comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nouissima erit multo maior non posse pecta¬
re. prima immort alitas erat posse nõ mori
nouissima erit multo maior nõ posse mori.
prima erat ꝑ seuerantie potestas bonũ posse
nõ deser̾e. nonissima erit ꝑseuerantie feli¬
citas bontun non posse deser̃e ¶ Predestinatoꝵ
ita cͥtus est numerus. ut nͨ addatur eis quis¬
quam nͦ minuatur ex eis. ¶Tene quod¬
habes ne alius accipiat coronam tuam. Si
enim alius non est accepturus nͥ iste ꝑdide¬
rit c̃̾tus est nũs Retractationum lib̾ .i. ca .i.
dicuntur. quantalibet sermonum multi¬
tudine ac ꝓlixitate dicantur. Contra quin
q herei ed. Si soł radius cloataꝵ sordes sicrare
nouit eis inquinari non nouit multomag̾
splendor lucis eterne in quo nich inquina¬
menti occurrit qͦcumq radiau̾it munda¬
re potest ipse pollui sĩ potest. Stulte unꝰ
sordes in uirgine mr̃e. uͥ non est ꝯcubittis
cum homine patre: unde soides ui domo¬
ad quam nullus hospes accessit es olus

Expanded text:
novissima erit multo major, non posse peccare. Prima immortalitas erat posse non mori: novissima erit multo major, non posse mori. Prima erat perseverantiae potestas, bonum posse non deserere: novissima erit perseverantiae felicitas, bonum non posse deserere. Nunquid ita certus est numerus, ut nec addatur eis quisquam, nec minuatur ex eis: non habes, ne alius arripiat coronam tuam . » Si enim alius non est accepturus, nisi iste perdiderit, certus est dicuntur, quantalibet sermonum multitudine ac prolixitate dicantur. » Hin majestas. Si solis radius cloacae sordes exsiccare novit, inquinari non novit, quanto magis splendor lucis aeternae, in quo nihil inquinatum occurrit? Quocunque radiaverit, mundare potest, ipse pollui non potest. Stulte, unde sordes in Virgine, ubi non est concubitus cum homine patre? Unde sordes iad quam nullus hospes accessit? Solus
Abbreviated transcription (Latin):
quia incorrupta sauite let̾atur. Cum illuc
uenerimus ñ biesuriemus aut si tiemus
uisio ipsa satietas nostra erit. Non ibi
dormiemus quia non ibi laborabimus.
Nulla cuiullibet rei ne cessaria erit re¬
fectõ uͥ nulla erit defectio. Uiuemus regna¬
bunus letabimur. Si tm̃ de lectat cum
de ea loquimur. quid erit et uidere: Uidere
drã uiuere cum deo uiuere de deo. uita enim
nostra erit laudare dm̃. et sñ de fectu ama¬
te pͥsume̾. ¶ Tole uerbum et quid est aqͣ
nisi aqua: accedit uerbum ad elem̃tum et

Expanded text:
quia incorrupta salute laetatur. Cum illuc quia incorrupta salute laetatur. Cum illuc venerimus, non ibi esuriemus aut sitiemus: visio ipsa satietas nostra erit. Non ibi dormiemus, quia non ibi laborabimus. Nulla cujuslibet rei necessaria erit refectio, ubi nulla erit defectio. Vivemus, regnabimus, laetabimur. Si tantum delectat cum de ea loquimur, quid erit et videre? Videre Deum, vivere cum Deo, vivere de Deo. Vita enim nostra erit laudare Deum, et sine defectu amat verbo? Detrahe verbum, et quid est aqua nisi aqua? Accedit verbum ad elementum, et
Abbreviated transcription (Latin):
irruens obrut nauẽ minaturq naufragi¬
tim humor aũ ꝑrimas in fluens et in sen¬
tinã ueniens nisi sub inde sictetur hoc idem
facit. ¶ Tria sunt hoĩm genera q̃ odit deus
remanentem retro redeuntem. ab errantem
¶ Excitandi sunt remanentes. retro redeun¬
tes reuocandi. errantes in uiam ducendi. tar¬
di exhortandi. celes imitandi. Qui non ꝓ¬
ficit remansit in uia. Qui forte ameliore
ꝓposito declinat ad id quod de teruis relique¬
rat reuersus est retro. Qui fidem deserit a
uia errauit. ¶ Rectos cursus facite pedib
nr̃is. Non declinetis nͦ ad dexteram p̃sum̃do
nͨ ad sinstram desꝑanto. Currite uelociter
recta uia Ipsa enim uos ꝑ ducit ad patriam
ad illam patriam cuius eies angeli sunt
cuius templum d̾s cuuis splendor filius cꝰ
caritas spiritus sauctus. Cuutas sancta. ci¬
uitas b̾a. Quutas uͥ nullus ꝑit amicus quo
nlłs admittitur mimicus. Ciuitas uͥ nlłs
moritur quia nlłs oritur. Nlłs infirmatur

Expanded text:
irruens obruit navem, minaturque naufragiirruens obruit navem, minaturque naufragium: humor autem per rimas influens et in sentinam veniens, nisi subinde siccetur, hoc idem faciRemanentem, retro redeuntem, aberrantem. Excitandi sunt ergo remanentes, retro redeuntes revocandi sunt, errantes in viam ducendi, tardi exhortandi, celeres imitandi. Qui non proficit, remansit in via. Qui forte a meliore proposito declinat ad id, quod deterius reliquerat, reversus est retro. Qui fidem deserit, a a sit . Rectos cursus facite pedibus vestris: non declinetis nec ad dexteram praesumendo, nec ad sinistram desperando. Currite velociter rectam viam: ipsa enim vos perducit ad patriam; ad illam patriam cujus cives Angeli sunt, cujus templum Deus, cujus splendor Filius, cujus charitas Spiritus sanctus; civitas sancta, civitas beata; civitas ubi nullus perit amicus, quo nullus admittitur inimicus; ubi nullus moritur, quia nullus oritur; nullus infirmatur,
Abbreviated transcription (Latin):
net nirtus caritatis q̃ omnia sustinet dnĩ
tui imitare uestigia. xp̃c enim ait apłs
propter te decelesti sede ad ter rena descen¬
dit tn propter te fuge terrena. appete ce¬
lestia. Si dultis est mundus dultior est xͦ
Si a marus est mundus omnia propter te
sustiuit xp̃c. uia tibi factus est ipse salua¬
tor surge ambula habes qͦ noli pig̾sce̾. s for¬
te queris qͦ uuides enim uiam et q̃ris quo du¬
cat ħ ipsa ina. adueritatem et aduitam du¬
cit. Si amas u̾itatem. si desid̾as uitam ⁊ cupis
adueritatem et ad uitam uenire auia noli
errare. Uuideo in quis uam et cupio ambula¬
re. s amara est asꝑa est. Arta enum et ãgͦ
ad huc asꝑa est: Caput transiit et menbra
dubitante. S xp̃c inquis deus et homo. ego
aũ homo. Tot milia martirum transierunt
et ad huc tibi asꝑa est: Transierunt senes.
on negligamus nostra peccata. mintita
sunt s multa sunt. Flucdus unus ualidꝰ

