comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cente. dñe bonũ ẽ nos hic ẽẽ faciamꝰ hic
tͥa tab̾nacula: ꝗa nesciebat ꝗd diceret.
frant enĩ timore exterriti. ꝗa facta nubes
obũbrabat eos. ¶ Qmͦ aũ intellectꝰ ille fu̾i̾t
ĩpassibilis. facili aĩadu̾tit᷑. ꝗa mente .i. noyn
eleuata. supͣ corpꝰ. supͣ animã supͣq rationẽ
deniq suꝑ se rapta. oẽ cittq caducũ intellex̃
glam resurrectioĩs. ideoq ipẽ suꝰ intellectꝰ
uerꝰ ⁊ in passibilis fuit. In mat̾i̾alis etiã fu¬
it: ꝗa de nullo symbolo. de nullo exẽplo
de nulla uisa seu audita uel cogitata
matia surrex̃. ¶ Si aũ queras quomͦ potu¬
erint h̾e intellectũ illũ ĩpassibilẽ ⁊ ĩma¬
teriałe cũ nescirent ꝗd dicerent. ⁊ qͥ ne-¬
scit ꝗd dicat ñ ĩtellig̃: dico qd̃ mens eoꝵ
excessa ab hoĩe. intelligebat qd̃ uidebat.
s hõ cuiꝰ erat illa mens. ꝗa ĩ fra suã men¬
tẽ tunc tẽporis erat. ꝗa ñ cũ ipã mente
dicebat. cũ dix̃ dñe bonũ ẽ nos hic esse.

Expanded text:
est nos hic esse; faciamus hic tria tabernacula» quia nesciebat quid diceret. Erant enin timore exterriti, quia facta nubes obumbrabat eos. Quomodo autem intellectus ille fuerit impassibilis, facile animadvertitur, quia mente, id est noyn, elevata supra corpus, supra animam, supraque rationem, denique super se ragloriam resurrectionis, ideoque ipse suus intellectus verus et impassibilis fuit. Inmaterialis etiam fuit, quia de nullo symbolo, de nullo exemplo, de nulla visa seu audita vel cogitata materia surrexit. Si autem queras, quomodo potuerint habere intellectum illum impassibilem et inmaterialem, cum nescirent quid dicerent -et qui nescit quid dicat, non intelligit- dico quod mens eorum excessa ab homine intelligebat quod videbat, sed homo, cuius erat illa mens, quia infra suam mentem tunc temporis erat, quia non cum ipsa mente dicebat, cum dixit «Domine, bonum est nos hic esse»,
Abbreviated transcription (Latin):
Seo Quasi er ationabilit̃ didicimꝰ cũex uibibi¬
ls uisibilia didicimꝰ. Rationabilit̃ em̃ adotie¬
tur.cũ res sui generis ex suo gen̾e. co guoseitur
similia ex similitꝰ pteparant᷑ dimilit̃ uates¬
nabilit didicimꝰ. cũ ⁊ ex hil que p̃eni atem

Expanded text:
s. Quasi irrationabiliter didicimus, cum ex visibilibus invisibilia didicimus. Rationabiliter enim addiscitur, cum res sui generis ex suo genere cognoscitur, similia ex similibus preparantur. Similiter inrationabiliter didicimus, cum et ex his que sunt in m
Abbreviated transcription (Latin):
raltũ ÷ bonitate q̃ diã fac̃ subsistc ut ñ ab esse
habitũ. Et pulchie ait adhibita pͥmo hãoi dis
nbntia uoluit: pꝰ q̃ uoluit ut essent adhibuit.
uohibita e ad ẽẽ. ut ñ possent ñ cẽ en ĩ suao
bonitate sistitit. Wel ete pͥmo ds ñ entia uo
sent ñ t i sua bonitate ꝯtinuit. S c̃ diuina sc̃s¬
tura laudet thearchiã ut sapientiã adnectit. C¬
apientẽ uꝰ ⁊ bonã. sub ĩo laudat. Lauian
corruptibiles s̃. Non em̃ uestiti uel gͣuati st̃
corpore: qd̃ corrũpit᷑ ⁊ aggrauat animã. Non
tam̃ ꝗ ĩ corruptibilit̾ ꝑ naturã existunt. i deo
a sapiente thearchia saluant᷑ uł ideo illa
existentia suꝑna spirituũ salua s. alioqͥn de
sic illos saluaũ ¶Itẽ laudat eã sapientẽ. ꝗa
oĩ armonia diuina. ⁊ sacͣ pulchudine reple¬
ta ẽ. Et loqͥt᷑ ħ specialit̃ de sapientia q̃ appa¬

Expanded text:
t bonitatem que omnia facit subsistere ut non ab esse habitum. Et pulchre ait “adhibita”. Primo namque Deus non entia voluit; postquam voluit, ut essent adhibuit; adhibita vero ad esse, ut non possent non esse, ea in sua bonitate stitit. Vel certe primo Deus sent non esse, in sua bonitate continuit. Sed cur divina Scriptura laudet Thearchiam ut sapientiam adnectit. apientem vero et bonam, sabaudi ideo laudat, quia i vel gravati sunt corpore, quod corrumpitur et aggravat animam. Non tamen quia incorruptibiliter per naturam existunt, ideo a sapiente Thearchia salvantur, vel ideo illa existentia superna spirituum salva sunt, alioquin demsic illos salvavit. Item laudat eam sapientem, quia omni armonia divina et sacra pulchritudine repleta est. Et loq
Abbreviated transcription (Latin):
seqͥt᷑ Et appositionẽ assup̃sit tẽporalẽ ȩt̃mꝰ
euid ẽ appositionẽ assup̃sit: appositionẽ dixit
similitudinẽ. Nlã similitudo sola ñ ẽ. neq sibi si¬
milis s cũ ponit aliꝗd cẽ simile. ñ suffeit postti¬
onẽ suã pendulã nͥ apponat ei etiã aliud adsi¬
mile. Dic̃ gͦ qd̃ et̃nus dñs iħs assup̃sit tẽpora¬
lẽ appositionẽ .i. tẽporalẽ similitudinẽ carnis
peccati. Uñ apłs. misit dĩ filiũ suũ ⁊similitu

Expanded text:
ssumpsit temporalem eternus. Quid est “appositionem assumpsit”? Appositionem dixit similitudinem. Nam similitudo sola non est neque sibi similis, sed cum ponit aliquid esse simile, non suffert positionem suam pendulam nisi apponat ei etiam aliud ad simile. Dicit ergo quod eternus Dominus Ihesus assumpsit temporalem appositionem, id est temporalem similitudinem carnis p
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qd uciaminis ⁊ sensibilis nota ꝯdictiõ e sp̃e
posuit . nb hoc sermone symbolo nc̃ repe¬
retut et elarior fiat forma ꝓpõrti l intelli¬
gentia uarietate eiꝰs loquele locupledꝰ de¬
teti ait eñi. Et in intione agimꝰ. cũ sae¬

Expanded text:
et quod velaminis et sensibilis nota et dictione supra posuit, sub hoc sermone symbolo nunc repetit, ut et clarior fiat forma propositi et intelligentia varietate eiusdem loquele locupletius ditetur. Ait enim: et in rationem agimus, cum s
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fortis scdm omnẽ nat̾am sui ordinis . i. qd̃
ab et̾no ꝯceptꝰ erat a patre. qd parturiebat᷑. qdꝰ
erat ĩ diuinitate essentie sue. cõponens oiã sacra¬
m̃ta sue ĩ carnatioĩs cũ patre. ut tande deli¬
cie sue .i. caritas sua facerent eũ et̃ ĩ huma¬
nitate cũ filiis hoĩnũ.¶ In hoc ordine ueniens
ĩ carne dñs iħs munitꝰ ⁊ fortis remansit. sic̃¬

