comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ucere sorte tua miseri te si qua parentis
Tangere cura pt̃ oro fuit et tibi talis
Mu chises genitor dinui nuserere seuerte
Et me sen toipus spoliatũ luĩe manis
Redde meis uicisti et uictũ tendere paliuas
Insonĩ uidere tua est lamina cõnix
Uitetins ne tende odiis stetit acer ĩ armis
Cneas uolueus oculos dextã q Repressit
Et iã iãq magis cũctantẽ flectere ẜmo
Comperat iufilix humero cũ asperuit alto
Ralteus et uotio fulserũt cuigula bulis
Callantis ppier uictũ quẽ uluere tiriuus
E traneratatq huiueris ĩnuicũ insigne gerebat
Ine ecatio postꝙͣ. seni iommnẽta doloris
Exumasq hausix furiis accẽtus et ira
Terribilis tu ye hus spoliis indute meoeũ
Erpies michipallas te hoc unbuere pallas
Iimolat et penã stelerato ex sangniẽ siunt
Noc dicens feqrñ aduerso sub poctore condit
Lerudus et olti soluũcur faigore membra
Dita q cũ geuritu fugit indigta sub dmbras/

Expanded text:
utere sorte tua. Miseri te siqua parentis utere sorte tua. Miseri te siqua parentis tangere cura potest, oro fuit et tibi talis Anchises genitor, Dauni miserere senectae et me seu corpus spoliatum lumine mavis redde meis. Vicisti, et victum tendere palmas Ausonii videre; tua est Lavinia coniunx: ulterius ne tende odiis. Stetit acer in armis Aeneas, volvens oculos, dextramque repressit; et iam iamque magis cunctantem flectere sermo coeperat, infelix umero cum apparuit alto balteus et notis fPallantis pueri, victum quem volnere Turnus straverat atque umeris inimicum insigne gerebat. Ille, oculis postquam saevi monimenta doloris exuviasque hausit, furiis accensus et ira terribilis, Tune hinc spoliis indute meorum eripiare mihi? Pallas te hoc volnere, Pallas immolat et poenam scelerato ex sanguine sumit, hoc dicens ferrum adverso sub pectore condit fervidus. Ast illi solvuntur frigore membra vitaque cum gemitu fugit
Abbreviated transcription (Latin):
Enccidimꝰ non lingna ualet nõ corpe uote
Eufficiũt uires nez uorant uerta seguũt᷑
Eic tiraio quatũz uĩa urrtute petiuit
Successũ dea dira negtit tũ pertore seusus
Uolĩtur uarii ⁊utulos aspetat et uilẽ
Cũctat᷑ q uietu telũ q nistare tremestit
Met quo se eripaat nec qua ui tedate ii hostem
Met currus bsꝙͣ uidet aurugã ue sororẽ
Cũctanti telũ eueas fatale corustat
Sortitus fortuuã ocrilis et corꝑe toto
Enmiꝰ intorquet murali cõcita liri
Tormẽta sic saxa steĩt nez fuluũe tanti
Dissultãt ccepatus uolat ata turbuus iustar
Exticiũ dirũ hasta ferẽo orasq ⁊ecludit
Leuce et clipei extenies septẽplicis ortes
Et mediũ studens transte fenur incidit ictus
Iugens ad terrũ duppbeato poplite turius
Consurgũt gemuitu Ratulitotusq Reniugit
Meus circũ et uotẽ late ueniora altã Remuttũt
Inehũitie supplex q otulos dextcã q p̾cantem
Proteudens auid̾ merui uec deprecor inquit

Expanded text:
e notae sufficiunt vires, nec vox aut verba sequuntur: sic Turno, quacumque viam virtute petivit, successum dea dira negat. Tum pectore sensus vertuntur varii. Rutulos aspectat et urbem cunctaturque metu letumque instare tremescit; nec quo se eripiat, nec qua vi tendat in hostem, nec currus usquam videt aurigamve sororem. Cunctanti telum Aeneas fatale coruscat, sortitus fortunam oculis, et corpore toto eminus intorquet. Murali concita numquam tormento sic saxa fremunt, nec fulmine tanti dissultant crepitus. Volat atri turbinis instar exitium dirum hasta ferens orasque recludit loricae et clipei extremos septemplicis orbes. Per medium stridens transit femur. Incidit ictus ingens ad terram duplicato poplite Turnus. Consurgunt gemitu Rutuli, totusque remugit mons circum, et vocem late nemora alta remittunt Ille humilis supplexque oculos, dextramque precantem protendens, Equidem merui nec deprecor, inquit:
Abbreviated transcription (Latin):
Pix illud lerti bissex ceruice iubrent
Qualia nũt hoñm producit corpa tellus
Ille manu Raptũ trepida torq̃buat in hostẽ
AAltior nisingens et cõcursu cõcitus heros
Sed nez curretem se nez coguoscit em̃tẽ
Telleutem qz manui saxũ q ñuane monc̃tem
Genua labãt gelidus cõcreuit fagore sangius
Tũ lapis ip̃e urri uacuũ per ĩ ane uotutus
Meq spaciũ euasit toeũ ne ꝑtulit ictũ¬

Expanded text:
Vix illud lecti bis sex cervice subirent, Vix illud lecti bis sex cervice subirent, qualia nunc hominum producit corpora tellus: ille manu raptum trepida torquebat in hostem altior insurgens et cursu concitus heros. Sed neque currentem se nec cognoscit euntem tollentemve manus saxumve immane moventem; genua labant, gelidus concrevit frigore sanguis. Tum lapis ipse viri, vacuum per inane volutus, nec spatium evasit totum ne
Abbreviated transcription (Latin):
Obstene uolucces alarũ ueibera nosto
Letalẽq somũi net fallũt iuissa suporba
Magnanuu ioms hec pro uirgnatate reponit
Quo uitã dedit ettaiã cur mortis a deipta est
Condic̃o possem tautos fuirre delores
Mũc certe et misero fã comes ire sus uibras
Iam mortalis ego hãt ꝙrꝓ unchi dulce meorũ
Cantũ effata caput glanco cõtexit anutu
¶ulta gemõs et se ftumo dea cõdidre alto
Eueas iustat contra titũ q corustat
Ingens arboreũ et seno potore fatur
Que nũc deuide mora est ac̾ qͥd ĩa tuene retractas
Non cuisu seuio certandũ est comiꝰ armis
Werte oñis tete in facies et cõtrahe quicq̃d
Gie ãs sine arte uales epta ardua pẽnis
Astia sequi clausũ q caua te cõtendere terra
Iue caput ut cassans nõ me tua feruida teruẽt
Dicta ferox et dii me terrent et mp̃r hostis
Mec plira effatus saxũ circũspicit ingens
Sarũ antiquũ ingens cãpo q forte iatebat
Lnnes agio postus litam q distetueret aruio

