comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
domini: hoc quod diximus de cȩlesti therusalem: nũc
interim in istoscło constituti. puco dieb omnib exerce¬
ri. Alius nr̃m inprimo gradu est: non desꝑet scđ̾m.
Qui inscđõ gradu est: non desperet tercium. felices
martyres: quorum multi de nouissimo gradu m pri¬
mum gradum ascendere meruerunt: Qui uiiit in
isto scło: non podest statim de pͥmo ad suminum ascen¬
dere Non debemus gͥcontempti ẽe primo gradu:s:
semꝑ debemus admaiora conari. Nec qui innouissi¬
mo est desperet primum. nec qui inprimo ẽ debet
ẽẽ securus: potest enim cadere inulcimum: Ego pii¬
to illud ẽẽ quod significat et iacob scala. quando fu
ibi. et posuit lapidem ad caput suum Uidece iacdb
sostrum. fugiebat hominem crudelissimum. fugie¬
bat fratrem: et auxilium inuenit in la pidem: Lapis
ille xp̃s est. Lapis hic: his qui ꝑsecutio

Expanded text:
Domini. Hoc quod diximus de coelesti Jerusalem, nunc Domini. Hoc quod diximus de coelesti Jerusalem, nunc interim in isto saeculo constituti, puto diebus omnibus exerceri. Alius nostrum in primo gradu est, non desperet secundum; qui in secundo gradu est, non desperet tertium. Felices martyres, quorum multi de novissimo gradu, in primum gradum ascendere meruerunt. Qui vivit in isto saeculo, non potest statim de primo ad summum conscendere. Non debemus igitur contenti esse primo gradu, semper debemus ad majora conari. Nec qui in novissimo est, desperet primum; nec qui in primo est, debet esse securus: potest enim cadere in ultimum. Ego puto illud esse quod significat etiam Jacob scala, quando fugibi, et posuit lapidem ad caput suum . Videte ἀσκητὴν nostrum, fugiebat hominem crudelissimum, fugiebat fratrem, et auxilium invenit in lapide. Lapis ille Christus est: lapis hic his qui persecutio
Abbreviated transcription (Latin):
templum corruit. Hoc gͥ demplum: incircuitu
quindecim gradus habuit: Signa aliqua uidemꝰ
Numerate: et uidebitis ita ẽẽ ut dicimus Ieuite igit᷑
et sacerdotes unus quisq scđm ordinem stabant in
du hocest in quinto decimo gradu. Rursum in scđdo
gradu stabant sacerdotes: et in ipsis sacerdotib erat
diuersitas. Incercio rursum minores stabant. Inquar¬
to rursum leuite stabant. Et inter leuicas: erat mista
diuersitas. Quicumq extremus erat.: ille innouissime
gradu erat. Considerate qm terrenum hoc templum
celestis templi figura est.Stella enim abstella ditfer
inclaritate: ita et resurrectio mortuorum. Felix qui
ẽẽ meruit. Tamen quia illud grande est. et illud puto
ẽẽ apłorum et martirum scõrum. nos oremus dnm.
ut saltem inultimo gradu templi dñi ẽẽ mereamur.
Indiuersis quidem stant gradibus. S unum psalmu
in laude dñi decanunt. Diu̾sa loca sunt: s una laus

Expanded text:
templum corruit. Hoc igitur templum in circuitu templum corruit. Hoc igitur templum in circuitu quindecim gradus habet. Signa aliqua videmus: numerate, et videbitis ita esse ut dicimus. Levitae igitur, et sacerdotes, unusquisque secundum ordinem stabat in gdu, hoc est, in quinto decimo gradu sursum. In secundo vero gradu stabant sacerdotes, et in ipsis sacerdotibus erat diversitas. In tertio rursum minores stabant. In quarto rursum stabant Levitae. Et inter Levitas erat multa diversitas: quicumque erat extremus, ille in novissimo gradu erat. Considerate quoniam terrenum hoc templum, coelestis templi figura est: Stella enim a stella differt in claritate: ita et resurrectio mortuorum . Felix qui  templo esse meruerit. Tamen quia illud grande est, et illud puto esse apostolorum, martyrumque sanctorum: nos oremus, ut saltem in ultimo gradu templi Domini esse mereamur. In diversis quidem stant gradibus, sed unum psalmum in laudes Domini canunt. Diversa loca sunt: sed una laus
Abbreviated transcription (Latin):
Iadñm̃ cum cribularer clamaui. et exaudiuit me.
Propterea uocantur graduum psalmi. ut frequen¬
cer diximus: qm̃ gradib quibusdam ad maiora con¬
scendimus. Nunc non est temporis de om̃ib gradib:
disputare. et dicere quomodo singuli psalmi gradꝰ
faciant: ut ad summa ueniamus. Interim dicamus
nunc de primo graduum psalmo.requirentes mi
enim dicere frequenter tedium est audientibus.
unde et apłs quindecim dies se fecisse apud pecrum
in iherosolima. ut conferret utrumq testamentum
et septenarium et octonarium. Multa sunt que di¬
cantur. Ad dnm cum tribularer clamaui:et exaudi¬
uit me. Quicumq adhuc inimo gradu est: respicit
altissimum gradum quintum decimum. Quicũq
inquinto decimo fuerit: iam uixca templum est.
Et istud templum est cuius nunc ruinam uidemus
Offendit enim dñm suum. Et quid dixit dñs: sur¬
gite eamus hinc. Et quid dicit in alio loco: Re¬
linquetur uob domus ur̃a deserta. Dñs egressus ẽ:

Expanded text:
inum cum tribularer clamavi, et exaudivit me. Propterea autem vocantur graduum psalmi, ut frequenter diximus, quoniam gradibus quibusdam ad majora conscendimus. Nunc non est temporis de omnibus psalmis graduum disputare, et dicere, quomodo per singulos psalmos gradus fiant, ut ad summa veniamus. Interim dicamus nunc de primo graenim rem frequenter dicere, taedium est audientibus. Unde et Apostolus quindecim dies se testatur fecisse apud Petrum in Jerosolyma, ut conferret utrumque Testamentum, et septenarium, et octonarium . Multa sunt quae dicantur. Ad Dominum cum tribularer clamavi, et axaudivit me. Quicumque adhuc in imo gradu est, respicit altissimum graduum decimum quintum. Quicumque in quinto decimo fuerit, jam juxta templum est, et istud templum, cujus nunc ruinas videmus, offendit Dominum suum. Et quid dixit Dominus? Surgite, abeamus hinc . Et quid dicit in alio loco? Relinquetur vobis domus vestra deserta . Dominus egressus est, et
Abbreviated transcription (Latin):
ciem dicimus. Intercristallum ergo et aquã hoc int̃¬
est. hoc est inter aquam etglaciem:qm aqua quasi la¬
tissime fundicur.ceterum cristallus quasi compingit᷑
inse: et inunam formam redigitur.Siquando aqua
congelascit:cristallum efficit. Qm̃ ergo nos tota u̾bo
carnis caꝑe non possumus.franguntur ut pardes il¬
las capiamus. Res sunt obscure: et interpretationis
difficultas non nobis concedit latius loqui. Ance fa¬
ciem frigoris eius quis sustinebit: Cuius : Dicunt¬

