comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scismate eix nouert̃ bene: ido ad inferos uiuentes descendunt. qͥa malui qđ
faciunt. mału eẽ nouer̃t : illos aut̃ dediuina iracundia ignis ab sũpsit. Studio
enĩ ẽtentionis accensi aducibꝰ suis malis recedẽ nolucrt̃: uenit suꝑignẽ ignis
suꝑ ardorẽ dissensionis ardor osũptionis. Ueniat mors suꝑ illos & descen¬
dant ininfernũ iuiuentes: quõ neqͥtia in hospiciis eox inmedio eox. In hospi

Expanded text:
ntes descendunt, quia malum quod faciunt, malum esse noverunt. Illos autem divinae iracundiae ignis absumpsit. Studio enim contentionis accensi, a ducibus suis malis recedere noluerunt: venit super ignem ignis, super ardorem dissensionis ardor consumptionis. Veniat mors super illos, et descendant ad infernum viventes. Quoniam nequitia in hospitiis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfusa ẽ & appellata babylonia: ipsa ꝑinnumabiles gentes disꝑsa. Inde ꝯg̾gat᷑
eccłia in desertũ bone oscientiȩ. Sidit enĩ atͣdictionẽ in ciuitate. Ep̃c uenit.¬
Quis x p̃c cont̃dicis. Et filiꝰdĩ. Nabet filiũ ds: ꝯt̃ dicis. Natꝰ ẽ dcuirginc. passus
resurrerit. Et unde hoc fieri potẽ contͣdicis. Attende saltẽ głam crucis ipsiꝰ.
am infronte regũ crux illa firaẽ: cui inimici insultarunt. Effectiꝰ ꝓbauirni¬
tem. Domuit orbe: ñ ferro s ligno. Lignũ erucis ꝯtumelus dignũ uisũ ẽ
inimicis: & anit ipsũ lignũ stantes. caput agitabant & dicebant. Si filiꝰ dĩ ẽ.

Expanded text:
confusa est, et appellata Babylonia, ipsa per innumerabiles gentes dispersa : inde congregatur Ecclesia in desertum bonae conscientiae. Vidit enim contradictionem in civitate. Cus, contradicis? Filius Dei. Et habet filium Deus, contradicis? Natus est de virgine, passus, resurrexit. Et unde hoc fieri potest, contradicis? Attende saltem gloriam crucis ipsius. Jam in fronte regum crux illa fixa est, cui inimici insultaverunt. Effectus probavit virtutem: domuit orbem, non ferro, sed ligno. Lignum crucis contumeliis dignum visum est inimicis, et ante ipsum lignum stantes caput agitabant, et diceban
Abbreviated transcription (Latin):
a pecore. qđ ipse habeat intellectũ. Uñ qͦ sda contẽpnentes in se qđ ꝓpriũ
& p̃cipuũ a conditore accepunt increpat ipse oditor diẽs. Nolite fieri sicut
equus & mulꝰ. qͥbꝰ ñ ẽ intellectꝰ Et alio loco dic̃. Nomo in honort positꝰ. In quo
honore. ñ qͥa factꝰ adimaginẽ di : Trgo in honore positꝰ ñ intellex̃. Comparat
ẽ ium̃tis in sensatis & similis fact c̃ illis. Agnoscamꝰ gͦ honorẽ nr̃m: &
intelligamꝰ. Si intelligimꝰ. uidemꝰ ñ ct̃ istã regionẽ gaudendi s. gemendi.

Expanded text:
a pecore, quod ipse habeat intellectum. Unde quosdam contemnentes in se quod proprium a pecore, quod ipse habeat intellectum. Unde quosdam contemnentes in se quod proprium et praecipuum a Conditore acceperunt, increpat ipse Conditor dicens: Nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Et alio loco dicit: Homo in honore positus. In quo honore, nisi quia factus ad imaginem Dei? Ergo, in honore positus non intellexit, ait, comparatus est jumentis insensatis, et similis factus est illis . Agnoscamus ergo honorem nostrum, et intelligamus. Si intelligimus, videmus non esse istam regionem gaudendi, sed geme
Abbreviated transcription (Latin):
intellegat ipse. xp̃c. Et membra intelligant inxp̃o : qa caput & membra
unꝰ xp̃c. saput incȩlo erat: & dicebat: Ed me ꝑsequeris. Hos cũ illo incelo ꝑ
spem: ipse nob̾cũ int̾ra ꝑcaritatẽ. Ergo intellectus ipsi dauid. ad moneam᷑
cũ audimꝰ: & intellegat eccłia. ꝑtinet enĩ ad nos magna cura intelligendi.
in qͦ malo nẽ sumꝰ. & deqͦ malo ut libem᷑ ꝯptamꝰ : reminiscentes orationis
dnice. ubi in fine dms lib̾a nos amalo. Int̃ multas ꝗͦ tͥbulationes huiꝰ scłi
plangit aliqͥd psalmꝰ iste de intellectu. Ille cũ isto ñ plorat: qͥ ñ habet intel¬
lectum. Porro aut Rm̃i meminisse debemꝰ ad imaginẽ dĩ nosẽe creatos:
nec alibi ꝗͣ in ipso intellectu . Nam inmultis rebꝰ abestiis seꝑam̃. Ibi aut̃
homo ad imaginẽ dĩ factũ se nouit: ubi aliqͥd inse agnoscit ampliꝰ ẽt̃ qͣdatũ
ẽ pecorib Consid̾atis uͦ om̃ib rebꝰ qͦs habet ħo. inuenit se eo ppriȩ discrttũ

Expanded text:
: quia caput et membra unus Christus. Caput in coelo erat, et dicebat, Quid me persequeris Nos cum illo in coelo per spem, ipse nobiscum in terra per charitatem. Ergo, intellectus ipsi David. Admoneamur cum audimus, et intelligat Ecclesia: pertinet enim ad nos magna cura intelligendi in quo malo nunc sumus, et de quo malo ut liberemur optamus, reminiscentes orationis dominicae, ubi in fine dicimus, Libera nos a malo . Inter multas ergo tribulationes hujus saeculi, plangit aliquid psalmus iste de intellectu. Ille cum isto non plorat, qui non habet intellectum. Porro autem, charissimi, meminisse debemus ad imaginem Dei nos esse factos, nec alibi quam in ipso intellectu. Nam in multis rebus a bestiis superamur: ubi autem homo ad imaginem Dei factum se novit, ibi aliquid in se agnoscit amplius esse quam datum est pecoribus. Consideratis vero omnibus rebus quas habet homo, invenit se eo proprie discretum
Abbreviated transcription (Latin):
Nã qͦmͦ descendert̃ in infernũ uiuentes. deqͥbꝰ dixãt. ueniat mors suꝑeos. suã
suꝑ cos mors uenat : q̃mͦ uiui ad inferos descendebant: Ergo aminoribꝰcepit:
admaiores c̃elusit. Seniat mors suꝑ eosqͥ ꝯsensert̃ qͥ c̃secuti s̃. Qd illi duces
& pͥncipes. descendant in infernũ iuiuentes. Qa ipsi scͥpt᷑as tractant & noue¬
runt bene legendo contidie qͦmͦ eccłia Katholica ꝑtotũ orbe t̾rarũ ita diffu¬

