comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
turpitudine affecti s̃. ex hisqͥdam postea adnĩs
manu missi pp̃ supplicioꝵ notas quas manifes¬
te ꝑpessisunt addignitatẽ ciuium romanorũ
ñ ꝑuenerunt. Latini aũt̃ romam ꝯditam. apd̃
bertatem sumentes. iñ qi ꝑtestam̃tum ñ fiebant.
nec ex testam̃to aliqͥd caꝑe. nec suos heredes facere
poterant. Ciues romani postea sub ꝯsulib ꝑte
stamenta. inurbe romana effecti s̃. dicti aut̃
ciues romani qr testam̃to lib̃i effecti: innum̾ũ
romanoꝵ ciuiũ rediguntur. his pͥmũ aditus
erat in urbe roma ꝯmorari. cet̾is aut̃ lib̾tis ꝑ¬
hibebatur ne uł in urbe roma. uł infra septi¬
mũ aburbe ꝯmanerent.¬
eredi nom̃ imposuit.
censura eris. Soluit enĩ tͥbutum auc¬
toris. in hoc enĩ uocabło pͥma ÷ successio hedi¬
tatis. ⁊ generis. ut sunt filii nepotes. ꝓhereᷤᷤ
ẽquis  loco heredis fungitur. qi ꝓherede. est
enim aut institutꝰ. aut substitutꝰ. Patere

Expanded text:
turpitudine affecti sunt. Ex his quidam postea a dominis turpitudine affecti sunt. Ex his quidam postea a dominis manumissi, propter suppliciorum notas, quas manifeste perpessi sunt, ad dignitatem civium Romanorum non pervenerunt. Latini ante Romam conditam apud r epistolam libertatem sumentes. Inde quia per testamentum non fiebant, nec ex testamento aliquid capere, nec suos heredes facere poterant, cives Romani postea sub consulibus per testamenta in urbe Romana effecti sunt. Dicti autem cives Romani, quia testamento liberi effecti in numerum Romanorum civium rediguntur. His primum aditus erat in urbe Roma commorari; ceteris autem libertis prohibebatur ne vel in urbe Roma, vel infra septimum ab urbe meredis nomen inposuit census aeris. Solvet enim tributum auctoris. In hoc enimvero vocabulo prima successio est hereditatis et generis, ut sunt filii et nepotes. Proheres est, qui loco heredis fungitur, quasi pro herede. Est enim aut institutus, aut substitutus. Pater est,
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ cubitus dr̾. uñ ancone dicimꝰ. ͦ Manci¬
pium ẽ qͥcqͥd manu capi subdiq p̾. ut homo.
equus. ouis. hec enĩ animalia stati ut nata
sunt mancipia eẽ putant᷑. Nam ea que in besti¬
arunt nũo sunt. tc̃ uidentur mancipiũ eẽ. qñ
capi seu domari ceꝑunt. Ingenui dicti q inge¬
nere hñt lib̾tatem ñ in facto sicut lib̾ti. Unde
⁊ eos g̾ci eugenes uocant. qd̾ sint bonigen̾is.
lib̃tus aut̃ uocatus. qĩ a suicio lib̾atus. erat
enim pͥus iugo suitutis ad dictus. lib̾toꝵ autẽ
filiĩ apud antiquos libertini appellabantur.
quasi de libertis nati. nẽ uero libertinꝰ aut a
liberto factus aut possessus. Manu misfus di᷑ qi
manu emissus. apud uetes enĩ quotiens manu
mutebant alapa ꝑcussos circum agebant et li¬
mitt̾entur: dediticii pͥmum a delitione s̃ nun¬
cupati. deditio enĩ dicr. qñ se uicti aut uincendi
qͦndam adu̾sus ppłm romanũ sui armis sũptis
dimicassent. uicti sedederunt. comp̃siq uaria

Expanded text:
e cubitus dicitur. Unde et anconem dicimus. Mancipium est quidquid manu capi subdique potest, ut homo, equus, ovis. Haec enim animalia statim ut nata sunt, mancipium esse putantur. Nam et ea, quae in bestiarum numero sunt, tunc videntur mancipium esse, quando capi sive domari coeperint. Ingenui dicti, quia in genere habent libertatem, non in facto sicut liberti. Unde et eos Graeci εὐγενεῖς vocant, quod sint boni generis. Libertus autem vocatus quasi liberatus. Erat enim prius iugo servitutis addictus. Libertorum autem filii apud antiquos libertini appellabantur, quasi de libertis nati. Nunc vero libertinus aut a liberto factus, aut possessus. Manumissus dicitur quasi manu emissus. Apud veteres enim quotiens manu mittebant, alapa percussos circumagebant, et limitterentur. Dediticii primum a deditione sunt nuncupati. quondam adversus populum Romanum servi armis sumptis dimicassent, victi se dederunt, conprehensique varia
Abbreviated transcription (Latin):
habitaculum ÷. sicut urbs uniꝰ sicut orbisoomi¬
cilium tociꝰ gen̾is humani ẽ aut̃ domꝰ genꝰ fami¬
lie.siue coniunctio uiri ⁊ iuxoris. Incip̃ aut a
et lib̾is legalib suscepti. a femore nom̃ t̾ctum. Ge¬
nus agignendo dictum et ꝓgenerando dictum.
aut adiffinitione ceteroꝵ ꝓgeneratoꝵ. ut natio¬
nes q̃ propis cognationib t̾minate gentes appellã¬
tur. Populus: humane multitudinis uiris ꝯsensꝰ
et concordi cõmunione sociatus. Populus aut̃
eo distat aplebib. qd ppłs uniu̾si ciues s̃. cõmime¬

Expanded text:
habitaculum est, sicut urbs unius populi, sicut orbis domicilium totius generis humani. Est autem domus genus familie sive coniunctio viri et uxoris. Incipit autem a ex liberis legibus suscepti, a femore. Genus autem a gignendo et progenerando dictum, aut a definitione certorum prognatorum, ut nationes, quae propriis cognationibus terminatae gentes appellant cetus humane multitudinis, iuris consensu et concordi communione sociatus. Populus autem eo distat a plebibus, quod populus universi cives sunt, connume
Abbreviated transcription (Latin):
dictus qd̃ abiulo filio enee originẽ duxit. ut con
Imꝑatoꝵ aut̃ nom̃ apd romanos eorũ t̾m priꝰ fuit.
tores dicti: ab imꝑando ex̾citui. s dũ diu dicti
duces titulis imꝑatoriis fung̾entur senatus
tes cesares hactenꝰ usurpauert. solet enĩ fieri
ut pͥmi regis nom̃ ⁊̃ reliqͥ possideant. sicut apd̾
albanos ex syluii noĩe om̃s reges albanoꝵ siliui
appellati s̃. sic̃ apd̾ ꝑsas arsacide. apd̃ egiptios
ꝑtolomei. apd̃ apd ar banienses cycropide. aug̾¬
octauio cesari tͣticlit. Ut ꝙ aux̾at t̾tas ip̃onoĩe
⁊ titulo ꝯsecraretur. dum aut̃ id octauianꝰ iam

