comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia sic̃ ait apls sem& ipsũ ex inaniuit.
formã serui accipiens. in similitudinẽ
hominũ factꝰ. &abitu inuentꝰ ut homo
Adhuc ceste ampliu̾s humiliatꝰ. ẽ. qui
obediens factus .ẽ. usq ad mortẽmott̃
aut̃ crucis
Nam sullud deitatis sue culm mirabile non
inclinas s& sumpticor poris ueritate : quem¬
ad modũ ꝑsalute omnium crucifigipoterit
quicȩlũ terrãq ammi randis uirtutib ad¬

Expanded text:
xinanivit formam servi accipiens, in similitudine hominum factus, et habitu inventus ut homo . Ad hoc certe amplius humiliatus est, qui obediens factus est usque ad mortem, mortem autem crucis. Nam si illud deitatis suae culmen mirabile non inclinasset sumpti corporis veritate, quemadmodum pro salute omnium crucifigi potuerat, qui coelum terramque admirandis virtutibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
educes d& ribulatione ammã
ic gratiaclem̃tissimȩ diuini¬
tatis ostendit᷑ : quaenihil nris meritis
reddit : sed totũ indulgentiȩ suȩ largitate
concedit Namuiui ficandũ se ꝓph&a
nondicit exꝓpriis factis : sedex nomine
dñi xp̃i cuius. ẽ. reuera nominis saluare
Nã quauis om̃a gratis dones iustitiȩ ĩp¬
sius .ẽ. supplicantes uiui ficare quos ips
in munđ crudelit̃ cernit imp&ere: Sqr
Educes detribulatione animam meam
Educuntur detribulatione tã quã decarce¬
rib scẽ animȩ: quando concessa uenia
deisto scło prȩcipiuntur exire: Hicenim
affliguntur deuoti: cruciantur iusti.
Sed defectꝰ istius lucis sc̃s t̃minꝰ ẽ. laboꝵ
Ideo enim clamat apłs: cupio dissolui.

Expanded text:
educes de tribulatione animam meam. Hic gratia clementissimae Divinitatis ostenditur, quae nihil nostris meritis reddit, sed totum indulgentiae suae largitate concedit. Nam vivificandum se propheta non dicit ex propriis factis, sed ex nomine Domini Christi, cujus est revera nominis salvare Nam quamvis omnia gratis donet, justitiae ipsius est supplicantes vivificare, quos spiritus immundos crudeliter cernit impetere. Sequitur, educes de tribulatione animam meam. Educuntur de tribulatione tanquam de carceribus animae sanctae, quando concessa venia de isto saeculo praecipiuntur exire. Hic enim affliguntur devoti, cruciantur justi; sed defectus istius lucis sanctis terminus est laborum. Ideo enim 483 clamat Ap
Abbreviated transcription (Latin):
titulũ deinimicis carnalib dicere
uideitur : tam̃ ad demones inimicos de¬
b& referri quiugiter circũdant fideles.
uteis possint spemdiuinitatis auferre:
Sicut apłs dicit Non .e. nob conluctatio
aduersus carne & sanguinẽ : sed aduer¬
sus principes & potestates rectores tene¬
brarum harum: dicit &iã ad tecon fugi
quodilli soli faciunt qui ei ussionib
obsecuntur: Ad am enim postquã in o¬
boediens fuit dñm refugit. &ideo hic
contrario modo religiosẽm̃tis declarat᷑
indicium : qm̃ post reatũ peccati non fu¬
Nolebat prorsus errare: quitantima¬
gistricupiebat. eẽ. discipulus: Dicitenuĩ
doceme: tã quã ignarũ tãquã imperitũ
tã quã nihil desũa uirtute presum̃tẽ:
Quem sensum: apłs ponit cũ dicit
Siquis se exiftimat scire aliquid. ne¬
dum cognouit quẽ ad modũ cũ opor¬
teat scire Addidit: quiatues ds̃ m̃s
Fida pecitio cõpetens ratio a clem̃ti
dño: ideo postulare beneficium: eo
quod ipsesit dñs supplicantis: Sꝑs¬

Expanded text:
titulum de inimicis carnalibus dicere videatur, tamen ad daemones inimicos debet referri, qui jugiter circumdant fideles, ut eis possint spem Divinitatis auferre; sicut Apostolus dicit: Non est vobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates, rectores tenebrarum harum . Dicit enim: ad te confugi, quod illi soli faciunt, qui ejus jussionibus obsequuntur. Adam enim postquam inobediens fuit, Dominum refugit; et ideo hic contrario modo religiosae mentis declaratur indicium, quoniam post reatum peccati non fuNolebat prorsus errare qui tanti magistri cupiebat esse discipulus. Dicit enim: Doce me, tanquam ignarum, tanquam imperitum, tanquam nihil de sua virtute praesumentem. Quem sensum Apostolus ponit cum dicit: Si quis existimat se scire aliquid, necdum cognovit quemadmodum eum oporteat scire . Addidit, quia tu es Deus meus. Fida petitio, competens ratio, a clemente Domino ideo postulare beneficium, eo quod ipse sit Dominus supplicantis.
Abbreviated transcription (Latin):
dñm ut depeccatorum ꝓfundo liber&u ꝑ
beniuolentiã boniiudicis : quaerens deca¬
salius nisi qui diuina clem̃tia fuerit ab¬
solutus. Sequitur. conpendiosa conclusio
narrationem : & c&era p̃ter mittens. qm̃
sio portunȩ adhibeantur exornant. sun¬
congrue intromittantur. horrescunt
Secutus ẽ. ergo bonus magister utile de¬
uotũq compendium: cito ad gratulatio¬
nis gaudia uenit. ut agnoscerent peni¬
tentes quanta gratia suscipiuntur quib
tam uelox medicina prȩftatur

Expanded text:
num, ut a peccatorum profundo liberetur: benevolentiam boni judicis quaerens de casalvus, nisi qui divina clementia fuerit absolutus. Sequitur compendiosa conclusio, narrationem et caetera praetermittens: quoniam si opportune adhibeantur, exornant; si incongrue intromittantur, horrescunt. Secutus est ergo bonus magister utile devotumque compendium; cito ad gratulationis gaudia venit, ut agnoscerent poenitentes quanta gratia suscipiuntur, quibus tam velox medicina praestatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Nauer̃ me aiuuentutemea: & paulo post
Supra dor sũmeum fabricauer̃ peccatores
Multasq calamitates ascendens popuł
iste denumerat. quas ad huc sustinebat
inmundo: ita & hicquicquid in excel¬
sum. ꝓpheticus animꝰ tendit : amplius
sepia humilitate ꝓsternit: ut ad hucm̃te
curuatus ascender&. sip̃ sũptionẽ de
meritis non haber&. Cons cius enim con¬
dicionis humanȩ adhuc sehumilius
quam pridẽ subdiderat indinauit.
quia nemo potest effugere peccatum
quunfragili ꝓbatur corpore confatut᷑.
Quando enim non aut cogitatione de¬
linquimꝰ. autuerboꝵ suꝑ fluitate pec¬
cam. autin ꝓuida actione dilabim᷑:¬
Vna ẽ. ergo securitas in hoc scło: uiuen¬
diiugiter pus p̃cib inlinari. ut quia cul¬
pa cẽ. nom possum liberi: ꝑmunera pie¬
tatis meream̃ ab solui. DIUISIO PSALMI
idens ꝓph&a plusm̃te quã corpo¬
re nemagis delictorum fruostibus

