comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s scs̃ eadem trib a&nitas. eadem in¬
cõmutabilitar.: Eadem maiestas eadẽ
potestas: in patreunitas. infilio ȩquali¬
tas. in spũ scõ unit atira equalitatirq
concordia: & tria hȩc: unum omnia
propt̃̾patrẽ : Aequalia omnia ꝓpt̃ ꝑfi¬
diximus nealiquid & sonuimus aliqͥd
dignũ dõ: immouero nihilme aliud
quãdicere uoluisse sentio: Siaũ dixi¬
a ñ hocẽ quod dicere uolui hoc Vnde
scio nisiquia dr̃ ineffabilisẽ : qđ autẽ
amedictũ ẽ sun effabile eẽtdictũ ñ
ers&: acꝑ hoc nem effabilis quidem
dicendus ẽ dr̃: quia & hoccũdicitur
Aliquid dicitur: & fit nescio quapugna
uerborũ : qm̃ si illud est in effabile qđ
dici potest: ñ ẽ in effabile quoduł in¬
effabiledici potest: quȩ pugna uerbor¬
silentio cauenda potius quã uoce spa

Expanded text:
s. eadem tribus aeternitas, eadem incommutabilitas, eadem maiestas, eadem potestas. in patre unitas, in filio aequalitas, in spiritu sancto unitatis aequalitatisque concordia, et tria haec unum omnia propter patrem, aequalia omnia propter finctum. Diximusne aliquid et sonuimus aliquid dignum deo ? immo uero nihil me aliud quam dicere uoluisse sentio. si autem dixi, non est quod dicere uolui. hoc unde scio, nisi quia deus ineffabilis est ? quod autem a me dictum est si ineffabile esset, dictum non esset. ac per hoc ne ineffabilis quidem dicendus est deus, quia et cum hoc dicitur, aliquid dicitur et fit nescio qua pugna. uerborum, quoniam, si illud est ineffabile quod dici non potest, non est ineffabile quod uel ineffabile dici potest. quae pugna uerborsilentio cauenda potius quam uoce pa
Abbreviated transcription (Latin):
uiaigitur ad &erna capes senda
idonei non eramur: Sordesq
peccatorum nos prȩgrauanttẽ¬
poralium rerum amore contrac¬
te : & de pro pagine mortalitatis.
tam quã naturaliter inolitȩ pur¬
gandi eramus: purgan aũ ut contẽ¬
peraremur xerus. nonnisitempo¬
ralia possemur: qualibus iam con¬
tem peratite nebamur: Sanitasenĩ.
a morbo plurimum distat: sed me¬
diacuratio. nisi morbo congruat:
non perducit ad sanitatem: inutilia
tempor alia decipiunt ae grotos
utiliatem poralia. suscipiunt sanan¬
dos: & traiciunt ad a&erna sanator
Mens autem rationalis sicut pur¬
gata. contemplationẽ deb&rebur

Expanded text:
uia igitur ad aeterna capessenda idonei non eramus, sordesque peccatorum nos praegravabant temporalium rerum amore contractae, et de propagine mortalitatis tanquam naturaliter inolitae, purgandi eramus. Purgari autem ut contemperaremur aeternis, non nisi per temporalia possemus, qualibus jam contemperati tenebamur. Sanitas enim a morbo plurimum distat: sed media curatio, nisi morbo congruat, non perducit ad sanitatem. Inutilia temporalia decipiunt aegrotos, utilia temporalia suscipiunt sanandos, et trajiciunt ad aeterna sanatos. Mens autem rationalis sicut purgata contemplationem debet r
Abbreviated transcription (Latin):
unc ẽ & unum omnes qui uident
& ccmant : At ista corporalis. dequac
loquebar inlecehrosa acpericulosco
dulcedine condit uitã sclĩ cecis amatonb

Expanded text:
una est et unum omnes, qui uident et amant eam. at ista corporalis, de qua loquebar, inlecebrosa ac periculosa dulcedine condit uitam saeculi caecis amato
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ decad auerib perut: & si¬
mul cũeo qđ in sepulchris reman¬
sit: inspiritalis corporis nouitatẽ
ex animalis corporis uetus tate
mutatũ: Resurget. incorruptione
atq inmortalitate uestitũ: sed &¬
siuel casu aliquo graui. ł inimicoꝵ
immanitate. totũ pęnitus c̃terat᷑
inpuluerẽ : atq: in auras. aliquas

Expanded text:
mortem de cadaueribus periit, et simortem de cadaueribus periit, et simul cum eo quod in sepulchris remansit in spiritalis corporis nouitatem ex animalis corporis uetustate mutatum resurget incorruptione atque immortalitate uestitum. sed etsi uel casu aliquo graui uel inimicorum immanitate totum penitus conteratur in puluerem atque in auras u
Abbreviated transcription (Latin):
ficiendȩ siue ꝑfectȩ: cuiusq indita
corporis ratio iuiuentutis: Inm̃bro¬
rũ quoq: omniũ modulis: congruo
decore seruato: qđ decus ut reser¬
uetur
si aliquid dẽptũ
fuerto
indecenti alicui
granditate: inparte aliqua con¬
ftituet quoꝑ totũ spargat᷑ utneq
hic pereat : & congruentia par¬
tiũ ubiq teneat᷑. Nonẽ absur¬
dum. ut aliquid inde &iã stature
corporis addi posse credamus: cũ
omnib partib ut decorẽ custodi¬
ant id distribuit᷑ : qđ si in ormiter
in una ẽet utiq ñdsceret: aut se
contenditͥ in ea quẽq statura cor¬
poris resurrecturum eẽ in qua
de functus ẽ ñpugnacit̃ resisten¬
dũ ẽ: Tantũ absit omnis deformi¬
tas. om̃is infirmitas. omnis tardi¬
tas: om̃is. corroptio: & siꝗd aliud
illud ñ decet regnũ quo resurrec¬
tionis & ꝓmissionis filii ȩquales er̃
angelis dĩ siñ corpore. ñ ȩtate: cer¬
te felicitate: restituetur. Ergo.
quicquid decorporib uiuis. ł post

Expanded text:
ficiendae siue perfectae cuiusque indita corporis ratio iuuentutis, in membrorum quoque omnium modulis congruo decore seruato. quod decus ut seruetur, si aliquid demtum fuerit indecenti alicui granditati in parte aliqua constitutae, quod per totum spargatur, ut neque id pereat et congruentia partium ubique teneatur: non est absurdum, ut aliquid inde etiam staturae corporis addi posse credamus, cum omnibus partibus, ut decorem custodiant, id distribuitur, quod si enormiter in una esset, utique non deceret. aut si contenditur in ea quemque statura corporis resurrecturum esse, in qua defunctus est, non pugnaciter resistendum est; tantum absit omnis deformitas, omnis infirmitas, omnis tarditas omnisque corruptio, et si quid aliud illud non decet regnum, in quo resurrectionis et promissionis filii aequales erunt angelis dei, si non corpore, non aetate, certe felicitate. Restituetur ergo quidquid de corporibus uiuis uel post
Abbreviated transcription (Latin):
tor genera liter tractd est ab adã:
Auttreuit per priam uoluntatem:
rum bona quio peratus est : utipsa
corda essent exmalis bona: sed sus¬
picentur homines. Quȩ lib& meri
tabona. quȩ putant prȩcedere: ut
iustificentur ꝑ dĩgratiam: non in¬
tellegenter cum hocdicunt: Ui¬
hilaliuđ: quã negare segratiam.
Sed ut dixi quoduolunt demaiori¬
b suspicentur: Deparuulis certe
palagianiquidrespondeant: non
inueniunt: quorum necuoluntar

