comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alabus iniquis alingua dolosa. Uerbicausa aduer¬
sario meo ꝗmichi detrahit. sed dñs aliud respondit
etquid dicit. Nondixit quid detuf tibi aut quit ad¬
ponatur tibi contalinguã dolosam. Hoc est non
dixit qui desideras tibifieri contra aduersariũ tu¬
um. sedquid dixit. Quid detur tibi aut quit appo¬
natur tibi adlinguã dolosam. Nondixit contra
linguã : sed ad lingua. Uidete quiddicat ad lingua
dolosam. Adtua lingua non a lalterns. Sienĩ aduer¬
sariustuus tibi detrait: nichil nocet. Iute interficis siali
detraas. Uerbigr̃a. Sidetrahas michi frat: michi quidno
cuit : etduob enĩ unũ est: autuerũ dicat : aut m̃titur.
Siuerũdicat ñ michi illud nocet quod ille dixit : sed qꝗaego
uere feci. Siaũmentit᷑ mendaciũ ipsius mͥ non nocet: sed
interficit aĩam loquentis. Infelices sumus. miserisumus.
quando aliquẽ habemus inimicũ : dũputamus ꝙ. contra ipsũ

Expanded text:
a labiis iniquis, et a lingua da labiis iniquis, et a lingua dqui mihi detrahit. Sed Dominus aliud respondet. Et quid dixit? Non dixit, quid detur tibi, aut quid apponatur tibi, contra linguam dolosam? hoc est, non dixit, quid desideras tibi fieri contra adversarium tuum? Sed quid dicit? Quid detur tibi, aut quid apponatur tibi, ad linguam dolosam? Non dixit, contra linguam: sed, ad linguam. Videte quid dicat ad linguam dolosam: ad tuam linguam, non adversarii. Si enim adversarius tibi detrahit, nihil tibi nocet: tu te interficis, si alii detrahas. Verbi gratia: Si detrahat mihi frater, mihi qcuit? E duobus enim unum est: aut verum dicit, aut mentitur. Si verum dicit, non mihi illud nocet quod ille dixit: sed quia vere ego feci. Si autem mentitur, mendacium ipsius non mihi nocet: sed interficit animam loquentem. Infelices sumus, miseri sumus. Quando aliquem habemus inimicum: dum putamus quod contra ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
usruina letus est. Siautẽ tristis es: quid circuis: ꝗd
aliud narras tristitiã tuã deus uideat: et ipse frat̃
sentiat. Non fratrũ aures audiãt. Dñe libera aĩam
meã alabiis imiꝗs alingua dolosa. Quid detur tibi
aud quid apponatur tibi ad lingua dolosa. Sp̃s
sc̃s respondit ꝓpħe dicens. Dñe libera aĩa mea ala¬
bris iniquisalinqua dolosa. Quid detur tibi et quid
apponatur tibi alinqua dolosam. Respondit eiet
dicit. Tuꝗd dic iͦx. Dñe libera animam meã alabis
imꝗs etalinqua dolosa. Quidtibiuis dari: et postquã
datũ tibi fuerit : quid tibiuis rursum ad poni
ad lingua dolosam. Uidete ꝗd dicat. Nondixit con¬
tra linguã dolosam: sed adlingua dolosam.Sidi¬
xisset contra linguã dolosam: uidebatur de aduer¬
sario dicere. Uidete ꝗd sit sacram̃tũ propħ e. im¬
mo scĩ sp̃s inprimo gradu constitutus dicosimplius
propter simpliores ꝗ dicit. Dñe libera aĩam meã

Expanded text:
us ruina laetus es? Si autem tristis es, quid circuis? quid us ruina laetus es? Si autem tristis es, quid circuis? quid aliis narras? tristitiam tuam Deus videat, et ipse frater sentiat, non fratrum aures audiant. Domine, libera animam meam a labiis iniquis, et a lingua dolosa. Quid detur tibi, aut quid apne, libera animam meam a labiis iniquis, et a lingua dolosa: quid detur tibi, aut quid apponatur tibi, ad linguam dolosam? Respondet ei, et dicit, tu qui dicis: Domine, libera animam meam a labiis iniquis, et a lingua dolosa, quid tibi vis dari? Et postquam datum tibi fuerit, quid tibi rursum apponi vis ad linguam dolosam? Videte quid dicat: Non dixit, contra linguam dolosam, sed, ad linguam dolosam. Si dixisset, contra linguam dolosam, videretur de adversario dicere. Videte quid sit sacramentum Prophetae, immo sancti in primo gradu constituti. Dico simplicius, propter simpliciores. Quid dicit? Domine, libera animam meam
Abbreviated transcription (Latin):
meũ et erosimilis altissimo. Nonergo putant mona¬
chi sedebere ẽẽ securos et dicãt interim grandia
crimina non facimus in monasterio. non adulterio.
scelus. Quando detrao fratr̾ẽ met̃ linguamea
fr̃em interficio. Quienĩ fratrẽ suũ hodit homi¬
cida est. Uidete ꝗd dicat salomon. Inmanulingue
mor setuita. Uidete quiddicat: inmanu lingue.¬
mors etuita. Vides quanta mala sit lingua: et ma¬
numhabet. Quid enĩ dicit inmanu lingue. Gran¬
de uitiũ est detrahere fratrib. Tacere non pos¬
se circuire cellas: aliis detrahere: ego peccator sũ.
iste peccator est. Quidiadte: ĩpsum considera ne
cadas. Quid in alterius ruina exultas nũquit siego
cecidero tustabis. Licet rugina mea : ruina fratris.
timor tuus esse debet. non exultatio. Ille cecidit.
letaris antristis esi: Respondetnichi frat̃ cecidit
aut letus es: aut tristis: siletus es. aliquis in alteri¬

Expanded text:
meum, et ero similis Altissimo . Non ergo putent monameum, et ero similis Altissimo . Non ergo putent monachi se debere esse securos, et dicant interim: Grandia crimina non facimus in monasterio, non adulteror, scelus est, quando detraho fratri meo, lingua mea fratrem interficio. Qui enim odit fratrem suum, homicida est . Videte quid dicat Salomon: In manu linguae, mors et vita . Videte quid dicat: In manu linguae. Vides quantum malum sit lingua: et manum habet. Quid enim dicit? In manu linguae. Grande vitium est detrahere fratribus, tacere non posse, circuire cellas, aliis detrahere. Ego peccator sum: Iste peccator est, quid ad te? Teipsum considera ne cadas. Quid in alterius ruina exsultas? Numquid si ego cecidero, tu stabis? Licet ruina mea sit, ruina fratris, timor tuus esse debet, non exsultatio. Ille cecidit; laetaris, an tristis es? Responde mihi: Frater cecidit; aut laetus es, aut tristis. Si laetus es, utquid in alteri
Abbreviated transcription (Latin):
meã alabiis iniquis etalingua dolosa. Quando
dicit manicheus. et similes manicheorum. dñs
non resurrexit incorporis ueritatẽ: etut scus
non fuisse uerũ corpus clausis ingressus. est ostis.
nosꝗd dicamus. Dñe libera aimmã meã alabiis ini¬
quis et alingua dolosa. Maiora uulnera sunt lingue:
quã gladii. Gladius interficit corpus: animã non
res. malũ magnũ : modicũ ꝗdẽ menbrũ est sed magna
exultat. Quanta mala habet lingua legite epistola
iacobi. Lingua mediũ habet. aut grande mali. aut
etdicat interim. opere non peccaui. Si peccaui lingua
peccaui. Quod est manis peccatũ : quã blasphe mia
indeũ. Et tamen lingua peccat. Dibolus cetidit quia
furtũ fecit: ꝗa bomicidiũ fecit. quia adulteriũ fecit.
et hec quidẽ mala sunt: sed diabolus propter hi c
noncecidit : sed propter linguã suã cecidit. Quid
enĩ dixit. Incelũ ascendã suꝑsideraceli ponã thronũ

