comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ eõd̾ diuino officio ꝑsoluẽdo. qͣntã poteris diligentiã ad¬
hibe. ut. scił. uł ad galloꝵ cantũ. uł ad signũ monachoꝵ
uł ad estimationẽ tuã tali teꝑe surgas ut akalendis oc¬
tobꝵ. usq ad pascha añ aurorã. A pascha uͦ usq ad p̃dic¬
tas Rał. paulo pꝰ auiorã. noct᷑nũ officiũ finias. Primam
c̃ãtabis in hẏeme lucescẽte aurora. Terciã oriẽte sole. Sextam.
tũ tempꝰ surgendi ad noct᷑uum officiũ poteris obseruare:
ad lectũ matutinis horis nũꝙͣ redeas. Tũc aũt sic̃ supͣdiximꝰ
sꝑitalib studiis: ñ sõpno debes oꝑam dare. Raro enĩ qͥ stu¬
diosi sunt ĩ sꝑitalib tãli tẽꝑe nͥ forte minutioĩs cã dor¬
mire solent. Qd si aliqñ ꝓductior hora suꝑeẽt usq ad lu¬
cẽ. ⁊ dormiend̾ tͥ putares. orationẽ solitã. si sopno nimis

Expanded text:
in eodem divino Officio persolvendo, quantam poteris diligentiam adin eodem divino Officio persolvendo, quantam poteris diligentiam adhibe: ut scilicet, vel ad gallorum cantum, vel ad signum monachorum, vel ad aestimationem tuam tali tempore surgas. Ut a Kalendis Octobris usque ad Pascha ante auroram; a Pascha vero usque ad praedictas Kalendas, paulo post auroram nocturnum Officium finias. Primam cantabis in hieme, lucescente aurora: Tertiam, oriente sole, sextam vpraescriptum tempus surgendi ad nocturnum officium poteris observare, ad lectum matutinum horis nunquam redeas. Tunc autem, sicut supra diximus, spiritualibus studiis, non somno debes operam dare. Raro enim qui studiosi sunt in spiritalibus, tali tempore, nisi forte minutionis causa dormire solent. Quod si aliquando productior hora superesset usque ad lucem, et dormiendum tibi putares, orationem solitam, si somno nimis
Abbreviated transcription (Latin):
de̾. qd̃ dñs ait. attendite ne gͣuent᷑ corda ur̃a in cͣpula
crẽ sompnũ ⁊ anime ⁊ corꝑi saluberrimũ eẽ. ⁊ ad
mundicrã cordis ⁊ carnis. plurimũ ꝓdesse notissimũ ẽ. Hanc
tu mediocͥtatẽ sectari meniẽto. ita ut eandem qͣntũ dño adiuuã¬
te poteris mẽsurã refectionis semꝑ seruãdo neq ĩ uiliorib ci¬
bis. aliqͥd nat᷑ali necessitati substrahas. neq ĩ sautiorib ⁊ ac¬
curaatiorib plus solito. uł płꝰ qͣm nat᷑e satis ẽ. ꝯcupiscẽtie car¬
nis indulgeas. Nec tẽꝑantia uictꝰ ⁊ d̾o erit acceptior. ⁊ ad
mũdiciã carnis parit̾ ⁊ cordis utilior ⁊ corꝑi salubrior. ꝙͣ si
robustiora ieiunia sectãdo. pꝰmodũ uidiscreta satitate ieuini¬
um cõpensares. De diuino officio exeq̃ndo.¬
N officio diuino usum clericoꝵ sequaris. Uñ nõ habes ne¬
cesse ut scribamꝰ tͥ. Ut aũt obserues hãc distĩctionẽ tẽpis

Expanded text:
dere, quod Dominus ait: Attendite ne graventur corda vestra in crapula dere, quod Dominus ait: Attendite ne graventur corda vestra in crapula crem somnum, et animae, et corpori saluberrimum esse, et ad munditiam cordis, et carnis plurimum prodesse notissimum est. Hanc tu mediocritatem sectari memento, ita ut eamdem, quantum Domino adjuvante poteris, mensuram refectionis semper servando, neque in vilioribus cibis aliquid naturali necessitati substrahas, neque in lautioribus et accuratioribus, plus solito, vel plusquam naturae satis est, concupiscentiae carnis indulgeas. Haec temperantia victus, et Deo erit acceptior, et ad munditiam carnis pariter et cordis utilior, et corpori salubrior, quam si robustiora jejunia sectando, postmodum indiscreta saturitate jejunium compensares. De divino Officio. --In Officio divino usum clericorum sequaris; unde non habes necesse ut scribamus tibi. Ut autem observes hanc distinctionem temporis
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ minueris. uł forte egrotꝰ fueris. Qd̃si quarta feria¬
ead̾ abstinẽtia tͥ transigẽda uideat᷑. nichil ulteriꝰ addẽdũ
cẽsemꝰ. Ieiunia enĩ in pane ⁊ aqͣ ea q̃ supͣdix iꝰ cã ñ ar¬
bitram᷑ tͥ ẽẽ ꝯmoda. nisi forte uideat᷑ tibi sic eẽ tͣnsigẽ¬
das uigilias haꝵ sollẽpnitatũ. Natał dñi. Pasche. Pen¬
tecostes. Ascensionis. ⁊ Sc̃ĩ Ioħ̃is babtiste. Petri ⁊ pauli.
apłoꝵ. Assũptionis beate Marie. ⁊ Om̃ium Scõꝵ. Reli¬
quũ uͦ temipꝰ totiꝰ anni. more monachoꝵ tͥ tͣnsigendũ
putamꝰ. ut .s. ab idib septembꝵ. usq ad pascha semel cõ¬
medas. A pascha uͦ usq ad easdẽ idꝰ. bis reficias. Uinũ ꝙͦ
ad mẽsuram monacoꝵ s nũꝙͣ purũ bibẽdo. ⁊ cet̾a que tͥ
ab eis ministrabũt᷑. cũ grãꝵ actione ꝑcipiẽdo. excepto q̃d̾
Illud aũt euͣngłicũ oportet te ĩ refectioẽ semꝑ atten¬

Expanded text:
facere noscuntur; non arbitramur tibi expedire quod magnum abstifacere noscuntur; non arbitramur tibi expedire quod magnum abstinentiae rigorem assumas. Igitur satis esse credimus, ut sexta feria semel reficias, per totum annum: abstinendo quidem a vino, sed pulbitramur tibi esse commoda: nisi forte videatur tibi sic esse transigendas vigilias harum solemnitatum, Natalis Domini, Paschae, Pentecostes, Ascensionis et S. Joannis Baptistae, Petri et Pauli apostolorum, Assumptionis beatae Mariae, et Omnium Sanctorum. Reliquum vero tempus totius anni, more monachorum tibi transigendum putamus; ut scilicet, ab Idibus Septembris usque ad Pascha semel comedas; a Pascha vero usque ad easdem Idus bis reficias. Vinum quoque ad mensuram monachorum, sed nunquam purum bibendo, et caetera, quae tibi ab eis ministrabuntur, cum gratiarum actione percipiendo: excepto quod Illud autem Evangelicum oportet te in refectione semper atten
Abbreviated transcription (Latin):
quã tͥ uidebis eẽ necessariã. ne cogaris talia petendo
ab aliis. silentium rumꝑe. uel indigentiã paciendo solli¬
citudinẽ habere. Uidetur ettã nobis. qd̾ canonicalẽ habi¬
tũ qñ presens erit ep̃e acciꝑe debeas. ut non solum locꝰ.
s ⁊ habitus ꝯmonefaciat te. ad sobrie ⁊ pie iuiuendũ
ꝯorã illo qͥ absconditoꝵ est cognitor. Quomͦ sit i eiuñadũ.
De abstinentia uł ieuinũs. ita accipe. Dicit quidẽ
di habitatio qmͣ d̾o iuspirante elegesti. solet sanita¬
ti capitis ꝓpt̾ aerẽ inclusum obẽe. qd̾ ⁊ crebra ieuuua
fac̾e̾ nosꝯtur. nõ arbitram᷑ tͥ expedire. qd̾ magnũ absti¬
nẽtie rigorẽ assumas. Igit᷑ satis ẽẽ credimꝰ ut sexta feria
semel reficias ꝑ totũ annũ. abstinẽdo quidẽ a uino. s pul¬
mentũ sumẽdo. nͥ festi dies. uł octaue sacͣrũ sollẽpnita¬
tũ. slatał dñi. pasche. ⁊ Pentecost̾. occͣrerĩt. uł sangui

