comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dñe iħu. auser scandala de regno
tuo quod ẽ anima mea: ut rognes
tu qui debes in ea. Uenit enĩ aua¬
ritia ⁊ uendicat in me sibi sedem:
lactantia cupit dñari michi. suꝑbia
uult michi esse rex: luxuria dicit
ego regnabo: ambitio. detractio. in¬
uidia ⁊ iracundia certant in me
ipso. de me ipso: cuius ego pocissi¬
mum ẽẽ uidear. Ego aut̃ quantũ
ualeo resisto. renitor. qͣntũ iuuor
dñm meũ iħm reclamo. Ipsi me
defendo. quia ipsius me iuris ag¬
nosco: ipsum michi deum. ipsum
mͥ dñm teneo idico. Non habeo re
quia tu es ipse rex meus ⁊ deus m̃s.
qui mandas salutes iacob. Dixit
aut̃ maria ad angłm. Quomͦ fiet
istud. qm̃ uirũ ñ cognosco: Primo
quidem prudaenter tacuit. cũ adhuc
dubia cogitabat qualis ẽẽt illa saluta¬
tio: malens nimirũ humilit̃ non
respondere: qͣm demere loqui qͦd
Anesciret. Iam uͦ confortata .&. bene
p̃meditata. angło quidem foris lo¬
quente. s deo intus ꝑsuadente. erat

Expanded text:
Domine Jesu, auter scandala de regno Domine Jesu, auter scandala de regno tuo, quod est anima mea, ut regnes tu qui debes in ea. Venit enim avaritia, et vindicat in me sibi sedem; jactantia cupit dominari mihi; superbia vult mihi esse rex. Luxuria dicit: Ego regnabo; ambitio, detractio, invidia et iracundia certant in me ipso de me ipso, cujus ego potissimum esse videar. Ego autem quantum valeo resisto; renitor quantum juvor. Dominum meum Jesum reclamo; ipsi me defendo; quia ipsius me juris agnosco. Ipsum mihi Deum, ipsum mihi Dominum teneo, et dico: Non habeo regquia tu es ipse Rex meus, et Deus meus, qui mandas salutes Jacob. 3. Dixit autem Maria ad angelum: Quomodo fiet istud? quoniam virum non cognosco. Primo quidem prudenter tacuit, cum adhuc dubia cogitabat qualis esset ista salutatio; maleus nimirum humiliter non respondere, quam temere loqui quod nesciret. Jam vero confortata et bene praemeditata, angelo quidem foris loquente, sed Deo intus persuadente erat
Abbreviated transcription (Latin):
acarnali. ⁊ filios fidei abrahe afiliis
hi reputandi sunt in domo iacob.
Iacob quippe ipse ẽ qui isrł. Solos gͥ
qui in fide iacob ꝑfecti inueniendi
sunt reputa indomo iacob: uel potiꝰ
ipsos noueris fore spũalem ⁊ eternã
domum iacob. in qua regnabit dñs
ihis in eternum. Quis ex nobis ẽ. qui
iuxta interpretationẽ nominis ia¬
cob supplantet diabolum de corde
regnabit in eternũ: quia ce ipsi cũ
eo regnabunt. & regni huius ñ erit
sinis. Oquã gloriosum ẽ regnũ illudͣ
in quo reges congregati sunt con¬
tione: fulgebu̾nt iusti sicut sol in
regno patris eoꝵ Osi ⁊ mei pecca¬
toris meminerit iħc in beneplacito
popłi sui: cum uenerit in regnum
suũ. Osi me in illa die quando tra¬
diturus ẽ regnum deo npatri. ui¬
sitare dignabitur in salutari suo:
aduidendũ scilicet in bonitate ele¬
ctorum suoꝵͥ ad letandũ in leticia
gentis suȩ: ut laudetur etiã ame
cũ hereditate sua. Ueni interim

Expanded text:
a carnali, et filios fidei Abrahae a filiis a carnali, et filios fidei Abrahae a filiis hi reputandi sunt in domo Jacob. Jacob quippe ipse est qui Israel. Solos igitur qui in fide Jacob perfecti inveniendi sunt, reputa 750 in domo Jacob, vel potius ipsos noveris fore spiritualem et aeternam domum Jacob, in qua regnabit Dominus Jesus in aeternum. Quis ex nobis est, qui juxta interpretationem nominis Jacob, supplantet diabolum de corde regnabit in aeternum, quia et ipsi cum eo regnabunt, et regni hujus non erit finis. O quam gloriosum est regnum illud, in quo reges congregati sunt, cona contemplatione fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eorum . O si et mei peccatoris meminerit Jesus in beneplacito populi sui, cum venerit in regnum suum! O si me in illa die, quando traditurus est regnum Deo et Patri, visitare dignabitur in salutari suo, ad videndum scilicet in bonitate electorum suorum, ad laetandum in laetitia gentis suae, ut laudetur etiam a me cum haereditate sua! Veni interim,
Abbreviated transcription (Latin):
sedem. suꝑ solium. suꝑ regnũ. Babit
engo ei dñs deus sedem dauid patris
sui: non typicam s ueram. ñ temꝑa¬
lem s eternã. ñon terrenam s gelestẽ.
Quȩ iocirco ut iam dictũ est. memo¬
ratur fuisse dauid: quia hec inqua
temporalit̃ sedit. eternȩ illius gere¬
bat imaginem. Et regnabit in do¬
mo iacob in eternũ. ⁊ regni eius ñ
erit finis. Hic quoq si domũ iacob
temꝑalem accipimus. quomͦ in illa
que ȩterna non ẽ. in ȩternũ regna¬
turus ẽ: Querenda ẽ gͦ domus ȩtna
iacob: in qua regnet in eternũ. cuiꝰ
regni ñ erit finis. Annon deniq ex
negauit eum: unsipienter respuit
ante faciem pilati: quando illo ꝑhi¬
bente regem ur̃m crucifigam. uno
ore respondendo clamauit ñ habe¬
mus regem nisi cesarem: Require
itaq apłm .&e. discernet tibi eũ qui
in occulto iudeus ẽ. ab illo qui in ma¬
nifesto: ⁊ que in spũ ẽ. circuncisio. ab
ea quȩ fit in carne: ⁊ sp̃ũalem isrł

Expanded text:
sedem, super solium, super regnum. Dabit ergo ei Dominus Deus sedem David patris sui, non typicam, sed veram; non temporalem, sed aeternam; non terrenam, sed coelestem. Quae idcirco, ut jam dictum est, memoratur fuisse David, quia haec, in qua temporaliter sedit, aeternae illius gerebat imaginem. 2. Et regnabit in domo Jacob in aeternum, et regni ejus non erit finis. Hic quoque, si domum Jacob temporalem accipimus, quomodo in illa, quae aeterna non est, in aeternum regnaturus est? Quaerenda est ergo domus aeterna Jacob, in qua regnet in aeternum, cujus regni non erit finis. An non denique dnegavit eum, et insipienter respuit ante faciem Pilati, quando illo perhibente, Regem vestrum crucifigam? uno ore respondendo clamavit: Non habemus regem nisi Caesarem? Require itaque Apostolum, et discernet tibi eum qui in occulto Judaeus est, ab illo qui in manifesto; et quae in spiritu est circumcisio, ab ea quae fit in carne : spiritualem Israel
Abbreviated transcription (Latin):
S hic ꝓpħa de quo regno dexerit
expressius aꝑuisse uidetur. in eo
qͦd non in syon posuit. s suꝑ syon.
Nam ideo fortassis dictũ ẽ suꝑ: quia
in syon qͥdem regnauit dauid: suꝑ
syon uͦ regnum est illius de qͦ dictũ
ẽ ad dauid. de fructu uentris tui po¬
nam suꝑ sedem tuã: de quo ⁊ dictũ
ẽ ꝑ alium ꝓpħam: suꝑ solium dauid¬

