comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nam infans cũ tener ẽ. & fortitudinẽ san¬
guinis ñsu habet dentibꝰ caret. quia ⁊̃ fri¬
gidus ẽ. s pꝰ quã sanguis in eo roborat᷑. & ca¬
iore ꝑfuñdit᷑. dentes eius oruint᷑ & confor¬
tant᷑. Cĩ atit̾ ad senectutẽ ꝑuenerit. sangs
suũ qͦd ex quatuor elem̃tis creatũ ẽ. igne
suo tãdui calefacit. quousq ꝑ p̃ceptũ om̃i¬
potentis dei inde transeat. Ipsa ⁊̃ anima ĩ
infantia hominis ꝓpt̾ innocentiã ipsiꝰ cũ ad¬
huc sugendo teneris cibis pascit᷑. in ipso
multũ gaudet.: quia ñdu peccata. sic̃ nec
ada ante p̾uiaricationẽ pure & simplicit᷑
utuendo gustauit. S homo cũ ꝑ increm̃¬
tũ temꝑis confortatis ossibꝰ carmis & sangͥ¬
nis sui robur acceꝑit. innocentia cessat.
qm̃ guitus peccatoꝵ in homine tunc sur¬
git. anuna contͣ naturã suã oꝑando in
ipso depressa. & ꝑ corpus in peccatis uiuen¬
do suꝑata. Et quẽ adnidũ pꝰ solis occasũ

Expanded text:
Nam infans cum tener est, et fortitudinem sanguinis nondum habet, dentibus caret, quia etiam frigidus est, sed postquam sanguis in eo roboratur, et calore perfunditur, dentes ejus oriuntur et confortantur. Cum autem ad senectutem pervenerit, sanguisuum, quod ex quatuor elementis creatum est, igne suo tandiu calefacit quousque per praeceptum omnipotentis Dei inde transeat. Ipsa etiam anima in infantia hominis, propter innocentiam ipsius cum adhuc sugendo teneris cibis pascitur, in ipso multum gaudet, quia nondum peccata, sicut nec Adam ante praevaricationem pure et simpliciter vivendo gustavit. Sed homo cum, per incrementum temporis confortatis ossibus, carnis et sanguinis sui robur acceperit innocentia cessat, quoniam gustus peccatorum in homine tunc surgit, anima contra naturam suam operando in ipso depressa, et per corpus in peccatis vivendo superata. Et quemadmodum post solis occasum
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ flatus suos int̾isu insordes & in i¬
mundicias luti deponunt. Quatuor enĩ
principalibꝰ uentis quatuor uires in ho¬
mine scilicet cogitatio. locutio. intentio.
& genutus assimilant᷑. Et sic̃ unusquisq
eoꝵ flatus suos dextrorsũ & sinistrorsũ mit¬
tendi potestatẽ habet. sic anima his qua¬
tuor stipata uirsbꝰ ꝑ naturase scientiã in
quã partẽ uoluerit. siue bonũ siue masu
eligendo declinare pot̃. Australis enĩ uen¬
tus duos collatales uentos quasi dtias alas
habet. quaꝵ alt̾a tiersus orientẽ calida ẽ. que
bonas & scãs cogitationes que ꝑbonaf &e

Expanded text:
tamen flatus suos interdum in sordes et in itamen flatus suos interdum in sordes et in immunditias luti deponunt. Quatuor enim principalibus ventis quatuor vires in homine, scilicet cogitatio, locutio, intentio et gemitus, assimilantur. Et sicut unusquisque eorum flatus suos dextrorsum et sinistrorsum mittendi potestatem habet, sic anima his quatuor stipata viribus per naturalem scientiam in quam partem voluerit, sive bonum sive malum eligendo, declinare potest. Australis enim ventus duos collaterales ventos quasi duas alas habet, quarum altera versus orientem calida est, quae bonas et sanctas cogitationes, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ała alt̃ius extendit᷑. Hec aut̃ designant.
qͥd anima que ꝑuitã que deus ẽ uita
existit. & spiracusu de sꝑu dei finẽ uirien¬
di ut humanũ corpus ñ habet. corpus
urribꝰ suis uiuificat & sustentat: uelut
sydera firmam̃tũ cũ puncto sro qͦd t̃ra
ẽ: quã in medio firmam̃ti uerbu ddĩ ꝯ¬
stituens in mobisẽ firmauuit. ⁊ illumina¬
uit. Si quidẽ anima que a deo missa in
corpus iniuisibilit᷑ & occulte descendit. ho¬
minẽ am ꝑ fide cognoscere. cesu respicere
& celestia oꝑari facit. Et sic̃ ros inuisibi¬
lit̃ suꝑ gram̃ cadens illud fructiferũ red¬
dit. sic deus hominẽ qui spẽ suã in ipso
terrã uidelicit carnis desideria pedibus
occulta dulcedine gr̃e sue misericordit᷑
irrigat. contraria u̾ oꝑa eternis gehen¬
ne suppliciis dampnat. Homo nãq oĩa
oꝑa sua hona uel mala cũ quatuor elem̃tis
oꝑat᷑ in modsu quatuor uentoꝵ qui in suꝑi¬
oribꝰ partibꝰ aeris uires suas exercent:

Expanded text:
ec autem designant quod anima, quae per vitam, quae Deus est, vita existit, et spiraculum de Spiritu Dei finem vivendi ut humanum corpus non habet, corpus viribus suis vivificat et sustentat, velut sidera firmamentum cum puncto suo, quod terra est, quam in medio firmamenti verbum Dei constituens, immobilem firmavit et illuminavit. Siquidem anima quae a Deo missa in corpus invisibiliter et occulte descendit, hominem Deum per fidem cognoscere, coelum respicere, et coelestia operari facit. Et sicut ros invisibiliter super gramen cadens, illud fructiferum reddit, sic Deus hominem qui spem suam in ipso ram, videlicet carnis desideria, pedibus occulta dulcedine gratiae suae misericorditer irrigat, contraria vero opera aeternis gehennae suppliciis damnat. Homo namque omnia opera sua bona vel mala cum quatuor elementis operatur, in modum quatuor ventorum qui in superioribus partibus aeris vires suas exercent, et
Abbreviated transcription (Latin):
& hominibꝰ honeste fiant. i sic̾ ⁊̃ guttur ci¬
bũ quẽ recipit uentri ꝓ confortatione temꝑa¬
te transinittit. quatuiꝰ homine ꝑ uerã & pu¬
rã fide hoc mͥ confcctato. ipsa ad regalẽ sede
cere. Fides enĩ cogitationes om̃s que ex pecca¬
to in homine surgunt dissipat. cogitationeᷤᷤ
aut̃ que ex ipsa in simplici ueritate ꝓcedunt
ꝑ suspiria aninie ad uierũ regẽ dirigit.
psa quoq fortis & uera uirtus cet̾as uirtu¬
tes ut colsu caput sustentat. & ueltit nubes
uolubilitatẽ firmam̃ti in modt columpni
sustinent. sic om̃ia bona & scã oꝑa que celes¬
tẽ ierłm edificant. ꝑ bonã ꝑ seuerantiã in
hominbꝰ conseruat. Infideles aut̃ qui fide
pꝰ posita om̃ia oꝑa sua ꝑ infidelitatẽ male
oꝑant᷑ . corã deo indigni sicut cibus diges¬
tus cũ fetore emutit᷑. sic penis infernalibꝰ
nec inmerito deputant᷑. xlui.

