comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nis trahunt. Tobias uͦ qͥ descendit
adflumen. xp̃s est descendens ad
mundum: iustꝰ ad lacͥmas. Tobias
ut lauaret pedes: xp̃s ut ablueret
peccata: iustꝰ ut carnales munda¬
ret affectꝰ. Inuenit tobias piscem:
xp̃s diabolum: tustꝰ quodlibet dia¬
boli membrum. Piscem tobias extͣ¬
hit: diabolum xp̃s eiecit. Iustus
imprum conu̾tit. Exenterat tobias
piscem. int̾iora ꝓiciendo: xp̃s dia¬
bolum. malignitatem eiꝰ aꝑiendo:
iustꝰ ꝑ confessionem occulta pecto¬
ris eiciendo. Non isti carent sale:
quo pisces fuos asꝑgant. Habet enĩ
tobias mat̾ialemꝰ: xp̃s misticum:
iustꝰ moralem. Tobias gͥ ñ caret
sale mat̾iali. quo piscis condiat᷑:
xp̃s sale sapientie. quo diabolus
caueat᷑: iustꝰ sale doctrinȩ. quono¬
uiter conũsꝰ doceat᷑. Affert &e hono¬
ratus piscem de monte: exemplũ
uideł sobrietatis ⁊ abstinentiȩ.
Affert ⁊ moyses dit̾sas fereciloꝵ
species: Mel de petͣ scilicet: oleũq

Expanded text:
nis trahunt. Tobias vero, qui descendit nis trahunt. Tobias vero, qui descendit ad flumen, Christus est descendens ad mundum, justus ad lacrymas. Tobias, ut lavaret pedes, Christus ut ablueret peccata, justus ut carnales mundaret affectus. Invenit Tobias piscem, Christus diabolum, justus quodlibet diaboli membrum. Piscem Tobias extrahit, diabolum Christus ejecit, justus impium convertit. Exenterat Tobias piscem interiora projiciendo, Christus diabolum malignitatem ejus aperiendo, justus per confessionem occulta pectoris ejiciendo. Non carent isti sale, quo pisces suos aspergant, habet enim Tobias materialem, Christus mysticum, justus moralem. Tobias igitur non caret sale materiali quo piscis condiatur; Christus sale sapientiae, quo diabolus caveatur; justus sale doctrinae, quo noviter conversus doceatur. Affert et Honoratus piscem de monte, exemplum scilicet sobrietatis et abstinentiae. Affert et Moyses diversas ferculorum species, mel scilic
Abbreviated transcription (Latin):
de stagno claustrales. Tales tamen
cis de mari corneliꝰ: de flumine.
paulus: destagnomaurꝰ. Appo¬
nit gͥ petrus ad mensam cornel¬
um÷ ananias paulum: bndictꝰ
maurum. Cumenim leguntur
oꝑa cornelii. conuersio pauli.
uita mauri: quid aliud agitur.
quam quod ex eoꝵ exemolis an¬
ius saginatur: Huius modi pis¬
ces sunt comedendi .i. uita ⁊ morib
imitandi. Imitandus est enim corne¬
lius fide & oꝑe. scl̃arib. paultis. uita
ce doctͥna doctͥorib: matirꝰ. humi¬
litate ⁊ obedientia. claustralibus.
Quod enim aqua calcabilem se¬
mauro p̾buit: uirtꝰ obedientie. &
magistͥ meritum fuit. Qͦd uirtu¬
tem miracłi. magistro ascͥpsie. hu¬
militatis officium docuit. Affert :
alii alios pisces. affertint enim pis¬
ces de manqIacobus & andreas:¬
de flumine tobias: de monte hono¬
ratus. Iacobꝰ supplantator: andreas
uirilis int̾ytatur. Qui enim uitia
supplantant: qui uirilit̾ agunt:
exemplo bone oꝑationis. pisces

Expanded text:
de stagno claustrales. Tales tamen de stagno claustrales. Tales tamen cis de mari Cornelius, de flumine Paulus, de stagno Maurus. Apponit igitur Petrus ad mensam Cornelium , Ananias Paulum, Benedictus Maurum. Cum enim leguntur opera Cornelii, conversio Pauli, vita Mauri, quid agitur quam quod ex eorum exemplis animus saginatur? Hujusmodi ergo pisces sunt comedendi, id est, vita et moribus imitandi. Imitandus est enim Cornelius fide et opere saecularibus, Paulus vita et doctrina doctoribus, Maurus humilitate et obedientia claustralibus. Quod enim aqua Mauro se calcabilem praebuit, virtus obedientiae, et magistri meritum fuit. Quod virtutem miraculi magistro ascripsit humilitatis officium docuit. Afferunt et alii alios pisces. Afferunt enim pisces de mari Jacobus et Andreas,de flumine Tobias, de monte Honoratus. Jacobus supplantator, Andreas virilis interpretatur. Qui enim vitia supplantant, id est, qui viriliter agunt, exemplo bonae operationis pisces
Abbreviated transcription (Latin):
nus obmutescens coram tondente.
xp̃s est humilis in passione: nos pa¬
tientes in tͥbulatione. Aries adhenᷤ
int̾ uepres cornib. xp̃s in cruce
manib:. nos obedientie oꝑibus. A¬
ries p̃cedens gregem. xp̃s uita ple-¬
bem: p̃lati exemplo congregatio¬
nem. Uacca occisa extra castra .xͣͥ
tem mortificar designat. In agno.
simplicitas cordis. mariete. forti¬
tudo oꝑis: inuacca lac p̃dicatiõis.
Non sit autem in nob̃ simplicitas
lact̾e doctͥne:. ssimus sic̃ ill qͥut
nubes uolant: prudentes sic̃ ser¬
pentes. & simplices sic̃ columbȩ: ne
sit nubes sine pluuia.serpens sine
prudentia: columba sine simpli¬
citatel s careat columba felle. ser¬
pens ueneno. nubes siccitate: tit
sit simplicitas iusti sine amar¬
tudine. prudentia sine maligni¬
tate: doctͥna sine uanitate. Post car¬
nium fercła. trespiscium diu̾sita¬
tes apponunt᷑. scilicet pisces de ma¬
ri. de flumine. de stagno. Fisces de

Expanded text:
nus obtumescens coram tondente, nus obtumescens coram tondente, est Christus humilis in passione, nos patientes in tribulatione. Aries adhaerens inter vepres cornibus, Christus in cruce manibus, nos obedientiae operibus. Aries praecedens gregem, Christus vita plebem, praelati exemplo congregationem. Vacca occisa extra castra, Chritem mortificari designat. In agno simplicitas cordis, in ariete fortitudo operis, in vacca lac praedicationis. Non sit autem in nobis simplicitas lacte doctrinae, sed simus sicut illi, qui ut nubes volant, prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae , ne sit nubes sine pluvia, serpens sine prudentia, columba sine simplicitate: sed careat columba felle, serpens veneno, nubes siccitate, ut sit simplicitas justi sine amaritudine, prudentia sine malignitate, doctrina sine vanitate. Post carnium fercula tres piscium diversitates opponuntur, scilicet pisces de mari, de flumine, de stagno. Pisces de
Abbreviated transcription (Latin):
angło excitat᷑: quando asermone
dei qui media nocte a regalib sedib
uenit. suscitat᷑. Et ecce ad caput eiꝰ
succinericius panis. Caput mentis:
ratio ẽ. Ibisuccinerieiꝰ panis inueni
tur: dummens a memoria pecc̃i
ex totopurgat᷑. Surrexit & comedit:
& rursum obdormiuit: non inum
ac solidum cibum. Liquet quiafor
est caritas. Caritas enim omnia suf¬
fert: omnia sustinet: iusq ad alti¬
tudinem diuine contemplationis
gentes autem minist:apponunt
passum. ysaias aqua mixtum. Ine¬
briantur autem duo:. noe tudelic¬
tio int̾ptat᷑. Est audem requies m̃tis:¬
& est requies carnis. Qui querunt
requiem carnis. inebriant᷑ uino a¬
qua mixto: qui uͦ requiem mentis.
uino yasso. Apponit paulꝰ olera:
tres pueri legumina ministrant. Pau¬
lus infirmis olera:. trespueri uͦ ꝑ legu¬
mina. delicatis dant exemplum ser-¬
uande sobͥetatis. Sequunt᷑ autem
& uaccina. Abel agnum: abraham
arietem: iosue uaceam apponit.Ag¬