Expanded text:
net virtus charitatis quae omnia sustinet, Domini net virtus charitatis quae omnia sustinet, Domini tui imitare vestigia. Christus enim, ait apospropter te de coelesti sede ad terrena descendit: tu propter te fuge terrena, appete coelestia. Si dulcis est mundus, dulcior est Christus: si amarus est mundus, omnia pro te sustinuit Christus. Via tibi factus est ipse Salvator: surge, ambula; habes quo, noli pigrescere. Sed forte quaeris, Quo? Vides enim viam, et quaeris quo ducat haec ipsa via? Ad veritatem et ad vitam ducit. Si amas veritatem, si amas vitam, et cupis ad veritatem et ad vitam venire, a via noli errare. Video, inquis, viam, et cupio ambulare: sed amara est, aspera est; arcta enim et angusta adhuc aspera est? Caput transiit, et membra dubitant? Sed Christus, inquis, Deus et homo; ego autem homo. Tot millia martyrum transierunt; et adhuc tibi aspera est? Transierunt senes, on negligamus nostra peccata: minuta sunt, sed multa sunt. Fluctus unus validus
Abbreviated transcription (Latin):
lia pecrata dicimus fratres cotidianis elemo¬
sinis posse mundari. De. iii. uirtitib caritati
Si qͣ es anima q̃ cupis possid̾e uirtutem ca¬
ritatis q̃ omnia tołat relinq̃ mundum con¬
fuge ad coucis lignum ñ itetuas procellas
et turbines hꝰ diluuit ñ mergeris si lig¬
no portab̾is. Nouit gub̾nare qui dignatus
est creare. Tantum assit uircus earitatis
q̃ omnia tolerat nulla res te ab arche soli¬
ditate eueliat ꝑmane donus et tol̾a ma¬
matur qui est uera palma uictoue. Spinis
coronatur qui spinas peccatorum uenit ꝯ¬
fring̾e. Ligatur qui soluit ꝯpeditos ligno
suspenditur qui erigit elisos. Aceto potatur
fons uite disciplina ceditur salus iulnera¬
tur uita moritur. Occidit ad tempus uitam
mors ut in ꝑpetuum auita occideretus
bes decelo dm̃ deposinsti. O cara sanitas o
sancta et uera caritas. q̃ tanta es interris
quanta eris incelis. Que tanta potes in hac
pugna moitalitatis ad huc sollicita quan¬

Expanded text:
lia peccata dicimus, fratres, quotidianis eleemolia peccata dicimus, fratres, quotidianis eleemosynis posse mundari. Sed faciSi qua es anima, quae cupis possidere virtutem charitatis quae omnia tolerat, relinque mundum, confuge ad crucis lignum, non metuas procellas et turbines hujus diluvii: non mergeris si ligno portaberis; novit gubernare qui dignatus est creare, tantum adsit virtus charitatis quae omnia tolerat. Nulla res te ab arcae soliditate evellat. Permane bonus, et tolera mamatur, qui est vera palma victoriae. Spinis coronatur, qui spinas peccatorum venit confringere. Ligatur, qui solvit compeditos. Ligno suspenditur, qui erigit elisos . Aceto potatur fons vitae, disciplina caeditur, salus vulneratur, vita moritur: occidit ad tempus vitam mors, ut in perpetuum a vita occideretur bes, quae de coelo Deum deposuisti! O chara sanctitas, o sancta ac vera charitas, quae tanta es in terris, quanta eris in coelis? Quae tantum potes in hac pugna mortalitatis adhuc sollicita, quan
Abbreviated transcription (Latin):
dia. ex̾ oete uos melemosinis in ieumiis
in orationibus. Hiis enim purgantur cotidi¬
aua peccata q̃ non possunt nͥ subreꝑe in a¬
nunam propter fragilitatem humanam. No¬
li ilia ꝯtempn̾e quia minora sunt s time
quia plura sunt ¶ Modica peccata si actẽ
ditis quia modica sunt. cauete quia plara st̃¬
Quant minutissima sunt graua harene. si
harene ampluis innam muitatur m̃git il¬
lam ut ꝑeat. Quam minute sunt gutte plu¬
me nõneflamina inplẽt. et domos deiciunt:
etgo ista nolite ꝯtempne ¶ Illa dico cotidia¬
na peccata q̃ aut ꝑ linguam facile commit¬
tuntur uit ẽ uerbum durum aut cũ labitur
quis in risam immoderatum. aut in huius¬
modi nugas cotidianas ¶ In ipsis alim̃tis
q̃ utiq concessa sunt. si forte excedis modũ
Cotidiana sunt ista q̃ dico. s tñ peccata sunt
et non sunt leiia quia plura. Quia uero
cotidiana et plurima timenda est riuna
mulcitudinis et si non magnitudinis. Ta¬

Expanded text:
dia, exercete vos in eleemosynis, in jejuniis, dia, exercete vos in eleemosynis, in jejuniis, in orationibus. His enim purgantur quotidiana peccata, quae non possunt nisi subrepere in animam, propter fragilitatem humanam. Noli illa contemnere, quia minora sunt; sed time, quia plura sunditis quia modica sunt, sed cavete quia plura sQuam minutissima sunt grana arenae: si arena amplius in navi mittatur, mergit illam ut pereat. Quam minutae sunt guttae pluviae; nonne flumina implent, et domos dejiciunt? Ergo ista nolite contemnere. Sed dicturina peccata, quae aut per linguam facile committuntur, ut est verbum durum, aut cum labitur quis in risum immoderatum, aut in hujusmodi nugas quotidianas. Iquae utique concessa sunt, si forte excedis modum, Quotidiana sunt ista quae dico: sed tamen peccata sunt; et non sunt levia, quia plura. Quia vero quotidiana et plurima, timenda est ruina multitudinis, etsi non magnitudinis. Ta
Abbreviated transcription (Latin):
Internas anime cogitationes diabolum ũ
uidere c̾tisumus. S motu  eas corꝑis ab il¬
lo. et affectionum indiciis colligi exꝑimnento
didicunus secreta aũ cordis solus ille nouit
ad quem dicitur tu solus nosti corda filiorum
hom̃ĩt Noni omnes cogitationes male nr̃e
semper diaboli instinctu excitantur s aliqͦci¬
ens ex nostri arbitrii motu enĩgũt bone aũ
cogitationes semꝑ ado st̃.Li. Demones ꝑ
inergiã oꝑationem non credimus sb̃aliter
illabi anime s applicatione et opp̾ssione
uiuri. Illabi aucem m̃ti ille soli possibile est
qui creauit. Qui natura subsistens incorpo¬
reus capabił est sue facture. luii. Nullus
sanaus et iustus caret pcc̃o. nͨ tñ ex hoc de¬
sunt esse tꝰtus ł sanctus. cum affectu tene¬
Peluis est modica a maritudo in faucib
quam eternum torm̃tum in uiscerib ¶ Ad¬
ħ de lapsa est humana ꝑu̾sitas ut uir habe¬
atur uaus alibidine et tur non habeatur
surrepũt in anima ex̾certe uos inmisericor¬

