comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatẽ dñi sui: Num gentẽ ignorantẽ ⁊ uistã. ut
cũ ethnico loqͣmur debuit interficere deus. Quis ita sa¬
piat: Non equidẽ inte concordat autor: mcis eua¬
mirũ quã exterminare uen̾at. uti moxũtiitio nan
suaꝵ ad p̃uidiciũ scłi celeste adhuc recentissimũ igio¬
rantis editũ. Nefas est ꝓfecto sentire de oũmic lacqs¬
tore bonon: ꝙ tam malĩ pͥncipiũ dederit. adueniens.
Minine ꝓrsus id ego ciupiã de xp̃o assensermue nõd
magis ab antu᷑ merito formidat᷑: qr uidelic lip̃e para¬
nerit sagittã suã in pharct᷑. ut sagitaret in abscondito
rectos corde. Quãti namq int̾im toto orbe nõ baptiza¬
ti moriũt᷑. ꝓfecto ignorantes quid cũ nichodemo i hc
uoctu secretoq cõfabuletur. Quid gͦ: Necdũ lex ꝓ¬
uulgatur: et iam p̃uaricantes tenentur. Et quoui
inqͥt credent in eũ quẽ nõ audierũt: Quomͦ uͦ audi¬

Expanded text:
voluntatem Domini sui? Num gentem ignorantem et justam ut voluntatem Domini sui? Num gentem ignorantem et justam ut cum etnicho loquamur debuit interficere Deus? Quis ita sapiat? Non equidem vitae concordat Auctori, morte nimirum, quam exterminare venerat, uti mox in initio viarum suarum ad praejudicium saeculi, coeleste adhuc recentissimum ignorantis edictum. Nefas est profecto sentire de omnium largitore bonorum, quod tam malum principium dederit adveniens Minime prorsus id 626 ego cuipiam de Christo assenserim, quod magis ab Antichristo merito formidatur, quia videlicet et ipse paraverit sagittam suam in pharetra, ut sagittaret in obscuro rectos corde. 2. Quanti namque interim toto orbe non baptizati moriuntur, profecto ignorantes, quid cum Nicodemo Jesus noctu secretoque confabuletur? Quid ergo? necdum lex promulgatur, et jam praevaricantes tenentur? Et quomodo, inquit, credent in eum quem non audierunt? quomodo vero audi
Abbreviated transcription (Latin):
rere nescio quẽ. nã nõ nominas: ex quo pͥmũ dictũ a
dũo legit᷑. nisi quis renatꝰ fuerit ex aqua ⁊ spũ sãcto
nõ intrabit ĩ regnũ celoꝵ: ex eo neminẽ absq codem
ꝑcepto actualit̾ insibili sacramento. ulꝰ eius uice mrͣio:
ullatenus potuisse saluari. S et si forte illud quispiã
cũ uera fide et contricione coidis expet̾e̾t. s p̃uentus
mortis articulo assequi quod cuꝑet nõ ualeret: tamen
oĩno dampnari. Ubi pͥmo de temꝑis quidẽ p̃fixione durũ
nimis austerũq iudetu. ut uidelic uerbũ adhuc abscon¬
ditũ palã iam noceat. et ante uidex feriat ꝙͣ minetur:
quodq interim in tenebris loquit᷑ ẽt ĩ aure saluator.
nondũ quidem saluet. qr nondũ apparet: et iã mũdũ
impleat condempnaris. Itane gͦ uerbũ saluns. et̃ p̃¬
ceptũ inte. nõ pͥus itã restituere ualurt ꝙͣ mortẽ ln¬
flieerit idq eo innocentibus quo ⁊ uescientib adhuc

Expanded text:
rere nescio quem nam non nominas ex quo primum dictum a Domino legitur: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non intrabit in regnum coelorum , ex eo neminem absque eodem percepto actualiter visibili sacramento, vel ejus vice martyrio, ullatenus potuisse salvari; sed etsi forte illud quispiam cum vera fide et contritione cordis expeteret, sed praeventus mortis articulo assequi quod cuperet non valeret, tamen omnino damnari. Ubi primo de temporis quidem praefixione durum nimis austerumque videtur, ut videlicet verbum adhuc absconditum palam jam noceat, et ante judex feriat quam minetur; quodque interim in tenebris loquitur et in aure Salvator, nondum quidem salvet, quia nondum apparet, et jam mundum impleat condemnatis. Itane ergo verbum salutis et praeceptum vitae non prius vitam restituere valuit, quam mortem inflixerit; idque eo innocentibus, quo et ne scientibus adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
offendenti se infensa reddiderit: et is quẽ hunulẽ constituerat
suꝑ oꝑa manuũ suaꝵ: suꝑbie merito comꝑatus iumentis in¬
sipientibus. ⁊ similis factus sit illis. Nouerat ⁊ fortassis ꝙ hu
cebellẽ inuenert. factusq tittasgressor legis suꝑioris. sentire
ceꝑit aliã legẽ in menbris suis repugnantẽ legi mentis sue
et captiuantẽ se ĩ lege pct̃i Miror quosdã in nr̃o ordine¬

Expanded text:
offendenti se infensa reddiderit; et is, quem humilem constituerat offendenti se infensa reddiderit; et is, quem humilem constituerat super opera manuum suarum, superbiae merito comparatus jumentis insipientibus, et similis factus sit illis. Noverat et fortassis, quorebellem invenerit: factusque transgressor legis superioris, sentire coeperit aliam legem in membris suis, repugnantem legi mentis suae, et captivantem se i
Abbreviated transcription (Latin):
sũ sub potestate. Prius se aguouit hoĩem: ꝙͣ potentẽ. Ngno¬
uit inq̃m se hoĩem homo gentilis: ut in se iam impleri osten¬
det quod longe ante dixerat dauid. sciant gentes qm̃ hoĩes
st̃. Homo inqͥt sum: ⁊ homo sub potestate. Iam quicqͣd subin¬
feras: suspectã nõ habemꝰ iactantiã. Ppmissa est siquidẽ hn
militas: ne altitudo p̃cipitet. Net enĩ locũ inuenit arrogan¬
tia. ubi tam clarũ humilitatis insigne p̃cesserit. Agnoscis in
ꝓfitere securus. Reuera q nõ confusus est de subiectione: iu¬
re ex platione meruit honorari. Non erubuit suꝑ se potesta¬
tẽ ; ⁊ i deo dignus qui ⁊ haberet ⁊ sub se milites. Er habundã¬
cia cordis os loquebatur: ⁊ uxta quod intus habuit ordinatas
disceret exꝑunento sua ip̃e moderari imꝑia. Forte nõ ignora¬
bat ꝙ subiecto sͥ homini deꝰ. oĩa subiecerit sub pedibus eius:

Expanded text:
sum sub potestate. Prius se agnovit hominem, quam potentem. Agnosum sub potestate. Prius se agnovit hominem, quam potentem. Agnovit, inquam, se hominem homo gentilis, ut in se jam impleri ostenderet, quod longe ante dixerat David: Sciant gentes quoniam homines sunt . Homo, inquit, sum, et sub potestate. Jam quidquid subinferas, suspectam non habemus jactantiam. Praemissa siquidem est humilitas, ne altitudo praecipitet. Nec enim locum invenit arrogantia, ubi tam clarum humilitatis insigne praecesserit. Agnoscis infprofitere securus. Revera quia non confusus est de subjectione, jure ex praelatione meruit honorari. Non erubuit super se potestatem, et ideo dignus qui haberet et sub se milites. Ex abundantia cordis os loquebatur: et juxta quod intus ordinatas disceret experimento sua ipse moderari imperia. Forte non ignorabat, quod subjecto sibi homini Deus omnia subjecerit sub pedibus ejus;
Abbreviated transcription (Latin):
cũctatꝰ est redde̾ censũ. Eremplũ enĩ dedit uobis: Ut et uos
ita faciatis. Qñ uͦ dei sacerdotibus debitã negaret reu̾entiã
qui hanc qͦ secularibus potestatibꝰ exhibere curauit: Porro
uos si cesaris successori id est regi sedulus in suis curiis
consiliis. negotiis ex̾citibusq adestis : indignũ erit uobis
cuicũq xͥ uicario talit̾ exhiberi. qͣliter ab antiquo int̾ eccle¬
sias ordinatũ est : S q̃ st̾ inquit apłs. a deo ordinata st̃.
Niderint gͦ huiꝰ ignominie dissuasores: quale sit ordina¬
tiomi dei resist̾e. Walde ignonunosũ seruo. si sit sicut dñs ciꝰ.
aut discipulo si sit sicut magist̾ eius. polurimũ se nobis de¬
inuenta est in isrł. Et ego inqͥt homo sũ sub potestate: habẽs
sub me milites. Non iactabat potestatẽ: quã nec solã ꝓtulit
nec pͥorẽ. Dicturus quippe habens sub me milites: p̃misit hõ

Expanded text:
cunctatus est reddere censum: exemplum enim dedit vobis, ut et vos cunctatus est reddere censum: exemplum enim dedit vobis, ut et vos ita faciatis. Quando vero Dei sacerdotibus debitam negaret reverentiam, qui hanc saecularibus quoque potestatibus exhibere curavit? Porro vos, si Caesaris successori, id est regi, sedulus in suis curiis, consiliis, negotiis, exercitibusque adestis; indignum erit vobis cuicunque Christi vicario taliter exhiberi, qualiter ab antiquo inter Ecclesias ordinatum est? Sed quae sunt, inquit Apostolus, a Deo ordinata sunt . Viderint ergo hujus ignominiae dissuasores, quale sit Dei ordinationi resistere. Valde ignominiosum servo, si sit sicut dominus ejus: aut discipulo, si sit sicut magister ejus. Plurimum se vobis deinventa est in Israel! Et ego, inquit, homo sum sub potestate, habens sub me milites . Non jactabat potestatem, quam nec solam protulit, nec priorem. Dicturus quippe, habens sub me milites, praemisit: Homo
Abbreviated transcription (Latin):
fiat sicut innior. Qd̃ si expedit eciã iinoribus esse subiectũ:
maioꝵ iugũ quomͦ licebit cõtempne̾: Uideant ĩ uobis potius
subditi: quod uobis redibeant. Intelligitis q̃ dico: Cui honorẽ
honorẽ. Oĩs aĩa inqͥt: potestatibus sublimiorib subdita sit
Si oĩs: ⁊ ur̃a. Quis uos excipit ab uniu̾sitate: Si quis
temptat exciꝑe: conatur deciꝑe. Nolite illoꝵ acquiesc̾e con
obꝓbrio ducunt. Ipĩ st̾ qui uobis dicere solent. Seruate ur̃e
sedis honorẽ . Decebat quidẽ ex uobis nobis cõmissã eccl̾iã
cresc̾e. Nũt uͦ saltẽ in illa qͣ suscepistis maneat dignitate.
Et uos enĩ ur̃o p̃decessore impotentior: Si nõ trescit ꝑ uos.
nõ decrescat ꝑ uos. Hec isti. Xp̃c aliter ⁊ iussit et gessit.
Reddite ait q̃ st̃ cesaris cesari: et q̃ st̃ dei deo. Quod ore locutꝰ
est: mox oꝑe imple curauit. Conditor cesaris: cesari non

Expanded text:
fiat sicut minor . Quod si expedit etiam minoribus esse subjectum, fiat sicut minor . Quod si expedit etiam minoribus esse subjectum, majorum jugum quomodo licebit contemnere? Videant in vobis potius subditi quod vobis redhibeant. Intelligitis quae dico: cui honorem, honorem. Omnis anima, inquit, potestatibus sublimioribus subdita sit . Si omnis, et vestra. Quis vos excipit ab universitate? Si quis tentat excipere, conatur decipere. Nolite illorum acquiescere copprobrio ducunt. Ipsi sunt qui vobis dicere solent: « Servate vestrae sedis honorem. Decebat quidem ex vobis, vobis commissam Ecclesiam crescere: nunc vero saltem in illa qua suscepistis maneat dignitate. Et vos enim vestro praedecessore impotentior? Si non crescit per vos, non decrescat per vos. » Haec isti. Christus aliter et jussit, et gessit. Reddite, ait, quae sunt Caesaris, Caesari; et quae sunt Dei, Deo . Quod ore locutus est, mox opere implere curavit. Conditor Caesaris, Caesari non
Abbreviated transcription (Latin):
tem  uet se audentẽ ut ip̃e fatetur comparare quibusdam
qui semctip̃os cõmendant: s se sͥ comparantẽ ⁊ metientẽ
scd̃m mensurã regule quã mensus est ei deus. Andiendo e¬
tiã ex eius ore nolite fraudare inuicem: ꝓpͥis placebit eẽ
contentũ. Qui ⁊ ꝓuotans ad humilitatẽ: suũ illud archi¬
ep̃o nõ tũctabit᷑ salubriter intimare. Noli altũ saꝑe: s ti¬
me. In alto posito nõ altũ saꝑe difficile est. ⁊ omnino ĩusi¬
tatũ: s qͣnto ĩnsitatius. tanto głosius. Tuuor de adepta iã
altitudine: tedere magis ꝙͣ placere faciet altiora. Non
uos gͦ felicem qr p̾estis: s si nõ ꝓdestis. infelicẽ putate. Ut
autẽ secure p̃esse possitis: subesse et uos si cui debetis non
dedignenini. Dedignatio quippe subiectionis: p̃lationis red¬
dit indignũ. Sapientis est consiliũ: qͣnto maior es humi¬
lia te in omũbus. Sapientie uͦ p̃ceptũ: qͥ maior ẽ ur̃m

Expanded text:
tem: nec audentem se, ut ipse fatetur, comparare quibusdam tem: nec audentem se, ut ipse fatetur, comparare quibusdam qui se ipsos commendant, sed se sibi comparantem, et metientem secundum mensuram regulae, quam mensus est ei Deus . Audiendo etiam ex ore ejus, Nolite fraudare invicem , propriis placebit esse contentum. Qui et provocans ad humilitatem, suum illud archiepiscopo non cunctabitur salubriter 474 intimare: Noli altum sapere, sed time . In alto posito non altum sapere difficile est et omnino inusitatum: sed, quanto inusitatius, tanto gloriosius. Timor de adepta jam altitudine taedere magis quam placere faciet altiora. Non vos ergo felicem, quia praeestis: sed si non prodestis, infelicem putate. 31. Ut autem secure praeesse possitis, subesse et vos, si cui debetis, non dedignemini. Dedignatio quippe subjectionis, praelationis reddit indignum. Sapientis est consilium: Quanto major es, tanto humilia te in omnibus . Sapientiae vero praeceptum: Qui major est vestrum,
Abbreviated transcription (Latin):
est. qui sue faueant inꝓpbe uoluntati: nõ ꝙ ualde romaii
curent quo fine res terminet᷑. s qr ualde diligunt munera.
sequũtur retributiones. Unde nuda loquor. nec retego ue¬
mũdi fabuiã sol tacebimꝰ : Saput meũ undiq conqͣssatũ ẽ.
eti ogo sangͥne cirtũquaq ebulliente putauerm esse seger¬
dñ  Quicqͥd apposuero cruentabit᷑. et maior ent cõfusio
uoluisse celare. ꝯ celari neqͥuerit. Hona humilitas. que¬
iuipsentiaꝵ ab himusmoi mordacibꝰ curis mentẽ faat esse
quietũ. et a ninacibus penis in futuro securã reddit c¬
scientia. Hec nr̃os pater animos ab horũ omĩum pestife¬
ra emulacione compescat. Nudite pocius ꝓpham. taliter a
talibus dehortantẽ. Noli inquit emulari in malignantib:
neq ⁊claueris facientes iniquitatẽ. E mulari magis opdr¬
tet apłm nõ gloriantẽ in mimensũ. nec se ultͣ se extendẽ¬