Expanded text:
lucres: alarum verbera nosco letalemque sonum, nec fallunt iussa superba magnanimi Iovis. Haec pro virginitate reponit? Quo vitam dedit aeternam? Cur mortis ademptast condicio? Possem tantos finire dolores nunc certe et misero fratri comes ire per umbras! Immortalis ego? Aut quicquam mihi dulce meorum d imos? Tantum effata caput glauco contexit amictu multa gemens et se fluvio dea condidit alto. Aeneas instat contra telumque coruscat ingens arboreum et saevo sic pectore fatur: Quae nunc deinde mora est? Aut quid iam, Turne, retractas? Non cursu, saevis certandum est comminus armis. Verte omnis tete in facies et contrahe quidquid sive animis sive arte vales; opta ardua pennis astra sequi clausumve cava te condere terra. Ille caput quassans Non me tua fervida terrent dicta, ferox: di me terrent et Iuppiter hostis. Nec plura effatus saxum circumspicit ingens, saxum antiquum ingens, campo quod forte iacebat, limes agro positus, litem ut discerneret arvis.
Abbreviated transcription (Latin):
Sic dea sinusso contra satuemia uultu
Ista quid̃ q nota michi tua magne uolũtas
Iupr̃ et turnuã et troes d̃uita Retiqui
Met tu mea aeria solã nũc sede uideres
Digna indigna pati s flãnus cuncta subipã
S tarẽ acie traherẽ q iunica et prelia tencros
Intumna nsro fateor suctiritere fiatii
Suass et ꝓ bita maiora audrre ꝓbaui
Non ut fela tamẽ nõ ut cõfẽderet arcũ
Adiuro sagiĩ caput insatiabile fontis
Una superscitio superis que reddita diuis
Et nũc tato equidẽ priguas q caesa reliquo
Ollud te ailla faiti qued lege teneur

Expanded text:
sic dea submisso contra Saturnia voltu: sic dea submisso contra Saturnia voltu: Ista quidem quia nota mihi tua, magne, voluntas, Iuppiter, et Turnum et terras invita reliqui; nec tu me aeria solam nunc sede videres digna indigna pati, sed flammis cincta sub ipsa starem acie traheremque inimica in proelia Teucros. Iuturnam misero, fateor, succurrere fratri suasi et pro vita maiora audere probavi, non ut tela tamen, non ut contenderet arcum: adiuro Stygii caput implacabile fontis, una superstitio superis quae reddita divis. Et nunc cedo equidem pugnasque exosa relinquo. Illud te, nulla fa
Abbreviated transcription (Latin):
Procirroit fãqz ensem dea dauina deddit
Quod uenus audaci iũphe indignata licore
Accessit telũ q alta ab radice ieuellit
Oui sublues auius aĩs qz refecti
Hic gladio fidens hic acer et aidiis hasta
A ssistũt contͣcertanã martis auheli
Nuoquitur fulua puguas de nube tuetem
Qui iã fiius erit cõnĩx quid deniz Restat
Indigetẽ euc̃ã stio ipã et stire fateris
Debeu celo fatis iz ad sidera tolli
Quidstaus ant qua spe gelidis ĩ iuieibz heres
MMortalĩ decuit uiolari uuluere dinũ
Aut ensem quid enĩ sine intuuia Ialeret
Ereptũ reddi tiuo et unii crestere uictis
Desme iã taudẽ pretibz q iuflectere nostue
Net te tautus edat tantã dolor et michi cure
Sepe tuo dula tristes ex ore recursant
Uentũ ad supreniũ est terxis agitare uel undis
Troiauos potiusti infaudũ accendere bellũ
Deformare douiũ et luctu mstẽ huueneos
Mlterius tẽtare ueto sit iupiter orsus

Expanded text:
procurrit fratrique ensem dea Daunia reddit. procurrit fratrique ensem dea Daunia reddit. Quod Venus audaci nymphae indignata licere adcessit telumque alta ab radice revellit. Olli sublimes armis animisque refecti, hic gladio fidens, hic acer et arduus hasta, adsistunt contra certamina Martis anheli. adloquitur fulva pugnas de nube tuentem: Qua iam finis erit, coniunx? Quid denique restat? Indigetem Aenean scis ipsa et scire fateris deberi caelo fatisque ad sidera tolli. Quid struis, aut qua spe gelidis in nubibus haeres? Mortalin decuit violari volnere divom, aut ensem quid enim sine te Iuturna valeret? ereptum reddi Turno et vim crescere victis? Desine iam tandem precibusque inflectere nostris, ni te tantus edit tacitam dolor et mihi curae saepe tuo dulci tristes ex ore recursent, ventum ad supremum est. Terris agitare vel undis Troianos potuisti, infandum adcendere bellum, deformare domum et luctu miscere hymenaeos: ulterius temptare veto. Sic Iuppiter orsus;
Abbreviated transcription (Latin):
Quĩq orbes explent tirisu totidan q retexũt
Hut illuc neq eh̃ lena ant ludicia paũur
Premna sed tum de uita et sangm̃e cercant
Forte sacer fano folũs oleaster cmaris
Hic steterat nantis obm ueneable lignũ
Seruati ex undio ubifigere doua solebant
Laurẽa diuo et notas srspendere uestes
Sedstrrpẽ tenca nullo distamũe sacai
Sustulerãt pmio ut possent cõcurrtͤ cãpo
Hic hasta enee stabat hic impetus illã
Detulerat fixam lentaradice tenebat
Incubut uoliut q manu auellere ferrũ
Dardamibes telo qz soqui quẽ prendere cirifu
Non poterat tũ tũ uero amiens formidãe turnus
Fame precor ineserere iuquit tu q optiã ferrũ
Terra tene colui urõs si semper honores
Quos cout eueade bello fecere ꝓfanos
Dixit opem q dei nõ cassa ini bota uocauit
Nãq diu luctãs lento q instripe moratus
Uiibz hand ullis ualut distludeie moisus
Roboris eneas dũ nicitur a cer et iustat
Pursus in aurrige faciẽ nuitata motisti

Expanded text:
tidemque retexunt huc illuc; neque enim levia aut ludicra petuntur praemia, sed Turni de vita et sanguine certant. Forte sacer Fauno foliis oleaster amaris hic steterat, nautis olim venerabile lignum, servati ex undis ubi figere dona solebant Laurenti divo et votas suspendere vestes, sed stirpem Teucri nullo discrimine sacrum sustulerant, puro ut possent concurrere campo. Hic hasta Aeneae stabat, huc impetus illam detulerat fixam et lenta in radice tenebat. Incubuit voluitque manu convellere ferrum Dardanides teloque sequi, quem prendere cursu non poterat. Tum vero amens formidine Turnus Faune, precor, miserere, inquit, tuque optima ferrum terra tene, colui vestros si semper honores, quos contra Aeneadae bello fecere profanos. Dixit opemque dei non cassa in vota vocavit. Namque diu luctans lentoque in stirpe moratus viribus haud ullis valuit discludere morsus roboris Aeneas. Dum nititur acer et instat, rursus in aurigae faciem mutata Metisci
Abbreviated transcription (Latin):
a eqr illi de batuo tatuerĩt equore cãpa
Pio cinsu rapido coiettio enuiꝰ hasts
Limuadãt marte cligeis atz ere sonoro
Dat tallus gemitã tũ crebros eusib ictus
Cõ gẽniãt fors. et bietue nustentu ⁊ unĩs
A t beluti nigẽt siia sitio re taibinuo

