comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qd dimidium bonoꝵ suoꝵ daret
pauperibꝰ. et sicui quicquã abstu¬
lerat redderet quadruplum.
h ic est ignis. qui abstersit culpã
latronis. Ignis enĩ consumens. ẽ
qui dixeit hodie mecũ eris in pa¬
radrso. Iulos itaq: sanauit in quibꝰ
simplicem & purã repperit confessionẽ

Expanded text:
quod dimidium bonorum suorum daret quod dimidium bonorum suorum daret pauperibus, et si cui quidquam abstulit, redderet quadruplum . Hic est ignis, qui abstersit culpam latronis; ignis enim consumens est, qui dixit ei: Hodie mecum eris in paradiso . Illos itaque sanavit, in quibus simpli
Abbreviated transcription (Latin):
do uel oleum uel uinũ facile corrũ¬
pitur. ac deteriorat᷑. Quomͦ autem
poterat ubi ignis erat alienus pecca¬
tũ exuri. & hoc sub conspectu dñi¬
tui cui & occulta sunt cognita:
Num quid potest placere dño. siquis
cũ adhuc uersetur in iniquitatibꝰ
& istitiam corde inclusam teneat
dicit se agere penitentiam : Simi¬
le ẽ acsi quis eger sanũssimulet
Magis egrotabit. quia nichil ei ꝓdesse
potes simulatio sanitatis. cũ uerbo
adumbretur. non ullo fulciat᷑ sub
dab: quos excussif ignis cȩlestis. pa¬
rit̃ cum his quȩ ꝓpeccato sacris fu¬
erant oblata altaribꝰ. Qui gͦ iult
mundare peccatũ suũ : ignem a se
remoueat alienũ. Illi soli se igne
offerat. qui peccatũ non hominẽ
excurat. Quis sit iste ignis. audi
dicentẽ. quia iħc baptizat inspũ
sc̃o & igni. hic est qui siccauit
aemorrousȩ ꝑ duodeci annos
sanguinẽ ꝓfluentem. Hlic ẽ. qui
peccatũ Zachei abstulit dicentis.

Expanded text:
do vel oleum vel vinum facile corrumdo vel oleum vel vinum facile corrumpitur ac deterioratur. 7. Quomodo autem poterat, ubi ignis alienus erat, peccatum exuri; et hoc sub conspectu Domini, cui et occulta sunt cognita? Numquid potest placere Domino, si quis cum adhuc versetur in iniquitatibus, et injustitiam corde inclusam teneat, dicat se agere poenitentiam? Simile est ac si quis aeger se sanum simulet, magis aegrotabit: quia nihil ei prodesse potest simulatio sanitatis; cum verbo adumbretur, non ullo fulciatur virdab, quos exussit ignis coelestis pariter cum iis quae pro peccato sacris fuerant oblata altaribus. Qui ergo vult mundare peccatum suum, 1059 ignem a se removeat alienum. Illi soli igni se offerat, qui eulpam, non hominem exurit. 9. Qui sit iste ignis, audi dicentem quia Jesus baptizat in Spiritu sancto et igni . Hic est ignis, qui siccavit haemorrhoissae per duodecim annos sanguinem profluentem . Hic est, qui peccatum Zachaei abstulit dicentis
Abbreviated transcription (Latin):
uirtus om̃is. & diuturna cunctatrix
ante iudicat. & ad orienda incipit.
Ita mens boni: speculatrix consilioꝵ
suoꝵ est. prusq examinat qͥd decorũ¬
sit atq honestum. Iniquitas uͦ opera
cogitationi anteuertit. Pigra gͥ & ue
recunda ẽ penitentia. qͥa p̃mitur et
reuocat᷑ presentium pudore. Solis
enĩ intendit futuris. quoꝵ spes sera.
tardior fructus. Et idõ petitio ipsa
tardior. Int̾ hȩc spei & uirtutis mo¬
limina: precurrit impudentia. &
specie p̃sentium. penitentia exclu¬
huiusmodi ab olet᷑ intuitus. Querit
eam lex. & ñ inuenit. Ambusta ẽ
enĩ feruore et fumo iniquitatis. &
indignatio quȩdã legis mouetur.
Dicit moyses deuorandã fiusse peni-¬
tiȩ hostiam in sc̃ĩs sc̃oꝵ. sacerdotes quasi
segniores increuit. Respondit a aron
ꝓuidendum debere ẽẽ udicium sacer¬
dotale. nec facile malesanȩ conscienti¬
e c̃omittendum id muneris. ne fiat
error deterior priore. Uase eñi feti¬

Expanded text:
virtus omnis et diuturna cunctatrix, virtus omnis et diuturna cunctatrix, ante judicat, et adorienda inspicit. Ita mens boni speculatrix consiliorum suorum est, priusque examinat quid decorum atque honestum: iniquitas vero opere cogitationi antevertit. Pigra igitur et verecunda est poenitentia; quia premitur, et revocatur praesentium pudore; solis enim intendit futuris, quorum spes sera, tardior fructus, et ideo petitio ipsa tardior. 6. Inter haec spei et virtutis molimina praecurrit impudentia, et specie praesentium poenitentia excluhujusmodi aboletur intuitus. Quaerit eam Lex, et non invenit; ambusta est enim fervore et fumo iniquitatis, et indignatio quaedam legis movetur. Dicit Moyses devorandam fuisse poenitentiam in sanctis sanctorum, sacerdotes quasi segniores increpat. Respondit Aaron providum debere esse judicium sacerdotale, nec facile malesanae conscientiae committendum id muneris; ne fiat error priore deterior. Vase enim feti
Abbreviated transcription (Latin):
uerecundia. Natura : quia om̃is sub pec¬
cato. & quia qͥ carnẽ gerit culpȩ obno¬
.xius ẽ. Ergo repugnat natura carnis
& in lecebra scłi in nocentiȩ. integrita¬
tq. Repugnat etiam uerecundia.qͥa
crubescit unus quisq ꝓpriam culpã
fateri. dum p̃sentia magis quã futura
cogiat. Studebat aut̃ moyses peccati
uacuam repperire animã. ut exuiuas
erroris deponeret. & nuda culpȩ sine
ullospͣudore discederet. Sed non inue¬
nit. quia cito impetus irrationabilis
preuenit. & flamina quȩdam cȩlerri¬
mi motus anima depascit᷑. atq exurit
eus innocentiam. Preponderant enĩ
futuris p̃sentia. & uiolenta modergts
et plura pauciorib. et iocunda seri¬
is. et asperas mollia. et tristibꝰ leta
& illecebrosa rigidioribꝰ. et preprope¬
ra tardioribꝰ. Uelax est enim omnis
iniquitas. quȩ ad nocendum ocasso¬
nes suggerit. quia ueloces pedes eius ad
esfundendum sanguinẽ. Lenta autem