Expanded text:
est qui suae faveant improbae voluntati: non quod valde Romani est qui suae faveant improbae voluntati: non quod valde Romani curent, quo fine res terminentur; sed, quia valde diligunt munera, sequuntur retributiones. Nude nuda loquor, nec retego vemundi fabulam, soli tacebimus? Caput meum undique conquassatum est, et ego sanguine circumquaque ebulliente putaverim esse tegendum? Quidquid apposuero, cruentabitur; et major erit confusio voluisse celare, cum celari nequiverit. CAPUT VIII. Husentiarum ab hujusmodi mordacibus curis mentem facit esse quietam, et a minacibus poenis in futuro securam reddit conscientiam. Haec vestros, pater, animos ab horum omnium pestifera aemulatione compescat. Audite potius Prophetam, taliter a talibus dehortantem: Noli, inquit, aemulari in malignantibus, neque zelaveris facientes iniquitatem . Aemulari magis oportet Apostolum non gloriantem in immensum, nec se ultra se extenden
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmo irreuerenti audacia. ꝓpͥis nõ contentꝰ. inuadis aliena:
Cur hoc Forte ut plures ppłos salues: S ĩ alienã messẽ
tuã mitt̾e faltẽ. iuriosũ est̾. Tt tue p̃stes eccłie: S eclia¬
rũ sponso nõ placet tale uiuꝰ ĩcrementũ: qͦd sit detrimentũ
alterius. Crudelis ambitio ⁊ incredibilis: si fidẽ oculi non
astruerẽt. Mix tenent manꝰ: qͥn illd̃ ad litterã impleatur qͦd
legit᷑ in ꝓpheta. Secuerũt p̃gnantes galaad. ad dilatandũ
terminos suos. U̾bi est illa terrifica cõminatio.ͥ ue qui cõ¬
uĩgitis domũ ad domũ. et agrũ agro copulatis: Nũquid in
his dũtaxat exigius ue istud metuendũ ẽ. nõ autẽ ꝯ urbes
urbibus. aut ꝓuincie ꝓuinciis continuant᷑ Immo eciam
fiat unꝰ pastor ⁊ unũ omle. Huꝰ rei gr̃a nõ pigritantur
crebro terere limina apłoꝵ. inuenturi ibi qͦd magis dolendũ

Expanded text:
imo irreverenti audacia, propriis non contentus, invadis aliena? imo irreverenti audacia, propriis non contentus, invadis aliena? Cur hoc? Forte ut plures populos salves? Sed in alienam messem, tuam mittere falcem, injuriosum est. Ut tuae praestes Ecclesiae? Sed Ecclesiarum Sponso non placet tale unius incrementum, quod sit detrimentum alterius. Crudelis ambitio, et incredibilis, si fidem oculi non adstruerent! Vix tenent manus, quin illud ad litteram impleant quod legitur in propheta: Secuerunt praegnantes Galaad ad dilatandum terminos suos . 29. Ubi est illa terrifica comminatio, Vae qui conjungitis domum ad domum, et agrum agro copulatis? Nunquid in his duntaxat exiguis Vae istud metuendum est, non autem cum urbes urbibus, aut provinciae provinciis continuantur? Imo etiamfiat unus pastor, et unum ovile. Hujus rei gratia non pigritantur crebro terere limina apostolorum, inventuri et ibi quod magis dolendum
Abbreviated transcription (Latin):
ritualis gr̃a hec faciũt: laudandus ẽ zelus. s p̃sumptio
erugenda. Nonnulli ꝯ ista nõ possint. uertũt se ad aliud
ambiendi genus. in qͦ nichilommꝰ aꝑiũt eã. quã habent
dñaudi libidinc̃. Nam ꝯ p̃sideant urbibus ualde populo¬
sis. et totas ut ita dicã patrias ꝓpͥe dyocesis ambitu
cirtũcladant. octasione inuenta ex quotũq uet̾i pͥulegio
satis agũt ut ⁊ uicinas sͥ subitiãt ciuitates: quatinꝰ
due quibus duo uix p̃sules sufficiebãt. sub uno redigan¬
tur antistite. Rogo q̃ hec tam odiosa p̃sumptio: quis hͥ
Certe ꝯ pͥmũ tractus es ad cathedrã. flebas. ix fu¬
giebas. uuin q̃rebaris. multũ a te. ⁊ oĩo supͣ te esse di¬
cens. miserũ clamitans ⁊ indignũ: qui nõ esses idoneus
tam scõ ininist̾io. tantis nõ suffic̾es curis. Quid gͥ nũc
ue̾cunda depulsa formidine. sponte ambis ad ampłiora.

Expanded text:
ritualis gratia haec faciunt, laudandus est zelus; 473 sed praesumptio ritualis gratia haec faciunt, laudandus est zelus; 473 sed praesumptio corrigenda. 28. Nonnulli cum ista non possunt, vertunt se ad aliud ambiendi genus, in quo nihilominus aperiunt eam, quam habent, dominandi libidinem. Nam cum praesideant urbibus valde populosis, et totas, ut ita dicam, patrias propriae dioecesis ambitu circumcludant; occasione inventa ex quocunque veteri privilegio, satagunt ut vicinas sibi subjiciant civitates: quatenus duae, quibus duo vix praesules sufficiebant, sub uno redigantur antistite. Rogo, quae haec tam odiosa praesumptio? quis hicCerte cum primum tractus es ad cathedram, flebas, refugiebas, vim querebaris, multum ad te et omnino supra te esse dicens; miserum clamitans et indignum, qui non esses idoneus tam sancto ministerio, tantis non sufficeres curis. Quid igitur nunc verecunda depulsa formidine, sponte ambis ad ampliora;
Abbreviated transcription (Latin):
honor gradus meruerint ĩ eccłia. meruerũt autẽ uł uite
incrito uł petune. sue siue eciã caruis ⁊ sangͥ̾nus qͥ regnũ
de nõ possidebunt p̃rogatiua. nõ ideo corda quiescunt. du¬
pliti semꝑ estuantia desiderio. quo utiq magis at magis
et dilatent᷑ in plura. ⁊ ad celsiora subliment᷑. Merbi g¬
situs archidyaconꝰ. aut aliquid hunismõi: nõ contentꝰ
dno in una plures sͥ. imo quotqͦt ualet conquirẽ ho¬
nores satagit. tã i una ꝙ̃ in pluribus. Quibus tamẽ
omũbus si locus euen̾it. libenter uniꝰ p̃feret episcopii
dignitatẽ. S nũquid sit saciabitur: Factus ep̃t: arthi
ep̃t esse desiderat. Quo forte adepto: rursũ nestio quis al¬
tius sompuians. laboriosis itineribus ⁊ sumptuosis fami¬
liaritatibus romanũ statuit frequentare palatiũ. questuo¬
sas sͥ quasdã exide comparans amiticias. Si lucri spi¬