Expanded text:
meam a labiis iniquis, et a lingua dolosa. Quando meam a labiis iniquis, et a lingua dolosa. Quando dicit Manichaeus, et similis Manichaeorum: Dominus non resurrexit in corporis veritate, et ut scias non fuisse verum corpus, clausis ingressus est ostiis , nos quid dicemus? Domine, libera animam meam a labiis iniquis, et a lingua dolosa. Majora vulnera sunt linguae, quam gladii. Gladius interficit corpus, animam non um magnum: modicum quidem membrum, sed magna exulcerat. Quanta mala habeat lingua, legite Epistolam sancti Jacobi . Lingua nihil medium habet; aut grande malum est, aut et dicat interim, opere non peccavi: si peccavi, lingua peccavi. Quod est majus peccatum, quam blasphemia in Deum? et tamen lingua peccat. Diabolus cur de coelo cecidit? quia furtum fecit? quia homicidium fecit? quia adulterium commisit? Et haec quidem mala sunt, sed diabolus non propter hoc cecidit, sed propter linguam suam cecidit. Quod enim dixit: In coelum ascendam, super sidera coeli ponam thronum
Abbreviated transcription (Latin):
tur iste uersiculus nichil habere intrinsecus. Uersi¬
culus paruus.: sedtrens sensus habet inse pariter con¬
glutinatos. Quidem̃ dicit : cum tribularer : ecce unũ
latio. clamatio. et exauditio. Non dixit quando securus
erã: quando letus erã clamaui : sed quando tribularer
clamaui. Petitis inquid: et nonexaudimini: ꝗa negli gen¬
ter petitis. Adñm cũ tribularer clamaui : et exaudiuit
me. Quidme exaudiuit fecit mestare in primo gradu¬
uerũ ad cõparationẽ quinti dec imi gradus ꝗdẽ
esse in primo gradu dimisi terrena: nec dũ ad alta
conscendi. Ergo non debeo esse securus. inceteris
gradib debeo auxiliũ deipostulare. Dñe libera
animã meã alabiis iniquis et alingua dolosa. Di¬
cit oc de om̃ib heresib: dicit de uideis: dicit de
arriamis. dicit demanicheis. dicit deceteris here¬
sib. Quando dicit dece arrianus patermaior.
filius minor: quid dicãminus Dñe libera aĩam

Expanded text:
tur iste versiculus nihil habere intrinsecus. Versitur iste versiculus nihil habere intrinsecus. Versiculus parvus est: sed tres sensus habet in se pariter conglutinatos. Quid enim dicit? Cum tribularer, ecce unum, latio, clamatio, exauditio. Non dixit: Quando securus eram, quando laetus eram, clamavi, sed quando tribulabar, clamavi. Petitis, inquit, et non exaudimini: quia negligenter petitis . Ad Dominum cum tribularer, clamavi, et exaudivit me. Quid me exaudivit? Fecit me stare in primo graduverum ad comparationem quinti decimi gradus, quid est esse in primo gradu? Dimisi terrena, necdum ad alta conscendi: ergo non debeo esse securus, in caeteris gradibus debeo auxilium Dei postulare. Domine, libera animam meam a labiis iniquis, et a lingua dolosa. Dicit, hoc, de omnibus haeresibus. Dicit de Judaeis, dicit de Arianis, dicit de Manichaeis, dicit de caeteris haeresibus. Quando dicit Arianus: Pater major, Filius minor, quid dicemus nos? Domine, libera animam
Abbreviated transcription (Latin):
dñs supra ẽ. Intuet᷑ te:dat auxiliũ. siintuet᷑ primo
gradu es et uide t̃ tibi grande esse. aia et bma.
interprimum et quartũ decimũ nolire spicere gra¬
dus. sed dñm aspice: et uidete quid dicat. Nondixit
uidit dñm stantẽ in quinto decimo grado. Nos enĩ
astantẽ etrectũ dñm ꝑuenisse nom poteramus. Sed
uide quid dicat. Uidit eũ innitentẽ suꝑscalam. Uide
quid dicat de eo: quod stabat. incuruabit se ethu¬
miliabit: ut nos possimus ascendere. Dñs incurua¬
tus est ꝓpter te humiliabit se. securus ascende Iste gͥ¬
mograduposuit pedẽ. Non enĩ dicit. Nunc tribulor
nunc clamo. sedꝗa in primo gradu est: refert. quid
passus sit. Et ꝗd dicat. Ad dñm cũ tribularer: cdama¬
uiet exaudiuit me. Ante quã in primo gradu pedẽ
poner ẽ. tribulabar. quia non poterã terrena dimittere.
Addñm dũ tribularer: clamaui et eraudiuit me. Uide¬

Expanded text:
Dominus supra est: intuetur te: dat auxilium. Si in primo Dominus supra est: intuetur te: dat auxilium. Si in primo gradu es, et videtur tibi grande esse spatium inter primum, et quintum decimum: noli respicere gradum, sedVidi Dominum stantem in quinto decimo gradu: nos enim ad stantem, et erectum Dominum pervenire non poteramus; sed vide quid dicat: Vidi Dominum innitentem super scalam . Vide quid dicat de eo qui stabat: Incurvavit se, et humiliavit se, ut nos possemus ascendere. Dominus incurvus est propter te, humiliavit se: securus ascende. Iste mo gradu posuit pedem. Non enim dicit: Nunc tribulor, nunc clamo; sed quia in primo gradu est, refert quid passus est. Et quid dicit? Ad Dominum cum tribularer, clamavi, et exaudivit me. Antequam in primo gradu pedem ponerem, tribulabar, quia non poteram terrena dimittere. Ad Dominum cum tribularer clamavi, et exaudivit me. Vide
Abbreviated transcription (Latin):
scendimus adregna celorũ. Sola non prosunt: cũ
aliis ꝓsunt. Hoc totũ quare dixi. quia quasi funda¬
iora. Secundus gradus est . seculorenuntiare nichil
de sec ulo querere: terrena contempnere : ali¬
quis dicat. et hoc facere scđm ẽ. Egodico scđm ni¬
chil ẽ. terrenadimit tere: Uitia aĩe dimitt̃e grande ẽ.
Si ieiunauero: hoc ẽ. si fuero inprimo gradõ. Sidi¬
misero possessiones meas: hoc ẽ.si fuero in scđo gradu.
Quid michi prodest sirixosus sum : siracuridus sum:
side tractor sum: sinuidiosus sum. Nichil ẽ. terre¬
na dimitere: Maiora sunt uitiaꝰ di mittenda sunt
Sdicat aliquid. Difficile ẽ. grande ẽ. durũ ẽ.
Et ideo grande ẽ: ꝗa difficile ẽ. Adleta enĩ non
coronatur: nisi legitime certauerit. Nullifaciat des¬
perationem arduus ascensus ẽ. difficilis ẽ. despatio
rascitur: Noli desperare hõ inquinto decimo gracdu.