Expanded text:
et hominibus honeste fiant; sicut etiam guttur ciet hominibus honeste fiant; sicut etiam guttur cibum quem recipit ventri pro confortatione temperate transmittit, quatenus homine per veram et puram fidem hoc modo confortato, ipsa ad regalem sedemcere. Fides enim cogitationes omnes quae ex peccato in homine surgunt dissipat, cogitationes autem quae ex ipsa in simplici veritate procedunt, per suspiria animae ad verum regem dirigit. Ipsa quoque fortis et vera virtus caeteras virtutes, ut collum caput, sustentat, et velut nubes volubilitatem firmamenti in modum columnae sustinent, sic omnia bona et sancta opera, quae coelestem Jerusalem aedificant, per bonam perseverantiam in hominibus conservat. Infideles autem qui, fide postposita, omnia opera sua per infidelitatem male operantur, coram Deo indigni, sicut cibus digestus cum fetore emittitur, sic poenis infernalibus, nec immerito, deputantur. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
eleuat. & ꝑ guttur qͥd omnẽ fortitudinẽ re¬
fectionis recipit. & uentri temꝑate uninit¬
tit. & ꝑ colłu qͥd ⁊̃ totũ caput fortitudie
sua sustentat. diuersitas nubiũ designat᷑. i qͣ¬
rũ quesa pluuiis grauate aliquantusu se
deorsũ inclinant. in serenitate uͦ uelut hi¬
laritatẽ suꝑioꝵ demonstrant. Queda ñ cũ
turtute aeris t̾rã tangentes ilła hoc mͦ con¬
temꝑant. ut plenitudinẽ fructuũ ad utili¬
tatẽ reliqiaꝵx creaturaꝵ ꝓferat. quedã ñ quẽ¬
adm̃dũ columpna omnẽ uolubilitatẽ firma¬
m̃ti ferendo conglutinant. Homo nãq fida¬
ciałe spẽ ꝑ animã ad dm extendens. cũ duobꝰ
ocalis racionalitatis scilicet scientia borii &
mali celestẽ patriã & penas inferni cognos¬
cit.i quia facie sua que ꝑ mentũ eleuat᷑ quã¬
udet rẽ iusibise conspicit. & qualis illa sit ꝑ
intellectũ considerat. Sic̃ enĩ homo ꝑ amniã
queq discernit ita ea disponit ut corã dõ

Expanded text:
ur quod omnem fortitudinem refectionis recipit, et ventri temperate immittit, et per collum quod etiam totum caput fortitudine sua sustentat, diversitas nubium designatur, quarum quaedam pluviis gravatae aliquantulum se deorsum inclinant, in serenitate vero velut hilaritatem superiorum demonstrant. Quaedam etiam cum virtute aeris terram tangentes, illam hoc modo contemperant, ut plenitudinem fructuum ad utilitatem reliquarum creaturarum proferat; quaedam etiam, quemadmodum columna, omnem volubilitatem firmamenti ferendo conglutinant. Homo namque fiducialem spem per animam ad Deum extendens, cum duobus oculis rationalitatis, scilicet scientia boni et mali, coelestem patriam et poenas inferni cognoscit, quia facie sua, quae per mentum elevatur, quamlibet rem visibilem conspicit, et qualis illa sit per intellectum considerat. Sicut enim homo per animam quaeque discernit, ita ea disponit, ut coram Deo
Abbreviated transcription (Latin):
niendo p̃parant. sic̃ sinistra dextere famti¬
lat᷑ quia & hiemps estati seruit. qm̃ ontia
conseruat que estas ꝓfert. Etiã antma seriti¬
ciũ cogitationũ ẽ. & cogitationes sic̾ pri¬
gillaris in quo scribit᷑ anime sunt. qm̃ ip
sa om̃ia oꝑa hominis cã illis lunat. & qͣsi
scribendo ad id ad qͦd ꝑ corpus cogit᷑ p̃pa¬
rat. Cũ enĩ homo mala oꝑa scdm desideriũ
carnis oꝑat᷑. tam̃ ex iurtute anime int̃fũ

Expanded text:
niendo praeparant, sicut sinistra dexterae famuniendo praeparant, sicut sinistra dexterae famulatur, quia et hiems aestati servit, quoniam omnia conservat quae aestas profert. Etiam anima servitium cogitationum est, et cogitationes sicut pugillaris in quo scribitur animae sunt, quoniam ipsa omnia opera hominis cum illis limat, et quasi scribendo ad id ad quod per corpus cogitur praeparat. Cum enim homo mala opera secundum desiderium carnis operatur, tamen ex virtut
Abbreviated transcription (Latin):
gunt᷑. & ut pectus hominis cogitando ⁊
cognoscendo omĩa que hominis it̃ tẽꝑat.
& sic̃ uent̾ iscera hominis continet & clau¬
dit. ita & p̃dictus aer uirentes uires in fruc¬
tus mitit. & sic ea que in mundo sint ad
salutẽ hominis ꝯseruat. Eodẽ mͦ anima
omia oꝑa hominis ruminat & memorie
cõmendat. ita ut nulłu illoꝵ in discussũ re¬
linquat. uelut esca uentri ꝑ guitur ĩ muit¬
tit᷑. & sic̃ esca dentibꝰ conterit᷑. sic aninia cũ
spiramine suo oꝑa hominis discernendo
scribit. & hanc scͥpturã ꝑ cogitationes col¬
ligit. ut homo oꝑa sua qualia sint cognos¬
cat. que ipse ueluit aliquas formas rerũ ui
cogitationibꝰ suis in quibꝰ formant᷑ uigit᷑
ci quia in cogitationibꝰ suis sic̃ uscera ĩuen¬
tre clausa seruant᷑. ipseq in om̃ibꝰ oꝑtoꝰ suis
ꝑ animã iuret. qm̃ ipsa aeria ẽ. Cogitatio¬
nes qͥq cũ scientia in pectore hominis quasi
famuilatus om̃iũ oꝑũ illiꝰ sunt. qm̃ ea p̃nie¬

Expanded text:
tus hominis cogitando et cognoscendo omnia quae hominis sunt temperat, et sicut venter viscera hominis continet et claudit, ita et praedictus aer virentes vires in fructus mittit, et sic ea quae in mundo sunt, ad salutem hominis conservat. Eodem modo anima omnia opera hominis ruminat et memoriae commendat, ita ut nullum illorum indiscussum relinquat, velut esca ventri per guttur immittitur, et sicut esca dentibus conteritur, sic anima cum spiramine suo opera hominis discernendo scribit, et hanc scripturam per cogitationes colligit, ut homo opera sua qualia sint cognoscat, quae ipse velut aliquas formas rerum in cogitationibus suis in quibus formantur jugiter ci, quia in cogitationibus suis sicut viscera in ventre clausa servantur, ipseque in omnibus operibus suis per animam viret, quoniam ipsa aerea est. Cogitationes quoque cum scientia in pectore hominis quasi famulatus omnium operum illius sunt, quoniam ea praeve
Abbreviated transcription (Latin):
chiis & critribꝰ suis totũ se regit & sustentat.
& uentosius ẽ. quẽ adm̃dũ quatuor principa¬
les uenti cũ collateralibꝰ suis om̃e firmam̃tũ
in illud positi tenent. & ut tinusquisq eoꝵ
ad confortationẽ firmam̃ti aliis sabuenit.
Hec designant. qͥd aninia quatuor alis scilicet
cũ senstialitate. intellectu. & scientia bomi &
mali in homine uolat. Cũ sensualitate nãq