Expanded text:
Sed hic propheta de quo regno dixerit, Sed hic propheta de quo regno dixerit, expressius aperuisse videtur, in eo quod non in Sion posuit, sed super Sion. Nam ideo fortassis dictum est, super, quia in Sion quidem regnavit David: super Sion vero regnum est illius, de quo dictum est ad David: De fructu ventris tui ponam super sedem tuam : de quo et dictum est per alium p
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c sc̃s. Sequit᷑ namq iait. Et da¬
bit illi dñs deus sedem dauid patͥs
sui. Uerba sunt angłi ad uirginẽ
de ꝓmisso filio: ꝓmutentis quod
debeat possidere regnum dauid.
Quod de stirpe dauid originem
sedem dauid patris sui. cum ipse
in ierłm ñ regnauit᷑ qͥn immo dur¬
bis eum uolentib constituere regẽ.
ñ acquieuerit: s iante faciem pi¬
lati ꝓiestatus sit. regnũ meũ ñ ẽ
de hoc mundo. Deniq qͥd magnũ
eꝓmutitur ei qui sedet suꝑ cheru¬
bin. quẽ ꝓpħa uidit sedentem suꝑ
solium excelsum ⁊eleuatũ: sedere
in sede dauid patris sui: S nouimꝰ
quandã aliam ierłm abea que nc̃
est. in qua regnauit dauid significa¬
tam: multo ista nobiliorem. mul¬
to ditiorem. Hanc gͥ puto hic fus¬
se designatam: illo uidelicet usu lo¬
quendi quo sepe reꝑis inscripturis.
significans poni ꝓsignificato. Cunc
sane dedit illi deus sedem dauid pa¬
tris sui: quando constitutus ẽ. rex
abeo suꝑ syon montem sc̃m eius.

Expanded text:
sanctus. Sequitur namque, et ait: Et dabit illi Dominus Deus sedem David patris sui. Verba sunt angeli ad Virginem de promisso Filio, promittentis quod debeat possidere regnum David. Quod de stirpe David duxerit osedem David patris sui, cum ipse in Jerusalem non regnaverit, quin imo turbis eum volentibus constituere regem, non acquieverit , sed et ante faciem Pilati protestatus sit: Regnum meum non est de hoc mundo . Denique quid magnum promittitur ei qui sedet super Cherubim , quem propheta vidit sedentem super solium excelsum et elevatum , sedere in throno David patris sui? Sed novimus quamdam aliam Jerusalem ab ea quae nunc est, in qua regnavit David, significatam, multo ista nobiliorem, multo ditiorem. Hanc igitur puto hic fuisse significatam, illo videlicet usu loquendi, quo saepe reperis in Scripturis significans poni pro significato. Tunc sane dedit illi Deus sedem David patris sui, quando constitutus est rex ab eo super Sion montem sanctum ejus .
Abbreviated transcription (Latin):
on est dubium qͥeqͥd in laudibꝰ
matris ꝓferimus ad filium
ꝑtinere: ⁊ rursum cũ filiũ ho¬
noramus. agła matris ñ recedimꝰ.
Nam si iuxta salomonem filius sa¬
piens gła est patris: quantomagis
gloriosum ẽ matrem ipsius effici
sapientie: S quid ego dempto in
eius laudib quã laudabilem p̃di¬

Expanded text:
on est dubium, quidquid in laudibus Matris proferimus, ad Filium pertinere; et rursum, cum Filium honoramus, a gloria Matris non recedimus. Nam, si juxta Salomonem, Filius sapiens gloria est patris : quanto magis gloriosum est matrem ipsius effici Sapientiae? Sed quid ego tento in ejus laudibus, quam laudabilem praedi
Abbreviated transcription (Latin):
te scriptura. Ubicũq isrł erat:
lux erat. Huc mͥ acccurrat &.
factum scĩ helie: nunc quidem
abextremis derie nubes ⁊ plu-¬
uias educentis. nc̃ uͦ suꝑ blasphe¬
mos euocantis ignem de cȩlo.
Et modo de simili clarificatꝰ

Expanded text:
te Scriptura: Ubicunque Israel erat, te Scriptura: Ubicunque Israel erat, lux erat . Huc mihi occurrit et factum sancti Eliae, nunc quidem ab extremis terrae nubes et pluvias educentis , nunc vero super blasphemos evocantis ignem de coelo . Et modo de simili clarificat
Abbreviated transcription (Latin):
omnia mortem. Et ut scias lec¬
tor quod oratio oialachiȩ concus¬
serit elementa: solos intercepit
tempestas qui querebant animã
eius: solus turbo tenebrosus in¬
uoluit. qui parauerant oꝑa ter:¬
brarum. Deniq ipse qui pͥnces
extuerat tanti mali fulmut
ꝑcussus interiit cũ tribus alis.
⁊ fuere consortes mortis. qui fue¬
rant participes sceleris. Quoꝵ
sequenti die inuenta sunt cor¬
pora semiusta. ⁊putida. herentio
ramis arboreis. ubi quemq sp̃s
eleuans alisisset. Alii qͦ tresscmt¬
uiui inuenti sunt: ceteri om̃s
cucumquaq disꝑsi. Illos attẽ
qui eũ malachia erant quãuis
ꝓximos loco. dempestas om̃ĩ no
non tetigit: nec quicqͣm mo. le¬
ate uitulit. In sfacto ito ntesꝰ
capi exꝑimentum ueritatis uerbi
illius: quia oratio iusti penetrat
celos. S ⁊ nouum antiqui exẽ¬
plum miraculi. quo olim dota e¬
gypto uersante in tenebris so¬
lus isrł in lumine mansit: dicen¬

Expanded text:
omnia mortem. 23. Et ut scias, lecomnia mortem. 23. Et ut scias, lector, quod oratio Malachiae concusserit elementa; solos intercepit tempestas, qui quaerebant animam ejus; solos turbo tenebrosus involvit, qui paraverant opera tenebrarum. Denique ipse, qui princeps exstiterat tanti mali, fulmine percussus interiit cum tribus aliis: et fuere consortes mortis, qui fuerant participes sceleris. Quorum sequenti die inventa sunt corpora semiusta, et putrida, haerentia ramis arborum, ubi quemque spiritus elevans allisisset. Alii quoque tres semivivi inventi sunt: caeteri omnes circumquaque dispersi. Illos autem qui cum Malachia erant, quamvis proximos loco, tempestas omnino non tetigit, nec quidquam molestiae intulit. In facto isto recens capimus experimentum veritatis verbi illius, quia oratio justi penetrat coelos . Sed et novum antiqui exemplum miraculi, quo olim tota Aegypto versante in tenebris, solus Israel in lumine mansit, dicen
Abbreviated transcription (Latin):
Erat enim ⁊ ipse ex dampnata ꝓ¬
genie: cognatus miauricii. Ceterũ
rex ⁊ ep̃i ⁊ fideles derrȩ nichilomi¬
nus conuenerunt ut introduce¬
rent malachiã. ¶ Et ecce conci¬
lium malignantiũ exaduerso.
Quidã de filiis belial ꝓmptus ad
maliciam. podens miniquitate:
sciens locum ubi pariter conue¬
nire decreuissent: multis aggre¬
gatis sibi lacenter uicinum oc¬
cupat collem eminentem eregi¬
one: unde illis tractantibs alia
repentino impetu suꝑ incautos
irruerent: uinterficerent inno¬
centes. Condixerant enim etiã regẽ
cũ ep̃o trucidare: ut ñ ẽẽt qͥ uin¬
dicaret sanguinem iustum. Res
innotuit malachiȩ⁊⁊ intrans ec¬
cłiam erat enim ꝓpe: eleuatis
manibus orauit addñm. Et ec¬
ce nubes ⁊ caligo s itenebrosa
aqua in nubibus aeris: diem u̾¬
terunt in noctem. Fulgura qͦ
⁊ donitrua ⁊⁊ horribilis sp̃s ꝓcel¬
larum diem ultimũ minitant᷑.
uicinamq elementa intentant