Expanded text:
et fortis secundum omnem naturam sui ordinis, id est quod ab eterno conceptus erat a Patre, quod parturiebatur, quod erat in divinitate essentie sue componens omnia sacramenta sue incarnationis cum Patre, ut tandem delicie sue, id est caritas sua, facerent eum esse in humanitate cum filiis hominum. In hoc ordine veniens in carne Dominus Ihesus munit
Abbreviated transcription (Latin):
formatos ⁊ sormas ꝑ similes ⁊ sonilitudies
ꝑtircũ positos localitate ⁊ circũ ponentia ni
Locauttts. ꝑ circũ uelatos suis ꝓpͥecaribꝰ ⁊ sub¬
Ustentes. scd̃m apłm intelligimꝰ. Diut̃ eciũ
hanc irrationabilitatẽ rettent adiungens¬

Expanded text:
formatos et formas, per similes et similitudines, per circumpositos localitate et circumponentiam localitatis, per circumvelatos suis proprietatibus et subsistentes, secundum Apostolum, ipositos localitate et circumponentiam localitatis, per circumvelatos suis proprietatibus et sub
Abbreviated transcription (Latin):
suã. sue diuinitati ꝯiunctioẽ apposuit ⁊ appo
uniendã ⁊ adponendã faciẽ diuinitatis cum
facie humanitatis. Gͦ et̃nꝰ assũpsit appositio¬
nẽ nrãm tẽporałepossumꝰ aũ ex hoc qd tẽ¬
poralẽ appositionẽ ait assup̃tã. duas apposi

Expanded text:
apposuniendam et adponendam faciem divinitatis cum facie humanitatis. Ergo eternus assumpsit appositionem nostram temporalem. Possumus autem ex hoc, quod temporalem appositione
Abbreviated transcription (Latin):
unctã ĩ unã ꝓ sopon restituit ĩ paradisũ ui¬
sionis ⁊ felicitatis dĩ pͥꝰ unde corruerat. Et in
hoc diuina theologia mirifice laudat scam̃ the¬
arehiã. Et ꝗa diẽ qd̾ illã nouissimã partẽ re¬
uocaĩ ad se ipsã. reuocaũ eñĩ eã de adã ĩ abͤ¬

Expanded text:
oniunctam in unam prosopon, restituit in paradisum visionis et felicitatis Dei prius unde corruerat. Et in hoc divina theologia mirifice laudat sanctam Thearchiam. Et quia dixit quod illam novissimam partem revocavit ad se ipsam, revocavit enim ea
Abbreviated transcription (Latin):
tmeolog qu sine motu actidentiũ abstracta
deduci adimaginatioes q̃ subsistentiũ sunt
s potꝰ ipsã ⁊̃ spice formã ex suis ratiolls
singularẽ ⁊ sumnplicẽ. Et itẽ. Diuumna sub̃l
sine matia forma ẽ. atꝙ ideo urũẽ ã ełt

Expanded text:
Theologia sine motu» accidentium «abstracta deduci ad imaginationes» que subsistentium sunt, «sed potius ipsam inspicere formam» ex suis rationibus singularem et simplicem. Et item: «Divina substantia sine materia forma est, atque ideo unum est, et
Abbreviated transcription (Latin):
ipsũ munim̃ qd̃ ipẽ ẽ. reductoꝵ peccantiũ re¬
situtiua manuducatio. Nec collocari. noc mi¬
nim di reduci n restitui poss̃ peccantes ĩ he¬
ditatẽ de qua exciderant: nisi ab ipõ suo
munimine qiͣ manuducant᷑. De restitucre
or̃ tues qui restitues heditatẽ meã mͥ. De it¬
ducẽ legit. deduẽ ad ĩferos ⁊ reduc̃. De mani¬
bꝰ quibꝰ reducit᷑. in manibꝰ portabunt te t
ĩ manibꝰ tuis sortes mee. q̃ ũ sit restitutio
subpoñ. Et illuminatoꝵ illuminatio. Ipse:
lude la de qua diẽ dau̾id ⁊ ĩ lumine tuo
ipd ebimꝰ uumen. Et uẽ. Dñs illuminatio m

Expanded text:
ipsum munimen, quod ipse est, reductorum peccantium reipsum munimen, quod ipse est, reductorum peccantium restitutiva manuducatio. Nec collocari nec muniri, nec reduci nec restitui possunt peccantes in hereditatem, de qua exciderant, nisi ab ipso suo munimine quasi manuducantur. De restituere dicitur: «Tu es qui restitues hereditatem meam michi». De reducere legitur: «Deducit ad inferos et reducit» . De manibus quibus reducitur: «In manibus portabunt te» vel «In manibus tuis sortes mee». Que vero sit restitutio subponit: et illuminatorum illuminatio. Ipse est lux vera, de qua dicit David «Et in lumine tuo videbimus lumen» et item «Dominus illuminatio m
Abbreviated transcription (Latin):
diã tantũ reducat᷑: G iuxta ĩ mundi sp̃s ĩmun¬
dã agatationẽ ꝗͣ peccatort̃ agitat. mobilium
tatẽ que corruit. fit pͥꝰ quantitas diuine col¬
locatioisi sut tandẽ suꝑ habundet ⁊ grã refor¬
buindasse ⁊ peccatũ subi̾tiss ut intoto peccatorũ
ponde uergentis dcorsũ.: esset totus motꝰ gr̃e uet¬
tantis sursũ Uerũ ꝗa collocare ẽ firmit᷑ sti¬
re nca botest cẽ stare sine munimine dĩ. ⁊ de
hoc sub pom̃ ⁊ ait. Et stantiũ munim̃. Ds̃ est
munim̃ ⁊ stat᷑ ac sitꝰ staintiũ ne corruant.
Nuleñ ꝯferret recidentibꝰ reformari. renoua¬
ri mundari. collocari. nͥ eos ĩ sua collocatione
⁊i dĩ pͣsidio muniri ꝯtingẽt. Sic̃ eñ ap̃ medi¬
erñ scientia ꝯseruandi salutẽ ampliꝰ quã de¬
pellẽ morbos mederiq uulneribꝰ ad utilitatẽ
haudat᷑. sic amplioris grẽ stantẽ ue corriat m¬
nuducatio. Sic̃ ds ẽ munim̃ stantiũ. sic ẽ ad

Expanded text:
etiam tantum reducatur. Ergo iuxta inmundi spiritus inmunetiam tantum reducatur. Ergo iuxta inmundi spiritus inmundam agitationem qua peccatorem agitat, mobilium,tatem que corruit, fit prius quantitas divine collocationis, ut tandem superhabundet et gratia reforbundasset et peccatum subvertisset, ut in toto peccatorum pondere vergentis deorsum esset totus motus gratie vectantis sursum? Verum, quia collocare est firmiter stare, nec potest esse stare sine munimine Dei, et de hoc subponit et ait: et stantium munimen. Deus est munimen et status ac situs stantium ne corruant. Nil enim conferret recidentibus reformari, renovari, mundari, collocari, nisi prius eos in sue collocatione et Dei presidio muniri contingeret. Sicut enim apud medicinam scientia conservandi salutem amplius quam depellere morbos mederique vulneribus ad utilitatem laudatur, sic amplioris gratie stantem ne corruat m. Sicut Deus est munimen stantium, sic est ad
Abbreviated transcription (Latin):
tireulocatiõe formaũ. Hinc poñ quãdã regulã
tiocodo pice Mem̃tio famulantẽ. Iuxtaq agita.¬
tionẽ inmundã mobiliũ collocatio diuina.
spũ.dũ de suo mobili reu̾itit᷑: ad uirtutis ⁊ iusticie
sũmũ collocat᷑ ⁊ si stit᷑. Euanta ẽ ad ĩ feriora mo¬
tita tio tanta ẽ ad suꝑiora reuctio & uantiũ malo¬
gnus facit fluere tantũ benignꝰ sp̃ĩ fac̃ siste
Ille delocat. iste collocat. Ille agitat istesi¬
stit. Ab illo peccator agit᷑ ab isto reformatus
sistit. collocat᷑. Quantũ ille mala enercia tan¬
tũ iste bona oꝑat᷑. Iuxta agitationẽ iliꝰ est
colloatio istiꝰ. Iuxta id qd̃ ille ĩmundat iste
mundat: Iuxta illiꝰ mobile. iste oꝑat᷑ ĩ mobi
motus boni ⁊ mali sp̃s delict ⁊ grẽ in boc
suã similitudinẽ portat. ꝗa quantũ de bono
quis adima corruerit : nͥ tantũ reducit᷑ ad bo¬
iũ unae tẽadit ñ reu̾itẽ: nã ad montẽ quode
apis labit̾ lapis ñ reu̾tit᷑ nͥ quantũ eeti onto

