comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
omib delectatioib uitiosis abducunt. ⁊ quȩ amatores uolupcatũ suar tẽsug
clãpnatioĩs exꝑim̃to ꝓbabt̃. qñ iã qͦd ẽ onĩ infelicitate iniseriꝰse em̃dare ñ po¬
cer̃ ⁊ ab his inqͣm cribilib ac tristib mał ascendamꝰ ad ella sublimia q̃l ꝓficien¬
ciendo pueniut̃. Hos qͦq suficere iudicantes qͦd de ĩcipientiũ timore tͣtauimꝰ.
uides̃ recta uoluntas. ab om̃ib t̾renis ac p̃sentib prsus aũꝰsa. ⁊ uncta dõ in sepabi¬
corrũi nesciã: nulliuitio mutabilitatis obnaxia: supͣ omĩa quȩ carnalit᷑ diligunt᷑
ex celsa: affectionũ ornĩũ pocentissima. Diuinȩ contẽplatiõĩs auida: in om̃ib ẽp
ĩuicta. dũ ma actionũ bonar᷑ salus moꝵ: finis glestiũ p̃ceptoꝵ. Mors ẽminũꝰ. uta
uirtutũ : uirtꝰ pugnantiũ: palma iustor : anima scãꝵm̃tiũ. causa meritor

Expanded text:
ooinfelicitate miserius, se emendare non poterunt: ab his, inquam, terrificis ac tristibus malis ascendamus ad illa sublimia, quibus proficienciendo perveniunt, nos quoque sufficere judicantes quod de incipientium timritas recta voluntas ab omnibus terrenis ac praesentibus prorsus aversa, juncta Deo inseparabiis extranea, corrumpi nescia, nullo vitio mutabilitatis obnoxia, supra omnia quae carnaliter diliguntur excelsa, affectionum omnium potentissima, divinae contemplationis avida, in omnibus semper invicta, summa actionum virtutum, virtus pugnantium, palma victorum, anima sanctarum mentium, causa meritorum
Abbreviated transcription (Latin):
ignis exuret: consum̃tis conscientiȩ u̾mis ĩ mortalit̾ rodet. Proinde om̃s
qui dicunt᷑ in gehenna occidi. ñ idcũ illis agit᷑ ut maximis consũpti dolorib
metuere. cogitare qͣle malũ sit ab illo gaudio diuinȩ contẽplationis exeludi
beatissima scõꝵ oĩum societate p̾uari. fieri patrie cȩlestis ex torrẽ. mori beate
uite. morti uiuere sempit̃ns. in ȩt̃nũ ignẽ cũ diabolo ⁊ angłis eiꝰ ex pelli. uͥ set mox
scd̃a dap̃natis exiliũ. uita suppliciũ. ñ sentire in illo igne qͣd illuminat. sentire
qͣd eruciat. exundantis in cendi t̾ribiles crepitꝰ pati. baratri fumantis a mara
caligine ocłos obcecari. ꝓfundo gegennȩ fluctuantis in m̃gi. edacissims in
et̃nũ dilaniari u̾mib nec finiri : Hȩc gͣ his similia cogitare: enic ẽ alius qͣm
uitiĩs omib repudiũ dare: ⁊ omĩa blandim̃ta carnalia refrenare. Ses nosia
siuidet᷑ ab his cribilib mał quȩ fideliũ m̃tes salubri t̾rore concutiut. atq ab

Expanded text:
sumentis conscientiae vermis immortaliter rodit. Proinde omnes qui in gehenna dicuntur occidi, non id cum illis agitur, ut maximis consumpti doloribusmetuere, cogitare quale malum sit ab illo gaudio divinae contemplationis excludi, beatissima sanctorum omnium societate privari, fieri patriae coelestis extorrem, mori vitae beatae, morti vivere ssecunda damnatis exsilium, vita supplicium, non sentire in illo igne quod illuminat, sentire quod cruciat, exundatis incendii terribiles crepitus pati, barathri fumantis amara caligine oculos obcaecari, profundo gehennae fluctuantis immergi, edacissimis in aeternum dilaniari vermibus, nec finiri: haec et multa similia cogitare, nihil est aliud quam vitiis omnibus repudium dare, et omnia blandimenta carnalia refrenare. Sed nos jam, si videtur, ab his terribilibus malis, quae fidelium mentes salubri terrore concutiunt, atque ab
Abbreviated transcription (Latin):
litati nat᷑alit̃ consulamꝰ:⁊ agamꝰ qͣlit spiui ordinate subiectũ. adet̾nã salutẽ
accepta in mortalitate ⁊ ĩ corruptione ꝑueniat: ñ suis uoluptatib difflu¬
endo a nimȩ rigorẽ sibi cedentis emolliat: puritatẽ polluat: ⁊ totam
aut consangumitateo s ꝓpt̃ hoc tantũ qͦo st̃ natȩ nrẽ participes diliganꝰ. q
armialt᷑ ꝯtuppe amat. qͥ talit̃ amat: om̃ ñ edli tantiũ pacimi nri endendist

Expanded text:
te subjectam ad aeternam salutem, accepta immortalitate et incorruptione perveniat non suis voluptatibus diffluendo animae rigorem sibi cedentis emolliat, puritatem polluat, et totam aut consanguinitates, sed propter hoc tantum quod sunt naturae nostrae participes diligamus, qucarnaliter quippe amat, qui taliter amat, quoniam non illi tantum proximi nost
Abbreviated transcription (Latin):
sibi exiꝰbet inuidendo carnificẽ : Aut uñ sibi parabit salutẽ: qui desalutis
materia contͣhit bonis male utendo ꝑnitiẽ: Serũtam̃ si in uidi qͦ sic̃ alii
peccatores diuinitꝰ inspirati. inspem recuꝑandȩ salutis assurgant. ac sibi qͣles
st̃ dõplacituri displiceant: si ñ imitent᷑ cam. qͥ pꝰꝗͣ dñantis inuidiȩ furore¬

Expanded text:
sibi exhibet invidendo carnificem? Aut unde sibi parabit salutem, qui de salutis sibi exhibet invidendo carnificem? Aut unde sibi parabit salutem, qui de salutis materia contrahit bonis male utendo perniciem? Verumtamen si invidi quoque sicut alii peccatores divinitus inspirati, in spem recuperandae salutis assurgant, ac sibi quales sunt, Deo placituri displiceant, si non imitentur Cain, qui postquam dominantis
Abbreviated transcription (Latin):
deueniunt. qui insectando sectandos. & cliligendos abominando. feralit̾ a cõione
bonoꝵ omĩĩ se ipsos excludunt: ut illud bonũ iure ñ sit ĩ eis. ꝙ ꝑsecunt᷑ in
bonis. Considate obsecro qͣlit̾ ĩ uidos punitura st̃ mala sua. q̃uos etiã bona pu¬
niunt aliena. Ubi isti fieri poter̃ boni. qui st̃ inbono mali: aut qͣn bene malis
usurist᷑. qui male bonis uti ñ desinunt: Bene malis usi st̃ oꝯartyres scĩ:
ĩ testimonio saluatoris nr̃i ueraces:⁊ ĩ castris spũalib strenui bellatores. Qui
tribulatioĩb s dap̃nis. ac uariis cribulatieĩb affecti parit᷑ & ꝓbati. t̾renis cȩle-¬
stia mutauer̃ : & debono usu maloꝵ ꝓfecti. adgaudia bonoꝵ ꝑhenniũ ꝑuener̃.
Itẽ bonis utit᷑ inuidꝰ male. qͥ ab omũb bonis que miser exescrat᷑ ab uinctꝰ.
animi sui sũpplicio relinqͥr̃ affligendꝰ. & quis ei poterit subuenire:. qui se

