comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓlixitatem epłe Hec tn ista dicendo monachoꝵ religioni de¬
trahimꝰ. immo ut ueri monachi suit. id ẽ uere singłarem¬
lutam sectentur. tota m̃te desid̾amus: Laudamꝰ quidẽ eos
⁊ beatos ẽẽ ꝓficem᷑. si non tͣnsgrediantur t̾minos a patͥbus
suis positos ⁊ tc magis eẽ beatos cũ sub ẽẽ magis studuerĩt
qu̾a p̃eẽ. cum humilicas ⁊ obedientia sit eorũ summa ꝓuec
estis. ⁊ cui estis. ⁊ cui auctore deo p̃estis. ad meliora ꝓ uocan¬
do honorate. ⁊ nulli alii ordini cum contra morem eccłiasti¬
cum subiugari ꝑmiccice. Uał. Le x x.
uo humilis .c. ep̃c.G. regio dapifero sał. Que nͥ mandasti
ꝑ landricum p̾rbm. lam audieram ꝑ ebrardũ nepotem
tuum. uidelicet qd̾ rex multa iala dimit̾e. ⁊ multa bo¬
na se ꝓmictat uelle facere. si cum pace sedis apłice ⁊ com¬
inunione eccłiastica mulierem quã illicite ħt ualeat ad

Expanded text:
prolixitatem epistolae. Nec tamen ista dicendo, monachorum religioni deprolixitatem epistolae. Nec tamen ista dicendo, monachorum religioni detrahimus, imo ut veri monachi sint, id est, ut vere singularem sectentur vitam, tota mente desideramus. Laudamus quidem eos et beatos esse profitemur, si non transgrediantur terminos a patribus suis positos ; et tunc magis esse beatos, cum subesse magis studuerint quam praeesse, cum humilitas et obedientia sit eorum summa provectorum, in quo estis, et cui Deo auctore praeestis, ad meliora provocando honorate, et nulli alii ordini eum contra morem ecclesiasticum subjugari permittite. Vale.opus, WIDONIS regis dapifero, salutem. Quae mihi mandasti per Landricum presbyterum jam audieram per Ebrardum nepotem tuum, videlicet quod rex multa mala dimittere, et multa bona se promittat velle facere, si cum pace sedis apostolicae et communione ecclesiastica mulierem quam illicite habet, valeat ad
Abbreviated transcription (Latin):
cellentia. ut scd̃m beatum augustinum uix &̾ bonꝰ mona¬
chus bonum cłicum faciat: S qr cłicus ista diac̃ de clericis.
audiamus monachum dicentem de monachis. Diẽ enu
iheronimus. Monachus non docentis. s dolentis ht̃ officiũ
Et alibi. Clerici oues pascunt. ego pascor. W alibi. Si cupis
ẽẽ qd̃ diceris monachus. idẽ solus. quid facis in urbib que
utiq non st̃ solorum habitacła s multorũ. habet unũqd̃ꝙ
ꝓpositum pͥncipes suos Et ut ad nr̃a ueniamꝰ. ep̃i ⁊ prbri¬
possidentes hab̾e nitantur ⁊ meritũ. nos autẽ habeamus
ꝓpositi nr̃i pͥncipes. paulos. antonios. iuilianos. hylarios. ma¬
charios E alibi. Michi oppidum carcer. ⁊ solitudo paradys̃
est. Quid desid̾ant hõium frequentiam. qui de singłarita¬
te censentur: Possemus in hunc modum multa colligere
de pͥiulegio ełicorũ. ⁊ subiectione monachorum. nͥ uitaremꝰ

Expanded text:
cellentia, ut secundum beatum Augustinum: « Vix etiam bonus monacellentia, ut secundum beatum Augustinum: « Vix etiam bonus monachus bonum clericum faciat. » Sed quia clericus ista dixit de clericis, audiamus monachum dicentem de monachis. Dicit enim Hieronymus: « Monachus non docentis, sed dolentis habet officium. » Et alibi: « Clerici oves pascunt; ego pascor. » Et alibi: « Si cupis esse quod diceris monachus, id est solus, quid facis in urbibus ? Quae utique non sunt solorum habitacula, sed multorum. Habet unumquodque propositum ppossidentes habere nitantur et meritum. Nos autem habeamus propositi nostri principes Paulos, Antonios, Julianos, Hilarios, Macharios. » Et alibi: « Mihi oppidum carcer, et solitudo paradisus est. Quid desideramus urbium frequentiam, qui de singularitate censemur? » Possemus in hunc modum multa colligere de privilegio clericorum, et subjectione monachorum, nisi vitaremus
Abbreviated transcription (Latin):
stulandus. qui ad inuiriam domi ⁊ donantis tam facile o¬
mutata sententia fuerat refutandus Nec satis tuentur
fiumus. quȩ confirmant abb̃i scĩ cypͥam uis illud p̃dicte
eccłe qd̃ se hab̃e dicebat ex legitima concessione quoru̾dam
qui ut audiuimꝰ quietã possessionem cłicorũ apꝓbant.
monachorũ uͦ scĩ cypͥani intrusionem ꝓrsus impbant. ad
hoc enim p̾dictus abbas modis omnib iutebatur. ut p̃dicte
eccłie pͥoratus ei a dño papa conced̾etur. Qd̃ dñs papa nob̾
reclamantib. ⁊ lib̾tatem cłicorũ ꝓposse nr̃o defendentib fa¬
cere noluit. p̃cauens sic̃ ipse dicebat ne suꝑ hanc occasionẽ
p̃dictus abbas cłicos moliretur excludere.⁊ monachos suos
incrud̃e. Cłicorũ uͦ ordini publicam in fertis in uiriam. qu
monachorum ordinem ad tam rumosam suꝑbiam erigitis
ut elericos eis sub iugare studeatis. quorũ tanta debet ẽẽ ex¬

Expanded text:
stulandus, qui ad injuriam doni et donantis tam facile stulandus, qui ad injuriam doni et donantis tam facile mutata sententia fuerat refutandus. Nec satis tuentur erfuimus, quae confirmant abbati Sancti Cypriani jus illud praedictae Ecclesiae, quod se habere dicebat ex legitima concessione quorumdam monachorum, qui ut audivimus quietam possessionem clericorum approbant, monachorum vero Sancti Cypriani intrusionem prorsus improbant. Ad hoc enim praedictus abbas modis omnibus nitebatur, ut praedictae Ecclesiae prioratus ei a domno papa concederetur. Quod domnus papa nobis reclamantibus, et libertatem clericorum pro posse nostro defendentibus facere noluit, praecavens, sicut ipse dicebat, ne sub hac occasione praedictus abbas clericos moliretur excludere, et monachos suos intrudere. Clericorum autem ordini publicam infertis injuriam, qui monachorum ordinem ad tam ruinosam superbiam erigitis, ut clericos eis ei, m. s. c.  subjugare studeatis, quorum tanta debet esse ex
Abbreviated transcription (Latin):
sic bona plantare. ut ñ studeat bona conuellere. Si fr̾¬
nitatem ur̃am in uis uocare possemus. qͣntũ saluo carita¬
tis uincło fieri posset. iure a uob̃ multas expostularemus
iniurias. partim cõmunes. partim ꝓpͥas. Propͥas. qr cłicum
uidiocesi nr̃a d̾o militantem.⁊ ꝓpulchritudine ⁊ dulcedine
uite contemplatiue fonti uite totis desid̾iis in hiantẽ ad
publicum ꝓdtre. quietem suam int̾rũꝑe. ur̃a ad monitio¬
ne ur̃a auctoritate compulistis. Qu̾e cum uob̾ ad regnum
pulsi concessissemnus. ⁊ canonice electũ ab ipsa eccłia trans¬
misissemus. ñ satis aptam a uob̾ passus ẽ. repulsam. qui p̃¬
postero ordine cẽ de eiꝰ p̃latione disceptare cepistis qͣndo iã
facta a fr̃ib ⁊ collaudata a uob̾ eiꝰ electione inprioratus sui
sode cum sublimare debuistis Inquo ⁊ illi fr̃i ñ modicam
intulistis u̾ecundiam. ⁊ amico ur̃o ñ minimam fecistis in¬
uriam. Non eñi erat tanta p̃cum instantia ab amico po¬