Expanded text:
Internas animae cogitationes diabolum non videre, certi sumus: sed motibus eas corporis ab illo, et affectionum indiciis colligi et experimento, didicimus: secreta autem cordis solus ille novit, ad quem dicitur: Tu solus nosti corda filiorum hominum. Non omnes cogitationes nostrae malae semper diaboli instinctu excitantur: sed aliquoties ex nostri arbitrii motu emergunt: bonae autem cogitationes semper a Deo sunt. Daemones per energiam non credimus substantialiter illabi animae: sed applicatione et oppressione uniri. Illabi autem menti illi soli possibile est, qui creavit: qui natura subsistens incorporeus capabilis est suae facturae. Sisanctus et justus caret peccato, nec tamen ex hoc desinit esse justus, vel sanctus, cum affectu teneelius est modica amaritudo in faucibus quam aeternum tormentum in uisceribus.  delapsa est humana peruersitas, ut uir habeatur uictus a libidine et uir non habeatur repunt in animam; exercete vos in misericor
Abbreviated transcription (Latin):
quam xp̃s pro omnibus crucifigeretur reg¬
ni celorum claues accepit. qͣ illuc intrount
latro ille iam ñ rens nͥ ꝑ latꝰ quod aperuit
uideus et nunc ueniant omnes quicumq
amãt ꝑadisum. locum qͥetis. locum securita¬
tis. locum perpetue felicitatis. locum in qͦ
ñ ꝑtimescas barbarum in qͦ nullum pati¬
aris aduersarium nullum habeas ĩimicũ.
uenite omnes. intrate omnes. est qͣ intrare.
omnes intrare nenunem suo exemplo do¬
Eunt qui portare sibi uidentur pecrata
et tacent peccatoribus. Iam ista simulatõ
decestanda est. Porta peccatoiem. nõ ut a¬
mes pecratum in illo. s ut ꝑ seqͣris pcc̃m
propter illiu. Dilige peccatorem. ñ in qnͣ¬
tum peccator est. s in quantum homo est.
quomodo si diligis egrum ꝑsequeris febrẽ.
nã si pancis febri non diligis egrum. Dic
gͥ quod uerum est fratri tuo noli tace̾ ¶ Si¬
mł plett ds̃is suꝑ segetẽ ⁊ suꝑ spinas. s segeti plu¬
it ad horreñ spinis adignẽ ⁊ camẽ tna ẽ pluuuia.

Expanded text:
quam Christus pro omnibus crucifigeretur, regni coelorum claves accepit; qua illuc introivit latro ille jam non reus, nisi per latus quod aperuit Judaeus? 9. Et nunc veniant omnes quicumque amant paradisum, locum quietis, locum securitatis, locum perpetuae felicitatis, locum in quo non pertimescas barbarum, in quo nullum patiaris adversarium, nullum habeas inimicum: venite omnes, intrate omnes; est qua intrare omnes intrare, neminem suo exemplo doenim qui portare sibi videntur peccata, et tacent peccatoribus: jam ista simulatio detestanda est. Porta peccatorem, non ut ames peccatum in illo, sed ut persequaris peccatum propter illum. Dilige peccatorem, non in quantum peccator est, sed in quantum homo est. Quomodo si diligis aegrum, persequeris febrem: nam si parcis febri, non diligis aegrum. Dic ergo quod verum est fratri tuo, noli tacere. mul pluit Dominus super segetem et super spinas; sed segeti pluit ad horreum, spinis ad ignem: et tamen una est pluvia.
Abbreviated transcription (Latin):
ditur adfornicationis suspicionem quod
intelligo. Ubi adeo iuolenta est suspicio.
ut merito illa probata. iuderetur etiam
probata fornicatio. Uerbi gratia. si probil¬
tum est. quod fuit sola cum solo. nuda
dix̃ dominus.U. ubicumq est forncatio¬
quod extenditur aduicium sodomitic̃. ut
propter illud possit uxor dimittere uirum
Idem intelligendum est de spirituali fornica¬
tione. uerbi gratia. Si maritus uel uxoi in¬
cidit in h̾esim iudaismum uł gentilitatis
propter fornicationem carnalem semel cõ

Expanded text:
ditur ad fornicationis suspicionem. Quod intelligo, ubi adeo est violenta suspicio, ut merito illa probata videatur, etiam probata fornicatio, verbi gratia: si probatum est quod fuit solus cum sola, nudus el fornicatioquod extenditur ad crimen sodomiticum, ut propter illud possit uxor dimittere virum Idem intelligendum est de spirituali fornicatione, verbi gratia: si maritus vel uxor incidat in heresim, iudaismum vel gentilium propter fornicationem carnalem semel comm
Abbreviated transcription (Latin):
lectum. Quintus est si fuerit ui oppressa¬
de ui ab soluta. Nam si metu uel p̃cepto pa¬
rentum. ĩnstantia ꝯsanguineorum uel alia
ꝯsilĩ cã fornicaretur cum aliquo etiam ꝯtra¬
hento cum illo de fcõ ñ excusaretur .xxxii.¬
q.uii. Omnes. Sextus est qñ reꝯcilianit
eam sibi post adulterium ꝯmissum uł eam
prblice adulterantem retinet in ꝯsortio
est licet raro ꝯtingat quod si aliquis infide¬

Expanded text:
um. Quintus si fuerit vi oppressade vi absoluta; nam si metu vel precepto parentum instantia consanguineorum vel alia consimili causa fornicaretur cum aliquo, etiam contrahendo cum illo de facto, non excusaretur. Sextus est quando reconciliavit eam sibi post adulterium commissum, vel eam publice adulterantem retinet in consortio  licet raro occurrat, quod si aliquis fide
Abbreviated transcription (Latin):
tina uel inter dicta ꝯuigia in ire p̃sumpserit
ingͣdu ꝓhibito etiam ignorant̃ soboles de ta¬
li ꝯuinctione suscepta. prorsus illegitima est¬
censenda. de parentum ignorantia nullum
mentum scientes legitimum p̃ter omne in¬
cerdictum etiam in conspectu eccłie ꝯͣh̾e p̾sũp¬

Expanded text:
tina uel interdicta coniugia inire presumpserit in gradu prohibito etiam ignoranter. soboles de talj coniunctione suscepta prorsus illegitima censeatur. de parentum ignorantia nullum mentum scientes legitimum preter omne interdictum etiam in conspectu ecclesie
Abbreviated transcription (Latin):
tenando pot̾ petẽ illam etiam inuitam sibi re¬
ꝯciliari. non oustante suĩa. quia quod fauore
meo introduct̃ est in dampnum meum re¬
penitentia non tollit ius accusandi. uł ex¬
apiendi. uel replicandi in foro iudiciali siũ

Expanded text:
terando, potest petere illam, etiam invitam, sibi reconciliari, non obstante sententia, quia quod favore meo introductum est, in damnum meum repenitentia non tollit ius accusandi vel excipiendi vel replicandi in foro iudiciali vel
Abbreviated transcription (Latin):
tuxisse te computa. quem non malicia non
inuidia non superdia ꝯtaminauit: quem nõ
mendacii non ꝑuirii calpa respersit. Illum
meditationis habuit lucem quem non conuer¬
satõ tenabrosa mutauit in noctem. ¶ Unusqͥsq¬
nt̃m in oꝑe d̾i studeat eẽ ꝓmptior. in oratione
frequentior. in lestione sollicttior. incastitate
sit p᷑ior. In sobrietate sit partioran lacrimarũ
laigitate ꝓfusior. in corpore honestior. in corde
sincerior. inira mitior. in mansuetudine mode¬
notior. inrisa rarior. incompunctione fernen¬
tior. in grantate fundatior in caritate iocun¬
dior. ¶ Nec impossione aliquid potuit impe¬
rare qui ustus est: nec dampnaturus est
hominem pro eo quod non potuit uitare qui

