comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pristine incolumitati restituit. P etrus. Habemus ut ui¬
deo de exemplis ueteribus : noua miracula. G Regoriꝰ.
Uisne aliquid in oꝑationem nonnosi. de imitatione
helysei cognoscere : P ecrus. Uolo: atq immanit̃ cupio.
Gregoriꝰ. Cum quadam die in monasterio uetus oleũ
deesset: iamq colligende oliuȩ tempus incumb̾et:
sed fructus in olius nullus appareret: iusum patri monastii
fuerat: ut circumquaq fratres in cosligendis oliuis ad exben¬
da extraneis opera ꝑgerent: quatinꝰ ex mercede sui operis.
aliquantulũ monasterio oleum deportarent. Quod uir dñi
non nosus. fieri cum magna humilitate ꝓhibuit: ne exe¬
untes fr̃s de monasterio. dum lucra olei quererent: ani¬
marum dampna paterent᷑. S quia in monasterii arboribꝰ.
oliue pauge inesse uidebantur: eas colligi p̾cepit: in p̃lo
mita: & quamlibet parũ olei exire potuisset. sibimet de¬

Expanded text:
pristinae incolumitati restituit. PETR. Habemus, ut vipristinae incolumitati restituit. PETR. Habemus, ut video, de exemplis veteribus nova miracula. GREGOR. Visne aliquid in operatione Nonnosi de imitatione quoque Elisaei cognoscere? PETR. Volo, atque inhianter cupio. GREGOR. Dum quadam die in monasterio vetus oleum deesset, jamque colligendae olivae tempus incumberet, sed fructus in oleis nullus appareret, visum Patri monasterii fuerat ut circumquaque fratres in colligendis olivis ad exhibenda extraneis opera pergerent, quatenus ex mercede sui operis aliquantulum monasterio oleum deportarent. Quod vir Domini Nonnosus fieri cum magna humilitate prohibuit, ne exeuntes fratres ex monasterio dum lucra olei quaererent, animarum damna paterentur. Sed quia in monasterii arboribus olivae paucae inesse videbantur, eas colligi praecepit, et in praelo mitti, et quamlibet parum olei exire potuisset, sibimet de
Abbreviated transcription (Latin):
Cunq de humano labore facta esset desperatio: ad
diinum se solatium contulit. seq illic nocturno
silentio in orationem dedit: cum mane facto ad eun¬
dem locum fr̃s uenerunt: atq inuenerunt molẽ
tantȩ magnitudinis. ab eodem loco longius recessisse.
suoq recessu. largum fr̃ibus spatium dedisse. Alio quoq
tempore. cum isdem uenerabilis uir lampades uitreas
in oratorio lauaret: una ex eius manibus cecidit: quȩ ꝑ
innumeras partes fracta desilut. Qui uehementissime
patris monasterii furorem timens: lampadis protinus
om̃ia fragmenta collegit. atq ante altare posuit: seq cũ
graui gemitu in orationem dedit. Cunq ab oratione
caput leuasset: sanam lampadem repperit: quam ti¬
mens ꝑ fragmenta collegetat. Sicq in duobꝰ miracłis
duoru patrum est uirtutes imitatus: in mole scilicos
saxi. factum gregorii qui montem mouit: in reꝑati¬
onem uero lampadis. uirtutem donati: qui fractum calicẽ

Expanded text:
Cumque de humano labore facta esset desperatio, ad Cumque de humano labore facta esset desperatio, ad divinum se solatium contulit, seque illic nocturno silentio in orationem dedit. Cumque mane facto ad eumdem locum fratres venirent, invenerunt molem tantae magnitudinis 180 ab eodem loco longius recessisse, suoque secessu largum fratribus spatium dedisse. Alio quoque tempore cum idem vir venerabilis lampades vitreas in oratorio lavaret, una ex ejus manibus cecidit, quae per innumeras partes fracta dissiluit: qui vehementissimum Patris monasterii furorem timens, lampadis protinus omnia fragmenta collegit, atque ante altare posuit, seque cum gravi gemitu in orationem dedit. Cumque ab oratione caput levasset, sanam lampadem reperit, quam timens per fragmenta collegerat. Sicque in duobus miraculis duorum Patrum virtutes imitatus est: in mole scilicet saxi, factum Gregorii qui montem movit; in reparatione vero lampadis, virtutem Donati, qui fractum calicem
Abbreviated transcription (Latin):
ab anastasio sanctissimo uiro nutritus est. Qui ni¬
mirum anastasius uite uenerabilis. atro nonnoso
p̃posito monasterii quod in soractis monte situm. ẽ
et ꝓpinquitate loci et morum magnitudine. et
uirtutum studus assidue iungebatur. Isdem uero
non nosus. sub asꝑrimo sui monasterii degebat pa¬
tre: sed eius mores mira semꝑ equanimitate tole
sicut crebro patris iracuncdiam ex humilitate initi¬
gabat. Quia uero eius monasterium in sum mo mon¬
tis cacumine situm est: ad quanlibet paruũ hortũ
frĩbus excolendum. nulla planities pacebat. Unus aut̃
breuissimus locus in latere montis excreuerat: quẽ
ingentis saxi naturaliter egrediens moles occupabat.
Quadam die dum nonnosus uir uenerabilis cogica¬
ret. quod saltem ad condimenta holerum nucrienda.
locus isdem aptus potiusset existere: si hunc moles sa¬
.xi illius non teneret: occurrit animo. quia eandem mo¬
lem quinquaginta boum paria mouere non possen.

Expanded text:
ab Anastasio viro sanctissimo nutritus est. Qui niab Anastasio viro sanctissimo nutritus est. Qui nimirum Anastasius, vitae venerabilis viro Nonnoso praeposito monasterii, quod in Soractis monte situm est, et propinquitate loci et morum magnitudine, et virtutum studiis assidue jungebatur . Idem vero Nonnosus sub asperrimo sui monasterii degebat Patre: sed ejus mores mira semper aequanimitate toler sicut crebro Patris iracundiam ex humilitate mitigabat. Quia vero ejus monasterium in summo montis cacumine situm est, ad quemlibet parvum hortum fratribus excolendum nulla patebat planities: unus autem brevissimus locus in latere montis excreverat, quem ingentis saxi naturaliter egrediens moles occupabat. Quadam die dum Nonnosus vir venerabilis cogitaret, quod saltem ad condimenta olerum nutrienda locus idem aptus potuisset existere, si hunc moles saxi illius non teneret, occurrit animo, quod eamdem molem quinquaginta boum paria movere non possent.
Abbreviated transcription (Latin):
ta periculi necessitate compulsus: familiaribus suis se
portantibus precepit dicens. Tontra ignem me poni¬
te. Quod ita factum est. Atq in eo loco est positus: ubi
tota uis flammȩ uidebatur incumbere. Cepit autem
mtro modo in semet ipso incendium retorqueri: acsi
reflexione sui impetus exdamaret. se episcopum tran¬
sire non posse. Sicq factum est: ut flamina icendii
illo dermino refrenata in semet ipsa. frigesceret: et
contingere ulterius quidquam edificii non auderet.
Perpendis petre cuius sanctitatis fuerit egrum homi¬
nem sedere: et orando flammas premere: P etrus.
Et perpendo. et obstupesco. E Regorius. uiii.
e uicino nunc loco tibi aliquid narrabo: quod et uiri
uenerabilis maximiani episcopi et laurionis quem
nosti ueterani monachi. qui uterq nunc usq suꝑ est
relatione cognoui. Qui scilicet laurio in eo monast̾io.
quod iuxta nepessinam urbem subpentona uocat᷑.