Expanded text:
sic bona plantare, ut non studeat bona convellere. Si fraternitatem vestram in jus vocare possemus, quantum salvo charitatis vinculo fieri posset, jure a vobis multas expostularemus injurias, partim communes, partim proprias: proprias, quia clericum in dioecesi nostra Deo militantem, et pro pulchritudine et dulcedine vitae contemplativae, fonti vitae totis desideriis inhiantem, ad publicum prodire, quietem suam interrumpere, nostra admonitione, nostra auctoritate compulistis. Quem cum vobis ad regimepulsi concessimus, et canonice electum ab ipsa Ecclesia transmisissemus, non satis aptam a vobis passus est repulsam, qui praepostero ordine tunc de ejus praelatione disceptare coepistis, quando jam facta a fratribus et collaudata a vobis ejus electione, in prioratus sui sede eum sublimare debuistis. In quo et illi fratri non modicam intulistis verecundiam, et amico vestro non minimam fecistis injuriam. Non enim erat tanta precum instantia ab amico po
Abbreviated transcription (Latin):
aaron. Tuet filii tui custodite sac̾dodiũ ur̃m. ⁊ oĩa que ad
cultum altaris ꝑtinent. ⁊ intra uelum st̃. ꝑ sac̃dotes ad mi¬
nistrabuntur Siquis ext̾nus accesserit. occidet᷑. Qͥd aaron.

Expanded text:
Aaron: Tu et filii tui, custodite sacerdotium vestrum; et omnia quae ad Aaron: Tu et filii tui, custodite sacerdotium vestrum; et omnia quae ad cultum altaris pertinent, et intra velum sunt, per sacerdotes administrabuntur. Si quis externus al. extraneus
Abbreviated transcription (Latin):
Stantiq aaron immolauit uitulum ꝓ peccõ suo euius
sangͥnem obtulert ei filuĩ eiꝰ. Inquib actendendũ ẽ. qr
pͥmum sacratur. tab̾nacłm. altare.⁊ uasa sac̃do tes. et
indumenta sacerdotalia. de hinc iubetur ut accedant ad altare
sacͥficaturi.⁊ ꝓsuis popłiq pecẽis dnm̃ dep̾caturi. ut intel
eniundationem carnis cũ tanta reuentia iste ritꝰ ministroꝵ
et ininisterioꝵ erat obseruandꝰ quancõmagis in ꝯsecͣtione
dñici corporis ⁊ sangunis. inquib ꝯsistit emundatio car¬
nis ⁊ sp̃s. ñ statim ad misticas benedictiones. ⁊ obsecͣtiones
quib illa ꝯsecratio ꝑficit᷑ qui libet ẽ admutendus. nͥ pͥmũ
fuerit in ordine sacerdotali ꝯsecratus ⁊ õium ꝯgruentium
suꝑ lectiliũ. ⁊ õium circũ ad stantiũ ministeriorũ plenitu¬
dine subornatus: Qd̃ uͦ alius quã sac̾dos ad ꝯsecͣndũ acced̾e
non debeat. legitur in libro numeri. qui dicente dño ad

Expanded text:
immolavit vitulum pro peccato suo, cujus sanguinem obtulerunt ei filii ejus . In quibus attendendum est quia primum sacratur tabernaculum, altare et vasa, sacerdotes et indumenta sacerdotalia, dehinc jubetur ut accedant ad altare sacrificaturi, et pro suis populique peccatis Dominum deprecaturi, ut intellemundationem carnis, cum tanta reverentia, iste ritus ministrorum et ministeriorum erat observandus, quanto magis in consecratione Dominici corporis et sanguinis, in quibus consistit emundatio carnis et spiritus, non statim ad mysticas benedictiones et obsecrationes, quibus illa consecratio perficitur, quilibet est admittendus, nisi primum fuerit in ordine sacerdotali consecratus, et omnium congruentium supellectilium, et omnium circumstantium ministeriorum plenitudine subornatus. Quod vero alius quam sacerdos ad consecrandum accedere non debeat, legitur in libro Numeri dicente Domino ad
Abbreviated transcription (Latin):
siue lingua. siue uirga. quid refert cũ reges nichil s¬
spuale se dare intendant. s t̃m aut uotis petentiũ
annuere. aut uillas eccłasticas. ⁊alia bona ext̾iora qͦ
de munificentia regũ obtinent eccłie. ipsis electis ꝯ ce¬
dere: Uñ augustinꝰ suꝑ ioħem. parte pͥma. tractatu
sexto. Quo iure defendis uillas eccłe diuino an huma¬

Expanded text:
sive lingua, sive virga, quid refert, cum reges nichil ssive lingua, sive virga, quid refert, cum reges nichil spirituale ses dare intendant, sed tantum aut votis petentium annuere, aut villas ecclesiasticas et alia bona exteriora, quae de munificentia regum optinent aecclesiae, ipsis electis concedere? Unde Augustinus super Iohannem parte prima, tractatu sexto: Quo iure defendis villas aecclesiae, divino an huma
Abbreviated transcription (Latin):
saeͣm̃ti gerat. in constituendo ep̃o uel ad misfũ. uel omis¬
sum qͥd fid̾i. qͥd sacre religioni officiat ignoramꝰ. cũ post
canonicã electionẽ reges ipsos apłica auctoritate a ꝯ¬
cessione ep̃atuũ ꝓhibitos minime uideamꝰ Legimꝰ enĩ
sc̃e recordationis sũmos pontifices aliq̃n apd̾ reges pro
electis eccłarũ ut eis ab ipsis regib conced̾entur ep̃atꝰ.
ad quos electi erant int̾cesfisse. aliquoꝵ qr ꝯcessiones
regum nondũ secuti fuerant ꝯseerationes distulisse.
Q uorũ exempla surposuissemꝰ. nͥ ꝓlixitatẽ epłe uitasse¬
mus. Donnus quoq papa urbanꝰ reges tm acorporali
in uestitura excludit.quantũ incelleximꝰ. ñ ab electiõe
in quantũ st̃ capd̃ popłi uel concessione. quanuis oc¬
taua sinodus solum ꝓhibeat eos ut̾ ẽẽ electioni ñ ꝯces¬
sioni. Quȩ concessio siue fiat inanu. siue fiat nutu.

