comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tib suis malitie spitalis ĩprobitas :¬
tm̃q sibi de nate̾ nr̃e mutabilitate
ꝓrusit ut quẽ ueꝵ expebat᷑ hoĩem:
p̃sumeret posse fieri pettatorẽ. Hi gͦ
ab ip̃o dño saluatore nr̃o deceptionũ
suaꝵ diabolꝰ nõ reuocauit ĩsidias:
qͣntomagis fragilitatẽ ur̃a ĩpug¬
nare p̃sumt. quos exinde uehemẽ¬
ciore odio et ĩuidia seuiore ꝑsequitur
ex quo ei ĩ baptismo renũtiauimꝰ⁊
et ab illa cui dñabat᷑ origine ĩ nouã
treaturã diuĩa genaciõe tnsiuimꝰ:
Unde qr dũ mortali carne tirtũda

Expanded text:
italis improbitas; tantumque sibi de naturae nostrae mutabilitate promisit, ut quem verum experiebatur hominem, praesumeret posse fieri peccatorem. Si ergo ab ipso Domino et Salvatore nostro deceptionum suarum diabolus non revocavit insidias, quanto magis fragilitatem nostram impugnare praesumet, quos exinde vehementiore odio et invidia saeviore persequitur, ex quo ei in baptismo renuntiavimus, et ab illa cui dominabatur origine, in novam creaturam divina regeneratione transivimus! Unde quia dum mortali carne circumda
Abbreviated transcription (Latin):
te iudiciũ: s̃ in ip̃o esse futa iudicio.
Et ecte plusꝙ̃ salomo hic. hoc ẽ in p̃¬
sentiaꝵ int̾ uos ꝯu̾sat᷑: q̃ salomone ĩ¬
cõꝑabilit̾ p̃stantior est. Mistice ĩ nm¬
uitis penitẽtib et electa regina aus¬
tri fides eccłie p̃dicat᷑ et iscłi p̃fertur:¬

Expanded text:
. Et ecce plus quam Salomon hic. Hoc est, impraesentiarum inter vos conversatur, qui Salomone incomparabiliter praestantior est. Mystice in Ninivitis poenitentibus, et electa regina Austri fides Ecclesiae praedicatur, et Israeli praefertur
Abbreviated transcription (Latin):
uotat: ꝓpt̾ utrũq sexũ que ad fidẽ col¬
ligit᷑ nõ est mirũ. Ualde aũt mirã¬
dũ est et q̃situ dignũ: quomõ etia
mater dm̃ dici possit. Nã et discipłos
frẽs dignatꝰ ẽ appellare: post resur¬
rectionẽ ita inquiẽs. Ite nũtiate frĩ¬
bus meis. Qui ergo frat est dm̃ in
eo credẽdo et pr̃is uoluntatẽ ĩplendo:
quõ etiã mat̾ fieri possit ĩuestigan¬
dũ est. B sciendũ est qr sicut quis fr̃
dm̃ efficit᷑ in eũ tredendoͬ ita etiã ma¬
ter p̃dicãdo. Quasi enĩ mat̾ xp̃i qͥs
efficit᷑. cũ ꝑ eiꝰ p̃dicationẽ amor dm̃i
ĩ ꝓximi mẽte generat᷑. siq hoc faci

Expanded text:
fidem colligitur, non est mirum. Valde autem mirum, et quaesitu dignum est, quomodo etiam mater Domini dici possit. Nam et discipulos fratres dignatus est appellare post resurrectionem, ita inquiens: Ite, nuntiate fratribus meis . Qui ergo frater est in eo credendo, et Patris voluntatem implendo, quomodo etiam mater fieri possit, investigandum est. Sed sciendum quia sicut quis frater Domini efficitur in eum credendo, ita etiam mater praedicando. Quasi enim mater Christi quis efficitur, cum per ejus praedicationem amor Domini in proximi mente generatur. Magna di
Abbreviated transcription (Latin):
altera eoꝵ qͥ pectare desierũt. Pemtẽ¬
tia quippe delictũ abolet: sapiẽtia ca¬
uet. Et idcirco ĩ resurrectiõe eos iudi¬
tabũt: qr ĩ his reꝑtꝰ timor dei fuerat
quib lex nõ erat p̃dicata. Hoc ma¬
gis ĩdigni erãt illi qͥ ex lege sũt ĩ fideles:
quo plus fidei ĩ eis qͥ legẽ ignorauerũt
ris: querẽtes loqui ei. Mixit aũt ei qͥ¬
dã. Eite mat̾ tua et frẽs tui foris stãt:
loqui desiderãt. Tũt quidã nũciat
saluatori: qd mat̾ et frẽs sui stãt fo
spitali oꝑi affectũ carualiũ p̃ferret
propĩquoꝵ. Unde prudẽtissĩe se matrẽ
nosse dissimulat: ut ostẽdat se potiꝰ
cognoste et amare eos: q ꝑ ꝯiũctionẽ¬

Expanded text:
t eorum qui peccare desistunt; poenitentia enim delictum abolet, sapientia cavet: et idcirco in resurrectione eos judicabunt, quia in his repertus timor Dei fuerit quibus lex non erat praedicata, hoc magis indigni venia illi qui ex lege sunt infideles, quo plus fidei in illis qui legem ignoraverint ris quaerentes loqui ei. Dixit autem ei quidam: Ecce mater tua, et fratres tui foris stant i desiderant loqui. Tunc quidam nuntiat Salvatori quod fratres et mater sua staoperi divino affectum carnalium praeferret propinquorum. Unde prudentissime se matrem nosse dissimulat, ut ostendat se potius cognoscere et amare eos qui pe
Abbreviated transcription (Latin):
et ĩ alio euãgelio fratres dm̃ legimꝰ
appellatos. Iristice u̾omat̾ dm̃ syna¬
gogn ĩtelligit᷑ deͥ tuꝰ carne editꝰ est:
fratres aũt est populꝰ udeoꝵ. Hal¬
uatore igit᷑ ĩtus posito mat̾ eiꝰ et frẽs¬

Expanded text:
elio fratres Domini legimus appellatos . Mystice vero mater Domini synagoga intelligitur de carne, cujus editus est; fratres autem est populus Judaeorum. Salvatore igitur intus posito, mater ejus et fr
Abbreviated transcription (Latin):
nollẽt dũ ad eũ q̃ ad illoꝵ salutẽ mis-¬
sus fuat ĩtrare ꝑ fidẽ negligerẽt: tur-¬
ba genciũ preoctupãs ingressa est.
et nũc dm̃ sermõĩb fruit᷑ et doctrina il¬
lis foris stãtib: et tirta trenã legis in¬
telligentiã et littẽ custodiã diusãtib.
Quiq qñtũ in ip̃is est magis xp̃m
ad dotenda carnalia foris togũt exire:
ꝙͣ ip̃i ad discẽda spũalia uolũt intra-¬
re. Et extendẽs manũ in discipulos
suos dixit. Ette mat̾ mea et fres mei.