Expanded text:
originaliter tracta est ab Adam aut creuit per propriam uoluntatem: rum bona qui operatus est, ut ipsa corda essent ex malis bona? Sed suspicentur homines quaelibet opera bona, quae putant praecedere, ut iustificentur per dei gratiam, non intellegentes, cum hoc dicunt, nihil aliud quam negare se gratiam; sed, ut dixi, quod uolunt de maioribus suspicentur. de paruulis certe Pelagiani quid respondeant non inueniunt, quorum nec uolunta
Abbreviated transcription (Latin):
ipseapostolus ait. Et calciati pedes in prȩ¬
paratione e uange lupacis: Et dequibur
commemorat proph&a. Quam spetiosi
pedeseorum qui adnuntiant pacẽ : quiad¬
nuntiant bona: Quienĩsic euangelicam
fidem ten&. ut &sibi prosit. & ełe ꝓdesse
non rennuat. benem tellegitꝰ utroque
pede calciatus: quiaũ sibiputat quia
credidit satiscẽ consultum. Curã uero
lucrandorum refu git aliorũ de calciati

Expanded text:
ipse apostolus ait: et calciati pedes in praeparatione euangelii pacis, et de quibus commemorat propheta: quam speciosi pedes eorum qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona. qui enim sic euangelicam fidem tenet, ut et sibi prosit et ecclesiae prodesse non rennuat, bene intellegitur utroque pede calciatus. qui autem sibi putat quia credidit satis esse consultum, coram uero lucrandorum refugit aliorum, decalciati
Abbreviated transcription (Latin):
uias dñi . facere iustitiam & iudicium
ut adducatdm̃s in abraham omnia quȩlo¬
cutus ẽ ad illum: ecceubi promittit dñr
CONSUMANTUR SIAUTEMNONUT

Expanded text:
uias domini facere iustitiam et iudicium, ut adducat dominus in Abraham omnia quae locutus est ad illum. ecce ubi promittit dominconsummantur; si autem non, ut
Abbreviated transcription (Latin):
retii: Nunc itaque illuc quodam
modo secuta est si des nostra: quo ar¬
cendit inquem credimus. ortus. mor¬
tuus. resuscitatus. assumtus: horum
quattuor. duo priora. noueramus
innobis. Scimus enim homines &o
rin & mon.: Duo aũ reliqua. idestre¬
suscitan & assumi. iuste in nobis futu¬
ra speramus. quia in illo facta credimꝰ :
Itaq in illo quia &id quodortum erat
transit ad &ernitatem transiturũ est¬
& nostrum : cum sides ꝑ uenerit ad
ueritatem: Iam enim credentibus.
utin uerbo fidei manerent: &inde
adueritatem. ac per hoc ad&ernitatẽ
perducti a morte liberarentur. i ta
loquitur: Simanseritis in uerbo meo
uere discipuli mei estir: et quasi quae¬
rerent quo fructu secutus ait& cog¬
nosc&is ueritatẽ : & rursus quasi
dicerent : quid prodest mortalib
ueritas : etueritas inquid liberabit
uos: Undenisi a morte: a corruptione :
amutabilitate. Ueritas quippe in¬
mortalis. incorrupta in commutalis.
perman&: Uera aũ in mortalitar:
uera in corruptibilitas: uera in com¬

Expanded text:
remur. nunc itaque illuc quodam modo secuta est fides nostra quo ascendit in quem credimus ortus, mortuus, resuscitatus, assumtus. horum quattuor duo priora noueramus in nobis; scimus enim homines et oriri et mori; duo autem reliqua, id est resuscitari et assumi, iuste in nobis futura speramus, quia in illo facta credidimus. itaque in illo quia et id quod ortum erat transiit ad aeternitatem, transiturum est et nostrum, cum fides peruenerit ad ueritatem. iam enim credentibus, ut in uerbo fidei manerent et inde ad ueritatem ac per hoc ad aeternitatem perducti a morte liberarentur, ita loquitur: si manseritis in uerbo meo, uere discipuli mei estis. et quasi quaererent: quo fructu? secutus adiunxit: et cognoscetis ueritatem. rursus quasi dicerent: quid prodest mortalibus ueritas? et ueritas, inquit, liberabit uos; unde nisi a morte, a corruptione, a mutabilitate ? ueritas quippe immortalis, incorrupta, incommutabilis permanet; uera autem immortalitas, uera incorruptibilitas, uera incom
Abbreviated transcription (Latin):
quid adderentur: quisse aliter
in alus causis habuerat: secundum
aliquas igitur causar inferiores.
iam uitam fimerat: secundum il¬
las aũ quȩ sunt inuoluntate & p̃¬
scientia dĩ qui externitate noue

Expanded text:
quid adderentur quod se aliter in aliis causis habuerat. secundum aliquas igitur causas inferiores iam uitam finierat; secundum illas autem quae sunt in uoluntate et praescientia dei, qui ex aeternitate noue
Abbreviated transcription (Latin):
Dictumꝙͣ est: ds̃ estenm qui ope¬
ratur in uobis & uelle: Deco ope¬
rante illocumiam uolumus. & uo¬
lendo agimus : Scimus in quit quẽ
diligentib dñi omãcooperantꝰ

Expanded text:
dictum est: Deus est enim qui operatur in vobis, et velle; de cooperante illo, cum jam volumus et volendo facimus: Scimus, inquit, quoniam diligentibus Deum omnia cooperantur
Abbreviated transcription (Latin):
Cexta tua propositio ẽ utrũ iuxta
istoriam phitonissa ipsum ꝓphe¬
tam samuelem de inferno euoca¬
uerit: Nocame beatę memoriae
simplicianus. medio lanensis ep̃s
aliquando quȩ siuit: quideire¬
sponderem subditum lege Item
queris in quam utrum sp̃s inmun¬
durquierat inphitonissa potue¬
ritagere ut samuhel a saule uide¬
r&ur & loq r&urcũ eo Sed multo

Expanded text:
exta tua propositio est, utrum iuxta historiam pythonissa ipsum prophetam Samuhelem de inferno euocauerit. hoc a me beatae memoriae Simplicianus, Mediolanensis episcopus, aliquando quaesiuit. quid ei responderim, subditum lege. ,,Item quaeris" inquam "utrum spiritus immundus, qui erat in pythonissa, potuerit agere, ut Samuhel a Saul uideretur et loqueretur cum eo. sed multo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmittitur. & tamen que certa spes
est: &tam quã iãdata ess& salus ea¬
dem: Saluos uor inquit fecit: Alio
quippe locodelucidissime dicit: Nor
in nobis ipsis ingemescimꝰ adoptionẽ.
expectantes. redemptionem corporisnrĩ:
speenim salui facti sum̃. Spesaũ quȩ uid&