Expanded text:
sacramenti gerat in constituendo episcopo, vel admissum vel omissacramenti gerat in constituendo episcopo, vel admissum vel omissum quid fidei, quid sacrae religioni officiat, ignoramus: cum post canonicam electionem reges ipsos apostolica auctoritate a concessione episcopatuum prohibitos minime videamus. Legimus enim sanctae recordationis summos pontifices aliquando apud reges pro electis aecclesiarum, ut eis ab ipsis regibus concederentur episcopatus, ad quos electi erant, intercessisse; aliquorum, quia concessiones regum nondum consecuti fuerant, consecrationes distulisse. Quorum exempla supposuissemus, nisi prolixitatem epistolae vitassemus. Domnus quoque papa Urbanus reges tantum a corporali investitura excludit, quantum intelleximus, non ab electione, in quantum sunt caput populi vel concessione, quamvis octava sinodus solum prohibeat eos interesse electioni, non concessioni. Quae concessio sive fiat manu, sive fiat nutu,
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃e legationis eum uob̾ contenditis p̾sentari qui nec apd̾
nos. nec apd̾ uos ab aliquo ẽ accusatus. ñ ita papa leo ana¬
stafio instituit tessa lonicensi ep̃o uicario suo. s ut tm
de nomine electi ad noticiam eiꝰ ꝓiunciales referant sac̃¬
dotes. ipsi aut̃ẽ nullis difficultatib. nullis dilationib iꝰtas
fatigaret ȩlectiones. Quantum enĩ audiuimꝰ ꝑsona nobi¬
lit̃ nata. cõpetent̃ erudita. boni testimonii int̾ notos cũ
in eccła sua diaconatꝰ fung̾etur offitio. sine ulla dissonan¬
tia gͣtiutam habuit electionẽ. d si his ex actionib mͦ ce¬
d̾et. dic̾etur munere lingue uel officii suam cõꝑasse ꝯse¬
crationem: Qd̃ aut̃ scͥbitis p̃dictũ electũ inuestiturã ep̃atꝰ
de manu regis accepisse. nec relatũ ẽ nob̃ ab aliquo qui
uid̾it nec cognitũ. Qd̃ tñ si factũ eẽt cũ hoc nullam uim

Expanded text:
vestrae legationis eum vobis contenditis presentari, qui nec apud vestrae legationis eum vobis contenditis presentari, qui nec apud nos nec apud vos ab aliquo est accusatus, non ita papa Leo Anastasio instituit Thessalonicensi episcopo, vicario suo, sed ut tantum de nomine electi ad noticiam eius provinciales referant sacerdotes: ipse autem nullis difficultatibus, nullis dilationibus iustas fatigaret electiones. Quantum enim audivimus, persona nobiliter nata, competenter erudita, boni testimonii inter notos cum in aecclesia sua diaconatus fungeretur officio, sine ulla dissonantia gratuitam habuit electionem. Sed si his exactionibus modo cederet, diceretur munere linguae vel officii suam comparasse consecrationem. Quod autem scripsistis predictum electum investituram episcopatus de manu regis accepisse, nec relatum est nobis ab aliquo qui viderit nec cognitum. Quod tamen si factum esset, cum hoc nullam vim
Abbreviated transcription (Latin):
consuetudo deposcit. unanimit᷑ studeatis antistites. et
iucissim si metropolitanꝰ humane conditionis sorte re
crari mod̾ om̃ib censeatis. Cũ gͦ tam ista quã alia gene¬
ralia instituta. tam ab solute consecrationẽ metropoli¬
tani contineant. miram. cur p̾uatis legib ⁊ nouis tra¬
dicionib uet̾es traditiones ⁊ consuetudines remouere
contenditis. p̃cipiendo ut senonensis electus ante consec̃¬
tionem suam uob̾ p̾sentetur. ⁊ uire pͥmatꝰ ur̃i subiectio¬
nem ⁊ obedientiam ꝓficeatur. Qd̃ hactenus iisenonen¬
si ꝓuintia nec in aliis ꝓuuciis antiqͥtas ustituit. nec ꝯ¬
suetudo seruauit. Uñ papa nicholaus int̾ cet̾a scͥbit
radulpho archiep̃o bituricensi aliqua ultra iuspͥma¬
tis sibi ufurpanti. Primates uel patriarchas nichil pͥu
legii hab̾e p̃ cet̾is ep̃is. nͥ qͣntũ saeri canones concedunt
cenas regłas sua pͥuilegia seruent᷑ eccliis. Sd̾ si pͥuilegio

Expanded text:
consuetudo deposcit, unanimiter studeatis antistites, et consuetudo deposcit, unanimiter studeatis antistites, et vicissim si metropolitanus humanae conditionis sorte reccrari modis omnibus censeatis. Cum ergo tam ista quam alia generalia instituta tam absolute consecrationem metropolitani contineant, miramur, cur privatis legibus et novis traditionibus veteres traditiones et consuetudines removere contenditis, precipiendo, ut Senonensis electus ante consecrationem suam vobis presentetur et iure primatus vestri subiectionem et obedientiam profiteatur. Quod hactenus nec in Senonensi provincia nec in aliis provinciis antiquitas instituit, nec consuetudo servavit. Unde papa Nicholaus inter caetera sic scribit Radulfo archiepiscopo Bituricensi aliqua ultra ius primatis sibi usurpanti: Primates vel patilegii habere prae ceteris, nisi quantum sacri canones concedunt nas regulas sua privilegia serventur aecclesiis. Quod si privilegio
Abbreviated transcription (Latin):
quartꝰ iodiario. Qd̾ iusta ac sedula consuetudo nos imita¬
ri non p̃cipit. ita ab hoc ueluti a magno p̃cipitio noscus¬
debecus ut traditiones quas antiqͥtus apatͥb suscepimꝰ
uiam de hac eadem re ita scͥbit. Quia ꝑ ambitiones illi¬
citas non quosdam pudet eccłiarum iura ꝑ turbare. et
pͥuilegia que metropolitanis uel ꝓuintialib ep̃is decre¬
uit antiquitas. auida p̾sũptione ꝑuad̾e.ñ respiciente
qr et̃no rudici rationem tam de catholice sinceritatis in-¬
iuria. quã de tͣditionum p̃ iudiciis pat̾narũ. ñ sine per¬
petue dãpnationis in teritu reddituri. si in hac obstina¬
tione ꝑmanserint. caritatem ur̃am duximꝰ instruendã.
ut om̃s uos in cõmunionẽ fr̃s ꝑ dardaniã.siue contiguam.
quãq ꝓuintiã constituti qui uos metropolitanis urĩs ẽẽ
ineministis. ⁊ab isdem subtituti estis decedentes sic̃ uetꝰ

Expanded text:
quartus Lothario: Quod iusta ac sedula consuetudo nos imitaquartus Lothario: Quod iusta ac sedula consuetudo nos imitari non precipit, ita ab hoc veluti a magno pdedecus, ut traditiones, quas antiquitus a patribus suscepimus,  per Dardaniam de hac eadem re ita scribit: Quia per ambitiones illicitas non pudet quosdam ecclesiarum iura turbare et privilegia, que metropolitanis vel provincialibus episcopis decrevit antiquitas, avida presumptione pervadere, non respicientes, quia aeterno iudici rationem tam de catholicae sinceritatis iniuria, quam de traditionum preiudiciis paternarum, non sine perpetuae sint dampnationis interitu reddituri, si in hac obstinatione permanserint, caritatem vestram duximus instruendam, ut vos omnes in commune fratres per Dardaniam sive per contiguam quamque provinciam constituti, qui vos sub metropolitanis vestris esse meministis et ab isdem substitui decedentes, sicut vetus
Abbreviated transcription (Latin):
tione quã a ꝓbatissimis p̃decessorib meis traditã ⁊ ser¬
uatam repꝑi diminuere.uel mutare. aut aliquã no¬
uitatem ad mittere. s frequent̾ ut eoꝵ discipłs ⁊ sequi¬
peda totis mentis mee conacib. que tradita canonice
compexio obseruare. ac uen̾ari ꝓfiteor. Beatus quoq
gregorius maurentio magistro ꝓcausa theodori. Gra¬
ue nimis ẽ contra ueterem usum sacerdotes sͥ quiequã
arriꝑe. Item ideni Omnia que usus antiquitatis sta-¬
tuit incemerata seruentur Inde leo.p̃p. quartus scri¬
bit iudiei sardinie Hec mos nec nouiter incroducta ꝯ¬
suetudo nr̃e eccłe. nr̃is p̃decessorib fuit. contra canonũ
statura noua. uel musicata p̃sumere. Itẽ. Gregoriꝰ uniu̾-¬
sis ep̃is nunudie Consuetudinem que ꝯtra fidem nichil
usurpare dinoscitur. unmotam ꝑman̾e conçedimꝰ. siue
de pͥmatib constituendis. siue de cet̾is capitłis. Item leo

