comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
noscuntur essequam nomina: Et qm̃idem pontifex in firmitates nras Nscepit & habuit: propte¬
readeipio apostolusdicit : Nonenim habemus pontificem qui non possit conpati in firmitatibus
nostris: Etut sedenatura humana lo quidoceret. adiecit : Temptatum autem peromnia ꝓsimilitu¬
dine abse peccato : Et paulo inferius subdidit: Omnisonim ponti fex ex hominibus assumptus:
pro hominibus constitiutur in hisquae sunt addm̃: ut offerat dona & s acrificia ꝓpeccatis : qui con
dolere possit his quiignorant &errant : qm̃ &ipsecircuidatus est  in firmitate : In eoergo quo
circumndatus fuit in firmitate : in eo condoluit ignorantiae &erroribus nostris & in eoconpasts
est in firmitatibus hostris: Ibiestenim unitas compassionis ubiest unitas naturalis : In eoautem
nobis pontifex ille compasiusest : in quo etiamnos conpatimur : dicente beato a postolo: Ipre ps̃

Expanded text:
noscuntur esse quam nomina. Et quoniam idem pontifex infirmitates nostras suscepit et habuit, proptenoscuntur esse quam nomina. Et quoniam idem pontifex infirmitates nostras suscepit et habuit, propterea de ipso Apostolus dicit: Non enim habemus pontificem qui non possit compati infirmitatibus nostris ; et ut se de natura humana loqui doceret, adjecit: Tentatum autem per omnia pro similitudine, absque peccato; et paulo inferius subdidit: Omnis enim pontifex ex hominibus assumptus pro hominibus constituitur in his quae sunt ad Deum, ut offeraorant et errant, quoniam et ipse circumdatus est infirmitate . In eo ergo quo circumdatus fuit infirmitate, in eo condoluit ignorantiae et erroribus nostris, et in eo compassus est infirmitatibus nostris; ibi est enim unitas compassionis, ubi est unitas naturalis; in eo autem nobis pontifex ille compassus est, in quo etiam nos compatimur, dicente beato Apostolo: Ipse Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
carouisti: quousq fuerat cirode uoluta peccuti. &urq a dinfernum descendereta nora
aluutoris. ubipecciti merito torquebatur amima peccutoris hocautom ideo sactunest
ut permorientem temporaliter carnemiusti : donar&ur uita a&erna carni : Et perde seenden¬
temad infernumanimã iusti . doloressoluerentur in ferni: Vtrumq autem scriptura seã non
tacuit: Deresurrectione quideni carnis : siebeato pauloloquente . per hominemimors & per
hominem resurrectio mortuorum : Et sicut inadam omnesmoriuntur ita &in xp̃oomne suiuifi¬
cabuntur : Idem homox p̃sest qui pronobis & pontifex factu s est dumsemet ipsum passioniob¬
tulit & hostu factus est : dumpassionem ipse suscepit. Huic dicitur tuessacerdos in aeternũ
secundum ordinem melchisedech: Et sacerdostamen & hostia humanae naturae : tam officia cog¬

Expanded text:
caro justi, quousque fuerat caro devoluta peccati; et usque ad infernum descenderet anima caro justi, quousque fuerat caro devoluta peccati; et usque ad infernum descenderet anima Salvatoris, ubi peccati merito torquebatur anima peccatoris. Hoc autem ideo factum est, ut per morientem temporaliter carnem justi, donaretur vita aeterna carni, et per descendentem ad infernum animam justi, dolores solverentur inferni. Utrumque autem Scriptura sancta non tacuit, de resurrectione quidem carnis, sic beato Paulo loquente: Per hominem mors, et per hominem resurrectio mortuorum: et sicut in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur . Idem homo Christus est, qui pro nobis et pontifex factus est dum semetipsum passioni obtulit, et hostia factus est dum passionem ipse suscepit. Huic dicitur: Tu es sacerdos in aeternum, secundum ordinem Melchisedech . Et sacerdos tamen, et hostia, humanae naturae tam officia cog
Abbreviated transcription (Latin):
otnerap̃i caro ins pulchro corrum peretur: nec in fernido loribur animatorqueretu
qmanina imnuinis e peccatononerat sabdenda sipplicio: & arnemsine peccuto nondebat
utar etorruptio: Namquia percans homomeruit in seipiopersupplicium diuidi quia malus
adõquiduudinon potest: praeuaricationisreatudisiungi Propterea factunest ut pes¬
eatoris imorser am peecati adepulehrum corrumpendam ꝑduceret : animams biserno
tor quendm protinus mancipuret. sed hacc ulcistentis diaequita : fecit. quac idao taliter
pecattor em adidieit: quia ne peccaret ante predixit: huec fuitretributio peccatorire¬
denda : utiuste peccati supplicium lueret. qui dõiusto iniuste pecausset: Vtautem peccutor
fuisetgratuitomunere liberatus factum estut mortem corporis quã ad õiusto peccator
somo ꝑtulerit : iustedi filius a pecaitore pateretur iniuite & ad epulehrum ꝑueneret

Expanded text:
ut nec Christi caro in sepulcro corrumperetur, nec inferni doloribus anima torqueretur, ut nec Christi caro in sepulcro corrumperetur, nec inferni doloribus anima torqueretur, quoniam anima immunis a peccato non erat subdenda supplicio, et carnem sine peccato non debuit vitiare corruptio. Nam quia peccans homo meruit in seipso per supplicium dividi, quia maluit a Deo qui dividi non potest praevaricationis reatu disjungi, propterea factum est ut peccatoris mors carnem peccati ad sepulcrum corrumpendam perduceret, animam inferno torquendam protinus manciparet. Sed haec ulciscentis Dei aequitas fecit, quae ideo taliter peccatorem addixit, quia ne peccaret ante praedixit. Haec fuit retributio peccatori reddenda, ut juste peccati supplicium lueret, qui Deo justo injuste peccasset. Ut autem peccator esset gratuito munere liberatus, factum est ut mortem corporis, quam a Deo justo peccator 136 homo pertulerat juste, Dei Filius a peccatore pateretur injuste; et ad sepulcrum perveniret
Abbreviated transcription (Latin):
mol strarore paulo sn feriuis adieeit. Pecccta corion ipre portabit : ideo ipi hereditate
pons dabit multor & fortum partictur spolia propterque diraditaest in morte a nma
euis etinter iniquos dleputatusest : & iprpeccata multorum sustinuit : & propter
sniquitatos eorun traditiuest ex hi propheto uerbis &animatradita cognosetur aluato¬
ni dcaro : quiatotus pro nobis aderucem ductuse e homo Sicenimoportuit nr̃o rumpeo¬
catoiun delericrrognaphum: atdumuetus homo noster simuleruci affigitur : tamquã
Intro pheotrium phatoris iuctoria panderetur: Restabattamen ad plenum nrãe redemo
tionie ffectum ut illuous homo sine peccito adõi uceptur destenderet : quoui que
homo s paratus adõ peccati merto cecidiset: Idest a dinfernum ubisolebat peccutoris
amnmatorqueri : &a dȩ pulehrum ubi consueuerat peccatoris caro corrumpi: sictamen

