comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sedeant ñ uidẽtur ĩfidelib sufftice cur d̾m ea
q̃ dicimꝰ pati uoluisse crede deboamꝰ. Nlam qͥ
picturam ułt fac̾e: altquid eligit colid̾ ap
tendimꝰ. qm̃ ñ rem gestam s figm̃ti᷑ arbitr¬
autur ẽẽ qd̾ credimꝰ quasi suꝑ nubem ꝑing̾o
noc existimant. monstranda s ͦ pͥus est ilitatis

Expanded text:
fidelibus sufficere cur Deum ea, quae dicimus, pati voluisse credere debeamus. Nam qui picturam vult facere, aliquid eligit solidum super tendimus, quoniam non rem gestam, sed figmentum arbitrantur esse quod credimus, quasi super nubem pingere nos existimant. Monstranda est ergo prius veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
Epe studiosissime a multis rogatus sũ ⁊
tur sat̃fat̾e. qd̾ petũt ñ ut ꝑ rõem ad fidem ac¬
cedant. s ut eoꝵ q̃ credunt intllectu ⁊ ꝯtempło¬
nob̾ ẽ. spe. Quam qõnem solent ⁊ ĩfideles nob̾ sim¬
cessitate deus hõ fc̃s sit. ⁊ morte sua situt credimꝰ
⁊ confitemur mũdo uitam reddid̾it. cũ ħ aut
ꝑ aliam ꝑsonam. siue angłicã siue humanam.
aut sola uolũtate fac̾e potu̾it. De qua qõne nõ
lant. et licet ĩ quitendo ualde uideatur difficilis
m̃ soluendo tũ omnib oest intlłigibił. ⁊ pp̃ utili

Expanded text:
et studiosissime a multis rogatus sum ettur satisfacere. Quod petunt, non ut per rationem ad fidem accedant, sed ut eorum, quae credunt, intellectu et contemplationobis est, spe. Quam quaestionem solent et infideles nobis, simne vel necessitate Deus homo factus sit, et morte sua, sicut nos credimus et confitemur, mundo vitam reddiderit. Cum hoc aut per aliam personam, sive angelicam, sive humanam, aut sola voluntate facere potuerit, de qua quaestione non lant, et licet in quaerendo valde videatur difficilis, in solvendo tamen omnibus est intelligibilis, et
Abbreviated transcription (Latin):
intitur tũ ꝯu̾satõnis ĩ qua ẽ cs breue fastidio
imiit̾ ꝑsistat. Quippe dum incessant laboriosis
cogitatõnib demitaudo. aut si mutari ñuas¬
displicet. ułatenꝰ ei sructurã bone urte suꝑedi¬
ficare libet. Uñ fit ut qm̃ admod̾ arbuscła si
sepe transplantet᷑. aut inꝑ plantata ĩ codem
loco crebra ꝯcultatõne inqͥetet᷑. neqͣ qm indica¬
re ualons ariditatẽ cito aitrahit. nec ad aliꝙͣ
fructus f̾tilitatẽ ꝓuehit᷑. sic infelix monach
si sepiꝰ deloco ad locum ꝓpͥo appetitu mouet᷑. aut
arboris ĩ orto tuo plantates. ⁊ mox illam
omni ex ꝑte ita ꝯcludes ut ramos suos nułatenꝰ
extend̾e p̾oss cũ eam post annos exclud̾es quales
gosa ⁊ gabis plena rams sius incuruis pplexa.

Expanded text:
ititur eum conversationis in qua est subruere, fastidio. inutiliter persistat. Quippe dum incessanter laboriosis cogitationibus de mutadisplicet, nullatenus illi structuram bonae vitae superaedificare libet. Unde fit ut, quemadmodum arbuscula, si saepe transplantetur aut nuper plantata in eodem loco crebra convulsione inquietetur, nequaquam radicare valens, ariditatem cito attrahit, nec ad aliquam fructus fertilitatem pervenit: sic infelix monachus, si saepius de loco ad locum proprio appetitu mutatur, aut rboris in horto tuo plantares, et mox illam ex omni parte ita concluderes ut ramos suos nullatenus extendere posset, cum eam post annos excluderes, qualigosa et gibbis plena, ramis suis incurvis perplexa.
Abbreviated transcription (Latin):
d̾i illũ confortans. ad sui usũ ĩuitet officii
puto qr ñ tam temi̾e qmͣ prudent̾ egisse iu¬
mitas. excludenda ꝯtemptus suspicõ. oñdd̾a
benutosencia. exhibenda cõpassio. hoc eĩ modo
qui tales s̃ qñto benigmꝰ tanto efficacius ad
ꝑ fcõem ꝓuocantur. et tanto stritius ĩ bono ꝓ¬
dasũt. Sic ł rectitudine u̾itatis d̾igat. ut pro
na a multis cõcordit audio: supplici m̃te corp̾
totum ꝓ st̾nerem. etut mebonoꝵ quedeus opa¬
tur ĩ ur̃o monast̾io. ĩ ꝑpetuum ꝑticipem ĩ fra¬
tͥua caritate ꝯced̾etis pet̾em. Q qm̃ ego hoc

Expanded text:
Dei illum confortans, ad sui usum invitet officii, puto quia non tam temere quam prudenter egisse vimitas, excludenda contemptus suspicio, ostendenda benevolentia, exhibenda compassio. Hoc enim modo qui tales sunt quanto benignius, tanto efficacius ad perfectionem provocantur, et tanto strictius in bono proda sunt, sic in rectitudine veritatis dirigat, utna a multis concorditer audio supplici mente corpus totum prosternerem, et ut me bonorum quae Deus operatur in vestro monasterio, in perpetuum participem in fraterna charitate concederetis, peterem.
Abbreviated transcription (Latin):
nullã rem aut ꝙsit aliquid sigcat. Igr̃ hec uox
nõ aliquid. bii diu̾sis rõnib aliqͣtemis sig̾fitat
rem et aliquid. et ulłatenus sigͥficat rom. aut
aliquid. sigficat .i. negando. ⁊ nõ sigͥ ficat con¬
stituendo. hac rõne nich. nom̃ ꝙ ꝑmuit ꝯmẽ¬
aliquid. ⁊ ꝯstituendonõ agͥcat aliquid. s nich.

Expanded text:
ullam rem, aut quod sit aliquid, significat. Igitur haec vox non aliquid his diversis rationibus aliquatenus significat rem et aliquid, et nullatenus significat rem aut aliquid: significat enim, negando; et non significat, constituendo. Hac ratione nihil nomen, quod aliquid; et destrue
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ huic sũe q̃ ad sac ordinis offm̃. reditũ pos
lapsum ꝯcedit. neqͣqmͣ aliꝗͣ rõne uisi aucte
clusum. ubiꝑ ip̃i hanc siũam sic sirime ⁊ pone
eis dem rõnib ⁊ auct̾itatib ꝯfirmant. ut niłateᷤ
ne sibi ip̃e ꝯͣrus sit. de aꝑtis quid̾m ꝓhibune
de atuitis u̾o post dignam pnĩam ꝯcessisse in¬
tiłr. Nam cͥmen ꝙ adeo ñ ĩputatur. net ab ho¬
minib eẽ putatir. nõ reꝓbat nec decolorat¬
te ⁊ octulte detegit minime existio nemł¬
tis obstruatur uia satubris ꝯfesfionis̃. que pot
eligent ꝓrtius penitus ĩ mortẽ occuitani ꝙͣ
hac octõne ĩ cͥcitudinẽ uł ĩ suspicõm alicuꝰ
cͥminis adduci. net enĩ illi cui ꝯfitetur statu¬
tur ad poctatũ si confitentẽ absq eiuis ꝯsõsu
cessare. asui ordinus offõ nõ cogit. s pociꝰ mag¬
ni cͥminis reuc ẽẽ udetur si cogit. qr sic ⁊ꝯfi¬
tentem peuitere ꝯfõnis. et pses nõdũ ꝯfitõtes
horrere ꝯfõm cõpetut. Nam satis patet qm̃