Expanded text:
promittitur? et tamen quia certa spes promittitur? et tamen quia certa spes est, tamquam iam data esset eadem salus, saluos nos, inquit, fecit. alio quippe loco dilucidissime dicit: nos in nobis ipsis ingemescimus adoptionem exspectantes, redemtionem corporis nostri. spe enim salui fa
Abbreviated transcription (Latin):
caecor. uel potius non miror nonuide
nem: quia dint a postolus nunciam
non se nos se. U̾m secundum carnem:
buerunt carnem : Ne quibus in eodem
locodicit. Itaque nor amodo neminẽ
nouimꝰ secundum carnem: neque enĩ deso lo
xo iduolens intellegi possit dicere :
Neminem nouimus secundũ carnem:
idest tamquam certam spemtene¬
mus futurae nraẽ incorruptionis
& in mortalitatis. Vt ammodo iam
in ipsa notitia gaudeamur Vnde¬
& alio lo codicit. Siaũ resurrexistis cũ
Nõ quae sursũ sunt quaerite : ubiaprẽ¬
ad dexteram dĩ sedens: Quȩ sursum sunt
sapeͥte non quȩ superterram: Non¬
dum utique resurreximur. sicuta pr:
Sedta men secundum spem quae nobis
in illo est : iamnorcũ illo est resurrerisse
testatus est: Vnde &iam dicit: Secun¬
dum suã misen cordiã saluos nos fecit:
per lauacrũ regenerationis: Quisaũ
non intellegat. in lauacro regeuera¬
tionis. spem nobis datam salutir fu¬
turae. non iam salutem ipsam quȩ

Expanded text:
caecos, vel potius non miror non vidercaecos, vel potius non miror non vidernem, quia dixit Apostolus, nunc jam non se nosse Christum secundum carnem, buerunt carnem de quibus in eodem loco dicit: Itaque nos amodo neminem novimus secundum carnem. Neque enim de solo Christo id volens intelligi, posset dicere, neminem novimus secundum eaid est: tam certam spem tenemus futurae nostrae incorruptionis et inmortalitatis, ut amodo iam in ipsa notitia gaudeamus. unde alio loco dicit: si autem resurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubiad dexteram dei sedens; quae sursum sunt sapite, non quae super terram. nondum utique resurreximus sicut Christus, sed tamen secundum spem, quae nobis in illo est, iam nos cum illo resurrexisse testatus est. unde etiam dicit: secundum suam misericordiam saluos nos fecit per lauacrum regenerationis. quis autem non intellegat in lauacro regenerationis spem nobis datam salutis futurae, non iam salutem ipsam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
& carnem ñ hab& sicut meuide tis habe¬
re: ethocuerũ est. qđ ait apostolus.
caro & sanguis regnũ dĩ possidere ñ
possunt : Illud enim non dictũ est
secundum ipsã substantiam. quȩ Riã¬
tuncerit. quia ipsa mutabitur: hocaũ
dictum ẽ secundũ carnalẽ corruptionis
qualitatem: quȩ tunc iam nonerit.
qui amutata cecro non corrũ p&ur:
Noueramus ergo xpm̃ secundũ carnẽ
id est faecundum carnis mortalitatẽ
antequã resurger&: sed nunciam non
nouimus. quia sicut dicit idem apostol
Ap̃s resurgens amortuis . iam non mo¬
ritur morsei ultra non dominabitur:
Namsi ad uerborum propri&atemte¬
neas. mentitus est quodait Noueramus
quam fuit secundum carnem: Nemo
enim nouerat quodnonerat: Non aũ
dixit. putabamus adin secundum cariẽ.
sed noueramus: Verum tamen ut uerbo
non premam. nequis a firm & perab¬
usionem locutum apostulum. ut proeo
qđ est putamus dicer& nouera mus.
illud miror non attendere homines

Expanded text:
et carnem non habet, sicut me uidetis habeet carnem non habet, sicut me uidetis habere, et hoc uerum est, quod ait apostolus: caro et sanguis regnum dei possidere non possunt. illud enim dictum est secundum ipsam substantiamtunc erit, quia ipsa mutabitur; hoc autem dictum est secundum carnalem corruptionis qualitatem: quae tunc iam non erit, quia mutata caro non corrumpetur. noueramus ergo Christum secundum carnem, id est secundum carnis mortalitatem, antequam resurgeret; sed nunc iam non nouimus, quia, sicut dicit idem apostolChristus resurgens a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur. Nam si te ad verborum proprietatem teneas, mentitus est quod ait: Noveramus quam fuit secundum carnem: nemo enim noverat quod non erat. Non autem dixit, putabamus Christum secundum carnem, sed noveramus. Verumtamen, ut verbo non premam, ne quis affirmet per abusionem locutum Apostolum, ut pro eo quod est putabamus, diceret noveramus, illud miror non attendere homines
Abbreviated transcription (Latin):
sprossa & carnem non hab& sicutme
uid& is habere : sed corruptionẽmor¬
talitatem qui carnis uultintellegi quȩ
loquer&ur& dicer& quodiã supͣ cõme¬
moraui caro & sangis regnũ dĩ possidere
non possunt Neq: corruptio incorrup¬
telam possidebit: Cũ ergo factũ fuerit.
quodibi conse quenter dicit: eccemiste¬
rium dicouobir. omner quidem resurge¬
mus. nontamen omr inmutabimur.
Inathomo idest inmomento. inictuoculi
innouissimatuba: can& enumtuba &
mortui resurget incorrupti & nos
inmutabimur: . o port& enim corrup
tibilehoc induere incorruptionẽ: &
mortale hoc induere in mortalitatẽ
Iam secundum id quod carnẽ ñ ipsam
corpons substantiã sed ipsã corruptio¬
nem mortalitatis appellat: nonerit
utique caro quia corruptionẽ morta¬
litatis. mutata non habebit secundũ
ginem: eadem caro erit: quia ipsare¬
surg& & ipsa mutabitur: quia & illud
uerum est qđ ait dñs postea quã resur¬
rexit: Palpate & uid&e quia sp̃rossa

Expanded text:
s ossa et carnem non habet, sicut me uidetis habere — sed corruptionem mortalitatemque carnis uult intellegi: quae loqueretur et diceret, quod iam supra commemoraui: caro et sanguis regnum dei possidere non possunt, neque corruptio incorruptionem possidebit. cum ergo factuquod ibi consequenter dicit: ecce mysterium dico uobis: omnes quidem resurgimus, non tamen omnes immutabimur, in atomo — id est in momento — in ictu oculi, in nouissima tuba; canet enim tuba, et mortui resurgunt incorrupti, et nos immutabimur. otibile hoc induere incorruptionem et mortale hoc induere inmortalitatem: iam secundum id, quod carnem non ipsam corporis substantiam, sed ipsam corruptionem mortalitatis appellat, non erit utique caro, quia corruptionem mortalitatis mutata non habebit. secundumginem eadem caro erit, quia ipsa resurget et ipsa mutabitur, quia et illud uerum est, quod ait dominus, posteaquam resurrexit: palpate et uidete, quia spiritus ossa
Abbreviated transcription (Latin):
mus : Sic & tibi dictum ẽ: amodo nemi¬
nem nouimus secundum carnem: ñ¬
dum in re sed in spe intellegitꝰ: qui a
conpletum est: quod in nobis promissũ
speramus: illequippeiam resurrexit.
& mors eiultra non dominabitur : Quẽ
& sinoueramus scđm carnem. cum ad¬
huc moriturus ess&: inerat quippe
in eius corpore illa mortalitas. quam
propriecarnem appellat apostolus :
Sediam nuncꝰ nouimus: illud enim eius.
mortale iam non in duit in mortalita¬
tem: Vnde scdm̃ pristinã mortalitatẽ:
iam caro appellari non possit: Itaq ip.¬
sius loci contextionem : Vbiq̃: hec sen¬
tentia ẽ dequa isti calum mañtur.: Con¬
sideremus : ut hoc quoddico. magis elu¬
ceat Caritas in quit xp̃i compellitnos.
iudi cantes hoc : quõ unus proomnibus
mortuus est : Ergo om̃s mortui sunt:

Expanded text:
mus - sic et ibi dictum est: amodo neminem nouimus secundum carnem, nondum in re, sed in spe intellegitur, quia completum est quod nobis promissum speramus. ille quippe iam resurrexit et mors ei ultra non dominabitur. quem etsi noueramus secundum carnem, cum adhuc moriturus esset — inerat quippe in eius corpore illa mortalitas, quam proprie carnem appellat aposto-. lus — sed iam nunc non nouimus; illud enim eius mortale iam induit inmortalitatem, unde secundum pristinam mortalitatem iam caro appellari non possit. Itaque ipsius loci contextionem, ubi haec sententia est, de qua isti calumniantur, consideremus, ut hoc, quod dico magis eluceat. caritas, inquit, Christi conpellit nos iudicantes hoc, quoniam si unus pro omnibus mortuus est, ergo omnes mort
Abbreviated transcription (Latin):
dũ dixerit alius. quim̃tire ñ potuit :
Sic enĩ illa mulier. quȩ fluxũ sangui¬
nis patiebat᷑: quãuis fimbriã uestim̃ti
ei tenuerit: Magis tam̃ tetigit dnm̃
quã illȩ turbȩ. aquib p̃mebat᷑: uiteñi
hȩc. quo magis credidit eo magis te¬
tigit dñm: Ita & centurio. quo magis
credidit: eo magis accessit ad dñm:
Iam cętera in hoc capitulo: quȩ alter
dic̃ & alt̃ p̃t̃mittit. suꝑ flue ꝑtrac¬
tant᷑ . Cũ ex illa regula primitus cõ¬
m̃data: nihil inueniat᷑ habere con¬

Expanded text:
 dixerit alius qui mentiri non potuit. sic enim et illa mulier, quae fluxum sanguinis patiebatur, quamuis fimbriam uestimenti eius tenuerit, magis tamen tetigit dominum quam illae turbae, a quibus premebatur. ut enim haec, quo magis credidit, eo magis tetigit dominum, ita et centurio, quo magis credidit, eo magis accessit ad dominum. iam cetera in hoc capitulo quae alter dicit et alter praetermittit superfluo pertractantur, cum ex illa regula primitus commendata nihil inueniantur habere con
Abbreviated transcription (Latin):
bis : Oibium enim utrum ofratres.
anbs fratres in eutrum aut̃ horum ẽ
contrafidem: Sed greca lingua hosca¬
sus parer ñ hab&: &ideo illa inspecta
renuntiatur: uocatiuus. idẽ õfratrer.
qđ siuo luis s& interpresdicere: ꝓp¬
terca consolationem habuimus fra¬
tres in uobis : fratresminur seruitũ¬
nr̃i : Nemo enim fere ambigit coca

Expanded text:
bis. dubium enim, utrum "o fratres" bis. dubium enim, utrum "o fratres" an "hos fratres". neutrum autem horum eat contra fidem; sed graeca lingua hos casus pares non habet et ideo illa inspecta renuntiatur uocatiuus, id est "o fratres", quod si uoluisset interpres dicere: "propterea consolationem habuimus fratres, in uobis", minus seruitu"nostri". nemo enim fere ambigeret uoca
Abbreviated transcription (Latin):
ris Sedtalia linguę procedentis in¬
ex spectatione diudicantur uam
ingreco non sthoma sedoston. posi¬
tumẽ: unde plerumq loquendi
consu&udo uulgaris. utiliorest sig¬
nificandisreb : quam in integritas
lit terata: Mallem quippe cũ bar¬
quia magis latinũ ẽ: Sed aliquan¬
do dubiur syllabe sonus &iã uicino
uerbo ad eandem sententiam ꝑtinen
di iudicañtur: Sicutẽ illud apostoli:
quȩ p̃dico uobir sicut p̃dixi: Qm̃ qui
talia agunt regnũ dĩ non possidebt̃:
Sitantũmodo dixis s& quȩ p̃dico uõb.
utrũ in eo qđ dixit p̃dico: ꝓducenda
ancorripienda ess& syllaba media:
Nuncaut̃ manifestum est ꝓducendã
esse: Nenimait sic̃ p̃dicaui. sed sicut
prȩdixi: Nonsolum aut̃ istȩ sed &iã
illȩ ambiguitates: quȩ non ad distinc¬
tionem uel ad pronuntiationẽ ꝑti¬
nent. similiter considerandȩsunt. ⁊¬
Oqualis illa est ad the salonicen ses ꝓp¬
terea consolatisumus fratres inuo¬

Expanded text:
ris. Sed talia linguae praecedentis inris. Sed talia linguae praecedentis inspectione judicantur. Nam in graeco non ax\'fxa, sed daxovv positum est. unde plerumque loquendi consuetudo uulgaris utilior est significandis rebus quam integritas litterata. mallem quippe cum barertum, quia magis latinum est. sed aliquando dubius syllabae sonus etiam uicino uerbo ad eandem sententiam pertinente diiudicatur; sicuti est illud apostoli: quae praedico uobis, sicut praedixi, quoniam qui talsi tantummodo dixisset: quae praedico uobis, utrum in eo quod dixit: praedico producenda an corripienda esset syllaba media. nunc autem manifestum est producendam esse. non enim ait: sicut praedicaui, sed: sicut praedixi. Non solum autem istae sed etiam illae ambiguitates, quae non ad distinctionem uel ad pronuntiationem pertinent, similiter considerandae sunt. qualis illa est ad Thessalonicenses: propterea consolati sumus fratres in uo
Abbreviated transcription (Latin):
ro illo in loco ubiait: quid ergo dice¬
mur: quia genter quȩ ñ sec tabantur
iustitiam adp̃henderunt iustitiã:
nisi post ꝑ cõntationem quadictũ ẽ :
Quidergo dicimus. Responsio subici¬
atur: quiagenter quȩ ñ sec tabantur
iustitiã adp̃henderunt iusticiã : tex¬
tur consequenr ñ coherebit Quali¬
b& aut̃ uoce ꝓnunti&ur illud qđ na¬
thanahel dix̃ anazar& potẽ aliquid
bonieẽ : Siue affirmantis. utillud
solum ad interro gationẽ ꝑtineat.
qusdait: anazar&. siue totũ cũ du¬
bitatione in terro gantis: ñ uideo
quo modo discernatur: uterq aut̃
sensunfidem non impedit : Est &iã am¬
biguitas in sono dubio syllabarũ &
hȩcutiq ad pronuntiationẽ ꝑtinens:
Nam quod scriptum ẽ ñ ẽ absconditũ
os meum ate quod fecisti in abscondi¬
to. non eluc& legenti: utrum correp¬
ta os lit tera pronunti&ur anꝓduc¬
ta: Si enim corripiat ab eo qđ sunt
ossa Siaut̃ producat ab eo qđ sunt uẽn¬
ora intellegiturnumerus singula¬