Expanded text:
naverunt me a juventute mea; et paulo post, Supra dorsum meum fabricaverunt peccatores, multasque calamitates ascendens populus iste dinumerat, quas adhuc sustinebat in mundo. Ita et hic quidquid in excelsum propheticus animus tendit, amplius se pia humilitate prosternit; ut adhuc mente curvatus ascenderet, 447 si praesumptionem de meritis non haberet. Conscius enim conditionis humanae adhuc se humilius quam pridem subdiderat, inclinavit, quia nemo potest effugere peccatum, qui in fragili probatur corpore constitutus. Quando enim non aut cogitatione delinquimus, aut verborum superfluitate peccamus, aut improvida actione delabimurUna est ergo securitas in hoc saeculo viventi, jugiter piis precibus inclinari; ut qui a culpa esse non possumus liberi, per munera pietatis mereamur absolvi. Divisio psalmi. Videns propheta plus mente quam corpore, ne magnis delictorum fluctib
Abbreviated transcription (Latin):
CAnTICum ERaduumr
isi consuetudo eccłe sollicita
mte recolatur : potest quȩstio.
non nulla sub oriri: cur ingradu unde¬
cimo collocatus ꝓpħta. sepoenitentiȩ
satis factione ꝓsternat. Intalienim
culmine conftitutus. & euectus ad głam
sempiternam: trepidationẽ adhunc ha¬
bere potuit ñruinam. Similis enĩ ratio:¬

Expanded text:
Canticum graduum. Nisi consuetudo Ecclesiae sollicita mente recolatur, potest quaestio nonnulla suboriri, cur in gradu undecimo collocatus propheta, se poenitentiae satisfactione prosternat. In tali enim culmine constitutus, et evectus ad gloriam sempiternam, trepidationem adhuc habere potuit, non ruinam. Similis enim ratio
Abbreviated transcription (Latin):
Sequitur. aut palpebris meis dormita¬
tionem. Consuetudo omni potentꝰ ex pri¬
mitur: Palpebre enim. apalpitando dic¬
tȩ sunt : quaenisi tremula quadã remis¬
sione quieuerint. somnus oculis non po¬
test introire. Idem seqr. aut requiem
temporib meis. Qm̃ reuera tẽpora cap¬
tisnr̃i requiem habere non possunt:¬
quando oculi crebris motib agitatiui¬
gilare noscuntur Prius enim posuit
somnum : & postea que admodũ ipse
sus ceptus. ẽ : quinullam corporicorrup¬
tionem intulit sed quietem. Do nec

Expanded text:
Sequitur, aut palpebris meis dormitationem. Consuetudo somni potenter exprimitur. Palpebrae enim a palpitando dictae sunt, quae nisi tremula quadam remissione quieverint, somnus oculos non potest introire. Item sequitur, aut requiem temporibus meis: quoniam revera tempora capitisquando oculi crebris motibus agitati vigilare noscuntur. Prius enim posuit somnum, et postea, quemadmodum ipse susceptus est, qui nullam corpori corruptionem intulit, sed quietem. Fac
Abbreviated transcription (Latin):
entum .ẽ. adillam ꝓmis sionem :¬
quaein superiorib dictis suspensa q̃ rebatͥ
Dicit enimuotũ suum in hoc fuisse sẽꝑ
intentum : donec ecđe firmitas scȩ
prȩdicationis or dine funda retur:
Locus enim dñi .ẽ. tabernaculũ pecto¬
ris xp̃iani & atria eccłȩ catholica
qua eille tam quam caelum semper
inhabitat. Haec inuenta sunt. post¬
quã dñi aduentu. conftructa uiguer̃.
Inuenta plane : quando ipsenos quaȩ¬
siuit: ipse repperit. ipse sua pietate
conftruxit & tab naculũ sibi ex
nob. & in nob fecit. quando ipse nos
aeternȩ uitę ꝓpria miseratione restitu¬
it: & illud mem̃to. quia superius dixit
promisisse xp̃m dõ ia cob ita & hicipsũ
eum uotum asserit reddidisse. quaten
impleta ueritas iurationis ipsius appa¬
rer& Sedneꝑ fidia iudȩorũ hȩc appo¬
sita quam ex posita tumultuetur. quaẽ
scripturas diuinas in suam ꝑ neciemali
quib dam confictionib auia ueritatis
deuiare p̃sumit. ut integritatẽ rei abs¬

Expanded text:
Ventum est ad illam promissionem quae in superioribus dictis suspensa quaerebatur. Dicit enim votum suum in hoc fuisse semper intentum, donec Ecclesiae firmitas sanctae praedicationis ordine fundaretur. Locus enim Domini, est tabernaculum pectoris Christiani, et atria Ecclesiae catholicae, quae ille tanquam coelum semper inhabitat. Haec inventa sunt, postquam Domini adventu constructa viguerunt. Inventa plane, quando ipse nos quaesivit, ipse reperit, ipse sua pietate construxit; et tabernaculum sibi ex nobis et in nobis fecit, quando ipse nos aeternae vitae propria miseratione restituit. Et illud memento, quia sicut superius dixit promisisse Christum Deo Jacob, ita et hic ipsi eum votum asserit reddidisse, quatenus impleta veritas jurationis ipsius appareret. Sed ne perfidia Judaeorum haec apposita, quam exposita tumultuetur quae Scripturas divinas in suam perniciem aliis quibusdam confictionibus a via veritatis derivare praesumit, ut integritatem rei abs
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tũ .ẽ. firma ꝓmissio. Nam & ipsa uerbi
& himologia sicut iam dictũ . ẽ signifi¬
cat iurȩ Orauit . id .ẽ. ueracit̃ firmeq
ꝓmisit Iunc scilic& quando petro car¬
naliter sapienti ipsed ñs ait. Reconde gla
dium in locum suum. Calicem quẽ dedit mͥ
pater non bibamillum : & iterũ nea suo ꝓpo¬
sito uideretur excedere alio loco pero
dixit. Uade retrome satanas : scandalũ
mihies Sed neminorẽ putes quẽ iurasse
cognoscis: audideipso patre: Iurauit dñs
& non penitebit eum. & iurauit dñs ad
habraham & hic ipse depatre dixit
inferius: iurauit dñs dauid uęritatem
Nam & illud qđ ait iurauit dño: ostendit
alteram : non suam intellegi debere per¬
sonam. Uotum itaq filii fuit : ut ꝓpriȩ
incarnationis aduentu reconciliar&
patrigen humanum quod peccatis faci
entib: reddebatur infensum. Quod ta
sit tam̃ istud uotum subter ex ponitur
domus meae. Siascendero in lec¬
tum stRatus mei¬