Expanded text:
ae, quae ad sacri ordinis officium reditum post lapsum concedit; nequaquam alia ratione nisi auctoritate nclusum: ubi ipsi hanc sententiam sic firmis et pene eisdem rationibus et auctoritatibus confirmant, ut nullatenne sibi ipse contrarius sit, de apertis quidem prohibuisse, de occultis vero, post dignam poenitentiam concessisse intelligitur. Nam crimen quod a Deo non imputatur, nec ab hominibus esse putatur, non reprobatte et occulte detegit, minime existimo, ne multis obstruatur via salubris confessionis, qui potius eligerent penitus in mortem occultari, quam hac occasione in certitudinem vel suspicionem alicujus criminis adduci. Nec illi, cui confitetur, statuitur ad peccatum, si confitentem absque ejus consensu cessare a sui ordinis officio non cogit; sed potius magni criminis reus esse videtur, si cogit, quia sic et confitentem poenitere confessionis, et plures nondum confitentes horrere confessionem compellit. Nam satis patet quam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tuiꝰ manus uenirẽt quodã modo ad selegẽd
nuntarent dimittenda putabã. Unicuiq sn¬
ũ dedititulũ ut pͥus exemplũ meditãdi de
rõne fid̾i ⁊ seqñs fides q̃rens intlłcm dic̾etur

Expanded text:
in cuius manus venirent quodam modo ad se legendum in cuius manus venirent quodam modo ad se legendum invitarent, dimittenda putabam: unicuique suum dedi titulum, ut prius Exemplum meditandi de ratione fidei, et sequens Fides quaerens intellectum diceretur.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯu̾tem. atq alñ mͥ uid̾etur iam posse capi
qm ĩueniti eẽt ĩpossi ᷝ ͤ. d cũ illam cogitaci¬
onem no m̃tem meam frustra occupando ab
auis ĩ quib ꝓfit̾e possẽ ⁊̃ pediret. penit̾ a me
uellẽ exclude. tũt magͥ at magis nosẽti ⁊ de¬
fendẽti se cepit cũ ĩportimitate quadã ĩger̾e
Cum gͥ quadam die uehem̃t̾ eiuis ĩportuuita¬
te resiaendo fatigaret ĩ ip̃o cogita tõnũ cõ¬
flutu sic se optulit qd̾ desꝑau̾am ut studio¬
se cogitacõem amplect̾er. ꝙͣ sollicitꝰ repele¬
bam. Estimans gͥ ꝓ me gau̾debam ĩuenisse si
scͥptũ eẽt alicui legenti platitur. De ħ ip̃o ⁊ de
quibdam aliis sb ꝑsona conãtis erig̾e̾ nĩtem
suam ad ꝯtẽplãdũ d̾m ⁊ q̃rentis mtllig̾e̾ qd̾
credit. sõditum scͥpsi opusculũ. Et quĩ nͨ istd̾
nec illd̾ cuiꝰ supͣ menumi dignũ libri noĩe
aut cui auctoris p̾pou̾etur nom̃ iudicabam
nec tũ eadem sñ aliquo titulo quo aliquẽ

Expanded text:
ue aliquando mihi videretur iam posse capi quam inveniri esset impossibile. Sed cum illam cogitationem, ne mentem meam frustra occupando ab aliis in quibus proficere possem impediret, penitus a me vellem excludere: tunc magis ac magis nolenti et defendenti se coepit cum importunitate quadam ingerere. Cum igitur quadam die vehementer eius importunitati resistendo fatigarer, in ipso cogitationum conflictu sic se obtulit quod desperaveram, ut studiose cogitationem amplecterer, quam sollicitus repellebam. Aestimans igitur quod me gaudebam invenisse, si scriptum esset, alicui legenti placiturum: de hoc ipso et de quibusdam aliis sub persona conantis erigere mentem suam ad contemplandum deum et quaerentis intelligere quod credit, subditum scripsi opusculum. Et quoniam nec istud nec illud cuius supra memini dignum libri nomine aut cui auctoris praeponeretur nomen iudicabam, nec tamen eadem sine aliquo titulo, quo aliquem
Abbreviated transcription (Latin):
di de rõne fid̾i cogentib me p̾cib quoꝵdã
fr̃m ĩ ꝑsona alicui̾ tatite secũ rõcinand
que nesciat᷑ ĩuestigantis edidi. ꝯsid̾ans ald̾ ẽẽ
młtoꝵ ꝯcatenatõne ꝯtextum argum̃toꝵ cepi
mecũ q̃rere si forte poss ĩueniri unũ argum̃¬
tũ qd̃ ulło alio ase ꝓlund̾ qm̃ se solo indig̾et
⁊ solũ ad astruend̾ qr deus u̾e est. ⁊ qr sũmũ boñ

Expanded text:
ne fidei cogentibus me precibus quorundam fratrum in persona alicuius tacite secum ratiocinando quae nesciat investigantis edidi: considerans illud esse multorum concatenatione contextum argumentorum, coepi mecum quaerere, si forte posset inveniri unum argumentum, quod nullo alio ad se probandum quam se solo indigeret, et solum ad astruendum quia deus vere est, et quia est
Abbreviated transcription (Latin):
ñ m̃tiri si occiditur. Neutr̃ enĩ est ĩ det̾imnate ⁊
aut m̃tiatur aut occidatur: ñ tñ id̾o ꝯsequit
ut ĩnitus m̃ciatur. aut ut ĩuitꝰ occidat᷑. Estt
alia rõ qm̃ freqũs ht̃ usus. cur ĩ uitus ⁊ nolõs
cit. Nam ꝙ nõ nisi difficile fac̾e ualeamꝰ. ⁊ ideo
ñ facimꝰ dicimꝰ nos hoc fac̾e nõ posse ex nc̃c̃i¬
tate nos siuemuitos desere̾. et ꝙ sñ difficultate
dimitt̾e nequimꝰ. et idcirco facimꝰ hoc nos ĩui

Expanded text:
tur. Neutrum enim est determinate in aut mentiatur, aut occidatur, non tamen ideo consequitur ut invitus mentiatur, aut ut invitus occidatur. Est et alia ratio, quam frequens habet usus, cur invitus et nolens cit. Nam quod nonnisi difficile facere valemus, et ideo non facimus, dicimus hoc nos facere non posse, et ex necessitate nos, sive invitos, deserere: et quod sine difficultate dimittere nequimus, et idcirco facimus, hoc nos inv
Abbreviated transcription (Latin):
tos sñ recta uolũtate. qm̃us nõ negand̃ sit cos
bisisse lib̾tatẽ recipiendi eande᷑ rectitudmẽ sic̃ã
desererent: ⁊ ab ipõ pͥmo datore illis reddent᷑. Qd̾
homĩb sepe uidemus. qui de iuiustitia ad iusti
posse itcꝑe ꝑditam rectitudinẽ si reddatur s
nos illam lib̾tatem qmͣ hũerunt añ ꝙͣ pectarent.
ꝗtimus cũ sñ dubio lib̾mhẽbant arbit̾um nõ illã
quaninus indig̾et. si ñꝙͣ u̾itatẽ deserniss .D. ꝓse

Expanded text:
non negandum sit eos habuisse libertatem recipiendi eamdem rectitudinem, si eam desererent, et ab ipso primo datore illis redderetur: quod in hominibus saepe videmus, qui de injustitia ad justitposse recipere perditam rectitudinem, si reddatur: sed nos illam libertatem, quam habuerunt antequam peccarent, quaerimus, cum sine dubio liberum habebant arbitrium non illam, qua nu
Abbreviated transcription (Latin):
nõ pot̃ ñ ꝑt ad diffinicõem lib̾tatis arbit. posse
pettare. Deniq neclib̾tas nec ꝑs lib̾tatis est po¬
testas pectandi.ꝙ ut plano milligas. intende ad
cn q̃dicam. D. zid ħ sũ bic.m. q̃ tibi uolũtas liẜ̾ior
udetur illa q̃ sic uult ⁊ pot̃ nõ pectare. ut nł¬
liis flecti ualeat a nõ pectandi rectitudine. an
leat adduci.D. sulli dubiũ ħ eẽ puto.m. ħ quo
ñ tuinꝰ indubitabło dices. qr pectaresꝑ dedecens
lib̾ior estgͥ uolũtas q̃ a rectitudine ñ pectandi
dectinare noquit ꝙ̃ q̃ illam pot̃ deserere. D. stics
micbi rõnabiliꝰ asseri posse uidet᷑ꝙ. anputas ꝙ
lib̾tatem ec̃. aut ꝑtẽ lib̾tatis.2. Nonħ putate
possũ .m. pot̾as gͥ ͦ pectidi q̃ addita uolũtati

