comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
legebantur. ea ꝙ tociꝰ aut ip̃e sͥ af¬
ferat: ant sub sigillo tñsimttat. of¬
fereno se ptꝰ ea eidem ⁊̃ qͥbustũq n
digun̾it promptũ ⁊pdesse ꝑatum. Si
u̾o ad locũ suum redire uolu̾it. eũ

Expanded text:
legebantur, ea quantocius, aut ipse sibi afferat, aut sub sigillo transmittat, offerens se postea eidem in quibuscunque indiguerit promptum, et prodesse paratum. Si vero ad locum suum redire vol
Abbreviated transcription (Latin):
monuat utrũq uenire sed qm̃ alde¬
gario uemente herimanꝰ defuit tante
liti finem irpone ppͣ distulit ne qͥspiã
ꝓpere iudicare uid̾e̾tur unde redumin
condentio futuris tẽporib orirecur q ͦ¬
tirta ĩningit huic p̃suli nr̃o sua ip̃i pp᷑
uice synodũ cõnocare apd̃ uãgionẽ

Expanded text:
monuerat utrumque venire. Sed quoniam Adelgario veniente Herimannus defuit, tantae liti finem imponere papa distulit, ne quidpiam praepropere judicare videretur, unde rediviva contentio futuris temporibus oriretur. Quocirca injungit huic praesuli nostro, sua ipsius papae vice synodum convocare apu
Abbreviated transcription (Latin):
in ep̃m aure lianꝰ iugdimensis ordina¬
uerit. eisq illata ui p̃posii̾t nolentib
Quo dĩna uocatõne hoĩem ex cedẽte
ne in idipĩ ꝯͥcturrent. cõcordi uoco
C᷑clerꝰ ⁊ ppłs tenttoldũ ip̃iꝰ eccłie diaconẽ
Seligentes ab ip̃ pp̃ sͥmet ĩ epm̃ ꝯset¬
tari petierint s ille unuꝰ cuiꝰq ettlesu
p̃ilegnũ incõtussum seruare uolens
id ac̾e distułit eũq prefato aureli¬
ano direxit scribens ad eũ ut si de¬
ri ppłi q uota in eñ conco. darent. ⁊
sacri canones illi nõ obinarent ma¬
Emis huic impon̾e neq̃qmͣ differret
rescribe̾t int̾im tamen altin mibi or¬
Dinare ulłomͦ sẽ incõsulto p̃sumiet
Siłr q ⁊ orãnũ senogalliẽsem epĩn
a suolat̾e direxit exequtorem. Qm
delisdens aurelianꝰ ad lingo nensem
cp̃misert urbem pollicitus secitis
tausam ĩ notestere uel ppͤ remandare p̃¬
creto manu omm̃a roborato p̃fari elcm̃
romam remiserũt obuxe sͥmet illum

Expanded text:
in episcopum Aurelianus Lugdunensis ordinain episcopum Aurelianus Lugdunensis ordinaverit, eisque illata vi, praeposuerit nolentibus. Quo divina vocatione hominem excedente, ne in idipsum incurrerent, concordi voto clerus, et populus Teutboldum ipsius Ecclesiae diaconem eligentes, ab ipso papa sibimet in epispetierint. Sed ille uniuscujusque Ecclesiae privilegium inconcussum servare volens, id agere distulerit, eumque praefato Aureliano direxerit, scribens ad eum, ut si cleri populique vota in eum concordarent, et sacri canones illi non obviarent, manus huic imponere nequaquam differret. rescriberet: interim tamen alterum inibi ordinare nullo modo, se inconsulto, praesumeret simulque et Olrannum Senogalliensem episcopum a suo latere direxit exsecutorem. Quem deludens Aurelianus ad Lingonensem praemiserit urbem, pollicitus se citiscausam innotescere, vel papae remandare pcreto omnium roborato, praefatum electum Romam remiserunt, obnixe sibimet illum
Abbreviated transcription (Latin):
net ĩ dm̃ ꝯfide cõsolatõne. It̃ scͥbit ei¬
dem presuli ꝓ qͦdam dm̃ico a tilus ⁊ cog¬
natis ꝓpͥis opp̃sso uel expisso. hortane.
ut id diligenter inqͥrat ⁊ eiꝰ uide adm¬
tor existat. It̃ ꝓqͦꝵdam susceptõne an¬
gloꝵ. It̃ eidem cũ aureliano lugduẽ¬
moma bituri er sis eccfie fupet ĩ psione
frothari bindegal ensis ep̃i qͥ etiam ꝑicui¬
bicimibesis fuat ad tempꝰ a iołx ppͣ ꝓpter
i festatrẽm barbancam tali tenore con¬
cessa ut hac remota necessitate soeti¬
sii remoue̾tur. qd̃ nic̾itas imperarat
Undi p̃cipit hic pp̃ stepħs p̃fatis archie¬
piscopis ut ad ꝓpͥam sedem illũ remea¬
re cõpellant Qd̾ si apłicis monicis obedi¬
re cõtemꝑserit nouit eum sp̃c iudicio
Itẽ ꝓ teutboldo lingonensi ep̃o signifi¬
tans ad ee huiꝰ lingonẽsis eccłie q̃rimo¬
niam ꝑuenisse qd̾ ebemite ysaac ep̃o ĩ
consulto clero ⁊ ppło. egilonem quedã
monachum iniper de scło uemientem.

Expanded text:
e. Item scribit eidem praesul, pro quodam Dominico a filiis et cognatis propriis oppresso, vel expulso, hortans ut id diligenter inquirat, et ejus inde adjutor existat. Item pro quorumdam susceptione Anglorum. Item eidem cum Aurelino Lugdunenmonia Bituricensis Ecclesiae super invasore Fortharii Burdegalensis episcopi, qui etiam PictaBituricensis fuerat ad tempus a Joanne papa propter infestationem barbaricam tali tenore concessa, ut hac remota necessitate, id etiam removeretur, quod necessitas imperarat. Unde praecipit hic papa Stephanus praefatis archiepiscopis, ut ad propriam sedem illum remeare compellant. Quod si apostolicis monitis obedire contempserit, noverint eum sancti ensi episcopo, significans ad se hujus Lingonensis Ecclesiae querimoniam pervenisse, quod obeunte Isaac episcopo, inconsulto clero et populo. Egilonem quemdam monachum nuper de saeculo venientem
Abbreviated transcription (Latin):
agens idem dõnus atchiep̃t folco.
ltas dirigit imꝑacori karolo regis lu¬
douici filio tñsrenensis. protucela⁊ def¬
fensione regni fnͣcoꝵ. qd̃ in hus ꝓtibr
a nordinãnis młtipliciter oppͥmebat᷑
Assens illud auxiliante deo hactemis
fuisse ꝓtectũ. qmͣdiu patru ⁊ eqͥuoci
eiꝰ ac filioꝵ ip̃iꝰ regebatur dñatione.
Tunc u̾o illis feliciter humana execedẽ¬
tib postꝙ̃ se ꝓc̾es regni eiꝰ imꝑiali com¬
unsant tuicõm eos undiq secus mł¬
ti suꝑaggent casus. Memorat q cun¬
tatem ꝑisioꝵ quam caput asserit ⁊ in¬
troitu regnor neustrie adꝙ burgũ¬
die barbarica cingi obsidione. citoq
capiendam nͥ deisrbuenta fu̾it clemẽ¬
cia. Que si capta fu̾it. toci dispendiũ
regni se ꝑpessuros. Tamq ꝑiculose hec
iam mala grassari ut a predicta iube.
renios nichil tutũ remansit. nulla