Expanded text:
deveniunt qui insectando sectandos, et diligendo abominandos feraliter a communione deveniunt qui insectando sectandos, et diligendo abominandos feraliter a communione bonorum omnium se ipsos excludunt, ut illud bonum jure non sit in eis, quod persequuntur in bonis. Considerate, obsecro, qualiter invidos punitura sunt mala sua, quos etiam bona puniunt aliena. 13. Ubi isti poterunt fieri boni, qui sunt in bono mali, aut quando bene malis usuri sunt, qui male bonis uti non desinunt? Bene malis usi sunt martyres sancti, in testimonio Salvatoris nostri veraces, et in castris spiritualibus strenui bellatores, qui, tribulationibus, et damnis, ac variis cruciatibus afflicti pariter et probati, terrenis coelestia mutaverunt, et de bono usu malorum profecti, ad gaudia bonorum perennium pervenerunt. Item bonis utitur invidus male, quia omnibus bonis quae miser exsecratur, abjunctus, animi sui supplicio relinquetur affligendus. Et quis ei poterit subvenire, qui se
Abbreviated transcription (Latin):
dunt ĩ uosenice at enuet uint. Proficientib ĩ udent: pecantib fauent. debonoꝵ
mabi. eaudent depectib lugent Inimicitus g̃tiuitis ardent: Sepbori pelono
Sui on alitiã timent ieꝑ amariꝰ nũꝙ̃ certi: amici diaboli in imicla. A I eus
eas seiunant: discordantes ad tẽpꝰ si posst ĩ disensionẽ confirinant Opiauo¬
uesbon or uĩdatus decolorant: inspũalb carnalia laudant .ur sptialia bona
post artedecipuant: odioꝵ sibi occasionẽ p̃uis suspec tioibi coaceruant. denons
quoꝵ sectant᷑ facta letificant. scõs uiros quib st̃ noti contristant: uelut ami¬
ci in obsequio: hostes in animo: cõpti inu̾bo. tͣp es in facto. Prodigi secretoꝵ ÷
tenaces malar̃ suspitionũ: ĩ anes bonoꝵ: pleni sordiũ.⁊ ꝑditi fraudib: adu̾sarii
corde uirtutib: pͣui morib : & insidiosi cunctis sec̃ insĩplicitate uiuentib Hȩc
& alia sc̃: quȩ om̃s inuidos bonis sibi animo inimicos ostñdut̃. In hȩc mala

Expanded text:
in suos cruciatus enutriunt, proficientibus invident, peccantibus favent. De bonorum malis gaudent, de profectibus lugent, inimicitiis gratuitis ardent, deprehendi pectoris sui malitiam timent, semper amari, nunquam certi; amici diaboli, inimici etiam sui,ias seminant, discordantes ad tempus, si possunt, in dissensione confirmant. Opinionem bonorum mendaciis decolorant: in int qua possunt arte decipiant, odiorum sibi occasiones pravis suspicionibus coacervant; daemones, quorum sectantur facta, laetificant, sanctos viros, quibus sunt noti, contristant. Velut amici in obsequio, hostes in animo; continentes in verbo, turpes in facto; prodigi secretorum malorum, tenaces suspicionum, inanes bonorum, pleni sordium, praediti fraudibus, adversarii corde virtutibus, pravi moribus, et insidiosi cunctis secum in simplicitate viventibus. Haec, et talia sunt, quae omnes invidos bonis voto sive animo inimicos ostendunt. In haec mala
Abbreviated transcription (Latin):
percati desideriis seruiamꝰ. Ꝙ quid ẽ diligere dm̃ nͥ illi occuppare animũ.
concipe fruendȩ uisionis eiꝰ affectũ. peccati odiũ. mundi fastidiũ. diligere
etiã ꝑxr imũ quẽ ipse censuit diligñdũ: inipso amore. seruare legitimũ morẽ.
nec ꝑu̾tere dilectiors ordinẽ : Constitutũ ordinẽ dilectiois illi ꝑu̾tunt.
nec modũ diligñdi custodiunt: qui aut mundũ qui contẽpnend̾ ẽ. diligt̃:
aut corpora sua minꝰ diligenda plꝰ diligt̾: aut ꝓximos sic̃ se ipsos: aut

Expanded text:
serviamus. Et quid est diligere Deum, nisi illi occupari animo, concipere fruendae visionis ejus affectum, peccati odium, mundi fastidium; diligere etiam proximum , quem ipse in se censuit diligendum; in ipso amore servare legitimum modum, nec pervertere dilectionis ordinem constitutum? Ordinem dilectionis illi pervertunt, nec modum diligendi custodiunt, qui aut mundum qui contemnendus est, diligunt, aut corpora sua minus diligenda, plus diligunt; aut proximos non sicut seipsos, aut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑnitiosȩ uanitatis inflari. nicħ eoꝵ quȩ st̃ aliena cͥmine cupiditatis ãbire.
etudines fortit̾ animi cnquillitate sufferre. post hancuitã pęnas diuinitꝰ
cõminatas cred̾e metuendo. p̃mia ꝓmissa sꝑare gaudendo. reuelationẽ
nouerimꝰ ñ eos magnitudine suȩ uirtutis posse ꝙ uolunt ardent᷑ & faciut̃:
s beneficio illiꝰ caritatis ꝗ̃ ñ ẽ ex nob̾. s diffusa ẽ ĩ cordib nr̃is ꝑ spm̃ scm̃ quidat
ẽ nob̾¶Engo si caritatẽ dõ exibeamꝰ. & ꝓximo decorde puro. ⁊ conscientia
bona & fide ñ ficta:. facile peccato resistimꝰ. bonis omĩb habundamꝰ: scł̃iblandi¬
nĩta contẽpnimꝰ: & omĩa quȩ difficilia st̃ humanȩ fragilitati uł asꝑa etiãcũ

Expanded text:
niciosae vanitatis inflari; nihil eorum quae sunt aliena crimine cupiditatis ambire: etudines fundata animi tranquillitate sufferre: post hanc vitam divinitus poenas comminatas credere non metuendo, promissa praemia sperare gaudendo, revelationem noverimus non eos magnitudine virtutis suae posse quod volunt ardenter et faciunt, sed beneficio illius charitatis, quae non est ex nobis, sed diffusa est in cordibus nostris per Seat. 1. Ergo si caritatem Deo exhibeamus et proximo, de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta , facile peccato resistimus, bonis omnibus abundamus, saeculi blandimenta contemnimus, et omnia quae difficilia sunt hum
Abbreviated transcription (Latin):
spe p̃sũpta ⁊ uanitate ellecti. dnãtionẽ ĩ nos mẽ uoluntati pͥmittimꝰ. & cteri
si eo tẽpore qͦ quis peccare delib̾at sua m̃te considet q̃ poena ex pectet in sui
facinorib ac flagitis dep̃ hũsos: qd supplieiũ conuictos exerueret: qui tremor
olbua q̃t lar. pallor ora pfundat. ⁊qͣntũ deniq humiliet ał execbilt oril renoit
reid epsũ sordide opinionis ob pbriũ: nescio anpossit qͥ libet uitiis arcomodar
re esensũ N ues enĩ mali opis fieri potest unde ñerubescant etiã illicquos ia
flagitia sua delectant: IHic ẽ ꝓ hi qui bona suauane ac desormt lactanstr
de decora quib remor deant̃ ⁊ humiliẽnt᷑ occultant: qͥ eqͥd ꝓ eccantẽ sine huma

