comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
liatꝰ uadat curuus. nõ credas ei Captꝰ
enĩ utilitate nõ amicitia.i. eutitut
uoluntate ut crppiat fugiendo q̃ nõ
potuit ꝑseq̃do Et alibi idꝰ ait. In ocu
alfunsus dixͣ. Ne associes te mimicis

Expanded text:
liatus vadat curvus », « non credas illi. Captus enim utilitate non amicitia, revertitur voluntate, ut capiat fugiendo que non potuit persequendo ». Et alibi idem ait: « In ocAlfonsus dixit: « Ne associeris inimicis
Abbreviated transcription (Latin):
futurã ꝓude. p̃tita recordares nã
qͥ nichil de p̃t̾ito cogitat ꝑdit uitam
qui nichil de fucuro p̃medicat᷑ in oĩa
incauta incidit. propone in aĩo tuo
fututa bona ⁊ mala ut illa sustin̾e
possis ista moderari. Quomꝰ ⁊ qñ ꝯsi¬

Expanded text:
ordare. Nam qui nil de praeterito cogitat, perdit vitam, qui nil de futuro praemeditatur, in omnia incautus incidit. Proponas in animo tuo futura mala et bona ut illa sustinere possis et ista moderari. Non s
Abbreviated transcription (Latin):
Io ĩ liͦ de formula honeste uite. sucħ tͥ int̾sit̾ an
affirmes an iures. De feligione scias agi u̾q de
uitate tͣctat᷑. Nã si iureiurãdo deꝰ nõ ĩnocut᷑ ⁊
lias legẽ. Ꝙ si alñ coh̾ceris uti mẽdatio: ute
ñõ ad falsi s ad ueri custodiã. Et si ꝯtigi̾t fideli ͭ ͤ
meda᷑ redime. ñ m̃tieris. s poꝰ excusabis. Et uͥ

Expanded text:
it in libro De formula honeste vite: « Nichil tibi intersit an affirmes an iures: de religione enim et fide scias agi ubicumque de veritate tractatur. Nam etsi iureiurando Deus non invocatur et lias legem. Quod si aliquando coherceris uti mendacio, utere non ad falsi sed ad veri custodiam. Et si contigerit fidelitatem mendacio redimere non mentieris
Abbreviated transcription (Latin):
ut assis ꝙͣ suꝑiͭ ͤ s uł eq̃les sunt quid te ledit quid te uotet ca¬
ue prorsus ne dũ a ͨ locũs celsi ᷤᷤ inuides illũ imitis̾ deq̃ stpͥ¬
tũ est¶Inuidia dya mors intͦiuit inorbem t̾raꝵ imitãt᷑ aut̃
ames quẽ in omĩb t ͣriũ hades. qui te derogat qui te ĩsultat
qui te ꝯuiciis exasꝑat qui t̃ pccã tua inpꝑat. qui te dc̃is oꝑib
atq hono ͫ sꝑ p̃uenire festinat ñ n tui muider neꝙͣꝙͣ t̾ ita
ꝑferret ¶ ⁊ilcõ rñdet Nũquid qr h q̃ narras odio hñda sũt
in hom̃e pp̃ea nõ est amanda dĩ ymago in homĩe sicut yma¬
goxͥ. qui incrute positꝰ ĩmitos dilexit añ crutis torm̃tem

Expanded text:
uperiores, aut aequales sunt, quid te laedit, quid te nocet? Cave prorsus, ne dum locum celsitudinis invides, illum imiteris, de quo scriptum est: « Invidia diaboli mors intravit in orbem terrarum. Imitantur autem diligas, quem in omnibus contrarium habes; qui tibi derogat, qui tibi insultat, qui te injuriis exasperat, qui tibi peccata tua improperat, qui te dictis, operibus, atque honoribus praeire festinat. NET: CAP. VI. Nunquid quod haec, quae narras, odio habenda sunt in homine, propterea non est amanda Dei imago in homine? Sicut Christus, qui in cruce positus inimicos suos dilexit, ante crucis tormentum
Abbreviated transcription (Latin):
scientẽ ligare et solue̾ ne cũ negligẽs ccͣ se exstitit negligat᷑
ab illo qui eñ miseritor monet ⁊ petit ne ambo infoueã ca¬
dant ꝙͣ stultũ euitare noluit tanta est itaq uis ꝯfessioĩs ut
laudare et ypocrisim tendẽ Id̃ Neq facilius ab ĩnico deitim̃¬
ꝙͣ tũ eũ suꝑbiendo imitam᷑ net uehem̃tius eũ ꝓst̾nimꝰ quã

Expanded text:
scientem ligare et solvere: ne cum negligens circa se exstiterit, negligatur ab illo qui eum misericorditer monet et petit, ne ambo in foveam cadant, quam stultus evitare noluit. Tanta itaque vis confessionis est, ut laudare, et ad hypocrisim tendere, et quam cum eum superbiendo imitamur; nec vehementius eum prosternimus, quam
Abbreviated transcription (Latin):
de doctna paa qͣtuor sũt diligenda unũ ꝙ supͣ nos est. al¬
tm̃ quod nos sumꝰ T̾ciũ qd̾ iuxta nos est acͣcũ qd̾ infra
est. ip̃e aut̃ est qui ordinatã ht̃ dilectionem ne aũt diligat
duerit nos. et filio suo unico nos peꝑtit s ꝓ nob̾ om̃ib t̾did̃
eum si amare pigebat saltĩ reamare nõ pigeat Aula n est
maior ad amorem ĩuitaͦ ꝙ̃ p̃uenire amando et nĩiis durus
est animꝰ qui dilcõnẽ si nolebat inpende̾ noluit rependere

Expanded text:
ergo quattuor sint diligenda, unum quod supra nos est, alterum quod nos sumus, tertium quod iuxta nos est, quartum quod infra est; ipse est autem qui ordinatam habet dilectionem, ne aut diligat dilexit nos , et Filio suo unico non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum , si amare pigebat, saltem nunc redamare non pigeat. Nulla est enim major ad amorem invitatio, quam praevenire amando; et nimis durus est animus qui dilectionem si nolebat impendere, nolit rependere
Abbreviated transcription (Latin):
ne stĩa eleuet ne mntllcũs dñ subtilit tiurit ab erret. ne
ꝯsuiũ d̾ se multiplitat confũdat ne fortiᵈ ͦ d̾ fidutiã p̃b
p̃cipitet ne scĩa d̾ nouit et ñ diligit ĩflet ne pietas dũ
extra it̃ĩtudĩem ĩtlinat ĩtorqueat ne tiõr d̾ plꝰ iusto tͤ¬
pidat ĩ despationis foueam nĩgat. ¶ Id̾ sr̃ ex. ẽ timor¬

Expanded text:
ntia elevet, ne intellectus dum subtiliter currit, aberret, ne consilium dum se multiplicat, confundat, ne fortitudo dum fiduciam praebet praecipitet, ne scientia dum novit et non diligit, inflet, ne pietas dum se extra rectitudinem inclinat intorqueat, ne timor dum plus justo trepidat, in desperationis foveam mergat. Et cum im
Abbreviated transcription (Latin):
de uã relig̾ ꝙ̃ delcãt lib̾tas ab amore mutabiliũ reꝵ
lib̾ cẽ a petat ⁊ ꝙ̃ regnare delc̃at uni ꝯm̃i regnatori
exerẽ uires mone brathia ꝯplosas explita manus
extitare ĩ alis. ⁊ statĩ senties sola te appet̾e q̃ famem
tollãt. ñ fautes demulceant redd quid̃ sapores tibis
ex̾titiũ. qͦs tulit inhertia multa q̃ respuis ociosꝰ post

Expanded text:
em delectat ergo libertas, ab amore mutabilium rerum liber esse appetat; et quem regnare delectat, uni omnium regnatori exere vires, move brachia, complosas explica manus, exercitare in aliquo; et statim senties sola te appetere quae famem tollant, non fauces demulceant. Reddet quippe sapores rebus exercitium, quos tulit inertia. Multa quae respuis otiosus, post
Abbreviated transcription (Latin):
Reꝰ ĩ om̃. fastidio nr̃o tabescimmꝰ ⁊ longo ĩedie
peste fatigam̃ ⁊ q gustare intꝰ ueliꝰ nolum
pata dulcedĩem amamꝰ foris miseii famẽ mãtꝰ. d¬
moꝵ. o miseri qui affectantes laudes hõm ĩ sem¬
ip̃is dissipãt fuctus laboꝵ d̾ q se oñde̾ alieris oculis