Expanded text:
monstraret, paulo inferius adjecit: Peccata eorum ipse portabit. Ideo ipse haereditate monstraret, paulo inferius adjecit: Peccata eorum ipse portabit. Ideo ipse haereditate possidebit multos, et fortium partietur spolia, propter quod tradita est in mortem anima ejus, et inter iniquos deputatus est. Et ipse peccata multorum sustinuit, et propter iniquitates eorum traditus est. Ex his prophetae verbis et anima tradita cognoscitur Salvatoris et caro, quia totus pro nobis ad crucem ductus est homo. Sic enim oportuit nostrorum peccatorum deleri chirographum, ut dum vetus homo noster simul cruci affigitur, tanquam in tropaeo, triumphatoris victoria panderetur. tionis effectum, ut illuc usque homo sine peccato a Deo susceptus descenderet, quousque homo separatus a Deo peccati merito cecidisset, id est ad infernum, ubi solebat peccatoris anima torqueri, et ad sepulcrum, ubi consueverat peccatoris caro corrumpi; sic tamen
Abbreviated transcription (Latin):
uinitatom fili ibtendit. Acde inceps icipit i carnationis & pasioni nintouam prie¬
dicare annuntiauimus coramipio. ut puer ut radix interrasetiemti nonestei pecies
ne que gloria : &iuidimuseum & non habuit speciem neq decorem . edi pociose iissine ho¬
nore & abiecta prae omnibus hominibus homo i plaga & sciensferro in firmitatem:
qñ auersatuse st. facies eius dehonostataest. necali quid aertinitacst. hcpecouta nr̃a
portat & pronobisdolet & nosexistima uimus cum indoloribus esst &inplaga &inuexa¬
tione : Ipsea utom iuineratuseiet propter inqui tates nrtãs : &in strmatuse sat progtar
traatusent nonaperuitos utouis adimmo landum ductue st. &itagnus ante euimn quie
tondet sieuoee sienon aperuit o liuro. hihumiliatione iuiditiumeius siblatunest
poneritionesseius quisenarrabit : qnitolletur aterruitaeius: abiniquitatibuspo

Expanded text:
vinitatem Filii Dei ostendit; ac deinceps incipit Incarnationis et 135 Passionis mysterium praevinitatem Filii Dei ostendit; ac deinceps incipit Incarnationis et 135 Passionis mysterium praedicare: Annuntiavimus coram ipso, ut puer, ut radix in terra sitienti. Non est ei species, neque gloria. Et vidimus eum, et non habuit speciem, neque decorem, sed species ejus sine honore, et abjecta prae omnibus hominibus: homo in plaga, et sciens ferre infirmitatem, quoniam aversatus est, facies ejus dehonestata est, nec aliquid aestimata est. Hic peccata nostra portat, et pro nobis dolet, et nos existimavimus eum in doloribus esse, et in plaga, et in vexatione: ipse autem vulneratus est propter iniquitates nostras, et infirmitatus est propter flictus est, non aperuit os. Ut ouis ad immolandum ductus est et ut agnus ante eum, qui se tonderet, sine uoce, sic non aperuit os suum. In humilitate iudicium eius sublatum est. Generati
Abbreviated transcription (Latin):
llita non moritur. lumen nonextinguitur. nec uerita sdoprauatur : Nescit tritare lactitia
di nomn potest superari ꝓptereautique etiam xp̃ĩ humanitas sine pecrato ꝑ manit : quia eamim
unitate perionue diuiitas accepit : qua e naturalitor peccare non nouit ho moergex p̃s q̃
peccaita non hibuit propria portare dignatus est aliena . Illorum autemase uoluit peccatapor¬
tar: cum quibus tenebutur consortionaturali. Dicente a postolo: Quienim seĩficant &qui
sc̃ĩficantur exunoomines. Propterquam caus am non confunditur frs eosuocare dicens:
nuntiã bonomentuum fratribus eis : laiarsetiam ꝓpheta pietatis huiustalitereffeo¬
tum praenuntiat : ut hominis in eo nomene uidenter ostendat haec dicens : Dnẽ quis
credidiauditu nr̃o: & brachium dñi cuire uelatumest: Cundicit brachiumdm̃ di¬

Expanded text:
vita non moritur; lumen non exstinguitur; nec veritas depravatur; nescit tristari laetitia; vita non moritur; lumen non exstinguitur; nec veritas depravatur; nescit tristari laetitia; Deitas non potest superari: propterea utique etiam Christi humanitas sine peccato permansit, quia eam in unitate personae divinitas accepit, quae naturaliter peccare non novit. Homo ergo Christus, quoniam peccata non habuit propria, portare dignatus est aliena; illorum autem a se voluit peccata portari, cum quibus tenebatur consortio naturali, dicente Apostolo: Qui enim sanctificat, et qui sanctificantur, ex uno omnes. Propter quam causam non confunditur fratres eos vocare, dicens: Nuntiabo nomen tuum fratribus meis . Isaias etiam propheta, pietatis hujus taliter effectum praenuntiat, ut hominis in eo nomen evidenter ostendat, haec dicens: Domine, quis credidit auditui nostro, et brachium Domini cui revelatum est ? Cum dicit brachium Domini, di
Abbreviated transcription (Latin):
nra rum uirtutum se mina contineri. Vnusergoldemq: x ps̃ in humanitate quae humana sunt
senit : indiunitate autem in passibilis in mortalisq permansit : Dienim filius uerbum
& sapientia patris ipse est salus : dequo profecidicit. salus nost racito ueniet : Ipse uirtus
& apientia : X psenum di uirtus & dĩsapientia. Ipr saturitas : quia panise st quidecae lodes¬
cendit Idemuia ipre ueritas ipseuĩa Idem gaudium & laetitianostra : de quo ꝓpheta
dicit & factum est mihi uerbuntuum : ingaudium & laetitia cordismei. Ipse lume n uerbũ :
quodin luminat eapnem hominem uenientem in hunc mundum hi snominibus superius derg¬
natis in commitabilis atq in passibilis inuenitur : Egrotare nom potest alus : in firmari
non nouit iuirtus. Neset saturita sesurire : uia ne quit errare . sapientia non mutatur