Expanded text:
umptae impunitatis illecti, dominationem in nos nostrae voluptati permittimus. Caeterum, si eo tempore quo quis peccare deliberat, sana mente consideret, quae poena exspectet in suis facinoribus ac flagitiis deprehensos, quod supplicium convictos excruciet, qui tremor membra quatiat, pallor ora perfundat, quantum denique humiliet et exsecrabiles omnibus reddat; etiam ipsum sordidae opinionis opprobrium nescio an possit quibuslibet vitiis accommodare consensum. Quid enim mali operis fieri potest unde nec erubescant etiam illi, quos ipsa flagitia sua delectant? Hinc est quod hi qui bona sua vane ac deformiter jactant, dedecora quibus remordentur et humiliantur occultant. Quid quod in peccantem etia
Abbreviated transcription (Latin):
Par̃ quisq noĩa freq̃nt̃ habet ĩ ore : quar̃ desidia uulnerato gestat ĩ corde: ac c̃pitu¬
dinẽ quã exercere uerecundat᷑ in facto. tenet in animo: reꝰ ñ humano iudicio
ales pudicos aut tẽpatio corpoꝵ fac̃: Aut cimor supplicsi cẽꝑat s. diuno.
ab inpudĩciȩ actione suspendit: aut occasio negata d estituit: S licet uoluntate
sit inpudicus qui necessitate pudieꝰ ẽ : tam̃ fi ille tẽꝑati corporis debñficio nsc̾e
suȩ dõ auetori orum natãꝵ grãs agat̾z ille quẽ timor in bono pudicitiȩ tenet.
atq his cui facultatẽ mechandi negat occasio. uiuere pudice consuescant. sin
ñ timore pene carnalib icentiuis obsistant. ꝙ ẽ ĩcipientiũ ꝓpͥũ: s erec̃tione
peceati refrenent inquietos carnis affectꝰ. qͦd ẽ castitatis consũmatȩ fastigiũ.
Nõ qͦd animꝰ umq̃ desinat in hac carne cũ uitus hab̾e c̃fuctũ ÷. qͦdeũalat ac ꝓuc¬

Expanded text:
Earum quisque nomina frequenter habet in ore, quarum desideria vulnerato gestat in corde, ac turpitudinem quam exercere verecundatur in facto, tenet in animo, reus non humano judicioales pudicos aut temperatio corporum facit, aut timor supplicii temporalis ab impudicitiae actione suspendit, aut occasio negata destituit. Sed licet voluntate sit impudicus qui necessitate pudicus est; tamen si et ille temperati corporis, de beneficio naturae suae, Deo auctori omnium naturarum gratias agat; et ille quem timor in bono pudicitiae tenet, atque is cui facultatem moechandi negat occasio, vivere pudice consuescant: in vnon timore poenae carnalibus incentivis obsistant, quod est incipientium proprium; sed exsecratione peccati refrenent inquietos carnis affectus, quod est castitatis consummatae fastigium. Non quod animus unquam desinat in hac carne cum vitiis habere conflictum; sed quod eum alat ac pro
Abbreviated transcription (Latin):
laudis in flãmat. ut laboriosa oꝑa quȩ popłs admirat᷑. ⁊ qͥb fama diffundit᷑. sine
labore suscipiant:  libent̃ ex̾ceant. Inde ẽ ꝙ ieuinare. abstinere. iugilare. ȩccłam
freqñtare. uł psalłe. cũ hec omiã sine labore ñ fiant: etiã cũ delectatione illi faci¬

Expanded text:
laudis inflammat, ut laboriosa operosa, quae populus admiretur, et quibus fama diffunditur, sine laudis inflammat, ut laboriosa operosa, quae populus admiretur, et quibus fama diffunditur, sine labore suspiciant, et libenter exerceant. Inde est, quod jejunare, abstinere, vigilare, ecclesiam frequentare, vel psallere, cum haec omnia sine labore non fiant, etiam cum delectatione illi faci
Abbreviated transcription (Latin):
anteponunt: exe c̃nt̃ ubo ꝙ animo concupiscunt: appellationes uirtutũ suis ui
tus imponunt. se ipsos fallunt. fallentes sibi decipiunt. In ꝓ missione honestaue¬
loces ł exibitione m̃ daces: ab ono mutabiles: mrui mali tenaces.÷ uerbo gͣues. a nimo
t̾pes: ubiq fallaces: Leti adysꝑa: fragiles ad adu̾sa: inflati adobsequia: arxiĩ ad obꝓ¬
bria᷑ i modati adgaudiã: faciles ad humana: difficiles sẽꝑ ad honesta. His gͦ et
fimilib delinitos uanitas p̾mit: nec eos aut morbũ suũ sentire. aut ad medicũ
ꝑuenire ꝑmittit. & quid ẽ admedicũ uenire: nͥ infirmũ suas infirmitates agno¬
sere nec placere sibi. defactis quȩ illi uidebant᷑ eẽ. głosa confundi: Quod c̃te
ñ illi faciunt qui desidio conꝑandȩ oppiniois ĩcensi. eis tantũ oꝑib quib emitun
fauor humanꝰ inseruiunt: moꝵ bona contẽpnunt. Pancũq eos ardor humanȩ

Expanded text:
anteponunt; exsecrantur verbo, quod animo concupiscunt; appellationes virtutum vitiis anteponunt; exsecrantur verbo, quod animo concupiscunt; appellationes virtutum vitiis suis imponunt. Se ipsos fallunt, faventes sibi decipiunt. In promissione honesta veloces, in exhibitione mendaces. A bono mutabiles, mali tenaces. In verbo graves, in animo turpes, ubique fallaces. Laeti ad prospera, fragiles ad adversa. Inflati ad obsequia, anxii ad opprobria. Immoderati ad gaudia, faciles ad humana, difficiles semper ad honesta. 3. His ergo et similibus delinitos vanitas premit, nec eos aut suum morbum sentire, aut ad medicum venire permittit. Et quid est ad medicum venire, nisi infirmum suas infirmitates agnoscere, nec placere sibi, sed de factis quae illi videbantur esse gloriosa, confundi? Quod certe illi non faciunt qui, desiderio comparandae opinionis incensi, eis tantum operibus quibus emitur favor humanus inserviunt, et morum bona contemnunt; tantumque eos ardor humanae
Abbreviated transcription (Latin):
ipsos fastu ruinosȩ ãbitioĩs inflatos. in occulta dedecora quȩdã publice furende
delectatioĩs p̃cipitat. Sic uacuã nauẽ cẽpestas indiu̾sa tumidis fluctib iactat:
& ĩ area frum̃tis sua gͣuitate manentib leues exea uentꝰ paleas raptat. Quod
siitaẽ : ñ uitiosos facit uanitas s ostñdit: qr illos sui afflatos uento circũfert.
ac lubricis circũ actos affectil rotat: qͥ se adom̃seiꝰ in prilsus studio ꝓpriȩ uo.¬
luntoas accõmodant. Nui se deoꝑib quoꝵ sibi cõsei ñ st̃ f̾pit᷑ iactant: qui se p̃di¬
cari pnefas asfectantꝰ qui scõs uiros suicõꝑatione dep̃tiant s qͥ intio aurȩ po¬
gaudent: suis adulatorib fauent ⁊ uoluptatib parent. om̃ib t̾pib placent:
estiunt docere ꝙ nesciunt: credi dese sublimia uolunt. delectabilia gͣuib ant