Expanded text:
verecundia: natura, quia omnes 1058 sub pecverecundia: natura, quia omnes 1058 sub peccato; et qui carnem gerit, culpae obnoxius est. Ergo repugnat natura carnis et illecebra saeculi innocentiae integritatique. Repugnat etiam verecundia; quia erubescit unusquisque propriam culpam fateri, dum praesentia magis, quam futura cogitat. 5. Studebat autem Moyses peccati vacuam reperire animam, ut exuvias erroris deponeret, et nuda culpae sine ullo sui pudore discederet: sed non invenit, quia cito impetus irrationabilis praevenit, et flamma quaedam celerrimi motus animam depascitur, atque exurit ejus innocentiam; praeponderant enim futuris praesentia, et violenta moderatis, et plura potioribus, et jucunda seriis, et asperis mollia, et tristibus laeta, et illecebrosa rigidioribus, et praepropera tardioribus. Velox enim est iniquitas, quae ad nocendum occasiones suggerit; quia veloces pedes ejus ad effundendum sanguinem : lenta autem
Abbreviated transcription (Latin):
moyses ad filios aaron & elea Zar &
ithamar. qui superfuerant dicens
Quare ñ manduoastis quod ꝓ peccato
oblatum ẽ in loco sc̃o. qm̃ quidem sc̃a
aucare. ut auferatis peccatũ syna¬
goge. & intus manducandum ẽisic̃
michi p̃ceptum est. Cum gͦ uritũ
eũ uidisset a aron. placidẽ respon¬
dit oi. Si hodie obtulerint filu¬
isrł ꝓpeccato suo olocausta sua co¬
ram dño. & acciderint mͥ talia.
manducabo quod ꝓ peccato hodie
obtulerunt : num quid placebit
dño : et audiuit moyses. et placu¬
it ei. Quid ista significent. consi¬
deremꝰ. Nichil peccare. solius est
tis est. & corrigere erratũ. & peni¬
tentiã gerere peccati. Id tam̃ est
difficile in hac uita hominum.
Quid enim tam rarũ. quã ut inue¬
nias uirũ qui se ipsum coarguat.
& factum condempnet suũ: rara
itaq ẽ confessio de peccato. rara pę¬
nitentia. rara in hominibꝰ uerbi eius assex¬
tio. Repugnat & enĩ natura. repugnat

Expanded text:
Moyses ad filios Aaron Eleazar et Moyses ad filios Aaron Eleazar et Ithamar, qui superfuerant, dicens: Quare non manducastis quod pro peccato oblatum est in loco sancto? Quoniam quidem sancta ortuit, ut auferatis peccatum synagogae, et intus manducandum esse, sicut mihi praeceptum est. Ait: Cum ergo iratum eum vidisset Aaron, placide respondit ei: Si hodie obtulerint pro peccato suo holocausta sua contra Dominum, et acciderunt mihi talia, manducabo quod pro peccato hodie obtulerunt, nunquid placebit Domino? Et audivit Moyses, et placuit illi. Quid ista significent consideremus. Nihil peccare solius est tis est, et corrigere erratum, et poenitentiam gerere peccati. Id tamen est difficile in hac vita hominum. Quid enim tam rarum, quam ut invenias virum qui seipsum coarguat, et factum condemnet suum? Rara itaque confessio de peccato, rara pnitentia, rara in hominibus verbi ejus assertio. Repugnat enim natura, repugnat
Abbreviated transcription (Latin):
moyses ille quo p̃sentius dm̃ ne¬
mo uidit. neq surrexit amplĩ¬
ciem uderet. ille qui quad ragi
cui ds̃ dabat quos loqueretur ser¬
mones: inuenit᷑ magis a aron fr̃is
consilium quã suum ꝓbasse. ł uit gͦ
quis qua hominũ moyse prudentior.
& instructior. at qui ipsum a aron cũ
maria postea circa ęthiopissȩ ꝑsoña
legimꝰ errasse. sed hoc ipsum diligent᷑
discute. ubi mos ses scientia p̃ponde¬
ret. ubi aaron consilio. Moyses mag¬
nus ꝓphã est. qui dexp̃o dixit. sicut
me: ipsum audietis. Et de quo ipse
dñs ait. Si moysen & ꝓphas non au¬
diunt. neq siquis ex mortuis ad illos
abierit: credent. Ergo in causa ꝓpħȩ
p̃fertur moyses sicut ꝓpħã. Ubi aut̃
causa & munus & officiũ sacerdotu
est. p̃fertur aaron sicut sacerdos.
Tractemus gͦ ipsum locum. Immolatꝰ
erat hẏrcus ꝓ peccato & oblatus in o¬
locaustum. Quesiuit eum postea mo¬
ỹ ses. & combustus erat. Et iratus ẽ

Expanded text:
Moyses ille, quo nemo praesentius DeMoyses ille, quo nemo praesentius Deum vidit , neque surrexit ampliideret : ille qui quadragintcui Deus dabat, quos loqueretur, sermones , invenitur magis Aaron fratris consilium quam suum probasse. Fuit ergo quisquam hominum Moyse prudentior et instructior? Atqui ipsum Aaron postea cum Maria circa Aethiopissae personam legimus errasse. 2. Sed hoc ipsum diligenter discute, ubi Moyses scientia praeponderet, ubi Aaron consilio . Moyses magnus propheta, qui de Christo dixit: Sicut me ipsum audietis . Et de quo ipse Dominus ait: Si Moysen et prophetas non audiunt, nec si quis ex mortuis ad illos abierit, credent . Ergo in causa prophetiae praefertur Moyses sicut propheta: ubi autem causa, et munus, et officium sacerdotii est, praefertur Aaron sicut sacerdos. Tractemus ergo iperat hircus pro peccato, et oblatus in holocaustum. Quaesivit eum postea Moyses et combustus erat. Et iratus est
Abbreviated transcription (Latin):
&quererent sapientiã. h aurit᷑ gͦ
de cratere sapientia. haurit᷑ discipli¬
na. hauritur intellectus. haurit᷑
correctio. haurit᷑ uitȩ em̃datio hau¬
rit̾ morum & consilioꝵ temperatio
pietatis gr̃a. uirtutis increm̃tum
fons ubertatis. luod uero ad altare
esfudit sanguinẽ. intelligas lics
ablutionẽ mundi remissionẽ om
niũ peccatoꝵ. Et enĩ sanguinẽ illũ
ad altare effudit quasi hostia. ad
nus enũ hostia ẽ. s agnus ñ irrati¬
onabilis naturȩ s duunȩ potenti¬
e. de q̃ scriptũ est. Ecce agnus dĩ
fcce qͥ tollit peccatũ mundu Nonso¬
ue enim mundauit sanguueade¬
uta uniuersoꝵ. sed etiã diuinapo¬
estate donauit. Annon tibi uide¬
pr effudisse sanguinẽ suũ. decu¬
us latere supͣ ipsum passionis al¬
tare aqua cucurrit & sanguis
sale. & nos parentis affectu dili¬
ge. ut facis. Exelicit aosi¬
uantus sit unus quisq in suo
munere: exemplo dabet et esse
lectio quȩ uire te mouit. quod

Expanded text:
et quaererent sapientiam. Hauritur ergo et quaererent sapientiam. Hauritur ergo de cratere sapientia, hauritur disciplina, hauritur intellectus, hauritur correctio, hauritur vitae emendatio, hauritur morum et consiliorum temperatio, pietatis gratia, virtutis incrementum, fons ubertatis. 10. Quod vero ad altare effundit sanguinem, ut intelligas licet ablutionem mundi, remissionem 1054 omnium peccatorum. Etenim sanguinem illum ad altare quasi hostiam effnus enim hostia est, sed agnus non irrationabilis naturae, sed divinae potentiae, de quo dictum est: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . Non solum enim mundavit sanguine delicta universorum, sed etiam divina potestate donavit. An non tibi videtur effudisse sanguinem suum, de cujus latere supra ipsum passionis altare aqua cucurrit et sanguis ? Vale, et nos parentis affectu dilige, ut facis. EPISTOQuantus sit unusquisque in suo munere, exemplo debet esse lectio, quae jure te movit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
tor morses diuisione sanguinis go¬
nihil pceteris in lego nisi cep̃is us¬
uentus annunciat᷑ atꝙ eius p̃si¬
gurat᷑ passio. uideꝰ e ista sit hostia
salutaris qũa uerbum deidõ inse¬
met ipso obtulit. atq in suo imo¬
lauit corpore. qd primo moralem
in engłio: sed etiam in lege docuit
disciplinã. & in sua patientia atq
in ipso actu & opere monstrauit.
tamqu̾a in crateres ita in mores nr̃os
sensusq transfundens: uelut sub¬
stantiam quanda et uitaliã ipsa sa¬
pientiȩ. quibꝰ mentes hominũ iuui¬
ficauit ad uirtutis seminarium.
& instituta pietatis. Deinde acce¬
dens ad altare: effudit hostiȩ suę
sanguinẽ. Itaq siue ita bec acci¬
pus pius ut arbitror sensus ẽ siue scđ
salomonẽ uelis : concurrit ȩque. ut
quia sanguinẽ misit in crateres moy¬
ses ꝓpłia. cognoscas ipsũ eẽ sanguinem
de quo sanguinẽ scriptũ est. quia sa¬
pientia miscuit incratere uinũ suũ
dicens ut relinquerent insipientiã