Expanded text:
scendimus ad regna coelorum. Sola non prosunt, cum scendimus ad regna coelorum. Sola non prosunt, cum aliis prosunt. Hoc totum quare dixi? Quia quasi fundajora. Secundus vero gradus est: saeculo renuntiare, nihil de saeculo quaerere, terrena contemnere. Aliquis dicat: Et hoc facere secundus est? Ego dico secundum. Nihil est terrena dimittere: vitia animae dimittere, grande est. Si enim jejunavero, hoc est, si fuero in primo gradu; si dimisero possessiones meas, hoc est, si fuero in secundo gradu, quid mihi prodest, si rixosus sum, si iracundus sum, si detractor sum, si invidus sum? Nihil grande est terrena dimittere: majora sunt vitia, quae dimittenda sunt. Sed dicat aliquis, difficile est: grande est: durum est. Et ideo grande est, quia difficile est: athleta non coronatur, nisi legitime certaverit. Nulli faciat desperationem, arduus ascensus est, difficilis est: desperatio nascitur. Noli desperare, o homo, in quinto decimo gradu
Abbreviated transcription (Latin):
tis scire ꝗsunt illi gradus. ꝗ est primus gradus. puto
primũ gradũ eose ie umia. Ad huc enim iuxta terrã ẽ.
recedimus. deterra conscendimus. tã adhuc deterrenis
et corporalib cogitamus. Dic at aliquis. ꝗd mihi ꝓdest
ie iuniũ ego quero ut anima nr̃a purasit addñm
Quanti non ieiunant et scĩ sunt: egonon hoc dico sipaulus
apłis uas electionis castigabat corpus suũ et seruitu¬
ti subiciebat: nealus p̃dicans ipse reprob: inueniretur.
sic dicit. uideo autem aliam legemresistentẽ legimen¬
tis mee: etducentẽ me incaptiuitatẽ : et postea dicit.
Infelix ego homo. quisme liberabt decorpore mor¬
tis huius: Siille insidias corporis timet: nos securi
sumus. Si ille dicit quando infirmor tunc fortior
sum. Infirmitas corporis : sanitas anime est.
Hoc totũ quare dico : qaastinentia primus gradus ẽ.
Non statim putemus: quod sie iunauerimus conscen¬

Expanded text:
tis scire qui sunt isti gradus? Qui est primus gradus? Ego puto tis scire qui sunt isti gradus? Qui est primus gradus? Ego puto primum gradum esse jejunium: adhuc enim juxta terram est: recedimus de terra, conscendimus: tamen adhuc de terrenis, et corporalibus cogitamus. Dicat aliquis: quid mihi prodest jejunium? ego quaero, ut anima mea pura sit apud Dominum: quanti non jejunant, et sancti sunt! Ego non hoc dico. Si Paulus apostolus castigabat corpus suum, et servituti subjiciebat: ne aliis praedicans, ipse reprobus inveniretur ; si dicit: Video autem aliam legem resistentem legi mentis meae, et ducentem me in captivitatem; et postea dicit: Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus! si ille insidias corporis timet, nos securi sumus? Si ille dicit: Quando infirmor, tunc fortior sum: infirmitas corporis, sanitas animae est. Hoc totum quare dico: Quia abstinentia primus gradus est, et non statim putemus quod si jejunaverimus, conscen
Abbreviated transcription (Latin):
usque ad celum: et inceluinquid dñm. et ic inpis¬
menonenrn. Et uidit inquid agnelos ascendentes
et descendentes. Uidete quid dicat. Uidete
dentẽ. uidit angelos conscendentes. iudas pro
deterra ad celum ꝑgentes. Uidit angelos descen¬
dentes. diabolũ et demones: et exercitũ suum dece¬
loprecipitat eos. Grandis difficultas deterris adce
labor ẽ. grandis sudor est. Sifuero in primo gradu
quando tũ michi restat usque ad celũ. Sifuero insedõ.
suntertio: siinquarto: siin decimo: ꝗd michi ꝓdest
nisi ad sĩnniũ peruenero. Fac michi istã scalã quinde¬
cimhabere grados. Ueni usque ad quartũ decimũ.
nisi quintũ decimũ tenuero: quid michi prodest quod
adquartũ decimũ ueni. Si adquantũ decimũ uenero
et corruero: maior ascensus est: maior ruina. est.
Simulq considera sacramentũ: quia grandis labor ẽ.
et grandis sudor deterris ad celũ conscendere. Uul¬

Expanded text:
usque ad coelum, et in coelo, inquit, Dominuusque ad coelum, et in coelo, inquit, Dominum. Et vidit, inquit, angelos ascendentes etat: Vidit angelos conscendentes: vidit Paulde terra ad coelum pergentes. Vidit angelos descendentes: diabolum et daemones cum exercitu suo de coelo praecipitatos. Grandis est difficultas de terris ad clabor est, grandis sudor est. Si fuero in primo gradu, quantum mihi restat usque ad coelum! Si fuero in secundo, si in tertio, si in quarto, si in decimo, quid mihi prodest nisi ad summum pervenero? Fac mihi istam scalam quindecim habere gradus: veni usque ad quartum decimum; nisi quintum decimum tenuero, quid mihi prodest quod ad quartum decimum veni? Et si ad quintum decimum venero et corruero, major ascensus, major ruina est. Simulque considera sacramentum: quia grandis labor est, et grandis sudor, de terris ad coelum conscendere. Vul
Abbreviated transcription (Latin):
inultimo gradu: tẽpli dñi esse meruerunt. Indiuer¬
sis ꝗdem stant gradib: sed unum psalmum in laudes
dñi canunt. Diuersa locasunt: sed una laus dñi est.
hoc quod diximus decelesti hierusalem: Nunc in¬
terim in istoscło constituti: puto dieb om̃ĩb exerceri.
test ftatim deprimo ad summum conscendere
Nondebemus igitur contenti esse primo gradu semꝑ
debemus admaiora conari. Nec qui innouissimo. ẽ.
disperet primum: nec ꝗmprimo est: debet esse
securus. Potest enim cadere inultimum. Ego puto
illud esse quod significat et iacob scalam quando fugit
esau fratrem suum. Et uenit inquid in bethel: et¬
et dormiuit ibi: et posuit lapidem adcapudsuum.
Aidete ascensum nr̃m fugiebat hominem cru¬
delis simum. fugiebat fratrem. et auxilium inue¬
uit in lapidẽ. Lapis ille xp̃s est.L.apis his ꝗ per¬
secutionem patiuntur: auxilium est.Ceterum in¬
deis in credulis: lapis offensionis et petra seandali
et uidit inꝗd ibi iacobscalam erectam de terra

Expanded text:
in ultimo gradu templi Domini esse mereamur. In diversis quidem stant gradibus, sed unum psalmum in laudes Domini canunt. Diversa loca sunt: sed una laus Domini. Hoc quod diximus de coelesti Jerusalem, nunc interim in isto saeculo constituti, puto diebus omnibus exerceri.test statim de primo ad summum conscendere. Non debemus igitur contenti esse primo gradu, semper debemus ad majora conari. Nec qui in novissimo est, desperet primum; nec qui in primo est, debet esse securus: potest enim cadere in ultimum. Ego puto illud esse quod significat etiam Jacob scala, quando fugit Jacob Esau fratrem suum. Et venit, inquit, in Bethel, et dormivit ibi, et posuit lapidem ad caput suum . Videte ἀσκητὴν nostrum, fugiebat hominem crudelissimum, fugiebat fratrem, et auxilium invenit in lapide. Lapis ille Christus est: lapis hic his qui persecutionem patiuntur, auxilium est. Caeterum Judaeis incredulis, lapis offensionis, et petra scandali . Et vidit, inquit, ibi Jacob scalam erectam de terra
Abbreviated transcription (Latin):
tensum. Et nos peccata ñ c̃ trabãt: s iustitia dilat.
Quod reliqua ꝑc̾ramꝰ tẏmphano. ⁊ psalterio psallãt ei.
Qđ ĩchoro dicimꝰ: hoc dicamꝰ ĩ psalt̾io. Psalt̾iũ ꝓpͥe genꝰ
orgam ẽ. missisꝙ. ẽ. quasi cythara. similitu dinẽ hab¬
cythare. s ñ ẽ. cythara. It̃ psalt̾iũ et cẏtharã. hoc est.
cythara deorsũ ꝑcutit᷑. Cet̾ũ psalt̾iũ sursũ ꝑcutit̾.
Qđ uibo uulgari dicit᷑. pholiph tongũ. hoc ẽ. gͦ psalt̾iũ.
Hicgͦ p̃cipit᷑ nob̾. ut incantico nouo cantamꝰ dõ deor sũ
decythara. sed desursũ. Hoc est de psalt̾rio. Ea bene

