comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
minia ẽ illi. Uulier uero sicomam nutriat. gła ẽ illi. qm̃ capilli ꝓ
uelamine ei datisunt. Ambrostus in epła adcorinthios. Gilier inqͥt
idcirco debet uelare captit. quia non ẽ imago dĩ sut ostendatur
subiect̾a ⁊ quia prenaricatio ꝑ illam incohata ẽ. hoc signi debet
hubere ut ineccłia propter reuerentiam sacerdotalem non habe¬
at ciput libum s uelamine tectum. Hec habeat potestatem lo¬
quendi quia sacerdos ꝑsonam habet xp̃i. Quasiergo ante iudi¬
em sic eigo ante sacerdotem. quia incarius dnĩ est. piopter
reatus originem subiecta debet uidĩ. Et auo modo. Quia et iuri
quidam comam nutriebant. ⁊ muleres nido capite ꝓcedẽbant
in eccliam glorrantes incrinib quod non solum in honestumerat.
s etiam concupiscentiȩ fom̃ta prestabat. Ulasculi stant inaustra¬
li parte ⁊ femine inborealt. Ut ostendatur ꝑfortiorem sexum

Expanded text:
minia est illi: mulier vero si comam nutriat, gloria est illi, quoniam capilli pro minia est illi: mulier vero si comam nutriat, gloria est illi, quoniam capilli pro velamine ei dati sunt . Ambrosius in Epistola ad Corinthios: Mulier, inquit, idcirco debet velare caput, quia non est imago Dei, sed ut ostendatur subjecta: et quia praevaricatio per illam inchoata est hoc signum debet habere, ut in Ecclesia propter reverentiam sacerdotalem non habeat caput liberum, sed velamine tectum: nec habeat potestatem loquendi, quia sacerdos personam habet Christi. Quasi ergo ante judicem, sic ante sacerdotem, quia vicarius Domini est: propter reatus originem subjecta debet videri. Et alio modo: Quia et viri quidam comam nutriebant, et mulieres nudo capite procedebant in Ecclesiam, gloriantes in crinibus, quod non solum inhonestum erat, sed etiam concupiscentiae fomenta praestabat. Masculi stant in Australi parte, et feminae in Boreali, ut ostendatur per fortiorem sexum
Abbreviated transcription (Latin):
filius tanta: parentum cura nutritus his ab euntibus potue¬
rit obliuiscendo relĩqui. Cui respondendum. quia filiis isrł
moris fuerit. ut temporib festis uł ierofõlimã confluentes.ł
ad propria tedeuntes. seorsum uiri seorsum autem femine cho¬
ros ducentes incederent. Infantesq uł pueri cum quolibet
parente indiffecenter ire potuetint. ideoꝙ bettam in aciam
uelioseph uicissim putasse puerum iħm quem secum commnitari n
cernebant. cum aitero parente reuersum. Quamuis et aliud inre pos¬
simus tenere. Quod caro uiri ⁊ mulieris si propius accesserint. unum¬
quoq ex altero accendatur adlibidinem. Qũi de re dicit salomon. longe
fac abea iuam tuam. Qm propterea uenimus ut defluamus carna¬
les delectationes. necesse ẽ uitare fomenta eorum. De habitu mulierũ
docet pauluschorintios. Decet mulierem non uelatam orare dnm:
Nec ipsa natura docet uos. Quod uir quidem sicomam nutriat. igno¬

Expanded text:
Filius tanta parentum cum nutritus, his abeuntibus, potueFilius tanta parentum cum nutritus, his abeuntibus, potuerit obliviscendo relinqui . Cui respondendum, quia filiis Israel moris fuerit ut temporibus festis, vel Hierosolymam confluentes, vel ad propria redeuntes, seorsum viri, et seorsum feminae choros ducentes incederent, infantesque vel pueri cum quolibet parente indifferenter ire potuerint. Ideoque beatam Mariam vel Joseph vicissim putasse puerum Jesum quem secum comitari non cernebant, cum altero parente reversum . Quamvis et aliud hac in re possimus tenere, quod caro viri et mulieris, si propius accesserint, unumquodque ex altero accenditur ad libidinem; qua de re dicit Salomon: Longe fac ab ea viam tuam . Quoniam propterea venimus, ut defleamus carnales delectationes, necesse est vitare vomenta earum. De habitu mulierum docet Paulus ad Corinthios: Decet mulierem non velatam orare Deum? nec ipsa natura docet vos, quod vir quidem si comam nutriat, igno
Abbreviated transcription (Latin):
inȩccłia. Itaq fratres mei inquid cum conuenitis ad manducandũ
inuicem expectate. Siquis autem esurit. domi manducet ut
non ^ iudicium conueniatis. Monstrante paulo. P ropterea conue¬
nimus ad eccł̃iam ut manducemus cenam dñi. Duo audistis cur
conueniat populus. Unum ex antiqua traditione. ut iudicia
rerum ⁊ cognitiones accipiat: Alterum ex nouo destamento:
ut manducet. Utraq querimus adeccłiam. Scilicet ut mnilla
audiamus iudicia nr̃a mala siue bona :i cognitionem dĩ. ut man¬
ducemus corpus xp̃i. lecirco que prsp̃ter ista sunt post ponamus eo
tempore ut iudicia domini ꝑcipere et retinere queamus. ⁊ panem
domini manducare: Scudentes nosin et ipsos probare sidigne pos¬
sit a nob manducari. Inconuentu eccliastico seorsum masculi et
seorsum femine stant. Quod accepimuis a ueteri consueructine
dicente beda intractatu suꝑ lucam. Querit aliquis quomodo dĩ

Expanded text:
in Ecclesia. Itaque, fratres mei, inquit, convenitis ad manducandum, in Ecclesia. Itaque, fratres mei, inquit, convenitis ad manducandum, invicem exspectate. Si quis autem esurit, domi manducet, ut non in judicium conveniatis . Monstrante Paulo propterea convenimus ad Ecclesiam, ut manducemus coenam Domini. Duo autem audistis cur conveniat populus. Unum ex antiqua traditione, ut judicia rerum et cognitiones accipiat: alterum ex Novo Testamento, ut manducet. Utraque quaerimus ad Ecclesiam, scilicet ut in ea audiamus judicia nostra, mala sive bona, et cognitionem Dei, et ut manducemus corpus Domini. Idcirco quae praeter ista sunt postponamus eo tempore, ut judicia Domini percipere et retinere queamus, et panem Domini manducare, studentes nosmetipsos probare, si digne possit a nobis manducari. In conventu ecclesiastico seorsum masculi, et seorsum feminae stant. Quod accepimus a veteri consuetudine, dicente Beda in tractatu super Lucam: Quaerit aliquis quomodo Dei
Abbreviated transcription (Latin):
na templa basilice nominantur. quia ibi regi. dõ cultus et sa¬
crificia offeruntur. Iosephus simili modo nominat domumi
quam edificauit salomon ad suum opus dicens. Post templi
fabricam quam septem annis pdixinus fiuisse ꝑfectam edi¬
ficium domium regalium construere cȩpit. qros xiii.
annis uii impleuit. Nonenim huĩ modi feruens erat¬
studium sicut utemplo. Et post pauca. Hec quidem scđm felicita¬
tem ebiaice regionis ac merito regis edificia sunt. Quorum totam
expositionem ⁊ ordinem dicere necessarium ẽ. ut ex hoc om̃s conitiat
mãnitudinem cum legentes uiderint huius reidescriptionem
Erat magna basilica nimis ⁊pulchra. hȩc innumera colum narti
multitudinem portabatur quã. adiudicia. lerumq cognitiones
distribuit. udistis exauctoritate ueteri uleo conuenisse populum
ad basilicam. ut audiret uidicia. Audite apłm cur conueniatur