Expanded text:
um viventes, de quibus dixerat, Veniat mors super eos? si jam super eos mors venerat, quomodo vivi ad inferos descendebant? Ergo a minoribus coepit, ad majores conclusit. Veniat mors super eos, qui consenserunt et consecuti sunt. Quid illi duces et principes? Descendant ad infernum viventes: quia ipsi Scripturas tractant, et noverunt bene quo
Abbreviated transcription (Latin):
resonamꝰ. unũ pascha celebramꝰ.: unũ am̃ respondemꝰ: qͥd tu forises. & ego
int̾ sũ. Plerũq angustat᷑ & c̃siderans ꝗ uera dicant᷑ reddat ait ds maiorib
nr̃is. Ergouiuus ꝑnt Beinde addis & mones. Saltẽ sołu sit mału segrega¬
tionis: curadiungis. & rebaptihationis. Agnosce in me qͦd habes & tu.
He odisti: xp̃o inme pares. Et hoc eis mału plerũq & maxime displicet.¬
Uere inqͥunt male fit: utinã posset ñ fier s. qͥd facimꝰ destauitis maiox nr̃orũ
Descendunt in infernũ uiuentes. Si mortuus descendẽs: qͥd ageres ignorares.
Cũ uͦ scis małui eẽ qđ facis ⁊ tn facis: ñ ne uiuus descendis ad inferos. Et qͣre maxi¬
me ipsos duces t̃rt hiatꝰ absorbuit uiuos: ppłm aut̃ illis c̃sentientẽ ecȩlo irru¬
ensignis absũpsit. ꝓpt̾ea hano penã cõmemorans psalmꝰ iste. appłocepit & ad
duces oclusit. Seniat mors suꝑ eos ꝓpt̃ illos dix̃ suꝑ qͦs ueñ ignis decelo: &¬

Expanded text:
resonamus, unum Pascha celebramus: quid tu foris es, et ego intus sum? Plerumque angustatus et considerans quam vera dicantur, Reddat, ait, Deus majoribus nostris. Ergo vivus perit. Deinde addis et mones: Saltem solum sit malum segregationis, cur adjungis et rebaptizationis? Agnosce in me quod habes; et si tu me odisti, Christo in me parce. Et hoc eis malum plerumque et maxime displicetVere, inquiunt, male fit; utinam posset non fieri! sed quid facimus de statutis majorum nostrorum? Descendant ad infernum viventes. Si mortuus descenderes, quid ageres ignorares: cum vero scis malum esse quod facis, et tamen facis; nonne vivus descendis ad inferos? Et quare maxime ipsos duces terrae hiatus absorbuit vivos, populum autem illis censentientem e coelo irruens ignis absumpsit ? Propterea hanc poenam commemorans psalmus iste, a populo coepit, et ad duces conclusit. Veniat mors super eos, propter illos dixit, super quos venit ignis de
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ foris ẽ ubi te abseondes: int̃ illos qͥ intꝰ s̃. Nẽ aut̃ uide si ñ nichil aliud restat:
bonũ ꝯsiliũ dedisti: forte aliqñ p̃cessisti me & salubre aliqͥd moniusti: in
ȩccłia di simul fuimꝰ. Tu uͦ unanimis m̃s duxm̃s & notꝰ ms̃. qͥ simul mecũ
dulces capiebascibos. Qui s̃ dulees cib ñ om̃s qͥ assunt nouert̃: s ñ amaricet
qͥ nouert̃ ut possint illis qͥ adhuc ñ nouert̃ dic̾e. hustate & udete quõ dul¬
cis ẽ dns. Qui simul mecũ dulces capiebas cibos: indomodĩ ambulaium cũ
c̃sensu. Uñ qͦ dissensio. Qui int̾ erat: foris factꝰ c̃ Ambulauit mecũ indomo di
cũ c̃sensu: aliã domũ erex̃ ot̃domũ di Quare illa relictaẽ. ubi ambulauimꝰ
cũ ꝯsensu: Quare illa deserta ẽ: ubi dulcessimul capiebascibos. Ueniat mors

Expanded text:
qui foris est, ubi te absconderes? Inter illos qui intus sunt. Nunc autem vide, si non nihil aliud restat, qui foris est, ubi te absconderes? Inter illos qui intus sunt. Nunc autem vide, si non nihil aliud restat, bonum consilium dedisti, forte aliquando praecessisti me, et salubre aliquid monuisti: in Ecclesia Dei simul fuimus. Tu vero homo unanimis, dux meus et notus meus: qui simul mecum dulces capiebas cibos. Qui sunt dulces cibi? Non omnes qui adsunt noverunt; sed non amaricent qui noverunt, ut possint illis qui adhuc non noverunt dicere: Gustate, et videte, quoniam dulcis est Dominus . Qui simul mecum dulces capiebas cibos. In domo Dei ambulavimus cum consensu. Unde ergo dissensio? Qui intus erat, foris factus est. Ambulavit mecum in domo Dei cum consensu: aliam domum erexit contra domum Dei. Quare illa relicta est, ubi ambulavimus cum consensu? quare illa deserta est, ubi dulces simul capiebamus cibos? 16. vers
Abbreviated transcription (Latin):
Alit̃ ñ accipies. Od fact᷑us cs. ñ accept̾us si ñ dicłũs: ñ acceptũs si falsu dicturꝰ.
Ergo aut fact̾us & dictus aut qđ petis ñ ꝓmerit᷑us. qͥa q̃ hoc ñ faciunt in usu¬
ris illis c̃malis. sib illt Quui adhuc ydola aut adorant aut qrt Noli tu
plebs dĩ. noli tu plebs xp̃i. noli corpꝰ illiꝰ capntis: ad tende uincłm pacis tue:
adtende ꝓmissũ uitȩ tue. d enĩ ꝓdest t̾. qͥa crigis inurias qͦs ꝑtulisti. ul¬
tio te reficit. Ergo demalo alieno gaudebis. Passus es mału: parcẽ ne duo sitis.
đo murmuras. Hec ferre ñ potes: Stdictionẽ & iniqͥtatẽ ciuitatis huiꝰ reqͥesce
micus exꝓbrasset mͥ. Eqͥđe suꝑiꝰ cont᷑bat᷑ erat inexercitauone sua auoce in¬
unici & atͥbulatioe peccatoris:. forte inilla ciuitate positꝰ suꝑba illa erigente
turrẽ ꝗͣ submersa ẽ ut diuiderent᷑ lingue cox. Adtende intꝰ qͥd gemat ꝓpt̃

Expanded text:
Aliter non accipies. Quid facturus es? Non accepturus, si non dicturus; non accepturus, si falsum dicturus. Ergo aut facturus et dicturus, aut quod petis non promeriturus; quia qui hoc non faciunt, in usuris illis sunt malis. Sint ibi illi qui adhuc idola aut adorant, aut quaerunt; noli tu, plebs Dei, noli, plebs Christi, noli, corpus illius capitis. Attende vinculum pacis tuae, attende promissum vittio te reficit? Ergo de malo alieno gaubebis? Passus es malum, ignosce; ne duo sitis. ideo murmuras, haec ferre non potes, contradictionem et iniquitatem civitatis hujus. Requiesce mihi. Et quidem superius conturbatus erat in exercitatione sua a voce inimici et a tribulatione peccatoris, forte in illa civitate positus, superba illa erigente turrem quae submersa est ut dividerentur eorum linguae : attende intus quid gemat propter
Abbreviated transcription (Latin):
paganꝰ. Plerumq dicunt hõies. Nemoremane̾t paganꝰ : si ille c̾et xp̃ianus.
Plerũq dic̃t hoĩes. Et ille si fieret xͥanus: quis remanẽt paganꝰ. Qđ gͦ ñdũ fiuuis
Qm̃diu isti muri stabunt. Non semꝑ stabunt. Pircuit archa muros ihericho:
ueniet tempꝰ septimo arec cirtuitu. ut om̃s muri ciuitaus ñ credenis &
contͣdicentis cadant. Bonec fiat turbat᷑ istt incxercitationo sua & ꝑferens
reliquias contͣdicentiũ. optat pennas auolationis: optat requit̃ deserti
Immoduret int̃ cont idicentts. ꝑferat minas. bibat obpbria: expectet cũ
qͥ saluũ faciet apusillanimitate: tempestate: intueatur caput exemplũ
uitt sue: tranquillet᷑ in spe. & si turbet᷑ in re Die ac nocte circũdabit
cã suꝑ muros ciꝰ iniqͥtas: & labor inmedio eiꝰ & inusticia. Et iđo labor
ibi: quia in iqͥtas ibi Qiuia iniusticia ibi: iđo labor ibi Saudiant exten
quiescctis in humilitatõ mea. Biscite amẽ inqͥt quõ mitis sũ ⁊ humilis