Expanded text:
angelo excitatur quando a sermone angelo excitatur quando a sermone Dei qui media nocte a regalibus sedibus venit suscitatur. Et ecce ad caput ejus subcinericius panis. Caput mentis, ratio est. Ibi subcinericius panis invenitur, quia nondum mens a memoria peccati ex toto mundatur. Surrexit, et comedit, et rursum obdormivit, non in umac solidum cibum, liquet quia fortest charitas. Charitas enim omnia suffert, omnia sustinet , et usque ad altitudinem divinae contemplationis gentes autem ministri diversapassum, Isaias aqua mistum. Inebriantur autem duo. Noe requiestio interpretatur. Est autem requies mentis, et requies carnis. Qui quaerunt requiem carnis, inebriantur vino aqua misto; qui vero requiem mentis, vino passo. Apponit Paulus olera , tres pueri legumina ministrant . Paulus infirmis per olera, tres pueri vero per legumina delicatis dant exemplum servandae sobrietatis. Sequuntur autemet vaccina. Abel agnum, Abraham arietem, Josue vaccam apponit. Ag
Abbreviated transcription (Latin):
mundus. Hoc pane su ccmericio. ñ¬
dum bñ a cmnere excusso. pastus est
helyas: dum fugiens a facie mulieris
fornicarie uenit in bersabee ruda:
ubi pueros suos dimisit᷑. prexit in
desertum. uia uniꝰ diei. sedensq sub¬
ter unam iuniꝑum ꝓiecitq se &
obdormiuuit. ⁊ ecce ad caput eiꝰ su¬
cinericius panis. & uas aque. fugit
mulierem fornicariam: qui fugit
luxuriam.Uenit in bersabee iuda.
t̾ram confessionis. ⁊ pueros suos ibi
dimittit. qͥ pueriles actꝰ deserens.
aduiriles ascendit: ꝑgit in deser¬
tum. uia uniꝰ diei. qui seruata uni¬
tate communis uite. mundanis
renuncians. sp̃ialia querit. Subt̾
unam suniꝑum sedet:qui nolens.
aculeos peccati sustinet. Uñ apłs.
Condelector legi de scdm int̾iorẽ
hominem: uideo audem aliam le¬
gem in membͥs meis. repugnantẽ
legimentis meȩ ł iecitq se ⁊ obdor¬
mitut: cum ab amore suꝑni bumi¬
nis deficiens. in fomite peccati qͣsi
subumbra iumꝑi requiescit: ab

Expanded text:
mundus. Hoc pane subcinericio nomundus. Hoc pane subcinericio nondum bene a cinere excusso pastus est Elias, dum fugiens a facie mulieris fornicariae, venit in Bersabaee Juda, ubi puerum suum dimittens perrexit in desertum viam unius diei, sedensque subter unam juniperum, projecit se, et obdormivit, et ecce ad caput ejus subcinericius panis, et vas amulierem fornicariam, qui fugit luxuriam. Venit in Bersabaee Juda terram confessionis, et puerum suum ibi dimisit, qui pueriles actus deserens, ad viriles ascendit; pergit in desertum viam unius diei, qui servata unitate communis vitae mundanis renuntians, spiritualia quaerit. Subter unam juniperum sedet, qui, nolens aculeos peccati sustinet. Unde Apostolus: Condelector legi Dei secundum interiorem hominem, video autem aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae . Projecitque se, et obdormivit, cum ab amore superni hominis deficiens, in fomite peccati quasi sub umbra juniperi requiescit. Ab
Abbreviated transcription (Latin):
nonne de gła future resurrectio¬
nis spes inflammnat᷑: Dicebat de
templo corporis sui. Dum xp̃s
inparabolis loquit᷑: dum sem̃
seminantis. quib t̾ris congruit
assignat᷑: quid aliud inm̃tibus
hominum nͥ uerbi di amor or-¬
dinat᷑: Ponunt᷑ itaq mense. po¬
nuntur & panes. affert enim moy¬
ses consꝑsum: apłi ordeaceum: he¬
lyas subcinericium. Ordeum. te¬
nacissima palea tegit᷑. in quo uet̾
testamentum figurat᷑: quod lega¬
lib obseruantiis obumbrat᷑. Per
consꝑsum designat᷑ panis lacͥma¬
rum: & qui popło dei in cibo con¬
ceditur: cum de egẏpto egredit᷑
ꝑpanem uͦ subcinericium. notat᷑
uita peccatorum: qui tamdiu supͣ
se cinerem portant: quandui car¬
nalium uoluptatum desidiofla¬
Panis succinericius. partem subtus
habet mundiorem: illam que ẽ supͣ
sordidiorem. Sic mens terrena cogi¬
tans. supra se cinerem portat. si aut̃
reuerset᷑: excusso cinere. totꝰ existit

Expanded text:
nonne de gloria venturae resurrectiononne de gloria venturae resurrectionis spes inflammatur? dicebat enim de templo corporis sui. Dum Christus in parabolis loquitur, dum semen seminantis quibus terris congruat assignatur, quid aliud in mentibus hominum nisi verbi Dei amor ordinatur? Ponuntur itaque mensae, ponuntur et panes. Affert Moyses conspersum apostoli hordeaceum, Elias subcinericium. Hordeum tenacissima palea tegitur, in quo Vetus Testamentum figuratur, quod legalibus observantiis obumbratur. Per conspersum designatur panis lacrymarum, qui populo Dei in cibo conceditur, dum de Aegypto egreditur. Per panem vero subcinericium notatur vita peccatorum: qui tandiu supra se cinerem portant, quandiu carnalium voluptatum desiderio flaPanis sub cinere partem subtus habet mundiorem: illam, quae supra est, sordidiorem. Sic mens terrena cogitans, super se cinerem portat. Si autem panis reversetur, excusso cinere, totus extat
Abbreviated transcription (Latin):
icut homo ext̾ior in refectorio
mat̾i̾ali ad horam cibo potuq
reficit᷑. fic homo int̾ior in refecto¬
riosc̃e meditationis. potat᷑ uinocõ¬
punc̾tionis: ⁊ diu̾sis exemplorum
saginat᷑ ferculis. In hoc gͥ refecto¬
mensa simplicib. scda doctoribus.
t̾cia communis ẽ utͥsq. In pͥma cibꝰ
grossior: in scd̃a scibtilior: in tercia
dulcior. Prima saporem continet ex¬
emplorum:. scda uim mist̾iorum:
t̾cia dulcedinem morum. In una
xp̃s uinum ministrat: in alia fran¬
git panem: in t̾cia docet. Prima
pascit miracłis: scđa figuris: t̾tia
u̾bis. Res miracłoꝵ corroborat.
fidemꝰ implecio fig̃aꝵs spem. doct᷑.¬
na morum caritatem. Dum enim
aqua inuinum mutat᷑: dum laza¬
rus suscitat᷑. leꝓpsus mundat̃. et
cecus illuminat᷑. tunc simplicior
turba mirat᷑. s fides inde succres¬
cit. qr dds hoc fecisse credit᷑. Dum
uͦ disciplis panis frangitur. & cor
restirrectionis reedificare ꝓmit¬
titur: cum hoc euenisse cernit᷑.