Expanded text:
na templa basilicae nominantur: quia ibi regi Deo cultus et sana templa basilicae nominantur: quia ibi regi Deo cultus et sacrificia offeruntur. Josephus simili modo nominat domum quam aedificavit Salomon ad suum opus dicens: Post templi fabricam, quam septem annis praediximus fuisse perfectum aedificium domus regalis constituere coepit, quod tredecim annis vix implevit. Non enim hujusmodi fervens studium erat, sicut in templo. Et post pauca: Haec quidem secundum felicitatem Hebraicae regionis, ac merito regis aedificata sunt. Quorum totam expositionem et ordinem dicere necessarium est, ut ex hoc omnes conjiciant magnitudinem, cum legentes viderint hujus rei descriptionem. Erat magna basilica nimis et pulchra. Haec innumera columnarum multitudine portabatur, quam ad judicia rerumque cogitationes distribuit. Audistis ex auctoritate veteri, ideo convenisse populum ad basilicam, ut audiret judicia. Audite Apostolum, cur conveniatur
Abbreviated transcription (Latin):
aaron sicut ⁊ in multis ceteris. Quise cognoscit. debitorem ẽẽ p̃di¬
cationis non debet se retrahere a mouendis signis cum eisdem pos¬
sit predicate populo. Uinculum quo plect̾rum ligatur uasi que¬
dam modatio ẽ. quȩ sit ad tempus mouere plectrum lingue
ut labia feriantur. Uinculum ad tactum funis mouet plectrũ.
quaõdo moꝰ estia auctoritatẽ sacrę scripturȩ linguam predicatoris
mouet. i de situ ecclie.
cesia ẽ conuocatus populus ꝑministros eccłiȩ abeo qui facit
unantmes habitare indomo. Ipsa domus uocatur ecclia quia
eccdiam contmet. Ipsa uocatur hirica quia ẽ dñĩcalis. hẏricus gre¬
aicitur. Basilaus basis populi. Unde ysidorus. Basilice priusuo¬
cabantur regum habitacula. unde et nomen habent. Namba¬
sileus rex ⁊ basilice regie habitationis. Hunc autem ideo diui¬

Expanded text:
Aaron, sicut et in multis caeteris. Qui se cognoscit debitorem esse praediAaron, sicut et in multis caeteris. Qui se cognoscit debitorem esse praedicationis, non debet se retrahere a movendis signis, cum ex eisdem possit praedicare populo. Vinculum, quo plectrum ligatur vasi; quaedam moderatio est, quae scit ad tempus movere plectrum linguae, ut labia feriantur. Vinculum ad tactum funis movet plectrum, quando modestia ad auctoritatem sacrae Scripturae linguam praedicatoris monet. CAPUT II. De situ Ecclesiae. Ecclesia est convocatus populus per ministros Ecclesiae ab eo qui facit unanimes habitare in domo . Ipsa domus vocatur ecclesia, quia Ecclesiam continet. Ipsa vocatur κυριακὴ, quia est Dominicalis, κύριος Grdicitur, βασιλεὺς basis populi. Unde Isidorus: Basilicae prius vocabantur regum habitacula, unde et nomen habent. Nam βασιλεύς rex, et basilicae, regiae habitationes. Nunc autem ideo divi
Abbreviated transcription (Latin):
ui testam̃ti descendentem aligno dnicȩ crucis. Qđ̃ cam̃ lig¬
num a suꝑiorib continetur. Quia diũca crux a ꝓpħis et antiqͥs
patribus contintetur. Qui finis usq ad manus sacerdotis per¬
transit. Etenim scriptura ad oꝑa sacerdotum debet transire
De qua dicit gregoruis in libro de ȩdificatione cempli. Quisqͥs
hanc legit in ea semet ipsum metitur uł quantum in sp̃ali
uirtitte ꝓficit. uł quantum a bonis quȩ precepta sunt longe
disiunctus remansit. Quantum iam as surgat ad bona fac̃i¬
enda. quantum adhuc in prauis ptostratus iaceat. Hȩc uerba
nem sequitur sursum io agit ut inseipso recogitet quantum ad
bona oꝑa sit erectus. Q uando deorsum trahit. id considat quantũ
iaceat adhtic inpriuis. Qui scđm uerba scĩ gregorii semetipsum
metitur. ipse habilis ẽ uocare fratres ad unum cor.⁊ unam anima
Ne despitiat prb̃ hoc opus agere. ut inisto imitator. sit filiorum

Expanded text:
vi Testamenti, descendentem a ligno Dominicae crucis. Quod tamen ligvi Testamenti, descendentem a ligno Dominicae crucis. Quod tamen lignum a superioribus continetur, quia Dominica crux a prophetis et antiquis Patribus continetur: qui funis usque ad manus sacerdotis pertransit, etenim Scriptura ad opera sacerdotum debet transire. De qua dicit Gregorius in libro de aedificatione templi: Quisquis hanc legit in ea semetipsum metitur, vel quantum in spiritali virtute proficit, vel quantum a bonis quae praecepta sunt, longe disjunctus remansit: quantum jam assurgat ad bona facienda, quantum adhuc in pravis prostratus jaceat. Haec verba nem sequitur, sursum, id agit, ut in seipso recogitet quantum ad bona opera sit erectus: quando deorsum trahit, id considerat quantum jaceat adhuc in pravis. Qui secundum verba sancti Gregorii semetipsum metitur, ipse habilis est fratres vocare ad unum cor et unam animam. Ne despiciat presbyter hoc opus agere, ut in isto imitator sit filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
et ultorem. Predicationem quam significat clangor. cubarum
iheronimo exponente signat signum quod in nr̃a eccłia rẽbo¬
at. Signum nr̃m ẽ. ex metallo eris. Esẽ metallum durabi¬
le ⁊ sonorum. Habet idem signum interius plectrum ferre¬
um quo tunditur ut audiatur. Ora p̾dicatorum significat
noui testam̃ti quȩ plus durant quam tube ueteris testam̃ti:
atq altius resonant. Ora p̾dicatorum nrorum durabunt us¬
q infinem iauditur longe sonus eorum usq infines terrȩ.
Cempore iudeorum notus cantum erat iniudea ds̃: at nunc
in omĩ terra. Uas metalli eris. ora significat ut diximus pre¬
dicatdrum. ferrum interius. linguam eorum. Pfunem in¬
telligimus mensuram uitȩ nr̃ȩ. Unde dicebat paulus.
S ipsi in nob̾ nõmet ipsos mentientes ⁊ comparantes. Uen¬
sura mee conu̾sationis nusquam michi satius ostenditur.
quam inscriptura. Ac ideo finem scripturam intelligo. finͣis
qui habet inicium a ligno scripturam scam significat no¬

