝰ in paradysũ siue incorpore suie
extͣ corpus nesciens audiuit uerba in effabilia. quȩ ñ licer&
homini loqui. qui postremo t̾renũ nichil oleret int̾ris. sicut
ꝑeunt. & in his qui salui fiunt: Precellit gͥ paulus. & eiꝰ exii-¬
berat portio: s tam̃ habent & alii p̾dicatores grãm suã Bi-¬

Expanded text:
si coloris conferuntur a Christo. trecentos aureos habet qui crucem si coloris conferuntur a Christo. trecentos aureos habet qui crucem istum Iesum et hunc crucifixum. et bene aureos accipit. quia non in suasoriis sapientiae uerbis, sed in ostensione spiritus praedicabat. quinque autem stolas accipit uel sapientiae multiplicis disciplinas uel quod nullis sensuum corporalium captus inlecebris ubi aliis periculum illic teneret uictoriam, qui omnes uoluptates carnis singulari continentia et uirtute superaret, cuius ingenium studiumque nulla corporis hebetaret infirmitas, qui, cum esset in corpore, corpus se habere nesciret. denique raptus in paradisum siue in corpore siue extra corpus nesciens audiuit uerba ineffabilia, quae loqui homini non liceret, qui postremo terrenum nihil oleret in terris, sicut deo in his qui salui fiunt. praecellit igitur Paulus et eius exuberat portio, sed tamen habent et alii praedicatores gratiam suam. bi