Expanded text:
honorum gradus meruerint in Ecclesia, meruerint autem vel vitae honorum gradus meruerint in Ecclesia, meruerint autem vel vitae merito, vel pecuniae, sive etiam carnis et sanguinis, quae regnum Dei non possidebunt, praerogativa, non ideo corda quiescunt, duplici semper aestuantia desiderio, quo utique magis ac magis et dilatentur in plura, et ad celsiora sublimentur. Verbi gsitus, archidiaconus, aut aliquid hujusmodi, non contentus uno in una, plures sibi, imo quotquot valet, conquirere honores satagit, tam in una, quam in pluribus. Quibus tamen omnibus, si locus evenerit, libenter unius praeferet episcopi dignitatem. Sed nunquid sic satiabitur? Factus episcopus, archiepiscopus esse desiderat. Quo forte adepto, rursum nescio quid altius somnians, laboriosis itineribus et sumptuosis familiaritatibus Romanum statuit frequentare palatium, quaestuosas sibi quasdam exinde comparans amicitias. Si lucri spi
Abbreviated transcription (Latin):
At si dic̾e̾t. Paratus sũ et nõ sum turbatus: ut custodiã
ꝯ se excusaret de puericia. nichilomuinꝰ cõstitutꝰ est super
ret. Deniq tam st̃̾ sensus hoĩs: ⁊ etas senectutis uita un¬
maculata. Sicubi huiuscemodi puer seuer ꝓmotus inus¬
nitur: opus dei est. his qui tales nõ st̾ mirandũ nõ unitan
dũ Ceterũ curritur in clero passun ab om̃i etate ⁊ or¬
dine. a doctis ꝑiter ⁊ indoctis. ad eglesiasticas curas. tauꝙͣ
sine curis iam quisq incturus sit ꝯ ad curas ꝑuen̾it. Nec
mirũ de his qui necdũ in semetip̃is exꝑti st̃. Bidentes
quippe illos qͥ iam ꝓpͥos huneros cupitẽ sartine sb̾miserũt¬
nõ solũ nõ gemere tanꝙͣ sub onere. s insuꝑ appetere plus
onerari: nõ deterrent᷑ ꝑiculis q̃ cupiditate cecati nõ uidẽt.
s fauoribus amplius quos illis inudent ꝓuocant᷑. O
infinita semꝑ ambitio. ⁊ insaciabilis auaricia. Cũ pͥmos

Expanded text:
; ac si diceret: Paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam ; ac si diceret: Paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam  natus, cum se excusaret de pueritia, nihilominus constitutus est super ret . Denique cani sunt sensus hominis, et aetas senectutis vita immaculata . Sicubi hujuscemodi puer senex promotus invenitur, opus Dei est, his qui tales non sunt, mirandum non imitandum. 27. Caeterum curritur in clero passim ab omni aetate et ordine, a doctis pariter et indoctis ad ecclesiasticas curas, tanquam sine curis jam quisque victurus sit, cum ad curas pervenerit. Nec mirum de his qui necdum in semetipsis experti sunt. Videntes quippe illos qui jam proprios humeros cupitae sarcinae submiserintn solum non gemere tanquam sub onere, sed insuper appetere plus onerari, non deterrentur periculis, quae cupiditate caecati non vident; sed favoribus amplius, quos illis invident, provocantur. O infinita semper ambitio, et insatiabilis avaritia! Cum primos
Abbreviated transcription (Latin):
tia rem possis seruare tuã. qͣntocũq studio regũ tͥ at pͥncipũ
gr̃am captare cures. dicimꝰ tñ. ue terre cui rex puer ẽ. etcꝰ
pͥncipes mane comedũt. Nec dicimꝰ quãcũq etatẽ dei grã
p̃maturã sicut nec serã: ꝯ multos uideamꝰ iumoꝵ suꝑ senes
intellige̾. moribus antiquare dies. p̃uenire tempora meri¬
tis: quod etati deest. compensare u̾tutibus. Houi pueri: qui
quod etate ident᷑ esse. student ⁊ malicia. Malicia inqͣm. s
nõ sensu: quoꝵ iuxta cõmonitionẽ apłi. nemo cõtempnat
adolescentiã. Meliores bone indolis adolescentes. inuetera¬
tis dieꝵ maloꝵ. Puer centũ annoꝵ maledictꝰ est: ⁊ ere¬
gione senectus uen̾abilis nõ dut᷑na neq numero anuorũ
computata. Donus puer samuhel: qui loquenti deo promp¬
tus aderat auditor dicens. Loquere dñe: qr audit seruꝰ tuꝰ.

Expanded text:
tia rem possis servare tuam, quantocumque studio regum tibi ac principum tia rem possis servare tuam, quantocumque studio regum tibi ac principum gratiam captare cures, dicimus tamen: Vae terrae, cui rex puer est, et cujus principes mane comedunt . 26. Nec dicimus quamcumque aetatem Dei gratiae praematuram, sicut nec seram: cum multos videamus juniorum super senes intelligere, moribus antiquare dies, praevenire tempora meritis, et quod aetati deest, compensare virtutibus. Boni pueri, qui quod aetate videntur, esse student et malitia. Malitia, inquam, sed non sensu: quorum, juxta admonitionem Apostoli, nemo contemnat adolescentiam . Meliores bonae indolis adolescentes inveteratis dierum malorum. Puer centum annorum maledictus est: et est e regione senectus venerabilis, non diuturna, neque numero annorum computata . Bonus puer Samuel, qui loquenti Deo promptus aderat auditor, dicens: Loquere, Domine, quia audit servus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
rent. nec cũ tanto labore et ꝑiculo quarũlibet affectarent
infulas dignitatũ. Nũt uero qr sola actendit᷑ gła ⁊ i nõ pe¬
na: purũ esse clericũ erubescitur in eccłia. seq uiles estimãt
et inglorios. qui quocũq eminentiori loco nõ fuerint subli¬
mati S colares. pueri. et impubes adolescentuli ob sangͥ¬
nis dignitatẽ ꝓmouent᷑ ad ecclesiasticas dignitates. et de
sub ferida transferunt᷑ ad pͥncipandũ p̃sbiteris. letiores
uitim ꝙ uirgas euaseruit. ꝙͣ ꝙ meruerunt pͥncipatũ: nec
tam illis blandit᷑ adeptũ. ꝙͣ ademptũ magisteriũ. Et hoc
quidẽ it mitio. Processu uͦ temporis paulati insolescen¬
tes. doct st̾ in breui uendicare altaria. subditoꝵ marsu¬
pia uacuare: magistris niirũ in hac disciplina utentes
idoncis. ambitione ⁊ auaricia. Terũ qͣntauis industria
tua tibi lucra conqͥrere cautulus iudearis. qͣutalibet uigilan¬