Expanded text:
tione, quam a probatissimis predecessoribus meis traditam et sertione, quam a probatissimis predecessoribus meis traditam et servatam repperi, diminuere vel mutare aut aliquam novitatem admittere, sed ferventer ut eorum discipulus et sequipeda totis mentis meae conatibus, quae tradita canonice comperio, observare ac venerari profiteor. Beatus quoque Gregorius Maurentio magistro pro causa Theodori: Grave nimis est contra veterem usum sacerdotes sibi quicquam arripere. Item idem: Omnia quae usus antiquitatis statuit, intemerata serventur. Inde Leo quartus scribit iudici Sardiniae: Nec mos, nec noviter introducta um statuta nova vel inusitata presumere. Item Gregorius universis episcopis Numidiae: Consuetudinem, quae contra fidem nichil usurpare dinoscitur, immotam permanere concedimus, sive de primatibus constituendis, sive de ceteris capitulis. Item Leo
Abbreviated transcription (Latin):
nime salus ꝑiclitat᷑. uel obseruatis. minime iuuatur. tam
obnixe seruanda santitis. uel cũ ea que antiquitas sanxit.
consuetudo seruauit. uen̾abilium patrũ auctoritas sacͣta
firmauit ꝓ ut uultis minuitis. aut mutatis attend̾e debet
prudentia ur̃a. quid saluti eorũ quib ꝑ omnia ꝑdẽe debe¬
tis conferatis. uel quorũ institutio potiꝰ sit tenenda. uel qͥ¬
b obedientia potiꝰ sit exhibenda. an illis sc̃is patͥb qui ad¬
huc nob̾ in scͥpturis suis locuntur an uob̃̾. qͥb nichil ẽ
aliuo ꝓpositum nͥ pͥorum sequi ⁊ hon̾are uestigia. Neq
hoc dico. qd̾ contra nouos excessus ñ liceat noua ꝓmulga¬
re mandata. s hoc dico qd̾ dic̃. p̃p. ⁊orimus narbonensib
Contra statuta patrũ concedẽ aliquid uel mutare. nec
huiꝰ quidem sed̾ pot̾ auctoritas. apd̾ nos enĩ in conuulsis
radicib uiuit antiquitas. eii decreta patrũ sanxere re¬

Expanded text:
nime salus periclitatur vel observatis minime iuvatur, tam nime salus periclitatur vel observatis minime iuvatur, tam obnixe servanda sancitis vel cum ea quae antiquitas sanxit, consuetudo servavit, venerabilium patrum auctoritas sacrata firmavit, prout vultis, minuitis aut mutatis: attendere debet prudentia vestra, quid? saluti eorum, quibus per omnia prodesse debetis, conferatis vel quorum institutio pocius sit tenenda vel quibus obedientia pocius sit exhibenda: an illis sanctis patribus, qui adhuc nobis in scripturis suis locuntur, an vobis, quibus nichil est aliud propositum, nisi priorum sequi et honorare vestigia. Neque hoc dico, quod contra novos excessus non liceat nova promulgare mandata; sed hoc dico quod dicit papa Zozimus Narbonensibus: Contra statuta patrum concedere aliquid vel mutare nec huius quidem sedis potest auctoritas. Apud nos enim inconvulsis radicibus vivit antiquitas, cui decreta patrum sanxere re
Abbreviated transcription (Latin):
e. minister sał ⁊ seruitium Factum ẽ ut unꝑastis.⁊
manus consecratione senonensis electi continuimꝰ. et
dientia direximus. Petendo itaq consulimꝰ. ⁊ consulẽ¬
do petimuis discretionem urãm. ut parciꝰ de cetͥo nos
apłice obedientie uincłis astringatis. ne humeris nr̃is impor¬
tabilia imponendo in inobedientiam labi ꝓhibente aliqua
in possibilitate. uel imꝑante aliqua necessitate faciatis.
q facile ẽ uob̃ cõminante arcu delonginquo pugnare. no¬
bis autẽ nimis ꝑicłosum ẽ adu̾santem gladio de p̾senti fe¬
rire. Nos tam̃ int̾dicta seu mandata ꝓfidei defensione. ꝓ
fidelium correptione. ꝓ sceleratorũ emendatione. ꝓunimi¬
nentium uel fut᷑orũ malorum int̾dictione. ꝓmulgata a
sede apłica sic uolumus obseruare. ut ꝑatisimus deo eo o¬
ꝑante que libet adusa ꝓ eorũ defensione tolerare. Cum
uͦ ea que indifferent᷑ se habent. in quib ñ obseruatis. mi¬

Expanded text:
 minister salutem et servicium. Factum est, ut imperastis, et manus a consecratione Senonensis electi continuimus et e auctoritatis obedientia direximus. Petendo itaque consulimus et consulendo petimus discretionem vestram, ut parcius de caetero nos apostolicae obedientiae vinculis astringatis, ne humeris nostris importabilia imponendo in inobedientiam labis prohibente aliqua impossibilitate vel imperante aliqua necessitate faciatis, quia facile est vobis comminante arcu de longinquo pugnare, nobis' autem nimis periculosum adversantem gladio de presenti ferire. Nos tamen interdicta seu mandata pro fidei defensione, pro fidelium correctione, pro sceleratorum emendatione, pro imminentium vel futurorum malorum interdictione, promulgata a sede apostolica sic volumus observare, ut parati simus Deo cooperante quaelibet adversa pro eorum defensione tolerare. Cum vero ea quae indifferenter se habent, in quibus non observatis mi
Abbreviated transcription (Latin):
spoponderim me scͥpturũ aliqua ꝯtra quoru̾oam nescio sĩ¬
plicium andupplicium in eptias. qui sed̾m apłm nesciunt
neq que loquuntur. neq de quibꝰ affirmant. dicentes qͣs¬
cunq ꝑsonas etiam sacrũ ordinem ñ habentes. u̾ba dñica
ꝑferentes. sacram̃ta altaris ⁊ cet̾a eccłastica sacram̃ta posse
confic̾e ⁊ salubrit̾ accipientib ministrare. Quorũ fatuitas
multiplicit̾ imꝑbari pot̾ partim ratione. partim diuinoꝵ
oꝑum accestatione postremo scõrũ patrũ irrefragabili aue¬
toritate Primo namq si aquibcũq ꝑsonis sacram̾ta diui¬
na. ⁊ confici. ⁊ tractari possent. ex habundanti ꝯstitutus
eẽt in eccła ordo sac̾dotał. ⁊ leuiticꝰ. qd̾ ipiũ ẽ aliquẽ ar¬
bitrari: Cum hunc utrũq ordinem. ⁊ uetus lex pͥmo dño
iubente sub figura constituerit. ⁊ eugłica uel apłica doc¬
trina pꝰmodũ inueritate ꝯsecrau̾it. Uñ in exodo ita dñs loqͥt᷑