Expanded text:
mentum est firma promissio. Nam et ipsa verbi etymologia sicut jam dictum est significat jure oravit, id est veraciter firmeque promisit; tunc scilicet quando Petro carnaliter sapienti ipse Dominus ait: Reconde gladium tuum in locum suum. Calicem quem dedit mihi Pater, non bibam illum ? Et iterum ne a suo proposito videretur excedere, alio loco Petro dixit: Vade retro me, Satana, scandalum mihi es . Sed ne minorem putes quem jurasse cognoscis, audi de ipso Patre: Juravit Dominus, et non poenitebit eum . Et, Juravit Dominus ad Abraham . Et hoc ipsum de Patre dicit inferius: Juravit Dominus David veritatem. Nam et illud quod ait, Juravit Dominus, ostendit alteram, non suam intelligi debere personam. Votum itaque Filii fuit, ut propriae incarnationis adventu reconciliaret Patri genus humanum, quod peccatis facientibus reddebatur infensum. Quod tamsit tamen istud votum, subter exponitur.abernaculum domus meae, si ascendero in lectum stratus
Abbreviated transcription (Latin):
suas adiciens: uitito aduentũ salutarem
prebeat : quiadhuc uenturi temporis d¬
lectione pendebat: Tertia parte pro¬
missionem qua eilli apatre facta fuerant
ꝑhib& cẽ. complendam : ut fruct̾ uteri
uirginalis: thronum sedeat dominatio¬
nis aeternum: quaten eccłam eiꝰ benedicat
pauperes pascat : sacerdos glorific&:
& potes tatẽ ei ꝓducat: Inimicos induat
confusione: suꝑ cũ floreat scĩ ficatio
Mernae iufatiȩ Qua ꝓpter hunc psal¬
mum : intentis animis audi amus
Est enim & sensib ꝓfunđ : & uerborum
ipsorum signi ficatione copiosus

Expanded text:
suas adjiciens, ut cito adventum salutarem suas adjiciens, ut cito adventum salutarem praebeat, qui adhuc venturi temporis dilatione pendebat. Tertia parte promissionem quae illi a Patre facta fuerat, perhibet esse complendam, ut fructus uteri virginalis thronum sedeat dominationis aeternum, quatenus Ecclesiam ejus benedicat, pauperes pascat, sacerdotes glorificet, et potestatem ejus perducat, inimicos induat confusione, super eum floreat sanctificatio aeterna justitiae. Quapropter hunc psalmum intentis animis audiamus, est enim et sensibus profundus, et verborum ipsorum significatione copiosus
Abbreviated transcription (Latin):
caput omnium ipsius tertius decimꝰ ad¬
uenir& . quem non arbitror ꝑsonȩ ꝓphe¬
tiae posse congruere : quia gloriatanta
psalmi nisi dño xp̃o rationabiliter alteri
non potest applicari. Nec enim ille hu¬
milis qui hactenꝰ clamauerat deꝓfundis:
subito se intantã laudem potuis s& erige¬
re : ut humanum modum uideret᷑ exc̃e¬
dere. Qua ꝓpter đđ ille desiderabilis
ille manu fortis. hic a nob intellegenđ. ẽ
in quo & humilitas assũptȩ incarnatio¬
nis conuenit : & omni potentia deitatis
excellit. DIUISIO PSALMI
um frequenter ꝓph&a inpsalmis
dein carnationẽ dñi fuerit locut :
in hoc maxime gradu tantũ mysteriũ
euidenter edicit : ut merito ualuis s&
adgloriã ꝑfectionis ascendere : qui hu¬
mani generis salutẽ non desinit indicare
nisi uere religionis affectum humanis
pectorib infudiss& Secunda narratione
dicit . eẽ. cognitum: quod ueraciter fuc¬
rat adño saluatore pollicitum Praeces

Expanded text:
caput omnium ipse tertius decimus adcaput omnium ipse tertius decimus adveniret, quem non arbitror personae propheticae posse congruere, quia gloria tanti psalmi nisi Domino Christo rationabiliter alteri non potest applicari. Nec enim ille humilis, qui hactenus clamaverat de profundis, subito se in tantam laudem potuisset erigere, ut humanum modum videretur excedere. Quapropter David ille desiderabilis, ille manu fortis hic a nobis intelligendus est, in quo et humilitas assumptae incarnationis convenit, et omnipotentia Deitatis excellit. Divisio psalmi. Cum frequenter propheta in psalmis de incarnatione Domini fuerit locutus, in hoc maxime gradu tantum mysterium evidenter edicit; ut merito valuisset ad gloriam perfectionis ascendere, qui humani generis salutem non desinit indicare.nisi verae religionis affectum humanis pectoribus infudisset. Secunda narratione dicit esse cognitum, quod veraciter fuerat a Domino Salvatore pollicitum, preces
Abbreviated transcription (Latin):
quaeculmine commendatur
excelso. Nam sialiquis heremita
cellulȩ suȩ uacanstalia diceret. magna
tam̃ patientiȩ laude fulger&. hoc pur¬
puratus: hoc ꝓphetarum dicebat exi¬
tate quanto amplius honorum claritate ra¬
diabat. Sedquid a nob exigitur. si abillo
talia pendebantur: presta dñe humili¬
tatẽ regis. ꝓph&ȩ patientiam : Qm̃ in
quacũq ꝑ sona ista uere tua s̃ premia
Nonenim hoc passim humana uolunta¬
te sumitur : sed miscđe tuae largitate
prȩstatur. Quaideo maximȩ inter
uirtutes eximias honorata consur¬
git : qm̃ eim dignatio tuae maiestatis
as sumpsit. Deñiq consideremꝰ quantũ
honorata sit humilitas : quae suꝑbiae con¬
traria induo decimo gradunos citur collo¬
cata. Illa enim demergit intartarum:
um ꝓphetã omnia cantica graduũ
ad prouectum spei celsioris euexerint:
iftud tamen eum omnimodis eleuauit :
quia incarnationis dominicȩ sacram̃ta
describit. Dignum enim fuerat ut post
duo denarium apłorũ numerũ : tã quam

Expanded text:
quae culmine commendatur excelso. Nam si aliquis eremita cellulae suae vacans talia diceret, magna tamen patientiae laude fulgeret. Hoc purpuratus, hoc prophetarum dicebat exiam, quanto amplius honorum claritate radiabat. Sed quid a nobis exigitur, si ab illo talia pendebantur? Praesta, Domine, humilitatem regis, prophetae patientiam, quoniam in quacunque persona ista vere tua sunt praemia. Non enim hoc passim humana voluntate sumitur, sed misericordiae tuae largitate praestatur. Quae ideo maxime inter virtutes eximias honorata consurgit, quoniam eam dignatio tuae majestatis assumpsit. Denique consideremus quantum honorata sit humilitas, quae superbiae contraria, in duodecimo gradu noscitur collocata; illa enim demergit in tartarum, phetam omnia cantica graduum ad provectum spei celsioris evexerint, istud tamen eum omnimodis elevavit, quia incarnationis dominicae sacramenta describit. Dignum enim fuerat ut post duodenarium apostolorum numerum, tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
ipse in passionesua dicit: cũ aceto potatꝰ. ẽ:
Consummatũ ẽ. & inclinato capite emisst
sp̃m Si dedeRo somnum oculis aeis.
& ƿal pebris meis dormitationẽ.
aut Requiemo temporibus meis
uam uis necilla superiora quȩ dixi¬
mus: ad naturam deitatis eius
applicare posse uideintur : hoctamen
omnino discrepare cognoscitur: utilla
potentia diuinitatis Aut oculis suis som¬
num. aut palpebris dormitationem de¬
disseuideatur. Sedhȩc omnia rationa¬
biliter humanitatiei conuenire noscunt᷑:
Dicit enim sidedero somnum oculis meis:
Somnus iste intellegenđ . ẽ. requies
mortis: De quo in alio psalmoiã dictũ. ẽ
dormiui & soporatus sum & sur¬
rexi