Expanded text:
 laudem . Praedicationem quam significat clangor tubarum, Hieronymo exponente, signat signum: quod in nostra Ecclesia reboat. Signum nostrum est ex metallo aeris. Aes est metallum durabile et sonorum. Habet idem signum interius plectrum ferreum, quo tunditur, ut audiatur. Oraque praedicatorum significat Novi Testamenti, quae plus durant quam tubae Veteris Testamenti, atque altius resonant. Ora praedicatorum nostrorum durabunt usque ad finem, et auditur longe sonus eorum usque in fines terrae . Tempore Judaeorum notus erat tantum in Judaea Deus; at tunc in omni terra. Vas metalli aeris ora significat, ut diximus, praedicatorum: ferrum interius, linguam eorum: per funem, intelligimus mensuram vitae nostrae. Unde dicebat Paulus: Sed ipsi in nobis, nosmetipsis metientes et comparantes . Mensura meae conversationis nusquam mihi satius ostenditur quam in Scriptura: ac ideo funem Scripturam intelligo. Funis, qui habet initium a ligno, Scripturam sacram significat No
Abbreviated transcription (Latin):
tos libros. Qui enim xp̃m precedit ad aliquem locum ut euan¬
głium predicet. ita uero sapienter debet piscede. ut ꝓsit audito¬
rib et explanet obscuros sensus scripturarum. Postquam tran¬
sit uicarius xp̃i inmedio adolescentularum timpanistriarum
Ue quibus augustinus qui supra in ministerio inquit honora¬
bili. Nã ita funt inmedio ministri prepositi eccłiarum no¬
uarum. hoc enim sunt adolescentularum carne domita dm̃ laudantiũ t
ut doceant quem laudare debeant timpanistriȩ. Timpa panistrium¬
nistriȩ cantores sunt. Uinisterium cantorum laudem re¬
non solum laudat. s etiam hilariter laudat. qui cantat laudẽ. ñ solũ lati¬
tores in lege amabant. de quorum ꝑsona dicebat dauio. Ut¬

Expanded text:
tos libros. Qui enim Christum praecedit ad aliquem locum, ut Evantos libros. Qui enim Christum praecedit ad aliquem locum, ut Evangelium praedicet, ita sapienter debet praecedere, ut prosit auditoribus et explanet obscuros sensus Scripturarum. Postquam transit vicarius in medio adolescentularum tympanistriarum, de quibus Augustinus qui supra: In ministerio, inquit, honorabili, nam ita sunt in medio ministri, praepositi Ecclesiarum novarum, hoc enim sunt adolescentularum, carne edomita Deum laudantium. ut doceant quem laudare debeant tympanistriae. Tympanistrie cantores sunt. Ministerium cantorum laudem renon solum laudat, sed etiam hilariter laudat; qui cantat laudem, non solum lautores in lege amabant, de quorum persona dicebat Davi
Abbreviated transcription (Latin):
dixi diiestis. Unde augustinus memoratus intractatu suꝑ
liter om̃s illas scripturas. Quamuis alibi specialiter dicat
legem a propħis eam distinguens sicuti.ẽ. lex et ꝓpħȩ usq
adiohannem proꝑhauerunt. et in his duobus preceptis
totalex pendet ⁊ ꝓpħȩ. Auquando autem intria diuisit eas¬
dem scripturas ubi ait oportebat impleri omĩa que scripta
sunt inlege: ⁊ propħis. ⁊ psalmis. de meł Si unus fuerit
unum preceptum dilectionis ostendit ut apłs ad galathas.
Omĩs enim lex inuno sermone impletur. diliges ꝓximũ¬
tuum tuum sicut te ipsum. ¶inisterium propħȩ ẽ ex
ex memoratis libris ęuangłiam ueritatem approbare. Ut mode¬
rate prophecia disponatur. habeat ante se subdiaconorum
sapientiam. Scilicet ut congruo tempore prophecent ⁊ ita ordi¬
nate ut possit capi ab auditorib quod dicitur. Acolitorum lux.
doctorum opus expleat. ut in manifesta luce ꝑducat memora¬

Expanded text:
dixi: Dii estis . Unde Augustinus memoratus in tractatu supdixi: Dii estis . Unde Augustinus memoratus in tractatu supavit Dominus generaliter omnes illas Scripturas, quamvis alibi specialiter dicat legem, a prophetis eam distinguens, sicuti est, Lex et prophetae usque ad Joannem prophetaverunt . Et: In his duobus mandatis tota lex pendet et prophetae . Aliquando autem in tria divisit easdem Scripturas ubi ait: Oportebat omnia impleri quae scripta sunt in lege et prophetis et psalmis de me. Si unus fuerit, unum praeceptum dilectionis ostendit, ut Apostolus ad Galatas: Omnis lex in hoc sermone impletur: Diliges proximum tuum sicut teipsum . Ministerium prophetae est, ex memoratis libris evangelicam veritatem approbare. Ut moderate prophetia disponatur, habeat ante se subdiaconorum sapientiam, scilicet ut congruo tempore prophetent, et ita ordinate, ut possit capi ab auditoribus quod dicitur. Acolythorum lux, doctorum expleat, ut in manifestam lucem perducant memora
Abbreviated transcription (Latin):
testam̃to in lege prophetis ⁊ psalmis. Unde scriptum ẽ in ȩuan¬
głio luce. Quȩ scrpta sunt in lege moysi ⁊ propħis ⁊ psalmis
de me. At si quinq fuerint quinq ministros librorum demosi¬
stirat ȩuangłio ministrare. Ep̃s in medio quasi ȩuangłium
Habet in nouo testam̃to primum ordinem predicatorum
duo philippus in iohannis ȩuangłio: ad medium duducit diceis.
Quem scripsit moyses in lege ⁊ propħȩ. inuenimus iħ̃m filium
ioseph. anazaret. At si fuerint tres: tres ministrationes tri¬
um librorum. fons omĩs sapientie ȩuangłium in medio.
duos libros in nouo testamento. scilicet ȩpłarum ⁊ propħa¬
rum. Lib̃ actus apłorum. qui mittitur teophilo epłiscon¬
ingitur. Ex una re ẽ epła. quia mittitur alicui homini.
ex altera: quia historiam tantum continet stat ꝑse. Inueteri
testam̃to unum. Omĩs scriptura apud ueteres lex nominat᷑.
sicut de psalmis dicitur. Et in lege ura scriptum ẽ. quia ego

Expanded text:
Testamento, in lege, prophetis et psalmis. Unde scriptum est in Evangelio Lucae: Quae scripta sunt in lege Moysis, et prophetis, et psalmis de me . At si quinque fuerint, quinque ministros librorum demonstrat in Evangelio ministrare. Episcopus in medio quasi Evangelium, habet in Novo Testamento primum ordinem praedicatorum duo Philippus in Joannis Evangelium ad medium deducit, dicens: Quem scripsit Moyses in lege, et prophetae, invenimus Jesum filium Joseph a Nazareth . At si fuerint tres ministrationes trium librorum, fons omnis sapientiae Evangelium in medio duos libros in Novo Testamento, scilicet Epistolarum et prophetarum. Liber Actus apostolorum, qui mittitur Theophilo, Epistolis conjungitur. Ex una re est Epistola, quia mittitur alicui homini; ex altera, quia historiam tantum continet, stat per se: in Veteri Testamento unum; omnis Scriptura apud veteres lex nominatur, sicut de Psalmis dicitur: Et in lege vestra scriptum est, quia ego
Abbreviated transcription (Latin):
tia peccatorum. aliquocies exaccidentibus ut ẽ omẽ flagellum
quod patitur abalieno: Aliquoties ex infirmitate proprii corꝑoris:
Quȩ infirmitas aliquocies solet accidere expeccatis. Quando tedium
canfirmitate peccatorum frontem conscientie nr̃e tegit. habeam̃
sudarium ex lino castigatum ⁊ mundum. Qualia sunt uerba
inusceribus meis. Et sifuerit infirmitas ex approbatione iuod
sicut iniob dicamus quod dixit. Sicut domino placuit ita factum
ẽ. sit nomen domini benedictum. Uunda cogitatio fuit indauid

