comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ũ ille quasi uero inquit non ea p̃cipiã alus q̃ michi ipi
defuit s tũ ne tabulas quid̾ confice̾ existimor ueꝵ eciã
In hoc ex refamiliari mea et in illo ex eo quod dico ꝙͣtulũꝰ
alt̾ inusitatum nr̃is quid̃ oratorib leporem quemdã et salẽ
altꝰ acutissimũ et subtili ̃ dd̾ genus est ꝯsecutꝰ n uero¬
uidetur nr̃ equalis curio prẽ mea sinã uel eloquẽtissio̾
tp̃ib illis ꝙͣ ꝙͣ michi magnoꝑe uidetur Imuitari qui t̾ũ utorum
grauitate et elegantia et copia suam quamdam exp̃prit qͣsi
forͣm siguramq̃ do̾ ͭ quod ego mapi̾e iuditare potui in ea
tã quam ille centra me apud cetũ uiros pro sri̾b rosus
dixit In qua nichil illi defuit quod nõ mõ copiosꝰ s eciã
sapiens orator habere deberet uerum ut aluĩ ad cãs dedu¬
tenius illum quẽ ꝯstitiuiuꝰ let eas quid in quib plusculum
negocii est iudicioꝵ at litiũ ¶fi̾serit fortasse aliquis hoc

Expanded text:
nquit 'non ea praecipiam aliis, quae mihi ipsi desint: sed tamen ne tabulas quidem conficere existimor: verum et in hoc ex re familiari mea et in illo ex eo, quod dico, quantulta; quorum alter inusitatum nostris quidem oratoribus leporem quendam et salem, alter acutissimum et subtilissimum dicendi genus est consecutel eloquentissimo temporibus illis, quemquam mihi magno opere videtur imitari; qui tamen verborum gravitate et elegantia et copia suam quandam expressit quasi formam figuramque dicendi; quod ego maxime iudicare potui in ea causa, quam ille contra me apud centumviros pro fratribus Cossis dixit; in qua nihil illi defuit, quod non modo copiosus, sed etiam sapiens orator habere deberet. Verum ut aliquando ad causas deducamus illum, quem constituimus, et eas quidem, in quibus plusculum negoti est, iudiciorum atque litium—riserit aliquis fortasse hoc
Abbreviated transcription (Latin):
quõ eram futurꝰ suit nea sententia tan facile ꝓuigit
ũ omnes oculo in authomũ ꝯiecers ¶ Et ille audite
uero audite Inquit hoiẽ enim aadietis de stola al
a igr̃o et grecis lr̃is eruditum et es quid̃ loquar ꝯfidentis
ꝙ catullus auditor accessit cui nou solũ nos latini hmoris
s etꝭ grreci ip̃i solent sue lingne subtilitaten elegãtiãn ꝯce
de s tñ quia h̾tetum quidquid est siue artificiũ sine studum
dd. iusi access̾it m uillũ pt̃ ẽẽ docebo uo distipuli id quod
ars em̃ earũ rerum est que sequũ : ioratoris a om̃is actõ
⁊ illi alias aliud husdem de rebus et sentiũt et iudicãt ret
nos contrarias sepe causas dici̾ꝰ us̃ mõ ut crassa contra
plus uno uernui ẽẽ nou possit ¶ Ut igi᷑. in euiqͥ de q̃ mẽda ͦ

Expanded text:
quem eram futurus, sine mea sententia tam facile promisit.' Tum omnes oculos in Antonium coniecerunt, et ille 'audite vero, audite,' inquit 'hominem enim audietis de schola atque a magistro et Graecis litteris eruditum, et eo quidem loquar confidentius, quod Catulus auditor accessit, cui non solum nos Latini sermonis, sed etiam Graeci ipsi solent suae linguae subtilitatem elegantiamquetotum, quicquid est, sive artificium sive studium dicendi, nisi accessit os, nullum potest esse, docebo vos, discipuli, id quod ars enim earum rerum est, quae sciuntur; oratoris autem omnis actio et illi alias aliud eisdem de rebus et sentiunt et iudicant et nos contrarias saepe causas dicimus, non modo ut Crassus contra plus uno verum esse non possit. Ut igitur in eius modi re, quae
Abbreviated transcription (Latin):
onui pacata et libã ciuitate dnã᷑ tanta oblecta ͦ est in ip̃a fa
possit ¶ Raus enĩ cantꝰ moda̾ta ait or̃one dulcior Inuenir pt:
a̾ subtilius ꝙͣ crebre acuteq fiuiẽ aͦ Quid admirabiliꝰ ꝙͣ res
splendore illustrata u̾doꝵẽ Quid pleniꝰ ꝙ om̃i gue rerũ
ciuulata or̃o. nz ulla non ꝓp̾a oratoꝵ res est q̃ quid̾ non orte¬

Expanded text:
omni pacata et libera civitate dominatur, tanta oblectatio est in ipsa fapossit. Qui enim cantus moderata oratione dulcior inveniri potest? autem subtilius quam crebrae acutaeque sententiae? Quid admirabilius quam res splendore inlustrata verborum? Quid plenius quam omni genere rerum cumulata oratio? Neque ulla non p
Abbreviated transcription (Latin):
nuchi quid piocunda. ẜ cur in pediniq anthoniũ tꝯ audio
et paries ut de tota eloquentia disẜat quẽq iã dudũ et cotta
abum face patiar et ip̃e obmut estam nisi prius a uobis hu¬
petuab. ¶Euuiditã inquit catullo ¶ Ut hic sitis hodic¶ñ
t̃ ille dubitar. et quod ad frem̃ promisiat ¶ꝑ go inquity¬

Expanded text:
mihi quidem periucunda. Sed cur impedimus Antonium, cuius audio esse partis, ut de tota eloquentia disserat, quemque iam dudum et Cotta  Antonium verbum facere patiar et ipse obmutescam, nisi prius a vobis impetraro'—'Quidnam?' inquit Catulus. 'Ut hic sitis hodie.' Tum, cum ille dubitaret, quod ad fratrem promiserat, 'ego' inquit
Abbreviated transcription (Latin):
armatꝰ aduersariꝰ qui sit feriendꝰ et repellendꝰ ubi sept is
qui rei dũs futurꝮ est alituus atz iratꝰ ã etꝭ amicꝰ adu̾sauo
et hmuicꝯ tibi ẽ duiu aũt docendus a dedocendꝰ is ẽ a repͥ¬
mendꝰ ã iicitandꝰ a̾ omui rõe ad tempꝰ ad cãm oĩone mode¬
randus qt in quo sepe beniuolentia ad odiũ/ odiũ ã ad beni¬
uolentiam deducendum est qui ut tꝙͣ machinatione a qͣtũ
ad seu̾itatẽ tuui a̾d remissionẽ aĩ tum ad t̾sticiã est torq̃n¬

Expanded text:
ubi saepe is, qui rei dominus futurus est, alienus atque iratus aut etiam amicus adversario et inimicus tibi est; cum aut docendus is est aut dedocendus aut reprimendus aut incitandus aut omni ratione ad tempus, ad causam oratione moderandus in quo saepe benevolentia ad odium, odium autem ad benevolentiam deducendum est; aut tamquam machinatione aliqua tum ad severitatem tum ad remissionem animi, tum ad tristitia
Abbreviated transcription (Latin):
marchꝰ anthoniꝰ heri inquit hͦ michi ꝓposu̾am ut si
efellissem hos a te discipulos abdugeni nunc catullo au-¬
diente et cesae uideor debere non tam pugnare tecum ꝙͣ quod
ipẽ sentiam dice̾ ¶ Sequitur igitur qũi nobis est hie de quolo¬
quar ni foro atz octilis ciuuũ ꝯstituendus et uibeana quid ei