Expanded text:
dictus, quia ab Iulo Aeneae filio originem duxit, ut confdictus, quia ab Iulo Aeneae filio originem duxit, ut confImperatorum autem nomen apud Romanos eorum tantum prius fuit  imperatores dicti ab imperando exercitui: sed dum diu duces titulis imperatoriis fungerentur, senatus tes Caesares hactenus usurpaverunt. Solet enim fieri ut primi regis nomen etiam reliqui possideant, sicut apud Albanos ex Silvii nomine omnes reges Albanorum Silvii appellati sunt; sicut apud Persas Arsacidae: apud Aegyptios Ptolomei; apud Athenienses Cecropidae. AuguOctavio Caesari tradidit, ut quia auxerat terras, ipso nomine et titulo consecraretur. Dum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcurator curatori .i. auctori. exconsules aut̃
dicti qd iam aconsulatu exierunt. siue disces¬
serunt. ꝑacto uicis sue anno. Dictator es qͥnto
anno pꝰ reges expulsos romanis ꝓcreauert᷑.
dum gener tarqͥnii ad iniuriam soceri uindi¬
candam ingentẽ adu̾sus rontam collegisset
exercitum. hii qͥnq̃nnis temꝑis imꝑio ute¬
bant᷑. plus enĩ erant honore quã ꝯsules qͥ an¬
nuas potestates tenebant. ⁊ dicti dictatores
q̃i pͥncipes ⁊ p̃ceptores. uñ ⁊ magistri ipłi no¬
minabantur. Uñ ⁊ eclicta dicunt᷑. Cesarũ
nomen a uilio cepit. qͥbello ciuili ꝯmoto. pͥ¬
mus romanũ singlarẽ obtinuit pͥncipatũ.
Ce sar aut̃ dictus qd̾ ceso mortue matͥs ut̾o: ꝓ¬
latus eductus q fu̾it uł quod cum cesarie
natus sit aquo ⁊ imꝑatores seq̃ntes cesares dic¬
ti eo qd̃ comati eent. qui enĩ exacto uto eximebã¬
tur cesones ⁊ cesares appellabantur. Iuliꝰ aut̃

Expanded text:
procurator curatori, id est actori. Exconsules autem procurator curatori, id est actori. Exconsules autem dicti, quod iam a consulatu exierint, sive discesserint peracto vicis suae anno. Dictatores quinto anno post reges expulsos Romani sibi creaverunt, dum gener Tarquinii ad iniuriam soceri vindicandam ingentem adversus Romam collegisset exercitum. Hi quinquennii temporis imperio utebantur. Plus enim erant honore quam consules, qui annuas potestates tenebant. Et dicti dictatores, quasi principes et praeceptores. Unde et magistri populi nominabantur. Unde et edicta dicuntur. Caesarum nomen a Iulio coepit, qui bello civili commoto primus Romanorum singularem optinuit principatum. Caesar autem dictus, quod caeso mortuae matris utero prolatus eductusque fuerit, vel quia cum caesarie natus sit. A quo et imperatores sequentes Caesares dicti, eo quod comati essent. Qui enim execto utero eximebantur, Caesones et Caesares appellabantur. Iulius autem
Abbreviated transcription (Latin):
adpendices istoꝵ hñtur. Reges aregendo uo¬
cati. sic̃ enĩ sac̾dos a scĩficando. ita et rex ar¬
gendo. ñ aut̃ regit qͥ ñ corrig̃. recte gͥ faciendo
regis nom̃ tenetur. peccando amittit᷑. Uñ et a¬
pud ueteres tale erat ꝓu̾bium. rex ens siree¬
te facias. si ñ facias non eris. Regie iurtutes
p̃cipue due. iꝰticia. ⁊ pietas. plus aut̃ in regib
laudat᷑ pietas. nam iꝰticia ꝑ se seuera÷. C̃ onsu¬
ferre ñ possent. annua ĩꝑia binosq consules
a ꝯsulendo ciuib. uela regendo cuncta ꝯsilio.
Quos tam̃ iõ mutandos ꝑannos singulos degert
ut nec insolens du man̾et. ⁊ mod̾atior cito suc¬
curreret. iñ aut̃ duo pares. qr unꝰ remͤ iuilem.
alt̃ aut̃ remimilitarem administrabat. reg¬
nauert̃ aut̃ in annis qͣdringentis sexaginta
septem. Proconsules suffecti erant consulib.
et dicti ꝓconsules eo qd̃ uice ꝯsulis fung̾ent᷑. sicut

Expanded text:
adpendices istorum habentur. Reges a regendo voadpendices istorum habentur. Reges a regendo vocati. Sicut enim sacerdos a sacrificando, ita et rex a regendo. Non autem regit, qui non corrigit. Recte igitur faciendo regis nomen tenetur, peccando amittitur. Unde et apud veteres tale erat proverbium: 'Rex eris, si recte facias: si non facias, non eris.' Regiae virtutes praecipuae duae: iustitia et pietas. Plus autem in regibus laudatur pietas; nam iustitia per se severa non ferrent, annua imperia binosque consules a consulendo civibus, vel a regendo cuncta consilio. Quos tamen ideo mutandos per annos singulos elegerunt, ut nec insolens diu maneret, et moderatior cito succurreret. Inde autem duo pares, quia unus rem civilem, alter rem militarem administrabant. Regnaverunt autem annis quadringentis sexaginta septem. Proconsules suffecti erant consulibus, et dicti proconsules eo quod vicem consulis fungerentur, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
cabula s̃. ita ut pͥma origo nominis eoꝵ tpr̃mue¬
tustati ñ pateat. Iam uero hii qͥ antipode dñr.
nulla rone credendũ÷ qr nec soliditas patit᷑. nͨͦ
centrum t̃re. s neq ħ ulla historie cognitione
firmat᷑. s hoc poete q̃i rocinando coniectant.
excellentes urib ppłos quos fecrrũt fabłe ab
irata ꝯtͣ deos t̾ra ad eius ultionẽ creatos. uñ et
tione qd̃ qĩ ulciscende matͥs tre causa indeos ar¬
mati extiterunt. qͦs fabłeai ioue bello fuisse su¬
ꝑatos. atq extinctos fingunt. ꝓpt̃ qd de celo iactiᷤ
fulminib int̾ierunt.
nam sicut reges a regendo uocati. ita reg¬
num aregib regnũ uniu̾se nationes suis qͥq tẽ¬
terum ab altero soluetur. Int̾ omĩa aut̃ regna
posteriꝰ: ita illud inoriente itas in occidente
exortum ÷. Deniq in illiꝰ fine: hꝰ initium con¬
festim fuit. regna cetera cet̾iq reges urelut

Expanded text:
cabula sunt, ita ut prima origo nominis eorum temporum vecabula sunt, ita ut prima origo nominis eorum temporum vetustate non pateat. Iam vero hi qui Antipodae dicuntur, nulla ratione credendum est, quia nec soliditas patitur, nec centrum terrae; sed neque hoc ulla historiae cognitione firmatur, sed hoc poetae quasi ratiocinando coniectant. excellentes viribus populos, quos ferunt fabulae ab irata contra deos terra ad eius ultionem creatos. Unde et tione, quod quasi ulciscendae matris Terrae causa in deos armati existerent, quos fabulae a Iove bello fuisse superatos atque extinctos fingunt, propter quod e caelo iactis fulminibus interierunt. Nam sicut reges a regendo vocati, ita regnum a regibus. Regnum universae nationes suis quaeque temterum ab altero solveretur. Inter omnia autem regna posterius, ita illud in oriente, hoc in occidente exortum est: denique in illius fine huius initium confestim fuit. Regna cetera ceterique reges velut
Abbreviated transcription (Latin):
mantes. ext̃mi aut̃ qr seui. ⁊ a consorcio huma¬
ex quo originẽ thunt. chtis eni hebrdica lins
echios interp̃tatur. hii qͦndam abindo flumi¬
ne ꝯsurgentes iuxta egiptum. int̾ nilũ ⁊ occeanũ.
inm̃idie sub ip̃a soł uicinitate insederint qͦꝵ tͤs
sunt ppłi. esꝑii garamantes ⁊ yndi. Esꝑu fũt
occidentis. garamantes tͥpolis. indi: orientis.
ĩ rogeli te: gens ethiopum iõ nuncupati. qd̵ tan¬
ta cełitate pollent ut ferascursu pedum asseqͣn
lati ictiofagi. qd̾ uenando in mari ualeant. et
piscib tantũ alantur. hii pꝰ indos montanas
regiones tenent. qͦs subactos. alexand̾ magnis
piscib uesci ꝓhibuit. Atropo fagi gens asꝑrima
sub regione ħyricum sita qͥ humanis carnib ues¬
cuntur. ĩo antͦpofagi noĩantur. Itaq sic̃ his ita
et cet̾is gentib ꝑ secula aut regib. aut alocis. aur
amorib. aut exqͥb libet aliis causil ĩmutata uo¬