Expanded text:
agens idem domnus archiepiscopus Fulco, litteras dirigit imperatori Carolo, regis Ludovici Transrhenensis filio, pro tutela et defensione regni Francorum, quod in his partibus a Nortmannis multipliciter opprimebatur: asserens illud, auxiliante Deo, hactenus fuisse protectum, quandiu patrui et aequivoci ejus, ac filiorum ipsius regebatur dominatione. Tunc vero illis feliciter humana excedentibus, postquam se proceres regni ejus imperiali commiserant tuitioni, eos undique secus multi superaggravent casus. Memoratque civitatem Parisiorum, quam caput asserit et introitum regnorum Neustriae atque Burgundiae, barbarica cingi obsidione, citoque capiendam, nisi Dei subventum fuerit clementia. Quae si capta fuerit, totius dispendium regni se perpessuros; tamque periculose haec jam mala grassari, ut a praedicta urbe Remos usque nihil tutum remanserit: nulla
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃o ⁊ frib sͥ cõmissis deo ꝓse oblatis.
⁊ de bñdcõne donoꝵ ip̃iꝰ abb̃is cõme¬
morans ⁊ iam de reb lr̃as remẽsis¬
eccłie in torngia sitis qͣs cuidam a¬
malrico cõmisãt. s ip̃e male aibus
eis diumũ ꝓinide iudiciũ susceꝑit.
Quasq idẽ albas sub censu sͥ dari
petebat s idem donꝰ hĩcmarꝰ id ag̾e.
sine clicoꝵ suoꝵ cõfilio. remiens mã¬
dat. ut easdem ad tustodiendã inte¬
rim suscipiat. ⁊ desqͥtõem eaxdẽsibi
mttt̾e studeat. ⁊ post ea qd̃ cũ eccłias¬
uerit ei rem andaturꝰ sit It̃ ꝓ estdẽ
re post missã sͥ descͥtõnem signifi¬
tans insuꝑ ludouico res se ꝓeisdẽ
reb lr̃as mnifisse adpetitt̃ẽm ip̃ius
albĩs. notificãdo ip̃as res eide albĩse
cõmisisse petendo qͦ ut eidẽ solaciũ
ferret. qͦt ip̃as ordinare qͥete ualet.
S ⁊ poppomi ciuidã cõpescendo eũ ab

Expanded text:
e oblatis, et de benedictione donorum ipsius abbatis, commemorans etiam de rebus Ecclesiae Remensis in Thoringia sitis, quas cuidam Amalrico commiserat, sed ipse male abusus eis divinum proinde judicium susceperit, quasque idem abbas sub censu sibi dari petebat. Sed idem domnus Hincmarus id agere sine clericorum suorum consilio renuens, mandat ut easdem ad custodiendum interim suscipiat, et descriptionem earumdem sibi mittere studeat, et postea quod cum ecclesiasverit, ei remandaturus sit. Item pro eadem re post missam sibi descriptionem, significans insuper Ludovico regi se pro iisdem rebus litteras misisse, ad petitionem ipsius abbatis, notificando ipsas res eidem abbati se commisisse, petendo quoque, ut ei solatium ferret, quatenus ipsas ordinare quiete valeret. Sed et Poponi cuidam, compescendo eum
Abbreviated transcription (Latin):
hant ecclĩam paganor infestmatõne.
laborantem reꝑierit. ⁊ ut ꝓpace ip̃ius
ad posse desudauit legatis u uelalior
hec scienciũ petit explorari narratõne
Asserens p̃missa se nõ arrogancia ex¬
plicare. s ut nou̾it comtiens. qr qui
sic enutͥtus ⁊ taliter fu̾it añ epãtum
regno qͥes concessafuit. ⁊ ab odone re¬
ge licenciam unpetrare uali̾t. ad ip¬
sius bĩtudius uestigia tandem. aliqũ
erant obstructe. qͥ eccłĩam qͦ rem̃ẽ¬

Expanded text:
hanc Ecclesiam paganorum infestatione laborantem repererit, et ut pro pace ipsius ad posse desudaverit, legati sui, vel aliorum haec scientium petit explorari narratione. Asseverans praemissa se non arrogantia explicare, sed ut noverit, conjiciens quia qui sic enutritus, et taliter fuerit ante episcopatum regno quies concessa fuerit, et ab Odone rege licentiam impetrare valuerit, ad ipsius beatitudinis vestigia tandem aliquanderant obstructae: qui Ecclesiam quoque Remen
Abbreviated transcription (Latin):
fidelitatiobnox nuun. seq cũsuffr agane¬
is ccepis ni cũltu de bces scẽ sedis tõne
ꝑseuaturum. ⁊ si qͥd contrium sanefidei
contra ipãm em̾iserit oĩodis cõfucare.
deo auxiliante. paratum exift̾e. Sedem
ius dederit ei primatum Ormisda quoꝵ
ppͣ scõ remigioiices suas ingallꝰ¬
ar ꝑtib cõmiserit hec ideose cõmemo¬
rare ne sedes renĩsis. suis in dieb sine¬
recur de lonestari Adnectens etiãde
preuilegus dͥ in cũctis q̃ petuit ab hũ¬
ius p̃decessorib marino ⁊ adrianocõ¬
ab archiepĩs senoĩce at rocho magen¬
sis urbis excõitari Quib eamdẽ ex¬
toĩcatõem diffeu̾tib idem ꝓuasor ad¬
huc rapta possidebat unde pecit. ut ab¬
hic ppͣ prefatis archiepĩs. ne ullam ĩ
eiudem excõicando afferant ãplius
dilatõem. De quib dam p̃t̾ea reb re¬
mensis eccłie. quas qͥdam abstulan̾t
ĩuasores poscit ut ip̃ pp suggerat ĩ¬

Expanded text:
fidelitati obnoxium, seque cum suffraganefidelitati obnoxium, seque cum suffraganeis coepiscopis in cultu debito sanctae sedis Romanae perseveraturum, et si quid contrarium sanae fidei contra ipsam emerserit, omnimodis, confutare, Deo auxiliante, paratum existere. Sedem anae regionis dederit ei primatum. Hormisda quoque papa sancto Remigio vices suas in Galliarum partibus commiserit. Hoc ideo se commemorare, ne sedes Remensis suis in diebus sineretur dehonestari: annectens etiam de privilegiis sibi in cunctis quae petiit ab hujus praedecessoribus Marino, et Adriano conab archiepiscopis Senonicae ac Rothomagensis urbis excommunicari: quibus eamdem excommunicationem differentibus, idem persuasor adhuc rapta possidebat. Unde petit ut aphic papa praefatis archiepiscopis, ne ullam in eumdem excommunicando afferant amplius dilationem. De quibusdam praeterea rebus Remensis ecclesiae, quas quidam abstulerant invasores, poscit, ut ipse papa suggerat im
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qr frĩs eũ tannci nocabulo uoluit lyno¬
rare qd̃ ip̃e tam̃ uolit appete. s mnagis ser¬
ius ⁊ aibiectꝰ exift̾e Significatq se ad
ipm pp̃ãm uidendũ ꝓperasse. nisi paga¬
noꝵ uallaret᷑ obfidione. hos q denotã¬
infestattem huic regno ab octo aunis
iamp̃teritis inferti ut nemimi extra
taftella ꝓcilliber aditus pat̾e uidẽt᷑
Adoit demqz ausdisse se de nuisidus qͦt¬
dampestilanciũ. q̃s ip̃i pp moliebant᷑.
⁊ sacis egre tulisse opemiq ferre. si licu¬
isset optare Nnum qd̃ quibat agere
p̃cib inde licet ꝓ eo insistere. Prowoidone
quoq affine suo quem idem ppͣ in filiũ
acoptau̾it. memorat tamrse ꝙͣ ceto̾s
cõsangumeos suos. qͥb id nocificauãt
debitam ex hibiciros eidem pp᷑ reue̾ntiã.
de eo etiam qd̃ illi scͥpserat toborare se
ꝓmꝑtũ fore q̃ cumq necessaria deiec¬
clesie significarentur eiꝰ suggestionẽ
se mltum per otẽm modũ effecisse ip̃iꝰ