Expanded text:
Atque illi, ut vacuo patuerunt aequore campi, Atque illi, ut vacuo patuerunt aequore campi, procursu rapido, coniectis eminus hastis, invadunt Martem clipeis atque aere sonoro. Dat gemitum tellus; tum crebros ensibus ictus congeminant: fors et virtus miscentur in unum. Ac velut
Abbreviated transcription (Latin):
Inuoluens secũ disiecta per agimĩa turuꝰ
Sit uibis uit ad mures ubi płima fuso
Tangnĩe terra madet scriddl̃isz hastilibz aure
Significat q manu etmagno sił incipit ore
Puicite iã rututi et uos tela inhibete latiui
Quecũz est fortuã mai est me uerius unũ
P ro uobis fedus luere et deceinere ferro
Distessere onĩs mediĩ spaciũ q debere
Mt pater eneas. audito nouuẽturui
Desert et minros et fũmas deserit intes
Pienpitat q uioras oñis omĩa oꝑa rũpit
Leticia exuiltão horrẽdũ quitouat ariuis
Quãtus athen aut gtus eux ãt ip̃e couistis
Cũ fiemit ilicib qͣtus gandet q uinali
Dertice se extolens pater appemꝰ ad amas
Lam uero et rutuli ceitatĩ et troes et om̃s
Cõnectore oculos itali quiꝙ alta tenebaut
Mema q altos pulsabãt ariete muros
qrina qz deposuere humetis stupetipẽ latinꝰ
Ingentes genitos diuesis partib oibis
Iuter se coisse uiros et decernere ferco

Expanded text:
involvens secum: disiecta per agmina Turnus involvens secum: disiecta per agmina Turnus sic urbis ruit ad muros, ubi plurima fuso sanguine terra madet striduntque hastilibus aurae, significatque manu et magno simul incipit ore: Parcite iam, Rutuli, et vos tela inhibete, Latini; quaecumque est Fortuna, mea est: me verius unum pro vobis foedus luere et decernere ferro. Discessere omnes medii spatiumque dedere. At pater Aeneas audito nomine Turni deserit et muros et summas deserit arces praecipitatque moras omnis, opera omnia rumpit, laetitia exsultans, horrendumque intonat armis; quantus Athos aut quantus Eryx aut ipse coruscis cum fremit ilicibus quantus gaudetque nivali vertice se attollens pater Appenninus ad auras. Iam vero et Rutuli certatim et Troes et omnes convertere oculos Itali, quique alta tenebant moenia quique imos pulsabant ariete muros, armaque deposuere umeris. Stupet ipse Latinus ingentis, genitos diversis partibus orbis, inter se coiisse viros et cernere ferro.
Abbreviated transcription (Latin):
Et furiis a gitatus amor et cõstia uritus
Ut pͥmin distusse unibre et uox reddita incti
Ardentes oculorũ orbes ad memia torsit
Turcbidus eq iotis maguã despexit ad uetem
Ette aũt flãmis inter tabulata uolutus
Ad celũ undabat uertex tursi q tenebat
Tiirĩ ꝯpattis trabib quã staerat ip̃ẽ
Subdiderat rotas pdtes qz ĩstaierat altos
Iã lã fata soior fuperãt absiste morari
Quo deus et quo dura uocat fortrĩa soq̃uinr¬
E tat cõferre ianũ enes stat qͥdqͣͥl atͥbi est
A orte pati uez me nudecor̃ẽ gͥmana uidebis
Amplius hũt oro siue me luere añ firorẽ
Dixit et e curon saltũ dedit ocius arius
Per q hostes pedtela rint mestãq sororem
Deseat at rapito cirrsu media agnuã rũpit
At boluti mõtis siqeũ de uertice pretepo
Cn uit a nulsũ uento sen turbidus miber
Proluit aut ãnis soluit sublapsa uetustas
Fertur iabruptũ magno mõs inꝑb ictu
Exultat q solo siluas ariuẽta urros q

Expanded text:
amor et conscia virtus. Ut primum discussae umbrae et lux reddita menti, ardentis oculorum orbes ad moenia torsit turbidus eque rotis magnam respexit ad urbem. Ecce autem flammis inter tabulata volutus ad caelum undabat vortex turrimque tenebat, turrim, compactis trabibus quam eduxerat ipse subdideratque rotas pontisque instraverat altos. Iam iam fata, soror, superant; absiste morari; quo deus et quo dura vocat Fortuna, sequamur. Stat conferre manum Aeneae, stat quidquid acerbi est morte pati; neque me indecorem, germana, videbis amplius. Hunc, oro, sine me furere ante furorem. Dixit et e curru saltum dedit ocius arvis perque hostis, per tela ruit maestamque sororem deserit ac rapido cursu media agmina rumpit. Ac veluti montis saxum de vertice praeceps cum ruit avulsum vento, seu turbidus imber proluit aut annis solvit sublapsa vetustas; fertur in abruptum magno mons improbus actu exsultatque solo, silvas armenta virosque
Abbreviated transcription (Latin):
Quos generos botet at q̃ sose ad federa flectas
Peteroai Regina tui fidissima dextra
Ocadit ipã sua lucẽ q exterrita fugit
Soli ꝓ poitis messapus et acer asillas
Gustẽtant aciẽ circũ hos ut̾nq falanges
Etant dense scactis qatiẽ mucconib hortet
Ferrea tu cuipũ deserto ĩ gͣuũe ueisas

Expanded text:
quos generos vocet aut quae sese ad foedera flectat. Praeterea regina, tui fidissima, dextra occidit ipsa sua lucemque exterrita fugit. Soli pro portis Messapus et acer Atinas sustentant aciem. Circum hos utrimque phalanges stant densae, strictisque seges mucronibus horret fe
Abbreviated transcription (Latin):
Et gener auxiliũ pͥamio fagib qz ferebat
Infelix qni nõ spouse p̾cepta furentis
An dierrit
Quos uti cõfertos auieie in prelia uidi
Incipio super hie. iiuenes fortistiia faistra
Pectora si bebis audentẽ extrema cupido
Certa sequi. aue sic reb fectuua uidetis
Excessere onĩs aditis l aris q relictis
Diĩ quib imperiũ hoc steterat succurritis uibi
Qua salus uictis nllaus specno salutem
Sic añus iiuenũ furor ad ditus inde luꝑi ten
Raptores atra ĩ nedula quos Tpba uentus
Exegit cetos rabies. tatuliq ulicti
Faucib expertanit sictis. pertela pri hostes
Madimiꝰ haud dubiã ĩ mortem medie q tenenꝰ
U ibis uiter. nox atia caua cucĩ uolat uiubra