Expanded text:
mantes. Extremi autem, quia saevi et a consortio humamantes. Extremi autem, quia saevi et a consortio humaex quo originem trahunt. Chus enim Hebraica lingua Aethiops interpretatur. Hi quondam ab Indo flumine consurgentes juxta Aegyptum inter Nilum et Oceanum in Meridie sub ipsa solis vicinitate insederunt; quorum tres sunt populi: Hesperi, Garamantes et Indi. Hesperi sunt Occidentis; Garamantes Tripolis, Indi Orientis.Trochoditae gens Aethiopum, ideo nuncupati, quod tanta celeritate pollent ut feras cursu pedum adsequanlati. Icthyophagi, quod venando in mari valeant, et piscibus tantum alantur. Hi post Indos montanas regiones tenent, quos subactos Alexander Magnus piscibus vesci prohibuit. Anthropophagi gens asperrima sub regione Siricum sita, qui quia humanis carnibus vescuntur, ideo anthropophagi nominantur. Itaque sicut his, ita et ceteris gentibus per saecula aut a regibus, aut a locis, aut a moribus, aut ex quibuslibet aliis causis inmutata vo
Abbreviated transcription (Latin):
nissent. ⁊ ignara lingua ꝯmercium ꝓhibt.
ꝑpatentes ag̾s et diu̾sas solitudin es uagabant᷑
et apopulationib uagabundis. semet ipsos
ꝓͥa lingua numidas apellauert .i. sñ opidoua¬
gos et inc̾tos. Medi aut̃ cum libiis semiscuenꝰ.
qͥ ꝓxima spania inhabitant. qͦꝵ nom̃ paulacĩ
libits corrupere. barbara lingua mauros pp̃
medos appellantes licet mauri obcalorema
gͥcis uocentur. Greci enĩ nigrum mauronus¬
cant. estifero qͥppe calore afflati spẽm colerisat
ducunt. Massilaci ciuitas affrice÷. ñ longtab
athlante. ⁊ hortis hesꝑidum. aqua ciuitate mal¬
sili uocati sunt. quos nos corrupte massidos
legentis monstrata sacdos. Gaulalum gentes
sunt ameridie usq occeanum hesꝑitm ꝑua¬
gantes. his nom̃ galloem insula dedit que:
iuxta ethiopiam uͭ nec spens nascitur. neq ui¬
uit. Garamantes ppłi affrice ꝓpe cirenas inhabi¬
tantes. agaramante rege apollinis filio noĩati.

Expanded text:
nirent, et ignara lingua commercium prohiberet, per patentes agros, et diversas solitudines vagabantur, et a pabulationibus vagabundis semetipsos propria lingua Numidas appellaverunt, idgos et errantes. Medi autem cum Libyis se miscuerunt, qui proxima Hispania inhabitabant; quorum nomen paulatim Libyes corrupere, barbara lingua Mauros propter Medos appellantes, licet Mauri ob colorem a Graecis vocentur. Graeci enim nigrum μαῦρον vocant. Aestifero quippe calore afflati speciem atri coloris ducunt. Massylia civitas Africae est, non longe ab Atlante et hortis Hesperidum; a qua civitate Massyli vocati sunt, quos nos corrupte Massulos  mihi Massylae gentis monstrata sacerdos. Gaulalum gentes sunt a meridie usque Oceanum Hesperium pervagantes. His nomen Gauloe insula dedit, quae est iuxta Aethiopiam, ubi nec serpens nascitur neque vivit. Garamantes populi Africae prope Cyrenas inhabitantes, a Garamante rege Apollinis filio nominati,
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sitates existunt. Inde romanosgͣues. g̾cos
leues afros uͭsipeliẽs. gallos natura feroces.¬
atq acriores ingenio ꝑuidemus. qd̾ natura di¬
matum facit. Galli aut̃ senones antiqͥtus ⁊enoneᷤᷤ
dicebant᷑. qd̾ lib̾m hospitio recepissent. postea ⁊.
in .s. litera cõmutata ÷. Uacca opidum fuit iux¬
ta pyreneum. a quo s̃ cognominati uaccei. deqͥb
id̾ ⁊ uascones qĩ uaccones.t. in .s. titera demu¬
tata. qͦs gneyus pompeyus edomita hyspania:⁊
ad triumphum uenire festinans. depyrenei ui¬
gis deposuit. ⁊ inunũ oppidũ ꝯg̾gauit. uñ et
conuenarũ ubrs nom̃ accepit. Spani. ab ybero

Expanded text:
diversitates existunt. Inde Romanos graves, Graecos diversitates existunt. Inde Romanos graves, Graecos leves, Afros versipelles, Gallos natura feroceatque acriores ingenio pervidemus, quod natura climatum facit. Galli autem Senones antiquitus Xenones dicebantur, quod Liberum hospitio recepissent; postea X in S litteram commutata est. Vacca oppidum fuit iuxta Pyrenaeum, a quo sunt cognominati Vaccei, de quibus Idem et Vascones, quasi Vaccones, c in s litteram demutata. 108. Quos Cn. Pompeius, edomita Hispania, et ad triumphum redire festinans, de Pyrenaei jugis deposuit, et in unum oppidum congregavit. Unde et Convenarum urbs nomen accepit. 109. Hispani ab Iber
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑlimites habitacula ꝯstituta bargos uulgo
uocant. hii postea rebellei romanis effecti.
minis insederunt. ⁊ nom̃gentis obtinuer̾t.
Saxonigens in occeani lutorib ⁊ paludib iniiis
sita. uirtute atq agilitate habil. uñ ⁊ appella¬
ta qid̾ sit durũ. ⁊ ualidissimũ genꝰ hoĩum. et
p̃stans cet̾is piraticis. franci a quodã ꝓpͥo duce
uocari putant᷑. alii eos aferitate moꝵ nuncu¬
patos existimant. senim ilł montes in ꝯditi na¬
turał ferocitas animoꝵ. Britones qͥdam lature
noĩatos suspicant᷑. eo qd̾ bruti s̃ gens intͣ occea¬
feereis c̃afmento uariaꝵ figuraꝵ sti̾mate ad¬
notent᷑. Galli a candore corꝑis nuncupati s̃.
gala enimgͥce lac dicit᷑. uñ ⁊ sibilla sic eos apel¬
lat cum ait dehis deis. C̃unc lactea colla au¬
is innec tuntur scd̾m diu̾sitatem enĩ celi. ⁊ fa¬
cies hoĩum ⁊ color. ⁊ corꝑum qͣntitates. ⁊ aĩoꝵ

Expanded text:
per limites habitacula constituta burgos vulgo per limites habitacula constituta burgos vulgo vocant. Hi postea rebelles Romanis effecti pminis insederunt, et nomen gentis obtinuerunt. Saxonum gens in Oceani litoribus et paludibus inviis sita, virtute atque agilitate habilis. Unde et appellata, quod sit durum et validissimum genus hominum et praestans ceteris piraticis. Franci a quodam proprio duce vocari putantur. Alii eos a feritate morum nuncupatos existimant. Sunt enim in illis mores inconditi, naturalis ferocitas animorun. Brittones quidam Latine nominatos suspicantur, eo quod bruti sint, gens intra Oceaferreis cum atramento variarum figurarum stigmate adnotentur. Galli a candore corporis nuncupati sunt. Γάλα enim Graece lac dicitur. Unde et Sibylla sic eos appellat, cum ait de hisVirg. Aen. 8, 660: Tunc lactea colla auro innectuntur. Secundum diversitatem enim caeli et facies hominum et colores et corporum quantitates et animorum
Abbreviated transcription (Latin):
liciis annis ab extremis gallie erumpets. iux¬
ta quẽ fluuiũ inhabitasse. ⁊ ex eo fxisse nom̃
uuandali ꝑhibent᷑. Germame gentes dic̃te
runt. feroces animis. et semꝑ indomiti raptu
uenatuq uiuentes hoꝵ płime gentes uarie ar¬
mis discolores habitu linguis dissone ⁊ ongi¬
ne uocabuloꝵ incerte ut tołates.c amsiuari.
qͣdiumgri. marcomanni. bruteri. camasi. blan¬
giam. tubantes. qͦrum inmanitas barbarie etiã
in ip̃is uocabuł errorem qͤmdam significat. Sii¬
eui pars gͥmanoꝵ fuerunt infines septẽtͥoniᷤᷤ.
de qͥb lucanꝰ fundit ab extremo flauos aqͥlone
sutuos. quoꝵ fuisse coitum pagos ⁊ ppłos młti
ꝓdid̾unt. Dicti aus fuisse sueui putant᷑ a mon
te sueuo. qͥ abortu miciũ g̾manie fac̃. ciniꝰ lo¬
subacta int̾iori germania ꝑ castrorum limiteᷤᷤ
positi atyberio cesare in magnã caluer̾t gen¬
tem. atq ita nom̃ ex locis sũpserunt. qr crebra