Expanded text:
tia peccatorum, aliquoties ex accidentibus, ut est omne flagellum tia peccatorum, aliquoties ex accidentibus, ut est omne flagellum quod patitur ab alieno corpore: aliquoties ex infirmitate proprii corporis, quae infirmitas aliquoties solet accidere ex peccatis. Quando taedium ex infirmitate peccatorum frontem conscientiae nostrae tegit, habeamus sudarium ex ligno castigatum et mundum, qualia sunt verba tum innova in visceribus meis. Et si fuerit infirmitas ex approbatione, sicut in Job, dicamus quod dixit: Sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum. Munda cogitatio in David
Abbreviated transcription (Latin):
labia. dc ideo sudurium significat isto in loco studium mundane
cogitationis quo naturales et uelut ingenitas nr̃as delectationes
studemus tergere. Siue propter effusionem lacrimarum fertur
sudarium semꝑ insuzut in marti logio bede legitur. quod pat
nr̃ ar senitis propter redundationem lacrimarum tergenqͥam.
fudarium semꝑ in manu uel insinu habuerit. In manu enim si¬
nistra portatur ut ostendatur intemporali uita tedium nos
pati suꝑfluiꝰ oris. hocẽ carnalis delectationis. Et iterum. Su¬
darium ad hoc portamus ut eo detergamus sudorem quꝗͥ fit ex labo¬
re pioprii corporis Quod legimus usicatum fuisse urca corpus xp̃i.
onde legitur. Et sudarium qnod fuerat suꝑ corpus enis. Sudor cediũ
nr̃o corpori ẽ. Si non eẽt tedium. non tocies tergeretur: habet aliqͦ¬
cies mens tedium. dicente psalmista. Dormitauit anima mea
sudor. incorpore. Cedium animi aliquoties solet fieri ex conscien¬

Expanded text:
labia. Ac ideo sudarium significat isto in loco studium mundandae labia. Ac ideo sudarium significat isto in loco studium mundandae cogitationis, quo naturales et velut ingenitas nostras delectationes studemus tergere, sive propter effusionem lacrymarum tergendum fertur sudarium, ut in Martyrologio Bedae legitur, quod pater noster Arsenius propter redundationem lacrymarum tergendam, sudarium semper in sinu vel in manu habuerit. In manu sinistra portatur ut ostendatur in temporali vita taedium nos pati superflui humoris, hoc est carnalis delectationis. Et iterum sudarium ad hoc portamus, ut eo detergamus sudorem, qui fit ex labore proprii corporis, quod legimus usitatum fuisse circa corpus Christi. Unde legitur: Et sudarium quod fuit super caput ejus. Sudor taedium nostro corpori est, si non esset taedium, non toties tergeretur. Habet aliquoties mens taedium, dicente Psalmista: Dormitavit anima mea sudor in corpore. Taedium animi aliquoties solet fieri ex conscien
Abbreviated transcription (Latin):
bat salomon in parabolis. Ut addatur grã capiti tuo ⁊ corques
collo tuo. Qđ uta beda in eodem. Ulos apuo ueteres furt ut legiti¬
me certantes coronam incapite. torquef. incollo acciꝑent Et nob̾
g oisciplinam conditoris nri sigię matris scita custodim̃ maior.
ũlem spirttalium uirtutum claritas augetur. ddditur gra capiti
cum caritas que principale mentis ornabat ardentius inflãma¬
cur. Additur et collo corques cum fulgore ꝑfecte oꝑationis sermo
p̃dicationis qui ꝑ collum ꝓcedit confirmatur. de ne contempni
ab auditorib debeat indeficienti uirtutum conexione ducitur.
S:i his qui mosayte legis de treta dño ueniente seruabant. addita ẽ
grã noui testam̃ti cum spe regni cęlestis: Cuius splendor. eximius
ad eremplum corone uel torquis nullo unquam fine claudetur
oculorum i narium atq suꝑ fluam saliuam decurrentem ꝑ

Expanded text:
bat Salomon in Parabolis: Ut addatur gratia capiti tuo, et torques bat Salomon in Parabolis: Ut addatur gratia capiti tuo, et torques collo tuo. Quod ita Beda in eodem: Mos apud veteres fuit ut legitime certantes coronam in capite, torquem in collo, acciperent. Et nobis ergo si disciplinam conditoris nostri, si gratiae matris scita custodimus, major inde virtutum spiritalium claritas augetur. Additur gratia capiti, cum charitas, quae principale mentis ornabat, ardentius inflammatur. Additur et collo torques, cum fulgore perfectae operationis sermo praedicationis, qui per collum procedit, confirmatur: ac ne contemni ab auditoribus debeat, indeficienti virtutum connexione ducitur. Sed et his qui Mosaicae legis decreta Domino veniente servabant, addita est gratia Novi Testamenti cum spe regni coelestis, cujus splendor eximius, ad exemplum coronae vel torquis, nullo unquam fine claudetur.culorum et narium atque superfluam salivam decurrentem per
Abbreviated transcription (Latin):
iugiter incontinentia ⁊ abstinentia manere xXuI de Pallio qͦ
discernitur archiepiscopus a cet̾is epis. Pallium significat corque qͣ
solebant lȩgitime certantes acciꝑe. Quo dono ammonentur cet̾i
ad legitimum certamen. Qd habet duas lineas asummo usq deor¬
sum. retro ⁊ante. Significat enim summe doccrinȩ decorem. ꝑ disci¬
plinam mandatorum dñi acceptabilem. Circulus circa collum
disciplina ẽ. dnĩ circa sermonem p̾dicatoris. ut ñ sit alter sermo
pdicationis. ialter opus. Dicente paulo. Nemini dantes ullam
offensionem ut ñ uituꝑetur ministerium nrm. Qđ ita ambro
sius intractatu ad chorintios. Uituꝑaretur enim ministerium
ipsorum. siea que u̾bis docebant. oꝑibus siuis ut fierent exempla
ñ darent. Mandata uetetis testam̃ti a pͥncipio geneseos usq in
finem in humerali linea oꝑando ⁊ docendo portet pontifex.
In pectoralinoui a primitiua eccłia usq infinem: Detorq dice¬

Expanded text:
jugiter in continentia et abstinentia manere. CAPUT XXIII. De pallio qujugiter in continentia et abstinentia manere. CAPUT XXIII. De pallio qudiscernitur archiepiscopus a caeteris episcopis. Pallium significat torquem, quem solebant legitime certantes accipere. Quo dono admoventur caeteri ad legitimum certamen. Quod habet duas lineas a summo usque deorsum ante et retro. Significat enim summae doctrinae decorem per disciplinam mandatorum Domini acceptabilem. Circulus circa collum disciplina est Domini circa sermonem praedicatoris, ut non sit alter sermo praedicationis et aliud opus, dicente Paulo: Nemini dantes ullam offensionem, ut non vituperetur ministeriuistolae ad Corinthios: Vituperatur enim ministerium ipsorum, si ea quae verbis docebant, operibus suis, ut fierent, exempla non darent. Mandata Veteris Testamenti, a principio Geneseos usque in finem, in humerali linea operando et docendo portet pontifex in pectorali; Novi, a primitiva Ecclesia usque in finem. De torque dice
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ta scdm numerum uestuntorum summi pontificis aaron. Quiꝰ
uestim̃ta narrantur fuisse cita caput ⁊ corpus usq ad pedes. De uesti¬
m̃to pedum ⁊ manuum recicctur. Add illius normam dixi habet sũ¬
mus pontifex nr̃ acapite usq ad pedes. octo uestimenta. Pri¬
mum ẽ amictus. scđ̾m uestuta camisia. tercium cingulũ
quartum stola. quintum ⁊ sextum. oue tunice septimum casula.
oct̾auum pallium. Porro uestim̃ta. pedum potius ꝑtinẽt ao
nros pontifices quam ada̾ron. Dicitur nr̃is pontificib Euntes
docete oms gentes. daron tantum in uidȩa uersabatur. Sudariũ
inmanu potius ad nr̃os quam adaaron. Qm̃ maior. mundicia
ẽ. in nouo testam̃ito quam eet inueteri. Et illa bona habemus qͣ
casula. quia p̃cipiente domino ꝑ moysen ñ debet exiret de scĩs sicut
scriptum ẽ Nec egredietur de sc̃ĩs. Ubi intelligi datur debere eum