Expanded text:
Erat enim et ipse ex damnata proErat enim et ipse ex damnata progenie, cognatus Mauricii. Caeterum Rex, et episcopi, et fideles terrae nihilominus convenerunt, ut introducerent Malachiam. Et ecce consilium malignantium ex adverso. Quidam de filiis Belial promptus ad malitiam, potens in iniquitate, sciens locum ubi pariter convenire decrevissent, multis aggregatis sibi, latenter vicinum occupat collem eminentem e regione: unde illis tractantibus alia, repentino impetu super incautos irruerent, et interficerent innocentes. Condixerant enim etiam Regem cum episcopo trucidare, ut non esset qui vindicaret sanguinem justum. Res innotuit Malachiae, et intrans ecclesiam erat enim prope elevatis manibus oravit ad Dominum, et ecce nubes et caligo, sed et tenebrosa aqua in nubibus aeris, diem verterunt in noctem. Fulgura quoque et tornitrua et horribiles spiritus procellarum, diem ultimum minitantur, vicinamque elementa intentant
Abbreviated transcription (Latin):
lachiȩ ⁊ quidem longe posito &.
nescienti. mulier ꝓcere stature
⁊ reuerendi uultus. Percunctan¬
di que nam ẽẽt: responsum ẽ ẽẽ
uxorem celsi. Quȩ ita tradens
uirgam pastoralem qͣm manu
denebat: disparuit. P aucis decur¬
sis diebus celsus moriens misit ba¬
culum suũ malachiȩ tanqͣm sibi
successuro: quẽ ut uidit agnouit
ipsum eẽ quem uiderat. Huiꝰ p̃ci¬
pue recordatio uisionis derruit
oralachiam: ne si quod diu satis
dissimularat ultra renueret diui¬
nȩ iam uideretur resistere uolun¬
tati. Uerumtam̃ ciuitatẽ ñ intra¬
uit quandui ille incubator uixit:
ne hac occasione contigeret mo¬
ri quemqͣm exhis quib uitam
magis ministraturus ueniebat.
Ita ꝑbiennium nam id temꝑis
suꝑuixit ille: agens extra urbẽ.
strenue in uniuersa ꝓuincia opꝰ
ri morte facto de medio rursũ
nigellus quidam immo uere
nigerrimus sedem preripuit.
Et in hoc anime suȩ oiauricius
adicere dampnationis ꝑsisteret.

Expanded text:
lachiae, et quidem longe posito et lachiae, et quidem longe posito et nescienti, mulier procerae staturae et reverendi vultus. Percontanti quaenam esset, responsum est esse uxorem Celsi. Quae tradens ei virgam pastoralem, quam manu tenebat, disparuit. Paucis decursis diebus, Celsus moriens misit baculum suum Malachiae, tanquam sibi successuro: quem ut vidit, agnovit ipsum esse, quem viderat. Hujus praecipue recordatio visionis terruit Malachiam: ne, si quod diu satis dissimularat ultra renueret, divinae jam videretur resistere voluntati. Verumtamen civitatem non intravit, quandiu ille incubator vixit, ne hac occasione contingeret mori quemquam ex his, quibus vitam magis ministraturus veniebat. Ita per biennium nam id temporis supervixit ille agens extra urbem, strenue in universa provincia opus ri morte facto de medio, rursum Nigellus quidam, imo vere nigerrimus, sedem praeripuit. Et in hoc animae suae Mauricius adjicere damnationis persisteret.
Abbreviated transcription (Latin):
ma: ad mortem inquit ducitis
me. s obedio spe martyrii. Hac
am̃ condicione: ut si iuxta fidẽ
ur̃am resn in melius cedat ⁊ uen¬
d. cet sibi ds̃ suã hereditatem
dic ipientib eã. tũ demũ om̃ibꝰ
Q sũmatis ⁊ ȩccłia pacẽ habente
liceat redire ad priorem sponsam
meam ⁊amicam de qua rapior pau¬
ꝑtatem: ⁊ ꝓme illic alium substitu¬
ere: qui tunc forte reꝑtus ydoneus
fuerit. Nota lector uirtutem uiri
ianimi puritatem: nec honorem
scilicet affectantis. nec formidantiᷤᷤ
mortem ꝓxp̃i nomine. Quid hoc
animo purius qͥdue fortius: ut se
exponens ꝑiculo ⁊ labori. alteri
fructũ cedat ipsam in loco pͥncipa¬
tus securitatem ⁊ pacem : Facit
hoc cum liberũ sibi expacto re¬
tinet reditum ad pauꝑtatẽ: pace
lib̾tate eccłȩ restituta. Spondentibꝰ
illis demũ acquieuit uoluntati
eorum. uel potius dei: aquo sibi
iam olim p̃ostensum recordabat᷑.
iam egrotante celso apparuit on¬

Expanded text:
ma: « Ad mortem, » inquit, « ducitis ma: « Ad mortem, » inquit, « ducitis me: sed obedio spe martyrii, hac tamen conditione, ut si juxta fidem vestram res in melius cedat, et vindicet sibi Deus suam haereditatem a diripientibus eam, tunc demum omnibus consummatis, et Ecclesia pacem habente, liceat mihi redire ad priorem sponsam meam, et amicam, de qua rapior, paupertatem; et pro me illic alium substituere, qui tunc forte repertus idoneus fuerit. » Nota, lector, virtutem viri, et animi puritatem, nec honorem scilicet affectantis, nec formidantis mortem pro Christi nomine. Quid hoc animo purius, quidve fortius, ut se exponens periculo et labori, alteri fructum cedat, ipsam in loco principatus securitatem et pacem? Facit hoc, cum liberum sibi ex pacto retinet reditum ad paupertatem; pace et libertate Ecclesiae restituta. Spondentibus illis, demum acquievit voluntati eorum, vel potius Dei, a quo sibi jam olim praeostensum recordabatur,jam aegrotante Celso, apparuit Ma
Abbreviated transcription (Latin):
supra mentio facta ẽ. Aiter quẽ
aiunt pͥma functũ legatione apli¬
cȩ sedis ꝑ uniuersam hybernot
Qui triennio iam decurso in hac
p̃sumptione mauricii ⁊ oralachiȩ
dissimulatione: ñ ferentes ultra
eccłiȩ adulterium. dedecus xp̃i:
iuim facere. At ille renuere pͥmũ.
Pretendere siquidem difficulta¬
tem rei:. nobilis ipsius ꝓsapie
multitudine. fortitudinem. am¬
bitionem. multum eẽ ad se pau¬
ꝑculum. oponere se dot. tantis.
talibus. taliter radicatis: qui iã
annos ferme ducentos quasi he¬
reditate possedissent sc̃uarium
dei. ⁊ nc̃ quoq id p̃occupassent:
ñ posse illos exftͥrpari nec cum
mortib hominũ quidem: sua
ñ interẽe fundi humanũ san¬
guinem occasione sui: postremo
unctum se sponse alteri quam
dunittere ñ liceret. Uerum illis
econtra instantib ⁊ clamantibꝰ.
quia adno sermo egressus ẽ s ⁊
dia auctoritate iubentib sub¬
ire onus atq intentantibꝰ anathe¬