Expanded text:
et ipsos fastu ruinosae ambitionis inflatos, in occulta dedecora quadam publice furendi et ipsos fastu ruinosae ambitionis inflatos, in occulta dedecora quadam publice furendi delectatione praecipitat, sicut vacuam navem tempestas in diversa tumidis fluctibus jactat, et in area, frumentis sua gravitate manentibus, leves ex ea ventus paleas raptat. Quod si ita est, non vitiosos facit vanitas, sed ostendit: quae illos sui afflatus vento circumfert, ac lubricis circumactos affectibus rotat; qui se ad omnes ejus impulsus studio propriae voluntatis accommodant; qui se de operibus quorum sibi conscii non sunt turpiter jactant; qui se cari per nefas affectant; qui sanctos viros sui comparatione depretiant: qui vitio aurae pogaudent, suis adulatoribus favent, voluptatibus parent, omnibus turpibus placent. Gestiunt docere quod nesciunt, credi de se sublimia volunt, delectabilia gravibus
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ anis afflata: caua: morbidat᷑ turbulenta : animoꝵ leuiũ dnã: malefundatis omĩ
blanda᷑ repugnantib fumea: capiendis seductoria: captis in uicta : simulatio q̃dai
uir tutũ: anima uitioꝵ: fonies carnaliũ delectationũ: labes mor appetitio digni¬
tatũ: dulcis miseris: a mara ꝑfectis.: ꝑiculosa dubi is: inꝑiosa subiectis. infiria
fundatis. Fãciles captiuat: captiuos oblectat⁊ abitiososuerat: angustos infiat. infla¬
tos humiliat. Eui seruiuint tumidi᷑ sub qͣ iacent elati. quã inueniunt ꝑcditi: adqͣm
currunt lapsuri: inqua sibi uident᷑ stare collapsi. hȩcẽ uanitas. quȩ ñaliquas uirtutes
ut putat᷑ exercet᷑ s licentiã uitioꝵ cũ fuerit auitiosis recepta corroborat: ceterũ m̃tes
uirtutũ plenas omĩno ñpenetrat. Uaeuos gͥ ac nulos fultos uirtutib tẽptat:

Expanded text:
inanis afflata, cava, morbida, turbulenta, animorum levium domina, male fundatis omnibus inanis afflata, cava, morbida, turbulenta, animorum levium domina, male fundatis omnibus blanda, repugnantibus fumea, capiendis seductoria, captis invicta, simulatio quaedam virtutum, anima vitiorum, fomes carnalium delectationum, labes morum, appetitio dignitatum, dulcis miseris, amara perfectis, periculosa dubiis, imperiosa subjectis, infirma fundatis; facile captivat, captivatos oblectat, ambitiosos vexat, angustos inflat, inflatos humiliat; cui serviunt tumidi, sub qua jacent elati, quam inveniunt perditi, ad quam currunt lapsuri, in qua sibi videntur stare jam lapsi. 2. Haec est vanitas, quae non aliquas virtutes, ut putatur, exantlat, sed licentiam vitiorum, cum fuerit a vitiosis recepta, corroborat: caeterum mentes virtutum plenas omnino non penetrat. Vacuos ergo ac nullis fultos virtutibus tentat;
Abbreviated transcription (Latin):
sã. supplicit̾io ȩt̃nȩ mortis addix̃. conseqñdȩ ueniȩ desꝑatione dep̃ssꝰ ait ad
dnm̃. maior ẽ iniquitas mea ꝗͣ ut ueniã merear. hoc ẽ dicere dõ. indulgeri
mͥñ peto. qi peccatoꝵ meoꝵ magnitudine. ĩ dulgentiȩ meę uincit᷑ magni¬
tudo: Deniq nꝰꝗͣ legit᷑ aut penituisse de suo scełe. aut ueniã meruisse. Si gͦ ab
huiꝰ ab horrendi exẽplo se sibi auferant. ⁊ dõ suo restituant. nec se in ꝓfundũ
maloꝵ salutẽ despando ꝓiciantꝰ quis dubitet. ĩ moqͥs ñ firmit̾ eredat. eis
pͥoris malitiȩ ueniã posse conferri. si mͦ inuidiȩ uulnere sanato corrctiama
ritudinẽ pectoris sui dulcedine fr̃nȩ dilectioĩs expellant eos amando qͦs ode-¬
Hisita supinuidia disputatis: quã gͣue malũ etiã uanitas ẜ adiuuent᷑ erẽplis:¬
uanos ĩ uoluat. conseq̃nt̃ ex pediã. Quȩ ut faciliꝰ uitari possit: quid ĩse corrup¬

Expanded text:
rtis addixit, consequendae veniae desperatione depressus ait ad Dominum: Major est iniquitas mea quam ut veniam merear ; hoc est dicere Deo: Indulgeri mihi non peto, quia peccatorum meorum magnitudine indulgentiae tuae vincitur magnitudo. Denique nusquam legitur aut poenituisse de suo scelere, aut veniam meruisse. Si ergo hujus abhorrentes exemplum se sibi auferant, et se Deo suo restituant, nec se in profundum malorum salutem desperando projiciant; quis dubitet, imo quis non firmiter credat, eis prioris malitiae veniam posse conferri, si modo invidiae vnlnere sanato corrritudinem pectoris sui dulcedine fraternae dilectionis expellant, eos simpliciter amando quos odeHis ita super invidia disputatis, quam gravi malo etiam vanitas vananos involvat, consequenter expediam. Quae ut facilius vitari possit, quid in se corrup
Abbreviated transcription (Latin):
si inuidi si elati. si suꝑbi. sicupidi. hȩc & hissimilia mala pectoris sui ñ repͥmant:
ꝯ tam̃ suũ corꝰ ieuiniis ac labore abstmnentiȩ qͣuis continuatȩ conficiant nec illa
cos oꝑa ĩpensa uanitati iustificant: e hȩc uitia quȩ negligunt em̃dare cõdẽpnam
Itaq licet ubiq libri hiuꝰ singłis qͥbq uitiis ab solutis. remedia qͦs qͥb poss̾it caueri
ut eñdari subiecerimꝰ. hic tam̃ conpendis grã generał q̃ dã regłã dõ illuminante
monstraudaei eiu regłe ueracit̃ in nitentes. omil pecatis obsistant. Nullat
nos sie abomĩ peceato seruat ĩ munes sic̃ timor suppliti & amior qi s decirito¬

Expanded text:
oquin si invidi, si superbi, si elati, si cupidi, haec et his similia mala pectoris sui non reprimant, et tamen suum corpus jejuniis, ac labore abstinentiae, quamvis continuatae, conficiant; nec illa eos opera impensa vanitati justificant, et haec vitia, quae negligunt emendare, condemnant. Itaque licet ubique libri hujus singulis quibusque vitiis absolutis, remedia quoque quibus possint caveri vel emendari subjecerim, hic tamen compendii gratia generalis quaedam regula, Domino illuminante, monstranda est, cui regulae veraciter innitentes, omnibus peccatis obsistant. Nulla res sic nos ab omni peccato servarit immunes, sicut timor supplicii, et amor
Abbreviated transcription (Latin):
do: efferati fortit incachinnando. Onerosi amicis: ĩ festi quietis: ingͣti bñficiis:
⁊ reced̾it : ac suꝑba corda destituit. h is mał diabolꝰ pastꝰ exultat: ĩuitat᷑ ut
ueniat: suꝑbas m̃tes intrat ut teneat: erigit ut elidat: fouet ut ꝑdat QQui
in explicabilit̾ de ipsa ꝑditoꝵ captiuitate tripudiat᷑: ut captiuos suos qͦs suꝑ¬
biȩ uirib sibi subiecit. iure posfideat: & omiã illa mala q̃ suꝑiꝰ conp̃hũdi ꝑ illos
qm̃ ñ uiolent̾ addicti.s sponte cedunt suꝑbiȩ decipientis inꝑio. Qui utiq posst̃
si uoluerint repugnare lib̾ȩ uoluntatis anbitrio. lib̾atiꝑ donũ scĩ sp̃s ⁊ amoni
ci. Uerũtam̃ etiã sitales ad tecipiendã salutẽ diuinitꝰ animati spẽ resi piscendi
conospiano. me se inpeccatis suis despando contẽpnant: poter̃ fructuo se