Expanded text:
spoponderam me scripturum aliqua contra quorumdam nescio simplicium an duplicium ineptias, qui secundum Apostolum nesciunt neque quae loquuntur, neque de quibus affirmant , dicentes quascunque personas etiam sacrum ordinem non habentes, verba Dominica proferentes, sacramenta altaris et caetera ecclesiastica sacramenta posse conficere, et salubriter accipientibus ministrare. Quorum fatuitas multipliciter improbari potest, partim ratione, partim divinorum operum attestatione, postremo sanctorum Patrum irrefragabili auctoritate. Primo namque si a quibuscunque personis divina sacramenta confici et tractari possent, ex abundanti constitutus esset in Ecclesia ordo sacerdotalis et leviticus; quod impium est aliquem arbitrari, cum hunc utrumque ordinem et vetus lex, primo, Domino jubente, sub figura constituerit, et evangelica vel apostolica doctrina postmodum in veritate consecraverit. Unde in Exodo Dominus ita
Abbreviated transcription (Latin):
pa bonefacius manifestum ẽ. conficeri de cͥmine.qui
indulto ⁊ delegato iuditio purgandi se occasione ñ uti¬
tiui: Preterea scđm consuetudinem romane eccłie alit̃
ib accusatorum ⁊ testium innocentia queratur.
ad in simulationem talium etiam in fames ꝑsone
admituntur Possem quidem latiꝰ ista dixisse. ⁊ mul¬
ta sunilia. ad huius sententie confirmationẽ de autẽ¬
tieis scͥpturis collegisse. s ꝓpt̾ uitandam ꝓlixitatem

Expanded text:
pa Bonifacius: « Manifestum est confiteri de crimine, qui pa Bonifacius: « Manifestum est confiteri de crimine, qui indulto et delegato judicio purgandi se occasione non utitur. » Praeterea secundum consuetudinem Romanae Ecclesiae aliter nibus, accusatorum et testium innocentia quaeratur, ad insimulationem talium etiam infames personae admittuntur. Possem quidem latius ista dixisse, et multa similia ad hujus sententiae confirmationem de authenticis scripturis coll
Abbreviated transcription (Latin):
uel si simus. uel oramus. ex cõmunicationem subimus:
re ẽ. Dequorum repulsione etiam in canonib parisius
ꝓmulgatis ita habetur. Si ꝑ ordinationem regiam ho¬
horis istius culmen aliquis ꝑuadere numia temerita¬
te p̃sũpserit. a conpuincialib ep̃is nullatenꝰ recipi
mereatur. quem indebite ordinatum cognoseunt.
Inde ait beatus ambrosius in libro pastorali. Ocłis car¬
nalib uidetur ep̃e quasi magnꝰ. s dunis obtuicibꝰ:
leꝑfus. qui ꝑ pecuniam ad quisiuit indebitũ ordinẽ
hinc ⁊ beatus martir cipͥamis Plebs obsequens diuinis
p̃ceptis. ⁊dm̃ metuens a poccatore sacerdote seꝑare se
debet cum ħ at potestatem dignos eligendi.⁊ recusandi
indignos. Quia in lege ostendit dñs ordinationes sac̾do¬
tales. non nͥ sub popłi assistentis conscientia fieri opor¬
tere. ut plebe p̾sente. uel malorum cͥmina detegantur.
uel bonorum merita p̾dicentur. Si gͥ rationes ur̃e con¬

Expanded text:
si vel simus, vel oramus, excommunicationem subimus si vel simus, vel oramus, excommunicationem subimus re est. De quorum repulsione etiam in canonibus Parisiis promulgatis ita habetur: « Si per ordinationem regiam istius honoris culmen aliquis pervadere nimia temeritate praesumpserit, a comprovincialibus episcopis nullatenus recipi mereatur, quem indebite ordinatum cognoscunt. » Inde ait beatus Ambrosius in libro Pastorali: « Oculis carnalibus videtur episcopus quasi magnus, sed divinis obtutibus est leprosus, qui per pecuniam acquisivit indebitum ordinem. » Hinc et beatus martyr Cyprianus: « Plebs obsequens Dominicis praeceptis, et Deum metuens, a peccatore sacerdote separare se debet, cum habeat potestatem dignos eligendi, et recusandi indignos, quia in lege ostendit Dominus ordinationes sacerdotales, non nisi sub populi assistentis conscientia fieri oportere, ut plebe praesente vel malorum crimina detegantur, vel bonorum merita praedicentur. » Si igitur rationes vestrae con
Abbreviated transcription (Latin):
decet fidem scõium patrum seruari in eccła catholica.
ut qd̾ habuit amutat. qui imꝓbabili temeritate qd̾ ñ
accepit asfumpserit Quos non eẽ sacdoces beatꝰ grego¬
rius ita confirmat in epła siagrio ⁊ co ep̃is eiꝰ missa. Qui¬
cumq sacerdotium p̃cis studet datione mercari. ñ offi¬
cium. s nom̃ aitendit. ñ eẽ. s dici tm̃ sacerdos concupis¬
cit. Idem in epła ad ciriacum ep̃m̃ constantinopolitanũ
Sic̾ locus regiminis desidantib tiegandus ẽ. ita fugienti¬
bus offerendus. Et sic̃ scͥptum ẽ. Nec quisquam s sumit
honorem. s qui uocatur ad̾o tanquã aaron. Ꝙ alibi. Sic̃
qui inuitatus renuit. quesitus refugit. sacris ẽ altaribꝰ
ad mouendus. sic qui ultro aut importune se ingerit. ꝓ¬
culdubio ẽ. repellendus. Hinc dic̃ papa paschasius Quo¬
modo tales ep̾os. uel abbes. uel cłicos deuitamꝰ. cũ quib

Expanded text:
decet fidem sanctorum Patrum servari in Ecclesia catholica, decet fidem sanctorum Patrum servari in Ecclesia catholica, ut quod habuit amittat qui improbabili temeritate quod non accepit assumpserit. » Quos non esse sacerdotes beatus Gregorius ita confirmat in epistola Syagrio et coepiscopis ejus missa: « Quicunque sacerdotium studet pretii datione mercari, non officium, sed nomen attendit; non esse, sed dici tantum sacerdos concupiscit. » Idem in epistola ad Ciriacum episcopum Constantinopolitanum : « Sicut locus regiminis desiderantibus negandus est, ita fugientibus offerendus. Et sicut scriptum est: Nec quisquam sibi sumit honorem, sed qui vocatur a Deo tanquam Aaron . » Et alibi: « Sicut qui invitatus renuit, quaesitus refugit, sacris altaribus est admovendus; sic qui ultro ambit, aut importune se ingerit, procul dubio est repellendus. » Hinc dicit papa Paschasius: « Quomodo tales episcopos vel abbates vel clericos devitamus, cum quibus
Abbreviated transcription (Latin):
uo d̾i gr̃a humił .c. ep̃c. Eudoni normannie dapifero azelo
bono non tepescere Quesiuit a me dilectio tua utrũ ꝯtͣ
eum qui ordinationem suam de symoniaca heresi ⁊ qͥb¬
dam criminibus apd̃ metropolitanum cũ ꝓuintiales e¬
p̃os ade ⁊ aliis honestis pulsatus diem statute examinatio¬
nis anticipando subter fugit. ⁊ uiolentia pͥncipis ꝯsecra¬
tionem ad eptus. sedi ep̃ali ẽ intrusus. agere debeatis sic̃
respondeo. qr licet apd̾ quorũdam impitiam estimetur
ep̃c. illis tñ ñ ẽ in quorum conscientiis inuasor ẽ ⁊ heretieꝰ
sinit ut inter ep̃os habeantur. qui nec acłicis electi st̃.
nec aplebibus expetiti. Et post pauca. Quis ambigat ñ
eis eẽ tͥbuendum. qd̾ non docetur fuisse collatum. Q bus
libis ostenditur. qr in uasoribꝰ ep̃ałis honor nullatenꝰ ẽ
tbuendus. Non ẽẽ etiam cłicatu dignos ꝓbat. idẽ leo
in epła ep̃is galliȩ ⁊ germanie directa sic dicens: Sio

