comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deles peccata mea: Ete hibendo ueritatem imples promissa tua: miseri & uerttas
praeeunt faciem tuam : Vniuersȩ inquit uiae dñĩ miseri cordia & ueritas : In his om¬
ub non exultabimus. autquod exultamus capimus : aut uerba si
aut lingua idonea erit explicare gaudiũ nrm. Siergo nulla uerba sufficiunt. Bea¬
tus populus sciens iubilationẽ : Obeate populeputas intelleges iubilationem : nui¬
lomodo beatus es nisi intellegas iubilationẽ : Quid est intellegas iubilationem:
scias unde gaudeas quod uerbis explicare non possis : Gaudium enimtuum non
dee : ut quigloriantur in dño glorientur : Noliergo eultare in superbia tua :
sed in gratia dĩ Vides ipsam gratiam tantamcẽ : cui lingua explicanda non sit
idonea & intellexisti iubilationem : Deniq si intellexisti ingratia iubilationem :
ipsius gratiae audi commendationem : Beatus certe populus sciens iubi lationẽ:

Expanded text:
deles peccata mea, et exhibendo veritatem imples promissa tua? «Misericordia et veritas praeeunt ante faciem tuam.» Universae enim viae Domini misericordia et veritas . 16. us non exsultabimus? aut quod exsultamus capiemus? aut verba sufficient laetitiae nostrae? aut lingua idonea erit explicare gaudium nostrum? Si ergo nulla verba sufficiunt; «Beatus populus sciens jubilationem.» O beate popule! putas, intelligis jubilationem? Nullo modo beatus es, nisi intelligas jubilationem. Quid est, intelligas jubilationem? Scias unde gaudeas quod verbis explicare non possis. Gaudium enim tuum non de te, ut qui gloriatur, in Domino glorietur . Noli ergo exsultare in superbia tua, sed in gratia Dei. Vide ipsam gratiam tantam esse, cui lingua explicandae non sit idonea, et intellexisti jubilationem. 17. Denique si intellexisti in gratia jubilationem, ipsius gratiae audi commendationem. «Beatus» certe «populus sciens jubilationem.»
Abbreviated transcription (Latin):
cor habeat. in ridet &dol& talia murmurantes & dic& sibi: Ds̃ qui nouit
quid agat . nos non possumus nosse consilium ipsius quare parcit malis ad
tempus uel quare laborant boni ad tempus: Sufficit tamen mihi hoc scire
quia & ad tempus laborat bonus. & ad tempus flor& malus : Qui ergo ta

Expanded text:
cor habeat; irridet et dolet talia murmurantes, et dicit sibi: Deus novit cor habeat; irridet et dolet talia murmurantes, et dicit sibi: Deus novit quid agat, nos non possumus nosse consilium ipsius, quare parcit malis ad tempus, vel quare laborant boni ad tempus; sufficit mihi tamen hoc scire, quia et ad tempus laborat bonus, et ad tempus floret malus. Qui ergo ta
Abbreviated transcription (Latin):
non possunt. aut quia audent . Nam quid uelit cor. lingua testatur ::
Itquidem &iã silingua obmutescer& & ipsa timore compressa ds̃ ui¬
der& intus quid cogitar& homo. si &iam ad alium hominẽ later&.
Tacitas ergo cogitationes hominum tales. aut &iam erũ pentes in uer¬
ba uel facta curat iste psalmus. sicurari uelint. : Intendant ergo &cu¬
rentur . Atq ut inã in hac multitudine tota que nunc ẽ inter istos pa¬
ri&es & audit pernos uerbũ dnĩ . nulla sint talia uulnera quaecurentꝰ
utinam nulla sint Non tamen rem superfluam facimus dicere. sinulla
ibi sunt uulnera. Instruantur corda ad sanandos alios. cum audire ta¬
lia coeperint Credo enĩ quia unus quisq xpĩanus cũ audierit aliquẽ
talia dicentem: Sibonus fidelis ẽ &bene credit dõ & speseius infuturo
saeculo non in hac terra. non in hac uita ẽ & non fustra audit ut sursum

Expanded text:
non possunt, aut quia non audent. Nam quid velit cor, lingua testatur: non possunt, aut quia non audent. Nam quid velit cor, lingua testatur: et quidem, etiamsi lingua obmutesceret et ipsa timore compressa, Deus videret intus quid cogitaret homo, etiamsi alium hominem lateret. Tacitas ergo cogitationes hominum tales, aut etiam erumpentes in verba vel facta, curat iste psalmus, si curari velint. Intendant ergo, et curentur. Atque utinam in hac multitudine tota quae nunc est inter istos parietes, et audit per nos verbum Domini, nulla sint talia vulnera quae curentur; utinam nulla sint. Non tamen rem superfluam facimus dicere, si nulla ibi sunt vulnera. Instruantur corda ad sanandos alios, cum audire talia coeperint. Credo enim quia unusquisque christianus, cum audierit aliquem talia dicentem, si bonus fidelis est, et bene credit Deo, et spes ejus est in futuro saeculo, non in hac terra, non in hac vita est, et non frustra audit ut sursum
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ponat: contra istã doctrinã. Talia murmura sunt hominum: Et si non
procedunt inuoce roduntur in corde: Quid ergo dicunt : Verepla¬
citurus sum dõ per iustitiamut illi isti placent subcuius imperio
mali florent : Tanta mala cõmittunt & nihil illis euenit mali. aut
si forte euenit aliquid mali. quid sibi dicunt illi cum eis coeperis dice¬
re : Eccequanta fecit mala. quomodo illi redditum ẽ. qualẽ exitum
hab&. Incipiunt illi cogitare iustos quibus male uenerunt. & obponunt
nobis & dicunt : Si illi propter ea mali accidit aliquid. quia iniquus
fuit. illi quare accidit quia tam iuste uixit : qui elemosinas tantas fecit.
quitam multa bona operatus ẽ in aeclesia. Quare talem sortẽ inuenit.
quare talem exitum habuit. qualẽ ille homo quimulta iniqua cõmisit:
Ad hoc aũ ista dicunt ut ostendant se propter ea non facere mala. quia