Expanded text:
eum qui ad illorum salutem missus fuerat, intrare per fidem negligerent, turba gentium praeoccupans ingressa est, et nunc Domini sermonibus fruitur, et doctrina illis foris stantibus, et circa terrenam legis intelligentiam, et litterae custodiam diversantibus, quique, quantum in ipsis est, magis Christum ad docenda carnalia foris cogunt exire, quam ipsi ad discenda spiritalia volunt intrare. Et extendens manus in discipulos suos dixit: Ecce mater mea et fratres mei.
Abbreviated transcription (Latin):
uẽtre aũt ceti ionas erat trib dieb et
trib noctib: et saluator nr̃ in morte¬
et ĩ sepulchro fuit trib dieb et trib
nottib ⁊ tũiq ꝯpletũ est illud qd̾ le¬
git᷑ ĩ osee. ero mors tua o mors: ero
morsus tuus ĩferne. Et sĩc iouas in
uẽtre piscis nõ ꝑmãsit s eiectꝰ est ĩ
aridã: ita saluatoris nr̃i aĩa nõ re¬
licta est in ĩferno : neq caro eiꝰ uidit
torruptionẽ: s resurrexit ĩ głia. Diri

Expanded text:
ventre ergo ceti Jonas erat tribus diebus et tribus noctibus, et Salvator noster in morte in sepulcro fuit tribus deibus et tribus noctibus. Tuncque completum est illud quod legitur in Osea. Ero mors tua, o mors; ero morsus tuus, o inferne? . Et sicut Jonas in ventre piscis non permansit, sed ejectus est in aridam, ita Salvatoris nostri anima non relicta est in inferno, neque caro ejus vidit corruptionem, sed resurrexit in glori
Abbreviated transcription (Latin):
potest dilige̾. Notandũ aũt ꝙ et hic
sĩt et suꝑiꝰ um de mĩmis miscd̾ia
p̃standã esse dixit: qͣ sibi ita collatã/ et¬
asseruit: qr quitq̃d deo defert᷑ ꝑ ui¬
tatẽ fidei et patis et simplici ĩteutoe
offerri debet: nec deb stire simstra
te fidei heretita prauitate diuidit uł
ĩtende q supplicia et̾ua sũt: et uita
ꝓpetua nõ hab rumã. Et ob hoc frus¬
tra origenes. post multa ãnoꝵ turri¬
tula ĩpiis et pctorib necuõ diabolo et
angelis ei ꝯ spodet de ĩferno liberatio¬
nẽ: asseres diuĩe pietati aptissiẽ due¬
nire : ut sĩt hoĩez redemit: ita quoq
dum dixisse ad ĩtutiendũ timorẽ qui¬
supplicia et peccare desistãt. Cui cõ¬
tra respondendũ. qr si hoc uerũ nou
ẽ: nec hec illud ueꝵ est qd ueritas:
subdit. Iusti cuĩt in uitã etuã. E
qd dictu nephas ẽ sicut illud falso
nimatꝰ est ut timorẽ ꝑtellẽt: ita hͦ
falso ꝓmisit ut uacua spe deciperet.

Expanded text:
ebit. Notandum autem quod et hic sicut est superius uni de minimis misericordiam praestandam esse dixit, quam et sibi ita collatam asseruit: quia quidquid Deo confertur per unitatem fidei et pacis, et simplici intentione offerri debet, nec debet sinistra scire te fidei haeretica pravitate dividit, vel intende quod supplicia aeterna sunt, et vita perpetua non habeat ruinam. Et ob hoc frustra Origenes, post multa annorum curricula impiis et peccatoribus, nec non diabolo et angelis ejus, spondet de inferno liberatio asserens divinae pietati aptissime convenire, ut sicut hominem redemit, ita quoque Dominum dixisse ad incutiendum timorem quisupplicia, et peccare desistant. Cui contra respondendum quia si hoc verum non est, nec illud verum est, quod Veritas subdit: Justi autem in vitam aeternam. Sed quod dictu nefas est sicut illud falso minatus est ut timore percelleret, ita hoc falso promisit, ut vacua spe deciperet.
Abbreviated transcription (Latin):
dñs trib dieb et trib nottib fuisse ĩ
coede t̾re : cũ sicut euãgeliũ loquit᷑ pa¬
rasceue hora sexta sit cruuifixꝰ: et cir¬
citer horã nonã indmato capite emi¬
serit spm̃: sabbato ĩ sepulchro qeue¬
rit: et pina sabbati ualde dilutulo
a mortius surrexerit. B hoc smodo¬
cheos accipendũ est: a parte uidelitz
totũ. Nã insi ꝑtẽ parasceue cũ p̃te¬
rita nocte qua ꝯp̃hensus ẽ accipias:
et rursũ noctẽ dñitã cũ eodẽ die quo
illucescẽte surrexit: ĩuenies ꝓfecto ĩ¬
tegrũ triduũ et tres uoctes. Otiendũ
etiã ꝙ dupla erit moes nr̃a in cĩa
uidelitz et torpe: dm̃i uo mors simpla
fuit: qr pct̃m qd̾ est mors aĩe nõ ad¬
misit: sicut et eiꝰ resurrectio simpla
extitit. Dñs aũt trigĩtasex horis ia¬
cuit ĩ sepulchro: una uidelitz die et
duab noctib. Ouodetĩ uohore diei¬

Expanded text:
nus tribus diebus et tribus noctibus fuisse in corde terrae, cum, sicut Evangelium loquitur, Parasceve hora sexta sit crucifixus, et circiter horam nonam, inclinato capite, emiserit spiritum , Sabbato in sepulcro quieverit, et prima Sabbati valde diluculo a mortuis surrexerit. Sed hoc synecdochic ῶs accipiendum est, a parte, videlicet, totum. Nam si partem Parasceve cum praeterita nocte, qua comprehensus est, accipias, ut rursum noctem Dominicam cum eodem die quo illucescente surrexit, invenies profecto integrum triduum et tres noctes. Sciendum etiam quod dupla erit mors nostra: in anima, videlicet, et corpore. Domini vero mors simpla fuit, quia peccatum, quod est mors animae, non admisit, sicut et ejus resurrectio simpla exstitit. Dominus autem triginta sex horis jacuit in sepulcro: una, videlicet, die, et duabus noctibus. Duode
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s trib semi ãnis. Ionas missꝰ ẽ ad
assirios q̃ batbari et ĩcreduli erãt: xp̃s
ad iudeos q̃ domestici et ppłus dei esse
debuerãt. Ille exteris gentib: iste ci¬
nichil signoꝵ exhibuit ÷ xp̃s tot mira¬
cula faciẽs ubiq nõ retipebat᷑: ẜ otra
beel⁊ebub calũpmã sustinebat. Plꝯ
ergo iona hic: hot est ĩ medio uẽm p̃¬
dicãs. Hic em̃ lon aduerbiũ est. Et¬

Expanded text:
 ad Assyrios, qui barbari et increduli erant, Christus ad Judaeos, qui domestici et populus Dei esse debuerant; ille exteris gentibus, iste cinihil signorum exhibuit. Christus tot miracula faciens ubique non recipiebatur, sed contra Beelzebub calumniam sustinebat. Plus ergo Jona hic , hoc est, in medio vestrum, hic enim loci adverbium est.
Abbreviated transcription (Latin):
trua thoruscare fulgura imbres rue:
tanꝙͣ illa q̃ dñs fecerat nõ de telo fius¬
sent: s oꝑa potiꝰ beelzebub. S q̃ illa
sine utilitate sua uł fidei fieri sentie¬
bãt : multomagis illa calupmarẽt᷑
et dicerẽt: hec nõ u̾tute xp̃i s uariis ae¬
ris passiõib accidisse. Fortassis etiam
dicturi erãt: similit magos multa ĩ e¬
gypto signa fecisse de celo. Bũt q̃ dicũt
illos petisse a dño ut mãna pluet de
telo: qr scd̃m aliũ euãgelistã dixerũt.
Qd signũ ostẽdis nobis: Patres nr̃i mã¬
na mãducauerũt ĩ deserto. S siue hoc
siue illud petierĩt: ĩtentõe struẽde ca¬
lũpine absq dubio fecerũt. Herũ uidea¬
mus qͥd eis dñs respõderit. Pui respõ¬
dẽs ait illis. Genacio mala et adulte¬
ra signũ q̃rit. Egregie satis adulterã