Expanded text:
nostrarum virtutum semina contineri? Unus ergo idemque Christus in humanitate quae humana sunt nostrarum virtutum semina contineri? Unus ergo idemque Christus in humanitate quae humana sunt sensit, in divinitate autem impassibilis immortalisque permansit. CAPUT XXIX. Nomet Sapientia Patris, ipse est salus de qua propheta dicit: Salus nostra cito veniet . Ipse virtus et sapientia: Christus enim Dei virtus et Dei sapientia . Ipse saturitas, quia panis est qui de coelo descendit . Idem via, ipse veritas, ipse vita. Idem gaudium et laetitia nostra, de quo propheta dicit: Et factum est mihi verbum tuum in gaudium et laetitiam cordis mei . Ipse lumen verum, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . His nominibus superius designatis incommutabilis atque impassibilis invenitur. Aegrotare non potest salus; infirmari non novit virtus; nescit saturitas esurire; via nequit errare; sapientia non mutatur;
Abbreviated transcription (Latin):
uicimundum : Ex pectante sigitur eum: fortitudinem sumunt pennas producunt :¬
quibus ad caelestia subleuentur : Currentes nesciunt laborem. ignorant ambulanter
esuriem in tribulatione non patiuntur angustiam : morientes retinent uitam :
trites quidem uidentur : Tamen semꝑ gaudentes exultant : Egonidiuitias pluribus
conserunt &omnia ponident. dumnibil habere contendunt : dilectionex p̃i rapleti:
carenttimore : ab ipso inluminati : fatentur se nullum metuere. Ipso de fensore. neque¬
unit ab aliquo trepidare : Decordeeorum turbatio propellitur & formido. gaudent
quia uident mundum axp̃o deuictum: Si haec eruis accipientibus ne mopotest adimere :
qualiterdño largienti perfid acecitas uel potius caeca ꝑfidia: Quod diuinum natura¬
liter habet conatur auferre : Quis autem non uideat in illis passionibus xp̃i : quaedam

Expanded text:
vici mundum . Exspectantes igitur eum, fortitudinem sumunt, pennas producunt vici mundum . Exspectantes igitur eum, fortitudinem sumunt, pennas producunt quibus ad coelestia subleventur, currentes nesciunt laborem, ignorant ambulantes esuriem, in tribulatione non patiuntur angustiam, morientes retinent vitam, tristes quidem videntur, tamen semper gaudentes exsultant, egeni divitias pluribus conferunt, et omnia possident, dum nihil habere contendunt; dilectione Christi repleti, carent timore, ab ipso illuminati, fatentur se nullum metuere, ipso defensore, nequeunt ab aliquo trepidare: de corde eorum turbatio propellitur, et formido; gaudent, quia vident mundum a Christo devictum. Si haec servis accipientibus nemo potest adimere, qualiter Domino largienti perfida caecitas, vel potius caeca perfidia, quod divinum naturaliter habet conatur auferre? Quis autem non videat in illis passionibus Christi quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
alienum : ut paulus in una eademq animae substantia contristatur : possit indo noxp̃i
semper gaudere & dexpĩ diuinitate dicatur : quod tristis hanima quã suscepit : non
potuit in seipse sine tristitia permanere : Nontimnetiohannes quidicit . Timor nonest¬
incaritate nam perfecta caritas. foras mittit timorem : Quiautem timet : non est
ꝑfectus incaritate : Audie ratenimadño. Nolitetimere eos quioccidunt corpus:
animam autem non possunt occidere : Timoremnullus audet ad scribere iohanni :¬
& timor mortis ad scribi turditati : sperat i illo dauid & dicit. in dõ sperabo : non
timebo quid faciat mihi homo: Idemq confidenter ingeminat. dnsinluminatiomea
& salus meaquentimebo : Dñs defensor uitaemeae : a quo trepidabo : Et ipsedbñs a postdis
dicit : Non turbetur corurm neq formidet. Idemdenuo. gaudete iquit : quia ego

Expanded text:
alienum, ut Paulus in una eademque animae substantia, cum tristatur, possit in dono Christi alienum, ut Paulus in una eademque animae substantia, cum tristatur, possit in dono Christi semper gaudere, et de Christi divinitate dicatur quod tristis in anima quam suscepit non potuit in seipsa sine tristitia permanere. CAPUT XXVIII. Non in caritate, nam perfecta caritas foras mittit timorem; qui autem timet non est perfectus in caritate . Audierat enim a Domino: Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere . Timorem nullus audet ascribere Joanni, et timor mortis ascribitur Deitati? Sperat in illo David et dicit: In Deo sperabo, non timebo quid faciat 134 mihi homo ; idemque confidenter ingeminat: Dominus illuminatio mea et salus mea, quem timebo? Dominus defensor vitae meae, a quo trepidabo ? Et ipse Dominus apostolis dicit: Non turbetur cor vestrum, neque formidet . Idem denuo, Gaudete, inquit, quia ego
Abbreviated transcription (Latin):
erunt : Quiuero ex pectant dñm. exultabunt cum uirtute : producent pennas sicut
aquilae : current & non laborabunt. ambulabunt & nonesurient : Ipse quoq panis qui
daecaelodescendit credentibus inse : perfectam satietam ueraciter repromittit dicens
quiuenit adme none suriet : & qui credit ime non sitiet in ae ternum : Rogo qualit̃
haec uirtus concedetur hominibus : si eam habere non potuitds̃ Aut quo modo xp̃s insua
diuinitate non habuit quod ab eopaulus ut haberet accepit: Ipse enimdese similibus
testatur dicens: Tribulationem patimur : sed non angustiamur. & alio loco : Quasi
morientes : &ecceuiuimus. Vt castigati & non mortificati : Quasi tristessemꝑ autem
gaudentes: Sicut egentes : multos autem locupletantes : Tam quamnihil habentes:
&omnia possidentes: Quam graueatq: in congruum est : &auera fide modis omnib:

Expanded text:
erunt. Qui vero exspectant Dominum exsultabunt cum virtute, producent pennas sicut erunt. Qui vero exspectant Dominum exsultabunt cum virtute, producent pennas sicut aquilae, current et non laborabunt, ambulabunt et non esurient . Ipse quoque Panis qui de coelo descendit credentibus in se perfectam satietatem veraciter repromittit dicens: Qui venit ad me non esuriet, et qui credit in me non sitiet in aeternum . Rogo, qualiter haec virtus concedetur hominibus, si eam habere non potuit Deus? Aut quomodo Christus in sua divinitate non habuit, quod ab eo Paulus ut haberet accepit? Ipse enim de se similibusque testatur, dicens: Tribulationem patimur, sed non angustiamur ; et alio loco: Quasi morientes, et ecce vivimus; ut castigati, et non mortificati; quasi tristes, semper autem gaudentes; sicut egentes, multos autem locupletantes; tanquam nihil habentes, et omnia possidentes . Quam grave atque incongruum est et a vera fide modis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
siert bi mortilis scest in pusibilis predicanda: Quae quiaier un hominemi seept: lado
curtas uaturao humanae in firmitietes ueras quidem̃ sed uolurarias haudemuerttate natume
duñ et hamuue sustinutt: Qui autem tamimnorti feram sctetur ii prouidus dexpõ senten¬
tiam ue fanemillam : sitam lasstudinem passionom & mortem & rursustrititiam.
perturbationem metum & tedium quae carnis & unimae esse nemo potest aliquatenus
dubitare. sic uera fuisse credat binatura hominis : ut ab his inmunem non credat substantiã
ditatis. Cumsperantibus in sehoc ut superent x p̃sdederit : quod pronobis ipie uoluntate
ꝑsenserit. propter quod diuinitus inspiratus perfidis ac mortiseris cogitationibus
iaias obnititur dicens : Ds acternus dĩqui fecit sinesterrae none suriet neque labo¬
rauit neq inueniri potest prudentia eius prestans esurientibus iures & nondolentib:
merorem Esurient enimuuenes & laborabunt adolescentes et electisi ne uribus