Expanded text:
ter Moyses divisione sanguinis vinihil prae caeteris in Lege, nisi Christi adventus annuntiatur, atque ejus praefiguratur passio; vide ne ista sit hostia salutaris, quam Verbum Deus in semetipso obtulit, atque in suo immolavit corpore: quod primo moralem in Evangelio, sed etiam in Lege docuit disciplinam, et in sua patientia atque in ipso actu et opere monstravit, tamquam in crateras, ita in mores nostros sensusque transfundens velut substantiam quamdam et vitalia ipsa sapientiae, quibus mentes hominum vivificavit ad virtutis seminarium, et instituta pietatis: deinde accedens ad altare, effudit hostiae suae sanguinem. 9. Itaque sive ita haec accipias, pius, ut arbitror, sensus est: sive secundum Salomonem velis, concurrit aeque, ut quia sanguinem misit in crateras Moyses propheta, cognoscas ipsum esse sanguinem, de quo scriptum est quia sapientia miscuit in cratere vinum suum , dicens ut relinquerent insipientiam,
Abbreviated transcription (Latin):
iurtus ouberaeitior. trames pressior
fides sublimior. callis artior. uigor
m̃tis exundans. semitȩ rectȩ quia
nflexibilia sunt uirtutũ uestigia.
Unde et salomon. O qui dereliquerum
semitas rea Las. Sit gressus ad supe¬
descendere. Deniq sicut lectum ẽ
hodie ue his qui descendunt in ȩ¬
gyptum. Non utiq transire in egrpo¬
tum criminosum ẽ. s transire in
mores egyptioꝵ. transire in eorũ
ꝑfidiȩ seuttatem. & iuxuriȩ defor¬
hominẽ et non dm̃. Uiciis enim su¬
is etiam ipse rex egẏptioꝵ inpo¬
testatẽ datus ẽ. in cuius cõparati¬
one moyses ds estimatus est. in¬
perans regnis. subiciens sibi potesta¬
tes. Unde ei ddictum legimus. fa¬
ciam te indm̃ regi pharaoni. Uale
& nos ut facis quasi filius dilige.

Expanded text:
virus exuberantior, trames pressior, fides sublimior, callis arctior, vigor mentis exundans, semitae rectae; quia inflexibilia sunt virtutum vestigia. Unde Salomon: O qui dereliquerunt semitas rectas ! 8. Sit gressus ad supescendere. Denique, sicut lectum est hodie: Vae iis, qui descendunt in Aegyptum ! Non utique transire in Aegyptum criminosum est: sed transire in mores Aegyptiorum, transire in eorum perfidiae saevitatem, et luxuriae deforhominem, et non Deum. Vitiis enim suis etiam ipse rex Aegyptiorum in potestatem est datus, cujus comparatione Moyses Deus aestimatus est, imperans regnis, subjiciens sibi potestates. Unde ei dictum legimus: Faciam te in Deum regi Pharaoni . Vale, et nos, ut facis, quasi filius dilige.
Abbreviated transcription (Latin):
fraus sit adulationis. ñ sedulȩ confes¬
sionis sinceritas. Et ideo hyrcus iste
in desertum dimittendus ẽ. ubi er¬
rauerunt patres nr̃i. Errauerunt
ieo. et non potuerunt ad repromis¬
sionis terrã ꝑuenire .s interut
A terra memoria eoꝵ. Ueniq quȩ
sint qpulatoria opera: audi St erunt
onde et nos etiam insermone noqui¬
escamiis Uale o nos urdiligis du¬
usaquoa nos te diligimus. Finit¬

Expanded text:
fraus sit oblationis, non sedulae confesfraus sit oblationis, non sedulae confessionis sinceritas. Et ideo hircus iste in desertum dimittendus est, ubi erraverunt patres nostri, erraverunt in eo, et non potuerunt ad resurrectionis terram pervenire, sed interiit a terra memoria eorum. Denique quae sint epulatoria opera, audi: Et eruntUnde et nos etiam in sermone requiescamus. Vale, et nos, ut diligis, dilige; quia nos te diligimus. EPI
Abbreviated transcription (Latin):
aut uoluptatis sacerdotibꝰ. meritoq
hyreus ille qui ꝓpeccato oblatus est
in holocaustum. quia ñ fuit sincera
hostia ustus est. quia in eius sacrificio
ignis alienus reꝑtus. ẽ. Non ẽ. itaq
complacitũ & acceptũ sacrificiũ deo.
Non est enĩ acceptum. nͥ qđ fuerit indiui¬
tus sinceritatis et ueritatis ꝓbatum.
I deo et alibi legis duos hẏrcos. Unum
in quo sors dñi. alterum trans missio¬
nis. Iilum in qͦ sors dñi. offerri atq
immolari pro peccato : illum uͦ in quo son
transmissionis dimitti in desertum.
ut accipiat populi iniquitates. uel
aliciuus peccatoris. Sicut enim duo
sunt in agro. & unus eoꝵ assumitur
alius relinquitur. ita sunt duo
hyrci. unus ad sacrificium utilis. ali¬
us qͥ indesertum dimittit᷑. hic nulli
quod inutile aut malum ꝓicit᷑. ita
s bona opara epulatoria dicimus quȩ
sint usui. Non plarebit gͦ dño siman¬
ducet sacerdos sacrificium in quo

Expanded text:
aut voluptati sacerdotibus. Meritoque aut voluptati sacerdotibus. Meritoque hircus ille, qui pro peccato oblatus est in holocaustum, quia non fuit sincera hostia, exustus est ; quia in ejus sacrificio ignis alienus repertus est. Non est itaque complacitum et acceptum sacrificium Deo; non est enim acceptum, nisi quod fuerit in divitiis sinceritatis et veritatis probatum. 13. Ideo et alibi legis duos hircos, unum in quo sors Domini, alterum transmissionis; illum in quo sors Domini offerri atque immolari pro peccato: illum vero in quo sors transmissionis, dimitti in desertum; ut accipiat populi iniquitates, vel alicujus peccatoris . Sicut enim duo sunt in agro, et unus eorum assumetur, et alius derelinquetur ; ita sunt duo hirci, unus qui ad sacrificium est utilis, alius qui in desertum dimittitur. Hic nulli quod inutile aut malum, projicitur; ita et bona opera epulatoria dicimus, quia sunt esui. 14. Non placebit ergo Domino, si manducet sacerdos sacrificium, in quod
Abbreviated transcription (Latin):
sanigninẽ uistũ. quia alienũ ignem
noluebat in pestore suo qui eũ inflan¬
meautt ad laqueũ. Indignus enim
remedio fuit. qͥa non intimo m̃tis
uoenuersus ingemuit. & sedulo gessit
penitartum. Tantȩ enim pietatis
est aũs ihc ut et ipsi donaret ue¬
Hane gͦ culpm sacerdoten non aust¬
runt. neq peccatũ eius qui dolose
offent. t ad huc instudio delinquen¬
d es. Non eñi possunt epulari in
eo qd plenũ fraudis est. et serpen¬
as irterius cicatricis. Erbus eñi
sacerdotis ẽ in peccator remissi¬
one. Unde ait princeps sacerdo¬
dĩ. nisi ea cũ conuersus ingemuerit. tõ
saluus erit : in illo gͦsđolo cybus nul¬
lus est. Deniq nec ipse epulandi suaui¬
tatẽ capere potest. in quo ñ sincera &
pura conscientia ẽ. Amaritudo enim
fraudis: epulandi suauitatẽ obducit.
nec permittit mala conscientia ut
reficiat & pascat obnoccium animũ
penitentia. Ido gͦ talis affectus. talis
petitio talis penitentia. non ẽ usui