Expanded text:
vixisse te computa; quem non malitia, non vixisse te computa; quem non malitia, non invidia, non superbia commaculavit; quem non mendacii, non perjurii culpa respersit; qui pemeditationis habuit lucem, quem non conversatio tenebrosa mutavit in noctem. Illuvestrum in opere Dei studeat esse promptior, in oratione frequentior, in lectione sollicitior, in castitate sit purior, in sobrietate sit parcior, in lacrymarum largitate profusior, in corpore honestior, in corde sincerior, in ira mitior, in mansuetudine moderatior, in risu rarior, in compunctione ferventior, in gravitate fundatior, in charitate jucunia nec impossibile aliquid potuit imperare qui justus est: nec damnaturus est hominem pro eo quod non potuit vitare, qui
Abbreviated transcription (Latin):
se conuicia. xxu Peculiariter ista ad ꝓfel¬
sionem uram ꝑtinent nichil in hac unta
consolationis requirere. nichil honorispti¬
sentium rerum solacia fugere. ad ꝓmissa
eterne remunerationis animum papa¬
rare. subiestione et abiectione gaudere
paupertatis studium querere: et non so¬
lum facultates s etiam ipsas uoluntas
inditm res necessitatis est. nichil autem eu¬
pete itrtutis. ¶ Benedicta ado illa anma
erus humilitas alteruis ꝯfumdit saꝑ biami
auis patientia ꝓximi extingutt iracundiam.
cuius obedientia pigritiam alteriuis tacite in¬
ccepat citius feruor inertiam alieni teporit
et in quietudo in corde seruetur. Si in habitatio
sit tumultus et collnstatõ passionum e si exte¬
rora nra serenitas teneat. et interiors nostra
tempestas. Solemus annos nrõs et spatia
Lon te fanat qui cumq ille es numerus dierũ
quos hic relicto corporaliter seculo consumpsisti.
alam tinĩ diem uixisse te computa in quo uo¬
regule transgressione duxisti. Illum diem

Expanded text:
s illatas. peculiariter enim ista ad professionem nostram pertinent nihil in hac uita consolationis requirere, nihil honoris, praesentium rerum solacia refugere et ad promissa aeternae remunerationis praemia animum praeparare, subiectione et abiectione gaudere et paupertatem studio quaerere et non solum facultates, sed ipsas uoluntates. m habere interdum res necessitatis exigit, nihil autem perseverat. Benedicta a Deo illa anima, cujus humilitas alterius confundit superbiam, cujus patientia proximi exstinguit iracundiam, cujus obedientia pigritiam alterius tacite increpat, cujus fervor inertiam alieni teporis et inquietudo in corde versetur? Quid, inquam, prsit tumultus, et conluctatio passionum, si exteriora nostra serenitas teneat, et interiora tempestas? Solemus annos nostros, et tempNon te fallat, quicumque ille es, numerus dierum quos hic relicto corporaliter saeculo consumpsisti. Illum tantum diem vixisse te computa, in quo voregulae transgressione duxisti, illum diem
Abbreviated transcription (Latin):
purganda. p alam enim sunt arguendi
qui palam nocent: ut dum illi aperta
obiurgatione sanantur hi qui eos imitan¬
do deliquerant corrigantur. Sum unus
corripitur plurimi emendantur. Necesse
est enim ut promultoꝵ saluatione unus
ꝯ̃ dempnetur quam ꝑunius licentiam multi

Expanded text:
purganda. Palam enim sunt arguendi purganda. Palam enim sunt arguendi qui palam nocent, ut dum aperta objurgatione sanantur, hi qui eos imitando deliquerunt corrigantur. 14. Dum unus corripitur, plurimi emendantur. Necesse est enim ut pro multorum salvatione unus condemnetur, quam per unius licentiam multi
Abbreviated transcription (Latin):
tibilem facit .xxxix Non est iudicandus
aplebe rector mordinatus dum magis noue¬
uint populi sui fuisse meriti ꝑ uersi regimẽ
suscepisse pontificis .xl. Ideo sñ mensura ulcis
citur culpas p̃poĩtus iracundus quia cor eiꝰ
disꝑsum inrerum curis non colligitur ina¬
morem unuis deitatis. Metis enim soluta
in diuĩsis cathena caritatis non astringitur
humilitate seruat disciplinam et ꝑ discipli¬
uam non incurrit suꝑbiam. ¶Qui delin¬
quentem suꝑbo uel odioso animo corripit
nou emendat s ꝑcutit. Quicquid enin
ꝓt̾nus uł indignans animus protulerit
obuirgantis furor est non dilectio corrigẽtis.
xlui. Qui blando uerbo castigatus non cor¬
rigitur acruis necesse est arguatur. Cum
dolore enim abscidenda sunt: que lemt̃ sa¬
nari non possunt. Qui ammonitus secre¬
te corrigi de pcc̃o negligit: publice argnen¬
dus est ut nulnus quod occulte sa nari nes¬
cit manifeste debeat emendari. Manifes¬
ta peccata non sunt occulta correptione

Expanded text:
tendant . 3. Non est itaque judicandus a plebe rector inordinatus, dum magis noverint populi, sui fuisse meriti perversi regimen suscepisse pontificis. Nam pro citur culpas paepositus iracundus, quia cor ejus dispersum in rerum curis non colligitur in amorem unius Deitatis. Meus enim soluta in diversis catena charitatis non astringitur, humilitate servat disciplinam, et per disciplinam non incurrit iquentem superbo vel odioso animo corripit, non emendat, sed percutit. Quidquid enim protervus, vel indignatus animus protulerit, objurgantis furor est, non dilectio corrigentis.ur. Qui blando verbo castigatus non corrigitur, acrius necesse est ut arguatur. Cum dolore enim abscindenda sunt, quae leniter sanari non possunt. Qui admonitus secrete corrigi de peccato negligit, publice arguendus est, ut vulnus quod occulte sanari nescit, manifeste debeat emendari. Manifesta peccata non sunt occulta correctione
Abbreviated transcription (Latin):
quios milera tio tamen oiculta est: dñ inter᷑mis¬
sione flere necesse est. Neq eium umquam opor¬
tet penitentem habere de pcc̃is securitatemt nã
securitas negligentiam ꝑit negligentia autẽ
sepe incautã ad uicia transasta reduat . xiiii.