Expanded text:
trua, coruscare fulgura, imbres ruere ; tanquam illa quae Dominus fecerat, non de coelo fuissent, sed opera potius Beelzebub. Sed qui illa sine utilitate sua vel fidei fieri sentiebant, multo magis illa calumniarentur, et dicerent haec non virtute Christi, sed variis aeris passionibus accidisse. Fortassis etiam dicturi erant, similiter magos multa in Aegypto signa fecisse de coelo . Sunt qui dicunt illos petiisse a Domino, ut manna plueret de coelo , quia secundum alium evangelistam dixerunt: Quod signum ostendis nobis? Patres nostri manna manducaverunt in deserto . Sed sive hoc sive illud petierint, intentione struendae calumniae absque dubio fecerunt. Verum videamus quid eis Dominus responderit. Qui respondens, ait illis: Generatio mala et adultera
Abbreviated transcription (Latin):
colloquẽtis. Mira dm̃ et saluatoris
pia dignacio qͥ deuotionẽ iustoꝵ tali
mercede ꝯpensat: ut se ĩ pauꝑib pas¬
tũ et uestitũ asserat et quicq̃d illis ĩ¬
pensũ est. se suscepisse ꝯfirmet. Uz et
mis istis frĩb meis mͥ fecistis: nõ mͥ
uidet᷑ genalit dixisse de paupib ⁊ ẜ de
his qͥ pauꝑes spũ sũt ad quos tendẽs
manũ dixerat frẽs mei et mat̾ mea hi
sũt: qͥ faciũt uolũtatẽ parris mei qͥ ĩ
celis est. Tũc dicet et his qͥ a sinstris

Expanded text:
cistis. Miranda Domini et Salvatoris pia dignatio, qui devotionem justorum tali mercede compensat, ut se in pauperibus pastum et vestitum asserat, et quidquid illis impensum est, se suscepisse confirmet. Sane mis istis fratribus meis, mihi fecistis. Non mihi videtur generaliter dixisse de pauperibus, sed de his qui pauperes spiritu sunt. Ad quos tendens manum dixerat: Fratres mei et mater mea hi sunt, qui faciunt voluntatem Patris mei qui in coelis est Tunc dicit et his qui a sinistris
Abbreviated transcription (Latin):
nũ ione ꝓphete. Quia enĩ illi signũ de
telo tẽptãdo petierũt: respõdit eis dñs
nõ se signũ de celo eis datuꝵ qd ĩdigni
erãt acciꝑe : ẜ tale quale ionas nau¬
fragus et ceto sorbẽte uoratꝰ: tñ dei mi¬
seracõe liberctꝰ et accepit et dedit. Nõ
em̃ merebũt᷑ accipe signũ duũtatis: ẜ
hũanitatis natĩtatis passiõis nõ głifi¬

Expanded text:
ophetae . Quia enim illi signum de coelo tentando petierant, respondit eis Dominus, non se signum de coelo eis daturum, quod indigni erant accipere, sed tale quale Jonas naufragus, et ceto sorbente voratus, tamen Dei miseratione liberatus, et accepit et dedit. Non enim merebantur accipere signum divinitatis, sed humanitatis: pa
Abbreviated transcription (Latin):
de celo. Uel in morẽ heliȩ ignẽ de sub¬
lum uenire cupiebãt  uł in simili¬
tudie samuelis tꝑe estiuo mugire
tonitrua chocusaire fulgura mi¬
bres ruẽ: quasi nõ possint et illa
calũpniari et dice̾. ex occultis et ua¬
riis aeris passionib accidisse. At
tu q̃ cahãpniaris ea que otulis uides
ĩ manu tenes. utilitate sentis: qͥd
fages de his que de celo uenernib:
Ptiq respõdebis et magos ĩ egypto
multa signa fetisse de celo: Qui
respondẽs ait illis. Genacio mala ⁊
adultera signũ querit. Egregie dixit
adultera qr dimiserat uirũ: et iux¬
ta ezechielẽ multis se amatorib copu¬
lauerat. Et signũ nõ dabit᷑ ei: insi¬

Expanded text:
coelo. Vel in more Eliae ignem de sublimi venire cupiebant , vel in similitudinem Samuelis tempore aestivo mugire tonitrua, coruscare fulgura, imbres ruere . Quasi non possint et illa calumniari, et dicere ex occultis et variis aeris passionibus accidisse. At Nam qui calumniaris ea quae oculis vides, in manu tenes, utilitate sentis, quid facies de his quae de coelo venerunt? Utique respondebis et magos in Aegypto multa signa fecisse de coelo. Qui respondens ait illis: Generatio mala et adultera signum quaerit. Egregie dixit adultera, quia dimiserat virum, et, juxta Ezechielem, multis se amatoribus copulaverat . Et signum non dabit
Abbreviated transcription (Latin):
dẽptoris ꝯueniũt. Digĩti qͣtuor ãt ho¬
re noct᷑ne: ad duplã nr̃a ꝯsenciunt
mortẽ. Magno ergo sat̃mẽto una die
et duab nottib iatuit ĩ sepulchro:
qr lucẽ simple mortis sue tenebris
duple mortis nr̃e adiuxit. Semẽs em̃
ad nos q̃ ĩ morte carins et spũs era¬
musͥ unã suã id est caris mortẽ ꝑ¬
tulit: et duas nr̃as absoluit. Him¬
plã suã nr̃e duple cõtulit: et duplã
nr̃a subegit. Diri minuite surgẽt
ĩ iudicio cũ gen̾atioe ista et condẽp¬
nabũt eã: qr penitentiã egerũt in p̃

Expanded text:
demptoris conveniunt: viginti quatuor autem horae nocturnae, ad duplam nostram consentiunt mortem. Magno ergo sacramento una die et duabus noctibus jacuit in sepulcro, quia lucem simplae mortis suae tenebris duplae mortis nostrae adjunxit. Veniens enim ad nos, qui in morte carnis et spiritus eramus, unam suam, id est, carnis mortem pertulit, et duas nostras absolvit; simplam suam nostrae duplae contulit, et duplam nostram subegit. Viri Ninivitae surgent in judicio cum generatione ista, et condemnabunt eam, quia poen
Abbreviated transcription (Latin):
etnũ. Obsecro dñe iħu ut me tibi fi¬
delit̾ ꝑ oĩa credentẽ et fidẽ tuã uera¬
tit tenentẽ in dexta tu a miseritordit
collotare digneris: ut potiꝰ scdm ꝓ¬
missionẽ tũ benedictis tuis accipniã
etnã in bcelis bt̃itudĩe: ꝙͣ cũ male¬
dictis scdm hereticoꝵ fictionẽ serã
nis timoris sui mala nr̃a decoquat:
qͣtenꝰ ĩ tremẽdi examĩs iudicio. a
maloꝵ simstra lotaciõe liberatos:
ĩ dextera cũ õĩb scĩs misericordit᷑ col¬
lotare ⁊ et ĩ uitã etnã cũ sanctis ã¬

Expanded text:
bi fideliter per omnia credentem, et fidem tuam veraciter tenentem, in dextera tua misericorditer collocare digneris, ut potius secundmissionem tuam cum benedictis tuis accipiam aeternam in coelis beatitudinem, quam cum maledictis, secundum haereticorum fictionem, seram nis timoris sui mala nostra decoquat, quatenus in tremendi examinis judicio a malorum sinistra locatione liberatos, in dextera cum omnibus sanctis misericorditer collocare, et in vita
Abbreviated transcription (Latin):
dolores nrr̃os ip̃e portauit. Ionas mis
ret eccł̃ia: ꝙͣ p̃tioso sanguĩẽ suo mũ¬
daret: et de turpi spetiosã faceret.
Uiscis aũt qͥ ionã uorauit ĩ pelago:
significat mortẽ ꝙͣ dñs ꝑtulit ĩ mũ¬
do. Ionas ĩ uentre teti fuit tribz die

Expanded text:
onas missret Ecclesiam, quam pretioso sanguine mundaret, et de turpi speciosam faceret. Piscis namque, qui Jonam voravit in pelago significat mortem quam Dominus pertulit in mundo
Abbreviated transcription (Latin):
pacitas qͥd meret᷑. Aut qͥd retipiet qͥ
alienũ tulit ⁊ si sic sempardebit qͥ de
suo nõ dedit: Et si tale iudiciũ sine
miscd̃ia erit illi qͥ nõ fecit misidia:
quale iudiciũ erit illi qͥ fecit et rapinã
Sequit᷑. Tũc respondebũt et ip̃i dicẽ¬
tes. Dñe quãdo te uidimꝰ esurientez.
aut sicientẽ aut hospitẽ aut nudũ.¬