Expanded text:
o v. c. EUDONI; in alio REUDONI, Nortmanniae dapifero, a zelo bono non tepescere . . . . Quaesivit a me dilectio tua utrum contra eum qui ante ordinationem suam de Simoniaca haeresi, et quibusdam criminibus apud metropolitanum et comprovinciales episcopos a te et aliis honestis pulsatus, diem statutae examinationis anticipando subterfugit, et violentia principis consecrationem adeptus sedi episcopali est intrusus, agere debeatis sicutrespondeo, quia licet apud quorumdam imperitiam existimetur episcopus, illis tamen non est in quorum conscientiis invasor est et haeretisinit ut inter episcopos habeantur qui nec a clericis sunt electi, nec a plebibus expetiti: » Et post pauca: « Quis ambigat non esse eis tribuendum quod non docetur fuisse collatum? » Quibus verbis ostenditur quia invasoribus episcopalis honor nullatenus est tribuendus. Non esse etiam clericatu dignos probat idem Leo in epistola episcopis Galliae et Germaniae directa, sic dicens: « Sic
Abbreviated transcription (Latin):
paulo celeriꝰ. nẽ paulo tardiꝰ pꝰ conceptũ soleant conting̾e partꝰ.
Qd̃ ex ratione seminũ facile colligi pot̾. eũ scd̾m aeris tẽꝑiem uł
in tẽꝑiem qͥbdam annis celeriꝰ. qͥbdam tardiꝰ segetes maturascant
ad messem. Similimͦ cauteriũ militis nullũ tͥ certũ p̃bet argu¬
m̃tũ. cum ꝑ examinationem ferri candentis occulto d̾i iudicio
multos uideamꝰ nocentes lib̾atos. multos in nocentes sepe dãnatos
Pretea cũ talis ex aminatio sit in dm̃ temptatio. ñ ẽ mirũ si diui¬
no auxilio deserit᷑. cũ in caute ⁊ sine iuidiciali sententia ab aliquo
suscipitur. Unde beatꝰ aug̾tinꝰ defendens abraham qd̾ uxorẽ suã

Expanded text:
paulo celerius, nunc paulo tardius post conceptum soleant contingere partus. paulo celerius, nunc paulo tardius post conceptum soleant contingere partus. Quod ex ratione seminum facile colligi potest, cum secundum aeris temperiem vel intemperiem quibusdam annis celerius, quibusdam tardius segetes maturescant ad messem. Simili modo cauterium militis nullum tibi certum praebet argumentum, cum per examinationem ferri candentis occulto Dei judicio multos videamus nocentes liberatos, multos innocentes saepe damnatos. Praeterea cum talis examinatio sit in Deum tentatio, non est mirum si divino auxilio deseritur, cum incaute et sine judiciali sententia ab aliquo suscipitur. Unde beatus Augustinus defendens Abraham, quod uxorem suam
Abbreviated transcription (Latin):
nobili ⁊ strenuo militi. sał. Missus ate cłicus anxie ⁊ diligenter
ex tua parte consuluit paruitatem meam. qͥd sentirem super
in honesta suspicione quã comecisti in uxorem tuã. opponens
qd̾̃ computatis dieb qui st̾ int̾ conceptũ ⁊ partũ inuenti st̾ mi¬
nus soptem dies qm consuetudo credebat᷑ habere parientium
Auges inde suspicionem tuam. qđ̾ miles qu̾e de concubitu uxoris¬
ris tue suspectum habebas eum subisset ex anunationem ferri can¬
dentis ad se purgandũ cauteriatꝰ ẽ. nec ullus ꝓducit᷑ accusator a¬
aut testis qui suspicioni tue nͥ de comiecturis ullũ p̃beat argum̃¬
tum: ꝓ quib aliquẽ cond̾enare. nec usus maioꝵ. nec ulla legũ con¬
cedit auctoritas. Primo de comectura diorũ qui defuisse dieuntur¬
tͥ respondeo. qr nullũ certũ tͥ faciunt argum̃tũ. cũ honeste mulie¬
res ⁊ ueterane causa ueritatis in qͥrende a nob int̾rogate manifes

Expanded text:
nuissimo militi salutem. Missus a te clericus anxie et diligenter ex tua parte consuluit parvitatem meam quid sentirem super inhonesta suspicione quam conjecisti in uxorem tuam, opponens quod, computatis diebus qui sunt inter conceptum et partum, inventi sunt minus septem dies quam consuetudo credebatur habere parientium; auges inde suspicionem taum, quod miles quem de concubitu uxoris tuae suspectum habebas, cum subiisset examinationem ferri candentis ad se purgandum, cauteriatus est, nec ullus producitur accusator aut testis qui suspicioni tuae nisi de conjecturis ullum praebeat argumentum. Pro quibus aliquem condemnare nec usus majorum, nec ulla legum concedit auctoritas. Primo de conjectura dierum cui defuisse dicuntur, respondeo, quia nullum tibi certum faciunt argumentum cum honestae 88 mulieres et veteranae causa veritatis inquirendae a nobis interrogatae manifest
Abbreviated transcription (Latin):
tiones patrũ. ⁊ cet̾is ep̃is in urbe rem̾si congrega¬
tis. fr̾ne dilectionis obsequium: S i diuine legis fuisse¬
tis memores. cuiꝰ debetis eẽ doctores atq tutores. non
cilium. p̃sertim cuiꝰ facinꝰ ignoratis aut flagitium
mei. qui sine auctoritate apłica mei uidices ẽẽ non
debent. cum ꝑegͥna iuditia nulliꝰ ẽẽ mom̃ti decretoꝵ
nitimini causam meam extra ꝓuintiam. qd̾ cum
multis sanctionib sc̃orũ patrũ p̾cisum sit. unam ex
tanquam gladius biceps utriusq intencionem reu̾b̾et
inuitantis scilicet ⁊ accusantis. Dic̃ enĩ beatꝰ papa. Ultra¬

Expanded text:
et caeteris coepiscopis in urbe Remensi congregatis fraternae dilectionis obsequium. Si divinae legis fuissetis memores, cujus debetis esse doctores atque tutores, non oncilium, praesertim cujus facinus ignoratis aut flagitium. mei, qui sine auctoritate apostolica mei judices esse non debent, cum peregrina judicia nullius esse momenti decretorum nitimini causam meam extra provinciam. Quod cum multis sanctionibus sanctorum Patrum praecisum sit, unam ex tanquam gladius biceps utriusque intentionem reverberet, invitantis scilicet et accusantis. Dicit enim beatus papa St
Abbreviated transcription (Latin):
mati in medium ꝯsulium̃ Itaq omniũ circũ ad stantium
fr̃m unantmi assensum tue dilectionis rescribimꝰ. p̾fatũ
gislandũ p̃sbiterũ ante te p̃sentandũ. Ubi si certi accusaco¬
res defuerint. tunc distante usticia sine omni ꝯtrou̾sia
p̾sbit᷑ quecũq obhoc in uste amisit. ac sac̾dotiũ accipiat.¬
mittimꝰ arbito. Uulgalem deniq a nulla canonica sanctione
fultam legem feruentis scilicet siue frigide aque. ignitiq ferri
ꝯtͣctum. aut cuiꝰlibet popłaris inuentionis q fabricante ħ sunt