Expanded text:
Hinc ponit quandam regulam theologice clementie famulantem: iuxtaque agitationem inmundam mobilium collocatio divina. Spiritu, dum de suo mobili revertitur, ad virtutis et iusticie summum collocatur et sistitur; quanta est ad inferiora mo<tita>tio, tanta est ad superiora reductio; quantum malignus facit fluere, tantum benignus spiritus facit sistere: ille delocat, iste collocat; ille agitat, iste sistit; ab illo peccator agitur, ab isto reformatus sistitur, collocatur; quantum ille mala energia, tantum iste bona operatur: iuxta agitationem illius, est collocatio istius; iuxta id quod ille inmundat, iste mundat; iuxta illius mobile, iste operatur inmobmotus, boni et mali spiritus, delicti et gratie, in hoc suam similitudinem portat, quia quantum de bono quis ad ima corruerit, nisi tantum reducatur, ad bonum unde cecidit non revertitur; nam ad mortem, quo de lapis labitur, lapis non re
Abbreviated transcription (Latin):
utͦq .i. a patre ⁊afilios hec ẽ suꝑ essentialis fo¬
cunditas q̃ exsuꝑat omnẽ sensũ. q̃ cũ nũ ꝗͣ fe¬
cundari desinat. qͦmͦ id miraculũ oĩpotenten¬
tie dĩ ꝯtingat. nec ẽ ĩ celo nͦ int̾ra ulla c̾ata̾
b subsistentia ẽ. Pat̾nitas enĩ subsistentia ẽ

Expanded text:
t a Patre et a Filio. Hec est superessentialis fecunditas que exsuperat omnem sensum, que cum numquam fecundari desinat, quomodo id miraculum omnipotentie Dei contingat, nec est in celo nec in terra ulla creatura bet subsistentia est. Paternitas enim subsistentia est
Abbreviated transcription (Latin):
cipatꝰ laudem. Et ab his suꝑmundane il¬
luminati .i. spiritalit᷑ ⁊ celitꝰ illuminati.
ducam̃ ad uidendũ etiã cõmensurata.
nob ꝑ eas donata luminaria .i ꝑ eas ym¬
nologias. ꝗa ꝑ laudes dĩ ad donata lumi¬
taria nob̾ scdm mensurã nram ꝯtingimꝰ.
Et ꝑ ipsas laudes etiã ducam̃ ad altiom.
De qͥbꝰ altioribꝰ seqͥt̃. Et largũ principiũ ois
diuine apparitioĩs luminis laudandũ .i. per
ipsas ymnologias ducam̃ ad laudandũ lar¬
gũ pͥncipiũ a quo bona cuncta ꝓcedunt. lu¬
minis qd̃ illuminat omnẽ hõinẽ uenientem
ꝓ hc̃ mundũ diuine apparitiois. Largũ ẽ ꝑͥn¬
cipiũ ꝗa dat oĩbꝰ sapientiã affluent̾ ⁊ ñ t̃ẜ¬
penit. Pargũ etiã exiñ ẽ pͥncipiũ. ꝗꝗ omił di¬
uina ⁊ luminosa apparitio ẽ ab ip̃o pͥncipio.
Scqbꝰ apparitiõibꝰ luminosis ait apłs. Alii dat̃
sermo sapientie alii sermo scientie. alii gnã lin

Expanded text:
cipatus laudem, et ab his supermundane ilcipatus laudem, et ab his supermundane illuminati, id est spiritaliter et celitus illuminati, ducamur ad videndum etiam conmensurate nobis per eas donata luminaria, id est per eas ymnologias quia per laudes Dei ad donata luminaria nobis secundum mensuram nostram contingimus. Et per ipsas laudes etiam ducamur ad altiora. De quibus altioribus sequitur: et largum principium omnis divine apparitionis luminis laudandum, id est per ipsas ymnologias ducamur ad laudandum largum principium, a quo bona cuncta procedunt, luminis, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum, divine apparitionis. Largum est principium, quia dat omnibus sapientiam affluenter et non improperat. Largum etiam exinde est principium, quia omnis divina et luminosa apparitio est ab ipso principio. De quibus apparitionibus luminosis ait Apostolus: «Alii datur sermo sapientie, alii sermo scientie, alii genera lin
Abbreviated transcription (Latin):
qt̃ archana s̃. ideo cũ oĩ sunt reuerentia
honoranda ⁊ cũ oĩ tẽperantia ĩtuenda. Uñ
seqͥt᷑. hec archana tẽperanti silentio ho.¬
norantes. ꝗa silentiũ tẽperans ẽ cultꝰ iusti¬
cie. ut ea q̃ s in explorata ĩ sua ꝓfunditate
sileamꝰ. q̃ uͦ reuelata predicemꝰ qd̃ ẽ tẽpera¬
tũ silentiũ: ad lucentes nob ĩ sacs eloqͥis
splendores intendamꝰ. Splendores lucen¬
tes dic̃ sacrã scripturã. q̃ nos format ⁊ĩ¬
struit ut laudemꝰ ⁊ benedicamꝰ dnm ĩ ope¬
ri ͦ suis. Uñ seqͥt᷑. Et ad sacras ymnolog¬
as formati .i. formati ab ipã scripturaᷤ
ad specialẽ laudẽ diuinitatis. nã ym¬
nologia ut ait gͥtus. ꝯposita ex ymmino
xnt: logo ẽ specialit̃ laus ad deũ. acm¬
gomꝰ nos aduidendũ diuine scientie su¬
m̃ ꝑ ipsas laudes. Uñ subdit. Et ab ipsis
ũ lucem ducamꝰ᷑ ad thearchicos ymnos s.
ab ipsis sacris eloquiis lucente nob coꝵ
splendore. ducam̃ ad specialẽ diuini pͥn¬

Expanded text:
 archana sunt, ideo cum omni sunt reverentia honoranda et cum omni temperantia intuenda. Unde sequitur: Hec archana temperanti silentio honorantes, quia silentium temperans est cultus iusticie, ut ea que sunt inexplorata in sua profunditate sileamus, que vero revelata predicemus, quod est temperatum silentium, ad lucentes nobis in sacris eloquiis splendores intendamus. Splendores lucentes dicit sacram Scripturam, que nos format et instruit, ut laudemus et benedicamus Dominum in operibus suis. Unde sequitur: et ad sacras ymnologias formati, id est formati ab ipsa Scriptura ad specialem laudem divinitatis, nam ymnologia, ut ait grecus, composita ex ymminoym et logo, est specialiter laus ad Deum, a<d>cingamus nos ad videndum divine scientie lumen per ipsas laudes. Unde subditur: et ab ipsis in lucem ducamur ad thearchicos ymnos, id est ab ipsis sacris eloquiis lucente nobis eorum splendore ducamur ad specialem divini prin
Abbreviated transcription (Latin):
plicis atq rugis ꝯplicatis. suꝑ mundane:
suꝑ oẽm mundũ. ꝯtẽplatioe tͣnsuectos: ẽgre¬
gat nos ĩ dĩ formẽ monadẽ .i. q̃ monas ẽ
forma d̾i: uł qua sumꝰ ĩ forma ⁊ ĩ similitu¬