Expanded text:
ciem dicimus. Inter crystallum ergo et aquam hoc inteciem dicimus. Inter crystallum ergo et aquam hoc interest, quod est inter aquam et glaciem: quoniam aqua latissime funditur: caeterum crystallus quasi compingitur in se, et in unam formam redigitur. Si quando aqua congelascit, crystallum efficit. Quoniam ergo nos in totum Verbi carnes capere non possumus, franguntur, ut per partes illas capiamus. Res sunt obscurae, et interpretationis difficultas non nobis concedit latius loqui. Ante faciem frigoris ejus quis sustinebit? Cujus? Alii dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
tib xp̃ianis. Nisicu nobis niuem dederis: mundicia¬
rum tuarum uestimentũ habere non possumus. Xp̃s
uestimentum nr̃m est.Si uolumꝰ xp̃m habere uestim̃¬
cum. mundi simus quasi nix. Nebulam sicut cinerem
spargit. Male incerp̃tatus est lacinus nebulam. Quod
rem spargit. dicet nos: et facit nobis uestim̃tum qͥsi
niuem. Et cum nos uestierit uestimento suo:cunc
nobis tribuit alimentum. Pruinam sicut cinerem spar¬
git: Hide quid dicit sicut cinerem. Uis ẽe mundus:
age penitentiam. Panem meum sicut cinerem mandu¬
caui. et poculum meum cum flecu miscebam.Nonne
uides quomodo pruinam suam sicut cinerem spargit
Grandis rerum mutatio.De cinere nix fit. de penicen¬
tia mundus efficitur. Miccit cristallum suũ sicut bu¬
cellas. Quomodo panes franguntur. et bucelle fiunt
sic et cristallum hoc frangitur et inbucellas uercitur
Cristallum naturam hanc habet.Si quando aque¬

Expanded text:
tibus Christianis. Nisi tu nobis nivem dederis munditiatibus Christianis. Nisi tu nobis nivem dederis munditiarum tuarum, vestimentum tuum habere non possumus. Christus vestimentum nostrum est. Si volumus Christi habere vestimentum, mundi simus quasi nix. Nebulam quasi cinerem spargit. Male interpretatus est Latinus nebulam. Quod rem spargit. Docet nos, et facit nobis vestimentum quasi nivem, et cum nos vestierit vestimento suo, tunc nobis tribuit alimenta. Pruinam sicut cinerem spargit. Vide quid dicat: sicut cinerem. Vis esse mundus? age poenitentiam. Panem meum sicut cinerem manducavi, et potum meum cum fletu miscebam . Nonne vides quomodo pruinam suam sicut cinerem spargit? Grandis rerum mutatio. De cinere nix fit. De poenitentia, mundus efficitur. Mittit crystallum suam sicut buccellas. Quomodo panes franguntur, et buccellae fiunt: sic et crystallus frangitur, et in buccellas vertitur. Crystallus naturam hanc habet, sicut aqu
Abbreviated transcription (Latin):
bum suũ. Quis emitcit: Deus pater. Et u̾bum erat apud
deum: et deus erat u̾bum. Diximꝰ pacrẽ: diximꝰ filium:
Non possumꝰ induplicẽ numerũ credere: nisi copleatur
trinitas.: Flabit sp̃s eius: et fluent aque. Uidetis qm̃
ubi pac̾ et uerbum dei.statim et sp̃s sc̃s est. Uideamus
gͦabinicio quid dr̃. Et adipe frum̃ti saciat te. Emittit
eloquium suũ terre uelocit currit sermoeius: Repente
quid sequitur: Quidat niuem sicut lanam Sermo dñi
qui uelociter currit. sic datur quasi nix: et ipsa nix sic¬
est quasi lana. Hidece miscłiam dñi. Obus dñi: nobis
inuestimentum uercitur. Dixerat ioħs de dño saluatore
Ecce agnus dei: qui collit peccata mundi. Et in aliolo¬
co ysaias. Quasi oius aduictimam ductus est. De isto
igitur agno. et de ista oue. lana ista est quasi nix. Dieit
ysaias. Si fuerint peccata ur̃a quasi coccinum: quasi
sicut lanam. Tolle dñe sordes meas:tolle quodcumq
uicium est: niuem tuã et puricatẽ cuam . tribue men¬

Expanded text:
erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Diximus Patrem: diximus Filium: non possumus in duplo numero credere, nisi compleatur Trinitas. Flavit spiritus ejus, et fluent aquae. Videtis quoniam ubi Pater, et Verbum Dei, statim et Spiritus sanctus est. Videamus ergo ab initio quod dicitur: Et adipe frumenti satiat te: emittit eloquium suum terrae, velociter currit sermo ejus. Repente quid sequitur? Qui dat nivem sicut lanam. Sermo Domini, qui velociter currit, sic datur quasi nix, et ipsa nix est quasi lana. Videte misericordiam Domini. Cibus Domini, nobis in vestimentum vertitur. Dixerat Joannes de Domino Salvatore: Ecce Agnus Dei, qui tollit peccata mundi . Et in alio loco Isaias: Quasi ovis ad victimam ductus est . De isto igitur agno, et de ista ove, lana ista est quasi nix. Dicit Isaias: Si fuerint peccata vestra quasi coccinum, quasi sicut lanam. Tolle, Domine, sordes meas: tolle quodcumque vitii est. Nivem tuam, et puritatem tuam tribue men
Abbreviated transcription (Latin):
sunt munde inconspectu eius. Quia ꝑsecutus ẽ
inimicus animam meam.Hoc interp̃catione non
indiget. Nulli dubiũ qumn diabolus. Humiliaus
interra uitam meam. hoc est quod dicit. Ance
alas habebam et uolabam: nunc autẽ ꝑsecutus
le abhomine prenditur. et quasi uideatur mor¬
cuum eẽ.quia non habeat licentiam alarum

Expanded text:
sunt mundae in conspectu ejus . Quia persecutus est sunt mundae in conspectu ejus . Quia persecutus est inimicus animam meam. Hoc interpretatione non indiget. Nulli dubium, quin diabolus: Humiliavit in terra vitam meam. Hoc est, quod dicit. Ante alas habebam, et volabam: nunc autem persecutuatile ab homine comprehenditur, ut quasi videatur mortuum esse: quia non habet licentiam alarum
Abbreviated transcription (Latin):
et uita. Exaudi me intua iusticia. Et hic inxp̃oduo
hoc est non confido michi ego:s: ueritatem et iusti¬
ciam tuam peto:ut ipsa mei misereatur. Et non
intres in iudicrum cum seruo tuo. Ecce manifesti¬
sime deinonstrauit. quia miscłiam xp̃i prestolat
dicens.Et non intres in iudicium cum seruo tuo
hic quasi aliquis iudicat inter dm̃ et ꝓpħam: sicu
inquinquagesimo psalmo seͥptum est. Uc iustitice¬
ris insermonib cuis: et uincas cum iudicaris. Et
ꝓpterea intrat in iudicium ds̃: ut iuste puniac:
Tale quid fecit et cyrus rex ꝑsarum et medorum.
regi armeniorum:quando cransgressus est amici¬
cias eius. Uicit eum et captiuũ accepit et ꝓprios
illius cognatos. et uxorem et filios. fecit iudicare
inter illos: aut iuste misereatur aut puniat. Quia
non iustificabitur inconspectu cuo omĩs uiuens.
Deus abraham et ds̃ ysaac et ds̃ iacob:deus uiuen¬
tium et non mortuorum. Ergo nec ipsi patriarde
iustificabuntur inconspectu dei. Scelle enĩ non