Expanded text:
praeponant: contra istam doctrinam talia murmura sunt hominum; et si non praeponant: contra istam doctrinam talia murmura sunt hominum; et si non procedunt in voce, roduntur in corde. Quid ergo dicunt? Vere placiturus sum Deo per justitiam? aut justi illi placent, sub cujus imperio mali florent? Tanta mala committunt, et nihil illis evenit mali. Aut si forte evenit aliquid mali; quid tibi dicunt illi, cum eis coeperis dicere: Ecce quanta fecit mala, quomodo illi redditum est? qualem exitum habui? Incipiunt illi cogitare justos quibus mala evenerunt, et opponunt nobis, et dicunt: Si illi propterea mali aliquid accidit, quia iniquus fuit; illi quare accidit, qui tam juste vixit? Qui eleemosynas tantas fecit, qui tam multa bona operatus est in Ecclesia, quare talem sortem invenit? quare talem exitum habuit, qualem ille homo qui multa iniqua commisit? Ad hoc autem ista dicunt, ut ostendant se propterea non facere male, quia
Abbreviated transcription (Latin):
cui uult.: Non enim noc& alteri perfectũ malum. sed sibi plurimum per
cupiditatem malam. nam quomodo sibi noceat. Audi scripturã : Quiaũ
amat iniquitatem odit animã suã. Etreuera multum errant homines
qui putant in iustitiam suam aliis nocere. & sibi non nocere. ad alios pro¬
cedit iniquitas cuius lib& ut corpori noceat ut rem familiarem laedat.
ut uillam inuadat. ut mancipium abducat. ut aurum auferat. ut argen¬
tum uel siquid aliud possid&. ad hoc profestur ad alterũ illa iniquitas¬
ergo iniquitas tua alieno corpori noc&. tuo animo non noc&. Contra
istum simplicem ueracemq doctrinam qua in sinuatur hominibus bo¬
nis ut ipsam iustitiam diligant . & ex ea placere dõ uelint. ab illo intel¬
legant luce quadam intellegibili perfundi animã suam. ut faciant
iusta opera. & illam lucẽ sapientiae omnibus quae in sȩculo diliguntur

Expanded text:
cui vult nocere. Non enim nocet alteri per factum malum, sed sibi plurimum per cui vult nocere. Non enim nocet alteri per factum malum, sed sibi plurimum per cupiditatem malam. Nam quomodo sibi noceat, audi Scripturam: «Qui autem amat» «iniquitatem, odit animam suam» . Et revera multum errant homines qui putant injustitiam suam aliis nocere, et sibi non nocere. Ad alios procedit iniquitas cujuslibet, ut corpori noceat, ut rem familiarem laedat, ut villam invadat, ut mancipium abducat, ut aurum auferat, aut argentum, vel si quid aliud possidet. Ad hoc profertur ad alterum illa iniquitasErgo iniquitas tua alieno corpori nocet, tuo animo non nocet? 2. Contra istam simplicem veracemque doctrinam, qua insinuatur hominibus bonis, ut ipsam justitiam diligant, et ex ea placere Deo velint; ab illo intelligant luce quadam intelligibili perfundi animam suam, ut faciant justa opera, et illam lucem sapientiae omnibus quae in saeculo diliguntur
Abbreviated transcription (Latin):
homines patiebantur. qualia se pati ipsi atalibus paulo ante quaerebantur:
Bonus ergo ille est qui & quando potest male facere non facit. dequo scrip¬
tum ẽ qui potuit trans gredi & non ẽ transgressus & facere mala & non fecit:
Quis est hic & laudabimus eum fecit enim mirabilia inuita sua: Loqueba¬
tur scriptura depotentibus in nocentib It lupus enim tantum uult noce
iantũ leo: Dissimiliter nocent. sed non dissimiliter cup
non solum contemnit canẽ latrantem. sed &iam fugat &uenit ad ouile &
obmutescentib canib rapit qđ potest Lupus ñ aud & inter latratus canũ
numquid propter ea quia ñ potuit auferre canbi territus. innocentior
remeauit: Doc & ergo ds̃ innocentiam ut quisq in nocens sit nontimore
paene. sed amore iustitiae. Tunc enim liber est in nocens & uerus ẽ in no¬
cens : Qui aũ timore in nocens fit. non est in nocens. quamuis non noceat

Expanded text:
homines patiebantur, qualia se pati ipsi a talibus paulo ante querebantur. homines patiebantur, qualia se pati ipsi a talibus paulo ante querebantur. Bonus ergo ille est, qui et quando potest male facere, non facit; de quo scriptum est: «Qui potuit transgredi, et non est transgressus; et facere mala, et non fecit. Quis est hic, et laudabimus eum? Fecit enim mirabilia in vita sua» . Loquebatur Scriptura de potentibus innocentibus. Et lupus enim tantum vult nocere, quantum leo: dissimiliter nocent, sed non dissimiliter cupiunt. Leo enim non solum contemnit canem latrantem; sed etiam fugat, et venit ad ovile, et obmutescentibus canibus rapit quod potest: lupus non audet inter latratus canum. Numquid propterea quia non potuit auferre a canibus territus, innocentior remeavit? Docet ergo Deus innocentiam, ut quisque innocens sit non timore poenae, sed amore justitiae. Tunc enim liber est innocens et verus est innocens. Qui autem timore innocens, fit, non est innocens, quamvis non noceat
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃. & punit in cogitationib eorum quid enim uelint ille adtendit.
cuius oculus ñ repellitur carne ut non uideat uoluntatem.: Iales siocca¬
siones inueniant nonmali fiunt sed manifestentur : non ut sentias quod
natũ sit manifestum. sed ut intellegas quid latebat inclusum: Paucis his
annis & prope hesterno die uiderunt haec homines & probauerunt &iã
quitarde intellegunt: Erat enĩ hic una domus potentissima ad tempus. de
qua flagellum fecerat ds̃ generihumano. &castigatũ ẽ indegenus humanũ.
si cognoscat flagellum patris. & timeat sententiam iudicis.: Cum ergo ess&
hic eadẽ domus magna multi sub illa gemebant. murmurabant. reprehen¬
debant detestabantur. blasphemabant. Quomodo se a stant homines &
dantur diuino illo iudicio : Multi in concupiscentiã cordis sui subito euer¬
tebant ipsius domus illi qui murm urabant de ipsa domo. & ab eis talia

Expanded text:
Deus, et punit in cogitationibus eorum. Quid enim velint, ille attendit, Deus, et punit in cogitationibus eorum. Quid enim velint, ille attendit, cujus oculus non repellitur carne, ut non videat voluntatem. Tales si occasiones inveniant, non mali fiunt, sed manifestantur: non ut sentias quod natum sit manifestum, sed ut intelligas quod latebat inclusum. Paucis his annis, et prope hesterno die viderunt haec homines, et probaverunt etiam qui tarde intelligunt. Erat enim hic una domus potentissima ad tempus, de qua flagellum fecerat Deus generi humano, et castigatum est inde genus humanum; si cognoscat flagellum patris, et timeat sententiam judicis. Cum ergo esset hic eadem domus magna, multi sub illa gemebant, murmurabant, reprehendebant, detestabantur, blasphemabant. Quomodo se arctant homines, et dantur divino illo judicio multi in concupiscentias cordis sui ? Subito fiebant ipsius domus illi qui murmurabant de ipsa domo; et ab eis talia
Abbreviated transcription (Latin):
tantur adimitandam malitiam eorum quos quasi florere conspiciunt. aut
si per infirmitatem uel persone suae uel animitiment male facere. neali¬
quid illis secundum leges saeculi mali accidat. : non quia iustitiam diligunt.
ant apertius timentes damnari inter homines uel ab
abstinent sequidem a factis malis. sed non se abstinent a cogitationibus ma¬
lis: Et inter cogitationes eorum iniquas precipue caput iniquitatis illateno
impi&as. quia uidetur eis ds̃ neglere & noncurare reshumanas: Et aut ae¬
qualiter haberebonos & malos. aut &iam quod ẽ pernitiosius cogitare in sec¬
tare bonos malis fauere: Qui talia cogitat et sinihil mali alicui faciat. facit
plurimum sibi. & inse ipsum impius ẽ : Et iniquitate sua non ledit dm̃. sed
interficit se : neq nocent hominib quia timidi sunt qui tala cogitant.
sed tamen homicida eorum. adulteria eorũ. fraudes & rapinas eorũ uid&