Expanded text:
sicut immortalis, sic est et impassibilis praedicanda. Quae quia verum hominem suscepit, ideo cunctas naturae humanae infirmitates, veras quidem, sed voluntarias, in eadem veritate naturae duntaxat humanae sustinuit. Quis autem tam mortiferam sectetur improvidus de Christo sententiam, ut famem illam, sitim, lassitudinem, passionem et mortem, et rursus tristitiam, perturbationem, metum et taedium quae carnis et animae esse nemo potest aliquatenus dubitare, sic vera fuisse credat in natura hominis, ut ab his immunem non credat substantiam deitatis, cum sperantibus in se, hoc ut superent Christus dederit, quod pro nobis ipse voluntate persensit ? Propter quod divinitus inspiratus perfidis ac mortiferis cogitationibus Isaias obnititur, dicens: Deus aeternus, Deus qui fecit fines terrae, non esuriet, neque laborabit, neque inveniri potest prudentia ejus praestans esurientibus vires, et non dolentibus moerorem. Esurient enim juvenes, et laborabunt adolescentes, et electi sine viribus
Abbreviated transcription (Latin):
auctoris obtinuit. sicut ex eoquod difilius hominem suscepit in utero uirginali : ex eosimil
ds̃ & homo unus coepitdi filuis nominari : angelodicente ad mariam: spñessu ꝑueniet

Expanded text:
auctoris obtinuit; sicut ex eo, quod Dei Filius hominem suscepit in utero virginali, ex eo simul auctoris obtinuit; sicut ex eo, quod Dei Filius hominem suscepit in utero virginali, ex eo simul Deus, et homo unus coepit Dei Filius nominari, angelo dicente ad Mariam: Spiritus sanct
Abbreviated transcription (Latin):
damus conpassam non fuisse cum carne : Ideo enim ds̃ in carne passusest : quia passibilem
carnemds̃ accepit : Ideo autem carni conpassus non est : quia in carne patiens: in passi¬
bilis natura diuina ꝑmansit : Communem passionem diuinitatis & cornis unitas personȩ
fecit inxp̃o : non diuinae humanaeq naturae confusio : Perhanc unitatem persꝗnae
dñs gloriae asseritur crucifixus. dicente beato paulo: Sienim cognouissent num quã
dnm̃gloriae crucifixissent : Propter hanc unitatem ꝑsonae auctor uitae dicitur
interemptus : Sicut inactibus a postolorum petrusiudaeos increpatdicens & petistis
uirum homicidam donariuobis auctorem uero uitae interemistis : Quis autemquẽ¬
libet hominem uitae auctorem diceret : nisi pronobis ds̃ hominem susce pisset : Ex quo
igitur ds̃iutae auetor homineminunitate personae suscepit : ex eo ille homo nomenuitae

Expanded text:
damus compassam non fuisse cum carne. Ideo enim Deus in carne passus est, quia passibilem damus compassam non fuisse cum carne. Ideo enim Deus in carne passus est, quia passibilem carnem Deus accepit; ideo autem carni compassus non est, quia in carne patiens, impassibilis natura divina permansit. Communem passionem divinitatis et carnis unitas personae fecit in Christo, non divinae humanaeque naturae cDominus gloriae asseritur crucifixus, dicente beato Paulo: Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Propter hanc unitatem personae auctor vitae dicitur interemptus, sicut in Actibus apostolorum Petrus Judaeos increpat dicens: Et petistis virum homicidam donari vobis, auctorem vero vitae interemistis . Quis autem quemlibet hominem vitae auctorem diceret, nisi pro nobis Deus hominem suscepisset? Ex quo igitur Deus vitae auctor hominem in unitatem personae suscepit, ex eo ille homo nomen vitae
Abbreviated transcription (Latin):
nec filius ab aequalitate inmutabilitatis paternae creditur secernendus qm̃ scut pater dicit
ego sum quisum sic defilio dicita postolus sicut su praposuimus non fuit est & non. sed est ihillo
fuit. Etrursum Tuautemidemes Cumitaq illud singula re est sicut inuenitur in patre
sic repperiatur infilio aututerq inmutabilis creditur : aututerq mutabilitati subditur
Sed qm̃ ualdeimpium est ut patremmutabilemdicamus. Hoc sine dubio pium est : ut sicut
inmutabilem patrem : sic in mutabilem filium prȩdicemus. & s inmutabilis est diuinitas
filii : nihileiutiq accesset aut decessit intempore. Qm̃nihil mutabilitatis recipit:
quod inmutabilenaturaliueritate subsistit: Restatigitur ut diuinitatem xp̃ĩquam
inmutabilem scã scriptura commendat : sic passam fateamur incarne : ut eam tamencre¬

