comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
suas. Popłs qui ad iracundiã
prouocat me. ante facit̃ mecm
semꝑ: qui ĩmolãt in hortis. et
saicrificãt super lateres: qui ha-¬
bitãt in sepulchruis. et in delu¬
bris idolorũ dormiũt: qui cõe¬
Recede cime. nõ cippropĩques¬
mihi. q̾ci ĩmũdus es. Isti fu-¬
mꝰ erũt in furore meo. igiis
ardens totci die. Ecce scriptũ est
corã me:. nõ tatebo. sed reddã ⁊
retribuã in sinu eorir̃ iniq̃tate
urãs. et iniq̾tates patrũ uestroꝵ
suul. dicit dñs: qui satrifica¬
uerũt suꝑ mõtes. et suꝑ colles
exprobrauerũt mihi. et reme¬
tiar opus eoꝵ primũ in sinu
eoꝵ. Hec dicit dñs. Quomõ si
ĩuenicitur grcinũ in botro. et
dicatur. Ne dissipes illud qm̃
bñdictio est: sic faciũ propter
seruos meos. ut non disperdam
totũ. Et educã de Iacob semen.
et de Iudai possidentẽ montes¬
scõs meos: et hexeditabũt eã
electi mei. et serui mei habita¬
bũt ibi. Et erũt cãpestria ĩ ccu¬

Expanded text:
a: Populus, qui ad iracundiam prouocat me ante faciem meam semper: qui immolant in hortis et sacrificant super lateres: qui habitant in sepulchris et in delubris idolorum dormiunt. Et porecede a memihi, quia immundus es. Isti fumus erunt in furore meo, ignis ardens tota die. Ecce scriptum est coram me: non tacebo, sed reddam, et retribuam in sinu eorum, iniquitates ras, et iniquitates patrum vestrorum simul, dicit Dominus. Qui sacrificaverunt super montes, et super colles exprobraverunt mihi: Et remetiar opus eorum primum in sinu eorum. Haec dicit Dominus: Quomodo si inveniatur granum in botro, et dicatur: Ne dissipes illud, quoniam benedictio est: sic faciam propter servos meos, ut non disperdam totum. Et educam de Jacob semen, et de Juda possidentem montes meos: Et haereditabunt eam electi mei, et servi mei habitabunt ibi. Et erunt campestria in cau
Abbreviated transcription (Latin):
obedire uenitati. ãte
quorũ oculos Iesus
Chustus proscriptus est, et in ro¬
bis crucifixus: Hoc solũ a uobis
bolo discere. Ex operibꝰ legis spm̃
accepistis. an ex auditu fidei. dis
stulti estis: ut cũ spũ coeperitis.
nũc carne consũmamĩ: Tanta
passi estis sine causai; si tñ sie
causa. Qui ergo tribuit uob̾ spi¬
ritũ et operatur u̾tutes in uobis.
ex operibus legis cui ex auiditu fi¬
der. Sicut scriptũ est. Abrahã cre¬
didit deo. et repuratũ est illi ad
Prouidẽs cuit scripturi quia ex
fide iustificat gentes deus: prenũ¬
ciauit Abrahe. Quia bñditent
in te õnes gentẽs.Igitur qui er
hã. Quicũq enĩ ex operibus legis

Expanded text:
ati, ante quorum oculos Jesus Christus praescriptus est, in vobis crucifixus? Hoc solum a vobis volo discere: Ex operibus legis Spiritum accepistis, an ex auditu fidei? Sic stulti estis, ut cum spiritu coeperitis, nunc carne consummemini? Tanta passi estis sine causa? si tamen sine causa. Qui ergo tribuit vobis Spiritum, et operatur virtutes in vobis: ex operibus legis, an ex auditu fidei? Sicut scriptum est: Abraham credidit Deo, et reputatum est illi ad Providens autem Scriptura, quia ex fide justificat gentes Deus, praenuntiavit Abrahae: Quia benedicentur in te omnes gentes. Igitur qui ex ham. Quicumque enim
Abbreviated transcription (Latin):
ciĩt in lege nemo iustificatur ci¬
pud deũ. manifestũ est: quia Iu¬
stus ex fide uiuit. Lex aũt nõ est
ex fide: sed Qui fecerit ea homo.
biuet in illis. Chustus nos rede¬
mit de maledicto legis. fcũs pro
nobis maledictũ quici scriptũ ẽ.
Maledcũs oĩs qui pẽdet in ligno
ut in gentib benedictio Abrahe
fieret in Christo Iesu: ut pollicita¬
toẽm spũs accipiamus per fidem.
Fratres scd̾m hoĩem dico tamẽ
hoĩs confirmatũ testañtũ nẽo
spernt. aut supordinat. Abrahe
dicte sũt promissiones: et semi

Expanded text:
 in lege nemo justificatur apud Deum, manifestum est: quia justus ex fide vivit. Lex autem non est ex fide, sed: Qui fecerit ea, vivet in illis. Christus nos redemit de maledicto legis, factus pro nobis maledictum: quia scriptum est: Maledictus omnis qui pendet i, » ut in gentibus benedictio Abrahae fieret in Christo Jesu, ut pollicitationem spiritus accipiamus per fidem. Fratres secundum hominem dico tamen hominis confirmatum testamentum nemo spernit, aut superordinat . Abrahae dictae sunt promissiones, et sem
Abbreviated transcription (Latin):
Christũ induistis. Non est Iude¬
us neq Grecus, non seruus neq
liber. non est masculus neq foe¬
mina. Om̃es enĩ uos unũ estis
in Christo Iesu. Si aũt uos Chri-¬
sti: ergo semen Abrahe estis. se-¬
cũdum promissionẽ heredes.

Expanded text:
est Judaeus, neque Graecus: non est servus, neque liber: non est masculus, neque femina. Omnes enim vos unum estis in Christo Jesu. Si autem vos Christi: ergo semen Abrahae estis, secundum promissionem haeredes.
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ et manus nr̃e cõtrectauerũr de
uerbo intȩ. que ab oniuersis eccle-¬
sicistitis et exuditis uiris probatur
Relique cuĩt due. quarũ principiũ
est. Senior electe dñe et natis eius
et sequẽtis. Senior Caio charissimo
quẽ ego diligo in ueritate: Iohan-¬
nis pbrĩ aisserũtur. Quiꝰ et hodie
alterũ sepulchrũ cipud E phesũ
oñditur. et nõnulli putãt duas me¬
morias eiusdẽ Iohãnis euangelistȩ
eẽ. super qua re cũ per ordinẽ ad Pa¬
piã auditorẽ eius uentũ fuecit dis¬
seremꝰ Quartodecĩo ig̃r ãno. scd̃am
post neronẽ ꝑsecutdẽm mouẽte Do-¬
mitiano in Patinos insulã relega¬
tus. scripsit Apocalypsim: quã uit̾¬
pretãtur Iustinus maxtyr et Hire¬
neus. Interfecto aũt Domitiano
et cictis eius ob nimiã crudelitatẽ
a sencitu rescissis. sub Pertinace
pr̃icipe redit Ephesũ. ibiq osq ad
ĩraicinũ principẽ ꝑseuerans. to¬
tas Asiȩ fundauit rexitq ecclesicis.
Et cõfectus senio. sexagesiooctaue