Expanded text:
supra mentio facta est ; alter, quem supra mentio facta est ; alter, quem aiunt prima functum legatione apostolicae Sedis per universam Hiberniam. Qui triennio jam decurso in hac praesumptione Mauricii, et Malachiae dissimulatione, non ferentes ultra ecclesiae adulterium, dedecusque Chrvim facere. At ille renuere primum; praetendere siquidem difficultatem rei, nobilis illius prosapiae multitudinem, fortitudinem, ambitionem: multum esse ad se pauperculum opponere se tot, tantis, talibus, taliter radicatis, qui jam annos ferme ducentos, quasi haereditate possedissent sanctuarium Dei, et nunc quoque id praeoccupassent: non posse illos extirpari, nec cum mortibus hominum quidem: sua non interesse, fundi humanum sanguinem occasione sui: postremo junctum se sponsae alteri, quam dimittere non liceret. 21. Verum illis e contrario instantibus, et clamantibus, quia a Domino sermo egressus est; sed et tota auctoritate jubentibus subire onus, atque intentantibus anathe
Abbreviated transcription (Latin):
modi malis popłi sui uehementer
dolens. erat enim uir bonus ⁊ di¬
moratus: curauit omnimͦ habere
sibi successorem malachiam: qͦd
ꝑipsum confidet posse explantari
male radicatam successionem:. qui
carus eẽt omnib. ⁊quem omnes
emularent᷑: ⁊ dñs erat cũ eo. Nec
frustratus ẽ a spe sua. Nam illo mar¬
tuo substitutus ẽ malachias: non
tam̃ mox neq id facile. Ecce enĩ
de semine nequam qui occupet
locum mauricius nomine. Is ꝑ
quinquenniũ fretus potentia se¬
tyrannus. Nam uota pioꝵ mag
in malachia conuenerant. Demq
suadebant eum subire onusi
xta constitutionem celsi: S ille qͥ
omne sublime haud secus qͣm su¬
um p̃cipicium declinabat. bo¬
nam sibi uidebatur nactus ocra¬
sionem exeusandi: qͦd ꝑ id tẽpis
introitus eiꝰ pacificus eẽ ñ posset
Instabant tam scõ oꝑi. ⁊ sollicia¬
bant om̃s: duo potissimum ep̃.
malchus. ⁊ Gileb̾tus. Quoꝵ pror
ipse ẽ senior lesmorensis: de quo

Expanded text:
modi malis populi sui vehementer modi malis populi sui vehementer dolens erat enim vir bonus et timoratus, curavit omni modo habere sibi successorem Malachiam, quod per ipsum confideret posse explantari male radicatam successionem: qui charus esset omnibus, et quem omnes aemularentur, et Dominus erat 668 cum eo. Nec frustratus est a spe sua. Nam illo mortuo, substitutus est Malachias, non tamen mox, neque id facile. Ecce enim de semine nequam qui occupet locum, Mauricius nomine. Is per quinquennium, fretus potentia saeopus, sed tyrannus. Nam vota piorum magis in Malachiam convenerant. Denique suadebant eum subire onus juxta constitutionem Celsi: sed ille, qui omne sublime haud secus quam suum praecipitium declinabat, bonam sibi videbatur nactus occasionem excusandi, quod per id temporis introitus ejus pacificus esse non posset. Instabant tam sancto operi, et sollicitabant omnes; duo potissimum episcopi, Malchus et Gillebertus: quorum prior ipse est senior Lesmorensis, de quo
Abbreviated transcription (Latin):
quindecim. Et eo usq firmaue¬
rat sibi ius prauum immo omĩ
morte puniendam iniuriam
generatio mala iadultera: ut
⁊ si interdũ defecissent clerici
de sanguine illo. s ep̃i nunqͣm.
Deniq iam octo exstiteratit an¬
te celsum uiri uxorati ⁊ absq
ordinibus : litcerati tam̃. Inde
dota illa ꝑuniuersam hybernã
de qua multa suꝑiꝰ diximꝰ disso¬
lutio eccłiasticȩ discipline:cen¬
sure eneruatio. religionis eua¬
cuatio. Inde illa ubiq ꝓman¬
suetudine xp̃iana seua subintro¬
ducta barbaries: immo paga¬
nismus quidam inductus sub
nomine xp̃iano. Ham qͦd in au¬
ditũ ẽ. ab ipso xp̃ianitatis initio:
sine ordine. sine ratione muta¬
bantur ⁊ multiplicabant᷑ ep̃i.
ꝓlibitu metropolitani: Ita ut u¬
nus ep̃atus uno non eẽt conten¬
tus. s singłe penȩ eccł̃iȩ singłos
haberent᷑ ep̃os. Nec mirum. Nam
quomͦ tam morbidi capitis menbra
ualerent: Pro his celsus atq huiꝰ¬

Expanded text:
quindecim. Et eousque firmavequindecim. Et eousque firmaverat sibi jus pravum, imo omni morte puniendam injuriam, generatio mala et adultera, ut etsi interdum defecissent clerici de sanguine illo, sed episcopi nunquam. Denique jam octo extiterant ante Celsum viri uxorati, et absque ordinibus, litterati tamen. Inde tota illa per universam Hiberniam, de qua superius diximus, dissolutio ecclesiasticae disciplinae, censurae enervatio, religionis evacuatio: inde illa ubique, pro mansuetudine christiana, saeva subintroducta barbaries, imo paganismus quidam inductus sub nomine christiano. Nam quod inauditum est ab ipso Christianitatis initio sine ordine, sine ratione mutabantur et multiplicabantur episcopi pro libitu metropolitani, ita ut unus episcopatus uno non esset contentus, sed singulae pene ecclesiae singulos haberent episcopos. Nec mirum: nam quomodo tam morbidi capitis membra valerent? 20. Pro his Celsus, atque hujus
Abbreviated transcription (Latin):
celsum: ipse ẽ qui malachiam in
quasi testamentũ quatinus oialachi¬
as deberet succedere sibi: qͦd nullus
uderetur dignior. qui ep̃aretur
in sede prima. hoc presentib in¬
dixit: hoc manda ũ absentib.
Hoc specialiter ambob mumu¬
nie regib imaiorib derre sc̃i pa¬
tricii auctoritate p̃cepit. Cuius
reuerentia ⁊ honore tnqͣm apłi
illius gentis qui dotam patriam
conuertisset adfidem. sedes illa
inqua ⁊uiuens p̃fuit. ⁊ mortuus
requiescit. in tanta abinitio cun¬
ctis ueneratione habetur: ut ñ
sunt. s ȩtiã regum ac principum
uniuersitas subiecta sit metropo¬
litano in omni obedientia: ⁊ unus
ipse omĩb presit. Uerũ mos pessimꝰ
inoleuerat quorumdã diabolica
ambitione podentum: sedem sc̃am
obtentum iri hereditaria succes¬
sione. Nec enim patiebant᷑ episco¬
pari: nisi qui eẽnt de tribu ⁊ fa¬
milia sua. Nec parum ꝓcesserat
exsecranda successio: decursis iam
in hac malicia quasi generatioibꝰ