Expanded text:
quam tibi videbis esse necessariam, ne cogaris talia petendo quam tibi videbis esse necessariam, ne cogaris talia petendo ab aliis, silentium rumpere, vel indigentiam patiendo sollicitudinem habere. Videtur etiam nobis, quod canonicalem habitum, quando praesens erit episcopus, accipere debeas, ut non solum locus, sed et habitus commonefaciat te ad sobrie et pie vivendum coram illo qui absconditorum est cognitor. Quomodo jejunandum. --De abstinentia vel jejuniis ita accipe. Dicit quidem di habitatio, quam Deo inspirante elegisti, solet sanitati capitis propter aerem inclusum obesse, quod et crebra jejunia facere noscuntur; non arbitramur tibi expedire quod magnum abstinentiae rigorem assumas. Igitur satis esse credimus, ut sexta feria semel reficias, per totum annum: abstinendo quidem a vino, sed pulmentum sumendo; nisi festi dies, vel octavae sacrarum spirante elegisti, solet sanitati capitis propter aerem inclusum obesse, quod et crebra jejunia
Abbreviated transcription (Latin):
a te repellas: uel retinẽdo uł ꝯcupiscendo: qd̾ necessariũ
nõ habes. qͥ nõ solũ mũdo ⁊ uniu̾sis ꝯcupiscẽtiis eiꝰ abre¬
nũciasti. s ⁊̃ temetipm ab negasti. ut crucẽ tuã post
iħ̃m portando: ãd eiꝰ promissa ꝑuenias. Qib uestib utẽd̾ sit.¬
De uestitu uͦ ita nob̃ uidet᷑. qd̾ a lineis uestib om̃ĩno
abstine̾ possis. ⁊ debeas. ⁊ laneis atq pellicus indumẽtis
ꝯtemptꝰ ẽẽ. Qd̃ si tibi ita placui̾t habe ꝓ camisiis duab
duas tunicas. Caligaꝵ duo paria. uł tria ꝓpt̾ hyemalia
frigora. Pedulia que sufficiant. Pelliciã unam. aut
duas. si necessarias iudicabis. ⁊ pelles. ⁊ cappã. Ad lectũ
habeto stramẽ. filtrũ. Cooꝑtoriũ de grossis ouiũ pellib
rustico pãno cooꝑtũ. uł cotũ. ⁊ puluinũ. ad caput. Ha¬
be qͦ duas acus. filum. ⁊ forfices. ⁊ huiꝰmodi supellectilẽ.

Expanded text:
necessarium necessarium non habes; qui non solum mundo, et universis concupiscentiis ejus abrenuntiasti, sed etiam temetipsum abnegasti, ut crucem tuam post Jesum portando, ad ejus promissa pervenias. Quibus vestibus utendum. --De vestitu vero ita nobis videtur, quod a lineis vestibus omnino abstinere possis et debeas, et laneis, atque pelliciis indumentis contentus esse. Quod si tibi ita placuerit, habe pro camisiis duabus duas tunicas. Caligarum duo paria vel tria, propter hiemalia frigora. Pedulia quae sufficiant. Pelliciam unam, aut duas, si necessarias judicabis, et pelles, et cappam. Ad lectum habeto stramen, filtrum, coopertorium de grossis ovium pellibus rustico panno coopertum, vel cotum, pulvinum, ad caput. Habe quoque duas acus, filum, et forfices, et hujusmodi suppellectilem
Abbreviated transcription (Latin):
necessaria erũt ad uestitũ. expendes. Nec ab alio expen¬
sam in uestib acciꝑe cures: si tibi eas de oꝑe tuo sufficien¬
ter poteris ꝯꝑare. Nam uictũ scimꝰ te de monasterio hr̃e:
His uͦ que supradicta sunt exceptis. caueto om̃ino ⁊ abho¬
minabile ducito. aliqͥd tibii quasi ꝓpͥum reꝯdere. uł retin̾e̾.
s quicqͥd tibi post expensam que necessaria ẽ ad uestes⁊
ad preꝑationẽ oꝑis tui suꝑerit. uel de his que tͥ forte ab
aliquib seruis d̾i dabuntur. uel de p̃cio oꝑm tuoꝵ ꝯti
nuo prout tͥ uidebit᷑ necessitatib indigẽtium ĩpende. ut
uixta apłm. oꝑando manib tuis qd̾ bonũ est. habeas uñ
tribuas necessitatẽ pacienti. Qd̃ si aliq̃n tͥ uult aliqͥs da¬
re q̃d necessariũ non habeas: memẽto scriptũ eẽ. Beatiꝰ
magis ẽ dare. qͣm acciꝑe. Absit enĩ ut aliqua uł leui cu¬
piditate mentẽ tuã macules. ⁊ grãm illiꝰ qui te uocauit

Expanded text:
necessaria erunt ad vestitum expendes. Nec ab alio expensam in vestibus accipere cures, si tibi eas de opere tuo sufficienter poteris comparare. Nam victum scimus te de monasterio habere. His vero quae supra dicta sunt exceptis caveto omnino, et abominabile ducito, aliquid tibi quasi proprium recondere, vel retinere. Sed quidquid tibi post expensam quae necessaria est ad vestes, et ad praeparationem operis tui supererit; vel de his quae tibi forte ab aliquibuo prout tibi videbitur necessitatibus indigentium impende; ut, juxta Apostolum, operando manibus tuis quod bonum est, habeas unde tribuas necessitatem patienti . Quod si aliquando tibi vult aliquis dare quod necessarium non habeas, memento scriptum esse: Beatius magis est dare quam accipere . Absit enim ut aliqua vel levi cupiditate mente
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eꝯtͣ scͥptũ sit. ue hõi ꝑ quẽ nomẽ dñi blasphemat᷑. sed
malũ ẽ laudẽ appete̾ uł amare. De Caritate.
Sostquã aũt didic̾is a xp̃o mittis eẽ. ⁊ hũilis corde.
ille qͥ suꝑb̃ resistit. ⁊ hũilib dat grãm suã. petẽti. quen̾ti.
ta dilatabit illũd ut qͥcqͥd tͥ in diuinis mãdatis durũ ui¬
det᷑ uł difficile. fiat facillimũ. Ita in ꝙͣ dilatabit cortuũ¬

Expanded text:
Sed malum est, laudem appetere, vel amare. De Charitate. --Postquam autem didiceris a Christo, mitis esse, et humilis corde, ille qui superbis resistit, et humilibus dat gratiam suam, petenti, quaerenti, ta dilatabit illud, ut quidquid tibi in divinis mandatis durum videtur, vel difficile, fiat facillimum. Ita, inquam, dilatabit cor tuu
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib sumẽtes scutũ fidei in qͦ possitis oĩa tela neqͥssimi is¬
nita extĩg̾e̾. ⁊ c̾. Sincerꝰ enĩ amor ⁊ feruẽs fides crucis xp̃t. uͥ
niu̾sa machinam̃ta inimici irrita facit. ⁊ effusa cũ lacͥmeᷤᷤ
Dec sunt sp̃alia ĩstrum̃ta. ⁊ c̾tamina milicie tue corã
rege: cui cepisti militare. Scire nãq debes. obhoc te clau¬
sũ cẽ corꝑe. ⁊ ab exteriorib curis seꝑatũ ut corde possis
ad ista uacare. Corã hõib magnꝰ haberis. qi reclus dicĩs
s nͥ ista om̃i studio corã d̾o oĩq uigilãtia exeqͣris magnꝰ
eẽ minime poti̾s. Nã hoĩes sola ext̾iora adu̾tũt. De interi