Expanded text:
tantur ad imitandam malitiam eorum quos quasi florere conspiciunt: aut tantur ad imitandam malitiam eorum quos quasi florere conspiciunt: aut si per infirmitatem vel personae suae vel animi, timent male facere, ne aliquid illis secundum leges saeculi mali accidat; non quia justitiam diligunt, sed, ut dicam apertius, timentes damnari inter homines ab hominibus, abstinent se quidem a factis malis, sed non se abstinent a cogitationibus malis. Et inter cogitationes eorum iniquas, praecipue caput iniquitatis illa tenet impietas, qua videtur eis Deus negligere et non curare res humanas; et aut aequaliter habere bonos et malos; aut etiam, quod est perniciosius cogitare, insectari bonos et malis favere. Qui talia cogitat, etsi nihil mali alicui faciat, facit plurimum sibi, et in seipsum impius est; et iniquitate sua non laedit Deum, sed interficit se. Neque nocent hominibus, quia timidi sunt qui talia cogitant; sed tamen homicidia eorum, adulteria eorum, fraudes et rapinas eorum videt
Abbreviated transcription (Latin):
ICUT INTENTISSIME AUDIUINUS CUM PSALMUS ISTELEGERETUR.
intente audiamus cũ reuelat dñs quȩ hic dignatus ẽ opacare mysteria:
adhoc enim clauduntur quaedam sacramenta scripturarum. non ut
denegentur sed ut pulsantibus aperiantur.: Siergo affectu pio & since¬
ro cordis caritate pulsetis. ille a peri& quiuid& unde pulsetis.: notum ẽ
nobis omnibus atq utinam denumero eorum multos nonsimus murmura¬
re aduersus dĩ patientiam & dolere iniquos homines &impios uel uiuere
in hac terra. uel &iam plurimũ posse . & quod ẽ amplius plerumq pluri¬
mum posse malos aduersus bonos. & sepe malos premere bonos : Malos
exultare. bonos laborare . : Malos superbire : bonos humiliari : Adtenden¬
tes alia ingenere humano. abundant enim: Peruertuntur inpatientes
& infirmi animi quasi fustra sint boni. quia ds̃ auertit uel auertere ui¬
detur oculos suos abonis operibus. piorum & fidelium . & augere malos
in his quaediligunt: Putantes ergo infirmi fustra se bene uiuere. aut in ui¬

Expanded text:
icut intentissime audivimus, cum psalmus iste legeretur; ita intente audiamus, cum revelat Dominus quae hic dignatus est opacare mysteria. Ad hoc enim clauduntur quaedam sacramenta Scripturarum, non ut denegentur, sed ut pulsantibus aperiantur. Si ergo affectu pio et sincera cordis charitate pulsetis, ille aperiet qui videt unde pulsetis. Notum est omnibus nobis atque utinam de numero eorum non simus, multos murmurare adversus Dei patientiam, et dolere iniquos homines et impios vel vivere in hac terra, vel etiam plurimum posse; et quod est amplius, plerumque plurimum posse malos adversus bonos, et saepe malos premere bonos; malos exsultare, bonos laborare; malos superbire, bonos humiliari. Attendentes talia in genere humano abundant enim, pervertuntur impatientes et infirmi animi, quasi frustra sint boni; quia Deus avertit vel avertere videtur oculos suos a bonis operibus piorum et fidelium, et augere malos in his quae diligunt. Putantes ergo infirmi frustra se bene vivere, aut invi
Abbreviated transcription (Latin):
Aduertite iudȩos. & uid&e omnia impl&a quae praedicta sunt: A uertisti ad iuto¬
rium gladiieius : quomodo solebant pauci dimicare. multos ꝓstrenere: a uertisti
adiutorium gladii eius : & nones opitulatus ei inbello . Merito uictus. merito cap¬
tus merito a regno suo alienatus : merito dispersus: Eam enim terram ꝑdidit.

Expanded text:
Advertite Judaeos, et videte omnia impleta, quae praedicta sunt. Avertisti adjutoAdvertite Judaeos, et videte omnia impleta, quae praedicta sunt. Avertisti adjutorium gladii ejus. Quomodo solebant pauci dimicare, non multos prosternere. Avertisti adjutorium gladii ejus, et non es opitulatus ei in bello. Merito victus, merito captus, merito a regno suo alienatus, merito dispersus. Eam enim terram perdidit
Abbreviated transcription (Latin):
erunt dauid primum: Uid &e frusta eius in omnibus gentibus: deipsis enim
dictum est. partes uulpium erunt: Reges quippe impios. uulpes appellauit
scriptura : dolosos & timidos quos terr& uirtus aliena . Adeo ipse dñs cum dehe¬
rode comminante loquer&ur : dicite inquit uulpi illi : Rex quinem inem ho
uoliusti dormisti : Ideo in alio psalmo dicit ego dormiui: Non neplana erat
sententia : dormiui & somnum coepi: && surrexi quia dns̃ suscipi& me :
Quare additum est. ego: & cum magno pondere ꝓnuntiatum est : ego dormiui:
ego dormiui: illi saeuierunt : illi persecuti sunt : Sed si uoluis sem non dormis sẽ
Ego dormiui: ergo dequibus dictum erat: partes uulpium erunt : de his nunc
dictum est : diripuerunt eum om̃s transeuntes uiam factus est obprium ui¬
cinis suis : & altasti dexteram in imicorum eius: iocundasti om̃s in imicos eius⁊