Expanded text:
d recipiet qui alienum tulit, si semper ardebit qui de suo non dedit? Et si judicium sine misericordia erit illi, qui non fecit misericordiam , quale judicium erit illi qui fecit et rapinam? Sequitur: Tunc respondebunt et ipsi dicentes: Domine, quando te vidimus esurientem, aut sitiente
Abbreviated transcription (Latin):
nisi qͥ tũ eo esse uidebãt᷑ ꝙͣdui mali
ꝑmixti fuerũt bonis: Bagena ergo
dm̃ et bonos pisces simul et malos ca¬
pit et usq ad litꝰ ꝑtrahit: et loliũ ad¬
huc ĩ agrodm̃ sił cũ tritito germ̃at.
Ostũc bonis piscib ĩ uasis collectis:
mali ꝓntiẽt᷑ foras. Et tritico ĩ horreo
ꝯgregato: Zirama colligẽt᷑ fascicu¬
lis ad ꝯburendũ. Siue discede eos a se
iubet. hoc est a p̃sencia uisioĩs eiꝰ in
nãq hot ẽ qͥ ĩ malicia exertuerũt uitã
suã in ignẽ etnũ mittẽt᷑: qr sine fi¬

Expanded text:
nisi quia cum eo esse videbantur quandiu mali permisti fuerint bonis. Sagena ergo Domini et bonos pisces simul et malos usque ad littus pertrahit, et lolium adhuc in agro Domini simul cum tritico germinat . Sed tunc bonis piscibus in vasa collectis, mali projicientur foras, et tritico in horreum congregato, zizania colligantur fasciculis ad comburendum. Sive discedere eos a se jubet, hoc est a praesentia visionis ejus in namque, hoc est, qui in malitia exercuerunt vitam suam, in ignem aeternum mittuntur, quia sine fi
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc ĩplet̾ ꝙ alibi sĩptũ est: in dext̾a
dei ignea lex a smmistra aũt eiꝰ repro¬
bi. In smistra ergo dĩ reꝓbi erũt po¬
siti: q̃ et sinistra hoc est p̃sencia ꝙͣdiu
uixerũt ardẽti cupiditate amauerũt:

Expanded text:
Hic impletur quod alibi scriptum est: In dextera Dei ignea lex , a sinistra autem ejus reprobi. In sinistra ergo Domini reprobi positi erunt, qui et sinistra, hoc est, praesentia, quandiu vixerunt, ardenti cupiditate amaverunt:
Abbreviated transcription (Latin):
effrẽ in omelia quadã de die uidicii:
quã plenã ꝯpũctiõe sc̃psit. dicit scos
tũc angelos sub quoꝵ custodia uixerũt
ĩt̾rogãtes: quid unꝙ̃ bom egerũt: ut
tali gloria taliq dign haberẽt᷑ mer¬
cede. Et respondẽs rex dicet illis. Amẽ
dico uobis: ꝙͣdu fecistis um de his fra

Expanded text:
Ephrem in homilia quadam de die judicii, quam plenam compunctione scripsit, dicit sanctos tunc angelos, sub quorum custodia vixerunt, interrogantes, quid unquam boni egerunt, ut tali gloria talique digni haberentur mercede? Et respondens rex, dicet illis: Amen dico vobis, quandiu fecistis uni ex
Abbreviated transcription (Latin):
testate s uite correctione. Qd q uidei
nõ fecerũt: merito a dũo arguũt᷑. Ac
si aliis uerbis dicẽt. Ionas pautis die¬
bus p̃dicauit et ego tanto tꝑe: ille as¬
siriis genti ĩcredule ego iudeis ppło dei:
ille ꝑegrinis ego cuub. ille uote sim¬
acceptꝰ est: ego tãta signa faciẽs beel¬
Zebub talũpniã sustmneo. Plus ergo
iona hic: hoc est ĩ medio uem p̃ditãs.
nẽ condẽpnabũt iudeoꝵ: hoc est ĩfide¬

Expanded text:
ei non fecerunt, merito a Domino arguuntur. Ac si aliis verbis eis diceret: Jonas paucis diebus praedicavit, ego tanto tempore. Ille Assyriis, genti incredulae; ego Judaeis, populo Dei; ille peregrinis, ego civibus; ille voce loacceptus est, ego tanta signa faciens, Beelzebub calumniam sustineo. Plus ergo Jona hic, id est, in medio vestrum praedicans, nem condemnabunt
Abbreviated transcription (Latin):
collocabũt᷑. Per hedos aũt qͥ sũt pe¬
tulia aĩalia et lastiua et ad libidi¬
nẽ semꝑ feruida designãt᷑ reꝓbi uo¬
luptatib et illecebris dediti qͥ ponẽt᷑
ad simstrã: qr iuste sempitue dãpua¬
cioĩ subitiẽt᷑. S et illud attendendũ
qe nõ capras s hedos ĩ sinistra statuẽdos
dicit: qm̃ caprã in bonã accipit signi¬
fitationẽ. Bignat enĩ scõꝵ aĩas que
uelud greges capraꝵ tonse et lote as

Expanded text:
sunt petulca animalia et lasciva, et ad libidinem semper fervida designantur reprobi, voluptatibus et illecebris dediti, qui ponentur ad sinistram, quia juste sempiternae damnationi subjicientur. Sed et illud attendendum, quia non capras, sed haedos in sinistra statuendos dicit, quoniam capram in bonam accepit significationem. Signat enim sanctorum animas, quae velut greges
Abbreviated transcription (Latin):
tuet oues quidẽ a dextris sius: hedos:
trã uixta illud ĩtellige qd̾ alibi legis:
tor samẽtis ĩ dext̾a eiꝰ et corstulti ĩ sims¬
tra illiꝰ. Et supra hoc ĩ eodẽ euãgelio.
Nesciat simstra tua qͥd faciat dextera

Expanded text:
idem a dextris suis, haedos llud intellige, quod alibi legis: Cor sapientis in dextra ejus, et cor stulti in sinistra illius . Et supra in hoc eodem Evangelio: Nesciat sinistra tua quid faciat dextera
Abbreviated transcription (Latin):
dus erat: ꝓuide se ĩ maiestate ad iudi¬
dala passioĩs p̃muo ꝯpensaret p̃polli¬
citacio magne glorificacõis. Ait ergo.
Cũ uenerit filiꝰ hoĩs in maiestate sua:
et oẽs angeli cũ eo. Et notandũ ꝙ qͥ¬

Expanded text:
at, proinde se in majestate ad judidala passionis compensaret pollicitatio magnae glorificationis. Ait ergo: Cum venerit Filius hominis in majestate sua, et omnes angeli cum eo. Notandum
Abbreviated transcription (Latin):
mãtes dite̾: ꝙ ĩ beelzebub pͥncipe de¬
momioꝵ enicet demones. Cõtra quos
cũ longa dñs disputaciõe disseruisset
sĩt nũc euãgelista dicit: responderũt
quidã de scribis dicẽtes. Magist̃ uolu¬
mus a te signũ uidẽ. Sit ĩsana ru¬
tione signa postulabãt: quasi illa q̃
piderãt nõ re uera fuerĩt. Magistrũ
etiã subdolo appellabãt: tuiꝰ doctrine
aꝑta malicia repugnabãt. Que u̾o
signa uł unde postulauerĩt: aliꝰ euã¬
gelista aꝑtiꝰ ostendit dicẽs. Polumꝰ

Expanded text:
dicere quod in Beelzebub principe daemoniorum ejiceret daemones. Contra quos cum longa Dominus disputatione disseruisset, sicut nunc evangelista dicit, responderunt quidam de Scribis dicentes: Magister, volumus a te signum videre . Sic in sanatione signa postulabant, quasi illa quae viderant non revera fuerint. Magistrum etiam sub dolo appellabant, cujus doctrinae aperta malitia repugnabant. Quae vero signa, vel unde postulaverint, alius evangelista
Abbreviated transcription (Latin):
trib dieb et trib noctib. Qd̃ ergo
ionas typũ saluatoris tenuerit ex hͦ.
loco mamfestũ est: qr sĩt ille ad p̃di¬
tationẽ minie que ĩterp̃tat᷑ speciosa
ita saluator ad salutẽ genciũ missꝰ ẽ.
Interp̃tat᷑ siquidẽ ionas colũba siue
dolẽs. Et merito hec noĩa ꝯpetunt
redẽptori nr̃o suꝑ quẽ descẽdit spũsscꝰ
ĩ spetie tolũbe: et scdm qd ꝓpheta de
eo ait. Uere lãguores nr̃os ip̃e tulit:

Expanded text:
tribus diebus et tribus noctibus. Quod ergo Jonas typum Salvatoris tenuerit, ex hoc loco manifestum est: quia sicut ille ad praedicationem Ninives, quae interpretatur speciosa, ita Salvator ad salutem gentium missus est. Interpretatur siquidem Jonas columba sive dolens; et merito haec nomina competunt Redemptori nostro, super quem descendit Spiritus sanctus in specie columbae, et secundum quod propheta de eo ait: Vere la
Abbreviated transcription (Latin):
talẽta alii duo alii unũ: et statĩ ꝓ¬
fectꝰ est. Post multũ uo tꝑis reuer¬
sus: uotatis seruis sus posuit racio¬
nẽ cũ eis. Et bene quidẽ oꝑãtes pro
apportatis lucris remimermut: ne¬
gligentẽ uõseruũ et a bono oꝑe torpẽ¬
tẽ dãpnauit. Qua finita parabola
hoc qd̵ mõ exponẽdo suscepuuꝰ ꝯse¬
quẽt᷑ adiuxit: ꝓbãs illã quã ꝓmi¬
serat ꝑabolã ad se ꝑtine. Ait ergo.
Cũ uenerit filiꝰ hoĩs in maiestate
sua. Quia enĩ tẽpꝰ passioĩs eiꝰ ĩsta¬
bat᷑ et ꝓxime uẽturo pasca ꝯp̃hendẽ¬
dus et alapãdꝰ ꝯspuẽdus flagellãdꝰ

Expanded text:
unum, et statim profectus est. Post multum vero temporis reversus, vocatis servis suis posuit rationem cum eis. Et bene quidem operantes pro apportatis lucris remuneravit, negligentem vero servum et a bono opere torpentem, damnavit. Qua finita parabola, hoc quod modo exponendum suscepimus, consequenter adjunxit, probans illam quam praemisit parabolam ad se pertinere, ait ergo: Cum venerit Filius hominis in majestate sua. Quia enim tempus passionis ejus instabat, et proxime venturo Pascha comprehendendus et alapizandus, conspuendus, flage
Abbreviated transcription (Latin):
et ĩfelices iudei uemẽte ad eos salu-¬
tis auctore ĩuidere ponꝰ ꝙͣ diligere
maluerũt. De talib dicit᷑ in psal¬
mo. Obscurẽt᷑ oculi eoꝵ ne uideãt:
et dorsũ eoꝵ semꝑ ĩcurna. Inuẽĩt gͦ¬
ioseph frẽs suos ĩ dothami. Dothaĩ
ĩ terp̃tat᷑ defectio. Uere ĩ grandi de¬
fectione erãt: q̃ de frĩcidio cogita¬
bũt. Uidẽtes ergo ioseph frẽs sui de
morte illi ꝯ tractauerũt: sĩt uiden¬
tes iudei ueꝵ ioseph dñm xp̃m ut
eũ crucifigerẽt uno oẽs ꝯsilio statue¬
rũt. Ioseph expoliauerũt frẽs su
ueste polunita et talari: et iudei
xp̃m ꝑ mortẽ crucis expoliauerunt
tumica corꝑali. Ioseph exutꝰ tum¬
ca mittit᷑ in cisternã id est ũlatũ:
et xp̃s expoliatꝰ carne hũana destẽ¬
dit in ĩfermĩ. Ioseph postea quã de
cisterna leuat᷑ ismahelitis id est
gentib uẽdit᷑: et xp̃s postea ꝙͣ de ĩ¬
feruo regredit᷑ ab oĩb gentib fidei

Expanded text:
et infelices Judaei, veniente ad eos saluet infelices Judaei, veniente ad eos salutis auctore, invidere potius quam diligere maluerunt. De talibus dicitur in Psalmo: Obscurentur oculi eorum, ne videant; et dorsum eorum semper incurua. Inuenit Ioseph fratres suos in Dothaim. Dothaim interpretatur defectio. uere in grandi defectione erant, qui de fratricidio cogitabant. uidentes ergo Ioseph fratres sui de morte illius tractauerunt. sic uidentes uerum Ioseph Iesum Christum, ut eum crucifigerent, uno omnes consilio statuerunt. ut Ioseph expoliauerunt fratres sui ueste polymitari et talari, et Iudaei Christum per mortem crucis expoliauerunt tunica corporali. Ioseph exutus tunica mittitur in cisternam, id est in lacum, et Christus expoliatus carne humana descendit in infernum. Ioseph, postea quam de cisterna leuatur, Ismaelitis, id est gentibus uenditur, et Christus, postea quam de inferno regreditur, ab omnibus gentibus fidei
Abbreviated transcription (Latin):
aut filios ꝓcreauerĩt ÷ insi quare hec
facta sint aut qͥd res ip̃e figurauerĩt
spetiali sensu ꝑspexerit: Ette audiui-¬
mus qd̾bt̃us iacob genuerit filiũ et
uocauerit nomẽ eiꝰ ioseph: et eũ plus
ꝙͣ reliquos filios suos dilexerit. Hoc
loco bt̃us iatob figurã habuit dei pa-¬
tris: scũs quoq ioseph typũ gerit dñi
saluatoris. Diligebat ergo iacob fi¬
liũ suũ : qr et deꝰ pat̾ diligit uingẽi¬
tũ suũ sicut ip̃e dixit. hic est filiꝰ meꝰ
dilectꝰ. Ia cob misit filiũ suũ ut de
frĩb sus sollicitudĩez gereret: et deꝰ
ꝑditas uisitaret. Ioseph dũ frẽs suos
queret errabat ĩ heremo: et xp̃s ge¬
et ip̃e: qr errãtes querebat. Ioseph
ergo frẽs suos quebat ĩ sichius. Bi¬
chima ĩterp̃tat᷑ humerus semꝑem̃
pectatores doesũ ponũt in faciẽ iusti:
humeri enĩ retro sũt. Sic enĩ ioseph
frẽs ĩuidia ꝑsetuti fratne dilectiõi
dorsũ magis ꝙͣ̃ facies offerebãt: ita

Expanded text:
e haec facta sunt, aut quid res ipsae figuraverint, spirituali sensu perspexerit? Ecce audivimus quod beatus Jacob genuerit filium, et vocaverit nomen ejus Joseph, et eum plus quam reliquos filios suos dilexerit . Hoc loco beatus Jacob figuram habuit Dei Patris, sanctus quoque Joseph typum gessit Domini Salvatoris. Diligebat ergo Jacob filium suum; quia et Deus Pater diligit Unigenitum suum, sicut ipse dixit: Hic est Filius meus suum. Iacob misit filium suum, ut de fratribus suis sollicitudinem gereret, et deusisitaret. Ioseph, dum fratres suos quaereret, errabat in eremo et genus Ch, quia errantes quaerebat. Ioseph fratres suos quaerebat in Sichimis. Sichima interpretatur humerus. semper enim peccatores dorsum ponunt in faciem iusti. humeri enim retro sunt. sicut enim fratres Ioseph inuidia percussi fraternae dilectioni dorsum magis
Abbreviated transcription (Latin):
pacitatẽ ꝓiusticia iiq̃tatẽ restituit.
Pui ergo hec mala dño aduuãte nõ¬
admisit mimera ĩse qͣntũ potest diui¬
na custodiat: qͥ uõ his malis se sentit
obnoxiũ et ĩtelligit obuolutũ. tito ad
peintẽtie medicamẽta rec̾rat : et an¬
teꝙ̃ mĩa illa tenebrosa de corꝑe moctis
sue discedat: elemosimis ieimis oea¬
ciõib et remediũ sibi ĩ die necessita¬
tis acq̃rat. Dic ergo agamꝰ frẽs ut¬
ante tribunal xp̃i et q̃ boni sũt toro¬
nã et q̃ negligẽtes sũt ueniã ꝯseqͣn¬
tur: ut illos ornet uita ĩtegra istos
ualeat extustire correcta: qd̵ ip̃e p̃sta