Expanded text:
quia miseratio Dei occulta est, sine intermisquia miseratio Dei occulta est, sine intermissione flere necesse est. Neque enim unquam oportet poenitentem habere de peccatis securitatem. Nam securitas negligentiam parit, negligentia autem saepe incautum ad vitia transa
Abbreviated transcription (Latin):
atq atrocia ꝑtimescit. ¶ Omnis ars seca¬
li huius strenios amatores ht ad exequendũ
ꝓmtissimos et hoc pinde fit quia p̃sentem ht
oꝑis sui remunerat᷑ionem. ars uero diuini ti¬
moris plerosq ht sectatores langidos. tepidos.
pigritie inhercia colligatos. s hoc proinde: quid
labor eorum non pro presenti. s pro futura re¬
muneratione differtar. ¶Nuꝑ conuersi ne¬
qͣ quam debẽt incuris exterioribus prouehi.
sã si implicẽtur: ꝯfestim quasi plantata ar¬
buscula et nec dum p̃fixa radice ꝯcutiuntue
est humilitas mentis cum lacrimis exoriens
de recordatione pocĩ et timore udicii. Illa est
contiersis ꝑfectior ꝯpunctionis affectio que
omnes carnalium desideriorum asfectus re¬
I pellit et intentionem suam
coto mentis studis in dei contemplanone defi¬
pecratonim sit. Sus cu sine metu tñ homo ẽẽ
uondebet quia pe nitentie satiffactio di¬
uuio tantum pensatat udicio nõ humano ꝓm̃

Expanded text:
atque atrocia pertimescit. Omnis ars saecuatque atrocia pertimescit. Omnis ars saeculi hujus strenuos amatores habet, et ad exsequendum promptissimos. Et hoc proinde fit, quia praesentem habet operis sui remunerationem. Ars vero divini amoris plerosque habet sectatores languidos, tepidos, pigritia et inertia congelatos. Sed hoc proinde, quod labor eorum non pro praesenti, sed pro futura remuneratione differtur. Ideoque quaquam debent in curis exterioribus provehi. Nam si implicentur, confestim, quasi plantata arbuscula, et necdum radice praefixa, concutiuntur est humilitas mentis cum lacrymis, exoriens de recordatione peccati, et timore judicii. Illa est conversis perfectior compunctionis affectio, quae omnes a se carnalium desideriorum affectus repellit, et intentionem suam toto mentis studio in Dei contemplationem defipeccatorum sit, sine metu tamen homo esse non debet, quia poenitentiae satisfactio divino tantum pensatur judicio, non humano. Proinde,
Abbreviated transcription (Latin):
iu soelerate uiuunt in eccłia et ꝯmunicare
non desmunt putantes se tali communro¬
ne mundari discant nichil ad emundationẽ
seꝑare disponunt s pondere uiciorura o¬
suati ruysum ad ea uicia que optant relinque¬
re reuoluuntur. Uiii. Trimodum genus est
ꝯuersionis ad dm̃. Incohationis cum dulce¬
dine medietatis cum labore ꝑfectionis cum
refouenda sunt modis. ne si ab asꝑttate incipi¬
ant ext̾riti adptiores lapsus recurrant. Qui
enun conuersum sine lenitate erudit exaspe¬
uare potuis quam corrigere nouit. ix Wicia an¬
quando autem expelluntur acriori uirtute
ꝯsurgunt. ¶Utile est dei seruo post conuer¬
sionem temptari quatinus a torpore negli¬
gentie sollicitantibus uiciis ad uirtutes ani
ultos remissa conuersio ĩpristinos exro¬
res reducit ac uiuendi tepore resoluit
¶Tepidus inconuersatione ociosa uerba et
uanas cogitationes noxias eẽ non conspicit.
quod si atorpore mentis eiugilauerit. ea que
leuia existimabat ꝯfestim quasi horrenda

Expanded text:
i scelerate vivunt in Ecclesia, et communicare non desinunt, putantes se tali communione mundari, discant nihil ad emundationem uperare disponunt; sed pondere vitiorum gravati, rursus ad ea vitia quae optant relinquere revolvuntur. 195 conversionis ad Deum, inchoationis cum dulcedine, medietatis cum labore, perfectionis cum refovenda sunt modis, ne si ab asperitate incipiant, exterriti ad priores lapsus recurrant. Qui enim conversum sine lenitate erudit, exasperare potius quam corrigere novit. 6. Cquando autem expelluntur, acriori virtute consurgunt. sionem tentari, quatenus a torpore negligentiae, sollicitantibus vitiis, ad virtutes animultos remissa conversio in pristinos eres reducit, ac vivendi tempore resolvit. Tepidus in conversatione otiosa verba et vanas cogitationes noxias esse non conspicit. Quod si a torpore mentis evigilaverit, ea quae levia existimabat, confestim quasi horrenda
Abbreviated transcription (Latin):
ille cur iuratur intelligit.xxxii. Satis deli
eate se palpat qui sine labore tult uicia suꝑare.
dũ ꝑcã legem quam sibi de seruiendo uiciis fe¬
at. sñ molentia dolons resecare non possit .xxxiii.

Expanded text:
ille cui iuratur intelligit. Dupliille cui iuratur intelligit. Duplicate se palpat qui vult sine labore vitia superare, dum peccati legem, quam sibi deserviendo vitiis fecit, sine violentia doloris resecare non possit. 4.
Abbreviated transcription (Latin):
to maior qui p̾cat habetur. Crescit em̃ de¬
licti cumtilus: iuxta ordinem meritorum. et
sepe quod minoribns ignoscitur ⁊ maioribus
quam ea que meretur. Nam merenar quan do
ignorando p̾camus. ꝑuocamus qnͣdo scimus bo
reus est qui aꝑte delinquit quia et agit et
quitatem suam hominem abscondere et in
semet ip̃o de peccatis propriis erubescere Pcem̃
xxni. Onne peccatum antequam admitta¬
tir amplius ꝑtimescitur. Quamuis autem
graue sit. dũ inusum uenerit leue existimatur
et sñ ullo metu committit᷑ Istis formitib quafi
quibusdam gradibus coalescit omne pccm.
Cogitano namq pͣua delectattonem ꝑit. de¬
lectatõ consensionem. consensio actionem. actõ
ꝯsuetndinem. consuetudo necessitatẽ necessitas¬
mortem. Sic ꝙ inhis canculis hono implicatus
quadam cathena uiciorum tenetur astrictus. xxxi
Quacumq arte ũborum quisq uiret deus tñ
qui conscientie testis est ita hoc accipit sicut

Expanded text:
to major qui peccat habetur. Crescit enim deto major qui peccat habetur. Crescit enim delicti cumulus juxta ordinem meritorum, et saepe quod minoribus ignoscitur, majoribus quam ea quae meretur. Nam meremur, quando ignorando peccavimus; provocamus, quando scimus bonreus est qui aperte delinquit, quia et agit et quitatem suam 220 hominem abscondere, et in semetipso de peccatis propriis erubescere. 4. Pe2. Omne peccatum, antequam admittatur, amplius pertimescitur. Quantumvis autem grave sit, dum in usu venerit, leve existimatur et sine ullo metu committitur. 3. Istis fomitibus, quasi quibusdam gradibus, coalescit omne peccatum. Cogitatio namque prava delectationem parit, delectatio consensionem, consensio actionem, actio consuetudinem, consuetudo necessitatem. Sicque his vinculis homo implicatus, quadam catena vitiorum tenetur astrictus, iQuacumque arte verborum quis iurat, Deus tamen, qui conscientie testis est, ita hoc accipit sicut
Abbreviated transcription (Latin):
xoi. Irrisor est non penitens: qui ad huc agit
quod peniteat Nec udetur diñ poscere sb̾ditus
set srio sannare suꝑbris. Canis reuersus aduo¬
mitum est penitens ad peccatum. Multi enim
lacrimas indesinent̃ fundñt: et peccare non
desinsit. ¶ ysaias peccatorib dicit. Lauamini
mundi estõte lauatur itaq et mundus est:
qui et p̾terita plangit et flenda iterum non
admittit. Lauatur et non est mundus : qui plã
mittitur ꝑcẽm incorde quatuor ꝑpetratus
et oꝑe. Commnittitur iicorde suggestione de¬
monũ. delectatione carnis. consensione mentis.
defensione elationis. ꝯmitatur oꝑe. nunc latent̾.
nunc palam. nunc conslietudine. nunc despera
est ignorantia. infirmitate. industa. ¶Gra¬
nius est infirmitate quam ignorantia quem
quam delinquere ⁊ grauiusq industria quam
et minimis guitis: ĩ mensa flumina crescere.
simetositas erum munum coacta: exundan¬
tem efficit copiam. Pccã que incipientibus
Tanto enum maiuis eẽ cognoscitur ꝑcem̃. qnͣ