Expanded text:
mati, in medium consuluimus. Itaque circa omnium astantium fratrum assensu unanimi tuae dilectioni rescribimus praefatum Gissandum ante te praesentandum, ubi, si certi accusatores defuerint, tunc, dictante justitia, sine omni controversia presbyter quaecunque ob hoc injuste amisit, ac sacerdotium et integmittimus arbitrio. Vulgarem denique legem, a nulla canonica sanctione fultam, ferventis scilicet sive frigidae aquae ignitique ferri contactum, aut cujuslibet popularis invent
Abbreviated transcription (Latin):
in eos recorqueri pot̾. qui uulnus fom̃tis in curabile tanꝗͣ
pii medici cauteriis competentib dissimulant urere. uł
inedicinali ferro incidere. Inqua sententia si mecũ firmit̃
fuissetis. iam egrotum ur̃m ad sanitatem ꝑduxissecis. Qd̃
qu̾adiu differtis. uidete si fidelitatem qũa debecis plenicer
exhibetis. si officii ur̃i inunus expletis. Faciat gͦ dñs rex ad¬
u̾sum paruitatem meam. qͣntum deo ꝑmutente libuerit.¬
⁊ licuerit. includat. excludat. ꝓsc̾bat. inspirante d̾i gr̃a. ⁊ ꝓ
sequente.decreui pati ꝓ lege d̾ĩ mei. nec ulla ratione cogen¬
te uolo ẽẽ ei consentaneus inculpa. qui nolo ẽẽ consors in
pena. Angłs magni consilui ⁊ sp̃s fortituduus sit uob̾cum.
ut recta sapiatis ⁊ recta faciatis. Uałx x ix.

Expanded text:
in eos retorqueri potest, qui vulnus fomentis incurabile tanquam in eos retorqueri potest, qui vulnus fomentis incurabile tanquam pii medici cauteriis competentibus dissimulant urere, vel medicinali ferro praecidere. In qua sententia si mecum firmiter fuissetis, jam aegrotum nostrum ad sanitatem perduxissetis. Quod quandiu differtis, videte si fidelitatem quam debetis pleniter exhibetis, si officii vestri munus expletis. Faciat ergo dominus rex adversum parvitatem meam, quantum Deo permittente libuerit et licuerit, includat, excludat, proscribat, inspirante Dei gratia et prosequente, decrevi pati pro lege Dei mei, nec ulla ratione cogente volo ei consentaneus in culpa esse, qui nolo esse consors in poena. Angelus magni consilii, et Spiritus fortitudinis sit vobiscum, ut recta sapiatis et recta faciatis. Valete.
Abbreviated transcription (Latin):
& neganda ÷ accusantib licentia cͥminandi priꝰqu̾a
se cͥmine quo p̾muntur exuerint. Postremo.qr ñ de
ueritatis tramite : s de odii fomite. mea ꝓcedit accusa¬
tio. apłicam sedem appello. qd̃ in omnib eͥmine pulsa¬
tis apłica concedit auctoritas. ut ꝑ se aut ꝑuicarios su
⁊oum ꝑ oratum fuerit legitimam sententiam ꝑferri
p̾cipiat. Neq enim hoc bene conseiꝰ in causa uicandi ⁊u¬
dicii facio. cum manifesta ⁊ breuis sit mea purgatio de
cͥmine ꝑuirii. qui nulli hodie uiuentium aliq̃ndo iura¬
m̃tum feci:S uolo exemplum ẽẽ cet̾is excedendi ab ordi¬
culis opponere. Conductum enim adũo meo rege quesiu.
nec habere potui. Quantũ autẽ ex intentatis minis incel¬
ligo. non liceret mͥ inconuentu ur̃o impune dic̾e u̾icatẽ.
qui ꝓ iam dicta u̾itate ⁊ apłice sedis obedientia tantã iam
sentio seueritatem. ut ꝑ uirium arguar incurrisse. ⁊ maie¬
tatem regiam minuisse. Qd̃ ut pace ur̃a dixerum rectuis

Expanded text:
» Et: « Neganda est accusantibus licentia criminandi, priusquam se crimine quo premuntur exuerint . » Postremo quia non de veritatis tramite, sed de odii fomite mea procedit accusatio, apostolicam sedem appello. Quod omnibus in crimine pulsatis apostolica concedit auctoritas, ut per se, aut per vicarios suoet cum peroratum fuerit, legitimam sententiam proferri praecipiat. Neque hoc bene mihi conscius causa vitandi judicii facio, cum manifesta et brevis sit mea purgatio de crimine perjurii, qui nulli hodie viventium aliquando juramentum feci. Sed nolo exemplum esse caeteris recedendi ab ordiis periculis me opponere. Conductum enim a domino meo rege quaesivi, nec habere potui. 17 Quantum vero ex intentatis minis intelligo, non liceret mihi in conventu vestro impune dicere veritatem; qui pro jam dicta veritate, et apostolicae sedis obedientia tantam sentio jam severitatem, ut perjurium arguar incurrisse, et majestatem regiam minuisse. Quod ut pace vestra dicam, rectius
Abbreviated transcription (Latin):
monasterii abbi. ꝓ mereri euge boni serui. Uerbũ qd̾ erat
in ore multorũ auditui meo non untulit gaudiũ. quo ani¬
inad u̾ti gen̾ale dispendium monastice religionis. ⁊ specia¬
qd̃ abeo qui dicebatur eẽ. ex cõmunicatts bñdictionẽ acce¬
ꝑitis. ⁊ subiectionem debicam metropolitane sedi ante be¬
nedictionem ꝓmiseritis Habent forsican isti fr̃s zelũ dei.

Expanded text:
Monasterii abbati, promereri euge servi boni. Verbum quod erat in ore multorum auditui meo non intulit gaudium, quo animadverti generale dispendium monasticae religionis, et speciasis, quod ab eo qui dicebatur excommunicatus esse, benedictionem acceperitis, et subjectionem debitam metropolitanae sedi ante benedictionem promiseritis. Habent fortasse  al.
Abbreviated transcription (Latin):
Iuo.c.e.in.sał ⁊ debitum ꝓposse seruitium. Sictũ ẽ
m qd̾ ad suggestionem inimicorũ abbem scĩ dionisĩi
grauit᷑ accusatis ⁊ testimonio ciuusdam pseudo mo¬
nachi de obiecta s falsitate infamare concenditis. qd̾
nunc leges ħnt nunc ancessorũ ur̃orũ regum insticu¬
ta ꝑmitunt. ut alicui de se confesso credi debeat suꝑ
crimen alienum. Uñ excellentie u̾rȩ supplico ut ma¬
iestati regie pͥmo consulatis. ⁊ nobilis monasterii qd̾
cum omnib sͥ appendentib ur̃e uoluntati obnoxiũ
ẽ. in aliquo uira non minuatis. s pocius b̃nficia que
p̃decessores ur̃i eidem uen̾abili loco contuler̃t. tanqua
in ꝓpͥam elemosinam defendendo u̾itatis. E qr ꝑicło.¬
quietare. salubre consilium mͥ uidecur ut post positis
cussionem inuitaretis uel expectaretis que sine om̃i
fuco malitiȩ consilium uob̃ darent. ⁊ ur̃e utilitati. et
quieti monasterii salubriter ꝓuid̾ent. In his autẽ ⁊ in