Expanded text:
do, effrenati deformiter in cachinno, onerosi amicis, infesti quietis, ingrati beneficiis, do, effrenati deformiter in cachinno, onerosi amicis, infesti quietis, ingrati beneficiis, eus offenditur, et recedit, ac superba corda destituit. His malis diabolus pastus exsultat, invitatur, ut veniat, superbas mentes intrat, ut teneat; erigit, ut allidat; fovet, ut perdat: qui inexplebiliter de ipsa perditorum captivitate tripudiat; ut captivos suos, quos superbiae viribus sibi subjecit, jure possideat, et omnia illa mala quae superius comprehendi, per illos quoniam non violenter addicti, sed sponte cedunt superbiae decipientis imperio, cui utique possint, si voluerint, repugnare liberae voluntatis arbitrio, liberato per donum sancti Spii. Verumtamen etiam tales, si ad recipiendam salutem divinitus animati, spem resipiscendi concipiant, nec se in peccatis suis desperando contemnant, poterunt fructuosae
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tis tabes pͥurulenta co rruꝑit. senioꝵ suoꝵ ñ obseruant inꝑata s iudicant.
de suis negligentiis obuirgati. aut rebellant ĩ solent̃ aut mmurant. Deloco su¬
spu̾aliũ irrident᷑ exaggitant: suas sententias ꝓcacit᷑ iactant: obsequia delata fa¬
stidiunt: negata ꝑtinacit᷑ quer̃. Hatales morib añponũt: uniores suos elatide¬
se solo animi tumore constituunt. Nõ seruant in obseqͥo reuerentiã: in sermone
modestiã. ĩ morib disciplinã. habent uintentione ꝑtinatiã: in corde duritiã:
daces. Subiectioĩs ĩpatientes: potentiȩ sectatores: omĩb bonis odibiles. Ad opus¬
bonũ pigri: ad cõmunionẽ feri: ad obsequiũ duri: ad loqñdũ ꝙ nesciunt ꝓͦm¬
pti: ad supplatandũ ꝑati: ad omĩa qͥb subsistit humana sotietas in humani.
Temerarii ĩ audiendo: clamosi in loqñdo: fastidiosi ĩ audiendo. Psuptuosi ĩ docen¬

Expanded text:
uos superbae mentis tabes purulenta corrumpit, seniorum suorum non observant imperia, sed judicant. uos superbae mentis tabes purulenta corrumpit, seniorum suorum non observant imperia, sed judicant. De suis 284 negligentiis objurgati aut rebellant insolenter, aut murmurant; de loco suritualium fratrum imprudenter exaggerant. Suas sententias procaciter jactant. Obsequia delata fastidiunt; negata pertinaciter quaerunt, natales moribus anteponunt. Juniores suos elati dese solo animi tumore constituunt. Non servant in obsequio reverentiam, in sermone modestiam, in moribus disciplinam. Habent in intentione pertinaciam, in corde duritiam, ces subjectionis impatientes, potentiae sectatores, omnibbonum pigri, ad communionem feri, ad obsequium duri, ad loquendum quod nesciunt prompti, ad supplantandum parati, ad omnia quibus subsistit fraterna societas inhumani; temerarii in audendo, clamosi in loquendo, fastidiosi in audiendo, praesumptuosi in docen
Abbreviated transcription (Latin):
umnc̃ uideamꝰ qͥb indicis possit suꝑbia dep̾hendi: ut sicut in suꝑiorib claruit
mullũ peccatũ sine illa posse cõmita: itahic signa eiꝰ eluceant qͥb cauenda põ¬
sit ostũdi. Omitto ilos qͦs etiã ipse hibuꝰ ⁊ ĩcest suꝑbos ostndit quorerecta
corure. faciestorua. actͦoes ocłi. ⁊ sermo t̃ribił nudã suꝑbiã clamant: quil¬
bidine dnãnd̃i posessi. quos posst̃ uiolent̃ sibi subiciunt᷑ humana iuira ciumaq con¬
funod honorib intumescunt: passi cuncta airipiunt : suis cͥminib gaudent co
cauenda denuntio: qͦdiãconũ sos s aliqͣntulũ ꝓficientes suꝑbia occulte captiuat.
es eruo fundũ maloꝵ fraudulenta dnãtiõẽ p̾cipitat: ÷ ne inde it̃q̃ possint eñghre
familiarit᷑ pandit. Ipsa intͦeuntẽ suscip̃. ipsa captis ius ꝑdite uiuendi constituit:
Ipsa om̃ib bonis exarmat. quos semel inuaserit: ipsa quic qͥd ĩeis remanserit &

Expanded text:
unc videamus quibus indiciis possit superbia deprehendi: ut sicut in superioribus claruit nullum peccatum sine illa posse committi, ita hic signa ejus eluceant, quibus cavenda possit ostendi. Omitto illos quos etiam ipse habitus et incessus superbos ostendunt; quorum erecta cervix, facies torva, truces oculi, et sermo terribilis nudam superbiam clamant: qui libidine dominandi possessi, quos possunt violenter sibi subjiciunt, humana jura divinaque confundunt, honoribus intumescunt, passim cuncta diripiunt, suis criminibus gaudent, et orum exempla cavenda denuntio, quos jam conversos et aliquantulum proficientes superbia occulte captivat, quos in profundum malorum fraudulenta dominatione praecipitat, et ne inde unquam possint emergere, familiariter pandit. Ipsa introeuntem suscipit. Ipsa captis jus perdite vivendi constituit. Ipsa omnibus bonis exarmat, quos semel invaserit. Ipsa quidquid in eis remanserit quod
Abbreviated transcription (Latin):
nes. siue infamiliis. siue domi militięq. ⁊ qͣture publica. siue ⁊̃ ꝓfanis. siue
sacris apparatib um rõcinandi.⁊ excogitandi fluuios eloqͣntiȩ. carmi-¬
nũ uarietatẽ. ludendi ac iocandi causas. milleformes simulationes. mo-¬
dulandi ꝑitiã. dementiendi subtilitatẽ. numerandi disciplinã. pͣtitoꝵ ac
futõꝵ ex pͣsentib coniecturã. MNagna hȩc. ⁊ oino humana: s est adhuo ista
parcĩ doctis atq ĩdoctis. partĩ bonis acmał animis copia cõmunis. Susci-¬
pe gͥ. atq in sili qͣrto gͦdu: ex qͦbonitas ĩcip̃. aq oĩs uera laudatio. Pinc aĩa
se ñ solũ suo. siqͣm uniisi partem agit : s ipsi etiã uniũ so corpori audet pͣpo-

Expanded text:
nes, sive in familiis, sive domi militiaeque in republica, sive in profanis, sive in nes, sive in familiis, sive domi militiaeque in republica, sive in profanis, sive in sacris apparatibus; vim ratiocinandi et excogitandi, fluvios eloquentiae, carminum varietates, ludendi ac jocandi causa milleformes simulationes, modulandi peritiam, dimetiendi subtilitatem, numerandi disciplinam, praeteritorum ac futurorum ex praesentibus conjecturam. Magna haec et omnino humana. Sed est adhuc ista partim doctis atque indoctis, partim bonis ac malis animis copia communis. Qusili quarto gradui, ex quo bonitas incipit, atque omnis vera laudatio. Hinc enim anima se non solum suo, si quam universi partem agit, sed ipsi etiam universo corpori audet p
Abbreviated transcription (Latin):
ri posst̃. ita ut ñ similitudinib ꝙ̃ pler̃q fallunt. s reb ipsissatis
fiat: nei ĩ psentia expectes. Nã concudendꝰ ł̃ tã longꝰ sermo.:
multis aliis ꝗ̃ tͥ dest̃ animꝰ ad hec intuenda. ⁊ despicienda p̃ colendꝰ
ẽ : ut possis intelligere liquidissime. utrũ ꝙ aquib dã doctissi
retentaꝵ reꝵ. ĩnumerabiliũ. cot artes opificũ. agroꝵ cultꝰ. exstructi¬
ones urbiũ. uarioꝵ aedifitioꝵ. ac moliminũ multimoda miracła.
ĩuentiones tot signoꝵ. ĩ littĩs. ĩ ub. ingestu. ĩ huiꝰscemoĩ sono. ĩpicturis.
atq figm̃tis : tot gentiũ linguas. cot ĩstituta. cot noua. tot instaurata.
tantũ libroꝵ numerũ. ⁊ eiꝰscemodi monim̃toꝵ ad custodiendã memo¬
riã. tantãq curã posteritatis. officioꝵ. potestatũ. honoꝵ. dignitatũq ordi¬¬