Expanded text:
. Irrisor est, non poenitens, qui adhuc agit quod poenitet, nec videtur Deum poscere subditus, sed subsannare superbus; canis reversus ad vomitum est poenitens ad peccatum. Multi enim lacrimas indesinenter fundunt, et peccare non ssit. 4. Isaias peccatoribus dicit: Lavamini, mundi estote . Lavatur itaque et mundus est, qui et praeterita plangit, et flenda iterum non admittit. Lavatur itaque, et non est morde, quatuor perpetratur et opere. Admittitur in corde, suggestione daemonum, delectatione carnis, consensione mentis, defensione elationis. Committitur opere, nunc latenter, nunc palam, nunc consuetudine, nunc desperatest, ignorantia, infirmitate, industria. Gravius est infirmitate quam ignoquam delinquere; graviusque industria quam et minutis guttis immensa flumina crescere. Numerositas enim in unum coacta exundantem efficit copiam. 5. Peccata, quae incipientibus Tanto enim majus cognos
Abbreviated transcription (Latin):
licta qmͣ itis grauia: non tñ in illis dmñ misdd̾ia
desperanda In actione enim penitudinis nõ tam
¶Ille uere penitentiam agit qui nec peniteme
p̃terita negligit nec adhͤ penitonda cõmittit
Qui uero lacrimas in desuient̾ esfandit et tñ
p̾care non desinit hic lamentum h̾t s munda¬
tionem non habet. Soli loquioꝵ lib̾ .i.

Expanded text:
licta, quamvis gravia; non est tamen in illis Dei misericordia licta, quamvis gravia; non est tamen in illis Dei misericordia desperanda. In actione enim poenitudinis, ut  vere poenitentiam agit, qui nec poenitere praeterita negligit, nec adhuc poenitenda committit. Qui vero lacrymas indesinenter fundit, et tamen peccare non desinit, hic lamentum habet, sed mundationem non habet. Si qui
Abbreviated transcription (Latin):
est rem pauperum prestare diuitibus et de
sumptib inopum acquirere fauores poten¬
tum sirẽti terre aquam tollere et flumina
qͦ non indigent irrigare. lxui. In exim uite¬
utrum ad p̾mium an ad suppliciũ tnͣseant.
Quidam autem electi in fine suo purgantus
a lemibus quibusdam pccĩs: quidam uero in
ipso suo fine hilarescunt eternorum cõtem¬
platione bouorum. ¶Finem iustorum op¬
timum uocatio tranquilla cõmendat. ut
ex eo incelligantur sanctorum habere consor¬
tium angelorum: ex quo ab hoc corpore
sine uexatione dura uocantur .lxuii. Pe¬
nitentia est medicamentum uulueris.
spes salutis. ꝑ quam pocõres saluantus.
ꝑ quam deus ad misod̾iam prouocatu: que
non tempore pensatur s ꝓ funditate ludus et
lacrimarum. penitentia autem non mensiũ
ac temporum cupsu pensatur: s pena qua
anuna cruciatur et mortificatur caro. ¶Lacri
me penitentium apud dm̃ pro baptismate
reputantur. Uñ et qmͣlibet sint magna de.¬

Expanded text:
est res pauperum praestare divitibus, et de sumptibus inopum acquirere favores potentum; arenti terrae aquam tollere, et flumina, quae non indigent, irrigare. 19. Nonnunquutrum ad praemium an ad supplicium transeant. 8. Quidam autem electi in fine suo purgantur a levibus quibusdam peccatis; quidam vero in ipso suo fine hilarescunt aeternorum contemplatione bonorum. 9. timum vocatio tranquilla commendat, ut ex eo intelligantur sanctorum habere consortium angelorum, ex quo ab hoc corpore sine vexatione dura tolluntur. 11. Pnitentia medicamentum vulneris, spes salutis, per quam peccatores salvantur, per quam Deus ad misericordiam provocatur: quae non tempore pensatur, sed profunditate luctus et lacrymarum. Poenitentia autem non mensium ac temporum cursu pensatur, sed poena, qua anima cruciatur, et mortificatur caro. Him poenitentium apud Deum pro baptismate reputantur. Unde et quamlibet sint magna de
Abbreviated transcription (Latin):
dori euis faciunt questionem: ¶Apibus¬
rex nature claris formatur in signibus.
ut magnitudine corporis prestet et spe¬
cie. tunc quod in rege p̃cipuum est morum
mansuetudine. uã et si habet aculeum
tamen non eo utitur aduindicandum.Sunt
onim leges nature. non inscripte literis
S impresse mnoribus. ut lemores sit ad
puniendum qui maxima potestate potult᷑.
erpens pastu feniculi: cecitatem ui.¬
repellit exceptam. Itaq ubi oculos ob¬
duci senserit: nota remedia petit. nec frati¬
datur effectii. Testudo iusceribus pasta ser¬
pentis. cum uenenum aduerterit sibi ser¬
pere origano medicinam sue salutis exer¬
gustauerit moritur uides quanta uis ie¬
iunii sit. ut et sputo suo homo terrenũ
serpentem inter ficiat et merito spirita¬
lem. ¶Fecit deus hominem rationis
capacem: iitatorem sui. uirtutum emu¬
latorem. cupidum celestium gratiarum.

Expanded text:
dori ejus faciunt quaestionem. dori ejus faciunt quaestionem. rex naturae clarus formatur insignibus; ut magnitudine corporis praestet et specie, tum quod in rege praecipuum est morum mansuetudo. Nam etsi habet aculeum, tamen eo non utitur ad vindicandum. Sunt enim leges naturae, non scriptae litteris, sed impressae moribus, ut leniores sint ad puniendum qui maxima potestate potiuntur. e pastu feniculi caecitatem repellit exceptam. Itaque ubi oculos obduci sibi senserit, nota remedia petit, nec fraudatur effectu. Testudo visceribus pasta serpentis, cum venenum adverterit sibi serpere, origano medicinam suae salutis exergustaverit, moritur. Vides quanta vis jejunii sit; ut et sputo suo homo terrenum serpentem interficiat, et merito spiritafecerat enim hominem rationis capacem, imitatorem sui, uirtutum aemulatorem, cupidum caelestium gratiarum.
Abbreviated transcription (Latin):
sobrietas mentis est. ¶Mala ñ sunt
nisi que crimine mentem implicant et
conscientiam ligant. Ceterum. paupe-¬
piem ignobilitãtem. egritudinem mortẽ.
nemo sapiens mala dixerit. nec ĩ malon
sortem numerauerit. quia nec contraria
istis in bonis habentur maximis. Quoꝵ
alia nobis exnatura: alia ex commodita¬
te accidere indentur.
a medicina antiquior que herbis
curare consueuit et succis . Nec ulla
firmior sanitas : quam que salubribus
reformatur alimentis. Uñ scd̾m natitrã
docemur quia sola nobis esca medicina est.¬
De cessitas que inuito irponit
obsequium affert plerũq fastidium.
Nichil est enĩ tam facile quin habeat diffi¬
cultatem. quod facias inuitus. Ergo et iugis
labor auertit affectum et continua. ao diu¬
turna potentia gignit insolentiam. ¶Im¬
possibile putatis in dei matre : quod in
uulturibus possibile non negatur. Aus
sine masculo ꝑit: et nullus refellit. Et
quia desponsata uiro maria peperit : pu¬