Expanded text:
tensum. Et nos peccata non contrahant, sed justitia dilatet. Ad reliqua percurramus. In tympano et psalterio psallant ei. Quod in choro dicimus, hoc dicamus in psalterio. Psalterium proprie genus organi est musici, quod est quasi cithara. Similitudinepsalterium et citharam, hoc interest: Cithara deorsum percutitur: caeterum psalterium sursum percutitur, quod verbo vulgari dicitur polyphthongum. Hoc est ergo psalterium. Hic ergo praecipitur nobis, ut in cantico novo canamus Deo: non deorsum de cithara, sed desursum, hoc est, in psalterio. Quia bene
Abbreviated transcription (Latin):
gãt illos magistros. et p̃pediut pedes ipsorũ ne pos¬
sĩt currere. Et nobiles eorũ inmanicis ferreis. ligãt
ñ hoccidũt. n int̃ficiũt s ligat. Uinciũt manus. et
captiuos ducẽt adeccłam Uinculis ferreis. Catene
iste non fiuĩt nisi de testimoniis scripturarũ. dũ te¬

Expanded text:
gant illos magistros, et praepediunt pedes ipsorum, ne posgant illos magistros, et praepediunt pedes ipsorum, ne possint currere. Et nobiles eorum in manicis ferreis. Ligant, non occidunt; non interficiunt, sed ligant. Vinciunt manus, et captivos ducunt ad Ecclesiam vinculis ferreis. Catenae istae non fiunt, nisi de testimoniis Scripturarum: dum te
Abbreviated transcription (Latin):
pite. Gladius iste anticeps. duo capita habet. Et de
presenti scło loquit᷑. ⁊ defuturo. Et hic hoccidit adũ¬
sarios. & incelũ aꝑit regnacȩloꝵ. Uladios istos qͣre
egogladiũ istũ ancipitẽ habere possim ut facere¬
innationib. ut hoccidant᷑ et pereant. Non hoc
dicit. increpationes inppłis. in erepa ut saluen¬
t̃. Populiut saluent᷑ qui doctisunt amalis magi¬
stris. Non aut̃ ppłi possunt liberari. nisi omagi¬
stri obligati fuerint. Unde seꝗt᷑. Ad alligan¬
das reges eorum incõpedibꝰ. Uis ppłis libera¬
re: magistros liga. Ad alligandos liga reges.
miserus eorum adalligandos reges eorũ incõpedibus.
Benedixit in cõpedibꝰ ne magistri multũ currant.
ne multos decipiãt s conligent᷑ etstent. Et nobiles
eorũ inuinculis ferreis. Nobiles eorũ iudeos int̃here¬
ticos dicere illos iste uir doctus est ille signa facit iste
ẽ duorũ capitũ. et deueteri et denouo testam̃to li¬

Expanded text:
itum. Gladius iste anceps, duo capita habet, et de praesenti saeculo loquitur, et de futuro. Et hic occidit adversarios, et in coelo aperit regna coelorum. Gladios istos quareego gladium istum ancipitem habere possem, ut in nationibus. Ut occidantur, et pereant? Non hoc dicit. Increpationes in populis. Increpat, ut salventur populi. Salventur, qui inducti sunt a malis magistris. Non autem possunt populi liberari, nisi magistri obligati fuerint. Unde sequitur: Ad alligandos reges eorum in compedibus. Vis populum liberare? magistros liga. Ad alligandos reges. Non vatis, et miseriis eorum. Ad alligandos reges eorum in compedibus. Bene dixit, in compedibus: ne magistri multum currerent: ne multos deciperent: sed colligenter et stent. Et nobiles eorum in manicis ferreis. Nobiles eorum videas inter haereticos dicere: Iste vir doctus est: ille signa facit: isteest, duorum capitum, et de veteri, et de novo Testamento, li
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ diuerse uoces. hoc ẽ. cũ simul fuerĩt congregate
chorus dña efficiũt. Laudent nom̃ eꝰi ĩchoro. Ubi
discensio. ubi inuidia. ibichorus ñ.ẽ. Laudent nom̃
eiꝰ ĩchoro. intyͣphano. ꝓpsalt̾io psallãt ei. Chorus
iste. canticũ habeat. ⁊tymphanũ habeat.Ipsaltiũ.¬

Expanded text:
 diversae voces, hoc est, cum simul fuerint congregatae, chorum Domini efficiunt. Laudent nomen ejus in choro. Ubi dissensio est, ubi invidia, ibi chorus non est. Laudent nomen ejus in choro: in tympano et psalterio psallant ei. Chorus iste canticum habet, et tympanum, et psalt
Abbreviated transcription (Latin):
Qcũꝙ hab istosglidios. quidhab aliud neceosariũ.
uide quiddicat. Głahec ẽ. õĩbꝰ sc̃is eiꝰ. Rogemus dm̃.
ut hãc habeamꝰ głam. ut gladiũ deore nr̃i suluatoris egre¬
diens. armet. nr̃as manus. ꝗhãc rompheã hab: scłigła¬
diũ ñtimet. Remuob̾ dico nouã. frequent̃ gladiũ¬

Expanded text:
habet aliud necessarium? Vide quid dicit: Gloria haec est omnibus sanctis ejus. Rogemus Deum, ut hanc habeamus gloriam: ut gladius de ore nostri Salvatoris egrediens, armet nostras manus. Qui hanc romphaeam habet, saeculi gladium non timet. Rem vobis dico novam: Frequenter gladiu
Abbreviated transcription (Latin):
primũ negauert̃ dm̃: reuertant᷑ postea. post peniten¬
tiã iudiciũ c̃scriptũ. Ut captiuos suos saluẽt. ut quos
ligauerãt. ut quõ ad ȩccłam duxerãt: in ȩccła postea
dissoluãt. ut fiat in eis iudiciũ ẽ scriptũ. Uerb̾ sim¬
pliciorib loquor. ut faciãt ineis iudiciũ c̃scriptũ.¬

Expanded text:
mum negaverant Deum, revertantur postea ad poenitentiam. Judicium conscriptum, ut captivos suos solvant, ut quos ligaverant, et quos ab Ecclesia duxerant, in Ecclesia postea dissolvant. Ut faciant in eis judicium conscriptum. Verbis simplicioribus loquor, hoc est, ut sic eos judic
Abbreviated transcription (Latin):
que iniericho ẽ.et uulire addomũ đĩ. necẽ¬
se ẽ ut ascendat. Ergo deiericho chore nr̃.
hoc est heliseus ascendit in montẽ dĩ bethel
et egrediunt᷑ debethel. hoc ẽ dedomo dĩ. h¬
oc est desinagoga.ubi pͥus fuerat domꝰ dĩ. et¬
seo chore nr̃o. et dicut̃ ascende caluȩ. ascen¬
decaluȩ. Ille uenit ad domum suam. et in¬
ridet᷑ aparinilis bethel. Uerumtam̃ elieus
ille patientissimꝰ. ꝗ ꝓpt̾ea uenerat in bethel
ut saluaret. Respexit se aliquando respe¬
xit. et uissit desalto exire duos ursos et in
os ursos. hoc ẽ uespasium. ⁊ titum et int̃
inuenietiᷤ. Dedit illiᷤᷤ locũ penitentiȩ aletii¬