Expanded text:
dicemus? quia gentes, quae non sectabantur iustitiam, apprehenderunt iustitiam, nisi post percontationem, qua dictum est: quid ergo dicemus? responsio subiciatur: quia gentes, quae non sectabantur iustitiam, apprehenderunt iustitiam, textus consequens non cohaerebit. qualibet autem uoce pronuntietur illud quod Natauahel dixit: a Nazareth potest aliquid boni esse, sine affsolum ad interrogationem pertineat, quod ait, A Nazareth? sive totum cum dubitatione interrogantis, non video quomodo discernatur: uterque autem sensus fidem non impedit. Est etiam ambiguitas in sono dubio syllabarum, et haec utique ad pronuntiationem pertinens: nam quod scriptum est, non est absconditum a te os meum, quod fecisti in abscondito, non elucet legenti utrum correpta os littera pronuntiet, an producta. Si enim corripiat, ab eo quod sunt ossa, si autem producat, ab eo quod sunt ora intelligitur numerus singula
Abbreviated transcription (Latin):
nissimos dixerim: Nam facta essemul¬
ta miracula quȩ ad testarent᷑ illiuni.
grandi salubriq: miraculo quoxp̃s
incelũ cũ carne inqua resurrex̃ as¬
cendit. negare ñ possumus: In eisdẽ
quippe ueracissimis libris. cuncta c̃
innotuer̃ : hȩc ut fidem quã fecer̃
multo clarius innote scant: Legun¬
tur quippe inpopulis ut credantur
nec inpopulis tam̃. nisi credita lege¬
rent᷑ : Nam &iã nunc fiunt mira¬
cula in ei nomine. siue ꝑsacram̃ta
eius. siue ꝑ orationes. ł memorias
scorũ ei sed ñ eadem claritate inlus¬
trantur: ut tanta quanta gloria
diffam̃t᷑: Canon quippe sacrum
lit terarũ . definitũ ẽẽ oportebat:
illa fac̃ ubiq recitari . & memoriae
cunctorũ inherere populorũ: hȩc aũ
ubicũq fiunt ibi sciunt᷑ uix a tota¬
eat ipsa ciuitate. ł quocũq cõmeanti

Expanded text:
nissimos dixerim. Nam facta esse mulnissimos dixerim. Nam facta esse multa miracula, quae attestarentur illi uni grandi salubrique miraculo, quo Christus in coelum cum carne in qua resurrexit, ascendit, negare non possumus. In eisdem quippe veracissimis Libris cuncta consinnotuerunt; haec per fidem, quam fecerunt, multo clarius innotescunt. Leguntunec in populis tamen nisi credita legerentur. nam etiam nunc fiunt miracula in eius nomine sine per sacramenta eius siue per orationes uel memoriae sanctorum eius; sed non eadem claritate inlustrantur, ut tanta quanta illa diffamentur. canon quippe sacrarum litterarum, quem definitum esse oportebat, illa facit ubique recitari et memoriae cunctorum inhaerere populorum. haec autem ubicumque fiunt, ibi sciuntur uix a tota ipsa ciuitate uel quocumque comman
Abbreviated transcription (Latin):
uur inquiunt nẽ illa miracula
quȩ p̃dicatis facta ẽẽ: ñ fiunt᷑
Possem quidem dicere necessa¬
ria fuisse. priusquam crederet mun¬
dus: ad hac : ut crederet mundus: quis¬
quis adhuc prodigia ut tredat inqui¬
rit: magnũ ẽ ipse ꝓdigium. qui mun¬
do credente ñ credit: uerũ hoc ideo ẽ¬
dicunt: ut nec tunc illa mira cula fac¬
ta fuisse credantur: Vnde ergo tan¬
ta fide xp̃s usquequaq cantat᷑. ince¬
lum cũ carne sublatus: unde tempo¬
ribus eruditis. & omne qđ fieri ñ po¬
test respuentib: sine ullis miraculis.
nimiũ mirabilit̃ incredibilia cre¬
didit mundus: anforte credibilia
fuisse &ideo credita eẽ dicturi sunt:
quur ipse ergo ñ credunt᷑: breuis est
igit᷑ nr̃a complexio: aut incredibilis
rei quȩ ñ uidebatͥ. alia incredibilia
quȩ tam̃ fiebant & uidebant᷑ Fecer̃
fidem uttterte res ista credibilis. ut
nullis quib: ꝑsuaderet᷑ miraculis
indegeret : istorũ nimiũ redar guit
infidelitatẽ: hoc adrefelledis ua¬

Expanded text:
uur, inquiunt, nunc illa miracula, quae praedicatis facta esse, non fiunt? Possem quidem dicere necessaria fuisse. priusquam crederet mundus, ad hoc ut crederet mundus. Quisquis adhuc prodigia ut credat inquirit, magnum est ipse prodigium, qui mundo credente non credit. Verum hoc ideo dicunt, ut nec tunc illa miracula facta fuisse credantur. Unde ergo tanta fide Christus usquequaque cantatur in caelum cum carne sublatus? Unde temporibus eruditis et omne quod fieri non potest respuentibus sine ullis miraculis nimium mirabiliter incredibilia credidit mundus? An forte credibilia fuisse et ideo credita esse dicturi sunt? Quur ergo ipsi non credunt? Breuis est igitur nostra conplexio: Aut increrei, quae non videbatur, alia incredibilia, quae tamen fiebant et videbantur, fecerunt fidem; aut certe res ita credibilis, ut nullis quibus persuaderetur miraculis indigeret, istorum nimiam redarguit infidelitatem. Hoc ad refellendos va
Abbreviated transcription (Latin):
ntertȩtera duȩ sunt deluna opiniones
probabiles: harumaũ quȩ uerasit autñ:
omnino. aut difficillime arbitror posse
hominem scire Cumenĩquerit̾ unde
lum̃ habeat: Aliidicunt suum habere:
sedglobum ei dimidium lucere: dimidiũ
aũ obscurum eẽ: Dumaũ mouet̃ incircu¬
losuo eandem partem queluc& paulatĩ
ad t̃ras conũti utuideri a nobis possit: &
ideo prius. quasi corniculatam apparere:
Nam &si facias pilam & dimidia parte
candidam obscuram si eam partẽ qu a

Expanded text:
turum. Duae sunt de luna opiniones probabiles: harum autem quae vera sit, aut non omnino, aut difficillime arbitror posse hominem scire. Cum enim quaeritur unde lumen habeat, alii dicunt suum habere, sed globum ejus dimidium lucere, dimidium autem obscurum esse; dum autem movetur in circulo suo, eamdem partem qua lucet, paulatim ad terras converti, ut videri a nobis possit, et ideo prius quasi corniculatam apparere. Nam et si facias pilam ex dimidia parte candidam, et ex dimidia obscuram; si eam partem qua
Abbreviated transcription (Latin):
onmanducare azimum per
statutor septem dies. tempore
u&eris testamenti peccatum fuit:
tempore aũ noui testa m̃ti non est
peccatum: sed inpefuturȩ seculi.
quã habemus inxp̃o: qui &cnimam
nostram induens iustitiã. & corpus
nostrum induens in mortalitatem.
totos nos innouat credere aliquid:
eru& eris corruptionis necessitate
atque indigentia nos passuros ł