Expanded text:
tat, et ventosus est, quemadmodum quatuor principales venti cum collateralibus suis omne firmamentum in illud positi tenent, et ut unusquisque eorum ad confortationem firmamenti aliis subvenit. Haec designant quod anima quatuor alis, scilicet cum sensualitate, intellectu et scientia boni et mali, in homine volat. Cum sensualitate namq
Abbreviated transcription (Latin):
inscłãribꝰ cansis uget. & hominẽ ab insidi¬
is antiqui serpentis defendit. qui uacuus
ab om̃i felicitate claritatẽ dei demonstrat.
ut ꝑ masu id qͥd bonũ ẽ cognoscat᷑. qm̃
seritus dño suo subiectus eẽ debet. Fortitudo
erã in inceptione ⁊ in actione bonoꝵ oꝑtĩ
hominis robusta existens. pꝰ completionẽ
coꝵ in illo mala deititat. & sic ad miciũ suñ
recurrit nec masti appetit. quia tam in mni¬
cio quã int̃ine ꝑriersitatis calor sꝑe scĩ ñ ad
hoc existit. qͦd om̃ia lucentia incendit. ⁊ om̃s
aduersitatis tenebraꝵ depellit. qm̃ ab ipsis
exterminati ñ ualet. Et ut fidelis homo
adeo regit᷑. & sic̃ ꝑtiersus ab eo alienat᷑. ita
& tn homine quelidet elem̃ta oramate distra¬
cta sunt. Amina qͦq ueltit ignis apparet.
f racionalitas in ipsa quiasi lum̃ ẽ. & racio¬
nalitate que lucida ẽ hoc m̃ ꝑfundit᷑. quẽ¬
admda mundus sole illumiat᷑ . quia ꝑ ra¬
cionalitatẽ omñia oꝑa que in homine oꝑat᷑

Expanded text:
in saecularibus causis viget, hominemque ab insidiis antiqui serpentis defendit, qui vacuus ab omni felicitate, claritatem Dei demonstrat, ut per malum id quod bonum est cognoscatur, quoniam servus domino suo subjectus esse debet. Fortitudo enim incoeptione et in actione bonorum operum robusta existens, post completionem eorum in illo mala devitat, et sic ad initium suum recurrit, nec malum appetit, quia tam in initio quam in fine perversitatis calor Spiritus sanctihoc existit, quod omnia lucentia incendit, et omnes adversitates tenebrarum depellit quoniam ab ipsis exterminari non valet. Et ut fidelis homo a Deo regitur, et sicut perversus ab eo alienatur, ita et in homine quaelibet elementa ordinate distincta sunt. Anima quoque velut ignis apparet, sed rationalitas in ipsa quasi lumen est, et rationalitate quae lucida est, hoc modo perfunditur, quemadmodum mundus sole illuminatur, quia per rationalitatem omnia opera quae in homine operatur,
Abbreviated transcription (Latin):
nec molliciẽ medulle habent. qm̃ carne indu¬
ti ñ sunt. s ꝑ cerebrũ atq ꝑ om̃s constitutio¬
nes forme hominis que som firmam̃tũ posi¬
te sunt coagulant᷑ ⁊ obdurant᷑. l& ꝑ calorẽ ⁊
humiditatẽ capitis in duriciã exurgunt. Hec
aut̃ designant. qͦd anima racionalis in equa¬
litate infinita tita consistens. nec ꝑ corꝑis ue

Expanded text:
nec mollitiem medullae habent, quoniam carne indunec mollitiem medullae habent, quoniam carne induti non sunt, sed per cerebrum atque per omnes constitutiones formae hominis, quae secundum firmamentum positae sunt, coagulantur et obdurantur, et per calorem et humiditatem capitis in duritiam exsurgunt. Haec autem designant quod anima rationalis in aequalitate infinita vita consistens, n
Abbreviated transcription (Latin):
tenebrosis nubibꝰ caret. cũ aut̃ putredinẽ
peccatoꝵ oꝑat᷑. qtiasi intindatio a quaꝵ ẽ quę
ptirũ iter aeris euertunt. S cũ de ĩ apec¬
catis se amouerit. sic̃ in eugłio scriptũ ẽ de
uillico qui peccata relinqtiendo ⁊ debita mi¬
lararũ exsuscitet. intinia suspiria trabeas.
& correctionẽ sui quasi firmã sepẽ nectens at
bonis oꝑ ibꝰ insistens. ne consuetudini peccate
ic̃um appropinquet. peritentiã stabiłe uelut
firmam̃tũ oꝑat᷑. ne denuo ꝑ iaceptionẽ pa¬
candi mala faciat. xli.¬
strat᷑. qd scosm̃ modũ dentiũ forte & firnũ ĩ
udelicet fortis & aldris lucidusq aer. qͥ aqua
istas continet. ne modũ siũ excedentes auso¬
uant᷑. Per hoc ostendit᷑. qͥd mens hominis
cũ gr̃a dei ꝑ animã firmat᷑ ⁊ retinei. ne ꝑ
malas cogitationes nintis disfluat. ita ut eds
s̃bi uolantarie ꝑ illicita desideria attrahat:
ficit᷑. Dentes & enĩ hominis cauernati ñ sunt.

Expanded text:
enebrosis nubibus caret; cum autem putredinem peccatorum operatur, quasi inundatio aquarum est, quae purum iter aeris evertunt. Sed cum deinde a peccatis se amoverit, sicut in Evangelio scriptum est de villico qui, peccata relinquendo et debita miLazarum exsuscitet, intima suspiria trahens, et correctionem sui quasi firmam sepem nectens, atque bonis operibus insistens, ne consuetudini peccatorum iterum appropinquet, poenitentiam stabilem velut firmamentum operatur, ne denuo per incoeptionem peccandi mala faciat. Quistratur, quod secundum modum dentium forte et firmum est, videlicet fortis et albus lucidusque aer, qui aquas istas continet, ne modum suum excedentes dissolvantur. Per hoc ostenditur quod mens hominis cum gratia Dei per animam firmatur, et retinetur, ne per malas cogitationes nimis diffluat, ita ut eas sibi voluntarie per illicita desideria attrahat, ficitur. Dentes etenim hominis cavernati non sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
quia ut ꝑ linguã uerba formant᷑. ita ꝑ eleua¬
tionẽ ipse aque inundas ꝓcreant᷑. Qqͦd desig¬
nat᷑ qͥd anima celestibꝰ defideriis inẽe desideraus
uas suũ ad laudes creatoris sui impeslit. illudq
assiduas orationes cũ deuotione nĩtis ꝓferre
facit. Et anima de humiditate mouet᷑ &¬
de igneo strepitui sonat. atq ꝑ hoc qͦd ignea
ẽ dm cognoscit. & ꝑ hoc qͥd s̃ptracusu ẽ ad

Expanded text:
rba formantur, ita per elevationem ipsae aquae in undas procreantur. Per quod designatur quod anima coelestibus desideriis inesse desiderans, vas suum ad laudes Creatoris sui impellit, illudque assiduas orationes cum devotione mentis proferre facit. Et anima de humiditate movetur, et de igneo strepitu sonat, atque per hoc quod ignea est Deum cognoscit, et per hoc quod spiraculum est, ad
Abbreviated transcription (Latin):
ubet bona roborat᷑. atq ꝑfrigus torpo¬
ris & negligentie debilitat᷑. Ignis quippi
fortitudinis & conpunctio m̃tis hominis
se inuicẽ admiscentes. bonũ fructũ in ho¬
mine ꝓferunt. hominẽq in om̃i utilita¬
te ita confortant & exornant ut neqͣquã
a seruicio & dilectione dĩ seꝑari possit.
Nam cũ homo molestiã & tediũ peccator
incurrerit. ꝑ eandẽ molestiã peccata u
ipso ita constringunt᷑. uelut ꝑ densũ
fumũ ignis deprimit᷑ ne in uiribꝰ suis ar¬
deat. Cũ enĩ ꝑ iures antme uoluptas carns
in m̃te hominis ditumpit᷑. mox suspiria
ad celestẽ patriã in eo texunt᷑. quẽ adm̃du
ꝑ apem fauus cũ melle in uase ipsũ edificat᷑.