Expanded text:
evit. Fastidio ergo nostro tabescimus, et longa inediae peste fatigamur. Et quia gustare intus nolumus paratam dulcedinem, amamus foris miseri famem nostra. O miseri, qui affectantes laudes hominum, in semetipsis dissipant fructus laborum! Cumque se ostendere alienis oculis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑam ł. id illecebrã forme ad hibĩ solet nũto rep̃heu¬
sa sũt. s ẽ ꝯuid̾ pro modulo p ͤ hĩtus matronał aui¬
duali ueste distinctus qͥ pt̃ fidelibꝰ ꝯiugatis salua re¬
ligionis obseruantia ꝯuenire ⁊ I Quid eĩ ÷ aͦbsurdiꝰ¬
ꝙͣ mulierẽ de hũili ueste uiro ꝓhibñte suꝑbire. tui
te potiꝰ expediret obtemꝑare candidio morib ꝙͣinges¬
tudine x ͦ platẽ haut pulcatudĩem studiosa tura et
souicita cogitatõe cõponite ñ amat ille fallaciaꝵ futoꝰ
uens uĩtas . Delt̃atur. ⁊ ille si qd̾ legisti agnostis ueu¬

Expanded text:
pam uel ad inlecebram formae adhiberi solent. merito reprehensa sunt. sed est quidam pro modulo personae habitus matronalis a uiduali ueste distinctus, qui potest fidelibus coniugatis salua religionis obseruantia conuenire. hunc te mariquam mulierem de humili ueste uiro superbire, cui te potius expediret obtemperare candidis moribus quam nigeltudine illi placete; hanc pulchritudinem studiosa cura et sollicita cogitatione componite. Non amat ille fallaciarum fucos: veris veritas delectatur; et ille, si quod legisti agnoscis, ver
Abbreviated transcription (Latin):
mĩtũ augeꝰ desidan̾t aut añ atre uite culpas deflere ut se ad .¬
appetit uxori nõ seqͣ aut ꝙͣ nxor appetit uir retusat. Dundi ꝯiu

Expanded text:
ritum augere desiderant, aut anteactae vitae culpas delere, ut se ad cappetit uxor non sequitur, aut quam uxor appetit vir recusat, divi
Abbreviated transcription (Latin):
dare. noli retro redire. noli deuare. remanet qͥ ñ ꝓfic̾.
retro redit qui ad ea reuoluit᷑. nũ iam recesserat demat
sathane. de sponsa xͥ ftã es scortũ excetrabile. de tem¬
plo di fauũ ĩmũditie de hũtatulo spc̃ scĩ tugunũ dy¬
ablĩ q̃ ĩcedebas cũ fidutia ut colũba nũc lates ĩ tene

Expanded text:
ere, noli retro redire, noli deviare. Remanet, qui non proficit; retro redit, qui ad ea revolvitur unde jam abscesserat; deviat, Satanae, de sponsa Christi scortum exsecrabile, de templo Dei fanum immunditiae, de habitaculo Spiritus sancti tugurium diaboli. Quae incedebas cum fiducia ut columba
Abbreviated transcription (Latin):
ut assis ꝙͣ suꝑiͭ ͤ s uł eq̃les sunt quid te ledit quid te uotet ca¬
ue prorsus ne dũ a ͨ locũs celsi ᷤᷤ inuides illũ imitis̾ deq̃ stpͥ¬
tũ est¶Inuidia dya mors intͦiuit inorbem t̾raꝵ imitãt᷑ aut̃¬
ames quẽ in omĩb t ͣriũ hades. qui te derogat qui te ĩsultat
qui te ꝯuiciis exasꝑat qui t̃ pccã tua inpꝑat. qui te dc̃is oꝑib
ꝑferret ¶ ⁊ilcõ rñdet Nũquid qr h q̃ narras odio hñda sũt
in hom̃e pp̃ea nõ est amanda dĩ ymago in homĩe sicut yma

Expanded text:
 alii aequales sunt, quid te laedit? quid te nocet? Cave prorsus, ne dum aliis locum celsitudinis invides, illum imiteris, de quo scriptum est: Invidia diaboli mors introivit in orbem tames quem in omnibus contrarium habes, qui tibi derogat, qui tibi insultat, qui te convictis exasperat, qui tibi peccata tua improperat, qui te dictis, operibus ectio:  Nunquid quia haec quae narras odio habenda sunt in homine, propterea non est amanda Dei imago in homine? sicut Chr
Abbreviated transcription (Latin):
curuasti quid̃ genua ĩtꝰ s mens tua foris uagabatur
corꝰ tuũ ĩtꝰ. s sensus foras. os quid̾ loq̃batur s mõs
tẽ tune sublimioris ascendit. qͥ uͦ de diuitus aũ honore
scli aut c̾te de ũmiti morte sollicitꝰ obsetrat ip̃e ĩ infi¬
mis iacens iules ad d̾m p̃ces mittit. ¶ B̾. sr̃.ccͣ. g̃rẽtel

Expanded text:
Curvasti quidem genua intus, sed mens tua foris vagatur. Corpus tuum intus, sed sensus foras. Os quidem loquebatur, sed mens cem curiae sublimioris ascendit. Qui vero de divitiis, aut honore saeculari, aut certe de inimici morte sollicitus obsecrat, ipse in infimis jacens, viles ad Deum preces mittit. Orat autem
Abbreviated transcription (Latin):
ta custodis. Id̾ tu sc̃a ex̃ pccõꝵ es remissio paetatis exibitõ
⁊ mĩtoꝵ aucm̃itaᷤ. infirmoꝵ remediũ laborãciũ auxiliũ ⁊
lassoꝵ refgeriũ sanoꝵ ĩ columitas qͥetoꝵ se̾nitas ⁊ fortuãtoꝵ
felicitas Id̾ Tu scã crux. ca egrotos medicãs. tu gaudiũ mes¬
tos osolans tu saĩtas mestos letifitans. tu statꝰ credẽtium

Expanded text:
tis exhibitio, et meritorum augmentatio, infirmorum remedium, laborantium auxilium, et lassorum refrigerium, sanorum incolumitas, quietorum serenitas, et fortunatorum felicitas. Tu crux aegrotos medicans, tu gaudium moestos consolans, tu sanitas dolentes laetificans, tu status credentium
Abbreviated transcription (Latin):
iget᷑ ate uł ad ictũ otuli om̃e tp̃c mũẽdi tͥ ĩpensim
beuangustia ħͥ erũt accusantia ꝑcc̃a inde t̾rẽs iustiꝰ
subtus patens horud chaos ĩfermi. desr̃ iratꝰ iudex
ĩtus urens ꝯscĩa. foris ardẽs nũidꝰ iustꝰ uix saluabit᷑.
ptcõr sic dep̃hesus ĩ ꝙͣ ꝑtẽ se pͥmet ꝯstuctus. uͥ latebo

Expanded text:
igetur a te usque ad ictum oculi, omne tempus vivendi tibi impensum, O angustiae: hinc erunt accusantia peccata, inde terrens justitia; subtus patens horridum chaos inferni, desuper iratus judex; intus urens conscientia, foris ardens mundus. Justus vix salvabitur; peccator sic deprehensus in quam partem se premet? Constrictus ubi latebo
Abbreviated transcription (Latin):
ne ¶ Senͣ iepͣ luxuria uoluptas fragił est. b̾uis fastidio
uis magna m̃tis. blandꝰ q aĩ color amor ẽ in uenta signit᷑ luxu
otio nutͥtur int̾ leta fortũe bona. quĩ si fouẽ at alere desistas
dit quicꝙ litz. quisꝗs inp̃mo obstitit repulitꝙ amorẽ tutꝰ at
uictor redit qui blandi ᷑ dulce nut̾uit malũ. sero recusat fer¬