Expanded text:
m Antonius 'heri enim' inquit 'hoc mihi proposueram, ut, si te refellissem, hos a te discipulos abducerem; nunc, Catulo audiente et Caesare, videor debere non tam pugnare tecum quam quid ipse sentiam dicere. Sequitur igitur, quoniam nobis est hic, de quo loquimur, in foro atque in oculis civium constituendus, ut videamus, quid ei
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑacuta ad ꝑtractandog aiõi hõiuũ et ad explendas eoꝵ
uoluptates huiꝰ ⁊ ei stiam̃ si quis uelit magnã quĩd artẽ
ẽẽ dice᷑ non repugnabe ¶ Etem̃ cum pleriq teme᷑ ac ułla
qd̾ alu meliꝰ ꝙͣ alii dicãt id possit uotari arte ¶Sigo
id qui in toto gne̾ fec̾it is si nou plane artem ac qͣsi

Expanded text:
ndas eorum voluntates. Huius rei scientiam si quis volet magnam quandam artem esse dicere, non repugnabo; etenim cum plerique temere ac nulla qua re alii melius quam alii dicant, id possit notare: ergo id qui
Abbreviated transcription (Latin):
tau. s nc̃citas ipã fabͥata ẽ. fiã cũ eẽt habita
est ÷ ut eciã si telo capicolĩ scrĩtue̾t:. ubi imber
ẽẽ nõ posset nullã sine fascigio dignitatẽ habiturũ fuisse
xideat᷑ ¶ Hoc in oĩbus item ꝑtibꝰ orõnis euenit ut utili¬
tatẽ ac prope ncc̃itatẽ suauitas quedã et lepos ꝯse quat᷑
Clausulas enĩ ac inter pũcta uerborũ / aĩe int̾clusio atq
anguscie spiritus acculerũt id ĩuentũ est suaue ut si¬

Expanded text:
habita est; ut, etiam si in caelo Capitolium statueretur, ubi imber esse non posset, nullam sine fastigio dignitatem habiturum fuisse videatur. Hoc in omnibus item partibus orationis evenit, ut utilitatem ac prope necessitatem suavitas quaedam et lepos consequatur; clausulas enim atque interpuncta verborum animae interclusio atque angustiae spiritus attulerunt: id inventum ita est sua
Abbreviated transcription (Latin):
ute que ad quẽꝙ tactũ respondeat acuta g
cita tarda magna parua quas tñ int̾ om̃es est suo q̃ꝙ
ĩ genere mediocris atq eciã i ͣ sũt ab hiis delapsa
plura genera/ lene asperũ contractũ diffusũ ꝯtinẽti
spũ int̾missu fractũ scissũ flexo sono attenuat̃ infla¬
tũ Nullũ est eñi horũ similiũ generũ quod nõ arte
ac moderacõe tractetur hii sũt actoriut pictori expo¬
siti ad uariandũ colores ¶Aliud eñ uocis geꝰ iracũdia
sibi sumat acutũ incitatiũ crebromadere : poẽihorcat
ne srat ut ueus malis misei mandereri nates. Et
caquetu dudũ ancom protulisose gregareldse

Expanded text:
 quae ad quemquetactum respondent, acuta, gravis, cita, tarda, magna, parva, quas tamen inter omnes est suo quoque in genere me diocris, Atque etiam illa sunt ab his delapsa plura genera, lene, asperum: contractum, diffusum: continenti spiritu, intermisso: fractum, scissum: Flexo sono attenuatum, inflatum. Nullum est enim horum similium generum, quod non arte ac moderatione tractetur. Hisusiti ad variandum colores. Aliud enim vocis genus iracundia sibi sumat, acutum, incitatum, crebro incidens: ipsus hortatur me frater, ut meos malis miser mandarem natos et ea, quae tu dudum, Antoni, protulisti segregare
Abbreviated transcription (Latin):
sid et adiuc̃tio et progressio et eiusdẽ yerbi crebrius
posita quedã distĩtꝰ / et renocacio uerbi Et ia q̃ silit̾
desinĩt aut que cadut̃ siłit̾ aut que paribus paria
deferũt ᷑/ Aut que sũt int̾ se scłia Est eciã gradatis
quedã et conuersid et yborũ continuã. trausgressio
et ꝯtrariũ et dissolut̃ decliãͦ et reꝑrehensio/ et ex¬
clamaͦ et ĩ muta ͦ et quod ĩ mł̃tis casibus ponit᷑. Et
quod de singulis rebus propositis di ctũ refert᷑ ad sugła
it ad propositũ delecta ratio Et item ĩ dist̾butio sup¬
posita ratio Et ꝑmissio Et ruesu alia dubita Et d̃pro¬
psm quiddã Qł diminuera᷑ Et alio coreectio Et dispu¬
tatio Et quod ꝯtinuatũ Et interruptã et ymago et
sibi ipd reponsio et ĩmutas et disiuẽtio. Et ordo ẽt

Expanded text:
sio et adiunctio et progressio, et eiusdem verbi crebrius sio et adiunctio et progressio, et eiusdem verbi crebrius positi quaedam distinctio et revocatio verbi, et illa quae similiter desinunt aut quae cadunt similiter aut qudatio quaedam et conversio et verborum concinna transgressio, et contrarium et dissolutum, et declinatio et reprehensio, et exclamatio et imminutio; et quod in multis casibus ponitur et quod de singulis rebus propositis ductum refertur ad singula, et ad propositum subiecta ratio et item in distributis supposita ratio; et permissio et rursus alia dubitatio et improvisum quiddam; et dinumeratio et alia correctio et dissipatio, et continuatam et interruptum, et imago et sibi ipsi responsio, et immutatio et diiunctio, et ordo et
Abbreviated transcription (Latin):
ad ãimos conciliandos uel mxͣe ¶ Sepe antẽ eciã ad
ingendi descp̃ͦ Erroris ĩductio Et in hylaritatẽ ĩpul¬
sio aut occupas tñ duo ia que maxͥe mouẽt siłĩtudo
et exemplũ. Sigestio. Inter pellaͦ. Contencio. Reticẽ¬
çia/ Comendad uox quedã libera atq etiã effrenatio
angendi causa. Iracũdia obiurgas .Promissio/ Dep̃ca ͦ
Obsecraͦ Declinaͦ breuis a proposito / nõ ut suꝑior ia
digressio. purgad/ Conciliaͦ/ lesio Optatio atq exetra
hiis fere lum̃bus illustrãt oracionẽ sentẽtie ¶ Orõis
autẽ ip̃iꝰ tamquã armorũ est uel ad usũ ꝯminatio
et quasi petiçio uel ad remstatẽ ipã tractaͦ Ram
et gemĩaͦ uerborũ. habet interdũ uini. leporem
alias et paulũ ĩmutatũ uerbũ ato deflexum i Et
iusdem uerbi crebra tum a pͥmo repetias. tũ in ex¬
tremũ cõnersio Et in eadem uerba impetus et ꝯcur¬