Expanded text:
et veritas . Et exaudi me in tua justitia. Et in Christo tuo. Hoc est, non confido mihi, sed ego veritatem et justitiam tuam peto, ut ipsa mei misereatur. Et non intres in judicium cum servo tuo. Ecce manifestissime demonstravit, quia misericordiam Dei praestolatur, dicens: Et non intres in judicium cum servo tuo. Hic quasi aliquis judicet inter Deum et prophetam, sicut et in quinquagesimo psalmo scriptum est: Ut justificeris in sermonibus tuis, et vincas cum judicaris. Et propterea intrat in judicium Deus, ut juste puniat. Tale quid fecit et Cyrus, rex Persarum et Medorum, regi Armeniorum, quando transgressus est amicitias ejus. Vicit eum et captivum accepit: et proprios illius cognatos, et uxorem, et filios fecit judicare inter illos: ut juste aut misereatur, aut puniat. Quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens. Deus Abraham, Deus Isaac, Deus Jacob: Deus viventium, et non mortuorum . Ergo nec ipsi patriarchae justificabuntur in conspectu Dei. Stellae enim non
Abbreviated transcription (Latin):
quia confortati sunt suꝑme. Qui contra nos pugnãt
uitiores nobis sunt: hoc est pͥncipes huius mundi.
educ decustodia animam meã adconficendũ nomi¬
nituo: idẽ. de hoc corpore. Ad conficendum id est
aclarificandum sicut dicit. confitebor cibi pater.
Me expectant iusti. onec retribuas michi. Dñs dicit
Me expectant apłi. donec resurgam amortuis: Explic̃¬

Expanded text:
quia confortati sunt super me. Qui contra nos pugnant quia confortati sunt super me. Qui contra nos pugnant fortiores nobis sunt, hoc est, principes hujus mundi. Educ de custodia animam meam, ad confitendum nomini tuo. Id est, de isto corpore. Ad confitendum, id est, clarificandum. Sicut dicit; Confiteor tibi, Pater. Me exspectant justi, donec retribuas mihi. Dominus dicit: Me exspectant apostoli, donec resurgam a mortuis
Abbreviated transcription (Latin):
laqueum michi:
Prope sunt uicia uirtucib
mea ponunt laqueos:aut in ieiunio.aut in elemosi¬
na. aut inceteris uirtutib. Considerabam ad dexterã
ec uidebam: et nonerat qui cognosceret me.Si in dñm̃
fecerimus psalmum:ipse dñs loquitur. Omnes discipi
umei dereliquerunt me et fugerunt. Unus remanse¬
rat petrus qui ꝓmiserat dicens. si oportuerit me ꝓte
mor non te derelinquã: et ipse negauit. Proptẽrea
dixit considerabam eum ad dexteram. et non dixit ad
sinistram: qm̃ egit penitentiam petrus. Periit fuga
ame. Quando comp̃hensus estai ideis. Et non est
qui requirat animã meam.Om̃s enim clamabant:
crucifige crucifige. Intende ad dep̃cationem meam.
quia humiliatus sum nimis. Si non aliquis humilia¬
tus fuerit: non exauditur a dño. Quid enim ꝓdest¬
ubis aliquem orare. et ceruicem erectam habere:Si
aucem in dñm intelligimus: discite ame quia miccis
sum et humilis corde. Libera me aꝑsequentib me:

Expanded text:
laqueum mihi. Prope sunt vitia virtutibusea ponunt laqueos. Aut in jejunio, aut in eleemosyna, aut in caeteris virtutibus. Considerabam ad dexteram, et videbam, et non erat qui cognosceret me. Si in Deum fecerimus psalmum, ipse Dominus loquitur. Omnes discipuli mei dereliquerunt me, et fugerunt. Unus remanserat Petrus qui se promisit dicens: Si oportet me pro te mori, non te derelinquam: et ipse negavit. Propterea dixit, Considerabam eum ad dexteram, et non dixit, ad sinistram, quoniam egit poenitentiam Petrus. Periit fuga a me. Quando comprehensus est a Judaeis. Et non est qui requirat animam meam. Omnes enim clamabant: Crucifige, crucifige . Intende ad deprecationem meam, quia humiliatus sum nimis. Si non aliquis humiliatus fuerit, non exauditur a Domino. Quid enim prodest aliquem verbis orare et cervicem erectam habere? Si autem in Dominum intelligimus: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde. Libera me a persequentibus me,
Abbreviated transcription (Latin):
et ingressus est ignorans imilis: saul quasi sua
debemus sp̃alicer incelligere psalmum. Accipitur
quidem et in dnm̃ uerum dauid. iste psalmus: incelli¬
gitur saul indiabolum:spelunca aucem in hunc mũ¬
dum: et quod diabolus non inmittit inhunc mun¬
dum aliquid boni: s stercus et quid putridum. Spe¬
lunca autem incelligitur iste mundus: quia ꝑfecti
lumen non habet. quantum ad comparationem fu¬
turi.S quasi lumen aliqͥd inluxit dñs: ueniens in
gle eius. Ergo sicut dauid intrauit inspeluncam ab¬
scondens se afacie saul:ita et dñs ingressus est in
hunc mundum. et ꝑsecutionem passus est. E ffun¬
do inconspectu eius orationem meam.Significantꝰ
dixit. Effundo cocum cor meum in conspectu dm̃
Quemadmodum aliquis medico confiteatur uuluꝰ
suum. et om̃s quas habet passiones dicat illi. ut ica
adhibeat eicuram. Tribulacionem meam ante ipsũ
ꝓnuntio. Hec cribulatio. quam apłs numerat. Que
numerata cum ceteris: sp̃e facit. Spes autẽ non con¬

Expanded text:
Et ingressus est ignorans Saul, quasi sua debemus spiritualiter intelligere psalmum. Accipitur quidem et in Dominum verum David iste psalmus, et intelligitur Saul in diabolo: spelunca autem in hoc mundo. Et quod diabolus non mittat in hoc mundo aliquid boni, sed stercus, et si quid putridum. Spelunca autem intelligitur iste mundus, quia perfectum lumen non habet quantum ad comparationem futuri, sed quasi lumen aliquod illuxit Dominus veniens in umen gloriae ejus . Ergo sicut David intravit in speluncam abscondens se a Saul: ita et Dominus ingressus est in hoc mundo, et persecutionem passus est. Effundo in conspectu ejus orationem meam. Significantius dixit, effundo totum cor meum in conspectu Domini: Quemadmodum aliquis confiteatur medico vulnus suum. Et omnes quas habet passiones dicit illi, ut ita adhibeat ei curam. Tribulationem meam ante ipsum pronuntio, hoc est, tribulatio quam Apostolus numerat, quae numerata cum caeteris spem facit, spes autem non con
Abbreviated transcription (Latin):
non legistis.bonus pastor ponit animã suam
proouib suis: Quid audem melius filio qui car¬
nem induit ꝓpt̃nos. et passus ẽ nouem mensib¬
inutero uirginis.et descendens de sua maiestate
ꝑmomenta crescere et uerberari. et alapizari et
crucifigi. Quid hoc melius: Ex plicit de psalmo.¬
qui ignorant lacinam linguam licet mula
de euangłio dixerimus:camen debemꝰ et de psal¬
cerio quedam dicere: ut aliis sacuratis.alii ieiu¬
ninon redeant. Qm̃ autem longus est psalmus.
et si uoluerimus insingłis uersiculis in morari.
dies preterit: debemꝰ breuiter ad singła queq
sensus magis quam uerba replicare.
enedictus dñs deus meus qui docet
manus meas ad p̃lium. Qui breuicer in