Expanded text:
licus amnis ab extremis Galliae erumpens, iuxlicus amnis ab extremis Galliae erumpens, iuxta quem fluvium inhabitasse, et ex eo traxisse nomen Vandali perhibentur. Germaniae gentes dictae, runt; feroces animi, et semper indomiti, raptu venatuque viventes. Horum plurimae gentes, variae armis, discolores habitu, linguis dissonae, et origine vocabulorum incertae: ut Tolleraces, Amsivari, Quadi, Tungri, Marcomanni, Bruteri, Camasi, Blangioni et Ubantes; quorum immanitas barbariae etiam in ipsis vocabulis horrorem quemdam significat. Suevi pars Germanorum fuerunt in fine Septentrionis, de quibus Lucanus: Fundit ab extremo flavos, ab Aquilone Suevos; quorum fuisse centum pagos et populos multi prodiderunt. Dicti autem Suevi putate Suevo qui ab ortu initium Germaniae facit, cujus losubacta interiori Germania, per castrorum limites positi a Tiberio Caesare in magnam coaluerunt gentem, atque ita nomen ex locis sumpserunt; quia crebra
Abbreviated transcription (Latin):
maleficiis. inhabitant aut̃ plageun apennini
montes. s̃imł cum umbris. Gothi amagoth filio
iafeth noĩati ꝓutantur. de similitudine ulti¬
me sillabe quos uet̾es magis getrĩs quam gothoᷤ.
uocauert gens fortis et potentissima corꝑm
mole ardua armorũ gen̾ẽ t̾ribił. deqͥb lucanꝰ
hinc dacus p̃mat. in geres occurrat hiberis.
fuerunt qͥ amultitudine boum sic uocari
credunt᷑. de qͥb qͥdam qͥcolit t̃re medio uł ille
diuitis mlit boue pilleatus a scolarpe. Gipe¬
ctes pedestͥ p̃lio mag̃ quã equestͥ s̃ usi. et ex
hac causa uocati. Sarmate patentib campiᷤᷤ
armati in eqͥtabant pꝰꝗͣ eos lentuł dantibio
ꝓhibet. atq in obstudio armoꝵ sarmate nũ¬
cupati existimant᷑. Lanꝰ fluuius fertur ult᷑
dabium a qͦ alani dicti s̃ fic̃ ⁊ ppłi inhabitan¬
tes iuxta lemannũ fluuium alemanni uo
fixa lamanno. Longobardos uulgo fert᷑ no¬
minasse plixa barba: ⁊ nunꝗͣ tonsa. Uindi¬

Expanded text:
maleficiis. Inhabitant autem plagam Apennini maleficiis. Inhabitant autem plagam Apennini montis simul cum Umbris. Gothi a Magog filio Japhet nominati putantur de similitudine ultimae syllabae, quos veteres magis Getas quam Gothos vocaverunt: gens fortis et potentissima, corporum mole ardua, armorum genere terribilis. De quibus Lucanus: Hinc Dacus premat, inde Getes occurrat Iberis. fuerunt, qui a multitudine boum sic vocati creduntur. De quibus quidam: Qui colit terrae medio, vel ille Divitis multo bodes pedestri proelio magis quam equestre sunt usi, ex hac causa vocati. Sarmatae patentibus campis armati inequitabant prius quam eos Lentulus Danubio prohiberet; atque inde ob studio armorum Sarmatae nuncupati existimantur. Lanus fluvius fertur ultra Danubium, a quo Alani dicti sunt, sicut et populi inhabitantes iuxta Lemannum fluvium Alemanni vocfixa Lemanno. Langobardos vulgo fertur nominatos prolixa barba et numquam tonsa. Vindi
Abbreviated transcription (Latin):
sent. de qͥb uͥgiliꝰ. heu fuge erudeł terras. fuge
litus auarum. qĩ crudelium ał auarorum.
trum fluuium auocabulo amnis. quo aman
recesserunt appellati s̃. Romani a romulo noĩe
nuncupati s̃. qui urbeni ꝯdidit romã genti¬
q et ciuitatem nom̃ dedit. hii aut̃ afatumo sa¬
turnii. alatino latinii uocatis. Nam latinꝰ¬
rex italie fuit. qͥ ex nomine suo latinos appel¬
lauit. qͥpostea romani ñ cupatis. hii ⁊ qͥntes
dicti s̃. qr quirinꝰ dictus: romulus qd semꝑ ha¬
sta utebatur. que saumoꝵ lingua epunsdt᷑¬
Italiis qͦ ⁊ sabinꝰ ⁊ sicamis fr̃s fuerunt. et qͥb
nomina ppłis imposita et regionib sunt.
Nam abitalo itali. a sabino sabini. a ficano
s. callorum uet̾um ꝓpago. qͥ apenninũ mon¬
tẽm incolunt. dequb historie ꝑhibent. eod̾
lib̾i marsia. qͥusum ilł uitium ostendit. ⁊ ob
hor illi statiam fecer̃. quam pꝰea romanis uictiᷤᷤ
eic. serpens dicatur. illesos aut̃ ẽẽ carminum

Expanded text:
en. 3, 44: Heu fuge crudeles terras, fuge litus avarum; quasi crudelium et avarorum. trum fluvium, a vocabulo amnis, quo a mari recesserunt, appellati sunt. Romani a Romuli nomine nuncupati, qui urbem Romam condidit gentique et civitati nomen dedit. Hi antea a Saturno Saturnii, a Latino Latini vocati sunt. Nam Latinus Italiae rex fuit, qui ex suo nomine Latinos appellavit, qui postea Romani nuncupati sunt. Hi et Quirites dicti, quia Quirinus dictus est Romulus, quod semper hasta utebatur, quae Saet Sabinus, et Sicanus fratres fuerunt, et quibus nomina populis imposita et regionibus sunt. Nam ab Italo ITALI, a Sabino SABINI, a Sicano sed Gallorum veterum propago, qui Apenninum montem incolunt. De quibus historiae perhibent quod Liberi Marsya, qui usum illis vitium ostendit, et ob hoc illi statuam fecerunt, quam postea Romani victis , et ophis serpens dicatur: illaesos autem esse carminum
Abbreviated transcription (Latin):
chaniam pͥmũ furtim occupauert᷑. e iñ plaq
finium etiam uͥtute obtinuerunt. assyniab
assur filio serri uocati. gens potentissima q̃
ab eufrate usq ad indorum fines omnẽ inime¬
dio tenuit regionẽ. medi arege suo cognomi¬
nati putantur. Nlamq iason pelyaci regis fr̃ era
peliea filiis tessalia pulsus: cum medsa ipxoet
sua.cuiꝰ fuit pͥuignꝰ medꝰ rex atheniensiũ. qͥ
pꝰ mortem ia sonis orientis plagam ꝑdomuit. iꝙ
mediam urbem ꝯdidit. gentẽq medorum no¬
mine suo appellauit. s inuenimꝰ in genesi
qd̃ maday auctor gentis medorũ fuit. a quo
⁊ cognominati ut suꝑiꝰ dictum ÷. ꝑ se aꝑseo
rege̾ sunt uocati. qͥ ag̾cia asiam transiens. ͥ
barbaras gentes gͣui diut᷑noq bello ꝑdomu¬
it. nouissime uictor nom̃ sub̾ te gentiddit
Perseaut̃ ante eynum ignobiles fuernt.
et nulliꝰ int̾ gentes loci habebant᷑. medi semꝑ
potentissimi fuerunt. Casdei qui nec̃ caldei uo¬