Expanded text:
utem et debitum pro posse servitium. Dictum est mihi quod ad suggestionem inimicorum abbatem Sancti Dionysii graviter accusatis, et testimonio cujusdam pseudomonachi de objecta sibi falsitate infamare contenditis. Quod nec leges habent, nec antecessorum vestrorum regum instituta permittunt, ut alicui de se confesso credi debeat super crimen alienum . Unde excellentiae vestrae supplico, ut majestati regiae primo consulatis, et nobilis monasterii, quod cum omnibus sibi appendentibus vestrae voluntati obnoxium est, ne in aliquo jura minuatis, sed potius beneficia quae praedecessores vestri eidem venerabili loco contulerunt, tanquam in propriam eleemosynam defendendo vindicetis uquietare, salubre consilium mihi videretur  al. videtur, ut postpositis cussionem invitaretis vel exspectaretis, qui sine omni fuco malitiae consilium vobis darent, et vestrae utilitati, et quieti monasterii salubriter providerent. In his autem et in
Abbreviated transcription (Latin):
hominis adhuc uelare uoluerit. metropolitane sedis
audientiam appellabo. Uał¬
uo di grã.c.e.m. Guileł eadem gr̃a maioris monasterii
mum suam succendisse. ⁊ eo incendio puerũ quendã ma¬
docali officio alienus existere. Nespondeo itaq uob̾ ex
furor tam̃ ⁊ indignatio ex quib mortifera illa motio ꝑ¬
duit in omnib ⁊ p̾cipue in di ministris inhibetur atqͣ
ui qr diabolo suadente qd̃ illicitum ⁊ contͣ sacdotale ꝑ¬
positum erat. prius fecit. ⁊ de malo initio ꝓpeior exitus
nec sac̾dotali officio dignum uidicare. nisi eum longa
monastice uitȩ ꝓbet exꝑientia. ⁊ ad int̾missum miste¬
riumt ex meritorum p̾rogatiua pastoralis reuocet obe

Expanded text:
hominis adhuc velare voluerit, metropolitanae sedis hominis adhuc velare voluerit, metropolitanae sedis audientiam appello O al. WUILELMO, eadem gratia Majoris-Monasterii mum suam succendisse, et eo incendio puerum quemdam sedotali officio alienus existere. Respondeo itaque vobis ex furor tamen et indignatio, ex quibus mortifera illa commotio prodiit, in omnibus, et praecipue in Dei ministris inhibetur, atququia diabolo suadente quod illicitum et contra sacerdotale propositum erat prius fecit, et de malo initio pejor exitus pnec sacerdotali officio dignum judicare, nisi eum longa monasticae vitae probet experientia, et ad intermissum ministerium ex meritorum praerogativa pastoralis obe
Abbreviated transcription (Latin):
non pot̃. interim eum a nob̾ excõmunicatũ monemus.
⁊ rogamus ut ꝓ excõmunicato in eccłiis ur̃is teneri faci¬
atis. In quo si mͥ ad quiescere non uultis. auctoritati pa
ab alia eccłia ex cõmunicatos dum in sua parrochia mo¬
rarentur. appͥa ȩccłia recipi non deb̾e testatur. Legitur
enum in concilio meldensi capitło.ii.De ilł autẽ qͥ in¬
fra parrochiam beneficium aut hereditatem ħnt. ⁊ al¬
tͥius ep̃i parrochiani st̃. ⁊ de loco ad locum icer faciunt.
rapinas ⁊ dep̃dationes ꝑagunt.placuit ut ex cõmuni¬
centut. nec ante ex parrochia exeant. quã que ꝑpetra¬
runt digne emendent: Quorũ ex cõmunicatio seniori e¬
orum ⁊ Iprio ep̃o significanda ẽ. ne eos recipiant añqua
illuc redeant ubi rapinam fecerint ⁊ omnia plenit̾ em̃¬
dent. Adu̾sus hanc sententiam tam ꝑspicuam. tam fir¬
mam. siquis stare temptau̾it. ⁊ malitiam in penitentis

Expanded text:
non potest, interim eum a nobis excommunicatum monemus, non potest, interim eum a nobis excommunicatum monemus, et rogamus ut pro excommunicato in Ecclesiis vestris teneri faciatis . In quo si mihi acquiescere 85 non vultis, auctoritati saab alia Ecclesia excommunicatos, dum in sua parochia morarentur, a propria Ecclesia recipi non debere testatur. Legitur enim in concilio Meldensi cap. 2: « De illis autem qui infra parochiam beneficium aut haereditatem habent, et alterius episcopi parochiani sunt, et de loco ad locum iter faciunt, rapinas et depraedationes peragunt: placuit ut excommunicentur, nec ante ex parochia exeant, quam quae perpetrarunt digne emendent. Quorum excommunicatio seniori eorum et proprio episcopo significanda est , ne eos recipiant antequam illuc redeant ubi rapinam fecerunt, et omnia pleniter emendent. » Adversus hanc sententiam tam perspicuam, tam firmam, si quis stare tentaverit, et malitiam impoenitentis
Abbreviated transcription (Latin):
cis quamuis ea non nͥ infut᷑um tim̾em asua p̃sũptione
reuocaui Appellationem tam̃ nec ꝓsequi taxauert.
nec plenam pacem mecum habere uoluerunt. Uñ ne¬
cessarium m uidetur. ut luteras cõmunes tam archi¬
ep̃o quam suffraganeis mittatis. quatinꝰ aut plenam pa¬
cem inecum habeant. aut p̃sentiam ur̃am rationẽ in¬
de reddituri mecum adeant. Sugg̾o pat̾nitati ur̃e ut
quantum d̾s donau̾it orare studeamꝰ. ut si ꝓsꝑa sint
firmentur. si uͦ adu̾sa pellantur. Si uen̾it ad uos qͥdam
ꝓpt̾ infamiam de eccłia nr̃a pulsus. rogo ne deo qͥcquã
statuatur. donec a uob̾ causa eiꝰ plenius audiatur. Be¬
uo dei gr̃a.c.e.m. hu. aurelianensis eccłie decano ⁊ Wlgri¬
no eiusdem eccłie archidiacono. ⁊cõmuni capitło p̃die¬
eum negare si colloquium int̾ nos hab̾etur. ⁊ lege ꝓba¬
remus ⁊ consuetudine. Uñ qr hoc adp̾sens cõmode fieri

Expanded text:
cis, quamvis ea non nisi in futurum timerent, a sua praesumptione cis, quamvis ea non nisi in futurum timerent, a sua praesumptione revocavi, appellationem tamen nec prosequi taxaverunt, nec plenam pacem mecum habere voluerunt. Unde necessarium mihi videtur, ut litteras communes tam archiepiscopo quam suffraganeis mittatis, quatenus aut plenam mecum pacem habeant, aut praesentiam vestram, rationem inde reddituri, mecum adeant. Suggero etiam paternitati quantum Dei donaverit, orare studeamus, ut si prospera sunt firmentur, si vero adversa pellantur. Si venerit ad vos quidam propter infamiam de ecclesia nostra pulsus, rogo ne de eo quidquam statuatur, donec a vobis causa ejus plenius audiatur. Bensis decano, et VULGRINO ejusdem Ecclesiae archidiacono, et communi capitulo praediceum negare, si colloquium inter nos baberetur, et lege probaremus et consuetudine. Verum quia hoc ad praesens commode fieri