Expanded text:
scutum fidei, in quo possitis omnia tela nequissimi ignita exstinguere , etc. Sincerus enim amor, et fervens fides crucis Christi, universa machinamenta inimici irrita facit: et effusa cum lacrymis aec sunt spiritualia instrumenta et certamina militiae tuae coram Rege, cui coepisti militare. Scire namque debes ob hoc te clausum esse corpore, et ab exterioribus curis separatum, ut corde possis ad ista vacare. Coram hominibus magnus haberis, quia reclusus diceris: sed nisi ista omni studio coram Deo, omnique vigilantia exsequaris, magnus esse minime poteris. Nam homines sola exteriora advertunt: de inte
Abbreviated transcription (Latin):
iuicissitudiẽ rursꝰ ad orationẽ uł lectionẽ feruẽtior ꝯsurg ᷤ .
Tale aut̃ opꝰ tũc facito. qd qͥete ⁊ sine sonitu possit fieri. ne
turba indiscreta scandalũ sumat. Caue aũt ne ũquã eã soui¬
itudinẽ cura opꝰ alicid̃ corꝑale habeas: q̃ te tardũ uł tepidũ
faciat ad orationẽ. uł ad cetera q̃ spũalit̾ sũt faciẽda. Nõ enĩ cor¬
ꝑalia ex̾ cicta sp̃ualib p̃ferẽda. s młto excellenti spũalia s̃ corꝑa¬
lib añponenda. Que corꝑalit̾ facies suo tẽꝑe strenue ⁊ ĩpig᷑
fiant. absit aũt ut tuũ feruorẽ uł deuotionẽ ꝙͣ circa sp̃uala
debes habe̾. sui cura uł sollicitudine ĩpediant. Nichil solliciti

Expanded text:
itudine rursus ad orationem vel lectionem ferventior consurgas. Tale autem opus tunc facito, quod quiete, et sine sonitu possit fieri, ne turba indiscreta scandalum sumat. Cave autem ne unquam eam sollicitudinem circa opus aliquod corporale habeas, quae te tardum, vel tepidum faciat ad orationem, vel, ad caetera quae spiritualiter sunt facienda. Non enim corporalia exercitia spiritualibus praeferenda, sed multo excellentius spiritualia sunt corporalibus anteponenda. Quae corporaliter facies, suo tempore strenue, et impigre fiant. Absit autem ut tuum fervorem, vel devotionem quae circa spiritualia debes habere, sui cura vel sollicitudine impediant. Nihil solliciti
Abbreviated transcription (Latin):
inimicã ẽẽ aĩe. ⁊ apłc dicit. Q ñ oꝑat᷑ nec mãducet. oportet
ut aliqͦ sꝑitali uł corꝑali oꝑe eccupatũ te om̃i tꝑ̃r qͦ ugilauĩs
tẽptator ĩueniat. Congruũ ⁊̃ nobis uidet᷑. ut uixta eundem
apł̃m scd̾m ordinẽ hec ead̾ oꝑa tua distinguas. Matutinũ gͥ tẽ¬
pꝰ usq ad t̾ciam in hyeme. in estate uͦ usq ad pͥmã sꝑitalib ex¬
erciciis intende. Sꝑitualia uͦ oꝑa appellamꝰ: orationẽ. sacrã¬

Expanded text:
nimae, et Apostolus dicit: Qui non operatur, nec manducet , oportet ut aliquo spiritali opere occupatum te omni tempore quo vigilaveris tentator inveniat. Congruum etiam nobis videtur, ut juxta eumdem Apostolum, secundum ordinem , haec eadem opera tua distinguas. Matutinum igitur tempus, usque ad Tertiam in hieme, in aestate vero usque ad Primam spiritualibus exercitiis impende. Spi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ grãm sp̃s sc̃i talis ẽẽ p̃t. Quẽ qͣnto habũdantiꝰ qͥsoꝑ re¬
cipit: tãto faciliꝰ ⁊ efficaciꝰ hec ⁊ alia q̃ scͥpture sc̃e docẽt
ĩplere meret᷑. Diab olꝰ gͦ duob p̃cipue tẽptam̃toꝵ mo¬
dis insurgit adu̾sꝰ eos quos de ꝑadud p̃sentis eccł̃e: eice̾.
sic̃ dicit bͥs. Augꝰ. aut terret ut frangat. Autblandit᷑
ut desꝑatione fracti ⁊ dissoluti aꝓposito scõ resiliant.
blandit᷑ uͦ ꝑ ꝓp̾a. ad carnales uoluptates. ⁊ ea q̃ in mũ¬
do appetibilia uident᷑ inuitando. Tugͦ aĩadu̾te q̃ cuca
te sut. ⁊ caue ne aserpẽte seducaris. Pat̾ nãq qͥ qͦs dilĩ
corripit. ⁊ flagellat oẽm filiũ quẽ recipit. te ꝑ corꝑalẽ ꝙͣ
sustines molestiã cepit flagellare. Si gͥdurũ tͥ iundec qͥr
slagellat incõꝑabilit᷑ ampliꝰ tͥ dulce eẽ debet. ꝙ recipit.
⁊ gr̃s ag̾e dẽbes. si tanꝙͣ filiꝰ mereris flagellari. Si hoe fe¬

Expanded text:
em quanto abundantius quisque recipit, tanto facilius et efficacius haec et alia quae Scripturae sanctae docent, implere meretur. Diabolus ergo duobus praecipue tentamentorum modis insurgit adversus eos, quos de paradiso praesentis Ecclesiae ejicere, s Augustinus, aut terret ut frangat, aut blanditur ut desperatione fracti et dissoluti, a proposito sancto resiliant. Blanditur vero per prospera; ad carnales voluptates, et ea quae in mundo appetibilia videntur, invitando. Tu ergo animadverte quae circa te sunt, et cave ne a serpente seducaris. Pater namque qui quos diligit, corripit, et flagellat omnen filium quem recipit, te per corporalem quam sustines molestiam, coepit flagellare. Si ergo durum tibi videtur, quod flagellat; incomparabiliter amplius tibi dulce esse debet, quia recipit: et gratias agere debes, si tanquam filius mereris flagellari. Si hoc fe
Abbreviated transcription (Latin):
Qñ aũt de hac uita exibitis. liberite ab et̾nis cruciatib
ĩpioꝵ ꝑfruemini et̾na felicitate iustoꝵ. ⁊ uidebitis regẽ
in decore suo inquẽ desidant angłi ꝓspic̾e. Audite dñm
ĩ eungłio dicentẽ. Uigilate oĩ tꝑ̃r orantes ut m̾eamini
fuge̾ mala q̃ uenta̾ s̃ in nouissimis dieb ⁊ stare ante
ad futãm głam. q̃. re. ĩ. nob̃. Hec cogitate. hec assidua me¬
ditatione recolite.⁊ nichil laboriosũ. nichil onerosũ esti¬
mabitis qͦ possitis ignis et̾ni supplicia euad̾e. ⁊ beatitudinᷤᷤ

Expanded text:
tis, liberatae ab aeternis cruciatibus impiorum, perfruemini aeterna felicitate justorum, et videbitis Regem in decore suo, in quem desiderant angeli prospicere Audite Dominum in Evangelio dicentem: Vigilate omni tempore orantes, ut mereamini fugere mala quae ventura sunt in novissimis diebus, et stare ante am quae revelabitur in nobis . Haec cogitate, haec assidua meditatione recolite: et nihil laboriosum, nihil onerosum aestimabitis, quo possitis ignis aeterni supplicia evadere, et beatitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
uolũtas mala. Sic̃ enĩ bonã uolũtatẽ reputat ds̃ hõi ad
iusticiã. ⁊ si ñ hãt facultatẽ bñ oꝑandi. ita uolũtatẽ ma¬
lam reputat ad peccat᷑. qmuis nõ hãt oportunitatẽ pecc̃adi.
testimoniũ nõ tantũ corrꝑis. s ⁊ mẽtis scĩmoniã sectari de¬
beatis. Qͣm. qͣnto studiosiꝰ sectate fui̾tis. tãtomagis ap̃o
dño cui despõsate estis placebitis. ⁊ ab ip̃o audire merebi¬
mini: illud qd̃ legit᷑ in cantico canticoꝵ. Ecce tu pulcra
es amica mea. ẽcce tu pulcͣ. ocłi tui colũbaꝵ. ẜis dixit¬