Expanded text:
non legistis: Bonus pastor ponit animam suam non legistis: Bonus pastor ponit animam suam pro ovibus suis ? Quid autem melius Filio, qui carnem induit propter nos, et passus est, et dest, et descendens de sua majestate,per momenta crescere, et verberari, et colaphizari, et crucifigi? Quid hoc melius? PSALMqui ignorant Latinam linguam, licet multa de Evangelio dixerimus, tamen debemus et de Psalterio quaedam dicere: ut aliis saturatis, alii jejuni non redeant. Quoniam autem longus est psalmus, et si voluerimus in singulis versiculis immorari, dies praeterit: debemus breviter ad singula quaeque sensus magis quam verba replicare. Benedictus Dominus Deus meus, qui docet manus meas ad praelium, et digi
Abbreviated transcription (Latin):
cantũ remansit in me: et ipse defecit. S uelocicer
eraudi me: et miserere mei. Notam fac m uiam
inqua ambulem. Xp̃m tuum notum fac michi.
qui dixit. Ego sum uia. Sp̃s cuus bonus deducn
me interram rectam. Hic impiissimi arriant pro¬
ponunt nobis et dicunt. Magister bone quid fa¬
ciam boni. ut scriptũ est saluus fiam: Quidicit.
Quid me dicis bonum : Nemo bonus est. nisi solus
deus. Ergo si filius non est bonus s pater: maior
est pater afilio. Ergo scđm cuum sensum impiis
ꝙ dicis: filius. Hoc gͦdicit. Sp̃s cuus bonus dedu¬
cet me incerram rectam. Ergo si sp̃s bonus est qui
minor est. sicut cudicis: mulcomagis filius bonꝰ
Et accedens unus describis. temptans eum:ait.
Magister bone:Etait. Quid me dicis bonũ etñ
confiteris:Sicut aliquis temptans ep̃m suum
quem contẽpnit:dicat illi: Episcope: Et ille
respondeat. abi non sũ ep̃s. recede ame. Aubi ait

Expanded text:
tantum remansit in me, et ipse defecit; sed, velociter tantum remansit in me, et ipse defecit; sed, velociter exaudi me, Domine, et miserere mei. Notam fac mihi viam in qua ambulem. Christum tuum notum fac mihi, qui dixit: Ego sum via . Spiritus tuus bonus deducet me in terram rectam. Hic impiissimi Ariani proponunt nobis, et dicunt: Magister bone, quid faciam boni ut salvus fiam? Qui dicit: Quid me dicis bonum? Nemo est bonus nisi unus Deus . Ergo si Filius non est bonus, sed Pater: major est Pater Filio. Ergo secundum tuum sensum, impiiss Utique dicis, Filius. Hic ergo dicit: Spiritus tuus bonus deducet me in terram rectam. Ergo si Spiritus bonus est, qui minor est, sicut tu dicis: multo magis Filius bonusta habet: Et accedens unus de scribis tentans eum, ait: Magister bone, et ait: Quid me dicis bonum, et non confiteris ? Sicut si aliquis tentans episcopum suum, quem contemnit, dicat illi: Episcope, et ille respondet. Tibi non sum episcopus, recede a me. Alibi autem
Abbreviated transcription (Latin):
nec dum mortuus. Quare:Quia mpenitentia
stat. Si quis autem peccans non agit penicentiã.
hic mortuus est scłi: et non sicut mortuus. s ꝑfectꝰ
mortuus: hoc gͦ putauit inimicus. quia nonago
penitentiam ꝓpeccatis meis: quib ipse michi sug¬
gessit ut faciam. Et anxiatus est suꝑ me sp̃s m̃s.
Tuprior dic peccata tua: et saluus eris. Et iterum:
Si solum suspiraueris ꝓpeccatis tuis: saluus eris.
in me turbatum est cormeũ. Propter conscientiã
meam:quia peccaui.Memor fui dierũ antiquoꝵ
Dierum meorum priorum memorfui. quom habe¬
bam confiduciam: nunc autẽ michi nox est.Expan¬
imanus meas ad ce. Ligatus ab inimico nichil
aliud possum facere nisi penitentiam agere: et
manus meas leuare adde. Anima mea sicut derra
sine aqua tibi. Sicut terra sine aqua sitit. et querit
mbrem: ita et anima mea desiderat et sicit de dm̃
luum. Uelociter exaudime dñe: ec defecic sp̃s m̃s.
anima mea defecit: caro mea defecit: Sp̃s m̃s

Expanded text:
necdum mortuus, quia in poenitentia stat. Si quis autem peccans non agit poenitentiam, hic mortuus est saeculi, et non, sicut mortuus, sed perfecte mortuus. Hoc ergo putavit inimicus, quia non ago poenitentiam pro peccatis quae ipse mihi suggessit ut faciam. Et anxiatus est super me spiritus meus. Tu dic prius peccata tua, et salvus eris . Et iterum: Si solum suspiraveris pro peccatis tuis, salvus eris . In me turbatum est cor meum. Propter conscientiam meam, quia peccavi. Memor fui dierum antiquorum. Dierum meorum priorum memor fui, quando habebam confidentiam: nunc autem mihi nox est. Expandi manus meas ad te. Ligatus ab inimico, nihil aliud possum facere nisi poenitentiam agere, et manus meas levare ad te. Anima mea sicut terra sine aqua tibi. Sicut terra sine aqua sitit et quaerit imbrem: ita et anima mea desiderat et sitit te, Deum suum. Velociter exaudi me, Domine: defecit Spiritus meus. Anima mea defecit, et caro mea defecit: spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
ridecis: qm̃ lugebitis. fedes meos alapsi. Qura
ñ steterunt pedes mei. suꝑ petram: ꝓpt̾ea pe¬
nȩ moti sunt pedes mei:penȩ effusi sunt
gressus mei. Lberati st̃ pedes mei alapsi. Quare:
Quia conu̾sa ẽ. anima mea. in requiẽ suam. Placebe
coram dño in regione uiuoꝵ. Uideor inquit homin¬
b eẽ sc̃s: quia uerba bona ñ habeo. Uideor homib¬

Expanded text:
ridetis, quoniam lugebitis. Pedes meos a lapsu. Quia non steterunt pedes mei super petram, propterea pene moti sunt pedes mei, pene effusi sunt gressus mei. Liberati sunt pedes mei a lapsu. Quare? Quia conversa est anima mea in requiem suam. Placebo coram Domino in regione vivorum. Videor, inquit, hominibus esse justus, quare opera bona non habeo? Videor homi
Abbreviated transcription (Latin):
menta sordida: candiu stat dabolus adextris eius.
luandu portat peccata nr̃a: inpeccatis nr̃is adu̾sat᷑
uli cabolus. Quando aut̃ dr̃ in zacharia. tollite eius¬
uestimenta sordida. ⁊ induite eũ muttatoriis. conti¬
nuo dic̃ iħc ad diabolum. increpet inte dñs sathan:
increpet tibi qui elegit ierłm. Hoc totum ideo diximus.
quia scriptum ẽ. ⁊ diabolus stet adextris eius. Cũ iudi¬
catur exeat condempnatꝰ. Non ueniat in iudiciũ: s¬