Expanded text:
non pertinet ad diffinitionem libertatis arbitrii posse peccare. Denique nec libertas, nec pars libertatis est potestas peccandi. Quod ut plane intelligas, intende ad ea quae dicam. DISC. Ad hoc sum hic. MAG. Quae tibi voluntas liberior videtur: illa, quae sic vult et potest non peccare, ut nullatenus flecti valeat a non peccandi rectitudine, an leat adduci? DISC. Nulli dubium hoc esse puto. MAG. Hoc quoque non minus indubitabile dices quia peccare semper dedecens a rectitudine non peccandi declinare nequit, quam quae illam potest deserere. DISC. Nihil mihi rationabilius asseri posse videtur. MAG. An pulibertatem esse, aut partem libertatis? DISC. Non hoc putare possum. MAG. Potestas ergo peccandi, quae addita voluntati
Abbreviated transcription (Latin):
Ed ninc qũo humane
uolũtatis arbitũ acpotate lib̾m cũ sepere¬
tam hsis hõ uolsctatẽ ipam rectitudinẽ ĩ uitus
cogente tomptacõne deserat.m. Nemo illã desi̾t
nisi uolendo. si gͦ ĩuitus d̾ uolens. nemo deserit
illam ĩuitus. ligari enĩ hõ pot̃ inuitus.qr noleus
pot̃ ligari. torq̃ri pot̃ ĩuitus. qr nolens pot̃ torq̃n
octidipot̃ ĩuitus: qr nolens põt octidi. uelle aut̃ nõ

Expanded text:
 humanae voluntatis arbitrium hac potestate liberum; cum saepe rectam habens homo voluntatem, ipsam rectitudinem invitus, cogente tentatione, deserat? MAG. Nemo illam deserit, nisi volendo. Si ergo invitus dicitur nolens, nemo deserit illam invitus: ligari enim homo potest invitus, quia nolens potest ligari; torqueri potest invitus, quia nolens potest torqueri; occidi potest invitus, quia nolens potest occidi; velle autem non
Abbreviated transcription (Latin):
cũ dr ĩuitus m̃tiri. q nõ id uult ĩ qnͣtũ uult cuto¬
tem. ñ repugnat illi sentẽtie qua diconeminẽ
ĩuitum desere rectitudinẽ uolũtatis qr m̃cien¬
do uult eam deserere pp̃ uitam. scd̾m qͣm uolũta¬
tem nõ ĩuitus eam deserit. s uolens. de qua uolũ¬
tate nũc loqunñ. de illa namq loquim̃ qua uult
id cito certe m̃tit᷑ ĩuitus: qr inuitus aut octidit᷑

Expanded text:
ur invitus mentiri, quia non id vult inquantum vult veritatem, non repugnat illi sententiae qua dico neminem invitum deserere rectitudinem voluntatis; quia mentiendo vult eam deserere propter vitam: secundum quam voluntatem non invitus eam deserit, sed volens; de qua voluntate nunc loquimur. De illa namque loquimur, qua vult idcirco certe mentitur invitus, quia invitus aut
Abbreviated transcription (Latin):
ux aliquid ꝓpͥe pot̃ dici. D. licet nõ ibisit alud uo¬
lit̾tas. aliud rectitudo: tm̃ sic̃ diximꝰ pottcem bu¬
uiiitatis. aut dm̃am pot̾atem sure potentem
diumitatẽ. cũ ĩ dĩntate ñ sitaliud pot̾as ꝙͣ dia¬
uitas Ita ñ ĩ ꝯuenient̾ diciꝰ ibi rectitudiẽ u¬
liltatis: aut uolũtatiã rectitudinẽ. seu rear
uolũtatem. Si u̾o illam rectitudinẽ dicimꝰ p̃es

Expanded text:
 aliquid potest dici? DISC. Licet nonnisi tibi aliud voluntas, aliud rectitudo: tamen sicut dicimus potestatem divinitatis, aut divinam potestatem, sive potentem divinitatem cum in divinitate non sit aliud potestas quam divinitas; ita non inconvenienter dicimus ibi rectitudinem voluntatis, aut voluntariam rectitudinem, seu rectam voluntatem. Si vero illam rectitudinem dicimus
Abbreviated transcription (Latin):
iusu obstet: ut si quis illi oculos daudat: dicets
ñ posse iude̾ montẽ. s si nicħ̾ iusui eius obsisteret
tũt sñ dubio montẽ uidendi pot̃atẽ hr̃et. d. to¬
tum h omnib notũ est .m. uides gͦ qr potestar ri¬
dendialiꝙ corpus. alia est ĩ udente. alia ĩ reu
deo plane .M. Quatuor gͥ iste pot̃ates st. quaꝵ
si una q̃l desit. aue tres nec singłe nec om̃s simł
aliquid possũt effic̾e.nec tñ absentib aliis nega¬
nuis. aut eũ qui iusĩ ht̃ hr̃e iusũ uł inftrm̃ siue¬

Expanded text:
isui obstet, ut si quis illi oculos claudat, dicet se posse videre montem: sed si nihil visui ejus obsisteret, tunc sine dubio montem videndi potestatem haberet. DISC. Totum hoc omnibus notum est. MAG. Vides ergo quia potestas videndi aliquod corpus, alia est in vidente; alia in re Video plane. MAG. Quatuor igitur istae potestates sunt, quarum si una quaelibet desit, aliae tres nec singulae, nec omnes simul aliquid possunt efficere: nec tamen, absentibus aliis, negamus aut eum qui visum h
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾atẽ qua potͥat᷑ nõ pectare. ⁊ pectato nõ se¬
nõ pectandi lib̾tate uiuiabatur. nec ad seriutu¬
temcogebatur. Qd̾ aut̃ ꝯsequi tͥ uidet᷑ qr sipo¬
tuit seruuis eẽ pectati. potuit et dominarip¬
catũ. udo nec illũ nec eius arbit̾ũ libͥm fiuisse
ñ ita est Etenĩ qui sue pot̃atis est ut nõ seniqr

Expanded text:
care, et peccato non senon peccandi libertatem juvabatur, nec ad peccandi servitutem cogebatur. Quod autem consequi tibi videtur quia si potuit servus esse peccati, potuit ei dominari peccatum; et ideo nec illum, nec ejus arbitrium liberum fuisse: non ita
Abbreviated transcription (Latin):
seruit. In homine u̾o qmͣdiu ip̃a uolũtas recta
est. nec seruit nec sbiecta est. cui ñ d. nec ab ip̃i
rectitudine ulla maliena au̾titur. nisi ip̃a ciu
brẽ. D. Satiffecisti biuc obiectõni mox deuolũta¬
te equi. redi ubi eramꝰ .m. an negabis dẽm rem
lib̾am eẽ ab eare. a qua coginisi uolens uł ꝓbi¬

Expanded text:
servit. In homine vero, quandiu ipsa voluntas recta est, nec servit, nec subjecta est cui non debet, nec ab ipsa rectitudine ulla vi aliena avertitur, nisi ipsa, cuihabere. DISC. Satisfecisti huic objectioni meae de voluntate equi. Redi ubi eramus. MAG. An negabis omnem rem liberam esse ab ea re a qua cogi nisi volens,
Abbreviated transcription (Latin):
fitacõ tũc fit scd̾m rectitudinẽ q̃ semꝑest. nec
b hoc abest signifitatõne qr perit. cũ ñ sicut
ebet. aut cũ nlła sit signifitatõ. q ułsi qñ qm̃
nĩc significatõ deficit. an cũ deficiente rectitu¬
dinẽ. D. sic uideo. ut nõ possim nõ iude̾ .m. s ec¬
titudo gͥ quasigͥficatõ recta d. nõ ht̃eõ. ut aliquẽ¬
gnificacõ. D. Nitħ̾ michi iam clariꝰ.m. potes ne
ꝓlure colorem sir se hĩt ad corpus qũo rectitu¬
do sehẽat ad signifitatõem. D. paracior nc̃ ssĩꝓ¬
baire: ꝙ ualde dissimilit᷑.m. puto qr iam tibi no¬