Expanded text:
plicis atque rugis complicatis supermundane et plicis atque rugis complicatis supermundane et super omnem mundum contemplatione transvectos congregat nos in deiformem monadem, id est que monas est forma Dei, vel qua sumus in forma et in similitu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝗđ partiũ cõpositionẽ arceat. ⁊ ꝗa suũ pre¬
dicam̃tũ unũ ab oĩ accidentt liberũ habeat.¬
Ex qua ut unifica uirtute unini. Ex the¬
arehia q̃ monas ⁊ unũ ẽ. unim dõ eadem
unifica uirtute q̃ ipã thearchia ẽ. ẽũ gͥ
ipã thearchia monas sit ĩ se atqꝵ. e tam̃
unifica unitas: ñ qd ipã sit unita cũ sit
pura simplicitas. s ꝗa nos sua liute uni¬
tos fac̾ ĩ fide. Uñ aũ uniat nos adiec̃. Et
partitis nr̃ĩs alteritatibꝰ. sr̃ mundane ꝯpli¬
catis ĩ dĩ formẽ monade ꝯgregam̃. Congͥ¬
gamꝰ ait ꝑ ipsã thearchie unificã uirtu¬
tẽ partitis nr̃is alteritatibꝰ. pͥncipiũ diui¬
sicĩs alteritas ẽ. Absq alteritate ne qͥd sit
nũs intelligi potest. Quot enĩ ĩ nos uarie¬
tates aĩ. tot alteritates. totq diuisioẽs habe¬
ntꝰ. Et ꝗͣtomag̃ alteram̃. tunto magis ab uni¬
tate discedimꝰ. G unifica thearchie u̾tꝰ. ex
partitis nr̃is alteritatibꝰ. ⁊ ipĩs qrͣ ex multis.

Expanded text:
partium compositionem arceat et quia suum predicamentum unum ab omni accidente liberum habeat.Ex qua ut unifica virtute unimur. Ex Thearchia, que monas et unum est, unimur Deo eadem unifica virtute, que ipsa Thearchia est. Cum igitur ipsa Thearchia monas sit in se atque <unum>, est tamen unifica unitas, non quod ipsa sit unita, cum sit pura simplicitas, sed quia nos sua virtute unitos facit in fide. Unde autem uniat nos, adicit: et partitis nostris alteritatibus supermundane complicatis in deiformem monadem congregamur. Congregamur, ait, per ipsam Thearchie unificam virtutem partitis nostris alteritatibus. Principium divisionis alteritas est. Absque alteritate ne quid sit numerus intelligi potest. Quot enim in nos varietates animi, tot alteritates totque divisiones habemus. Et quanto magis alteramur, tanto magis ab unitate discedimus. Igitur unifica Thearchie virtus ex partitis nostris alteritatibus et ipsis quasi ex multis
Abbreviated transcription (Latin):
tã ꝯftitutta s monad̾e .i. unũ. Et qͣre unõ
reddit causã ꝓpt̃ simplicitatẽ ⁊ unatatẽ
suꝑ natalis ĩ partibilitatis. In plurabitate
enĩ nõationũ cũ multis modis thearehia
ti unitatẽ. Multa enã s̃ simplicia ut omis
sp̃s simplex ẽ .i. carens partibꝰ. s unitatẽ
sui p̃dicam̃ti ñ hñt. ꝗa ñ habent unũ tan¬
tũ p̃dicam̃tũ. unde sint ⁊ qd̾ sint. Thearchia

Expanded text:
monadem id est unum. Et quare unum, reddit causam: propter simplicitatem et unitatem supernaturalis impartibilitatis. In pluralitate enim nominationum cum multis modis Thearchia nti unitatem. Multa enim sunt simplicia vel omnis spiritus simplex est, id est carens partibus, sed unitatem sui predicamenti non habent, quia non habent unum tantum predicamentum, unde sint et quod sint.
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ mnanifestatiue ⁊ laudatiue diuuras no¬
minatioes quas iã posuimꝰ rad huc osirties
debemꝰ ad diuinitatis beneficas ꝓ cessiones.
Sco soripture diuina laꝰ p̃parat scribentiũ
⁊ saudantibꝰ dm̃ noã diuinitatis. ad ostenden¬
das ero diuinitatis beneficas ꝓcessioes. quibus
bfi faciens d̃s. suũ occultũ ⁊ diuitias sapientie
sue. que de ip̃o ꝓcedunt mundo notificare du¬
gnat e. D ultis enĩ nõĩbꝰ diuinis. uocis numena¬
tioe s ñ significatiõe distantibꝰ diuina noticia
ad nos qͣ quibdã passuũ ꝓcessiõibꝰ uenit. que
ꝑ ipsã di apparentẽ ĩ carne̾ sapientiã atꝙ
dicentẽ: ego qui loquebar ecce assũ. Undeai
cĩ fere theologica acciõe .i. ĩ quolib omeu¬
lo ⁊ in quolib ubro diuine scriptẽ. diui¬
nit᷑ uidemꝰ tn carchiã  laudatã ut monar

Expanded text:
tem manfestative et laudative divinas notem manfestative et laudative divinas nominationes, quas iam posuimus et adhuc ponere debemus, ad divinitatis beneficas processiones. Sancte Scripture divina laus preparat scribentibus et laudantibus Deum nomina divinitatis, ad ostendendas eiusdem divinitatis beneficas processiones, quibus benefaciens Deus suum occultum et divitias sapientie sue, que de ipso procedunt, mundo notificare dignatus est. Multis enim nominibus divinis vocis numeratione sed non significatione distantibus, divina noticia ad nos quasi quibusdam passuum processionibus venit, que per ipsam Dei apparentem in carne sapientiam atque dicentem: «Ego qui loquebar, ecce assum». Unde in omni fere theologica actione, id est in quolibet oraculo et in quolibet libro divine Scripture, divinitus videmus Thearch
Abbreviated transcription (Latin):
fixa. Uerũ ẽgͦ qd os ẽ oĩs essentie pͥncipruu
e qualit᷑ intelligas pͥncipiũ. subpoñ. Et causa
Ioe. ds e causa ois uite ⁊ oĩs essentie ñ cata ẜ
reatrix: ñ matialis ut ĩ qua sit aliꝗd ut ⁊̃ in¬
cude fit cultellꝰ uel ex qua sit aliꝗd ut ex au¬
ro fit anulꝰ s ĩ creata ⁊ q̃ sit forma sine mate
mat ñ finalis ꝗͣ aliꝗd p̃cedat intriũ. ẜ q̃ sit si¬
nis una ⁊ initiũ: ł alis causa ĩ ꝗt ds̃ ẽ oĩ ũ rerũ
ut ꝑ suã actiuã ⁊ c̃tinontẽ honitatẽ. sint que
sunt Bonitas dĩ que ẽ causa oĩtĩ rerũ. agit
ũ ⁊ inde bonitas actiua censct. Ipsa dĩ boni¬
F ut simꝰ. de bonitate ꝯtinente ueñ ut ñ nich
simꝰ. Et fortasse dĩ bonitas actiua tantũ ẽ ⁊ ñ
ã cũ sub̃a agentis. tẽporalitatẽ ĩ miscuit.:
ad ei q̃ dicta s̃. de diuinis manant eloquis.
nẽ sacram theologon ꝯmnologiã .i. di laud̃e
sic dicere in uenies. ymnologtã quonẽł au¬

Expanded text:
essentie principium. Sed qualiter intelligas principium, subponit: et causa. Id est Deus est causa omnis vite et omnis essentie non creata sed creatrix; non materialis ut in qua sit aliquid, ut in incude fit cultellus, vel ex qua sit aliquid ut ex auro fit anulus, sed increata et que sit forma sine matermat; non finalis quam aliquod precedat initium sed que sit finis una et initium. Talis causa, inquit, Deus est omnium rerum, ut per suam activam et continentem bonitatem sint que sunt. Bonitas Dei, que est causa omnium rerum, agit um, et inde bonitas activa censetur. Ipsa Dei boniitur ut simus, de bonitate continente venit ut non nichil simus. Et fortasse Dei bonitas activa tantum est et non  cum substantia agentis temporalitatem inmiscuit. 3 Quod ea, que dicta sunt, de divinis manant eloquiis nem sacram theologorum ymnologiam, id est Dei laudem, sic dicere invenies, ymnologiam dico preparan
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ uniu̾sale uł singulare. siue ethice .i. morali¬
ter sint unita. ut oiã bona ⁊ oĩa fidelia: uttua¬
tate q̃ ds ẽ uniunt᷑. Etiãq si om̃s unitates u¬
nã ĩ unipnẽ ꝯtẽpleris. ead̾ unitate unient᷑:
q̃ tam̃ unitas nullã unionẽ ĩ se. siõ nec aliꝗͣ
sectionẽ ut pote simplicitas ipã ad mutẽ ñ¬