Expanded text:
menta secundum numerum vestimentorum summi pontificis Aaron, cujus menta secundum numerum vestimentorum summi pontificis Aaron, cujus vestimenta narrantur fuisse circa caput et corpus usque ad pedes. De vestimento pedum et manuum reticetur. Ad illius normam, ut dixi, habet summus pontifex noster a capite usque ad pedes octo vestimenta. Primum est amictus, secundum camisia, tertium cingulum, quartum stola, quintum et sextum duae tunicae, septimum casula octavum pallium. Porro vestimentum pedum potius pertinet ad nostros pontifices quam ad Aaron. Dicitur nostris pontificibus: Euntes docete omnes gentes; Aaron tantum in Judaea versabatur. Sudarium in manu potius ad nostros quam ad Aaron, quoniam major munditia est in Novo Testamento quam esset in Veteri: et illa bona habemus quacasula, quia praecipiente Domino per Moysen non debet exire de sanctis, sicut scriptum est: Nec egredietur de sanctis, ubi intelligi datur debere eum
Abbreviated transcription (Latin):
debet habere ꝑfectus. Unde beda intractatu suꝑ lucam. Quisi
enim nesciat uiscera miscdiȩ benggnitatem. humilitatẽ. pacientiam
modestiam. castitatem. fidem. spem. caritatem: & his similia sina
ulla temporum inter capedine fidelibus eẽ seruanda.: Ipsa non
cingitur s camisa. Quȩ ita ẽ fabrefac̾t̾a. ut non expediat cursum
nr̃m ad ministrationem: Qin memorate uirtutes liberum it̃
nob̾ prebent ad contem plationem dĩ. Camisa cingulo continentie
ꝯstringitur p̾cipiente dño. Sint lumbi ut̃i p̾cincti. Ut ꝑduas
uirtutes idẽ obedientiã dnĩ ⁊ naturalem disputationem constrin¬
gatur om̃is uoluptas. Hȩc sunt uestim̃ta de quibus scribitur in
parabolis salomonis. fortitudo ⁊ decor. induntum eius. Im suꝑroris
Et cingulum tradidit cananeo. Siquis uoluerit uti duab tu¬
nicis ostendit se ee diaconum ⁊ sacerdotem. Siue ut octo sint uesti¬

Expanded text:
debet habere perfectus. Unde Beda in tractatu super Lucam: Quis debet habere perfectus. Unde Beda in tractatu super Lucam: Quis etenim nesciat viscera misericordiae, benignitatem, humilitatem, patientiam, modestiam, castitatem, fidem, spem et his similia, sine ulla temporum intercapedine a fidelibus esse servanda? Ipsa non cingitur, sed camisia. Quae ita est fabrefacta, ut non impediat cursum nostrum ad ministrationem, quoniam memoratae virtutes liberum nobis iter praebent ad contemplationem Dei. Camisia cingulo continentiae constringitur, praecipiente Domino: Sint lumbi vestri praecincti, ut per duas virtutes, id est, obedientiam Domini et naturalem disputationem constringatur omnis voluptas. Haec sunt vestimenta de quibus scribitur in Parabolis Salomonis, Fortitudo et decor indumentum ejus. Et in superioribus, Et cingulum tradidit Chananaeo. Si quis voluerit uti duabus tunicis, ostendet se esse diaconum et sacerdotem, sive ut octo sint vesti
Abbreviated transcription (Latin):
cõtemplatiua uita quieta ẽ. ẜ ipsam figuratur. quȩ stat a oextris.
ipsa ẽ una columba ꝑfecta ⁊ ꝓxima. Stat a dextris.i nichil inse
sinistrum non habet. Largitas brachiorum: largitatem ⁊ hularita¬
tem datoris demonstrat. Piaconus qui non ẽ. indutus daimatica.
casula legit circumcinc̃tus ut expedite possit ministrare. uel quia
suum est ite ad comitatum propter instantes necessitates. Ipsa
sus ẽ. in latere ⁊ uult ut nos sequamur eius uestigia: Qđ signifi¬
cat ꝑtusus in sinistro latere: xxi. d̾ tunica ꝗͣ sacerdos indui
icut incamisa designatur castigatio corporis. ita intͥuuca uii¬
tutes intime quȩ ad soios sublimes ꝑtinent. Bequa ieronimꝰ
In epła ad fabiolam. Ipsaenun iacinetina tunica subucula nomi¬
natur. ⁊ propͥe pontificis ẽ. Significatq rationem sublimium.
ñ patere omĩb s maiorib atq ꝑfectis IIpsa ẽ interior. ipsaq de¬
signat uirtutes animȩ. que ñ multis cognite sunt. ⁊ quas semꝑ

Expanded text:
contemplativa vita quieta est: per ipsam figuratur regina quae stat a dextris. Ipsa est una columba, perfecta et proxima, stat a dextris, et nihil in se sinistrum habet; largitas brachiorum, largitatem et hilaritatem datoris demonstrat. Diaconus, qui non est indutus dalmatica, casula legit circumcinctus, ut expedite possit ministrare, vel quia suum est ire ad comitatum propter instantes necessitates. Ipsa sus est in latere, et vult ut nos sequamur ejus vestigia, quod significat perfossus in latere. CAPUT XXII. De tunica quam sacerdos induit super camisiam. Sicut in camisia designatur castigatio corporis, ita in tunica virtutes animae, quae ad solos sublimes pertinent, de qua Hieronymus in epistola ad Fabiolam: Haec ipsa hyacinthina tunica subucula nominatur, et proprie pontificis est, significatque rationem sublimium non patere omnibus, sed majoribus atque perfectis. Ipsa est interior, ipsaque designat virtutes animae, quae non multis cognitae sunt, et quas semper
Abbreviated transcription (Latin):
Quod ita ieronimus ineodem. Cangite tuba insyon: ⁊ penitentiã
populis predicate. Sc̃ificate ieiunium. p̃dicate curationem. sicie
cȩtum de quibus iam diximuis. Congregate populum. qui disꝑ¬
sus peccau erat. congregatus peccare desistat. Sc̃ĩficate eccłiam:
ut nullus in ecłia non sẽs sit. Ne forte impediantur orationes
ure. ⁊ modicum ferm̃tum cõtam inassam corrumpit. Et adu¬
nate siue eligite senes: ut non etas in eis. s sc̃itas eligatur. Con¬
gregate quoq paruulos ⁊ suggentes ubera ne ulla sit etas que non
conuertatur ad dominum. Paruulos atq lactantes de quibus inpsai¬
mis et in euangłio legimus. Er ore infantium atq lactentium ꝑ¬