Expanded text:
Sicut homo exterior in refectorio materiali ad horam cibo potuque reficitur, sic homo interior in refectorio sanctae meditationis potatur vino compunctionis, et diversis exemplorum saginatur ferculis. In hoc refectomensa simplicibus, secunda doctoribus, tertia communis est utrisque. In prima cibus grossior, in secunda subtilior, in tertia dulcior. Prima saporem continet exemplorum, secunda vim mysteriorum, tertia dulcedinem morum. In una Christus vinum ministrat, in secunda frangit panem, in tertia docet. Prima pascit miraculis, secunda figuris, tertia verbis. Res miraculorum corroborat fidem, impletio figurarum spem, doctrina morum charitatem. Dum enim aqua in vinum mutatur, dum Lazarus suscitatur, leprosus mundatur, caecus illuminatur, tunc simplicior turba miratur: sed fides inde crescit, quia Deus hoc fecisse creditur. Dum vero discipulis panis frangitur, et corresurrectionis reaedificari promittitur, cum hoc evenisse cernitur,
Abbreviated transcription (Latin):
egyptũ summoꝑe uitandi: qr sepissi¬
me gn̾ant intirmitatem. ⁊ q̃nq mor¬
tem. Si queras qui sint ut uitari poᷤᷤ¬
sint:. hisunt cibi noxii: Allia uidł.
cȩpe. ⁊ porri. Hȩc filii isrł in deserto
cum ollis carnium suspirabant. De
tamen comesta. grauit̾ inflant:
uentositatem generant: cerebrũ
turbant: ocłos grauant: lacrimas
ꝓuocant. Egyptiȩ carnes. st̾ munda¬
ne delectationes: in quib infirmi¬
tates animȩ latent: que postea ꝑef
fectus ⁊ oꝑationes ext̾ius apparent.
Inflat enim elatio. uentositatem
generat u̾borum inundatio̾. tur¬
bat cerebrum iracundia: oculos
cordis grauat inertia. Hec gͥ ꝓuo
cant penitentie lacͥmas. si ante m̃tis
ocłos in manu disctionis ponas. Ut

Expanded text:
e vitandi, quia saepissime generant infirmitatem, et quandoque mortem. Si quaeras qui sunt, ut vitari possint, hi sunt cibi noxii, allia videlicet, caepe, et porri, haec filii Israel in deserto cum ollis carnium suspirabant, quae tamen comesta graviter inflant et ventositatem generant, cerebrum turbant, oculos gravant, lacrymas provocant. Aegyptiae carnes sunt mundanae delectationes, in quibus infirmitates animae latent, quae postea per effectus et operationes exterius apparent. Inflat enim elatio, ventositatem generat verborum inundatio, turbat cerebrum iracundia, cordis oculos gravat inertia. Haec igitur provocant poenitentiae lacrymas, si ante mentis oculos in manu discretionis ponas. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
quod dr. hẏrcos cum medulla tͥtiq:
penitentes uidl̃ mortificando carnẽ
suam.⁊ imitatores passionum xp̃i.
Sanguis uͦ uue meracissimꝰ. sanguiꝰ
ẽ xp̃i. nulla pecc̃orum fece tͣbatus.
Qͥ gͥ usꝙ ad effusionem sanguinis.
ꝑu̾sis resistunt: quam ꝓ nob̃ salua¬
tor bibit. ꝓ calice calicem bibentes

Expanded text:
quod dicitur, hircos cum medulla tritici, quod dicitur, hircos cum medulla tritici, poenitentes videlicet mortificando carnem suam, et imitatorese meracissimus, sanguis est Christi, nulla peccatorum faece turbatus. Qui igitur usque ad effusionem sanguinis perversis resistunt, quem pro nobis Salvator bibit, pro calice calicem hibentes
Abbreviated transcription (Latin):
triarchis ce ꝓpħis doctne spĩalis
pinguedo: qr sicut pinguedolac̾tis
inuasis suꝑeminere cognoscit᷑. sic
indurescit. Sic & d̾s in homine non
cruci affixus. per potestatem diuini¬
tatis a mortuis fuscitaret᷑. Hoc gͥ bu¬
tyro pascimur: dum in u̾b ꝓpħicis.
contemplatione diumitatis delecta¬
mur. ł lac uͦ de ouib designat᷑ in¬
nocentia cordis sic̃ scͥptũ ẽ. łauit eo ĩ
tinet innocentia : ad corpꝰ oꝑm mun¬
dicia: ut innocens habeat᷑ intentio
cordis: & munda sint oꝑa carnis. ħ
sunt lac ⁊ lana. Hoc lacte debemus
pasci. hac lana uestiri. Hec gͥad sim¬
plicitatem claustralium ꝑtinent:
qͥ mundicia carnis uestiunt᷑. ⁊ nul¬
li nocent. In adipe uͦ agnorum.⁊ ari¬
etum: designat᷑ in p̃latis dilect̾io fra¬
trum. Hi enim dicunt᷑ filii basan .i.
pinguedinis: in qͦ demonstrat᷑ dul¬
cedo earitatis. ꝑ hyrcos siquidem
fig̾atur uita penitentium : qui st̃
imitatores xͥ passionum. Hoc ẽ enĩ

Expanded text:
triarchis et prophetis doctrinae spiritualis triarchis et prophetis doctrinae spiritualis pinguedo, quia sicut pinguedo lactis in vasis supereminere cognoscitur, sictunsionibus indurescit. Sic et Deus in homine non cruci affixus, per potestatem divinitatis a mortuis suscitaretur. Hoc igitur butyro pascimur, dum in verbis propheticis contemplatione divinitatis delectamur. Per lac vero de ovibus, designatur innotinet innocentia, ad corpus, operum munditia, ut innocens habeatur intentio cordis, et munda sint opera carnis. Haec sunt lac et lana, hoc lacte debemus pasci, hac lana vestiri. Haec igitur ad simplicitatem claustralium pertinent, qui munditia carnis vestiuntur, et nulli nocent; in adipe vero agnorum et arietum, designatur in praelatis dilectio fratrum. Hi enim dicuntur filii Basan , id est, pinguedinis in quo demonstratur dulcedo charitatis. Per hircos siquidem figuratur vita poenitentium, qui sunt imitatores Christi passionum, hoc est enim,
Abbreviated transcription (Latin):
mento &e lac de ouib: cum adipe
agnorum ⁊ arietum filiorum ba¬
san.⁊ hyreos cum medulla tͥciei.⁊
sanguinem uue meracissimum.
Audis petram ⁊ saxum durissimũ.
Petra erat xp̃s ante passionem: seix¬
um durissimum pꝰ resurrectionem.
Petra pꝰ ꝓpt̾ patientie firmitatem:
saxum uͦ durissimum postea ꝓpt̾
immortalitatis et̾nitatem. Petra
enim erat. frangipot̾at. qͥa adhuc
mortalis fu̾at: nẽ autemsaxum dy¬
rissimũ ẽ: qr factus immortalis it̾m
mori ñ pot̃. ꝑ mel gͥ de petra. desig¬
natur melliflua doctͥna p̃dicatioĩs:
ꝑoleum uͦ de saxo durissimo. ab eo¬
dem ꝓcedens sp̃s consolationis. Hoc
est enim effusio olei: reimissio pec
qr habes: accipe mel de petra.Fit
enim. Discite a me qr mitis sum
mel humilitatis: elm thlcedine
mansuetudinis. Siẽ mel concor¬
dat in confectionib medicine. cũ
omnib diu̾sitatib specierum.sic
ex humilitatis dulcedine condi¬
untur omnia genera uirtutum. Per
butyrum uͦ de armento. signat᷑ in pa¬