Expanded text:
nec sic Filius ab aequalitate immutabilitatis paternae creditur secernendus. Quoniam, sicut Pater dicit: nec sic Filius ab aequalitate immutabilitatis paternae creditur secernendus. Quoniam, sicut Pater dicit: Ego sum qui sum, sic de Filio dicit Apostolus, sicut supra posuimus: Non fuit, Est et Non, sed Est in illo fuit. Et rursum: Tu autem idem es. Cum itaque illud singulare EST, sicut invenitur in Patre, sic reperiatur in Filio, aut uterque immutabilis creditur, aut uterque mutabilitati subditur. Sed quoniam valde impium est ut Patrem mutabilem dicamus, hoc sine dubio pium est ut, sicut immutabilem Patrem, sic immutabilem Filium praedicemus; et si immutabilis est divinitas Filii, nihil ei utique accessit aut decessit in tempore, quoniam nihil mutabilitatis recipit, quod immutabile naturali veritate subsistit. Restat igitur ut divinitatem Christi, quam immutabilem sancta Scriptura commendat, sic passam fateamur in carne, ut eam tamen cre
Abbreviated transcription (Latin):
oculis inusibilisds, siautemtunc quidem substantialiter uisus postmodum inuis¬
bilis putatur effectus. Ergods̃ ante in utabilitati subiacens inperfectus utique fuit:
Et post modum ꝑ profectum inmutabilis factus : statum plenae perfectionis accepit
Quod si ex in ꝑfecto ꝑfectus est factus querendus est alius qui sem ꝑfuit ꝑfectus treda¬
tur : a quo istequi in ꝑfectus fuit donum ꝑfectionis accepit si ue rohae cx p̃ĩ anae¬
mentes aurese non tolerant : credatur ds̃ num quam per propriam uisbiliter hom¬
nibus appariune substantiam : sed per subiectam sicut ipse uoluit craturam & pariter
iniuinbilis sicut pater credatur & filius. Quod numquam dr̃i uibilis insua maiestato
condere : sic un uisibilis ꝑmanens potuit in his quae uinb lucondidit iuisbiliter apparere
Tamen&i personae patris a quolibet ad signetur. hiclocus quodicitur egosum quisum:

Expanded text:
oculis invisibilis Deus; si autem tunc quidem substantialiter visus, postmodum invisioculis invisibilis Deus; si autem tunc quidem substantialiter visus, postmodum invisibilis putatur effectus: ergo Deus ante mutabilitati subjacens, imperfectus utique fuit, et postmodum per profectum immutabilis factus, statum plenae perfectionis accepit. Quod si ex imperfecto perfectus est factus, quaerendus est alius qui semper fuisse perfectus credatur, a quo iste qui imperfectus fuit donum perfectionis accepit . CAPUT mentes auresque non tolerant, credatur Deus nunquam per propriam visibiliter hominibus apparuisse substantiam, sed per subjectam sicut ipse voluit creaturam; et pariter invisibilis, sicut Pater, credatur et Filius, qui, sicut intemporalis permanens, permanens, potuit in his quae visibilia condidit visibiliter apparere. Tametsi personae Patris a quolibet assignetur hic locus quo dicitur: Ego sum qui sum,
Abbreviated transcription (Latin):
Euidenter corithus dicit: Dienim filius ihĩ xp̃s. qui in uobis ꝑnos praedicatus est
perme & siluanum &timotheum : non fuit est &non. sedest in illo fuit. Quodut
ipsum est prorsus inmutabilem de monstraret. Denuosicad hebreos loquitur. ubi
euidenter defilio memorat dicens. Tu in principiodñẽ terram fundasti. &opera
manuumtuarum sunt caeli. Ipsi peribunt tuautem permanes : &omnes sicut ues¬
Egosum quisum &dicesfiliis isrł : quiest misit me aduos : Quodsiquis interpatrem
filiumq duunitatis cupiens differentiam de monstrare locum istum quodictumest
Egosum qui sum ꝑionae solius patris asserat conuenire primum me minerit quia patrẽ
morĩ apparuis se fatebitur. e inde quia sibi i propria substantia paterapparuit
Ergopater iusibilis fuit. quod sietiam nunc ui sibilis ꝑmanet : iamnonest corporeis

Expanded text:
evidenter Corinthiis dicit: Dei enim Filius Jesus Christus, qui in vobis per nos praedicatus est, evidenter Corinthiis dicit: Dei enim Filius Jesus Christus, qui in vobis per nos praedicatus est, per me, et Sylvanum et Timotheum, non fuit Est et Non, sed Est in illo fuit . Quod ut ipsum Est prorsus immutabile demonstraret, denuo sic ad Hebraeos loquitur, ubi evidenter de Filio memorat dictum: Tu in principio, Domine, terram fundasti, et opera manuum tuarum sunt caeli. ipsi peribunt, tu autem permanes, et omnes sicut uesEgo sum qui sum; et dices filiis Israel: Qui est, misit me ad vos . Quod si quis inter Patrem Filiumque divinitatis cupiens differentiam demonstrare, locum istum quo dictum est: Ego sum qui sum, personae solius Patris asserat convenire, primum meminerit, quia Patrem Moysi apparuisse fatebitur; deinde, quia si ibi in propria substantia Pater apparuit, ergo Pater visibilis fuit. Quod si etiam nunc visibilis permanet, jam non est corporeis
Abbreviated transcription (Latin):
tes diuinam illam ate bimutabilem filuidi substantiam & incarno pasibili passionem
sus copine : &cum carno passionem sentire non potuisie. Quodutiq beatus petrus
inueruatediuunae hspirationis confirmat &dicit : X p̃o igitur incurne pasio & uos
utdiceret X poigitur pano necaddidiet in carne. sed qm̃ nouerat in uno eodẽ q
xp̃o & passibilem ante mortem fuuse humanamnaturam. &in panibilem semperdiui¬
nam manere substantiam. proptere axp̃m passum fateturbi carne : cuius diuinitatem noue¬
rat prorsus i passibilem ꝑmanere sed sorsitandicetur xp̃mideo bicarne passum praedi¬
cari : quia diunitas quae ante carnem patinon potuit : passibilem susci piens carnem
passionemn quoq cumcarne ꝑsensit : quia prosusceptione passibilis carnis i pabi pas¬
sibilis in passione ꝑmanere non potuit : Quod suta est primum mutabilis asseritur

Expanded text:
tes divinam illam atque immutabilem Filii Dei substantiam, et in carne passibili passionem tes divinam illam atque immutabilem Filii Dei substantiam, et in carne passibili passionem suscepisse, et cum carne passionem sentire non potuisse. Quod utique beatus Petrus in veritate divinae inspirationis confirmat, et dicit: Christo igitur in carne passo, et vos ut diceret: Christo igitur passo, nec addidisset, in carne. Sed quoniam noverat, in uno eodemque Christo, et passibilem ante mortem fuisse humanam naturam, et impassibilem semper divinam manere substantiam, propterea Christum passum fatetur in carne, cujus divinitatem noverat prorsus impassibilem cari, quia divinitas, quae ante carnem pati non potuit, passibilem suscipiens carnem, passionem quoque cum carne persensit, quia pro susceptione passibilis carnis, ipsa impassibilis in passione permanere non potuit. Quod si ita est, primum mutabilis asseritur
Abbreviated transcription (Latin):
pauperibus diuitesfaceret : quibus suae paupertatis infinitas diuitias contulinet:
Quoduas electionis manifesto uidetur denuntiare sermonedicens : Scitis enimgratũ
tantiae qm̃ sicutunus ost dequo apostolus dicit : quorum patres ex quibus xp̃s secundũ
carnem qui est super omnia dẽ benedictus in saecula : sic unusest de quoidem dicit a płs:
Nam & sicrucifixus est ex insirmitate : sed uiuit ex uirtutedi. Vnusestigitur xp̃s
in quo crucifixo uera fuit infirmitas carnis: & in quouiuente uirtus uere daruit ditatis
Quod humanum ese : habens ds̃ iueritate humanaenaturae : & quod diuinum est
habens homo inueritate diuinae substantiae. hinc in conprehensibilis incruce : in¬
uio labilis in uulnere : in pambilis in passone : in mortalis predicatur in morte:
Et audientesxpm̃ in carne passum : putant dm̃ carni fuint conpassum minus adtenden¬