Expanded text:
Quod ita Hieronymus in eodem: Clangite tuba in Sion, et poenitentiam populis praedicate. Sanctificate jejunium, praedicate curationem, sive coetum, de quibus jam diximus. Congregate populum, ut qui dispersus peccaverat, congregatus peccare desistat. Sanctificate Ecclesiam, ut nullus in Ecclesia non sanctus sit: ne forte impediantur orationes vestrae, et modicum fermentum totam massam corrumpat . Et adunate sive eligite senes, ut non aetas in eis, sed sanctitas eligatur. Congregate quoque parvulos et sugentes ubera, ne ulla sit aetas quae non convertatur ad Dominum. Parvulos atque la etentes, de quibus in Psalmis et in E
Abbreviated transcription (Latin):
pacificis uictinis. ut sint uobis irecordationem dĩ urĩ. dudiuimꝰ
cdangorem tubarutm inixcordationem dĩ nr̃i resonare: detq nob
ds ut quio boni facere poterimus siue singularit᷑ in nra causa. sue
cõmunter incausa fratrum. ut ẽ signa mouers in memoriam
eiuis faciamus. dudiamus clangorem cuba.  nos. aid penitentiã
quando in aduersis affligimur: dicente iohel. Cantte tuba inhyon.

Expanded text:
pacificis victimis, ut sint vobis in recordationem Dei vestri. Audivimus pacificis victimis, ut sint vobis in recordationem Dei vestri. Audivimus clangorem tubarum in recordatione Dei nostri resonare. Detque nobis Deus, ut quidquid boni facere poterimus, sive singulariter in causa nostra, sive communiter in causa fratrum, ut est signa moveri, in memoriam ejus faciamus. Audiamus et tubam vocantem, nos ad poenitentiam quando i
Abbreviated transcription (Latin):
No opitulante intercedente beato medardo confessore¬
cuius festiuitas hodie apud nos celebratur ingaudio scoꝵ
prompti sumus animo ad suscipiendum di munus si tamen
ipse dignatur purgare ⁊ serenate oculum in quo discamis de¬
de officio misse. quid rationis inse contineat diuersitas illa quȩ
ibi agitur. cum satis eet sine cantorib ⁊ lectorib icetis quȩ ibi
aguntur sola benedictio ep̃orum aut prbrorum ad benedi¬
cendum panem et uinum. quo reficeretur populus ad anima¬
rim salutem: Sicut primeius temporibfiebat apud apłos. Ae
ubro numeforum. Locutus ẽ dñs ad moẏsen dicens. factͥ
duas tubis lapideas argenteas. ductiles. quibus conuocare po̾sis
muttitudinem. Et paulo post. Quando autem congregandus
ẽ. populus simplex tubarum dangor erit. inon concise ulula¬
bunt. filii aaron sacerdotis clangent cubis: et iterum: Si quando
habetisepulam et dies sestos. ⁊ hł. canetis cubis suꝑ holocaustis.i

Expanded text:
no opitulante, intercedente beato Medardo confessorecujus festivitas hodie apud nos celebratur in gaudio sanctorum, prompti sumus animo ad suscipiendum Dei munus, si tamen ipse dignatur purgare et serenare oculum, in quo discamus de officio missae, quid rationis in se contineat diversitas illa, quae ibi agitur: cum satis esset, sine cantoribus et lectoribus, et caeteris quae ibi aguntur, sola benedictio episcoporum, aut presbyterorum ad benedicendum panem et vinum, quo reficeretur populus ad animarum salutem: sicut primaevis temporibus fiebat apud apostolos: ac bro Numerorum: Locutus est Dominus ad Moysen, dicens: Fac tibi duas tubas argenteas ductiles, quibus convocare possis multitudinem . Et paulo post: Quando autem congregandus est populus, simplex tubarum clangor erit, et non concise ululabunt. Filii Aaron sacerdotis clangent tubis. Et iterum: Si quando habebitis epulum, et dies festos et Kalendas, canetis tubis super holocaustis et
Abbreviated transcription (Latin):
mãt. et qrlongum est nunc de omuibus dicere. hoc t̃m uos
t̃ps non prefertut intitulo sub illis eos regibus ꝓpbasse sub quib et hñ qui ã¬
te cos bñt titulos propbetancrunt.
acazerechic reginti iuda. et in dieb ieroboam filñ ioas rogis i¬
srł principie loquendi in dñm inosee. et dĩr dñs ad osc̾e̾.ui.¬
de sinne tibi urorem forncatõnum et filios sac formcatõnis.
quia formeans form̾cabitur a terra dño. Et abiit et accepit go¬
mer filiara debolomi et concepit et peperit ei filmm. Et dpp̃
dñs ad eum. Uoca nomen eus ierrnel qm̃ adhuc modicum et uisitabo san
sll  e conteram arcum irłla ualle iermel. et concepit adhuc e penit filiã

Expanded text:
mant. Et quia longum est nunc de omnibus dicere: hoc tantum vos, tempus non praefertur in titulo, sub illis eos regibus prophetasse, sub quibus et hi qui ante eos habent titulos, prophetaverunt.Ahaz Ezechiae regum Iuda et in diebus Hieroboam filii Ioas regis Israhel principium loquendi Dominum in Osee et dixit Dominus ad Osee vade sume tibi uxorem fornicationum et filios fornicationum quia fornicans fornicabitur terra a Domino et abiit et accepit Gomer filiam Debelaim et concepit et peperit filium et dixit Dominus ad euilla die conteram arcum Israhel in valle Hiezrahel et concepit adhuc et peperit filiam
Abbreviated transcription (Latin):
subiungit᷑. Quisqͥs inuen̾it occidet me: qr mentẽ diuino desertam au¬
ũ mens que u̾m bonũ amare nescit. nunꝗͣ ualeat eẽ stabił: qr desid̾ii
sui finẽ in his que amplectit᷑ ñ inueniens. dũ semꝑ se desid̾io extendit
seq̃ns qd̾ ꝯseqͥ ñ ualet: nũqͣm reqͥescit. Hinc gͥ nascit᷑ motꝰ su̾ stabilitate
adhere ceꝑit uͥ ⁊ desid̾io suo nicħ decẽ gaudeat.⁊ca q̃ diligit sẽꝑ mansu¬
ra confidat. Ecce ostendimꝰ morbũ. corfluctuans. cor instabile. cor inqͥe¬
tum: et cãm morbi amorẽ sciłc: mundi: et remediũ morbi amorẽ der:¬

Expanded text:
squis enim invenerit me, occidet me . Quia mentem divino desertam auut mens quae verum bonum amare nescit, nunquam valeat esse stabilis, quia desiderii sui finem in his quae amplectitur non inveniens, dum semper se desiderio extendit sequens quod consequi non valet, nunquam requiescit; hinc igitur nascitur motus sine stabilitate, aerere coeperit; ubi et desiderio suo nihil deesse gaudeat, et ea quae diligit semper mansura confidat. Ecce ostendimus morbum cor fluctuans, cor instabile, cor inquietum. Et causam morbi, amorem videlicet mundi, et remedium morbi amorem De
Abbreviated transcription (Latin):
bitat in ea. Inbesid agri ⁊ in uolucre celi sec n pisces maris congregabunt᷑.
Uetuntũ unus quisq ud udicot ⁊ non arguatur uir. popłs enum tuus sicut hũ
cere feci matrem tuam. conticint popłs meus oo qd̵ non habñ scĩam. Quia tu
sciãm reppulisti ⁊ reppeslam te ne sacrisicio furgaris mͥ ⁊ oblita es legis di
tui. olliustar filioꝵ tuoꝵ ⁊ ego scd̾m multitudinem ooꝗ sic peceauer̃t