Expanded text:
paganus. Plerumque dicunt homines: Nemo remaneret paganus, si ille esset christianus. Plerumque dicunt homines: Et ille si fieret christianus, quis remaneret paganus? Quod ergo nondum fiunt arca muros Jericho: veniet tempus septimo arcae circuitu, ut omnes muri civitatis non credentis et contradicentis cadant . Donec fiat, turbatur iste in exercitatione sua; et perferens reliquias contradicentium, optat pennas avolationis, optat requiem deserti. Imo duret inter contradicentes, perferat minas, bibat opprobria, exspectet qui eum salvum faciat a pusillanimitate et tempestate: intueatur caput, exemplum vitae suae, tranquilletur in spe, etsi turbatur in re. Die ac nocte circumdabit eam super muros ejus iniquitas, et labor in medio ejus et injustitia. Et ideo labor ibi, quia iniquitas ibi: quia injustitia ibi, ideo et labor ibi. Sed audiant extendquiescetis in humilitate mea. Discite a me, inquit, quia mitis sum et humilis
Abbreviated transcription (Latin):
E goercipio. Pesponde &tu. Portũ quero ñsarũ. Lacta inno eurã tuã & ipse
te enutrict. Et uide qͥa portus te ercipit. Nondabit incĩnũ fluctuationẽ iusto.
iders fiuetuart inmare isto ẜ excipit iẽ portus : tutm̃ ante ꝗͣ intres in portũ
abanchora noli abrumpi Fluctuat nauis in anchoris ẜ ñ longe atra ꝓicit᷑
nec incĩnũ fuctuabit & si ad tempꝰ fluctuat. Et enĩ ad fluctuauonẽ princi
ũba supiora. sont̾statꝰ sũ inerercitatione mea: & c̃turbatꝰ sũ Ex pedaba eũ
qͥ saluũ me fac̾et apusillanimitate & tempestate. Fluctuans loquit᷑ ẜ ñ
Puteus corruptonis uenebrt submersionis. Beduces cos inqͥt inpiutũ corrup¬
tionis: qd̃ eccus cecũ ducens ambo infoucã cadunt. Belucit illos ds inpe¬
teum corruptionis: ñ qđ ipse sit auctor culpe ipsox ẜ qđ ipse sit iudex in¬

Expanded text:
Ego excipio. Responde et tu: Portum quaero, non saxum. Jacta in Dominum curam tuam, et ipse Ego excipio. Responde et tu: Portum quaero, non saxum. Jacta in Dominum curam tuam, et ipse te enutriet. Et vide quia portus te excipit: Non dabit in aeternum fluctuationem justo. Videris fluctuare in mari isto, sed excipit te portus. Tu tantum antequam intres in portum, ab anchora noli abrumpi. Fluctuat navis in anchoris, sed non longe a terra projicitur; nec in aeternum fluctuabit, etsi ad tempus fluctuat. Etenim ad fluctuationem pertinent verba superiora: Contristatus sum in exercitatione mea, et conturbatus sum. Exspectabam eum qui me salvum faceret a pusillanimitate et tempestate. Fluctuans loquitur, sedersionis. Deduces eos, inquit, in puteum corruptionis: quia caecus caecum ducens, ambo in foveam cadunt . Deducit illos Deus in puteum corruptionis, non quod ipse sit auctor culpae ipsorum, sed quod ipse sit judex in
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi sermones dirigunt᷑ in pectora qͦrũq audientiũ. ab instantib oportune in
portunc: illis sermonib illis u̾bis. tamꝗͣ sagittis corda hominũ ad amorẽ pacis fi¬
gunt᷑. Burierant: & molles facdi s̃. Molliti ñ uirtutẽ amisert. ẜ in iacula c̃ũsis.
Aolliti s̃ sermones ciꝰ suꝑoleũ : , ipsi molliti sermones ipsi s̃ iacula: s tu forte ñ du
idoncus es. qui armeris his iaculis. ⁊ ñdũ cluxit t̾ qđ insermone forte obscurũ
& durũ ẽ. Iacta in d̾no curã tuã & ipse te enutriet. Indnoiacta. Ecceuis te iacta¬
re in dño: nemo sc supponat ꝓdno. Lacta in dno curã tuã. Side qͣ ad modũ magnꝰ
ille miles xͥ inse curã paruul& iactari noluit. Numqͥd paulus puob̾ erucifirus
ẽ aut innoie pauli baprihati estis. Qd eis aliud dicebat ñ iac̾tate indnoeurã
occurrit nescioqͥs & dicit. Ego excipio. Tamꝗͣ naui fluctuanti occurrit & dicit.

Expanded text:
ipsi sermones diriguntur in pectora quorumque audientium ab instantibus opportune et ipsi sermones diriguntur in pectora quorumque audientium ab instantibus opportune et importune; illis sermonibus, illis verbis tanquam sagittis, corda hominum ad amorem pacis feriuntur. Duri erant, et molles facti sunt. Molliti non virtutem amiserunt, sed in jacula conversi sunt. Molliti sunt sermones ejus super oleum, et ipsi, molliti sermones, ipsi sunt jacula. Sed tu nondum forte idoneus es qui armeris his jaculis, et nondum tibi eluxit quod in sermone forte obscurum est et durum; Jacta in Dominum curam tuam, et ipse te enutriet. In Dominum jacta te. Ecse supponat pro Domino. Jacta in Dominum curam tuam. Vide quemadmodum magnus ille miles Christi in se curam parvulorum jactari noluit: Numquid Paulus pro vobis crucifixus est, aut in nomine Pauli baptizati estis Quid eis aliud dicebat, nisi, Jactate in Dominoccurrit nescio quis, et dicit: Ego excipio. Tanquam navi fluctuanti occurrit, et dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
remansit cũ illisxii Cũ ei suggessissent illos insermone ciꝰ fuisse se scandali¬
hatos: nũqͥd & uos inqͥt uultis abire : Et petrus. Herbu uite et̃nȩ habes.: adqͣm
ibimꝰ. Intendite obseeramꝰ uos: & paruuli discitẽ pretatẽ. Nũqͥd iã petrus intel¬
ligebat secretũ sermonis illiꝰ dmi Nondu intelligebat: s. bona eẽ u̾ba qͦ ñ intel¬
ligebat pre credebat. Ergo si durꝰ ẽ sermo & ñ đu intellectꝰ durꝰ sit impio. tͥ
etiã hic dicẽt. u̾b̾u uite et̃nȩ habes quorbimꝰ: ita subiecit. lacta ind̾no curã tuã:
& ipse te enutriet. Paruulus es. & ñdu intelligis secreta u̾bꝙꝵ: forte ibi panis
latrt. & adhuc lacte nutͥendus es. Noli irasei uberibꝰ ipsa te idoncũ reddent ad
mensã. cui modominꝰ idoncus es. Eece ꝑdiuisionẽ herttie& multa dura mollita s̃.
Sermones illiꝰ durimolliti s̃ suꝑ oleũ: & ipsi s̃ iacula. Armauert̃ eugłi hantes: &