Expanded text:
ipse in passione sua dixit cum aceto potatus esset: ipse in passione sua dixit cum aceto potatus esset: Consummatum est; et inclinato capite emisit Si dedero somnum oculis meis, aut palpebris meis dormitationem, aut requiem temporibus meis. Quamvis nec illa superiora quae diximus, ad naturam deitatis ejus applicari posse videantur, hoc tamen omnimodis discrepare cognoscitur, ut illa potentia Divinitatis aut oculis suis somnum, aut palpebris dormitationem dedisse videatur. Sed haec omnia rationabiliter humanitati ejus convenire noscuntur. Dicit enim: Si dedero somnum oculis meis. Somnus iste intelligendus est requies mortis: de quo et in alio psalmo jam dictum est: dormivi et soporatus sum; et surrexi
Abbreviated transcription (Latin):
dni xp̃i a parte humanitatis eiꝰ. Negat
enim & tabnaculum santroire & stratũ
lecti conscendert. domec illa quae patri
ꝓmisit cognoscatur inplere. Iab nacu¬
lum dicit: nisi fallor celestẽ habitationẽ
ubi post resurrectionẽ suam cũas supta
ante ingressurum . eẽ. non per¬
quam dño patri repperiat reli giosoꝵ¬
peccatorum locum: Ideo enim addidit
dom meȩ̨ utcęlestem signi ficar& habita¬
tionem: sicut alio loco dicit Caelũ mihi¬
sedes. ẽ. terra autẽ scabellum pedũ meor
Sequituꝵ Si ascendero in lectũ stratꝰ mei
More suo res cȩlestes ꝑhumanas consue¬
tudines dinoscitur indicare Lectus
enim nr̃ stratus quietẽ nob confert &¬
finem laborum Vnde lectus ipsius id ÷
requies: consumatio intellegenda ẽ.
beatissimȩ passionis. Nam &ipsũ qͣdix̃
siascendero. significat ascensionẽ quan¬
do ascendit adcelos. & sedit addexterã
patris. Tunc enim iuratiis: id ẽ ꝓmis¬
sionis ipsius uota completa sunt. quod&

Expanded text:
isti a parte humanitatis ejus. Negat enim et tabernaculum se introire, et stratum lecti conscendere, donec illa quae Patri promisit, cognoscatur implere. Tabernaculum dicit, nisi fallor, coelestem habitationem, ubi post resurrectionem suam cum assumptaante ingressurum esse non perquam Domino Patri reperiat religiosopectorum locum. Ideo enim addidit, domus meae, ut coelestem significaret habitationemsedes est, terra autem scabellum pedum meorum . Sequitur, si ascendero in lectum stratus mei. More suo res coelestes per humanas consuetudines dignoscitur indicare. Lectus enim noster stratus quietem nobis confert et finem laborum: unde lectus ipsius, id est requies, consummatio intelligenda est beatissimae passionis. Nam et ipsum quod dixit, si ascendero, significat ascensionem, quando ascendit in coelos et sedit ad dexteram Patris. Tunc enim jurationis, id est promissionis ipsius vota completa sunt; quod et
Abbreviated transcription (Latin):
Mansue tudinis eius
Usus .ẽ. ꝓphetę frequenter
ꝑ humanas consuetudines. dño suppli¬
care : mem̃to enim illidicitur: quinihil
aliquando potuit obliuisci Non enim
ut ad memoriam redeat diuinitas cõmo¬
Sic enim auorum ꝓ auorũq nomina
regem orientẽ iustum. &c& : Itẽ esaas.
Excitabo suꝑ eos pastorẽ unũ altum.
& pascit eos seruusm̃s đđ & erit his
pastor: & ego ero illis indm̃: & dauid
princeps inmedio eorum. Unde constat
non eẽ. digtum ded auid filio ies se :
quando ifti ꝓph&ȩ longo tempore post̃
ipsum fuisse declarantur : & ꝓph&ia
ipsorum dicere cognoscitur defuturo
Deinde potuit dicere. mem̃to mei: sed
ut alterum significar& : dixit mem̃to
dñe dauid. Qua ꝓpter confidenter
deb& accipi: quod tantis tefamoniis
cognoscitur ad ꝓbari Nam qel seqqr
& om̃is mansuetudinis cius : inm̃sae
patientiȩ uirtus ostenditur. De quoidẽ
ductus .ẽ: & sicut agnus corã tondente
se: sic non aperuit ossuum Hoc certe¬

Expanded text:
mansuetudinis ejus. Usus est prophetae frequenter per humanas consuetudines Domino supplicare. Memento enim illi dicitur, qui nihil aliquando potuit oblivisci. Non enim ut ad memoriam redeat Divinitas commoSic enim avorum proavorumque nomina regem Orientem justum , etc. Item Ezechiel, Et excitabo super eos pastorem unum altum, et pascet eos servus meus David, et erit eis pastor, et ego ero illis in Deum, et David princeps in medio eorum . Unde constat non esse dictum de David filio Jesse, quando isti prophetae longo tempore post ipsum fuisse declarantur, et prophetia ipsorum dicere cognoscitur de futuro. Deinde potuit dicere: Memento mei; sed ut alterum significaret, dixit: Memento, Domine, David. Quapropter confidenter debet accipi, quod tantis testimoniis cognoscitur approbari. Nam quod sequitur, et omnis mansuetudinis ejus, immensae patientiae virtus ostenditur, de quo ductus est et sicut agnus coram tondente se, sic non aperuit os suum.
Abbreviated transcription (Latin):
Totus enim hic psalmꝰ : deman suetudine
atq humili tate cantatur: eoque fit
utquos labor praemisse confessionis
afflixerat : gloriosȩ deuotionis dulce¬
do reficiat: suscipiam itaq transmis¬
sum cibum & tanti muneris donagus¬
temus: atq utinam bouessimꝰ qura¬
grum dñi nr̃i sulcis regularib exa¬
remꝰ. Mem̃to aut̃ qđ totus hic psalm
utdixim ad suꝑbiam ꝑtin& destruen¬
dam & humilitatẽ modis omnib: edifi
candam: sicut & dñs in euugło dicit
Om̃is quiseex altat humiliabitur.
& qui se humiliat exaltabitur
Quaesententia: rerum sũmas utrasque
cõplectitur. Insuꝑbia enĩ designat di¬
& quid eos refugere comp&at: euident̃