Expanded text:
caeli sed et pisces maris congregabuntur verumtamen unusquisque non iudicet et non arguatur vir populus enim tuus sicut hii  nocte tacere feci matrem tuam conticuit populus meus eo quod non habuerit scientiam quia tu scientiam reppulisti repellam te ne sacerdotio fungaris mihi et oblita es legis Dei tui obliviscar fil
Abbreviated transcription (Latin):
oca nonien eius non popłs tocus. quia nos non popłs itieus & ogo non ero ũrde¬
us. Et erit nim̾us filioꝵ isrł quasi harena maris que sine mensura est. &
non muncrubitur. & erit in loco ubi d̾r eis non popłs mens dicetur eis uoᷤ¬
filii dei uiuentis &ͥ congregabuntur filii iuda d filis isrł parit᷑ & ponẽt eͥ¬
trem ur̃am iudicate qm̃ ip̃a non uxor mea Qͥ ogo ñõ uir eius. auferat
fornicatõnes suas a facie sua & adust̾ia sua de medio uberum suor ne forte g¬

Expanded text:
oca nomen e ius" non populus meus," quia uos non populus meus. et ego non ero uester deus. et erit numerus filiorum Israhel quasi arena maris, quae sine mensura est et non numerabitur et erit in loco ubi dicetur eis non populus meus vos dicetur eis filii Dei viventis et congregabuntur filii Iuda et filii Israhel pariter et ponent trem vestram, judicate: quoniam ipsa non uxor mea, et ego non vir ejus. Auferat fornicationes suas a facie sua, et adulteria sua de medio uberum suorum. Ne forte e
Abbreviated transcription (Latin):
tum. ab illo aũ instrumento adliteram ideo nõiatur lib̾ iste quia
aduocem illꝰ instruiẽti dauid decantabat spalmos aute archã inta¬
bernado dm̃i. ⁊ qũeadiod̾ singłe modulatões illiꝰ ĩstrunuẽti uoca¬
bant᷑ syaliur ita ⁊ singłe ist̾i lib ri ꝑtiłe ł clausule. Iura qͦ sp̃ualẽ
inte ligentiam bñ ab illo ĩstrumento nom̃i acoepit. quia sic̃ illd̾ ĩstru¬
meutũ est decacordĩs. ita lib̾ iste docet obseruantiã dec̃e maudato ĩ.

Expanded text:
tum. Ab illo autem instrumento ad litteram ideo nominatur liber iste, quia ad vocem illius instrumenti David decantabat psalmos ante arcam in tabernaculo Domini. Et quemadmodum singulae modulationes illius instrumenti vocabaintelligentiam bene ab illo instrumento nomen sortitur, quia sicut illud instrumentum est decachordum, ita liber iste docet observantiam decem mandatorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ad uͥtutũ sũmã ꝯscend̾e. ⁊tanta uͥtute õs diaboli conatus ꝯͣ se erectos
atter̾e. ut in qͦ se priꝰuicisse gaudebat. ñ iã spoliasse. s ꝯͣ se potiꝰ eos armaᷤ¬
asia sunt mala: ⁊ bona desid̾ia ft̃ sp̃ualia: mala desid̾ia carnalia. sSp̃u¬
ale desid̾iũ qͣi uinũ dulce suauit̾ inebͥat: carnale desid̾iũ qͣi uinũ acidũ
⁊̃toxicatũ bibentes aut infurorẽ u̾tit aut necat. De illo uino dr̃ qr ca¬

Expanded text:
ad virtutum summam ascendere, et tanta virtute omnes diaboli conatus contra se erectos atterere, ut in quo saepius vicisse gaudebat, jam non spoliasse, sed contra se armasalia sunt mala. Et bona desideria sunt spiritulia, mala desideria carnalia. Spiritale desiderium quasi vinum dulce suaviter inebriat, carnale desiderium quasi vinum acidum, et intoxicatum bibentes aut in furorem vertit, aut necat. De illo vino dicitur, quod ca
Abbreviated transcription (Latin):
lorẽ huic m̃domoriam̃. dolor hic ⁊ de p̾sentis uite exilio:⁊ bñ pꝰ ꝑcept̾onẽ
Uñ salomon dic̃. Q addit scĩam: addit dolorẽ. Q ẽq enĩ sp̾italiũ bo¬
cũ affligunt: ⁊ ccͥco gr̃a corp̾uenit ut excitet illd̾. ut agnoscat hõ
ex iliũ suũ flere discat mala. que tołat. ⁊ inde ẽ qd̾ pꝰ acceptũ donũ
gr̃ẽ continuo mens ad lam̃ta soluit᷑. dolore pascit᷑. fletibꝰ delectat᷑:
et tanto iã impacientiꝰ mala p̾scientia tołat: qͣnto ardentiꝰ euicino am
monita. ad bona fut᷑a suspirat. Iam ñ solũ mundũ deserit. s refugit:
ñ solũ pꝰponit. s odit. ⁊ que pͥus tunore coacta ea q̃ illicite possidebat
dereliqͥt: nẽ salubͥ dolore compuncta ⁊̃ his q̃ humane ꝯditionis in¬
firmitas exigit necessitatibꝰ deseruire ingemiscit: ⁊ sic̃ priꝰ ꝑtimo¬
tẽ ab illicitis mundi actionibꝰ se seq̃strauit: ita nc̃ õẽm m̃di sp̾em

Expanded text:
lorem huic mundo moriamur. Dolor hic est de praesentis vitae exsilio. Et bene post perceptionem Unde Salomon dicit: Qui addit scientiam, addit et dolorecum affligunt, et idcirco gratia cor praevenit ut excitet illud, ut agnoscat homo exsilium suum, et flere discat mala quae tolerat. Et inde est, quod post acceptum donum gratiae continuo mens ad lamenta solvitur, dolore pascitur fletibus delectatur, et tanto jam impatientibus mala praesentia tolerat, qa futura suspirat. Jam non solum mundum deserit, sed fugit, non solum postponit, sed odit, et quae prius timore coacta ea, quae illicite possidebat dereliquit, nunc salubri dolore compuncta etiam iis, quae humanae conditionis infirmitas exigit, necessitatibus inservire ingemiscit. Et sicut prius per timorem ab illicitis mundi actionibus se sequestravit, ita nunc omnem mundi speciem
Abbreviated transcription (Latin):
pinqͣns ⁊ o̾em t̾rene ꝯcupiscentie nebulã euaporans. totꝰ sp̃itas efficttur:
tandẽq se humanis subducit aspectibꝰ. dũ ad t̾rena ista ⁊uisibilia ꝯcupis¬
cenda ampliꝰ exire recusans. intꝰ inabscondito faciei dñi głatyr.
reddit. hylares. audaces. fortes. obliuiosos: ⁊ qͦdammͦ insensibiles. Sic cari¬
scĩa i. munda nulł adu̾sis suꝑari pot̾: qr c̃intꝰ de dei semꝑ adtutori