Expanded text:
pauperibus divites faceret, quibus suae paupertatis infinitas divitias contulisset. pauperibus divites faceret, quibus suae paupertatis infinitas divitias contulisset. Quod Vas electionis manifesto videtur denuntiare sermone dicens: Scitis enim gratiatantiae. Quoniam sicut unus est de quo Apostolus dicit: Quorum patres, ex quibus Christus secundum carnem, qui est super omnia Deus benedictus in saecula ; sic unus est de quo idem dicit Apostolus: Nam etsi crucifixus est ex infirmitate, sed vivit ex virtute Dei . Unus est igitur Christus, in quo crucifixo vera fuit infirmitas carnis, et in quo vivente virtus verae claruit deitatis; quod humanum est, habens Deus in veritate humanae naturae, et quod divinum est, habens homo in veritate divinae substantiae. Hinc incomprehensibilis in cruce, inviolabilis in vulnere, impassibilis in passione, immortalis praedicatur in morte. et audientes Christum in carne passum, putant Deum carni fuisse compassum, minus attenden
Abbreviated transcription (Latin):
uertate diunae huma naeq substantiae in confusibiliter ꝑmanente : semetipsũ
pleno coniunxit homini ut hunitate de inceps in a&ernum manente porionae: nec homo
infirmitatis medela poscebat : ut sicut naturalis unitar in patre manet & filio : sic per¬
sonalis unitas maneret in xp̃o & sicut personalis distinctio duas non facit in patre
nalis: hominem non confundisset & uerbum: Et que mam modum agenitore dõ
punitatem naturae numquam segregari potest unigenitus filius : sic a susceptore
do perunitatem personae numquam porset homo separari susceptus. Sic tamen ut quãuis
xp̃s nec confundi posset aliquando nec diuidi : unustamen atq idem xp̃s & exueritate pos¬
sionis humanae quae nrã fuerant redderet : & ex ueritate in passibilitatis diuinae quae
sua fuerant tribuisset. Vt dum ille pauper efficeretur in suisdiuitiis manens. non ex

Expanded text:
veritate divinae humanaeque substantiae inconfusibiliter permanente, semetipsum veritate divinae humanaeque substantiae inconfusibiliter permanente, semetipsum pleno conjunxit homini, ut unitate deinceps in aeternum manente personae, nec homo infirmitatis nostrae medela poscebat, ut sicut naturalis unitas in Patre manet et Filio, sic personalis unitas maneret in Christo; et sicut personalis distinctio duas non facit in Patre nalis hominem non confunderet et Verbum; et quemadmodum a genitore Deo per unitatem naturae nunquam segregari potest unigenitus Filius, sic a susceptore Deo per unitatem personae nunquam posset homo separari susceptus; sic tamen ut quamvis Christus nec confundi posset aliquando nec dividi, unus tamen atque idem Christus, et ex veritate passionis humanae, quae nostra fuerant redderet, et ex veritate impassibilitatis divinae, quae sua fuerant tribueret: ut dum ille pauper efficeretur in suis divitiis manens, nos ex
Abbreviated transcription (Latin):
minus fuit aliquid hominis: Necerat plenus ueritatis : si in eodem hom inis fili
minus fuit aliquid dĩtatis: Ille igitur in effabilisds̃ depatrenatura liter si ne
initiogenitus post quamuenit plenitudo temporis. ut nussus a patre fieret ex muliere
fieret sublege ut eos quis ublegeerant redimeret : ut adoptionem filiorum recipere¬
mus: Totus regnans hisinupatris: totus se met ipsum formans in utero uirginis : Neq¬
enim parseius remansit in patre : & parseius descendit in uirginem : cum totus in patre
maneret quoderat : & totus inuirgine fieret quod nonerat : Totuscum patre
totum implens & continens mundum : totus sibi inutero uirginis aedificans domũ:¬
Scriptumestenim. sapientia aedificauit sibi domum : Totus in patre sempiterno:
totus in homine suscepto: Totus incaelo totus imundo. Totus etuam in inferno:
Sic inse totum hominem : uerus ds̃ & summus accepit : & sic plenitudo diuinitatis

Expanded text:
minus fuit aliquid hominis; nec erat plenus veritatis, si in eodem hominis filio minus fuit aliquid hominis; nec erat plenus veritatis, si in eodem hominis filio minus fuit aliquid deitatis. Ille igitur ineffabilis Deus, de Patre naturaliter sine initio genitus, postquam venit plenitudo temporis, ut missus a Patre, fieret ex muliere, fieret sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus , totus est regnans in sinu Patris, totus semetipsum formans in utero Virginis. enim pars ejus remansit in Patre, et pars ejus descendit in Virginem, cum totus in Patre maneret quod erat, et totus in Virgine fieret quod non erat: totus cum Patre totum implens et continens mundum, totus sibi in utero Virginis aedificans domuin utero Virginis aedificans domum , totus in Patre sempiterno, totus in homine suscepto, totus in coelo, totus in mundo, totus etiam in inferno: sic in se totum hominem verus Deus et summus accepit, et sic plenitudo divinitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
fiusset susceptione consumptus : Non autem humana natura poterat inreparati¬
one consumi : cuius parsdamnata non consumitur ae ternitate supplicii: Cũ aut
paene sit consumere gratia reparare : redemptor humani generis plenus confiten¬
dusest ds̃ plenum suscipiens hominem plenus gratiae qua homofieri dignatus est
ds̃ & plenus ueruatis quiad sipse qui homo factus perinanet inmutatus : sicut
ꝑ prophetam ante iam dixerat : Videte quia ego sum & non summutatus :
De quo &iam paulus beatumdauid cecinis se comiemorat : Mutabis eos & mu¬
tabuntur : tuautem idem ipsees: Vnus ergo idem que x p̃s. In eo quod plenus
gratiae : nihilminus habens humanae naturae. plenus homo natus ex homine
et in eo quod plenus ueritatis nihilminus paternae diuinitatis habens ds̃plenus
generatus ex patre: Namnonerat plenus gratiae unigenitus a patre : sundifilio