Expanded text:
 et manus nostrae contrectaverunt de verbo vitae, quae ab universis Ecclesiasticis et eruditis viris probatur. Reliquae autem duae, quarum principium est: Senior Electae dominae et natis ejus, et sequentis: Senior Caio charissimo, quem ego diligo in veritate, Joannis presbyteri asseruntur, cujus et hodie alterum sepulcrum apud Ephesum ostenditur, etsi nonnulli putant duas memorias ejusdem Joannis Evangelistae esse, super qua re cum per ordinem ad Papiam auditorem ejus ventum fuerit, disseremus. Quarto decimo igitur anno, secundum post Neronem persecutionem movente Domitiano, in Patmos insulam relegatus, scripsit Apocalypsim, quam interpretatur Justinus Martyr et Irenaeus. Interfecto autem Domitiano, et actis ejus ob nimiam crudelitatem a senatu rescissis, sub Nerva principe redit Ephesum, ibique usque ad Trajanum principem perseverans, totas Asiae fundavit rexitque Ecclesias, et confectus senio, sexagesimo octavo
Abbreviated transcription (Latin):
Iesus amauit pluri¬
mũ. filius ⁊ ebedei. fr̃
Iacobi apłi. quẽ He¬
rodes post prissionẽ dnĩ decollaue¬
rat. nouissimus oĩm scripsit euã¬
xime tũc Ebionitarũ dogina con¬
surgẽs. qui asserũt Chustũ añ illa¬
riã non fuisse. Uñ et cõpulsus est
duunã eius naturã edicere. Sed
et aliã causã huiꝰ scripture ferũt.
ꝙ cũ legisset Mathei. Marti. et Lu¬
ce polumĩa. ꝓrobauerit quidẽ textũ
historie. et uera eos dixisse firma¬
uerit. sed oniꝰ tantũ ãni. in quo et
passus ẽ post carterẽ Iohãnus ins-¬
toriã rexuisse. Prȩteriisso itoq ã¬
no. cuiꝰ acta a tribus exposita fue¬
rant. superioris tꝑis anteqͣ Iohes
clauderetur in carcerẽ gesta narra¬
his qui diligẽter quatuor eucinge¬
borũ uoluĩa legerint. Que res eti

Expanded text:
Jesus amavit plurimum , filius Zebedaei, frater Jacobi apostoli , quem Herodes post passionem Domini docellavit , novissimus omnium scripsit Evanxime tusurgens, qui asserunt Christum ante Mariam non fuisse: unde et compulsus est divinam eius nativitatem edicere. Sed et aliam causam huius scripture ferunt, quod cum legisset Matthei, Marci et Luce volumina, probaverit quidem textum historie et vera eos dixisse firmaverit, sed unius tantum anni in quo et passus est post carcerem Ioannis historiam texuisse, pretermisso itaque anno cuius acta a tribus composita fuerunt, superioris temporis, antequam Ioannes clauderetur in carcere, gesta narrahis qui diligenter quatuor Evangeliorum volumina legerint. Quae res eti
Abbreviated transcription (Latin):
nõ fuit sic. Dico aũt robis quia q̃¬
cũq dimiserit uxorẽ suã. nisi ob
fornicationẽ et aliã duxerit: moe¬
chatur. et qui dimissã duxerit. moe-¬
chatur. Dicũt ei discipuli eius. Si
ita est causa hoĩs cũ uxore. nõ expe¬
dit nubere. Qui dixit illis. Nõ ões
capiũt uerbũ istud sed quibꝰ datũ
est. Sũt enĩ eunuchi. qui facti sunt
ab hoĩb: et sũt eunuchi. qui seip¬
sos castrauerũt ꝓpter regnũ celorũ.
Qui potest capere capiat. Tũc ob-¬
lati sũt ei paruuli. ut manus eis
ĩponeret. et oraret. Discipuli autẽ
increpabãt eos. Iesus uero aut eis.
Sinite paruulos. et nolite eds ꝓhi¬
bere ad me uenire. taliũ est eĩ reg¬
nũ cȩlorũ. Et cũ imposuisset eis
manus. abiit inde. Et ecce unus
ciccedẽs. ait illi. Mg̃r bone. q̃d boĩ
fatiã. ut habeã uitam eternam:
Qui dixit ei. Quid me ĩterrogas
de bono: Unus est bonus, deus. Si
aũt uis ad uitã ingredi. serua mã¬
data. Dicit illi. Que; Iesus ãt di¬

Expanded text:
it dico autem vobis quia quicumque dimiserit uxorem suam nisi ob fornicationem et aliam duxerit moechatur et qui dimissam duxerit moechatur dicunt ei discipuli eius si ita est causa homini cum uxore non expedit nubere qui dixit non omnes capiunt verbum istudacti sunt ab hominibus, et sunt eunuchi, qui se ipsos eunuchizauerunt propter regnum caelorum: qui potest capere, capiat. tunc oblati sunt ei paruuli, ut manus eis inponeret et oraret: discipuli autem increpabant eos. Iesus uero ait eis: sinite paruulos et nolite eos prohibere ad me uenire. talium est enim regnum caelorum. et cum inposuisset eis manus, abiit inde. et ecce unus accedens ait illi: magister bone, quid boni faciam, ut habeam uitam aeternam? qui dixit ei: quid me interrogas de bono? unus est bonus deus. si autem uis ad uitam ingredi, serua mandata. dicit illi: quae? Iesus autem di
Abbreviated transcription (Latin):
pos imprudẽtes estis: Non intelli¬
gitis quia õne extrinsecus ĩtroiẽs
in hoĩem. nõ potest eũ coĩcare: qͥ¬
a nõ intrat in cor eius. sed in uen¬
trẽ radit. et in secessũ exit. purgãs
õnes escas: Dicebat aĩt qm̃ que
de hoĩe exeunt. illa coĩcant hoĩem.
Abintus enĩ de corde hoũm malȩ
cogitatões ꝓcedũt. adulteria for¬
uicatoẽs. homitidia. furta. aua¬
riciȩ. nequicie. dolus. ĩpudicicie. ocu
lus malus. blasphemia. superbia.
stulticia. Dĩa hec mala abintus ꝓ¬
cedũt: et coĩcant hoĩem. Et inde sur-¬
gens abiit in fines Tyri et didonis:
et ingressus domũ. neminẽ uoluit
scire. et nõ potuit latere. mulier enĩ
statĩ ut audiuit de eo cuiꝰ filia habe¬
bat spm̃ ĩmundũ. intrauit et proci

Expanded text:
s? Non intelligitis, quia omne extrinsecus introiens in hominem, non potest eum communicare: quia non intrat in cor ejus, sed in ventrem vadit, et in secessum exit, purgans omnes escas? Dicebat autem, quoniam quae de homine exeunt, illa communicant hominem. Abintus enim de corde hominum malae cogitationes procedunt, adulteria, fornicationes, homicidia, furta, avaritilus malus, blasphemia, superbia, stultitia. Omnia haec mala ab intus procedunt, et coinquinant hominem. Et inde surgens, abiit in fines Tyri et Sidonis, et ingressus domum, neminem voluit scire, et non potuit latere. Mulier enim statim, ut audivit de eo, cujus filia habebat spiritum immundum, intravi
Abbreviated transcription (Latin):
filiai eius. Qui dixit illi. Sine p̾us
saturari filios. nõ est enĩ bonũ sume
panẽ filiorũ et mittere canib. Et
illa rñditz. et dicit illi. Utiq dñe. nã¬
et cacelli comedũt sub mensa de mi-¬
cis puerorũ. Etait illi. Propter hũc
sermonẽ. uade. exiit demoniũ a filia
tua. Et cũ abiisset domũ inuenit
bus tyri. uenit per Sidonẽ ad mare
Galilex. inter medios fines Decapo¬
leos. Et adducũt ei surdũ et mutũ:
et deprecabantur eũ. ut ĩponct illi