Expanded text:
pinquans, et omnem terrenae concupiscentiae nebulam evaporans totus spiritalis efficitur, pinquans, et omnem terrenae concupiscentiae nebulam evaporans totus spiritalis efficitur, tandemque se humanis subducit aspectibus, dum ad terrena ista, et visibilia concupiscenda amplius extra recusans, intus in abscondito faciei Domini gloriatur. reddit hilares, audaces, fortes, obliviosos, et quodammodo insensibiles. Sic chariscientia enim munda nullis adversis superari potest, quia cum intus de Dei semper adjutorio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcedit Affiatꝰ it. sp̃u sc̃õ insolito gaudio animꝰ illarescit: ⁊ mirat᷑ qͣle ad
gustandũ eẽ possit: qd̾ tam muire ⁊̃ ꝑ ddorem reficit.
endio comparat᷑: ita desid̾ium ẽ simile ẽ fumo qͥ deincendio nascit᷑
qui indirectũ ascendit. ⁊ qͣntomag̾ sursum tolłr tanto ampliꝰ extenuat᷑:
tandẽq eleuatꝰ insublime. ab ocłis in tuentiũ ꝓrsus abducit᷑. Postꝗͣ enĩ
ꝑ ignẽ compunct̾onis rubigo pecci am̃ te fui̾t consũpta.: ⁊ ille int̾nꝰ ful¬
gor ĩcorde micare ceꝑiteꝯ festim aĩmꝰ in qͣndã ꝯtemplationis spcclam
sat: mirat᷑ subt̾ se inimo qͦ ꝓstratꝰ iacuit: mirat᷑ suꝑse. in sũmo qͦ eleua¬
tus tendit. Gaudet se tm̃ iã euasisse qd̾ doluit: dolet se tm̃ adhuc abeẽ ab
co qd dilig̃. Conat᷑ gͥ. festinat. ascendit: crescit ꝑ desid̾iũ: ⁊q̃mad̾m uirgula
fumi qͣntomag̾ suisum tołłr tanto ampliꝰ extenuat᷑: ita celestibꝰ appro¬

Expanded text:
enim, Spiritu sancto insolito gaudio animus hilarescit, et miratur quale ad gustandum esse possit, quod tam mire etiam per odorem reficit. endio comparatur, ita desiderium simile est fumo, qui de incendio nascitur, qui in directum ascendit, et quanto magis sursum tollitur, tanto amplius extenuatur, tandemque elevatus in sublime ab oculis intuentium prorsus subducitur. Postquam enim per ignem compunctionis rubigo peccati a mente fuerit consumpta, et ille internus fulgor in corde micare coeperit, confestim animus in quamdam contemplationis speculam sat, miratur subter se in imo, quo prostratus jacuit, miratur super se in summo, quo elevatus tendit. Gaudet se tantum jam evasisse ab eo quod doluit dolet se tantum adhuc abesse ab eo quod, diligit. Conatur igitur festinat, ascendit, crescit per desiderium, et quemadmodum virgula fumi, quanto magis sursum tollitur, tanto amplius extenuatur, ita coelestibus appro
Abbreviated transcription (Latin):
rint ex sua qͣnta miseria falsis istis delectationibꝰ insit: ardentiꝰ et̾na
⁊ u̾a gaudia reqͥrant. q̃ nulla tristicia corrũpit.
Ut uidse ip̃e tẽptationes cos exerceant. ⁊ cautiores reddant: qr ꝯflictꝰ
uicioꝵ ex̾citia st̃ uͥtutũ. ⁊ sic̃ sepe cadendo discit hõ qͣlit̾ g̾ssum fig̾e
⁊ caute ambulare debeat: et inconflictu belli qͥ freq̃nt̃ plagatꝰ ẽ.
cautiꝰ uenientẽ ictum excipit: sic qͥ a diabolo sepe decipit᷑. subtiliꝰ pꝰmo
dũ u̾sutias eiꝰ dep̾hendit ⁊ machinat̾ones subu̾tit. Hoc qͥppe altum¬

Expanded text:
rint quanta miseria falsis illis delectationibus insit, ardentius aeterna illa et vera gaudia requirant, quae nulla tristitia corrumpit. ut videlicet ipsae tentationes eos exerceant, et cautiores reddant; quia conflictus vitiorum exercitia sunt virtutum. Et sicut saepe cadendo discit homo qualiter gressum figere, et caute ambulare debeat, et in conflictu belli qui frequenter plagatus est, cautius venientem ictum excipit, sic qui a diabolo saepe decipitur, subtilius post modum versutias ejus deprehendit, et machinationes subvertit.
Abbreviated transcription (Latin):
frondescit. ⁊ expandit ramos. Qdam st̃ in quibꝰ sap̃ia in altũ crescit: qͥdã
uͦ in quib̃ in latũ sẽ expandit. In con tẽplatiuis in altũ surgit. qͥ ꝑ aeum̃
m̃tis penetrant usq ad ꝯtemplanda secirta celestia. In actuus ĩ latũ se
exꝑandit: qr hi intentionẽ mentis snee inultiplicit̃ foras spargunt ad dis¬
pensanda t̾rena.

Expanded text:
escit, et expandit ramos suos. Quidam sunt, in quibus sapientia in altum crescit, quidam vero, in quibus in latum se expandit. In comtemplativis in altum surgit, qui per acumen mentis penetrant usque ad contemplanda secreta coelestia. In activis in latum se expandit, quia illi intentionem mentis suae multipliciter foras spargunt ad dispensanda terrena.
Abbreviated transcription (Latin):
id solũ eẽ iustũ credamꝰ qd̾ a nr̃a cupiditate ñ discordare cernimꝰ:
ita uͥ sepe mens nr̃a decepta. hoc potiꝰ uenturũ eẽ existimet: qd̾ mag̾
sͥ euenire desid̾at. Ut gͥ nec timor remissus. ñ affectꝰ ttpidꝰ sit: necẽe ⁊
ut firmã. ⁊ ĩ ꝯcussam fidẽ hãmꝰ: ꝑ qͣm firmit̾ radicati. ea quȩ ĩ tribꝰ
p̾cedentibꝰ accepimꝰ bona ꝯfirmemꝰ.¬
uinto loco adiunctũ ÷ ꝑ deuot̾onẽ g̾minat. Deuotio ⁊ feruor bo
ciis. Hic diuidr᷑ in tria: in zelum ⁊ compassionẽ.: beniuolentiã. T̃ elus ÷ dum
ꝓ amore iusticie defensorẽ ultro se offert animꝰ: calũniã u̾itatis pati ñ susti¬
gͣna tr̃ dicimꝰ: qñ nat᷑a qͣdam occulta integrũ rumpit ut germ̃ ꝓdeat
qd intꝰ latuit. ⁊ñsecus bona uoluntas celare se ñ ualens: ad exhibitionẽ¬

Expanded text:
id solum esse justum credamus, quod a nostra cupiditate non discordare cernimus, ita ut saepe mens nostra decepta hoc potius venturum esse existimet, quod magis sibi evenire desiderat. Ut igitur nec timor remissus, nec affectus tepidus sit, necesse est ut firmam et inconcussam fidem habeamus, per quam firmiter radicati ea, quae in tribus praecedentibus accepimus bona confirmemuciis. Haec dividitur in tria, in zelum et compassionem, et benevolentiam. Zelus est, dum pro amore justitiae defensorem ultro se offert animus calumniam veritatis pati non sustigrana tunc dicimus, quando natura quadam occulta vi integrum rumpit ut germen prodeat, quod intus latuit, et non secus bona voluntas celare se non valens quadam, ut