Expanded text:
sanguinem justum , quia alienum ignem volvebat in pectore suo, qui eum inflammavit ad laqueum. Indignus enim remedio fuit, quia non intimo mentis conversus ingemuit et sedulo gessit poenitentiam. Tantae enim pietatis est Dominus Jesus, ut et ipsi donaret veHanc ergo culpam sacerdotes non auferunt, neque peccatum ejus, qui in dolo se offert, et adhuc in studio delinquendi est. Non enim possunt epulari in eo, quod plenum fraudis, et serpentis interius cicatricis est; cibus enim sacerdotis est in peccatorum remissione. Unde ait princeps sacerdoDei, nisi ea: Cum conversus ingemueris, tunc salvus eris ? In illo ergo subdolo cibus nullus est. Denique nec ipse epulandi suavitatem capere potest, in quo non sincera et pura conscientia est; amaritudo enim fraudis epulandi suavitatem obducit: nec permittit mala conscientia, ut reficiat et pascat obnoxium animum poenitentia. 12. Ideo ergo talis affectus, talis petitio, talis poenitentia non est usui
Abbreviated transcription (Latin):
temptatis hẏpocritȩ : ostendite m
nomis na census. At illi obtuler̃ ei de¬
narium. in quo erat imago coscesarũ
Ait illis. Reddite quȩ sunt cesaris ce¬
sari. & quȩ sunt dĩ dõ. ostendens
ios ita eẽ imꝑfectos qui sibi ꝑfecti ui¬
debant᷑. ut pruis cesari censũ quã
dõ soluerent. Quibꝰ enĩ prior esset
cura mundi: ab his prius soluendũ
foret q̃d erat mundi. Unde & ait.
sutione tributi. Nichil enim eoꝵ quo
sub rege treno erant possidebant Ero
quibꝰ pontio ds est. Ideo dñs ait rea¬
dita. id est uos redditt qui ptulistis
imaginẽ cesuris. apud quos inuenit᷑
egnaut̃ nichil del eo cesari quiani¬
chiul hiuus mundi habeo. Uenit gum
nuis oundi princens e inme nichil
imaenet. Nichil debet petrus. nti
aposteli mer. quia ñ sunt de hoc mun¬
aui Et si inhoc mundo sunt eg
misi eos inmundum hunc. Sedĩã
non surt deho mundo quia
neeñ sunt sup᷑ mundum. Ergo qđ
de ñ debobit & petrus inalutn

Expanded text:
tentatis, hypocritae? Ostendite mihi tentatis, hypocritae? Ostendite mihi numisma census . At illi obtulerunt ei denarium, in quo erat imago Caesaris. Ait illis: Reddite quae sunt Caesaris, Caesari; et quae sunt Dei, Deo ; ostendens illos ita esse imperfectos, qui sibi perfecti viderentur, ut prius Caesari quam Deo solverent. Quibus enim prior esset cura mundi, ab iis prius solvendum foret, quod erat mundi. Unde et ait;lutionem tributi. Nihil enim eorum, quae sub rege terreno erant, possidebant . Erquibus portio Deus est. Ideo Dominus ait: Reddite, id est, vos reddite, qui protulistis imaginem Caesaris, apud quos invenitur: ego autem nihil debeo Caesari, quia nihil hujus mundi habeo: Venit enim hujus mundi princeps, et in me inveniet nihil . Nihil debet Petrus, nihil apostoli mei; quia non sunt de hoc mundo, etsi in hoc mundo sunt. Ego misi eos in hunc mundum; sed jam non sunt de hoc mundo, quia mecum sunt supra mundum. 18. Ergo quod Dei, non debebat et Petrus in
Abbreviated transcription (Latin):
qui se sub iecerit mundo. quod diligit
mundũ uel mentẽ suam id est noyĩs
huiuis auctorem uoluntatis. nec solũ
aduxorem s etiam ad delectionẽ
resertur. quȩ domestica non ȩternã
atram suscipit. huic gͦ ad limen &
ostiũ suũ dominus aurem ꝑtundit
ut meminerit sermonis suquo ser
istum ñ imiteris quia t scriptum
ũut ñ didrigmi dimidium si tamen
us t̃ ꝑfectus dõ offeras: s ut om̃a
uendas e des pauperibꝰ. nec ut por¬
teonem nseruitutis mundo reserues
sed ut de totũ abneges. & dñi cru¬
cem tollas. et sequaris eum. Cogno¬
uimꝰ itaq ideo dimidium didrag¬
pni lege postulari: quia diporduers
pentri huius morli idest conuersa¬
poni seculari & usur domesber
posteritatis seruabat᷑. quilꝰ qe¬
cose erat & sortẽ ex serts idest¬
imissiones  quitari Ende
& dñs temptantib se phariscis sub ib¬
ia uterrogatione utr̃u suadert de¬
ri censum cesari : respondit . Is me

Expanded text:
qui se subjecerit mundo, quod diligat qui se subjecerit mundo, quod diligat mundum, vel mentem suam, id est, νοῦν, hujus auctorem voluntatis. Nec solum ad uxorem, sed etiam ad delectationem refertur, quae domesticam, non illam aeternam curam suscipit. Huic ergo ad limen et ostium suum dominus suus aurem pertundit; ut meminerit sermonis sui, quo sistum non imiteris; quia tibi scriptum est, non ut didrachmi dimidium, si tamen vis perfectus esse, Deo offeras: sed ut omnia tua vendas, et des pauperibus . Nec ut portionem servitutis mundo reserves: sed ut totum te abneges, et Domini crucem tollas, et sequaris eum. 16. Cognovimus itaque ideo dimidium didrachmi Lege postulari, quia dimidium generi hujus mundi, id est, conversationi saeculari, et usui domestico, et posteritati ex sorte, id estmissionis deputari. Unde et Dominus tentantibus se Pharisaeis subdola interrogatione utrum suaderet censum dari Caesari, respondit: Quid me
Abbreviated transcription (Latin):
legem soluere. qua idlegis erat nega
ret. Ostendit aut̃ contra legẽ iudeo
facere qͥ ab uno quoii dudragmun
srcigerent. cũ dimidiũ diragnt ce¬
aut᷑ census oxp̃i. qui statere solutur.
quia statera iustitia ẽ. iuts rediet
supͣ legem. Deniq finis legis ap̃e. ad
uistitiam omni credenti. hie stater
inore piscis inuenit᷑. illius piscis
quẽ capiunt piscatores hominum.
illius piscis qui ponderat sermones
suos. ut igne examinatos ꝓferat.
himc staterem nescierunt iudei qũe
ꝓditori dederunt. Lex auẽ dimi¬
dium didragmi ꝓredemptione ani¬
me erigit. quȩ dragnĩa do depittat
poterat. Ux enim in uideo. uel por¬
tio deuotionis poterat inuestigari.
Qui aut̃ uerus est liper uerus he¬
breus. totus est dei. Totum quod
habe. libertitis est. Nichil habet illius
qui libertatẽ recusat dicens. Dilexi do¬
minũ incũ &e urorem & infantes. ñ abi¬
bo liber. Quod non solum ad dominum:
sed etum ad etus refertur in firmitatẽ

