comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbe spreuerunt qͦd tenebant. ⁊ teme¬
re presumpserunt quod ñ ualebant.
digno deus exitu eoꝵ tandem pate¬
fecit ignauiam: quia ⁊ impudenter
deseruerunt. qͦd imprudenter arri¬
puerant. & turpiter redierunt adid
quod leuiter deseruerant. Cũ enĩ
claustra nr̃a su potius ordinis impa¬
tientia qͣm desiderio nr̃i expetierint.
ostendunt quod sunt. dũ a uob̃adnos.
a nob ad uos instabili leuitate ꝑuolan¬
tes. ⁊ nobis ⁊ uob̾ ⁊ omnib bonis scan¬
dalum faciunt. Quãqͣm gͦ nonnullos
eorum nouerimus. qui &e fortiter dõ
auctore ceꝑunt.&. ipso ꝑtectore for¬
tius ꝑseuerant: securiꝰ est tam̃ ut ꝑse¬
ueremꝰ in bono qͦd cepimꝰ qͣm ut inci¬
testis erit ꝗͣ uos: ⁊ siqͥs me nouit sic̃ uos.
Quȩ in ur̃is laudabilia ft̃ laudo⁊ ⁊ p̃dico.
si q̃ rep̃henͣda st̃ ut emendent᷑ uoħ. ialiis
amicis meis suadere soleo. hoc ñ ẽ detractio.

Expanded text:
superbe spreverunt quod tenebant, et temesuperbe spreverunt quod tenebant, et temere praesumpserunt quod non valebant; digno Deus exitu eorum tandem patefecit ignaviam: quia et impudenter deseruerunt quod imprudenter arripuerant, et turpiter redierunt ad id quod leviter deseruerant. Cum enim claustra nostra suis potius Ordinis impatientia, quam desiderio nostri expetierint; ostendunt quod sunt, dum a vobis ad nos, a nobis ad vos instabili levitate pervolantes, et nobis, et vobis, et omnibus bonis scandalum faciunt. Quanquam ergo nonnullos eorum noverimus, qui et fortiter Deo auctore coeperunt, et ipso protectore fortius perseverant; securius est tamen ut perseveremus in bono quod coepimus, quam quod incitestis erit quam vos, et si quis me novit sicut vos. Quae in vestris laudabilia sunt, laudo et praedico: si quae reprehendenda sunt, ut emendentur, vobis et aliis amicis meis suadere soleo. Hoc non est detractio,
Abbreviated transcription (Latin):
iremissiores amputent suꝑfluitates.
Si sic quisq bonum deneat qͦd tenet.
ut alium aliud tenentem ñ iudicet.
Siqui accepit iam eẽ bonus. ñ inuide¬
at melioribus.ꝙ. qui sibi uidet᷑ agere
melius. bonum non spernat alterius.
Si qui districtius uiuere possunt.
cos qui ñ possunt nec asꝑnent᷑ nec e.¬
mulent᷑: ⁊ qui ñ possunt. eos qͥ posft̃
sic mirentur. ut temere ñ unitent᷑.
Sieut enim non licet his qui mauis
aliquid forte uouerunt adid qͦd mi¬
nus ẽ. descendere ne apostatentur:
sic ñ omnib expedit de bonis mino¬
rib admaiora transire ne p̃cipitent᷑
Scio quippe non nullos de algis ⁊ con¬
gregationib ⁊ institutionib ad nr̃m
ordinem ꝑuolasse. pulsasse. intrasse.
Qui hoc quidem agendo ⁊ suis scan.¬
dala reliquerunt. & nob̾ nichilominꝰ
attulerunt: dum quantũ illos sua de¬
meraria discessione.tantã nos turba¬
runt sua misera conuersatione. Et qm̃

Expanded text:
et remissiores amputent superfluitates; et remissiores amputent superfluitates; si sic quisque bonum teneat quod tenet, ut alium aliud tenentem non judicet; si qui accepit jam esse bonus, non invideat melioribus; et qui sibi videtur agere melius, bonum non spernat alterius: si qui districtius vivere possunt, eos qui non possunt nec aspernentur, nec aemulentur; et qui non possunt, eos qui possunt sic mirentur, ut temere non imitentur. Sicut enim non licet his, qui majus aliquid forte voverunt, ad id quod minus est descendere, ne apostatentur: sic non omnibus expedit de bonis minoribus ad majora transire, ne praecipitentur. 31. Scio quippe nonnullos de aliis et congregationibus, et institutionibus, ad nostrum Ordinem pervolasse, pulsasse, intrasse: qui hoc quidem agendo, et suis scandala reliquerunt, et nobis nihilominus attulerunt, dum quantum illos sua temeraria discessione, tantum nos turbarunt sua misera conversatione. Et quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
Hic cornutum animal: equũ gestat
posterius. Tam multa deniq tamq
mira diuersarum formarũ apparet
at in marmorib qͣminc
incodicibꝰ.
dotumq diem occu¬
pare singła
ista mirando: qͣm in
lege dĩ me¬
ditando. Pro deo: si non pudet
ineptiarũ. cur uel ñ piget expensa¬
rbãt acddenda largi
matheria.
sedauellit me ⁊ ꝓpria satisam ia
occupatio. ⁊itua frãt oberi nimis fe¬
stina discessio: qui uidelicet nec mora¬
ri diutius acquiescis. nec abire tam̃
iis absq recenti opusculo. fiacio itaq
quoduis. ⁊ te dimito. ⁊ sermonem
breuio: presertim quia utiliora st̃
pauca inpace. qͣm multa cũ scanda¬
lo. Et utinam hec pauca scripserum
sine scandalo. Elnimu̾ uicia carpens:
scio me offendere uiciosos. Potest ta¬
men fieri uolente deo.aliquib quos
me timeo exasꝑasse potius placiturũ
eẽ. s si desinant ẽẽ uiciosi. Si uidelicet
& districtiores desinant ẽẽ detractore :