Expanded text:
ri possunt, ita ut non similitudinibus quae plerumque fallunt, sed rebus ipsis satis ri possunt, ita ut non similitudinibus quae plerumque fallunt, sed rebus ipsis satis fiat, ne in praesentia exspectes: nam et concludendus est tam longus sermo, et multis aliis quae tibi desunt, animus ad haec intuenda et dispicienda praecolendus est, ut possis intelligere liquidissime, utrum quod a quibusdam doctiretentarum rerum innumerabilium, tot artes opificum, agrorum cultus, exstructiones urbium, variorum aedificiorum ac moliminum multimoda miracula; inventiones tot signorum in litteris, in verbis, in gestu, in cujuscemodi sono, in picturis atque figmentis; tot gentium linguas, tot instituta, tot nova, tot instaurata; tantum librorum numerum, et cujuscemodi monumentorum ad custodiendam memoriam, tantamque curam posteritatis; officiorum, potestatum, honorum dignitatumque ordi
Abbreviated transcription (Latin):
maiorẽ tẽporis morã tenet cũ lucifer dr̃.qͦm silisci tantũmꝰ dice̾t᷑
Qr̃ si hoc significatione uiuit ĩ ea diminutione cẽporis. qͥdiuiso illo
sono facta ẽ. cũ eadẽ sigc̃atio diuisa ñ sit. ñ enĩ ipsa ꝑtẽpꝰ distende.¬
bat᷑. s sonꝰ: ita existimandũ ẽ. secto u̾micłi corpore. quãꝗͣ ĩmino¬
re loco. par eo ipso qͦ pars erat uiueret. ñ omĩno animã sectĩ. nec
loco minore minorẽ eẽ factã: licet in tegri animantis
m̃bra omĩa ꝑ maiorẽ locũ porrectã simul possidĩ. N enĩ locũ ipsa
s corpꝰ ꝙ ab eadẽ agebat᷑. tenebat: sic̃ illa sig̃eatio ñ distenta ꝑcẽpꝰ.
cm̃s tam̃ noĩs litteras. suas moras actẽpora possidentes uelut
animauerat. atq conpleuerat. hac similitudine interi contẽntꝰ sis
peto: qͣ te sentio delectatũ. Quȩ aut subtilissime de hoc disputa¬

Expanded text:
majorem temporis moram tenet, cum Lucifer dicitur, quam si Luci tantummodo diceretur. majorem temporis moram tenet, cum Lucifer dicitur, quam si Luci tantummodo diceretur. Quare si hoc significatione vivit in ea diminutione temporis, quae diviso illo sono facta est, cum eadem significatio divisa non sit non enim ipsa per tempus distendebatur, sed sonus; ita existimandum est, secto vermiculi corpore, quanquam in minore loco pars eo ipso quo pars erat viveret, non omnino animam sectam, nec loco minore minorem esse factam, licet integri animantis membra omnia per majorem locum porrecta simul possederit. Non enim locum ipsa, sed corpus quod ab eadem agebatur, tenebat: sicut illa significatio non distenta per tempus, omnes tamen nominis litteras suas moras ac tempora possidentes, velut animaverat atque compleverat. Hac similitudine interim contentus sis peto, qua te sentio delectatum. Quae autem subtilissime de hoc disputa
Abbreviated transcription (Latin):
etiã sĩgłis partib aliquid significare : cõcedas oportet ñ oĩmodã ueluti
mortẽ tali pͣcisione factã eẽ. cũ tͥ m̃bra s ꝑati cõsid̾ata ꝙ libet significa¬
tia.⁊ qͣsi spirantia uidebunt᷑. Concedã omi no: et ut uł ad ipsũ sones
flagito .en. accipe. Mã dũ uiciniã soł attendo. deciuiꝰ nõĩne suꝑiꝰ egi-¬
mꝰ᷑ lucifer mͥ occurrit: qui ꝓfecto int̃ scđam ꝗtuã syłam stisꝰ¬
dio corpore noĩ suiuit. Ei extrema etiã par habet animã. Nã cũ
ferre aliquid iuberis. hac̃ audis. Qui enĩ posses obtẽꝑare si quis tibi
diceret fer codicẽ. si nicħ significaret fer ꝗcũ addit᷑ luci: lucifer
sonat: ⁊ significat stellã. Eũ aut̃ demit᷑ ñ nicħ significat: ⁊ obhoc
qͣsi retinet signi uitã. Cũ aut᷑ locꝰ ⁊ tẽpꝰ sit. quib oĩa qͣ sentiunt᷑. occu
dit᷑. Ut eiũ u̾miculꝰ ille plꝰ loci totꝰ qͣm pars eiꝰ occupabat: ita

Expanded text:
veluti mortem tali praecisione factam esse, cum tibi membra separatim considerata quodlibet significantia et quasi spirantia videbuntur. E. Concedam omnino, et ut jam idipsum sones, flagito. A. Accipe: nam dum viciniam solis attendo, de cujus nomine superius egimus, Lucifer mihi occurrit; qui profecto inter secundam et tertiam sdio corpore nominis vivit. Extrema etiam pars habet animam: nam cum ferre aliquid juberis, hanc audis. Qui enim posses obtemperare, si quis tibi diceret, Fer codicem, si nihil significaret Fer? quod cum additur Luci, Lucifer sonat, et significat stellam; cum autem demitur, nonnihil significat, et ob hoc quasi retinet vitam. 68. Cum autem locus et tempus sitditur. Ut enim vermiculus ille plus loci totus, quam pars ejus occupabat; ita
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm nullꝰ amittit nͥ ꝓpria uoluntate deceptꝰ. Nemo eã sibi conferre
potest. cũ possit auferre: altĩ aut̃ nec conferre p̾ualet. nec auferre.
Itaq cũ tał ac tanta uirtꝰ cuilib int̾ uoluptates suas ad huc marcenti
refulserit. atq ei ad se concupiscendũ desidiũ salubre cõmouerit: ꝓtiniꝰ
ĩ animo eiꝰ duar̃ delectationũ contͣriaꝵ rixa cõsurgit: ⁊ m̃tẽ uoluntas
ad u̾sũ se ancipiti delectatione diuisa. ĩdiu̾sa conduc̃ acreduc̾: mͦ rep̃¬
lmñdendo ꝙ elegerat. mͦ ꝙ repͣ hñderat elign̾do : atq ita ĩ alt̾utrũ latus
se cogitationũ uarietate u̾santẽ. ipsa ueluit uirtutis ac uitii tepida me.¬
rat çerta definitione confirmat. qñdiu mͦ nõ uult ꝙ uolebat. mͦ uelle
ĩcip̃ ꝙ ñ uolebat. uelut ĩ qͣdã delib̾ationis ĩ certȩ biuio constitutũ discer p̃¬