Expanded text:
ad animos conciliandos vel maxime, saepe autem etiam ad ad animos conciliandos vel maxime, saepe autem etiam ad ndi; descriptio, erroris inductio, ad hilaritatem impulsio, anteoccupatio; tum duo illa, quae maxime movent, similitudo et exemplum; digestio, interpellatio, contentio, reticentia, commendatio. vox quaedam libera atque etiam effrenatior augendi causa; iracundia, obiurgatio, promissio; deprecatio, obsecratio, declinatio brevis a proposito, non ut superior illa digressio, purgatio, conciliatio, laesio, optatio atque exsecratio. his fere luminibus illustrant orationem sententiae. orationis autem ipsius tanquam armorum est vel ad usum comminatio et quasi petitio vel ad venustatem ipsa tractatio. nam et geminatio verborum habet interdum vim, leporem alias, et paululum immutatum verbum atque deflexum, et eiusdem verbi crebra tum a primo repetitio, tum in extremum conversio, et in eadem verba impetus et concur
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et huic contraria sepe ꝑcussio est/ et plus ad intelligendũ
quã dixeris significa Et distincte concisa ureuitas Et ex¬
tenuaͦ Et huic adiuc̃ta diuisio ap̃ceptis cesaris non ab¬
horrens Et au re nõ longa digressio in qua cũ fuerit delec¬
tacio tũ reditus ad rem aptus et cõtinꝰ ẽẽ debebit. pro¬
dositiod quid sit dicturus Et ab eo quod ẽ dictũ soñ¬
tio et reditus ad propositũ. Et iteraͦ Et racionis
apta conclusio Tum augendi mimiẽdi ne cansaxeri¬
tatis suꝑ lacio atꝙ transiectio Et rogacio at huic.
finitima quasi ꝑcũcta ͦ Exposicidq sentẽcie sue. Tum i a
que maxe quasi irrepit in hõi mentes alia dicentib ac sig̃¬
drrectio uel ante uel postꝙͣ dixeis. uel cũ aliquid a te ip
reitias premumĩcio eciã est ad id quod aggrediare et
dicas deliberaᷤ morũ ac uite imita/ uelin ꝑsoĩs uel
sine illis magnũ quoddã ornamẽtũ orõis. et aꝑtu

Expanded text:
; et huic contraria saepe percursio est et plus ad intelligendum ; et huic contraria saepe percursio est et plus ad intelligendum quam dixeris significatio et distincte concisa brevitas et extenuatio, et huic adiuncta illusio; a praeceptis Caesaris non abhorrens, et ab re digressio, in qua cum fuerit delectatio, tum reditas ad rem aptus et concinnus esse debebit; propositioque, quid sis dicturus, et ab eo quod est dictum seiunctio, et reditus ad propositum et iteratio et rationis apta conclusio; tum augendi minuendive causa veritatis superlatio atque traiectio, et rogatio atque huic finitima quasi percontatio expositioque sententiae suae; tum illa, quae maxime quasi irrepit in hominum mentes, alia dicentis ac sigcorrectio vel ante vel postquam dixeris vel cum aliquid a te ipso reicias; praemunitio etiam est ad id, quod adgrediare, et dicas, deliberatio; morum ac vitae imitatio vel in personis vel sine illis, magnum quoddam ornamentum orationis et aptum
Abbreviated transcription (Latin):
tur autẽ uerba et sentençie pene ĩ mĩabiles. quod satis
sc̃io notĩ eẽ nobis¶ S int̾ ꝯformad perborũ et seu¬
tentiarũ hoc inter est ꝙ uerborũ tollit᷑ uenustas si
uerba mutaneris sentenciarĩ ꝑmanes qͥbuscũꝙ u̾bis
uti uelis Quod quidem uos et si facitis tamẽ ad mo¬
ncudos puto/ ne quid eẽ aliud oratoris putetis quod
quidem sit egregiũ al mirabile nͥ ĩ singulis uerbis
ia tria tenere. ut translatis utani᷑ frequent᷑. inter¬
cũ et ꝯm̃ctoĩs lenitatẽ et mĩoꝵ quam dixi raciduẽ
tenuerimꝰ. tũ est quasi lũba disciguẽda et frequẽ
una in re. ꝑ młtũ mouet Et illustris explanaͦ rerũ
quasi gerantur sub aspectũ pene subiectio. que ĩre
exponẽda pli ͫ ualet/ et ad illustrãdũ id quod expoĩt
et ad amplificandũ. ut hiis qui audient illud quod
augebimꝰ quã effic̾e̾ orõ poteit tantũ eẽ uideatur¬

Expanded text:
tur autem et verba et sententiae paene innumerabiliter, quod satis tur autem et verba et sententiae paene innumerabiliter, quod satis scio notum esse vobis; sed inter conformationem verborum et sententiarum hoc interest, quod verborum tollitur, si verba mutaris, sententiarum permanet, quibuscumque verbis uti velis. Quod quidem vos etsi facitis, tamen admonendos puto, ne quid esse aliud oratoris putetis, quod quidem sit egregium atque mirabile, nisi in singulis verbis illa tria tenere, ut translatis utamur frequenter, intercum et coniunctionis levitatem et numerorum, quam dixi, rationem tenuerimus, tum est quasi luminibus distinguenda et frequentuna in re permultum movet et illustris explanation rerumque, quasi gerantur, sub aspectum paene subiectio, quae et in exponenda re plurimum valet et ad illustrandum id quod exponitur et ad amplificandum, ut iis qui audient illud quod augebimus, quantum efficere oratio poterit, tantum esse videatur
Abbreviated transcription (Latin):
aures flagitabat tenebãt. tñ ut ea ia ceũt paria q̃
dicent. et equalibꝰ ĩspiracionbꝰ terentur
xposui fere ut potui que mx̃ ͤ adornatũ oroĩs
ꝑtine̾ arbitrabar .⁊ dixi em̃i de singulorũ lande
uerborũ dixi d̾ ꝯm̃ctõe eoꝵ. dixi de mio atꝙ forma. di¬
Est et plena quedã. s tamẽ teres Est et tenris. nõ
sine ueruis ac uiribus. et ea que particeps ut̾usq ge¬
neris quadam medioc̾tate laudatur. Hiis t̾ͥbꝰ siguris
insidere quidam uenuscatis nõ fuco illicus s sanguis
diff̃usꝰ debet color ¶enni deuiq hic nobis orator ita
ꝯformandus est / et uerbis et sentẽtus quẽ admodu
qui utũt᷑ armis. et palestra nõ solũ sibi uitandi aut
feriendi racionẽ ẽẽ habendã putẽt: s eciã ut cũ ue¬
nustate moueant᷑ ut ĩ qm hn qui ĩ amorũ tractatoẽ
uersant᷑ sic uerbis quidẽ ad aptã composid et decen¬
cia sentẽtis uero ad grauitate oroĩs utatur. formã¬

Expanded text:
gitabant, tenebant tamen, ut et illa essent paria, quae dicerent, et aequalibus interspirationibus uterentur. Exposui fere, ut potui, quae maxime ad ornatum orationis pertinere arbitrabar. Dixi enim de singulorum laude verborum, dixi de coniunctione eorum, dixi de numero atque forma; sest et plena quaedam, sed tamen teres, et tenuis, non sine nervis ac viribus, et ea, quae particeps utriusque generis quadam mediocritate laudatur. His tribus figuris insidere quidam venustatis non fuco inlitus, sed sanguine diffusus debet color. Tum denique hic nobis orator ita conformandus est et verbis et sententiis, ut, quem ad modum qui utuntur armis aut palaestra, non solum sibi vitandi aut feriendi rationem esse habendam putet, sed etiam, ut cum venustate moveatur, ut ei qui in armorum trversantur, sic verbis quidem ad aptam compositionem et decentiam, sententiis vero ad gravitatem orationis utatur. Forman
Abbreviated transcription (Latin):
contẽcionis uerba neq ex alio gu̾e ad usum coctidiam
alio ad scenã põpamq sumũt᷑ E ea nos cũ iacentia
susculimꝰ emedio sicut mollissia cerã ad nr̃m arbitũ
formamꝰ et fingimꝰ Itaq tũ graues sumꝰ tũ subti¬
les tũ mediũ quiddã tenemꝰ ĩscitutã neãm sentẽciã