Expanded text:
ta periculi necessitate compulsus, familiaribus suis se ta periculi necessitate compulsus, familiaribus suis se portantibus praecepit, dicens: Contra ignem me ponite. Quod ita factum est, atque in eo loco est positus, ubi tota vis flammae videbatur incumbere. Coepit autem miro modo in semetipsum incendium retorqueri, ac si reflexione sui impetus exclamaret se episcopum transire non posse. Sicque factum est ut flamma incendii illo termino refrenata, in semetipsa refrigesceret, et contingere ulterius quidquam aedificii non auderet. Perpendis, Petre, cujus sanctitatis fuerit aegrum hominem sedere, et exorando flammas premere? PETR. Et perpendo et obstupesco. ΚΕΦΑΛ. ϛ'.e vicino nunc loco tibi aliquid narrabo, quod et viri venerabilis Maximiani episcopi, et Laurionis, quem nosti veterani monachi, qui uterque nuncusque superest, relatione cognovi; qui scilicet Laurio in illo monasterio quod juxta Nepesinam urbem Suppentonia vocatur,
Abbreviated transcription (Latin):
aspiciunt: idcirco gaudent quia hoc iudicio confirmari in¬
telligunt: quod de se & ipsi apud semet ipsos habuerunt.
Petrus. Ut aguosco uir iste magnus foris fuit in miracu¬
lis: sed maior uitus in humilitate. E regorius. Gi.¬
siusdem quoq anchonitane antistes eccłȩ. uir uite
uenerabilis marcellinus fuit: cuius gressum dolo¬
re nimio podagra contraxerat: eumq familiares sui.
sicubi necesse ẽẽt in manibus ferebant. Quadam
uero die: ꝑ culpam incitriȩ. eadem ciuitas anchonitana
succensa est. Cunq uehementer arderet: cucurrert᷑
omines ut ignem extinguerent. Sed illis aquã cer¬
tatim ꝓitientibus. ita crescebat flamma: ut iam to¬
cius urbis interitum mninari uideretur. Cumq ꝓpin¬
quiora sibi queq loca ignis inuaderet. iamq urbis par¬
tem non modicam consumpsisset. & obsistere nullus
ualeret: deductus in manibus. uenit episcopus. W tan¬

Expanded text:
aspiciunt, idcirco gaudent, quia hoc judicium confirmari inaspiciunt, idcirco gaudent, quia hoc judicium confirmari intelligunt, quod de se et ipsi apud semetipsos habuerunt. PETR. Ut agnosco, vir iste magnus foris fuit in miraculis, sed major intus in humilitate cordis. Ejusdem quoque Anconitanae antistes Ecclesiae vir vitae venerabilis Marcellinus fuit , cujus gressum dolore nimio podagra contraxerat, eumque familiares sui sicubi necesse erat in manibus ferebant. Quadam vero die per culpam incuriae eadem civitas Anconitana 177 succensa est. Cumque vehementer arderet, concurrerunt omnes ut ignem exstinguerent. Sed illis aquam certatim projicientibus, ita crescebat flamma, ut jam totius urbis interitum minari videretur. Cumque propinquiora sibi quaeque loca ignis invaderet, jamque urbis partem non modicam consumpsisset, et obsistere nullus valeret, deductus in manibus venit episcopus, et tan
Abbreviated transcription (Latin):
omnino non credere. In mente & enun rustica. inter
hoc quod audierat & uidebrit: quasi facta fuerat qͦdã
rixa: & estimabat tam breuem ꝑ uisionem esse non pos¬
se: queni tam ingentem habuerat ꝑ opinionẽ. Cui
et irrisit dicens. Ego grandem hominem credidi: iste
autem de homine nichil habet. Quod ut uir dei con¬
stantius audiuit: lampades quas reficiebat ꝓtinꝰ lecus
relinquens. concitus descendit: atq in eiusdem rustici
amplexum ruit: eumq ex amore nimio constringere
cepit brachuis et osculari: magnasq grãs agere quod
de se talia udicasset. dicens. Tusolus es: qui in me oculos
apertos habiusti. Ex qua re pensandum est cuius apud se
humilitatis fuit: qui despicientem se rusticum amplius a¬
mauit. Qualis enim quisq apud se lateat: contumelia illa¬
ta probat. Nam sicut suꝑbi honoribꝰ. sic pleriq humiles sua
despectione gratulantur: cumq se & in alienis oculis uiles

Expanded text:
omnino non credere. In mente etenim rustica inter omnino non credere. In mente etenim rustica inter hoc quod audierat et videbat, quasi facta fuerat quaedam rixa; et aestimabat tam brevem per visionem esse non posse, quem tam ingentem habuerat per opinionem. Cui t coepit irridere, dicens: Ego grandem hominem credidi, iste autem de homine nihil habet. Quod ut vir Dei Constantius audivit, lampades quas reficiebat protinus laetus relinquens, concitus descendit, atque in ejusdem rustici amplexum ruit, eumque ex amore nimio constringere coepit brachiis, et osculari, magnasque gratias agere quod is de se talia judicasset, dicens: Tu solus in me apertos oculos habuisti. Qua ex re pensandum est cujus apud se humilitatis fuerit, qui despicientem se rusticum amplius amavit. Qualis enim quisque apud se lateat, contumelia illata probat. Nam sicut superbi honoribus, sic plerumque humiles sua despectione gratulantur. Cumque se et in alienis oculis viles
Abbreviated transcription (Latin):
sua intus mentem lacessiunt: mira quȩ foras fiunt:
Sed si huius constantu uenerabilis. unum quod fecit audis:
cui: s humilitatis fuerit cicus agnoscis. ꝑ etrus. Postquã
facti illiuis tale miraculum dixisti: suꝑest ut me etiã
de hunulitate mentis eius edifices. G pegorius. Qura
ualde opinio sanctitatis eius excreuerat: multi hunc
ex diuersis prouintus anxie uidere sitiebant. Quadam
uero die: ex longinquo loco ad uidendum eum quidã
rusticus uenit. ẜ adem uero hora casu contigerat: ut
sanccus uir stans in ligneis gradibꝰ. reficiendis lampa¬
dibus deseruiret. Erat autem pusillus ualde: exili for¬
ina atq despecta. Cunq is qui ad uidendum eum uene¬
rat. quisiiam esset inquireret: atq obnixe peteret ut
sibi debiusset ostendi: hi qui eum nouerant monst᷑¬
uerunt quis esset. Sed sicut stulte mentis homine s.
meritum ex qualitate corporis inetiuntur: eum par¬
uulum atq despectum uidens: ipsum hunc esse. cepte