Expanded text:
Totus enim hic psalmus de mansuetudine Totus enim hic psalmus de mansuetudine atque humilitate cantatur; eoque fit, ut quos labor praemissae confessionis afflixerat, gloriosae devotionis dulcedo reficiat. Suscipiamus itaque transmissum cibum, et tanti muneris dona gustemus: atque utinam boves simus qui agrum Domini nostri sulcis regularibus exaremus! Memento autem quod totus hic psalmus ut diximus ad superbiam pertinet destruendam, et humilitatem mcandam, sicut et Dominus in Evangelio dicit: Omnis qui se exaltat humiliabitur, et qui se humiliat exaltabitur . Quae sententia rerum summas utrasque complectitur. In superbia enim 449 designat diet quid eos refugere competat, evident
Abbreviated transcription (Latin):
frangatur. Redeo ad illos qui poeniten¬
tiam agere inuitȩ suȩ fine fastidiunt
Ecce nus quam legis eẽ. ꝓhibitum : quod
aꝑditis hominib: dicitur neglegendũ
Immo semꝑ commonemur : ut nũquã
abea desidia faciente cessemus hor¬
ream ergo suꝑbiam qua eangelb de
gratia suꝑnę suauitatis eiecit: amem
humilitatem qua ad celos fideles ex¬
tulit. U clociter confiteam᷑ quod male
fecim : nepossim incurrere qđ merem¬
ollicta sensus agricolȩsraduũ
dum curuis aratris camporum
pinguium densa ꝓsciderit. cultis que¬
aruis semina fecunda cõmiserit arbo¬
reum culm̃ solatoruis cantib laetus as¬
cendit. Ex inde qpiium̃tis suis fron¬
dea pabula ramorum desecationibus
sub ministrat. utquȩ labor assiduae
seminationis addixerarit: copiosa co¬
mettione reficiat: sic ꝓph&a pęniten¬
tiȩ laborib ꝑactis spiritalium gra¬
duum ascensione subuectus suauican¬
ticorum nob alim̃ta trans mittit

Expanded text:
frangatur. Redeo ad illos qui poenitenfrangatur. Redeo ad illos qui poenitentiam agere in vitae suae fine fastidiunt. Ecce nusquam legis esse prohibitum quod a perditis hominibus dicitur negligendum; imo semper commonemur ut nunquam ab ea, desidia faciente, cessemus. Horreamus ergo superbiam quae angelum de gratia supernae suavitatis ejecit; amemus humilitatem quae ad coelos fideles extulit; velociter confiteamur quod male fecimus, ne possimus incurrere quod meremolliciti sensus agricolae dum curvis aratris camporum pinguium densa prosciderit, cultisquearvis semina fecunda commiserit, arboreum culmen solatoriis cantibus laetus ascendit, exinde jumentis suis frondea pabula ramorum desecationibus subministrat; ut quae labor assiduae seminationis addixerat, copiosa comestione reficiat. Sic propheta, poenitentiae laboribus peractis, spiritualium graduum ascensione subvectus, suavia canticorum nobis alimenta transmittit.
Abbreviated transcription (Latin):
est multitudo. Sicut & ma lachia pro¬
ph&a cõmemorat dicens: & ogo mutto
uob heliam ꝓph&am : antequa ueniad
dies dñi magnus & prȩclarus: sed quid
iftis ꝓderit cum alter euaserit. quanto
grauius tor quebitur qui solus reuscor¬
rectis posteris inuenitur : multo melius
si p̃cederont fide. qui praelati sunt
tempore CONCLUSIO
eprofundo quidem psalm iste
fecit initium: sed ab altitudinem
magnam uelut sol ꝓuectꝰ ascendit
ut agnoscam quam utilitatẽ habeat
penitentia. quaeintali culmine cognos¬
citur collocata & ideo consideremus
quamnoxia sit suꝑbia. cui non desinit
frequens obuiare medicina. Violenti
morbo. non unum medicam̃ apponitur.
sed contra eum multi plicicuriositate
tractatur. Nam &illa arbor sępius se¬
curib caeditur : quaeꝑ auras tenues mag¬
na lib̾tate luxuriat Hoc enim malumꝰ
suꝑbiae. sexta penitentiȩ bipennȩ per¬
cus sum .ẽ. & nutantia rumorũ mem bra
tremuerunt. Sed in subsequenti septima
sic conciditur : ut in terrã ꝓtinꝰ elisa

Expanded text:
hias propheta commemorat, dicens: Et ego mittam vobis Eliam prophetam, antequam veniat dies Domini magnus et praeclarus . Sed quid istis proderit cum alter evaserit, quando gravius torquebitur qui solus reus correctis posteris invenitur? Multo melius si praecederent fide, qui praelati sunt tempore. Conclusio De profundo quidem psalmus iste fecit initium, sed ad altitudinem magnam velut sol provectus ascendit; ut agnoscamus quam utilitatem habeat poenitentia, quae in tali culmine cognoscitur collocata. Et ideo consideremus quam noxia sit superbia, cui non desinit frequens obviare medicina. Violento morbo non unum medicamen apponitur, sed contra eum multiplici curiositate tractatur. Nam et illa arbor saepius securibus caeditur, quae per auras tenues magna libertate luxuriat. Hoc enim malum superbiae sexta poenitentiae bipenne percussum est, et nutantia ramorum membra tremuerunt, sed in subsequenti septima sic conciditur, ut in terram protinus elisa
Abbreviated transcription (Latin):
epecitio ista superioris sensus ex¬
planatio .ẽ. utin anteriore
uersu legẽ nouites tam̃ti dic¬
tã fuis se cognosceres: quando &ipsũ
uerbum id .e. di filium hic positũ euiden¬
ter agnosceres Sustinuit ergo uerbũ:
quia in carnationem dñi credebat. eẽ
uenturam. Nemo enim suftin&: nisi
qui ꝓmissum cupit accipere &nehoe
uerbum transttorium aliquẽ putares eẽ.
sermonem: Addidit. sperauit anima
mea indño. Verbũ enim dĩ omps .ẽ. fi¬
lius : de quoscriptũ .ẽ. In principioe

Expanded text:
a superioris sensus explanatio est; ut in anteriore versu legem Novi Testamenti dictam fuisse cognosceres, quando et ipsum Verbum, id est Dei Filium hic positum evidenter cognosceres. Sustinuit ergo Verbum, quia incarnationem Domini credebat esse venturam. Nemo enim sustinet, nisi qui promissum cupit accipere. Et ne hoc verbum transitorium aliquem putares esse sermonem, addidit, speravit anima mea in Domino. Verbum enim Dei, omnipotens est Filius, de
Abbreviated transcription (Latin):
Inuicem oneraur̃a portate. & sicadim¬
plebitis legẽ xp̃i Haec ẽ. ergo lex:
quã se ꝓph&a cõmemorat suftinẽre :
ꝑquã sciure credebat. eẽ. saluandũ
ꝑqam supsum qđ dicit sustinui: indi¬
cat cantatem quaetotũ suftin& totũ
patitur. & spe suam desiderant ex pec¬
tat: Haec salutariter inflãmat corda
fidelium: haec ꝑfectos efficit utiq¬
animamea In duo

Expanded text:
Invicem onera vestra portate, et sic adimInvicem onera vestra portate, et sic adimplebitis legem Christi . Haec est ergo lex, quam se propheta commemorat sustinere, per quam se jure credebat esse salvandum. Nam et ipsum quod dicit, sustinui, indicat charitatem, quae totum 448 sustinet, totum patitur, et spem suam desideranter exspectat; haec salutariter inflammat corda fidelium, haec perfectos efficit utiqanima mea
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat : qui ac tuum suorum considera¬
tione eius iudicia formidabat Quaefi¬
gura grecȩ dicitur diaporesis. latine
dubitatio: cum habemꝰ ambiguum sipos¬
sit inueniri quodqueritur. Quia¬
PRoy tir lecem tuamo sus¬
miscđam conuolauit Non ẽ enim innr̃is
actib ut meream absolui : sed ipsius p¬
pitiationis ẽ. ut confitentẽ reumlibe¬
rtire dign&. Sed si nom̃ istud diligen¬
tius ꝑscruteris : ꝓpitiatio fuit : qudando
ꝑ eunti mundo ds̃ filu sui in carnatione
subuenit : ut humanũ genꝰ absoluer&.
quoerat peccatis nectentib obligatũ
Sequitur & ꝓpter legẽ tuã suftinui
te dñe. Propitiationi lex uid& ec̃
contraria: quia lex peccatũ dẽtegit.
reum designat. totũq si bi hominem
reddit obnoxium sicut apłs dicit.
peccatũ aut̃e non cognoui: nisiplegẽ
Nam concupiscentiam nescĩebam :
nusilex dicer& non concupisces.
Sed illã lege hic debeto ad uestere¬
Id e. euuangelicã iussionem quaȩdicit