Expanded text:
rent, nec cum tanto labore et periculo quarumlibet affectarent rent, nec cum tanto labore et periculo quarumlibet affectarent infulas dignitatum. Nunc vero quia sola attenditur gloria, et non poena, purum esse clericum erubescitur in Ecclesia; seque viles aestimant, et inglorios, qui quocumque eminentiori in loco non fuerint 472 sublimati. Scholares pueri et impuberes adolescentuli ob sanguinis dignitatem promoventur ad ecclesiasticas dignitates, et de sub ferula transferuntur ad principandum presbyteris; laetiores interim quod virgas evaserint, quam quod meruerint principatum; nec tam illis blanditur adeptum, quam ademptum magisterium. Et hoc quidem in initio. Processu vero temporis paulatim insolescentes, docti sunt in brevi vindicare altaria, subditorum marsupia vacuare, magistris nimirum in hac disciplina utentes idoneis, ambitione, et avaritia. Verum quantavis industria tua tibi lucra conquirere cautulus videaris, quantalibet vigilan
Abbreviated transcription (Latin):
picit illa maiestas cor contritũ ⁊ humiliatũ ĩ nr̃o gen̾e
quo pacto familiarius semꝑ humilitati ꝓpinqͣre solet diui¬
nitas. Demiq illa se induit: ut appareret hoĩbus. Substan¬
ciam. formã habitũq gestauit humilẽ. ip̃ius nobis cõmen¬
dans u̾tutis excellentiã. quã sui uoluent spãli honorare p̃
sentiã Tobis autẽ dilectissime. uobis p̃cipue tantomagis
ar bitror hanc esse necessariã: qͣnto maior noscit᷑ materia
suppet̾e suꝑbiendi. Genus. etas. scientia. cathedra. et quod
manis est pͥmatus p̃rogatiua. cui nõ essent insolentie fo¬
mes. elacionis occasio: Qmͣqͣm possuit esse ⁊ humilitatis.
Meditantibus quidẽ honores. blandiũtur: s onera pensanti¬
bus. tedio st̃ atq formidiui. Non autẽ om̃s capiũt hoc uer¬
bũ. Multi enĩ nõ tanta fiducia ⁊ alacritate cuir̾ent ad
honores: si esse sentirent ⁊ ouera. Grauari ꝓfecto metue¬

Expanded text:
picit illa majestas cor contritum et humiliatum in nostro genere, picit illa majestas cor contritum et humiliatum in nostro genere, quo pacto familiarius semper humilitati propinquare solet Divinitas. Denique illa se induit, ut appareret hominibus; substantiam, formam, habitumque gestavit humilem, ipsius nobis commendans virtutis  Vobis autem, dilectissime, vobis praecipue tanto magis arbitror hanc esse necessariam, quanto major noscitur materia suppetere superbiendi. Genus, aetas, scientia, cathedra, et, quod majus est, primatus praerogativa, cui non essent insolentiae fomes, elationis occasio? Quanquam esse possint et humilitatis. Meditantibus quidem honores blandiuntur, sed onera pensantibus taedio sunt atque formidini. Non autem omnes capiunt hoc verbum. Multi enim non tanta fiducia et alacritate currerent ad honores, si esse sentirent et onera. Gravari profecto metue
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩs est. Non usurpo mͥ uł suꝑ me seruꝰ filii potestatem:
nec me ãnumero illis de quibus ita conqueri solet. Tule¬
runt hoĩes a me iuditiũ. Pater nõ iudicat quẽqͣm. sed
om̃e iudiciũ dedit filio: et ego mͥ p̾sumam. quod n ͨ ip̃e eͥ¬
pater assumit: Nelim nolim ip̃i me astare necesse est . ip̃i
hoꝵ q̃ gesserim ĩ corꝑe. redde̾ rationẽ: cui nec uerbũ p̃ter¬
uolat. nec subt̾fugit cogitatio. Sub tam equo librate¬
re meritoꝵ. sub tã intimo secretoꝵ inspectore. quis gloria¬
bitur castũ se habere cor: Sola ꝓfecto q̃ nõ solet głari
nõ nouit p̃sumere. contend̾e nõ consueuit. gr̃am inuen¬
tura est ĩ oculis pietatis. humilitas. Deus namq suꝑbis
resistit: humilibus autẽ dat gr̃am. Non contendit iudi¬
cio. nec p̃tendit iusticiã. qui uere humilis est: s dicit. nõ
iutres in iudiciũ cũ seruo tuo dñe. Recusat iudiciũ. ⁊ po¬

Expanded text:
hominis est . Non usurpo mihi vel super me servus Filii potestatem, hominis est . Non usurpo mihi vel super me servus Filii potestatem, nec me annumero illis, de quibus ita conqueri solet: Tulerunt homines a me judicium. Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio : et ego mihi praesumam quod nec ipse Pater sibi assumit? Velim, nolim, ipsi me adstare necesse est: ipsi horum quae gesserim in corpore, reddere rationem, cui nec verbum praetervolat, nec subterfugit cogitatio. Sub tam aequo libratore meritorum, sub tam intimo secretorum inspectore, quis gloriabitur castum se habere cor? Sola profecto, quae non solet gloriari, non novit praesumere, contendere non consuevit, gratiam inventura est in oculis pietatis humilitas. Deus namque superbis resistit, humilibus autem dat gratiam . Non contendit judicio, nec praetendit justitiam qui vere humilis est, sed dicit: Non intres in judicium cum servo tuo, Domine . Recusat judicium, et po
Abbreviated transcription (Latin):
quis intelligit: Natti si possem dice̾ cũ paulo. qͦd quidem lõ¬
ge est a me: nichil mͥ cõscius sum . nõ tamen ĩ hoc esse iu¬
stificatũ oportet me gloriari. Non em̃ qui scip̃m cõmendat
ille ꝓbatus est: s quẽ deus cõmendat. Si applauserit mͥ iu¬
eiciam humanꝰ dies: ꝓ nuimo habeo. qm̃ ille lucet tm̃ in
facie. Nomo enĩ idet in facie: deus autẽ intuetur cor.
Propt̾ hoc ih̾emas nõ satis popularibꝰ sententiis ue¬
lut quibusdã humami diei radiis mouebat᷑. s fidenter
loquebatur deo. Diem hoĩs nõ concupiui tu scis. Si meꝰ
mͥ arriserit dies. neq meip̃m inqͣm iudico: qr nec ip̃e me
satis intelligo. Solus merito constitutꝰ est index iuoꝵ ⁊
mortuaꝵ. qui fuxit singillatim corda uniuersoꝵ: ⁊ intel¬
ligit omĩa opti eoꝵ. Solũ aitendo iudicẽ: quẽ ⁊ solũ iusti¬
ficatorẽ agnosco. Pater dedit ei indiciũ facere: qr filius