Expanded text:
us saturari filios. Non est enim bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus. At illa respondit, et dicit illi: Utique, Domine, nam catelli comedunt sub mensa de micis puerorum. Et ait illi: Propter hunc sermonem vade, exiit daemonium a filia tua. Et cum bus Tyri, venit per Sidonem ad mare Galilaeae inter medios fines Decapoleos. Et adducunt ei surdum et mutum, et deprecabantu
Abbreviated transcription (Latin):
Titerũ coepit docere
ad mare: et cõgrega.¬
ta est ad eum turba
multa, ita ut nauĩ
ascendens sederet in mari. et õnis
turba circa mare suꝑ terrã erat: et
docebat eos in parabõlis multa. et
dicebat illis in doctrinci sua. Audi¬
te. Ecce exiit seminãs ad seminan¬
dũ. Et dũ seminat: aliud cecidit
circa uiã. et uenerũt uolucres cȩli
et comederũt illud. Aliud uero ceci-¬
dit super petrosa. ubi nõ habuit
terrã multã: et statĩ exortũ est qm̃
nõ habebat altitudinẽ terre. et qñ
exortus ẽ sol. exestucunt. et eo ꝙ nõ
habebat radicem. exaruit. Et aliud
cecidit in spincis: et ascenderũt spi¬
ne et suffocauerũt illud et fructũ
non dedit. Et aliud cecidit in ter¬
rã bonã: et dabat fructũ ascenden¬
tẽ et crescentẽ. et afferebat unũ ta¬
centesimũ. Et dicebat. Qui habet

Expanded text:
iterum coepit docere ad mare: et congregata est ad eum turba multa, ita ut navim ascendens sederet in mari, et omnis turba circa mare super terram erat: et docebat eos in parabolis multa, et dicebat illis in doctrina sua: Audite: ecce exiit seminans ad seminandum. Et dum seminat, aliud cecidit circa viam, et venerunt volucres coeli, et comederunt illud. Aliud vero cecidit super petrosa, ubi non habuit terram multam: et statim exortum est, quoniam non habebat altitudinem terrae: et quando exortus est sol, exaestuavit: et eo quod non habebat radicem, exaruit. Et aliud cecidit in spinas: et ascenderunt spinae, et suffocaverunt illud, et fructum non dedit. Et aliud cecidit in terram bonam: et dabat fructum ascendentem, et crescentem; et afferebat unum tcentum
Abbreviated transcription (Latin):
ledixerit pri uel mr̃i. morte morict᷑.
Uos aĩt dicitis. Si dixerit hõ patri
uel mr̃i. Corban. qd̃ est donũ. quod¬
cũq ex me. tibi profuerit: et ultra nõ
dimittis eũ quicqͣ facere prĩ suo ã
mrĩ. rescindentes uerbũ dei per tra¬
ditoẽm urãm quã tradidistis. et si¬
milia hunismodi mulra facitis.
Et aduocãs iterũ rurbã. dicebat illi ᷤ

Expanded text:
orte moriatur. Vos autem dicitis: Si dixerit homo patri aut matri: Corban quod est donum quodcumque ex me, tibi profuerit: et ultra non dimittitis eum quidquam facere patri suo, aut matri, rescindentes verbum Dei per traditionem vestram, quam tradidistis: et similia hujusmodi multa facitis. Et advocans iterum turbam, dice
Abbreviated transcription (Latin):
duentes nouũ eũ qui renouatur ĩ
agnitoem. scd̾m imaginẽ eius qui
creauit illũ. ubi nõ est gentilis et
Iudeus. circũcisio et preputiũ. bar¬
barus et Scycha. seruus et liber: sed
õnia et in õnib Chustus. Induice
pos ergo sicur electi dei, sancti. et di¬
lecti uiscera miscd̃ie. benignitatẽ
hũilitatẽ modestiã. patĩam. suppor¬
tãtes inuicẽ: et donantes robismet
ipĩs si quis aduersus aliquẽ habet
querelã. sicut et dñs donauit uobꝰ.
ita et uos. Super õnia auĩt hec cha¬
ritatẽ habete. quod est uinculũ per¬
fectionis. et pax Christi exultet in
cordib prĩs. in quã et uocati estis
in uno corpore: et grati estote. Uer¬
bũ Christi habitet᷑ in uobis abũ¬
danter. in õni sapientia docẽtes et
cõmonẽtes posmetipõs. psalnus
hymnis. et canticis spiritualibub

Expanded text:
duentes nouum, eum qui renouatur in agnitionem, secundam imaginem eius, qui cr.eauit eum: ubi non est gentilis et Iudaeus, circumcisio et praeputium, barbarus et Scytha, seruus et liber, sed omnia et in omnibus Christus. induite ergo uos sicut electi dei, sancti et dilecti, uiscera misericordiae, benignitatem, humilitatem, modestiam, patientiam, subportantes inuicem et donantes uobis ipsis, si quis aduersus aliquem habet querellam: sicut dominus donauit uobis, ita et uos. super omnia autem haec caritatem habete, quod est uinculum perfectionis. et pax Christi exultet in cordibus uestris, in qua et uocati estis in uno corpore: et gratia estote. uerbum Christi habitet in uobis abundanter in omni sapientia: docentes et commonentes uosmet ipsos psalmis, hymnis, canticis spiri
Abbreviated transcription (Latin):
in gracia cantãtes in cordib urĩs
deo.Omne qd̃cunq facitis in uer¬
bo aut in opere: õnia in noĩe dnĩ¬
deo et patri per ip̃m̃. Mulieres. sub¬
dire estote uiris. sicut oporret in
dño. Uiri. diligite uxores: et nolice
amari ẽẽ ad illas. Filii. obedite pa¬
rentib per õnia. hoc enĩ placitum
est in dño. Patres. nolite ad indig¬
natoem prouocare filios uestros:
ut non pusillo animo fiant. Ser¬
iii. obedite per õnia dnĩs carnali¬
bus. non ad oculũ seriẽtes qua¬
si hoĩbus placentes. sed in simpli-¬
citate cordis: timentes deũ. Quod¬
cunq facitis. ex animo operami¬
ni sicut dño et non hominibus:
scientes ꝙ a dño accipietis retri¬
butionẽ hereditatis. Dño Chris¬
to seruite. qui enĩ inuiriã facit:
recipiet id quod inique gessit. et
non est personarũ acceptio apud
deum

Expanded text:
in gratia, cantantes in cordibus uestris deo. omne quodcumque facitis in uerbo aut in opere, omnia in nomine ddeo et patri per ipsum. mulieres, subditae estote uiris, sicut oportet in domino. uiri, diligite uxores et nolite amari esse ad illas. filii, oboedite parentibus per omnia, hoc enim placitum est in domino. patres, nolite ad indignationem prouocare filios uestros, ut non pusillo animo fiant. serui, oboedite per omnia dominis carnalibus, non ad oculum seruientes quasi hominibus placentes, sed in simplicitate cordis timentes dominum. quodcumque facitis, ex animo operamini, sicut domino et non hominibus, scientes quod a domino accipietis retributionem hereditatis. domino Christo seruite. qui enim iniuriam facit, renon est personarum acceptio apud Deum
Abbreviated transcription (Latin):
gressi sunt pactũ. ibi preuaricati
sũt in me. Salaad ciuitas operã¬
tiũ idolũ. supplãtata sangiũe. E̾t
quasi fauces uirorũ latronũ. parti¬
ceps sacerdotũ. in uia interficien¬
tiũ pergẽtes de Sichem: quia sceluᷤ
operati sũt. In domo I srael uidi
horrendũ: ibi fornicatioẽs Ephra¬
im. cõtaminatus est Israel. Sed