Expanded text:
Celsum: et ipse est qui Malachiam in Celsum: et ipse est qui Malachiam in quasi testamentum, quatenus Malachias deberet succedere sibi, quod nullus alius videretur dignior, qui episcoparetur in sede prima. Hoc praesentibus indixit, hoc mandavit absentibus, hoc specialiter ambobus Mumoniae regibus, et majoribus terrae, sancti Patricii auctoritate praecepit. Cujus reverentia et honore, tanquam apostoli illius gentis, qui totam patriam convertisset ad fidem, sedes illa, in qua et vivens praefuit, et mortuus requiescit, in tanta ab initio cunctis veneratione habetur, ut nonsunt, sed etiam regum ac principum universitas subjecta sit metropolitano in omni obedientia, et unus ipse omnibus praesit. Verum mos pessimus inoleverat quorumdam diabolica ambitione potentum, sedem sanctam obtentum iri haereditaria successione. Nec enim patiebantur episcopari, nisi qui essent de tribu et familia sua. Nec parum processerat exsecranda successio, decursis jam in hac malitia quasi generationibus
Abbreviated transcription (Latin):
animalia multa adusum fr̃m:
multa insuꝑ inauro ⁊ argento
adsumptus edificiorum ꝓregia
liberalitate collata. Ipse quoq
erat intrans nexiens cũ eis sedu¬
lus ⁊ offrctosus: habitu quidem
rex: s anĩmo discipłs oralachiȩ.
Et benedixit loco illi dñs ꝓpter
Malachiam: ⁊ inbreui factus ẽ
magnus reb.⁊ possessionib ⁊ ꝑ
sonis. Ubi uelut de nouo incho¬
ans: legem ⁊ disciplinã quã aliis
imponebat magis ipse portabat
ep̃c ⁊⁊ magister. Epse in ordine ui¬
assue coqͥuine ministerio inser¬
uiebat: ipse fr̃ib cũ recumberent
ministrabat. Inter succedentes sibi
inuicem fr̃s ad cantandũ legendũ¬
ue in eccłia ñ se preteriri patie¬
batur: strenue implens ⁊ ipse offi¬
cium loco suo tanqͣm unus exillis.
Sc̃e pauꝑtatis non mͦ parcicipem
s ⁊ principem se exhibebat: ipsiꝰ
p̃eipue suꝑ om̃s habundantiꝰ emu¬
lator existens. Dum hȩc ita agun¬
dur contigit infirmari archiep̃m

Expanded text:
animalia multa ad usus fratrum, animalia multa ad usus fratrum, multa insuper in auro et argento ad sumptus aedificiorum pro regia liberalitate collata. Ipse quoque erat intrans et exiens cum eis sedulus et officiosus, habitu quidem rex, sed animo discipulus Malachiae. Et benedixit loco illi Dominus propter Malachiam. Et in brevi factus est magnus rebus, possessionibus, et personis. Ubi velut de novo inchoans, legem et disciplinam, quam aliis imponebat, magis ipse portabat episcopus et magister. Ipse in ordine vicis suae, coquinae ministerio inserviebat; ipse fratribus, cum recumberent, ministrabat. Inter succedentes sibi invicem fratres ad cantandum, legendumve in ecclesia, non se praeteriri patiebatur, strenue implens et ipse officium loco suo, tanquam unus ex illis. Sanctae paupertatis non modo participem, sed et principem se exhibebat, ipsius praecipue super omnes abundantius aemulator existens. CAPUT X. Fit atur, contigit infirmari archiepiscopum
Abbreviated transcription (Latin):
edificantur basilice: ordinatur de¬
rus in illis: sacramentoꝵ rite sol¬
lempnia celebrantur. Confessio¬
nes fiunt: ad eccłiam conueniunt
plebes: concubinatus honestat
celebritas nuptiarum. Postrems
sic mutata in melius omĩa: ut h¬
die illi genti conueniat. qͦd dñs
a rege aquilonaris partis hẏberuls
quia ab̃a quilone pandit̾ omne
malum. Et forte malũ illud bens
utentib bonum fuit. Quis scit enĩ
si tali flagello ds̃ delere uoluit ma¬
la antiqua popłi sui: Istiusmodi
malachias uecessitate compulsus.
⁊ipse exiit cũ turba discipuloꝵ
suoꝵ: Nec ociosus exitus eiꝰ. Hac
occasione monasteriũ ybracense
constructũ ẽ: eunte illo oialachia
ipse ẽ qui olim regno pulsus sub
cura mialachiȩ de miscdia d̃i con¬
solationem accepit. Et locus ille
situs in regno eius. Gauisus ẽ rex
uiso malachia: se ⁊ sua omĩa ex¬
ponens ei.:⁊ his qui cũ eo erant:
ut pote ñ ingratus nec in memor
beneficii. Adducta in continenti

Expanded text:
aedificantur basilicae, ordinatur cleaedificantur basilicae, ordinatur clerus in illis. Sacramentorum rite solemnia celebrantur, confessiones fiunt, ad ecclesiam conveniunt plebes, concubinatus honestat celebritas nuptiarum; postremo sic mutata in melius omnia; ut hodie illi genti conveniat, quod Domia rege aquilonaris partis Hiberniae, quia ab aquilone panditur omne malum . Et forte malum illud bene utentibus bonum fuit. Quis scit enim, si tali flagello Deus delere voluit mala antiqua populi sui? Istiusmodi Malachias necessitate compulsus, et ipse exiit cum turba discipulorum suorum. Nec otiosus 667 exitus ejus. Hac occasione monasterium Ibracense constructum est, eunte illo Malachia Ipse est qui olim regno pulsus, sub cura Malachiae de misericordia Dei consolationem accepit. Et locus ille situs in regno ejus. Gavisus est Rex viso Malachia, se et omnia sua exponens ei, et his qui cum eo erant, utpote non ingratus nec immemor beneficii. Adducta incontinenti
Abbreviated transcription (Latin):
quib ⁊⁊ ꝓquib loquebatur bõna
tibi. Quis digne exprimat inqͣn¬
tis uexatus: quib affectus sit con¬
tumeliis. quib iniuriis lascessitꝰ.:
quotiens lassatus inedia. quotienᷤ
affuctus in frigore i nuditate. At¬
tamen cum his qui oderant pacem
erat pacificus: instans nichilominꝰ
oportune importune. Blasphematꝰ obse¬
crabat. in uiriatus opponebat scutũ
patientie: ⁊uincebat in bono malũ
Quid ni uicisset: ꝑseuerauit pul¬
sans: ⁊ scđm ꝓmissionem. Tandem ali¬
quando pulsanti aꝑtum ẽ. Quomͦ
poterat ñ sequi quod ueritas p̃nun¬
tiauerat secuturum: Dextera dñ
fecit uircutem: quia os dñi locutũ
ẽ. ueritatem. Cessit duricia. qͥeuit
barbaries: ⁊ domus exasꝑans pau¬
latim leniri cepit: paulatumn correp¬
dionem admittere. reciꝑe discipli¬
nam. Fiunt de medio barbarice
leges: romanȩ introducunt᷑. Reci¬
piuntur ubiq eccłiasticȩ consue¬
tudines: contrarie reiciunt᷑. He¬