Expanded text:
sua intus mentem lacessunt mira quae foris fiunt. sua intus mentem lacessunt mira quae foris fiunt. Sed si hujus Constantii venerabilis unum quod fecit audis, cujus humilitatis fuerit, citius agnosces. PETR. Postquam facti illius tale miraculum dixisti, superest etiam ut me de humilitate mentis ejus aedifices. GREGOR. Quia valde opinio sanctitatis ejus excreverat, multi hunc ex diversis provinciis anxie videre sitiebant. Quadam vero die ex longinquo loco ad videndum eum quidam rusticus venit. Eadem vero hora casu contigerat, ut sanctus vir stans in ligneis gradibus, reficiendis deserviret lampadibus. Erat autem pusillus valde, exili forma atque despecta. Cumque is qui ad videndum eum venerat quisnam esset inquireret, atque obnixe peteret ut sibi debuisset ostendi, hi qui illum noverant monstrarunt quis esset. Sed sicut stultae mentis homines merita ex qualitate corporis metiuntur, eum parvulum atque despectum videns, ipsum hunc esse coepit
Abbreviated transcription (Latin):
in qua uirtute uenerabilis constantius nomine. mansi¬
onarii functus officio. desermiebat. Cuius sanctitatis opi¬
nio. sese ad noticiam hominum longe lateq tetendat:
quia isdem uir funditus terrena despiciens: toto annisu
mentis ad sola celestia flagrabat. Quadam uͦ die dum in
eadem eccła oleum deesset: et predictus domini famuluᷤᷤ
unde lampades accenderet. onĩumͦ non haberet: om̃ia
cincendelia eccłȩ impleuit aqua: atq ex more in me¬
dio papyrum posuit: quas allato igne. succendit. Sicq
aqua arsit in lampadibꝰ: acsi oleum fuisset. Ppende gͥ
petre. cuius meriti iste uir fuerit: qui necessitate cõpul¬
sus. elementi naturam mucauit. P etrus. Mlirum est
ualde quod audio: sed uelim nosse cuius humilitatis
apuo se intus esse potuit iste. qui tantȩ excellentiȩ
foris fuit. E regortus. Inter uirtutes animum congrue
requiris: quia multum ualde est quod temptatione

Expanded text:
in qua vir vitae venerabilis, Constantius nomine, mansiin qua vir vitae venerabilis, Constantius nomine, mansionarii functus officio deserviebat : cujus sanctitatis opinio sese ad notitiam hominum longe lateque tetenderat, quia idem vir funditus terrena despiciens, toto annisu mentis ad sola coelestia flagrabat. Quadam vero die dum in eadem Ecclesia oleum deesset, et praedictus Dei famulus unde lampades accenderet omnino non haberet, omnes lampades Ecclesiae implevit aqua, atque ex more in medio papyrum posuit; quas allato igne succendit, sicque aqua arsit in lampadibus ac si oleum fuisset. Perpende igitur, Petre, cujus meriti vir iste fuerit, qui necessitate compulsus, elementi naturam mutavit. PETR. Mirum est valde quod audio; sed nosse vellem cujus humilitatis apud se esse intus potuit iste, qui tantae excellentiae foris fuit. 176 GREGOR. Inter virtutes animum congrue requiris, quia multum valde est quod tentatione
Abbreviated transcription (Latin):
cumq longobardi seuientes oratorrum iutrassent:
ceperunt eosdem monachos foras trahere: ut eos aut
ꝑ tormenta discuterent. aut gladiis necarent. Et
unus ingemuit: atq acri dolore cominotus. clama
uit. En sc̃e equiti. placet tibi quod trahuntir: et ñ
nos defendis: Ad cuius uocem: ꝓtinus seuientes los¬
gobardos. immundus sp̃s inuasit. Qui corruentes
in terrã. tamdu uexat. sunt: quousq hoc cimcti
etiam qui foris erant longobardi cognoscerent: quatuiꝰ
locum sacrum temerare ulterius non auderent. Sicq
uir sanctus dum discipulos defendit: etiam multis post
remedium illuc fugientibus presticit.i
qui in anchonitana urbe. ꝑ annos multos in mo¬
nachico habitu deguit: ibiq uitam non mediocriter
religiosam duxit: cui etiam quidam nostri iam ꝓfec¬
tioris etatis qui ex essdem sunt partibus adtestant᷑. Iuxta
eam nanq ciuitatem. eccła beati martiris stephani sita est:

Expanded text:
Cumque Langobardi saevientes oratorium intrassent, Cumque Langobardi saevientes oratorium intrassent, coeperunt eosdem monachos foras trahere, ut eos aut per tormenta discuterent, aut gladiis necarent. Quorum unus ingemuit, atque acri dolore commotus clamavit: Heu, heu, sancte Equiti, placet tibi quod trahimur, et nos non defendis? Ad cujus vocem protinus saevientes Langobardos immundus spiritus invasit. Qui corruentes in terram tandiu vexati sunt, quousque hoc cuncti, etiam qui foris erant, Langobardi cognoscerent, quatenus locum sacrum temerare ulterius non auderent. Sicque vir sanctus dum discipulos defendit, etiam multis post remedium illuc fugientibus praestitit. qui in Anconitana urbe per annos multos in monachico habitu deguit, ibique vitam non mediocriter religiosam duxit; cui etiam quidam nostri jam provectioris aetatis, qui ex eisdem sunt partibus, attestantur. Juxta eam namque civitatem ecclesia beati martyris Stephani sita est,
Abbreviated transcription (Latin):
fit minor ad singula: tantoq ei in utra qualib& re
subripitur: quanto latius in multis occupatur.
Petrus. Uera sunt ualde que dicis. G regoriꝰ. Sile¬
quia corpus eiusdem. in beati laurentii martiriᷤᷤ
oratorio esset humatũ: suꝑ sepulcrum illius ru¬
sticus quidam arcam cũ frumento posuit: nec
quantus qualisq uir illic raceret ꝑpendere ac ue¬
reri curauit: cũ repente turbo celitus factuas. reb
illic om̃ib in sua stabilitate manentib arcam qͦ
suꝑ posita sepulchro eiꝰ fuerat extulit. longeq ꝓie¬
cit: ut palam cuncti cognoscerent. quanti esset me¬
riti is cuius illic corpus raceret. E a etiam quȩ subiun¬
go: predicti uenerabilis uiri fortiuati qu ualde mͥ
ȩtate. opere. &. simplicitate placet. relatione cognorii.
Fandem ualerie ꝓuintiam lougobardis intrantibus:
ex monasterio reuerentissimi uiri equitii. in p̃dic¬
to oratorio ad sepulcrũ eius monachi fugerunt:

Expanded text:
fit minor ad singula: tantoque ei in una qualibet re fit minor ad singula: tantoque ei in una qualibet re subripitur, quando latius in multis occupatur. PETR. Vera sunt valde quae dicis. GREGOR. Silequia corpus ejus dum in beati Laurentii martyris oratorio esset humatum, super sepulcrum illius rusticus quidam arcam cum frumento posuit, nec quantus qualisque vir illic jaceret, perpendere 173 ac vereri curavit. Tunc repente turbo coelitus factus, rebus illic omnibus in sua stabilitate manentibus, arcam, quae superposita sepulcro ejus fuerat, extulit, longeque projecit, ut palam cuncti cognoscerent quanti esset meriti is cujus illic corpus jaceret. Etiam ea quae subjungo, praedicti venerabilis viri Fortunati, qui valde mihi aetate, opere et simplicitate placet, relatione cognovi. Eamdem Valeriae provinciam Langobardis intrantibus, ex monasterio reverentissimi viri Equiti in praedicto oratorio ad sepulcrum ejus monachi fugerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
esse non erubescunt: quã e contra in di oculis iaceñ.
qui apito suos et ꝓximorũ oculos. ꝑ in anis głe ap¬
petitum tument. Unde quibus dam ueritas dicit.
Uos estis qui iustificatis uos coram hominibꝰ: d̾s aut̃
nouit corda ur̃a: qura quod hominibꝰ altum est.
abhominabile est aute dm̃. Petrus. Miror ualde:
quod de tali uiro subripi pontifici tanto potuerit.
Cregorius. Quid miraris petre quia fallimur: qͥ
homines sumus: An menti excidit quod dauid qͥ
ionathe filiũ sententiam dedit. cum uerba pueri
mentientis audiuit: Quod tamen quia ꝑ dauto fac¬
tum est: et occulto di iudicio rustum credimus: &
tamen humana ratione qualit̾ iustum fuerit. ñ
uidemus. Quid gͦ mirũ si ore mentientiũ aliqͣndo
in aluto ducimur. qui ꝓpħȩ non sumus: Multũ
uͦ est: quod unius cuiusq presulis mentẽ. curarũ
densitas deuastat. Cunq animꝰ diuidit᷑ ad multa:

Expanded text:
esse non erubescunt; quia econtra in Dei oculis jacent, esse non erubescunt; quia econtra in Dei oculis jacent, qui apud suos et proximorum oculos per inanis gloriae appetitum tument. Unde et quibusdam Veritas dicit: Vos estis qui justificatis vos coram hominibus, Deus autem novit corda vestra: quia quod hominibus altum est, abominabile est ante Deum . PETR. Miror valde quod de tali viro subripi pontifici tanto potuerit. GREGOR. Quid miraris, Petre, quia fallimur qui homines sumus? An mente excidit quod David, quJonathae filium sententiam dedit, cum verba pueri mentientis audivit? Quod tamen quia per David factum est, et occulto Dei judicio justum credimus, et tamen humana ratione qualiter justum fuerit, non videmus. Quid ergo mirum si ore mentientium aliquando in aliud ducimur, qui prophetae non sumus? Multum vero est quod uniuscujusque praesulis mentem curarum desitas devastat. Cumque animus dividitur ad multa,
Abbreviated transcription (Latin):
respondit. Contristas me fili: quia si hodierno die
non egredimur: iam crastina non eximus. ditaq
famulus ex secutoris sui lassitudine corctus: in
monasterio suo eadem nocte demoratus est. Cũ
ecce sequenti die sub ipso lucis crepusculo uehem̃¬
Quem cum ille requireret cur sententia esset
mutata: cognouit quia nocte eadem qua ipse¬
illuc ex secu̾tor missus est ꝑ uisum pontifex fu¬
erat uehement̾ ex territus: cur add exibenũ
di hominẽ mittere p̾sumpsisset. Qui ꝑtinꝰ sur¬
hoc di famulus audisset: contristatus ait. Num qͥd nol
re mninime liceret: Tunc ꝓ caritatis exibitione. ali¬
quantulum exsecutorem fuũ in cella retinuit: eiq
laboris sui cominodũ. coacto renitentiq dedit. Cog¬
uosce gͥ petre in quanta di custodia sunt. qui in hac
uita se ipsos despicere nouerunt: cũ quib intus ciui¬
bus in honore numerantur. qui despecti foris hõib

Expanded text:
respondit: Contristas me, fili, quia si hodierna die respondit: Contristas me, fili, quia si hodierna die non egredimur, jam crastina non exibimus. Dei itaque famulus exsecutoris sui lassitudine coactus, in monasterio suo eadem nocte demoratus est. Cum ecce sequenti die sub ipso lucis crepusculo vehemeQuem cum ille requireret cur sententia esset mutata, cognovit, quia nocte eadem, in qua ipse exsecutor illuc missus est, per visum pontifex fuerat vehementer exterritus, cur ad exhibendum Dei hominem mittere praesumpsisset. Qui protinus surhoc Dei famulus audisset, contristatus ait: Nunquid non  jam pergere minime liceret? Tunc pro charitatis exhibitione aliquantulum exsecutorem suum in cella detinuit, eique laboris sui commodum coacto renitentique dedit. Cognosce igitur, Petre, in quanta Dei custodia sunt qui in hac vita seipsos despicere noverunt; cum quibus intus civibus in honore numerantur, qui despecti foris hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
quia ipse esset quem querebat indicauit. Isdem
uero iulianus. repente ut uidit dĩ famulũ. ex
ipso habitu despexit: eumq qualit̾ deberet al¬
loqui. ꝓterua mente preꝑabat. Mox uͦ ut seruꝰ
dei cõmininus affuit: eiusdem iulrani animũ
uitcoletabilis pauor inuasit. ita ut tremeret: atq ad
uis muaudum hoc ipsum quod uenerat uix sufficere
lingua potusset. Qui himiltato nox sp̃u. acl euag
gemiia eucurrit: orationem ꝓ se fieri petiit: et qͥ ai
pater eus apostolicus pontifex eum uidere uellet.
indicauit. Uir aut᷑ uenerandus equitius cepttꝰ
reninensas gr̃as om̃ipotenti deo agere: asserens qͣ
se ꝑsummũ pontificem gr̃a suꝑna unsitaret.
Ilico uocauit fratres: precepit hora eadem ium̃¬
tas preꝑare:atq ex secutorem suum cepit uehenĩ¬
tissimẽ urgere. ut statim exire debuissent. Cus
sulianus ait. Hoc fieri nullatenus potest. quia las¬
satus ex itiuere: hodie non ualeo exire. T unc ille

Expanded text:
quia ipse esset quem quaereret indicavit. Idem quia ipse esset quem quaereret indicavit. Idem vero Julianus repente ut vidit Dei famulum, ex ipso habitu despexit, eumque qualiter deberet alloqui proterva mente praeparabat. Mox vero ut servus Dei cominus adfuit, ejusdem Juliani animum intolerabilis pavor invasit, ita ut tremeret, atque ad insinuandum hoc ipsum quod venerat, vix sufficere lingua potuisset. Qui humiliato mox spiritu ad ejus genua cucurrit, orationem pro se fieri petiit, et quia pater ejus apostolicus pontifex eum videre vellet indicavit. Vir autem venerandus Equitius coepit immensas gratias omnipotenti Deo agere, asserens quod se per summum pontificem gratia superna visitasset. Illico vocavit fratres, praecepit hora eadem jumenta praeparari, atque exsecutorem suum coepit vehementer 172 urgere ut statim exire debuissent. Cui Julianus ait: Hoc fieri nullatenus potest, quia lassatus ex itinere hodie non valeo exire. Tunc ille
Abbreviated transcription (Latin):
positus aspexit: et imnienso timore correptus est.
Cepit timere: lassescere: seq ipsum nutanti gres¬
su uix posse portare. Qui tremens ad di hominẽ
ꝑuenit. atq ulnis humilit̾ eius genua deoscu¬
lans strinxit. suumq dñm ei occurrisse nuntiauit.
Cui resalutato: dei famulus precepit dicens. Leua fe¬
num uiride: porta pabulum iumentis. in quibus
uenistis. Ecce ego quia parum suꝑest: oꝑe expleto
te subsequor. Iis autem qui missus fuerat iulianuꝰ
defensor. nurabatur ualde quidnã esset qđ redi¬
re moraretur puer: cũ ecce reuertentem puerũ
conspicit: atq in collo fenum ex prato deferentẽ.
Qui uehement̃ iratus: cepit clamare dicens. Quid
est hoc : Ego te misi hominẽ deducere: non fenũ
portare. Cui respondit puer. Quem queris. ecce
subsequitur. Cum ecce uir dĩ clairatis calcratuᷤ
caligis. falcem fenariam in collo deferens uenie¬
bat. Ouem adhuc longe positum: puer suo dño