Expanded text:
 fratris eum et amici vocabulo voluerit honorare, quod ipse tamen nolit appetere, sed magis servus et subjectus existere. Significatque se ad ipsum papam videndum properasse, nisi paganorum vallaretur obsidione: hosque deno taninfestationem huic regno ab octo annis jam praeteritis inferri, ut nemini extra castella procul liber aditus patere videretur. Addit denique audisse se de insidiis quorumdam pestilentium, quas ipsi papae moliebantur, et satis aegre tulisse, opemque ferre, si licuisset, optare, unum quod quibat agere, precibus videlicet pro eo insistere. Pro Widone quoque affine suo, quem idem papa in filium adoptaverat, memorat tam se quam caeteros consanguineos suos, quibus id notificaverat, debitam exhibituros eidem papae reverentiam. De eo etiam quod illi scripserat, roborare se promptum fore quaecunque necessaria Dei Ecclesiae significarentur, ejus suggestionem se multum per omnem modum effecisse ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
iam dcm dyaconeni expecebat aut iptu
ꝯsecraret aut qͥd ĩ eo rep̃s ensibile iudica¬
ret. rescribe maturaret Sr is pͥori mobe¬
Diencie cõtumaciam adiciens. nõsotũ ob¬
latũ cõsecrare seu qͥd ĩ eo rephensibileni¬

Expanded text:
am dictum diaconem expetebat, aut ipsum consecraret, aut quid in eo reprehensibile judicaret, rescribere maturaret. Sed is priori inobedientiae contumaciam adjiciens, non solum oblatum consecrare, seu quid in eo reprehensibile j
Abbreviated transcription (Latin):
ded afserit apior funsse letatũ. ꝙ eũ
cuta sedis apłice reuentiam cogno¬
uent anhelare. lortans ut in hac
dilc̃one semper ardẽcius accendatur
Memoriam quoq widonis ducis gͣcis¬
sue se fuscepisse quẽ iunci loco filii
se fatetur. De nordmãnor infestatõe.
qmͣ regnũ nr̃m paciebatur dołe̾ uti ꝓpͥa
diuq dep̃cari ꝑ huiꝰ ppłi deffensionẽ pet

Expanded text:
dens asserit oppido se fuisse laetatum, quod eum circa sedis apostolicae reverentiam cognoverit anhelare, hortans ut in hac dilectione semper ardentius accendatur. Memoriam quoque Widonis ducis gratissime se suscepisse, quem unico loco filii se tenere fatetur. De Nortmannorum infestatione, quam regnum nostrum patiebatur, dolere uti propria; Deumque deprecari pro hujus populi defens
Abbreviated transcription (Latin):
det̾minet. Idemscribit eidem archiepo
eccl̃ie tachalaunensis cõsensu regis õdo¬
ius ad epãtum dicebatur elegasse Suc¬
censens ꝙ hũc uocatum. tanoĩte nobu¬
erit cõsecrare s in tnͣsitu defuncti ep̃i.
ecclĩam ipãm herilando taruanensi ep̃o
bñficiali more ferebatur tontulisse. Pt̾¬
ea quemdam maucionem nõ nullis dri¬
mĩb irrecitum in eadem eccl̃ia qͣi ep̃iu
qͦdam cõrardo huiꝰ dõm fulcoms uassal¬
lo de ettłia trectus ⁊ in ex ilum per innĩ
mẽsem delegatus. Unde ⁊ euocans hũc
nr̃m presulem. mandat exp̃sse sed fra¬
terue ut suam denoĩato demꝑe nõ dif¬
ferat ei exhibere presenciam. habens se¬
cũ prefatũ maucionem ⁊ iamdictum
cõrardum. cũ qͥbrdam denoĩatis epĩs su¬

Expanded text:
determinet. Item scribit eidem archiepisdeterminet. Item scribit eidem archiepisEcclesiae Catalaunensis consensu regis Odonis ad episcopatum dicebatur elegisse, succensens quod hunc vocatum canonice noluerit consecrare, sed in transitu defuncti episcopi Ecclesiam ipsam Herilando Tarwanensi episcopo beneficiali more ferebatur contulisse. Postea quemdam Mancionem nonnullis criminibus irretitum in eadem Ecclesia, quasi epquodam Conrado hujus domni Fulconis vassallo, de Ecclesia tractus, et in exsilium per unum mensem delegatus. Unde et evocans hunc nostrum praesulem, mandat expresse, sed fraterne, ut suam denominato tempore non differat ei exhibere praesentiam, habens secum praefatum Mancionem, et jam dictum Conradum, cum quibusdam denominatis coepiscop
Abbreviated transcription (Latin):
induate debeat p̃pon̾e plebi. ⁊ alteꝵ
ei lice̾t in p̃memorata ip̃iꝰ eccl̃ia fub¬
rogare qͥ acceptõr ꝓpt̃ ꝑentelam ⁊ lin¬
guam ĩ eodem loco posset exift̾e. Idem
u̾o ppͣ rescribens ei laudib accollit eñ¬
dem cõgratulans eiꝰ dilcõni acq solli¬
titudini quã ge̾bat erga lancbertũ
ĩꝑatorem de cuiꝰ fidelitate ⁊ stabilita¬
te mon eũ fieri semper ꝑ sollicitũ ue¬
luti cõsangunucatis ꝓpinqũu. Assen̾s
setũ ip̃o tm̃i pacis ⁊ dilcõnis habere
cõcordiam. ut neq aut aliq iam ab in¬
uicem pͣuitate se nĩgi fiotificat qͦ ri¬
chardum. mauassem atq rãponemex¬
coĩcatos ase. atq ꝑpetuoligatos ana
oculos eruerint. Waltariũ senonẽsem
ꝓpͥa depulsum sede tustodia mancipanint.¬
. Mandans secũ de hris senciat. ⁊ cõuocales¬
dmĩb suffraganeis siuis ep̃is tanoĩcum
fuper hus qd̾ ex̾cuat indiciũ pari modo

Expanded text:
viduatae debeat praeponere plebi, et alterum viduatae debeat praeponere plebi, et alterum ei liceret in praememorata ipsius Ecclesia subrogare, qui acceptior propter parentelam et linguam, in eodem loco posset existere. Idem vero papa rescribens ei, laudibus attollit eumdem congratulans ejus dilectioni atque sollicitudini, quam gerebat erga Lantbertum imperatorem, de cujus fidelitate et stabilitate monet eum semper fieri sollicitum, veluti consanguinitatis propinquum, asserens se cum ipso tantam pacis et dilectionis habere concordiam, ut nequeant aliqua jam ab invicem pravitate sejungi. Notificat quoque Richardum, Manassem atque Ramponem excommunicatos a se, atque perpetuo ligatos anatoculos eruerint, Waltarium Senonensem, propria depulsum sede, custodiae mancipaverint, mandans ut secum de his sentiat, et coibus suffraganeis suis episcopis, canonicum super eis quod exercuerat judicium pari modo
Abbreviated transcription (Latin):
hui ppͤ uenator ⁊ amator existet. Pre¬
tacur aũt ut idem karolus rex cura
p̾dc̃o lantb̾to ĩ anncicia iuge̾tur ⁊ odo¬
atq rãpone emox ut ccrpõs suos in
qũ ĩ et̾no anachematis uinculo nno¬
daua̾t. si liceat eis ad pñiam cõu̾sis
aliqͥd impendi miscd̃ie uel eos ad peni¬
tẽciam suscipi seu qͥs modus ip̃iꝰ esse
debeat pñie. De rãpone uõ asseruerat.
qr in solũ tentholdũ ep̃m reus existe̾t
nicħ culpe in waldeꝵ senonẽsem admi¬
sat ad cõprehendendũ nͨ pñs fuerat.
nec adincoriũ uel consensum. ad id a
nis depopulato eũ nc̃citate cogende.¬
⁊ ad se ueniente sicut oportebat susce¬
ꝑat. quẽq uisitatorem cuidam indu¬
ate eccl̃ie cõstitu̾at. uisitãdo sustenta¬
toẽm int̾m dũ ep̃c ibi ordinaret᷑ ex il¬
la capet. Atqr hoĩes p̃fate tarũnanẽ¬
sis prochie barbarice indebãtur esse
feritatis ⁊ lingue. fupplicat ut res¬
ponso ppͣ mẽatur certificari si hunc