Expanded text:
Legem solvere, quam id quod erat Legis Legem solvere, quam id quod erat Legis negare. Ostendit autem contra Legem Judaeos facere, qui ab uno didrachmum exigerent; cum dimidium didrachmi exiautem census Christi, qui statere solvitur; quia statera justitia est, justitia autem supra Legem. Denique finis Legis Christus ad justitiam omni credenti . Hic stater in ore piscis invenitur: illius piscis, quem capiunt piscatores hominum: illius piscis, qui ponderat sermones suos, ut igne examinatos proferat . 14. Hunc staterem nescierunt Judaei, quem proditori dederunt. Lex autem dimidium didrachmi pro redemptione animae exigit, quam drachmam Deo deputat; poterat. Vix enim in Judaeo vel portio devotionis poterat investigari. Qui autem verus est liber, verus Hebraeus, totus est Dei; totum quod habet, libertatis est. Nihil habet illius, qui libertatem recusat dicens: Dilexi dominum meum, et uxorem et infantes: non abibo liber . Quod non solum ad dominum, sed etiam ad ejus refertur infirmitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
ralitatis & gr̃ȩ. aliud urtutis stipen¬
diũ. alia laboris remuneratio. Ergo
didragmũ redemptio ẽ. immo dimidi¬
um didragmi. Redemit aut̃ nos a mor¬
tat hamum. & in ore piscis inuen¬
tũ staterem sumat. & det pro dño.
& pro se. exigentibꝰ didragma. Hoc est
igit᷑ didragma q̃d exigebat᷑ scdm̃ legẽ
s non debebat illud filius regis.s ali¬
enus. Q uid enim : Se redimeret ap̃e¬
ab hoc mundo. qͥ uenerat ut peccatũ
tolleret mundi : quid : Se apercato
redimeret. qͥ descenderat ut omnibo
peccata dimittoret : quid : se redime
ret a morte. qui carnem susceperat
ut morte sua omnibꝰ resurrectionẽ
adquireret : non utiq opus habuit
redemptione redemptor unuiersoꝵ.
s sicut circũcisionem accepit ut legẽ
impleret. & ad baptismũ uenit ut in¬
pleret iustitiam: ita etiã didragma
exigentibꝰ: olutionẽ non recusauit.
s statim staterem ꝓdidragno iussit
ꝓ se & petro dari. Maluitꝰ enĩ supra

Expanded text:
ralitatis et gratiae, aliud virtutis stipenralitatis et gratiae, aliud virtutis stipendium, laboris remuneratio. 12. Ergo didrachmum redemptio est, imo dimidium didrachmi. Redemit autem nos a mortat hamum, et in ore piscis inventum staterem sumat, et det pro Domino et pro se exigentibus didrachma . Hoc est igitur didrachma, quod exigebatur secundum Legem: sed non debebat illud filius regis, sed alienus. Quid enim se Christus redimeret ab hoc mundo, qui venerat ut tolleret peccatum mundi ? Quid se a peccato redimeret, qui descenderat, ut omnibus peccatum dimitteret ? Quid se redimerret a morte, qui carnem susceperat, ut morte sua omnibus resurrectionem acquireret? 13. Non utique opus habuit redemptione redemptor universorum: sed sicut circumcisionem accepit, ut legem impleret ; et ad baptismum venit, ut impleret justitiam : ita etiam didrachma exigentibus solutionem non recusavit; sed statim staterem pro didrachmo jussit pro se et Petro dari . Maluit enim supra
Abbreviated transcription (Latin):
oportet eẽ. nequis uacuus spei & redẽp¬
tionis recedat. Plures sunt. qͣndo aliqri
extͣ numerũ sunt. Sc̃i aut̃ numerati
sunt om̃s. & capilli eoꝵ. Cognouit enĩ
dñs qui sunt ipsius. Neq pauciores opor
sit ad recipiendũ infirmior. Et ideo
ferre p̃cipit ad pascha dñi id est ad tran¬
situm. Pascha aut̃ est. qͣndo anima in¬
rationabilem deponit passionẽ. sumit
aut̃ bonã conuersationẽ. ut compati.¬
atur ap̃o. & transitum eius in se suscipi¬
ꝗt iut in habitet in ea. & deambul&
fuat eius dẽ. Gr̃a itaq ẽ equialis ꝑom̃s
iprtus aut̃ diuersa insingulis. Unus¬
uisq gͦ portionẽ competentem suis
iribꝰ sumat. ne aut fortior indi geat.
ut oneret᷑ infirmior. habes hoc in
puangelio quia merces equalis om̃ib
soluit᷑ in uinea laborantibꝰ. sed pauci
lad brauium. pauci ad coronã ꝑueni¬
unt. pauci dicunt. repofita ẽ m coro¬
na iustitiȩ. Alia ẽ enim merces libe¬

Expanded text:
oportet esse, ne quis vacuus spei et redempoportet esse, ne quis vacuus spei et redemptionis recedat. Plures sunt quando aliqui extra numerum sunt: « Sancti autem numerati sunt omnes, et capilli eorum . Cognovit enim Dominus qui sunt ipsius . » Neque pauciores, sit ad recipiendum infirmior. Et ideo eferre praecepit ad pascha Domini, id est, ad transitum. Pascha autem est, quando anima irrationabilem deponit passionem, sumit autem bonam compassionem; ut compatiatur Christo, et transitum ejus in se suscipiat, ut inhabitet in ea, et deambulet, et fiat ejus Deus. Gratia itaque aequalis per omnes, virtus autem diversa in singulis. Unusquisque ergo portionem competentem suis viribus sumat, ne aut fortior indigeat, aut oneretur infirmior. 11. Habes hoc in Evangelio , quia merces aequalis omnibus solvitur in vinea laborantibus: sed pauci ad bravium, pauci ad coronam perveniunt, pauci dicunt: Reposita est mihi corona justitiae . Alia est enim merces libe
Abbreviated transcription (Latin):
tis est. uel quia id uelit uni cuiq con¬
ferre qđ ꝓfuturũ esse nouerit. So
mor gͦ mensura ẽ. & m̃sura uini. q̃đ
sapientia. & offert bibendum. ut su¬
mamus nobis sobrietatem & pruden¬
tiam. q̃d ea equalitate transfundi o.¬
portet sensibꝰ s cogirationibꝰ nr̃is.
& omnibꝰ motibꝰ qui intͣ hanc dom̃u¬
nr̃am sunt: ut sciamus posse ab un¬
dare omnibꝰ. deficere nulli. Pleni¬
us aut̃ hoc de sanguine xp̃i intelli¬
gitur. cuius ad gr̃am nil minuit᷑.
nil ad iungit᷑. Et si parũ sumas. &
si plurimũ haurias : eadem ꝑfecte ẽ om̃ib
m̃ sura redemptionis. Pascha quoq dñi
id.ẽ agnum ita patres epulari iubentur:
ut scđm numerũ animarũ eppulentur
suarũ. neq plures neq pauciores. neq
aliis plus dari. aliis minꝰ s scdm̃ ani¬
mas singuloꝵ. ne aut fortiores amplius
sumant. aut insirmiores minꝰ. Gr̃a enĩ
equalis : singulis diuidit᷑. Redemptio
diuidit᷑. donũ diuiditur. Neq plures