Expanded text:
sunt universale vel singulare, sive ethice id est moralisunt universale vel singulare, sive ethice id est moraliter sint unita ut omnia bona et omnia fidelia, unitate que Deus est uniuntur. Etiamque si omnes unitates unam in unionem contempleris, eadem unitate unientur, que tamen unitas nullam unionem in se sicut nec aliquam sectionem, utpote simplicitas ipsa, admit
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ aliqñ ñ s̃ diuim s ñ diuini. ut illa mu¬
lier in endor. que habebat phitonẽ .i. diui
rat diuinꝰ. putatiue ñ essentiue. Et simpli¬
ciũ simplicitas. Cũ aliꝗͣ sint simplicia. uł qd
partibꝰ careant ut aĩc ⁊ angeli: uel qd̾ acci¬
dentibꝰ nil debeant. ut forme subiectoꝵ. sic̃
ẽ albedo ⁊ humanitas. uł qd̾ fallaciã aree¬
ant ut boni hoiẽs simplices ĩ malo: ds uͦ ñ
solũ simplex dr̃. s etiã ẽ ipsa simplici¬
ias: ⁊ talis simplicitas: q̃ sit oĩũ simplicium
simplicitas Et si oĩũ simplicitates ĩ unã sim¬
plicitatẽ coirent: ñ tam̃ illa talis posset fie¬
n simplicitas. ꝗ̃ oĩũ simpliciũ ess simpli¬
citas. hec eñĩ soliꝰ dĩ ẽ. Et unitoꝵ unitas.
Nulla unita poss̃ sine hac unitate q̃ ds ẽ.
uł aliqͦ mͦ subsist̾e̾. Siue enĩ natalit᷑ ut oiã
aĩalia ⁊ oẽs hoiẽs ⁊ oiã colorata. siue ratioã
liter ut oiã uniu̾salia oiã singularia ĩ eo qd̃

Expanded text:
vero aliquando non sunt divini sed non divini, ut illa mulier in Endor que habebat phitonem id est dirat divinus, putative non essentive. Et simplicium simplicitas. Cum aliqua sint simplicia vel quod partibus careant ut anime et angeli, vel quod accidentibus nil debeant ut forme subiectorum sicut est albedo et humanitas, vel quod fallaciam arceant ut boni homines simplices in malo, Deus vero non solum simplex dicitur, sed etiam est ipsa simplicitas, et talis simplicitas que sit omnium simplicium simplicitas. Et si omnium simplicitates in unam simplicitatem coirent, non tamen illa talis posset fieri simplicitas, que omnium simplicium esset simplicitas. Hec enim solius Dei est. Et unitorum unitas. Nulla unita possunt sine hac unitate, que Deus est, vel aliquo modo subsistere. Sive enim naturaliter ut omnia animalia et omnes homines et omnia colorliter ut omnia universalia, omnia singularia in eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
mulata uel ficta .S E hoc sufferat qd̵̃ id qd̾
factũ ẽ sit uita ĩu̾bo. cũ illa uita sit lux ho¬
minũ : S meltꝰ uita erit ablatiuus⁊ septimꝰ
casꝯ. ut sit sensꝰ. ad̃ factũ ẽ: erat ĩ ip̃o ui
ta .i. ĩ ip̃o u̾bo ⁊ ĩ uita. Uel uita sit hic ma¬
sculini generis. ut qd factũ sit. sit ĩ ipõ
uita. acsidixiss sit ĩ ipã uita.¶S⁊ qͦmͦ id qd
factũ ẽ. ẽ ĩ ipã uita : Quia uiuit ĩ ipã uita:
uel ꝑ essentiã. uel ꝑ motũ uegetatioĩs aut

Expanded text:
mulata vel ficta. Sed quis hoc sufferat quod id, quod factum est, sit vita in Verbo, cum illa vita sit lux hominum? Sed melius “vita” erit ablativus et septimus casus, ut sit sensus: quod factum est, erat in ipso vita, id est in ipso Verbo et in vita. Vel vita sit hic masculini generis, ut quod factum sit, sit in ipso vita, ac si dixisset: sit in ipsa vita. Sed quomodo id, quod factum est, est in ipsa vita? Quia vivit in ipsa vita vel per ess
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipiũ speciei. ⁊ p̃cedit ipsã speciẽ rationali
siue loyca essentia. Destructũ enĩ destruit s
ñ ꝯu̾tit᷑. Destructo enĩ gn̾e destruit᷑ spẽs. pat̃
qͦ e pͥncipiũ filii. ⁊ pͣcedit ipsũ tã tpt̃ ꝗͣ essen¬
tia ast cũ qͦlib hoꝵ sit principiũ alicꝰ nullũ

Expanded text:
ncipium speciei, et precedit ipsam speciem rationali sive loyca essentia. Destructum enim destruit, sed non convertitur. Destructo enim genere, destruitur species. Pater quoque est principium Filii, et precedit ipsum tam tempore quam essentia. Ast cum q
Abbreviated transcription (Latin):
ma.m: neq nͣlit̾ ut aĩã ꝯiuncta ẽ corpori p̃¬
cedente corpore: neq mathematice ut gnꝰ ꝯ
iungit᷑ diffe̾ ad ꝯstituendã speciẽ. neq ad
placitũ ut dictio dictioĩ ꝯiungit᷑ ad ꝯstituen¬
dã orationẽ: s uel assup̃tuit uł certe ĩ effa¬
bilit̃ ¶ S qm̃ regula ẽ ĩ omĩ rerũ gn̾e ac ĩ¬

Expanded text:
 naturaliter ut anima coniuncta est corpori precedente corpore, neque mathematice ut genus coniungitur differentie ad constituendam speciem, neque ad placitum ut dictio dictioni coniungitur ad constituendam orationem, sed vel assumptione vel certe ineffabiliter. Sed quoniam regula e
Abbreviated transcription (Latin):
se mani festat. S ⁊ id̃o se manifestat. ut sibi
manifestatiõe sue uirtutis uniat: omnẽ ra¬
tionalẽ tã in hoĩbꝰ ꝗͣ ĩ angelis essentiã. Ideoq
gloriose uocat᷑. unitas omĩs essentie. ꝑspicuũ
ẽ gͦ qd sequit᷑ nec eget expositiõo ꝗa dicta iã
dicta cõmemorat. Ait enĩ ex suꝑio̾ibꝰ ꝯiungeris.
De hac gͥ ut dictũ ẽ suꝑ essentiali diuini¬
tate ñ audendũ dice̾ neq intellige̾ ꝗd: pret̃
diuinit᷑ nob̃ ex sacͥs eloquiis ex pressa. Et enĩ
sic ipã de semetipsa ĩ eloqui is ꝓpͥe tͣdidit.
ut nullus a se ipõ ⁊ ex se ip̃õ de diuinitate lo¬