Expanded text:
et gener auxilium Priamo Phrygibusque ferebat, et gener auxilium Priamo Phrygibusque ferebat, infelix, qui non sponsae praecepta furentis audierit. Quos ubi confertos audere in proelia vidi, incipio super his: Iuvenes, fortissima frustra pectora, si vobis audentem extrema cupido certa sequi, quae sit rebus fortuna videtis: excessere omnes, adytis arisque relictis, di, quibus imperium hoc steterat; succurritis urbi Una salus victis, nullam sperare salutem. Sic animis iuvenum furor additus: inde, lupi ceu Raptores atra in nebula, quos inproba ventris Exegit caecos rabies, catulique relicti Faucibus expectant siccis: per tela, per hostes Vadimus haud dubiam in mortem, mediaeque tenemus Urbis iter: nox atra cava circumvolat u
Abbreviated transcription (Latin):
Quos res sĩuia loto panthu quã prẽdin arcem
Uix ea fatus eram geuutu cũ talia ⁊ eddit
Ueunit sũma dies. et meluctabile tempus
Dardanie. finiuꝰ ⁊eoes. fiuit iliũ. et iugeus
Oloria tencioꝵ ferus onuampitꝰ argos
Traustulit iniceula dauai duãntur in uibe
Ar diuis arui atos modus in menibz astans
Fiuidit equus. uictor q sinon ĩceudia nulcer
Insulcaus portus aliĩ bipatentib alliuit
Milia quot magius nũꝙͣ ueuere nicems
Obledere alii telis augufta uiarum
Oppositis stat ferri a cies mucioue corulto
Etucta parata nea. eix pͥmi płia toutant
Pertarũ uictiles. et ceco marte ⁊esistũt
Talib otri ade dictis et nunmẽ dinũ
Infiamas et in arma feror quo trstis erinis
Quo fremitus uorat. et sublatus ad lidera claior
Addũt se socios aipheus et et maximꝰ aunus
Et la ter agrloniciãt nr̃o niueiuisqz corebus
Migdouides qui illis ad troiã forte diebus
Deuerat. insauo cassandre ĩcensus amoie

Expanded text:
Quo res summa, loco, Panthu? Quam prendimus arcem? Quo res summa, loco, Panthu? Quam prendimus arcem? Vix ea fatus eram, gemitu cum talia reddit: Venit summa dies et ineluctabile tempus Dardaniae: fuimus Troes, fuit Ilium et ingens gloria Teucrorum; ferus omnia Iuppiter Argos transtulit; incensaduus armatos mediis in moenibus adstans fundit equus, victorque Sinon incendia miscet insultans; portis alii bipatentibus adsunt, milia quot magnis umquam venere Mycenis; obsedere alii telis angusta viarum oppositi; stat ferri acies mucrone corusco stricta, parata neci; vix primi proelia temptant portarum vigiles, et caeco Marte resistunt. Talibus Othryadae dictis et numine divom in flammas et in arma feror, quo tristis Erinys, quo fremitus vocat et sublatus ad aethera clamor. Addunt se socios Rhipeus et maximus armis et lateri adglomerant nostro, iuvenisque Coroebus, Mygdonides: illis ad Troiam forte diebus venerat, insano Cassandrae incensus amore,
Abbreviated transcription (Latin):
Clarestũt souitus. armorũ qr ingrunt horror
Excutior souuio. et sũmi fastigia tetti
Asceusu supero. atz airectis audib asto
In segetẽ ueluti cũ flãma fauientib austas
Sundit. aut rapidus ioẽauo fliũc torrens
Steruit agios. steruit sata leta. boñ q labores
Picripites q tiahit siluas stupetiusciꝰ alto
Accipieus souitũ saxi de uortice pastor
Qñ bero muaĩtesta fides. dauaũ q patestũt
Infidie. iam deiphebi dedit ampla ruinã
Uultano superante doniis. iã ꝓxiuiꝰaidet
Utalegoii. sigea inui freta lata reluceut
Exoritur clauior q uirĩt. claugor q tubaꝵ
Ariua amens capio. nec sat racõius ĩ arius
S ed nlonierare manũ bello et cõciurtere ĩ arcem
P recipitant. pulthiũ q mori lliccintit ĩ arius
Gcte aũt telis panthus elapsus achuũ
Pauchus otriades arcis phebiq lacerdos
Satra manu uictos qz deos ꝓnũ q nepotẽ
Ipẽ trahit. tirisuq auiens ad huuãtendit

Expanded text:
clarescunt sonitus, armorumque ingruit horror. clarescunt sonitus, armorumque ingruit horror. Excutior somno, et summi fastigia tecti ascensu supero, atque arrectis auribus adsto: in segetem veluti cum flamma furentibus austris incidit, aut rapidus montano flumine torrens sternit agros, sternit sata laeta boumque labores, praecipitisque trahit silvas, stupet inscius alto accipiens sonitum saxi de vertice pastor. Tum vero manifesta fides, Danaumque patescunt insidiae. Iam Deiphobi dedit ampla ruinam Volcano superante domus; iam proxumus ardet Ucalegon; Sigea igni freta lata relucent. Exoritur clamorque virum clangorque tubarum. Arma amens capio; nec sat rationis in armis, sed glomerare manum bello et concurrere in arcem praecipitant, pulchrumque mori succurrit in armis. Ecce autem telis Panthus elapsus Achivom, Panthus Othryades, arcis Phoebique sacerdos, sacra manu victosque deos parvumque nepotem ipse trahit, cursuque amens ad limina tendit.
Abbreviated transcription (Latin):
Uei michi qualis erat. quãtũ nuitatus ab ille
Pectore qui redit exnuas inductus a chillis
Uel dauaũ fagias iaculatus puppibz igues
Staleutẽ barbain et cõcectos sanguiẽ criues
Uulnera qz illa gereus/ que arcã plirrimanuuros
Aitepit priõs. uttio fleus ipe uidebar
Compellare urrũ. et mestas expioniere uotes
Olux dardaie sres o fidilliua tenciũ
Que tante tenuere mors quibz hector abous
Expectate uenis uete post multa tuorũ
Enuera post bariõs hom̃ q urbis q labores
Deffesli aspitiniꝰ que cã iudignia sercuos
Fedainit uultus: aut cur hecuulueia terus
Ille nichil. net me querentẽ baua moratur
Scd tanit᷑ gemiitus mo depectore duceus
Heu fuge nate dea te qi hie art eripe flãnus
Postis habet muros ruit altocubiuẽ troia
Sat patae pͥaiuo q datũ si pergania dextra
Defendi posteut etiai har defeula tiullent
Sacra suos qz tibi cõmeudat troia penates
Hes cape fateꝵ couutes his meina queie
Quchise donius aiborib q obtecta recossit

Expanded text:
ei mihi, qualis erat, quantum mutatus ab illo Hectore, qui redit exuvias indutus Achilli, Vel Danaum Phrygios iaculatus puppibus igness sanguine crinis volneraque illa gerens, quae circum plurima muros accepit patrios. Ultro flens ipse videbar Compellare virum et maestas expromere voces: O lux Dardaniae, spes O fidissima Teucrum, quae tantae tenuere morae? Quibus Hector ab oris exspectate venis? Ut te post multa tuorum funera, post varios hominumque urbisque labores defessi aspicimus! Quae causa indigna serenos foedavit voltus? Aut cur haec volnera cerno? Ille nihil, nec me quaerentem vana moratur, sed graviter gemitus imo de pectore ducens, Heu fuge, nate dea, teque his, ait, eripe flammis. Hostis habet muros; ruit alto a culmine Troia. Sat patriae Priamoque datum: si Pergama dextra defendi possent, etiam hac defensa fuissent. Sacra suosque tibi commendat Troia penatis: hos cape fatorum comites, his moenia quaere Anchisae domus arboribusque obtecta recessit,
Abbreviated transcription (Latin):
Conticuere. sopor fessoo complertitiro aitus
Et iã arguia falaux instanctis uanibz ibat
A teuedo tacite per aiica silencia lune
Li ttora uota petens flãmias cũ regia pupis
Extulerat fatis a deũ de fontus nũquis
Inclusos utero danaos. es piuea turtu
Larat claustra siuon. illos patettr̃s ad amras
Redit egnus. leti qz caur serobore promũt
Thessandrus istelenus qz duces et dirus ulixes
Denussũ lapsi per fiuĩe achauias q thoas m
Pelides. s neoptoleniꝰ pͥmus q machaon
IEt ienlaus/ et ip̃ẽ dolifatucator epros ͥ rͤͫ¬
Ilmadũt urbem oumno uio ꝙ sepultam
Ce diuitur bigiles portis q patentib ouĩs
Ampiũt sonos atz agina cousila ĩgũt
Tempus erat quo pͥia quies mortalib eras
Incipit. et douo diuũ gratissiura serpit
In sonnus ecce aute oculos metilliuꝰ hector
Uisus a desse muichi. largos q effiuideie fletus
Ruapeatus bigis It quondã. ater q caucuto