Expanded text:
fuisset susceptione consumptus; non autem humana natura poterat in reparatifuisset susceptione consumptus; non autem humana natura poterat in reparatione consumi, cujus pars damnata non consumetur aeternitate supplicii. Cum autem poenae sit consumere, gratiae reparare, Redemptor humani generis, plenus confitendus est Deus, plenum suscipiens hominem, plenus gratiae qua homo fieri dignatus est Deus, et plenus veritatis, qua Deus ipse qui homo factus est permanet immutatus, sicut per prophetam ante jam dixerat: Videte quia ego sum et non sum mutatus . De quo etiam Paulus beatum David cecinisse commemorat: Mutabis eos, et mutabuntur, tu autem idem ipse es . Unus ergo idemque Christus, in eo quod plenus gratiae, nihil minus habens humanae naturae, plenus homo natus est ex homine; et in eo quod plenus veritatis, nihil minus paternae divinitatis habens, Deus plenus generatur ex Patre. Nam non erat plenus gratiae Unigenitus a Patre, si in Dei Filio
Abbreviated transcription (Latin):
egio: inilloenim sempiternaenatiuitati s archano. sempiternus atq imutabilis
pater alterum genuit non diuersum: Et quantum generando protulit : tantus
ipseꝑmansit : Personaliter distinxit ase : que mnaturaliter totum habet inse:
Nocipsius filii nobis manifestatur eloquio dicentis. Ego i. patre & pater in me :
in confusbiliter ergo unt ut rumq natura quamuis bise parabiliter dicernatur
utrum que ꝑsona: Ideofiliusipsetestatur : Ego & paterunum sumus ꝑ hoe qđ unũ¬
natiuitas: Hic autem dum nrãe redemptionis commertium generetur : pleno
ueroque homini : plenum uerum quedm̃ decebat uniri : Sic tamen. ut in unitate ꝑsonȩ
nec in homine ds̃ nec homo posset in dõ confundi : Num quamenim quis quam hominum
aduncendum himanigeneris inimicum fuissetidoneus : si inmnediatoredĩ & hominum
homine x p̃oihũ : autaliquid fuisset hominis minus : aut homo adõ susceptus diuma

Expanded text:
egit : in illo enim sempiternae nativitatis arcano sempiternus atque incommutabilis egit : in illo enim sempiternae nativitatis arcano sempiternus atque incommutabilis Pater alterum genuit non diversum; et quantum generando protulit, tantus ipse permansit; et personaliter distinxit a se, quem naturaliter totum habet in se. Hoc ipsius Filii nobis manifestatur eloquio dicentis: Ego in Patre, et Pater in me . Inconfusibiliter ergo unit utrumque natura, quamvis inseparabiliter discernat utrumque persona; ideo Filius ipse testatur: Ego et Pater unum sumus . Per atione. Hic autem, dum nostrae redemptionis commercium gereretur, pleno veroque homini plenum verumque Deum decebat uniri: sic tamen, ut in unitate personae, nec in homine Deus, nec homo posset in Deo confundi: nunquam enim quisquam hominum ad vincendum humani generis inimicum fuisset idoneus, si in Mediatore Dei et hominum, homine Christo Jesu, aut aliquid fuisset hominis minus, aut homo a Deo susceptus, divina
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutibus in homineclarereret assumpto : & ueritas i firmitatis humanae uerum
plenumq: hominem monstraret indõ: Propter quod beatus a postolus unum eundẽq
xpm̃ & crucifixum praedicat. & dĩuirtutem sapientiamq pronuntiat dicens : Nos
autem predicamus xpm crucifixum iudaeis quidem scandalum gentibus autem stul¬
titiam Ipsi s autem uocatis iudaeis at que grecis. xp̃m̃dĩ uirtutem & dĩsapientiam:
Etut in in firmitate susceptionis humane magnitudinem diuinȩ uirtutis monstra¬
ret adiecit : Quodenimstultum estdĩ sapientius est hominibus: Et quod in firmumest
dĩ : fortius est hominibus: Illeigitur dĩfiluis dĩurtus & disapientia : in exordiore dẽp¬
tionis uirãe diuersum quidam ꝑegit bi homine : quam quodsemꝑ habebat in patre:
quia uidelicet aliudibima iestatis natiuitas habuit : aliud hic pieta redemptionis ex¬

Expanded text:
virtutibus in homine clareret assumpto, et veritas infirmitatis humanae verum virtutibus in homine clareret assumpto, et veritas infirmitatis humanae verum plenumque hominem monstraret in Deo. Propter quod beatus Apostolus unum eumdemque Christum, et crucifixum praedicat, et Dei virtutem sapientiamque pronuntiat dicens: Nos autem praedicamus Chrti- tiam, ipsis autem uocatis iet ut in infirmitate susceptionis humanae magnitudinem divinae virtutis monstraret adjecit: Quod enim 116 stultum est Dei, sapientius est hominibus, et quod infirmum est Dei, fortius est hominibus . Ille igitur Dei Filius, Dei virtus, et Dei sapientia, in exordio redemptionis nostrae, diversum quiddam peregit in homine, quam quod semper habebat in Patre, quia videlicet aliud ibi majestatis nativitas habuit, aliud hic pietas redemptionis ex
Abbreviated transcription (Latin):
tatis corporaliter : &estis i illo repleti: Quae autem sit quae in xpõ in habitat
plenitudo diuinitatis iohanne sostendat. Verbum inquit caro factum est & habita¬
bit innobis: Deista plenitudine baptista iohannes nos asserit accepissedicens:
Et deplenitudine eius nosom nes accepimus & gratiam ꝓgratia: Vnunigitur idẽque¬
xp̃sdĩ & hominis filus qui& semet ipsum exinaniuit & plenus gratiae ueritatisq
ꝑ manset uere mutabilis factus. inmutabilis manens uere passus passioni subiacens
uere mortuus mortem nonsentiens sed extinguens : Haec autem cuncta unus xp̃s
& gessit & ꝑtulit : quia inuno eodemq xp̃o. uera diuinitatis ueraq humanitatis na¬
tura ꝑmansit : Dum ds̃ non confusus homini sedunitus : sic in una ꝑsona utriusque
naturae ꝑmanentis inditia de monstrauit : ut uerus ds̃ &plenus: ueris diuinisque