Expanded text:
positus aspexit, et immenso timore correptus, positus aspexit, et immenso timore correptus, coepit tremere, lassescere, seque ipsum nutanti gressu vix posse portare. Qui tremens ad Dei hominem pervenit, atque ulnis humiliter ejus genua deosculans, strinxit, suumque dominum ei occurrisse nuntiavit. Cui resalutato Dei famulus praecepit, dicens: Leva fenum viride, porta pabulum jumentis in quibus venistis: ecce ego, quia parum superest, opere expleto te subsequor. Is autem qui missus fuerat, Julianus defensor mirabatur valde quidnam esset quod redire moraretur puer: cum ecce revertentem puerum conspicit, atque in collo fenum ex prato deferentem; qui vehementer iratus coepit clamare, dicens: Quid est hoc? Ego te misi hominem deducere, non fenum portare. Cui puer respondit: Quem quaeris, ecce subsequitur. Tum ecce vir Dei, clavatis calceatus caligis, falcem fenariam in collo deferens, veniebat: quem adhuc longe positum puer suo domino
Abbreviated transcription (Latin):
ut ad romanã urbem deduci debuisset: ꝙ quȩ nã sua eẽt
mensura cognosceret. Iulianũ tamen tunc defensorẽ mit¬
tens. qui sabinensi eccłe pꝰmodũ in episcopatu p̾fuit: hoc
ei p̃cepit. ut cũ magno eũ honore deduceret: ne quidꝗͣ
dĩ famulus ex conuentione eadem iniuriȩ sentiret. Qui
parere de eo clericoꝵ uotis concitus uolens. festine ad eiꝰ
monasteriũ cucurrit: ibiq absente illo. antiquarios scri¬
bentes repperit: ubi abbas eẽt inquisiuit. Qͥ dpcerunt.
In ualle hac quȩ monast̾i̾o subiacet: fȩnũ secat. Isdem
uͦ iulianus. suꝑbũ ualde atq contumacem puerũ habu¬
it: cui uix poterat uel ipse dominari. hunc gͦ misit: ut
eum ad se sub celeritate ꝑduceret. Perrexit puer:
et ꝓteruo sp̃u pratũ ueloctter ingressus. omnesq illie
intuens fenũ secantes: requisuit quisnam esset eqͥ¬
tius. Ooxq ut audiuit quis esset: eum adhuc longe

Expanded text:
ut ad Romanam urbem deduci debuisset, et quaenam sua esset ut ad Romanam urbem deduci debuisset, et quaenam sua esset mensura cognosceret. Julianum tamen tunc defensorem mittens, qui Sabinensi Ecclesiae postmodum in episcopatu praefuit, hoc praecepit, ut magno cum honore eum deduceret, nec quidquam Dei famulus ex conventione eadem injuriae sentiret. Qui parere de eo clericorum votis concitus volens, festine ad ejus monasterium cucurrit, ibique absente illo antiquarios scribentes reperit, ubi abbas esset inquisivit. Qui dixerunt: In valle hac quae monasterio subjacet, fenum secat. Idem vero Julianus superbum valde atque contumacem puerum habuit, cui vix poterat vel ipse dominari. Hunc ergo misit, ut ipsum ad se sub celeritate perduceret. Perrexit puer, et protervo spiritu pratum velociter ingressus, omnesque illic intuens fenum secantes, requisivit quisnam esset Equitius. Moxque ut audivit quis esset, eum adhuc longe
Abbreviated transcription (Latin):
nescirer Calutatus ectam ressintare despiceret. iẜ quotiensas
illã cenclebrit lori. iumentũ sedere consueuerat quod clespis¬
cabilius iumentis omnib in cella potuisset repperiri: in
quo etram capistro ꝓ freno: & ueruecũ pellib ꝓ sella ute¬
bat᷑. ꝑ semet ipsumꝰ sacros codices in pelliciis sacculis mis
scripturaꝵ aꝑiebat fontem: et rigabat prata mentium
huiꝰ quoq opinio p̃dicationis. ad romanȩ urbis noticiã
ꝑuenit: atq ut est lingua adulantium auditoris sus
animan amplectendo necans: eo tempore clerici huus
apostolicȩ sedis. antistiti adulando questi sunt dicentes.
Quis ẽ iste uir rusticus qui auctoritatem sibi p̾̃dicatioĩs
arripuit: et officiũ apostolici nostri dñi sibimet usur
exibeat: ut quis sit ecclesiasticus uigor agnoseat. Sicut
aut̃ moris. ẽ. ut occupato in multis animo. adulatio ual¬
de subripiat si ab ipso cordis ostio nequaꝗͣ fuerit citius
repulsa: suadentib se clericis. consensum pontifex prebuit.

Expanded text:
quoties alia tendebat ad loca, jumentum sedere consueverat, quod despicabilius omnibus jumentis in cella potuisset reperiri; in quo etiam capistro pro freno, et vervecum pellibus pro sella utebatur. Super semetipsum sacros codices in pelliceis sacculis misst, Scripturarum aperiebat fontem, et rigabat prata mentium. Hujus quoque opinio praedicationis ad Romanae urbis notitiam pervenit; atque ut est lingua adulantium auditoris sui animam amplectendo necans, eodem tempore clerici hujus apostolicae sedis antistiti adulando questi sunt, dicentes: Quis est iste vir rusticus, qui auctoritatem sibi praedicationis arripuit, et officium apostolici nostri Domini sibimet indexhibeat, ut quis sit ecclesiasticus vigor agnoscat. Sicut autem moris est ut occupato in multis animo adulatio valde subrepat, si ab ipso cordis ostio nequaquam 169 fuerit citius repulsa, suadentibus se clericis consensum pontifex praebuit,
Abbreviated transcription (Latin):
de qͦ coc signa & miracła retulisti: in tam ampla congregaa¬
one imitatores suos in uirtutib reliquit: Gregorius. Felix¬
qui appellabat᷑ curuus quẽ ipse bene cognousti. qui eiusclem
aminiranda narrabat: ex quib aliqua que ad memoriã ue

Expanded text:
de quo tot signa et miracula retulisti, in tam ampla congregatide quo tot signa et miracula retulisti, in tam ampla congregatione imitatores suos in virtutibus non reliquit? qui appellatur Curvus , quem ipse bene nosti, qui ejusdem  monasterii admiranda narrabat: ex quibus aliqua quae ad memoriam ve
Abbreviated transcription (Latin):
tam crudelem facere contumeliã presũpsisser. At contra
libertinꝰ sese in terrã ꝓsternens : eiꝰq peclib ꝓuolutꝰ. sue cul¬
pe non illius seuicie fuisse referebat: qd̃ ꝑtulerat. Sicq ac¬
tum est. ut ad magnã in ansuetudinẽ ꝑduceret᷑ pat̾: & hu¬
militas discipłi magistra fieret magistri. Cumq ꝓ utilitate
monasteris ad constitutionẽ causȩ egressus fuisset. multi ui¬
ri noti ac nobiles. qui eũ ualde semꝑ honorabant. uehem̃t̾
ammirati sollicite requirebant: qͥd nã hoc eẽt. quod cã cu¬
mentẽ ac liuidam faciem baberet. Quib ille dicebat. hest̾
no sero peccatis meis facientib in scabello subpeo aneo impegi:
atq hoc ꝑtuli. Sicq uir sc̃s seruans in pectore honorẽ ueri¬
tatis & magistri: nec patris ꝓdebat uiciũ: nec falsitatis incur¬
rebat peccatũ. Petrus. Putis ne uir iste uenerabilis lib̾tinꝰ