Expanded text:
essi sunt pactum, ibi praevaricati sunt in me. Galaad civitas operantium idolum, supplantata sanguine. Et quasi fauces virorum latronum, particeps sacerdotum, in via interficientium pergentes de Sichem: quia scelus operati sunt. In domo Israel vidi horrendum: ibi fornicationes Ephraim: contaminatus est Israel. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
moditũ tꝑis diẽ solennẽ taber¬
cis more bestiarũ egerãt. Proptͥ
qd̃ thyrsos et ramos uirides. et
palmas pre ferebãt ei qui ꝓspe¬
rauit mundare locũ suũ. Et decre¬
uerũt cõi precepto et decreto. uni¬
uer sȩ genti Iudeorũ õnib ãnis
agere dies istos. Et Antiochi qͥ¬
qui in multis Iudeos afflixerat.
Et cũ epinitia aigẽrent in I ero¬
solymis. eos qui saicras innuciͥ
incenderunt. id est Callistenẽ.
cũ in quoddã domiciliũ refu¬
gissent. intenderũt. digna eis
mercede ꝑro ĩpreratib sius
reddita. Facinorosissimus aũt
Nicanor. qui mille negotiãtes
aid Iudeorũ penditionem addu¬
xerat. hũilicitus auxilio diuĩ ab
hs quos nullos existimaueat
depo sita ueste gloue. per me di-¬
tercanea fugiens. solus ueĩtꝰ An¬
tiochiã. sũmã infelicitatẽ de ĩte¬
ritu sui exertitus cõsecutus. Et
qui promiserat Romanis se tri-¬
outũ restituere de captiuitate Ie¬
rosolymorũ. predicabat nuns

Expanded text:
is diem sollemnem tabers more bestiarum egerant propter quod tyrsos et ramos virides et palmas praeferebant ei qui prosperavit mundari locum suum et decreverunt communi praecepto et decreto universae genti Iudaeorum omnibus annis agere dies istos et Antiochi qqui in multis Iudaeos adflixerat et cum epicinia agerent in Hierosolymis eos qui sacras ianuas incenderant id est Callistenen cum in quodam domicilio refugisset incenderunt digna ei mercede pro impietatibus suis reddita facinorosissimus autem Nicanor qui mille negotiantes ad Iudaeorum venditionem adduxerat humiliatus auxilio Domini ab his quos nullos existimaverat deposita veste gloriae per mediterranea fugiens solus venit Antiochiam summam infelicitatem de interitu sui exercitus consecutus et qui promiserat Romanis se tributum restituere de captivitate Hierosolymorum praedicabat nunc
Abbreviated transcription (Latin):
us aũt et qui cũ eo¬
O
erũt. dño se protegẽ¬
te. templũ quidem
et cuutare recepit: aras aũt quas
alienigene per plateas extruxe¬
rãt. itemq delubra demolitus est.
et purgato tẽplo. aliud alture fe-¬
cerũt. et de ignitis lapidibus ig¬
ne cocepto sacrifitia obtulerunt

Expanded text:
us autem et qui cum illo erant Domino se protegente templum quidem et civitatem recepit aras autem quas alienigenae per plateas extruxerant itemque delubra demolitus est et purgato templo aliud altare fecerunt et de ignitis lapidibus igne concepto obtulerunt
Abbreviated transcription (Latin):
cordati sũt discipuli eius quia
hoc dicebat. et crediderũt scriptu¬
re, et sermoni qu ẽ dixit Iesus.
Cũ aũt eẽt Ierosolymis in pas-¬
cha in die festo: multi credidert
in noĩe euis. uidẽtes signa que
faciebat. Ip̃e aũt Iesus non crede¬
bat semetipĩn eis: eoꝙ ipse nos¬
set õnes, et quia opus ei nõ erat
ut quis testĩoniũ perhiberet de ho¬
nune. Ipse enĩ sciebat quid esset
in homine.

Expanded text:
cordati sunt discipuli eius quia hoc dicebat et crediderunt scripturae et sermoni quem dixit Iesus cum autem esset Hierosolymis in pascha in die festo multi crediderunt in nomine eius videntes signa eius quae faciebat ipse autem Iesus non credebat semet ipsum eis eo quod ipse nosset omnes et quia opus ei non erat ut quis testimonium perhiberet de homine ipse enim sciebat quid esset in homine
Abbreviated transcription (Latin):
qui aĩt facit ueritatẽ. u̾enit ad
lucẽ. ut manifestẽtur oꝑa eius.
quia in deo sunt fcã. Post hec
uenit Iesus et discipuli eius in
Iudeam terrã: et illic morabat.
cũ eis et baptir abat. Erar ãt et
Iohãnes baptirans in Enon
iuxta Salim: quia cique multe
erant illis, et uemiebant et bap¬
tiz cibãtur. Nlondũ enĩ missus
est aũt questio ex discipulis Iohã

Expanded text:
 venit ad lucem ut manifestentur eius opera quia in Deo sunt facta post haec venit Iesus et discipuli eius in iudaeam terram et illic demorabatur cum eis et baptizabat erat autem et Iohannes baptizans in Aenon iuxta Salim quia aquae multae erant illic et adveniebant et baptizabantur nondum enim missus est ergo quaestio ex discipu
Abbreviated transcription (Latin):
sũ demus his qui miserunt nos:
quid dicis de teip̃o: Ait. E̾go uox
clamãtis in de serto. dirigite uiam
diũ. sicut dixit I saias ꝓpheta. Et
qui missi fuerãt, erant ex phari-¬
seis. Et interrogauerũt eũ. et dix¬
erũt. Quid ergo baptizas. si tu nõ
es Christus. neq Elias. neq ꝓph̾a:¬

Expanded text:
qui miserunt nos? Quid dicis de te ipso? Ait: Ego sum vox clamantis in deserto: Parate viam Domini, sicut dixit Isaias propheta . Et qui missi fuerant, erant ex Pharisaeis. Et interrogaverunt eum, et dixerunt: Quid ergo baptizas, si tu non es Christus, neque Elias, neque p
Abbreviated transcription (Latin):
aũt seruasti bonũ uinũ usq ad¬
huc. Hoc fecit initiũ signorũ Ie¬
sus in Cana Galilea: et manife¬
stauit gloriã suã et crediderũt in
eũ discipuli eius. Post hec descẽ¬
dit Capharnaũ ipse et m̃r eius.
et fratres eius. et discipuli eius:i
ibi mãserũt nõ multis dieb. Et
prope erat pascha Indeorũ. et as¬
cendit Iesus Iero solymã: et ĩue¬
nit in templo uendentes oues et
boues et colũbas. et numularios

Expanded text:
tu servasti bonum vinum usque adhuc hoc fecit initium signorum Iesus in Cana Galilaeae et manifestavit gloriam suam et crediderunt in eum discipuli eius post hoc descendit Capharnaum ipse et mater eius et fratres eius et discipuli eius et ibi manserunt non multis diebus et prope erat pascha Iudaeorum et ascendit Hierosolyma Iesus et invenit in templo vendentes boves et oves e
Abbreviated transcription (Latin):
rosolymis erat illis dieb. Herodeᷤᷤ
aũt uiso Iesuz gauisus est ualde.
erat enĩ cuꝑiẽs ex multotꝑe uide¬
re eũ. eo qd̾ audiret multa de eo:
et sperabat signũ aliqd̃ uidere ab
eo fieri. Interrogabat ãt eũ mul¬
tis sermoĩb. At ip̃ẽ nihil illi respõ¬