Expanded text:
on manducare azymum per statutos septem dies tempore ueteris testamenti peccatum fuit, tempore autem noui testamenti non est peccatum. sed in spe futuri saeculi, quam habemus in Christo, qui et animam nostram induens iustitia et corpus nostrum induens immortalitate totos nos innouat, credere aliquid ex ueteris corruptionis necessitate atque indigentia nos passuros
Abbreviated transcription (Latin):
sed don& ad sapientiam perfectionẽ¬
que ueniatur. eo animo ferat stulti¬
tiam proximi quosuam ferr& sistul¬
tus ess& & amar& sapientiã qua¬
propter si & ipsa superbia: uerȩ liber¬
tatis. & ueri regni umbra est: Riã
peripsãnos comiemorat diuina
prouidentia: quid significe murui¬
tios & quodebemus redire comecq
Iam uero cuncta sp&tacula &omnis
illa quȩ appellatur curiositas: quid
aliud querit quam dererum cogniti¬
one l&itiam: quid ergo amirabili¬
us: quid sp& iosius ipsaueritate ad
quam sp&ctator omnis peruenire¬
secupere consit&ur cum ueliem̃ter
ne fallatur inuigilat:
disciplrua sit ex lipno.n
deordiue etiutencȩtena

Expanded text:
sed donec ad sapientiam perfectionemsed donec ad sapientiam perfectionemque ueniatur, eo animo ferat stultitiam proximi, quo suam ferret, si stultus esset et amaret sapientiam. quapropter si et ipsa superbia uerae libertatis et ueri regni umbra est, etiam per ipsam nos commemorat diuina prouidentia quid significemus uitiosi et quo debeamus redire correcti. iam uero cuncta spectacula et omnis illa quae appellatur curiositas quid aliud quaerit quam de rerum cognitione laetitiam? quid ergo admirabilius, quid speciosius ipsa ueritate, ad quam spse cupere confitetur, cum vehementer ne fallatur invigilat? disciplina sit, ex libro II de Ordine, et caetera
Abbreviated transcription (Latin):
confidit: Sed cum subtrahuntur.
agnoscitur. utrum eum noncepennt:
quia plerum que cumad sunt nobis pu¬
tamus. quod non ea diligamur. Sed
cum abesse coeperint: inuenimur
qui simus: hoc enim sine amore ñ
ad erat: quod sit dolore discedit:
uid&ur ergo uincere. cumuincatur:
qui superando adid peruenit: quod
cum dolore amissurus est: etuincit:
cumuinciuideatur: quisquis cȩden¬
do ad id peruenit: quod non amittit
inuitus quem del&tat ergo liber¬
tas ab amore mutabilium rerum lib̾
esse app&at & quem regnare de¬
lectat. uni omnium regnatori dõ sub¬
ditus. haereat : plus eum diligendo.
quam seipsum & ha& est perfecta
iustitia: quapotiur potiora & minur
minora diligimus: sapientem animã.
atq
perfectam talem diligat qualem
illam uidst stultã nontalem: sed quia
esse perfecta & sapiens potest quia
n& seipsum deb& stultum diligere:
Nam qui sediligit stultum non proficit
ad sapientiam N& fia̾t quisque qua¬
lis cupit es senisi seo derit. qualir est

Expanded text:
confidit; sed cum subtrahuntur, agnoscitur utrum eum non ceperint, quia plerumque cum adsunt nobis putamus quod non ea diligamus; sed cum abesse coeperint, inuenimur qui simus. hoc enim sine amore nostro aderat, quod sine dolore discedit. uidetur ergo uincere cum uincatur qui superando ad id peruenit quod cum dolore amissurus est; et uincit cum uinci uideatur, quisquis cedendo ad id peruenit quod non amittit inuitus. Quem delectat ergo libertas, ab amore mutabilium rerum liber esse appetat; et quem regnare delectat, uni omnium regnatori deo subditus haereat plus eum diligendo quam se ipsum. et haec est perfecta iustitia, qua potius potiora et minus minora diligimus; sapientem animam atque perfectam talem diligat qualem illam uidet, stultam non talem, sed quia esse perfecta et sapiens potest; quia nec se ipsum debet stultum diligere. nam qui se diligit stultum non proficit ad sapientiam; nec fiet quisque qualis cupit esse, nisi se oderit qualis est.
Abbreviated transcription (Latin):
ria: ubi est mors contentiotua. ubi
ẽ mors aculeustuur: Aculeus autẽ
mortis peccatũ: uirtus aũt̃ peccati
lex: mortẽ significari arbitror hoc
loco carnalem consu&udinẽ: quȩre¬
sistit bonȩuo luntati: delectatione
temporalium fruendorũ : ñ enim
restitis s& arepugnas s&c ipsius con¬
tentio: &iam illo loco discribitur.: Ca¬
ro concupiscit aduersus spm̃: sps̃ autẽ¬

Expanded text:
 Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus? Aculeus autem mortis peccatum, virtus vero peccati lex . Morte significari arbitror hoc loco carnalem consuetudinem, quae resistit bonae voluntati delectatione temporalium fruendorum. Non enim restitisset et repugnasset. Ipsius contentio etiam illo loco describitur: Caro concupiscit adversus spiritum, e
Abbreviated transcription (Latin):
uicem aduersantur. utñquȩ uultis¬
illa faciatis ꝑitergo ꝑscĩficationem
ꝑfectã utom̃s cashales app&itus. spi¬
ritui nr̃o inluminato & uiuificato.:
idẽbonȩ uoluntatis̃ subiciatur &
sicut nc̃ uidemus multis puerilibus
delectationib noscarere quȩnos pu¬
eros denegarent᷑ a cerrime cruciabant¬
tur: Ita creden dumẽ deomne carna¬
lidelectatione futurũ eẽ. cũ ꝑfecta
scĩtas totum hominẽ reparauerit:
Nc̃ aut̃ quã diuest in nobis quod resistat
bone uoluntati. auxilio dĩ ꝑbonor
tur: utperimat &iãbonã uoluntate:
hanc aut̃ mortẽ peccato meruim us
qđ peccatũ erat omnimodo in libe¬
ro arbitrio cuminpara dr̃ sõ nullur
ro arbitriocum idelectaionis nullui
dolor denegatȩ dilectionis uolun¬
tatibonȩ hominis resistebat: secuti
nunc uerbi gratia.si quirquã ex istat.
quãnũ quã uenatio delectauit om¬
nimodo liberest: utrũ uenari uelit

Expanded text:
n quae uultis faciatis. fit ergo per sanctificationem perfectam, ut omnis carnalis appetitus spiritui nostro inluminato et uiuificato, id est uoluntati, subiciatur. et sicut nunc uidemus multis puerilibus delectationibus nos carere, quae nos pueros, si denegarentur, acerrime cruciabant: ita credendum est de omni carnali delectatione futurum esse, cum perfecta sanctitas totum hominem reparauerit. nunc autem, quamdiu est in nobis quod resistat bonae uot, ut perimat etiam bonam voluntatem. Hanc autem mortem peccato meruimus, quod peccatum erat ante omni modo in libero arbitrio, cum in paradiso nullus ro arbitrio, cum in\' paradiso nullus dolor denegatae delectationis bontati hominis resistebat, sicuti nunc. uerbi gratia, si quisquam exsistat, quem numquam uenatio delectauit, omni modo liber est, utrum uenari uelit
Abbreviated transcription (Latin):
dicte iusteq debetur & qui fuerit passus
in iuriam: Undeutiq: cum ignoscimus :
denro quodã modo iure largimur:
Vnde&iam debitadicunt᷑. quȩ in oratione
dominica humanitus dimittere mone¬
mur : ut nobis & nrã diuinitur dimittant᷑:
Quod aũ debet̾: & sibenigne remittitur:
Non tam̃ iniq repetitur: sed sicut in iu¬
rando : &iam quiuerũ iurat᷑. ꝓpinquat¬
ꝑiurio : Vnde longeabest qui omnino
non iurat : & quam uis non pecc& quiuesx
iurat. remotior tam̃ apeccato ẽ qui non
iurat : Maluit nos dñs & non iurantes
non recedere auero: quam uerũ iuran¬
tes propinquare ꝑ iurio : Vnde ãmonitio¬
ñ iurandi. conseruatioẽ a peccato ꝑiurui:
Ita cum pecc&. quiꝑ inmoderationẽ in¬
iuste uult uindicare : Non peccataũ qui
modo adhibens iusteuult uindicari: Re¬
motior est apeccato in iustȩuindictȩ. qui
non uult omnino uindicare: Peccatenim
qui exigit ultra debitũ. Non peccataũ
qui exigit debitum: sed atuis longees