Expanded text:
remansit cum aliis duodecim. Cum ei suggessissent illos in sermone ejus fuisse scandalizatos, Numquid et vos, inquit, vultis ire? Et Petrus: Verbum vitae aeternae habes, ad quem ibimus Intendite, obsecramus vos, et parvuli discite pietatem: Numquid jam Petrus intelligebat secretum illius sermonis Domini? Nondum intelligebat; sed bona esse verba quae non intelligebat, pie credebat. Ergo si durus est sermo, et nondum intellectus est, durus sit impio, tibi etiam hic diceret, Verbum vitae aeternae habes, ad quem ibimus? ita subjecit, Jacta in Dominum curam tuam, et ipse te enutriet. Parvulus es, nondum intelligis secreta verborum: forte tibi panis latet, et adhuc lacte nutriendus es ; noli irasci uberibus, ipsa te idoneum reddent ad mensam, cui modo minus idoneus es. Ecce per divisionem haereticorum multa dura mollita sunt: sermones illius duri molliti sunt super oleum, et ipsi sunt jacula. Armaverunt evangelizantes: et
Abbreviated transcription (Latin):
eraudics: & nocte & ñ ad insipientiã m̃: idẽ nocte clamaui & ñ exaudisti
& tnhoc ipsũ qđ ñ exaudisti. ñ ad insipientiã m ñ eraudisti s. magis ad
sapientiã ñ eraudisti: ut inteilligerẽ qͥd ate pet̾e̾ deberẽ Ca enĩ peteb̾a quȩ
malomeo fortassis acciperẽ. Ectis diuitias ohomo: qͣnti s̃ cũsi ꝑdiuitias suas.
U nat scis utrũ łͥ sint ꝓfut̃t diuitiȩ ñne multi pauꝑes tutius latebant: Aiui¬
s. qđ uob ads̃ ex pedire seit. ¶denĩ uob̾ expediat om̃ino nesertis. Aliqͣndo qđ
pitatis ꝓdesse obẽ &. qud putatis obẽt̾ hoc ꝓdest. Egri enĩ estis: nolitt medico
dictare qͣ uob̾ medicam̃ta uelit ad ponẽ. Si doctor gentiũ Paulus apls dicit.
quid enĩ oremꝰ sic̃ oportet nescimꝰ. qͣntomagis nos. Qui tñ eũ sibi ui derct᷑ etiã
ipse prudent̃ orart. ut ab eo auferret᷑ stimulus carnis angłs satane qͥ eũ colaphi¬
habat: ne in magnitudine reuelationũ extolleret᷑ qͥd audiuit ad̾no. Nũ¬

Expanded text:
et nocte clamavi, et non exaudisti; et tamen hoc ipsum quod non exaudisti, non ad insipientiam mihi non exaudisti, sed magis ad sapientiam non exaudisti, ut intelligerem quid a te petere deberem. Ea enim petebam quae malo meo fortassis acciperem. Petis divitias, o homo! quanti sunt eversi per divitias suas! Unde scis utrum tibi sint profuturae divitiae? Nonne multi pauperes tutius latebant; divised quod vobis Deus expedire scit. Quid enim vobis expediat, omnino nescitis. Aliquando quod putatis prodesse, obest; et quod putatis obesse, hoc prodest. Aegri enim estis, nolite medico dictare quae vobis medicamenta velit apponere. Si doctor gentium Paulus apostolus dicit, Quid enim oremus sicut oportet, nescimus ; quanto magis nos? Qui tamen cum sibi videretur ipse prudenter orare, ut ab eo auferretur stimulus carnis, angelus satanae qui eum colaphizabat, ne in magnitudine revelationum extolleretur, quid audivit a Domino? Num
Abbreviated transcription (Latin):
tamꝗͣ cause qͣrerent᷑ unde hoc possit dicẽ in prudens subicit. Corrupnic̃
se ñ rede cogitantes. Cepit corrupto amala fide: inde itur int᷑pes morts. ande
in ac̾rimas iniqͥtates. Gradꝰ isti s̃. qͥd tnĩ apud se dixunt cognantes ñ recte ẽxigu
auecmꝰ & bibamꝰ: eras enĩmoriem᷑. Ibi aũ latiꝰ luxuria ipsa descbit᷑ foronemꝰ nos rosi
ante ꝗͥ marcescant: ubiq relinqͥmꝰ signa letieie nr̃e p̾istã descͥptam latꝰ lururiã
qͥd sequit᷑. Oecidamꝰ pauꝑem iustũ. Noc ẽ gͦ dic̾e: ñ ẽ d̾s. lenia uidebant᷑ iam
dudũ loqͥ. Coro nem nos rosis anit ꝗͣ marcescant. Qd delicatius. Qꝗ leniꝰ. Spares
de hac lenitate cruces gladios. Noli mirar lenes sunt & radices spinarũ : siqͥs
ipsi udi qͥ ad testimoniũ ofusionis suȩ ubiq diffusi s̃: hoc dicunt & hereucr¬

Expanded text:
am causae quaererentur unde hoc possit dicere imprudens, subjecit: Corrupti non recte cogitantes: coepit corruptio a mala fide, inde itur in turpes mores, inde in acerrimas iniquitates, gradus isti sunt. Quid enim apud se dixerunt cogitantes non recteducemus et bibamus, cras enim moriemur . Ibi autem latius luxuria ipsa describitur: Coronemus nos rosis, antequam marcescant; ubique relinquamus signa laetitiae nostrae. Post illam descriptam latius luxuriam, quid sequitur? Occidamus pauperem justum : hoc est ergo dicere, Non est Deus. Lenia videbantur jam dudum loqui: Coronemus nos rosis, antequam marcescant. Quid delicatius, quid lenius? Sperares de hac lenitate cruces, gladios? Noli mirari, lenes sunt et radices spinarum; si quis ipsi Judaei, qui ad testimonium confusionis suae ubique diffusi sunt; hoc dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
facultatẽ qͣ uincit᷑: sic & diabolus hominẽ uult uinc̾e auferendo undͤ uincit᷑.
S cura in corde seruare inimiei dilectionẽ: qͣdiabołu uincis. Seuiat hħoqͣntũ po¬
test. austrat qͥeqͥd poit̃: si diligit᷑ aꝑte seuiens uictus ẽ occulte scuiens. At
iste cont̾statꝰ & ꝯturbatꝰ. orabat tamq̃ turbato p̃rra ocło suo. Ira uͦ fr̃s si fu̾it inue¬
terata. iã odiũ ẽ. Ira turbat ocłm: odiũ extinguit. Ira festuca ẽ: odiũ trabiꝰ ẽ.
Aliqñ odisti & corripis irascentẽ. Inte ẽ odiũ: in illo rra ꝗͥ corripis. Meritot᷑ dr.¬
Pice pͥmo trab̾e deocłõ tuo: & tẽ ualebis eit̾e festucã deocło fr̃is tui Nã ut noui¬
tis qͣntũ int̃ sit int̃ irã & odiũ: cottidie hõies irascunt᷑ filiis suis: date qui
oderint filios suos. Conturbatꝰ iste orabat & ot̾statꝰ: luctans adu̾sus oĩa om

Expanded text:
felicitatem qua vincitur, sic et diabolus hominem vult vincere auferendo unde vincitur. felicitatem qua vincitur, sic et diabolus hominem vult vincere auferendo unde vincitur. Sed cura in corde servare inimici dilectionem, qua diabolum vincis. Saeviat homo quantum potest, auferat quidquid potestristatus orabat, tanquam turbato prae ira oculo suo. Ira vero fratris si fuerit inveterata, jam odium est. Ira turbat oculum, odium exstinguit: ira festuca est, odium trabes est. Aliquando odisti et corripis irascentem; in te est odium, in illo ira quem corripis: merito bis ejicere festucam de oculo fratris tui . Nam ut noveritis quantum intersit inter iram et odium: quotidie homines irascuntur filiis suis; date qui oderint filios suos. Conturbatus iste orabat et contristatus, luctans adversus om
Abbreviated transcription (Latin):
d ẽ qͦ tim̃du qñ pateris inumicũ : ne ꝯturbet᷑ inte dilectio qͣ diligis inimicũ. Et¬
enĩ in imicꝰ ille ħo caro & sanguis qđ udet inte appetit : alius aut̃ in imicus oc¬
cultus rector tenebrarũ harũ qͦstu pateris incarne & sanguine alterũ occul¬
tum tuũ petit: thesauros tuos int̾iores dep̃dari & uastare molit᷑. Duosg̃ mi¬
micos c̃stitue tͥ ante ocłõs: unũ aꝑtũ. alt̾um occultũ: aꝑtũ hominẽ occultũ
diabołũ. Homo ille hoc ẽ qđ tu scđm nat᷑am humanã : scđm fidẽ aut̃ & dile
ctionẽ ñ du qł tu: s pot̾it ẽẽ qđ tu. Cũ gͦ s̃ duo. unũ uide. altum intellige:
unũ dilige alt̾um caue. Namq & immicus ille ꝗͣ uides hoc intt uult humi¬
liare unde uincit᷑ u̾bi grã si diuitus tuis uincit᷑: pauꝑem te uult face̾: si uiribꝰ
tolłẽ unde iuncit᷑. Nomo enĩ hominẽ uincis humana felicitate: diabołũ aut̃