Expanded text:
erunt David. Primum videte frusta ejus in omnibus gentibus. De ipsis enim erunt David. Primum videte frusta ejus in omnibus gentibus. De ipsis enim dictum est, Partes vulpium erunt . Reges quippe impios vulpes appellavit Scriptura, dolosos et timidos, quos terret virtus aliena. Ideo Dominus ipse cum de Herode comminante loqueretur, Dicite, inquit, vulpi illi . Rex qui neminem homvoluisti, dormisti. Ideo in alio psalmo dicit, «Ego dormivi.» Nonne plena erat sententia, «Dormivi, et somnum coepi: et exsurrexi, quoniam Dominus suscipiet me» ? quare additum est, «Ego?» Et cum magno pondere pronuntiandum est, «Ego; Ego dormivi.» Illi saevierunt, illi persecuti sunt, sed si noluissem, non dormissem. «Ego dormivi.» Ergo de quibus dictum erat, «Partes vulpium erunt;» de his nunc dictum est, «Diripuerunt eum omnes transeuntes viam; factus est opprobrium vicinis suis. Exaltasti dexteram inimicorum e
Abbreviated transcription (Latin):
ergo dauid in quo sperabant ignari. promissa. sua dm̃ comple¬
turum : Uid&e quid accidit: ut pro missa dĩ firmius in alio spe¬
rata compleantur.: Distulisti xpm̃ tuum: euertisti testam̃¬
tum serui tu . Ubi est enim testamentum uetus uidȩorum.
Vbi est terra illa promissionis inqua in habitantes peccauerunt. Qua
del&a migrarunt : segnum iudȩorum quaeris. non est: altare iudaeorũ
quȩris non est : Sacrificium iudaeorum : quȩris. non est Sacerdotium iudȩo¬
rum queris non est : Euertisti testamentũ serui tui: pro fanasti interra
macerias eius. quibus eum munieras : Quando enim diriper&ur nisi ma¬
caeriae dirutae fuissent: posuistimunitiones eius formidinem: quid est
formidinem ut dicatur peccantib Sids̃ naturalibus ramis non pepercit: ne¬
que tibi part&. Diripuerunt eum om̃s transeuntes uiam : Omnes scilic&
gentes peruiam. hoc estper uitam istam transeuntes: diripuerunt isrł. diripu¬

Expanded text:
ergo David, in quo sperabant ignari promissa sua Deum compleergo David, in quo sperabant ignari promissa sua Deum completurum, videte quid accidit, ut promissa Dei firmius in alio sperata compleantur: «Distulisti Christum tuum: evertisti testamentum servi tui.» Ubi est enim testamentum vetus Judaeorum? ubi est terra illa promissionis, in qua habitantes peccarunt, qua deleta migrarunt? Regnum Judaeorum quaeris, non est: altare Judaeorum quaeris, non est: sacrificium Judaeorum quaeris, non est: sacerdotium Judaeorum quaeris, non est. «Evertisti testamentum servi tui; profanasti in terra macerias ejus, quibus eum munieras. Quando enim diriperetur, nisi maceriae dirutae fuissent? Posuisti munitiones ejus in formidinem. Quid est formidinem? Ut dicatur peccantibus: Si Deus naturalibus ramis non pepercit, neque tibi parcet . Diripuerunt eum omnes transeuntes viam. Omnes scilicet gentes. Per viam, hoc est, per vitam istam transeuntes diripuerunt Israel, diripu
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ non presciebas istum non perseueraturum: utique sciebas. qua¬
re ergo. in non perseueraturo mihi quod in &ernum ess& pro¬
mit teb as : Nonne tu dixisti: si dereliquerint legem meam: & in
iudiciis meis non ambulauerint : & mandata mea non custo dierint:
& testamentum meum profanauerint: manebit tamen promis¬
sio mea: implebitur iuratio mea : Semel iuraui inscõmeo: intus¬
insecreto quodam in ipso fronte unde proph&e biberunt. qui
Ex hibe ergo quod iurasti: redde quod promisisti  Sub latum
est deisto dauid. nee pec tar&ur in isto dauid.: expecta ergo
quod promisi. nouit illud & ipse dauid. Uide enim quid dicat:
Tu uero repulisti. & adnihilum deduxisti .⁊ ergo ubi est quod
promisisti distulisti xp̃m tuum: quam uis tristi quaedam
emer&. in hoc tamen uerbo reficit nos⁊ man& omnino ds̃ quoed
promisisti. Nam xp̃m tuum. non abstulisti: sed distulisti. Hiuc

Expanded text:
Deus, non praesciebas istum non perseveraturum? Utique sciebas. QuaDeus, non praesciebas istum non perseveraturum? Utique sciebas. Quare ergo in non perseveraturo mihi quod aeternum esset promittebas? Nonne tu dixisti: «Si dereliquerint legem meam, et in judiciis meis non ambulaverint, et mandata mea non custodierint, et testamentum meum profanaverint;» manebit tamen promissio mea, implebitur juratio mea? «Semel juravi inin secreto quodam, in ipso fonte, unde prophetae biberunt, qui vid mentiar. Exhibe ergo quod jurasti, redde quod promisisti. Sublatum est de isto David, ne exspectaretur in isto David. Exspecta ergo quod promisi. Novit illud et ipse David. Vide enim quid dicat: Tu vero repulisti, et ad nihilum deduxisti. Ergo ubi est quod promisisti? Distulisti christum tuum. Quamvis tristia quaedam meret, in hoc tamen verbo reficit nos. Manet omnino, Deus, quod promisisti: nam christum tuum non abstulisti, sed distulisti. In hoc
Abbreviated transcription (Latin):
impleca quae neces seest impleri : quaeras alterum in quoostendant᷑
Et inuenimus maiorem adoratum aminore. cumscriptum sit maior ser
uiet minori. ut cum illis duobus praecedantibus uideris non impletum:
exspectes duoipopulos in quibus impleatur quod non mendax dr̃ polliceri
dignatur. : Ecce &x semine tuo dixit đđ ponam supersedem tuam:
factus est autem tantae sapientiae tantęque prudentiae utpro
missio dĩ desemine dauid in illo putar&ur impl&a.: Sed cecidit
salomon & dedit locum. sperando xpm̃: ut quõ ds̃ nec falli poss&
nec fallere. quem sciebat casurum: Non in eo poner& promis sum
suum sed post casum eius respiceres tu dm̃. & flagitares promis¬
sum tuum: Ergo dnẽ mentitus es. non imples quod promisisti:
non ex hibes quod iurasti: forte hic dic turus tibi erat ds̃: iuraui
quidem & promisi: sed iste noluit perseuerare⁊ Quid ergo tu dnẽ