Expanded text:
e beneficiis, quod "voluptas fragilis est, brevis, fastidio is magna mentis blandus atque animi calor Amor est; iuventa gignitur, luxu otio nutritur inter laeta Fortunae bona. quem si fovere atque alere desistas,  quisquis in primo obstitit pepulitque amorem, tutus ac victor fuit; qui blandiendo dulce nutrivit malum, sero recusat fer
Abbreviated transcription (Latin):
tas Id̾ in epͭ᷑. Quẽ nõ ꝓ ͭ dyaꝰ deuorare seductũ ad neqͥtiã fa¬
mã. ip̃iꝰ inquinare conã ut si fł̾ potest obꝓpbͥis ⁊ malaꝵ lui
guaꝵ detrattõe. defitciat ⁊ sic in eiꝰ fautes ruat Si aut̃ nͨ fa¬
mã ĩ nocẽtis macł̾are potuerit ħ eiꝑsuade̾ tep̃tat nͨ ꝑ mali¬
uolãs suspacoẽs defb̃ẽ suo iudicet ⁊ sic ab illo inplicatꝰ obsor

Expanded text:
 deuoret. quem non potest deuorare seductum ad nequitiam, famam ipsius inquinare conatur, ut, si fieri potest. opprobriis homium detractione deficiat et sic in eius fauces ruat. si autem nec famam innocentis maculare potuerit, hoc ei persuadere temptat, ut per maliuolas suspiciones de fratre suo iudicet et sic ab illo implicatus absor
Abbreviated transcription (Latin):
os ꝑentes .o. dira abusio domus ard ignis ĩ sfat
a tergot fugienti ꝓhibr̃ egredi. e uadenti suadet̾
regredi. ⁊ ħ ab hus qͥ ĩ incendio põiti st̃ ⁊ obstinatis¬
sima dementia ac dem̃tia obstinatõe fuge̾ ꝑicłm
ta st̃ foͬnte ut quo mñg eis ꝯpatuũꝰ tanto magis
nra et ꝯpassiorie et pacĩa abutantur. ¶ Id̾ putas ne fili¬

Expanded text:
oliuntur! Mira abusio! domus ardet, ignis instat a tergo, et fugienti prohibetur egredi, evadenti suadetur regredi! et hoc ab his qui in incendio positi sunt, et obstinatissima dementia ac dementissima obstinatione fugere periculum ta sunt fronte, ut quo magis eis compatimur, tanto magis nostra et compassione et patientia abutantur? Nonne si
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cep̃ dñs mũd̃dis. ut ostend̾ent ora
sacdotib docens corꝑali p̃sentia ꝯfitẽ¬
tanda. dixit .n. ora mõstrate.⁊ om̃s
ñ unꝰ ꝓ omĩb. ñ aliũ statuatis nũci¬
ũ qui ꝓ uob̃ offerat muꝰ a moyse

Expanded text:
 ut ostenderent ora sacerdotibus; docens corporali praesentia confitentanda. Dixit enim: Ora monstrate et omnes; non unus pro omnibus, non alium statuatis nuntium qui pro vobis offerat munus Deo a Moyse
Abbreviated transcription (Latin):
imistatt̃em sũ ambitionẽ dũ p̃ten¬
derent spẽm scĩtatis ꝓmoti sunt. nĩ¬
la tũ interpõita conditione ł pacto.
ad ordines. bñficra uel honores ñ
tenentur. si ũam eg̃int pñtam re¬

Expanded text:
imulationem sive ambitionem, dum pretenderent speciem sanctitatis, promoti sunt, nulla tamen interposita conditione vel pacto, ad ordines beneficia vel honores, non tenentur, si veram egerint penitentiam, re
Abbreviated transcription (Latin):
acto. nam ille recipit executioẽ
de uoluntate coacti ꝙͣ ignoran¬
liter coacto. nam absolute coac
natis ab hereticis. dicunt tñ qͥdã
tiam cuiꝰl suꝑioris. q̃ ĩ secreto eĩt
Quid si credit ꝓpt̾ relatc̃es ali

Expanded text:
acto, nam ille recepit executionem de voluntate coacti quam ignoranliter coacto. Nam absolute coactnatis ab hereticis. Quidam tamen dicusciam Quid si creditur propter relationem ali
Abbreviated transcription (Latin):
fĩ. liber efficitur sine p̾cio. dyliui.¬
tres m̃ses non exposuit. eum uenͣ¬
p̾cio qi p̃sumitur qͥt ad seruiendi
eum em̾it. Siaũt exposuit eũ
dum tam̃ non stetĩt. ꝑ dñm quo mi¬
nus uendident eum. inan illud t̃pꝰ
lib̾atur reddito p̃cio .xii. solidoꝵ ab
secte signaculum impͥmeret. tũc
orum ꝓpter iniuriam ꝓp̾i corporis
sine precio liberatur .di. lini. Nulla.

Expanded text:
i, liber efficitur sine pretio; itres menses non exposuerit eum venpretio, quia presumitur quod ad serviendum eum emerit. Si autem exposuerit eum dum tamen non steterit per dominum quominus vendiderit eum infra illud tempus, liberatur reddito pretio XII sol. solidis ab secte signaculum imprimeret: tunc enim propter iniuriam proprii corporis sine pretio liberatur. Idem per omnia
Abbreviated transcription (Latin):
ganisi statuit insuꝑ ecc̃a illos iu
int.⁊ similes penas int̾dum ⁊̃ p̾cu¬
niarias ꝓ ut qualitas delicti exposẽ.
sepe statuit ecca contratales illa tñ
moderatione adhibita inflagellis
q̃d statutũ eius iniundcãm sanguũs
trmsur minime uideatur. talis enĩ
pena indistincte relinquenda ẽ bra¬

Expanded text:
atis. Statuit ecclesia illos Iudrunt. Et similes penas, interdum et pecuniarias, prout qualitas delicti exposcit. Sepe statuit ecclesia contra tales, illa tamen moderatione adhibita in flagellis, quod statutum eius in vindictam sanguinis transire minime videatur. Talis enim pena indistincte relinquenda est bra
Abbreviated transcription (Latin):
łr excedentes. Re iͣ. descan. ¶ pena
pugirantiũ ĩ duello ẽ depositõ sier¬
ant cłici. s si ex iñ nec mors. neo
m̾broꝵ sit diminutio subsecuta
necc̃itas ł utilitas hoc oxposcat. exͣ .e.¬
c.i.ii. si tam̃ sac̃dos uł alius cłicus in
duello sponte oblato uł suscepto ab
ipõ amifiss ꝑtem digiti s nõ tãtã ꝙͥ
sine scandalo poss celebrare sollemp¬
nit̾. pt̃ qͣntũc̾q grauis sit excessus
ep̃o cam talib post ꝑac̾tã pnĩãm diꝰ¬
pensare. exͣ.e. c.i. cura laicos aute

Expanded text:
. Pena pugnantium in duello est depositio, si erant clerici. Sed si exinde nec mors sit nec membrorum diminutio subsecuta necessitas vel utilitas hoc exposcat. Si tamen sacerdos vel alius clericus, in duello sponte oblato vel suscepto ab ipso, amisisset partem digiti, sed non tantam quin sine scandalo posset celebrare solemniter, potest quantumcumque gravis sit excessus episcopus cum tali post peractam penitentiam dispensare. Circa laicos autem
Abbreviated transcription (Latin):
toritatẽ. It̃ assesores.⁊ qui dant ad
sac̾dos qͥdãt bñdictionẽ. isti om̃s
peccant longe grauiꝰ. It̃ si cõtĩgo¬
et aliq̃m ibi mori om̃ib impu¬
taret᷑ homicidiũ ⁊ õs fierẽt nregła¬

Expanded text:
 assessores et qui dant ad sacerdotes qui dant benedictionem, isti homines peccant longe gravius. Item si contingeret aliquem ibi mori, omnibus imputaretur homicidium et omnes fierent irreg
Abbreviated transcription (Latin):
cultorib p̃dioꝵ usurarioꝵ. ⁊ de aliis
de couegio tenẽt᷑ insolid̾ restitu̾e qd̾ col¬
legiuã hũit ex usura: ꝑxo. licet usurarii
su talia fuint. ñ credo tñ ex teneantͤ
ad restituc̃õm nͥ qͣnt ad eos ꝑuenͣ de usu¬
ra. uł qͣntũ releuati sũt ab expensis qͣs