Expanded text:
 ergo timendum quando pateris inimicum? Ne conturbetur tibi dilectio qua diligis inimicum. Etenim inimicus ille homo, caro et sanguis, quod videt in te appetit. Alius autem inimicus occultus, rector harum tenebrarum quas tu pateris in carne et sanguine, alterum occultum tuum petit, thesauros tuos interiores depraedari et vastare molitur. Duos ergo inimicos constitue tibi ante oculos; unum apertum, et alterum occultum: apertum, hominem; occultum, diactionem nondum quod tu, sed poterit esse quod tu. Cum ergo sint duo, unum vide, alterum intellige; unum dilige, alterum cave. Namque et inimicus ille quem vides, hoc in te vult humiliare unde vincitur. Verbi gratia, si divitiis tuis vincitur, pauperem te vult facere; si honore tollere unde vincitur. Homo enim hominem vincis humana felicitate, diabolum autem
Abbreviated transcription (Latin):
ñ uolabit nͥ cũ ille inultimo uentilabit. S nos qͥd. nͥ cũ isto cantemꝰ. cũ isto
oremꝰ cũ isto plangamꝰ & dicamꝰ securi: redimẽt in pacc animã mc̃a contͣ
illos qͥ ñ amant pacẽ. inpace redimet animã meã: ql cũ his qͥ odert̃ pacẽ erã
paci ficꝰ Redimet inpace animã meã ab hisqͥ apꝓpinqͣnt mͥ Hã abillis qui
longe s̃ ame facilis causa ẽ Nonme tã cito fallit qͥ dic̃. u̾eni ydołu adora. multũ

Expanded text:
non volabit, nisi cum ille in ultimo ventilabit. Sed nos quid, nisi cum isto cantemus, cum isto non volabit, nisi cum ille in ultimo ventilabit. Sed nos quid, nisi cum isto cantemus, cum isto oremus, cum isto plangamus et dicamus securi: Redimet in pace animam meam? Contra illos qui non amant pacem, In pace redimet animam meam: quia cum his qui oderunt pacem, eram pacificus . Redimet in pace animam meam, ab his qui appropinquant mihi. Nam ab illis qui longe sunt a me, facilis causa est: non me tam cito fallit qui dicit, Veni, idolum adora: multum
Abbreviated transcription (Latin):
mane & meridie narrabo & annuntiabo:
& exaudiet uocc̃ mcã. Eugliha tu: noli tacẽ qđ accepisti: uespe dep̃t̾itis.
rat: adi qđ ait mane ꝑtinet qđ annuntiat: ad id qđ ait meridic ꝑtinet
qđ craudit᷑ uor eiꝰ. finis enĩ inmcridie c̃.: s unde ñ declinat᷑ in occa sũ. in
meridie enĩ lux excdsa ẽ: splendor sapientiȩ feruor dilectionis. Uespere
mane & meridit. Uesꝑt dñs incruce mane inresurrectione meridit in
ascensione. Enarro uesꝑe pacientiã morientis: aidnuntio mane uitã re¬
surgentis: orabo ut exaudiat meridie sedens addexiterã pat̾s. Exaudiet uocẽ
mea qͥ int̃pellat ꝓnob̾. Quanta huiꝰ securitas. qͣnta c̃solatio qͣnta refectio.¬
turbulentos suꝑbos sua qͦrentes. elatos ñ habentes hełu dĩ. castũ. sanũ. qui¬
ctũ .s multũ s̃ tribuentes ad dissensionẽ paratos. s occasionẽ ñ inuenientes.
ipsa palea ẽ dñieȩ aree. Hinc illos paucos suꝑbre euentꝰ excussit: tota palca

Expanded text:
mane, et meridie, enarrabo, et annuntiabo, et exaudiet vocem meam. Evangeliza tu, noli tacere tu quod accepisti, vespere, de praeteritis; rat: ad id quod ait, mane, pertinet quod annuntiat: ad id quod ait, meridie, pertinet quod exauditur vox ejus. Finis enim in meridie est, sed unde non declinatur in occasum. In meridie enim lux excelsa est, splendor sapientiae, fervor dilectionis. Vespere, et mane, et meridie. Vespere Dominus in cruce, mane in resurrectione, meridie in ascensione: enarro vespere patientiam morientis, annuntio mane vitam resurgentis, orabo ut exaudiat meridie sedens ad dexteram Patris; exaudiet vocem meam qui interpellat pro nobis . Quanta hujus securitas, quanta consolatio, qturbulentos, superbos, sua quaerentes, elatos, non habentes zelum Dei castum, sanum, quietum, sed multum sibi tribuentes; ad dissensionem paratos, sed occasionem non invenientes, ipsa est palea dominicae areae . Hinc illos paucos superbiae ventus excussit: tota palea
Abbreviated transcription (Latin):
Numiliab̾ illos qͥ ẽ ante scła. Honenĩ ẽ illis cõmutatio: deillis dico q̃bꝰ ñ ẽ com¬

Expanded text:
Humiliabit illos qui est ante sHumiliabit illos qui est ante s
Abbreviated transcription (Latin):
enarrauit apłs Paulus. Unũ dix̃ : si defu̾int frustra s̃ illa. Si lingius hominũ
loqͣr & angł& ait. si habeã omnẽ ꝓphetiã & omnẽ fidẽ. omnẽ scientiã. si mon¬
tes tͣnsferã. si distribuã oĩa mea pauꝑibꝰ. si tradã corpꝰmeũ ut ardeat ꝗͣ multa
enumerauit: his om̃ibꝰ multis desit una karitas. illa numo plura s̃. hec pondẽ
maior ẽ Ergoi nom̃ibꝰ sacram̃tis mecũ: in una karitate ñ mecũ. Inmultis
erant mecũ. Lursus aliomͦ. Quomꝰ inmultis erant mecũ qͥse seꝑauerant ame:
Iccũ erant: ñ in paucis s inmultis. Etenĩ ꝑtotũ orbe t̃rarũ pauca s̃ grana :
palea tͥtico. Beuno semine exit: inuno agro radicat᷑: una pluuia nutrit᷑.
eunłe messorẽ patit᷑. eande tturationẽ sustinet: eande uentilationẽ ex¬
pectat. ñ inunũ horreũ intrat. Quõ inmultis erant mecũ. Exauidiet me
đs : & humiliab̃ illos qͥẽ ante scła. Illi enĩ p̃sumunt deqͦ nescio duce suo qͥ