Expanded text:
artus: et iam Argiva phalanx instructis navibus ibat a Tenedo tacitae per amica silentia lunae litora nota petens, flammas cum regia puppis extulerat, fatisque deum defensus iniquis inclusos utero Danaos et pinea furtim laxat claustra Sinon. Illos patefactus ad auras reddit equus, laetique cavo se robore promunt Thessandrus Sthenelusque duces, et dirus Ulixes, demissum lapsi per funem, Acamasque, Thoasque, Pelidesque Neoptolemus, primusque Machaon, et Menelaus, et ipse doli fabricator Epeos. Invadunt urbem somno vinoque sepultam; caeduntur vigiles, portisque patentibus omnis accipiunt socios atque agmina conscia iungunt. Tempus erat, quo prima quies mortalibus aegris incipit, et dono divom gratissima serpit. In somnis, ecce, ante oculos maestissimus Hector visus adesse mihi, largosque effundere fletus, raptatus
Abbreviated transcription (Latin):
Matris acidalie paulatun a bolere sicheuim
Incipit: et iuno temptati puertere amore
Iampͥdem Resudes anmos desueta q corda:

Expanded text:
matris Acidaliae paulatim abolere Sychaeum incipit, et vivo temptat praevertere amore iam pridem resides animos desuetaque corda
Abbreviated transcription (Latin):
Postã pͥuia qiues eprilis mensẽ q remote
Cratheres maguos statuũt. et uina corouãt¬
Fit stiepitus tectis botẽ q pir ampla uolitãt
N taa dependent sichui las uearibz aureis
Incensi et noctẽ flãuus fimalia biutũt
Dit regiuna grauẽ gẽmis auroq poposeit
Immpsenit q mero patherã. quã belus et ouis
A belo soliti. tũ facta hlentia tectis
Iupiter hospitib uãte dare urraloquũt᷑
Assit setitie bachus dator. et boua Iuuo
Et uos o cetũ traĩ celebrate faueutes
Dixit. et ĩmẽsũ saticũ sibanit houorẽ
Prmia q libato sĩmotenus attigir ore
Tum ditie dͤedit increpitas. ille ĩpiger hausit
Epumãtẽ patherã. et pleuo se proluit aurro
Poit aliĩ prõteres. tichara comitus popas
Peisonat a mata: docuit ꝙ uaxiuꝰ athsas
Hic cauit eaautẽ luuã. solis ꝙ labores¬

Expanded text:
am prima quies epulis, mensaeque remotae, Crateras magnos statuunt, et vina coronantFit strepitus tectis, vocemque per ampla volutant Atria, dependent lychni laquearibus aureis Incensi, et noctem flammis funalia vincunt. Hic regina gravem gemmis auroque poposcit, Implevitque mero pateram, quam Belus et omnes A Belo soliti: tum facta silentia tectis, « Jupiter hospitibus nam te dare jura loquuntur Adsit laetitiae Bacchus dator, et bona Juno. Et vos o coetum Tyrii celebrate faventes. » Dixit, et in mensa laticum libavit honorem, Primaque libato summotenus attigit ore. Tum Bitiae dedit increpitans: ille impiger hausit Spumantem pateram, et pleno se proluit auro. Post alii proceres: cithara crinitus Iopas Personat aurata, docuit quae maximus Atlas. Hic canit e
Abbreviated transcription (Latin):
Met uõ et baus uoctẽ sermone tralebat
In felix dido ougũ q bibebart aiuiorem
Multa super pͥauio rogitans. super hetore multa.
Rñt quibz auiore benissẽt filius araus
Qũt quales diomedis equi. ut quãtus achilles
Imo age. Sapͥma dichospes erigine nobis
Insidias inquit danaũ. casus q tuorũ¬
O rroresq turs. uãte iam septuua portat
Oim̃bz errantẽ terois et fluctib estas

Expanded text:
Nec non et vario noctem sermone trahebat infelix Dido, longumque bibebat amorem, multa super Priamo rogitans, super Hectore multa; nunc quibus Aurorae venisset filius armis, nunc quales Diomedis equi, nunc quantus Achilles. Immo age, et a prima dic, hospes, origine nobis insidias, inquit, Danaum, casusque tuorum, erroresque tuos; nam te iam septima portat omnibus errantem terris et fluctibus aesta
Abbreviated transcription (Latin):
Dũ ncane uictã doceat fortima dolere.
Extaemiã hãc oro beuiã. uuserere sororis.
Quã michi cũ dederis cummulatã morte tenuttã
T alib orabat. tales az muscioiã flotus
Feit q refert qz soror. sed uullis ille mouet᷑
Eletib. haud uoces ullas tractabilis audit.
Fata obsant. placidas. p uni deus obstuut auus.

Expanded text:
dum mea me victam doceat fortuna dolere. dum mea me victam doceat fortuna dolere. Extremam hanc oro veniam—miserere sororis— quam mihi cum dederit, cumulatam morte remittam. Talibus orabat, talisque miserrima fletus fertque refertque soror: sed nullis ille movetur fletibus, aut voces ullas tractabilis audit; fata obstant, placidasque viri deus obstruit auris.
Abbreviated transcription (Latin):
Cogitur. et simolex auñ submuttere amou:
Ne quid ĩexpectũ faistia moritura reliuꝯuat
Anua uides toto ꝓporari littore crrcũ:
Uudiq cõuenere. uocas iã carbasus auras.
Pupibz et loci naute nurosucie coionas.
Hunc ego si potui tr̃ sperare dolorem.
Et perferce soror poteio/ nusere hoc tñ unũ
Exequere auna michi. solã nã perfidus ille
Te colere. archauos etiã tibi credeie sensus.
Sola uni mollis aditus. et tpã noras.
I. soror. atz hostem filex affar supedoũ.
Non ego cũ dauais troranã eraudᷤ gentem
Nulide niraur classem uead partama mus.
Rec prĩs auchile cuieres manes ue reuelli.
Cui mea dita nogat duras denutte ĩ aures:
Quoruitꝰ exiiũ hoc muisere dec iuimꝰ amãti.
E ꝓpectet facilẽq fugã uentos qz ferentes.
Nen iã cõnigiũautiqnũ qd̾ prodidit . oro.
Ne pulcio ut lacio careat. regiũ q reliquat.
Tempus iaue pete requiẽ sbaccũq furrori.