Expanded text:
cuique conferre, quod profuturum noverit. 7. Gomor ergo mensura est, et mensura vini, quod Sapientia , et offert bibendum, ut sumamus nobis sobrietatem et prudentiam: quod ea aequalitate transfundi oportet sensibus et cogitationibus nostris, et omnibus motibus, qui intra hanc nostram sunt domum; ut sciamus posse abundare omnibus, deficere nulli. 8. Plenius autem de sanguine Christi intelligitur, cujus ad gratiam nihil minuitur, nihil adjungitur. Et si parum sumasi plurimum haurias eadem perfecta est omnibus mensura redemptionis. Pascha quoque Domini, hoc est agnum, ita patres epulari jubentur, ut secundum numerum animarum epulentur suarum, neque plures, neque pauciores; neque aliis plus dari, aliis minus secundum animas singulorum; ne aut fortiores amplius sumant, aut infirmiores minus. Gratia enim aequalis singulis dividitur, redemptio dividitur, donum dividitur. Neque plures
Abbreviated transcription (Latin):
smttte ham̃ũ. & eum piscert quip̾¬
mus ascenderit tollȩ. Etapar stnte
uis: inuenies statere. Illum sstiitiis
da eis ꝓ me cote. O magna mysteria.
Dat dimidium didragmi. qued lex
iubebat. & ñnegat quod l egis est
quasi factus ex muliere. factuor sub
iege Factum sedm̃ incarnationẽ
locutus sum ex muliere. sedm̃ sexũ
Mulier secus est. uirgo species ess. Se d¬
aus generis. uirgo integritatis. In qͦ
ꝗ uenit sub lege. in eo factus est e
muliere id est in corpore. Et ideo
didragma solui iubet ꝓse & petro:
quia ut̃q sub lege generatus. Iubet
gͦ scdm legem solui. ut eos qͥ sublege
erant redimeret. & tam̃ staterem
dari iubet. quo uectes ori suo impo¬
nerent. ene ex imultiloquio peccatũ
admitterent. Et iubet dari in ore pis¬
cis reꝑtũ. ut agnoscerent uerbum.
dei ignorare non debebant. quia scrip¬
tum .ẽ. Prope ẽ uerbum in ore tuo
& incordetuo. Totum gͥ didragmũ
dõ soluit. qͥ sclõ nichil reseruauit.
Dõ enim iustitia soluit᷑ quȩ est m̃tis

Expanded text:
cem, qui primus ascenderit, tolle; et aperto ore ejus, invenies ibi staterem, illum sumens da iis pro me et te . O magna mysteria! dat dimidium didrachmi quod Lex jubebat, et non negat quod Legis est, quasi factus ex muliere, factus sub Lege . Factum secundum incarnationem locutus sum, ex muliere secundum sexum; mulier sexus est, virgo species: sexus generis, virgo integritatis. In quo ergo venit sub Lege, in eo 782 factus est ex muliere, id est, in corpore. Et ideo didrachmum solvi jubet pro se et Petro, quia uterque sub Lege generati. Jubet ergo secundum Legem solvi, ut eos qui sub Lege erant, redimeret . 19. Et tamen staterem dari jubet, quo vectes imponerent ori suo, ne ex multiloquio peccatum admitterent. Et jubet dari in ore piscis repertum, ut agnoscerent Verbum. Dei ignorare non debebant; quia scriptum est: Prope est Verbum in ore tuo, et in corde tuo . Totum igitur didrachmum Deo solvit, qui saeculo nihil reservavit. Deo enim justitia solvitur, quae est mentis
Abbreviated transcription (Latin):
MBRO SIUS EPO IUSTO¬
ut epistolares fabulas & sermonem ab¬
sentium ad interpretationẽ conferamꝰ
oraculi celestis. Interrogas me quid sig¬
nificet illud didragmum. ennus̃ dimi¬
dium hebreus p̃cpitur offerre prore¬
demptione animȩ suȩ. Quid enim tã
conseciabile. quam de diuinis rebus con¬

Expanded text:
MBROSIUS JUSTOut epistolares fabulas, et sermonem absentium ad interpretationem conferamus oraculi coelestis, interrogans me quid significet illud didrachmum, cujus dimidium Hebraeus praecipitur offerre pro redemptione animae suae . Quid enim tam consociabile, quam de divinis rebus
Abbreviated transcription (Latin):
ragma sit. quȩ exeqio . omnibꝰ
conferenda estimat᷑. De ula deniq etiam
cȩlesti esca. esca aut̃ & delectatio cȩlestis
alim̃ti sapientia ẽ. qua uescebant᷑ in pa¬
rad ẏso locati. qͥ erat indeficiens animȩ
cybus. quẽ uocauit manna sermo diui¬
nus : tta legimus distributionẽ factam
ꝑ singulas animas. ut equalis fierẽt di¬
uisio. Et collegerunt inquit scđm dis¬
positionẽ moysi. qui plurimũ & qui
miniriũ. & mensuram fecerunt gomor
Sñ abundauit uel suꝑfuit ei qui mul¬
tum. & ei qͥminꝰ: non defuit. Unus qͥsq
enim ꝓnumero annoꝵ animarũ quȩ
apud̃ fe crant intabernaculis colleger̃
ꝑ sin gula capita gomor. id est mensu¬
ram uini sicut habet int̾̃pretatio.
Est autt̃ mensura sapientiȩ. quȩ si sup᷑
m̃suram sit: nocet. quia scriptũ est.
Noli ẽẽ multum sapiens. Et paulus do¬
cuit ad m̃suram dari diuisionẽ gratis¬
arũ. cumdicit. quia unicuiq dat᷑
manifestati sp̃s ad ittilitatem. Alii

Expanded text:
drachma sit, quae ex aequo ab omnibus conferenda aestimatur. Denique etiam de illa coelesti esca esca autem et delectatio alimenti coelestis sapientia est, qua vescebantur in paradiso locati, qui erat indeficiens animae cibus, quem vocavit manna divinus sermo ita legimus distributionem factam per singulas animas, ut aequalis fieret divisio. Et collegerunt secundum dispositionem Moysi, qui plurimum, et qui minimum: et mensuram fecerunt gomor, et non abundavit, nec superfuit ei, qui multum, et ei qui minus, non defuit . Unusquisque enim pro numero animarum, qui apud se erat in tabernaculis, collegerunt per singula capita gomor, id est, mensuram vini, sicut habet interpretatio. 6. Est autem mensura sapientiae, quae si supra mensuram sit, nocet; quia scriptum est: Noli esse multum sapiens . Et Paulus docuit secundum mensuram dari divisionem gratiarum, cum dicit: Quia unicuique datur manifestatio spiritus ad utilitatem, alii
Abbreviated transcription (Latin):
ñ adiciet : qui pauꝑ nonminorabit.
a dimidia parte diaragmi. cũ ceperunt
dare oblationẽ dño. exorare ꝓ anim ib
suis. Et accipies pecuniam in lationis
a filiis isrł. & dabis eam in opus taber¬
naculi testimonii. & erit ment riale