Expanded text:
bonam voluntatem reputat Deus homini ad justitiam, etiamsi non habeat facultatem bene operandi, ita voluntatem malam reputat ad peccatum, quamvis non habeat opportunitatem peccandi. testimonium, non tantum corporis, sed et mentis sanctimoniam sectari debeatis. Quam quanto studiosius sectatae fueritis, tanto magis Christo Domino, cui desponsatae estis placebitis, et ab ipso audire merebimini illud, quod legitur in Cantico canticorum: Ecce, tu pulchra es, amica mea, ecce tu pulchra es. Oculi tui columba
Abbreviated transcription (Latin):
tũ uos debetis de ꝓpͥa salute gaud̾e̾ : qͣnͣtas do̾ grãs ag̾e̾. p
ura lib̾atiõe. Deuotissime nãq dice̾ debetis. illud qd̾ in
ĩ et̾. Qͥa mĩa tua magna ẽ sr̃ me. ⁊ er̾ .a. in . ex. inf̾. infe.
Hoc aũt seitote młtũ expedire uob̃. ⁊ salutare ẽẽ. ut bo¬
nũ qd̃ cepistis. cũ hilaritate ⁊ gaudio faciatis. Sic eñĩ opꝰ
bonũ debere fieri. docet apłc dicens. Nõ ex tͥsticia aut ex
scã ⁊ d̾o placita q̃ eis facta ẽ iuolẽtia. uos q̃ pͥdẽtiores ⁊
meliores estis. debetis eas in u̾bo d̾i ꝯsolari: ⁊ intimare
eis qd̃ scã script᷑a dicit. Sic̃ tinea uestim̃to. ⁊ u̾mis ligno.
docet. faciant de necessitate uirtutẽ. Noc ꝓ eis siuos ⁊ ille ꝑ
se instant̾ orauerint. caritas dei ꝑspm̃ scm̃ diffundet᷑ in cordi

Expanded text:
tum vos debetis de propria salute gaudere? quantas Deo gratias agere pro vestra liberatione? Devotissime namque dicere debetis illud quod in . Hoc autem scitote, multum expedire vobis, et salutare esse, ut bonum quod coepistis, cum hilaritate et gaudio faciatis. Sic enim opus bonum debere fieri docet Apostolus, dicens: Non ex tristitia, aut ex sancta, et Deo placita, quae eis facta est, violentia, vos quae prudentiores, et meliores estis, debetis eas in Verbo Dei consolari, et intimare eis quod sancta Scriptura dicit: Sicut tinea vestimento, et vermis ligno, atus Hieronymus docet , faciant de necessitate virtutem. Hoc pro eis si vos, et illae pro se instanter oraverint, charitas Dei per Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ exip̃o uita ꝓcẽdit. Cor aũt ita bñ cꝰtodit᷑. si scĩs semꝑ co¬
gitationib qͣntũ fieri pot̃ occupatũ teneat᷑. Iuxta qd̃ legit᷑.
Cogitatio sc̃a seruabit te: Hoc aut uigilant̃ ⁊ studiose face̾
ducet. Sepe uͦ ꝑ psalmodiã cordib ⁊ uocib ꝯsonãtib sic̃ idem
apl̃c docet. Cantãtes ⁊ psallẽtes ĩ cordib urĩs dño. Que lic
oia studiosissime faciatis ĩpossibile tam̃ ẽ. ut pͣuis oĩo sug¬
gestioĩb careatis. Trib aũt modis peccatũ ꝑpetrat᷑. Suggesti¬
muscaꝵ more ĩportune irruẽtes. ĩstant̾ abigat animꝰ
suꝑ cꝰtõdiã sui uigilant̾ excubias agẽs.Si aũt mẽs dor¬
mittat. ⁊ passim qͣslib ĩmũdas ⁊ noxias cogitatoes nõ¬

Expanded text:
is semper cogitationibus, quantum fieri potest, occupatum teneatur: juxta quod legitur: Cogitatio sancta servabit te . Hoc autem vigilanter, et studiose facereducet . Saepe vero per psalmodiam cordibus et vocibus consonantibus; sicut idem Apostolus docet: Cantantes, et psallentes in cordibus vestris Domino . Quae licet omnia studiosissime faciatis, impossibile tamen est ut pravis omnino suggestionibus careatis. Tribus autem modis peccatum perpetratur: suggestimuscarum more, importune irruentes, instanter abigat animus, super custodiam sui vigilanter excubias agens. Si autem mens dormitat, et passim quaslibet immundas,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħam. De manu mortis liberabo eos de morte redimã coᷤ.
Ero mors tua o mors. morsꝰ tuus ero inferne. Non erũpat
in hac uocẽ ioꝯditatis ⁊ laudis ut dicat. grãs dñe tan¬
te pietati quã nr̃e redep̃tioni ĩpende̾ dignatꝰ es ⁊ p̃ces
ut eiꝰdẽ redẽp̃tionis ⁊ salutis et̾ne que ẽ inte: nos faci¬
as in et̾num u̾a̾cit̾ ẽẽ ꝑticipes: Quis audiẽs apłm di¬

Expanded text:
prophetam: De manu mortis liberabo eos, de morte redimam eos: prophetam: De manu mortis liberabo eos, de morte redimam eos: ero mors tua, o mors, morsus tuus ero inferne , non erumpet in hanc vocem jucunditatis et laudis, ut dicat: Gratias, Domine, tantae pietati, quam nostrae redemptioni impendere dignatus es: et precor ut ejusdem redemptionis, et salutis aeternae quae est in te, nos facias in aeternum veraciter esse participes? Quis audiens Apostolum di
Abbreviated transcription (Latin):
Pat̾ inqͥt qͦs dedisti mͥ uolo ut ubi ego sũ. ⁊ illi sint me¬
cũ. ut uideant cdaritatẽ quã dedisti mͥ. Quis tantam
grãm digne cogitare. qͥs sufficiat digne ꝓ ea laudes
⁊ grãs referre: S ⁊ si nõ ualemꝰ dignas laudes ꝑsol¬
uere. nõ tam̃ debemꝰ a gr̃aꝵ actiõe cessare. donee ip̃o
ducẽte illuc ꝑueniamꝰ ubi hoc sine fine faciamꝰ: sicut
scͥptũ est. Beati qui habitant in domo tua dñe. ĩ se.¬
scłoꝵ laudabũt te. slũc enĩ tempꝰ ẽ orandi parit̾ et
laudandi. tũc erit tantũmͦ laudandi. Cũc qͥppe sic̃
miserie beatitudo: ita oratioĩ succedet laudatio. Im¬
pletis nãq om̃ib ꝓmissiõib dei. nichil suꝑerit peten¬
dũ sic̃ ip̃e dicit. In illo die me nõ rogabitis qͥoquã. Nẽ
qͣnto ampliꝰ diligimꝰ tanto studiosiꝰ canonicis. hoc est
⁊ iugilantissime abscultare. qͥd de. illo nobis insinuent. uł
qͥd ip̃e nobis in eis loquat᷑. Quis audiens illũ dicentẽ ꝑ

Expanded text:
quos dedisti mihi, volo ut ubi ego sum, et illi sint mecum, ut videant claritatem quam dedisti mihi . Quis tantam gratiam digne cogitare, quis sufficiat digne pro ea laudes et gratias referre? Sed etsi non valemus dignas laudes persolvere, non tamen debemus a gratiarum actione cessare, donec ipso ducente, illuc perveniamus, ubi hoc sine fine faciamus, sicut scriptum est: Beati qui habitant in domo tua, Domine; in s laudabunt te . Nunc enim tempus est orandi pariter, et laudandi, tunc erit tantummodo laudandi. Tunc quippe sicut miseriae beatitudo, ita orationi succedet laudatio. Impletis namque omnibus promissionibus Dei, nihil supererit petendum, sicut ipse dicit: In illo die me non rogabitis quidquam . Quem quanto amplius diligimus, tanto studiosius canonicis, hoc est,et vigilantissime auscultare, quid de illo nobis insinuent, vel quid ipse nobis in eis loquatur. Quis audiens illum dicentem per
Abbreviated transcription (Latin):
cando denunciamꝰ. ut nõ p̃sumat reuocare uł retarda¬
re qͦdi dñs uocare dignat᷑. s potiꝰ oret ut ⁊ ip̃e trahi
me̾atur. slemo enĩ sic̃ dicit ueritas uenit ad me nͥ pat̾