Expanded text:
ovibus cum adipe agnorum, et arietum filiorum Basan, et hircos cum medulla tritici, et sanguinem uvae meracissimum . Audis petram, et saxum durissimum. Petra erat Christus ante passionem, saxum durissimum post resurrectionem. Petra prius propter patientiae firmitatem; saxum vero durissimum postea propter immortalitatis aeternitatem. Petra enim erat, frangi poterat, quia adhuc mortalis fuerat; nunc autem saxum durissimum est, quia factus immortalis, iterum mori non potest. Per mel igitur de petra, designatur melliflua doctrina praedicationis, per oleum vero de saxo durissimo, ab eodem procedens spiritus consolationis. Haec est enim effusio olei, remissio peccaquia habes, accipe mel de petra. Ait enim, Discite a me quia mitis sumel humilitatis cum dulcedine mansuetudinis. Sicut mel corcordat in confectionibus medicinae cum omnibus diversitatibus specierum, sic et humilitatis dulcedine condiuntur omnia genera virtutum. Per butyrum vero de armento, signatur in pa
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑum frr̃m corrodentes: odien¬
tes saccum iheronimi. tunicam be¬
nedicti. matulam euilalii. lacͥmas
longe fac nomen meum. Explicit
oniam de ordinatione clau¬
stri mat̾ialis fr̃at̾. aliqͥd medi¬
ocritatem sectando dicturi sumꝰ.:
ordine congruo considanda nob̃
quatuor occurrunt. Scilicet qui
sint qui teneant ordinem: aut qͥd
teneant: ubi maneant. & utide
uiuant. Ut plures sint &e bomi ꝓpostai:
ut cohabitandi suppetant edificia. &
uictui habeant necessaria. Sit tam̃
in numero disctio. in ꝓposito deuo¬
tioᷤ. in edificiis mediocͥtas. in rebus
possessis frugalitas. ne si creuerit
turba. nascat᷑ turbatio. aut ꝓ diffi¬
cultate ꝓpositi subrepat desꝑatiõ. ne
ex edificioꝵ magnitudine subintc
elatio. aut ex abundantia rerum
se int̾serat demptatio. Qui enim

Expanded text:
pauperum fratrum corrodentes, odienpauperum fratrum corrodentes, odientes saccum Hieronymi, tunicam Benedicti, matulam Eulalii, lacrymas longe fac nomen tuum. CAP. I. oniam de ordinatione claustri materialis, frater, aliquid mediocritatem sectando dicturi sumus, ordine congruo consideranda vobis quatuor occurrunt, scilicet qui sint, qui teneant ordinem, aut quid teneant, ubi maneant et unde vivant, ut plures sint et boni propositi, ut cohabitandi suppetant aedificia, et victui habeant necessaria. Sit tamen in numero circumspectio, in proposito devotio, in aedificiis mediocritas, in rebus possessis frugalitas, ne si creverit turba, nascatur turbatio, aut pro difficultate propositi subrepat desperatio, ne ex aedificiorum magnitudine subintret elatio, aut ex abundantia rerum se inserat tentatio. Qui enim
Abbreviated transcription (Latin):
ficationem claustri mat̾ialis ꝑti¬
uent. quibdam forsitan solito gra¬
uior apparebo. neminem tamen
condemnans. s eos qͥ remotiores st̃
a scł̃o p̾cȩt̾is laudans. monens eos qͥ
multa & ꝑicłosa possident. doceis
eos qͥ pauꝑtate & humilitate gaudẽt.
Scio tam̃ km̃e multos ẽẽ in maio¬
rib eccliis qͥ licet multa possideãt:
in aliis tam̃ pauꝑtatem amant.
Posident ea quasi ñ possidentes:
utunt᷑ possessis quasi non utentes.
exempla pauꝑtatis diligunt. & ea q̃
de pauꝑtate scͥpta sunt studiose le¬
gunt. legentes se ipsos conspiciunt:¬
& subonere diuitiarum dolentes¬
gemunt.Hi sunt pauꝑes spu non
habitu. Nos autem ad ocłm pauꝑeᷤ
sumꝰ: locum mutauimꝰ ñ animũ:
uestem non mentem.Sunt etiam
in maiorib eccłiis aliqͥ sublimes
ocłis. inflati suꝑbiȩ sp̃u. qͥ pauꝑes
fr̃s cum suꝑuenerint ex latere re¬
spiciunt. derident eos: detrahunt
illisꝰ. uacantes ocio. ponentes sym¬
bolum. qͤsi canes dente liuido ossa

Expanded text:
ficationem claustri materialis pertinent, quibusdam forsitan solito gravior apparebo, neminem tamen condemnans, sed eos qui remotiores sunt a saeculo, laudans, monens eos, qui multa et periculosa possident, docens illos qui paupertate et humilitate gaudent. Scio tamen multos esse in majoribus ecclesiis, qui licet multa possideant, in aliis tamen paupertatem amant, possident ea tanquam non possidentes, utuntur possessis quasi non utentes, exempla paupertatis diligunt, et ea quae de paupertate scripta sunt, ut studiose legunt legentes, seipsos conspiciunt, et sub onere divitiarum gemunt. Hi sunt pauperes spiritu, non habitu. Nos autem ad oculum pauperes sumus, locum mutavimus, non animum, vestem, non mentem. Sunt etiam in majoribus ecclesiis aliqui sublimes oculis, inflati superbiae spiritu, qui pauperes fratres cum supervenerint, ex latere respiciunt, derident eos, detrahunt illis, vacantes otio, ponentes symbolum, quasi canes dente livido ossa
Abbreviated transcription (Latin):
luit. Sic nmirum mens hominiꝰ.
dum sp̃iali dulcedine tangitur:
quicquid pꝰ de humana laude
concupierat. libent̾ obliuis citur
In hc modum mandragore de
sub rachel potestate. Nouit enĩ¬
rachel quam lia mandragoris melius
uti: nã quicqͥd affectio cordis usur¬
pat ad laudem sui: rectiꝰ sane ratio
retorquet ad głam dei. S quid hoc
semꝑ humilitatem extingt̃. Solẽt
enim que ꝑ gad & aser. frunt. ho¬
mirandum. qͥd magis omniumlas¬
de p̃dicandum : qͣmcum unde in
aliis sepe extinguit᷑ diuini tmoris
reuerentia ñ minuit᷑. s auget: Qͥa
gͦ solem singłari latide efferre. qm
uidem etiam post uirtutum oꝑa.
ñ solum de dei s de hominum par¬
ua offensa ñ parum trepidarelre¬
cte ruben mandragoras pꝰ natos