Expanded text:
tatis corporaliter, et estis in illo repleti . Quae autem sit quae in Christo inhabitat tatis corporaliter, et estis in illo repleti . Quae autem sit quae in Christo inhabitat plenitudo divinitatis Joannes ostendat : Verbum, inquit, caro factum est, et habitavit in nobis . De ista plenitudine Baptista Joannes nos asserit accepisse, dicens: Et de plenitudine ejus nos omnes accepimus, et gratiam pro gratia. CAPUT VI. In utipsum exinanivit, et plenus gratiae veritatisque permansit; vere mutabilis factus, immutabilis manens, vere passus, passioni non subjacens; vere mortuus, mortem non sentiens, sed exstinguens. Haec autem cuncta unus Christus et gessit et pertulit, quia in uno eodemque Christo vera divinitatis, veraque humanitatis natura permansit, dum Deus non confusus homini, sed unitus, sic in una persona utriusque naturae permanentis indicia demonstravit, ut verus Deus et plenus, veris divinisque
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum exinaniuit : plenus gratiae ueritatisque ꝑmansit : Vidimus in quit io hannes
gloriameius gloriam quasi unigeniti a patre : plenum gratiae & ueritatis. Hoc est
utique quod biuno eodemq semetipsum ex inaniente : & plenogrittae & ueritatis
accepta serui forma : ueritatem uoluntariae prorsus ex in anitionis ostendit : Inquo
aeternapermanens diforma. plenitudinoingratiae ueritatsq monstrauit¬
Quae est igiturilla unigeniti ex inanitio : nisi accepta pasibilis & mortalis humanitasxp̃i
quae autemest unigeniti plenitudo : nisi permanens in passibilis atque in mortalis diui¬
nita sxp̃i : in quo perfectus homo plenus est gratiae : & in quo ꝑfectus dẽ plenus estueri¬
tatis: Quo ꝓcul dubio plenitudinis nomen ut diuinitatis esse monstretur : apłmde
xp̃oloquentem pariter audiamus: Quia in ipse in habitat omnis plenitudo diuini¬

Expanded text:
ipsum exinanivit, plenus gratiae veritatisque permansit. Vidimus, inquit Joannes, ipsum exinanivit, plenus gratiae veritatisque permansit. Vidimus, inquit Joannes, gloriam ejus, gloriam quasi Unigeniti a Patre, plenum gratiae et veritatis . Hoc est utique, quod in uno eodemque semetipsum exinaniente, et pleno gratiae et veritatis, accepta servi forma veritatem voluntariae prorsus exinanitionis ostendit, in quo aeterna permanens Dei forma plenitudinem gratiae veritatisque monstravitQuae est igitur illa Unigeniti exinanitio, nisi accepta passibilis et mortalis humanitas Christi? Quae autem est Unigeniti plenitudo, nisi permanens impassibilis atque immortalis divinitas Christi? in quo perfectus homo plenus est gratiae, et in quo perfectus Deus plenus est veritatis: quod procul dubio plenitudinis nomen, ut divinitatis esse monstretur, Apostolum de Christo loquentem pariter audiamus: Quia in ipso inhabitat omnis plenitudo divini
Abbreviated transcription (Latin):
nitus: Quod sibaest : deleatur quod iohanne saususe st : nomen unigeniti scribere
ut ꝓbetur falsum quod ineruit depectore ueritatis haurire : Si uero ꝓprieta s unigenti
mani ferte demonit randant ignificationis inditio : sic multi filii dĩdicantur exgratia:
ut cognoseatur unigenitus exnatura: Quis enimnatus est dĩ uerus dedõ uero : nisiuni¬
genitus filius quiest in sinupatris : Quemideo solum aceterisdĩfilus exceptio segre¬
gat in cominuni cabilis nominis : quia in solo ꝑmanet de patre ueritas naturalis:¬
Hic uerurdõ & uita a &erna : Cum in formadieset non rapinam arbitratus ese se
ae qualem dõ : se metipsumn ex in aniuit formam seruiaccipiens : Ae qualitatem enĩ
dĩuerids̃uerus non rapuit . quam unitate naturali sempiternus cumgenitore pos¬
sedit Idcirco unigenitur dĩ filius &iamquando formam serui accipiens : semet¬

Expanded text:
nitis. Quod si ita est, deleatur quod Joannes ausus est nomen Unigeniti scribere, nitis. Quod si ita est, deleatur quod Joannes ausus est nomen Unigeniti scribere, ut probetur falsum, quod meruit de pectore veritatis haurire. Si vero proprietas Unigeniti manifestae demonstranda est significationis indicio, sic multi filii Dei dicantur ex gratia, ut cognoscatur unus genitus ex natura. Quis enim natus est Deus verus de Deo vero, nisi unigenitus Filius, qui est in sinu Patris? Quem ideo solum a caeteris Dei filiis exceptio segregat incommunicabilis nominis, quia in solo permanet de Patre veritas naturalisHic verus Deus et vita aeterna, cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus esse se aequalem Deo, semetipsum exinanivit, formam servi accipiens : aequalitatem enim Dei veri Deus verus non rapuit, quam unitate naturali sempiternus cum genitore possedit. Idcirco unigenitus Dei Filius, etiam quando formam servi accipiens semet
Abbreviated transcription (Latin):
benedicti patrisinei percipiteregnum quod paratum est uobis aboriginemundi:
Simul &iam deomnibus dicitur iustiautem inuitam a &ernam : Ae qualiter igitur
tenebit cunctos dĩfilios unitas ad optiui nominis: licet meritorum qualita tem mnons¬
tratura sit differentia claritatis. Nec in eo quod spiritalesesse coepimus natiuitatis
exortu discernimur nomine : quamuis ex profectusimus discernendi mercede :
In eonamq quod uoluntariae genuit nos uerbo ueritatis pariter filios nuncupauit
gratia genitoris: Quod si diuina illa filii sempiternaq natiuitas nonde naturadĩ
patris: sed ex gratia creditur substitisse : non debet unigenitus uocari : sed tantum modo
genitus : Qm̃ sicut e in omengeniti largitas ad optionis paternae contribuit: sic eum
abunigeniti nomine : nobis quo que tributa communio paternae adoptionis exclu¬
ũt: Vnigenitus enim non uocatur inmultis: quam uisgenitus possit uocari cumge¬

Expanded text:
benedicti Patris mei, percipite regnum quod paratum est vobis ab origine mundi : benedicti Patris mei, percipite regnum quod paratum est vobis ab origine mundi : simul etiam de omnibus dicitur: Justi autem ibunt in vitam aeternam . Aequaliter igitur tenebit cunctos Dei filios unitas adoptivi nominis, licet meritorum qualitatem monstratura sit differentia claritatis; nec in eo, quod spiritalis esse coepimus nativitatis exortu, discernimur nomine, quamvis ex profectu simus discernendi mercede. In eo namque quod voluntarie genuit nos verbo veritatis pariter filios nuncupavit gratia genitoris. Quod si divina illa Filii sempiternaque nativitas, non de natura Dei Patris, sed ex gratia creditur substitisse, non debet Unigenitus vocari, sed tantummodo genitus. Quoniam sicut ei nomen geniti largitas adoptionis paternae contribuit, sic eum ab Unigeniti nomine nobis quoque tributa communio paternae adoptionis exclusit. Unigenitus enim non vocatur in multis, quamvis genitus possit vocari cum ge