Expanded text:
quis intelligit? Nam si possem dicere cum Paulo, quod quidem lonquis intelligit? Nam si possem dicere cum Paulo, quod quidem longe est a me, Nihil mihi conscius sum : non tamen in hoc esse justificatum oporteret me gloriari: Non enim qui se ipsum commendat, ille probatus est, sed quem Deus commendat. . Si applauserit mihi justitiam humanus dies, pro minimo habeo, quia ille lucet tantum in facie. Homo enim videt in facie, Deus autem intuetur cor. Propter hoc Jeremias non satis popularibus sententiis, velut quibusdam humani diei radiis, movebatur, sed fidenter loquebatur Deo: Diem hominis non concupivi tu scis. Si meus mihi arriserit dies, neque me ipsum, inquit, judico : quia nec ipse me satis intelligo. Solus merito constitutus est judex vivorum et mortuorum, qui finxit singillatim corda universorum, et intelligit omnia opera eorum. Solum attendo judicem, quem et solum justificatorem agnosco. Pater dedit ei judicium facere, quia filius
Abbreviated transcription (Latin):
forte iam nõ ago illa s patior. Igunt᷑ quidẽ in me: s a me
nõ agunt᷑ si nõ consentio. Sanc si mei nõ fuerut dñata
tũt ĩnaculatꝰ ero. ⁊ inmaculatus torã eo. nõ solũ si carue¬
ro s et si obseraũo me ab iniquitate mea. Mea dixerim.
nõ qr facio s qr sustineo. Corpus gesto mortis. caruẽq piti:
sufficit int̾im mͥ si nõ regnet ꝓct̃m in meo mortali corpore.
Si corpus cͥmim nõ reputatur nͨ quod habitat ĩ eo pctm̃: si
tñ nõ condelector. si tũ nõ exhibco menbra arma iniquitati.
oportuno. supplex nunirũ ꝙ malũ sentiat: et uithilominꝰ
scõ dñ nõ consentiat. Supplex ꝓ ꝑiculo: sanctꝰ ꝓ u̾tute. Sc̃s
plane atq beatꝰ. qͥ condelectans legi dei scd̾m int̾iorẽ hoĩe
de malo quod ita messe corꝑi sentit. ut ubi ꝑiter cũ corꝑe
carere nõ possit. merito sese consolatur ⁊ ait. Iam nõ ego

Expanded text:
forte jam non ago illa, sed patior? Aguntur quidem in me, sed a me forte jam non ago illa, sed patior? Aguntur quidem in me, sed a me non aguntur, si non consentio. Sane si mei non fuerint dominata, tunc immaculatus ero, et immaculatus coram eo, non solum si caruero, sed et si observavero me ab iniquitate mea. Mea dixerim, non quia facio, sed quia sustineo. Corpus gesto mortis, carnemque peccati: sufficit interim mihi, si non regnet peccatum in meo mortali corpore. Sic corpus crimini non reputatur, nec quod habitat in eo peccatum: si tamen non delector, si tamen non exhibeo membra mea, arma iniquitati. n tempore opportuno: supplex nimirum, quod malum sentiat; et nihilominus sanctus, dum non consentiat: supplex pro periculo, sanctus pro virtute: sanctus plane atque beatus, qui condelectatus legi Dei secundum interiorem hominem, de malo, quod ita inesse corpori 471 sentit, ut nisi pariter cum corpore carere non possit, merito sese consolatur, et ait: Jam non eg
Abbreviated transcription (Latin):
qͣntillo possum utuitu cõsiderans maiestatẽ: p̃sertun q re¬
cordor in qͣntis ipĩus aliqũ contemptor extiterim. S et
nũc ꝯ iam a facie maiestatis fugi ad genua pietatis: qͥd
amplius facio : Uereor ne qui aliqũ contrariꝰ extici ma¬
iestati: et nũc igratus pietati inueniar. Quid enĩ si
cessant manusͥ. ⁊ nõ cessat pectus : Qiuid si os iam silet:
et cor necdũ quiescit: Si singuli illiciti motus animi
mei singula st quedã in te deus cõnitia: utputa iratũdie
nuotus in mansuetudinẽ. iniudie ĩ caritatẽ. ĩ frugalitatem
luxuris. turpitudinis ĩ castitatẽ. et ĩmuimera his similia q̃ de
cenoso lacu prurientis pectoris mei eciã nũt incessant᷑ ebulli¬
unt. ĩuidantes et impingentes ĩ serenitatẽ p̃fulgentis uul¬
tus tui ÷ quid magnũ feci solos cohib̾e artus. actꝰ corrig̾e
Di has atq huiismõi qͣs foris licet uacans. intꝰ actitare nõ
ttllo si uuquitates obscruaueris o dñe qͥs sustinebit: An

Expanded text:
ntillo possum intuitu considerans majestatem, praesertim cum recordor, in quantis ipsius aliquando contemptor exstiterim. Sed et nunc cum jam a facie majestatis fugi ad genua pietatis, quid amplius facio? Vereor ne qui aliquando contrarius exstiti majestati, et nunc ingratus pietati inveniar. Quid enim si cessant manus, et non cessat pectus? Quid si os jam silet, et necdum cor quiescit? Si singuli illiciti motus animi mei singula sunt quaedam in te, Deus, convicia, utputa iracundiae motus in mansuetudinem, invidiae in charitatem, in frugalitatem luxuriae, turpitudinis in castitatem, et innumera his similia, quae de coenoso lacu prurientis pectoris mei etiam nunc incessanter ebulliunt, inundantes et impingentes in serenitatem praefulgentis vultus tui: quid magnum feci solos cohibere artus, actus corrigere? Si has atque hujusmodi, quas, foris licet vacans, intus actitare non cesso, iniquitates observaveris, o Domine, quis sustinebit? An
Abbreviated transcription (Latin):
miliarius: ꝯ ille uobis retulit de me q̃dã q̃ ⁊ si nõ ꝓba¬
uerit. putauit tamen. fidelis quippe ⁊ religiosus: absit
ut aliten loq̃retur ꝙͣ credidit. Ca reuera in me exꝑion
quod ait saluator Qui recipit iustũ in noĩe iufti: mer¬
cedẽ iusti accipiet. Mertedem quippe iusti dixerim ꝙ
iustus reputon: nõ ob aliud nͥ ꝙ iustũ recepi. Nam si
qua suꝑaddita st̃: ea iustus nõ tam ex ueritate rei. ꝙͣ
ex puritate sui locutus est. Aludictis. credidistis. exulta¬
stis. scripsistis. et me nõ parũ letificastis: nõ solũ ꝙ ali¬
quẽ locũ grẽ. ⁊ locũ nõ mediotrẽ apud ur̃am meru scĩ

Expanded text:
miliarius, cum ille vobis retulit de me quaedam, quae etsi non probamiliarius, cum ille vobis retulit de me quaedam, quae etsi non probaverit, putavit tamen, Fidelis quippe et religiosus, absit ut aliter loqueretur, quam credidit. En revera in me experior quod ait Salvator: Qui recipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet . Mercedem quippe justi dixerim, quod justus reputor, non ob aliud, nisi quod justum recepi. Nam si qua superaddita sunt, ea justus non tam ex veritate rei, quam ex puritate sui locutus est. Audistis, credidistis, exsultastis, scripsistis, et me non parum laetificastis, non solum quod aliquem locum gratiae, et locum non mediocrem, apud vestram merui
Abbreviated transcription (Latin):
iusuꝑ benigne ꝓuotare. Amplector benignitatẽ. dignatio¬
nẽ amnuror laudo ⁊ uereor puritatẽ: qua de nrĩs ꝓfe¬
itibus quos putatis. tanta in dño exultatione glaria¬
iim. Glorior ⁊ ego plurimũ tanto testimonio: ⁊ seruorũ
dei tã grata ꝙͣ gratuita admodũ feoniliaritate delector
Het iam gloria mea. hoc gaudiũ meũ. he delicie cordis
uiciꝰ ꝙ nõ frustͣ leuauerim oculos meos ĩ montes: unde
quippe iam nõ mediocre uenit auxiliũ mͥ. Hi iã stilla
uerũt nobis montes dulcedinẽ ⁊ adhuc sꝑo qr stillabt̃:
quousq ualles nr̃e habundabũt frumento. Festuuis enĩ
mͥ dies ille ducendus. ⁊ memoriale sempiternũ: in quo
nirũ illũ iud̾e̾ at susciꝑe merui. ꝑ quẽ factũ est ut ĩ con¬
dibus uris ego susciꝑer. Et quidẽ iam ante receꝑatis
ut apparet iun luteris urĩs ͥ s nũc artius ut comꝑi ⁊ fa¬