Expanded text:
Herodes autem viso Jesu, gavisus est valde. Erat enim cupiens ex multo tempore videre eum: eo quod audierat multa de eo, et sperabat signum aliquod videre ab eo fieri. Interrogabat autem eum multis sermonibus. At ipse nihil illi respon
Abbreviated transcription (Latin):
corda a conscĩa mala. et abluti
corpus aqua mũda. teneamus
spei nr̃e confessionẽ indeclinabi¬
lem. fidelis enĩ est qui repromisit.
et consyderemus inuicẽ in ꝓuo¬
catõem charitatis et bonoꝵ ope¬
rũ: non deserentes collectionem

Expanded text:
corda a conscientia mala, et abluti corda a conscientia mala, et abluti corpus aqua munda, teneamus spei nostrae confessionem indeclinabilem fidelis enim est qui repromisit, et consideremus, invicem in provocationem charitatis et bonorum operum, non deserentes collectio
Abbreviated transcription (Latin):
strans, er easdem sepe offerẽs ho-¬
stias quȩ non possunt auferre pes¬
cata: hic aũt unã pro peccatis of¬
ferens hostiam. in sempiternũ se¬
det in dextera dei. de cetero expectãs.
donec ponãtur ĩimici eius scabel¬
lũ pedũ eius. Una enĩ oblatione.
consũmauit in sempiteruũ sanc¬
tificatos. Contestatur aũt nos et
spiritus sãctus. postq̃ enĩ dixit.
Hoc aũt restamentũ qd restabor
ad illos post dies illos. dicit dñs.
Dabo leges meas in cordibus eo¬
rũ. et in mentibꝰ eorũ inscribam
eas: et peccatorũ. et iniquitatũ eo-¬
rũ iam nõ recordabor amplius.
Ubi auĩt horũ remissio: iam nõ
est oblatio pro peccato. Habentes
itaq fratres fiduciã in introitu scĩ¬
crorũ in sangiũe Christi: quã ini¬
ciauit nobis uiam nouã et ui-¬
uentẽ per uelaniẽ. id est. carnem
suã et sacerdotẽ magnũ suꝑ do¬
mũ dei accedamus cum uero cor¬
de in plenitudine fidei. aspersi

Expanded text:
strans, et easdem saepe offerens hostrans, et easdem saepe offerens hostias, quae nunquam possunt auferre peccata; hic autem unam pro peccatis offerens hostiam, in sempiternum sedit in dextera Dei de cetero expectans donec ponantur inimici eius scabillum pedum eius una enim oblatione consummavit in sempiternum sanctificatos contestatur autem nos et Spiritus Sanctus postquam enim dixit hoc autem testamentum quod testabor ad illos post dies illos dicit Dando leges meas in cordibus eorum, et in mentibus eorum superscribam eas: et peccatorum, et iniquitatum eorum jam non recordabor amplius. Ubi autem horum remissio, jam non est oblatio pro peccato. Habentes itaque, fratres, fiduciam in introitu sanctorum in sanguine Christi, quam initiavit nobis viam novam, et viventem per suam. et sacerdotem magnum super domum Dei, accedamus cum vero corde in plenitudine fidei, aspersi
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ habens lex furu¬
rorũ bonorũ. non ip¬
sã imaginẽ rerũ. per
singulos annos eisdem ipsis ho¬
stus quas offerũt indesinenter. nũ¬
quĩ pocest accedentes perfectos fa-¬
cere: alioquĩ cessassent offerri: ide
o ꝙ nullã haberẽt ultra cõscĩam
peccati. cultores semel mundati.
sed in ipsis cõmemoratio pecca¬
torũ per singulos ãnos fit. impos¬
sibile enim est. sanguine tauroꝵ
et hircorũ auferri peccata. Ideo in¬
stoinata et pro peccato, non tibi
placuerunt. Tunc dixi. Ecce ueĩo.
In capite libri scriptũ est de me:
ut faciam deus uoluntatẽ tuam.
Superius dicens. Qui hostias. et
oblationes. et holocanstomata.
et pro peccato noluisti. nec placita
sũt tibi quȩ secundũ legem offe¬
runtur. tunc dixi. Ecce uenio ut
faciam deus uoluntatẽ tuã: cui
fert primũ. ut sequens statuat.
In qua uolũtate sanctificati su-
mus, per oblationẽ corporis Iesu
Chrsti semel. Et omiis quidem
sacerdos presto est quotidie mini-¬

Expanded text:
enim habens lex futurorum bonorum, non ipsam imaginem rerum, per singulos annos eisdem ipsis hostiis, quas offerunt indesinenter, nunquam potest accedentes perfectos facequod nullam haberent ultra conscientiam peccati cultores semel mundati. Sed in ipsis commemoratio peccatorum per singulos annos fit. Impossibile enim est sanguine taurorum et hircorum auferri peccata. Ideo instomata, et pro peccato non tibi placuit . Tunc dixi: Ecce venio: in capite libri scriptum est de me, ut faciam, Deus, voluntatem tuam. Superius dicens: quia hostias, et oblationes, et holocaustomata, et pro peccato noluisti, nec placita sunt tibi quae secundum legem offeruntur, tunc dixi: Ecce venio, ut faciam voluntatem tuam, Deus. Aufert primum, ut sequens statuat. In qua voluntatemus, per oblationem corporis Jesu Christi semel. Et omnis quidem sacerdos praesto est quotidie mini
Abbreviated transcription (Latin):
Radũt Hebrei cuius¬
cũq prophetȩ pater
ait cuius ponatur ĩ
titulo. ip̃os quoq ꝓ¬
phetas fuisse. Uñ et Amos unus
de duodecim ꝓphetis qui dixerat.
Non sũ ꝓpheta. nec filius ꝓphete
sed pastor caprarũ uellicãs sycomo¬
ros. prĩs nomẽ in titulo nõ habet.
Hoc si perũ est Sophonias ꝓpheta
riosa maiorũ suorum stirpe gene¬
ratus est: habuit enĩ piẽm Chu¬
si siuũ Godoliã. prociũ Amariã
attauũ Erechiã. et talẽ quadrigã
ip̃e uelut extrenus auriga cõple¬
iut. Nomẽ Sophonie. alii speculã.
alii cirtanũ diũ transtulerũt.Si¬
ue igr spetula siue absconditũ
dñ interpretetur: uttũq ꝓpliete
cõuenit. Dicitur enĩ ad Ez echie¬
lem. Sili hoĩs speculatorẽ te po¬

Expanded text:
radunt Hebraei cujuscumque prophetae pater aut avus ponatur in titulo, ipsos quoque prophetas fuisse. Unde et Amos unus de duodecim prophetis, qui dixerat: Non sum propheta, nec filius prophetae: sed pastor caprarum, vellicans sycamina , patris nomen in titulo non habet. Hoc si verum est, Sophonias prophetriosa majorum suorum stirpe generatus est; habuit enim patrem Chusi, avum Godoliam, proavum Amariam, atavum Ezechiam: et talem quadrigam ipse velut extremus auriga complevit. Nomen Sophoniae alii speculam, alii arcanum Domini transtulerunt. Sive igitur specula, sive absconditum Domini interpretetur, utrumque prophetae convenit. Dicitur enim et ad Ezechiel: Fili hominis, speculatorem te po
Abbreviated transcription (Latin):
Nã cũ alius laboret in scipĩci et
doctrinci et solicitudine hoi o
tioso que sita dimittit. et hoc
quoq ocinitas et magnũ malũ.
Quid enĩ proderit hõi de uniuer¬
so labore suo. et afflictõe spiritꝰ
qua sub sole cruciatus est: Cũc¬
ti dies eius dolorib et exunis
pleni sũt. nec per noctem mẽte
requiescit. et hoc nõne uanitas
est;Nõne melius est comedere
et bibere. et ostendere cũe sue bo¬
na de laboribus suis: et hoc de
manu dei est. Quis ita uoraibit
et delitiis affluet ut ego: Hoĩ bo¬
no in conspcũ suo dedit deus sa¬
pientiã et scĩam et letitiã: pc̃co
ri aũt dedit afflictionẽ et turã
superfluã. ut addat et congre¬
get et tradat ei qui placuit deo.
sed et hoc uanitas est et cassa
solititudo mentis