Expanded text:
dum rectitudinem, quae semper est: nec ob hoc abest a significatione, quia perit, cum non sic ut debet, aut cum nulla sit significatio; sed quoniam tunc significatio deficit a non deficiente rectitudine? DISC. Sic video, ut non possim non videre. MAG. Rectitudo ergo, qua significatio recta dicitgnificatio. DISC. Mihi nihil jam clarius. MAG. Potesne probare colorem similiter se habere ad corpus, quomodo rectitudo se habet ad significationem? DISC. Paratior nunc sum probare quia valde dissimiliter. MAG. Puto quia jam tibi no
Abbreviated transcription (Latin):
debetur intuꝑatõ 2. Iam quero:ꝙ. constat
qr illa iusticia ñ est ĩ illa natura q̃ rectitudinẽ
nõ agnosc̾. Quicquid enĩ ñ ult rectitudinem¬
⁊ si eam tenet s̃ m̾etur. laudari : qr tenet rectitu¬
dinem. uello aut̃ illam ñ ualet: qui nesciteam.
quirit. ñ eit msi ĩ rõnabilinatum q̃ uł qua sola
aut ĩ uolũtate. aut ĩ scĩa. aut ĩ oꝑe.m. Quid si
quis rette itlłigit. aut recte oꝑatur. nõ aut̃
nem nolu̾tatis. D. si quis nesciens ułt ꝙ d. ut c̃

Expanded text:
. Constat quia illa justitia non est in ulla natura, quae rectitudinem non agnoscit. Quidquid enim non vult rectitudinem, etiamsi eam tenet, non meretur laudem, quia tenet rectitudinem; velle autem illam non valet, qui nescit eam.quirit, non est nisi in rationali natura, quae sola aut in voluntate, aut in scientia, aut in opere. MAG. Quid, si quis recte intelligit, aut recte operatur, non autem nem voluntatis? DISC. Si quis nesciens vult quod debet:
Abbreviated transcription (Latin):
ci aliqua alia rectitudo. p̾thas quas ꝯtemplati su¬
mus .D. Non alia p̾t̾his isiilla q̃ est ĩ reb corporeis
ĩ multũ est aliena ab istis. ut rectitudo iurge.ꝙ. in
quo illa tͥ uidetur differrt ab istis.D. qr illa usu cor¬
poreo cognosci pot̃. istã ꝯtempło rõnis cap̃.m. Nõ¬

Expanded text:
ter has quas contemplati sumus. DISC. Non alia praeter has, nisi illa quae est in rebus corporeis, quae multum est aliena ab istis, ut rectitudo virgae. MAG. In quo tibi illa videtur differre ab istis. DISC. Quia illa visu corporeo cognosci potest; istas rationis capit co
Abbreviated transcription (Latin):
nem uolũtatis pp̃ se seruatã s adiusticiã ꝓ¬
desse atbiti lib̾tatem. credimꝰ. Qr̃ indubitant̾
asserend̾ est rõlem naturã ñ eam accepisse.
nisi ad seruand̾ rectitudinẽ uolũtatis pp̃ ip̃am
rectitudinẽ.m. Ergo qm̃ omĩs lib̾tas est po¬
testas. ula lib̾tas arbiti est pot̃as seruandi
iectaudinẽ uolũtatis. pp̃ ip̃am rectitudinẽ.

Expanded text:
atam: sed ad justitiam prodesse arbitrii libertatem credimus. Quare indubitanter asserendum est rationalem naturam non eam accepisse, nisi ad servandam rectitudinem voluntatis propter ipsam rectitudinem. MAG. Ergo quoniam omnis libertas est potestas; illa libertas arbitrii est potestas servandi rectitudinem voluntatis propter ipsam rectitudinem.
Abbreviated transcription (Latin):
coiorẽ eius manere ĩ pꝰ le est.m. nõ silit sehñt
color ad corpus: ⁊ rectitudo ad sigͥficacõem.D.
Ostende dissiłitudinẽ .m. si nullus auiquo signis¬
care uelit signo. ꝙ significand̾ est: erit ulla ꝑ sig¬
na significacõ. D. nulla.ꝙ. an sd̾o nõ erit rectũ
ut sigͥficetur ꝙ significari debet.D. Non idcirco
minꝰ entrectũ. aut nimꝰ hoc exiget rentitudo .ꝙ.
s ͦ. noexistẽte sigͥficatõne. nõ perit rectitudo q̃
intũ est ⁊ qua exigitur. ut qd̾ sigmificand̾ est

Expanded text:
colorem ejus manere impossibile est. MAG. Non similiter se habent color ad corpus et rectitudo ad significationem. DISC. Ostende dissimilitudinem. MAG. Si nullus aliquo significare velit signo quod significandum est, erit ulla per signa significatio? DISC. Nulla. MAG. An ideo non erit rectum ut significetur quod significari debet? DISC. Non idcirco minus erit rectum, aut minus hoc exiget rectitudo. MAG. Ergo non existente significatione, non perit rectitudo, qua rectum est, et qua exigitur, ut quod significandum est,
Abbreviated transcription (Latin):
nũciare. qr oĩa q̃ post pͥus assũptũ colorẽ sentit
ut sensus int̾ior culpam suã ĩputet sensm ext̾ior
pa sensuũ est qui renũciant ꝙ possunt. quĩ ita p̾¬
se acceper̾. s uidicio aĩe ĩputand̾ est ꝙ ñ bene dis¬
sufficiat dic̾e. qr sensus quicquid reñtiare iudean¬
tur. siue ex sui natura hoc fatiant. siue ex alia aliqͥ
causa hoc facunt ꝙ debent. ⁊ ido rectitudinõ et
u̾itatẽ faciunt. ⁊ ꝯtinet᷑ ħ u̾itas cb̾ illa u̾itate¬

Expanded text:
nuntiare quia omnia quae post prius assumptum colorem sentit,nuntiare quia omnia quae post prius assumptum colorem sentit,ut sensus interior culpam suam imputet sensui exteriori. pa sensuum est, qui renuntiant quod possunt, quoniam ita posse acceperunt; sed judicio animae imputandum est, quod non bene dissufficiat dicere: quia sensus quidquid renuntiare videantur, sive ex sui natura hoc faciant, sive ex aliqua alia causa, faciunt quod debent; et ideo rectitudinem et veritatem faciunt: et
Abbreviated transcription (Latin):
bens colorẽ. Cum uͥotransit idem uisus ꝑ aliũ co¬
lorem. ut ꝑ uitr̃ ñ sui coloris. s cui alius color ẽ
additus ip̃m colorẽ quipͥus octurrit actipit. Qra
ip̃ qm̃ post unũ acceptũ colorẽ scd̾m ꝙ illo affeit
est. alũ quitũq octurrat. aut nlłatenus aut inmi
integrt suscipit: sdd illũ ꝙ̃ puscepit. aut solũ aut
cũ eo quipost octurrit renũciat. si enĩ uisus ꝙͣtũ
capax est coloris. tm̃iafficitur pͥori colore. ñ pota
tirepossit pͥorem pori afficitut. pot̃ aliũ sentur.
ut si transit ꝑ aliꝙ corpus uelut ꝑ uitt̃ ꝙ ita sit
ꝑ fecte rubitundũ. ut oĩo ip̃o iusus afficiat᷑ eius
rubore: nequid diu̾sosimł affici colors. Si aũ nõ
tam ꝑfectũ ĩuenit ruborem qui pͥor occurrit. ꝙͣt̃
coloris capax est. quasi ñ dũ plemis: ad huc ualet as¬
sum̾e colorem. in qnͣtũ eis capacitas pͥori color
nõ est saciata. Qui gͦ þoc nescit: putat iusũ re¬