Expanded text:
que in Jericho est, et vult ire ad domum Dei, necesse est ut ascendat. Ergo de Jericho Core noster, hoc est, Elisaeus, ascendit in domum Dei in Bethel, et egrediuntur de Bethel, hoc est, de domo Dei, hoc est, de synagoga ubi prius fuerat domus Dei, saeum et Core nostrum, et dicunt: Ascende, Calve; ascende, Calve. Ille venit ad domum suam, et irridetur a parvulis Bethel. Verum Elisaeus ille patientissimus, qui propterea venerat in Bethel ut salvaret, respexit se aliquando: respexit, et jussit de saltu exire duos ursos, et inos ursos, hoc est, Vespasianum et Titum, et inteinvenietis. Dedit itaque illis locum poenitentiae
Abbreviated transcription (Latin):
securꝰ ẽ Om̃ ecce immicitui sonauer̃. pos¬
sumꝰ scđm tropologiã deȩccła int̃preta¬
ri et heresib. po̾sumꝰ aũt sođm littãm in¬
ecce mimici tui sonauerũt. Uocẽ et de¬
et detractione aduersarioꝵ sonitꝰ uolu
it appellari. Om̃ ecce inimicitui sonaue¬
runt. Uidete quio dicat sonauerunt hoc
ẽ quasicimbalum tinmẽs sonauerunt
hoc est illiquidẽ loquebant̃. quasiuole¬
bant me arguere. Cetũ uero ñquasiuo¬
em sed quasisonũ audebã. Et ꝗoderũt
tẽ ex tollerunt capuo. Uidete quid dicat.
Ergo qui eleuet caput. odit dm̃. Suꝑbĩ
añt dñs resistit. humilib aũt dat gram.
Et qoderuntte ex tollerunt cap̃. E si
quando habes contra aliquẽ subi detra¬
Et ꝗoderunt te exaltauerunt capito. Sr̃
ppłmtuũ malignauerunt c̃siliũ. sufficit
alicui sippłs dĩsit. Et cogitauerunt adũ¬
sus scõs suo̾. Hoc int̾ p̃tationem ñ indi¬
gent. Legisse intellegisse ẽ. Dixerunt
uenite. disꝑdamꝰ eos exgente. Nonsit

Expanded text:
Quoniam ecce inimici tui sonuerunt. Possumus secundum tropologiam de Ecclesia interpretari et haeresibus. Possumus autem secundum litteram inecce inimici tui sonuerunt. Vocem et detractionem adversariorum sonitum voluam ecce inimici tui sonuerunt. Videte quid dicat: Sonuerunt, hoc est, quasi cymbalum tinniens, sic sonuerunt hoc est: Illi quidem loquebantur, et quasi volebant me arguere: caeterum ego non quasi vocem, sed quasi sonum audiebam. Et qui oderunt te, extulerunt caput. Videte quid dicat: Ergo qui elevat caput, odit Deum. Superbis enim Dominus resistit: humilibus autem dat gratiam . Et qui oderunt te, extulerunt caput. Si causam habes contra aliquem: si tibi detraEt qui oderunt te, extulerunt caput. Super populum tuum malignaverunt consilium. Sufficit alicui, si populus Dei sit. Cogitaverunt adversus sanctos tuos. Hoc interpretatione non indiget. Legisse, intellexisse est. Dixerunt, venite et disperdamus eos de gente. Et non sit
Abbreviated transcription (Latin):
torũ ꝓpelat decordib nr̃is. et illuminet nr̃a
tenebras. ut fugiant tenebre et habitet sple¬
ndor in cordib nr̃is. Tẽplum dñi et taber¬
naculũ et sc̃a scorũ sẽplucernã habeant arden
babitat. dicamꝰ igit̾ ⁊ noꝰ. lucerni pedib nr̃iᷤ

Expanded text:
ta propellat de cordibus nostris, ut illuminet nostras tenebras, ut fugiant tenebrae, et habitet splendor lucis in cordibus nostris. Templum Domini, et tabernaculum, et Sancta sanctorum, semper lucernam habeant ardenthabitat. Dicamus igitur et nos: Lucerna pedibus meis
Abbreviated transcription (Latin):
et adbuc ñ uenisti. et dirige filios hoĩum. Qupꝰ¬
ui sumꝰ. ate digam᷑. Et dirige filios hominũ. Bndre¬
hominũ s. Sieni ee̾nt. filii tui directi essent. Tueni
dixisti. ego dixi di estis et filii excelsi om̃s. uos
aũt ut hoĩes moriemini. et quasiurꝰ de pͥncipib
in hominib istis qr caro s. qm̃ hoies sunt. ꝓpterea
caro s̃. Ergo quasi filui hominũ sumꝰ. et ꝑdidimꝰ
eẽ fili dĩ. et praui facti sumꝰ. ꝓpt̾a erigenos. et
rursũ tui efficiam̃ filii. Et si splendor dñi di nr̃i
suꝑ nos lum̃ uultus tui dñe. Signũ crucis uexilũ
nr̃m ẽ. Hoc int̃im de psaltio diximꝰ et aestimo
diutiꝰ quã debueramꝰ. in mocłati sumꝰ. Intellegimꝰ
nos multo plura dixise quã debiumꝰ dicere.
sed ñ possumꝰ dñi nr̃i uerba reticere. ñ possumꝰ
inchoatũ post relinquere. Non ẽ multũ ꝙ c̃q¬

Expanded text:
et adhuc non venisti. Et dirige filios hominum. Qui pravi sumus, a te dirigamur. Et dirige filios hominum. hominum sunt. Si enim essent filii tui, directi essent. Tu enim dixisti: Ego dixi, dii estis, et filii Excelsi omnes . Vos autem ut homines moriemini, et quasi unus de principibus in hominibus istcaro sunt. Ergo quia filii hominum, et perdidimus esse filii Dei, et pravi facti sumus: propterea dirige nos, et rursum tui efficiamur filii. Et sit splendor Domini Dei nostri super nos lumen vultus tui, Domine . Signum crucis, vexillum nostrum est. Haec interim de psalmo diximus, et ut aestimo, diutius quam debueramus, immorati sumus. Intelligimus nos multo plura dixisse, quam debuimus dicere; sed non possumus Domini nostri verba reticere, non possumus inchoatum psalmum relinquere. Non est multum, q
Abbreviated transcription (Latin):
istoria postea disseremꝰ. benedixisti dñẽ
t̾rãmtuã. hoc diximꝰ deaduentu saluato¬
riꝰ. Terra que offenderat que idolatrus
fuerat inquinata teuemente saluata ẽ
Benediristi dñe t̾rãtuã. Loquat᷑ peccator¬
et postea ueniam consecutꝰ. Bene dixisti

Expanded text:
 historia, postea dicemus. Benedixisti, Domine, terram tuam. Hoc diximus de adventu Salvatoris. Terra quae te offenderat, quae idololatriis fuerat inquinata, te veniente salvata est. Benedixisti, Domine, terram tuam. Loquitur peccator postea veniam consecutus. Benedi
Abbreviated transcription (Latin):
innorio. Propt̃ea nũc et septimũ et octa¬
m mimerũ ponit. hoc dicit et in ecła¬
sten dapartẽ.uii. et da partẽ octo. Propt̃¬
ea et xu sunt graduũ psalmi. hoc ẽ uii.
et uni. Quindecim parit̾ nos ducunt ad
regna celorũ. Deniq postqram septimꝰ
graduũ psalm̾ ex plet̾ ẽ. quid dicit᷑ in
script᷑is ipsepsalmꝰ. Psalmꝰ in ꝗd trigesi
m̾ salomonis qui instruxerat uet̾em do¬
mũ. Et quid dic̃. Nis dñs ȩdificauerit do¬
mũ. inuanũ laborauer̃ quiedificauert̃
eã. Ouid ergo dicit ipsesalomon. ꝗ scri¬
bit̾ in ipso titulo. Ego ȩdificaui tẽplum
sed nisi octauus numerꝰ edificauerit in
uano ẽ dom̾ ȩdificata. Legimꝰ et in eua¬
głio scdm matheũ. beatipauꝑes. beatimi¬
tes. beati esurientes et sitiente̾. et cet̾a.
hec sunt octobeatitudine̾. Ergo dñs
ñr octonari numero. exdusit euã głii.¬