Expanded text:
ntentionis verba, neque ex alio genere ad usum cotidianum, alio ad scaenam pompamque sumuntur; sed ea nos cum iacentia sustulimus e medio, sicut mollissimam ceram ad nostrum arbitrium formamus et fingimus. Itaque ut tum graves sumus, tum subtiles, tum medium quiddam tenemus: sic institutam nostram
Abbreviated transcription (Latin):
utatões sut cd quod nõ hẽs almide sumas qlle paulo
andacioes que nõ ĩ opiã uindicat s orod splendoris ałi¬
quid accessut Quarid ego quid nobis aut ĩuemendi ra¬
ciouẽ ant gn̾a ponã Silitudĩs est ad uerbũ ꝓnid̃ con¬
tracta buitas quod uerbũ ĩ alieno loco tamieyi suo
dia fire quo essent clariora translatis ꝑ siłit itdrẽ
uerbis dicta sut aut quo sigiuficet midut as totio
cunita c.emii consulto ue id quod aget᷑ intelligi possit duobꝰ

Expanded text:
mutuationes sunt, cum quod non habeas aliunde sumas, illae paulo audaciores, quae non iiendi rationem aut genera ponam? Similitudinis est ad verbum unum contracta brevitas, quod verbum in alieno loco tamquam in suo omnia fere, quo essent clariora, translatis per similitudinem verbis dicta sunt; aut quo significatur magis res tota cultantem consu
Abbreviated transcription (Latin):
aĩmi cõcitant᷑/ et eos iisdem uotis et ĩ aliis agnos¬
ĩt et in se ip̃i iudicant ¶ Ad actionis autẽ i
p̾m est optanda nobis. deinde quecũq erit ea tuẽda
niendũ ¶ S iᵈ uidetus ꝯb huiꝰ nẽi sermd̃is officio
nõ ab horrẽ quod ut dixi paulo aute plurimis in
rebus quod max ͤ ẽ ytile. id uescio quo pacto eciam
decet maxe Nam ad uocem ĩdicendo obtinẽda nichil¬
est utilius quã crebra muta ͦ nichil ꝑuitiosuis qua
eff̾usa sine intermissioe contẽtio quid ad aures nrãs
et accionis suauitatẽ : quid ẽ uicissitudiẽ et uarieta
et ꝯmutacione aptius⁊ Itaq et idem gradus quod
potes audire Catulle ex licimo diente tuo litte rato
hoĩe quẽ seruũ sibi iͥ hũit admanũ cũ eburnea so¬
litus ẽ hab̾e̾ fistula qui staret occulte post ip̃m cũ
concionaretuꝵ peritũ hoĩe qui inflaret celeriter
enm sonũ. quõ illũ aut remissu excitaret aut a cõ¬
tẽtione reuotaret¬

Expanded text:
ibus concitantur et eos isdem notis et in aliis agnoscunt et in se ipsi indicant. Ad actionis autem usprimum est optanda nobis; deinde, quaecumque erit, ea tuenda; viendum; sed illud videtur ab huius nostri sermonis officio non abhorrere, quod, ut dixi paulo ante, plurimis in rebus quod maxime est utile, id nescio quo pacto etiam decet maxime. Nam ad vocem est utilius, quam crebra mutatio, nihil perniciosius, quam effusa sine intermissione contentio. Quid ad aures nostras et actionis suavitatem, quid est vicissitudine, et varietate et communtatione aptius? Itaque Gracchus potes audire, Catule, ex Licinio cliente tuo, litterato homine, quem servum sibi habuit ad manum, cum eburnea solitus est habere fistula, qui staret occulte post ipsum cum contionaretur, peritum hominem, qui inflaret celeriter eum sonum, qui illum aut remissum excitaret aut a contentione revocaret
Abbreviated transcription (Latin):
mclir eni isaadolescentineqr anatura neos adocbrmd
do isse Eroqs magis est tibi cocta et tibi ulpici uigilãd
et laborandĩd. Tibi em̃̃ ie mediocris orator nestre quasi
suctrescit etati f et ingenio ꝑacri et studio flagrantie
Et doctua exmua et memoĩa singulari/ cui ꝙͣqͣm faues
tamẽ illũ etati sue prestae̾ cupio. uobis pero illum
tanto minorẽ p̃curr̾e̾ uix honescũ est. S iam sur¬
gamꝰ ĩ quit nosq cur emꝰ et aliquãdo ab hac cõ

Expanded text:
nihil enim isti adulescenti neque a natura neque a doctrina deesse sentio: quo magis est tibi, Cotta, et tibi, Sulpici, vigilandum ac laborandum; non enim ille mediocris orator in vestram quasi succrescit aetatem, sed et ingenio peracri et studio flagranti et doctrina eximia et memoria singulari; cui quamquam faveo, tamen illum aetati suae praestare cupio, vobis vero illum tanto minorem praecurrere vix honestum est.' 'Sed iam surgamus' inquit 'nosque curemus et aliquando ab hac co
Abbreviated transcription (Latin):
thauriscum quẽdã dicit auctorẽ auersum solitũ rẽ
dice̾ qui in agendo contuẽs aliquid pronucciaret᷑
¶Quare oculorũ ẽ igna modera ͦ IRam oris n
miũ nõ est mutanda speties ne aut ad in epcias. aut
ad prauitatẽ aliꝙͣs deferam᷑ Oculi sunt. quoꝵ ⁊ tñ in
sermo corporis. quo magis menti cõgruens eẽ debet
oculos autem natura nobis. ut equo et
Qt uare in hac nr̃a actione secundid uocẽ mltus ua¬
let is autem oculis gubernat᷑ at in eis oĩbus que
sunt actionis. in est queda uis a natura data. qͣro

Expanded text:
Tauriscum quendam dicit actorem aversum solitum esse Tauriscum quendam dicit actorem aversum solitum esse dicere, qui in agendo contuens aliquid pronuntiaret. Qua re oculorum est magna moderatio; nam oris non est nimium mutanda species, ne aut ad ineptias aut ad pravitatem aliquam deferamur; oculi sunt, quorum tum intsermo corporis, quo magis menti congruens esse debet; oculos autem natura nobis, ut equo autqua re in hac nostra actione secundum vocem vultus valet; is autem oculis gubernatur. Atque in eis omnibus, quae sunt actionis, inest quaedam vis a natura data; qua re
Abbreviated transcription (Latin):
cioiam fere ad pariendit mẽsibus per idoni tembꝰ
pelidans he cauba. pariu postremo par ita goba
putẽ hos motus sub sequi debet gestus nontduic ꝓba
ue damostuatione s significatõe declaras loternro
flexime ac forti ac uirili nõ obscera et abhos cutẽ¬
mbus s ab at mis aut eciã apalestra Mamus aute
miua arguta digitis subseques / yba nõ expͥmẽs bra¬
chũ proterus proiectũ quasi quoddã telũ orõis
supplosio pedis ĩ contẽtiomibꝰ aut iaꝑiendis aut si¬
mendis. s in ore sut oĩã ĩ eo autẽ ip̃e dñatus ẽ oĩs
oculorũ quo melius nr̃i illi senes qui ꝑsonatĩ ros¬
ciũ qͥdem magnoꝑe landabãt ¶ Animi est eñĩ oĩs actio
et imago ãimi uultus/ ac indices oculi stam hec ẽ una
pars corꝑis. que quot ãĩmi motus sunt tot significatõ¬
nes et ꝯniutatões possit effice̾ neq uero est quisquã
qui eadem ꝯtinẽs bene hos efficiat᷑ Theo frastus qͥdẽ