Expanded text:
rporis et negligentiae debilitatur. Ignis quippe fortitudinis et compunctio mentis hominis se in invicem admiscentes, bonum fructum in homine proferunt, hominemque in omni utilitate ita confortant et exornant, ut nequaquam a servitio et dilectione Dei separari possit. Nam cum homo molestiam et taedium peccatorum incurrerit, per eamdem molestiam peccata in ipso ita constringuntur velut per densum fumum ignis deprimitur, ne in viribus suis ardeat. Cum enim per vires animae, voluptas carnis in mente hominis dirumpitur, mox suspiria ad coelestem patriam in eo texuntur, quemadmodum per apem favus cum melle in vase ipsius aedificatur,
Abbreviated transcription (Latin):
& lacrimas ei immittit. quatinꝰ ad uirtu¬
tes uirescat. ueluit ñ nubes aquas sursũ
trahunt ⁊ itũ remutunt. XXXIII.
Ut aut̃ nulla forma iusidilis sine nomi¬
ambo octili hominis equalẽ mensitrã
habent. atq speculatua uasa eoꝵ in cir¬
ciutu fuio equalia existunt. Deus enĩ uuir¬
tutes auiciis. sc̃a q̃q oꝑa a peccatis seꝑa¬
uit. ueltit creatitras que homini note
scint formis & nominibꝰ suis ad muicẽ
discreuit. ita ut ñ homo inctrcũspectione
qua sibi quẽ admͥdũ in oculo quelibet hona¬
ꝓuideat. Et ñ in confideratione bone in¬
tentionis sue sincerã & equale discretionẽ
habeat. ne si in bono modu excesserit in ꝓ¬
funda corruat. aut ne si in malo nmietatẽ
app̃henderit in desꝑatione om̃ino ꝑeat.
peccandi ⁊ penitendi demonstrat. Ex utribꝰ
enĩ antme homo ad penitentiã imbuit᷑. cũ
om̃i studio peccata sua ꝑ penitentiã affli¬

Expanded text:
et lacrymas ei immittit, quatenus ad virtuet lacrymas ei immittit, quatenus ad virtutes virescat, velut etiam nubes aquas sursum trahunt et iterum remittunt. Quia sicut nulla forma visibilis sine nomiambo oculi hominis aequalem mensuram habent, atque speculativa vasa eorum in circuitu suo aequalia existunt. Deus enim virtutes a vitiis, sancta quoque opera a peccatis separavit, velut creaturas quae homini notae sunt formis et nominibus suis ab invicem discrevit, ita ut etiam homo in circumspectione quae sibi, quepraevideat, et etiam in consideratione bonae intentionis suae, sinceram aequalemque discretionem habeat, ne si in bono modum excesserit, in profundum corruat, aut ne si in malo nimietatem apprehenderit, in desperatione omnino pereat. peccandi et poenitendi demonstrat. Ex viribus enim animae homo ad poenitentiam imbuitur, cum omni studio peccata sua per poenitentiam affli
Abbreviated transcription (Latin):
s tantũ ex stupore carnalis concupiscentie
carni cogit᷑ consentire.I quia si delectationẽ
anima ad peccatũ haberet. homo in lato
peccatoꝵ semꝑ sordesceret. Nam ĩ peccatis
peccatũ cͥogunt s tam̃ eũ ꝑ uidiciũ dei ĩ
peccatis diuidicant. in oꝑibꝰ aut̃ bonis sua¬
uitatẽ ⁊ lenitatẽ suꝑ ilłũ ostendunt. Et quo¬
cies anima cũ corꝑe mala oꝑari cogit᷑. illud
tristicia replet. qm̃ eade oꝑa sibimetipsi
displicent. s cũ id qͥd bonũ ẽ cũ corꝑe ꝑ
fecerit. idẽ corpus gaudere facit. Qtappt̃
so nesciente ab. ominibꝰ auigit᷑ qui
aliquando in tantũ ꝓficit ut bona in¬
explebuit̾ oꝑari appetat. quẽ ad mͦdu ⁊̃
angłi uultũ dei inspiciendo contempla¬
tione eius extediari ñ possunt. Amma
qͦq ipsiꝰ gaudiũ bone oꝑationis habens
corꝑi condescendit. illudq a peccatis con¬
cutit. atq ꝑ humilẽ penitentiã suspiria

Expanded text:
sed tantum ex stupore carnalis concupiscentiae sed tantum ex stupore carnalis concupiscentiae carni cogitur consentire, quia si delectationem anima ad peccatum haberet, homo in luto peccatorum semper sordesceret. Nam in peccatis peccatum non cogunt, sed tamen eum per judicium Dei in peccatis dijudicant, in operibus autem bonis suavitatem et lenitatem super illum ostendunt. Et quoties anima cum corpore mala operari cogitur, illud tristitia replet, quoniam eadem opera sibimetipsi displicent, sed cum id quod bonum est cum corpore perfecerit, idem corpus gaudere facit. Quapropter so nesciente, ab hominibus diligitur; qui aliquando in tantum proficit, ut bona inexplebiliter operari appetat, quemadmodum etiam angeli vultum Dei inspiciendo, contemplatione ejus extaediari non possunt. Anima quoque ipsius gaudium bonae operationis habens corpori condescendit, illudque a peccatis concutit, atque per humilem poenitentiam suspiria
Abbreviated transcription (Latin):
celestiũ neglectis scsaribꝰ retoequeat. Nam
cũ homo adeo recedit. & eñ in obliuionẽ du¬
cit. mox anima eius contremiscit. uñ & oĩa
m̃bra hominis que utribꝰ illiꝰ impleta sunt.
malienã uiã commnouent᷑ quasi deus uene¬
randus & timendus ñ sit. s illa uasi suo ue
recundiã & confusionẽ peccatoꝵ ꝓponit &
illud suspirare facit. ita ut suspiria hec la¬
erias educant. Et sic de susptriis & lacri¬
mis istis uiriditas penitentie in eodẽ homine¬
exurgit. Qnappt̾ & ipse in oꝑibꝰ bonis denuo
suscitatus. grauamina peccatoꝵ suoꝵ intan¬
ta diligentia & penitentia ex amunat. tit
amaritido in corde ipsiꝰ crescit ut intͣ se
multociens dicat. Ut qud ad tanta crimi¬
na natus sum. Cũ anima mea in dm pecca¬
iu & cũ ea penitentiã ago ad dm suspiran¬
do. qui formã ade de uirgine dignatus ẽ
nũ se coniungunt & concordes ad dm anhe¬
lant. qm̃ anime peccata nequaquã placent.