Expanded text:
us papae venerator et amator existeret. Precatur autem, ut idem Karolus rex cum praedicto Lantberto in amicitia jungeretur, et Odoatque Rampone, mox ut coepiscopos suos in  illos anathematis vinculo innodaverat, si liceat eis ad poenitentiam conversis aliquid impendi misericordiae, vel eos ad poenitentiam suscipi, sed quis modus ipsius esse debeat poenitentiae. De Rampone vero asseverat, quia in solum Teutboldum episcopum reus existeret, nihil culpae in Walterum Senonensem admiserat, ad quem comprehendendum nec praesens fuerat, nec adjutorium, vel consensum ad id agannis depopulato, eum necessitate cogente ad se venientem, sicut oportebat, susceperat, quemque visitatorem cuidam viduatae Ecclesiae constituerat, ut visitando sustentationem interim, dum episcopus ibi ordinaretur, ex illa caperet. At quia homines praefatae Tarwanensis parochiae barbaricae videbantur esse feritatis et linguae, supplicat ut responso papae mereatur certificari, si hunc
Abbreviated transcription (Latin):
eo pecierit ⁊ obtinr̾it ut missos suos
dinget q diligentissime lix int̾ eccłie
remẽsis ⁊ auẽnati monaft̾i possessio¬
nes equalente indagantes dec̾uerent
s cõmissa erant sine rõne ⁊ lege. ne¬
gligenter dinitte non audebet Adi¬
ciens multa de ip̃o monastio unde ip̃iꝰ
filieq sue indigebat auxilio petitq
ut mittat nissum sinm stremnim⁊
fidelem cũ misso filie sue. q inia setum
q̃ torrigenda sunt. ibidem corrigat. ⁊
uideat quam indentoem ⁊ uolũcatẽ
in talib ip̃e hẽat. ne ip̃is ⁊ d̾ ꝑiculum.
qd̾ absic. exinde maneat. petitq ut fũ¬
mus ip̃iꝰ sit semꝑ sollitus nec aliene
lingue facile tredat. maxĩe de sacerid
tib x qm̃ diabolus si non potest in alie¬
no in lec uelit intentiẽm  fuscare. ut
eam faciat in opimone indebita sat¬
dotum errare demq qd̃ adiecat ip̃s se
pro eosuggessiss aĩo imꝑatoris lo¬
tharii. contra ipm̃ fecisse destatur illã
non ut magnam ⁊ deo deuotai desz

Expanded text:
sos suos dirigeret, qui diligentissime hoc inter ecclesia Remensis et Avennaci monasterii possessiones aequa lance indagantes, decernerent.sibi commissa erant, sine ratione et lege negligenter dimittere non audebat. Adjiciens esse multa de ipso monasterio, unde ipsius, filiaeque suae indigebat auxilio: petitque ut mittat missum suum strenuum et fidelem cum misso filiae suae, qui una secum quae corrigenda sunt ibidem corrigat, et videat quam intentionem et voluntatem ipse in talibus habeat, ne ipsis et sibi periculum, quod absit, exinde maneat: petitque ut animus ipsius sit semper sollicitus, ne alienae linguae facile credat, maxime de sacerdiam diabolus, si non potest in alio, in hoc velit intentionem ipsius fuscare, ut eam faciat in opinione indebita sacerdotum errare. Denique quod adjecerat ipsa, se pro eo suggessisse animo imperatoris Lotharii, contra ipsum fecisse illa testatur, non ut magnam, et Deo devotam decet
Abbreviated transcription (Latin):
dituricensis archiep̃i qͥ ferebatur
actusatꝰ apud eũdem ppͣam ꝑ quem¬
Dani sue dyocescos monachñ. qd̃
stlicet post sue cuntatis deieftcem¬
a pagana fcãm. in alt̾uo sedis iua¬
sum. insuper ⁊ palno eum donaui̾t.
⁊ ipĩs in bituricensi ecclia ꝓmoccẽm
sidriam fuccessori lus uliccens gr̃atũ
acttẽs refen̾s curauit. qd cũ reccłiam

Expanded text:
censis archiepiscopi, qui ferebatur accusatus apud eumdem papam per quemdam suae dioeceseos monachum quod scilicet post suae civitatis dejecpaganis factam, in alterius sedis invasum, insuper et pallio eum donaverit, et ipsius in Bituricensi Ecclesia promotionem Adriani successori litteras mittens, gratiarum act
Abbreviated transcription (Latin):
in IEecrescentib tandem flagicus con¬
tra q̃ ueluti murꝰ mexpugnabilis semꝑ
obstiterat gens nordinãnor per om̃e
cipiens ille qd̾ ͥtarius in thesauris ha¬
bebat corpꝰ indelicet bĩ reungn siluosti¬
ca lota tnsfluiũ mat̾nam expecut ⁊
apud uillam sꝑnacum idem sacrũ cor¬
pus aliqͣdu custodiuit. Demq dum
ibidem moraretur apud eandem iullã
diem clausit ultimũ. Cuiꝰ corpꝰ ad mo¬
nastĩum sci remign relacũ ⁊ post ip̃ius
scĩ tirimlum ĩ sepulchro qd̃ ip̃e s p̃para¬
uerat est sepultum. Cuiꝰ opitaphiũ
ab eo dictatum lẽtur hmõi. Noĩe non
m̾ito p̃sul huicinar ab antro. Te lcõr
tituli queso mem̃to mei. Qũe gͤge
pastorem ppͥo diomisiꝰ olim. Remoꝵ po¬
pulis ut peciere dedit Qͥuq hummlis
mague ꝙ rem̃sis deginna plebis. Re¬
xi ꝓ modulo hic modo u̾me uoror. Er¬
go sĩe reqͥem nũc ⁊ cũ carne refũpta
Gaudia plena mͥ. hec qͦq poste fimul
Ep̃ẽ tui clemens famłi mise̾re fidelis

Expanded text:
i. Excrescentibus tandem flagitiis, contra quae veluti murus inexpugnabilis semper obstiterat, gens Nortmannorum per omne atur, accipiens ille quod sibi charius in thesauris habebat, corpus videlicet beati Remigii, silvestria loca trans fluvium Matronam expetiit, et apud villam Sparnacum idem sacrum corpus aliquandiu custodivit. Denique dum ibidem moraretur, apud eamdem villam diem clausit ultimum, cujus corpus ad monasterium sancti Remigii relatum et post ipsius sancti tumulum in sepulcro, quod ipse sibi praeparaverat, est sepultum. Cujus epitaphium ab eo dictatum habetur hujusmodi. Nomine non merito, praesul Hincmarus, ab antro Te, lector, tituli, quaeso, memento mei. Quem grege pastorem proprio Dionysius olim Remorum populis, ut petiere, dedit. Quisque humilis magnae Remensis regmina plebis Rexi pro modulo, hic modo verme voror. Ergo animae requiem nunc, et cum carne resumpta, Gaudia plena mihi haec quoque posce simul. Christe, tui clemens famuli miserere fidelis:
Abbreviated transcription (Latin):
uͥtudem. imon albatiam q̃ dicit᷑ tapel¬
la adeia. ediã maniacũ aliasq res. que
dudũ ablate tunt retdite fu̾ant. et¬
clesie rem̃si restitutas auctoricate
ferre uł muad̾e Sanciens insuꝑ aut¬
toritate bĩ pet̾ ut neno regũ ulle
sine regulis eccłiasticis cõuemente
ens ut es que idem uenabilis foltopre
sul de uillis huiꝰ ecclie ac facultatibus
eaꝵ usib etcliasticoꝵ ornam̃toꝵ uel
luminarior sensu stipendrs canoĩcoꝵ¬
at mõthoꝵ atq sc̃imomaliũ seu matͥ¬
tularior ⁊ hospitũ uelpaupeꝵ cõstitu¬
erat ꝑꝑetuo ĩcomilsa ꝑmaneant. Hãc
auctoritatem sui decreti sub anache ma¬
tis uniculo uolatorib ĩnodatis corro¬
borans. Iinꝑatoremqͦ urridonem coro¬
natum eodem anno significans indco¬
ne decima. Itẽ ad ip̃iꝰ dõm fulconis pe¬
ticõnem misit aliud eidem p̃uilegnĩ.
honore sc̃i calreti mrtiris ⁊ ppͤ. ex hedita¬
rio ꝓpͥetatis sue nire cõstructũ. hinc