Expanded text:
sobrietas mentis est. Unde aitsobrietas mentis est. Unde aitnisi quae crimine mentem implicant, et conscientiam ligant. Ceterum pauperiem, ignobilitatem, aegritudinem, mortem, nemo sapiens mala dixerit, nec in malorum sorte numeraverit, quia nec contraria istis in bonis habentur maximis, quorum alia nobis ex natura, alia ex commoditate accidere videntur.a medicina antiquior, quae herbis curare consuevit et succis; nec ulla firmior sanitas, quam quae salubribus reformatur alimentis. Unde secundum naturam docemur, quia sola nobis esca medicina est.necessitas enim, quae inmto inponit obsequium, affert plerumque fastidium; nihil est enim tam facile, quin habeat difficultatem, quom facias inuitus. ergo et iugis labor auertit affectum et continua ac diuturna potentia gignit insolentiam. possibile putatur in Dei Matre, quod in vulturibus possibile non negatur? Avis sine masculo parit, et nullus refellit; et quia desponsata viro Maria virgo peperit, pu
Abbreviated transcription (Latin):
rium ꝑpetrat. ¶Si mente cernerent
homines peccatores quale uidicium emit¬
tet deus in mundum. et sensus humanus
non disꝑgeretur uanitate seculari. si
non infidelitate grauaretur. quantum¬
uis et qualem uis cruciatum ad presens
libentissime sufferrent etiam si eẽt lon¬
gior uita: dum modo uullas penas et̾ni
ignis non incurrerent. ¶Multitudo so¬
est nobis quam a nobis meron. lib. iͦ.¬
ipĩs. maius ꝑiculum: Intus est aduersa¬
rus. intus actor errous: intus inquam
clansus in nobismet ipsis. ¶In nobis¬
est moderari studia. cohibere iracundiã.
cohercere cupiditatem. In nobis etiam
in dulgere luxurie. Ad ulari libidini : in¬
flammari iracundia. uł in flammanti
aurem accommodare. ¶Quid naturã
accusas o h̃o. Habes illa uelut impedi¬
menta quedam: senetutem et infirmi¬
tatem. Set senectus ipsa in bonis morib
dulcior. inconsiliis utilior ad constantiam
sub eunde mortis paratior : ad reprimen-¬
das libidines fortior. In firmitas corporis

Expanded text:
ius. Si mente cernerent homines peccatores quale judicium emittet Deus in mundo, et sensus humanus non dispergeretur vanitate saeculari, non infidelitate gravaretur: quantumvis et qualemvis cruciatum ad praesens libentissime sufferrent, etiamsi esset longior vita; dummodo in illas poenas aeterni ignis non incurrerent. Sed tu est nobis, quam a nobis ipsis majus periculum. Intus est adversarius, intus auctor erroris, intus, inquam, clausus in nobismetipsis. est moderare studia, cohibere iracundiam, cohercere cupiditates, in nobis etiam indulgere luxuriae, adolere libidines, inflammare iracundiam uel inflammanti aurem accommodare, eleuari accusas, o homo? Habet illa velut impedimenta quaedam, senectutem et infirmitatem. Sed senectus ipsa in bonis moribus dulcior, in consiliis utilior, ad constantiam subeundae mortis paratior, ad reprimendas libidines fortior. Infirmitas quoque corporis,
Abbreviated transcription (Latin):
eiis mors iumedium putetus eẽ non pe¬
na. Nam id̾o breuẽ illam deus fecit: ut moles¬
tie eius quia prosperitate non poterant tem¬
poris exiguitate finirentur. Peniq sanctus
iob dicit. Piraterium est uita hominis suꝑ

Expanded text:
ejus mors remedio putetur esse, non poena; nam ideo brevem illam fecit Deus, ut molestiae ejus, quia prosperitate non poterant, temporis exiguitate finirentur. Denique sanctus Job dicit: Piraterium est vita hominis super
Abbreviated transcription (Latin):
lex̃.iii. Presbr̃m qui quẽdam puerum
intuitu discipline ꝑcussit in capite cum
post paucos dies expirasset tam ab omni al
sione interiit uel aliam infirmitatem in¬
currit de qua noscitur expirasse. Idem. Cu

Expanded text:
der III: Presbyterum, qui quendam puerum intuitu discipline percussit in capite, cum per paucos dies expirasset, tam ab omni altssione interiit vel aliam infirmitatem incurrit, de qua noscatur expirasse . Idem c
Abbreviated transcription (Latin):
nem q̃ siuert eiundem. qui ulneratum
inuentum potestati uincentie tradiderunt
coram quo ꝯstant̾ negauit quod p̾missa
minime ꝑpetrauit. Uñ p̾fatus potestas
ad eundem scolarem nuncios destinauit
ut exponẽt si qua sciret de fure p̃dc̃o uel
traderet int̾ signa. qui cultr̃ que ipsi la¬
troni abstulerat et sotulares ab eodem in
ipsuis domo dimissos quos abstraxerat ne
pedsi strepitus audiretur nunciis tradi¬
dit memoratis suꝑ eodem fc̃o se nich am¬
pluis intromittens. potestas gͥ receptis
talio int̾signis latronem ipsum appari¬
toribus suis tradidit pumendum qui sibi
ã putauerunt inuilia. et oculos eruerĩt.
digns meritis adiuuatur. propter p̾scriptũ
euentum a suiceptione sacrorum ordinum
nullatenus ÷ arcendus. Idem . G. ep̃õ. Postu¬
cunas subtrahentes. tibi regiã ĩplorare li¬
ceat pocestatem. cum ad solutionem ip̃arñ
iux absq sanguinis effusione ualeant
moniam simplicit᷑ deponente. rex cui ad
traditã exercuerit potestatem eorum