Expanded text:
cando denuntiamus, ut non praesumat revocare, vel retardacando denuntiamus, ut non praesumat revocare, vel retardare quem Dominus vocare dignatur; sed potius oret, ut et ipse trahi mereatur. Nemo enim sicut dicit Veritas ven
Abbreviated transcription (Latin):
delictoꝵ eiꝰ. Et̃ ꝓpħa. O syon fuge. q̃ habitas apd̾ filiã
babilonis. Ne gͦ int̾ filios babilonis inueniamin. ⁊ ĩ¬
uoluat ruina eiꝰ. exite. fugite. Accelerate. seq̃ntes. ⁊
totis iuscerib pietatis ãplectẽtes ꝯsiliũ sapĩe. qͦdicit.
fili ne tardes conu̾ti ad dnm̃. neq differas de die in
diẽ. subito enĩ ueniet ira eiꝰ. ⁊ in temꝑe iũdicte disꝑdet
te. Iuxta petitionẽ urãm cotidie ꝓ uob apud dñm int̾¬
cedentes. nũc apd̾ uosipõs ꝓuob̃ ip̃is int̾cedimꝰ. c̾tissime
sciẽtes obtinuisse nos apd̾ dnm̃ effectũ pecitionis nre.
siuos nõ fueritis magis quã ip̃e in ȩxorabiles. Si ag¬
mꝰ hic cãm negocii nr̃i. uolite credere. Si aũt ur̃i. no¬
lite neglige̾. Qd̃ si aliqͥs ur̃m mouet᷑ ad faciend̾ qd̾ ꝑ
nos monet xp̃e. alio forte nõ moto. eũ qͥ nondũ moue¬
t᷑ obsecramꝰ. ⁊ ei denũcrãdo corã dño testificam᷑ ⁊ testisi¬

Expanded text:
e habitas apud filiam Babylonis . Ne ergo inter filios Babylonis inveniamini, et involvat vos ruina ejus, exite, fugite, accelerate, sequentes, et totis visceribus pietatis amplectentes consilium Sapientiae, quo dicit: Fili, ne tardes converti ad Dominum, neque differas de die in diem, subito enim veniet ira ejus, et in tempore vindictae disotidie pro vobis apud Dominum intercedentes, nunc apud vos ipsos, pro vobis ipsis intercedimus; certissime scientes obtinuisse nos apud Dominum effectum petitionis nostrae, si vos non fueritis magis quam ipse inexorabiles. Si agimus hic causam negotii nostri, nolite credere: si autem vestri, nolite negligere. Quod si aliquis vestrum movetur ad faciendum quod per nos monet Christus, alio forte non moto; eum qui nundum movetur obsecramus, et ei denuntiando coram Domino testificamur, et testifi
Abbreviated transcription (Latin):
Loꝯt᷑ nõ ꝯfitent᷑. q nõ acceptat ds̃ ꝯfessionẽ oris uͥ ñ ẽ
sincera penitentia ⁊ sacͥficiũ ꝯtriti cordis ⁊ huiliati.
slec tantũ penitet eos peccasse: qͣntũ dolẽt sͥ peccandi
licentiã ablatam ẽẽ. sleq poss nͥ cã dolore relinque̾. que
cũ amore posseder̃. Tũc qͣntũcũq pecuniã qͣsi ꝓ redemꝑ¬
tione anime sue effundant. dura t̾ribilisq ẽ aduersᷤ
eos illa a spũ scõ ꝑ salomonẽ ꝓlata sententia. Nõ ꝓderũt
Diuicie in die ultionis. iusticia aũt liberabit amorte.
Diẽ ultionis dixit tempꝰ quo iã ingruẽte egͥtudine ne¬
cessitas mortis ĩminet. slon ꝓder̃ aũt dix̃ illis: qͥ iustieiã
nsũt oꝑati. Audite qͦ qͣm t̾ribilit̾ talib ꝯtẽptorib cõ¬
minet ip̃a sapĩa .i. dei filiꝰ: apud eund̾ Salom̃. Quia ĩqͥt¬

Expanded text:
fessionem oris, ubi non est sincera poenitentia, et sacrificium contriti cordis et humiliati. Nec tantum poenitet eos peccasse, quantum dolent sibi peccandi licentiam ablatam esse. Neque possunt, nisi cum dolore relinquere quae cum amore possederunt. Tunc quantumcunque pecuniam, quasi pro redemptione animae suae effundant, dura, terribilisque est adversus eos illa a Spiritu sancto per Salomonem prolata sententia: Non proderunt divitiae in die ultionis, justitia autem liberabit a morte . Diem ultionis dixit tempus quo jam ingruente aegritudine necessitas mortis imminet. Non proderunt autem, dixit, illis qui justitiam non sunt operati. Audite quoque quam terribiliter talibus contemptoribus comminetur ipsa Sapientia, id est Dei Filius, apud eumdem Salom
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ꝯseq̃nt᷑. Perlecta ⁊ diligẽtissime ꝑscrutata uniu̾s a
noui ao ueteris testam̃ti pagina. nusꝙͣ illis aliꝙͣ uenie
securitatẽ. uł certitudinẽ ꝓmittit. qui carnis ⁊ sãguiniꝰ
oꝑib dediti:. ante temꝑa obitꝰ mala sua nõ relinqunt.
Tunc enĩ sicut supͣdictũ est. non ip̃i s deus ponit finẽ mał
eoꝵ. Qd̃ aũt in sacris litteris nõ inuenitur stultissime
p̃dicat᷑. ⁊ infelicissime credit᷑. Potest aũt ds̃ de quib ei pla¬
cuit᷑ face̾ qd̾ fecit de illo euͣngłico latͦne. s unicũ ⁊ singu¬
lare exemplũ. in doctͥnã generalẽ recipi nõ debet. Qd̃
gͦ inc̾tum ẽ relinquat᷑. ⁊ qd̾ c̾titudĩs ⁊ secitatis plenũ ẽ
teneat᷑. Currite gͥ currite ad miscd̾en. ne sentiatis postea
iudicẽ. Currite donec dies ẽ. ut nõ tenebre uos ꝯp̃hen¬
dant. Dicente. enĩ dño uenit nox. qñ nemo p̃t̃ oꝑari. Qͥ
dissimulat ⁊ negligit donec dicat᷑ ei. stulte hac nocte re¬

Expanded text:
non consequentur . Perlecta et diligentissime perscrutata universa Novi ac Veteris Testamenti pagina, nusquam illis aliquam veniae securitatem, vel certitudinem promittit, qui carnis et sanguinis operibus dediti, ante tempora obitus mala sua non relinquunt. Tunc enim sicut supra dictum est non ipsi, sed Deus ponit finem malis eorum. Quod autem in sacris litteris non invenitur, stultissime praedicatur, et infelicissime creditur. Potest autem Deus, de quibus ei placuerit, facere quod fecit de evangelico latrone. Sed unicum n debet. Quod ergo incertum est, relinquatur, et quod certitudinis et securitatis plenum est, teneatur. Currite igitur, currite ad misericordem, ne sentiatis postea Judicem, currite donec dies est, ut non tenebrae vos comprehendant. Dicente enim Domino: Venit nox, quando nemo potest operari ; qui dissimulat et negligit donec dicatur ei: Stulte, hac nocte re
Abbreviated transcription (Latin):
desperistis om̃e ꝯsilium meũ ⁊ increpatões meas negle¬
xistis. ego qͦ in interitu ur̃o ridebo. ⁊ subsãnabo cũ uo¬
bis q̃d timebatis aduen̾it. Et adiecit adhuc de talib
loquẽs. Cum irruerit repẽtina calamitas ⁊ interitꝰ qͣ¬
si tẽpestas ingruerit. tũc ĩuocabũt me ⁊ nõ exaudi¬
am. mane ꝯsurgẽt ⁊ nõ inueniẽt me. eo qd̾ exosã ha¬
bueruit discipluiã. ⁊ timorẽ dñi nõ sceꝑuit. nec acqͥe

Expanded text:
eglexistis; ego quoque in interitu vestro ridebo, et subsannabo, cum vobis quod timebatis advenerit . Et adjecit adhuc de talibus loquens: Cum irruerit repentina calamitas, et interitus quasi tempestas ingruerit: tunc invocabunt me, et non exaudiam; mane consurgent, et non invenient me, eo quod exosam habuerint disci
Abbreviated transcription (Latin):
Sepositis gͥ his ⁊ om̃ib excusationib accela̾ndo uenite. Dicẽ¬
te enĩ angło ad ioh̃em apłm. b̾eati qͥ ad cenã nupciaꝵ agni
uocati sũt ne forte ip̃e qd̾ absit merito ĩdignatꝰ dicat. slup¬
cie ͥdẽ pate sũt s qͥ i̾uitati erãt nõ fuer̃ digni. Aut certe
illud qd̾ terribiliꝰ sonare uidet᷑. Amẽ dico uob̃. qd̾ nemo il¬