Expanded text:
impleta, quae necesse est impleri, quaeras alterum in quo ostendantur impleta, quae necesse est impleri, quaeras alterum in quo ostendantur b, invenimus majorem adoratum a minore, cum scrviet minori : ut cum in illis duobus praecedentibus vides non impletum, exspectes duos populos in quibus impleatur, quia non mendax Deus polliceri dignatur. Ecce ex semine tuo, dixit ad David, ponam super sedem tuam Factus est autem tantae sapientiae tantaeque prudmissio Dei de semine David in illo putaretur impleta: sed cecidit Salomon, et dedit locum sperando Christo; ut quoniam Deus nec falli posset, nec fallere, quem sciebat casurum, non in eo poneret promissum suum, sed post casum ejus respiceres tu Deum, et flagitares promissum. Ergo, Domine, mentitus es? Non imples quod promisisti? non exhibes quod jurasti? Forte hic dicturus tibi erat Deus: Juravi quidem et promisi, sed iste noluit perseverare. Quid ergo? tu, Domine
Abbreviated transcription (Latin):
labamur. quasi alius promiserit. alius euerterit. Quod mirandum est
non aliur : sed tuuero. Tuqui promittebas . tuqui confirmabas. tuquiꝓp¬
ter dubitationẽ humanã etiam iurabas. illa promis isti. ista fecisti: Vbi
teneboius iura ndum. ubi inueniam promis sumtuum. Haec promisi¬
sti haec fecisti : Quidest hoc: Itauero falsum promitteret dr̃ aut fal¬
sumiurco  Quare ergo illa promisit etista fecit.& Egodico quia ista
fecit ut promissa firmaret : Sedquis ego qui hoc dico Videamur si
hocueritas dicit: Tunc non erit in ane quoddico : Dauid positus erat cu
promitterent̃ hac comnia : in semineeiur quod estx p̃r implenda. Prop¬
ter promissaergo quaedicta sunt ad dauid : expectabant hominer ea
impleriindauid : Proinde nequis quam xp̃ianus. cumdiceret dexpõ dix̃:
aliur diceret non. sed deillo dauid dixit : Eterraret cumuideret impleca
omnia esse indauid: Destruxit ea in dauid. ut cum uider ea in illonon

Expanded text:
labamur? Quasi alius promiserit, alius everterit. Quod mirandum est, labamur? Quasi alius promiserit, alius everterit. Quod mirandum est, non alius; sed, «Tu vero,» tu qui promittebas, tu qui confirmabas, tu qui propter dubitationem humanam etiam jurabas, illa promisisti, et ista fecisti. Ubi tenebo jusjurandum tuum, ubi inveniam promissum tuum? Quid est hoc? ita vero falsum promitteret Deus, aut falsum juraret? Quare ergo illa promisit, et ista fecit? Ego dico quia ista fecit, ut promissa firmaret. Sed quis ego qui hoc dico? Videamus si hoc veritas dicit; tunc non erit inane quod dico. David positus erat cui promitterentur haec omnia in semine ejus, quod est Christus, implenda. Propter promissa ergo quae dicta sunt ad David, exspectabant homines ea impleri in David. Proinde, ne quisquam christianus cum diceret, De Christo dixit; alius diceret, Non, sed de illo David dixit; et erraret, cum videret impleta omnia esse in David: destruxit ea in David, ut cum vides ea in illo non
Abbreviated transcription (Latin):
babunt sed a pertissime contradicunt : Et contradictio eorum talis est. ut
dicant fieri non posse. ut caro ista terrena in cadumpossec ascendere: Ideo
ta quam in dubitata : nam et siquaedam sunttecta misterus : quaedã tam̃ sic ma¬
ti testamentum seruitui. Profanasti interram sc̃itatem eius: Destruxistiom̃s
maceriameius posuisti firmamentum cius formidinem. Diripuerunt eum
÷omnes trans euntes uiam. Factus est obproprium uicinis suis. Ex altastidex¬
te ram in imicorum eius. locundasti omnes in imicoseius: Auertisti ad¬
siutorium gladucius & non es opitulatus ei inbello. Dis solustieum ab
Semundatione et sede meius in terra collisisti: Minuisti dies sedes eiur ꝑ¬
÷ fudisti eum confucsione: Quid est hoc . Illa omnia promisisti. Tuuero¬
ista contrariae fecisti: Ubi sunt promissiones adquas paulo ante gau¬
debamus : de quib: tam alacriter plaudebamus : dequibus securigratu¬

Expanded text:
bant, sed apertissime contradicunt, et contradictio eorum talis est, ut bant, sed apertissime contradicunt, et contradictio eorum talis est, ut dicant fieri non posse ut caro ista terrena possit in coelum ascendere. Ideta, quam indubitata. Nam, etsi quaedam sunt tecta mysteriis, quaedam tamen sic mati testamentum serui tui, profanasti in terra sanctitatem eius; destruxisti omnes macerias eius, posuisti munitiones eius formidinem; diripuerunt eum omnes transeuntes uiam, factus est obprobrium uicinis suis; exaltasti dexteram inimicorum eius, iucundasti omnes inimicos eius; auertisti adiutorium gladii eius et non es opitulatus ei in bello; dissoluisti eum ab emundatione, sedem eius in terram conlisisti; minuisti dies sedis eius, perfudisti eum confusione. ista contraria fecisti. Ubi sunt promissiones ad quas paulo ante gaudebamus, de quibus tam alacriter plaudebamus, de quibus securi gratu
Abbreviated transcription (Latin):
Quia uera dicebantur omnia de surrectione mortuorum : Obsecro uos. audite hoc
iterum planius. & mementote : Scio enm quos dam intellexisse : alios uero for¬
tasse quid dix erim adhuc inquirere : In nullare sic contradicitur fideixp̃iane
quam inres urrectione carnis : Deniq ille quinatus est insignum cui contradicit᷑
&ipram carnem suam resuscitauit . ut obuiam ir et contra diccori: Et quipos¬
set membras uasicsanare . ut ea uulnerata fuisse non appareret : Ci catrices
seruauit incorpore : ut uulnus dubitationis sanaret incorde : Innullaergore
tamuehementer : tampertinacier : tamobnixe et contentiose contradicit᷑
fide ixp̃ianae : sicut decarnis resurrectione : nam deanimi immortalitate.
multietiam philosophigentium. multa disput auerunt : Et immortalem an
mum ersehumanum : pluribus etmultiplicibur libris conscriptum memo¬
riae reliquerunt : Cum uentum fuerit ad res urrectionem carnis. nontitu¬

Expanded text:
quia vera dicebantur omnia de resurrectione mortuorum. Obsecro vos, audite hoc quia vera dicebantur omnia de resurrectione mortuorum. Obsecro vos, audite hoc iterum planius, et mementote: scio enim quosdam intellexisse, alios vero fortassis quid dixerim adhuc inquirere. In nulla re sic contradicitur fidei christianae, quam in resurrectione carnis. Denique ille qui natus est in signum cui contradicitur , et ipsam carnem suam resuscitavit, ut obviam iret contradictori; et qui posset membra sua sic sanare, ut ea vulnerata fuisse non appareret, cicatrices servavit in corpore, ut vulnus dubitationis sanaret in corde. In nulla ergo re tam vehementer, tam pertinaciter, tam obnixe et contentiose contradicitur fidei christianae, sicut de carnis resurrectione. Nam de animi immortalitate multi etiam philosophi Gentium multa disputaverunt, et immortalem esse animum humanum pluribus et multiplicibus libris conscriptum memoriae reliquerunt: cum ventum fuerit ad resurrectionem carnis, non titu
Abbreviated transcription (Latin):
reecluna.: Perlunam solent significare scripturae mortalitatem carnis huius:
ropter augmenta et decrimenta. proptertransitoriam speciem: Deniq ethie¬
richo luna interpractatur : Et utiq quidam qui descendebat ab hierus alem.
adhiericho incidit in latrones : Descendebat autem ab in mortalitate admorta¬
litatem : Similis est ergo caro ista lunae qua eomnitem pore & omnimense. pati¬
tur augmenta & detrimenta : Sed erit caro ista nostra in resurrectione perfecta:
& testirincaelo fidelis: Itaq si in solo ammo perficeremur : tantum modo solinos
comparar& : Rursus si incorporesoloperficeremur : tantum modo lunaenos cõ¬
parar& Sed quiaperficietnos dr̃ et in animo & in corpore : Secundum animum dic¬
tum est sicut sol in conspectumeo: quia animam non uidet nisidr̃: Et sicut luna iam
caro perfecta in aeternum : in resurrectione mortuorum : Et testis in caelo fidelis:

Expanded text:
re et luna? Per lunam solent significare Scripturae mortalitatem carnis hujus, re et luna? Per lunam solent significare Scripturae mortalitatem carnis hujus, propter augmenta et decrementa, propter transitoriam speciem. Denique et Jericho Luna interpretatur: et utique quidam qui descendebat ab Jerusalem in Jericho, incidit in latrones ; descendebat enim ab immortalitate ad mortalitatem. Similis est ergo caro ista lunae, quae omni tempore et omni mense patitur augmenta et decrementa: sed erit caro ista nostra in resurrectione perfecta; «et testis in coelo fidelis.» Itaque si in solo animo perficeremur. tantummodo soli nos compararet; rursus, si in solo corpore perficeremur, tantummodo lunae nos compararet: sed quia perficiet nos Deus et in animo et in corpore, secundum animum dictum est, «sicut sol in conspectu meo;» quia animum non videt nisi Deus: «et sicut luna,» jam caro; «perfecta in aeternum,» in resurrectione mortuorum: «et testis in coelo fidelis;»
Abbreviated transcription (Latin):
quasi totum corpur hominis. sedes sint capitis: Sederergo eius omnes : in quibus
regnatds̃: Sicerunt inquit omnes in conspectum eo sicut sol: Quia uisti fulgebuñ
in regno patris meisicut sol: Sed sol spiritaliter noncorporaliter sicut luceciste
Deniq istesol in conspectu est non solum hominum : uerum etiam pecorum minutis¬
simarumq muscarum : Quodenim quorum libet uilissimorũ anim alium non
uidetsolemistum: Atuero deillo solequid ait proprie: Sicut solinconspec¬
tumeo non in conspectu hominum : non in conspectucarnir non in conspectumor¬
talis animalium. sed in conspectumeo : Et sicut lunam : Sed quae luna : Per¬
fecta in aeternum: Etenim etsi perficitur iunaista quam nouimus alio de in¬
cipitminui posteaquam perfecta fuerit : Sicut luna inquit perfecta in act̃nũ
sic perficietur sedescius tamquam luna : sed luna in aeternum perfecta: Sisol. qua¬

Expanded text:
quasi totum corpus hominis sedes sit capitis. Sedes ergo ejus, omnes in quibus quasi totum corpus hominis sedes sit capitis. Sedes ergo ejus, omnes in quibus regnat Deus, sic erunt, inquit, in conspectu meo sicut sol: quia justi fulgebunt in regno Patris mei sicut sol . Sed sol spiritualiter; non corporaliter, sicut lucet iste ue iste sol in conspectu est non solam hominum, verum etiam pecorum minutissimarumque muscarum: quod enim quorumlibet vilissimorum animalium non videt solem istum? At vero de illo sole quid ait proprie? «Sicut sol in conspectu meo.» Non in conspectu hominum, non in conspectu carnis, non in conspectu mortalium animalium, sed «in conspectu meo. Et sicut luna:» sed quae luna? «Perfecta in aeternum.» Etenim, etsi perficitur luna ista quam novimus, alio die incipit minui, posteaquam perfecta fuerit. «Sicut luna,» inquit, «perfecta in aeternum:» sic perficietur sedes ejus tanquam luna; sed luna in aeternum perfecta. Si sol, qua
Abbreviated transcription (Latin):
am : audinam securitatem tuam: site in membris xpĩ eẽ cognoscis: Semel
iuraui inscõ meo sidđ mentiar : Expectas ut iterum iur& ds̃: Quoties iura¬
tus est : si semel iurando mentitur. Unam iurationem pro uita nr̃a habuit:
qui ꝓnobis admortem unicum suum misit: Semel iuraui in scõ meo. sidđm̃
tiar. Semen eius in&ernum manebit : in &ernum man& semen eius : quia
nouit dñs qui sunt eius. Etsedes eius sicut sol in conspectu meo: & sicut lu¬
na perfecta in&ernum. et testis in caelo fidelis:S edes eius quibus domi¬
natur : inquibus sed&. inquibus regnat sisedes eius & membra eius.
Quia &iam membra nrã sedes sunt capitis nr̃i: uid & equem ad modum
c&era omnia membra nr̃a capuđ portent : Capuđ autem ipsum su¬
perse non portat aliquid. sed ipsum portatur aceceris membris nr̃is :

Expanded text:
am, audi ad securitatem tuam, si te in membris Christi esse cognoscis. «Semel am, audi ad securitatem tuam, si te in membris Christi esse cognoscis. «Semel juravi in sancto meo, si David mentiar.» Exspectas ut iterum juret Deus? Quoties juraturus est, si semel jurando mentitur? Unam jurationem pro vita nostra habuit, qui pro nobis ad mortem Unicum suum misit. «Semel juravi in sancto meo, si David mentiar: semen ejus in aeternum manebit.» In aeternum manet semen ejus; quia novit Dominus qui sunt ejus. «Et sedes ejus sicut sol in conspectu meo, et sicut luna perfecta in aeternum; et testis in coelo fidelis.» Sedes ejus, quibus dominatur, in quibus sedet, in quibus regnat. Si sedes ejus, et membra ejus; quia etiam membra nostra sedes sunt capitis nostri. Videte quemadmodum caetera omnia membra nostra caput portent: caput autem ipsum super se non portat aliquid, sed ipsum portatur a caeteris membris nostris,
Abbreviated transcription (Latin):
patris : & ipsam omnino dĩ hereditatem recusantes: habentestamen
signum xpĩ. eunt in tales iniquitates : ut non possint nisi recitare contra
eos : qm̃ quitalia agunt. regnum dĩ non possidebunt :. Nontamen pror
hnos remanebit xp̃s sine hereditate . Non ꝓpterpaleam &iam frumen¬
ta interibunt : Non ꝓpter pisces malos nihil & illa sagena mitte tur
inuascula : Nouit dñs qui sunt eius. Securus enim ꝓmisit quinos ante¬
quam essemus. prae distinauit : Quos autem praedistinauit: illos & uocauit:
quos autem uocauit: ipsos & iustificauit : Quos aut̃ iustificauit. illos & glo¬
rificauit: Peccent quantum uolunt desperati: respondeant membra
xp̃i. Si ds̃ pronobis quis contranos: Nonergo nocebit ds̃ inueritate sua:¬
nonerit fallax: nec profanabit testamentum suum: Man& in mobile
testamentum eius: quia ipse sibi praesciens. praedistinauit heredes: Et quȩ