Expanded text:
nem quaesierunt eumdem quem vulneratum inventum potestati Vicentiae tradiderunt; coram qua constanter negavit quod praemissa minime perpetrarat. Verum praefata potestas ad eumdem scholarem suos nuntios destinavit, ut exponeret si qua sciret de fure praedicto, vel traderet intersignia; qui cultellum quem ipsi latroni abstulerat, et sotulares ab eodem in ipsius domo dimissos, quos abstraxerat sibi ne pedum strepitus audiretur, nuntiis tradidit memoratis, super eodem facto se nihil amplius intromittens. Potestas itaque receptis talibus intersigniis, latronem apparitoribus suis tradidit puniendum, qui sibi amputarunt virilia et oculos eruerunt. dignis meritis adiuvatur, propter prescriptum eventum a susceptione sacrorum ordinum nullatenus est arcendus . Idem: Quidam pcimas subtrahentes tibi regiam implorare liceat potestatem, cum ad solutionem ipsarum vix absque sanguinis effusione valeant moniam simpliciter deponente, rex, cui ad traditam sibi exercuerit potestatem, eorum
Abbreviated transcription (Latin):
dam ludum imitati uatoꝵ baculos suos
studebant iacere in directum. et alt̾ altorins
terus baculum ꝑcutẽt qͣi uictor ꝓ equo alio
uteretur. S p̾fati clerici equitandi licentia
ñ utentes sola erant iactatione. ꝯtenti. Quidã
asi laicus cum baculum eiusdem diaconi
ꝑculisset. in cautus in eum equitaturus
ĩ si liit et sic a falce illiuis diaconi qͣerat ac¬
cuictus mortale ułnus accepit. de quo post
dies octo expirauit. Ideo q mͦ. qͣ. eiundem

Expanded text:
ati imitati viatorum baculos suos studebant iacere in directum et alter alterius terius baculum percuteret, quasi victor pro equo alio uteretur. Sed prefati clerici equitandi licentia non utentes, sola erant iactatione contenti. Quidam autem laicus, dum baculum diaconi percussisset, incautus eum equitaturus insiliit et sic a falce ipsius diaconi qua erat accinctus, mortale vulnus accepit, de quo post dies octo expiravit. Ideoque man mandam
Abbreviated transcription (Latin):
et anathematizamus un uiersos ħeticos
cacharos paterinos. pauperes delugdu¬
no. passaginos. Iosepinos. Amaldistas.
speronistas. et alios quib cumq noĩb cen¬
seantur facies quid̾ hñtes diuersas s cau¬
das ad inuicẽ colligatas quia deuanitate
ꝯueniuat in idipsum. Dãpnati u̾o ꝑ eccͣm
scl̃ari uidicio relinꝙͣtur aĩ aduersione debi¬
ta puniendi eli̾cis prus a suis ordinibus
de gͣdatis. Si qui aũ de p̾diatis postquam
fuerint de p̃hensi redire uoluerint ad a¬
gendam ꝯdignam pnĩam ĩperpetuo car¬
cere de toudantur. Credentes aũ eoium er¬
rorib h̾eticos siłr iudicamus. Idem. Absolu¬
tos se nouerint a debito fidelitatis hominii
et totius obsequii qui cumq lapsis maĩfeste
ĩ h̃esim aliquo pacto quacumq firmitate
uauato cenebantur astricti. De. Seism a

Expanded text:
et anatematizamus uniuersos hereticos, catharos, patarenos, pauperes de Lugduno, passaginos, ioseppinos, arnaldistas, speronistas et alios quibuscunque nominibus censeantur, facies quidem habentes diuersas, sed caudas ad inuicem colligatas de uanitate conueniunt in id ipsum. Dampnati uero per ecclesiam seculari iudicio relinquantur animaduersione debita puniendi, clericis prius a suis ordinibus degradatis. Si qui autem de predictis, postquam fuerant deprehensi, redire uoluerint ad agendam condignam penitentiam, in perpetuo carcere detrudantur. Credentes autem eorum erroribus hereticos similiter iudicamus. Item tos se noverint a debito fidelitatis hominii et totius obsequii, quicunque lapsis in heresim, manifesto aliquo pacto, quacunque firmitate vallato, tenebantur astricti
Abbreviated transcription (Latin):
nec dedit operam illicite rei non in pedias
qͦ minus diuina possit officia celebrate. Idem¬
Et cum feno in siste̾t deponendo. quidam quẽ
In qͦ p̾ter modicum liuoris in fronte nichil in¬
ueniri potuit lesionis. Nos autem ab eo q̃ si¬
uimus sacerdote si priusquam iaceret ꝑticã
rum. Qui quod diligenter cireumspexiss
asserint. s quod uidiss aliquẽ de negauit
ita se h̾t. nisi ꝯͣ eumdem graue scandalum
sit exortum. uel tanta laboret in famia
quod deficiente accusatore. oporteat eidem
canonicam purgationem in dici. ipsum

Expanded text:
nec dederit operam illicitae rei, non impedias nec dederit operam illicitae rei, non impedias quominus divina possit officia celebrare. Det cum feno insisteret deponendo, quidam propein quo praeter modicum livoris in fronte nihil invenire potuit laesionis. Nos autem ab eodem quaesivimus sacerdote si priusquam dejiceret pertirum: qui quod diligenter circumspexisset asseruit, sed quod vidisset aliquem denegavit. ita se habet, nisi contra eundem grave scandalum sit exortum vel tanta laboret infamia, quod deficiente accusatore oporteat ei canonicam purgationem indici, ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
quod cum quidam p̃sbr̃ uolens corrige̾ ꝙ̃dã
de familia sua. cingulo quo cingi solebat
eum in dorso aliꝙͣtulum ułnerauit. postmo¬
dum u̾o cum ille ułneratus aliꝙͣdu iuxiss¬
et ꝯualuiss a ułnere. grauiori ut dicitur in¬
firmitate ꝑcussus. uiam ÷ uniuerse carnis
ingressus. Quia uero utrum occasione uł¬
ut minorib ordinib sit ꝯtentus. Si uero
erat solitus diuina officia ministrare. In¬
pelianus ꝓposuit. quod cum quadam corpo¬
uis molestia grauaretur. ut comedendi
appetitum aliꝙͣ tulum excitaret equum
ꝙ̃ nutriebat ascend̾. Qui cum bene non
pareret habenis s pret̾ sessoris arbitriũ
saltib lascuuret ipse ut euis refrenaret
impetũ. freuo uĩ uitulit equumq calea¬
uib stimulauit cumq frasto freno equus
proprio arbitrio relictus curreret festinant᷑ q̃
baiulans obuiauit in quã equuis iuruens pro¬
cul abiecto sessore puerum p̾dictum opp̾ssit
nec uoluntate nͦ actu homucidium ꝑpetrauit

Expanded text:
quod quidam presbyter volens corrigere quemdam de familia sua eo cingulo, quo cingi solebat, eum in dorso aliquantulum vulneravit. Postmodum vero cum ille vulneratus aliquandiu vixissaluisset a vulnere, graviori, ut dicitur, infirmitate percussus viam universe carnis est ingressus. Quia vero utrum occasione vulut minoribus ordinibus sit contentus . ADHUC erat solitus, divina officia celebrare. pellanus proposuit, quod cum quadam corporis molestia gravaretur, ut comedendi appetitum aliquantulum excitaret equum quem nutriebat ascendit, qui cum bene non pareret habenis, sed praeter sessoris arbitrium suis saltibus lasciviret, ipse, ut ejus refrenaret impetum, et freno vim intulit et equum calcaribus stimulavit. Cumque, fracto freno, equus, quasi proprio relictus arbitrio, curreret festinanter, ebajulans, obviavit; in quam equus irruens, procul projecto sessore, puerum praedictum oppressitnec voluntate nec actu homicidium perpetrarit