Expanded text:
ea nunc et septimum et octavum numerum ponit. Hoc dicit in Ecclesiaste: Da partem septem, et da partem octo . Propterea et quindecim sunt graduum psalmi, hoc est, septem et octo: quindecim pariter nos ducunt ad regna coelorum: Denique postquam septimus graduum psalmus expletus est, quid dicitur in sdomum. Et quid dicit: Nisi Dominus aedificaverit domum, in vanum laboraverunt, qui aedificant eam . Quid ergo dicit ipse Salomon, qui praescribitur in ipso titulo? Ergo aedificavi templum, sed nisi octavus numerus aedificaverit, in vanum est domus aedificata. Legimus et in Evangelio secundum Matthaeum: Beati pauperes: Beati mites: Beati esurientes, et sitientes, et caetera, et sunt octo Beatitudines . Ergo Dominus noster octonario numero conclusit Evangeli
Abbreviated transcription (Latin):
inluminatione uultꝰ tui. O uid qd agimꝰ
quic quid in secreto. nos facere putamꝰ. par
in oculis tuis. Qm̃ om̃s des nr̃i defecerunt.
Cucurrit etas. et dũ ignoram. elabit᷑. ꝑimꝰ
et hoc ipsum qd̾ lo quim̃ de morte ẽ et ñ
intellegimꝰ. Anninr̃i sicut aranea me¬
ditabuntur. Uidete quid dicat. Quomͦ¬
aranea. quasimittat fila. et huc illuc que
discurrit.et texit tota die. et labor quide
grandis ẽ. sed effectꝰ nullus ẽ. Sic et uud
nominũ huc illuc ꝙ discurrit. P ossessi¬
ones queritꝰ duntias apparamꝰ ꝓcrea¬
mfilios. laboram in regna sustollimꝰ et
etam pluus eorũ labor et dolor. Quio¬
quid plus fuerit. non ẽ uita sed doror. hoc
int̃im diximꝰ scđm istoriam. cet̾ũ dicam
scđm anagogen. Et omis quidẽ psalm
recipit trophologiam. Et poteram nũc
per singulos p ersiculos currore. et spirita¬
lẽ intellegentiã ꝑsingulos dicere. sedh¬
ora exludim̃. Licet uno uersiculo qua¬
sigustũ uobis do spiritalem intelligen¬

Expanded text:
illuminatione vultus tui. Quidquid agimus, quidquid in secreto nos facere putamus, patet in oculis tuis. Quoniam omnes dies nostri defecerunt. Cucurrit aetas: et dum ignoramus, graviter perimus. Et hoc ipsum quod loquimur, de morte est, et non intelligimus. Anni nostri sicut aranea meditabuntur. Videte quid dicat. Quomoaranea quasi mittit fila, et huc illucque discurrit, et texit tota die, et labor quidem grandis est, sed effectus nullus est, sic et vita hominum huc illucque discurrit. Possessiones quaerimus, divitias appetimus, procreamus filios, laboramus, in regna sustollimur, eEt amplius eorum labor et dolor. Quidquid plus fuerit, non est vita, sed dolor. Hoc interim diximus secundum historiam. Caeterum dicamus secundum anagogen. Et omnis quidem psalmus recipit tropologiam, et poteram nunc per singulos versiculos currere, et spiritualem intelligentiam in singulis dicere, sed hora excludimur. Uno tamen versiculo quasi gustum vobis do spiritualis intelligen
Abbreviated transcription (Latin):
ranatꝰ. semꝑ incęlo ẽ. hoc ẽ sic apparaebit
in t̾ris. ut celus ñrelinqueret. Deus enĩ
ubiꝙ ẽ. Prospeait. qm̃ donec peccabamꝰ
auertebat oculõ suos anobis. Quod di cit᷑
hoc ẽ iunctũ ẽ. ut singulis misereat᷑ oꝑi¬
b suis. Ut pastor misereat᷑ oꝑib suis. ut pa
stor misereat᷑ grege suo. Nos ppłs eiꝰ sumꝰ.
ta ẽ. et decelo ꝓspex̃: ut impleat̃ iustiti¬
tiam suam. et misereatur opisuo. Deni
ꝙut sciatiꝰ qm̃ iustitia ñ credelitatẽ sonat
reat᷑ oꝑͥb suis. Et tra nr̃a dabit fructũ
dabit fructũ suũ. Et nos possumꝰ parere

Expanded text:
st, semper in coelo est, hoc est, sic apparebat in terris, ut coelum non derelinqueret. Deus enim ubique prospexit: quoniam donec peccabamus, avertebat oculos suos a nobis. Quod dicit, hoc est: Justum est ut figulus misereatur operibus suis, ut pastor misereatur gregi suo.  sumus. tus est, et de coelo prospexit, ut impleat justitiam suam, et misereatur operi suo. Denique ut sciatis quoniam justitia non crudelitatem sonat,reatur operibus suis. Et terra nostra dabit fructum dabit fructum suum. Et nos possumus parere
Abbreviated transcription (Latin):
mii. Sigit̾ psal mista et cantica ista
moisisunt quare in ꝓpͥis uoluminib
nonhabentur. Diximꝰ ergo quo modo
centesimꝰ primꝰ psalmꝰ in scribit᷑ oratio
paupis. et aliꝰ est qui scripsit de ipso. Et
ille paup quiꝓnobis dep̃cat̃ dñs ẽ quicũ
diues eẽt pa̾ꝑ factus ẽ ꝓpt̃̾ nos et ceta.
Sic et hic moises qm̃ aprincipio generiᷤ
humani istoriam ipsescripsit. Ipse eñĩ
homo et quare natꝰsit. Qui ergo in gene
si de ominũ conditionẽ ipse et nũc in
estu nimio querit et calore. aut bestiã
illũ ꝑ seꝗt᷑. aut ostes illũ ꝑsequit᷑ ut in¬
t̃ficiant. Et nos igit᷑ in estu sumꝰ istius
scłi. et nos bestia ꝑsequit᷑. dequa dicim̾
netra dasbestiis animã confitentẽ tibi.

Expanded text:
mio . Si igitur psalmi isti, et cantica ista Moysi sunt, quare in propriis voluminibus non habentur? Diximus ergo quomodo centesimus primus psalmus inscribitur, Oratio pauperis, et alius est qui scripsit de ipso, et ille pauper qui pro nobis deprecatur, Dominus est: qui cum dives esset, pauper factus est propter nos, et caetera . Sic et hic Moyses, quoniam a principio generis humani historia ipse scripsit: ipse enim homo, et quare natus sit. Qui ergo in Genesi scripsit de hominum conditione, ipse et nunc indaestu nimio quaerit et calore, aut bestia illum persequitur, aut hostes illum persequuntur, ut interficiant. Et nos igitur in aestu sumus istius saeculi, et nos bestia persequitur, de qua dicimus: Ne tradas bestiis animam confitentem tibi .
Abbreviated transcription (Latin):
futo. Alit̾ ingeneratione et generatiõe.
prius qua montes fierent et firmaret᷑
tra et orbis. Subripit in hoclocohere¬
sis. Sirȩ fugium factꝰ ẽ nobis ante quã
monteᷤ fierent et formaretur t̾rę̧ or¬
bis. Ergo erant animȩ ante quã fierent
orbis. Quto enim dicit scripturã. Dñe re¬
fugium factus est nobis ingeneratione¬
cipio mundi. ante principio mundi. hoc
illi dicunt. Et ne putes me inquid dicere
priꝰ qũamonte̾ fierẽt. et formaretur t̾re
orbis. tu in quid refu̾iũ factꝰ es nob̾. Si aũt
refugiũ nr̃m fuit ante quã orbis fierent
ergo ante animȩ fuert̃ quã mundii fieret.
Male distinguis heresis quare calũniam
ctus est nobis ingeneratione et generatione.¬
audiamꝰ pet̾e ut dicamꝰ. ne auertas hominẽ
h inumilitatẽ. Tunobis dedisti fiduciã dicens.
Reuertimim adme filii reuertentẽ. et ego
sanabo contritione̾ ur̃as. Et dixisti conuertimi¬
nifilii hominũ. Om̃ mille anni ante ocłos tuos