Expanded text:
bens colorem. Cum vero transit idem visus per alium colorem, ut per vitrum non sui eoloris, sed cui alius color est additus, ipsum colorem qui prius occurrit accipit. Quaillo affectus est, alium quicunque occurrat, aut nullatenus, aut minus integre suscipit: ideo illum quem prius cepit, aut solum, aut cum eo qui post occurrit, renuntiat. Si enim visus, quantum capax est coloris, tantum afficitur priore colore, non potest tire possit, priori afficitur, potest alium sentire: ut, si transit per aliquod corpus velut per vitrum, quod ita perfecte sit rubicundum, ut omnino ipse visus afficiatur ejus rubore, nequit diverso simul affici colore: si autem non tam perfectum invenit ruborem qui prior occurrit, quantum coloris capax est, quasi nondum plenus, adhuc alium valet assumere colorem, inquantum ejus capacitas priori colore non est satiata. Qui ergo hoc nescit, putat visum re
Abbreviated transcription (Latin):
nem .t̃ ale est enĩ uidentes hoĩem alicui silem pu¬
tamus illũ eẽ cui simił est aut cũ audiens quis nõ
homĩs nocem. putat eẽ uocem hoñs. sam ⁊ ħfa tie
sensus iit̾ior. Qd̾ aut̃ dicis de iutro sdeoest. ꝙr eͣ iut
gransit ꝓ corpus altꝙ aerii coloris. nõ alt ⁊ pe

Expanded text:
nem. Tale est cum videntes hominem alicui similem, putamus illum esse cui similis; aut cum audiens quis non hominis vocem, putat esse vocem hominis. Nam et hoc facit sensus interior. Quod autem dicis de vitro, ideo est, quia cum visus transit
Abbreviated transcription (Latin):
itaq sires nescires ñ eẽ menciend̾: ⁊ mentiret᷑
debe m̃tiri. plus ip̃e tͥ dic̾et oꝑe se nĩtiri debe.ꝙͣ u̾
bo nõ debͥe. siilit̾ cũ cogitat aliquis. aut uult
niquid si nesciret: an deb̾e̾t uid̾ ueue siue cogi¬
tare si uolũtatẽ eius ⁊ cogitacõem ud̾es. sigͥfica¬

Expanded text:
cires non esse mentiendum, et mentiretur debere mentiri, plus ipse tibi diceret opere se mentiri debere, quam verbo non debere. Similiter dum cogitat aliquis, aut vult aliquid, si nescires an deberet id velle, sive cogitare, si voluntatem ejus et cogitationem videres, significa
Abbreviated transcription (Latin):
ducunt᷑ nr̃ẽ pot̾ates: nõ nimꝰ eas qnͣtũ ĩ nob̾
est hr̃e dicuntur. Sicut ull̾m instrm̃ solũ sibi
sufficit ad oꝑand̾. ⁊ tñ cũ de sũt illa sine quibus
dbi monstrabo. Nullus iusũ hñs: d̾r millatenꝰ pꝰ¬
le uid̾e montẽ.2. Qui mõtẽ uid̾e ñ pot̃ ꝓfec¬

Expanded text:
ntum in nobis est, habere dicimur. Sicut nullum instrumentum solum sibi sufficit ad operandum; tamen, cum desunt illa sine quibus tibi monstrabo. Nullus visum habens dicitur nullatenus posse videre montem. DISC. Qui montem videre non pote
Abbreviated transcription (Latin):
atudmẽ eos lib̾tatem huisse. nõ est u̾m. qr de¬
sei uolũtatis rectitudinẽ est pectare. ⁊ pot̾a¬
tem pettandi. nec lib̾tatẽ nec ꝑtẽ ẽẽ lib̾tatis su¬
pramonstrasti. Ad resumend̾ u̾o ꝑ se ĩ desrtã
retitudinẽ lib̾tatẽ nõ accepert̃ cũ ad hoc illa¬
rettitudo data sit: ut nũꝙͣ desereret᷑. pp̃a namq
pot̃us resinnendi deseriam: gn̾aret negligẽciã
struandi hĩtam. Qu a pp̃ restat lib̾tatẽ arbit̾i¬

Expanded text:
 eos libertatem habuisse non est verum; quia deserere voluntatis rectitudinem est peccare, et potestatem peccandi, nec libertatem, nec partem esse libertatis supra monstrasti . Ad resumendum vero per se desertam rectitudinem libertatem non acceperunt: cum ad hoc rectitudo illa data sit, ut nunquam desereretur. Ipsa namque potestas resumendi desertam, generaret negligentiam servandi habitam. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
qr debeo amari a te.si enĩ ueredebeo: debitor
sũ redd̾e ꝙ debeo. ⁊ ĩ culpa sũ si ñ amor ate D. I
sequit᷑ .m. s cã debeo amari ate. ñ esta me eri¬
liquid debeam. s q tu debes amareme. giłr cũ
le ⁊ achilles nõ potuit uiñqi ab hectore. Nonem̃
Ed redeamꝰ adu̾itatẽ sigͥficacoĩs a qͣ sde
incepi. ut tea nociorib ad ignora ꝑduci

Expanded text:
o amari a te. Si enim vere debeo, debitor sum reddere quod debeo; et in culpa sum, si non amor a te. DISC. Ita sequitur. MAG. Sed cum debeo amari a te, non est a me exiliquid debeam, sed quia tu debes amare me. Similitelle, et Achilles non potuit vinci ab Hectore. Non enied redeamus ad veritatem significationis, a qua ideo incepi, ut te a notioribus ad ignoti
Abbreviated transcription (Latin):
est. Siue gͥ ditatur n̾itas hab̾e siue intiłr ñ ha¬
b̾e̾ pͥncipiũ uł finẽ. nlło claudi pot u̾itas pͥnci¬
pio uł fine. Hec tu ĩ monologio tuo. q̃ pp̃ u̾ita¬
tis diffinitõem a te disc̾e̾ expecto.m. Nõ memiins
me ĩuenisse diffmicõem u̾itatis. q siuis q̃ramꝰ¬

Expanded text:
est. Sive igitur dicatur veritas habere, sive intelligatur non habere principium vel finem, nullo claudi potest veritas principio vel fine. » Haec tu in Monologio tuo. Quapropter veritatis diffinitionem a te audire exspecto. MAG. Non memini me invenisse diffinitionem veritatis: sed si vis, quaeramu
Abbreviated transcription (Latin):
u̾itatem ĩ aliqͣ resit u̾ctas intlłigenda. exceptis
hiis que supͣ ꝯspectasũt. D. Quid illd̾ eẽ põt .y.
anputas aliquid eẽ aliqñ aut alitubi ꝙ nõ sit in
I
sũma u̾itate. ⁊ ꝙ inde ñ acceꝑit qd̾ est: in qnͣtũ ẽ¬

Expanded text:
eritatem, in aliqua re veritas sit intelligenda, exceptis his quae supra conspecta sunt. DISC. Quid illud esse potest? MAG. An putas aliquid esse aliquando, aut alicubi, quod 112 non sit in summa veritate, et quod inde non acceperit quod est, inquantum e
Abbreviated transcription (Latin):
luit intlłig̾e cũ dixit qm̃ qui fac u̾rtatẽ uenit
ad sucem. Nõ eiñ seꝑat illũ ab bacu̾itate siuelu¬
ce qui patitur ꝑ secutõem pp̃ iusticiã. aut qui
sit. intlłigend̾ ibi est quicquid solemus dic̾ebñ
facͥ. uł malefac̾e. D. usus quo coĩs locucõnis

Expanded text:
luit intelligere, cum dixit quoniam qui facit veritatem venit ad lucem . Non enim separat illum ab hac veritate sive luce; qui patitur persecutionem propter justitiam; aut qui sit , intelligendum ibi est quidquid solemus dicere bene facere, vel male facere. DISC. Usus quoque communis locutionis
Abbreviated transcription (Latin):
tenus fuit aꝑcius oñde ꝙ dicis.m. Si eẽs ĩ ioco
ubi scires eẽ salubres ħbas ⁊ mortiferas. s nesa¬
ros eas disc̾nere. ⁊ eẽt ibi aliquis de quo nõ du¬
bitares quiuillas disc̾nert sciret. tibtq int̾rogõ¬
alias cõmed̾et. cui mag̾ cred̾es: u̾bo an actoĩ cus