Expanded text:
enarravit apostolus Paulus: unum dixit; si defuerit, frustra sunt illa. Si linguis hominum loquar et Angelorum, ait, si habeam omnem prophetiam et omnem fidem, et omnem scientiam, si montes transferam, si distribuam omnia mea pauperibus, si tradam corpus meum ita ut ardeat. Quam multa enumeravit! His omnibus multis desit una charitas: illa numero plura sunt, haec pondere major est . Ergo in omnibus Sacramentis mecum, in una charitate non mecum: In multis erant mecum. Rursus alio modo, Quoniam in multis erant mecum, qui se separaverunt a me, mecum erant, non in paucis, sed in multis. Etenim per totum orbem terrarum pauca sunt grana, inquat palea tritico, de uno semine exit, in uno agro radicatur, una pluvia nutritur, eumdem messorem patitur, eamdem triturationem sustinet, eamdem ventilationem exspeDeus, et humiliabit illos, qui est ante saecula. Illi enim praesumunt de nescio quo duce suo qui
Abbreviated transcription (Latin):
cepat ẽturbatꝰ mnexereiatone sua. a quo uentoualido: auoce inimici&
atribulatione pecratoris. Ergo qͦm̃ ille olam auit in flucłib ane pereo salua
rererux sup̃ ures meas Tranquilla ꝑturbato manũ extende mergenti
Cont̾stat᷑ sũ in ereretatione mea: & c̃turbat᷑ sũ auoee mimioi &e adbulati¬
onc peccatoris: quõ declinauert̃ in me iniqͥtatos: & inira adumbrabant mͥ
Audistis fluctꝰ & uentos. Tamꝗͣ humiliato insultabant. & ille orabat. Undiq illi
strepitu insultationis seuiebant: atille intꝰ inuorabat ꝗͥ ñ uidebant. sũ aliquid
ẜ conu̾tere se adorationẽ ne amntat dilectionẽ. Neq enĩ tim̃đu ẽ ne aliqͥd fa¬
eiat hoinimicus. Quid enĩ factus c̃. Nulta mala dict᷑us. obꝓbria iaculat᷑us inc̃¬

Expanded text:
erat, conturbatus in exercitatione sua. A quo vento valido? A voce inimici, et a tribulatione peccatoris. Ergo quomodo ille clamavit in fluctibus, Domine, pereo, salva rexerunt supra vires meas: tranquilla perturbatum, manum extende mergenti. Contristatus sum in exercitatione mea, et conturbatus sum a voce inimici, et a tribulatione peccatoris: quoniam declinaverunt in me iniquitatem, et in ira adumbrabant me. Audistis fluctus et ventos: tanquam humiliato insultabant, et ille orabat; undique illi strepitu insultationis saeviebant, at ille intus invocabat quem non videbant. 6. Cum aliquid sed convertere se ad orationem, ne amittat dilectionem. Neque enim timendum est ne aliquid faciat homo inimicus. Quid enim facturus est? Multa mala dicturus, opprobria jaculaturus, in co
Abbreviated transcription (Latin):
dert̃ lucẽ p̃sentẽ mundi nomine appellant᷑ harũ tenebrarũ s̃ illi rectores:
cipsis ꝗͦ rectorib habemꝰ detminatã sẽpturȩ sententiã : qđ om̃ino inde reditꝰ
alieuiꝰ eoꝵ sꝑandus ñ ẽ: at u deipsis tenebris qͥrũ illirectores s̃. ñ sumꝰ certi.
ne forte qͥ erant tenebrȩ siant lux. fidelib qͥppe iã factis dic̃ apłs. fiustis ali¬
qͣndo tenebre. nc̃ aut̃ luxindno. Tenebre in uob̾: lux aut̃ indno. Ergo frs
om̃s mali cũmali surł exereent bonos. Pece enĩ breuit̃ audite & intelligite.
imiteris bonitatẽ pat̾s tui qͥ faẽ solc̃ suũ oriri suꝑ bonos & malos & pluit
turis legimꝰ: & parcet eis ille qui ñ habet qđ illi inpuitt inimicus: ciu om̃is
pimicus ingratꝰ ẽ. Abillo enĩ habet quicqͥd ht boni Abrpsotnĩ ħt miãm : qͥt¬

Expanded text:
rum tenebrarum sunt illi rectores. De ipsis ergo rectoribus habemus determinatam Scripturarum sententiam, quod omnino inde reditus alicujus eorum sperandus non est. At vero de ipsis tenebris quarum illi rectores sunt, non sumus certi ne forte qui erant tenebrae, fiant lux. Fidelibus quippe jam factis dicit Apostolus, Fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino : tenebrae in vobis, lux in Domino. Ergo, fratres, omnes mali, cum mali sunt, exercent bonos. Ecce enim breviter audite, et intelligite. imiteris bonitatem Patris tui, qui facit solem suum oriri super bonos et malos, et pluit ripturis legimus: et parcit eis ille qui non habet quod illi imputet inimicus, cui omnis inimicus ingratus est; ab illo enim habet quidquid boni habet. Ab ipso
Abbreviated transcription (Latin):
ibis tu x ille u̾sus in medio estis. Preces t̃ cõposuit celestis uiris pit qͥ nouat
qͥd ibiagerit᷑ dit tͥ. Alit̃ ñ impetbis. Am̃ enĩ dicouob: qr si dimi seritis pecc̃a¬

Expanded text:
ibi tu et ille versus in medio estis? Preces tibi composuit coelestis jurisperitus: qui noverat ibi tu et ille versus in medio estis? Preces tibi composuit coelestis jurisperitus: qui noverat quid ibi ageretur, ait tibi, Aliter non impetrabis. Amen enim dico
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰqͣsi necessariũ ciuitati: & deꝓfessione sua uecligal impendit. Vsq adõ
inplatta ẽ qđ saltẽ abscondendu erat. Est & alia usura pcior. qñ ñ dimitis
qd tͥ debet᷑ & turbat᷑ ocłs in illo u̾su orationis. dimitte nob debna nr̃a¬
Qđ enĩ factus ibi es qͣn oratus. & ad ipsũ u̾sũ uent᷑us. l erbu atumcliosũ
audisti: us crig̾ȩ dãpnationis suppliciũ. uł tm̃ exige qͥnũ dedisti fene¬
rator iniuriax. Iugno ꝑcuss ẽs: int̾fectionẽ ꝗͣris: usura mala. Qua it̾us es
moratione. si reliqͣris orationẽ. Qua cͥcũ ttus es addnm Eece dices pat̃ nr̃.
qͥ es incdis. sc̃ĩficct᷑ nom̃ tuũ adueniat regnũ tuũ. fut uoluntã tua sic̃ in
c̃clo & int̾̃ra: dices panẽ nr̃m cortidianũ da nob hodie: uenies addimitit
nob debita nr̃a. sic̃⁊ nosdimttimꝰ debitoribꝰ nr̃is. ł inciutate illa mala ha¬
bundent usure iste ñ intrent parictes istos ubi pecł tunilit qd facies. Quo

Expanded text:
corpus quasi necessarium civitati, et de professione sua vectigal impendit: usque adeo in platea est quod saltem abscondendum erat. Est et alia usura pejor, quando non dimittis quod tibi debetur; et turbatur oculus in illo versu orationis, Dimitte nobis debita nsum venturus? Verbum contumeliosum audisti: vis exigere damnationis supplicium. Vel tantum exige quantum dedisti, fenerator injuriarum. Pugno percussus es, interfectionem quaeris. Usura mala. Qua iturus es in orationem? Si reliqueris orationem, qua circumiturus es ad Dominum? Ecce dices: Pater noster, qui es in coelis: sanctificetur nomen tuum. Veniat regnum tuum. Fiat voluntas tua, sicut in coelo et in terra. Dices: Panem nostrum quotidianum da nobis hodie. Venies ad, Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Vel in civitate illa mala abundent usurae istae, non intrent parietes istos ubi pectus tunditur. Quid facies, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ut parit̃ elament: & cũ om̃s clamauint plerũq illo uicto om̃s crubescunt
qđ laudat᷑. Od ẽ gaturtũ. ĩpse ꝓpt̃ se: ñ ꝓpt̃ aliud. Si cnĩ saudas đmut det
Site uror tua ꝓpt̃ diuitias amaret: & forte tͥ pauꝑtas accidet deadult̾io
cogtarit sũ gͦit ac̃iuge gratis amari uelis: ti dm ꝓpt̃ aliul amabis. qđ
p̃miũ acceptu̾r esadõ auare: ñ t̾ t̾ram. s scipsũ seruat: q fecit ccłu & t̾ram¬
Noluntarie sacͥficabo tͥ. Noli exnecessitatt. Si enĩ ꝓpt̾ aliud laudas am̃. ex
neressitate laudas. Si adeĩt tͥ qđ amas. ñ laudare sđm. Nide qͥd dicam
Laudas dm̃: ubi grã ut det tͥ ampłã pecuniã. Si haberes aliunde ampła