Expanded text:
 et qui pauper est, non minorabitur a dimidia parte didrachmi; cum coeperint dare oblationem Domino, exorare pro animabus suis. Et accipies pecuniam illationis a filiis Israel, et dabis illam in opus Tabernaculi testimonii, et erit
Abbreviated transcription (Latin):
fides. Fides gͦ est ãragma. qña illa mu¬
lier in eugłio itt legirꝰ amissari dili¬
gent̃ requirit. lucoriam accendonis. &
mundans demimisuam. Et si inuene¬
rit: conuocat amicas & uicinas. petens
congratulari eassetum. quod inuene¬
rit dragmam quã ꝑdiderat. Magnũ
enĩ est dampnũ animȩ. siquis fidem a¬
miserit. uł gr̃am quã fidei p̾cio ad quisi¬
uit sibi. Et tu gͦ accende lucernã tuã.
or oculus scilicet mentis. Istam lucernã
accende. quȩ accipit oleum sp̃alȩ. & lu¬
cet intota domo tua. Quere dragmã
redemptionẽ animȩ tuȩ. qua qͥ amiserit :
turbatur. qͥ inueneret: exultat. Est
et redemptio animȩ miscđia. Redemp¬
tio enĩ animȩ uiri. diuitiȩ eius. Iuibꝰ
penditur. Sic enim scriptum ẽ. dicen¬
te dño ad moysen. Quod si acceperis
c̃oparationem filioꝵ isrł inuisit᷑ione
ipsoꝵ dabunt singuli redemptionẽ
animȩ su e dñs. & non erit in cis rui¬
na. inuisitatione eoꝵ. Et hoc quod

Expanded text:
fides: fides ergo drachma, quam illa mulier in Evangelio, ut legimus, amissam diligenter requirit, lucernam accendens, et mundans domum suam; et si invenerit, convocat amicas et vicinas petens congratulari eas secum, quod invenerit drachmam, quam perdiderat . Magnum enim damnum animae, si quis fidem amiserit, vel gratiam, quam fidei pretio acquisivit sibi. Et tu ergo accende lucernam tuam: or oculus mentis. Istam fucernam accende, quae accipit oleum spiritale, et lucet in tota domo tua. Quaere drachmam redemptionem animae tuae, quam qui amiserit, turbatur: qui invenerit, exsultat. 3. Est et redemptio animae misericordia; redemptio enim animae hominis divitiae ejus, quibus penditur. Sic enim scriptum est, dicente Domino ad Moysen: Cum acceperis computationem filiorum Israel in visitatione ipsorum, dabunt singuli redemptionem animae suae Domino, et non erit in his ruina, in visitatione eorum. Et hoc est quod
Abbreviated transcription (Latin):
frugi. crastina die in continens. Mu¬
tat᷑ enim unus quisq morũ uarieta¬
te. & fit alter. in quo ñ agnoscitur
quod fuit. & incipit cẽ quod non fu¬
I. sui degener. Grue ẽ enim muta
rnm peius. Sed esto sicut imago
uans cotidie. Uidens dragmũ : at¬
tende unagiñẽ. hoc est iudens legẽ
atuende ini egẽ imaginẽ dei xp̃m
quia ipse ÷ inmago in uisibilis ꝙ¬
incorruptibilis. Cuceat nunçeli
speculo legis. confitere cũ in lege.
ut eum in euglĩo recognoscas. Si
agnouisti imandatis : recognoscis
in operibꝰ. Uale & si infructuo¬
se di dragmũ istud commissumm
non arbitraris : iterum siquid
habes cõmittere ne dubitaueris

Expanded text:
frugi, crastina die incontinens; mufrugi, crastina die incontinens; mutatur enim unusquisque morum varietate, et fit alter: in quo non agnoscitur, quod fuit, et incipit esse, quod non fuit, sui degener. Grave est enim mutari in pejus: sed esto sicut imago vans quotidie. Videns drachmam, attende imaginem, hoc est, videns Legem, attende in Lege imaginem Dei Christum; quia ipse imago Dei invisibilis incorruptibilis, luceat tibi velut in speculo Legis . Confitere eum in Lege, ut eum in Evangelio recognoscas. Si cognovisti in mandatis, recognosce in operibus. Vale, et si non infructuose didrachmum istud commissum mihi 783 arbitraris, iterum si quid habes, committere ne dubitaveris
Abbreviated transcription (Latin):
redimit᷑ : soluit draginũ scdm̃ legẽ
geminam habens redemptionẽ : de¬
uotionis et sanguinis. Nec enĩ sola fi¬
des ad ꝑfectionem satis est. nͥ etiam
baptisinatis adipiscat᷑ gram. & san¬
guine dp̃i redemptus accipat salu¬
tem. bona gͦ dragma. quȩ do solut᷑
Non est dragina denarius. s diuersũ
est. Denlq in denario imago cesaris
ẽ. in dragia imago dei. quia unus
est ds̃. Adimitationẽ ipsius. ab uno
incipit. & ininfinitĩr diffundit᷑. &¬
iterum de infinito numero. in unũ
quasi infinẽ omnia reuertunt᷑. quia
d̃s & principiũ est et finis omnium.
Unde nec numerũ monadam. s elem̃¬
tum numeri: quibꝰ ea cura ẽ appella¬
uerunt. Et ħ ꝓpt̃ ea dixximꝰ : quia ẽ¬
scriptũ. Ego sum A & .ω. primus &
nouissimꝰ. Et. audi isrł. dñs ds tuus
deus unus est. Et tu gͦ ad similitudi¬
nem dñi: unus esto. atq idem. Non
hodie sobrius. eras ebrius. hodie pa¬
cificus: crastina die litigiosus. Hodie

Expanded text:
redimitur, solvit drachmam secundum Legem, geminam habens redemptionem, et devotionis et sanguinis. Nec enim fides sola ad perfectionem satis est, nisi etiam baptismatis adipiscatur gratiam, et sanguinem Christi redemptus accipiat. Bona ergo drachma quae Deo solvitur. Non est drachma denarius, sed diversum est. Denique in denario imago Caesaris est, in drachma imago Dei ; quia unius est Dei, ad imitationem ipsius. Ab uno incipit, et in infinitum diffunditur: et iterum de infinito numero in unum, quasi in finem omnia revertuntur; quia Deus et principium et finis omnium est. Unde nec numerum monada, sed elementum numeri, quibus ea cura est, appellaverunt. Et hoc propterea diximus, quia scriptum est: Ego sum α et ω, primus et novissimus ; et: Audi Israel, Dominus Deus tuus Deus unus est . 22. Et tu ergo ad similitudinem Dei unus esto atque idem: non hodie sobrius, cras ebrius: hodie pacificus, crastina die litigiosus: hodie
Abbreviated transcription (Latin):
Angłicoꝰ ciues ⁊ depͣi ĩ menbra renatos
Et plena tellus seruit opinia sinu
Uirtutis palma ẽ lꝑnere blanda seli
Et sic pͣ sentis spaciũ tͣuscurrere uite
Ipła ꝑegrinis ne in asit laqueus
Nã declinantes ꝓsũmis ferrelaborẽ
Terrenorũ auidos ĩfima suscipiert ẜy B¬

Expanded text:
Angelicos cives, et Christi in membra renatos,Et pleno tellus servit opima sinu. Virtutis palma est spernere blanda soli; Et sic praesentis spatium percurrere vitae, Ipsa peregrinis ne via sit laqueus. Nam declinantes pro summis ferre laborem, Terrenorum avidos infima suscipient.
Abbreviated transcription (Latin):
De t ꝓprie qđ sunt omib eẽ dedit
Una eade̾q triũ qm est essencia quese
Nunquã uł maior uł minor e̾e̾ porese¬
sunꝰ nr̃o merito:
Tales adno quales formam᷑ amam᷑
Non quales nr̃is extitimꝰ meritis
Et sibi ꝑpetuo qd̃ placeat fac iat
Aa mchil est hominis quod digne possit amari
Eficiat ꝓpriũ nͥ bonꝰ actor opus:¬
rdo teporũ inaet̾na dĩ sapiencia sine tepore. est :
Met aliqua sunt apud illũ noua qͥ fecit querutura sũt
Irtifice in sumo sine cp̃re depris ardo ẽ
Inq dõ rerũ non uariat series
Et non aclori siml ad sunt oñua sẽꝑ
Eũ quo intacton est ordine quie qͥd erit :