Expanded text:
se manifestat. Sed et ideo se manifestat, ut sibi manifestatione sue virtutis uniat omnem rationalem tam in hominibus quem in angelis essentiam. Ideoque gloriose vocatur “unitas omnis essentie”. Perspicuum est ergo quod sequitur nec eget expositione, quia dicta iam dicta conmemorat. Ait enim ex superioribus coniungens: De hac igitur, ut dictum est, superessentiali divinitate non audendum dicere neque intelligere quid preter divinitus nobis ex sacris eloquiis expressa. Etenim sic ipsa de semetipsa in eloquiis proprie tradidit, ut nullus a seipso et ex se ipso de divinitate lo
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ oẽ principiũ qd̾ posset ĩtelligi relatiue:
s etiã ẽ essentia lit̃ pͥncipale pͥncipiũ. qd ñ
pot̃ ĩtelligi relatiue. s subantiue. Et occulti
scd̃m qd̃ iustũ ẽ optima tͣditio. Dic̃ qd̾ ds ẽ
optima fͣditio. Nulla tͣditio nulla doctͥna uł
scientia potest eẽ optima. nͥ ea q̃ fit de optimo.
optima doctna ñ ẽ derebꝰ q̃ uident᷑. s ñ de rebꝰ
creatis q̃ tantũ intelligunt᷑. qͥa ⁊ ille possuts
corrũpi ⁊ iste mutari. Et tñ bona doctͥna ẽ
de sensibilibꝰ. melior de intelligibilibꝰ. opti¬
ma uͦ traditio ẽ. de occultis scẽ tͥnitatis. ꝓ¬

Expanded text:
relative, sed etiam est essentialiter principale principium, quod non potest intelligi relative, sed substantive. Et occulti, secundum quod iustum est optima traditio. Dicit quod Deus est optima traditio. Nulla traditio, nulla doctrina vel scientia potest esse optima, nisi ea que fit de optimo. Optima doctrina non est de rebus que videntur, sed nec de rebus creatis que tantum intelliguntur, quia et ille possunt corrumpi et iste mutari. Et tamen bona doctrina est de sensibilibus, melior de intelligibilibus, optima vero traditio est de occultis sancte Trinitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ unio s unitas. Principii õĩs suꝑ esentialit̃
suꝑ pͥncipale pͥncipiũ. Ot̃ pͥncipiũ p̃cedit id cͦ
ẽ pͥncipiũ. uł auctoi̾tate uel essentia seu tẽpoe̾
Nã pat̾ ẽ principiũ tͥnitatis. ñ qd  p̃cedat tp̃e
uel et̃nitate. uel essentia seu maiestate. s qd̾ pre¬
cedit. si tam̃ aliqͦ mͦ precedit aucto̾itate. eo qd filiꝰ
⁊ sp̃s ab illo s̃. ⁊ ñ pat̃ ab illis. S hoc preced̾e ĩ ef¬
fabile ẽ. Matia qͦ p̃cedit suũ mati̾atũ. ⁊ pͥnci¬
piũ ex quo uel deqͦ sit aliꝗd forma ꝯiuncta¬

Expanded text:
sentialiter superprincipale principium. Omne principium precedit id cuius est principium vel auctoritate vel essentia seu tempore. Nam Pater est principium Trinitatis, non quod precedat tempore vel eternitate vel essentia seu maiestate, sed quod precedit, si tamen aliquo modo precedit, auctoritate, eo quod Filius et Spiritus ab illo sunt, et non Pater ab illis. Sed hoc precedere ineffabile est. Materia quoque precedit suum materiatum et principium <est> ex quo vel de quo fit aliquid, forma
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mundũ ꝓdut. Adueritatẽ tam̃ hois. uniu̾¬
salit humanã qͥ ad sup̃sit cõĩcauit naturã.
different᷑ aũs ꝗa sine peccato. Omnẽ ⁊ totã
humanã assupsit .ni. ut omnẽ ⁊ totã redi¬
meret. gͦ ⁊ ĩ hoc thearchia ualde laudatur.
¶it̃ laudat cã ꝗa reuocatã adse iꝑ sã reseriu¬
it humanã nouissimã partẽ. hõ eñi det̾ra
q̃ ⁊ nouissima pars mundi. sup̃tꝰ erat ⁊ ꝑdi

Expanded text:
Ad veritatem tamen hominis universaliter humanam quam adsumpsit communicavit naturam, differenter autem quia sine peccato. Omnem et totam humanam, assumpsit naturam, ut omnem et totam redimeret. Ergo et in hoc Thearchia valde laudatur. Item laudat, eam quia revocatam ad se ipsam restituit humanam novissimam partem. Homo enim de terra, q
Abbreviated transcription (Latin):
ramꝰ. Corruptio nãq ꝗ omnẽ integͥtatis
ad imit formã: iure deformat: unde pec¬
catores ꝗa corrupti s̃ deformes uocant᷑. Ds̃
sͦ iuste ñ solũ reuocans s ⁊ reuocato dr̃.¬
ꝗa peccator de sua ꝑnitiosa ĩ formirate.
ad integͥtatis ĩ corruptibile .i. ad formã
uite ꝑhennis ab ip̃o reuocat᷑. Q mͦ uͦ adĩ¬
corruptibile reuocent᷑. sub poñ aliã peri¬
iochen de dño ⁊ ait. ꝑditoꝵ tenasuatio ⁊¬

Expanded text:
ramus. Corruptio namque, quia omnem integritatis ramus. Corruptio namque, quia omnem integritatis adimit formam, iure deformat, unde peccatores, quia corrupti sunt, deformes vocantur. Deus ergo iuste non solum “revocans” sed et “revocatio” da peccator de sua perniciosa informitate ad integritatis incorruptibile, id est ad formam vite perhennis, ab ipso revocatur. Quomodo vero ad incorruptibile revocentur subponit aliam periochen de Domino et ait: perdito
Abbreviated transcription (Latin):
cidentalit̾ solitaria. Et uita. Nĩ ca q̃ scdm̃
philosophos uocat᷑ ydea .i. forma exẽpla¬
ris. ex qua inͬ. sincere sube. ignis. aeris.a.¬
que. ac terre. uiuunt ĩ opifice oĩũ. q̃ ñ et̃na
s coet̾na ẽ ⁊ c̾ata ut autumant: nͨ ea ꝗͣ dicuns
animã mundi. unde uirgiliꝰ. sp̃s intꝰ alit. nͦ
ea q̃ tbꝰ potentiis c̾atis. sensibilitate. ratio¬
nalitate ⁊ ĩtellectualitate ẽgaudr. ut aiã
hõis. s talis q̃ sit uita suꝑ omnẽ uitã ⁊ uita
et̃na. S it ita laudandꝰ ẽ di᷑: ut qͥ ẽ. ⁊ reuo¬
catio ⁊ resurrectio recidentiũ ab eo. Nam
peccatores hoics cũ a deo ꝑ ꝯtep̃tũ ⁊ pecca¬
toꝵ illu uiẽ tenebͥferã recidunt. reuocati
gunt. idõq illoꝵ nͦ reuocatio nͦ resuprec¬
tio nuncupat᷑. Reuocant᷑ gͦ peccatores. a
dnõ de informitate ad ĩ corruptibile. In¬
formes sumꝰ cũ peccamꝰ: ꝗa in bono nrẽ na¬
ture corrũpim̃. in quo formati ⁊ c̾ati fue¬

Expanded text:
cidentaliter, solitaria. Et vita. Non ea que secundum philosophos vocatur ydea, id est forma exemplaris, ex qua IIIIor sincere substantie, ignis aeris aque ac terre, vivunt in opifice omnium, que non eterna sed coeterna est et creata, ut autumant; nec ea quam dicunt animam mundi, unde Virgilius «spiritus intus alit»; nec ea que tribus potentiis creatis, sensibilitate rationalitate et intellectualitate, congaudet, ut anima hominis: sed talis que sit vita super omnem vitam et vita eterna. Sed et ita laudandus est Deus, ut qui est et revocatio et resurrectio ab eo. Nam peccatores homines cum a Deo per contemptum et peccatorum illuviem tenebriferam recidunt, revocati gunt, ideoque illorum nec revocatio nec resurrectio nuncupatur. Revocantur ergo peccatores a Domino de informitate ad incorruptibile. Informes sumus cum peccamus, quia in bono nostre nature corrumpimur, in quo formati et creati fue
Abbreviated transcription (Latin):
rũ ł acre. uł tactu ꝓbari ut calor ⁊ frigus
humidũ ł durũ. patet gͦ sapienti qd asen¬
sibilisꝰ .i. a uisibilibꝰ ĩuisibilia ñ ꝯtenplant.
Et poñ aliud simile. Et siẽ simpla ⁊ ñ simula