Expanded text:
dicebat, qui actuum suorum consideradicebat, qui actuum suorum consideratione ejus judicia formidabat. Quae figura Graece dicitur diaporesis, Latine dubitatio, cum habemus ambiguum, si possit inveniri quod quaeritur. propter legem tuam susmisericordiam convolat. Non est enim in nostris actibus ut mereamur absolvi, sed ipsius ppitiationis est, ut confitentem reum liberare dignetur. Sed si nomen istud diligentius perscruteris, propitiatio fuit quando pereunti mundo Deus Filii sui incarnatione subvenit; ut humanum genus absolveret, quod erat peccatis nectentibus obligatum. Sequitur, et propter legem tuam, sustinui te, Domine. Propitiationi lex videtur esse contraria, quia lex peccatum detegit, reum designat, totumque sibi hominem reddit obnoxium, sicut Apostolus dicit: Peccatum autem non cognovi, nisi per legem; nam concupiscentiam nesciebam, nisi lex diceret: Non concupisces . Sed illam legem hic debemus adverterid est evangelicam jussionem, quae dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
DNẽ quis SustINebIT¬
cceiami ꝑfundus ille decectus ẽ. un¬
declamabat ad dñm. Iniquitatem
enim uult intellegi: omne peccatum qđ
potest intellegi. aliqua prauitate cõmit
Iniquum ẽ enim: qđ iustũ ñ .ẽ: & quisti
atali complexione reddatur exceptus :
nisi soł ille quiiuigiter potuit implere
iustitiam: nam & scĩuiri cũ deuota seconuer¬
satione tractare uideantur : tam̃ culpas
extoto declinare non possunt. quando &o
tiosus sermo reatus ẽ. & incrastinũ cogitare
peccatũ . ẽ. somnus eludi in congrua subito
cogitatione compleri. &c&. huius cemodi
Videns ergo ꝓph&a nullũ eẽ. qui ñ aut cogi¬
tationib suꝑ fluinis excedat. autua cuo
sermone delinquat. aut in anib: ac tibus
occupetur. Territus climat addñm iufaitie
ipsius non sufficere genus humanum.
nisimiscđȩ suae prest& auxilium Quis sus¬
tinebit : qua si ponđ inm̃ sum : quasimole
intolerabilem : quasi flãmã consũpabile.
merito enim iustitiam dñi sibi in portabilẽ

Expanded text:
ne, quis sustinebitEcce jam profundus ille detectus est, unde clamabat ad Dominum. Iniquitatem enim vult intelligi omne peccatum quod potest aliqua pravitate committi. Iniquum est enim quod justum non est. Et quis a tali complexione reddatur exceptus, nisi solus ille qui jugiter potuit implere justitiam? Nam et sancti viri cum devota se conversatione tractare videantur, tamen culpas ex toto declinare non possunt, quando et otiosus sermo reatus est, et in crastinum cogitare peccatum est, somnis eludi, incongrua subito cogitatione compleri, et caetera hujuscemodi. Videns ergo propheta nullum esse qui non aut cogitationibus superfluis excedat, aut vacuo sermone delinquat, aut inanibus actibus occupetur, territus clamat ad Dominum, justitiae ipsius non sufficere genus humanum, nisi misericordiae suae praestet auxilium. Quis sustinebit? quasi pondus immensum, quasi molem intolerabilem, quasi flammam consumptibilem. Merito enim justitiam Domini sibi importabilem
Abbreviated transcription (Latin):
sa mirabilis quare israhel debiuss&
sperare in dño: quia incius manu miseri¬
cordia est. quae potest experuerso iustũ
facere ex inbecillo in mortalem. excar¬
neoq angelis similem. Hocenim ille
denobis consueuit ostendere: ad quod
humana natura ꝑse non potest ꝑuenire
Addidit &iam: copiosa redemptio:
ut pr&iosus ille sanguis tanta fuerit
ub̾ tate ditis simꝰ: quatenus totius
mundi peccata redimer&: & uelut
quodam diluuio salutari orbem ter¬
rarum a suis sordib expia roo
Versus atem duos ideo inunopo sum
quia sic sibi copulati sunt. ut mutua
coniunctione declarentur. &rꝑse
llequem superius dixerat inisc quidi¬
dem atque copiosum: hiciam quiost
faccurus oendttur. Redemtt paci siedi
sanguisio ptioso sanguis quipurificũ
non cruerat quinon maculat sedemũ¬
curi dutar: ipse redenit : nullã possi¬
bilitatem in homine ut euadere potuis¬
sct oftendit ł psesunt iniquitates
quas superius nolebat intendi Qñ sẽ

Expanded text:
sa mirabilis quare Israel debuisset sa mirabilis quare Israel debuisset sperare in Domino: quia in ejus manu misericordia est, quae potest ex perverso justum facere, ex imbecillo immortalem, ex carneo angelis similem. Hoc enim ille de nobis consuevit ostendere, ad quod humana natura per se non potest pervenire. Addidit etiam, copiosa redemptio, ut pretiosus ille sanguis tanta fuerit ubertate ditissimus, quatenus totius mundi peccata redimeret; et velut quodam diluvio salutari orbem terrarum a suis sordibus expiaret. Versus autem duos ideo in uno posuimus, quia sic sibi copulati sunt, ut mutua conjunctione declarentur. Vers. ejus. Ille quem superius dixerat misericordem atque copiosum, hic jam quid sit facturus ostenditur. Redimet itaque Israel sanguine pretioso: sanguis qui purificat non cruentat, qui non maculat sed emuncum dicitur, ipse redimet, nullam possibilitatem in homine ut evadere potuisset, ostendit. Ipsae sunt iniquitates quas superius nolebat intendi: quoniam si
Abbreviated transcription (Latin):
tẽporib demaria uirgne in carnatio¬
mani auferendum nasci elignatus ẽ.
Acos todia matutinaus¬
que ad nocte spep&iino
copiosa a Pudcum ꝵ edeptio
xpletis sub omni decore principiis :
ad conclusionem psalmi l&issimue¬
nit: nam securus desuis delictis redditꝰ:
iam populis p̃dicat ut ꝑ uniuersam uitã
Indño xp̃o debeant sperare. quia ełȩ
suȩ molestis simas passio nes in ȩterna
potest gaudia commutare Custo¬
diamatutina est. manifestatio illa
dnĩ saluatoris quando sepulchrum
cus todientibus iudȩis resumpti corpo¬
risueritate surrexit. Noctem uero
significat huius saeculi terminum. ut
usq ad mundi finem inspednĩ debeat
un uersalis ecdesia perdurare. Seddũ
hoc israheli generaliter dicitur. unus¬
quisq fidelissimus define proprio com¬
monetur. Et considera qđidixit a custo¬
dia ut ab aduentudnĩ eius manifestato
nomine. amplius debeat oboediri. sequit̃
quia apud dñm miseri cordia & copiosa
Apud eum redemptio Red dita est cau¬