Expanded text:
pellis, Atteias etiam et Maniacum, aliasque res quae dudum ablatae, tunc redditae fuerant Ecclesiae Remensi, restitutas auctoritate ferre, vel invadere. Sanciens insuper auctoritate beati Petri ut nemo regum, nullus sine regulis ecclesiasticis conveniente ens, ut ea quae idem venerabilis praesul Fulco de villis hujus Ecclesiae ac facultatibus earum, usibus ecclesiasticorum ornamentorum, vel luminarium, seu sub stipendiis canonicomonialium, seu matriculariorum, et hospitum, vel pauperum constituerat, perpetuo inconvulsa permaneant, hanc autoritatem sui decreti sub anathematis vinculo violatoribus innodatis corroborans. Imperatorem quoque Widonem coronatum eodem anno significans, indictione decima. Item ad ipsius domni Fulconis petitionem misit aliud eidem privilegium,honore sancti Calixti martyris et papae ex haereditario proprietatis suae jure constr
Abbreviated transcription (Latin):
pandens racõnem unde ille netuere fe¬
rebatur. q̃re scilicet ip̃e ordinatos ab
e bone post suam depõnem agradibus
acceptis remouit ⁊ qͣliter postinodũ
sñam suam tẽꝑauerit. Kodoardo ppõi¬
to ⁊ cetis frib cauoĩcis ecclie remẽsis.
pro receptõne odolhardi ⁊ walctarii ne¬
potũ ysaac ep̃i lingonẽsis. qͥ ab ip̃a cõ¬
gͤgatone ĩregłariter discessa̾nt. Pre¬
cipicq quomͦ recipi ⁊ qͣliter hẽri uel cõ¬
uersari deleant. Qͥb etiam ꝓ reu̾sio¬
ne ip̃oꝵ cõmonitorias direxat litta̾s
qͥ se recognou̾at ꝑ suam negligẽciam.
ip̃ius offendisse animũ se ingrenuo
sue dilcoms ⁊ pat̾nitatis retepisse quẽ¬
q beigne ac familiariter frem fibuiu
suscipi. ⁊ bengnitatis ei beneficiant¬
bet impendi. pro qͦ rex etiam ludouicis
ꝑtinacem. dans exemꝑla sacre aucto¬
ricatis q̃illi lege̾nt᷑ ut se corrige̾t. Bõ¬
thario ⁊ delhardo archipbr̃is cõmomi¬
torium uñstĩo ip̃oꝵ aptũ. destͥbic mn

Expanded text:
pandens rationem, unde ille metuere ferebatur, quare scilicet ipse ordinatos ab Ebone post suam depositionem, a gradibus acceptis removerit, et qualiter post modum sententiam suam temperaverit. Rodoardo praeposito, et caeteris fratribus canonicis Ecclesiae Remensis, pro receptione Odalhardi et Waltarii nepotum Isaac episcopi Lingonensis, qui ab ipsa congregatione irregulariter discesserant, praecipitque quo modo recipi, et qualiter haberi vel conservari debeant: quibus etiam pro reversione ipsorum commonitorias direxerat litterqui se recognoverat per suam negligentiam ipsius offendisse animum, se in gremio suae delectionis, et paternitatis recepisse, quemque benigne ac familiariter fratrem, et filium suscipi, et benignitatis ei beneficia jubet impendi. Pro quo rex etiam Ludovicus pertinacem, dans exempla sacrae auctoritatis, quae illi legerentur, ut se corrigeret. Gontario et Odelhardo archipresbyteris, commonitorium ministerio ipsorum aptum describit in
Abbreviated transcription (Latin):
turus admitt̾e talia non expau̾at. ti¬
mens dei futurũ ndiciũ ⁊ oftendit
per dĩnam auctoritatem ꝙͣ graue ꝑpe¬
trauit flagitiũ. reducens ad mentis
oclõs ne forte m̾cenarius nõ pastor
hẽretur. ĩnisticiam uidendo ⁊ tacendo.
⁊ qͥa missus imꝑatoris erat. ⁊ capła¬

Expanded text:
turus admittere talia non expaverat, timens Dei futurum judicium. Et ostendit per divinam auctoritatem, quam grave perpetraverit flagitium, reducens ad mentis oculos, ne forte mercenarius, non pastor, haberetur; injustitiam videndo et tacendo; et quia missus imperatoris erat, et cap
Abbreviated transcription (Latin):
rmus ꝙͣ orõnib postidarent. In diu̾sis
qͦz synodis capła nõ nulla ⁊ ualde itilia
edidit suisq seruanda dedit dñisis uͦ nõ
etclus sue dyoceseos maxime si cõtigiz
pastorib iuduari cõsolatoria dirigẽs
scpͥta qͣlicer a deo pͥmũ hꝰmõi solamen
reqͥrent. instruedat. Qualicereriam a
t̾renis pͥnciꝑib liba̾m s̃ cõcedi q̃rexent
elcõnem. ⁊ ut impetͣrent tam ꝑ serp̃m
ꝙͣper lrãs ⁊ legatos suos elaborare stu¬
debat Impenata u̾o qͣliter ex̾cent. ⁊
qm̃ ĩnmines ab om̃i ꝑu̾sitatis fraude
seipõs in exequendo custodirent. Da¬
ta forma elcõms eidce curqbat: Ad
nillam sp̃aliter intẽdina ꝑsonara
s que tõcorditer ab oĩb uel ut ilitea
apłib ac meliorib elig̾et᷑ atrẽdens

Expanded text:
us Dominum postularent. In diversis quoque synodis capitula nonnulla, et valde utilia edidit, suisque servanda dedit. Diversis nec non Ecclesiis suae dioeceseos, maxime si contigisset pastoribus viduari, consolatoria dirigens scripta, qualiter a Deo primum hujusmodi solamen requirerent, instruebat: qualiter etiam a terrenis principibus liberam sibi concedi quaererent electionem, et ut impeeras et legatos suos elaborare studebat. Impetrata vero qualiter exercerent, et quomodo immunes ab omni perversitatis fraude seipsos in exsequendo custodirent, data forma electionis edocere curabat, ad nullam specialiter intendens, personam; sed quae concorditer ab omnibus, vel utiliter a pluribus ac melioribus eligeretur, attendens
Abbreviated transcription (Latin):
lrãs nutteus. qͣliter ħ ap̃fato stephano
ppͣ sibi sint ĩ uincta significauit. ⁊ ue s̾
auctoritetio sue in hus exequendis scͥꝑ¬
ta diriget expecut. Unde ⁊ itm scͥbens ue¬
hxm̃ter ad nurari se dicit. si litt̾e sue ad
am dignatꝰ sit lẽri ⁊ per albissam b̾tã
uerba sc̃e cõsolatoĩs sͥ mãdare: eumq
se uide̾ uelle. ⁊ collato sermone mutuo
u̾ba cõferre. Queͥm rẽ fatet᷑ ĩmeusaͣm
qͦ ad eũ ueniat rem̃dari locũq ⁊ eis
sataget p̃ceptis obtemꝑare Pret̾ea
postulat. ut p̃mlegiũ eccłie remẽsis
sin noĩs auctoritate fieri mbeat sicut
etiam p̃decessores suos fetisse consdat¬
⁊ res huic eccłie per suam hm̃ilitatẽ
acqͥsitas. ꝑpetua f̾initate contra om̃s
adu̾sarios iumat. Adnotat etiam
qualiter eurardus marchio. sancti
talixte ppͨ ⁊ martitis uenabile corpus
re monastium n p̃dio suo constitinit.
qd prediũ post eiꝰ obitũ ad filiũ ipsius
rodulfum albẽm hereditanio nire de¬