Expanded text:
rum vel acre, vel tactu probari ut calor et frigus, rum vel acre, vel tactu probari ut calor et frigus, humidum vel durum. Patet ergo sapienti quod a sensibilibus, id est a visibilibus, invisibilia non contemplantur. Et ponit al
Abbreviated transcription (Latin):
pollent. Ab his uoce p̾dicatoris distingunt᷑ q̃dam
inferiora .s. claritates inferiores theologie. que
suadent᷑ credentibꝰ. iuxta analogiã animoꝵ su¬
orũ. ut unicuiq infundat᷑ siue lac siue cibꝰ se¬
cundũ suã capacitatẽ q̃ claritates siue p̃diccti¬
ones: sunt in ꝗt in mensura. Claritates g anolo
equiualent. Uides gͦ quantũ dissident finita
ab infinitis. mensurata ab ĩmensurabilibus
Respicis itaq quomͦ mensura in mensurabilis
ra theologie que creature suadet differati
Multũ enĩ int̃ se distingunt᷑. Et ꝗͣ differentiã
habeant subpoñ. Sic̃ enĩ ĩ ꝯp̃hensibilia ⁊ in¬
ꝯtẽplabilia. s̃ ĩ uisibilia sensibilibꝰ ita magni¬
tudos esentialis suꝑat om̃s essentias. Sensibilla
sunt oiã corpora ⁊ solũ. Dr̃ tñ sensibile t̾nsup̃¬
tiue qd̾ porest intelligi ut quelib natã rerũ.
ut gustu ꝯcipi ut dulce uł amarũ seu auste.¬

Expanded text:
pollent. Ab his voce predicatoris distinguntur quedam pollent. Ab his voce predicatoris distinguntur quedam inferiora, scilicet claritates inferiores theologie que suadentur credentibus iuxta analogiam animorum suorum, ut unicuique infundatur sive lac sive cibus secundum suam capacitatem, que claritates sive predicationes sunt, inquit, in mensura. Claritates igitur <equivalent. Vides ergo quantum dissident finita ab infinitis, mensurata ab inmensurabilibus? Respicis itaque quomodo mensura inmensurabilis ra theologie, que creature suadetur, differat? Multum enim inter se distinguntur. Et quam differentiam habeant, subponit: Sicut enim incomprehensibilia et incontemplabilia sunt invisibilia sensibilibus , ita magnitudo <super>essentialis superat omnes essentias. Sensibilia sunt omnia corpora et solum. Dicitur tamen sensibile transumptive, quod potest intelligi ut quelibet natura rerum vel gustu concipi ut dulce vel amarum seu auste
Abbreviated transcription (Latin):
iq credenti. qdꝰ iustũ ẽ. scd̃m mensurã fidei
sue si hoc ita ẽ. qd̾ utiq ẽ: distinguenda ᷤ ẽ
mensura mensurata. a mensura que mensu¬
rat ⁊ ñ mensurat᷑. ed̃ suis u̾bis dionisiꝰ ita ꝓ.¬
loquit᷑. Ab his que ĩmensura s̃. in mensura¬
bilitatẽ diuinitꝰ tamꝗͣ ĩ locałe distinguen
quã diuinitꝰ in localem. ne eã rudibꝰ audienti¬
ꝰ intempestiue ĩgerat: ꝗa in localitas illa sci¬
entie dĩ ⁊ in m̃surabilitatis. ñ pot̃ in aliqͣ men¬
sura c̾ata capi uł ꝯtineri q̃ d̃s ñ sit: oportet ĩ¬
quit eũ distingu̾e illã ĩ m̃surabilitatẽ. ab hil
uerbis theologie q̃ s̃ ĩ mensura ⁊ q̃ minꝰ capacibꝰ
a p̃dicatore mensurant᷑.¶ Et nota hic quãdã ideni¬
titatẽ ⁊ distinctionẽ ꝗͣdã. Suꝑ ne naq claritates
q̃ sͣ coartate cͥca diuinã tẽperantiã. ⁊ in mensura¬
bilitates ĩ locales diuine sapientie. paria s̃ ⁊ equi¬

Expanded text:
ique credenti quod iustum est secundum mensuram fidei ique credenti quod iustum est secundum mensuram fidei sue. Si hoc ita est, quod utique est, distinguenda <ergo> est mensura mensurata a mensura que mensurat et non mensuratur. Quod suis verbis Dionisius ita proloquitur: ab his, que in mensura sunt, inmensurabinlocalem, ne eam rudibus audientibus intempestive ingerat, quia inlocalitas illa scientie Dei et inmensurabilitatis non potest in aliqua mensura creata capi vel contineri que Deus non sit; oportet, inquit, eum distinguere illam inmensurabilitatem ab his verbis theologie, que sunt in mensura et que minus capacibus a predicatore mensurantur. Et nota hic quandam identitatem et distinctionem quandam. Superne namque claritates, que sunt coartate circa divinam temperantiam, et inmensurabilitates inlocales divine sapientie paria sunt et equi
Abbreviated transcription (Latin):
apss tẽperator erat diuinitatis cũ dicebat
suie mente excedimꝰ dõ siue sobriĩ simꝰ uob̃.
C̃stat gͦ qd suꝑiores claritates ⁊ sc̃ĩtates. coarta¬
te s̃ cͥca diuinã tẽperantiã. Et ꝗa sic coartate
s̃. gͦ debemꝰ eas circa nos mensuratas ⁊ arrea
xpm̃ inmensuratas cern̾e̾. Uñ seqͥt. Etem̃
si ꝗdẽ oportet sapientissima ⁊ ui̾ssima the¬
ologia suaderi. credentibꝰ ⁊ ad uitã et̃nam
ingredi cupientibꝰ. iuxta illud qd̾ dñs ait a¬
postolis. ite in orbẽ uniu̾sũ. docete om̃s gen¬
tes suadentes de regno dĩ. ⁊ si iuxta a n᷑alo¬
gĩam animoꝵ uniuscuiꝰq. quã analogiam
capacitatẽ cuiꝰq animi debemꝰ intelligere:
ꝓ captu enĩ cuiꝰq predicator deb uocẽ p̃di¬
catiõĩs exerere : diuina thearchice bonitatis
.I. dei pͥncipis bonitatis. theos enĩ ds. arcos pͥnceps
int̃pretat᷑. respiciunt᷑ ⁊ inspiciunt᷑ ĩ salutari
iusti ͤa .÷. respiciunt᷑ illa diuina reuelata ⁊ in¬

Expanded text:
dicebat: «Sive mente excedimus Deo, sive sobrii simus vobis». Constat ergo quod superiores claritates et sanctitates coartate sunt circa divinam temperantiam. Et quia sic coartate sunt, ergo debemus eas circa nos mensuratas et circa Christum inmensuratas cernere. Unde sequitur: Etenim si quidem oportet sapientissima et verissima theologia suaderi credentibus et ad vitam eternam ingredi cupientibus iuxta illud quod Dominus ait apostolis: «Ite in orbem universum, docete omnes gentes, suadentes de regno Dei», et si iuxta analogiam animorum uniuscuiusque, quam analogiam capacitatem cuiusque animi debemus intelligere, pro captu enim cuiusque predicator debet vocem predicationis exerere, divina thearchice bonitatis, id est Dei principis bonitatis - theos enim Deus, arcos princeps interpretatur - respiciuntur et inspiciuntur in salutari iusticia , id est respiciuntur illa divina revelata et in
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ ẽ. ei ẽ simile : Si similes ei erimꝰ sic̃ di¬
c̃ ioħs: puto qd̾ similitudine dĩ. Si similitu¬
dine tunc forma dĩ erimꝰ sibi similes. ꝗa
similitudo dĩ forma dĩ c ⁊ sic erimꝰ deifor¬
mes: ubi sic̃ quidã ait. similitudo reꝑmit¬
tit᷑ ñ .nͣ. Quid noui ẽ: qd̃ ĩ forma dĩ simꝰ. non
scd̃m naturã s ad optione filioꝵ dĩ: Dic̃ gͦ
auctor qd̃ ex thearchia dĩ ꝯgregam̃ ĩ difor¬
mẽ monadẽ. Ed̃ ꝗd sit: ex posuit dicens Et
dm̃ imitantẽ unitatẽ. Id. ẽ. c̃gregam̃ ĩ u¬