Expanded text:
ut pariter clament; et cum omnes clamaverint, plerumque illo victo omnes erubescunt: ut pariter clament; et cum omnes clamaverint, plerumque illo victo omnes erubescunt: pter se, non propter aliud. Si enim laudas Deum quod det si uxor tua propter diuitias amaret, et forte si tibi paupertas accideret de adulterio cogitaret. Cum ergo te a coniuge gratis amari uis, tu Deum propter aliud amabis? Quod praemium accepturus es a Deo, o auare? Non tibi terram sed se ipsum seruat qVoluntarie sacrificabo tibi: noli ex necessitate. Si enim propter aliud laudas Deum, ex necessitate laudas. Si adesset tibi quod amas, non laudares Deum. Vide quid dicam: laudas Deum, verbi gratia, ut tibi det amplam pecuniam; si haberes aliunde amplam
Abbreviated transcription (Latin):
iñ capiat qͥ potẽ qͥm potẽ: eredat qͥ ñ potẽ & oret ut possit. Nũqͥd tñ istũ
usum ita ptire debemꝰ: ut eũ uob̾ ñ cõm̃demꝰ. Bicã caritati ur̃e: inuitat
me satis amor ipsiꝰ aliqͥd deillo loqͥ: & gr̃as agodo qđ intente audites. S
aut̃ uos fastidientes audire ꝯspicerẽ. inuitꝰ ab hoc u̾su silerẽ & t̾n incorde
meo qͥntũ ans dignaret c̃cedere ñ sulerẽ Heniat q̃ in linguã qđ corde con¬
ceptũ ẽ ꝓmat᷑ uoce qđ m̃te seruat᷑: dicamꝰ ut possumꝰ. ꝗđ sit uoluntarie¬
spiciam: Gura cerit dct̾ra sabe& offtrã. Ouid faciã qͥd offerã. ñ qd ait sae̾si
cium lauidis głificabit me. Qrͣt gꝰ uoluntarie qͣa gratis amoqđ laudo. Laudo
d̃m & ipsa laude gaudeo. Ipsiꝰ laude gaudeo: quo laudato ñ erubeseo. Nonenĩ
ꝗͥ ad modu laudat᷑ abstudiosis theatricarũ nugarũ uel aurigalis uenator.
uł qͥlibet hystrio. & alaudatorib suis inuitant᷑: alii laudatores exhortant᷑

Expanded text:
t possit. Numquid tamen istum versum ita praeterire debemus, ut eum vobis non commendemus? Dico Charitati Vestrae, invitat me satis amor ipsius aliquid de illo loqui; et gratias ago Deo quod intente auditis. Si autem vos fastidientes audire conspicerem, invitus ab hoc versu silerem; et tamen in corde meo, quantum Dominus dignaretur concedere, non silerem. Veniat ergo in linguam quod corde conceptum est; promatur voce spiciam, thura certe de terra Sabaeorum afferam? Quid cium laudis honorificabit me Quare ergo, voluntarie? Quia gratis amo quod laudo. Laudo Deum, et in ipsa laude gaudeo: ipsius laude gaudeo, quo laudato non erubesco. Non enim quemadmodum laudatur ab studiosis theatricarum nugarum vel auriga, vel venator, vel quilibet histrio, et a laudatoribus suis invitantur alii laudatores, exhortantur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseuerat᷑us sit ignoramꝰ: & plerũq cũ t̾ idĩs odisse inimicũ fr̃em odisti
& nescis Babolus & angli eiꝰ in scͥpturis scĩs manifestati s̃ nob̾. qđ adignẽ
ct̃num sint destinati. Ip̃soꝵ tm̃ desꝑanda ẽ correctio: cont̃ quos habemus
occultã lucła adꝗͣ luctã nos armat apł̃s diẽs. Honẽ uob̾ eolluctatio adu̾sus
carnẽ & sanguinẽ. idẽ adu̾sus hõĩes qͦ siudetis: s̃ adũsus pͥncipes & potesta¬
tes & rectores mundi tenebrarũ harũ. He forte cũ dixisset & mundi intelli¬
geres demones cẽ recto res celi & t̾re mundi dix̃ tenebrarũ harũ mũdi
dixit amatox mundi. munilidix̃ impiox & iniqͦrũ: mundi dix̃ dequo
dic̃ eugłm: & mundus cũ ñ cognouit. Si enĩ mundus ñ cognount: lucẽ. qͥa¬

Expanded text:
rem odisti, et nescis. Diabolus et angeli ejus in Scripturis sanctis manifestati sunt nobis, quod ad ignem aeternum sint destinati. Ipsorum tantum desperanda est correctio: contra quos habemus occultam luctam, ad quam luctam nos armat Apostolus, dicens: Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, id est adversus homines quos videtis; sed adversus principes et potestates et rectores mundi, tenebrarum harum . Ne forte cum dixisset, mundi, intelligeres daemones esse rectores coeli et terrae; mundi dixit, tenebrarum harum; mundi dixit, amatorum mundi; mundi dixit, impiorum et iniquorum; mundi dixit, de quo dicit Evangelium: Et mundus eum non cognovit . Si e
Abbreviated transcription (Latin):
dns iħe xp̃e. sepe istonomine ille figurat᷑: & dauid ꝓxp̃o infigura ponit̃
ꝓpt̃ originẽ carnis ipsiꝰ. Nam scdm aliquid filiꝰ ẽ dauid: scđm aliqͥd đns
eos remansisse incarne & amisisse diuinitatẽ: & corrigit eos qͦstione ꝓposita.
Quomͦgͦ ipse dauid inspũ dic̃ eũ d̾nm dic̃s: dix̃ dñs dño meo sede ad dexterã
meã qͦ adusq ponã inimicos tuos subpedib tuis: Si ꝗͦ ille in spũ dnmeũ

Expanded text:
s , saepe isto nomine ille figuratur, et David pro Christo in figura ponitur, propter originem carnis ipsius. Nam secundum aliquid filius est David, secundum aliquid Dominus eos remansisse in carne, et amisisse divinitatem; et corrigit eos quaestione proposita: Quomodo ergo ipse David in spiritu dicit eum Dominum, Dixit Dominus Domino meo, Sede ad dexteram meam, quoadusque pona
Abbreviated transcription (Latin):
suã dix̃. Ne putetisg̃tis ẽẽ malos in hoȩ mundo: & nihil boni deillisage dm
Om̃is malus aut ido uuit ut corrigat᷑. aut idouiuit ut ꝑilłu bonꝰ exerccãt.