Expanded text:
s de collegio tenentur in solidum restituere, quod collegium habuit ex usura? Respondeo: Licet usurarii su talia fiunt, non credo tamen quod tenentur ad restitutionem, nisi quantum ad eos pervenerit de usura vel quantum relevati
Abbreviated transcription (Latin):
sira t̾rã uł pecus. qͥcqͥd de nͣlib fruc¬
tib ip̃iꝰ t̾re uł pecoris huĩt. ⁊ pensio¬
usure passus ẽ. ut si dotñ suã uł p̃diũ
ualeret. ⁊ aliã dom̃ ꝯduce ad usũ suũ.
aut si oꝑ tuit eũ acciꝑe ad usurã ab
alio nsurario pp̃ usurus p̃dc̃as. soluẽdas.
Si ã ex peciũa nsuraria negoriatꝰ ẽ ⁊
lucͣtus aut ñ emit p̃diũ ⁊ fruct us
ꝑ cepit. nec lucrũ nec fructus hi
de re furtiua uł rapta ꝑ negocia cõ¬

Expanded text:
 pecus quidquid de naturalibus fructibus ipsius terre vel pecoris habuit et pensiousure passus est, ut si domum suam vel predium valeant et aliam domum conducere ad usum suum, aut si oportuit eum accipere ad usuram ab alio usurario, propter usuras predictas solvendas. Si autem ex pecunia usuraria negotiatus est et lucratus aut emit inde predium et fructus percepit nec lucrum nec fructus huide re furtiva vel rapta per negotiatio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ iii. Iulianus. uͥ milites catholici
obediebant iuliano apostate imꝑa¬
tori in omnib q̃ nõ erant ꝯͣ dm̃ .S
dic q̃d iulianus ad huc tolerabatur
ab ecc̃a. pp̃ scandalum q̃o tunebat᷑
ł melius illud loquitur ẜ antiqͣ iura.
qñ distinguebaitur inter hesim ue¬
natam. manifestam ⁊ occultam .xx.¬
sunt om̃s distinctioñs. quia om̃is ħx¬

Expanded text:
 III, Iulianus, ubi milites catholici obediebant Iuliano apostate imperatori in omnibus que non erant contra deum. Dic quod Iulianus adhuc tolerabatur ab ecclesia propter scandalum quod timebatur. Vel melius, illud loquitur secundum antiqua iura, quando distinguebatur inter heresim venatam, manifestam et occultamsunt omnes distinctiones, quia omnis he
Abbreviated transcription (Latin):
I.III. ¶ Dena apostatarum ꝓcedit i¬
uxta uarietatem dipostasiar̃. nam pro
apostasia ꝑfidie punitur apostata ex¬
cõmunicatione. est enĩ hereticus ⁊ ĩfi¬
delis. gͦ ꝑ conseq̃ns excõicatus ip̃o inie
res eoꝵ publicantur. ⁊ amittunt fcõ¬
nem testam̃ti. nec in statum pͥstiñ.
L.I.II.III. Item sunt infamos ⁊ replłut᷑
adignitatib ⁊ alsis multis. ex. de ri¬

Expanded text:
ie Pena apostatarum procedit iuxta varietatem apostasiarum. Nam pro apostasia perfidie punitur apostata excommunicatione. Est enim hereticus et infidelis, ergo et per consequens excommunicatus ipso iureres eorum publicantur et amittunt rationem testamenti nec in statum pristinum nitentia. Item sunt infames et repelluntur a dignitatibus et aliis multis. Pr
Abbreviated transcription (Latin):
statu fider obedĩe uel religionis recess.¬
statio uel retro gradus status. ¶ Et
⁊ irregularitatis. ꝑfidie: qua qͥs recessi
a fide. ut iulianiis apostata . de quo¬
trans gredi spontanea uoluntate p̃cep

Expanded text:
onis recessstatio, id est retrograda statio. Est et irregularitatis. Perfidie qua quis recedit a fide, ut Iulianus apostata. Inotransgreditur spontanea volunta
Abbreviated transcription (Latin):
gularitatis qua quis astatu sump¬
te religionis recedit. ut cum aposti¬
Q .i. legi ħ uero fit multis modis. di¬
nuitendo tonsoͣram ł coronam. accipiẽ¬
do uxorem. abiciendo religionis uestẽ

Expanded text:
gularitatis qua quis a statu sumpte religionis recedit, ut cum apostaosus. Hoc vero fit multis modis, dimittendo tonsuram vel coronam, accipiendo uxorem, abiiciendo religionis vestem
Abbreviated transcription (Latin):
audeo extusare a mortali qͥ aũt ĩuigiliis
festiuitatũ fiandaꝵ mutũt qͣdgͥas aut e¬
qͦs ad astẽnda neccͣia ĩ die festo. si ea q̃¬
sñius ñ possẽt ꝯmode tͣmig̾e diẽ illũ nͤ
añ potuerũt suꝑ hiis affe̾ndis sibi ꝓui¬
cł̾a sua ⁊ ium̃ta libe̾ hañt ad cotidiaua
sari posse credo uectores mi̾ciũ. ad nũdi¬
nas uł laa remota. ⁊ uinoꝵ que tͣnspor¬
tantur ad remota. cũ sũ giaui ⁊̃ ꝯniodo
ñ possũt dieb festis uacare ub eundo ⁊

Expanded text:
audeo excusare a mortali. Qui autem in vigiliis audeo excusare a mortali. Qui autem in vigiliis festivitatum feriendarum mittunt quadrigas aut equos ad afferenda necessaria in die ssine illis non possent commode transigere diem illum, nec ante potuerunt super his afferendis sibi provicula sua et iumenta, libere habeant ad quotidiana sari credo posse vectores mercium ad nundinas vel loca remota et vinorum que transportantur ad remota loca, cum sine gravi incommodo, non possint diebus festis vacare ab eundo et
Abbreviated transcription (Latin):
cõmode pp̃arare. aut pp̃arata ẜuare. sũ
ꝑicło. ñ credo ꝙ peccẽt mortałr. illi ẽ qͥ
a dñis suis ꝯpellũtur oꝑari ĩ festis. si ius¬
ta metu ĩ aucti ħ faciant. uident᷑ ꝑ ne¬
cessitatẽ passe ex cusari: qui uͦ deb̾ant uec¬
turã bladoꝵ dm̃s suis. affant eã dieb feri¬
andis. ut reliqͥs dieb ꝓfestis possint libiꝰ
ꝯsuetis ⁊ ꝯpͥis ⁊ uacare laborib . ñ st̃ ex¬
cusabuiles ĩ hoc nͣ forte arcta necessĩtas ad
hoc eos ꝯplłit. Scolarib ⁊̃ ñ credo ꝙ liceat
grande aͥd tͣnscͥbe de qͣt̾no ĩ qͣtͥnũ ⁊̃ dieb
hꝰi. lectiones tñ suas qͣs siĩ scͥptura ñ pos¬
sent memorie ꝯm̃dare. uł ẜmones qͦs sti¬
lo dut plũbo notaunt scuibe credo possũt
⁊ lectiones lib ͦꝵ qͦs audiut̃ corrige. ltaire
aut̃ aut ꝯduce oꝑas suas cił alienas pp̃ cor¬
sitate dieb dnitis qͣdrigant uł hiꝰ faci¬
unt cũ exemplo suo. ceto̾s corrũ pant ñ