Expanded text:
caniam primum furtim occupaverunt, deinde pleraque caniam primum furtim occupaverunt, deinde pleraque finium etiam virtute obtinuerunt. Assyrii ab Assur filio Sem vocati, gens potentissima, quae ab Euphrate usque ad Indorum fines omnem in medio tenuit regionem. Medi a rege suo cognominati putantur. Namque Iason, Peliaci regis frater, a Peliae filiis Thessalia pulsus est cum Medea uxore sua; cuius fuit privignus Medus rex Atheniensium, qui post mortem Iasonis Orientis plagam perdomuit, ibique Mediam urbem condidit, gentemque Medorum nomine suo appellavit. Sed invenimus in Genesi quod Madai auctor gentis Medorum fuit, a quo et cognominati, ut superius dictum est. Persae a Perseo rege sunt vocati, qui e Graecia Asiam transiens, ibi barbaras gentes gravi diuturnoque bello perdomuit, novissime victor nomen subiectae genti dedit. Persae autem ante Cyrum ignobiles fuerunt, et nullius inter gentes loci habebantur. Medi semper potentissimi fuerunt. Chasdei, qui nunc Chaldaei vo
Abbreviated transcription (Latin):
qui c̾us appellatust. Et si omĩa ꝯsidentur pli¬
rima tam̃ gentiũ mutata quã manentia uoi¬
dentali parte eos includit. Seres appͥo epido
nom̃ sortiti s̃. gens adoruentẽ sita. apud qͥlaro
de arborib conteritur. dequib ⁊ illud ignotisi
cie s noti uellere seres. Gangaride pptisunt it
assyrios indosq habitantes cca gangem filiu¬
um. uñ etiam gangaride nuncupati ĩ hrchani
dicti. a silua irchania. uͭ s̃ plurime tygres de¬
triani scite fuer̾t. qͥ suorum factione a sedib
sius pulsi. iuxta pactron orientis fluuium
ꝯsederunt. ex cuiꝰ uocabło ⁊ nom̃ sortiti st̃. hi¬
ius gentis rex fuit ⁊oroastres inuentor magit
artis. Parthi quoq ⁊ ip̃i abscitis. originẽ trahũ
fuerunt enĩ eoꝵ exules. quod ⁊̃ eoꝵ uocabulo
manifestatur. nam sciticosmone exules parthi
dicuntur. hii similit᷑ ut bactriani domesticis
seditionib scithia pulsi. solitudines uytahyr¬

Expanded text:
qui Chus appellatus est. Et si omnia considerentur, pluqui Chus appellatus est. Et si omnia considerentur, plura tamen gentium mutata quam manentia vocadentali parte eos includit. 40. Seres a proprio oppido nomen sortiti sunt, gens ad Orientem sita, apud quos de arboribus lana contexitur, dacie, sed noti vellere Seres. Gangaridae populi sunt inter Assyrios Indosque, habitantes circa Gangen fluvium. Unde etiam Gangaridae nuncupati sunt. Hircani dicti a silva Hircania, ubi sunt plurimae tigres. Bactriani Scythae fuerunt, qui suorum factione a sedibus suis pulsi iuxta Bactron Orientis fluvium consederunt, ex cuius vocabulo et nomen sortiti. Huius gentis rex fuit Zoroastres, inventor magicae artis. Parthi quoque et ipsi ab Scythis originem trahunt. Fuerunt enim eorum exules, quod etiam eorum vocabulo manifestatur. Nam Scythico sermone exules 'parthi' dicuntur. Hi, similiter ut Bactriani, domesticis seditionibus Scythia pulsi solitudines iuxta Hir
Abbreviated transcription (Latin):
nantur. gomer ex quo galathe.i. galli.
uban aquo iones. qui ⁊ g̾ci. uñ ⁊ mare ioniũ.
T̃ ubal aquo hibi. qui ⁊ hispani. licet qͥdam exe
eo et italos suspicentur. mosech a quo capado¬
uocant. Rifan aquo palagonas Gotor¬
arbitratur. uñ et metiopolis ẽoꝵ ciuitas char
a quo rodii. hee suno gentes de styrpe iafech
qͥ a tauro monte ad agiuilonens mediam par¬
tem asye.⁊ omnẽ euro pe̾m usq usq adocce¬
anum britannicũ possident. noĩa ⁊ log̃is et
gentib reling̃ntes. deqͥb pꝰ ea ĩmutatas̃
plurima. ceteraꝑmanent ut fuerunt. ⁊lam¬
multaꝵ gentium uocabula: partim manse¬
runt ita: ut q hodie appareant: uñ fuenuit᷑
dirruata. sicut ex assur assyrii. ex eber hebre
l. partim uͦ temꝑis uetustate ĩmutata ĩ. ut
uix homines doctissimi antiqͥssimas histori¬
as ꝑ sctantes. nec omĩum ẜ̃ aliquarũ existiꝰ
oris nes sentium potuerunt reꝑire. tamoa
thiopium qͥdicunt᷑ ad eum filium cam ꝑtint

Expanded text:
nantur: Gomer, ex quo Galatae, id est GaIavan, a quo Iones, qui et Graeci. Unde et mare Ionium. Thubal, a quo Iberi, qui et Hispani; licet quidam ex eo et Italos suspicentur. Mosoch, ex quo Cappadovocant. Riphath, a quo Paphlagones. Gotorrbitratur. Unde et metropolis civitas eora quo Rhodii. Haec sunt gentes de stirpe Iaphet, quae a Tauro monte ad aquilonem mediam partem Asiae et omnem Europam usque ad Oceanum Brittanicum possident, nomina et locis et gentibus relinquentes; de quibus postea inmutata sunt plurima, ceteramultarum gentium vocabula partim manserunt, ita ut hodieque appareat unde fuerant derivata, sicut ex Assur Assyrii, ex Heber Hebraei; 404 partim vero temporis vetustate ita mutata sunt, ut vix homines doctissimi antiquissimas historias perscrutantes, nec omnium, sed aliquarum ex istis origines gentium potuerint reperire. 39. Aethiopum, qui dicuntur ad eum filium Cham pertinere
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ dum ludos expectaret. ⁊ ꝓnunciatũ illi eẽt
appło ut uocaretur ⁊ dnis. statim manu uulcu¬
q ad u̾so indecoras adulationes repssit. ⁊ dni ap¬
pellationẽ ut homo declinauit. acq insegnti
die omnẽ ppłm gͣuissimo dicto corripuit. dnm
it aut̃ filius aͤtie que nata÷ desorore iulii cesa¬
ris. Reges aut̃ ob hanc cãm apd̾ gͥcos basilei uocã¬
tui. quod tanꝗͣ bases ppłm sustinent. uñ et bases¬
tyrannum nulla diseretio erat. Ut parsmͥ paeiꝰ
erit dext̾am tetigisse tyranni. fortes enĩ reges¬
tprannos uocari pessimos. atq intꝓbos reges. lu¬
xuriose duationis cupiditatem ⁊ crudelissimã
dominationem in ppłis ex̾tentes. Enceps ⁊ digni
tatis mͦ sig̾tatur ⁊ ordinis. sic̃ ÷ illud uͥgilianum
pͥnceps ardentem ꝯiecit lampiada turnus ꝓpͥmus
piat. sicut municeps. ad eo qd̾ munia accipias¬
num. ñdixit inore ꝯfulis. Monarche funt. qͥ sin¬
gularem p̾sident pͥctestate. quał fuit alexanda