Expanded text:
suam dixit. Ne putetis gratis esse malos in hoc mundo, et nihil boni de illis agere Deum. suam dixit. Ne putetis gratis esse malos in hoc mundo, et nihil boni de illis agere Deum. Omnis malus aut ideo vivit ut corrigatur, aut ideo vivit ut per illum bonus exerceatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tentẽ Uerũ qđ attinet adp̃sens tempꝰ. inqͦ malo inquibꝰ angustiis sumꝰ audi¬
te & siuiã istã tenetis: qđ auditis inuobis agnofene: Qiuisqͥs enĩ ñ du tenet
Nt̃ pietatis: mirat᷑ qͥa talia gemunt membra daiud. Non enĩ uidet ĩse ista.
maui inse ista ñ uidet: ñ duẽ ibi Nonsentit qđ corpꝰ sentit. qͥ a pt̃ corpus ẽ
Incorporct᷑ & sentiet. Bicat gͦ & audiam: audiamus & dicamꝰ¬
x auui Es dep̃cationẽ meã & ne despexis dep̃cationẽ meã.
intende mͥ & exaudime. Satagentis sollieiti intͥbulatiõe posta
u̾ba s̃ ista. Orat multa patiens: demalo lib̾ati desidans. Suꝑ ẽ
ut audiamꝰ ut in qͦmalosit: & cũ dicẽ ceꝑit eognoscamꝰ ibi nos ẽẽ. ut cõmu
nicata tͥbulatione c̃iungamꝰ orationẽ. Contͥstat᷑ sũ in exercitatione mea &
ꝯturbat᷑ sũ. Ibi otstatiꝰ. Ibi ꝯturbatꝰ. Inexercitatione mea inqͥt. Noĩes malos
quos patit᷑ cõmemoraturꝰ ẽ candeq passionẽ malox hominũ exercitationẽ

Expanded text:
simus audite; et si viam istam tenetis, quod auditis in vobis agnoscite. Quisquis enim nondum tenet iter pietatis, miratur quia talia gemunt membra David: non enim videt in se ista. Quamdiu et in se ista non videt nondum est ibi: non sentit quod corpus sentit; quia praeter corpus est: incorporetur, et sentiet. Dicat ergo et audiamus, audiamus et dicamxaudi, Deus, deprecationem meam, et ne despexeris precem meam: intende mihi, et exaudi me. Satagentis, solliciti, in tribulatione positi, verba sunt ista. Orat multa patiens, de malo liberari desiderans: superest ut audiamus in quo malo sit; et cum dicere coeperit, agnoscamus ibi nos esse, ut cin exercitatione mea, et conturbatus sum. Ubi contristatus? ubi conturbatus? In exercitatione mea, inquit. Homines malos quos patitur commemoraturus est, eamdemque passionem malorum hominum exercitationem
Abbreviated transcription (Latin):
xisti in nouissima. Sic & hic ita c̃cludit. Et suꝑ inimicos meos resper̃ ocłs
m̃s. Hoc agite fr̃scũ animis ur̃is. Prigite corda urã. ex spolite aciem m̃tis
ur̃e diseite gratis diligẽ dm: discite p̃sens contempn̾ẽ scłm: discite uolun¬
intellectꝰ ipsi dd. Qui sit finis cõmemoramꝰ qͥa nostis. finis enĩ

Expanded text:
xisti in novissima . Sic et hic ita concludit: Et super inimicos meos respexit oculus xisti in novissima . Sic et hic ita concludit: Et super inimicos meos respexit oculus  fratres, cum animis vestris. Erigite corda vestra. Expolite aciem mentis vestrae. Discite gratis diligere Deum. Discite praesens contemnere seculum. Discite volunintellectus ipsi David. Quis sit finis commemoramus breviter, quia nostis. Finis enim
Abbreviated transcription (Latin):
ptellexi ꝗͥa bonũ t̃ nom̃ tuũ. Nam̃ si hoc posst̃ ante tͥbulationes agnoscẽ
forte mͥ necessarit ñ fuissent. S adhibita ẽ tͥbulatio adammonitonẽ.
admonitio facta ẽ adtuã laudationẽ. Non enĩ intelligert̃ ubi ac̃m n
deinfirmitate mea ad monitꝰ ec̃m. Ex om̃ibꝰ gͦ t̾bulationib eriustime: & suꝑ
inimicos meos desper̃ oculus m̃s. Suꝑ illos hpheos resper̃ ocłs m̃s. Florẽ qͥ ppe¬
illoꝵ t̃nsu alttudine eordis adte ꝑuemens: inde respexi suꝑ illos. & uidi qͥa
om̃is caro fenũ: & claritas hominis sic̃ flos feni: sic̃ qͦda loco nẽ dr̃ Uidi im¬
piũ eraltari & elruari sic̃ cedros libani: & transii. & eece ñerat Qre ñ erat.
ubi putresecres remansisti: q̃a leuasti animã tuã addm. & t̃nscendisti ee¬
dros lybani: & deilla clsitudino aditndisti & ecce ñ erat: & qͣsisti cũ & ñ ẽ
inuent᷑ locus ciꝰ. lam labor ñ c̃ ante te: qͥa intrasti in sc̃uariũ dĩ. & intelle¬

Expanded text:
ia bonum nomen tuum. Nam si hoc possem ante tribulationes agnoscere, forte mihi necessariae non fuissent. Sed adhibita est tribulatio ad admonitionem, admonitio facta est ad tuam laudationem. Non enim intelligerem, ubi essem, infirmitate mea admonitus essem. Ex omnibus ergo tribulationibus eripuisti me. Et super inimicos meos despexit oculus meus. Super illos illorum transii altitudine cordis, ad te perveni, et inde respexi super illos, et vidi quia omnis caro fenum, et omnis claritas hominis sicut flos feni : sicut quodam loco item dicitur, Vidi impium superexaltari et elevari sicut cedros Libani: transii, et ecce non erat. Quare, non erat? Qubi putresceres remansisti, quia levasti animam tuam ad Deum, et transcendisti cedros Libani, et de illa celsitudine attendisti: et ecce non erat, et quaesisti eum, et non est inventus locus ejus . Jam labor non est ante te; quia intrasti in sanctuarium Dei, et intelle
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ pie uiu̾e inxͦ: ũit ꝑtineat adiusc̃a tua qđ ait apłs. Quis infirmat᷑ & ego
ñ infirmor: Quisscandalihat᷑ & egoñ uror: Alioꝵ infirmitates aliꝙꝵ scandala
ꝑsecutiones illi fuert̃. Nũqͥd gͦ desunt hoc temꝑe: Plures habundant illis qͥ ea
sua gustat & aliena ñ potẽ. aut apud se qđ gustet ñ ħt. & altigustanti immo¬
re pennas: elongare fug̾e & mane indeserto. Uñ enĩ putaus fr̃s mei seruis dĩ
impleta ẽẽ desertaꝰ. Si bene illis cẽt int̃ homines: recederent ab hominibꝰ. Et tñ
qͥd faciunt & ipsi. Ecce elongant fugientes & manent indeserto. Snũqͥd sigillat̃:
Tenet eos caritas ut cũ multis maneant. & deipsis mults existunt qͥ exerceant.
qa in om̃ĩ ꝯg̾gatione multitudinis necc̾e ẽ ut inueniant᷑ mali. B̃s enĩ qͥ nouit
exercendos nos: miscet nob̾ & ñ ꝑseuaturos aut certe ita simulatos ut nec in¬
choauint inqͦ ꝑseuare deb̾ent. Nouit enĩ necessariũ eẽ nob̾ ut feramꝰ malos: &

Expanded text:
isto? Ut pertineat ad viscera tua quod ait Apostolus: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror Aliorum infirmitates, aliorum scandala, persecutiones illi fuerunt. Numquid ergo desunt hoc tempore? Plures abundant illis qui eas sua gustat, et aliena non potest; aut apud se quod gustet non habet, et alterire pennas, elongare, fugere, et manere in deserto. 9. Unde enim putatis, fratres, servis Dei impleta esse deserta? Si bene illis esset inter homines, recederent ab hominibus? Et tamen quid faciunt et ipsi? Ecce elongant fugientes, manent in deserto: sed numquid singillatim? Tenet eos charitas, ut cum multis maneant: et de ipsis multis existunt qui exerceant. Quia in omni congregatione multitudinis necesse est ut inveniantur mali. Deus enim qui novit exercendos nos, miscet nobis et non perseveraturos, aut certe ita simulatos, ut nec inchoaverint in quo perseverare deberent. Novit enim necessarium esse nobis ut feramus malos, et