Expanded text:
ras mittens, qualiter haec a praefato Stephano papa sibi sint injuncta, significavit, et ut sibi auctoritatis suae in his exsequendis scripta dirigeret, expetiit. Unde et iterum scribens, vehementer admirari se dicit, si litterae suae ad sit habere, et per abbatissam Bertham verba sanctae consolationis sibi mandare, eumque se videre velle, et collato sermone mutuo verba conferre. Quam rem fatetur immensum quo ad eum veniat, remandari, locumque, et ejus sataget praeceptis obtemperare. Praeterea postulat, ut privilegium Ecclesiae Remensi sui nominis auctoritate fieri jubeat, sicut etiam praedecessores suos fecisse constat: et res huic Ecclesiae per suam humilitatem acquisitas perpetua firmitate contra omnes adversarios muniat. Adnotat etiam, qualiter Evrardus marchio sancti Calixti papae et martyris venerabile corpus re monasterium in praedio suo constituerit. Quod praedium post ejus obitum ad filium ipsius Rodulfum abbatem haereditario jure de
Abbreviated transcription (Latin):
uel alioꝵ xͥcolaꝵ munificencia remẽ¬
si collacas eccł̃ie siue qͣs idem p̃sul ac¬
qͥsierat. aut deinceps acqͥsicurꝰ erat.
eidem eccl̃ie apłica corrolorans ⁊ sta¬
biliens potestate. Hicqͤ lamb̾tũ filiũ
widonis auno scc̃o imperii prĩs ip̃nis
nouũ imꝑatorem fc̃m fuisse designat.
Itẽ ꝓ diocesaneie ꝓunicie rem̃sis epĩs
qd̾ audierat eor quosdam huiꝰ archi¬
ep̃i sui audienciam cõtempn̾e. scͥbens
eidem ut suos cõueniat epõs. cetoꝵ¬

Expanded text:
um Christicolarum munificentia Remensi collatas Ecclesiae, sive quas idem praesul acquisierat, aut deinceps acquisiturus erat, eidem Ecclesiae apostolica corroborans et stabiliens potestate. Hic quoque Lantbertum filium Widonis anno secundo imperii patris ipsius novum imperatorem factum fuisse designat. Item pro dioecesaneis provinciae Remensis episcopis, quod audierat, eorum quosdam hujus archiepiscopi sui audientiam contemnere, scribens eidem, ut suos conveniat coepisco
Abbreviated transcription (Latin):
todia reclusum seruari. ut saltẽper ħ
amaritudo aliqͣ mentẽ illiꝰ tãg̾e̾t ⁊ a
pc̃co purgaret ⁊ cet̾a. Itẽ ꝓ ienimo
triduano qd̃ rex cũ epĩs ⁊ ceti̾s fĩdelib
sius disposuat sieri ꝓpace scẽ deiet¬
clesie. qualicer fieri deberet. Itẽ ꝓcͦdã
pbr̃o auẽnaci mouastn qͥ denotabat᷑
libelle sue ꝓfessions a regimine ple¬
bis dͥ cõmisse reddẽt se alienũ ⁊ aliũ ĩ
suoloco expecẽt ordinandũ S̾ed col¬
licet ut alũpnus eiꝰ sine cõsensu sem¬
oris sui in loco ip̃iꝰ ordmaret᷑. ⁊ qͥa ex¬
eniim reuadiare dolose fecĩt eũdẽ
suũ alumpnũ cõtra epale itͥocm̃¬

Expanded text:
todia reclusum servari, ut saltem per hoc todia reclusum servari, ut saltem per hoc amaritudo aliqua mentem illius tangeret, et a peccato purgaret, et caetera. Item pro jejunio triduano, quod rex cum episcopis et caeteris fidelibus suis disposuerat fieri pro pace sanctae Dei Ecclesiae, qualiter fieri dro Avennaci monasterii, qui denotabatur libello suae professionis a regimine plebis sibi commissae redderet se alienum, et alium in suo loco expeteret ordinandum: sed collicet ut alumnus ejus sine consensu senioris sui, in loco ipsius ordinaretur, et quia xenium revadiare dolose fecerit, ut eumdem suum alumnum, contra episc
Abbreviated transcription (Latin):
ciam se respondendi uł deffendendi
Qd̾ placitũ eidem phr̃o demĩcietur
ad tͥgnita dies ut ita p̾patꝰ ueniat
quo se canoice purificet uł ꝯcredat
Qd̾ si non feci̾t. tanoĩtam se sũscep¬
turum sentẽtiam sciat. Mittatqͣq
bãnum dei ⁊ sacroꝵ tanonũ aucto¬
ritatẽ. regisq ac p̃sulis it̃dc̃onẽ
aut aliꝙͣ uolentiam faciat. sed
nec eiꝰ accusatorib ueltestib don ista
causa legalem diffmiccẽm accꝑiat.
comes obediret aut si uollet ꝓuide ad
placitũ coram rege ⁊ fĩdelib ip̃iꝰ tam
epĩs qmͣ laicis ueniret. Q d̾ si pb̃r alus
obedientib obedire nollet. ad synodũ
cõpuincialem canõior ꝓuocaret᷑. Itentsy¬
gloardo ⁊ ausoldo ꝓ endem ĩqͥfitõne suc¬
censens eos ꝙ negligenter illam sint
exequti ⁊ cetã. Itẽpro quodam ꝓbr̃o qui
ea q̃ de suo mĩstio qͦndem didicerat post
ordinatõem suam per inturiam fuat
oblitus. Unde iserat eũ aliꝙdui subcus¬

Expanded text:
tiam se defendendi vel respondendi. tiam se defendendi vel respondendi. Quod placitum eidem presbytero denuntietur ad triginta dies, ut ita praeparatus veniat, quo se vel canonice purificet, vel concredat. Quod si non fecerit, canonicam se suscepturum sententiam sciat. Mittant quoque bannum, Dei et sacrorum canonum auctoritate, regisque ac praesulis interdictione, aut aliquam violentiam faciat; sed nec ejus accusatoribus vel testibus, donec ista causa legalem diffinitionem accipiat, comes, obediret: aut si nollet, proinde ad placitum coram rege et fidelibus ipsius, tam episcopis, quam laicis veniret. Quod si presbyter aliis obedientibus obedire nollet, ad synodum comprovincialem canonice provocaretur. Item Sigloardo et Ansoldo, pro eadem inquisitione, succensens eos, quod negligenter illam sint exsecuti, et caetera. Item pro quodam presbytero, qui ea, quae de suo ministerio quondam didicerat, post ordinationem suam per incuriam fuerat oblitus, unde jusserat eum aliquandiu sub cus
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sumant uude dampnari possint sic̃
ꝓuideri debet ne pb̃r ĩniste dampnet᷑
Post hec adiurent accusatores ueltes¬
tes in illoꝵ baptisina. ⁊ alus duu̾sis ad¬
uiratõib neodio uel ĩudia aut timo¬
ꝓferant net ꝓgr̃a uel amore aut pre¬
mio. uide inueritatem reciceant. No¬
tificetur eniã eisdem accusatorib ⁊ des¬
tib quales ꝑsonas ad accusatõem pbr̃i
uel ad destimõium suꝑ eũ sacri tano¬
nes recipi nõ ꝑinittunt. ⁊ qͣlit̃ discuti
debeant. ⁊ accusatores ⁊ testes Sĩa u̾o̾
que accusacores uł cestes de singulis
tausis testificati fu̾it describantur
⁊ coram om̃ib relegander ut ita fu¬
isse dicta coꝓbentur Describentur qͦ
om̃s qͥ in ip̃o placico fu̾i̾nt tam de
pbrĩs ꝙͣ de laicis. ꝓut ncãitas esse
insa fun̾it. Et ut accusacores suamp̃¬
senciam. cestes u̾o niram̃tum nire
polliceantur se daturos in ꝓxis pla¬
tite qd̾ canones pbr̃o douant ad licẽ¬