Expanded text:
tam crudelem facere contumeliam praesumpsisset. At contra tam crudelem facere contumeliam praesumpsisset. At contra Libertinus sese in terram prosternens, ejusque pedibus provolutus, suae culpae, non illius saevitiae fuisse referebat quod pertulerat. Sicque actum est ut ad magnam mansuetudinem perduceretur Pater, et humilitas discipuli magistra fieret magistri. Cumque pro utilitate monasterii ad constitutionem causae egressus fuisset, multi viri noti ac nobiles qui eum valde honorabant, vehementer admirati, sollicite requirebant quidnam hoc esset, quod tam tumentem ac lividam haberet faciem. Quibus ille dicebat: Hesterno die sero, peccatis meis facientibus, in scabello suppedaneo impegi, atque hoc pertuli. Sicque vir sanctus servans in pectore honorem veritatis et magistri, nec patris prodebat vitium, nec falsitatis incurrebat peccatum. PETR. Putasne vir iste venerabilis Libertinus,
Abbreviated transcription (Latin):
ac faciẽ cutudit: totũq illius uultũ. tumentem ac liuidũ
reddioit. Qui uehement̾ cesus: ad stratũ ꝓpriũ tacitꝰ recessit.
die uͦ altera: erat ꝓ utilitate monasterii causa constituta:
Expletis igitur ymnis initutinalib. libertinus. ad lectũ abbitiᷤᷤ
uenit: orationẽ sibi humilit̃ petiit. Sciens uͦ ille qͣntũ ⁊ cun¬
ctis honoraret᷑ qͣntũq diligeret᷑: ꝓ iniuria quã ingesserat. re¬
cetlere eũ uelle ex monasti̾o putabat: atq requisiuit diceis.
Ubi uis ire : Eni ille respondit dicens. Monaisterii causa cos¬
stituta ẽ. pater: quã declinare nequeo: qr hesterno die me
hodie iturũ ꝓmisi: ibi ire disposui. Tunc ille a fundo cor¬
dis consid̾ans asperitatem et duriciã suã: humilitatem ac
mnansuetudinẽ lib̾tini: ex lecto ꝓsiliuit: pecles lib̾cini ce¬
nuit⁊ se peccasse. se reũ eẽ cestatꝰ est: qui tanto taliq uiro.

Expanded text:
ac faciem tutudit, totumque illius vultum tumentem ac lividum ac faciem tutudit, totumque illius vultum tumentem ac lividum reddidit: qui vehementer caesus, ad stratum proprium tacitus recessit. Die vero altera erat pro utilitate monasterii causa constituta. Expletis igitur hymnis matutinalibus, Libertinus ad lectum abbatis venit, orationem sibi humiliter petiit. Sciens vero ille quantum a cunctis honoraretur, quantumque diligeretur, pro injuria quam ei ingesserat, recedere eum a monasterio velle putabat, atque requisivit, dicens: Ubi vis ire? Cui ille respondit: Monasterii causa constituta est, Pater, quam declinare nequeo, quia hesterno die me hodie iturum promisi, illuc ire disposui. Tunc ille a fundo cordis considerans asperitatem et duritiam suam, humilitatem ac mansuetudinem Libertini, ex lecto 161 prosiliit, pedes Libertini tenuit, se peccasse, seque reum esse testatus est, qui tanto talique viro
Abbreviated transcription (Latin):
ens ꝑcussit semel: & aquas minime diuisit. S cũ repente
et iter int̾ aquas fecit. ꝑpendis petre: qͣntũ in exibendis uir¬
tutib humilitas ualet: Tunc enĩ exibere magistri uirtutẽ
potuit: qͣndo magistri nom̃ ad memoriã reduxit. Quia enĩ
ao humilitatẽ sub magistro rediit: quod magister fecerat &
ipse fecit. Petrus. libet quod dicis. S queso ce. est ne aliqͥo
aliuo quod adbic de ipso ad nrãm edificationẽ narres: G re¬
gorius. Est plane: s si sit qui uelit initari. ẜ go enĩ uirtutẽ
pacientiȩ: signis & miracłis maiorẽ credo. Quadã nanq die
is qui pꝰ uenerabilis honorati exitũ. monasterii regimen tene¬
bat: cont᷑ eundẽ uenerabilem libertinũ in gͣui iracundia ex¬
arsit: ita ut eũ manib cederet. sẜ qr uirgã qua eũ ferire pos¬
set minime inuenit: comp̃henso scabello subpedaneo. ei capt̃

Expanded text:
ens, percussit semel, et aquas minime divisit. Sed cum repente ens, percussit semel, et aquas minime divisit. Sed cum repente ac iter inter aquas fecit. Perpendis, Petre, quantum in exhibendis virtutibus humilitas valet? Tunc exhibere magistri virtutem potuit, quando magistri nomen ad memoriam reduxit. Quia enim ad humilitatem sub magistro rediit, quod magister fecerat et ipse fecit. PETR. Libet quod dicis; sed, quaeso te, estne aliquid aliud quod adhuc de ipso ad nostram aedificationem narres? GREGOR. Est plane, sed si sit qui velit imitari. Ego enim virtutem patientiae signis et miraculis majorem credo. Quadam namque die is qui post venerabilis Honorati exitum monasterii regimen tenebat, contra eumdem venerabilem Libertinum gravi iracundia exarsit, ita ut eum manibus caederet. Et quia virgam qua eum ferire posset, minime invenit, comprehenso scabello suppedaneo, ei caput
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ głam: uicit pietas illud pectꝰ uirtutis. Quod icło fuit
ualidũ: quia deuictũ. Hirtutis enĩ pectꝰ non ee̾t: si hoc
pietas ñ uicisset. Itaq descendit: genu flexit: ad celum
manus tetendit: caligulam de sinu ꝓtulit: suꝑ extincti
pueri pectus posuit. Quo orante: anima pueri ad corpꝰ rediit.
Quẽ manu comp̾hendit: & flenti matri uiuentem reddidit:
atq iter quod ceꝑat ꝑgit. Petrus. Quidnã hoc ẽẽ dicemꝰ:
Uirtutẽ tanti miracłi honorati egit meritũ: an peticio lib̾ti¬
ni Tregoruis. In ostensione tam ammirabilis signi: cũ fide
feminȩ uirtꝰ conuenit utrorũq atq ido lib̾tinũ existimo is¬
ta pocuisse: qr plus didicerat de magistri quã de sua uirtu¬
te confidere. Cuius enĩ caligulã in pectore extincti corpuscłĩ
posuit: eiꝰ nimirũ animã oꝑtinere qd̃ petebat estimauit.
llam helyseus qͦ magistri palliũ ferens. atq ad iorclanẽ ueni¬