Expanded text:
nam cum alius laboretnam cum alius laboretdoctrina, et sollicitudine, homini otioso quaesita dimittit: et hoc ergo vanitas, et magnum malum. Quid enim proderit homini de universo labore suo, et afflictione spiritus, qua sub sole cruciatus est? Cuncti dies ejus doloribus et aerumnis pleni sunt, nec per noctem mente requiescit: et hoc ergo vanitas est. Nonne melius est comedere et bibere, et ostendere animae suae bona de laboribus suis? et hoc de manu Dei est. Quis ita vorabit, et deliciis affluet ut ego? Homini bono in conspectu suo dedit Deus sapientiari autem dedit afflictionem, et curam superfluam, ut addat, et congreget, et tradat ei qui placuit Deo: sed hoc vanitas et cassa solicitudo mentis
Abbreviated transcription (Latin):
qͣrtũ differt lux a tñbris. Sapi¬
entis oculi in capite eius: stul¬
tus in tñbris ãbulat. Et didi¬
ci ꝙ unus utriusq eẽt interi¬
tus. et dixi in corde meo. Si
unus et stulti et meus occasus
erit: quid mihi prodest ꝙ incuo¬
rem scipĩe dedi operã: Locutus¬
q cũ mente mea. cũaduerti ꝙ
hoc quoq eẽt uanitas. Nõ enĩ
erit mẽoria scipiẽtis siłiter ut
stulti in perpetuũ: et futura tꝑa
obliuioẽ cũcta pariter operient.
Moritur doctus siłiter ut indoc¬
tus: et idcirco teduit me uite
mee uidentẽ mala uniu̾sci ẽẽ
sub sole. et cũcta uanitatẽ et
aifflictõem spũs. Ruirsus detesta¬
tus sũ oem̃ industriã meuĩ. qua
sub sole studiosissime labora¬
ii. habiturus heredẽ post me.
quẽ ignoro utrũ sapiens an stul¬
tus futurus sit. et dñabitur in
lciborib meis quibd desudaui
et solititus fui. et est quicqͣ tã
pcinũ: Dñ cessaui. renũticiuitq
cor meũ ultra laborare sub sole.

Expanded text:
is. Sapientis oculi in capite ejus: stultus in tenebris ambulat: et didici quod unus utriusque esset interitus. Et dixi in corde meo: Si unus et stulti et meus occasus erit, quid mihi prodest quod majorem sapientiae dedi operam? Locutusque cum mente mea, animadverti quod hoc quoque esset vanitas. Non enim erit memoria sapientis similiter ut stulti in perpetuum, et futura tempora oblivione cuncta pariter operient. Moritur doctus similiter et indoctus: et idcirco taeduit me vitae meae, Videntem mala universa esse sub sole, et cuncta vanitatem et afflictionem spiritus: Rursus detestatus sum omnem industriam meam quae sub sole studiosissime laboravi habiturus heredem post me quem ignoro utrum sapiens an stultus futurus sit et dominabitur in laboribus meis quibus desudavi et sollicitus fui et est quicquam tam vanum unde cessavi renuntiavitque cor meum ultra laborare sub sole
Abbreviated transcription (Latin):
que preparauerã. Et hõc ra¬
tus sum partẽ meã. si uterer
labore meo. Cũq me cõuer¬
tissem ad uniuersa oꝑa que
fecerãt manus mee. et ad la-¬
bores in quibus frustra suda¬
uerã. uidi in oĩbus uanitatẽ
et afflictionẽ animi. et nihil
pmanere sub sole. Transiui
ad contẽplandã saipĩam. erro¬
resq et stulticiã. Quid est in¬

Expanded text:
quae praeparaveram: Et hanc raquae praeparaveram: Et hanc ratus sum partem meam, si uterer labore meo. Cumque me convertissem ad universa opera, quae fecerant manus meae, et ad labores, in quibus frustra sudaveram, Vidi in omnibus vanitatem et afflictionem animi, et nihil permanere sub sole. Transivi ad contemplandum sapientiam, erroresque et stultitiam. Quid est, in
Abbreviated transcription (Latin):
mũ meũ transferrẽ ad sapiẽ¬
ciã. deuitarẽq stulticiã. donec
uiderem quid ẽẽt otile filiis
hoĩm. quo facto opus est sub
sole numero dierũ uite sue.
Magnificaui opera mea et¬
edificaui mhi domos. et plã¬
taui uineas. feci horros et po¬
meria. et conseui ea cũcti gene¬
ris arborib: extruxi mihi pi¬
scinas aquarrũ. ut irrigarem
syluã lignorũ germinantiũ
Possedi seruos et antillas. mł¬
tamq familiã habui: armẽ
ta quoq et magnos ouiũ gre¬
ges ultra õnes qui fuerũt ante
me in Ieruscile. Cociteruani mi¬
as̾ regũ et prouĩciarũ. Feci mi¬
hi cantores. et cãtatrires. et de¬
licias filiorũ hoĩm scyphos. ⁊
urceos in ministerio ad uinci
fũdenda: et supergressus sum
opibs õnes qui ante me fue-¬
runt in Ierusalẽ. Sapĩa quoq
per seuerauit mecũ. et oĩa que
desyderauerũt oculi mei. non
negaui eis:nec ꝓhibui cor
meũ quin õni uoluptate fru-¬
eretur. et oblectaret se in his

Expanded text:
 transferrem ad sapientiam, devitaremque stultitiam. Donec viderem quid esset utile filiis hominum: quo facto opus est sub sole numero dierum vitae suae. Magnificavi opera mea: aedificavi mihi domos, et plantavi vineas: Feci hortos, et pomaria, et consevi ea cuncti generis arboribus; Et exstruxi mihi piscinas aquarum, ut irrigarem silvam lignorum germinantium; Possedi servos et ancillas, multamque familiata quoque et magnos ovium greges, ultra omnes qui fuerant ante me in Ierusalem. Coacervavi mias regum et provinciarum. Feci michi cantores et cantatrices et delicias filiorum hominum, scyphos et urceos in ministerio ad vina fundenda, et supergressus sum opibus omnes, qui ante me fue in Jerusalem. Sapientia quoque perseveravit mecum: et omnia, quae desideravunt oculi mei, non negavi eis: Nec prohibui cor meum quin omni voluptate frueretur. et oblectaret se in his,
Abbreviated transcription (Latin):
a dño. et quasi stillȩ super herbã:
que nõ expectat pirũ. et non presto¬
latur filios hoim̃. Et erũt reliquis
Iacob in gentib in medio ppłoꝵ
multoꝵ. qͥuasi leo in iumẽtis syl¬
uarũ. et quasi catulus leonis in
gregib pecorũ: qui cũ transierit.
et conculcauerit. et ceperit. nõ est
qui eruat. Exaltabitur monꝰ tua
super hostes tuos. et õnes ĩimuci
cui interibũl. Et erit in die illa di¬
cit dñs: auferam equos tuos de
medio tui. et disperdã quadrigas
tuas. x t perdã cuurates ferre nis.
et destruã oẽs muut oẽs tucis. et
auferã maleficia de manu tua.
et diuincitiones nõ erũt in re. Et
perire faciã sculptilia tua. et sta¬
tucis tuas de medio tui: et non ado¬
rabis ultra opera manuũ tuarũ.
Et euellã lucos tuos de medio tui:
et conterã ciuitates tuas. Et faci¬
am in furore et in indignatiõe
ultionẽ in õnibꝰ gẽtibus quȩ nõ
audierunt.