Expanded text:
menta sordida, tamdiu stat diabolus a dextris ejus, menta sordida, tamdiu stat diabolus a dextris ejus, quamdiu portat peccata nostra: in peccatis nostris adversatur illi diabolus. Quando autem dicitur in Zacharia: Tollite vestimenta ejus sordida, et induite eum mutatoriis, continuo dicit Jesus ad diabolum: Increpet Dominus in te, Satanas, increpet te qui elegit Jerusalem. Hoc totum ideo diximus; quia scriptum est: Et diabolus stet a dextris ejus. Cum judicatur, exeat condemnatus. Non veniat in
Abbreviated transcription (Latin):
locum inuenire ñ poterat: adduxit secum alios septi
demones peioresse.Et intrauit insynagogam: ⁊ fact
sunt nouissima hominis illius. peiora porib Deniq
synagoga iudeorum antequã crucifigeret dñm. ent
quidem peccatrix: s unum tantũ habebat demonen
catorem: ⁊ chiabolus stet adextris eiꝰ. Qm̃ diabolus adt¬
tris eorum stetit: ꝓpt̾ea synagoga siccam habebat ni¬
num dext̾am: sic̃ scriptum ẽ. in euangłio. Nos aut es
diabolus stat. quomodo nc̃ de nida dr̃ ⁊ diabob
stet adextris eius: S uide te quid dicit. Stabat
s quia iã uicerit iudã. Diabolus sibi contra dext̾am
desiderat pugnare. hic aut̃ dñatꝰ ẽ. dext̾e iudȩ. s⁊
hoc considerandum ẽ. in illo tempore stabat a dexi
dñi ut adu̾saretur ei: quando iħc habebat uestiri¬
ta sordida. Sic enĩ ⁊ ibi scriptũ ẽ. Et iħc habebata
simenta sordida. Quandiu habet dñs iħc uesti¬

Expanded text:
locum invenire non poterat, adduxit secum alios septem locum invenire non poterat, adduxit secum alios septem daemones pejores se , et intravit in synagogam, et facta sunt novissima hominis illius pejora prioribus. Denique et Synagoga Judaeorum antequam crucifigeret Dominum, erat quidem peccatrix, sed unum tantum habebat daemonem. catorem, et diabolus stet a dextris ejus. Quoniam a dextris ejus stetit, propterea Synagoga siccam habebat manum dexteram, sicut scriptum est in Evangelio. Nos autem diabolus stat, quomodo nunc de Juda dicit, et diabolus stet a dextris ejus? Sed videte quid dicit: Stabat sed quia jam vicerat Judam. Diabolus ibi contra dexteram desiderat pugnare: hic autem dominatus est dexterae Judae. Sed et hoc considerandum. In illo tempore stabat a dextris Domini, ut adversaretur ei, quando Jesus habebat vestimenta sordida. Sic enim et ibi scriptum est: Et Jesus habebat vestimenta sordida. Quamdiu habet Dominus Jesus vesti
Abbreviated transcription (Latin):
qui soluit templũ. ⁊ in trib dieb illud reedificat: Sal¬
cipłieius uenerunt nocte: et inuolauert̃ eum. Et odiũ
pro dilectione mea. Considera oxꝑiane. consida omo¬
nache.Si dñs ꝑsecutorem ⁊ proditorem suũ oscło susce¬
pit: ypro crucifigentib se orat. nos profrĩb nr̃is. qͥd
facere debemnus: Constitue suꝑ eũ peccatorẽ. Qm̃ roga
bere regẽ: habeant regem diabolũ. Nolunt habere re¬
gẽ iħm: habeant regem barrabam. Barrabã qui
int̾pretatur filius patris: hoc ẽ. diaboli. Barrabas iste
qui fuit seditiosus ⁊ latro. Et uere barrabam habent
regem: ⁊usq in hodiernũ diem. sediciosum ⁊ latro¬
nẽ. qui occidit ipsos iudeos. Barrabas latro qui san¬
guine delectatur. antequã dñs crucifigeret᷑. anceqͣm
eum crucifigerent iudei: inclususerat. Nega uerunt
dñn. ⁊ barrabas dimiss ẽ. Ex eo enim temꝑe. barraba:

Expanded text:
qui solvis templum, et in tribus diebus illud reaedificas. Salqui solvis templum, et in tribus diebus illud reaedificas. Salcipuli illius venerunt nocte, et furati sunt eum . Et odium pro dilectione mea. Considera, o Christiane; considera, o monache; si Dominus persecutorem suum et proditorem osculo suscepit, et pro crucifigentibus eum orat: nos pro fratribus nostris quid facere debemus? Constitue super eum peccatorem. Quoniam rogavi bere regem, habeant regem diabolum: nolunt habere regem Jesum, habeant regem Barabbam, qui interpretatur, filius patris, hoc est, diaboli. Barabbas iste quis fuit? Seditiosus et latro. Et vere Barabbam habent regem, et usque in hodiernum diem seditiosum et latronem, qui occidit ipsos Judaeos. Barabbas latro, qui sanguine delectatur, antequam Dominus crucifigeretur: antequam eum crucifigerent Judaei, inclusus erat. Negaverunt Dominum, et Barabbas dimissus est . Ex eo enim tempore Barabbas
Abbreviated transcription (Latin):
alia signa feceram. Uidete ergo quid dicat: qm̃ gratis
expug nauerunt eũ. Et alit̾ intelligitur:. uoluerunt
extinguere ⁊ delere nom̃ meũ: ⁊ cam̃ ñ potuerunt. lluã¬
do aliquis aliquẽ ꝑsequit᷑: ⁊ nichil ꝓficit.⁊ ñ implet
desidium suum. gratis ꝑsequit᷑. Pro eo ut me dilige¬
rent. detrahebant᷑ michi: ego aut̃ orabam. Pro beñe¬
sicus quȩ in eis contuleram: ipsi contumelias m facie¬
uant. Ego autẽ quid faciebam: Drabam. Hȩc sunc arma
ani hec sunt ⁊ nr̃a arma: oratio. Siquando ergo ꝑse
quitur nos aliquis ⁊ odit nos: dicamusꝙ eo ut me
diligerent: de trahebant mͥ. Ego autẽ quid faciebã:
Orad̾am. Ut eos uincerem: absit. Dñs enĩ ñ orabat ut
umceret. S quid dic̃: ego autẽ orabã. Quid dicebã ͤ
Nat̾ ignosce eis: quod eñi faciunt nesciunt. Et posue¬
runt adu̾sum me mala ꝓbonis. Et in cruce positꝰ: ro¬
gabam ꝓcrucifigentib me. Et illi dicebant. Uuab.

Expanded text:
alia signa feceram. Videte ergo quoniam gratis alia signa feceram. Videte ergo quoniam gratis expugnaverunt eum. Et aliter intelligitur. Voluerunt exstinguere et delere nomen meum, et tamen non potuerunt. Quando aliquis aliquem persequitur, et nihil proficit: et non implet desiderium suum, gratis persequitur. Pro eo ut me diligerent, detrahebant mihi: ego autem orabam. Pro beneficiis, quae eis contuleram, ipsi contumelias mihi faciebant. Ego autem quid faciebam? Orabam. Haec sunt arma Domini: haec sint et nostra arma, oratio. Si quando ergo nos persequitur aliquis, et odit nos, dicamus: Pro eo ut me diligerent, detrahebant mihi. Ego autem quid faciebam? Orabam: ut eos vincerem? Absit. Dominus non orabat, ut vinceret. Sed quid dixit? Ego autem orabam. Quid dicebam? Pater, ignosce eis: quod enim faciunt, nesciunt . Et posuerunt adversum me mala pro bonis. In cruce positus, rogabam pro crucifigentibus me, et illi dicebant: Vah!
Abbreviated transcription (Latin):
nit ad aum ut eum tridat. ⁊ dicit rabi: hoc ẽmani¬
st. Ecce ospeccatoris ⁊ dolosi. Ego eum mea clementi
uolo saluare: zosculũ illi porrigo. ⁊ uolo uincer mi¬
liciam eius ⁊ille ꝑmanet ad malefaciendũ. ut mo
tradat. Specia sr mtelligit᷑ de iuda: generalit᷑ de iuae¬
is.In eo tempore in quo dicebant. crucifige crucisig
talem: os peccatoris in dñm aꝑtum ẽ ut aucẽ uideats
quod de omib iudȩis dicit: ex consequentib cognols¬
tis. Quid em̃ dicit: locuti sunt adũsumme linguado¬
losa. Ego pro ipsis crucifigebar ⁊ illi insultabant mich
Uulnera mea medicina eor erant: ⁊ui debar illis m
derisum. Et sermonib odi circũ dederunt me . lonut
credant: sut expugnent. Et expugnauerunt meg̃¬
tis. Duplicit̾ int̾pretatur gratis: hoc ẽ sine causa. Nlec
enĩ peccaueram:⁊ñ merebar ut debellarent meslus
audem digna culpa erat. ut expugnarent me: Qua
sanaueram egioseoꝵ.quia mortuos resuscitauerã: qa