Expanded text:
quibus et pro quibus loquebatur bona quibus et pro quibus loquebatur bona tibi! Quis digne exprimat, in quantis vexatus, quibus affectus sit contumeliis, quibus injuriis lacessitus, quoties lassatus inedia, quoties afflictus in frigore et nuditate? Attamen cum his qui oderunt pacem, erat pacificus, instans nihilominus opportune, importune. Blasphematus obsecrabat; injuriatus opponebat scutum patientiae, et vincebat in bono malum. Quidni vicisset? Perseveravit pulsans, et secundum promissionem tandem aliquando pulsanti apertum est . Quomodo poterat non sequi, quod veritas praenuntiaverat secuturum? Dextera Domini fecit virtutem, quia os Domini locutum est veritatem. Cessit duritia, quievit barbaries; et domus exasperans paulatim leniri coepit, paulatim correptionem admittere, recipere disciplinam. Fiunt de medio barbaricae leges, Romanae introducuntur; recipiuntur ubique ecclesiasticae consuetudines, contrariae rejiciuntur; re
Abbreviated transcription (Latin):
nulle: stetit in medio lupoꝵ pastor
intrepidus: omnimodis argum̃to¬
sus quomodo faceret ouesde lu¬
pis. Monere communit̃. secreto
arguere. flere ꝑsingłos. nunc asꝑe.
nc leniter conuenire. ꝓut cuiq
expedire uidebat. In quib ꝑhȩc
minus ꝓfecisset: cor contritum
⁊humiliatũ offerebat proeis.
Quotiens noctes totas ꝑuigiles
duxit extendens manus inorati¬
one. Et cũ uenire ad eccłiam nol¬
lent. ꝑuicos ⁊⁊ plateas occurrebat
inuitis: ⁊ circuiens cuitatem ꝑ¬
quirebat anhelus quem xp̃o ac¬
quireret. S ⁊ foris rura iopida
nichilominus sepus ꝑcurrebat.
cũ scõ illo comitatu discipłorũ
suor: qui nunqͣm deerant lat̾i
eius. Ibat ⁊ erogabat uł ingratiͤ
celestis tritici mensuram. Nec ue¬
hebatur equo s pedes ibat: &.
in hoc uirum se apłicum ꝓbans.
hũ bone quanta passus est ꝓno¬
mine tuo bellator tuus a filiis sce¬
leratis. qͣnta sustinuit abhis ipsis

Expanded text:
nullae; stetit in medio luporum pastor nullae; stetit in medio luporum pastor intrepidus, omnimodis argumentosus, quomodo faceret oves de lupis. Monere communiter, secreto arguere, flere per singulos; nunc aspere, nunc leniter convenire, prout cuique expedire videbat. In quibus per haec minus profecisset, cor contritum et humiliatum offerebat pro eis. Quoties noctes totas pervigiles duxit, extendens manus in oratione! Et cum venire ad ecclesiam nollent, per vicos et plateas occurrebat invitis; et circumiens civitatem, perquirebat anhelus quem Christo acquireret. 17. Sed et foris rura et oppida nihilominus saepius percurrebat cum sancto illo comitatu discipulorum suorum, qui nunquam deerant lateri ejus. Ibat et erogabat vel ingratis coelestis tritici mensuram. Nec vehebatur equo, sed pedes ibat, et in hoc virum se apostolicum probans. Jesu bone! quanta passus est pro nomine tuo bellator tuus a filiis sceleratis! quanta sustinuit ab his ipsis,
Abbreviated transcription (Latin):
tunc intellexit hõ dĩ non adho¬
mines se sed adbestias destinatũ.
Nusqͣm adhuc tales exꝑtus fuierat
inquantacũq barbarie. Nusqͣm
reppererat sic ꝓteruos admores:
sic ferales adritus: sic ad fidẽ im¬
pios: ad leges barbaros: ceruico¬
sos ad disciplinam: spurcos aduitã.
Xp̃iani nomine: repagani. Non
tima inire coniugia: ñ facere con¬
fessiones:penitentias nec qui pe¬
teret nec qui daret penitus inue¬
niri. Ministri altaris pauci admo¬
dum erant. Ss enĩ quid opus plu¬
rimum uͥ ipsa paucitas utter la¬
icos ꝓpemodũ ociosa uacaret:
Non erat qͦd de siuis fructifica¬
rent officus in popło neqͣm. Nec
enim in eccłiis aut p̃dicantis
uox aut cantantis audiebat᷑. Qͥ d
faceret adlecha dñi. Aut ceden¬
dum turpiter. aut ꝑiculose cer¬
tandũ. S qui se pastorem. ⁊ non
mercennariũ agnoscebat: elegit
stare qͣm fugere. paratus ⁊ animã
suã dare ꝓou̾ibus si oportuerit.
Et quamqͣm omnes lupi: ioues

Expanded text:
tunc intellexit homo Dei, non ad hotunc intellexit homo Dei, non ad homines se, sed ad bestias destinatum. Nusquam adhuc tales expertus fuerat in quantacunque barbarie: nusquam repererat sic protervos ad mores, sic ferales ad ritus, sic ad fidem impios, ad leges barbaros, cervicosos ad disciplinam, spurcos ad vitam. Christiani nomine, re pagani. Non tima inire conjugia, non facere confessiones; poenitentias nec qui peteret, nec qui daret, penitus inveniri. Ministri altaris pauci admodum erant. Sed enim quid opus plurium, ubi ipsa paucitas inter laicos propemodum otiosa vacaret? Non erat quod de suis fructificarent officiis in populo nequam. Nec enim in ecclesiis aut praedicantis vox, aut cantantis audiebatur. Quid faceret athleta Domini? aut cedendum turpiter, aut periculose certandum. Sed qui se pastorem, et non mercenarium agnoscebat, elegit stare quam fugere, paratus et animam suam dare pro ovibus, si oportuerit. Et quanquam omnes lupi, et oves
Abbreviated transcription (Latin):
uissima infirmitate correptum.
⁊corꝑe parit̃ curauit ⁊ mente
lico eium adhesit dõ ⁊ oralachie
seruo eius: timens ne deterius
aliqͥd contingeret. si denuo ingra¬
tus tanto inueniret᷑ ⁊ beneficio
⁊ miraculo. Et nunc ut audiui¬
mus preest cuidam monasterio
sito in partib scotiȩ: ⁊ hoc noius¬
simum omniũ que ille fundauit.
Prohuiusmodi augescebat indies
iopinio ⁊ congregatio oxlachie:
grande ei nom̃ intus ⁊ foris: ñ
lamen re grãdius. Nempe ibi de¬
morabatur ȩtiam factus ep̃c. qͦd
locus ẽẽt uicinus ciuitati.
acabat tunc temꝑis ep̃alis se¬
uacarat: malachia nolente assen¬
dre. Siquidem ipsum elegerant.
sistentibus tam̃ illis tandem ali¬
quando cessit: accedente adium
faciendam mandato magistri sui.
necnon ⁊ metropolitani. Tricesimo
ferme etatis suȩ anno mralachias
consecratus ep̃c introducit᷑ conne¬
rech: hoc enum nom̃ ciuitatis. Cũ
autẽ cepisset ꝓofficio suo agere:

Expanded text:
vissima infirmitate correptum, vissima infirmitate correptum, et corpore pariter curavit et mente. Illico enim adhaesit Deo et Malachiae servo ejus, timens ne deterius aliquid sibi contingeret, si denuo ingratus tanto inveniretur et beneficio et miraculo. Et nunc, ut audivimus, praeest cuidam monasterio, sito in partibus Scotiae: et hoc novissimum omnium quae ille fundavit. Pro hujusmodi augescebat in dies et opinio, et congregatio Malachiae, et grande ei nomen intus et foris, non tamen re grandius. Nempe ibi demorabatur etiam factus episcopus, quod locus esset vicinus civitati. Vacabat tunc temporis episcopalis sevacarat, Malachia nolente assentire, siquidem ipsum elegerant. Persistentibus tamen illis, tandem aliquando cessit, accedente ad vim faciendam 666 mandato magistri sui, necnon et metropolitani. Tricesimo ferme aetatis suae anno Malachias consecratus episcopus introducitur Connereth: hoc enim nomen civitatis. Cum autem coepisset pro officio suo agere,
Abbreviated transcription (Latin):
preibat omnes: ⁊aliorum nemo
illum poterat adtam ardua seqͥ
So temꝑis ⁊ eo loci quidã infirma¬
batur. Cui asistens diabolus ⁊ aꝑte
loquens suggerebat ne umqͣm cre¬
deret monitis malachiȩ: s suntra¬
ret adse culcello eum peteret ⁊ oc¬
cideret. Quo cognito qui illi mi¬
nistrabant ipso infirmo ꝓdente.
uerbum ꝑferunt ad malachiam
p̃munientes. At ille solita armi
orationis arripiens: inpauidus
hostem aggressus: ⁊ infirmitaẽ
fugat ⁊ demonem. Erat autem
nomen uiro malchus. Frater ẽ
lifontis abbatis: ambo enĩ suꝑstieᷤ
adhuc sunt sibi in spũ mͦ germa¬
mores. Nlam ille ut liberatus ẽ con¬
tinuo ñ ingratus loco eodem con¬
uersus ad dñm. habitum simul
animumq mutauit. Et cogno¬
uere fr̃s malignum inuidere bo¬
nis eoꝵ: ⁊ edificati sunt facti de
nomine mrichaelem̃ dissenteria
laborantem ⁊ desꝑate: mittens
e aliquid de mensa sua eodẽ loco
sanauit. Sccdo eundem ipsũ gra¬

Expanded text:
praeibat omnes, et aliorum nemo praeibat omnes, et aliorum nemo illum poterat ad tam ardua sequi. Eo temporis et eo loci quidam infirmabatur, cui assistens diabolus, et aperte loquens suggerebat, ne unquam crederet monitis Malachiae; sed si intraret ad se, cultello eum peteret et occideret. Quo cognito, qui illi ministrabant, ipso infirmo prodente, verbum perferunt ad Malachiam praemunientes. At ille solita arma orationis arripiens, impavidus hostem aggressus, et infirmitatem fugat et daemonem. Erat autem nomen viro Malchus. Frater est lifontis abbatis. Ambo enim superstites adhuc sunt, sibi in spiritu modo germaniores. Nam ille, ut liberatus est, continuo non ingratus, loco eodem conversus ad Dominum, habitum simul animumque mutavit. Et cognovere fratres malignum invidere bonis eorum; et aedificati sunt, facti de nomine Michaelem, dysenteria laborantem, et desperate, mittens ei aliquid de mensa sua, eodem loco sanavit. Secundo eumdem ipsum, gra
Abbreviated transcription (Latin):
cussum ad mortem aut mortuũ.
Et tunica quidem scissa asumino
usq deorsum. hõ uł illesus inuen¬
tus ẽ: tam modice ⁊ sũmatum ꝑ¬
stricta cute ut iux insuꝑficie ue¬
stigium appareret. Stabat homo
incolumis quẽ securis ꝓstran̾at:
iutuentib. ⁊ stupentib qͥ curũ¬
stabant. Unde ⁊ facti alacͥores:
ꝓmptiores exinde adopus inuenti
sunt. Et hoc initium signorum
malachiȩ. Porro oratorium intra pau¬
cos dies consummatũ ẽ. de lignis qͥdẽ
leuigatis. s apte firmiterq contex¬
tum: opus scoticum pulchrum satis.
Et exinde seruitur deo in eo sicut
indieb antiqͥs: simili quidem deuo¬
tione. ⁊ si ñ pari numero. P refuit
Malachias loco illi cempore aliqͣnto:
patre ymaro ita constituente: ipse
rector. ipse regula fr̃m. Legebant
inuita eius quomͦ conuersarent᷑:¬
& ipse ante illos preibat iniusticia
⁊scĩtate coram deo. Nisi quod pret̃
instituta cominunia multa singu¬
lariter faciebat. in quib potius

Expanded text:
cussum ad mortem aut mortuum. cussum ad mortem aut mortuum. Et tunica quidem scissa a summo usque deorsum: homo vero illaesus inventus est, tam modice et summatim perstricta cute, ut vix in superficie vestigium appareret. Stabat homo incolumis, quem securis prostraverat, intuentibus et stupentibus qui circumstabant. Unde et facti alacriores, promptiores exinde ad opus inventi sunt. Et hoc initium signorum Malachiae. Porro oratorium intra paucos dies consummatum est de lignis quidem laevigatis, sed apte firmiterque contextum, opus Scoticum, pulchrum satis. Et exinde servitur Deo in eo, sicut in diebus antiquis; simili quidem devotione, etsi non pari numero. Praefuit Malachias loco illi tempore aliquanto, patre Imario ita constituente, ipse rector, ipse regula fratrum. Legebant in vita ejus quomodo conversarentur, et ipse ante illos praeibat in justitia et sanctitate coram Deo: nisi quod praeter instituta communia, multa singulariter faciebat, in quibus potius
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ monast̾ium ñ defuit qͥ illud tene̾t
cũ possessionib suis. Nam ⁊ constiai¬
ebantur ꝑelectionem ȩtiã ⁊ abbates
appellabant᷑. seruantes nomine. ⁊ si
ñ re quod olim exstiterat. Cumq su¬
aderent multi. ñ alienare possessio¬
nes. s totum retin̾e sibi: non adqͥ¬
euit pauꝑtatis amator: s fecit eligi
iuxta morem qui eas teneret loco
ut p̃diximus retento sibi ⁊ suis. Et
fortassis consultius ut post apparu¬
it integrum retinuisset si ñ mag̾
suȩ ꝓspexisset humilitati qͣm paci.
Itaq ex mandato patris ymari as¬
sumptis secũ decem circtter fr̃ib:
ueniens ad locũ cep̃ edificare.Aui¬
die quadam eũ insecuri ipse seca¬
ret. casu exoperariis unus illo ui¬
brante in aera securim. locũ incau¬
te occupauit quo ictus destinabat᷑.
⁊cecidit suꝑ spinam dorsi eiꝰ tanto
utiq impetu quanto ille conatu
impingere ualuit. Corruit ille. ac¬
cucurrere omnes. putantes aut ꝑ¬