Expanded text:
tenus fuit, apertius ostende quod dicis. MAG. Si esses in loco ubi scires esse salubres herbas et mortiferas, sed nescires eas discernere et esset ibi aliquis, de quo non dubitares quin illas discernere sciret, tibique interroganalias
Abbreviated transcription (Latin):
nobis. sñ quo tam male est nob̾. misetere labo¬
res. ⁊ conatus nr̃oc ad te qui nicħ ualemus sũ
te. Inuita nos. adiiuanos. Obetro dñe nedesꝑ¬
em suspirando. s respitm spirando. obsecrõ
dñe amaricatũ est cormeũ. sua desolatõne
indulca illud tua ꝯsolatõne. Obĩetro dñe esuti¬
eus incepi quer̾e te. ne desmã ieumꝰ dete. fame¬
licꝰ accessi. ne recedam ĩ pastꝰ pauꝑ ueni ad dĩ¬
tem. Miserad misi̾cordem. Ne redoami uatuits
⁊ ꝯtemptꝰ. Et si añ qmͣ comedam suspiro. da uł
pꝰsuspiria qd̾ comedam. Domine incuruatꝰ nõ
possũ nisi deorsũ aspic̾e. erigeme ut possim
sursũ intend̾e̾. In quitates mee suꝑgresse ca¬
put meũ obuoluunt me. ⁊ sicut omis gue
grauant me. euolue me exonerame. neur¬

Expanded text:
nobis, sine quo tam male est nobis. Miserare labonobis, sine quo tam male est nobis. Miserare labores et conatus nostros ad te, qui nihil valemus sine te. Invitas nos, " adiuva nos ". Obsecro, domine, ne desperem suspirando, sed respirem sperando. Obsecro, domine, amaricatum est cor meum sua desolatione, indulca illud tua consolatione. Obsecro, domine, esuriens incepi quaerere te, ne desinam ieiunus de te. Famelicus accessi, ne recedam impastus. Pauper veni ad divitem, miser ad misericordem; ne redeam vacuus et contemptus. Et si " antequam comedam suspiro ", da vel post suspiria quod comedam. Domine, incurvatus non possum nisi deorsum aspicere, erige me ut possim sursum intendere. " Iniquitates meae supergressae caput meum " obvolvunt me, " et sicut onus grave " gravant me. Evol
Abbreviated transcription (Latin):
obser. auit lutem ⁊ obdux̃ nos tenebł ut ꝙͥ
nob̾ ab stulit iutam ⁊ nfliẽ mortẽ. Erũ pͥnosi¬
uñ sumus expulsi. quo sumꝰ inpulai. Uñ p̾cipita¬
ti. quo obruti. A prii ĩ exiliũ. auisione di ĩcecita¬
tem nr̃am. A iocunditate ĩmortalitatis ĩ ama¬
ritudinem ⁊ horrorẽ mortis. Misera mutacio a
qłito bono ĩ qnͣtũ malũ õtaue dampñ. Grauis do¬
lor. graue totũ a heu me miserũ unũ de alus mi¬
seris filus eue elongatis ad̾o. Quid incepi. quid
effeci. Quo tendebam. quo deueni. Ad quid aspi¬
em quere bam ĩ secreto meo. ⁊ turbacõem ⁊ dolo¬
rem ĩueni ĩ intimus meis uolebam rid̾ea gau¬
dio mentis mee ⁊ cogor rugire a genittu cord̾
mei. Sꝑabatur leticia ⁊ ecte uñ densent suspi
respities ⁊ exaudies nos: Qñ illiũ abis oculos
nr̃os. et oñdes nob̾ faciem tuam. Qñ restita¬
es te nob̾ s espice dñe. exaudi. illumina nos.
oñde nobͥ te ip̃m . s. estitue te nob̾. ut bene sit

Expanded text:
obseravit lucem, et obduxit nos tenebris? Ut quid nobis abstulit vitam, et inflixit mortem? Aerumnosiunde sumus expulsi, quo sumus impulsi! Unde praecipitati, quo obruti! A patria in exsilium, a visione dei in caecitatem nostram. A iucunditate immortalitatis in amaritudinem et horrorem mortis. Misera mutatio! De quanto bono in quantum malum! Grave damnum, gravis dolor, grave totum. Sed heu me miserum, unum de aliis miseris filiis Evae elongatis a deo, quid incepi, quid effeci? Quo tendebam, quo deveni? Ad quid aspiiem quaerebam in secreto meo, et " tribulationem et dolorem inveni " in intimis meis. Volebam ridere a gaudio mentis meae, et cogor rugire " a gemitu cordis mei ". Sperabatur laetitia, et ecce unde densentur suspirrespicies et exaudies nos? Quando illuminabis oculos nostros, et ostendes nobis " faciem tuam "? Quando restitues te nobis? Respice, domine, exaudi, illumina nos, ostende nobis teipsum. Restitue te nobis, ut bene sit
Abbreviated transcription (Latin):
Certe nec oculus uidit necauris audiuit. nec
in cor homĩs ascendit ĩ hac nita. qui te ꝯgnoscẽt
⁊amabũt ĩilla uita. Oro deus cognoscam te
amem te. ut gaudeam dete. Et si nõ possum ĩ
hacuita ad plenũ uł ꝑficiam indes usq dũ ueĩ¬
at uid̾ ad plens̃. Perficiat hic in me noticia tus
⁊ ibi fiat plena crescat amortuuis. ⁊ ibi sitple¬
tuam ut gaudiũ meũ plemi sit. moditetur
it̾m nñ mens mea. loquatur iñ lignamea. am
illd̾ cor meũ sermocinet᷑ os meum. Csuriat
illd̾ aĩa mea. siciat caro mea. desid̾et tota st̾n
mea donec intrẽ ĩgaudiũ dñi mei. qui est t̾nuis
⁊ umis deus bñdictus ĩ scła scłoꝵ amen.¬

Expanded text:
s vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit " in hac vita, quantum te cognoscent et amabunt in illa vita. Oro, deus, cognoscam te, amem te, ut gaudeam de te. Et si non possum in hac vita ad plenum, vel proficiam in dies usque dum veniat illud ad plenum. Proficiat hic in me notitia tui, et ibi fiat plena; crescat amor tuus, et ibi sit pletuam, ut gaudium meum plenum sit. Meditetur interim in te mens mea, loquatur inde lingua mea, amet illud cor meum, sermocinetur de ipso os meum, esuriat illud anima mea, sitiat caro mea, desideret tota substantia mea, donec intrem in gaudium Domini mei, qui est trinus et unus Deus, benedictus in saecula sae
Abbreviated transcription (Latin):
ia nunc homtnicio. fuge paululũ octu¬
pacõnes tuas. absconde te moditũ a tu¬
młtuosis cogitacõnib tuis. Abice nc̃ one¬
rosas curas. ⁊ p̾pone laboriosas intencõnes
stuas. uata aliqnͣtutũ deo ⁊ tequieste aliqnͣtulũ ĩ
eo Intra ĩ cubiculũ mat̾s tue. Oxclude omĩa p̾t̾