Expanded text:
a Domino et quasi stillae super herbam a Domino et quasi stillae super herbam quae non expectat virum et non praestolatur filios hominum et erunt reliquiae Iacob in gentibus in medio populorum multorum quasi leo in iumentis silvarum et quasi catulus leonis in gregibus pecorum qui cum transierit et conculcaverit et ceperit non est qui eruat exaltabitur manus tua super hostes tuos et omnes inimici tui interibunt et erit in die illa dicit Dominus auferam equos tuos de medio tui et disperdam quadrigas tuas et perdam civitates terrae tuae et destruam omnes munitiones tuas et auferam maleficia de manu tua et divinationes non erunt in te et perire faciam sculptilia tua et statuas tuas de medio tui et non adorabis ultra opera manuum tuarum et evellam lucos tuos de medio tui et conteram civitates tuas et faciam in furore et in indignatione ultionem in omnibus gentibus quae non audierunt
Abbreviated transcription (Latin):
Unc uastaberis filic
latronis: obsidionẽ
posuerũt super nos.
in pirga pertutient
maxilla iudicis ⁊ srael. Et tu Bethi¬
lehẽ Ephiatha. paruulus es ĩ mil¬
lib Iuda. ex te mihii egredietur qͥ
sit dñator in Isrcel: et egressus eiꝰ
ab uucio a dieb eternitatis. Prop¬
ter hoc dabit eos osq ad tẽpus. in
quo parturiẽs pariet: et reliquie fra¬
trũ eius cõuertẽtur ad filios ¶ sraeh
Et stabit. et pascet in fortitudine
dñi. in sublimitate noĩs dni dei
sui: et cõuertẽtur quia nũt incig¬
nificabitur usq adtermĩos tecte.
Et eritiste pax: Assyrius cũ uenent
in terrã nrcm. et qñ calcauerit in
domib nrĩs : et suscitabimꝰ suꝑ
eũ septẽ pastores. et octo p̾mates
hoĩes. Et pascẽt terrã Assur in gla¬
dio. et tercã Nlemrod in lãceis eius.
et liberabit ab Assur. cũ uenerit in
terrã urãm. et cũ calcauerit in ter¬
minis nris. Et erũt reliquieI acob
in medio ppłoꝵ multorũ quasi ros

Expanded text:
astaberis filia latronis obsidionem posuerunt super nos in virga percutient maxillam iudicis Israhel et tu Bethleem Ephrata parvulus es in milibus Iuda ex te mihi egredietur qui sit dominator in Israhel et egressus eius ab initio a diebus aeternitatis propter hoc dabit eos usque ad tempus in quo parturiens pariet reliquiae fratrum eius convertentur ad filios IsEt stabit, et pascet in fortitudine Domini, in sublimitate nominis Domini Dei sui: Et convertentur, quia nunc magnificabitur usque ad terminos terrae. Et erit iste pax: Assyrius cum venerit in terram nostram et quando calcaverit in domibus nostris et suscitabimus super eum septem pastores et octo primates homines et pascent terram Assur in gladio et terram Nemrod in lanceis eius et liberabit ab Assur cum venerit in terram nostram et cum calcaverit in finibus nostris et erunt reliquiae Iacob in medio populorum multorum quasi ros
Abbreviated transcription (Latin):
surgẽs intrauit ciuicatẽ: et poste¬
ra die ꝓfectus est cũ Barnaba in
Derben. Cũq euã geliz assent ti-¬
uitati illi. et docuissẽt mulros.
reuersi sũt listrã et Iconiũ. et An¬
nochiã. confirmãtes aĩas discipu¬
lorũ. exhortãtesq ut ꝑmanerent
in fide. et qm̃ per multas tribula¬
toẽs oportet nos intrare in regnũ
dei. Et cũ cõstitussẽt illis per sin-¬
gulas eccłas presbyteros. et oras¬
sent cũ ieiuniis. cõmendauerũt
eos dño in quẽ crediderũt. Tran-¬
seũtesq Pisidiã. uenerũt in Pã
philicim. et loquẽtes perbũ dñi
in Perge. destenderũt in Actaliã.
et inde nauigauerũt Antiochiã
unde erãt traditi gratie dei in op̾
qd̾ cõpleuerũt. Cũ aũt uenissent
et congregtssent ecclam. retule-¬
rũt ꝙ ta fecisset deus cũ illis. q̃ai
aperuisset gẽtibus ostiũ fidei.
Morati sũt aũt tẽpus nõ modi¬
cũ cũ discipulis.

Expanded text:
atem, et postera die profectus est cum Barnaba in Derben. Cumque evangelizassent itati illi, et docuissent multos, reversi sunt Lystra, et Iconio, et Antiochia, confirmantes animos discipulorum exhortantes ut permanerent in fide et quoniam per multas tribulationes oportet nos intrare in regnum Dei et cum constituissent illis per singulas ecclesias presbyteros et orassent cum ieiunationibus commendaverunt eos Domino in quem crediderunt transeuntesque Pisidiam venerunt Pphyliam, et loquentes verbum Domini in Perge, descenderunt in Attaliam: et inde navigaverunt Antiochiam, unde erant traditi gratiae Dei, in opus quod compleverunt. Cum autem venissent, et congregassent ecclesiam, retulerunt quanta fecisset Deus cum illis, et quia aperuissent gentibus ostium fidei. Morati sunt autem tempus non modicum cum discipulis.
Abbreviated transcription (Latin):
mare et õnia que in eis sũt. qui
in preteritis generatoĩb dimisit
õnes gentes ingredi uias suas.
Et quidẽ non sine testĩonio semet
ipm̃ reliquit. bene faciens de celo
dans pluuias. et tꝑa fructifera:
ĩplens cibo et leticia corda eorũ.

Expanded text:
mare et omnia quae in eis sunt. qui mare et omnia quae in eis sunt. qui in praeteritis generationibus reliquit omnes gentes ingredi itinera sua.. et quidem non sine testimonio semet ipsum reldans pluvias et tempora fructifera: implens cibo: et leticia corda vestra.
Abbreviated transcription (Latin):
tes erant. Et cõmota est oĩs mul¬
titudo in doctrina eorũ. Paulꝰ aũt
et Barnabas moraibãtur Lystris.¬
Et quidã uir Listris infirmus pe¬
dibꝰ sedebat. daudus ex utero ma¬
tris sue: qui nunqͣ ãbulauerat.
Hic auduit Paulũ loquentẽ. Qui
ĩtuitus eũ et uidẽs quia fidẽ ha¬
beret ut saluus fieret dixit magna
uoce. Surge suꝑ pedes tuos rectus.
Et exiliit. et ambulabat. Turba
cuĩt cũ uidissent qd̾ fecerat Paul
leuauerũt uocẽ suã. Lyaonice dicẽ¬
tes. Dii similes facti hoĩbo. descen-
derũt ad nos. Et uocabãt Barna-¬
bã. Iouẽ: Paulũ uero. Mercuriũ.
qm̃ ip̃e erat dux uerbi. Sacerdos
quoq Ioius. qui erat añ ciuitarẽ
tauros et coronas ante ianuas
afferens. cũ poplĩs uolebat sacri-¬
ficare. Qd̃ ubi audierũt apłi Bar¬
nabas et Paulus. consassis tuni-¬
cis suis. exilierũt in turbas. cla¬
mãtes et dicentes. Uiri. quid hec
uobis cib his uanis cõuerti ad
deũ uiuũ qui fecit cęlũ et terrã ⁊