Expanded text:
pacitatem, pro justitia iniquitatem restituit. pacitatem, pro justitia iniquitatem restituit. Qui ergo haec mala adjuvante Doadmisit, munera in se, quantum potest, diuina custodiat. qui uero his malis se sentit obnoxium et intellegit obuolutum, cito ad paenitentiae medicamenta recurrat et, antequam anima illa tenebrosa de corpore mortis suae discedat, elimosynis, ieiuniis et orationibus remedium sibi in die necessitatis adquirat. sic ergo agamante tribunal Christi, et qui boni sunt, coronam, et qui negligentes sunt, veniam consequantur; ut illos ornet vita integra, istos valeat excusare correcta: praesta
Abbreviated transcription (Latin):
ritas ueuit. qnͣtũ possumꝰ cũ dei ad¬
uitorio laboremꝰ: Ut qd ĩ nobis ꝯtulit
iudicatꝰ ĩtegrũ inueniat iudicatus.
Qui tibi tantũ cõtulit: scit quantũ
repostat. Et quidẽ ille cũ uenerit red¬
diturꝰ ẽ qd̵ ꝓmisit s requisiturꝰ est
qd redemit: et qd̾ dedit ĩ pͥmo aduen
dulcedie et reddit amaritudĩez q̃
accepit uitã et restituit mortẽ: Mor¬
tem enĩ tribuit: q̃ seip̃m male uiuẽ¬
do ĩterficit. Nuis ẽ qui reddit mu¬
la ꝓbonis: Ille qͥ cũ debet dare pro¬
pria rapit aliena : q̃ ꝓ caritate red
ẽ qͥ xp̃o reddat mala ꝓ bonis: Ille
q̃ cũ debẽt lectiõi ĩsistẽ ad eccłiã cur¬
rere: eligit ponꝰ ad tabulas lude et
oportebat pt̃ta sua orando legedo et¬
elemosĩãs faciẽdo osũme: studet po¬
cius augere et ãplius cumulare. Q̾s
ẽ q̃ reddat mala ꝓbonis: Qui pro
luce tenebras ꝓ benignitate malitiã.
ꝓ sobeietate ebrietatẽ: ꝓ elemosinis ra-¬

Expanded text:
ntum possumus, cum Dei gratia laboremus, ut quod nobis contulit judicatus, integrum inveniat judicaturus. Qui tibi tanta contulit, scit quantum reposcat. Idem ipse cum venerit, redditurus est quod promisit: sed requisiturus est quod redemit; et quod dedit in primo adventdulcedinem, et reddit amaritudinem; qui accipit vitam, et restituit mortem: mortem enim restituit, qui se ipsum male vivendo interficit. Quis est qui reddit mala pro bonis? Ille qui cum deberet dare propria, rapit aliena; qui pro charitate reddest qui Christo reddit mala pro bonis? Ille qui cum deberet lectioni insistere, et ad Ecclesiam currere, eligit potius ad tabulas ludere, oportet peccata sua orando, legendo, eleemosynas faciendo consumere, studet potius augere, et amplius cumulare. Quis est qui reddit mala pro bonis? Qui pro luce tenebras, pro benignitate malitiam, pro sobrietate ebrietatem, pro eleemosynis ra
Abbreviated transcription (Latin):
te eũ. Quomõ fr̃ib ip̃iꝰ potest ꝯue¬
nire qd eũ quasi stelle adorare pos¬
sent ⁊ quos ĩuidie nox obsturos et
tenebrosos effecerat: Iam emĩ cla-
in duo saluatore nr̃o uerius credimꝰ
tũ ioseph et beatã mariã cũ uudetĩ
seph ĩterp̃tat᷑ augmẽtatio siue am¬
pliatio. E ĩ illo ioseph ãpliacionẽ
nõ habuit nisi sola egyptꝰ: in nr̃o
uo ioseph augmentũ habe̾ unuisꝰ
trititũ: nr̃ erogare dignatꝰ ẽ dei uer¬
bũ. In om̃e t̾rã exiuit sonꝰ eoꝵ: et ĩ
fines orbis tre uerba eoꝵ. Nos ergo

Expanded text:
evera quomodo fratribus ipsius potest convenire, quod eum quasi stellae adorare possent, quos invidiae nox obscuros et tenebrosos effecerat? Jam enim clariin Domino Salvatore nostro verius credimustum Joseph et beatam Mariam cum undecim seph interpretatur augmentatio siue ampliatio. sed in illo Ioseph ampliationem non habuit nisi sola Aegyptus, in nostro uero Ioseph augmentum habere meruittriticum, noster erogare dignatus est dei uerbum. in omnem enim terram exiuit sonus eorum et in fines orbis terrae uerba eorum. nos ergo
Abbreviated transcription (Latin):
futurũ est oꝑis tu uis esse trimĩs:
et nõ habiturꝰ effectũ sceleris. in
solũ te recitũ pretipitas uolũtatis:
Nichil hac molicione ꝓficis: nichil
ꝑagis. Qui uolũtate natꝰ est: ar
bitrii sui potestate moriet᷑. Cõsũ¬
mãt ergo magi desideriũ suũ. et

Expanded text:
futurum est operis, tui vis esse criminis? futurum est operis, tui vis esse criminis? et non habiturus effectum sceleris, in solum te reatum praecipitas voluntatis? Nihil hac molitione proficis, nihil peragis. Qui voluntate natus est, sui arbitrii potestate morietur. Consummant ergo magi desiderium suum, et
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑm lumĩs ductũ et p̃mi fulgoris
ĩdiciũ intẽta ꝯtẽplacõe comitãtes:
ad agincionẽ ueritatis gr̃e splendore
dutũt᷑ ⁊ qͥ hũano sensu signifitatũ
sibi regis ortũ: estimauerũt in cuu¬
tate regia esse querendũ. Es qͥ serui
suscepat formã. et nõ iudicare uene¬
rat s iudicari: bethleem p̃elegit na¬
tuutati iheosolimã passiom: Herodes
uo audiẽs iudeoꝵ pͥncipẽ natũ. succes¬
sorẽ suspitatꝰ expauit: et molitꝰ ne¬
tem salutis auctori falsũ spopodit
obseqͥũ. Quã felix foret si magoꝵ
stulte enulacõis ĩpietas: que ꝑtur¬
bandũ putas diuinũ tuo furore con¬
siliũ. Dñs mũdi teporale nõ querit
regnũ: q̃ p̃stat etnũ. Quid ĩ ꝯmuta¬
bilẽ dispositaꝵ rerũ ordinẽ uerte̾: et
alioꝵ fatinꝰ p̃octupare concris. Mõs
xp̃i: nõ est iꝑais tui. Ante cõdendũ est
euãgeliũ. ante p̃dicandũ est dei reg¬
nũ: ante scantates donãde ante sũt
faciẽda miracula. Cur qd̃ aliem

Expanded text:
is indicium intenta contemplatione comitantes, ad agnitionem veritatis, gratiae splendore ducuntur, qui humano sensu significatum sibi regis ortum aestimaverunt in civitate regia esse quaerendum. Sed qui servi susceperat formam, et non judicare venerat, sed judicari, Bethleem praeelegit nativitati, Jerosolymam passioni. Herodes vero audiens Judaeorum principem natum, successorem suspicatus expavit; et molitus necem salutis auctori, falsum spopondit obsequium. Quam felix foret, si magorstultae aemulationis impietas, quae perturbandum putas divinum tuo furore consilium! Dominus mundi temporale non quaerit regnum, qui praestat aeternum. Quid incommutabilem dispositarum rerum ordinem vertere, et aliorum facinus praeoccupare conaris? Mors Christi non est temporis tui. Ante condendum est Evangelium, ante praedicandum est Dei regnum, ante sanitates donandae, ante sunt facienda miracula. Cur, quod alieni
Abbreviated transcription (Latin):
hom̃i iã uiiuso dedarabat᷑ mũdo: cũ
adhuc exiguo detieret᷑ opidulo. Q¬
ius enĩ isrłititã gentẽ et ip̃iꝰ gentis
unã familiã delegisset. de qua na¬
tirrã unuse hũanitatis assimiet: no¬
luit tñ intra matne habitatĩõis an¬
gustias ortus sui latere p̾mordia ⁊ s
mox ab oĩb uoluit agnosti: q̃ dig¬
natꝰ est ꝓ oĩb nasci. Trib igit᷑ ma¬
gis ĩ regione oriẽtis stelle noue la