Expanded text:
parata servare sine periculo, non credo quod peccent mortaliter. Illi etiam qui a dominis suis compelluntur operari in festis, si iusto metu inducti hoc faciunt, videntur per necessitatem posse excusari. Qui vero, cum debeant vecturam bladorum dominis suis, afferunt ea diebus feriandis, ut reliquis diebus profestis possint liberius consuetis et propriis vacare laboribus, non sunt excusabiles in hoc, nisi forte arcta necessitas ad hoc eos compellat. Scholaribus etiam non credo quod liceat grande aliquid transcribere de quaterno in quaternum in diebus huiusmodi. Lectiones tamen suas, quas sine scriptura non possent memorie commendare, vel sermones quos stilo aut plumbo notaverunt, scribere credo possunt et lectiones librorum quos audiunt corrigere. Locare etiam aut conducere operas suas vel alienas propter corsitate diebus dominicis quadrigant vel huiusmodi faciunt, cum exemplo suo ceteros corrumpunt, non
Abbreviated transcription (Latin):
uł sic. aut istud aut illud bonũ ei ꝯting
ꝓcul dubio reꝓbanda sũt nͨ portanda. ⁊
pecrant qui scribũt ea aut portant. aut
donant. aut uendũt. aut portãda docẽt.
ñ ado̾ fuerint simplices. ꝙ ignorãcia eos
deb̾at extusare. que ñ extusat. si sr̃ hoc
fulnt ãmoniti uł ĩstructi. T̃ quid de car

Expanded text:
vel sic, aut istud aut illud sibi eveniet, proculdudio reprobanda sunt nec portanda. Et peccant qui scribunt ea aut portant aut donant aut vendunt aut portanda docent, nisi adeo fuerint simplices, quod ignorantia eos debeat excusare, que non excusat, si super hoc fuerint admoniti vel instructi. DE
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑari cͥoa edificacõm ecãtx ⁊ sacroꝵ locox
sertim eoꝵ qui redartꝰ ñ hñt ut si oporte¬
at trahi qͣrrũ ad ferendos lapides n ł ĩ
qͣ drigis. afferri ligna. que ał. ꝯmode fiᷤᷤ
non possent ⁊ siłia. ut si oporteat tͣusfr̾i

Expanded text:
m et sacrorum locorum esertim eorum qui redditus non habent, ut si oporteat trahi carrum ad ferendos lapides vel in quadrigis afferri ligna, que alias commode ferri non possunt et similia. Ut si oporteat mundari
Abbreviated transcription (Latin):
iur dmne illꝰ ep̃i. m̾cata tñ que fuit de
uictualib neccͣriis ad diẽ qͣntũcũq sol¬
lempnẽ. de pane uino ⁊ carnib gallls
ta. aut facile ꝓhib̾nda. dũ tñ p̃p̃ hoc nõ
se subtrahant a diuino officõ placitũ nͥ¬

Expanded text:
amen que fiunt de victualibus et necessariis ad diem quantumcunque solemnem, de pane, vino et carnibus, ta aut facile prohibenda, dum tamen propter hoc non se subtrahant a divino officio. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
rauli. talia liceat fi̾. de cet̾is ã. festiuitati¬
b. ⁊ di eb fi̾atoꝵ pasche ⁊ penthecostes.
qͦ ad hec credo ꝑliceat. seqͥ ꝯsuetudinẽ
regiõĩs . qͣm scit ep̃ẽ loci ⁊ ñ reꝓbat. Si aut̃¬
ep̃t talia sciat. ⁊ sustineat rec᷑rere d sac̾¬
dos ioqͦui ad epm̃. ut suꝑ hec cͥcisicetur ab
eo. ad hec aũt̃  talia ucite sustineant᷑.
uocentur labouintes. ab audiendis diumis

Expanded text:
i et Pauli, talia liceat fieri. De ceteris autem festivitatibus et diebus feriatorum Pasche et Penthecostes quoad hoc credo quod liceat regionis, quam scit episcopus loci et non reprobat. Si autcopus talia sciat et sustineat, recurrere debet sacerdos loci ad episcopum, ut super hoc certificetur ab eo. Ad hoc autem quod talia licite sustineantur ore non revocentur laborantes ab audiendis divinis,
Abbreviated transcription (Latin):
alias m̃dicare. De ꝑegͥnis aũt ⁊ uiatorib
dic. ꝙ si tenent᷑ ꝑegrinari. qr compellũ¬
tur exulare ułire ĩ excitũ uł ad p̃ceptũ
eccẽ ire ultii mare. tp̃r passagii ĩminẽ¬
te. excusant᷑ a ieiuno si ñ posst̃ ꝯmo¬
de ieuinare. si aut̃ nichil tenentur adhr¬

Expanded text:
alias mendicare. De peregrinis autem et viatoribus, dic quod si tenentur peregrinari, quia compelluntur exulare vel ire in exercitum vel ad preceptum ecclesie ire ultra mare, tempore passagii imminente, excusantur a ieiunio, si non possunt commode ieiunare. Si autem non tenentur ad
Abbreviated transcription (Latin):
tõnem. licet sint occłta gen̾ant irregła¬
ritatẽ scd̾m qͦsaĩ scd̾m alios.ñ. uñ In ħ
dubio ꝯsułud̾ est talib ꝙꝑ petant dispẽ¬
sacõnem. ñ tñ p̃cise dicendũ est eis qid̾
alias non sit eis salus. ⁊ absoluendi sũt
de pocc̃o si peniteant. Siã mꝰ pcc̃a noto¬

Expanded text:
occulta, generant irregularitatem secundum quosdam, secundum alios non. Unde in hoc dubio consulendum est talibus, quod petant dispensationem. Non tamen precise dicendum est eis, quod alias non sit eis salus et absolvendi sunt de peccato si peniteant. Si aut
Abbreviated transcription (Latin):
de solucõne ieuinii. Si aũt aͥs aggrediat᷑
uia cõnẽ. ꝯtra formã p̃dẽam. licet pͤcet
raris. licet ex culpa p̃cedenti pollucõ ꝓue¬
nit aut furor. de cursorib diuitũ quoꝵ¬
ẽ usus necessariꝰ credo ꝙ nõ possunt cr̾e¬
⁊ ieninare. excusant᷑ si soluant ieiumũ.
cũ uͦ morant᷑ ꝯ dñis sius ĩ aliqͦ loco. aut
cũ madicũ uadũt ieiunare deb̃nt. nͥ forte
ĩmineat eis grandis macõ. qͣm ut possint
ꝑtic̾e soluant i eiumũ pancis añ. De

Expanded text:
de solutione ieiunii. Si autem aliquis aggrediatur viationem contra formam predictam, licet peccet roris, licet ex culpa precedenti pollutio pervenerit aut furor. De cursoribus divitum, quorum usus est necessarius, credo quod si non possunt ieiunare, excusantur si solvant ieiunium; cum vero morantur cum dominis suis in aliquo loco aut cum modicum vadunt, ieiunare debent, nisi forte immineat eis grandis viatio, quam ut possint perficere, solvunt ieiunium paucis die
Abbreviated transcription (Latin):
lunt᷑ ydonei ad bellandũ. Nũc añ hͣnc eta
no debiliores. qͣm alii ĩ .xuiii. Uñ ĩ talib
ad arbitͥum boni uuri recrendũ ẽ. Od
de laborantib ĩuineis. fullonis aut mine¬
riis metalloꝵ ⁊ cet̾is talib. uͥ opꝰ ẽ mag¬
no labore. sũqͥd tenent᷑ ad mꝰi ieiuniat᷑ sxo.¬

Expanded text:
bantur idonei ad bellandum, nec ante hanc etatII debiliores quam alii XVIII. Unde in talibus ad arbitrium boni viri recurrendum est. Quid de laborantibus in vineis, fulloniis aut mineris metallorum et ceteris talibus, ubi opus est magno labore; nunquid tenentur ad huiusmodi ieiunia? Re
Abbreviated transcription (Latin):
sticõsa solent admisc̾e nͥ forte sit sac̾¬
dos religiosus. ⁊ discretꝰ. aut ⁊̃ laicus su̾
uir sũ młr excelłntis uite ⁊ plute dis¬
mũ. rĩ suꝑ pomũ aut pirũ aut cingłm ⁊
siłia. s sr̃ ĩ firmantes manus ĩponent.
Iuxͣ. illud.mͣ. ult̃. sr̃ egros manus ĩpo¬
nent. ⁊ bñ ħebunt. nec sunt hi ꝑsone
exemplũ illoꝵ ĩ discreti ⁊ sr̃stitõsi carmi¬
natoris sibi usurpent abusum. tenẽtes¬