Expanded text:
 dum ludos spectaret, et pronuntiatum esset illi a populo ut vocaretur et Dominus, statim manu vultuque averso indecoras adulationes repressit et Domini appellationem ut homo declinavit, atque insequenti die omnem populum gravissimo edicto corripuit, Domiit autem filius Actiae, quae nata est de sorore Iulii Caesaris. Reges autem ob hanc causam apud Graecos βασιλεῖς vocantur, quod tamquam bases populum sustinent. Untyrannum nulla discretio est, ut: Pars mihi pacis erit dextram tetigisse tyranni. Vel tyronestyrannos vocari pessimos atque improbos reges, luxuriosae dominationis cupiditatem et crudelissimam dominationem in populis exercentes. Rex mystitatis modo significatur, et ordinis, sicut est illud Virgilianum: Princeps ardentem conjecit lampada Turnus, pro primus. d primum capiat, sicut municeps ab eo quod munia capianum.' Non dixit 'in ore consulis.' Monarchae sunt, qui singularem possident principatum, qualis fuit Alexander
Abbreviated transcription (Latin):
iouis. ⁊ curi medose filis. Cycropiatthemen¬
cuiꝰ filia atns
nom̃ ⁊ regioni ⁊ genti dedit. et et ea astrici cog¬
minati sunt qͥ sunt attenienses. Ionuirteas x
suo nomine atthenienses uocauit iones inlo¬
sunt. pꝰea macedones dicti. ẜpyrote apĩ̾o acu¬
tͣnsire p̃fitmpserunt. Dorus neptuni ⁊ ellepisa
lius fuit. Uñ dori ⁊ originẽ ⁊ nom̃ ducunt fũ
aut̃ parsgͣcie gentis. ex quib enam cognomini¬
ta ÷ t̃tia lingua grecorũ. que doriea appellatiur.
ne diutnitate p̃lii spem ꝓlis amitt̾ent. p̃cepunt
iuuenes deicertis parentip nati. ⁊ exnotano¬
t̾ni pudoris spartam uocati s̃. nam ipsos eẽsfi¬
tanos qͦs ⁊ lacedemones. Traces ex filio rafitha
tos existimant qd̾ sint truices. seuissimi eni mĩ¬
um gentiũ fu̾nt. Uñ ⁊ multa de tis fabulosi

Expanded text:
Eurimedusae filio. Cecropi Atheniencujus filia Attis nomen et regioni et genti dedit, et ex ea Attici cognominati, qui sunt Athenienses. Ion vir fortis ex suo nomine eosdem Athenienses vocavit Iones. Macesunt: postea Macedones dicti. Epirotae a Pyrrho AchItaliam transire praesumpserunt. Dorus Neptuni et Ellepis filius fuit, unde Dori et originem et nomen ducunt. Sunt autem pars Graeciae gentis; ex quibus etiam cognominata est tertia lingua Graecorum, quae Dorica appellatur. ne diuturnitate proelii spem prolis amitterent, praeceperunt iuvenes de incertis parentibus nati ex nota materni pudoris Spartani vocati sunt. Nam ipsos esse Spartanos, quos et Lacedaemonios. Thraces ex filio Iaphet, tos existimant, quod sint truces. Saevissimi enim omnium gentium fuerunt, unde et multa de eis f
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ atyria urbe fenicum noĩatos. de qͦprofect̃i
sunt ⁊ in asfnce litus uenerunt. Getuligete¬
dicuntur fuisse. qui in genti agmine alocis
sitis nauib ꝯscendente s. loca fȩrcium in lidũ

Expanded text:
vero a Tyria urbe Phoenicum nominatos, de qua profecti vero a Tyria urbe Phoenicum nominatos, de qua profecti sunt et in Africae litus venerunt. Getuli Getdicuntur fuisse, qui ingenti agmine a locis suis navibus conscendentes, loca Syrtium in Libya
Abbreviated transcription (Latin):
thelamoni. dum ñ reciꝑetur in regnũ cyprũ
concessisse. iq urbem noĩe antiqͣ patrie sala¬
minam ꝯdidisse. tnde ad acĩgaletiam ꝓfectiis
ex positis sedib ex loco genti nom̃ dedisse. astu¬
res gens spanie uocati. eo qd̾ cͥca sturam flum̃
gens s̃panie. uocabło urbis. ⁊ hyberi annisc̃
insidunt appellati. horum animꝰ ꝑtumxx et
mag̃ ad laꝰtrocinandũ. ⁊ adbellandꝰ uł ad ꝑpe¬
ciendum uerba semꝑ ꝑati. Celtiberi exgal¬
lis celticis fuerunt. quoꝵ ex nomine appellata
ẽ regio celtibena. Nam ex flumine spame
ibero. u consecłunt. ⁊ exgallis qͥ celtici dicebã¬
tur mixto utroq uocabulo celtibi nuncupa
tĩ. asfri appellati. ab uno expost̾is abrahe qͥ
uocabatur a fer. qͥdr̃ duxisse adu̾sus libiam
et̾citum. ⁊ ibi uictis hostib consedisse. eĩq po¬
steros ex nomine attaui et afros ⁊ affricã nun
cupasse. Peni aut̃ cartaginenses s̃. afenicib
nuncupanti. qͥ cum dẏdone ꝓfectis. tyrios

Expanded text:
Telamoni, dum non reciperetur in regnum, Ciprum concessisse, ibique urbem nomine antique patrie Salaminam condidisse; et inde ad Galitiam profectus est et, positis sedibres gens Hispaniae, vocati eo, quia circa Asturem flumen, gens Hispaniae, a vocabulo urbis et Iberi amnis, cui insidunt appellati: horum animus pertinax magis ad latrocinandum et ad bellandum, vel ad perpetiendum verbera semper parati. Celtiberi ex Gallis Celticis fuerunt, quorum ex nomine appellata est regio Celtiberia. Nam ex flumine Hispaniae Ibero, ubi consederunt, et ex Gallis, qui Celtici dicebantur, misto utroque vocabulo, Celtiberi nuncupati sunt. Afri appellati ab uno ex posteris Abrahae, qui vocabatur Afer, qui dicitur duxisse adversus Libyam exercitum, et ibi victis hostibus consedisse, ejusque posteros ex nomine Atavi, et Afros Africam ncupasse. Poeni autem Carthaginenses sunt a Phoenicibus nuncupati, qui cum Didone profecti sunt. Tyrios
Abbreviated transcription (Latin):
tem ꝑipsorum thura uen̾amur. tp̃i sunt et
arabi. q in montes arabie s̃ qͥ uocant᷑ libanꝰ.
et ante libanꝰ uͥ thura colliguntur. Syriasu¬
rim uocati ꝑhibentur. qͥ fuit nepos abrahã
ex cetura. quos aut̃ uet̾es assyrios: nẽ nosuo¬
camus syros. aparte totum appellantes. hebrei
uocati sunt ab heber. qͥ ꝓneposfuit sem. Isra-¬
helite uͦ ab isrł filio istac. Nam patͥarcham
hebrecrum ficisse isrł a qͦ duodecĩ tͥb isrłis
detem łͥbuum noĩa imposuit. Nam antea he
iuda reges habebant iudeorum nom sortitist̃.
Reliqua pars decem tͥbuũ que insamaria regem
restituit israhel. Sa maritanorum gens sũpsit
excrdium ab assyriis qͥ tͣnsmigͣti: habitauert ĩ
samaria. qui latme int̾pretantur custodes. eo
qd̃ captiuatis isrł isti int̾ram regionis eoꝵ ad custo¬