Expanded text:
 cum adhuc exiguo detineretur oppidulo. Quamvis enim Israeliticam gentem, et ipsius gentis unam familiam delegisset, de qua naturam universae humanitatis assumeret, noluit tamen intra maternae habitationis angustias ortus sui latere primordia; sed mox ab omnibus voluit agnosci, qui dignatus est pro omnibus nasci. Tribus igitur magis in r
Abbreviated transcription (Latin):
gyptũ ex admonitõe diuĩa: ex ardes¬
cit frustra ĩ meditatioib suis herodis
ĩ sama. Netari ões bethleem paruu¬
los iubet: et qm̃ quẽ metuat nescit
ĩfantẽ: genale seuiciã in suspectã
sibi tendit etatẽ. S quos rex ĩpius
exint mũdo xp̃s inserit telo: et qui¬
bus nondũ sanguũs sui ipendit re¬
dẽpcionẽ: iã martirii tribuit dig¬
intatẽ. Erigite ergo dilcissum fideles
et ĩpensa hũane salutis sacramẽta ue¬
nerãtes. studiũ ur̃m his que ꝓnobis
gesta sũt subdite. Piligite castimonie
Abstmnete uos a tarnalib desideriis
que militãt adusus aĩa: quẽadino¬
dũ nos p̃sens beatꝰ apłs suis ut le¬

Expanded text:
yptum ex admonitione divina, exardescit frustra in meditationibus suis Herodis insania. Necari omnes in Bethleem parvulos jubet, et quoniam quem metuat nescit infantem, generalem sententiam in suspectam sibi tendit aetatem. Sed quod rex impius eximit mundo, Christus inserit coelo; et quibus nondum sanguinis sui impendit redemptionem, jam martyrii tribuit dignitatem. Erigite igitur, dilectissimi, fideles et impensa humanae salutis sacramenta venerantes, studium vestrum iis quae pro vobis gesta sunt subdite. Diligite castimoniaeAbstinete vos a carnalibus desideriis, quae militant adversus animam , quemadmodum nos praesens B. apos
Abbreviated transcription (Latin):
serue bone et fidelis qr supra pauca
fiusti fidelis. supͣ multa te ꝯstituã:
ĩtra ĩ gaudiũ dm̃ tui. Et ut hec
que suggessimꝰ sensib ur̃e caritatis
mtenaci ꝯhereãt: beeuit᷑ q̃ dicta sunt
iteramꝰ. Hoc em̃ admoniumus
frẽs ut qr natalis dm̃ ĩminet tanꝙͣ
ad iniptiale et celeste diuiuũ ab oĩ lu¬

Expanded text:
idelis: quia super pauca fuisti fidelis, supra multa te constituam; intra in gaudium Domini tui . Sed, ut haec quae suggessimus, sensibus vestrae caritatis tenacius inhaereant, breviter quae dicta sunt iteramus. Hoc enim admonuimus, fratres, ut quia natalis Domini imminet, tanquam ad nuptiale et coeleste convivium ab o
Abbreviated transcription (Latin):
maturiꝰ cõuenite: ĩ eccłia stãtes a
orate aut psallite. uerba otiosa a
secularia nec ip̃i ex oes uẽo ꝓferte:
et eos qͦ ꝓferre uoluerĩt castignte.
Patẽ cũ oĩb habete: et quos discor¬
tare dm̃ cũ setura osciẽtia poteritis
accede: et ĩ futo ad et̾nã bt̃ĩtudinẽ

Expanded text:
maturius surgite; in ecclesia stantes aut orate, aut psallite; verba otiosa aut saecularia nec ipsi ex ore vestro proferte, et eos qui proferre voluerint castigate. Pacem cum omnibus custodite, et quos discortare Dominicum secura conscientia poteritis accedere, et in futuro ad aeternam beatitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
tati enĩ sumꝰ ad mensã: ubi nõ
ĩuenit᷑ tib hom̃i s panis ponit᷑
angłoꝵ. Et ideo uideamꝰ ne foete
ĩtus in aĩa ubi debemꝰ bonoeũ
opũ margaritis oenari ibi appare¬
cimꝰ uicioꝵ pãnis ueterib ĩuoluti:
et quãdo eos qͥ bom sũt ĩ oculis.
dm̃ castitas reddet tãdidos: tũt
eos q̃ mali sũt reddat luxuria sor
natalis dm̃ ã relique festuuita¬
tes aduemũt: sĩc frequet̾ cõmo¬
nu. ante plures dies nõ solũ ab ĩ¬
feliti ꝯtubinaꝵ ꝯsortio. ẜetiã a pro¬
peiis uxorib abstinete. Ab oĩ ira¬
cũdia uos alienos efficite: ut pecta¬
ta p̃terita ꝑ elemosmã et peraten¬
tiã redimant᷑. Cõtra nuillũ hoĩez
odiũ in torde teneat᷑: qd̃ solebat ꝑ
luxuria uł gula dissipabat ĩ mũ¬
do: pietas ponat ĩ celo. Et licet hͦ
expediat ut semꝑ elemosmas fa¬
cere debeamꝰ: p̃cipue tñ in st̃ĩs solẽp¬
nitatib scd̃m uires nr̃as habũdan

Expanded text:
tati enim sumus ad mensam, ubi non invenitur cibus hominum, sed panis ponitur Angelorum. Et ideo videamus ne forte intus in anima, ubi debemus bonorum operum margaritis ornari, ibi appareamus vitiorum pannis veteribus involuti: et quando eos qui boni sunt in oculis Dei castitas reddet candidos, tunc eos qui mali sunt, reddet luxuria sordNatalis Domini, aut reliquae festivitates adveniunt, sicut frequenter admonui, ante plures dies, non solum ab infelici concubinarum consortio, sed etiam a propriis uxoribus abstinete, ab omni iracundia vos alienos efficite: peccata praeterita per eleemosynam et poenitentiam redimantur: contra nullum hominem odium in coluxuria, vel gula dissipavit in mundo, pietas congerat in coelo. Et licet hoc expediat, ut semper eleemosynas facere debemus, praecipue tamen in sanctis solemnitatibus secundum vires nostras abundan
Abbreviated transcription (Latin):
tate uidue xp̃i qͥ fecundã fecit u̾gi¬
intatẽ: illi uoiustis ꝯtinẽtie sc̃ĩtate.
Exulta etiã castitas nuptialis: oẽs
amisistis ĩ corꝑe: in corde tenete.
Ubi iã nõ potest esse a ꝯtubitu caro
ĩtegra. sit ĩ fide u̾go ꝯstiẽtia: sidm
quã u̾go est oĩs eccłia. In maria

Expanded text:
tate, viduae Christi: qui fecundam fecit virginitatem, illi vovistis continentiae sanctitatem. Exsulta etiam, castitas nuptialis, omnes amisistis in corpore, in corde servate. Ubi jam non potest esse a concubitu caro integra, sit in fide virgo conscientia, secundum quam virgo est omnis Ecclesia. In Maria
Abbreviated transcription (Latin):
cũ dictũ esẜ tanꝙͣ sponsꝰ ꝓcedens de
thalamo suo exultauit ut gigas
ad crendã uiã. ꝯtimuo subiũctũ est a
sũmo celo egressio eiꝰ. Qd̾ ergo audis
ueritas de tra orta est dignatio est nõ
cõdicio: mistdia est nõ miseria. Deri¬
tas ut de t̾ra oriret᷑ de telo descẽdit: spõ¬
sus ut de thalamo suo ꝓcedẽt a sũmo
telo egressio eiꝰ. Inde est qd hodie na¬
tus est quo die minor dies nullꝰ in
t̾ris: a quo tñ dies ĩcremẽta sumũt.
Quid ergo: Inclmnatꝰ est et nos e¬
rexit. minimũ elegit diẽ s ip̃m un¬
de lux crescit: in ip̃o suo tali aduẽtu
nos etiã tacitꝰ tanꝙͣ sonitu mag¬
nos formã serui accepit ĩ illo liberta¬
tẽ accipiamꝰ: q̃ ꝓpt̾ nos de t̾ra ortus
est ĩ illo celũ possideamꝰ : p̃stãte ip̃o