Expanded text:
coelestium, neglectis saecularibus, retorqueat. Nam coelestium, neglectis saecularibus, retorqueat. Nam cum homo a Deo recedit, et eum in oblivionem ducit, mox anima ejus contremiscit; unde et omnia membra hominis, quae viribus illius impleta sunt, in alienam viam commoventur, quasi Deus venerarecundiam et confusionem peccatorum proponit, illudque suspirare facit, ita ut suspiria haec lacrymas educant. Et sic de suspiriis et lacrymis istis viriditas poenitentiae exsurgit. Quapropter et ipse in operibus bonis denuo suscitatus, gravamina peccatorum suorum in tanta diligentia et poenitentia examinat, ut caamaritudo in corde ipsius crescit, ut intra se multoties dicat: Utquid ad tanta crimina natus sum? Cum anima mea in Deum peccavi, et cum ea poenitentiam ago ad Deum suspirando, qui formam Adae de Virgine dignatus est num se conjungunt, et concordes ad Deum anhelant, quoniam animae peccata nequaquam placent,
Abbreviated transcription (Latin):
asq terraꝵ. aquas concutit. ille fumũ &
humorẽ de se ꝓducunt. S nubes ipsos fu¬
niũ scilicet ⁊ humorẽ excipientes ad lunã ex¬
tendunt. quos illa uelut siciat ebibens. it̃tim
ad nubes remutit pliuãq congruentẽ illas
ꝓdticere facit. qm̃ hoc mͦ de subt̾ioribꝰ aqtus
quas nubes sur sũ trahunt itũq remttunt.
plitua suꝑ terrã descendit. Sic ⁊̃ cũ antma
in hommne aliqnͣdo uel ex sectritate saluatio¬
nis sue gaudet. uel quasi de pressura peccatoꝵ
suoꝵ meret. scientia homints cũ conscia con¬
fessione penitentie ꝑ timorẽ mouet᷑. atq cũ
his suspirando sursũ erigit᷑. oꝑaq uliꝰ circũ¬
spiciendo. lacrimas ab ipso educit. eũq plan¬
gere facit. quia cũ timoi dñi hominẽ concu¬
ut. ipsũ fitibunde in gemitibꝰ flere cõpellit.
Uñ ut cũ homo int̾su adtierfitatẽ scsartã
rerũ deflet. animũ multociens ad apperitũ

Expanded text:
asque terrarum aquas concutit, illae fumum et asque terrarum aquas concutit, illae fumum et humorem de se producunt. Sed nubes ipsas, fumum scilicet et humorem, excipientes ad lunam extendunt, quos illa velut sitiat ebibens, iterum ad nubes remittit, pluviamque congruentem illas producere facit, quoniam hoc modo de subterioribus aquis quas nubes sursum trahunt, iterumque remittunt, pluvia super terram descendit. Sic etiam cum anima in homine aliquando, vel ex securitate salvationis suae gaudet, vel quasi de pressura peccatorum suorum moeret, scientia hominis cum conscia confessione poenitentiae per timorem movetur, atque cum his suspirando sursum erigitur, operaque illius circumspiciendo, lacrymas ab ipso educit, eumque plangere facit, quia cum timor Domini hominem concutit, ipsum sitibunde in gemitibus fiere compellit. Unde fit ut cum homo interdum adversitatem saecularium rerum deflet, animum multoties ad appetitum
Abbreviated transcription (Latin):
data ẽ. & ipsa aĩa ꝑscientiã artificiosa cũ
reliqua creatura ẽ. ita ut oꝑa artis cius
siue de suꝑioribꝰ seue de inferioribus sint.
in uase suo uideant᷑ & cognoscant᷑ uelut
stelle aut lucide aut obscure in sirmañto
lucent. Candida ⁊̃ scientia quasi albugo
oculoꝵ in homine apparet. intellecltsq
uelut claritas eoꝵ in eo fulget. & racionali¬
tas quẽ admͦsu pupilla ipsori in eo lucet.
Quappt̃ ñ homo sic ad celestia tendere geñ¬
do & flendo cogit᷑. ubi ĩe indignũ p̃ntio
et̃ne remunerationis estimat. qm̃ multᷤᷤ
peccatis se oneratũ nouit. idõq ut penas
iudicii tantũ euadat contendit. xxxl¬
corde suo cõmonet᷑. uenule cerebri euis pecto¬
uenule pectoris & pulmonis humores sitrsũ
aduenulas cerebri mittunt. & ille eos suscipi¬
entes oculis infundunt. sicq hominẽ ad
lacrimas ꝑ dicunt. quẽ admͦdũ cũ aut in
inicio augm̃ti seu detrim̃ti lune. firmanĩ¬
tũ ꝑuentos cõmotũ. strepitu suo mare ali¬

Expanded text:
ientiam artificiosa cum reliqua creatura est, ita ut opera artis ejus, sive de superioribus, sive de inferioribus sint, in vase suo videantur et cognoscantur, velut stellae aut lucidae aut obscurae in firmamento lucent. Candida etiam scientia quasi albugo oculorum in homine apparet, intellectusque velut claritas eorum in eo fulget, et rationalitas quemadmodum pupilla ipsorum in eo lucet. Quapropter etiam homo sic ad coelestia tendere gemendo et flendo cogitur, ubi se indignum praemio aeternae remunerationis aestimat, quoniam multis peccatis se oneratum novit, ideoque ut poenas judicii tantum evadat, contendit. corde suo commovetur, venulae cerebri ejus, pectovenulae pectoris et pulmonis humores sursum ad venulas cerebri mittunt, illaeque eos suscipientes oculis infundunt. Sicque hominem ad lacrymas perducunt, quemadmodum cum aut in initio augmenti seu detrimenti lunae firmamentum per ventos commotum strepitu suo mare ali
Abbreviated transcription (Latin):
nitentiã inmittt ꝑ scientiã. susptria
ꝑ rumorẽ peccator. lacrimas atit᷑ ꝑ effec¬
iũ cor. Illuminatrix tͥ animȩ peniten¬
tia ẽ. & in ipsa suspiria & lacrime funt.
& uelocit᷑ culpas in honiine dilitit. in qua sus¬
piria & iacrime generant᷑ qͥ uere penitentic
Et om̃ia que in capite hominis sunt. ꝑm̃
tũ continent᷑. quali ñ mͦ cuncta p̃dicta in sta¬
tutis locis suis ꝑ nubes sustentant᷑. qͥd desig¬
nat. ut m̃tes fideliũ stabuitatẽ bonoꝵ oꝑũ
ita arripiant. ut in bonis ꝑseuerantes ad
celestia ꝑueniant. Estus ⁊̃ ossa. & frigus
medullam ĩ homine significant. qm ani¬
ma ꝑ ignẽ ossa coquit. & ꝑ frigus qͦd in
uas suũ trahit medulia coagulat. & sic ⁊̃
coagulet᷑. & ꝑ calorẽ iltus soluat᷑. Calor¬
& err̃ĩ solis & humor de aquis in tubibꝰ ita
se coniungunt & adntiscent. ut ꝑ hec oĩs
fructus in terra regat᷑ & firmetur. quia
calor solis & humiditas aquaꝵ totã terrã