Expanded text:
esse> simile? Si similes ei erimus, sicut dicit Iohannes, puto quod similitudine Dei. Si similitudine, tunc forma Dei erimus sibi similes, quia similitudo Dei forma Dei est, et sic erimus deiformes, ubi, sicut quidam ait, similitudo repromittitur, non natura. Quid novi est, quod in forma Dei simus, non secundum naturam sed adoptione filiorum Dei? Dicit ergo auctor, quod ex Thearchia Dei congregamur in deiformem monadem. Quod, quid sit, exposuit dicens: et Deum imitantem unitatem. Id est, congregamur in u
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗr eũ diuinitas fac̃ diuiũ. sc̃ loricatꝰ dt̃ ñ
qd ĩ eo sit lorica ĩmo extͣ eũ ẽ. s qd eũ lorica
faciat loricatũ. Ut dr̃ loricatꝰ qd hat̃ loricã ꝓ
habitu. sic ⁊ diuinꝰ ab habendo diuinitatẽ ñ
formã s habitũ. Ds̃ uͦ ñ solum dr̃ diuinꝰ si

Expanded text:
quia eum divinitas facit divinum, sicut loricatus dicitur non quod in eo sit lorica, immo extra eum est, sed quod eum lorica faciat loricatum; vel dicitur loricatus quod habeat loricam pro habitu, sic et divinus ab habendo divinitatem, non formam sed habitum. Deus vero non solum dicitur di
Abbreviated transcription (Latin):
bili amore illuminationũ. ut qͣtũ appe¬
tunt diuinas illuminatiões sciendas. pari
eas quantitate diligant: ꝗa diuina scientia
amore ⁊ amor ĩdiuina scientia metit᷑
baue td̃ reuolationẽ ĩstar scõꝵ ꝓphaꝵ ⁊ apo¬
stoloꝵ debent experiri : ut cũ sicra reuet¬
rentia quẽadmͦ ⁊ ipsi scĩ ⁊ iusti fece̾. tẽpera¬
noꝵ efflagitent. Qũẽadm ille bonꝰ orator ĩ lib̃
sapientie deposcit dicens. Da mͥ dñe sediũ tu¬

Expanded text:
bili amore illuminationum, ut quantum appebili amore illuminationum, ut quantum appetunt divinas illuminationes sciendas, pari eas quantitate diligant, quia divina scientia in amore et amor in divina scientia metitur. Hanc tamen revolationem instar sstolorum debent experiri, ut cum sacra reverentia, quemadmodum et ipsi sancti et iusti fecere, temperanorum efflagitent. Quemadmodum ille bonus orator in libro Sapientie deposcit dicens: «Da michi, Do
Abbreviated transcription (Latin):
ad spiret altissima: ⁊ carnalis sapientie ꝓcacẽ
uitet maliciã. Ad altissima ñ aspiret. ĩfima de¬
uitet. S ⁊ bnͣ ponderate ⁊ erecte. ĩ radiũ eiꝰ
suꝑlucentẽ extentos aiõs ad diuine scientie
splendorẽ fatearis extendi: ut bonũ pondꝰ
diuine manifestatioĩs .i. mensurã scĩs ꝯgruã.
ꝗͥtũ ad modũ ꝑtin⁊ c̾ałe possideãt. ⁊ erectũ ꝗͣ¬
tũ ad ꝯtemplatioĩs intuitũ sat ẽ: ipsũ modi¬
ficate m̃sure pondꝰ nichilominꝰ habeant. qͦ
ĩ suꝑlucentẽ radiũ eiꝰ diuine sapientie. se ex¬
tentos ĩ figant. Id. ẽ. si se ĩ radiũ diuinitatis
extendant: bene moderatũ ꝯtẽplandi pondus.
⁊ speculatiõe ipsũ erectũ teneant. ut ꝗͣtũ affe¬
ctant se extendi. tantũ diligant. Uñ seqͥtur.
Et cõm̃surabili amore illuminationũ. cũ ui¬
stoꝵ reuen̾tia sac. ⁊ tẽpate ⁊ scẽ reuolantes:
Debent ait reuolare moderati aĩ. ꝯm̃sura¬

Expanded text:
adspiret altissima, et carnalis sapientie procacem adspiret altissima, et carnalis sapientie procacem vitet maliciam, ad altissima non adspiret, infima devitet. Sed et bene ponderate et erecte in radium eius superlucentem extentos animos ad divine scientie splendorem fatearis extendi, ut bonum pondus divine manifestationis, id est mensuram sanctis congruam quantum admodum pertinet creature possideant, et erectum quantum ad contemplationis intuitum sat est ipsum modificate mensure pondus nichilominus habeant, quo in superlucentem radium eius divine sapientie se extentos infigant. Id est, si se in radium divinitatis extendant, bene moderatum contemplandi pondus et speculatione ipsum erectum teneant, ut quantum affectant se extendi, tantum diligent. Unde sequitur: et conmensurabili amore illuminationum, cum iustorum reverentia sacra, et temperate et sancte revolantes. Debent, ait, revolare moderati animi conmensura
Abbreviated transcription (Latin):
te. ĩertie torporiq ⁊ ignorantie dedas. ⁊ ad ĩfe¬
riori plus iusto. qi qui nec ad suꝑiora scientie dĩ
cupias ꝯscendẽ. te sic̃ brutũ ⁊ repens aiãl dissol¬
uas ⁊ resoluas: subpoñ. Neq ad ĩferiꝰ ex ea q̃ ĩ
malũ ẽ ĩ moratioẽ resolutas. Nõ ẽ ĩmorandũ
ĩ malis claritatibꝰ q̃ s̃ sapientia carnis. Ñ ad in¬
feriores ex malis inmonintibꝰ ĩ nob. declinare re-¬
solutas claritates debemꝰ ¶ Sic̃ enĩ es resoluit᷑ ab
igne: ita ex ĩ morante ĩ nob̃ ⁊ ex̾citata malitia.
carnalis sapientie claritates quidã ⁊ quidã resol¬
uunt᷑ splendores. S iste scientiaꝵ motꝰ malus
ẽ: ꝗa suũ scientẽ ad uite hꝰ ĩferiora ꝑtͣhit. ꝗaꝰ ĩ¬
morante malicia ⁊ ueterana natꝰ ẽ: ⁊ sic̃ eiꝰ ani¬
malis scientia. ita ⁊ ipẽ dõ inimicꝰ ẽ. qͥ gͦ ad di¬
uine claritatis scientiã cup̃ extendi.: ad dĩ non

Expanded text:
te inertie torporique et ignorantie dedas, et ad infete inertie torporique et ignorantie dedas, et ad inferiora plus iusto, quasi qui nec ad superiora scientie Dei cupias conscendere, te sicut brutum et repens animal dissolvas et resolvas, subponit: neque ad inferius ex ea, que in malum est, inmoratione resolutas. Non est inmorandum in malis claritatibus, que sunt sapientia carnis; non ad inferiores ex malis inmorantibus in nobis declinare resolutas claritates debemus. Sicut enim es resolvitur ab igne, ita ex inmorante in nobis et exercitata malitia carnalis sapientie claritates quidam et quidam resolvuntur splendores. Sed iste scientiarum motus malus est, quia suum scientem ad vite huius inferiora pertrahit, quia inmorante malicia et veterana natus est, et sicut eius animalis scientia ita et ipse Deo inimicus est. Qui ergo ad divine claritatis scientiam cupit extendi, ad Dei non