Expanded text:
it sacerdos religiosus et discretus, aut etiam laicus sive vir sive mulier excellentis vite et probate dissuper pomum aut pirum aut cingulum, sed super infirmantes manus imponant. Iuxta illud Mathei: Super egros manus imponent et bene habebunt. Nec sunt huiusmodiexemplum illorum indiscreti et superstitiosi carminatoris sibi usurpant abusum. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
mortałr qͥuadũt ad mcata q̃ fiuint
faciat ex ĩ ꝓba cupiditate lucͣndi sicut
faciũt m̾catores a pp̃ frecõitan da m̾c̾a¬
ta ⁊ nũdiuas. iuix aut ñqͣm ĩ traĩt et¬
cdesias suas.credo ꝙ pͦcent mortałi. In

Expanded text:
mortaliter qui vadunt ad mercata que fiunt faciat ex improba cupiditate lucrandi, sicut faciunt mercatores, qui propter frequentanda mercata et nundinas vix aut nunquam intrant ecclesias suas, credo quod peccent mortaliter. In
Abbreviated transcription (Latin):
dendo ex toto uł p̃libundo moditũ ne de¬
ficiant ĩ ẜuiendo ⁊ hoc faciũt iam positis
mensis uł paꝵ añ ita & pp̃ continuacõm
tpris totũ deb̾at reputari una nĩsa. nõ
credo qd̾ peccent. sic̃ ñ peccant ẜ̃uentes
ut uadant ad uinũ uł portent exẽnia ⁊ re¬
u̾tentes itm comedũt. Id̾ credo de regłari
b qui deb̃nt lege̾. ad mĩsam ĩ refectorio.
hoc faciant licentiati. de nouiciis. ⁊ iuue¬
soluendo tenentur mag̃ disccõi p̃latoꝵ

Expanded text:
dendi ex toto vel prelibant modicum, ne deficiant in serviendo, et hoc faciunt iam positis mensis vel parum ante, ita quod continuatione temporis tota debeat reputari una mensa, non credo quod peccent, sicut non peccant servientes ut vadant ad vinum vel portent xenia et revertentes iterum comeduntqui debent legere ad mensam in refectorio, hoc faciunt licentiati. De novitiis et iuvesolvendo tenentur magis discretioni prelatorum
Abbreviated transcription (Latin):
gnͣlem.Si q̃ratur utr̃ petenda sit dispẽ¬
sacõ Si ã dubiũ sit. ⁊ ulis quib soluẽd̾ ẽ
ieiniũ ⁊ aliis. utr̃ subsit cã neccͣia. petẽ¬
da ẽ dispñsacõ ab ep̃o laci. si comode pos¬
sit nr̃i copia eiꝰ. aut ñ timeatur de ꝑicło
si expͤtetur ep̃c. alias suffic̃ lñia. uł dis¬

Expanded text:
ndum. Si queratur utrum petenda sit dispensatio. Si autem dubium sit et illis a quibus solvendum est ieiunium et aliis, utrum subsit causa necessaria, petenda est dispensatio ab episcopo loci, si commode possit haberi copia eius, aut non timeatur de periculo, si expectetur episcopus. Alias sufficit licentia vel dis
Abbreviated transcription (Latin):
os locare oꝑas suas ut ꝓuid̾ant sibi ⁊ fa¬
milie sue. qr forte ñ ĩuenirent qͥ ꝯduce̾t
oꝑas suas. nͥ fran g̾ent ieiuniũ. nͨ aliunde
sibi ꝓuid̾e̾. possũt. aut si łui sũt aut rus¬
tici qui deb̾nt oꝑas dñis suis. nͨ uedo ꝙ
percent mortałr soluendo ieiuniũ hͦ. si
aũt sũt diuites qui possũt ꝑ alios ꝯduc¬
tos oꝑari. ñ excusant᷑. s si soluũt labora¬
re ꝑ scãłr ita parriant᷑ laborẽ suũ ꝑtĩ

Expanded text:
eras suas, ut provideant sibi et familie sue, qui forte non invenirent qui conducerent operas suas, nisi frangerent ieiunium, nec aliunde sibi providere possunt, aut si servi sunt aut rustici, qui debent operas dominis suis, non credo quod peccent mortaliter solvendo ieiunium huiusmodi. Si autem sunt divites, qui possunt per alios conductos operari, non excusantur; sed si volunt laborar
Abbreviated transcription (Latin):
ste nichil de auro uł argento. uł qͣ ꝯ¬
q petuia uł reb ullis t̾renis tuis snͣ
arbitͥo uiri tui fac̾e debuisti. hͦ ynia
ga. augꝰ i. iuris feminas subditas
ui ro. ħ ẽ capiti suo eiꝰdẽ cͥmi̾s uea ẽ
tuiꝰ ⁊ uir si ñ suo capiti subitiat᷑ .i.xͦ.¬

Expanded text:
ste, nihil de auro uel argento uel quacumque pecunia, rebus ullis terrenis tuis sine arbitrio eius facere debuisti, ne scas viro, id est capiti suo, eiusdem criminis rea est cuius et vir, si non suo capiti subiici
Abbreviated transcription (Latin):
sitatẽ ad ꝯsilũ ẜoni uiri si eã hẽ
at facile d depone. ut si ĩpͥncipio
egͥtudũs qũ adhuc nesciebatur cu¬
ius mõĩ morb eẽt. uorauit minu¬
uł si nimis coartauit ad ꝓuocand̾
uł ceruand̾ sudorẽ. aut si tẽ dedit¬

Expanded text:
sitatem, ad consilium boni viri, si eam habeat, de facili debet deponere, ut si in principio egritudinis, quando adhuc nesciebatur cuiusmodi morbus esset, vocavit minuvel nimis coarctavit ad provocandum vel servandum sudorem. Aut si t
Abbreviated transcription (Latin):
dientes laborantẽ ĩ extremis. de ꝯ¬
sr̃ aliud latus. ut cicius moreretur.
Nũquid sũt irregłares. s̾o. si ex
qr forte p̃cludr̃ uia nanelitꝰ. uł rũ¬
pitur apostema ex iuołncia motus.
⁊ suffaat᷑ sic cor ex sanie ĩ fluente

Expanded text:
dientes laborantem in extremis, de coner aliud latus, ut citius moreretur, numquid sunt irregulares? Respondeo: si ex quia forte precluditur via anhelitus vel rumpitur apostema ex violentia motus et sic suffocatur cor ex sanie superinfluente
Abbreviated transcription (Latin):
tũ eẽt crouita egͥtudo. aut si cũ¬
ratꝰ igiliis obdormiuit ñ pp̃e
b̾etatẽ aut crapłam. exiliit paci¬
ens ⁊ p̃cipitans se mortuus est.
Si ã lata fuit culpa uł negłia dis¬
qr paciens forte se p̃cipitauit. cre¬
do ꝙ irregłaritas ꝯͣhit᷑. ut si cus¬
tos ĩfmi furiosi uł frenetici dimi¬
sit eũ. ut iret lude̾ ĩ plateã. uł alł.
daret oꝑani rei illicite. aut ex
nimia ebetate. aut crapła uigi¬
lare ñ potuit. maxie cũ solus eẽt
deputatꝰ ad custodiã. Siã ñ ẽ cͥcũ¬
ꝙ iñ mors ꝓueni̾t. aut lñ ꝓbabi¬
lit̾ dulutatur. scd̾m iudiciũ me¬
dicoꝵ.aut ũ. In pͦ casu abstinẽd̾
posita errouea ꝯscĩa siꝑt̃ pot̾it

Expanded text:
 cronica? egritudo. Aut si congravatus vigiliis obdormivit, non propter ebrietatem aut crapulam, exilitque patiens et precipitans se mortuus est. Si autem lata fuerit culpa aut negligentia disquia patiens forte se precipitavit, credo quod irregularitas contrahitur, uti si custos infirmi furiosi vel phrenetici dimisit eum, ut iret ludere in plateam, vel alias daret operam rei illicite aut ex nimia ebrietate aut crapula vigilare non potuit, maxime cum solus esset deputatus ad custodiam. Si autem  inde mors provenit aut inde probabiliter dubitatur secundum iudicium medicorum, aut non: in primo casu abstinendum posita erronea conscientia, si potest
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ueretur ad penã sangũis uregłaric
est. si aũt nesaiuit nec suspicatus
est & ad hoc quereret᷑ s pp̃ alius
credo ꝙ ñ ẽ nregłaris. ex quo nõ
est eius corrupta ĩ tencõ. talis uł¬
fornitatores puniendos eẽ ad san¬
guinẽ. uł aͥd tale ⁊ iudex sequtus
hanc oꝑ̃ioi fensionẽ tales puniat
ad sanguinẽ uł mortẽ. sũꝙͥ est
tatur uiris ꝯsultus ⁊ ꝯsueuit ꝯsuli