Expanded text:
cogitur, et supplex animos submittere amori, cogitur, et supplex animos submittere amori, ne quid inexpertum frustra moritura relinquat. Anna, vides toto properari litore; circum undique convenere; vocat iam carbasus auras, puppibus et laeti nautae imposuere coronas. Hunc ego si potui tantum sperare dolorem, et perferre, soror, potero. Miserae hoc tamen unum exsequere, Anna, mihi. Solam nam perfidus ille te colere, arcanos etiam tibi credere sensus; sola viri mollis aditus et tempora noras. I, soror, atque hostem supplex adfare superbum: non ego cum Danais Troianam exscindere gentem ulide iurevelli, cur mea dicta neget duras demittere in auris. Quo ruit? Extremum hoc miserae det munus amanti: exspectet facilemque fugam ventosque ferentis. Non iam coniugium antiquum, quod prodidit, oro, nec pulchro ut Latio careat regnumque relinquat: tempus inane peto, requiem spatiumque furori,
Abbreviated transcription (Latin):
At puis enaas ꝙͣꝙͣ lenre dolentẽ
Solaudo cupit et dictis a uerteie curas
Multa genieus maguo q añn labestt̃s auiore.
Iussa tñ diuã oxequitur. classem q reiuisiti
Tũ uero teucri nicũbñt. et littore celsas
Deducũt tato naues. uatat buicta carua. Et Giit.
Froudentet q ferũt renios. et cobora siluie
Iufabritata fuge studio:
iꝰigrantes ceruas teta q ex uibe ruentes:
Mt uelut ingentẽforiice farris aceaiũ
Cñ ropulant hienus meuiorcs teeto q reronũt:
It ingrã cãpas aguen. predã qz per herbas
Cõuectant calle augusto. paie grãdia t̾uidũt
Obixe famc̃ta humeris. pars agnuã cogũt.
Castigaut azioras. orere oĩs senuita feruetz
Quis tibi tũ dido cerenti talia seusus:
Quoe uedabas trenutus. cũ littora ferue sate
Prospiceros arce ex sũma : tetũ qz uideres
Misteri aute oculos tantis clamorbz eauor :
Improbe amor quid nõ mortalia pectora conis:
Sic iterũ mlacluas nterũ tẽtare precando

Expanded text:
At pius Aeneas, quamquam lenire dolentem At pius Aeneas, quamquam lenire dolentem solando cupit et dictis avertere curas, multa gemens magnoque animum labefactus amore, iussa tamen divom exsequitur, classemque revisit. Tum vero Teucri incumbunt, et litore celsas deducunt toto naves: natat uncta carina; frondentisque ferunt remos et robora silvis infabricata, fugae studio. Migrantis cernas, totaque ex urbe ruentis. Ac velut ingentem formicae farris acervum cum populant, hiemis memores, tectoque reponunt; it nigrum campis agmen, praedamque per herbas convectant calle angusto; pars grandia trudunt obnixae frumenta umeris; pars agmina cogunt castigantque moras; opere omnis semita fervet. Quis tibi tum, Dido, cernenti talia sensus? quosve dabas gemitus, cum litora fervere late prospiceres arce ex summa, totumque videres misceri ante oculos tantis clamoribus aequor? Improbe Amor, quid non mortalia pectora cogis? Ire iterum in lacrimas, iterum temptare precando
Abbreviated transcription (Latin):
Nee satirinus het oculis pater a spiateꝯuis.
Nusꝙͣtua fides: eiectũ lictore egentem
Excepi. et regni deiens in parce locani.
Anussam classem. socios amorte reduxi
Heu fuuis iniceusa ftror. nc̃ augur apollos
Nuc̃ licie sortes/ nẽ et iouc nussus ab ipõ
In terpres diuũ fert horcida iussa perauras.
Sailicet his superis labor est. ca tura quietos
Sollicitat: nec te teueo. niq dicta refallo.
I. sequere italiam bentis. peteregnia peruudas.
Epore e quidẽ meduessi quid pia nuuiã pollint̃
Siuplicia hausirrũ scopulis etuoĩe dido
Sepe uocaturũ. seꝯuar atus ignib abieus.
Et cũ fugida uioio aiã seduxeut aitus:
Omũb uiubra locis a deio. dabie ii probepenas.
Dis mediũ dictis seruionẽ abrũpit. et auras
Egra fugit. seqz ex oculis auortit et aufeit
Luuqueus multa metu cũctantẽ et młta parante
Dicere. suscipiũt famule. collapsa qr iuẽtia
MMarmoroo referũt talauio. stratis q reponũt,

Expanded text:
nec Saturnius haec oculis pater aspicit aequis. nec Saturnius haec oculis pater aspicit aequis. Nusquam tuta fides. Eiectum litore, egentem excepi, et regni demens in parte locavi; amissam classem, socios a morte reduxi. Heu furiis incensa feror! Nunc augur Apollo, nunc Lyciae sortes, nunc et Iove missus ab ipso interpres divom fert horrida iussa per auras. Scilicet is Superis labor est, ea cura quietos sollicitat. Neque te teneo, neque dicta refello. I, sequere Italiam ventis, pete regna per undas. Spero equidem mediis, si quid pia numina possunt, susaepe uocaturum; sequar atris ignibus absens et cum frigida mors animae secluserit artus, omnibus umbra locis adero. Dabis, improbe, poenas; His medium dictis sermonem abrupit et auras aegra fugit, seque ex oculis auertit et aufert, linquens multa metu cunctantem et multa parantem dicere. Suscipiunt famulae collapsaque membra marmoreo referunt thalamo stratisque reponunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Net prĩs auchile quetiens humentilz ombus
Rox eperit tertay. quetieus astra iguea sirrgũt
Admouit in somnis et turbida tercet nuano.
Me puor ascanius capitis q ĩrria cau.
Quẽ regue hesperie fiando et fatalibz auus.
Nũt cciã interpres duuũ ioue missus ab ipõ
Testoi utrũ caput celeres mãdata per auras
Detulit. ip̃ẽ deũ mauifesto in luẽ uidi
Intraute nuunros. uocẽ q his auribz hauli.
Desme meqz tius iniceudeꝰ teq querclis.
Italiam non spoute seguor
Talia dicentẽ iãdudũ adueisa tuctur
Huc illut uolueus oculos. totũq perertat
Lumĩb tacitis. et sic acceusa profatur:
Nec tibi diua pareus geneus nec daidanꝰ auctor
Peitide. led diras genuit te cantibz hercens
Caucansus. hucane qz adiorũt ubera tigret.
Nam quid dissimulo: aut que me ad maiera rebiio :
Qũ fletu ĩgenunt nrõ: nũ buã flexit:
Nũ lat̾uas uictus dediciꝰ aut uuseratus amãtẽ est:
Que quib arcte ferã iãiam ut maxiã uiuo