Expanded text:
tis iam fui ad pariendum mensibus; per idem tempus Polydorum Hecuba partu postremo parit. Omnis autem hos motus subsequi debet gestus, non hic verba non demonstratione, sed significatione declaac forti et utili; non a scena et histrio nibus; sed ab armis, aut etiam a palaestra. Manus autem minus arguta, digitis subsequens, verba non exprimens: brachium procerius proiectum quasi quoddam telum orationis, supplosio pedis in contentionibus aut incipiendis aut finiendis. Sed in ore sunt omnia, in eo autem ipso dominatus est omnis oculorum; quo melius nostri illi senes, qui personatum ne Roscium quidem magno opere laudabant; animi est enim omnis actio et imago animi vultus, indices oculi: nam haec est una pars corporis, quae, quot animi motus sunt, tot significationes et commutationes possit efficere; neque vero est quisquam qui eadem conivens efficiat. Theophrastus quidem
Abbreviated transcription (Latin):
moritã enitari ⁊ alius metus. demissum et hesitãs
et abiectũ młtis sum modis crcũnentus moruo oꝵ¬
lio atq i opia tũ panor sapiã om̃es nuchi axcĩato
expectarat alter terribilẽ minat᷑ uite ceuciatum
e nete que uemo est tãmfuco sangiue atteutal
confesenia qui refugiat timudo sangmeatos exal¬

Expanded text:
itam evitarei. aliud metus, demissum et haesitans et abiectum: multis sum modis circumventus, morbo, exsilio atque inopia: tum pavor sapientiam omnem mi exanimato expectorat; mater terribilem minatur vitae cruciatum et necem, quae nemo est tam firmo ingenio et tanta confidentia, quin refugiat timido sanguen atque exal
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ proximos Et quid uideo / ferro septus possidet sedes sa¬
cras in cidat/ aspiciat admiret᷑/ scupescat Et iud ic alte.
quid petã presidiiͤ ꝙͣ leniter / ꝙͣ remisse. quã nõ actuose
.Iustat em̃ o pat᷑ .o. prĩa .o. panii domus ĩ quo tanta quio

Expanded text:
in proximo: set quid video? Ferro saeptus possidet sedis sain proximo: set quid video? Ferro saeptus possidet sedis sacras, incidat, aspiciat, admiretur, stupescat. Quid, ille alter quid petam praesidi? quam leniter, quam remisse, quam non actuose! instat
Abbreviated transcription (Latin):
dulci diucius põt ꝙͣ utroꝙ ĩ gn̾e ea que leuiter sensũ uolup¬
tate moneãt. facillime fugiat sacietatẽ Gic oĩbus ĩ rebus
uoluptatibꝰ max̾ms fastidiũ finitimũ est Quo hoc ĩ ordĩ
ninus miret᷑ / in qua uel ex poetis uł exoratoribꝰ possus
indicãs ꝯtĩna discinctã ornatã fescinã sine intermis¬
sione. sine reprehensiõe sine uarietate ꝙͣnis claris
sit coloribꝰ picta/ cl poesis uel orõ nõ posse ĩ delectatõe
eẽ diuturna atq ed cicius ĩ oratoris. aut ĩpoete cinc̃utis
ac fuco offendit᷑ ꝙ sensus ĩ minia uoluptate natura nõ
mente saciãtur in scriptis et ĩdictis/ nõ auruo solĩ
s ãĩm iudicio eciã magis q̃ fucata uicia noscũt᷑ Euare
bene et pre clare ꝙͣnis nobis sepe dicrt ᷑ uelle et festi
uirtuti honorẽ p̃miũ haud predã petit is abicit prorsꝯ

Expanded text:
dulci diutius potest? cum utroque in genere ea, quae leviter sensum volupdulci diutius potest? cum utroque in genere ea, quae leviter sensum voluptate moveant, facillime fugiant satietatem. Sic omnibus in rebus voluptatibus maximis fastidium finitimum est; quo hoc minus in oratione miremur in qua vel ex poetis vel oratoribus possumus iudicare concinnam, distinctam, ornatam, festivam, sine intermissione, sine reprehensione, sine varietate, quamvis claris sit coloribus picta vel poesis vel oratio, non posse in delectatione esse diuturna. Atque eo citius in oratoris aut in poetae cincinnis ac fuco offenditur, quod sensus in nimia voluptate natura, non mente satiantur; in scriptis et in dictis non aurium solum, sed animi iudicio etiam magis infucata vitia noscuntur. Qua re "bene et praeclare" quamvis nobis saepe dicatur; "belle et festivvirtuti honorem praemium, haud praedam petit: sed abicit prorsus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
cos qui audiat et ꝙ nõ solũ delectet: s eciã sine sacie¬
tate delectet e Ron ẽñi a me iã expectari puto.ut mo¬
neam. ut caueatis ne exilis ne ĩculta sit urã dratio
e mlgaris ne obsoleta. Aliud quiddã magis et ingi¬
nia mẽ hortant᷑: urã et etates difficile em̃ dictu est
⁊que nã causa sit cur ea que maxe sensus nr̃os impel¬
lũt uoluptate et spẽ p̾ma acerrimĩe ꝯmouẽt: ab hus
celerrime fastidio quodã et sacietate ab alienem quãto
colorũ pulcritudĩe et uarietate floridiora sul̃ inpic
in reliquis sensibꝰ unguẽtis mimus di delectari sũma
et acerrina suanitate conditis quã hiis moderatis. et
magis laudari ꝙ terrã quã ꝙ crocũ olere uideatur
In ipõ tactu ẽẽ modũ et mollitudĩs et lenitatis Qui
eciã gustatꝰ q̃ est seusus ex oĩbꝰ max ͤ uoluptarius qͥꝙ
dulcediẽ preter ceteros sensus ꝯmouet᷑ ꝙͣ cito id qͥd ualde
dulce est asperuat᷑ ac respuit Quis pocione uti aut cibo

Expanded text:
eos, qui audiant, et quod non solum delectet, sed etiam sine satietate delectet; non enim a me iam exspectari puto, ut moneam, ut caveatis, ne exilis, ne inculta sit vestra oratio, ne vulgaris, ne obsoleta; aliud quiddam maius et ingenia me hortantur vestra et aetates. Difficile enim dictu est, quaenam causa sit, cur ea, quae maxime sensus nostros impellunt voluptate et specie prima acerrime commovent, ab eis celerrime fastidio quodam et satietate abalienemur. Quanto colorum pulcritudine et varietate floridiora sunt in picin reliquis sensibus, unguentis minus diu nos delectari summa et acerrima suavitate conditis quam his moderatis, et magis laudari quod terram quam quod crocum olere videatur; in ipso tactu esse modum et mollitudinis et levitatis. Quin etiam gustatus, qui est sensus ex omnibus maxime voluptarius quique dulcitudine praeter ceteros sensus commovetur, quam cito id, quod valde dulce est, aspernatur ac respuit! Quis potione uti aut cibo
Abbreviated transcription (Latin):
dar an domũ: meẽm ne ut misera lamẽtancemos uideã
et abiectã. que sic ab iͦ eẽ acta constabat oculis uoce gestu
ĩiici ut lac̾iuas ten̾e̾ nõ possent ¶ Hec dico pluribus
ꝙ gend hoc totum oratores qui sunt ueritatis ip̃ius ac¬
tores reliquerut imitatores autem uei̾tatis histriones
occupauerut̃ ac sine dubis in omt re uĩcit imitacionẽ
ueritabi S ea si satis in actõe effice̾t ip̃ã ꝑ sese arte pro
aut declaranda aut imitanda est actione ꝑ turbata se¬
pe. ita est ut obscuret᷑ ac pene obruat᷑ Discucienda
suc̃ ea que obscurat̃. et ea que sũt emiuẽtia et prompta