Expanded text:
Et proprie quod sunt, omnibus esse dedit. Una eademque trium quoniam est essentia, quae se Numquam vel major, vel minor esse potessumus nostro merito. Tales a Domino, quales formamur, amamur; Non quales nostris exstitimus meritis. Et sibi perpetuo quod placeat, faciat. Nam nihil est hominis, quod digne possit amari, Perficiat proprium ni bonus auctor opusrdo temporum in aeterna Dei sapientia, sine tempore est, nec aliqua sunt apud illum nova, qui fecit quae futura sunt. Artifice in summo sine tempore temporis ordo est, Inque Deo rerum non variat series. Aeterno auctori simul adsunt omnia semper, Cum quo in factorum est ordine, quidquid erit.
Abbreviated transcription (Latin):
infelicitate punit᷑ quia ĩ felicitate corrumpitur
nreb mundi nõ ideꝰ est om̃ib usus.
Nec cuncti parib cuncta gerunt animis.
ãq: bonos nõblanda inflat ñ asꝑa frangunt.
Sed fidĩ in uicte grͣudia uera uiuant
Terre autͣ ifera breuit᷑ florentis aniator
Erã facit malã mortẽ nisi qͥ seqͥt᷑ mortẽ: Non igit᷑ multũ
curandũ ẽ necessario morituris quid accidat ut moriant᷑
sed moriendo quo ire cogantur
Tunta ꝓsunt boms quos & mors ipsa beatos
Efficit ut sũmat pͥmia pͥncipiu̾
lle iot᷑ finis malus est quẽ pena sequet᷑
Et qui ꝑpetui porta doloris erit
corpore oppresso sic̃ ãmittit᷑ scitas corporis uiolata
gnimi puritate etiã corpore intacto :
Dens illesa nichil uiolata in corpore ꝑdit
Iniuctã carne̾ uulnera non maculant
Nec erim̾ sacti recipit non mixtauo luntas
elle magis facinꝰ quã tolerare noc&.
Eic aut̃ ad cordis penetralia cuncta recurrunt.
t plerũq animus sit sine carne reus

Expanded text:
jusmodi infelicitate punitur, quia felicitate corrumpitur. In rebus mundi non idem est omnibus usus, Nec cuncti paribus cuncta ferunt animis. Namque bonos non blanda inflant, non aspera frangunt. Sed fidei invictae gaudia vera juvant. Terrae autem, et feni breviter florentis amator enim facit malam mortem, nisi quod sequitur mortem. Non itaque multum curandum est necessario morituris, quid accidat ut moriantur, sed moriendo quo ire cogantur. Cuncta bonis prosunt, quos et mors ipsa beatos Efficit, ut sumant praemia principium. Ille igitur finis malus est, quem poena sequetur, Et qui perpetui porta doloris erit.corpore oppresso: sicut amittitur sanctitas corporis, violata animi puritate, etiam corpore intacto. Mens illaesa nihil violato corpore perdit: Invitam carnis vulnera non maculant. Nec crimen facti recipit non mixta voluntas: Velle magis facinus, quam tolerare nocet. Sic autem ad cordis penetralia cuncta recurrunt, Ut plerumque animus sit sine carne reus.
Abbreviated transcription (Latin):
Ih iunc nuitabiliũ rerũ in nurtabilis ordo
& t̃niseruit legib artificis
Inq suos sines ꝓcedit queq uoluntas
Nec uariis meritis arbrit̾ equus abest
Corda regens iures tͥbuens peccata remittens
Mitis subiectis in placidꝰ tumidis
Ut nec pena malũ quẽquã nec gła iustuͣ
Suscipiat nͥ eũ laude dĩe honore di¬

Expanded text:
Hinc mutabilium rerum immutabilis ordo, Aeterni servit legibus artificis. Inque suos fines procedit quaeque voluntas, Nec variis meritis arbiter aequus abest: Corda regens, vires tribuens, peccata remittens, Mitis subjectis, implacidus tumidis. Ut nec poena malum quemquam, nec gloria justum Suscipiat, nisi cum laude et honore D
Abbreviated transcription (Latin):
ra t magna dĩ qua multos fit quoq punit:
t qͥb eoctiterant crimiiib pereanit
rescit enĩ occulte cũ longͥoͥ pena reatu:
Iusib illicitis si nicħ obstiterit.
Et mag̃ erranti ne parcant flagͣ tim̃dũ ÷.
uã ne non fiat qd̵ uoluisse noc&¬

Expanded text:
 punit, Ut quibus exsultant criminibus pereant. Crescit enim occulte cum longo poena reatu, Ausibus illicitis si nihil obstiterit. Et magis erranti ne parcant flagra timendum est, Quam ne non fiat quod voluisse noc
Abbreviated transcription (Latin):
ferre qͣm fugere. & humanũ iudiciũ maximeq uulgare
qd̃ plerũq caligine erroris inuoluit᷑ p̃conscientiȩ luce ac
puritate contepnere.
Dui ual& adũsis honeratã ducere uitã
t tolerare magis uult quã fugere
M aioris multo ÷ animi quã ferre pauescẽs
Hens ⁊ enĩ recta ⁊ puri conscia cordis
Boc plus splendescit quo magis atterit᷑
s uirtutis examen. Nã bonꝰ &̃ si seruit liber ÷. Malus
gͣuiꝰ ÷. tot dñoꝵ quot uitioꝵ.
Ippressis quotiens iustis dñant᷑ iniqui
Non ÷ puniti supliciũ meriti
Q: uirtꝰ fidei sub tali ex amine crescit
Iec seruile gͣuat libera corda iugũ
Fali peccator seruit male qui lica ampa
tat᷑ regno sat nuser ẽ famuliis
Quͥ mens carnali nuniuͥ dñante tẏranno
qd uouerce: Optima uota dõ quoꝵ ẽ dator ipse uouent᷑
hoc rursus dignũ ẽ ire quo inde uenu : Om̃is substancia¬

Expanded text:
m fugere; 645 et humanum judicium, maximeque vulgare, quod plerumque caligine erroris involvitur, prae conscientiae luce ac puritate, contemnere. Qui valet adversis oneratam ducere vitam, Et tolerare magis vult mala, quam fugere, Majoris multo est animi, quam ferre pavescens Mens etenim recta, et puri sibi conscia cordis, Hoc plus splendescit, quo magis atteritursed virtutis examen. Nam bonus, etiam si serviat, liber est. Malus us, tot dominorum quot vitiorum. Oppressis quoties justis dominantur iniqui, Non est puniti supplicium meriti; Sed virtus fidei sub tali examine crescit, Nec servile gravat libera corda jugum. Solus peccator servit male; qui licet amplo Utatur regno, sat miser est famulus; Cum mens carnalis, nimium dominante tyranno, quod voveret. Optima vota Deo, quorum est dator ipse, voventur. Hoc sursum dignum est ire, quod inde venit.
Abbreviated transcription (Latin):
Sed miris oꝑuͣ signis ostendit᷑ actor
Rectorẽq suũ conditaqueq canũt
Unde lic& fandi uires animiq uigerẽ
Uincat ⁊ excedat gła lausq di
Nos tam̃ officio cordis gaudemꝰ ⁊ horis
ꝓtanto oblertat succubusse bono
Nuie fidei iurcꝰ huic flama oriat᷑ amoris

Expanded text:
Sed miris operum signis ostenditur auctor, Rectoremque suum condita quaeque canunt. Unde licet fandi vires, animique vigorem Vincat, et excedat gloria lausque Dei, Nos tamen officio cordis gaudemus et oris, Et tanto oblectat succubuisse bono. Hinc fidei virtus, hinc flamma oriatur amoris,