Expanded text:
luit. Sic nimirum mens hominis luit. Sic nimirum mens hominis dum spirituali dulcedine tangitur, quidquid prius de humana laude concupierat libenter obliviscitur. In hunc modum mandragorae utsub Rachel potestate. Novit eniRachel quam Lia mandragoris melius uti: nam quidquid affectio cordis usurpat ad laudem sui, rectius sane ratio retorquet ad gloriam Dei. Sed quid hoc semper humilitatem exstinguunt. Solent enim quae per Gad et Aser fiunt homirandum? quid magis omnium laude praedicandum, quam cum unde in aliis saepe exstinguitur, divini timoris reverentia non minuitur, sed augetur? Quia ergo solemus singulari laude efferre, quem videmus etiam post virtutum opera non solum de Dei, sed de hominum parva offensa non parum trepidare, recte Ruben mandragoras post natos
Abbreviated transcription (Latin):
deramine temꝑare: si ad multi¬
plicandam uͥtutum ꝓlem cupit
de diuini sp̾s copula gaude. Man¬
dragorarum itaq posessio. stibra¬
chel potestate redigit᷑: q̃n laudis
appetitꝰ. subrationis dominio mo¬
derat᷑. Notandum sane quam
temꝑate rachel. non mandragoraᷤᷤ
s mandragorarum partem petat:
nam nec hoc rationem latet. ual¬
de ẽẽ difficile. ut animus quã¬
uis renitens ex oblata laude ñhi¬
larescat. Debet amor humane
laudis pͥͫꝰ temꝑari : postmodum
si posset fieri debet etiam pęnitꝰ
abscidi. Unde ẽ quod rachel par¬
tem mandragorarum petisse le¬
git᷑: lia uͦ postmodum ad iacoblo¬
quens. non de sola parte gloriat᷑.
Ad me inqͥt intrabis: mercede e¬
nim concdaxi te ꝓ mandragoris
filii mei ł mandragoris inquit:
non ꝓparte mandragorarum fi¬
lii mei. Absente adhuc uiro aux
lia partem concedit. s in eiꝰ ad¬
uentu. eiꝰ desidio tib̃ius accensa.
nicħ sͥ ex eis ult̾ius resertiariuo¬

Expanded text:
deramine temperare, si ad multideramine temperare, si ad multiplicandam virtutum prolem cupit de divini Spiritus copula gaudere. Mandragorarum itaque possessio sub Rachel potestate redigitur, quando laudis appetitus sub rationis dominio moderatur. Notandum sanc quam temperate Rachel non mandragoras, sed mandragorarum partem petat: nam nec hoc rationem latet valde esse difficile ut animus quamvis renitens ex oblata laude non hilareseat. Debet itaque amor humanae laudis prius temperari; postmodum, si posset fieri, debet etiam penitus abscindi. Unde est quod Rachel partem mandragorarum petiisse legitur; Lia vero postmodum ad Jacob loquens, non de sola parte gloriatur. Ad me, inquit, intrabis: mercede enim conduxi te pro mandragoris filii mei . Pro mandragoris, inquit, non pro parte mandragorarum filii mei. Absente adhuc viro, vix Lia partem concedit, sed in ejus adventu ejus desiderio uberius accensa, nihil sibi ex eis ulterius reservari vo
Abbreviated transcription (Latin):
ecte gͦ post natum gad ce aser ru¬
ben exire dr: qr timor domini.
ex uoluntaria abstinentia & pati¬
entia ad omnem obȩdientiam
spargit᷑: qui nulla molestia. nulla
inopia. a studio obedientie p̃pedit᷑:
He sunt mandragore. quas ruben
inuenit: quas ab ipsomat̾ eiꝰ lia
accepit. Quid enim ꝑmandrago¬
ras. que odoremsuum solent late
spargere: nisi bone opinionis fa¬
mam debemus acciꝑe: Quas qͥd
tunc lia accipit: q̃n oblata laus
affectum tangit: q̃n in laudis sue
p̃coniis animus afficit᷑: & in atira po¬
pularis fauoris. ꝑu̾se delectat᷑. Ha¬
rum partem rachel petit̾. lia con¬
cedit: ut uirum accipiat. q̃ ꝓlis
desidio flagrat. M entem etenim.
que suadente ratione appetitum
cundat. Unꝰ utiq sp̃s ẽ. qui utͣnq
sororem ꝓlis fecunditate ditat: ꝙ
idem sp̃s & rõnem ad ueritatis cog¬
nitionem illuminat: & affectionẽ.
ad uirtutis amorem inflammat.
Suadet gͦ affectioni ratiohuma¬
ni fauoris appetitum. sub suo mo¬

Expanded text:
ecte ergo post natum Gad et Aser Ruben exire dicitur, quia timor Domini ex voluntaria abstinentia et patientia ad omnem obedientiam spargitur, qui nulla modestia, nulla inopia a studio obedientiae praepeditur? Hae sunt mandragorae quas Ruben invenit, quas ab ipso mater ejus Lia accepit. Quid enim per mandragoras quae odorem suum solent late spargere, nisi bonae opinionis famam debemus accipere? Quas quidem tunc Lia accipit, quando oblata laus affectum tangit, quando in laudis suae praeconiis animus afficitur, et in aura popularis favoris perversae delectatur. Harum partem Rachel petit, Lia concedit, ut virum accipiat, quae prolis desideria flagrat. Mentem etenim quae, suadente ratione, appetitum cundat. Unus itaque Spiritus est qui utramque sororem prolis fecunditate ditat, quia idem Spiritus et rationem ad veritatis cognitionem illuminat, et affectionem ad virtutis amorem inflammat. Suadet ergo affectioni ratio humani favoris appetitum sub uno mo
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑies aeris. serenitas maris. terre
fecunditas. solatium pauꝑum. here¬
ditas filioꝵ: & sibimetipsi spes fut᷑e
beatitudinis. At tam̃ sciat quodsicut
in throno hominum pͥmꝰ constitutus
est: sic ⁊ in penis. si iusticiam ñ fecerit
pͥmatum habiturꝰ ẽ. Omnis nanq qͦs¬
cumq peccatores subse in p̃senti ha-¬
buit. supra se tẽ implacabiles. in il¬

Expanded text:
peries aeris, seperies aeris, sefecunditas, solatium pauperum, haereditas filiorum, et sibimetipsi spes futurae beatitudinis. Attamen sciat rex, quod sicut in throno hominum primus constitutus est, sic et in poenis, si justitiam non fecerit, primatum habiturus est. Omnes namque quoscunque peccatores sub se in praesenti habuit, supra se modo implacabili in il
Abbreviated transcription (Latin):
co enim sepe par popłors rumpitur.
offendicla etiam de regnosuscitant᷑:
uitia popłoꝵ ỹpediuntur. Multi ⁊̃
dolores ꝓsꝑitatem regni inficiunt.
carors & lib̃ors mortes. tͥsticiam con¬
ferunt. Hostium incursꝰ ꝓuincias
undiq uastant. bestie armentorum
& pecors greges dilacerant: tempesta¬
minist̾ia ꝓhibent:⁊ aliqn fulminũ
ictꝰ segetes. ⁊ arboꝵ flores. ⁊ panpinoᷤᷤ
exurunt. Suꝑ omniauͦ regis iniusti¬
cia. non solum p̃sentis imꝑii faciem
fuscat. s etiam filios suos ⁊ nepotes. ne
post se regni hȩreditatẽ teneant: ob¬
scurat. ꝓpt̾ piacłm enim salomonis
regnum domꝰ isrł. dñs de manibus
filioꝵ eiꝰ disꝑsit. ⁊ ꝓpt̾ iusticiam dd̾re¬
gis. lucernam de semine eiꝰ semper in
isrł reliquit. Ecce quantum iusticia
regiᷤᷤ scło ualet: intuentib ꝑspictie
patet. Pax popłoꝵ est. tutamen patͥȩ.
immunitaᷤᷤ pleb̾: munimentum gen-¬
tis. cura languors: gaudtum hoĩum:

Expanded text:
co enim saepe pax populorum rumpitur et co enim saepe pax populorum rumpitur et offendicula etiam de regno suscitanturuitia populorum praepediuntur,, multi etiam dolores prosperitatem regni inficiunt, carorum et liberorum mortes tristitiam conferunt, hostium incursus prouincias undique uastant, bestiae armentorum et pecorum greges dilacerant, tempestaministeria prohibent, et aliquando fulminum ictus segetes et arborum flores et pampinos exurunt. super omnia uero regis iniustitia non solum praesentis imperii faciem fuscat sed etiam filios suos et nepotes, ne post se regni hereditatem teneant, obscurat. propter piaculum enim Salomonis regnum domus Israel Dominus de manibus filiorum eius dispersit. et propter iustitiam Dauid regis lucernam de semine eius semper in Hierusalem reliquit. ecce quantum iustitia regis saeculo ualeat, intuentibus perspicue patet. pax populorum est, tutamentum patriae, inmunitas plebis, munimentum gentis, cura languorum, gaudium hominum,
Abbreviated transcription (Latin):
pupillis: defensor eẽ. furta cohibere.
adult̾ia punire: iniqͦs ñ exaltare.
Impudicos astriones non nutrire.
impios de t̾ra ꝑdere. Parricidas ⁊ ꝑ¬
iurantes uiuere ñ sinere: eccłias
defende. Pauꝑes elemosinis alere:
Iustos suꝑ regni negotia constitue
re:⁊ sapientes & sobrios conziliari¬
os hab̃e. Magorũ ⁊ ariolors. phytonũ¬
sacrumq suꝑstitionib. ñ intende:
Iracundiam differre: latͥam fortit̾ &¬
iuste contͣ adu̾sarios defende. ꝑ oĩa
in deo uiuere. Esꝑitatib non eleuari
animum: cuncta adu̾sa patienter
ferre: fidem catholicam in deum
hab̾e: filios suos non sinere impie
agere. Certis horiᷤᷤ orationib insi¬
stere: ante horas congrias. non gu¬
stare cibum. Ue enim terre cuius
rex est puer:⁊ cuius principes
mane comectunt. Hȩc regni ꝓsꝑitatẽ
in p̃senti faciunt: & regem ad celestia
regna meliora ꝑducunt. Qui uͦ scd̃m
mirum adu̾sitates imꝑii tolerat. Iccir¬

Expanded text:
uiduis defensorem esse, furta cohibere, uiduis defensorem esse, furta cohibere, adulteria punire, iniquos non exaltare, inpudicos et histriones non nutrire, impios de terra perdere, parricidas et periurantes uiuere non sinere, ecclesias defendere, pauperes eleemosynis alere, iustos super regni negotia constituere, senes et sapientes et sobrios consiliarios habere, magorum et ariolorum pythonissarumque superstitionibus non intendere, iracundiam differre , patriam fortiter et iuste contra aduersarios defendere, per omnia in Deo uiuere, prosperitatibus non eleuare animum, cuncta aduersa patienter ferre, fidem catholicam in Deum habere, filios suos non sinere impie agere, certis horis orationibus insistere, ante horas congruas non gustare cibum. uae enim terrae, cuius rex est puer et cuius principes mane comedunt. haec regni prosperitatem in praesenti faciunt et regem ad caelestia regna meliora perducunt. qui uero regnmirum aduersitates imperii tolerat. idcir
Abbreviated transcription (Latin):
cum nicħ habeat: & est qͣsi pauꝑ
cum in multis diuitiis sit. Quass
diues ẽ. pauꝑ suꝑbꝰ mentiᷤᷤ affectu: &
quas i pauper ẽ diues mentis humi¬
litate. Diues gͦ in inopia. est mentis¬
humilitas: & inepte diuitie sunt.
animoꝵs enormitaᷤᷤ. Euidendum gͦ
perbire desistant. de nono abusio¬
onꝰ abusionis nis grado¬
gradꝰ est : rex iniquus. Etenim
regem ñ iniquum: s correct̾orem
iniquoꝵs ẽẽ oportet. Unde inse¬
metips o nominis sui dignitatem:
custodire debet. Nomen enim
regis intellectua lit̾ hoc recinet.
ut subiectis omnib rectoris officiũ
ꝓcuret. Et qualit̾ alios corrigere
pot̾it. qui ꝓpͥos mores ne iniqui sint
ũ corrigitꝰ. Iusticia enimregis exalta¬
tur solium: & t̾tate solidant᷑ guber¬
nacula popłoꝵs. Iusticia uͦ regiᷤᷤ est:
neminem iniuste ꝑ potentiam oppͥ¬
mere. Sine acceptione omnrmodis¬
ꝑsonaꝵ: int̾ uirum ce ꝓximum su¬
um iudicare. Aduenis. ⁊ uidiuis. &

Expanded text:
cum nihil habeat et est quasi pauper, cum nihil habeat et est quasi pauper, cum in multis diuitiis sit. quasi diues est pauper superbus mentis affectu et quasi pauper est diues mentis humilitate. diues ergo inhumilitas, et ineptae divitiae sunt animorum enormitas. Providendum ergo perbire desinant. GRADUSNonus abusionis gradus est rex iniquus. etenim regem non iniquum sed correctorem iniquorum esse oportet. unde in semet ipso nominis sui dignitatem custodire debet: nomen enim regis intellectualiter hoc retinet, ut subiectis omnibus rectoris officium procuret sed qualiter alios corrigere poterit qui proprios mores ne iniqui sint non corrigit? quoniam iustitia regis exaltatur solium et ueritate solidantur gubernacula populorum. iustitia uero regis est neminem iniuste per potentiam opprimere, sine acceptione personarum inter uirum et proximum suum iudicare, aduenis et pupillis et
Abbreviated transcription (Latin):
ut ipse diues in cęli sede appareat.
qͥ in t̾ra pęnitꝰ nicħ ꝓeurat. Cauen¬
dum uͦ pauꝑib est. nedum ꝑ ne¬
cessitatem terre regnum ꝑdunt:
ꝑmentis imprudentiam etiam
celors regna ꝑdant. Cum enim
d̃ dis pensatione pauꝑtatem ne.¬
cessariam acceꝑintꝰ. in ipsorum ar̃¬
bitrio pendet: utrum pauꝑes sp̃o
sint. Non enim quibuscumq pau¬
perib cȩ̨li regna ꝓmittuntur:
s his tantum modo: qͥb diuitiaꝵ
inopiam. animoꝵ humilitas co¬
mitatur. Pauꝑ enim humilis. pao¬
per sp̃u appellatur. Qui cum egenꝰ
foris cernit᷑: nunquam in suꝑbiã
eleuat᷑. Qm̃ ad petenda regna ce¬
lorum. plus ualet mentis humils¬
tas: quam p̃sentium diuitiarum
temporalis pauꝑtas. Etenim hu¬
miles qͥ b̃n diuitias possessas hñt.
possunt pauꝑes sp̃u appellaRi: &
suꝑbi nichil habentes. haud du¬
bium est beatitudine pauꝑtatis
pͥuari. De quib utrisq sancta
scͥptura ita loquit᷑. Est quasi diueᷤ