Expanded text:
insuper benigne provocare. Amplector benignitatem, dignatioinsuper benigne provocare. Amplector benignitatem, dignationem admiror, laudo et veneror puritatem, qua de nostris profectibus, quos putatis, tanta in Domino exsultatione gloriamini. Glorior et ego plurimum tanto testimonio, et servorum Dei tam grata, quam gratuita admodum familiaritate delector. Haec jam gloria mea, hoc gaudium meum, hae deliciae cordis mei, quod non frustra levarim oculos meos in montes, unde quippe jam non mediocre venit auxilium mihi. Hi jam nobis stillarunt montes dulcedinem; et adhuc spero quia stillabunt, quousque valles nostrae abundabunt frumento. Festivus enim erit mihi dies ille ducendus, et memoriale sempiternum, in quo virum illum videre ac suscipere merui, per quem factum est ut in cordibus vestris ego reciperer. Et quidem jam ante receperatis, ut apparet in litteris vestris: sed nunc arctius, ut comperi, et fa
Abbreviated transcription (Latin):
iu plebem suã. ⁊ suꝑ sanctos suos. ⁊ in eos qui cõnen¬
tĩt᷑ ad cor. Nut certe illud. Declinate a me maligai
⁊ scrutabor mandata dei mei. Quid enĩ. Ego ne tem
temerarius essem utunt᷑ sponsi brachia suauit. qͥescẽ¬
tem auderẽ suscitare dilectã. quoadusq ip̃a uellet
ꝑutarẽ ilico me auditurũ ab illa. Noli mͥ molestus.
osse. Ego dilecto meo. ⁊ dilectus meus mͥ: qui pascit
inter liliã Cerũ quod nõ andeo ego qudet caritash
cũ om̃i fiducia pulsat ad ostiũ amiciꝰ nequaqͣ m putãs
pati se debere repulsam: q̃ amiciciaꝵ matrẽ se nouit
net ueret᷑ ur̃m ⁊ si gratissimũ paulisꝑ inquietare oti¬
cuĩ ꝓpter suũ negotiũ. Ip̃a ꝓfecto ip̃a ꝯ uult facit uos ex¬
cedere deo: ip̃a ⁊ ꝯ uoluit fecit sobrios nobis: adeo ut nani¬
me duce̾tis indignũ me nõ mͦ sustine̾ loquentẽ: s tatentẽ

Expanded text:
in plebem suam, et super sanctos suos, et in eos qui converin plebem suam, et super sanctos suos, et in eos qui convertuntur ad cor . Aut certe illud: Declinate a me, maligni, et scrutabor mandata Dei mei . Quid enim? egone tam temerarius essem, ut inter sponsi brachia suaviter quiescentem auderem suscitare dilectam, quousque vellet ipsa? Putarem illico auditurum me ab illa: Noli mihi molestus esse: Ego dilecto meo, et dilectus meus mihi, qui pascitur inter lilia . 29 2. Verum quod non audeo ego, audet charitas, et cum omni fiducia pulsat ad ostium amici, nequaquam putans pati se debere repulsam, quae amicitiarum matrem se novit; nec veretur vestrum, etsi gratissimum, paulisper inquietare otium, propter suum negotium. Ipsa profecto, ipsa cum vult, facit vos excedere Deo; ipsa et cum voluit, fecit sobrios nobis: adeo ut minime duceretis indignum, non modo sustinere loquentem, sed tacentem
Abbreviated transcription (Latin):
di: scribere quidẽ ad uos iam pͥdẽ gestienti. s nõ p̾su¬
menti. Uerebar nimirũ sanctã quã in dño habetis
importuns scriptitationib infestare quietẽ iuge illud
ur̃m sacrũq silentiũ a scło. susurriuĩ cũ deo. uł ad modi¬
cũ int̾rumꝑe : nr̃aq inger̾e auribus secretis penitꝰ occu¬
patis suꝑnis eulogiis. Timebam omnino molestus fie¬
ri uł moysi in monte. uł helye in deserto:ͥ aut certe ex¬
cubanti ĩ templo samuheli: si diuinis intentissimos cõ¬
fabulationib aliqͣtenus auotare temptassem. Clamat
samuhel. loquere dñe qr audit seruus tuus. ⁊ ego me
audiri p̃sumerẽ: Tunebam inqͣm ne si et dauid elongã¬
ti se ⁊ fugienti. manentiq in solitudine importunꝰ in¬
sist̾em: indignans excusaret ⁊ diceret. Sine me. non
audiã te modo ͥ audiã potius quod dulcius auscułto.
Audiam quid loquat᷑ in me dñs deus: qm̃ loquet ᷑ pacẽ

Expanded text:
di, scribere quidem ad vos jam pridem gestienti, sed non praesudi, scribere quidem ad vos jam pridem gestienti, sed non praesumenti. Verebar nimirum sanctam, quam in Domino habetis, importunis scriptitationibus infestare quietem, juge illud vestrum sacrumque silentium a saeculo, susurrium cum Deo, vel ad modicum interrumpere, nostraque ingerere auribus secretis penitus occupatis supernisque eulogiis. Timebam omnino molestus fieri vel Moysi in monte, vel Eliae in deserto, aut certe excubanti in templo Samueli, si divinis intentissimos confabulationibus aliquatenus avocare tentassem. Clamat Samuel, Loquere, Domine, quia audit servus tuus : et ego me audiri praesumerem? Timebam, inquam, ne si et David elonganti se et fugienti, manentique in solitudine, importunus insisterem, indignans excusaret et diceret: Sine me, non audio te modo; audiam potius quod dulcius ausculto. Audiam quid loquatur in me Dominus Deus; quoniam loquetur pacem
Abbreviated transcription (Latin):
risq sanitis qui cũ eo st̃: fr̃ bernardus de claraualle sa¬
lutẽ eternã. S anctitatis nr̃e luteras tã letꝰ accepi: ꝙͣ
auidus ⁊ olan desiderauerã. Legi eas: et quas uoluebã
in ore luteras. scintillas sentiebam in pectore: quib et
concaluit cor meũ iitͣ me. tanꝙͣ ex illo igne quẽ dñs
misit in terrã. O quantꝰ in illis meditationib exardes¬
cit ignis: e quibus huiuscemodi euolant scintille. Ur̃a
illa suitensa ⁊ succendens salutatio. sic mͥ ut uerũ fatear
accepta fuit et est: quasi nõ ab hoĩe. s ab illo certissiẽ
qui mandat salutes iacob descend̾e̾ iude̾tur. Non me sa¬
ne arbitror salutatũ in ma. nõ in transitu: nõ uelu¬
ti ex occasione ut assolet consuetuduus: s plane ex
iusceribus ut sentio caritatis ꝓdiit hec tã grata⁊
inopinata benedictio. Dñdicti uos a dño qui me in
bñdictionib dulcedinis tante p̃uenire curastis: ut da¬
ret᷑ puero ur̃o uobis pͥmũ scribentibꝰ fidutia rescribẽ¬