Expanded text:
ite. Dicenite. Dicente enim angelo ad Joannem apostolum: Beati qui ad coenam nuptiarum agni vocati sunt ; ne forte ipse quod absit merito indignatus dicat: Nuptiae quidem paratae sunt, sed qui invitati erant, non fuerant digni ; aut certe illud quod terribilius sonare videtur: Amen dico vobis, quod nemo
Abbreviated transcription (Latin):
filũ eiꝰ. Ioħes de monte medio. ⁊ Stepħs de chalme¬
To. Reu̾entissimis ⁊ in xp̃o dilectissimis. Aymoni de
uarẽnes. Atcꝙ Aymoni de Rohoria: quere dnm dum
ĩuenuri potest. Ad qd̾ curauimꝰ qua dño douãte potu¬
iniꝰ i̾utatiõe ȩxortari p̾sentes ad idipm p̾sentib notis
cupimꝰ ĩuitare ⁊ excitare absentes. Qualescũq gͥ sũmi
pat̾s familias serui. ip̃iꝰ ad uos legatiõe sungẽtes. Ad
seuã eiꝰ. ⁊ ad nuptias. uos inuitamꝰ ip̃o iniungẽte. ad
diciẽtos auros ⁊ altilia eiꝰ eẽ occisa atꝙ om̃a ꝑata ⁊ sine
dilatione ueniendũ ẽẽ ad nuptias. Obsecramꝰ gͦ seponi¬
te. occasiones illas quib quidã excusare solent abiͣ
dicendo. Urorẽ daxi. ud̾o nõ possum uenire. alius uͦ
dicendo. Iuga boum emi qͥnq ⁊ eo ꝓbare illa. Aliꝰ aũt. uil¬
lam emi. ⁊ necesse habeo ȩxire ⁊ uid̾e̾ illã. Qui enĩ sio exeu¬
sant nõ se defendũt. s patrẽ familias qͥ eos i̾utauit offẽdũt.

Expanded text:
jus, JOANNES DE MONTEMEDIO, et Stephanus de CHALMETO, reverendissimis et in Christo dilectissimis AYMONI DE VARENNES, atque AYMONI DE ROHORIA. Quaerere Dominum dum inveniri potest; ad quod curavimus qua Domino donante potuimus, invitatione exhortari praesentes, ad idipsum praesentibus notis cupimus invitare, et excitare absentes. Qualescunque igitur summi patrisfamilias servi, ipsius ad vos legatione fungentes, ad coenam ejus, et ad nuptias jicientes, tauros et altilia ejus esse occisa, atque omnia parata, et sine dilatione veniendum esse ad nuptias . Obsecramus ergo, seponite occasiones illas quibus quidam excusare solent, alius dicendo: Uxorem duxi, et ideo non possum venire; alius vero dicendo: Juga boum emi quinque, et eo probare illa; alius autem: Villam emi, et necesse habeo exire, et videre illam. Qui enim sic excusant, non se defendu
Abbreviated transcription (Latin):
Nolite gͦ obsecramꝰ uos nolite effici ꝑticipes eoꝵ. Illo ᷤᷤ
nãq solos sacre scͥpture. de hac uita securos exire ꝓnũ¬
ciant. qͥ aut nullis pꝰ babtismũ ꝯmissis. aut certe per
dignos penitẽtie fructꝰ deletis cͥminib alia ĩ exitu suo
q̃ ꝯficeant᷑ peccata nõ hñt. nͥ illa de qͥb dicit apłc. Io

Expanded text:
Nolite ergo, obsecramus vos, nolite effici participes eorum. Illos namque solos sacrae Scripturae de hac vita securos exire pronuntiant, qui aut nullis post baptismum commissis, aut certe per dignos poenitentiae fructus deletis criminibus, alia in exitu suo quae confiteantur peccata non
Abbreviated transcription (Latin):
donec intͦs in scũariũ dei. ⁊ intlłigas ĩ nouissima. Pro
his at̃ q̃ intlłexis auctori munis hũilit̾ gr̃as age: Lib̾s
quitͥ accomodabunt᷑ oẽm diligentiã adhibe. ne uel fumo

Expanded text:
donec intres in sanctuarium Dei, intelligas in novissima. Pro donec intres in sanctuarium Dei, intelligas in novissima. Pro his autem quae intellexeris, auctori muneris humiliter gratias age. Libris qui tibi accommodabuntur omnem diligentiam adhibe, ne vel fumo
Abbreviated transcription (Latin):
ĩsecͨto cordis tui scrutare.⁊ ad regłam diuinoꝵ mãdatoꝵ. ⁊
ad exẽplar scoꝵ patrũ tortitudinẽ cordis tui ⁊ moꝵ tuoꝵ di¬
rige. Idem si qñ ĩ lecto dormire nõ poteris. fac̾e̾ stude. sine int̾¬
missiõe ad̾ monet scͥpta. qd̾ ⁊ paulo añ ꝯmemorauimꝰ. Om̃i ĩqͥt
cꝰtodia sua cortuũ qm̃ ex ip̃o uita ꝓcedit. Res enĩ ĩstabił ẽ¬
tatiõib occupatꝰ magno studio teneat᷑. pꝰquã defluxit per
uanitates ⁊ ĩmũdicias. qͣs tẽptator suggere̾ ⁊ ing̾ere nõceᷤᷤ¬
ut uł aliqͥd ĩbi audias qd̾ ĩ exemplũ tue ꝯu̾satõis tͣhas.
uł ꝓut dñs tͥ dispẽsare dignabit᷑ dulcedie diuinoꝵ eloqͥoꝵ
⁊ misterioꝵ reficiaris. Hoc studio. hac intẽtione lege uicis¬
sim oẽs qͣs poti̾s hr̃e diuinas scͥptas. Non aũt ut scĩa ĩ fleriᷤᷤ.
s ut caritate edificeris. Quas uͦ scͥpta᷑is intłłctu nõ penetra¬
bis. hũilit̾ tanꝙͣ diuina secta uenare. ⁊ pie differ ĩtsligẽciã¬

Expanded text:
scrutare: et ad regulam divinorum mandatorum, et ad exemplar sanctorum Patrum, fortitudinem cordis tui et morum tuorum dirige. Idem si quando in lecto dormire non poteris, facere stude sine intermissione, quod monet Scriptura, quod et paulo ante commemoravimus: Omni, inquit, custodia serva cor tuum, tationibus occupatus magno studio teneatur; postquam defluxit per vanitates, et immunditias, quas tentator suggerere, et ingerere non cesl aliquid ibi audias quod in exemplum tuae conversationis trahas; vel prout Dominus tibi dispensare dignabitur, dulcedine divinorum eloquiorum, et mysteriorum reficiaris. Hoc studio, hac intentione lege vicissim omnes quas poteris habere divinas Scripturas, non autem ut scientia infleris, sed ut charitate aedificeris. Quas vero Scripturas intellectu non penetrabis, humiliter tanquam divina secreta venerare: et pie differ intelligentiam
Abbreviated transcription (Latin):
õẽs qͥ sꝑant ĩ eo. fidelis nãq ẽ qͥ nõ paciet᷑ nos tẽp̃tari supra
id qd̵ possumꝰ. dicẽte apł̃o. Pacientia nobis necessaria ẽ ut