Expanded text:
ut ipse diues in caeli sede appareat ut ipse diues in caeli sede appareat qui in terra penitus nihil procurat. cauendum uero pauperibus est, ne dum per necessitatem terrae regnum perdunt, per mentis imprudentiam etiam caelorum regna amittant. cum enim Dei dispensatione paupertatem necessariam acceperint, in ipsorum arbitrio pendet utrum pauperes spiritu sint. non enim quibuscumque pauperibus caeli regna promittuntur, sed his tantummodo quibus diuitiarum inopiam animorum humilitas comitatur. pauper enim humilis pauper spiritu appellatur, qui cum egenus foris cernitur, numquam in superbiam eleuatur: quoniam ad petenda regna caelorum plus ualet mentis humilitas quam praesentium diuitiarum temporalis paupertas. etenim humiles qui bene diuitias possessas habent possunt pauperes spiritu appellari , et superbos nihil habentes haud dubium est beatitudine paupertatis priuari. de quibus utrisque sancta scriptura ita loquitur: est quasi diues,
Abbreviated transcription (Latin):
tendit in terra: qui patrem & pa¬
triam ꝓfitet᷑ habere se in celo. Cuiꝰ
possessor nemo efficit᷑: nisi qui de
t̾rene patrie contentione securꝰ
ct̾auus abusionis gradꝰ est. pau¬
per suꝑbꝰ: qui nicħ habens
in suꝑbiam extollit᷑: cum econtra¬
rio diuitib scli. non suꝑbe sapere
imꝑat᷑. Quid gͦ stolidius fieri pot̃:
qͣm illum ꝑ infimam mis eriam ue¬
lut in terra abiectum. extremum.
& humilem incedere & contristari de¬
buerat. suꝑcilios o suꝑbie tumore in¬
flammatam mentem contra deum
erigere:. ꝑ quoduitium lapsi corru¬
erunt: qui summo celi conditi erañ
culmine. Qͥd gͦ uult quasi potens
in t̾ra suꝑbire: qͥ p̾ omnib homini¬
bus debuerat humilis apparere:
S ne de pauꝑtate sua tͥsticiam
habeant: quid a deo accepturi ft̃
pauꝑes attendant: ipse enim inqͥt.
regnum celors. Rect̾a nanq dis¬
pensatione misericors ds celi reg¬
num illis commitut. qͥb regni

Expanded text:
tendit in terra qui patrem et patendit in terra qui patrem et patriam profitetur habere se in caelo: cuius possessor nemo efficitur, nisi qui de terrenae patriae contentione securus Octauus abusionis gradus est pauper superbus, qui nihil habens in superbiam extollitur, cum e contrario diuitibus saeculi non superbe saperetur. quid ergo stolidius fieri potest quam illum qui per infimam miseriam uelut in terram abiectus extremus t humilis incedere et contristari debuerat supercilioso superbiae tumore inflatam mentem contra Deum erigere ? per quod uitium lapsi corruerunt qui summo cculmine. Quid ergo vult quasi potens in terra superbire, qui prae omnibus hominibus debuerat humilis apparere? Sed ne de paupertate sua tristitiam habeant, quid a Deo recepturi sunt pauperes attendant: ipse enim inquit, regnum «aelorum. recta namque dispensatione misericors caeli regnum illis committit quibus regni
Abbreviated transcription (Latin):
do non manet.⁊ cum mundo pari¬
ter deficiet: ipse mundꝰ ñ amari
imꝑatur. Eximus autem qui est
pars regni celestis. in t̾ra int̾m a
regni celoꝵ appetitorib non in¬
congrue amat᷑: dum in summa
illa patͥa in et̾num coheres habe¬
bittr. Apt̾ea uͦ mundꝰ p̃sens non
diligi imꝑat᷑: ne a dei dilectione
alienꝰ scłi amator quisq efficiat᷑.
Non gͦ debet contendi. quod ñ
lece puer m̃s quem elegi. electus meus.
complacuit sͥ in illo anima mea. Lo¬
nam sp̃m meum suꝑ eum. ũ conten¬
det neq elamabit: neq audiet aliqͥs
inplateis uocem eiꝰ. Ccce xp̃s non
contendit neq clamauit. Et tusi
morib. xp̃i similitudinem retine̾
cupis. ñ contendaᷤ. ne abusiuus in
eccłia xp̃iana existas. Suis enim
sect̾atorib. xp̃s p̃cepit. Nolite uo¬
cari rabbi: unꝰ est enim magistꝰ ur̃.
qui in celis est: omnes autem uoᷤᷤ
fr̃s estis. Quib ad supplicandum
tuum. frustͣ autem patrem con¬

Expanded text:
do non manet et cum mundo parido non manet et cum mundo pariter deficiet et ipse mundus non amari imperatur: proximus autem qui est pars regni caelestis in terra interim a regni caelorum appetitoribus non incongrue amatur, dum in summa illa patria in aeternum coheres habebitur. propterea uero mundus praesens non diligi imperatur, ne a Dei dilectione alienus saeculi dilector quisque efficiatur. non ergo debet contendi quod non ecce puer meus quem elegi, electus meus, conplacuit sibi in illo anima mea: ponam spiritum meum super eum. non contendet neque clamabit neque audiet aliquis in plateis uocem eius. ecce Christus non contendit neque clamauit: et tu si morum Christi similitudinem retinere cupis, ne contendas, ne abusiuus in ecclesia Christianus existas. suis enim sectatoribus Christus praecepit: nolite uocari Rabbi: unus est enim magister qui in caelis est. omnes enim uos fratres estis. quibus ad supplicandum tuum. frustra ergo patrem con
Abbreviated transcription (Latin):
tium conflictu. cum odiosa res sit:
uł formidine. satiᷤᷤ contentios e expetun¬
nerationẽ. Qͥ gͥ ob mundum p̃sentẽ
ex quacumq caus a contendit: ꝑspi¬
cue ostendit᷑ mundum diligere. Qd¬
ꝑ ioħm sỹs scĩ sermones interdicunt:
qͥb ait. Nolite diligere mundum: neq
ea que in mundo funt. Mundi enim
ocłi celum parit̾ ⁊ t̾ram: nunquam
conspiciunt. S reqͥrendum ẽ si uere
in mundo aliqͥs sit q̃d amari debeat:
& quis sit ille mundꝰ quem diligi di¬
uina eloquia uetant. Terra gͦ cum
nascentib ex ea. ⁊ metallis ⁊ aĩantibꝰ.
& pulchritudine uestium. & oblecta¬
tionib eorum ciborum. ⁊ his que
ad hec ꝑtinent. ñ diligi precipitur:
s ꝓximus ꝓpt̾ quem hec omnia fc̃a
sunt: amari iubet᷑. Hec enim omĩa
p̃dicta: uelut ñ mansura ad celestẽ
patͥam ꝑgentes comitari nequeunt.
ꝓtimi uͦ uelut mansurireges cohe¬
redes. semetips os lcent̾ inuicem
diligunt. Quod gͦ semꝑ inmun¬