Expanded text:
nit ad Dominum, ut eum tradat, et dicit: Rabbi, hoc est, magister . Ecce os peccatoris, et os dolosi. Ego eum mea clementia volo salvare, et osculum illi porrigo, et volo vincere malitiam ejus, et ille permanet ad malefaciendum, ut me tradat. Specialiter intelligitur de Juda: generaliter autem de Judaeis, in eo tempore quo dicebant: Crucifige, crucifige . Tale os peccatoris in Dominum apertum est. Ut autem videatis quod de omnibus Judaeis dixit, ex consequentibus cognoscetis. Quid enim dicit? Locuti sunt adversum me lingua dolosa. Ego pro ipsis crucifigebar, et illi insultabant mihi. Vulnera mea medicina eorum erant, et videbar illis in derisum. Et sermonibus odii circumdederunt me. Non ut credant, sed ut expugnent. Et expugnaverunt me gratis. Dupliciter intelligitur gratis, hoc est, sine causa. Nec enim peccaveram, et non merebar ut debellarent me. Quae autem digna causa erat, ut expugnarent me? Quia sanaveram aegrotos eorum, quia mortuos resuscitaveram, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo centesimus octauus decimus psalmꝰ. alpha¬
betidis est. Si uolumus legere epłam. non possum
legere:nisi prius sciamus licteras. Sic gͥ nos non
possumus scripturam cognoscere: nisi prius alpha¬
becum nouerimus. Centesimus ergo octauus dec¬
mus psalmus alphabetidis moralis est: et instru¬
it uitam nostram.Et quia nunc non est tempors
de uniuerso psalmo dicere:dicamus nunc de psi
qraduum psalmo qui sic incipit.

Expanded text:
Ergo centesimus decimus octavus psalmus alphaErgo centesimus decimus octavus psalmus alphabetites est. Si volumus legere epistolam, non possumus legere, nisi prius sciamus litteras. Sic igitur et nos non possumus Scripturas cognoscere, nisi primum alphabetum noverimus. Centesimus ergo decimus octavus psalmus alphabetites moralis est, et instruit vitam nostram. Et quia nunc non est temporis de universo psalmo dicere, dicamus nunc de primo graduum psalmo, qui sic incipit
Abbreviated transcription (Latin):
pectu omnis popłi eius. Quȩ sunt orationes martyrũs
Quȩ sunt orationes scoꝵ: T̃enebote inquit: ⁊n di¬
mittism te. adorabo inquit dñm. quem in euangls
legens inueni crucifixum. in ceł uideo regnante qi
anglis. In conspectu omnis popłi eius. In conspectu
psalmum.qui post centesimum octauũ deci¬
mũ psalmum lectus ẽ. Centesimus. octauus decimꝰ
psalmus. ut frequent̾ diximus. litteratus ẽ. hoc
ẽ alfabetitus ẽ. ab alepħ enim incipit. usꝙad
extremam litteram hebream.que hebraice dr̃ cau
et singuli uersus a singłis litteris incipiunt. Duo¬
uiginti sunt lictere hebraice:et octoni uersus a
singulis litteris incipiunt. Uerbi causa. Alittera
quȩ dr̃ aleph: uiͦiᵈ. uersus incipiunt. Rursum cũ
illi finiti fuerint. a scda littera que dr̃ beth: alii
UI. uersus incipiunt. Et intercio illis finitis: alt
tera que uocatur gimel.alii. UIͦii ͦ. uersus incipium

Expanded text:
pectu omnis populi ejus. Quae sunt orationes martyrum? pectu omnis populi ejus. Quae sunt orationes martyrum? Quae sunt orationes sanctorum? Tenebo, inquit, et non dimittam te. Adorabo, inquit, Dominum, quem in Evangelio legens, et inveniens crucifixum: in coelis video regnantem cum angelis. In conspectu omnis populi ejus. Coram psalmum qui post centesimum decimum octavum psalmum lectus est. Centesimus decimus octavus psalmus ut frequenter diximus litteratus est, hoc est, alphabetites est: ab ALEPH enim incipit usque ad extremam litteram Hebraeam, quae Hebraice dicitur THAU. Et singuli versus, a singulis litteris incipiunt. Viginti duae sunt litterae Hsingulis litteris incipiunt. Verbi causa, ab a littera, quae dicitur ALEPH, octo versus incipiunt. Rursum cum illi finiti fuerint, a secunda littera quae dicitur BETH, alii octo versus incipiunt. Et in tertio illis finitis, ab altera quae vocatur GIMEL, alii octo versus incipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
mones eiecerit: ñ uadit ad dnm securus. Horrescit eiꝰ
conscientia: quando uidet dnm. Martyraut̃: ⁊si pꝰ
nis autẽ peccatoꝵ suoꝵ. unus quisq constringitur
s in martyrio meo dirupisti uincła peccatoꝵ meoꝵ.
Et de uinłis plicasti mͥ coronã uictoriȩ. Ubi enĩ ha¬
bundauit peccatũ: suꝑ habundauit gr̃a. Tibi sacͥ¬
ficabo hostiam laudis. Post martyrium ubi sacrifi¬
cat: In regione uiuoꝵ. Sacrificabo tͥ inquit sacrifici¬
um. Quale sacrificium: Nunquid hyrcũ aut uitu¬
lum: Illa iudaica erant: ⁊transierunt.Sacrificabo
tibi hostiam laudis: hoc ẽ laus marcyrum. Sic̃ enĩ
martyres laudant dñm pure in regione uiuoꝵ:
ita ⁊ monachi qui die ⁊ nocte psallunt dñm. debẽt
eadem puritate.habere martyrium. Siqͥtł & ipsi mar¬
yres sunt. Quod enim faciunt angłi in cȩlis: hoc mo¬
nachi faciunt int̾ris. Uota mea dño reddam in cons¬