Expanded text:
e thalamo suo, exsultavit ut gigas ad currendam viam; continuo subjunctum est, A summo coelo egressio ejus . Quod ergo audis, Veritas de terra orta est, dignatio est, non conditio; misericordia est, non miseria. Veritas ut de terra oriretur, de coelo descendit: sponsus ut de thalamo suo procederet, a summo coelo egressio ejus. Inde est quod hodie natus est, quo die minor dies nullus in terris, a quo tamen incrementa dies sumunt. Qui ergo inclinatus est, et nos erexit, minimum elegit diem, sed unde lux crescit: ipso suo tali adventu, nos etiam tacitus tanquam sonitu magnos formam servi accepit, in illo libertatem accipiamus; qui propter nos de terra ortus est, in illo coelum possideamus. SERMO
Abbreviated transcription (Latin):
fieri te possit tenere conanũ. Spes
lõge clarior refulsit ĩ t̾ris: ut t̾rens
uita ꝓmuteret᷑ in celis. Hoc ut tre¬
deret᷑: res ĩcredibilior p̃rogata est.
Deos facturꝰ qͥ hoĩes erat hõ factꝰ
ram᷑ u̾gnus partũ et nouũ ip̃m nas¬
tẽdi modũ intredulis ꝑsua dere conam᷑:
qd ĩ utero nõ senñato germẽ ꝓlis ex¬
ortũ est. et a ꝯplexu tarnis uiscera
ĩminna filiũ hoĩez ꝓtulerũt: quo u̾
gnutatis ĩtegritas et ĩ ꝯceptu clau-¬
sa et ĩ ꝑtu ĩcorrupta ꝑmãsit. Mi¬
ra est ista potẽtia s plus mirãda ẽ¬
miscdia: qd̾ ille qͥsic nasai potuit sic
nasci uoluit. Erat enĩ iũ unicꝰ pr̃i
qͥ uince natꝰ est matri: et ip̃e est fac¬
tus ĩ matre qͥ sibi fecerat matrẽ ⁊ sẽ¬
pit̾nꝰ cũ patre hodiernꝰ cũ mr̃e. p̃t
matrẽ de nr̃e factꝰ est ante oĩa de
patre nõ factꝰ est: sine quo pat nũ¬
quã fuit sine quo mat̾ nũꝙͣ fuisset.

Expanded text:
Spes longe clarior effulsit in terris, ut terrenis vita promitteretur in coelis. Hoc ut crederetur, res incredibilior praerogata est. Deos facturus qui homines erant, homo factus ramur virginis partum, et novum ipsum nascendi modum incredulis persuadere conamur, quod in utero non seminato germen prolis exortum est, et a complexu carnis viscera immunia filium horginitatis integritas et in conceptu clausa, et in partu incorrupta permansit. Mira est ista potentia, sed plus est miranda misericordia, quod ille qui sic nasci potuit, nasci voluit. Erat enim jam unicus Patri, qui unicus natus est matri: et ipse est factus in matre, qui sibi fecerat matrem; sempiternus cum Patre, hodiernus ex matre: post matrem de matre factus, ante omnia de Patre non factus: sine quo Pater nunquam fuit, sine quo mater nunquam fuisset.
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas de t̾ra orta est: id
est xp̃s de carne natꝰ est.
Baudete solẽpint et sempitnũ diẽ
hodierno quoq admoniti togitate
et̾ua dona spe firmissĩa ꝯcupiscite:
filni dei esse accepta potestate p̃sumi¬
te. ꝓpt̾ uos tꝑalis effectꝰ est tẽpoꝵ
effector: ꝓpt̾ uos ⁊ ĩ sarne apparuit
mũdi cõditor ꝓpt̾ uos creatꝰ est redẽp

Expanded text:
eritas de terra orta est , Christus de carne natus est. Gaudete solemniter, et sempiternum diem hodierno quoque admoniti cogitate, aeterna dona spe firmissima concupiscite; filii Dei esse accepta potestate praesumite. Propter vos temporalis effectus est temporum effector, propter vos in carne apparuit mund
Abbreviated transcription (Latin):
Alioqͥn nec ue̾ filiꝰ hoĩs dicẽt᷑ q̃ originẽ
nõ habet exhõĩe. Et nos igit᷑ his cõtra eu¬
thicen dictis extollamꝰ uotẽ tũ eccłia ca¬
tholica cuiꝰ hec mulier typũ gessit ⁊ ex¬
tollamꝰ ⁊ mentẽ de medio turbaꝵ dicãꝯ¬
q saluatori: beatꝰ uẽt̾ qͣte portauit et
ybera q̃ suxisti. Bere enĩ bt̃a parẽs q̃ sĩc¬

Expanded text:
Alioquin, nec vere filius hominis diceretur, qui originem non haberet ex homine. Et nos igitur his contra Euthicen dictis, extollamus vocem cum Ecclesia catholica, cujus haec mulier typum gessit. Extollamus et mentem de medio turbarum, dicamusque Salvatori: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti. Vere enim beata parens,
Abbreviated transcription (Latin):
mẽbus nr̃is magis apparet particio
ꝙͣ ĩdigitis. Qd̾ aũt dixit ꝑuenit ĩ uos
regnũ dei: regnũ dei mĩc dicit quo dãp¬
nant᷑ ĩpii: et a fidelib de pc̃tis sius pe¬
nitenciã mĩc agentib seternuntur.
Cũ foetis armatꝰ custodit atriũ suũ:
ĩ pace sũt ea que possidet. Fortẽ dia-¬
bolũ atriũ uo illiꝰ mũdũ q̃ ĩ malig¬
no positꝰ ẽ appellat ⁊ ĩ quo usq ad
saluatoris aduentũ male pacato⁊
potiebat᷑ ĩpio: qr ĩ tordib ĩfideliũ si¬
ne ulla cõtradictiõe qͥ escebat. Onde
et alibi pͥnceps mũdi uotat᷑: dicẽte
dño. Dent enĩ p̾ͥnteps mũdi: et ĩ me
nnichil iuenit. Et iteꝵ. Nũc p̾nceps

Expanded text:
titio quam in digitis. Quod autem dixit, Pervenit in vos regnum Dei, regnum Dei nunc dicit quo damnantur impii, et a fidelibus de peccatis suis poenitentiam nunc agentibus secernuntur. Cum fortis armatus custodit atrium suum, in pace sunt ea quae possidet. Fortem, diabolum; atrium vero illius, mundum qui in maligno positus est appellat, in quo usque ad Salvatoris adventum male pacato potiebatur imperio, quia in cordibus infidelium sine ulla contradictione quiescebat. Unde et alibi princeps mundi vocatur, dicente Domino: Venit enim princeps mundi, et in me nihil inveniet . Et iteru
Abbreviated transcription (Latin):
tur et magi: q̃ cõtra moysen et aarõ
signa faciebãt dicẽtes. Digitꝰ dei is¬
te ẽ: quo et tabule lapidee sĩpte sũt
ĩ mõte syua. Igit᷑ manꝰ et brachiũ
dei filiꝰ ẽ: et digitꝰ eiꝰ spũs scũs. Pa¬

Expanded text:
tur et Magi, qui contra Mosen et Aaron signa faciebant, dicentes, Digitus est iste Dei , quo et tabulae lapideae scriptae sunt in monte Sina . Igitur si manus et brachium Dei Filius est, et digitus ejus S