Expanded text:
madet. An domum? Matremne ut miseram lamentantem videam madet. An domum? Matremne ut miseram lamentantem videam et abiectam?" Quae sic ab illo esse acta constabat oculis, voce, gestu, inimici ut lacrimas tenere non possent. Haec ideo dico pluribus, quod genus hoc totum oratores, qui sunt veritatis ipsius actores, reliquerunt; imitatores autem veritatis, histriones, occupaverunt. Ac sine dubio in omni re vincit imitationem veritas, sed ea si satis in actione efficeret ipsa per sese, arte profecto quae maxime aut declaranda aut imitanda est actione, perturbata saepe ita est, ut obscuretur ac paene obruatur, discutienda sunt ea, quae obscurant, et ea, quae sunt eminentia et prompta
Abbreviated transcription (Latin):
ĩstenctus sũmos sepe suꝑare ¶Huie pͥmas de disse de mostenes
dicit᷑ cũ rogaret᷑᷑ quid ĩ dicendo eẽt p̾m / huic secũdas huic
tercias quo mͥ melius eciã r̾ ab eschine dictid uideriso¬
let qui cũ propt̾ ignonimã iudicii excessisset a thenis
et se rhodum contulisset. rogatus a rhodiis legisse
fertur orõne ia egregia. quã in thesipontẽ contra
demostenem dixerat i Eua ꝑ lecta petitud ab eo est post̾die
ut le get iaz eciã que erat contra a demoschene pro cho¬
siphonte edita Euã cũ suanissiã ac mͣxa roce legisset
adiuirãtibꝰ oĩbus. quãto ĩquit magꝭ mirareñ si audis¬
setib ipm̃ Ex quo satis significauͭ. quãtũ eet̃ in actione
qui orõne eandẽ aliam fore putarit actore mutato.
Quid fuit ĩ gracho. quẽ tu melius Catulle memiisti
ꝙ me puero tantoꝑe fe̾retur: quo me miser conferani
me uertam: in capitoliũ ne÷ at fr̃ĩs sangñ

Expanded text:
instructus summos saepe superare. Huic primas dedisse Demosthenes instructus summos saepe superare. Huic primas dedisse Demosthenes dicitur, cum rogaretur, quid in dicendo esset primum; huic secundas, huic tertias; quo mihi melius etiam illud ab Aeschine dictum videri solet; qui cum propter ignominiam iudicii cessisset Athenis et se Rhodum contulisset, rogatus a Rhodiis legisse fertur orationem illam egregiam, quam in Ctesiphontem contra Demosthenem dixerat; qua perlecta petitum ab eo est postridie, ut legeret illam etiam, quae erat contra ab Demosthene pro Ctesiphonte dicta: quam cum suavissima et maxima voce legisset, admirantibus omnibus "quanto" inquit "magis miraremini, si audissetis ipsum!" ex quo satis significavit, quantum esset in actione, qui orationem eandem aliam fore putarit actore mutato. Quid fuit in Graccho, quem tu melius, Catule, meministi, quod me puero tanto opere ferretur? "Quo me miser conferam? Quo vertam? In Capitoliumne? At fratris sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
et muse ccapitis alud quẽdã uerborũ soñd gͥauiniũ
aluo rerid pͥuatariõ atq paruarũ Et aliud dicendi
gemꝰ denberationes aluo landationes aliud indicia Aliud
sermo aliud consolatio. aliud obuirgas aliud disputas
aliud historia desiderat Refert eciã qui audiant᷑ seua¬
tus an populus an iudices frequẽtes / an pana an singłi
et quales iꝑd qͦm oratores qui suit etate. houore auio¬
toritate debent uideri tempus pacis au belłi. festina tois
an ocii. itaco hoc loco nichil sane est quod precipi possẽ
uideat᷑ insi ut signra orõis plenioris aut tenuoris
et item alius mediocris ad id quod agemꝰ accomadatã
deligamꝰ ornamẽtis husoem ut fere licebł / alias
cntensius. alias sũmissius oĩq in re posse quod de¬
ceat fucere et artis et nature et scire quid quãdoꝙ
deceat prudencie¬
Et hec ipã oĩa ꝑinde erũt̃ ut agunt᷑ actio
inqm ĩdicendo yna dñatur dine hac sũmil
orator ẽẽ in mĩo ulło mõ põt/ mediocris hac

Expanded text:
et causae capitis alium quendam verborum sonum requirunt, alium rerum privatarum atque parvarum; et aliud dicendi genus deliberationes, aliud laudationes, aliud iudicia, aliud sermones, aliud consolatio, aliud obiurgatio, aliud disputatio, aliud historia desiderat. Refert etiam qui audiant, senatus an populus an iudices: frequentes an pauci an singuli, et quales: ipsique oratores qua sint aetate, honore, auctoritate, debet videri; tempus, pacis an belli, festinationis an oti. Itaque hoc loco nihil sane est quod praecipi posse videatur, nisi ut figuram orationis plenioris et tenuioris et item illius mediocris ad id, quod agemus, accommodatam deligamus. Ornamentis eisdem uti fere licebit alias contentius, alias summissius; omnique in re posse quod deceat facere artis et naturae est, scire quid quandoque deceat prudentiae. Sed haec omnia perinde sunt, ut aguntur. Actio, inquam, in dicendo una dominatur; sine hac summus orator esse in numero nullo potest, mediocris hac
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑuagata expectare. ista que dicis dici uolumꝰ neq
tam dici. ꝙͣ isto dici modo rleq tibi hoc pro me solum
s pro hus oĩbus sine ulla dubitaţione respondobo.
Ego uero ĩquit antonius ĩueni iã quẽ negaram ĩ
co quẽ scripsi libello me ĩuenisse eloquentẽ.s co ne
te laudandi quidẽ causa int̾pellaui ne quid de hoc tã
ex iguo ẜmonis tui tẽpore uerbo uno meo dinumẽt :
bec rithimorĩd ac musicorĩ acerrimarnormos dirigẽ¬
das Et esfuciendio ẽ id modo nobis ne fluar gũos nepa¬
getͤ ne insistat interius ne excuerat longius ne
mẽbris distiguat  ut ꝯu̾sioẽs heãt absolutas. Fec
semꝑ utendĩ  perpetintate et aͣsi ꝯu̾siõe uerborũd
S ic̃ pe capiẽda mẽbris minutioribꝰ oro est que tĩ
ipa mẽbra sũt niu̾s uĩcienda ¶ Reeas nos peon aut
hẽrous ie conturbet ip̃i occaeres oro nienqui

Expanded text:
et pervagata exspectare. Ista, quae dicis, dici volumus; neque et pervagata exspectare. Ista, quae dicis, dici volumus; neque tam dici quam isto dici modo; neque tibi hoc pro me solum, sed pro his omnibus sine ulla dubitatione respondeo.' 'Ego vero' inquit Antonius 'inveni iam, quem negaram in eo, quem scripsi, libello me invenisse eloquentem. Sed eo te ne laudandi quidem causa interpellavi, ne quid de hoc tam exiguo sermonis tui tempore verbo uno meo deminueretuhaec rhythmicorum aut musicorum acerrima norma dirigenda; efficiendum est illud modo nobis, ne fluat oratio, ne vagetur, ne insistat interius, ne excurrat longius, ut membris distinguatur, ut conversiones habeat absolutas. Neque semper utendum est perpetuitate esaepe carpenda membris minutioribus oratio est, quae tamen ipsa membra sunt numeris uincienda. neque uos paean aut herous ille conturbet: ipsi occurrent orationi
Abbreviated transcription (Latin):
guttis que int̾uallis disciguũt᷑ uota̾e possumꝰ. ĩ
ãn p̃çipitãte nõ possuꝰ ¶ Quod si ꝯtinuao uerboꝵ
hec soluta młto est aptior. ac iocũdior si ẽ articuł
mẽbrisq discmeta quã si ẽ ꝯtinuata ac producta
uerba ia modificata cẽ debebũt. Que si ex tremo ure¬
niora sũt ĩ fringit᷑: iͤ quasi uerborũ ambitus.
noeĩ has oroẽs ꝯu̾siões greci noĩant ⁊ E nare aut
paria esse debent posteriora suꝑioribꝰ et extͣ¬
nra pͥit ^ aut quod ecia ẽ meliꝰ et iocũdius longi¬
ors ¶Atꝙ hec quidem ab eẽ hiis phĩs quos tu iͣee
diligis Catulle dicta sunt quod ego sepius testificor
ut cuctoribꝰ laudandis meꝑciarĩ c̾uien effugiã¬
¶Q uid hac re tandem ĩquit Catullius. aut qm̃d
disputatõe i tr afferri pot elegantius. aut oĩo
dici subtiliꝰ ¶ At em̃ uereor ĩquit Crassus ue hec
ciliora uideri uelle uide amos
uii Catullus erras ĩquit Erast si aut me aut
horũ quẽquã putas a te hec oꝑ cortidiaua