Expanded text:
omnes, qui sperant in eo. Fidelis namque, qui non patietur nos tentari supra omnes, qui sperant in eo. Fidelis namque, qui non patietur nos tentari supra id quod possumus; dicente Apostolo: Patientia vobis necessar
Abbreviated transcription (Latin):
bolo ꝑimunt᷑. Ait gͦ dñs ad moysen. Non coqͦsͥ edũ in lacte
matris sue. noĩe gͥꝰ edi intlłigunt᷑ peccatores. Hedi qͥppe
ad sinistrã in iudicio stabunt. ⁊ in lege hircꝰ ꝓpeccato iubet᷑
offerri. Lac uͦ matͥs ẽ facilior eccł̃ie doct̾na. scd̾m ꝙͣ merito ꝑ¬
abstinemꝰ ab illicitis. tanto iustiꝰ nõbis ãputauimꝰ licita: ad
lac matͥs eccłe ꝑtinẽtia. ut dignos penitẽtie fructꝰ faciẽdo
tionẽ uideamꝰ ne forte sit in aliqͦ cor nr̃m malũ incͤdulitatiᷤᷤ
discedẽdi a deo uiuo ⁊ uͦ. s adhortem᷑ nosmet ip̃os ꝑ singłos
dies ut nõ obduret᷑ qͥs ex nob̃. fallacia peccati. Si nõ capiãt
nos blãdim̃ta q̃ suggit tẽptator ut seducat. Si nõ t̾reant
nos ea q̃ difficilia. ⁊ intołabilia ẽẽ ꝓponit. ut frãgat. Adiu¬
uãte dño. qͥ refugiũ factꝰ ẽ nobis. facile õs tẽptationũ la¬
q̃os suꝑabimꝰ. In ip̃o enĩ sꝑantes ñ infirmabim᷑. nec delinqͤnt

Expanded text:
nus ad Moysem: Non coques haedum in lacte matris suae . Nomine igitur haedi, intelliguntur peccatores. Haedi quippe ad sinistram in judicio stabunt, et in lege hircus pro peccato jubetur offerri . Lac vero matris est facilior Ecclesiae doctrina, secundum quam merito pabstinemus ab illicitis, tanto justius nobis amputavimus licita, ad lac matris Ecclesiae pertinentia: ut dignos poenitentiae fructus faciendo, in aliquo nostrum cor malum incredulitatis, discedendi a Deo vivo et vero : sed adhortemur nosmetipsos per singulos dies, ut non obduretur quis ex nobis fallacia peccati. Si non capiant nos blandimenta, quae suggerit tentator, ut seducat: si non terreant nos ea quae difficilia et intolerabilia esse proponit, ut frangat; adjuvante Domino, qui refugium factus est nobis, facile omnes tentationum laqueos superabimus. In ipso enim sperantes non infirmabitur, nec delinquent
Abbreviated transcription (Latin):
erit. si ꝯcupiscentia nõ moueat᷑ ad peccandũ excluditur
serpentis astutia. Si aũt mota fuerit quasi iam mulieri
ꝑsuasum erit. S aliqͣndo ratio etiã cõmotã cupiditatẽ
uirilit̾ refrenat atq cõpescit. Qd̃ cũ fit. nõ labitur hõ
in peccatum. sed cũ aliqua luctatioẽ toronatur. Si aũt
ratio ꝯsentiat.⁊ qd̾ libido cõmoui̾t faciendũ ẽẽ dec̾nat.
ab om̃i beata uita tanqͣm de ꝑadiso expellit᷑ homo.
Iam enĩ peccatũ imputat᷑ ⁊̃ sinõ subsequatur factũ

Expanded text:
erit, si concupiscentia non moveatur ad peccandum, excluditur erit, si concupiscentia non moveatur ad peccandum, excluditur serpentis astutia. Si autem mota fuerit, quasi jam mulieri persuasum erit. Sed aliquando ratio etiam commotam cupiditatem viriliter refrenat atque compescit. Quod cum fit, non labitur homo in peccatum, sed cum aliqua luctatione coronatur. Si autem ratio consentiat, et quod libido commoverit, faciendum esse decernat; ab omni beata vita tanquam de paradiso expellitur homo. Jam enim pecca
Abbreviated transcription (Latin):
naturalis ordinis. qd̾ nõ potest facere nisi deũ habeat ⁊
ip̃ẽ rectorẽ. uocatur sꝑitalis. Hec ẽ itaq uita ordinata
tatem faciendam exhibeat ⁊ tũc mun̾e̾ diuino habebit
⁊ ip̃e caruẽ aiãmq subiectam .i. rationi obtẽꝑantẽ. Pri¬
mꝰ siquidẽ homo quãdiu p̃ceptum obedĩe in ꝑadiso ser¬
uauit. sꝑitalis fuit. Postquã uͦ peccauit. dimisꝰ de ꝑa¬
diso in eo remiansit ut eẽt aĩalis. ⁊ Ideo hominẽ aĩalẽ
pͥꝰ agimꝰ om̃es qͥ de illo ꝑ peccatũ uascimꝰ donec ꝑ grãm
aĩale. Deinde qd̾ sꝑitale. Eciam nc̃ in uno ꝙͦ homine
nichil aliud agit᷑ cum ad peccatũ dilabit᷑. qmͣ tũc actũ
ẽ in ꝑadiso in illis trib scił. serpente. muliere. ⁊ uiro.
slam pͥmo fit a serpente suggestio. siue ꝑ cogitationẽ.
siue ꝑ sensꝰ corꝑis. uel uidendo. uł tangẽdo. uł audiendo
uel gustando. uel olfaciendo. Que suggestio cũ facta fu¬

Expanded text:
nis quod non potest facere, nisi Deum habeat et nis quod non potest facere, nisi Deum habeat et ipse rectorem vocatur spiritalis. Haec est itaque vita ordinata,tatem faciendam exhibeat, et tunc munere divino habebit et ipse carnem, animamque subjectam, id est, rationi obtemperantem. Primus siquidem homo quandiu praeceptum obedientiae in paradiso servavit, spiritalis fuit. Postquam vero peccavit, dimissus de paradiso, in eo remansit ut esset animalis. Et ideo hominem animalem prius agimus omnes, qui de illo per peccatum nascimur, doneanimale; deinde quod spiritale . Etiam nunc in unoquoque homine nihil aliud agitur cum ad peccatum dilabitur, quam tunc actum est in paradiso in illis tribus, scilicet, serpente, muliere, et viro. Nam primo fit a serpente suggestio, sive per cogitationem, sive per sensus corporis, vel videndo, vel tangendo, vel audiendo, vel gustando, vel olfaciendo. Quae suggestio cum facta fu
Abbreviated transcription (Latin):
nec ẽ aliqͥd ab ip̃a aĩa diu̾sum. s qͥddam ip̃iꝰ animie qd̾ deb
lia appetit: caro nominat᷑. Uñ apłc. Mente seruio legi dei.
carni aut̃. lege peccati. ⁊ itm. Caro ꝯcupiscit adu̾sꝰ spm̃.
⁊ sp̃s adu̾sꝰ carnẽ. Caro uͦ nichil sine aĩa ꝯcupiscit. Ultimũ uͦ
distĩctione nõ oliseruata. ⁊ solo noĩe aĩe. ⁊ solo noĩe sꝑit᷑.
utrũq simł significet᷑. Dñs enĩ dicendo ĩ eungło. Animã meĩ¬
pono ꝓ ouib mĩs.: uno noĩe aie. illud totũ qd̾ est aĩa ⁊ sp̃c
designauit. Dicendo qͦ In manꝰ tuas cõmendo sp̃m meũ.
non spm̃ ab anima distingere uoluit. s uno sꝑitꝰ noĩe
utrũq exp̃ssit. Igitur q̃n uiuit hõ scd̾m corpus: carna¬
lis uel aninalis uocat᷑. Carnalis. qr carnalia sectat᷑. Ani¬
malis uͦ qr fertur dissoluta licentia auime sue qͣm̃ non
regit sp̃c. qr nec ip̃e subdit se regendum deo. Hec ẽ ui¬
ta hominis mordinata. ⁊ ꝑdicioni obnoria. Qui aũt sp̃u