Expanded text:
eretur ad penam sanguinis, irregularis est. Si autem non scivit nec suspicatus est quod ad hoc quereretur, sed propter aliud credo quod non est irregularis, ex quo non est eius corrupta intentio. Sufornicatores esse puniendos ad sanguinem vel aliquid tale et iudex secutus hanc responsionem tales puniat ad sanguinem vel mortem; numquid est tatur iurisconsultus et consuevit consuli
Abbreviated transcription (Latin):
caudite ei os ne claniet. Nũciuid ẽ¬
irregłaris si mors seqͣtur. sio. tre¬
do ce sic qr iuuit ducentes. ĩ dan¬
do consilio de ducendo caute.Qͥa
de nio qui cũ iudex uł officialis se¬
q̃retur furẽ uł nomitidã fugiẽtẽ.
iudiciuł officiali q̃ renti utr̃ uidi¬
scet talẽ uł talẽ ꝑsonã transisse¬

Expanded text:
claudite ei os ne clamet; numquid irregularis est si mors sequatur? Credo quod sic, quia iuvit ducentes in dando consilio, de ducendo caute. Quid de illo, qui, cum iudex vel officialis sequeretur furem vel homicidam fugientem, iudici vel officiali querenti utrum vidisset talem vel talem
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ & aliquis fit homicida ꝯsilio ĩtel¬
ligo de consilio ex hortacõis. uł appro¬
bacõis. ñ de ꝯsilio simplicis opiõis. Si
cłico uł laico. paganũ occide̾. ñ aĩo ꝑ¬
suad̾udi s exponen di. quid ĩ ħ caũ sen¬
tiret. hoc ẽẽ uatũ responde̾t. ñ credo
cx fieret irregłaris. licet ille cui tałr re

Expanded text:
d aliquis fit homicida consilio, intelligo de consilio exhortationis vel approbationis, non de consilio simplicis opinionis siclerico vel laico, paganum occidere, non animo persuadendi, sex exponendi quid in hoc casu sentiret, hoc esse licitum responderet, non credo quod fieret irregularis, licet ille cui taliter
Abbreviated transcription (Latin):
ligare aut iudici trad̾e.ar.exͣ. do ho¬
iudici uł ĩuocet auxiliũ eiꝰ ad res il¬
ias recuꝑandas tredo ce ñ efficietur
irregłaris si talis fur pꝰea corꝑałr
pumatur a iudice. dũ tam̃ ñ sit cor¬

Expanded text:
ligare aut iudici tradere. iudici, vel invocet auxilium eius ad res illas recuperandas, credo quod non efficitur irregularis, si talis fur postea corporaliter puniatur a iudice, dum tamen non sit cor
Abbreviated transcription (Latin):
irregłaris iudicatur quidã qui captos
a se za socõ suo latrones iigauit. qͦs so¬
cuis eiꝰ uigatos post mod̾ ĩ t̾fec̃ tuciens
ne ab eis ĩtficͥetur. S nũquid fr̃ib p̃di¬
tatorib aut mĩorib aut aliis regłarib
licet sua defende̾. cũ aliquis uult eos
ĩculpate tutele. aĩo defend̾ndi ñ ulcis¬

Expanded text:
irregularis iudicatur quidam, qui captos a se et socio suo latrones ligavit, quos socius eius ligatos postmodum interfecit, timens ne ab eis interficeretur. Sed numquid fratribus predicatoribus aut minoribus vel aliis regularibus licet sua defendere, cum aliquis vult eos ne inculpate tutele, animo defendendi, non ulcis
Abbreviated transcription (Latin):
tum dare decimã a ub̾ dignatur reci¬
ꝑe. nõ sibi s nb̾ sñ dubio ꝓfuturã. Uͣ¬
untur. ⁊ qui eas dare nolũint res ali
enas ĩuadunt. ⁊ qͣnti pauꝑes in locis sẜ.¬
Sͥ ip̃e habitat illo decias nõ dante
fame mortui fũĩtit. tãtoꝵ homicidioꝵ¬

Expanded text:
tum dare, decimam a nobis dignatur recipere non sibi, sed nobis sine dubio profuturam. Uuntur et qenas invasit. Et quanti pauperes in locis ubi ipse habitat, illo decimam non dante, fame mortui fuerint, tantorum homicidio
Abbreviated transcription (Latin):
plenda om̃is hõ neccio teñtur siie us¬
ueat. siuo non. ut abtenuntiare dła.
⁊ omĩb pompis eius. ten̾e fidẽ catholi¬
cam. seruare dechalogum. ⁊ breuiter
omĩa illa sine quib nonẽ salus. adħ
se obligat quil in babtismo. unde qͦ¬
cienscumq postea peccat mortalit est
trangressor huiius uoti. gͦ tenetur ag̾e

Expanded text:
plenda omnis homo necessario tenetur sive vovet ea sive non, ut abrenunciare diabolo et omnibus pompis eius, tenere fidem catholicam, servare decalogum et breviter omnia illa sine quibus non est salus. Et ad hoc se obligat quilibet in baptismo. Unde quotiescunque postea peccat mortaliter, est transgressor huius voti. Sed non tenetur age
Abbreviated transcription (Latin):
terem hab furtiuũ. Itẽ punͦ
depõitione ⁊ infamia ⁊ si de cͥm¬
inẽ iudici suo aliqͦ mͦ ettam ꝑ
ĩquisitõem uł denuntiatõem
non potest repetere peccuniã
quam dedert. non gura alius
bene acceꝑit. s quia iste turpi¬
Siuero ẽ simoniacus qr cõtułit
ordinem simoniace. uel qr ded̾
uł accepit bñficium sỹmonia¬
ce. uł fuit mediator symonie.
si ẽ occultum suspensus ẽ ip̃o i

Expanded text:
terem habet furtivum. Item punitur depositione et infamia, si de crimine iudici suo aliquo modo, etiam per inquisitionem vel denunciationem, non potest repetere pecuniam quam dedit, non quia alius bene acceperat, sed quia iste turpist simoniacus, quia contulit ordinem simoniace, vel quia dedit vel recepit beneficium simoniace, vel fuit mediator simonie si est occultum, est suspens
Abbreviated transcription (Latin):
ant ĩter se spoliaiti. qͥb tentia. qr alii
uoliint dare. diłonem. alii non. s petũt
cessionem tunc maiori ꝑti stand e in
telige m̃iorem ꝑtem. uͭbi ẽ m̃iꝰ ⁊ foreᷤ
debitum. Si uͦ par sit debitũ ino in stã

Expanded text:
ant inter se spoliati quibus tenetur, quia alii volunt dare dilationem, alii non, sed petunt cessionem. Tunc maiori parti standum est. Et intellige maiorem partem, ubi est maius et fortius debitum
Abbreviated transcription (Latin):
dilonem. hanc distinctionẽ fac let. ĩ pli¬
a intłligo nisi petentes cessione. ies
geant. ita q̃d nõ possint sucõced̾e absq
ꝑ iculo. suo ⁊ familie sue. ne int̾ueniente
paululũ mora. inueniri nõ ualeant qͥ

Expanded text:
dilationem. Hanc distinctionem facit lex in plurim intelligo nisi petentes cessionem vel geant, ita quod non possunt concedere absque periculo suo et familie, ne interveniente paululum mora, inveniri non valeant qui
Abbreviated transcription (Latin):
Ui condũt leges imqͣs ⁊ statura
contra legẽ dĩ ł contra libertatẽ
ecciasticam ut solẽt fac̾e płiq pͥnci¬
pes ⁊ comites cͥca usuras soluendas uł ĩ ĩ
repetendas coram iudice ecc̃astico ⁊ mił¬
ta alia eqͥpollentia ip̃o iure ñ ualẽt

Expanded text:
ui condunt leges iniquas vel statuta contra legem dei et contra libertatem ecclesiasticam, ut solent facere plerique principes et comites circa usuras solvendas vel non repetendas coram iudice ecclesiastico et multa alia equipollentia, ipso iure non valent
Abbreviated transcription (Latin):
sẽꝑ iniurians. ł spoliator ł cõplices eoꝵ
debent hũils postulart ueniã. ab his̃ qͦ¬
offend̾runt. ne illi reman̾ant ĩ rãcorẽ
toribꝰ cum cͥcumstaniis suis: intelli¬
gas de incendiariis p̾donibꝰ ⁊ pyratis.