Expanded text:
tium conflictu cum odiosa res sit, tium conflictu cum odiosa res sit, vel formidine, satis contentiose expetunnerationem. Qui igitur de mundo praesente ex quacumque causa contendit, perspicue ostendit quod illum diligit. Qitus sancti sermones interdicunt, quibus ait: nolite diligere mundum, neque ea quae in mundo sunt? mundi enim oculi caelum pariter et terram nequaquam conspiciunt. sed requirendum est, si uere in mundo aliquid sit quod amari debeat et quis sit ille mundus quem diligi diuina eloquia uetant. terra ergo cum nascentibus ex ea et metallis et animantibus et pulcritudine uestium et oblectationibus ciborum et his quae ad haec pertinent non diligi praecipitur, sed proximus propter quem haec omnia facta sunt amari iubetur. haec enim omnia praedicta uelut non mansura ad caelestem patriam pergentes comitari nequeunt. proximi uero uelut mansuri regis coheredes semet ipsos licenter inuicem diligunt. quod ergo semper in mun
Abbreviated transcription (Latin):
xilium id facere: ⁊ eos qͥ ad det̾iora dru̾¬
tunt. ꝑ m̃tis imbecillitatẽ parit̾ ⁊ ne¬
gligentiam errare. Unde dñs absq uir¬
tute fieri ñ debet. Quam uirtutem
sine di auxilio. nullatenꝰ habet. Qui
enim multa tuet᷑. si ñ ht̃ fortitudinem
ñ ualet id agere: qm̃ magna magnis
infestationib.⁊ adu̾sitatib solent labo¬
rare. Oinnis gͥ qͥ p̃est. hoc pͥmitꝰ ani¬
mi tota intentione ꝓcuret: ut ꝑ oĩa
de dñi adiutorio omnino ñ dubitet.
Si nanq ceꝑit in actibꝰ suis auxiliato
stercore pauꝑem: ⁊ sedere facit eum pͥn¬
cipibus populi sui. Deponit poten¬
tes de sede.⁊ eraltat humiles: ut subd¬
eptimꝰ abusionis gradꝰ est: xp̃ianꝰ
contentios. Qui cum participatio¬
nem nominis xp̃i ꝑfidem ⁊ baptis
mundi caduca delectam̃ta diligit.
aut ꝓpt̾ alt̾ius amorem qͥuȩ sub odio¬
sa specie latet appetit᷑. Quemadmodẽ
u̾bi gr̃a bellum ammoso compugnan¬

Expanded text:
xilium posse id facere et eos qui ad deteriora deuexilium posse id facere et eos qui ad deteriora deuertunt per mentis inbecillitatem pariter et neglegentiam errare. unde dominus absque uirtute fieri non debet, quam uirtutem sine Dei auxilio nullatenus habet. qui etenim multa tuetur, si non habet fortitudinem, non ualet id agere, quoniam magna magnis infestationibus et aduersitatibus solent laborare. omnis igitur qui praeest hoc primitus animi tota intentione procuret, ut per omnia de Domini adiutorio omnino non dubitet. si namque coeperit in actibus suis auxstercore egenum, et sedere facit cum principibus populi sui. Deponit potentes de sede, et exaltat humiles. eptimus abusionis gradus est Christianus contentiosus, qui, cum participationem nominis Christi per fidem et Baptismpositum, mundi caduca delectamenta diligit. aut propter alterius amorem, quae sub odiosa specie latet, appetitur. Quemadmodum, verbi gratia, bellum animoso compugnan
Abbreviated transcription (Latin):
solutꝰ arigore stie firmitatis. cum oñbꝰ
ad t̾ram dilabitur. Sic & pͥnceps. nͥ con¬
ditori suo ꝑtinacit̾ adheserit: & ipse &
omnis qͥ e consentit cito deꝑit. Qͥdã
namq ꝑ dñandi occasionem solidiꝰ do
apꝓpinquant: quidam imposito gͥ
dignitatis honore det̾iores fiunt. Moy¬
ses enim accepto ducatir. famillarius
dei locutionibꝰ utebat᷑. Saul uͦ filiꝰ cis.
pꝰ quam sceptra regni suscepit: ꝑinobe
pꝰqͣm patͥi sui oo sedem obtinuit: deum¬
offendit. Ds illumultͣ om̃s mortales: ue¬
luti ad innumerosi popłi gub̾nationem.
sapientie munere donauit. Ccontrario
uͦ ie roboam seruus salomonis. postquam
regni domꝰ dauid partẽ accepit: ad idoloꝵ
ditur: qͦsdam in sublimiori statu ad ma¬
iorem ꝑfectionem cresce: qͦsdam uero ꝑ
suꝑciliũ dñationi ad det̾iora defluere.
ꝑ qd̾ utrumq intelligit᷑. eos qͥ ad meliora
conscendunt. ꝑ uirtutem animi ⁊ di au¬

Expanded text:
solutus a rigore suae firmitatis cum oneribus solutus a rigore suae firmitatis cum oneribus ad terram delabitur: sic et princeps nisi suo conditori pertinaciter adhaeserit, et ipse et omnis qui ei consentit cito deperit. quidam namque per dominandi officium solidius Deo adpropinquant, quidam inposito sibi dignitatis honore deteriores fiunt. Moyses enim accepto ducatu familiarius Dei locutionibus utebatur: Saul uero filius Cis postquam sceptra regni suscepit, per inopostquam patris sui Dauid sedem optinuit, Deus illum ultra omnes mortales uelut ad innumerosi populi gubernationem sapientiae munere donauit: e contrario uero Hieroboam seruus Salomonis, postquam regni domus Dauid partem accepit, ad idolorum ditur quosdam in sublimiori statu ad maiorem perfectionem crescere, quosdam uero per supercilium dominationis ad deteriora defluere. per quod utrumque intellegitur eos qui ad meliora conscendunt per uirtutem animi et Dei au
Abbreviated transcription (Latin):
& ipsa scłarib dñis necessaria. indi¬
get animi int̾iorem fortitudinem:
& ꝑ bonos mores exerceri debet. SSepe
enim dñandi uirtꝰ. ꝑ animi negli¬
gentiam ꝑdit᷑: sic̃ in hely sacerdote fac̃¬
tum ẽẽ comꝓbat᷑. Qui dum ꝑ seueritatẽ
iudicii. peccantes filios non coercuit.: eor
pit. Tria gͦ necessaria hos qͥ dñantur
hab̾e oportet: t̾rorem scilicet & ordina¬
tionem ⁊ amorem. Nisi enim ametur
dñs & metuat᷑: ordinatio illiꝰ constare
minime potest. ꝑbeneficia gͦ & affabili¬
tatem ꝓcuret ut diligat᷑: & ꝑ iustas uin¬
dictas. non ꝓpͥe iniurie s legis di stu¬
deat. ut metuat᷑. Ept̾ea quoq dũ mul¬
tipendent in eo. ipse deo adherere de¬
bet: qͥ illum inducatum constituit. qͥ
ad portanda multoꝵ onera. ipsum ue¬
luti fortiorem solidaint. Paxillus enĩ
nͥ b̃n fixus firmet᷑. ⁊ alicui fortioꝵ hereat:
omne qͦd in eo pendet cito labit᷑. ⁊ ipse

Expanded text:
et ipsa saecularibus dominis necessaria est, indiet ipsa saecularibus dominis necessaria est, indiget quam animi interiorem fortitudinem per bonos mores exercere debet. saepe enim dominandi uirtus per animi neglegentiam perditur, sicut in Heli sacerdote factum fuisse comprobatur. qui dum per seueritatem iudicii peccantes filios non coercuit, eorumit. tria ergo necessaria eos qui dominantur habere oportet, terrorem scilicet et ordinationem et amorem. nisi enim ametur dominus et metuatur, ordinatio illius constare minime poterit. per beneficia ergo et affabilitatem procuret ut diligatur, et per iustas uindictas non propriae iniuriae, sed legis Dei studeat ut metuatur. propterea quoque dum multi pendent in eo, ipse Deo adhaerere debet qui illum in ducatum constituit, qui ad portanda multorum onera ipsum ueluti fortiorem solidauit. paxillus enim nisi bene fixus firmiter alicui fortiori adhaereat, omne quod in eo pendet cito labitur et ipse