Expanded text:
is distinguuntur, notare possumus, in amni praecipitante non possumus. Quod si continuatio verborum haec soluta multo est aptior atque iucundior, si est articulis membrisque distincta, quam si continuata ac producta, membra illa modificata esse debebunt; quae si in extremo breviora sunt, infringitur ille quasi verborunim has orationis conversiones Graeci nominant. Qua re aut paria esse debent posteriora superioribus, et extrema primis aut, quod etiam est melius et iucundius, longiora. Atque haec quidem ab eis philosophis, quos tu maxime diligis, Catule, dicta sunt; quod eo saepius testificor, ut auctoribus laudandis ineptiarum crimen effugiam.' 'Quarum tandem?' inquit Catulus 'aut quid disputatione ista adferri potest elegantius aut omnino dici subtilius?' 'At enim vereor,' inquit Crassus 'ne haec ciliora videri velle videamur.' Tum Catulus 'erras,' inquit 'Crasse, si aut me aut horum quemquam putas a te haec opera cotidiana
Abbreviated transcription (Latin):
sit nobis ornatus et suanis orator frec tñ põt aliter
eẽ/ ut suauitatẽ hẽãt auscerã et solidã nõ dulcẽ atq
decorã flã ipã ad ornandũ precepta que dant᷑ oiꝯmõ
sũt ut ea qͥuis riciosissimꝰ orator explicae̾ possit Quare
ut ante dixi. p̾ ͫ silua rerũ ac sentenciarũ ꝯꝑanda est
Qua de ꝑte dixit. antoniꝰ. hec ẽ formãdo filo ipõ et
gn̾e orõis illm̃anda uerbis parianda sentenciis Sũma
autẽ laus eloquẽtie ẽ amplificãe rem ordinãdo Qrnod
ualet nõ solũ ad augendũ aliꝙ et tollendũ alcius dicẽ¬
do: s ecĩa ad extenuandũ at abiciendũ id desideratur
s hiis in locis quos ad fidẽ orõis faciendã ad
dixit antoniꝰ. uel cũ explanamꝰ aliquid uel cũ ꝯsiliauiꝰ
animos / uel cũ concitamꝰ E in hoc qd poscremũ dixi ãpli
antoniꝰ. p̾o reiciebat laudandi et uituꝑandi. Nichil est
eñ ad exaggerandũ et amplificandũ orõe accomoda¬

Expanded text:
r—nec tamen potest aliter esse—ut suavitatem habeat austeram et solidam, non dulcem atque decoctam. Nam ipsa ad ornandum praecepta, quae dantur, eius modi sunt, ut ea quivis vel vitiosissimus orator explicare possit; qua re, ut ante dixi, primum silva rerum ac sententiarum comparanda est, qua de parte dixit Antonius; haec formanda filo ipso et genere orationis, inluminanda verbis, varianda sententiis. Summa autem laus eloquentiae est amplificare rem ornando, quod valet non solum ad augendum aliquid et tollendum altius dicendo, sed etiam ad extenuandum atque abiciendum. Id desideratur omnibus eis in locis, quos ad fidem orationis faciendam adhiberi dixit Antonius, vel cum explanamus aliquid vel cum conciliamus animos vel cAntonius, primo reiciebat, laudandi et vituperandi; nihil est enim ad exaggerandam et amplificandam orationem accommoda
Abbreviated transcription (Latin):
pũgnãte natura dedisset̃/ eloquẽtia p̃stitisset Etaq ipẽ
aristoles ciõ flore̾ huic ysocratẽ nobiliͭ ͤ disapulorus
uroet ꝙ ipẽ suas disputacões a cansis forẽsibꝯ et culi¬
bus ad manẽ ẜmõĩs eleganciã tuͣsculisset. mutanͭ es¬
pente totã formã prope disciplĩe sue uersũ qre quẽ¬
da philotee paulo secus dixit Ille eñi turꝑe sibi ait
dice Itaa ornauit et illustrauͭ doct̾nã ia omõ ꝙ
hoc fugit sapiẽtissi ͫ regẽ philupũ qͥ hũc alexandro
filio doctorẽ accierit. aquo codem is et agẽdi accꝑet
precepta et eloquẽdi. Rũc sine quis uolet eũ ꝓhm̃¬

Expanded text:
pugnante natura dedissent, eloquentia praestitisse. Itaque ipse pugnante natura dedissent, eloquentia praestitisse. Itaque ipse Aristoteles cum florere Isocratem nobilitate discipulorum uod ipse suas disputationes a causis forensibus et civilibus ad inanem sermonis elegantiam transtulisset, mutavit repente totam formam prope disciplinae suae versumque quendam Philoctetae paulo secus dixit: ille enim turpe sibi ait dicere; itaque ornavit et inlusthoc fugit sapientissimum regem Philippum, qui hunc Alexandro filio doctorem accierit, a quo eodem ille et agendi acciperet praecepta et eloquendi. Nunc sive qui volet, eum ph
Abbreviated transcription (Latin):
doct̾nis oĩbus expoliuite Non plato: atq eum id ẽ
ie nõ ligue nõ solũ uerũ eciã cũmi ac u̾tutis ing̃r
ad liberandã priã impulit iustruxit armau̾it
aliis ne igit᷑ artibꝰ hũc dyonẽ in scituit plato᷑ Alii¬
Socrates clarissi  Thimotheñ Cononis p̃stantissõ
ĩꝑatoris filuud sũmũ ip̃m imꝑatore hoiẽ ꝙ doctissi
ut aliis pictagoricus iͤ losias thebeañ
mũdame hand̾ scio an sũmĩ uirũ yiũd oĩs grecie
Aut xcnophon agesilaum: aut phylolau archi¬
tas carentinus: Aut ipẽ pictagoras totã illã ꝑetere
italie greciã: que quondã nig̃na uocitata ẽ Equide
nõ arbitror / sis enĩ uideo ynã quãda oĩ rerũ que
eeñt hoĩe erudito digne atq eo qͥ ĩ re p. uellet ex¬
cello fuisse doct̾nã quã qͥ accepissent/ si hydeui ĩ genio
ad ꝓnũcciandũ ualuissent. et se ad dicendũ qͣ non re¬