Expanded text:
ia nunc, homuncio, fuge paululum occupationes tuas, absconde te modicum a tumultuosis cogitationibus tuis. Abice nunc onerosas curas, et postpone laboriosas distentiones tuas. Vaca aliquantulum deo, et requiesce aliquantulum in eo. " Intra i
Abbreviated transcription (Latin):
bona ⁊̃ ĩ anima q̃ forsitan ꝑ illos ꝯseq̃tentur.
hic inserere. s dico pectatũ originale ĩ omĩb
infantib ꝯceptis naturalit̾ equaleeẽ. sic̃ pec¬
catũ a de ꝙ est cã cur nascãtur ĩ illo adoi ꝑti¬
nent equalit̾.
filioꝵ. ħ modo pocius fi̾ existimo. nõ ꝙ ea
illis deus imputet aut ꝙ eos ĩ aliqua delic¬
ta pp̃ ꝑentes inducat. s qm̃ sicut sepe m̾itis
parentũ filios iustoꝵ apectatis eruit. Ita fili¬
os ĩiustoꝵ eoꝵ meritis ĩ suis alũ derelmquit.
Qmenĩ nemo ẽ liber apectato. nisi deo liberã¬
te. cũ nõ lib̾at d̾r ĩduc̾e. ⁊ cũ ñ mollit indiurare.
imq satis udetur susceptibilꝰ. C
qd̾ deus aĩam pettatcem. eui nich p̾t penã¬

Expanded text:
bona etiam in anima, quae forsitan per illos consequerentur, hic inserere. Sed dico peccatum originale in omnibus infantibus conceptis naturaliter aequale esse: sicut peccatum Adae, quod est causa cur nascantur in illo, ad omnes pertinet aequaliter. filiorum, hoc modo potius fieri existimo, non quod ea illis Deus imputet, aut quod eos in aliqua delicta propter parentes inducat, sed quoniam sicut saepe meritis parentum, filios justorum a peccatis eruit, ita filios justorum eorum meritis, in suis aliquando derelinquit. Quoniam enim nemo liber est a peccato, nisi Deo liberante, cum non liberat, dicitur inducere, et cum non emollit, indurare. Namque satis videtur susceptibilius, quod Deus animam peccatricem, cui nihil pra
Abbreviated transcription (Latin):
Aldiuua me tu ꝓp̃ bonitatẽ tuam dño. Quesi¬
ui uultũ tuũ. uultũ tuũ dñe requiram nea¬
u̾tas fatiem tuam ame. feleua me demead
te. munda sana. acue. illumma ocidũ m̃tis mee.
ut intueatur te. Recolligat uires suas aĩamea.
⁊ toto intlłtu it̾ͥm intendat intedne. quides
dñe. quid es quid teitlłiget cor tuũ meũ cũ
serte uita es. sapĩa es. u̾itas es. bonitases bĩ¬
tudo es. etͥuitas es ⁊ omno u̾m bonũest. multa
sũt hec nõ pot̃ angustus intlłectus meus tot
uno simił ĩtuitu uid̾e. ut omĩb suł delectet᷑.

Expanded text:
onitatem tuam, domine ". " Quaesivi vultum tuum, vultum tuum, domine, requiram; ne avertas faciem tuam a me ". Releva me de me ad te. Munda, sana, acue, " illumina " oculum mentis meae, ut intueatur te. Recolligat vires suas anima mea, et toto intellectu iterum intendat in te, domine. Quid es, domine, quid es, quid te intelliget cor meum? Certe vita es, sapientia es, veritas es, bonitas es, beatitudo es, aeternitas es, et omne verum bonum es. Multa sunt haec, non potest angustus intellectus meus tot uno simul intuitu videre, ut omnibus simul delectetur.
Abbreviated transcription (Latin):
solus quõ es ĩctsiseͥptus: An ciratus spc adie col¬
latus est. ctsiscͥptus. ad corꝰu̾o inctũscͥptus. Nẽpe
u̾o oĩo ctũ scͥptũ est ꝙ cũ alicubi totũ est ñ põi
simł eẽ alibi. qd̾ de solis corꝑeis cernit᷑. In ccũ¬
scͥtum u̾o: qd̾ sił est ubiq tota ꝙ de tesolo

Expanded text:
 ad te collatus est circumscriptus, ad corpus vero incircumscriptus? Nempe omnino circumscriptum est, quod cum alicubi totum est, non potest simul esse alibi; quod de solis corporeis cernitur. Incircumscriptum vero, quod simul est ubique totum; quod de te solo
Abbreviated transcription (Latin):
totus ⁊ sũme iustuc facitaliquid nõ iustũ. Aut
queiusticia est menti mortẽ et̾nam. dare uitã
sempit̾nam. Uñ gͦ bone deus. bone bonis ⁊ mał
usi tibi saluare malos si ħ nõ est iustũ. ⁊ tu ñ facis
iliquid ñ ustũ. Anq bonitas tua eat ĩ ꝯp̾hensibał.

Expanded text:
tus facit aliquid non iustum? Aut quae iustitia est merenti mortem aeternam dare vitam sempiternam? Unde ergo, bone deus, bone bonis et malis, unde tibi salvare malos, si hoc non est iustum, et tu non facis aliquid non iustum? An quia bonitas tua est incomprehensibilis,
Abbreviated transcription (Latin):
fac̾e. Nlam sepedicimus ei qui rem aliꝙͣ negat
eẽ. sicest ꝙͣ ad mod̾ dicis ẽẽ. cũ magis ꝓp̾o uidea¬
tur dici. sic nõ est ꝙ̃ad mod̾ dicis ñ eẽ. Item di¬
cimus. iste sedet sicut ille facit. aut iste quies¬
cit. sicut ilie facit. cũ sed̾e sit quiddã nõ fatere
⁊ quiesc̾e sit nicħ fat̾e. Sic itaq cũ quis dicit᷑
hab̾e potenciam faciendi. aist paciendi . ꝙ si

Expanded text:
facere'. Nam saepe dicimus ei qui rem aliquam esse negat: sic est quemadmodum dicis esse, cum magis proprie videatur dici: sic non est quemadmodum dicis non esse. Item dicimus: iste sedet sicut ille facit, aut: iste quiescit sicut ille facit, cum 'sedere' sit quiddam non facere et 'quiescere' sit nihil facere. Sic itaque cum quis dicitur habere potentiam faciendi aut p
Abbreviated transcription (Latin):
sibilis cũ nõ sis corpus. s sĩmus sp̃c qui corꝑe
melius est. s si sentire nõ nisi ꝯgnosc̾e. aut nõ
nisi ad cognoscend̾ est. qui enĩ sentit cognoscit
scd̾ sensuũ ꝓpͥetatẽ. ut ꝑ iusũ colores. ꝑ gustum
sapores. cũ ĩ cõuenient᷑ d̾r aliquo modo sentire

Expanded text:
sibilis, cum non sis corpus sed summus spiritus, qui corpore sibilis, cum non sis corpus sed summus spiritus, qui corpore melior est? Sed si sentire non nisi cognoscere aut non nisi ad cognoscendum est - qui enim sentit cognoscit secundum sensuum proprietatem, ut per visum colores, per gustum sapores -: non inconvenienter dicitur aliquo mod
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. ut nec cogitacõne queat nõ ẽẽ. Qui gͦ ĩtlligit
sic ẽẽ d̾m. noquit eũ ñ eẽ cogitare. Rãs tibi bone
dñe. grãs tibi. qr qd̃ p̾us credidite donante. iam
sit intlłigo te illummante. ut si te ẽẽ nolim cred̾e̾
nicħ maiꝰ ualet cogitari: s quid es isi id ꝙ sił¬
nũ oĩm solũ existens ꝑ seip̃m. oĩa alia fecit de
nicħo. Quicquidemĩ hoc ñ estminus est ꝙͣ cogr¬
tari possit. S ħ de te cogitari nõ pot̃. Qd̃ gͦ boñ
deest sũmo bono ꝑ ad̾ est omne bonũ: tu et itaꝙ
iustus. uerax. beatus ⁊ quicquid meliꝰ ẽ eẽ qͣm
ñ eẽ. Melius namq ost eẽ iustũ ꝙͣ nõ iustũ be¬
ed sensibilẽ oĩpotentẽ. miscde̾m. ꝯpassibilem
qmͣ nõ eẽ. Qũo es sensibił si nõ es corpꝰ. aut oĩ¬
potens si oĩa nõpotes. aut miscd misericors. sił
⁊ ĩpassibił. Nam si sola corporea sũt sensibła.
qñ sensus cta corpus ⁊ ĩ corꝑe sunt. quõ es sen¬