Expanded text:
er iniurians vel spoliator vel complices eorum debent humiliter postulare veniam ab his, quoffenderunt, ne illi remaneant in rancore. toribus cum circumstantiis suis, intelligas de incendiariis, predonibus et pyratis.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Item deposuisti penes me gła dium. iui¬
raui qd restiterem qñ repet᷑es. fẽs¬
es postea furiorꝰ. repetis. nõ teneor. ĩ mo
nec debeo tibi reddere. nisi tibi restituta
sanitate. ne forte occidas te ł aliũ.xxii.ꝙ.
rem oĩb mandatis tuis ꝑp̃ iniuriam ꝙͣ

Expanded text:
Item deposuisti penes me gladium, iuravi quod restituerem quando repeteres, factus postea furiosus repetis, non teneor, immo nec debeo tibi reddere, nisi tibi restituta sanitate, ne forte occidas te, vel alium. rem omnibus mandatis tuis propter iniuriam
Abbreviated transcription (Latin):
puta cred̾it u̾um eẽ q̃d falsum ẽ ⁊ tem̾e
ac indiscrete surat. Scd̾s cum sit uł pu¬
tat falsum ẽẽ ⁊ tam̃ ꝓ d̾eo iurat. Terciꝰ
cum putat aliquis falsum eẽ ⁊ tñ ũm ẽ.¬
⁊ ip̃e uunt tamquam uerum. pͥmũ ꝑ¬
uirium ẽ peccm̃. s ueniale.si adhibuit
diligentiam quam debuit. si uero igno¬
rantia iuris uł fc̃i crassa fũit uł supi¬
ii. q u. homines ⁊ ħ circa assertoriũ cira

Expanded text:
uia credit verum esse quod falsum est et temere ac indiscrete iurat. Secundus cum scit vel putat falsum esse et tamen pro vero iurat. Tertius cum putat aliquid falsum esse et tame ipse iurat tanquam verum. Primum periurium est peccatum, sed veniale, si adhibuit diligentiam quam debuit. Si vero ignorantia iuris vel facti crassa fuerit et supivius et hoc circa assertorium. Circa
Abbreviated transcription (Latin):
De officialib uero executorib ⁊ cet̃s fb̃¬
ditis credo saluo m̃liori iudino. q̃d in hor
casu nõ debent obed̾ire. si pro certo sciũt.
secus si dubitant. tunc eni excusant᷑ p̃p
no. impeditus nõ pot̃ solu̾e. ad ħ dicas
q̃d si tunc qñ iurabat. credebat se non
posse reddere. ⁊ credebat q̃d poss s fatue
quia nõ habeba cãm credendi. tunc ĩ
utroq caũ ꝑuiubat. qr in pͥmo easu de¬
erat iũtas in conscĩa. in scdo indiciũ¬
qͣ.e. ¶. tria. Si uero credebat. apĩitio se
posse redtere ⁊ ꝓbabilit᷑. nõ ꝑiurabat.
quantum in ħ ⁊ postea fec̃ ꝓd̾sse suũ. in
utroq casu. si non potũ ꝑ solũe in t̾mi¬

Expanded text:
De officialibus vero executoribus et ceteris subditis, credo salvo meliori consilio quod in hoc casu non debent obedire, si pro certo sciunt secus si dubitant, tunc enim excusantur propter no, impeditus non potest solvere. Ad hoc dicas, quod si tunc quando iurabat credebat se non posse reddere vel credebat quod posset, sed fatue, quia non habebat causam credendi, tunc in utroque casu peierabat, quia in primo casu deerat veritas in conscientia, in secundo iudicium. Si vero credebat ab initio se posse reddere et probabiliter, non peierabat quantum ad hoc, si postea fecit posse suum: in utroque ergo casu si non potuit persolvere in termi
Abbreviated transcription (Latin):
e. ⁊ si xp̃o. Collig̾ͥ ex p̃missis q̃d ꝓhibi¬
tum ẽ iurare ꝑ creaturas exͤipiunt᷑
⁊ ħ ideo ẽ. quia mistis creaturis add¬
eum tm̃ habetur resptus. uidetur ⁊̃
qd̾ ꝑ salutem pͥncipis possit iuran
ħ tñ nõ ẽ in usu nec musltum appro¬

Expanded text:
entie Colligitur ex premissis quod prohibitum est iurare per creaturas. Excipiuntur deo, quia in istis creaturis ad deum tantum habetur respectus. Videtur etiam, quod per salutem principis possit iurariHoc tamen non est in usu nec multum appro
Abbreviated transcription (Latin):
tentem repelłe ꝑ exceptõem. qd̃ metus
causa s peccabitutendo ea. ⁊ ħ nisi c̃
iurabat se solutur̃. intñdebat ꝯͣium .s. se
łr ita uirando. s bñ pot̾ exceptione u¬
ti sñ pecc̃o. timeo tñ scandelũ ⁊ malũ

Expanded text:
tentem repellere per exceptionem quod vi metusve causa, sed peccabit utendo ea et hoc nisi cum iurabat se soluturum intendebat contrarium, sliter ita iurando, sed bene potest uti exceptione sine peccato. Timeo tamen scandalum et ma
Abbreviated transcription (Latin):
e̾ qd̾ non frang᷑. uotum. ꝯ in melius ꝯ¬
c̾ti satisfactio pec̃a. ubi totum uite tp̃e
seruuitio impenditur conditoris. ixuii.¬
ple̾ qd̃ ꝓmiserunt nͥ platus sirus disꝑẽ¬
set cum eis. nicħ uidetur q̃o si aliqs.

Expanded text:
 quia non frangitur votum, cum in melius ccerta satisfactio peccati, ubi totum vite tempus servitio impenditur conditoris. Aplere quod promiserunt, nisi prelatus suus dispenset cum eis. Mihi videtur, quod si aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
iugia ĩre p̾sumpẜit. ĩ gradu ꝓhibi
to ÷ ignorant᷑. soboł. de tali coiuntõe
suscept. ꝓrsus illegitima ẽ censura d̾
ꝑentum ignorantia nullũ hĩtura sub
censenda. Si ambo parentes scientes
dcm ⁊ in conspectu ec̃oe ꝯtrahere p̃¬

Expanded text:
iugia inire presumpserit in gradu prohibito etiam ignoranter. soboles de talj coniunctione suscepta prorsus illegitima censeatur. de parentum ignorantia nullum habitura subsicenseatur si ambo parentes impedimentum dictum etiam in conspectu ecclesie contrahere at
Abbreviated transcription (Latin):
inãbłi cã tłitatũ dimittit mortałr
peccat ⁊ si de hoc coustaret ad satisfa¬
ctionem compelli deb̾et. Diuinis offi¬
tiis. qͣnt̃ assidue cłicus bũficiatus resi¬
dere deb̾at ĩ exc̃a uł p̃b̃nda. aut horis
tanonicis ⁊ officiis ĩ ecca ĩtesse: ad arbi¬
trium boni uiri limitandũ ẽ.uł scd̾m¬

Expanded text:
a clericatum dimittit, mortaliter peccat et si de hoc constaret, ad satisfactionem compelli deberet. Sed s Quod assidue clericus beneficiatus residere debeat in ecclesia vel prebenda et in horis canonicis et officiis in ecclesia interesse, ad arbitrium boni viri limitandum es