Expanded text:
est monasterium, non defuit qui illud teneret est monasterium, non defuit qui illud teneret cum possessionibus suis. Nam et constiebantur per electionem etiam et abbates appellabantur, servantes nomine, etsi non re, quod olim 665 exstiterat. Cumque suaderent multi non alienare possessiones, sed totum simul retinere sibi, non acquievit paupertatis amator: sed fecit eligi juxta morem qui eas teneret, loco, ut praediximus, retento sibi et suis. Et fortassis consultius, ut post apparuit, integrum retinuisset, si non magis suae prospexisset humilitati, quam paci. 14. Itaque ex mandato patris Imarii assumptis secum decem circiter fratribus, veniens ad locum, coepit aedificare. Ubi quadam die cum in securi ipse secaret, casu ex operariis unus, illo vibrante in aera securim, locum incaute occupavit quo ictus destinabatur: et cecidit super spinam dorsi ejus, tanto utique impetu, quanto ille conatu impingere valuit. Corruit ille: accurrere omnes, putantes aut per
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. le .g. Et in hunc modũ cet̾i qui se¬
cuntur. Hec mͦ in p̃fatas s in exteras
etiã regiones quasi inundatione
facta illa se scõꝵ examina effude¬
runt. E quib ad has nr̃as gallicanaᷤͤ
partes sẽs colunbanus ascendens.
luxouiense construxit monaft̾iũ:
factus ibi ingentem magnã. Aiunt
tam magnam fuisse: ut succedentibꝰ
sibi uicissim choris continuarent᷑
sollempnia diuinorũ: ita ut ne mo¬
mentum quidem diei ac noctis ua¬
caret a laudibus. Hȩc de antiqua
dicta sint benchorensis monastii
gła. Hoc olim destructũ apiratis
obinsigne dignitatis antique mala¬
chias ueluti quandã replantaturus
paradysum amplexus est. & quia
multa corꝑa scõꝵ dormirent ibi.
Nam ut taceam illa quȩ in pace
sepulta sunt: ferunt nongentos
simul una die apiratis occisos. Erat
quidem ingens illius loci possessio.
s oyalachias solo contentus locosc̃o:
totas possessiones ⁊terras alteri cessit
Siquidem atempore quo destructũ

Expanded text:
inans Et in hunc modum caeteri qui sequuntur. Nec modo in praefatas, sed et in exteras etiam regiones, quasi inundatione facta, illa se sanctorum examina effuderunt. E quibus ad has nostras Gallicanas partes sanctus Columbanus ascendens, Luxoviense construxit monasterium, factus ibi in gentem magnam. Aiunt tam magnam fuisse, ut succedentibus sibi vicissim choris, continuarentur solemnia divinorum, ita ut ne momentum quidem diei ac noctis vacaret a laudibus. 13. Haec de antiqua dicta sint Benchorensis monasterii gloria. Hoc olim destructum a piratis, ob insigne dignitatis antiquae, Malachias, veluti quemdam replantaturus paradisum, amplexus est, et quia multa corpora sanctorum dormirent ibi. Nam ut taceam illa quae in pace sepulta sunt, ferunt nongentos simul una die a piratis occisos. Erat quidem ingens loci illius possessio: sed Malachias solo contentus loco sancto, totas possessiones et terras alteri cessit. Siquidem a tempore quo destructum
Abbreviated transcription (Latin):
nibus que oportebat: en opꝰ adeo
paratum ⁊ seruatũ malachiȩ. uir
diues ⁊ potens qͥ locũ bencͥor. ⁊ pos¬
sessiones eius tenebat: inspiratus
adeo confestim in manu eius sua
omnia dedit. ⁊ se quoq. Est is
auunculus eius: s mialachiȩ sp̃s
quã carnis ꝓ pinquitas pluris fu
ibi monasteriũ: uel potius reedi¬
ficaret. Nempe nobilissimũ exsti¬
terat ante sub pͥmo patre congel¬
lo: multa milia monachoꝵ gene¬
rans: multoꝵ monast̾iorũ caput.
Locus uere sc̃s fecundusq sc̃oꝵ
copiosissimȩ fructificans deo: ita
ut unus ex filiis sc̃e illius congre¬
gationis nomine luanus. centũ
solus monast̾iorũ fundator exsti¬
tisse feratur. Quod iccirco dixe¬
rim: ut exhoc tino comoeͥat lec¬
tor quã ingens fuerit reliqͥ mul¬
atudo. Deuiq ita hyberniam sco¬
lamq repleuerunt genimina
eius: ut ea potissimum tempora
dauitici illi uersiculi precinisse uui¬
deantur. uisitasti derram unebria¬

Expanded text:
nibus quae oportebat; en opus a Deo nibus quae oportebat; en opus a Deo paratum et servatum Malachiae. Vir dives et potens, qui locum Benchor et possessiones ejus tenebat, inspiratus a Deo, confestim in manu ejus sua omnia dedit et se quoque. Et is avunculus ejus. Sed Malachiae spiritus quam carnis propinquitas pluris fuiibi monasterium, vel potius reaedificaret. Nempe nobilissimum exstiterat ante sub primo patre Congello, multa millia monachorum generans, multorum monasteriorum caput. Locus vere sanctus fecundusque sanctorum, copiosissime fructificans Deo, ita ut unus ex filiis sanctae illius congregationis, nomine Luanus, centum solus monasteriorum fundator exstitisse feratur. Quod idcirco dixerim, ut ex hoc uno conjiciat lector, quam ingens fuerit reliqua multitudo. Denique ita Hiberniam Scotiamque repleverunt genimina ejus, ut ea potissimum tempora Davidici illi versiculi praecinisse videantur: Visitasti terram, et inebria
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝑmitti. Tercio tandem uisa estag¬
gregari cetui candidatoꝵ: In ueste
candida. Uides lector quantũ ua¬
leat dep̃catio iusti assidua: Uere
regnum celorũ ui patitur. nuo¬
lenti rapiunt illud. Nonne tͥ indec᷑
Malachie oratio uicem quodãmͦ
effractoris exhibuisse celestib por¬
tis. quando peccatrix mulier frat̃¬
nis obtinuit armis quod suis me.¬
ritis negabatur: Hanc ium ihu
bone tu qui pateris facis: ualidus
⁊ pius adsaluandũ. faciens mise¬
ricordiam ⁊ potem iã in brachiodis
unsacramento tuo. seruans sc̃is
qui in terra sunt usq inconsum¬
mationem sec uli. Hoc plane sacra¬
mentum podens peccata consumẽ.
debeilare obuias potestates: infer¬
re cęlis reuertentes de terra
rensi sic p̃parabat dilectũ suum
malachiam: ad głam nominis sui.
Ulerum qui miserant eũ muume
iam ferentes absentiam eiꝰ: missis
epłis reuocant illũ. Quo reddito
suis ⁊ quidem instructiore de om¬

Expanded text:
non permitti. Tertio tandem visa est agnon permitti. Tertio tandem visa est aggregari coetui candidatorum, et in veste candida. Vides, lector, quantum valeat deprecatio justi assidua? Vere regnum coelorum vim patitur, et violenti rapiunt illud. Nonne tibi videtur Malachiae oratio vicem quodammodo effractoris exhibuisse coelestibus portis, quando peccatrix mulier fraternis obtinuit armis, quod suis meritis negabatur? Hanc vim, Jesu bone, tu qui pateris, facis, validus et pius ad salvandum, faciens misericordiam et potentiam in brachio tuo, et in Sacramento tuo servans sanctis qui in terra sunt, usque in consummationem saeculi. Hoc plane Sacramentum potens peccata consumere, debellare obvias potestates, inferre coelis revertentes de terra.rensi sic praeparabat dilectum suum Malachiam ad gloriam nominis sui. Verum qui miserant eum, minime jam ferentes absentiam ejus, missis epistolis revocant illum. Quo reddito suis, et quidem instructiore de om