Expanded text:
Patris, et ipsam omnino Dei paternitatem recusantes, habentes tamen Patris, et ipsam omnino Dei paternitatem recusantes, habentes tamen signum Christi, eunt in tales iniquitates, ut non possit nisi recitari contra eos, «Quoniam qui talia agunt, regnum Dei non possidebunt» . Non tamen propter hos remanebit Christus sine haereditate: non propter paleam etiam frumenta interibunt ; non propter pisces malos nihil ex illa sagena mittetur in vascula . Novit Dominus qui sunt ejus . Securus enim promisit, qui nos ante et praedestinauit; quos autem praedestinauit, illos et uocauit; quos autem uocauit, ipsos et iustificauit; quos autem iustificauit, ipsos et glorificauChristi, «Si Deus pro nobis, quis contra nos» ? Non ergo nocebit Deus in veritate sua, nec profanabit testamentum suum. Manet immobile testamentum ejus, quia ipse sibi praesciens praedestinavit haeredes: et quae
Abbreviated transcription (Latin):
łute ab alienasti abhreditate : ipse te non abiecit : Nam simaneres fla¬
gellatus. non remaneres exheredatus . miscricordiam uero meam inquit
nondis pergam abeo. nequo nocebo inueritate mea: Ad hoc enim nondis¬
pergetur miseri cordia liberantis: ut non noceat uindicantis ueritas
Neque profanabo testamentum meum : & quaȩꝓcedunt delabiis meis non
reꝓbabo: Non quia filii eius peccant. Ideo ego mendax inueniar. pro¬
misi facio: ponequia uolunt illi &iam cum disperatione peccare : &
sic ire omnino inpeccata ut offendant oculos patris: & exhereditarime¬
reantur. Nonne ipse est as̃ dequo dictum est᷑: dela pidibus istis suscitauit¬
ds̃ filios abrahȩ: Itaquedico uobis fr̃s: multi xp̃iani tolerabiliter pec¬
cant : Multi flagello apeccato corriguntur. &emendantur & sanantur
Multi omnino auersi dura ceruice obnitentes aduersus disciplinam

Expanded text:
tu te alienasti ab haereditate, ipse te non abjecit: nam si maneres flatu te alienasti ab haereditate, ipse te non abjecit: nam si maneres flagellatus, non remaneres exhaeredatus. «Misericordiam vero,» inquit, «meam non aispergam ab eo, neque nocebo in veritate mea.» Ad hoc enim non dispNeque profanabo testamentum meum; et quae procedunt de labiis meis non reprobabo.» Non quia filii ejus peccant, ideo ego mendax inveniar: promisi, facio. Pone quia volunt illi etiam cum desperatione peccare, et sic ire omnino in peccata, ut offendant oculos Patris, et exhaeredari mereantur; nonne ipse est Deus de quo dictum est: «De lapidibus istis suscitabit filios Abrahae» ? Itaque dico vobis, fratres: multi christiani tolerabiliter peccant, multi flagello a peccato corriguntur, et emendantur, et sanantur; multi omnino aversi, dura cervice obnitentes adversus disciplinam
Abbreviated transcription (Latin):
non dispergit ab eo : a nobis utique non dispergit. qui sumus membra eius
& corpus eius : nec ideo tamen debemus securi peccare : & peruerse nobis pol¬
liceri : qm̃ quicquid fecerimus non perimus : Sunt enim quȩdam peccata &
quaedam iniquitates : de quibus quidem disserere atque definire: aut
in possibile est nobis: autsi iam ess& possibile : certe temporis longum
e& : Nemo enim potest sedicere esse sine peccato : quia si dixerit mentie¬
tur: Sienim dixerimus quia peccatum non habemus: nos ipsos decipiemꝰ:
& ueritas innobis non estꝰ. Ergo unus quis que propeccatis suis. necessario
flagellatur : Sed ab eo si xp̃ianus est dĩ miseri cordia non dispergitur pla¬
ne si ntantas iniquitates eris. ut repellas ate uirgam ubertatis: si repellas
manum flagellantis : & de disciplina dĩ indigneris: & fugias a patre cae¬
dente : & nolis eum uerberantis patrem pati: quia non parcit peccanti:

Expanded text:
non dispergit ab eo, a nobis utique non dispergit, qui sumus membra ejus non dispergit ab eo, a nobis utique non dispergit, qui sumus membra ejus et corpus ejus. Nec ideo tamen debemus securi peccare, et perverse nobis polliceri quoniam quidquid fecerimus, non perimus. Sunt enim quaedam peccata et quaedam iniquitates de quibus quidem disserere atque definire aut impossibile nobis est, aut, si jam esset possibile, certe tempori longum esset. Nemo enim potest dicere esse se sine peccato; quia si dixerit, mentietur: «Si» enim «dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est» . Ergo unusquisque pro peccatis suis necessario flagellatur; sed ab eo, si christianus est, Dei misericordia non dispergitur. Plane si in tantas ieris iniquitates, ut repellas a te virgam verberantis, si repellas manum flagellantis, et de disciplina Dei indigneris, et fugias a Patre caedente, et nolis eum patrem pati, quia non parcit peccanti;
Abbreviated transcription (Latin):
quidem hoc non nulli codices habent: sed emendatiores non habent. Tam en
& qui hoc habent : nihil habere habent : Quomodo enim ax põ misericordiam
suam non dispergit : Num quid ipse saluator corporis : uel in terra uel in cae¬
lo peccauit : qui sed & addex teram eius. & interpellat pronobis .: axp̃o tam̃.
sed amembris eius. a corpore eius quod est ec clesia ⁊Sic enim promagno dicit.
quod ab illo non dispergat miseri cordiam suam : quasi non agnoscimus unige¬
nitum filium qui est insinu patris : Non enim propersona sua ibi comparatur
homo : sed una persona est ds̃ & homo: Ergo ab eo non dispergit misericor¬
persequeris scõs meos : nec quid persequeris discipulos meos : Sed quid me
persequeris : Sicut ergo cum eum sedentem in caelo nemo persequer& ur.
clamabat : quid iepersequeris : Cum capuđ membra sua agnoscer& : Et a con¬
page corporis sui capuđ caritas non separar&: Sic cum miseri cordiam suã