Expanded text:
quam nullus amittit, nisi propria voluntate deceptus. Nemo eam sibi conferre quam nullus amittit, nisi propria voluntate deceptus. Nemo eam sibi conferre potest, cum possit auferre; alteri autem nec conferre praevalet, nec auferre. 2. Itaque cum talis ac tanta virtus cuilibet inter voluptates suas adhuc marcescenti refulserit, atque ei ad se concupiscendam desiderium salubre commoverit: protinus in animo ejus duarum delectationum contrariarum rixa consurgit; et mentem voluntas adversum se ancipiti delectatione divisam in diversa ducit ac reducit; modo reprehendendo quod elegerat, modo quod reprehenderat eligendo; atque ita in alterutrum latus se cogitationum varietate versantem, ipsa velut virtutis ac vitii tepida me quod elegerit certa definitione confirmet; quandiu modo non vult quod volebat, modo velle incipit quod nolebat; velut in quodam delib
Abbreviated transcription (Latin):
diligere debeamꝰ: ita sane ut eis quos nob conuinctiores familiaritas fac̃
sieos faria ñ repbat.⁊ uita cimendat. nos ãpliꝰ ipendamꝰ. Omĩũ ꝓfectꝰ nrõs
eẽ. credamꝰ. ⁊ de alioꝵ peccatis tãꝗͣ de nr̃is miscd̾it̾ lugeamꝰ. Sic ergo possunt¬
ueracit̃ credunt: qͥcqͥd mali comniserint. uitio suȩ uolintatis ascͥbt᷑ Quic qͥdbo¬
ni ñ potuerint inpłere. ab illo ut possint uigit̾ petunt: cũ potueruit. illi grãs
agunt. Bona eiꝰ quȩ fuerint consecuti. etiã aliis conferre socialit̾ uolunt :
⁊usq in suos inimicos dilectioĩs suȩ latitudinẽ porrigentes. hoc om̃s cupiun
cẽ ꝙ ipsi st̃. Satis deuitiis eoꝵq remediis disputatũ e ñc̃ iam qͣlit̾ unaq̃q uirtꝰ
atq mundissima. qͣm mentes inqͥnatȩ ñ inqͥnant: s ipsa inquinatas ema-¬
culat. Quiꝰ participatione formant᷑ informia: suscitant᷑ mortua: sanaut᷑

Expanded text:
diligere debeamus : ita sane, ut eis quos nobis conjunctiores familiaritas facit, diligere debeamus : ita sane, ut eis quos nobis conjunctiores familiaritas facit, si eos fama non reprobat, et vita commendat, nos amplius impendamus, omnium profectus nostros esse credamus, et de aliorum peccatis tanquam de nostris misericiter credunt; quidquid mali commiserint, vitio suae voluntatis ascribunt; quidquid boni non potuerint implere, ab illo ut possint jugiter petunt; cum potuerint, illi gratias agunt. Bona ejus quae fuerint consecuti, etiam aliis conferri socialiter volunt, et usque in suos inimicos dilectionis suae latitudinem porrigentes, hoc omnes cupiunt esse quod ipsi sunt. Satis de vitiis eorumque remediis est disputatum; nunc jam qualiter unaquaeque virtatque mundissima: quam mentes inquinatae non inquinant, sed ipsa inquinatas emaculat; cujus participatione formantur informia, suscitantur mortua, sanantur
Abbreviated transcription (Latin):
gaudeant᷑: contristent᷑ aut doleant. Metuunt ħeditatẽ regni cȩlestis amit.¬
tere: eu piunt adcȩlestẽ patriã ꝑuenire: dolent tẽptati: gaudent detẽptatiõib
oposꝰ in eotidianis disputatiõib clarꝰ i omĩ sua actione compunctꝰ in expositi¬
one nix̃ fid̃i catholicꝰ. in questioĩb ab soluendis acutꝰ. i reuincendis heticis cir¬
cũ spectꝰ. ĩex planandis scripturis canonicis cautꝰ: ipse gͦ quẽ in his libellis
ꝓpossibilitate secutꝰ sũ. hac̃ q̃ stionẽ dequa agit᷑ hoc mͦ det̾minat dicens. hi mnotꝰ
h affectꝰ deamore boni ⁊ descã caritate uenientes. siuitia uocandist̃:
si namꝰ ut eaq̃uere uitia st̃ uirtutes uocent᷑. S cũ rectã rõnẽ secunt᷑ iste affe¬
ctiones qñ ubi oportet adhibent᷑. qui seas morbo tc̃ suo uitiosas passiones au¬

Expanded text:
gaudeant, contristentur aut doleant. Metuunt haereditatem regni coelestis amittere; cupiunt ad coelestem patriam pervenire; dolent tentati, gaudent de tentationibus operosus, in quotidianis disputationibus clarus, in omni sua actione compositus, in expositione fidei nostrae catholicus, in quaestionibus absolvendis acutus, in revincendis haereticis circumspectus, et in explicandis Scripturis canonicis cautus; ipse ergo, quem in his libellis pro possibilitate secutus sum, hanc quaestionem, de qua agitur, hoc modo determinat, dicens: « Hi motus, hi adfectus de amore boni et de sancta caritate uenientes si uitia uocanda sunt, sinamus, ut ea, quae uere uitia sunt, uirtutes uocentur. Sed cum rectam rationem sequantur istae adfectiones, quando ubi oportet adhibentur, quis eas tunc morbos seu uitiosas passiones au
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solũ de sui sqͥlore. s etiã denimua ꝓlixitate displiceat hoc sane onĩs
qͥ hȩc forte lecturi st̃ contestor & obseero: ut quie qͥd inreb ipsis quȩ

Expanded text:
non solum de sui squalore, sed etiam de nimia prolixitate displiceat. Hoc sane omnes non solum de sui squalore, sed etiam de nimia prolixitate displiceat. Hoc sane omnes qui haec forte lecturi sunt, contestor, et obsecro, ut quidquid in rebus ipsis, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ubi nec ipsa er̃ iam corpora uitiosa: s ut ꝑfectis p̃mia tͥbuat sẽp̾it̾na
Quod ec̃ fiet qͣn omĩ concupiscentia carnali consũpta. nec adu̾sꝰ carnẽ
sp̃s. nec caro adũsꝰ spm̃ concupiscet. s animꝰ dõ subiectꝰ cũ carne sibi
subiecta in pace sẽpit̾na regnabit. ⁊ncreatori suo ĩ ȩt̃nũ felicit̾᷑ ad ħebit.
Lao prudentia quȩ hic qͦq habet᷑ clarauͥ in eniginate quodã prudentes
illuminat: qualis ibierit. uͥ ueritate ꝑfectis. quos hic eiꝰ in quisitio de¬
lectabat. sine ullis figuris fallentib demon strabit᷑. ut prudennȩ ac
sapientiȩ plenaria ꝑceptione diuinitꝰ illustrati: omĩa illa q̃ hic ꝑfecte
cupiebant nosse nec poterant. sine ullo inpedim̃to corruptionis ac mor¬
calitatis agnoscant: ut ñ solũ omiũ creaturar̾ rationes. s etiã ipsã su
creatoris emmentiã. facie reuelata conspiciant:

Expanded text:
ubi nec ipsa erunt jam corpora vitiosa; sed ut perfectis praemia tribuat sempiterna. ubi nec ipsa erunt jam corpora vitiosa; sed ut perfectis praemia tribuat sempiterna. Quod tunc fiet, quando omni concupiscentia carnali consumpta, nec adversus carnem spiritus, nec caro adversus spiritum concupiscet ; sed animus Deo subjectus, cum carne sibi subjecta in pace sempiterna regnabit, et Creatori suo in aeternum feliciter adhaerebit. Jam prudentia, quae hic quoque habetur clara, ubi in aenigmate quodam prudentes illuminat, qualis ibi erit, ubi veritatem perfectis quos hic ejus inquisitio delectabat, sine ullis figuris fallentibus demonstrabit: ut prudentiae ac sapientiae plenaria perceptione divinitus illustrati, omnia illa quae hic perfecte cupiebant nosse, nec poterant, sine ullo impedimento corruptionis ac mortalitatis agnoscant; et non solum creaturarum omnium rationes, sed etiam ipsam sui Creatoris eminentiam facie revelata conspiciant?
Abbreviated transcription (Latin):
S timorille ñ quẽ foris caritas mittit. s quẽ caritas nutrit. iđ̾o fortassis in
Porro ille uirtutes .iiiͦ. dequib pauca ꝑstrinxi. ⁊ si ibierunt. longe tam̃
aliomͦ ꝗͣ in hac uita st̃: uͥ contͣ uitia sine int̾missione confligunt᷑. ⁊ ꝑ
ipso ancipiti dubiȩ conc̾tatiõĩs euentii. mͦ negligentes qui sibi nolt̃
obedire desticuunt: mͦ adalios quib displicent sua peccata. uł accedt̃
dõ miserante. uł redeunt. Nã ibi ⁊sierit tẽꝑantia. ñ ut desidĩa mala
uł uitia refrenaet acuincat᷑. s ut eos quos hic ab ĩtẽꝑantiȩ ĩpugnatio¬
ne defendit ibi ꝑficiat: ut ex omĩ parte ꝑfectis p̃mii sui beata ꝑceptio
ꝑfecta sufficiat. Ibi erit animi fortitu do: ñ ut aliqͣ mala ꝓpulset. aut
ȩqͣ nimit̃ ferat: s ut sine ullis malis beatos fortit᷑ ĩ et̾nũ bonũ contineat.
Ibi ĩ omĩb ꝑfectiserit ꝑfecta iꝰtitia: ñ ut int̾ uirtutes discernat ⁊uitia.