Expanded text:
spiria per rumorem peccatorum, lacrymas autem per effectum eorum. Illuminatrix vero animae poenitentia est, et in ipsa suspiria et lacrymae sunt, et velociter culpas in homine diluit, in qua suspiria et lacrymae generantur, quae verae poenitentiae Ut omnia quae in capite hominis sunt per mentum continentur, tali etiam modo cuncta praedicta in statutis locis suis per nubes sustentantur, quod designat ut mentes fidelium stabilitatem bonorum operum ita arripiant, ut in bonis perseverantes ad coelestia perveniant. Aestus etiam ossa et frigus medullam in homine significant, quoniam anima per ignem ossa coquit, et per frigus quod in vas suum trahit medullam coagulat; sic etiamcoaguletur, et per calorem illius solvatur. Calor etenim solis et humor de aquis in nubibus ita se conjungunt et admiscent, ut per haec omnis fructus in terra regatur et firmetur, quia calor solis et humiditas aquarum totam terram
Abbreviated transcription (Latin):
spicit unũq̾dq opiis incipiens ⁊ oꝑans qm̃¬
ignea ẽ. & cũ aere spirat. atq cũ scientia
& racionalitate om̃ia ꝑ agit & discerint.
Nam anima in corꝑe roborata fortit᷑ oꝑari ĩ¬
cipit & hoc facere desiderat. s quãplurime
infirmitates carnis uidelicet in medullis.
in sanguine. & instomacho ei occurrunt.
Ex calore nãq medulle sanguis hominis es¬
tuat. ⁊ ex pondere ciboꝵ stomachi sangͥs
ardet. & iste infirmitates uiribꝰ anime
qͥdsa odstactisu sunt. quia de ardore car¬
nis incestus quẽ sathan dolose texuit pul¬
lulat. atq ad animã de t̾rens ascendit.
illiq ꝓponit quia homo caro fit. & eum
scsm carnẽ uiuere oporteat. Uñ ⁊ ipsa
ꝑ corpꝰ qͦd deorsũ ẽ multociens cogit᷑ mala

Expanded text:
spicit, unumquodque opus incipiens et operans, qspicit, unumquodque opus incipiens et operans, qignea est, et cum aere spirat, atque cum scientia et rationalitate omnia peragit et discernit. Nam anima in corpore roborata fortiter operari incipit, et hoc facere desiderat; sed quamplurimae infirmitates, carnis videlicet, in medullis, in sanguine et in stomacho ei occurrunt. Ex calore namque medullae sanguis hominis aestuat, et ex pondere ciborum stomachi sanguis ardet; istaeque infirmitates viribus animae quoddam obstaculum sunt, quia de ardore carnis incestus, quem Satan dolose texuit, pullulat, atque ad animam de terrenis ascendit, illique proponit quia homo caro sit et eum secundum carnem vivere oporteat. Unde et ipsa per corpus quod deorsum est, multoties cogitur mala
Abbreviated transcription (Latin):
te incedit cũ pudiciciã amat atq noxia
queq in se oceultando ad nichisu redigit.
ne in pasa ꝓrumpant. cũ scientia mali
& timor dm̃ fortitudinẽ celestiũ turtutũ
uallatus. eterna ⁊ caduca in semetipso
bene moderat᷑. Circũspectio nãq quia fi¬
aelis homo quęlibet bona sibi ꝓuidet. ar¬
dens defiderit̃ ipsius qͥd ad suꝑna habet.
demonstrat. Consideratio enĩ circũspec¬
tionis qua homo ea diligent̃ considerat
que aninie sue utilia uidet. sinceritatẽ
tiere penitentie appetit. ꝑspicatia atit̃ eiꝰ¬
se considerationis decorẽ ipsius penirentie di¬
ugit. cũ homo apeccatis se purgatũ aspicit.
Intentio qͦq cius que quasi pupilla octili ẽ. ar¬
dentia & iucentia oꝑa que in illa funt cla¬
rificat. s indulgentia peccatoꝵ gemitꝰ
& suspiria quibꝰ penitentia humore lacri¬
maꝵ discutit᷑. ne potentiali uidicio dei fe¬
riat᷑ exornat. Anima & enĩ undiq cirtũ¬

Expanded text:
te incedit, cum pudicitiam amat, atque noxia te incedit, cum pudicitiam amat, atque noxia quaeque in se occultando ad nihilum redigit, ne in palam prorumpant, sicut et tiet timor Domini fortitudine coelestium virtutum vallatus, aeterna et caduca in semetipso bene moderatur. Circumspectio namque, qua fidelis homo quaelibet bona sibi praevidet, ardens desiderium ipsius quod ad superna habet demonstrat. Consideratio enim circumspectionis, qua homo ea diligenter considerat quae animae suae utilia videt, sinceritatem verae poenitentiae appetit; perspicacia autem ejusdem considerationis decorem ipsius poenitentiae diligit, cum homo a peccatis se purgatum aspicit. Intentio quoque ejus, quae quasi pupilla oculi est, ardentia et lucentia opera quae in illa sunt clarificat, sed indulgentia peccatorum, gemitus et suspiria, quibus poenitentia humore lacrymarum discutitur, ne potentiali judicio Dei feriatur, exornat. Anima etenim undique circum
Abbreviated transcription (Latin):
Ut aut̃ p̾dictũ ẽ a fronte usq ad extre¬
mitatẽ nasi puro ethere designato. frons
int̃ cerebrũ & oculos existens. constutiu¬
onẽ cerebri & oculoꝵ sustinet. & insir¬
mitatẽ que de cerebro & stomacho nascit᷑
inse continet. uelut ñ luna sub sole
stellis circũdata. ea que de suꝑioribꝰ des¬
cendunt. & que de inferiorib ascendũit.
multociens recipit. Oculi enĩ qui plu¬
rima conspiciunt: stellas firmam̃ti
quȩ undiq lucent ostendunt. Nam
albugo eoꝵ puritatẽ etheris. claritas
qͦq ipsoꝵ splendorẽ illiꝰ. pupilla uͦ stel¬
las que in code ithere sunt designat:
humor uͦ eor humorẽ quo idẽ ether a
sub t̾iorbꝰ aquis humectat᷑. ne a suꝑiori
igne ledat᷑ demonstrat. Hoc itaq ẽ qͦd
int̾ scientiã & circũspectionẽ anima
in uera penitentia locata: uas suũ ꝑ
grãm dei ad penitentiã impellit.
Uerecindia quoq int̾ scientiã & circũ¬
spectionẽ degens uiã illaꝵ notat. quia rec¬

Expanded text:
Ut autem praedictum est, a fronte usque ad extremitatem nasi puro aethere designato, frons inter cerebrum et oculos existens constitutionem cerebri et oculorum sustinet, et infirmitatem quae de cerebro et stomacho nascitur in se continet, velut ut etiam luna sub sole stellis circumdata, ea quae de superioribus descendunt, et quae de inferioribus ascendunt, multoties recipit. Oculi enim, qui plurima conspiciunt, stellas firmamenti, quae undique lucent, ostendunt. Nam albugo eorum puritatem aetheris, claritas quoque ipsorum splendorem illius, pupilla vero stellas, quae in eodem aethere sunt, designat; humor vero eorum, humorem quo idem aether a subterioribus aquis humectatur, ne a superiori igne laedatur, demonstrat. Hoc itaque est, quod inter scientiam et circumspectionem anima in vera poenitentia locata, vas suum per gratiam Dei ad poenitentiam impellit. Verecundia quoque inter scientiam et circumspectionem degens, viam illarum notat, quia rec
Abbreviated transcription (Latin):
claritas dei eẽt.  qm̃ ꝑ tenebras lux honora¬
tut. & lucide parti tenebrosa pars intitisit᷑
tiactiis loctis existens. quia lucifer illu ele¬
git quando dño suo equari uolitit. Sol qͦq
in oriente orit᷑. & in meridie in ardore suo
magis ⁊ magis fortior ẽ s pꝰ meridiẽ in occa¬
sũ se declinat. ⁊ fic cursũ suũ usq in mane
ꝑficit. Et quia in partẽ aquilonis ñ ꝓcedit:
ido in mane & circa uesꝑam frigiditas in
terra ẽ. Ego aut̃ qui sine micio sũ. ignis
sũ ꝑ quẽ omĩa luminaria accendun᷑.i &
lux tenebras obtegit. nec tenebre lucẽ com¬
p̃hendere dalent᷑. Itaq iux tenebris se ñ
admiscet: nec tenebre ad lucẽ transire pos¬
sunt. Sic̃ enĩ homo in bona scientia que
lum̃ ueritatis existit a deo constitutus ẽ.
&i ut in mala scientia que tiacutũ locũ ha¬
bet. in quo nulla constitutio meritoꝵ aut
p̃mioꝵ ẽ ad maba declinat. sic ñ in homi¬