Expanded text:
a veneramus. Ipsi sunt et Arabes, quia in montibus Arabiae sunt, qui vocantur Libanus et Antilibanus, ubi tura colliguntur. Syri a Surim vocati perhibentur, qui fuit nepos Abraham ex Cethura. Quos autem veteres Assyrios, nunc nos vocamus Syros, a parte totum appellantes. Hebraei vocati sunt ab Heber, qui pronepos fuit Sem. Israelitae vero ab Israel filio Isaac. Nam patriarcham Hebraeorum fuisse Israel, a quo duodecim Iudaeorum decem tribuum Hebreis imposuit. Nam antea HebIuda reges habebant, Iudeorum nomen sortite sunt; reliqua pars decem tribuum, que in Samaria regem retinuit Israel. 54. Samaritanorum gens sumpsit exordium ab Assyriis, qui transmigrati habitaverunt in Samaria, qui Latine interpretantur custodes, eo quod, captivato Israel, isti in terra regionis eorum ad custo
Abbreviated transcription (Latin):
lasgi nominati s̃. qͥa cum uelis pansis uno
tp̃r aduenisse italiam uisi s̃ ut aues. pͥmo
enim eos uarro italia adpulisse cõmemorat.
g̾ci uͦ pelasgos aiouis ⁊ sarisse filio ꝑhibet
dictos. Mirmidones s achillis socii. dolopes
puri. dicti aut̃ mirmidones sunt p̃ astuci

Expanded text:
lasgi nominati, quia cum velis passis verno lasgi nominati, quia cum velis passis verno tempore advenisse Italiam visi sunt, ut aves. Primo enim eos Varro Italiam adpulisse commemorat. Graeci vero Pelasgos a Iovis et Larissae filio perhibent dictos. Myrmidones fuerunt Achilli socii: Dolopes Pyrrhi. Dicti autem sunt Myrmidones propter astuti
Abbreviated transcription (Latin):
runt. suq dem̃ g̾cis admixti pͥmũ gallogͥci:
nc̃ ex antiqͥ galloꝵ noĩe galathe nuncupant.
G̃ reci ante tessalia tessalo. pꝰea agreco rege gre¬
ci sunt nuncupati. nam gͥci ꝓp̾e tessali c̃ la¬
phitas aut̃ gentẽ tessalie fuisse aiunt lca pe¬
neum añnem olim inhabitantẽ. Alaphita
apollinis filia nuncupatos. Siccionĩ sunt gͥci
nuncupati a sicinio rege.hii pͥmum agialei
uocabant᷑ a rege gealeo. qͥ pͥmꝰ sicionis imꝑa¬
uit. aquo ⁊ agalea ciuitas: nuncupata. que
nẽ pelo ponensis uocatur. apelopge rege suo
ipsi sunt ⁊ arcades abarcade rege. iouis ⁊
calyste filio dict̃i. danai. adanao rege dicti
id ⁊ argiui. ab argo ꝯditore cognominati. Pg̃
aut̃ rex gͥcorum mortuus eipbs est huic filĩ
argus successit in regnum ⁊ ex eo argutiap¬
pellati sunt. qͥ etiam ab eis post obitum. ut
ds̃ habi cepit templo ⁊ sacficio honoratur
A chei qͥ et achiui. ab acheo filio iouis dicti. Pe¬

Expanded text:
runt; sicque deinde Graecis admixti runt; sicque deinde Graecis admixti antiquo Gallorum nomine Galatae nuncupantur. Graeci ante Thessali a Thessalo, postea a Graeco rege Graeci sunt nuncupati. Nam Graeci proprie Thessali sunt. Lapithas autem gentem Thessaliae fuisse aiunt, circa Penion amnem olim inhabitantem, a Lapitha Apollinis filia nuncupatos. Sicyonii Graeci sunt nuncupati, a Sicyone rege. Hi primum Agialei vocabantur, a rege Agealeo, qui primus Sicyonis imperavit; a quo et Agealea civitas nuncupata est, quae nunc Peloponensis vocatur a Pelope rege suo. Ipsi sunt et Arcades, ab Arcade rege Iovis et Callistae filio dicti. Danai a Danao rege vocati. Idem et Argivi, ab Argo conditore cognominati. Postquam autem rex Graecorum Apis mortuus est, huic filius Argus successit in regnum, et ex eo Argivi appellati sunt; qui etiam ab eis post obitum ut deus haberi coepit, templo et sacrificio honoratus. Achaei, qui et Achivi, ab Achaeo Iovis filio dicti. Pe
Abbreviated transcription (Latin):
albo cͥne nascuntur ob assiduas nues.⁊ ip¬
sius capilli color genti nom̃ dedit. ⁊ indicunt᷑
la. ad eo ut nocte plusꝗͣ die cernant albam
aut̃ uicini amaronum fuert̾. Ugnos aña hu¬
mos uocatos. postremo arege suo albares ap¬
pellatos. qͥpͥus multima meotide int̾ glaci¬
alem thanayi ⁊ massagetharum inmanes¬
populos habitauerint. dein ꝑnit̾ib alis e¬
quis. caucasi rupib feras gentes alexandri clau¬
stra cohibentes ruꝑunt. ⁊ orientem uiginti
annis tenuert̃ captiuum. ⁊ abegiptiis aiq ethi¬
opib. annuum uectigal exegerunt. T̃ roianoꝵ
gens aña. ã clarclano dardana uocata Namdar
tͦiam. dardanus ad frigiam ꝑuenit. iͥq pͥmus
regnauit. post quẽ fitius eiꝰ erictoniꝰ. deiñ nepos
tius tros. a qͦ troiani nuncupati s̃. Galathe gal¬
li eẽ noscuntur. qui in auxiliũ a rege letti¬
mie uocati. regnũ cũ eo parta uictoria diuise¬

Expanded text:
albo crine nascuntur ab adsiduis nivibus; et ipalbo crine nascuntur ab adsiduis nivibus; et ipsius capilli color genti nomen dedit. Et inde dicuntur la, adeo ut nocte plus quam die cernant. Albani autem vicini Amazonum fuerunt. Hugnos antea Hunnos vocatos, postremo a rege suo Avares appellatos, qui prius in ultima Maeotide inter glacialem Tanaim et Massagetarum inmanespopulos habitaverunt. Deinde pernicibus equis Caucasi rupibus, feras gentes Alexandri claustra cohibente, eruperunt, et orientem viginti annis tenuerunt captivum, et ab Aegyptiis atque Aethiopibus annuum vectigal exegerunt. Troianorum gens antea Dardana a Dardano nominata. Nam DarThraciam, Dardanus ad Phrygiam pervenit, ibique primus regnavit. Post quem filius eius Ericthonius, deinde nepos eius Tros, a quo Troiani nuncupati sunt. Galatae Galli esse noscuntur, qui in auxilium a rege Bithyniae evocati, regnum cum eo parta victoria divise
Abbreviated transcription (Latin):
meniꝰ exthessalia unꝰ denumo ducum iasonis
qͥ ad colchos ꝓfectis. recollecta multitudine qͤ
amisso rege iasone: passim uagabatur. arme¬
niam ꝯdidit. gentiq ex suo uocabulo nom̃ deb.¬
Limes : ꝑsicus qͥicitas ab eis diuidit: scita ꝯgno¬
minatus. a quo limite. scite aquib dam ꝑhi¬
bentur uocati. gens antiqͥssima sẽꝑ habitant
parthos. bactͥanosq. femine aut̃ eoꝵ amaronũ
regna ꝯdiderunt. Marsagete excitarum origi¬
ne s̃. ⁊ dicti marsagete. quasi gͣues. idẽ fortes
gete. nam sic liuus argentum gͣue dic̃ .i. mas¬
sas. hii sunt qui int̾ scitas atq albanos septẽtona¬
lib uigis in habitant. Amarones dicte s̃. seu qd̃
adustis det̾iorib mãmis ẽet. ne sagitarũ iactꝰ
impediretur. qĩ aNeyaa ator. Nudabant e¬
nĩ quã a diserant mãmam hesticianꝰ utnimam¬
dro usq adint̾nitionẽ delete s̃. In partes asy¬
atice scitie gentes que post̾os se iasonis c̃dũt