Expanded text:
dicta iusteque debetur ei, qui fuerit passus iniuriam. unde utique cum ignoscimus, de nostro quodam modo iure largimur. unde etiam debita dicuntur, quae in oratione dominica humanitus dimittere monemur, ut nobis et nostra diuinitus dimittantur. quod autem debetur, etsi benigne dimittitur, non tamen inique repetitur. sed sicut in iurando peiurio, unde longe abest qui omnino non iurat; et quamuis non peccet qui uerum iurat, remotior tamen a peccato est qui non iuranon recedere a uero quam uerum iurantes propinquare periurio. itn iurandi conseruatio est a peccato peiurii\': — ita cum peccet qui per immoderationem iniuste uult uindicari, non peccet autem qui modum adhibens iuste uult uindicari, remotior est a peccato iniustae uindictae qui non uult omnino uindicari. peccat enim qui exigit ultra debitum; non peccat autem qui exigit debitum: sed tutius longe es
Abbreviated transcription (Latin):
Imnipetentite inquit : ñ omnia pe¬
tenti utid des quoddare honeste &
iuste potes quidsi enim pecuniã qua
innocentem con&ur occidere: quid
si postremastupru&at: sed nemul¬
ta ꝑsequar. quȩ sunt innumerabilia.
id pro fecto dandum ẽ qđ nec tibi. nec
alteri noceat: quantum scire aut credi
ab homine potest & cuiurtenegaue

Expanded text:
mni petenti te, inquit, da, non omnia petenti, ut id des quod donare honeste et juste potes: quid si enim pecuniam petat, qua innocentem conetur occidere? quid si postremo stuprum petat? sed ne multa persequar quae sunt innumerabilia, id profecto dandum est quod nec tibi, nec alteri noceat, quantum sciri aut credi ab homine potest; et cui juste negave
Abbreviated transcription (Latin):
Ced por phirius ait inquiunt: ut
beata sit anima: corp eẽ om¬
ne fugiendũ: Nihil ergo ꝓdest
quia incorruptibile diximus fu¬
turũ corp: si anima beata ñerit.
nisi omne corp: effugerit: sed &iã
& hinc in libro memorato quan¬
tũ opor tuit disputaui: uerũ hic
unũ inde tantũ cõmemorabo em̃¬
det libros suos istorũomniũ magis¬
t̃plato &dicat. eorũ deos. ut bea¬
ti sint. sua corpora fugiturts idẽ
eẽ moriturus: quos incȩlestibus
corporib dix̃ incluscis quibus
tam̃ ds̃ a quo factis̃ quo possent
eẽ securi in mortalitatẽ. idẽ in eis¬
dem corporib: &nã ꝑmansionẽ.
ñ eorũ natura id habente suo con¬
silio p̃ualente ꝓmisit: Ubi &iam
illud eũtit quo dicunt: quõ ẽ in¬
possibilis: ideo resur rectionem
carnis ñ eẽ credendã Aꝑtissime
quippe iuxta eundẽ philosophũ
ubi diis a sefactis ꝓmisit ds̃ ñ factus.¬
in mortalitatem: qđ inpossibile ẽ
se dix̃ ẽe facturũ Sic eñi eũ locu¬

Expanded text:
ed Porphyrius ait, inquiunt, ut beata sit anima, corpus esse omne fugiendum. Nihil ergo prodest, quia incorruptibile diximus futurum corpus, si anima beata non erit, nisi omne corpus effugerit. Sed iam et hinc in libro memorato quantum oportuit disputaui; uerum hic unum inde tantum commemorabo. Emendet libros suos istorum omnium magister Plato et dicat eorum deos, ut beati sint, sua corpora fugituros, id est esse morituros, quos in caelestibus corporibus dixit inclusos; quibus tamen Deus, a quo facti sunt, quo possent esse securi, inmortalitatem. id dem corporibus aeternam permansionem, non eorum natura id habente, sed suo consilio praeualente promisit. ubi etiam illud euertit quod dicunt, quoniam est impossibilis, ideo resurrectionem carnis non esse credendam. apertissime quippe iuxta eundem philosophum, ubi dis a se factis promisit dinmortalitatem, quod inpossibile est se dixit esse facturum. Sic enim eum locu
Abbreviated transcription (Latin):
uodscriptum ẽ ͤ a uolatilib mundis
& auolatilib: in mundis. &a pecon¬
bus mundis & apecorib: inmundis
& ab omnib: serpentib: in terra quod de¬
inde non additur. sub audit̃ mundis
& inmundis : Adiungitur. duo duo
intrauerunt ad noem arcã. masculus
& femina queritꝰ Quomodo superius
distinxerit. duoduo ab inmundis:
nuncaũ siue amundis siue ab inmundis. Duo
duo dicantur intrassȩ Sed hoc refertur
non adnumerum mundorũ uel in mun¬
dorum animaliũ. sed ad masculũ & fe¬
minam. Quia in omnib: siuemundis
siue in mudis. duo sunt masculus & fe¬
e mina
Quoosit quoo dĩs ait. non
ADICIÃ MALEDICERETTRRA

Expanded text:
mundis et a uolatilibus immundis, et a pecoribus mundis et a pecoribus immundis, et ab omnibus serpentibus in terra — quod deinde non additur, subauditur: mundis et immundis — et adiungitur: duo duo intrauerunt ad Noe in arcam, masculus et femina, quaeritur quomodo superius distinxerit duo duo ab immundis, nunc autem siue a mundis siue ab immundis duo duo dicat intrasse. sed hoc refertur non ad numerum mundorum uel immundorum animalium, sed ad masculum et feminam, quia in omnibus siue mundis siue immundis duo sunt, masculus et femina. QVID SIT QVOD DOMINVS AIT: NON ADICIAM MALEDI- CERE TERRA
Abbreviated transcription (Latin):
Derebus quȩ non in contraria sed tantũ
indiuena signisicatione ponuntur¬
De modir locutionum quorum cogni¬
tionem necessariam dicit scriptura
obscuritatibur dissoluendis ex libr¬
Deuu tychonii regulis quibus ad intel¬
legendar scripturas studioros dic̃
plurimum adiuuari exeodem lib̾
Neeo quod ait apostolus absortae

Expanded text:
ebus, quae non in contraria, sed tantum in diuersa significatione ponunturDe modis locutionum, quorum cognitionem necessariam dicit scripturarum obscuritatibus dissoluendis. septem Tyconii regulis, quibus ad intellegendas scripturas studiosos dicit plurimum adiuuari. CCLXXV. 300. quod ait apostolus: absorpta est
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut enim fons in paruo loco uberior
est pluribus que riuis. in ampliora
spatia. fluxum ministrat: quã que¬
lib& eorum riuorum que permulta
locorum aheodem fonte deducitur:
Ita narratio dispensatoristui sermone