Expanded text:
 Graeco: Et commota est omnis multitudo in doctrina eorum. Paulus autem et Barnabas morabantur Et quidam vir in Listris infirmis pedibus sedebat claudus ex utero matris sue: qui nunquam ambulaverat. Hic audivit Paulum loquentem. Qui intuitus eum, et videns quia fidem haberet, ut salvus fieret, dixit magna voce: Surge super pedes tuos rectus. Et exsilivit, et ambulabat. Turbae autem cum vidissent quod fecerat Paulus, levaverunt vocem suam, Lycaonice dicentes: Dii similes factiderunt ad nos. Et vocabant Barnabam Jovem: Paulum vero Mercurium: quoniam ipse erat dux verbi. Sacerdos vero Jovis qui erat ante civitatem: tauros: et coronas ante januam afferens cum populo: volebat sacrificare. Quod ubi audierunt Apostoli Barnabas et Paulus conscissis tunicis suis exilierunt in turbas: clamantes et dicentes. Viri quid hec uobis deum, ut ab his uanis conuertamini ad deum uiuum, qui fecit caelum et terram,
Abbreviated transcription (Latin):
est cuĩt in Iconio ut
simul introirent sy
nagogã Iudeorũ. et
loquerentur ita. ut crederẽt Iude¬
orũ et Grecorũ copiosa multitu-¬
do. Qui uero increduli fuerunt
Iudei. suscitauerũt et ad iracun¬
diã concitauerũt cũcs gẽtiũ ad¬
uersus frẽs. Multo igr̃ iꝑe demo¬
rati sũt fiducialiter agentes in
dño. testimoniũ perhibẽte uerbo
gracie sue. dante signa et prodi-

Expanded text:
est autem Iconii, ut simul introirent in synagogam Judaeorum, et loquerentur, ita ut crederet Judaeorum et Graecorum copiosa multitudo. Qui vero increduli fuerunt Judaei, suscitaverunt, et ad iracundiam concitaverunt animas gentium adversus fratres. Multo igitur tempore demorati sunt, fiducialiter agentes in Domino, testimonium perhibente verbo gratiae suae, dan
Abbreviated transcription (Latin):
siue dubio prȩter eũ qui subie-¬
cit ei oĩa. Cũ ciũt subiecta fuerĩt
illi oĩai: tunc et ip̃e filius subiec¬
tus erit ei. qui subiecit sibi oĩa.
ut sit deus õnia in õnbꝰ. Alio¬
quĩ quid facient qui baptir an-¬
tur pro mortus. si õnino mor¬
tui non resurgũt: Ut quid et
baptizãtur pro illis: Ut quid
et nos periclitamur õni hora:
Quotidie morior. ꝓpter uestrã
gloriã fratres. quã habeo in Chri-¬
sto Iesu dũo nrõ. Si scd̃m hoĩez
ad bestias pugnaui Ephesi: qͦd
mihi prodest. si mortui non re¬
surgũt: mãducemꝰ et bibamiꝰ.
cras enĩ moriemur. Nolite sedu-¬
a. Corrũpũt mores bonos collo¬
quia mala. Euigilate iusti: et
nolite pectare. ignoranciã enĩ
dei quidã habẽt. Ad reuerenciã
uobis loquor. Sed dicit aliquis.
Quomõ resurgũt mortui. qua¬
li aũt corpore uenient: Insipi-¬
ens tu quod semincis nõ uui-¬
ficatur nisi prius moriat᷑:. Et
qd̾ semincis: nõ corpus qd̃ fu-

Expanded text:
eum, qui subjecit ei omnia. Cum autem subjecta fuerint illi omnia: tunc et ipse Filius subjectus erit ei, qui subjecit sibi omnia, ut sit Deus omnia in omnibus. Alioquin quid faciunt qui baptizantur pro mortuis, si omnino mortui non resurgunt? ut quid et baptizantur pro illis? ut quid et nos periclitamur omni hora? Quotidie morior per vestram gloriam, fratres, quam habeo in Christo Jesu Domino nostro. Si secundum hominem ad bestias pugnavi Ephesi, quid mihi prodest, si mortui non resurgunt? manducemus, et bibamus, cras enim moriemur. Nolite seduci. Corrumpunt mores bonos colloquia mala. Evigilate, justi, et nolite peccare: ignorantiam eniDei quidam habent. Ad reverentiam vobis loquor. Sed dicet aliquis: Quomodo resurgent mortui? Quali autem corpore venient? Insipiens, tu quod seminas non vivificatur, nisi prius moriatur. Et quod seminas non corpus quod
Abbreviated transcription (Latin):
sum ecclesiã dei. Gracia aũt dei
sũ id quod sũ: et grã eius ĩ mẽ
uacua non fuit. sed abũdantiꝰ
illis oĩbus laborciui. nõ ego ãt:
sed grã dei metũ. Siue enĩ ego. si¬
ue illi: sic predicauimꝰ. et sic cre¬

Expanded text:
sum Ecclesiam Dei. Gratia autem Dei sum id quod sum, et gratia ejus in me vacua non fuit, sed abundantius illis omnibus laboravi: non ego autem, sed gratia Dei mecum: Sive enim ego, sive illi: sic praedicamus  Ms. prae
Abbreviated transcription (Latin):
peccatis nrĩs scd̾m scripturas. et
quia sepultus est. et quia resur¬
rexit tercia die scd̃m scripturas:
et quia uisus est Cephe; et post
hoc undecim. Deinde uisus est plꝰ
qm̃ quĩgentis fr̃ibus simul: ex
quibus multi manẽt usq adhuc.
quidã aũt dormierũt. Deinde ui-¬
sus est Iacobo. deinde apłis oĩbus.

Expanded text:
s, et quia sepultus est, et quia resurrexit tertia die secundum Scripturas: et visus est Cephae, et post hoc undecim: Deinde visus est plus quam quingentis fratribus simul: ex quibus multi manent usque adhuc, quidam autem dormierunt: Deinde visus est Jacobo, deinde apostolis
Abbreviated transcription (Latin):
est:neq Christus resurrexit. Si
ciuĩt Christus nõ resurrexit. ĩ auis
est predicatio nr̃a mans est et
fides uestra. ĩuenimur aũt ⁊ fal¬
si testes dei: quĩ testĩoniũ diximꝰ
aduersus deũ ꝙ suscitaueĩt Chri-¬
stũ. quẽ non suscitauit si mortui¬
non resurgũt. Nã si mortui nõ
resurgũt: neq Christus resurre¬
xit. Qd̃ si Christus nõ resurrex ͭ
pana est fides ur̃a. adhuc enim
estis in pccĩs urĩs. Ergo et qui
dormierũt in Christo: perierũt.
Si in hac uita tm in chr̃o sperã¬
tes sumꝰ: miserabiliores sumͦ
õnib hoĩbus. Nũc aũt Chẽs¬

Expanded text:
 Christus resurrexit; si autem Christus non resurrexit, inanis est praedicatio nostra, uana est et fides uestra; inuenimur et falsi testes dei, qui testimonium diximus aduersus deum quia suscitauit Christum, quem non suscitauit, unon resurgunt. Nam si mortui non resurgunt, neque Christus resurrexit. Quod si Christus non resurrexit, vana est fides vestra, adhuc enim estis in peccatis vestris. Ergo et qui dormierunt in Christo, perierunt. Si in hac vita tantum in Christo sperantes sumus, miserabiliores sumus omnibus hominibus. Nunc aute