Expanded text:
et generationem. Priusquam montes fierent, et formaretur terra et orbis. Subrepit in hoc loco haeresis. Si refugium factus est nobis antequam montes fierent, et formaretur orbis: ergo animae erant antequam fptura? Domine refugium factus es nobis, in generationcipio mundi: ante principium mundi. Hoc illi dicunt. Et ne putes me, inquit, dicere priusquam montes fierent, et formaretur terra, et orbis, tu, inquit, refugium factus es nobis. Si autem refugium nostrum fuit antequam orbis fieret: ergo ante animae fuerunt, quam mundus fieret. Male distinguis, haeresis. Quare calumniam ctus es nobis, in generatione et generationemaudemus petere, et dicamus: Ne avertas hominem in humilitatem: tu nobis dedisti fiduciam, dicens: Revertimini ad me, filii, revertentes, et ego sanabo contritiones vestras . Et dixisti, convertimini, filii hominum. Quoniam mille anni ante oculos tuos,
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutiꝰ tuȩ. quid grande fuit. breue ẽ. Quid
enĩ potest tam grande eẽ quod finẽ hab.
mille nr̃ianni ante quã offenderemꝰ. unadi¬
es apudte erãt. Quod dico una dies: u nauigi¬
lia. Uidete quid dicat dignatꝰ es ꝓnr̃a salute
descendere. fudisti ꝓnobis sanguinẽ nepa¬
ut contraham̃. Mane sicut erba transeat.¬
et mane floreat. et transeat. uesꝑe decidat
in duret et arescat. O misteria scrit᷑ arum
mane sicut erbatranseat. loꝗt᷑ et dñs nr̃
in una die orit̾: et in una die arescit. Quomͦ
erba que uiret floret mane quasiuidet̃ flos¬
solcũ uenerit: et texierit illud aduespũ qua¬
side marcescit. et decidit sic et om̃ĩs uita nr̃a
quasi flos uidetur ẽẽ.cũ uiret. et arescit. Ui¬
disti ante x annoᷤᷤ adule scentulum. nichil
illo pul chriꝰ. huc illucque currebat. sicũ
nectute quasimortuus. Licet uiuat insene¬
tute. tam adulescentia ꝑit. Mane sicut
mꝰ in adolescentia. arescimꝰ insenectute.

Expanded text:
t, breve est. Quid enim potest grande esse quod finem habet? Mille anni nostri antequam offenderemus, una dies apud te erat. Quid dico una dies? Una vigilia. Vide quid dicat: Dignatus es pro nostra salute descendere: fudisti pro nobis sanguinem: ne paut contrahamur. Mane sicut herba transeat: mane floreat et pertranseat: vespere decidat, induret et arescat. O mysteria Scripturarum! Mane sicut herba transeat. Loquitur Dominus nin una die oritur, et una die arescit . Quomodo herba quae viret et floret, mane videtusol cum venerit et texerit illud, ad vesperam quasi demarcescit, et decidit, sic et omnis vita nostra quasi flos videtur esse cum viret et arescit. Vidistis ante decem annos adolescentulum. Nihil illo pulchrius: huc illucque currebat. Si eum nectute quasi mortuus. Licet vivat senectute, tamen adolescentia perit. Mane sicut mus in adolescentia: arescimus in senectute.
Abbreviated transcription (Latin):
eũ abulauit. Nolite neglegente̾ ẽẽ . iusti¬
tia añeũ ambula uit. et ponet inina grẽ
suos. Videte quid dicat gressussuos. Ubi
ñsunt lapide. ubiñ sunt spine et tribuli.
ubi equalis ẽ uita. ubi ambulare potest.u¬
biñ potest inpinguẽ. Et nos ergo faciam
dño. Ergo et nũc dicit̾ hȩc. et ponet inuia
gressussuos. ubi inuia ambulauit. Licet
ante amb̾abam̾ spinas et tribulos. licet la
pide̾. dr̃ nobis in he saya. et lapides deuia ꝓ¬
icite. Hoc aũt ꝓpropt̃ea dicit. nectũ uolu¬
erit deambulare inuia tua inpingat pe¬
dem su ũ. lapides qui in uia sunt et ꝓici ui¬
bent᷑ poccata nr̃a fut. Non ambulat in cor¬
de nr̃o ap̃s si peccatum aliquod fuerit. Statĩ
inpingit in lapides. et ponet inuia gressus
suos. faciamus uiam ponet in uia gressus

Expanded text:
us suos. Nolite negligentes esse. Justitia ante eum ambulabit, et ponet in via gressus suos. Videte quid dicat, gressus suos: ubi non sunt lapides, ubi non sunt spinae et tribuli, ubi aequalis est via, ubi ambulare potest, ubi non potest impingere. Et nos ergo faciamuDomino . Ergo et nunc dicitur: Et ponet in via gressus suos. Ubi invenit viam, ambulat. Licet ante habebamus spinas et tribulos, licet et lapides, dicitur nobis in Isaia: Et lapides de via projicite . Hoc autem propterea dicit: ne cum voluerit deambulare in via nostra, impingat pedem suum. Lapides qui in via sunt, et projici jubentur, peccata nostra sunt. Non ambulat in corde nostro Christus, si peccatum aliquod fuerit, statim impingit in lapides. Et ponet in via gressus suos. Faciamus viam, et ponet in via gressus
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. egosũ ueritã. det̾ raortꝰ ẽ. Que ẽ
istaueritaᷤᷤ. qued et̾ra orta ẽ. Exiet iur¬
ga deradice iesse. et flos deradice eiꝰ e¬
ꝗ negas carnẽ habuisse saluatorẽ. Hȩc cȩ
ueritas saluator de t̾ra. hocẽ demaria
ortus ẽ. Eiustitia decelo ꝓspex̃. Iustũ
enĩ erat ut saluator miseret̃ ppło suo.bi¬
dete ꝗd dicat. Oiusta iudicia dei et inue
Iustitia ipsasaluator ẽ. Quomͦ de t̾ra orta

Expanded text:
ortus est. Quae est ista veritas quae de terra orta est. Exiet virga de radice Jesse, et flos de radice ejus equi negas carnem habuisse Salvatorem? Ecce veritas, id est, Salvator de terra, hoc est, de Maria ortus est. Et justitia de coelo prospexit. Justum enim erat, ut Salvator misereretur populo suo. Videte quid dicat: O justa judicia Dei et ininvJustitia ipse Salvator est. Quomodo de terra orta
Abbreviated transcription (Latin):
ueris his ad sangunẽ. ⁊adaquã salua¬
re ñ potesss. Uisut ex t̃minator quit¬
ficit egiptũ ñ tẽ int̾ficiat. tolle ysopum
intinge insanguinẽ.asꝑge postes tuos
et extminator cum uiderit sanguinẽ
infrontẽ tuam acedere ñ pot̾it. Hoc totũ
quaredixi. quia scriptu ẽ ineoᷤ ꝗcũtun
turad cor. Uerũtam ꝓpetim̃tẽ̾ eũ salu¬
tare ipsius. Ostendiuiam salutis dõmi¬
sericordiam. licet nec dũ conũsus es ad
cor. Demꝙ ex pecto dolocũ penitentiȩ
Et hoc totũ quod ẽ. Ut inhabitet gła
intra nr̃a. Proptea te ad penitentiã uo¬
cat. ut ille quile ꝓsus erat. habeat ospi
sibi.iustitia et pax osculate sũt. Oquã
p̃lara amicitia. mida et ueritas obui¬
supbias. Dicam̾ et alit̃. Ouosunt creden¬
tẽ ppłi. Unꝰ degentib̃ ppło. aliꝰ de idõꝵ.¬