Expanded text:
claritas Dei esset, quoniam per tenebras lux honoraclaritas Dei esset, quoniam per tenebras lux honoratur, et lucidae parti tenebrosa pars ministrat, vacuus locus existens, quia Lucifer illum elegit quando Domino suo aequari voluit. Sol quoque in oriente oritur, et in meridie in ardore suo magis et magis fortior est; sed post meridiem in occasum se declinat, et sic cursum suum usque in mane perficit. Et quia in partem aquilonis non procedit, ideo in mane et circa vesperam frigiditas in terra est. Ego autem qui sine initio sum ignis sum, per quem omnia luminaria accenduntur, lux quae tenebras obtegit, nec tenebrae lucem comprehendere valent. Itaque lux tenebris se non admiscet, nec tenebrae ad lucem transire possunt. Sicut enim homo in bona scientia, quae lumen veritatis existit, a Deo constitutus est, et ut in mala scientia, quae vacuum locum habet in quo nulla constitutio meritorum aut praemiorum est, ad malum declinat, sic etiam in homi
Abbreviated transcription (Latin):
uã se affligere facit. & it̾um ilła ꝯfortat.
ne homo insensibꝰ suis deficiat. In corꝑe
nãq hominis anima manet scdm̃ qͥd illud
in humoribꝰ suis inuenit. ut ñ apis fatiũ cã
melle in tiase suo oꝑat᷑. nẽ scilicet ptirũ. nẽ
atit̃ ttrbidũ. Quando enĩ anima cũ ignea
racionalitate sursũ hoc mͦ ascendit. ut corpꝰ
ascensũ ilłu tolerare ñ possit. tẽ it̾um descen¬
dit ⁊ corpiis ꝯfortat. quia caro uelut t̃ra fra¬
gilis ẽ. & sic anima ⁊ corpꝰ diuersa certamina
intͣ se habent. qm̃ homo lucida & tenebro¬
sa oꝑa cũ aĩa n carne oꝑat᷑. XXUilli.¬
Et sicut p̃fatũ ẽ. ꝑ uires cerebri totũ corpꝰ
ora roborant᷑. Sol nãq insuꝑiora & subñ¬
ora lucet . totũq firmam̃tũ excepta plaga
aquilonis circuit. Cũ enĩ detis totã terrã cũ
creaturis roborauit. imũ locũ uaclit̃ dinisit.
quatinꝰ creatura cognosceret que & qualis

Expanded text:
tiam se affligere facit, et iterum illam confortat, tiam se affligere facit, et iterum illam confortat, ne homo in sensibus suis deficiat. In corpore namque hominis anima manet, secundum quod illud in humoribus suis invenit, ut etiam apis favum cum melle in vase suo operatur, nunc scilicet purum, nunc autem turbidum. Quando enim anima cum ignea rationalitate sursum hoc modo ascendit, ut corpus ascensum illum tolerare non possit, tunc iterum descendit, et corpus confortat, quia caro velut terra fragilis est, et sic anima et corpus diversa certamina inter se habent, quoniam homo lucida et tenebrosa opera cum anima et carne operatur. Quod iEt sicut praefatum est, per vires cerebri totum corpus ora roborantur. Sol namque in superiora et subteriora lucet, totumque firmamentum, excepta plaga aquilonis, circuit. Cum enim Deus totam terram cum creaturis roboravit, unum locum vacuum dimisit, quatenus creatura cognosceret quae et qualis
Abbreviated transcription (Latin):
Isto mͦ anima cũ scientiã suã in fauore ela¬
tionis sursũ extendit. ꝑ illu eam quasi su¬
ꝑuis denigrat. qm̃ suspiria homiinis ibi
in elatiouẽ extenta puritate uere lucis ca¬
rent. Uñ ñ & ipsa turbulentia suꝑne for¬
titudini hoc mͥ repugnat. qͥd eadẽ fortitu¬
do calore celestiũ desiderioꝵ eandẽ scientiã
ñ excitat. sic̃ ⁊ uindicta dei que peccata
hominũ paulatĩ ex aminat. potentiã eiꝰ
multociens retinet. ne peccantẽ hominẽ
om̃ino conterat. Et tenebrositas eitisde scien¬
tie conctipiscentiã ⁊ temeritatẽ peccatore ne¬
gligenti hominu sepuis infert. quia suꝑnũ
iudiciũ ñ inspicit. ut ñ idẽ tudiciũ in um¬
dicta diuersus excessus delinquentiũ. ꝯterit
Anima utiq qm̃ amplexionẽ dilectionis ad
corpiis cũ quo oꝑat᷑ habet sepe illi consentit:
& cũ it̃um nigredinẽ consensus istus ĩ ignea
racionalitate agnouerit. carnẽ ꝑ peniten¬

Expanded text:
Isto modo anima cum scientiam suam in favore elaIsto modo anima cum scientiam suam in favore elationis sursum extendit, per illum eam quasi superius denigrat, quoniam suspiria hominis ibi in elationem extenta puritate verae lucis carent. Unde etiam et ipsa turbulentia supernae fortitudini hoc modo repugnat, quod eadem fortitudo calore coelestium desideriorum eamdem scientiam non excitat, sicut et vindicta Dei, quae peccata hominum paulatim examinat, potentiam ejus multoties retinet, ne peccantem hominem omnino conterat. Et tenebrositas ejusdem scientiae concupiscentiam et temeritatem peccatorum negligenti homini saepius infert, quia supernum judicium non inspicit, ut etiam idem judicium in vindicta diversos excessus delinquentium conterit. Anima utique quoniam amplexionem dilectionis ad corpus cum quo operatur habet, saepe illi consentit, et cum iterum nigredinem consensus istius in ignea rationalitate agnoverit, carnem per poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
germinat. ita ñ & ꝑ iustã temꝑantiam¬
om̃ia oꝑa celestiũ & terrestriũ discrete ⁊ be¬
ne ordinant᷑ ⁊ ꝑficitnnt᷑. Hanc aut̃ discretio¬
tiẽ illi cũ quibꝰ ceła illtminatũ ẽ dilexerunt.¬
& adhuc diligunt. s diabolus eam habere
noluit nec habere uult. qm̃ uel in nimiã alti¬
tudinẽ uel in niniã ꝓfunditatẽ tendit. un¬
de cadens ñ resurget. xxuiii.¬
Sed &e cerebrũ quanda ingredinẽ suꝑtus
habet. quia anhelitus hominis humidus ex¬
istens humiditatẽ illa sursũ mittit. que ĩ
fine fuo uibi ultra ñ ꝓcedit ingredinẽ facit.
& tugredo hȩc ardori resistit. ne idẽ cerebrũ
in feruorẽ erumpat. uelut ỹ niger ignis
lucidu ignẽ retinet. ne terminrã suũ tnͣ¬
seat. & eadẽ nugredo cerebri flecma & liuio¬
rẽ reliquo corꝑi inmittit. quẽ a din̾dũ ꝯ
niger ignis iste tempestates. tomtrua. &
grandinẽ mudtociens suꝑ terrã ꝓdacit.