Expanded text:
tris Anchisae, quotiens umentibus umbris nox operit terras, quotiens astra ignea surgunt, admonet in somnis et turbida terret imago; me puer Ascanius capitisque iniuria cari, quem regno Hesperiae fraudo et fatalibus arvis. Nunc etiam interpres divom, Iove missus ab ipso— testor utrumque caput—celeris mandata per auras detulit; ipse deum manifesto in lumine vidi intrantem muros, vocemque his auribus hausi. Desine meque tuis incendere teque querelis: Italiam non sponte sequor. Talia dicentem iamdudum aversa tuetur, huc illuc volvens oculos, totumque pererrat luminibus tacitis, et sic accensa profatur: Nec tibi diva parens, generis nec Dardanus auctor, perfide; sed duris genuit te cautibus horrens Caucasus, Hyrcanaeque admorunt ubera tigres. Nam quid dissimulo, aut quae me ad maiora reservo? Num fletu ingemuit nostro? Num lumina flexit? Num lacrimas victus dedit, aut miseratus amantem est? Quae quibus anteferam? Iam iam nec maxuma Iuno,
Abbreviated transcription (Latin):
Eñ genutu. atzatios si crabat ueste criores.
Illa graues oculos conata attollere rursus
Defixit. nifixũ stadot sub poctore uuluus.
Ter sese attollous mbitu qz cãiura leuanit.
Ter ecueluta thoro est. oculis q errãtib alto
Quessuit celolucẽ. ĩgenunt q reperta.
Tũ nuo omps̃ longũ nusorata dolorems
Difficilesq ebitus ram̃ duuisie cliiupo.
Que luctantẽ aiãm/ nexde qz desoluer etartus.
N am qz nec fato merita nec morte peribat.
S ed misera aute dĩe lubito qz acceusa furore.
N ondũ illi flauũ proserpiã uertice cruẽ
Abstulerat. stigioqz caput dãuanerat orco.
Ergo iris croceis per colũ rostida pẽms/
MMile traheus uauos aduerso sole colores
Deuolat. et fupra caput astitit hũc ego diti
Sacrũ fusa fero. teq isto corpore soluo
Sicait. et dextra cauẽ secat. sĩs et una
Di lapsus calor atz in uentos uita recessit:¬

Expanded text:
cum gemitu, atque atros siccabat veste cruores. cum gemitu, atque atros siccabat veste cruores. Illa, graves oculos conata attollere, rursus deficit; infixum stridit sub pectore vulnus. Ter sese attollens cubitoque adnixa levavit; ter revoluta toro est, oculisque errantibus alto quaesivit caelo lucem, ingemuitque reperta. Tum Iuno omnipotens, longum miserata dolorem difficilisque obitus, Irim demisit Olympo, quae luctantem animam nexosque resolveret artus. Nam quia nec fato, merita nec morte peribat, sed misera ante diem, subitoque accensa furore, nondum illi flavum Proserpina vertice crinem abstulerat, Stygioque caput damnaverat Orco. Ergo Iris croceis per caelum roscida pennis, mille trahens varios adverso sole colores, devolat, et supra caput adstitit: Hunc ego Diti sacrum iussa fero, teque isto corpore solvo. Sic ait, et dextra crinem secat: omnis et una dilapsus calor, atque in ventos vita recessit
Abbreviated transcription (Latin):
Tecta fienuũt. resonat magnit plangorib echer.
Hon alitei. ꝙͣ si iuiuissis ⁊uat hostib omũs
Cartago. ant ãtiqua fruis flãmne q furẽtos
Culuuã perq hoñ uoluantur per q deorñ:
Audit ex auimis trepido q exterrita cursus
Buguibz ora foror fedaus et poctora puiguis.
Per medios ⁊ uit. ac merdtẽ noĩc clauiat.
Hoc illud germaua fuit. me fande petebas:
Hec rogus iste michi hoc ignes/ areq parabãt.
Quid pͥmũ deferca q̃rare̾ couutẽ ue fororem
Spreuisi moriẽs: cadẽ me ad fata uocassos.
Idem ãbas ferro dolor atz cadẽ hora tulisset.
His etiã stauxi manib priõs q uocaui
Uoce deos: sic te ut posita cauidelis a bessem.
Extiuxi te meqz soror ppłm̃nqz/ prẽs qz
S i domos uibẽq tuã date uulu̾a liuiphis.
Atluam. et extenes si quis super halitus eront:
Oreserã. sic fata gradus euaserat altos.
Semiauimẽ qz lum germuanã ãplexa fouebat

Expanded text:
tecta fremunt; resonat magnis plangoribus aether, tecta fremunt; resonat magnis plangoribus aether, non aliter, quam si immissis ruat hostibus omnis Karthago aut antiqua Tyros, flammaeque furentes culmina perque hominum volvantur perque deorum. Audiit exanimis, trepidoque exterrita cursu unguibus ora soror foedans et pectora pugnis per medios ruit, ac morientem nomine clamat: Hoc illud, germana, fuit? Me fraude petebas? Hoc rogus iste mihi, hoc ignes araeque parabant? Quid primum deserta querar? Comitemne sororem sprevisti moriens? Eadem me ad fata vocasses: idem ambas ferro dolor, atque eadem hora tulisset. His etiam struxi manibus, patriosque vocavi voce deos, sic te ut posita crudelis abessem? Exstinxti te meque, soror, populumque patresque Sidonios urbemque tuam. Date volnera lymphis abluam, et, extremus si quis super halitus errat, ore legam. Sic fata, gradus evaserat altos, semianimemque sinu germanam amplexa fovebat
Abbreviated transcription (Latin):
Dardauiũ/ nõ hos q̃sitũ iiarꝰm ulus.
Hic postꝙͣ iliacas uestes uotũq cubile
Couspexit. paulũ lac̾iis et mẽte morata
Incubuitaz thoro. dixit q uouisliã uerba:
Dulces exinue dñ facasdensqz sinebant
Acpite haut aiam̃. meqz hirexoluite aras.
Uixi. et qũẽ dederat cuifũ fortuma. peregi.
Et nc̃ magua mei sub terras ibit iuago.
Uibem pclarẽ statu. me iuenia uidi.
D lta uirũ peuas inumico a frẽ recepi.
Felix heu minũ felix. si littora tm̃
Quuqͣ daidaine tetigent nra carme
Dixit. et os ĩpressa thoro morieu iuulte:
Sed moriauiꝰ aat. sic. sc. Iuuatire sub unbras.
Hauriat hũc oculis iguẽ cudelis aẜ alto
Daidanus. et mẽ secũ ferat omiã moitis:
Dixerat. atz illã modia iuiter talia ferro
Collapsanz aspiciũt conuites eusem qz caiore
Epumãt̃.sparsas q manꝰ it clauior ad alta
A tria. cõtussã bachatur fauia per uibem.
Lamentis geuutu q et fenuines ululatu