Expanded text:
Dei gloriam vicit pietas illud pectus virtutis, quod ideo fuit Dei gloriam vicit pietas illud pectus virtutis, quod ideo fuit validum, quia devictum; virtutis enim pectus non esset, si hoc pietas non vicisset. Itaque descendit, genua flexit, ad coelum manus tetendit, caligulam de sinu protulit, et super exstincti pueri pectus posuit. Quo orante, anima pueri ad corpus rediit: quem manu comprehendit, ac flenti matri viventem reddidit, atque iter quod coeperat peregit. PETR. Quidnam hoc esse dicimus? virtutem tanti miraculi Honorati egit meritum, an petitio Libertini? GREGOR. In ostensione tam admirabilis signi cum fide feminae virtus convenit utrorumque; atque ideo Libertinum existimo ista potuisse, quia plus didicerat de magistri, quam de sua virtute confidere. Cujus enim caligulam in pectore exstincti corpusculi posuit, ejus nimirum animam obtinere quod petebat aestimavit. Nam Elisaeus quoque magistri pallium ferens, atque ad Jordanem veni
Abbreviated transcription (Latin):
cui st̃ reuersi. Alio quoq tempore ꝓ causa monasterii albis
russu. qui honorato eiꝰ magistro successerat: rauennã ꝑgebat.
Pamore uͦ eiꝰdem uenerabilis honorati: quocũq libertinus
ibat: eiꝰ semꝑ caligulã in sinũ portare consueuerat. Itaq
dũ ꝑgeret: accidit ut queclam mulier extincti filii corpus¬
culũ ferret. Quȩ dũ seruũ dĩ fuisset intiuta: amore filii suc¬
ceusa. iumentũ eiꝰ ꝑ frenũ tenuit: atq cũ iuram̃to dixit.
Nullatenꝰ recedes: nͥ filiũ meũ resuscitaueris. At ille inusita¬
cũ habens tale miracłm: expauit peticionis illius iuram̃¬
tũ. Declinare mulierẽ uoluit: s nequaꝗͣ. preualens. hesit
animo. Consid̾are libet: quale quantũq in eiꝰ pectore cer¬
tamen fuerit. Ibi quippe pugnabat int̾ se humilitas con¬
uersationis: & pietas matris. Timor. ne inusitata p̾sume¬
ret: dolor. ne orbate mulieri ñ subueniret. S ad maiorẽ

Expanded text:
vacui regressi. Alio quoque tempore pro causa monasterii, abbatis vacui regressi. Alio quoque tempore pro causa monasterii, abbatis jussu, qui Honorato ejus magistro successerat, Ravennam pergebat. Pro amore vero ejusdem venerabilis Honorati, quocunque Libertinus ibat, ejus semper caligulam in sinu portare consueverat. Itaque dum pergeret, accidit ut quaedam mulier exstincti filii corpusculum ferret. Quae dum servum Dei fuisset intuita, amore filii succensa, jumentum ejus per frenum tenuit, atque cum juramento dixit: Nullatenus recedes, nisi filium meum suscitaveris. At ille inusitatum habens tale miraculum, expavit petitionis illius juramentum: declinare 160 mulierem voluit, sed nequaquam praevalens, animo haesit. Considerare libet quale quantumque in ejus pectore certamen fuerit. Ibi quippe pugnabat inter se humilitas conversationis, ac pietas matris: timor ne inusitata praesumeret, dolor ne orbatae mulieri non subveniret. Sed ad majorem
Abbreviated transcription (Latin):
caballũ cuũ ille respondit. Ite cũ bono. ego opꝰ calulli ñ ha¬
beo. Descendentes uͦ. inuitũ eũ in caballũ de q deposuerant
leuauert̃: & ꝓtinꝰ abscesserunt. Iuorũ equi canto cursii ittũ
quẽ priꝰ tñsir̾t nom pot̾ant fiuuiũ cnsierunt: acsi ille flumiri
alueus aquam minime haberet. Sicq factum est: ut dum
seruo dĩ unꝰ caballus suus reddit᷑: om̃s a singłis reciperent᷑.
Eodem qͦ tempore: in campaniȩ partib. buccellinꝰ cũ fran¬
cis uenit. Ne monast̾io uͦ p̾fati dĩ famuli rumor exierat:
qd̾ multas pecunias hab̾et. Ingressi oratoriũ franci. ceꝑunt
seuientes libͣtinũ querere: lib̾tinũ clamare: uͥ ille in ora¬
tione ꝓstratꝰ iacebat. Alira ualde res. Querentes seuientes¬
q franci. in ipsũ ingredientes inpingebant: & ipsũ uidere
non pot̾ant. Sicq sua cecitate frustrati: a monasterio ua

Expanded text:
caballum tuum; ille respondit: Ite cum bono, ego caballo opus non hacaballum tuum; ille respondit: Ite cum bono, ego caballo opus non habeo. Descendentes vero, invitum eum in cabellum de quo deposuerant, levaverunt, et protinus abscesserunt. Quorum equiquem prius transire non poterant fluvium transierunt, acsi ille fluminis alveus aquam minime haberet. Sicque factum est, ut, dum servo Dei unus suus caballus redditur, omnes a singulis receperentur. Eodem quoque tempore in Campaniae partibus Buccellinus cum Francis venit. De monasterio vero praefati Dei famuli rumor exierat, quod multas pecunias haberet. Ingressi oratorium Franci, coeperunt saevientes Libertinum quaerere, Libertinum clamare, ubi ille in orationem prostratus iacebat. Mira valde res: quaerentes saevientesque Franci, in ipso ingredientes inpingebant et ipsum videre non poterant. Sicque sua c
Abbreviated transcription (Latin):
bat. ab hominib eiꝰ ꝓiectus. ẽ. Qui iumenti ꝑditi cdãpnũ libent̃
ferens: etiã flagellũ qd̃ tenebat. diripientib obtulit dicens.
Tollite ut habeatis qualit̃ hoc iumentũ minare possitis. Qͥb¬
dictis. ꝓtinꝰ sese in orationẽ dedit. Cursu aut̃ raptoo p̃dicti
ducis exercitꝰ ꝑuenit ad fluuiũ nomine uulturnũ. Ibi eqͦs
suos cepert̃ singuli hastis cundere: calcarib cruentare. S can̾¬
equi uerb̾ib cesi. Calcarib cruentati. fatigari pot̾ant: moueri
ñ pot̾ant. sicq aquã fluminis tingere. qsi mortale p̃cipitium
ꝑtimescebant. Cũq diu ceclendo sessores singłi fatigarent᷑ iniꝰ
eoq intulit. qr ex culpa quã seruo dĩ in uia fecerant: illa sui
itiueris dispendia colerabant. Iui stati reuersi pꝰ se: lib̾tinũ
repꝑiunt in oratione ꝓstratũ Cui cũ dicerent. surge & tolle