Expanded text:
ris ad sanguinem et ad aquam, salvari non poteris. Vis ut exterminator qui interfecit Aegyptum, non te interficiat? Tolle hyssopum, intinge in sanguine, asperge postes tuos. Exterminator cum viderit sanguinem in fronte tua, accedere non poterit. Hoc totum quare dixi? Quia scriptum est: Et intur ad cor. Verumtamen prope timentes eum salutare ipsius. Ostendo viam salutis, do misericordiam, licet necdum conversus es ad cor: tamen exspecto, do locum poenitentiae. Et hoc totum quid est. Ut inhabitet gloria in terra nostra. Propterea te ad poenitentiam vocat: sibi, justitia et pax osculatae sunt. O quam praeclara amicitia! Misericordia et veritas obvisuperbias. Dicamus aliter: Duo sunt credentes populi: unus de gentium popul
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ctͣ eos s ꝓsalute ip̃oꝵ dep̾catur. Demiq et
ant. Pereant scđm hoc ꝗ malissunt. et salue¬
tur qd bonũ ẽ. Deniq uidete qm̃hic ꝑditio
non ab olitionẽ sonat. sed salutẽ. Quid sequit᷑.
Et cognoscant quia nom̃ tibids̃. tu solus altĩ¬
simꝰ inõĩt̾ra. Erigat sequul et erigat᷑. Nosdi¬
camꝰ tusolus altissimꝰ inom̃ĩt̃ra. Quantũ uis
aliquis exaltet᷑ nos habem̾ dm̃. cui excelsi

Expanded text:
 pro salute ipsorum deprecatur. Denique et ant. Pereant secundum hoc quod mali sunt, et salvetur quod bonum est. Denique videte, quoniam perditio hic non abolitionem sonat, sed salutem. Qui sequitur. Et cognoscant quia nomen tibi Dominus: tu solus Altissimus in omni terra. Erigat se qui vult ut erigatur. Nos dicamus: Tu solus Altissimus in omni terra. Quantumvis aliquis exaltetur, nos habeamus Deum, cui excelsi
Abbreviated transcription (Latin):
Mitigasti om̃ã pram tuã. aũtistiabira indi¬
gnationistuȩ. Conũte nos deus salutũ nr̃a
rũ. uidete quid dicat. Tuqd inte fuit aũ¬
sus es abira tua. ꝓpt̾ dem̃tia tuã conũte
nos ds̃. Tu aũsus es abira nõ aũtisti apec¬
catis. conuͣte noꝰ deus salutũ nr̃arũ. Qua¬
renon dixisti salutiᷤnrȩ. s salutũ nr̃arũ.
Sisemel peccaremꝰ una in digeremꝰ sa¬
lute. Multĩ peccamꝰ ꝓpt̾ea multis indi¬
gemꝰ salutib. deus tu conuersus uiuifi¬
cabisnos. Quã diuergo ad nos dñs con

Expanded text:
gasti omnem iram tuam: avertisti ab ira indignationis tuae. Converte nos, Deus salutum nostrarum, etc. Videte quid dicat: Tu quod in te fuit, aversus es ab ira propter clementiam tuam. Converte nos, Deus. Tu aversus ab ira, nos avertisti a peccatis. Converte nos, Deus salutum nostrarum. Quare non dixit, salutis nostrae, sed salutum nostrarum. Si semel peccaremus, una indigeremus salute. Multa peccavimus: propterea multis indigemus salutibus. Deus, tu conversus vivificabis nos. Quamdiu ergo ad nos Dominus non
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a. dedit fructũ suum. iustitia añ eũ
ambulabit. iustũ fructũ dedit t̾ra uirgo
Hoc int̾im dixcimꝰ scdm istoriam nũc dica¬
mꝰ scđm trophologiam. Remisisti iniquita¬
tẽ plebis tuȩ. Nemodimittit. nisiqđ debet᷑.
Opinstiom̃a peccata eorũ. Uirtutib oꝑiusti
et ꝓpt̃ca peccata ñ parent. Uerbicausa mi¬

Expanded text:
nostra, dedit fructum suum. Justitia ante eum ambulavit. Justum fructum dedit terra virgo. Hoc interim diximus secundum historiam: nunc dicamus secundum tropologiam: Remisisti iniquitatem plebis tuae. Nemo dimittit, nisi quod debetur. Operuisti omnia peccata eorum. Virtutibus operuisti, et propterea peccata non parent. Ac si
Abbreviated transcription (Latin):
reges in cerit et int̾ fecerit eos. Et uide¬
te qua lessunt principes madianitarũ. ꝗ
seliquerunt uidiciũ cłi. oreb et zebbeȩ ⁊zeb.
et salmana. Quis putat inistis uerbis eẽ
misteria saluatoriᷤᷤ. legunt hoc philosofi.
tur foram̃. in quo coluber ingredit᷑. ⁊eb
int̃p̃tat᷑ lupuᷤ. Uidete nomina principũ
aouersarioꝵ xp̃i. Zebbee hostia hocẽ
quos lupꝰ suffocauerat. Et salmana ꝑfec:
tu malitia. Uidete ergo nomina sacra¬
m̃ta qui dixerunt hereditatẽ possidea¬
mꝰ sc̃uariũ dĩ. Dixerunt s⁊ ñ ꝑfecerunt
quia dñs pugnabat ꝓppło suo. Ds m̃spo¬

Expanded text:
reges vicerit et interfecerit eos . Videte quales sunt principes Madianitarum, qui reliquerunt judicium Dei: Oreb, et Zeb, et Zebee, et Salmana. Quis putat in istis verbis esse mysteria Salvatoris? Legunt hoc philosophi, tur foramen, in quo coluber ingreditur. Zeb interpretatur lupus. Videte nomina principum adversariorum Christi. Zebee, hostia, hoc est, quos lupus suffocaverit. Et Salmana, perfecti in malitia. Videte ergo nominum sacramenta. Qui dixerunt: haereditate possideamus sanctuarium Dei. Dixerunt, sed non perfecerunt: quia Dominus pugnabat pro po
Abbreviated transcription (Latin):
auriculam. Uidete ꝗdicat ad didit michi
auriculam. qm̃ ñ habebã illam auriculã q¬
lam ut dĩ possim audire sermone̾. Et nũe
Quando enĩ clamamꝰ in cordib nr̃is abba
pat̃. et clamor ille silentii ẽ et silentiũ au¬
ditur ad ño. Sicut et dñs nr̃ loꝗt̃ ad cor
nr̃m qcdamat abba pat̾. Idõ ergo nũc di¬
dicit ꝓpħa. audiam quid loquat᷑ in me dñ
ds. Talequid et abbacuc ꝓpħa. dic̃. Stabo
in conteplatiõe. et uideã qui respondeat
michi dñs. et drespondeam ad oumi. et
audiam quid loquat̃ in me dñs. E rgoqd

Expanded text:
i auriculam. Quoniam non habebam illam auriculam qu ut Dei possim audire sermones. Et nunc Quando enim clamamus in cordibus nostris, abba pater, et clamor ille silentii est, et silentium auditur a Domino: sic et Dominus loquitur ad cor nostrum, quod clamat, abba pater. Ideo ergo nunc dicit propheta: Audiam quid loquatur in me Dominus Deus. Tale quid et Abacuc propheta dicit: Stabo in contemplatione, et videam quid respondeat mihi Dominus, et quid respondeam ad eum . Et audiam quid loquatur in me Dominus Deus. Ergo