Expanded text:
doctrinis omnibus expolivit? Non Plato? Atque eum idem doctrinis omnibus expolivit? Non Plato? Atque eum idem ille non linguae solum, verum etiam animi ac virtutis magister ad liberandam patriam impulit, instruxit, armavit. Aliisne igitur artibus hunc Dionem instituit Plato, aliis Isocrates clarissimum virum Timotheum Cononis praestantissimi imperatoris filium, summum ipsum imperatorem hominemque doctissimum? aut aliis Pythagorius ille Lysis Thebanum Epaminondam, haud scio an summum virum unum omnis Graeciae? aut Xenophon Agesilaum? aut Philolaus Archytam Tarentinum? aut ipse Pythagoras totam illam veterem Italiae Graeciam, quae quondam magna vocitata est? Equidem non arbitror; sic enim video, unam quandam omnium rerum, quae essent homine erudito dignae atque eo, qui in re publica vellet excellere, fuisse doctrinam; quam qui accepissent, si eidem ingenio ad pronuntiandum valuissent et se ad dicendum quoque non re
Abbreviated transcription (Latin):
habemꝰ: son fuit i ͨ quidem ciibus suis utilis. sed
ita eloquẽtia floruit. ut lrĩs doct̾nao prestaret ꝙͥd
perides : de cuiꝰ dicendi copia sic accepimꝰꝰ ut dum
rontra uoluptatẽ atheniensĩ loqueret᷑ ꝓ salute pa¬
trie se nerius. tamen id ip̃m quod iͦ contra populares
tid athenis fieri licebat leporẽ habitasse dix erut̃
tantamq in eo uim fuisse. ut ĩeorũ mentibꝰ qui
audissent quasi aculeos quosdam relinqueret: At
hũc nõ de clamator aliquis ad depsedram latrare
docuerat. Sed ut accepimꝰ dagomenius iͤ anaxa¬
pĩr sũmꝰ̃ ĩ mãximaꝵ eerũ sciẽtia Itaꝙ hĩc doct̾na ꝯsiliõ
eloquẽtia excellens quadragĩta amnos p̃fuit athenis
et urbanis eodẽ tempoe̾ et uellicis rebus Quid Cri¬
cias : quid alcibiades: ciuitatibꝰ quidẽ suis nõ boni
s certe docti atq eloquentes: nõ ne Socratitis erãt
dispntacionibꝰ eruditi. Quid dyonẽs . Siracusium

Expanded text:
habemus. Non fuit ille quidem civibus suis utilis, sed habemus. Non fuit ille quidem civibus suis utilis, sed ita eloquentia floruit, ut litteris doctrinaque praestaret. Quid Pericles? de cuius vi dicendi sic accepimus, ut, cum contra voluntatem Atheniensium loqueretur pro salute patriae severius, tamen id ipsum, quod ille contra popularis tum Athenis fieri licebat, leporem habitasse dixerunt tantamque in eodem vim fuisse, ut in eorum mentibus, qui audissent, quasi aculeos quosdam relinqueret. At hunc non declamator aliqui ad clepsydram latrare docuerat, sed, ut accepimus, Clazomenius ille Anaxvir summus in maximarum rerum scientia: itaque hic doctrina, consilio, eloquentia excellens quadraginta annis praefuit Athenis et urbanis eodem tempore et bellicis rebus. Quid Critias? quid Alcibiades? civitatibus quidem suis non boni, sed certe docti atque eloquentes, nonne Socraticis erant disputationibus eruditi? Quis Dionem Syracosium
Abbreviated transcription (Latin):
e nõ in nestigarit et scierit. tũ eciã conscpͣserił flũc
contra pleriq ad honores adipiscendos et ad rem
aliqud affert / aut uellicã u̾tutẽ aut usum aliquem
militarẽ que sane nũt quidẽ absoleuerut. aut iuris
sca / ne ems quidẽ uniuersi nã pontificiũ quod est
cõmr̃tĩ nemo disat / aut elo quẽtia qũa inclamore
artus demꝙ untutũ ipãrũ societatẽ cognationẽ ꝙ.
nõ norũt ¶ S ut ad grecos referã orõne. quibus
care  hoc quidem ẜmonis gn̾e nõ possumꝰ iflam ut
uirtutes a nostris sic doct̾ne sũt ab illis exempla re¬
petenda Septem fuisse dicũtur uno tempors. quisa¬
pientes ot haberent᷑ et uocarent᷑. hn omes pret
mulesium thalem. ciuitatibꝰ suis p̃fuerut E mõ doc¬
tor husdem illis tempoibꝰ / ant cuiꝯ eloquẽtia liis
istructior fuisse tradit᷑. ꝙͣ pisistrati qui pͥmꝰ homeri
libros confusos antea sic disposuisse dicit int c̃e

Expanded text:
 cum investigarit et scierit tum etiam conscripserit. Nunc  cum investigarit et scierit tum etiam conscripserit. Nunc contra plerique ad honores adipiscendos et ad rem aliquid adfert, aut bellicam virtutem aut usum aliquem militarem; quae sane nunc quidem obsoleverunt; aut iuris scientiam, ne eius quidem universi; nam pontificium, quod est coniunctum, nemo discit; aut eloquentiam, quam iartium, denique virtutum ipsarum societatem cognationemque non norunt. Sed ut ad Graecos referam orationem, quibus carere hoc quidem in sermonis genere non possumus —nam ut virtutis a nostris, sic doctrinae sunt ab illis exempla petenda—septem fuisse dicuntur uno tempore, qui sapientes et haberentur et vocarentur: hi omnes praeter Milesium Thalen civitatibus suis praefuerunt. Quis doctior eisdem temporibus illis aut cuius eloquentia litteris instructior fuisse traditur quam Pisistrati? qui primus Homeri libros confusos antea sic disposuisse dicitur, ut nunc
Abbreviated transcription (Latin):
ant officio aut negocio r̾ferret. Hec fuit . P̃. crassi
aliꝰ ueteris. hec tiberii coruntani. hec proaui gn̾i
mei dapionis prudentissum hoĩs sapientia: qui omẽs
pontifices maximi fuerut̃ ut ad eos de oĩbus dĩuis at
hũais rebus referret᷑ hiidẽq et ĩsenatu et apud
populũ et ĩ causis amicoꝵ et domi et milicie ꝯsilud̃
suũ fidemq prescabat Quid enĩ marto catoni p̃ter
hac̃ politissiã doct̾inã ti ansmarinã ac̃q aduenticiã dẽfuł
funi quia ius ciuile nõ didicerat causas nõ dicebat: aut
quia poterat dicere iuris scientiã negligebat᷑: At utͦq
in gn̾e et laborauit et prescitit fum ꝓpt̾ hãc ex pri¬
natorũ negociis cõiectam gram tardior in re.p. ca
pescenda fut : Nemo apud populũ fortior nemo me¬
uor Tenator lidem facile optimꝰ imꝑator. Deniq in hac
cinita̾te temporibꝰ illis nichil sari disci ue potͥuit qd¬

Expanded text:
ni denique aut officio aut negotio referretur. Haec fuit P. Crassi ni denique aut officio aut negotio referretur. Haec fuit P. Crassi illius veteris, haec Ti. Coruncani, haec proavi generi mei Scipionis prudentissimi hominis sapientia, qui omnes pontifices maximi fuerunt, ut ad eos de omnibus divinis atque humanis rebus referretur; eidemque in senatu et apud populum et in causis amicorum et domi et militiae consilium suum fidemque praestabant. Quid enim M. Catoni praeter hanc politissimam doctrinam transmarinam atque adventiciam defuit? Num, quia ius civile didicerat, causas non dicebat? aut quia poterat dicere, iuris scientiam neglegebat? Utroque in genere et elaboravit et praestitit. Num propter hanc ex privatorum negotiis conlectam gratiam tardior in re publica capessenda fuit? Nemo apud populum fortior, nemo melior senator; et idem facile optimus imperator; denique nihil in hac civitate temporibus illis sciri discive potuit, q