Expanded text:
Dardanium, non hos quaesitum munus in usus. Dardanium, non hos quaesitum munus in usus. Hic, postquam Iliacas vestes notumque cubile conspexit, paulum lacrimis et mente morata, incubuitque toro, dixitque novissima verba: Dulces exuviae, dum fata deusque sinebant, accipite hanc animam, meque his exsolvite curis. Vixi, et, quem dederat cursum fortuna, peregi, et nunc magna mei sub terras ibit imago. Urbem praeclaram statui; mea moenia vidi; ulta virum, poenas inimico a fratre recepi; felix, heu nimium felix, si litora tantum numquam Dardaniae tetigissent nostra carinae! Dixit, et, os impressa toro, Moriemur inultae, sed moriamur ait. Sic, sic iuvat ire sub umbras: Hauriat hunc oculis ignem crudelis ab alto Dardanus, et nostrae secum ferat omina mortis. Dixerat; atque illam media inter talia ferro conlapsam aspiciunt comites, ensemque cruore spumantem, sparsasque manus. It clamor ad alta atria; concussam bacchatur Fama per urbem. Lamentis gemituque et femineo ululatu
Abbreviated transcription (Latin):
Exercete odus. cuieuqz hec nuttite urõ
Minera. ułłs amor pplĩs nec federa sunto.
Oxoriare aliquis urĩs ex ossib ultor:
Qui face dardamos/ ferro q secaie colouos.
Nũt olim quecãz dabũt se tpẽ uires.
Li trora littorib cõtiatia fluitib uudas
Hec ait. et partes añ uersabat in ouĩs
Nauiqz suã priã antiqua ouis ator hc̃aat
Anuã cara mchi mitax huc siste loiorẽ.
Dic. corpus preperet fluiãli spargere liipha.
Et parudes socũ/ et mõstrata piacula ducat.
Sit ueniat. tuqz ipã pia tege tpã uitta.
Sacia iomi stigio que rite ĩ cepta parai.
Perfictre est auiur  fiuẽ q ĩponere curis.
Daidanii q regñ capitis poernuete flãiue
Sicait. illa gradũ ftudio celerabat auili.
At trepida, et ceptis in mauibz effera dido
Sangumeã uolueus aciẽs maculisqz trenĩtes
Interfusa genas. et palida iuorte futura
Interiora domius rrrũpit hiuma. et altos
Consteudit firribũda rogos. enlẽ qz rechidit

Expanded text:
exercete odiis, cinerique haec mittite nostro exercete odiis, cinerique haec mittite nostro munera. Nullus amor populis, nec foedera sunto. Exoriare aliquis nostris ex ossibus ultor, qui face Dardanios ferroque sequare colonos, nunc, olim, quocumque dabunt se tempore vires. Litora litoribus contraria, fluctibus undas Haec ait, et partis animum versabat in omnis,namque suam patria antiqua cinis ater habebat: Annam cara mihi nutrix huc siste sororem; dic corpus properet fluviali spargere lympha, et pecudes secum et monstrata piacula ducat: sic veniat; tuque ipsa pia tege tempora vitta. Sacra Iovi Stygio, quae rite incepta paravi, perficere est animus, finemque imponere curis, Dardaniique rogum capitis permittere flammae. Sic ait: illa gradum studio celerabat anili. At trepida, et coeptis immanibus effera Dido, sanguineam volvens aciem, maculisque trementis interfusa genas, et pallida morte futura, interiora domus inrumpit limina, et altos conscendit furibunda rogos, ensemque recludit
Abbreviated transcription (Latin):
Derũ auceps puicue fuerat fortima. fuisset.
Quẽ metui moritura: falles in castia tulissem.
Iiuplessem q foros flãiit. natũ q prem̃q
Cñ gu̾e extiustm. iuemiet super ixã dedissem:
Sol qui terrarũ flãnus opera oĩã lustias.
Tu qz haꝵ inteipres turaꝵ et constia inuo
Nectirrus qz hecate trinus ululata per urbes/
Et due ultacos et dni morientis elisse¬
A capite hec. meritũ q malis adu̾tite numen.
Et urãs audite p̾ces. si taugere portus
Infaudũ caput ot terris aduare necesse est:
Et lic fata ioius postĩt. hic t̾iis heret.
Et dalo andicis popusi uexatus̃ etarius
Fnubz extorris cõplexnauulsus nili
Auxiliũ nploret. uideãt q ĩdigna suorũ
Fuuera. uet cũ se sub leges pacis iuique
Tr a dideut. reguo aut optaea lu ce faiatur.
Sed cadat aute diem media q ĩhumatus hareua.
Hec pictor. hãt bocõ exiuã cũ sanguiẽ fuudo
Tũ uoso tuñ stripẽ et genus omẽ futinũ

Expanded text:
Verum anceps pugnae fuerat fortuna:—fuisset. Verum anceps pugnae fuerat fortuna:—fuisset. Quem metui moritura? Faces in castra tulissem, implessemque foros flammis, natumque patremque cum genere extinxem, memet super ipsa dedissem. Sol, qui terrarum flammis opera omnia lustras, tuque harum interpres curarum et conscia Iuno, nocturnisque Hecate triviis ululata per urbes, et Dirae ultrices, et di morientis Elissccipite haec, meritumque malis advertite numen, et nostras audite preces. Si tangere portus infandum caput ac terris adnare necesse est, et sic fata Iovis poscunt, hic terminus haeret: at bello audacis populi vexatus et armis, finibus extorris, complexu avulsus Iuli, auxilium imploret, videatque indigna suorum funera; nec, cum se sub leges pacis iniquae tradiderit, regno aut optata luce fruatur, sed cadat ante diem, mediaque inhumatus harena. Haec precor, hanc vocem extremam cum sanguine fundo. Tum vos, o Tyrii, stirpem et genus omne futurum
Abbreviated transcription (Latin):
A diuxi torquõt souuas. et ccrula uerrũt
Et iã p̾lua nouo spargebat luiẽ terras
Tichoui croceũ linqueus aurora cubile.¬
Regnia e lreciis cũ pͥmũ albestere lucem
Didit: crequatis dlassein procedere Udie:
Litera q etbacueo seusit fue reinige portus:
Ter qz quater ꝙianui pectus percussa decorũ
Slauentes qz abcissa comas prchupĩ ibit
His ait. et mĩs illusent aduena ⁊ognus:
Cen auna eggedient : tota q ee urte somuentur:
Drapient q dates alii nauallib: i te.
Ferte citiflãmas. date uela. Iiugeltite remios
Quid loguor: auc ubi sr̃ q mẽtt ĩ famanutat:
Infelix dido. uic̃ te facta mixia tangũt.
Tũ decuit. cũ sceptia dabas. en dextiarfides q.
Quẽ secũ priõs auĩt portare peuates.
Quẽ subusse humeris cõfentã etate pareutẽ.
Non poti abreptũ diuellere corpus et uudis
E parcteret nõ socioe: nõ ipm̃ absumiere feroo:
A stamũ: patrus qz epulaudũ pouere meusis:

Expanded text:
adnixi torquent spumas et caerula verrunt. adnixi torquent spumas et caerula verrunt. Et iam prima novo spargebat lumine terras Titho primum albescere lucem vidit, et aequatis classem procedere velis, litoraque et vacuos sensit sine remige portus, terque quaterque manu pectus percussa decorum, flaventesque abscissa comas, Pro Iuppiter, ibit hic ait et nostris inluserit advena regnis? Non arma expedient, totaque ex urbe sequentur, deripientque rates alii navalibus? Ite, ferte citi flammas, date vela, impellite remos!— Quid loquor, aut ubi sum? Quae mentem insania mutat? Infelix Dido, nunc te facta impia tangunt. Tum decuit, cum sceptra dabas.—En dextra fidesque, quem secum patrios aiunt portare Penates, quem subiisse umeris confectum aetate parentem! Non potui abreptum divellere corpus, et undis spargere? Non socios, non ipsum absumere ferro Ascanium, patriisque epulandum ponere mensis?—