Expanded text:
temporibus de Maria virgine, promani auferendum, nasci dignaretur. 6 A custodia matutina usque ad noctem: Speret copiosa apud eum redemptio. Explicitis sub omni decore principiis, ad conclusionem psalmi laetissimus venit. Nam securus de suis delictis redditus, jam populis praedicat, ut per universam vitam in Domino Christo debeant sperare, quia Ecclesiae suae molestissimas passiones in aeterna potest gaudia commutare. Custodia matutina est manifestatio illa Domini Salvatoris, quando sepulcrum custodientibus Judaeis resumpti corporis veritate surrexit. Noctem vero significat hujus saeculi terminum, ut usque ad mundi finem in spe Domini debeat universalis Ecclesia perdurare. Sed dum hoc Israeli generaliter dicitur, unusquisque fidelissimus de fine proprio commonetur. Et considera quia dixit: A custodia, ut ab adventu Domini ejus manifestato nomine amplius debeat obediri. Sequitur, Quia apud Dominum misericordia, et copiosa apud eum redemptio. Reddita est cau
Abbreviated transcription (Latin):
espiciamus hunc psalmum : quasi
duab alis euectum. decimum cons¬
cendis se fastigium Dexteraquip¬
pe ala ipsius. ẽ i ꝑsecutiones multas ecłȩ
suꝑborum denuntiata conuersio : sinis¬
tra odientium. Sion obtata confusio:
quod ꝓph&a non maledicendi studio lo¬
randum: deobstinatis tam̃ ac perituris
qđ ueritas habebat exposuit Nec tam̃
sine fruc lumagnȩ pietatis hȩcdicta s
Multienim dep̃dicta poena recolligunt᷑:

Expanded text:
psalmi. Respiciamus hunc psalmum quasi psalmi. Respiciamus hunc psalmum quasi duabus alis evectum, decimum conscendisse fastigium. Dextera quippe ala ipsius est, post persecutiones multas Ecclesiae superborum denuntiata conversio. Sinistra, odientium Sion optata confusio. Quod propheta non maledicendi studio lorandum, de obstinatis tamen ac perituris, quod veritas habebat, exposuit; nec tamen sine fructu magnae pietatis haec dicta sunt. Multi enim de praedicta poena se corrigunt
Abbreviated transcription (Latin):
Rut h legitur. Dix̃ quoq boor iuuẽni
Quires ponder̃ ei benedicat tibi dñs
Dequoritu. magnificus hic a contrario
sensus as sumptus est: qm̃ sceleratis in ani¬
ter operantibus: benedictionulla presta¬
tus: Praetereuntes aut̃ : significat scõs
uiros quimundiistius confusaet ꝑturbata
temnentes. ad saeculuillius paccifica &
qui & a festinant. ut reuera p̃terire
uideantur . quaednĩ amore contẽpnunt.
Namsiistos p̃tereuntes uelistibi aucto¬
ritate firmari. Audimorsen : Transibo
& uidebo uisionem hanc & in alio psalmo
superius dictũ ẽ. Uidum pium suꝑ ex al¬
tatum &eleuatum suꝑce dros libani:
& transiui & eccenonerat. Uides hocuer¬
bum sp̃e scis mentibus ad tributum:
Sedneipsa benedictio putaretur huma¬
nis uirib applicanda : sequitur bene¬
dixim uob in nominedñi. Ipsa .ẽ enim
firma & uera benedictio: quae sub dñi
cõmemoratione praestatur. a quouenit
omne quod expedit CONCLUSIO

Expanded text:
Ruth legitur: Dixitque Booz juveni qui Ruth legitur: Dixitque Booz juveni qui Qui responderunt ei: Benedicat tibi Dominus . De quo ritu magnificus hic a contrario sensus assumptus est: quoniam sceleratis inaniter operantibus benedictio nulla praestatur. Praetereuntes autem significat sanctos viros, qui mundi istius confusa et perturbata temnentes, ad saeculi illius pacifica et quieta festinant; ut revera praeterire videantur, quae Domini amore contemnunt. Nam si istos praetereuntes velis tibi auctoritate divina firmari, audi Moysen: Transibo et videbo visionem hanc . Et in alio psalmo superius dictum est: Vidi impium superexaltatum et elevatum sicut cedros Libani: et transivi, et ecce non erat . Vides hoc verbum saepe sanctis mentibus attributum. Sed ne ipsa benedictio putaretur humanis viribus applicanda, sequitur, benediximus vobis in nomine Domini. Ipsa est enim firma et vera benedictio, quae sub Domini commemoratione praestatur, a quo venit omne quod expedit. Conclusio
Abbreviated transcription (Latin):
ltanunc depeccatorib ꝓnuntiat. nec
manu. nec sinu aliquid ex eis ames sorib
id .ẽ. ab angelis qui aiudicium dñi popu¬
los congregabunt. eẽ. portan dum
Qm̃illa messis spiritalis fuit. quae fruc¬
tũ intulit : istauero carnalis . ẽ. quae
nulla triticei muneris fecunditate l&at
utnec unam manum repleat : nec sinum one¬
rare p̃ualeat Talis . ẽ. ista messis. qua in
dñi agro non seritur : sed i pecatorib
suꝑ borum quasi inculminib caducis e¬
nascitur Nam quos fructus ad ferre
potuit. quaeprius quã euelleretur ex¬
aruit: nec illud uacat qđ manũ posuit &¬
sinum. Manus ꝑtin& ad operationem:
sinus ad conscientiam In maloꝵ quippe
actib neutrũ frugiali quid potuit inue¬
Riebant. bene dictio dñi suꝑ
uos: bene dixim uobis in nõ¬
MINE Dñi
on suetudo inter hebreos erat. sia¬
gentes uiam. laborantes in aliquo
agrorum. operqr eperis sent : gratia
indulta benedicerent. sicut in libro

Expanded text:
, ita nunc de peccatoribus pronuntiat, nec , ita nunc de peccatoribus pronuntiat, nec manu, nec sinu aliquid ex eis a messoribus, id est ab angelis, qui ad judicium Domini populos congregabunt, esse portandum: quoniam illa messis spiritualis fuit quae fructum intulit, ista vero carnalis est, quae nulla triticei muneris fecunditate laetatur; ut nec unam manum repleat, nec sinum onerare praevaleat. Talis est ista messis quae in dominico agro non seritur, sed in pectoribus superborum quasi in culminibus caducis enascitur. Nam quos fructus afferre potuit quae priusquam evelleretur exaruit? Nec illud vacat quod manum posuit et sinum: manus pertinet ad operationem, sinus ad conscientiam; in malorum quippe actibus neutrum frugi aliquid potuit inveni super vos: benediximus vobis in nomine Domini. Consuetudo inter Hebraeos erat ut si agentes viam, laborantes in aliquo agrorum opere reperissent, gratia indulta benedicerent; sicut in libro
Abbreviated transcription (Latin):
enit ad positionem scđam: ubique
usq ad finem ꝑsalmi ꝑ figuram pa¬
rabolem. quib: dã conparationib: ad¬
uersariis obstinatis. p̃dicit. eẽ uenturũ
qđ eis in dñi conftat euenire pos seiuidi¬
cio. Confundant᷑ : cũ ꝑfidiã suam uide¬
rint in illaueritate damnari Reuerent᷑
iudicantẽ : quem hic temnendum. eẽ
putauer̃ Ipsienim oderunt sion. id .ẽ.
ȩccłam : qui incarnationem dñi insanis
olent aedificia desesta: in cacumi¬
nib: suis caduca fena producere :
quaeante tẽpus collectionis are facta
dis pereunt : qui anulla firmis sima ra¬
dice uiguerunt his peccatores obstina¬
ti abtissima societate iunguntur : qm̃
& hic frequenter dis pereunt antequam
dehacluce tollantur. Nascuntur enĩ
Incacuminib suꝑ biȩ: ubinulla solidita¬
te consistunt. Nam sunconualle lacrima¬
rum germinarent : fructus suos usque
rius in alio psalmo debeatorum fruc¬
tib dicit. uenientes autẽ uenient in
exultatione portantes manipulos suos