Expanded text:
mones ejecerit, non vadit ad Dominum securus: horrescit ejus mones ejecerit, non vadit ad Dominum securus: horrescit ejus conscientia, quando videt Dominum. Martyr autem si et nis autem suorum peccatorum unusquisque constringitur, sed in martyrio meo dirupisti vincula peccatorum meorum, et de vinculis plicasti mihi coronam victoriae. Ubi enim abundavit peccatum, superabundavit et gratia . Tibi sacrificabo hostiam laudis. Post martyrium ubi sacrificat? In regione vivorum. Sacrificabo, inquit, tibi sacrificium. Quale sacrificium? Numquid hircum, aut vitulum? Illa Judaica erant, et transierunt. Sacrificabo tibi hostiam laudis. Haec est laus martyrum. Sicut enim martyres laudant Dominum pure in regione vivorum, ita et monachi qui die et nocte psallunt Domino, debent eamdem puritatem habere martyrum, siquidem ipsi martyres sunt. Quod enim faciunt angeli in coelis, hoc monachi faciunt in terris. Vota mea Domino reddam in cons
Abbreviated transcription (Latin):
mardyre coronatur.Preciosa in conspectu dñi mors
sc̃oꝵ. eius. Respondeant nunc iudȩi. quomͦ omne corpꝰ
humanum dicunt eẽ.inmundũ in lege: Demq: siqͥs
dusẽ. Hoc scđm litteram in lege scriptum ẽ. Dicamus
illis. Si mortui corpus immundum ẽ. quomͦ nc̃ drͣpre
lista drͣ. de martyre predicat᷑. O dñẽ quia ego seruus
ubi habetur:. o dnẽ libera anmã meã. qđ in hebraico
habetur anna: quod int̾pretatur rogo.aut deprea
dignitatis ẽ. ⁊ meriti ẽẽ. seruum dñ. ⁊ ñ seruũ peccasi
Quia ñ habeo inquit dnos homines. quia ñ habes
dñm peccatũ. nec eñ regnat peccatum in mortal
meo corpore. ꝓpt̾ea seruus tuus sum. Srande meritũ
cła mea. tibi sacrificabo hostiam laudis. Uere magne
feclicitatis ẽ. ita ire ad dñm: ut ñ habeat conscien¬
ciam inquinatã. Quicumq sc̃s morit᷑ sua mortẽ. li¬
cet sit sc̃s. qui miscdias oꝑatus sit. fecerit signa. de¬

Expanded text:
martyre coronatur. Pretiosa in conspectu Domini mors martyre coronatur. Pretiosa in conspectu Domini mors sanctorum ejus. Respondeant nunc Judaei: quoniam omne corpus humanum dicunt esse immundum in lege. Denique si quis dus est . Hoc secundum litteram in lege scriptum est. Dicamus illis: Si mortui corpus immundum est, quomodo nunc diclista dicitur, de martyre praedicatur. O Domine, quia ego servus ubi habet: O Domine, libera animam meam, quod in Hebraico habet: ANNA  , quod interpretatur rogo, aut deprecor. dignitatis est, et meriti esse servum Domini, et non servum peccati. Quia non habeo, inquit, dominum hominem, quia non habeo dominum peccatum . Non enim regnat peccatum in mortali meo corpore; propterea servus tuus sum. Grande meritum.cula mea: tibi sacrificabo hostiam laudis. Vere magnae felicitatis est, ire ad Dominum: ut non habeat conscientiam inquinatam. Quicumque sanctus moritur sua morte licet, sit sanctus qui misericordias operatus sit, fecerit signa, dae
Abbreviated transcription (Latin):
ihu: Pater: si possibile ẽ. transeat calix iste ame. Et po¬
cestis inquit calicem meum bibere: Et continuo sequit᷑.
allcem quid meũ bibetis. Hoc autem quare dixie ut
intelligamus calicem passionis martyrii eẽ.Grandisres.
sus patitur. Qm̃ diximus quod martyr. nichilaliudd
habet quodretribuat dño. ⁊dñs computat illi. pro
equalitate: qm̃ uidet seruum suũ. nichil aliud hab̾e
quodretribuat ei Quid emim simile ẽ: Us̃ ꝓhominib
passtis ẽ. dñs pro seruo: iustus propeccatore:quȩ equali¬
as. S qm̃ nichil aliud habet seruus qđ ret̾buat dño÷
deus clemens quasi pro ȩquali accepit martiryũ qua
illi. intra in domum indigentis tui. rostendat uolũ¬
tatem. qm̃ nichil aliud habet quod det. ⁊ plus faciat
pauꝑ: sic̃ illa uidua quȩ duo miniita contulit. Calic̃
bibere. nisi nom̃ dñi inuocauero. Iħs uincit: in suo

Expanded text:
Jesu? Pater, si possibile est, transeat iste calix a me . Et poJesu? Pater, si possibile est, transeat iste calix a me . Et potestis, inquit, calicem meum bibere? Et continuo sequitur: Calicem quidem meum bibetis . Hoc autem quare dixi? Ut intelligamus calicem passionis martyrium esse. Grandis res est sius patitur. Quoniam diximus quod martyr nihil aliud habet quod retribuat Domino, et Dominus computat illi pro qualitate, quoniam videt servum suum nihil aliud habere quod retribuat ei. Quid enim simile est? Deus pro hominibus passus est, Dominus pro servo, justus pro peccatore. Quae aequalitas? Sed quoniam nihil aliud habet servus quod retribuat Domino: Deus quasi clemens pro aequali accipit martyrium. Quassolum illi dicat, intra in domum clientis tui, et ostendat voluntatem, quoniam nihil aliud habet quod det, et plus faciat pauper, sicut illa vidua quae duo minuta contulit . Caliceossum eum bibere, nisi nomen Domini invocavero. Jesus vincit, in suo
Abbreviated transcription (Latin):
tium: omnis homo umbra: omis hõ imago ẽ. pnd
tantis beneficiis quod placebo dño in regione uiuoꝵ.
quid habeo dignum quod retribuã: ego t̾ra sum:
ego cinis sũ. Promisit michi quia placebo illi in regio¬
ne uiuoꝵ: fecit me magistrum. Credidippt̾ quod lo¬
cutus sum. Quid habẽo dignum. qđ illi pro tantis
beneficiis retribuam: Quodcumq illi dedero. ipsius
ĩ. ⁊magis illi reddoquã dono. Nicħ aliud habeo qđ
urtribuam nisi ꝓipso sanguinẽ fundam: nisi proip¬
somartyr existam. hȩc ẽ sola retributio digna. prosã¬
gune sangumem recribuere:ut liberati saluatore.ꝓ
saluatore libenter sanguinẽ fundamꝰ. Calicem salu¬
caris accipiam:⁊ nom̃ dñi inuocabo.Inhebraico ita ha¬
betur.Calicem iħu accipiam. hoc ipsum ⁊angłs int̾pre¬
catur: ⁊ uocabis nomen eius ihm. Ipse enim saluabit
ropłm suum. Calicem gͦ iħu accipiam. Quis ẽ. iste calix