Expanded text:
bat ab hominibus eius proiectus est. Qui iumenti perditi damnum libenter bat ab hominibus eius proiectus est. Qui iumenti perditi damnum libenter ferens, etiam flagellum quod tenebat diripientibus obtulit, dicens: 'Tollite, ut habeatis qualiter hoc iumento minare'. Quibus dictis, protinus se in orationem dedit. Cursu autem rapido praedicti ducis exercitus pervenit ad fluvium nomine Vulturnum; ibi equos suos coeperunt singuli astis tundere, calcaribequi verberibus caesi, calcaribus cruentati, fatigari poterant, moveri non poterant; sicque aquam fluminis tangere quasi mortale praecipitium pertimescebant. Cumque diu caedendo sessores singuli fatigarentur, unus eorum intulit, quia ex culpa quam servo Dei in via fecerant, illa sui itineris dispendia tolerabant. Qui statim reversi, post se Libertinum reperiunt in oratione prostratum. Cui cum dicerent: Surge, tolle
Abbreviated transcription (Latin):
secus quasi in sua libertate reliquerat. Sic moyses in heremo
edoctus ab angelo mandatũ didicit: quod ꝑ homine̾ non cos¬
nouit. Sed hec ut p̾deximꝰ infirmis ueneranoa st̃. ñ imitanda.
Petrus. Placet quod dicis. Sed peto ut mͥ dicas: si tantus hic pat̾
ir reuerentissimꝰ lib̾tinus qui regis totile tempore eiusoem
fundensis monasterii p̃positus fuit: in discipulatu illius conuer¬
satus atq eruditꝰ ẽ. De quo quanuis uirtutes multas plurimoꝵ
narratio certa uulgauerit: p̃cdictus tam̃ laurentiꝰ religiosus uir
qui nc̃ suꝑest. et ei in ipso tempore familiarissimꝰ fuit: multa
mnͥ de illo dicere consueuit: ex quib ea que recolo pauca narra¬
bo. In eadem ꝓuncia samnię quã sup̃ memoraui: idem uir
ꝓ utilitate monasterii earpebat iter. Nũq daricla gothorũ comeᷤᷤ
cũ exercitu in eodem loco uenisset: dĩ seruus ex ciballo in qͦ sede¬

Expanded text:
nsecus quasi in sua libertate reliquerat. Sic Moyses in eremo nsecus quasi in sua libertate reliquerat. Sic Moyses in eremo edoctus mandatum ab angelo didicit , quod per hominem non cognovit. Sed haec, ut praediximus, infirmis veneranda sunt, non imitanda. PETR. Placet quod dicis; sed peto ut mihi dicas si tantus hic Pater Vir reverentissimus Libertinus, qui regis Totilae tempore eiusdem Fundensis monasterii praepositus fuit, in discipulatu illius conversatus atquo cruditus est. De quo quamvis virtutes multas plurimorum narratio certa vulgaverit, praedictus tamen Laurentius religiosus vir, qui nunc superest et ei ipso in tempore familiarissimus fuit, multa mihi de illo dicere consuevit. Ex quibus ea quae recolo, pauca narrabo. In eadem provincia Samnii, quam supra memoravi, isdem vir pro utilitate monasterii carpebat iter. Dumque Darida Gothorum comis cum exercitu in eodem loco venisset, Dei servus ex caballo in quo sede
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s donũ. Usus quidem rectȩ conu̾sationis ẽ. ut preee non
audeat. qui subeẽ non didicerit: nec obedientiã subiectis im¬
peret: quã prelatis non nouit exibere. Sed tam̃ sunt nonnulli
qui ita ꝑ magisteriũ sp̃s intrinsecus docent᷑: ut & si eis ext̾ius hu¬
inani magisterii disciplina desit: magistri uituni censura noi
desit. Quorũ tam̃ libertas uitȩ. ab infirmis in exemplũ non
est trahenda: ne cdũ se quisq similit̾ scõ spũ impletũ presiuntt.
discipulus hominis eẽ despiciat: & magister erroris fiat. Mets̾
aut̃ que diuino spu implet᷑. habet euidentissime signa sua: iuir¬
tutem scilicet ꝙ humilitatẽ: quȩ si utraq in una inente ꝑfec¬
te conueniunt: liquet quod de p̾sentia scĩ sp̃s testimoniũ fert̃.
Sic qͥppe etiam ioh̃s baptista magistrũ habuisse non legitur:
ralit̾ int̾ discipłos aggregauit: s quẽ intrinsecꝰ docebat: extͥu¬

Expanded text:
Spiritus donum. Usus quidem rectae conversationis est, ut praeesse non Spiritus donum. Usus quidem rectae conversationis est, ut praeesse non audeat, qui subesse non didicerit; nec obedientiam subjectis imperet, quam praelatis non novit exhibere. Sed tamen sunt nonnulli qui ita per magisterium Spiritus intrinsecus docentur, ut etsi eis exterius humani magisterii disciplina desit, magistri intimi censura non desit. Quorum tamen libertas vitae ab infirmis in exemplum non est trahenda, ne dum se quisque similiter sancto Spiritu impletum praesumit, discipulus hominis esse despiciat, et magister erroris fiat. Mens autem quae divino spiritu impletur, habet evidentissime signa sua; virtutes scilicet et humilitatem, quae si utraque perfecte in una mente conveniunt, liquet quod de praesentia sancti Spiritus testimonium ferunt. Sic quippe etiam Joannes Baptista magistrum habuisse non legitur, raliter inter discipulos aggregavit; sed quem intrinsecus docebat, extri
Abbreviated transcription (Latin):
monasteriũ construxit: in quo ducentor fere monachori pat̃
extitit: ibiq uita illius circũquaq exempla ȩximiȩ conu̾sati¬
onis dedit. Nam quadã die ex eo monte qui eiꝰ monast̾i̾o
in excelsum ꝓminet. ingentis s ꝓri moles e rupta est: quȩ per
deuerum montis latus ueniens. tocius rumam celle omniũq
fratrũ interitũ minabat᷑. Quam cũ uenientem desuꝑ uir sc̃s
uidisset: frequenti uoce ap̃i nom̃ inuocans. extensa mox dex¬
tera signũ ei crucis opposuit: eaniq in ipso deuexi montis
latere cadentem fixit: sic̃ religiosus uir laurentiꝰ ꝑhibet.
Et quia locus non erat quo inherere potuisset: aspicit᷑ ita
ut nc̃ usq montẽ cernentib casura pendere uideat᷑. Petrus.
Putamꝰ ne hic tam egregnis uir ut post magister discipłocum
fieret: prius habuit magistrum : G regorius. Nequaꝗͣ hunc
fuisse cuiusquã discipłm audiui: s lege non constringit᷑ sc̃ĩ

Expanded text:
monasterium construxit, in quo ducentorum ferme monachorum Pater monasterium construxit, in quo ducentorum ferme monachorum Pater exstitit, ibique vita illius circumquaque 156 exempla eximiae conversationis dedit. Nam quadam die ex eo monte qui ejus monasterio in excelso prominet ingentis saxi moles erupta est, quae per devexum montis latus veniens, totius ruinam cellae, omniumque fratrum interitum minabatur. Quam cum venientem desuper vir sanctus vidisset, frequenti voce nomen Christi invocans, extensa mox dextera signum ei crucis opposuit, eamque in ipso devexi montis latere cadentem fixit, sicut religiosus vir Laurentius perhibet. Et quia locus ei non fuerat quo inhaerere potuisset, aspicitur ita ut hucusque montem cernentibus, casura pendere videatur. PETR. Putamus, hic tam egregius vir, ut post magister discipulorum fieret, prius habuit magistrum? GREGOR. Nequaquam hunc fuisse cujusquam discipulum audivi, sed lege non constringitur sancti