Expanded text:
quidem hoc nonnulli codices habent, sed emendatiores non habent: tamen quidem hoc nonnulli codices habent, sed emendatiores non habent: tamen et qui hoc habent, nihil ab re habent. Quomodo enim a Christo misericordiam suam non dispergit? Numquid ipse Salvator corporis vel in terra vel in coelo peccavit; qui sedet ad dexteram ejus, et interpellat pro nobis ? A Christo tamen: sed a membris ejus, a corpore ejus quod est Ecclesia. Sic enim pro magno dicit quod ab illo non dispergat misericordiam suam, quasi non agnoscimus unigenitum Filium qui est in sinu Patris: non enim pro persona sua ibi computatur homo, sed una persona est Deus et homo. Ergo ab eo non dispergit misericorpersequeris sanctos meos; non, Quid persequeris discipulos meos: sed, «Quid me persequeris» ? Sicut ergo, cum eum sedentem in coelo nemo persequeretur, clamavit, «Quid me persequeris?» cum caput membra sua cognosceret, et a compage corporis sui caput charitas non separaret: sic, cum misericordiam suam
Abbreviated transcription (Latin):
comminatur : Quid uultis. in uirga ueniam ad uos: absit ut dicerent piifilii :
sicum uirga uenturus es: noli uenire: Melius est enim erudiri in uirga patris:
quam inblandimento perirt praedonis. Misitabo inquit in uirga in iquitates
eorum & in flagellis delicta eorum ⁊isericordiam autem meam non disꝑ¬
gam ab eo: a quo: ab illo scilic& dđ . cui talia promisi: quem un xi in oleo scõ
meo praeparticipibus suis.: agnoscitis eum : a quo non dispergit ds̃ misericor¬
diam suam: Nequis forte sollicitus dicat : quando quidem xpm̃ dicit : aquo semi¬
sericordiam suam non dispersurum esse confirmat: Quid ergo peccator : num¬
quid enim hoc dixit : miseri cordiam autem meam non dispergam ab eis. Misita¬
bo inquit in uirga iniquitates eorum: & in flagellis delicta eorum: Expecta¬
bas ad securitatem tuam : misericordiam uero meam non dispergam ab eis. Et

Expanded text:
comminatur: «Quid vultis? in virga veniam ad vos» ? Absit ut dicerent pii filii, comminatur: «Quid vultis? in virga veniam ad vos» ? Absit ut dicerent pii filii, Si cum virga venturus es, noli venire. Melius est enim erudiri in virga patris, quam in blandimento perire praedonis. 3. «Visitabo,» inquit, «in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum. Misericordiam vero meam non dispergam ab eo.» A quo? Ab illo scilicet David cui talia promisi, quem unxi in oleo sancto meo prae participibus suis . Agnoscitis eum a quo non disperget Deus misericordiam suam? Ne quis forte sollicitus dicat, Quandoquidem Christum dicit, a quo se misericordiam suam non dispersurum esse confirmat, quid ergo peccator? Numquid enim hoc dixit. Misericordiam autem meam non dispergam ab eis? «Visitabo,» inquit, «in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum.» Exspectabas ad securitatem tuam, «Misericordiam vero meam non dispergam ab» eis. Et
Abbreviated transcription (Latin):
mittit ds̃ : qulasi xp̃iani. hoc est filii eius dereliquerint inquit legem meã
& in iudicus meis non ambulauerint : Siuistificationes meas profanauerint.
& in flagellis delicta eorum: Non ergo tantum miscricordia uocantis est :
sed & uerberantis & flagellantis.: Sit itaque manus paterna super te: & si
filius bonus es noli repellere disciplinam patris tui: Quis enim filius cui
nondat disciplinam pater eius : d& disciplinam. dum non auferat mise¬
ricordiam : Caedat contumacem : dum tamen reddat hereditatem Tu
si promissa patris bene agno uisti: Nontimeas flagellari : sed ex heredita¬
ri: Quem enim diligit ds̃ corripit : flagellat aũt̃ omnẽ filium quẽ recipit:
Peccator filius dedignatur flagellari : cum sine peccato uideat unicũ
flagellatum: Uisitabo ergo ait in uirga iniquitates eorum: sic & aposto lus

Expanded text:
mittit Deus, quia «Si» Christiani, hoc est, «filii ejus dereliquerint,» inquit, «legem meam, mittit Deus, quia «Si» Christiani, hoc est, «filii ejus dereliquerint,» inquit, «legem meam, et in judiciis meis non ambulaverint; si justificationes meas profanaverint, et in flagellis delicta eorum.» Non ergo tantum misericordia vocantis est, sed et verberantis et flagellantis. Sit itaque manus paterna super te, et si filius bonus es, noli repellere disciplinam: quis est enim filius, cui non dat disciplinam pater ejus? Det disciplinam, dum non auferat misericordiam; caedat contumacem, dum tamen reddat haereditatem. Tu si promissa patris bene agnovisti, non timeas flagellari, sed exhaeredari: quem enim diligit Dominus, corripit; flagellat autem omnem filium quem recipit Peccator filius dedignatur flagellari, cum sine peccato videat Unicum flagellatum? «Visitabo» ergo, ait, «in virga iniquitates eorum.» Sic et Apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
animum intendite : & pium debitum &igite : eo reddituro pernos
nuntiabstur : & adhuc in his uerbis &iam quae tracͣturi sumus ipse adnun¬
tiatur. Deillo enim inter c&era. paulo superius dictum erat : łtego primo¬
genitum ponam eum excelsum. praeregibus terrae : In&ernum seruabo illi
miseri cordiam meam : & testamentum meum fidele ipsi: Etponam insȩ¬
culum sȩculi semen eius & thronum eius sicut dies caeli: Dehis & deomni
filii eius legem meam . & iniudiciis meis non ambulauerint. Si iustificationes
meas profanauerint. & mandata mea non custodierint: Uisitabo inuirga
iniquitates eorum. & in flagellis delicta eorum Miseri cordiam uero meã
non dispergam ab eis: neque nocebo eos inueritate mea Neque profanabo
testamentum meum: & quȩ procedunt de labiis meis non reprobabo: Magnũ
firmamentum : firmamentum promissionis dĩ filii huius dauid: filii sunt
sponsi : Omnes ergo xp̃i ani filii eius dicuntur multum est autem quod pro¬

Expanded text:
animum intendite, et pium debitum exigite; eo reddituro per nos,nuntiabatur, et adhuc in his etiam verbis quae tractaturi sumus, ipse annuntiatur. De illo enim inter caetera paulo superius dictum erat: «Et ego primogenitum ponam illum excelsum prae regibus terrae in aeternum servabo illi misericordiam meam et testamentum meum fidele ipsi et ponam in saeculum saeculi semen eius et thronum eius sicut dies caeli si derelifilii ejus legem meam, et in judiciis meis non ambulaverint; si justificationes meas profan in flagellis delicta eorum. Misericordiam vero meam non dispergam ab eo, neque nocebo in veritate mea: neque profanabo testamentum meum; et quae procedunt de labiis meis, non reprobabo.» Magnum firmamentum promissionis Dei. Filii hujus David, filii sunt sponsi: omnes ergo Christiani, filii ejus dicuntur. Multum est autem quod pro