Expanded text:
ad positionem secundam, ubi usque ad finem psalmi per figuram parabolen, quibusdam comparationibus adversariis obstinatis praedicit esse venturum; quod eis in Domini constat evenire posse judicio. Confundentur, cum perfidiam suam viderint in illa veritate damnari. Reverebuntur judicantem, quem hic temnendum esse putaverunt. Ipsi enim oderunt Sion, id est Ecclesiam, qui incarnationem Domini insanis olent aedificia deserta in cacuminibus suis caduca fena producere, quae ante tempus collectionis arefacta dispereunt: quia nulla firmissima radice viguerunt. His peccatores obstinati aptissima societate junguntur: quoniam et hic frequenter dispereunt, antequam de hac luce tollantur; nascuntur enim in cacuminibus superbiae, ubi nulla soliditate consistunt. Nam si in convalle lacrymarum germinarent, fructus suos usque rius in alio psalmo de beatorum fructibus dicit: Venientes autem venient in exsultatione, portantes manipulos suos
Abbreviated transcription (Latin):
Istis ergo haec uicis situdo redditur: ut
ceruices quas contradnm l&alit̃ extu¬
lerunt. iugo ipsius suaui : salutari hu¬
militate subdantur. Quod sȩpe deꝑ
secutorib factũ. eẽ. meminimus. ut fierent
predicatores scĩssimȩ religionis : qui
prius idola. nefandissimis ꝑ suasionib

Expanded text:
. Istis ergo haec vicissitudo redditur, ut . Istis ergo haec vicissitudo redditur, ut cervices, quas contra Dominum lethaliter extulerunt, jugo ipsius suavi salutari humilitate subdantur. Quod saepe de persecutoribus factum esse meminimus, ut fierent praedicatores sanctissimae religionis, qui prius idola nefandissimis persuasionibus
Abbreviated transcription (Latin):
RUNT INI QUITATEM SUAM
onsu&udo .ẽ. nequis sima ꝑfidorũ :
ut quando aliquid uniuer so populo.
publice nequeunt in ponere. occulte ni¬
tantur singulis aliqua suadere: ut uel
tuerunt ꝑuersitate subueftere. Eabri¬
catũ uero supra dosum suum apeccatorib
eẽ testatur : qui dolos facere atali paste
festinant: ut qui a faciȩ uideri pos sunt.
atergo minime sentiant᷑. Hinc suꝑ:¬
uentus inimicoꝵ grauit̃ formidatur: cũ
dorsũ nituntur subita in cursione t᷑ bari
& ut patientiȩ sua robur ostendatur :¬
ipsũ cer taminis genus ex sequitur:
&iterum ipsas subreptiones mom̃taneas
non putares. ꝓlongatas. dicit in sidia s.
linquenteb: mauult intellegi: quupsius
miscđȩ adsa utis factionem desiderant
redire salutarem. Ceruices autem : ꝓ su¬
ꝑbia positas scriptura testat᷑ dicens
Cerno qđ popuł hic durȩ ceruicis sit
& beatus stephanus in passione sua
iudȩos arguens: dicit. Dura ceruice
& incircũcisi cordib & aurib:. uos sẽꝑ¬

Expanded text:
runt iniquitatem suam. onsuetudo est nequissima perfidorum, ut quando aliquid universo populo publice nequeunt imponere, occulte nitantur singulis aliqua suadere; ut vel tuerunt perversitate subvertere. Fabricatum vero supra dorsum suum a peccatoribus esse testatur, qui dolos facere a tali parte festinant; ut qui a facie videri possunt, a tergo minime 446 sentiantur. Hinc superventus inimicorum graviter formidatur, cum dorsum nituntur subita incursione turbare. Et ut patientiae suae robur ostendat, ipsum certaminis genus exsequitur; qtur. Et ut iterum ipsas subreptiones momentaneas non putares, prolongatas dicit insidias, qlinquentibus mavult intelligi, qui ipsius misericordia ad satisfactionem desiderant redire salutarem. Cervices autem pro superbia positas Scriptura testatur, dicens: Cerno quod populus hic durae cervicis sit . Et beatus Stephanus in passione sua Judaeos arguens, dicit: Dura cervice, et incircumcisis cordibus et auribus, vos se
Abbreviated transcription (Latin):
co trãsit enĩ uelociter totꝗ ille pruritũs
dpressit sigua mẽorie s uestigia fed
cliquid d illud siuide ppositorus ue¬
lut insentinã aliqũa tota decuorit ilłs¬
miãno dmũdicia tota defcuxoit uoluinẽ

Expanded text:
eo. Transiit enim velociter totus ille pruritus da quaedam impressit signa memoriae, sed vestigia foeda reliquit. In illud siquidem repositorium, velut in sentinam aliquam, tota decurrit abominatio, et immunditia tota defluxit. Volumen
Abbreviated transcription (Latin):
i siliis pͬmꝰ ⁊ espondet nõ uocat
accẽdit nõ ussus se intronultit reor¬
dinat ordinata aeficit facta. quicꝯd ip̃e
no fecgit aut ocdmanerit nec recte
factũ nec pulchre etuat ordinatũ
iudicat iudicintes/ p̾iuditat indicatu

Expanded text:
in consiliis primus respondet: non vocatus accedit, non jussus se intromittit: reordinat ordinata, reficit facta. Quidquid ipse non fecerit aut ordinaverit, nec recte factum, nec pulchre existimat ordinatum, Judicat judicantes, praejudicat judicatu
Abbreviated transcription (Latin):
suiperhia dmẽte ist que quada corp¬
Lentia sui uana nõ sina trumda nõ
solida ocliũ metis ob̾scurat᷑ uerititẽ
obubat ita ut si tuã occupauerit
mẽtem Ia tute un̾ere / Iã te tale̾ pilit
es uł qualis esse potes nõ possis sctire
s qualt̾ te anat talt ti uł potts
est suptibia i qudĩ sanitus diffi¬

Expanded text:
st: quae quadam corpulentia sui vana, non sana; tumida, non solida, oculum mentis obscurat, veritatem obumbrat: ita ut, si tuam occupaverit mentem, jam tu te videre, jam te talem, qualis es, vel qualis esse potes, non possis sentire: sed qualem te amas, talem te vel putes est superbia