Expanded text:
germinat, ita germinat, ita bene ordinantur et perficiuntur. Hanc autem discretionem illi cum quibus coelum illuminatum est dilexerunt, et adhuc diligunt; sed diabolus eam habere noluit, nec habere vult, quoniam vel in nimiam altitudinem, vel in nimiam profunditatem tendit, unde cadens non resurget. QuSed et cerebrum quamdam nigredinem superius habet, quia anhelitus hominis humidus existens humiditatem illam sursum mittit, quae in fine suo ubi ultra non procedit, nigredinem facit, et nigredo haec ardori resistit, ne idem cerebrum in fervorem erumpat, velut etiam niger ignis lucidum ignem retinet, ne terminum suum transeat; eademque nigredo cerebri flegma et livorem reliquo corpori immittit, quemadmodum et niger ignis iste tempestates, tonitrua et grandinem multoties super terram producit.
Abbreviated transcription (Latin):
infert. quẽ admͦdu filitis meus in num¬
do corꝑalit̃̾ manens. mͦ orauit. mͦ labora¬
uit. ⁊ demñ corpꝰ suũ recreauit. & hoc absq
peccato fecit. quia sine peccato concepitis
fuit. Quẽ admdũ ỹ punctũ sołẽ retinet.
ne metã suã transeat. sic ⁊ aĩa corꝑi con¬
sentiendo illud temꝑat ne deficiat. &¬
hoc in magna puritate facit. quatinꝰ corpꝰ
hominis prauis oꝑidꝰ ñ derideat᷑. ⁊ ne etiã
p̾nimia celesti intentione exterminet᷑. ue¬
uit humiditas sose temꝑat ne consrimat᷑.
Amma itaq discretionẽ in om̃ibꝰ amat. &
ido quociens corpus hominis absq discreti¬
one aut comedit aut bibit aut aluid quid
tale in discrete fecerit. uires amme scin¬
dunt᷑. qm̃ om̃ia cũ discretione agenda sunt.
ñ pot̃. Et ut ꝑ numietatẽ estiis solis terra
scindit᷑. & siẽ ꝑ incongruentẽ pluuiã ger¬
men utilit̾ ñ exurgit. s ꝑ rectã comunicti¬
onẽ caloris & humoris terra queq utilia

Expanded text:
s in mundo corporaliter manens modo oravit; modo laboravit, et deinde corpus suum recreavit, et hoc absque peccato fecit, quia sine peccato conceptus fuit. Quemadmodum etiam punctum solem retinet, ne metam suam transeat, sic et anima corpori consentiendo illud temperat, ne deficiat; hoc in magna puritate facit, quatenus corpus hominis pravis operibus non derideatur, et ne etiam pro nimia coelesti intentione exterminetur, velut humiditas solem temperat ne consumatur. Anima itaque discretionem in omnibus amat, et ideo quoties corpus hominis absque discretione aut comedit, aut bibit, aut aliud quid tale indiscrete fecerit, vires animae scinduntur, quoniam omnia cum discretione agenda sunt, n potest. Et ut per nimietatem aestus solis terra scinditur, et per incongruentem pluviam germen utiliter non exsurgit, sed per rectam conjunctionem caloris et humoris terra quaeque utilia
Abbreviated transcription (Latin):
harenã & supͣ aquas maris ẽẽt. saluatio¬
nẽ tam̃ gatidii siti p̃ ineffabili gsa eterne
uite uix considerare posset. Et o tibi in¬
uenit᷑ iste qui concupiscentias carnis sue
ñ impleat a peccatis decdinando:. Scientia
nãq racionalis anime in duobꝰ modis ẽ.
quia bonũ cognoscit & masu sentit. bo¬
no scilicet p̃miũ. & malo penã constitu¬
ens. atq hec officia anime sunt quibꝰ
corꝑi adẽ. multociens oꝑando scđm qd̃
illud expostulat. Uñ & homo tit dies ẽ
in bonis. & ut nox in malis .xxxu.¬
Homo qͦq ꝑ oculos ttidet. ꝑ nasti odorat.
& ꝑ os gustat. sic̃ ⁊̃ ꝑ tim solis & line a
sũmis stellis que ipsis cũ ministio assunt.
quuda radii aliqnͣdo in cetera sidera mit¬
tunt᷑. ita ut alt̾um lum̃ ab alt̃o excitet᷑.
Anima quippe cũ praua & turpia oꝑa uui¬
det tristat᷑. ⁊ cũ ea ꝑ mału rumorẽ qͣsi
ꝑ odorẽ intellexerit sasptrat. atq cũ
ea quasi ꝑ gistũ cũ corꝑe ꝑfecerit. ho¬

Expanded text:
supra aquas maris esset, salvationem tamen gaudii sui pro ineffabili gloria aeternae vitae vix considerare posset. Et o ubi invenitur iste qui concupiscentias carnis suae non impleat, a peccatis declinando? Scientia namque rationalis animae in duobus modis est, quia bonum cognoscit, et malum sentit, bono scilicet praemium, et malo poenam constituens; atque haec officia animae sunt, quibus corpori adest multoties operando, secundum quod illud expostulat. Unde et homo ut dies est in bonis, et ut nox in malis. QuHomo quoque per oculos videt, per nasum odorat et per os gustat; sicut etiam per vim solis et lunae a summis stellis, quae ipsis cum ministerio adsunt, quidam radii aliquando in caetera sidera mittuntur, ita ut alterum lumen ab altero excitetur. Anima quippe, cum prava et turpia opera videt, tristatur, et cum ea per malum rumorem quasi per odorem intellexerit, suspirat, atque cum ea quasi per gustum cum cor
Abbreviated transcription (Latin):
iuscera hominis recte & discrete sibi con¬
uincta sunt. Nam anima ignea ẽ. uñ ⁊
omĩa itinera que cordi deputat calefacit.
& inunũ coquit. insimul ea retinens ne
alia ab aliis disungant᷑. eaq implens ne
ulli eoꝵ quicquã desit. atq sic ñ cũ sapien¬
tia in cogitationibꝰ prudent᷑ omĩa officia
corꝑis ordinat. in bona qͦq & scã intentio¬
ne ꝑ fidẽ ad dm̃ ascendens. qm̃ ab ipĩo se
missã cognoscit. Sic̃ enĩ humiditas ab in¬
ferioribꝰ corꝑis ad cerebrũ ascendit. ita &
aĩa ct̃ scõ defiderio dm̃ cognoscendo omt̃ia
officia corꝑis hominis sur sc̃i trahit. & ut
it̾um eadẽ humiditaf descendit. inferiora
corꝑis implendo. sic ỹ atinna corꝑi ꝯdes¬
cendit. ne officia illiꝰ ĩ offerisione dĩ oꝑent.¬

Expanded text:
viscera hominis recte et discrete sibi conviscera hominis recte et discrete sibi conjuncta sunt. Nam anima ignea est, unde et omnia itinera quae cordi deputat calefacit, et in unum coquit, insimul ea retinens, ne alia ab aliis disjungantur, eaque implens, ne ulli eorum quidquam desit, atque sic etiam cum sapientia in cogitationibus prudenter omnia officia corporis ordinat: in bona quoque et sancta intentione per fidem ad Deum ascendens, quoniam ab ipso se missam cognoscit. Sicut enim humiditas ab inferioribus corporis ad cerebrum ascendit, ita et anima cum sancto desiderio Deum cognoscendo omnia officia corporis hominis sursum trahit, et ut iterum eadem humiditas descendit, inferiora corporis implendo, sic etiam anima corpori condescendit, ne officia illius in offensione Dei ope