Expanded text:
 timor ille, non quem caritas foras mittit, sed quem caritas nutrit, ideo fortassis in Porro illae virtutes quatuor de quibus pauca perstrinxi, etsi ibi erunt, longe tamen alio modo quam in hac vita sunt, ubi contra vitia sine intermissione confligunt, et pro ipso ancipiti dubiae concertationis eventu, modo negligentes, qui sibi nolunt obedire, destituunt; modo ad alios, quibus displicent sua peccata, vel accedunt, Deo miserante, vel redeunt. Nam ibi etsi erit temperantia, non ut desideria mala vel vitia refrenet aut vincat; sed ut eos, quos hic ab intemperantiae impugnatione defendit, ibi perficiat: ut ex omni parte perfectis praemii sui beata perceptio perfecte sufficiat. 2. Ibi erit et animi fortitudo; non ut aliqua mala propulset, aut aequanimiter ferat, sed ut sine ullis malis beatos fortiter in aeterno bono contineat. Ibi in omnibus perfectis erit perfecta justitia, non ut inter virtutes discernat et vitia,
Abbreviated transcription (Latin):
tudinis appellatione censendꝰ ẽ: qui nicħ sibi uttii rebellare. aut dnãri ꝑ¬
miserit. Modo absit ignauia. nenos sd desꝑemꝰ posse ꝙ possumꝰ :̃ absit p̾sũ¬
re quo fortes efficim̃ desꝑemꝰ. sue nos de nrã possibilitate iactemꝰ: ĩdonei
ad resistendũ uitiis eẽ. ñ possimꝰ. Et utiq anii fortitudo tã despandi igna¬
ipsaqq in eoꝵ pectorib qui se illi tͣdider̃. nullis uitioꝵ ualeat in pugnati¬
onib suꝑari. Sides enĩ que ẽ iustitiȩ fundam̃ tũ. quã nulla oꝑa bona p ee
dunt. et ex qͣ omĩa bona ꝓcedunt: ipsa nos apeccatis omĩb purgat: m̃tes
nãs illuminat: dõ reconciliat: cunctis participib nr̃ẽ natȩ consotiati
spem nobꝰ futẽ remuneratiõĩs inspirat: auget ĩ nob iurtutes scasraenos¬

Expanded text:
tudinis appellatione censendus est, qui nihil sibi vitii rebellare, aut dominari pertudinis appellatione censendus est, qui nihil sibi vitii rebellare, aut dominari permiserit: modo absit ignavia, ne nos id desperemus posse quod possumus; absit praesumive de munere Dei, quo fortes efficimur, desperemus; sive nos de nostra possibilitate jactemus, idonei ad resistendum vitiis esse non possumus. Et utique animi fortitudo tam desperandi ignaipsa quoque in eorum pectoribus qui se illi tradiderint, nullis vitiorum valeat impugnationibus superari. Fides enim, quae est justitiae fundamentum, qdunt, et ex qua omnia bona procedunt. Ipsa nos a peccatis omnibus purgat, mentes nostras illuminat, Deo reconciliat, cunctis participibus naturae nostrae consociat, spem nobis futurae remunerationis inspirat, auget in nobis virtutes san
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ nob̾ cupiamꝰ munera p̾dicari Nec illi suã posst̃ iactare uirtutẽ: quib dns̾
factꝰ ẽ ĩ salutẽ. His gͦ cui factꝰ ẽ dñs fortitudo. nullis carnalib desideriis ce¬
dat: nullis uoluptatib adqͥescat: ambitionẽ ac popularẽ głam uincat.
Mõ pecuniȩ eũ amor addicat: ñ accerbitas passionũ dãpnoꝵq subiciat. Sit
illi ds̃ laus tota. ꝑfecta gła. dilectio pura. spes certa. securitas firma.
possibilitas sana. sanitas ĩ corrupta: ut ei qcqͥd ĩ carnalib placet. in hoc¬
thoc mundo displicet᷑. quic qͥd p̃ciosũ uidt̃ eẽ. uileseat. qͥeqd nitiaũ futẽ con¬
tpiꝰ uidet᷑ animũ ab hisuitiis uinciquȩ uicerat: o nicħ e ꝓsit aliqua suꝑã.¬
se si alicui qͥd neglexi̾t suꝑare. subiaceat:. Quando ñ ille fortis haberi soleat
qui ĩȩ adeundis laborib ꝑicłisq claruerit. aut frenandis uoluptatib ae do¬
mandis in suterit: ss & ille sublilmis ⁊ magnꝰ. ille pocens atq dignꝰ forci¬

Expanded text:
 Nec illi suam possunt jactare virtutem, quibus Dominus factus est in salutem. 3. Is ergo cui Dominus est animi fortitudo, nullis carnalibus desideriis cedat, nullis voluptatibus acquiescat, ambitionem ac popularem gloriam vincat. Non eum pecuniae amor addicat, non acerbitas passionum damnorumque subjiciat. Sit illi Deus laus tota, perfecta gloria, delectatio pura, spes certa, securitas firma, possibilitas sana, sanitas incorrupta: ut ei quidquid carnalibus placet,c mundo displiceat; quidquid pretiosum videtur esse, vilescat; quidquid nitidum, futurorum conturpius videtur animum ab his vitiis vinci quae vicerat: et nihil ei prodest aliqua superasse, si alicui quod neglexerit superare subjaceat: quando non ille fortis haberi soleat qui in adeundis laboribus periculisque claruerit, aut frenandis voluptatibus ac domandis institerit; sed ille magnus et sublimis, ille potens atque dignus forti
Abbreviated transcription (Latin):
ibo ad patrẽ meũ. Iđo sic sũ locutꝰ: deniq mer addidi. atq itafieri ami e¬
cũ mancipiũ dño Quod gͦ dixi cui me maxime debeo: aa hores reui
ut oppinor ĩ portune. atq ĩ congrue: Sepe eiũ cũ abste multa qͣ sissem
nescio q̃ illa gea sententia me d et̾rendũ putasti. ꝙͣ phibem᷑ eaq̃ sup̃ nos
st̃ reqͥrere. N c̃ uͦ. ñ puto nos ipsos sup̾ nos ec̃. Q uã obrẽ eĩ de anima

Expanded text:
ibo ad patrem meum, ideo sic sum locutus. denique mox addidi: atque ita fieri amiibo ad patrem meum, ideo sic sum locutus. denique mox addidi: atque ita fieri amicum mancipium domino. quod ergo dixi: cui me maxime debeo, ad homines rettuli; ut opinor, importune atque incongrue. Saepe enim cum abs te multa quaesissem, nescio qua illa graeca sententia me deterrendum putasti, qua prohibemur ea quae supra nos sunt requirere: nunc vero non puto nos ipsos supra nos esse. Quamobrem cum de anima