Expanded text:
praesumant, unde damnari possint, sicut praesumant, unde damnari possint, sicut provideri debet, ne presbyter injuste damnetur. Post haec adjurent accusatores vel testes eorum in illorum baptisma, et aliis diversis adjurationibus, ne odio, vel invidia, aut timoproferant, nec pro gratia, vel amore, aut praemio inde veritatem reticeant. Notificetur etiam eisdem accusatoribus et testibus, quales personas ad accusationem presbyteri, vel ad testimonium super eum sacri canones recipi non permittunt, et qualiter discuti debeant et accusatores et testes. Omnia vero quae accusatores vel testes de singulis causis testificati fuerint, describantur, et coram omnibus legantur, ut ita fuisse dicta comprobentur. Describantur quoque omnes qui in hoc placito fuerint, tam de presbyteris quam de laicis, prout necessitas esse visa fuerit. Et ut accusatores suam praesentiam, testes vero juramentum jure polliceantur se daturos in proximo placito, quod canones presbytero donent ad licen
Abbreviated transcription (Latin):
biti̾s q̃t magnam sollicitudinem de ilł
nonposse si ꝓmisit qr de pcc̃osuo ex cor¬
le peniteat. ꝑ ⁊ dignos penitencie fructꝰ
illud se toram testib emendare a ep̃i
nissiom obedire ꝓfiteatur. ab solutus
existat. Sigloardo archipb̃ro ausoldo
cere de quodam pbr̃o iusserat. qͥbehñc
ordinem in eñdem ĩqͥsitõnem cenere
p̃cipit. ut qm̃ audierat eũdem pbr̃m
suis qͥbdam facultatib contra leges
expoliatum. sis om̃ib reuestitetur
stũꝙͣ sius accusatorib responde coge¬
retur. ne contra legem fieret. ⁊ ip̃e
presul apbr̃o legem tollendo. eandẽ
sibi qͦ auferret Precipiens etiam ut
rat hoc illi emeu dari ꝑ uadiunifa¬
ciat. disponens qͣliter inde fiat. Si
pbro legib emĩdent. de pñia illorũ
ille p̃sul dispositurꝰ scdm̃ illoꝵ reco¬
gnitõnem. Qd̾ si comes ita facere
raccẽm huiꝰ aggrediantur iuidicii ut
ꝓuideant ne ꝑ ignoranciam aicusato¬
res ip̃iꝰ pbr̃i rem talem alicui impulsu

Expanded text:
quatenus magnam sollicitudinem de illinon posse, si promiserit, quia de peccato suo ex corde poeniteat, et per dignos poenitentiae fructus illud se coram testibus emendare, ac episcopi jussioni obedire profiteatur, absolutus existat. Sigloardo archipresbytero, Ancere de quodam presbytero jusserat: quibus hunc ordinem in eadem inquisitione tenere praecipit, ut quoniam, audierat eumdem presbyterum suis quibusdam facultatibus contra leges exspoliatum, suis omnibus revestiretur, antequam suis accusatoribus respondere cogeretur, ne contra legem fieret, et ipse praesul a presbytero legem tollendo, eamdem quoque sibi auferret: praecipiens etiam, ut rat, hoc illi emendare per vadium faciat, disponens qualiter inde fiat. Si presbytero legibus emendent, de poenitentia illorum ipse praesul dispositurus secundum illorum recognitionem. Quod si comes ita facere rationem hujus aggrediantur judicii, ut provideant ne per ignorantiam accusatores ipsius presbyteri rem talem alicujus impulsu
Abbreviated transcription (Latin):
innt̾dicta ⁊ sacroꝵ tanom̃ stntuta quẽdã
exͣneum ⁊ eidem eccl̃ie ignotũ ĩ angulo
ordinatũ illis mng̾e̾re inti p̃sipserit
At hu potiꝰ laborem subire qm̃ subiti ig¬
noto eligentes ad seredierint. ĩplo¬
rantes ne pat̾e̾tur eccb̾̃astica nira ui¬
eltũs neq a ppłõ est expecitꝰ. sepedcũ
teuboldinu uen̾abilem diatonũ ip̃oꝵ
lam̃tabilib p̃cib iudiati lingonensi
cia p̃uaricatorib illaca. licz ⁊ alus pre¬
uaricatõib fuint impedici. Qꝓpt̾ tue
lrĩs ꝑceptis postpõĩta dilõne adlingo¬
nesem accedas eccłiam. ⁊ eũdẽ tent

Expanded text:
interdicta, et sacrorum canonum statuta quemdam extraneum, et eidem Ecclesiae ignotum, in angulo ordinatum, illis ingerere niti praesumpserit. At hi potius laborem subire, quam subjici ignoto eligentes, ad se redierint, implorantes ne pateretur ecclesiastica jura vielectus, neque a populo est expetitus, saepe dictum Teuthboldum venerabilem diaconum, ipsorum lamentabilibus precibus inclinati, Lingonensi tia praevaricatoribus illata, licet et aliis praevaricationibus fuerint impediti. Quapropter tuae ris perceptis, postposita dilatione ad Lingonensem accedas Ecclesiam, et eumdem Teut
Abbreviated transcription (Latin):
laudimẽsis ep̃i p̃ulegiũ adidem orim¬
acum monast̾ium ad se dittari. ⁊ acet̾is
ep̃ĩs firmari rogaui̾t ⁊ ip̃e rex cõfma¬
uerit. hicaũt presul nissiom regis
obediens nõ sins u̾bis illud p̃mlegnĩ
coposu̾it. s sicut beatꝰ gͣgorius ppͣ. de
qͦdam mõstĩo a q̃dam regina edifica

Expanded text:
Laudunensis episcopi, privilegium ad idem OrinLaudunensis episcopi, privilegium ad idem Oriniacum monasterium a se dictpis firmari rogaverit, et ipse rex confirmaverit. Hic autem praesul jussioni regis obediens, non suis verbis illud privilegium composuerit; sed sicut beatus Gregorius papa de quodam monasterio a qua
Abbreviated transcription (Latin):
unntrudis regine ꝑ quemd̃ p̃positum
ormiati monastñ. Postea no huic rich
male sit obeditũ. ut regłaris albissa
de ip̃o eice̾tur monastĩo. Oftendit aũt
ex auctoritate sacra qnͣtum inde regi¬
na ꝑiculum hẽat. ⁊ qͥa miserit ad eam.
qͥ mon̾et illam hec euad̾e malum. Illa
uo nõ solũ nõ emendauat. sed malo
peiꝰ suꝑadõideret contra dĩnam fucto¬
ritatem. neofitam scilicet irreligio¬
nem uellam ꝓuehendo ad regrmnen
ꝓpter res t̾renas acceptas ab illa Adnͤ¬
tens qualit hedemilfo ep̃o in laudimẽ¬
si eccłia ordinato. moniñt illũ ut sug¬
ge̾ret regikarolo. tãꝑnicõsimi fc̃m
dissolũe ⁊ se atq regnam acanto dis¬
cͥmme liberare. Sed qͥa moniat per¬
duci ad effc̃m nõ inderat ip̃e prefatũ
regem inde cõmouuit. s ille ne re¬
grnam cõt̾staret. qd̃ maleft̃m sciebat
nõ correx̾it. Reduxit eciã ad menis¬
nam qualiter p̃fatꝰ rex. petente irm̃trude
regina. de reb tũt sins per cõsiliũ ꝑduli