Expanded text:
Sicut enim fons in paruo loco uberior est pluribusque riuis in ampliora spatia fluxum ministrat quam quilibet eorum riuorum, qui per multa locorum ab eodem fonte deducitur, ita narratio dispensatoris tui sermo
Abbreviated transcription (Latin):
bis desideria mala: quib:ñc̃ senti¬
endo. uiuimus: Malȩ s̃ in nob c̃cũ sp̃sun¬
piscentiȩ peccatorũ : quib: ñ oboedi¬
endo ñ ꝑficimus malũ sed eas haben¬
do ñdũ ꝑficimus bonũ: Vtrũq osten¬
dit apłs: Nec bonũ hic ꝑfici: ubi malũ
sic c̃cupiscit᷑: nec malũ hic ꝑfici: quan¬
do tali c̃cupiscentiȩ ñ oboedit᷑ Illud
quippe ostendit ubi ait Velle adia¬
cet mihi ꝑficere aũt bonu ñboc uolutt

Expanded text:
bis desideria mala, quibus non consentibis desideria mala, quibus non consentiendo non uiuimus male. sunt in nobis concutiae peccatorum, quibus non oboediendo non perficimus malum, sed eas habendo nondum perficimus bonum. utrumque ostendit apostolus, nec bonum hic perfici, ubi malum sic concupiscitur, nec malum hic perfici, quando tali concupiscentiae non oboeditur. illud quippe ostendit ubi ait: uelle adiacet mihi, perficere autem bonum non; ho
Abbreviated transcription (Latin):
inquit quia ñ habitat in me hoc ẽ in
carne mea bonũ: hoc utiq ait: quia
uitiũ carnis. in re bona nẽ bonum:
Quod cũ eẽ destiterit: caro erit sed
tendit. prius dicendo. Scio quia ñ ha¬
bitat in me : qđ ut exponeret ad diđ
hoc ẽ in carne mea bonũ: Se itaq
dic̃ eẽ carnẽ suã: ñ ergo ipsa ẽ inimi¬
ca: Nam & quando eius uicus resisti¬
tur ipsa amatur: quia ipsa curatur:
Nemo eñi umquã carnẽ suã odio
habet. sic̃ ipse apłs dic̃: Etalio loco
ait Igit̾ ipse ego m̃te seruio legidĩ
carne aũ legi peccati Audiant qui
aures habent Igit ipse ego: ego
m̃te : ego carne: sedm̃te seruio legic
dĩ carne aũ peccati Quomodo car¬
ne legi peccati nũꝗd concupiscen¬
tiȩ c̃sentiendo carnali: ab sit Sed
motus desideriorũ illic habendo.
quos habere nolebat & tam̃ habe¬
bat: Sed his. c̃sentiendo m̃te seruie¬
bat legidĩ. & teneb at m̃bra nefie¬
rent arma peccati: Sunt ergo in no¬

Expanded text:
inquit, quia non habitat in me, hoc est in inquit, quia non habitat in me, hoc est in carne mea, bonum. hoc utique ait, quia uitium carnis in re bona non est bonum: quod cum esse destiterit, caro erit, sedtendit prius dicendo: scio, quia non habitat in me, quod ut exponeret, addidit: hoc est in carne mea. bonum. se itaque dicit esse carnem suam. non ergo ipsa est inimica nostra; et quando eius uitiis resistitur, ipsa amatur, quia ipsa curatur. nemo enim umquam carnem suam odio habuit, sicut ipse apostolus dicit. et alio loco ait: igitur ipse ego mente seruio legi dei, carne autem legi aures habent: igitur ipse ego, ego mente, ego carne; sed mente seruio legi dei, carne autem legi peccati. quomodo carne legi peccati? numquid concupiscentiae consentiendo carnali? absit; sed motus desideriorum illic habendo, quos habere nolebat et tamen habebat; sed eis non consentiendo mente seruiebat legi dei et tenebat membra, ne fierent arma peccati. sunt ergo in no
Abbreviated transcription (Latin):
exea parte qua in carne infirmata
ẽ repugnaret: caro enĩ nihil nisi
ꝑanimã concupiscit: Sed concupis¬
anima carnali concupiscentia. sp̃ui
reluctatur: Totũ hoc nos sumus: &
caro ipsa quȩ discedente anima mo¬
ritur : Nam pars: infirma ẽ ñ fugi¬
endo dimit tet᷑ sed recipienda repo¬
nit᷑ : nec recepta alterius relinquet᷑
Seminat᷑ eñi corp: animale: sarg&
corp: sp̃itale : Tc̃iã caro nihil c̃cupis¬
cit adũsus spm̃ quando & ipsaspĩtalis
uocabit᷑ Quõ sp̃itui. ñsolũ sine ulla
repugnantia: uerũ &iã sine ulla
corporalis alim̃to indigentia in ẽt̃¬
nũ uiuificanda sub detur: hȩc igit
duo. quȩ nc̃ inuicẽ aduersant᷑ in nob̾
quõ in utroq nos sumus: ut c̃ cordent.
oremus & agamus: N enĩ alterũ eccũ
putare debemus inimicũ. sed uiciũ
quo caro concupiscit adũsus spm̃: qđ
sanatũ nec ipsũ erit: & substantia
utraq salua erit: & int̃utraq nulla
pugnaerit: Audiamus apłm scio

Expanded text:
ex ea parte qua in carne infirmata est repugnaret. Caro enim nihil nisi per animam concupiscit; sed concupisanima carnali concupiscentia spiritui reluctatur. totum hoc nos sumus. et caro ipsa, quae discedente anima moritur, nostra pars infirma est, non fugienda dimittitur, sed recipienda reponitur nec recepta ulterius relinquetur. seminatur autem corpus animale, resurget corpus spiritale. tunc iam caro nihil concupiscet aduersus spiritum, quando et ipsa spiritalis uocabitur, quoniam spiritui non solum sine ulla repugnantia, uerum etiam sine ulla corporalis alimenti indigentia in aeternum uiuificanda subdetur. haec igitur duo, quae nunc inuicem aduersantur in nobis, quoniam in utroque nos sumus, ut concordent oremus et agamus. non enim alterum eorum putare debemus inimicum, sed uitium, quo caro concupiscit aduersus spiritum: quod sanatum nec ipsum erit et substantia utraque salua erit et in utraque nulla pugna erit. audiamus apostolum. scio,
Abbreviated transcription (Latin):
sto modo ꝓsuo modo sciunt
&iã sc̃i angeli : homines aũ nc̃ longe
in fra quantolib& ꝓfectu m̃tis excel¬
lant: Considerandũ ẽ eñi quantus
uir dicebat. Ex parte eñĩ scimus
& exparte prophetamus donec
ueniat qđ ꝑfectũ ẽ: Etuidemus nc̃
ꝑ speculum inenigmate tc̃ aũ facie

Expanded text:
sto modo pro suo modo sciunt eam sancti angeli; homines autem nunc longe infra, quantumlibet prouectu mentis excellant. considerandum est enim, quantus uir dicebat: ex parte enim scimus et ex parte prophetamus, donec ueniat quod perfectum est; et: uidemus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificiũ: Sic̃ ergo si periditarem incen¬
dio aquã utiq curreremꝰ quo possit ex¬
tingui gratulem : siquis ꝑximos offerr&:

Expanded text:
sacrificium. sicut ergo, si periclitaremur incendio, ad aquam utique curreremus, quo posset extingui, gratularemur, si quis eam de