Expanded text:
esse, ut nec cogitatione queat non esse. Qui ergo intelligit sic esse deum, nequit eum non esse cogitare. Gratias tibi, bone domine, gratias tibi, quia quod prius credidi te donante, iam sic intelligo te illuminante, ut si te esse nolim credere, nil maius valet cogitari? Sed quid es nisi id quod summum omnium solum existens per seipsum, omnia alia fecit de nihilo? Quidquid enim hoc non est, minus est quam cogitari possit. Sed hoc de te cogitari non potest. Quod ergo bonum deest summo bono, per quod est omne bonum? Tu es itaque iustus, verax, beatus, et quidquid melius est esse quam non esse. Melius namque est esse iustum quam non iustum, be sensibilem, omnipotentem, misericordem, impassibilem quam non esse: quomodo es sensibilis, si non es corpus; aut omnipotens, si omnia non potes; aut misericors simul et impassibilis? Nam si sola corporea sunt sensibilia, quoniam sensus circa corpus et in corpore sunt: quomodo es sen
Abbreviated transcription (Latin):
suspic̾e lucem tuam. uł de longe uł de ꝓfũdo.
Doce mo q̃rerete. ⁊ ostente te q̃ienti. qr nec q̃¬
rete te possum. nisi tu doceas. nec ĩuenire nsi
te oñdas Queram to desidando. desidemq̃rẽ¬
do. Inueniam amando. amem ĩuemendo. fa
gmem tuam. ut tui memor te cogite̾ te amẽ.
S sic est abolita a ꝯtͥcõne uictoꝵ. sic est obfus¬
cata fumo pc̃toꝵ: ut nõ possit fac̾e adiꝙ fc̃a
ost uisi tu renoues ⁊ reformes eam. Nõ tẽpto
dño ponetire altitudinẽ tuam. qr ułatemis
cõparo illi intlit̾m mest. s desid̾o aliquatenus ĩ¬
tułi g̾e. aitatẽ tuam. ꝙͣ credit tamat cormeũ.
sieq enĩ quero itlłig̾e ut credam. s credo ut
intlłigam. Nam ⁊ ħ credo. qr uis credid̾o ñ ĩtlłigã¬
scis expedire intlłigam. qr es sic̃ credimꝰ. ⁊ hoc
os qd̾ credimus. Et quidem credimꝰ te ẽẽ aliquid
quo nicħ maius cogitari possit. Ango ñ est
aliqua talis uatura. qr dixit insipiens ĩ corde

Expanded text:
suspicere lucem tuam, vel de longe, vel de profundo. Doce me quaerere te, et ostende te quaerenti; quia nec quaerere te possum nisi tu doceas, nec invenire nisi te ostendas. Quaeram te desiderando, desiderem quaerendo. Inveniam amando, amem inveniendo. Fathanc imaginem tuam, ut tui memor te cogitem, te amem. Sed sic est abolita attritione vitiorum, sic est offuscata fumo peccatorum, ut non possit facere ad quod facta est, nisi tu renoves et reformes eam. Non tento, domine, penetrare altitudinem tuam, quia nullatenus comparo illi intellectum meum; sed desidero aliquatenus intelligere veritatem tuam, quam credit et amat cor meum. Neque enim quaero intelligere ut credam, sed credo ut intelligam. Nam et hoc credo: quia " nisi credidero, non intelligaut quantum scis expedire intelligam, quia es sicut credimus, et hoc es quod credimus. Et quidem credimus te esse aliquid quo nihil maius cogitari possit. An ergo non est aliqua talis natura, quia " dixit insipiens in corde
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃m te dñe. ut inalos ꝓunias. Iustum quippe est
te sic eẽ. iustũ. ut iustior neq̃ as cogitari. Qd̾ ne¬
quaqm eẽs si tm̃ bonis bona ⁊ nõ malis mala. re¬
ddes. Iustior em̃ est qui ⁊ boius ⁊ malis qmͣ qui
bonis tm̃ merita retͥbuit. Iustũ gͥ est scd̾ te uste.
⁊ benigno deus ⁊ cũ punis ⁊ cũ parcis. Ue gͥ uuiu̾
uiis sius. Et utiq sñ repugnancia. qui a quos
ius pumire nõ est iuaũ salciari. ⁊ quib ius par¬
cere nõ est iustũ dampnari. Nam id solũ iustũ
eur sũme iuistus potes uelle bona mał s sut cũq
capipot̃. curmalos potes uolle saluare. Ild̾ cͥte
nulla rõne ꝯp̾hendi pot̃ cur de similib malit
hos magis salues ꝙͣ illos ꝑ sũmam bonitatem
⁊ illos magis dampnes ꝙͣ istos ꝑsĩmã iusticiam
Sic gͦ u̾ees sensibił. omĩpotens. misĩ cors. ⁊ ĩpassi¬
bilis. quem ad mod̾ iuuens. sapiens. bonis. bea¬

Expanded text:
secundum te, domine, ut malos punias? Justum quippe est secundum te, domine, ut malos punias? Justum quippe est te sic esse iustum, ut iustior nequeas cogitari. Quod nequaquam esses, si tantum bonis bona, et non malis mala redderes. Iustior enim est qui et bonis et malis, quam qui bonis tantum merita retribuit. Iustum igitur est secundum te, iuste et benigne deus, et cum punis et cum parcis. Vere igitur viis suis ". Et utique sine repugnantia; quia quos vis punire, non est iustum salvari, et quibus vis parcere, non est iustum damnari. Nam id solum iustum cur summe iustus potest velle bona malis. Sed si utcumque capi potest, cur malos potes velle salvare: illud certe nulla ratione comprehendi potest, cur de similibus malis hos magis salves quam illos per summam bonitatem, et illos magis damnes quam istos per summam iustitiam. Sic ergo vere es sensibilis, omnipotens, misericors et impassibilis, quemadmodum vivens, sapiens, bonus, bea
Abbreviated transcription (Latin):
melior. ⁊ su potent̾ oꝑari. ut ñ possis cogita¬
ri potentuis Quid enĩ hoc iustius. hoc utiq ñ
fie̾t sieẽs bonus tm̃. reebuendo ⁊ nõ parcendo.
et si fac̾es de nõ bonis tantũ bonos ⁊ nõ ⁊iam de
malis. hoc itaq modo iustũ est ut parcas mał
lut fatias bonos demalis. Demq ꝙ nõ iustefit
los ꝓunias. Quid nainq iustius. qmͣ ut boni
bona. ⁊ malimala recipiant. Qũo g ͦ ⁊ iustũ ẽ
ut malos punias. et iuistũ est ut mał partas. Cũ¬
uenit. Sũ u̾o partis malis iustũ est: nõ qr illoꝵ
m̾itis. s q bonitatime ꝯdecens ẽ. Nlam ꝑcendo
malis ita iustus es scd̾m te ⁊ nõ scd̾m nos sicut
quos iuste ꝑdes sic̾ es misi̾cordes. nõ qr tusencias
affectum. s qr nos sentimus effectũ. Ita uistus es
ñ qr nob̾reddas debitum. s qr facis ꝙ decet te sũ¬
mũ bonũ. sic Itaq fñ repugnancia uiste pu¬

Expanded text:
melior, et sic potenter operari, ut non possis cogitamelior, et sic potenter operari, ut non possis cogitari potentius? Quid enim hoc iustius? Hoc utique non fieret, si esses bonus tantum retribuendo et non parcendo, et si faceres de non bonis tantum bonos, et non etiam de malis. Hoc itaque modo iustum est ut parcas malis, et ut facias bonos de malis. Denique quod non iuste fitlos punias. Quid namque iustius, quam ut boni bona et mali mala recipiant? Quomodo ergo et iustum est ut malos punias, et iustum est ut malis parcas? venit; cum vero parcis malis, iustum est, non quia illorum meritis, sed quia bonitati tuae condecens est. Nam parcendo malis ita iustus es secundum te et non secundum nos, sicut quos iuste perderes, sicut misericors es non quia tu sentias affectum, sed quia nos sentimus effectum: ita iustus es non quia nobis reddas debitum, sed quia facis quod decet te summe bonum. Sic itaque sine repugnantia iuste pu