Expanded text:
mintrudis reginae per quemdam praepositum Oriniaci monasterii, postea vero huic Richias leges male sit obeditum, ut regularis abbatissa de ipso ejiceretur monasterio. Ostendit autem ex auctoritate sacra, quantum inde regina periculum habeat, et quia miserit ad eam qui moneret illam hoc evadere malum; illa vero non solum non emendaverat, sed malo pejus superaddiderat, contra divinam auctoritatem, neophytam scilicet in religione novellam provehendo ad regimen propter res terrenas acceptas ab illa. Adnectens, qualiter Hedenulfo episcopo in Laudunensi Ecclesia ordinato, monuerit illum, ut suggereret regi Karolo tam perniciosum factum dissolvere, et se atque reginam a tanto discrimine liberare. Sed quia quod monuerat perduci ad effectum non viderat, ipse praefatum regem inde commonuerit: sed ille, ne reginam contristaret, quod male factum sciebat, non correxerit. Reducit etiam ad memoriam, qualiter praefatus rex, petente Irmintrude regina, de rebus tunc suis per concilium Parduli
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾at. ⁊ qͦmodo eiꝰ recipiens lib̃tadem. dia¬
conũ licenter ordiuauat. oftendens ꝙ
siseruus ip̃iꝰ fusset. neq lib̾tate hũiss
.⁊ tanto tꝑre post ordinatõem suam fine
ulliꝰ repecitõne mãsiss scdm sacras
leges iam in seruiciũ repeti nõpotuiss̃
Qnͣto muiꝰ ille qͥ tolonus eccł̃iasticus
⁊ nõ alicuiꝰ seruus fuat ⁊ legalit̾ liber
factus canoĩce ordinatus ⁊ eccł̃ie atq
ordinatori suo ꝓpͥus erat effcũs. Mon¬
q ut talem p̃sumpccẽm ult̾urs de ip̃a
nõ audiat. qr si hec illa p̃simiet. ipse

Expanded text:
fuerat, et quomodo ejus recipiens libertatem diafuerat, et quomodo ejus recipiens libertatem diaconum licenter ordinaverat: ostendens, quod si servus ipsius fuisset, neque libertatem habuisset, et tanto tempore post ordinationem suam sine illius repetitione mansisset, secundum sacras leges jam in servitium repeti non posset; quanto minus ille qui colonus ecclesiasticus, et non alicujus fuerat, et legaliter liber factus, canonice ordinatus, et Ecclesiae, atque ordinatori suo proprius erat effectus, monetque ut talem praesumptionem ulterius de ipsa non audiat, quia si hoc illa prae
Abbreviated transcription (Latin):
ac dispõne rex idem stien ios missos
remensem duiget urbem. qͥ eã ⁊ mona¬
ftia s subiecta saluar possent ab impe¬
tu suꝑueientis ex̾citus tnͣftenẽsis. Ir ten¬
lr̃is sacris imbutam ab anastasio quod̾
didascalo. Unde petit ut qͥ eam dedit scire
det bouũ uelle ⁊ posse atq ꝑfic̾e. mouens
ut hordetur uirum suum tim̾̃e deũ ⁊ eiꝰ
tustodire mãdata de teb etiam ecłiasticiᷤ
qͣs sicut audierat ab eccł̃us abstractas.
sius lõib diuisat. ut oftendat illi exscrip¬
turis sanctis. qm̃ gue iudioum ꝓiide sit
a deo ꝓlatũ ⁊ ceca. Item berte uxori gerar¬
di cõitis ꝓ reb eccłie d̾ cõmisse ⁊̃ ꝓuĩcia
sicis qͣs eidem gerardo ticendas atq ordi¬
nandas cõmisat. petens ut ip̃a ftrenua
sit intuentͥ apud cõiugẽ suũ ꝓ rebus
ensdem. Ir mĩsinde tuidam matrone ꝓ
q̾dam diacono quẽ illa cõprehendi iͨserat.
⁊ in seruiciũ suñ redigi reldens ronem
qͣlioer idem dracon liber legittimne ftus

Expanded text:
ac dispositione rex idem strenuos missos ad Remensem dirigeret urbem, qui eam, et monasteria sibi subjecta salvare possent ab impetu supervenientis exercitus Transrhenensis. Irminlitteris sacris imbutam ab Anastasio quodam didascalo. Unde petit, ut qui eam dedit scire, det bonum velle, et posse, atque perficere. Monens ut hortetur virum suum timere Deum, et ejus custodire mandata. De rebus etiam ecclesiasticis, quas sicut audierat ab ecclesiis abstractas suis hominibus diviserat, ut ostendat illi ex Scripturis sanctis quam grave judicium proinde sit a Deo prolatum, et caetera. Item Berthae uxori Gerardi comitis pro rebus Ecclesiae sibi commissae in Provincia sitis, quas eidem Gerardo tuendas atque ordinandas commiserat: petens ut ipsa strenua sit interventrix apud conjugem suum pro rebus eisdem. Irminsindae cuidam matronae, pro quodam diacono, quem illa comprehendi jusserat, et in servitium suum redigi, reddens rationem qualiter idem diaconus liber legitime factus
Abbreviated transcription (Latin):
hũilitati rep̃sentet uelsi de ip̃iꝰ idi¬
tio q̃ritur synodo rłari adẽe festiuet
Hisioldo canõicoꝵ p̾posito ꝓ faculta.¬
tibr sibi cõmissis ⁊ indebite usipa¬
tis qͥ pro hac re ĩregulariter ab ip̃o dis¬
cesserat. monzq auctoritate canõica
ut redeat ⁊ de illis q̃ illi opponebant᷑
sat̃fac̾e studeat. Tsxo dacro qͦ p̃posito
pro eodem gisloldo pro qͦ irtnntrudis
regina pretabatur ut ꝑtem collobo¬
ratõms sue q̃ racõnabilit ei cõpete¬
bat . date nibet. Si qua u̾o illi debebantur
in hoc ep̃io eidem redd̾e̾ntur. qd̃ ⁊ idemep̃s
fieri nubet ⁊ qr dix̾at se missatitũ habere.
ex ꝑte regine ad canoĩtos. mandat ut si
uenit ad eos sicut missus regine uiene¬
rabiliter suscipiatur. Berhardo de cano
ꝓ quosdam raduafo excoĩcato. qͥ ad se ue

Expanded text:
humilitati repraesentet; vel si de ipsius judihumilitati repraesentet; vel si de ipsius judicio quaeritur, synodo regulari adesse festinet. Gisloldo canonicorum praeposito, pro facultatibus sibi commissis, et indebite usurpatis, qui pro hac te irregulariter ab ipso discesserat, monetque auctoritate canonica, ut redeat, et de his, quae illi opponebantur, satisfacere studeat. Theodacro quoque praeposito, pro eodem Gissoldo, pro quo Irmintrudis regina precabatur, ut partem collaborationis suae, quae rationabiliter ei competebat, dari juberet; si qua vero illi debebantur in hoc episcopio, eidem redderentur: quod et idem episcopus fieri jubet, et quia dixerat se missaticum habere ex parte reginae ad canonicos, mandat ut si venerit ad eos, sicut missus reginae venerabiliter suscipiatur. Gerardo decano, pro quodam Radulfo excommunicato, qui ad se ve