Expanded text:
Armenius ex Thessalia unus de numero ducum Jasonis Armenius ex Thessalia unus de numero ducum Jasonis qui ad Colchos profecti sunt: recollecta multitudine, quae amisso rege Jasone passim vagabatur, Armeniam condidit, gentique ex suo vocabulo nomen deLimes est Persicus qui Scythas ab eis dividit, Scytha cognominatus, a quo limite Scythae a quibusdam perhibentur vocati, gens antiquissima semper habita. Hi Parthos Bactrianosque, feminae autem eorum Amazonum regna condiderunt. 63. Massagetae ex Scytharum origine sunt. Et dicti MassagGetae. Nam sic Livius argentum grave dicit, id est massas. Hi sunt, qui inter Scythas atque Albanos septentrionalibus locis inhabitant. Amazones dictae sunt, seu quod adustis dexterioribus mammis essent, ne sagittarum iactus inpediretur, quasi ἄνευ μαζῶν. Nudabant enim quam adusserant mammam. Has Titianus Unimamdro usque ad internicionem deletae sunt. In partes Asiaticae Scythiae gentes, quae posteros se Iasonis credunt,
Abbreviated transcription (Latin):
fenicem nuncupaũ. Sydones aut aciuitate q̃
uocatur sydon. Exisse uocabulũ ꝑhibentur.
Sanaceni dict̾i. uł qi ex sarra segenitos p̃dicert.
uł sicut gentiles daunt. qd̾ ex origine syrorum
funt. quasi syrigene. hii ꝑ amplam habitait
solitudinẽ. ip̃i sunt ⁊ hismahelite ut lib̾ gene¬
seos docet. qd̾ sint ex ismahele. ip̃i cedar. afilio
ismaheł. ipsi agaregni abagar qͥ ut diximꝰ ꝑ
uerso noĩe sarraceni uocant᷑. quia ex sarase
genitos glorre̾nt᷑. Philistei ipsi sunt palestim
qꝵ .p. luteram sermo hebr tus m̃habet. s ꝓeo
qd̃ greco utuntur. iñ philistei ꝓpalestinis dicũ¬
abeorum gen̾e ac societate seꝑati. Cananei appel¬
lati decanahan filio cham quoꝵ t̾ram uid̾i ios¬
sederunt ex cuiꝰ origine fuit emor pat̾ sichem.
a quo amorrei s̃ nuncupati. Egiptii abegipto
qͦdam rege uocatis. Int̾pretant᷑ aut̃ lingua he¬
braica egiptii affligentes eo qd̃ afflixerunt dĩ
ppłm. priꝰquam dut̾no auxilio lib̾aretur.ar-

Expanded text:
Phoeniciam nuncupavit. 56. Sidones autem a civitate quae vocatur Sidon traxisse vocabulum perhibentur. 57. Saraceni dicti, vel quia ex Sara genitos se praedicent; vel, sicut gentiles aiunt, quod ex origine Syrorum sint, quasi Syrigenae. Hi peramplam habitant solitudinem. Ipsi sunt et Ismaelitae, ut liber Geneseos docet, quod sint ex Ismaele. Ipsi Cedar a filio Ismaelis. Ipsi Agaraeni ab Agar, qui, ut diximus, perverso nomine Saraceni vocantur, quia ex Sara se genitos gloriantur. 58. Philistaei ipsi sunt Palaestini, quia p litteram sermo Hebraeus non habet; sed pro eo φ Graeco utuntur. Inde Philistaei pro Palaestinis dicunab eorum genere et societate separati; lati de Chanaam filio Cham, quorum terram Iudaei possiderunt. Ex cuius origine fuit Emor, pater Sichem, a quo Amorrhaei sunt nuncupati. Aegyptii ab Aegypto dicebantur. Interpretantur autem lingua Hebraica AEGYPTII affligentes, eo quod afflixerint Dei populum, priusquam divino auxilio liberaretur. 61.
Abbreviated transcription (Latin):
telle mnit se dusis interualr stin
a t̾ra. propterea dispariclaritate magis
minus ue nr̃is occłis apparent. ⁊am młte ma¬
iores sunt his quas uid̾imus ꝯspicuas. s longi
posite parue uident᷑ a nob̾.
culum suũ una queq stella ꝑcurrat. siue
octo annis fertur explere cͥculum suum. Mer¬
curiꝰ annis .xx. Lucifer annis .ix. Sol annᷤ
nis ⁊ partibus suisreu̾tunt᷑. Quedam syd̃¬
a radiis solis p̃pedita anomala fiunt aut ret¬
grada. aut stacionaria iuxta qd poeta me¬
minit dicens. Sol tpr̃a diuidit eui mutat
nocte diem radusq potentib astra ire ue¬
tat. cursusq uagos statione morat᷑.¬

Expanded text:
tellae inter se diversis intervallis distant a terra, propterea dispari claritate magis minusve nostris oculis apparent. Nam multae maiores sunt his quas videmus conspicuas, sed longius positae parvae videntur a nobis. um unaquaeque stella percurrat, sive totannis fertur explere circulum suum, Mercurius annis XX, Lucifer annis IX, Sol annis nis et partibus revertuntur. Quaedam sidera radiis solis praepedita anomala fiunt, aut retrograda, aut stationaria, iuxta quod et poeta meminit nocte diem, radiisque potentibus astra Ire vetat, cursusque vagos statione morat
Abbreviated transcription (Latin):
istoria ÷ narratio rei geste. ꝑ quam
noscere. apud uet̾es enĩ nemo consebebat¬
historiam. nͥ his qͥ int̃fuisset. ⁊ ea que osen¬
benda eẽnt iudisset. meliꝰ enĩ ocuł que fuĩt
dep̃hendimꝰ. quũ que auditore coliligimis.
que enĩ uidentur sine m̃datio ꝓferunt᷑. hec
disciplina adg̾maticam ꝑtinet. q qͥa qeqͥd
dignũ memoria ÷ litt̾is mandatur. historie
aut̃ iõ monim̃ta dicuntur eo qd̃ moriam
tribuant rerum gestarum. Series aut̃ dic¬
ta ꝑ tͣnslationẽ a seris floꝵ inuicem comp̃¬
quam in foliis palmaꝵ ab eo ꝯscͥptam eẽ ferunt.
ost deretem aut᷑ ing̾cia erodotꝰ historiogͣphus¬
qiiꝰ habitus:. Post quẽ ferecides claruit histẽ
legentib in his que utilia dixert̃. Multi
enim sapientes p̃tita hoĩum gesta ad instituti¬
onẽ p̃sentium historiis indideĩt. siqͥd̾ ⁊ ꝑ histo
ditur. ⁊ ꝑ ꝯsilium regumq successũ młti re¬
cessaria ꝑserutantur.
enus historie tͥplex ÷. aefemoris namq

Expanded text:
istoria est narratio rei geste, per quare vel cognoscere: apud veteres enim nemo conshistoriam, nisi is qui interfuisset, et ea quae conscribenda essent vidisset. Melius enim oculis quae fiunt deprehendimus, quam quae auditione colligimus. Quae enim videntur, sine mendacio proferuntur. Haec disciplina ad Grammaticam pertinet, quia quidquid dignum memoria est litteris mandatur. Historiae autem ideo monumenta dicuntur, eo quod memoriam tribuant rerum gestarum. Series autem dicta per translationem a sertis florum invicem conprquam in foliis palmarum ab eo scriptam esse ferunt. Post Daretem autem in Graecia Herodotus historiam primus habitus est. Post quem Pherecydes claruit his temlegentibus in his quae utilia dixerunt. Multi enim sapientes praeterita hominum gesta ad institutionem praesentium historiis indiderunt, siquidem et per historditur, et per consulum regumque successum multa necessaria perscrutantur. enus historiae triplex est. Ephemeris namque
Abbreviated transcription (Latin):
luna. annosaut̃ in solis cursu pofuerunt.¬
solis est quotiens luna .xxx. ad eandẽ
lineam qua soluertit᷑ ꝑuenit eiq se obitiens.
solem obscurat. Nam deficere sol nobis ui¬
detur. dum illi orbis lime opponitur.

Expanded text:
luna, annos autluna, annos autsolis est, quotiens luna trigesima ad eandem lineam, qua sol vehitur, pervenit, eique se obiiciens solem obscurat. Nam deficere nobis sol videtur, dum illi orbis lunae opponitur.