Expanded text:
alle, salutem aeternam. 1. Sanctitatis vestrae litteras tam laetus accepi, quam avidus et olim desideraveram. Legi eas, et quas volvebam in ore litteras, scintillas sentiebam in pectore: quibus et concaluit cor meum intra me, tanquam ex illo igne, quem Dominus misit in terram . O quantus in illis meditationibus exardescit ignis, e quibus hujusmodi evolant scintillae! Vestra illa succensa et succendens salutatio sic mihi, ut verum fatear, accepta fuit, et est, quasi non ab homine, sed certissime ab illo qui mandat salutes Jacob, descendere videretur. Non me sane arbitror salutatum in via, non in transitu, non veluti ex occasione, ut assolet, consuetudinis; sed plane ex visceribus, ut sentio, charitatis prodiit haec tam grata et inopinata benedictio. Benedicti vos a Domino, qui me in benedictionibus dulcedinis tantae praevenire curastis, ut daretur puero vestro, vobis primum scribentibus, fiducia rescriben
Abbreviated transcription (Latin):
tiue poscentis ꝓecuniã. et ego qͣntũlibet in occulto led̾e̾ co¬
gitans ã ꝓrimũ nequiter aut turpit̾ meip̃m. nõ uerear au¬
rẽ nusqͣm absentẽ: Tremenda ꝓrsus auris ⁊ reuerenda: cui
nõ cessat quies. nõ tacet silentiũ. Deniq ait. Auferte ma¬
lũ cogitationũ ur̃aꝵ ab oculis meis. S quid ẽ qͦd dicit ab o¬
culis meis: An ⁊ nr̃a deus nõ solũ audit. s et uidet archa¬
na: Quales oculi qui contemplant᷑ cogitationes: Non st̾ co¬
lorate ut uideant᷑ : sicut nec sonãt ut audiant᷑. Solent sen¬
tiri a cogitante. nõ audiri ab auscultante: nõ a contemplan¬
te uideri. Merito tñ dñs scit cogitationes hominũ: qm̃ ua
ne st̃. Cur enĩ nesciret: quas ⁊ audit et uidet: His p̃cipue
duobꝰ sensibus. id est uisui ⁊ auditui. nemo fidẽ ꝓutat esse
negandã. Hoc nos scire constanter astruimus: quod uidi¬

Expanded text:
tive poscentis pecuniam : et ego quantumlibet in occulto laedere cotive poscentis pecuniam : et ego quantumlibet in occulto laedere cogitans aut proximum nequiter, aut turpiter me ipsum, non verear aurem nusquam absentem? Tremenda prorsus auris et reverenda, cui non cessat quies, non tacet silentium. Denique ait: Auferte malum cogitationum vestrarum ab oculis meis. Sed quid est quod dicit, ab oculis meis? an et nostra Deus non solum audit, sed et videt arcana? Quales oculi, qui contemplantur cogitationes! Non sunt coloratae, ut videantur, sicut nec sonant ut audiantur. Solent sentiri a cogitante, non audiri ab auscultante, non a contemplante videri. Merito tamen Dominus scit cogitationes hominum quoniam vanae sunt. Cur enim nesciret, quas et audit, et videt? His praecipue duobus sensibus, id est visui et auditui, nemo fidem putat esse negandam. Hoc nos scire constanter adstruimus, quod vidi
Abbreviated transcription (Latin):
tu ue simulatorio eludat opinioni. s nõ eius qui scrutat ͤ
renes et corda. fallit ul euadit iudiciũ. Siquidẽ deus nõ
urridet᷑. Timeat gͦ et iste nemoris aurẽ. Iingua licet ma¬
nuq cessantib. auri tñ ubiq p̃senti. de quacũq silua late¬
brose duplicitatis ⁊ spinose calliditatis. tacentis ⁊ qͥescentis
cor loquitur. cogitatio confitetur. Prauũ est cor hoĩs et
s uet ego meip̃m iudico. Quare: Qm̃ nõ possũ ait ratã
us ip̃e de me ꝓferre sententiã. Ette enĩ nichil mͥ conscuis
sum: nõ tñ ii hoc iustificatus sũ. Non ex toto credo me
uł ip̃i conscĩe mee. quippe ꝯ ne ip̃a quidẽ queat me cõpre¬
hend̾e totũ. Nec potest indicare de toto: qui totũ nõ audit
lateat conscientiã. Andit deus ĩ corte cogitantis: quod nõ
audit uł ip̃e qui cogitat. Aderat auris ꝓpħe absentis on fur¬

Expanded text:
tuve simulatorio illudat opinioni; sed non ejus qui scrutatur tuve simulatorio illudat opinioni; sed non ejus qui scrutatur renes et corda, fallit vel evadit judicium, siquidem Deus non irridetur. 22. Timeat ergo et iste nemoris aurem. Lingua licet manuque cessantibus, auri tamen ubique praesenti 470 de quacumque silva latebrosae duplicitatis et spinosae calliditatis tacentis et quiescentis cor loquitur, cogitatio confitetur. Pravum est cor hominis et Sed nec ego me ipsum judico. Quare? Quoniam non possum, ait, ratam vel ipse de me proferre sententiam. Ego enim nihil mihi conscius sum, non tamen in hoc justificatus sum. Non ex toto credo me vel ipsi conscientiae meae, quippe cum ne ipsa quidem queat me comprehendere totum; nec potest judicare de toto, qui totum non audit.latet conscientiam. Audit Deus in corde cogitantis, quod non audit vel ipse qui cogitat. Aderat auris Prophetae absentis ori fur
Abbreviated transcription (Latin):
cõfusio in ĩseꝑabilis ꝓ qualitate depositi. Beati qui in
ueritate dicere possunt: gloria nostra hec est testimo¬
tũ conscientie nostre. Non potest dicere nͥ humilis.
qui iuxta uulgale et oculos campi semꝑ metuere. et
siluaꝵ aures soleat habere suspectas. Beatus nempe homo
qui semꝑ est pauidus. Nou potest dic̾e arrogans ⁊ p̃sump¬
tor qui scip̃m impudenter ostentans. passim ⁊ ubiq tanꝙͣ
ꝑ campũ incedens. totus fert᷑ ĩ głam. Gloriat᷑ eciã ꝯ ma¬
le fecerit: et exultat ui rebus pessinus. Eristimat se nõ
uideri. dũ plures habeat intatores ꝙͣ rep̃hensores : cetus
dur cecoꝵ. S habet hic capus oculos. scõꝵ ꝓcusdubio an¬
geloꝵ quos semꝑ offend̾e solet indisciplinata conu̾satio.
Non dicet ypocrita. gła mea hec est. testimoniũ conscien¬
tie mee : qr et si iudicantiũ scd̃m faciem. uerbo. uultu. habi¬

Expanded text:
confusio inseparabilis pro qualitate depositi. Beati qui in confusio inseparabilis pro qualitate depositi. Beati qui in veritate dicere possunt: Gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae . Non potest dicere nisi humilis, qui juxta vulgare silvarum aures soleat semper habere suspectas. Beatus nempe homo qui semper est pavidus . Non potest dicere arrogans et praesumptor, qui se ipsum impudenter ostentans, passim et ubique, tanquam per campum incedens, totus fertur in gloriam: gloriatur etiam cum male fecerit, et exsultat in rebus pessimis. Aestimat se non videri, dum plures habeat imitatores quam reprehensores, caecus dux caecorum. Sed habet hic campus oculos sanctorum procul dubio angelorum, quos semper offendere solet indisciplinata conversatio. Non dicet hypocrita: Gloria mea est testimonium conscientiae meae: quia etsi judicantium secundum faciem, verbo, vultu habi