Expanded text:
nec est aliquid ab ipsa anima diversum, sed quiddam ipsius animae quod debet lia appetit, caro nominatur. Unde Apostolus: Mente servio legi Dei, carne autem, legi peccati . Et iterum: Caro concupiscit adversus spsus carnem . Caro vero nihil sine anima concupiscit. Ultimum verdistinctione non observata, et solo nomine animae, et solo nomine spiritus, utrumque simul significetur. Dominus enie, illud totum quod est anima et spiritus designavit. Dicendo quoque: In manus tuas commendo spiritum meum , non spiritum ab anima distinguere voluit, sed uno spiritus nomine utrumque expressit. Igitur quando vivit homo secundum corpus, carnalis vel animalis vocatur. Carnalis, quia carnalia sectatur; animalis vero, quia fertur dissoluta licentia animae suae, quam non regit spiritus, quia nec ipse subdit se regendum Deo. Haec est vita hominis inordinata, et perditioni obnoxia. Qui autem spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
exhibẽtes. audiamꝰ apłm dicentẽ. Nortam᷑ uos ne ĩ uacuũ gͣm
d̾i recipiatis. Inuacuũ grãm d̾i recip̃ qͥsqͥs ꝓut ab eo p̃patio¬
nẽ siue oportunitatẽ accep̃ gr̃e d̾i nõ oꝑatur. In uacuũ ⁊̃ d̾i
gͣm recip̃. qͥ missa manu ad aratrũ ret᷑ respicit. qͣles dicente
dño nõ sunt digni nec apti regno d̾i. Habẽtes iuxta apłm dãp¬
nationẽ. qm̃ pͥmã fidẽ irritã fecer̃. Cum magno ponde̾ ⁊ tre¬
mẽda diuine uocis denũtione dictũ ẽ. Mem̃tote uroris loch

Expanded text:
exhibentes audiamus Apostolum dicentem: Horexhibentes audiamus Apostolum dicentem: Horut ab eo praeparationem sive opportunitatem accepit gratiae Dei, non operatur. In vacuum etiam Dei gratiam recipit, qui missa manu ad aratrum retro respicit , quales dicente Domino non sunt digni nec apti regno Dei: habentes juxta Apostolum damnationem, quoniam primam fidem irritam fecerunt . Cum magno pondere et tremenda divinae vocis denuntiatione dictum est: Mementote uxoris Loth
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃e . ꝙͣ nõ de ẽẽ caritati. cũ. domnũ pͥorẽ ꝯsuluissẽ. uisũ ẽ ei ut
hec scedula meo noĩe ad uos dirige̾t᷑. Igͥ nõ ego tanꝙͣ emerite
milicie ueteranꝰ tyrones instruo. s quasi miles adhuc ad no¬
ca nos miscd̃ie oꝑa sollicita pietate ꝯsid̾are. Primũ qͥdẽ qd̃ non
ꝯclusit nos. ĩ manib inimici. sic̃ merueramꝰ. ut iuxta qd̾ scrip¬
luto fecis: uͥ iacebamꝰ. Deinde qd̾ tantã nob̃ sobrie ⁊ iuste ⁊ pie
uiuẽdi oportunitatẽ ꝯcessit. p̃ueniẽte nos gr̃a sua. ut nõ fa
ciliora ⁊ leuiora qͣmꝙͣ pusillanimitatis spũ elige̾mꝰ s eã potissi¬
mũ seritiẽdi dũo uiã ꝯstant̾ aggde̾mn᷑. que qͣnto arcior tanto
ad salutẽ certior. ꝙͣtomag̃ ardua tanto secior. ⁊ ad ꝑueniẽd̾ ꝯpẽ¬
diosior. Pro qͥb oĩb debitã cotidie grãꝵ actionẽ ei qͥ nos uocauit

Expanded text:
vestrae, quam non deesse charitati, cum Dominum priorem consuluissem, visum est ei ut vestrae, quam non deesse charitati, cum Dominum priorem consuluissem, visum est ei ut haec schedula meo nomine ad vos dirigeretur. Igitur non ego tanquam emeritae militiae veteranus, tyrones instruo, sed quasi miles adhuc ad noca nos misericordiae opera sollicita pietate considerare. Primum quidem, quod non conclusit nos in manibus inimici, sicut merueramus, ut qluto faecis, ubi jacebamus. Deinde quod tantam nobis sobrie et juste, et pie vivendi opportunitllanimitatis spiritu eligeremus, sed eam potissimum serviendi Domino viam constanter aggrederemur, quae quanto arctior, tanto ad salutem certior, quanto magis ardua, tanto securior, et ad perveniendum compendiosior. Pro quibus omnibus debitam quotidie gratiarum actionem ei, qui nos vocavit
Abbreviated transcription (Latin):
diuuinꝰ. dicẽs. usq qͦ morabunt᷑ in te cogitationes noxie: Si aũt
pꝰ pͣuam suggestionẽ ꝑ niuã negligentiã ⁊̃ ꝯcupiscẽtia mota
fuit᷑. tũc saltem debet animꝰ euigilare. ⁊ extinguẽs ignẽ excita¬
tũ hostes iã intͣ ianua admissos. fortit̾ resistendo exclud̾e. ne
ip̃e qd̾ absit peccato ꝯsentiẽs ꝑ unatiur. Hec tͥ breuit̾ scrip¬
si. petitioni tue sic̃ potui satisface̾ curãs. que si tͥ gͣta ẽẽ di¬
dicero. mercedẽ tius orationib ꝯpensabo. Epła ad sioui¬
bono amico. ⁊ Socũs eiꝰ apud Scm Sulpiciũ in ãnua exami¬
natione positis. Stepħs de chalmeto. Sp̃ũ pͥncipali ꝯfirma¬
ri. Quidam amici ur̃i rogauer̃ me supra so qd̾ sum fortasse.
me existimãtes. ut ad cõfirmãdos siue ꝯfortandos uos: qͣm pos¬
sem oꝑam ĩpenderem. Uñ ego uolẽs nõ tã subuenire neressitati

Expanded text:
gitationes noxiae? Si autem gitationes noxiae? Si autem post pravam suggestionem, per nimiam negligentiam, etiam concupiscentia mota fuerit: tunc saltem debet animus evigilare; et exstinguens ignem excitatum, hostes jam intra januam admissos, fortiter resistendo excludere, ne et ipse quod absit peccato consentiens perimatur. Haec tibi breviter scripsi, petitioni tuae sicut potui satisfacere curans: quae si tibi grata esse didicero, mercedem tuis orationibus compensabo. EPISTOBONOAMICO, et sociis ejus apud Sanctum Sulpicium in annua examinatione positis, Stephanus de CHALMETO, Spiritu principali confirmari. Quidam amici vestri rogaverunt me supra id quod sum fortasse me existimantes ut ad confirmandos, sive confortandos vos, quam possem operam impenderem. Unde ego volens non t
Abbreviated transcription (Latin):
Dicit enĩ scriptura. Om̃i custodia serua cortuum
qm̃ ex ip̃o uita procedit. Cor aũt nullo alio modo me¬
lius custoditur. quã ut semꝑ scĩs cogitationili quã¬
tum ꝑ grãm dei fieri pt̃. occupatum teneat᷑. Sicut
legit᷑. Cogitatio scã seruabit te. Qdͥ si studiosissime fa¬
ermus. nũc ꝑ lectionẽ. nũc ꝑ orationẽ. aliqñ ꝑ psalmo
ut prauis om̃ino cogitationib careamꝰ. s nullũ est
piculũ. nulłm ẽ om̃io peccatũ. si eas imbe irruẽtes
instãtissime abigat sp̃s̃. siue ratio. iugilantissime sẽp
ercubias agens. ⁊ ꝯtra illecebrosos acnoxios cogitatus
nr̃õs orationis diꝑeũ. ⁊ scãꝵ cogitationũ munimen¬
ta opponẽs. Si uͦ ratio dormittat ⁊ passim qͣslibet
ĩmundas ⁊ norras cogitatioes non solũ ingredi. sed ⁊̃
moram in aĩo face̾ ꝑmittit: increpat nos ꝑ ꝓpħam sermo¬

Expanded text:
Dicit enim Scriptura: Omni custodia serva cor tuum, Dicit enim Scriptura: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit . Cor autem nullo alio modo melius custoditur, quam ut semper sanctis cogitationibus quantum per gratiam Dei fieri potest occupatum teneatur, sicut legitur: Cogitatio sancta servabit te . Quod si studiosissime facimus, nunc per lectionem, nunc per orationem, aliquando per psalmodut pravis omnino cogitationibus careamus. Sed nullum est periculum, nullum est omnino peccatum, si eas improbe irruentes instantissime abigat spiritus, sive ratio vigilantissime semper excubias agens, et contra illecebrosos ac noxios cogitatus nostros, orationis clypeum, et sanctarum cogitationum munimenta opponens. Si vero ratio dormitat, et passim quaslibet immundas et noxias cogitationes, non solum ingredi, sed etiam moram in animo face