Expanded text:
cium, omnis homo umbra, omnis homo imago? pro cium, omnis homo umbra, omnis homo imago? pro tantis beneficiis, quibus placebo Domino in regione vivorum, quid habeo dignum quod illi retribuam? Ego terra sum, ego cinis sum: promisit mihi, quia placebo illi in regione vivorum: fecit me magistrum. Credidi, propter quod locutus sum. Quid habeo dignum, quod illi pro tantis beneficiis retribuam? Quodcumque illi dedero, ipsius est, et magis illi reddo quam dono. Nihil aliud habeo, quod ipsi retribuam, nisi pro ipso sanguinem fundam, nisi pro ipso martyr existam. Haec est sola retributio digna, pro sanguine sanguinem retribuere, ut liberati a Salvatore, pro Salvatore libenter sanguinem profundamus. Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo. In Hebraico ita habet: Calicem Jesu accipiam. Hoc ipsum et Angelus interpretatur. Et vocabis nomen ejus Jesum : ipse enim salvabit populum suum. Calicem ergo Jesu accipiam. Quis est iste calix
Abbreviated transcription (Latin):
cipib cadetis. Siquis enim sc̃s ẽ: ds̃ efficitur. et quan¬
do factus fuerit ds̃ : desinit eẽ. homo. ⁊ iam ñ mtu
pnoripse crediderit quod docet. ñ potͣ alterum dos
Dic̃ gͦ se primum credidisse: ⁊ sic altum doce. Ego altẽ
humiliatus sum nimis. Quando aut̃ adept sumqti¬
tam dei. ñ sum elatus itsuꝑbia. Non me inflauit n¬
nocentia .S qͥd feci: humiliatus sũ nimis. ⁊̃ am̃ qui
docui sermoriem: potui ⁊ humilitatẽ doce. Ego ani
in exessumeo om̃is homo mendax. Docebam inqut
discipłm meum. ⁊ considerans cõtẽplationẽ cȩlesten
⁊cogitans diuiniora: intellexi om̃e quod homono¬
uit ec̃ m̃datium. Quid enĩ ueritas pot̾ ẽẽ. in hor mũ¬
do.cum umbra sit uita nr̃a. suꝑ t̾ram: Sigͦ qui do¬
cet discipłin confitetur quod omnis homo m̃dgx
quantomag̃ discipłs ñ debet se extollere ⁊existima
humiliatus sum ninis. ⁊ dixi omnis homo m̃di¬

Expanded text:
rincipibus cadetis . Si quis igitur sanctus est, Deus efficitur, et quanrincipibus cadetis . Si quis igitur sanctus est, Deus efficitur, et quando factus fuerit Deus, desinit esse homo, et jam mentitprior ipse crediderit quod docet, non potest alterum docere. Dicit ergo se primum credidisse, et sic alium docere. Ego autem humiliatus sum nimis. Quando autem adeptus sum gratiam Dei: non sum elatus in superbiam, non me inflavit notitia. Sed quid feci? Humiliatus sum nimis. Tamen quod docui sermone, potui et humilitate docere. Ego dixi in excessu meo: Omnis homo mendax. Docebam, inquit, discipulum meum, et considerans contemplationem coelestem, et cogitans diviniora: intellexi omne quod homo novit, esse mendacium. Quid enim veritatis potest esse in hoc mundo, cum umbra sit vita nostra super terram? Si ergo qui docet discipulum, confitetur quod omnis homo mendax est: quanto magis discipulus non debet se extollere, et aestimarhumiliatus sum nimis, et dixi, omnis homo menda
Abbreviated transcription (Latin):
scđm hanc sententiam. texitur sillogismus aristocił.
Deniq tu dicis. loquens ad alt̾um. Si mendiris. ⁊ ue¬
rum dicis. quod m̃tiris: ergo mentiris. Uidete quia
in contrariũ u̾titur sententia. Quid enĩ dic̃: Ocu
quimecũ loqueris. si m̃tiris ⁊uerũ dicis. hoc ipsum
quod m̃tiris. ergo mentiris: ⁊ in eodem sermone fit.
ut uera dicat ⁊ m̃tiat᷑. ꝓpt̾ea lectum ẽ. in apło. ui¬
dece ne quis uos decipiat ꝑphilosophiam. ⁊ uanam
deceptionẽ hominũ: scđm ȩlementa mundi. Inue
sermone. ⁊ uera quis dicat ⁊ m̃tiat᷑. Nos aut̃ dicamꝰ
dauid uera dixisse. qđ omnis homo m̃dax. Quãdiu
homines sumus: m̃timur. Quando aut̃ fuerimus
dii. desinurus m̃tiri. Ubi enim sunt emulation&
coententionesin uos nonne homines estisi⁊ sedinhom
nemambulatis: Ego dixi du estis: ⁊ filii excelliꝯns
Uos aut̃ Nc̃ homines moriemini: ⁊ sic̃ untis leom¬

Expanded text:
secundum hanc sententiam texitur syllogismus Aristotelis. secundum hanc sententiam texitur syllogismus Aristotelis. Denique tu dicis: Loquere ad alterum: si mentiris, et verum dicis quod mentiris: ergo mentiris. Videte quomodo in contrarium vertitur sententia. Quid enim dicit: O tu qui mecum loqueris: si mentiris, et verum dicis hoc ipsum quod mentiris: ergo mentiris, et in eodem sermone fit, ut verum dicat, et mentiatur. Propterea lectum est in Apostolo: Videte, ne quis vos decipiat per philosophiam et vanam deceptionem hominum, secundum elementa mundi . Invesermone, et vera quis dicat, et mentiatur. Nos autem dicamus David vera dixisse, quod omnis homo mendax. Quamdiu homines sumus, mentimur: quando autem fuerimus dii, desinimus mentiri. Ubi enim sunt aemulationes et contentiones in vobis, nonne homines estis, et secundum hominem ambulatis ? Ego dixi, dii estis, et filii excelsi omnes. Vos autem sicut homines moriemini, et sicut unus de p
Abbreviated transcription (Latin):
do Siquidem ex parte cognoscimus ⁊ex parte ꝓphe¬
tamus: ꝓpt̾ea dico. Omne quod uidem. om̃e quod
intelligimus: nĩdatium ẽ. Qm̃ igitur m̃datiũ ẽ.
midacium hic dix̃. quasi umbram quasi imaginũ
quẽadmodũ dr̃ ⁊ in alio psalmo. uert̃tam̃ inmo¬
dicimus scđm hebraicam ueritatẽ. Loquamur aut̃:
yscam septuaginta interpretes. Dicat enĩ aliquis ad
me. Quid habet in hebraico . E go ȩccłiam sequor.
ego dixi in excessu meo: omnis homo mendar. ue¬
rum dic̃ dauid. an m̃titur: si uerũ ẽ. omnis homo
m̃dax. Et hoc qđ dic̃. omnis homo m̃datiũ: uerũ ẽ.
engoripse mentit᷑ ⁊ ipse homo ẽ. Si autẽ ⁊ ipse m̃¬
atur: ergo hoc qđ dixit omnis homo m̃dax non ẽ
uerum. Quomͦcumq u̾teris. in contrariũ uenit. Et
qm̃ ipse homo ẽ: ergo ⁊ ipse m̃titur. aut si m̃tit᷑ qđ¬
omnis homo m̃dax ẽ: ergo alio genere m̃titur. Uide¬
tis ergo quia sillogismi sunt philosophorum. Deniq

Expanded text:
do. Siquidem ex parte cognoscimus, et ex parte prophedo. Siquidem ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Propterea dico: Omne quod videmus, omne quod intelligimus, mendacium est. Quomodo igitur mendacium est? Mendacium hic dixit, quasi umbram, quasi imaginem: quemadmodum dicitur in alio loco: Verumtamen in imadicimus secundum Hebraicam veritatem. Loquamur autem et secundum Septuaginta interpretes. Dicat enim aliquis, quid ad me quid habeatur in Hebraico? ego Ecclesiam sequor. Ego dixi in excessu meo: Omnis homo mendax. Verum dicit David, an mentitur. Si verum est, omnis homo mendax, quia et ipse homo est. Si autem et ipse mentitur, ergo hoc quod dixit, Omnis homo mendax, non est verum. Quocumque verteris, in contrarium venit. Et quoniam ipse homo est, ergo ipse mentitur; quod omnis homo mendax est. Ergo alio genere mentitur. Videtis ergo, quia syllogismi sunt philosophorum. Denique