Expanded text:
hic cornutum animal equum gestat hic cornutum animal equum gestat posterius. Tam multa denique, tamque mira diversarum formarum ubique vat in marmoribus quam in codicibus, totumque diem occupare singula ista mirando, quam in lege Dei meditando. Proh Deo! si non pudet ineptiarum, cur vel non piget expensarebat addenda larga materia; sed avellit me et propria satis anxia occupatio, et tua, frater Ogeri, nimis festina discessio, qui videlicet nec morari diutius acquiescis, nec abire tamen vis absque recenti opusculo. Facio itaque quod vis, et te dimitto, et sermonem brevio: praesertim quia utiliora sunt pauca in pace, quam multa cum scandalo! Et utinam haec pauca scripserim sine scandalo. Enimvero vitia carpens, scio me offendere vitiosos. Potest tamen fieri, volente Deo, aliquibus quos me timeo exasperasse, potius placiturum esse, sed si desinant esse vitiosi: si videlicet, et districtiores desinant esse detractores,
Abbreviated transcription (Latin):
uel non parcit᷑ pulchris coloribuse
Cur decoras quod mox fedandũ ẽc
Cur depingis qͦd necesse ẽ conculca¬
ri: Quid ibi ualent uenustȩ formȩ.
ubi puluere maculantur assiduo : Ma¬
niq quid hȩc ad pauꝑes: ad monachis
adspuales uiros: Nisi forte ⁊ hic ad¬
uersus memoratum iam poete uer¬
siculum: ꝓpħicus ille respondeatur.
eri ineccłia: quia ⁊ si noxia sunt uanis
Deterum in claustris coram legentuꝰ
fratribus quid facit illa ridicula mon¬
struositas: mira quedam deformis for¬
mositas: ⁊ formosa deformitas: Quid
ibi immunde sẏmiȩ: quid feri leones.
qͥd monstruosi centauri: qͥd semi hõẽs
quid maculosȩ tygrides. quid milites
pugnantes: quid uenatores tubicina¬
ntes: Uideas subuno capite multa
corꝑa: ⁊ rursus in uno corꝑe capita
multa. Cernitur hinc inquadrupe¬
de cauda serpentis: illine inpisce ca¬
put quadrupedis. Ibi bestiã prefert
equũ: capram trahens retro dimidiã.

Expanded text:
vel non parcitur pulchris coloribus? vel non parcitur pulchris coloribus? Cur decoras quod mox foedandum est? cur depingis quod necesse est conculcari? Quid ibi valent venustae formae, ubi pulvere maculantur assiduo? Denique quid haec ad pauperes, ad monachos, ad spirituales viros? Nisi forte et hic adversus memoratum jam poetae versiculum propheticus ille respondeatur: eri in ecclesia: quia etsi noxia sunt vanis tis. 29. Caeterum in claustris coram legentibus fratribus quid facit illa ridicula monstruositas, mira quaedam deformis formositas, ac formosa deformitas? Quid ibi immundae simiae? quid feri leones? quid monstruosi centauri? quid semihomines? quid maculosae tigrides? quid milites pugnantes? quid venatores tubicinantes? Videas sub uno capite multa corpora, et rursus in uno corpore capita multa. Cernitur hinc in quadrupede cauda serpentis, illinc in pisce caput quadrupedis. Ibi bestia praefert equum, capram trahens retro dimidiam; 540
Abbreviated transcription (Latin):
nerentur sacra. ¶ Ponunt᷑ dehinc
in ȩccłia gemmate non coronȩ sed
rotȩ: circumseptȩ lampadib: s
ñ minus fulgentes insertis lapidibꝰ.
Cernimus ꝑcandelabris arbores
quasdam erectas multo eris pondẽ.
miro artificis oꝑe fabricatas: nec mag̃
coruscantes suꝑpositis lucernis qͣm su¬
is geminis. Quid putas in his om̃ib
querit᷑: penitentium compunctio:
an intuentiũ acimiratio: Quanitas
uanitatũ: sñ uanior ꝙͣrn insanior.
Fulget ȩccłia inparietib: un pau¬
ꝑib eget. Suos lapides induit auro.
⁊ suos filios nudos deserit. De sũp¬
tibus egenoꝵ: seruitur ocłis diuitũ.
Inueniunt curiosi quo delectent᷑.ꝙ.
non inueniunt miseri qͦ sustentent᷑.
Ut quid saltim sc̃oꝵ ymagines non
reuerem̃. quib utiq ipsum qͦd pedi¬
bus conculcatur scatet pauimentũ:
Sepe spuit᷑ inore angłi: sepe alicuiꝰ
scõꝵ facies. calcib tundit᷑ transeunti¬
um. Et si non sacris ymaginib:. cur

Expanded text:
nerantur sacra. Ponuntur dehinc nerantur sacra. Ponuntur dehinc in ecclesia gemmatae, non coronae, sed rotae, circumseptae lampadibus, sed non minus fulgentes insertis lapidibus. Cernimus et pro candelabris arbores quasdam erectas, multo aeris pondere, miro artificis opere fabricatas, nec magis coruscantes superpositis lucernis quam suis gemmis. Quid, putas, in his omnibus quaeritur? poenitentium compunctio, an intuentium admiratio? O vanitas vanitatum, sed non vanior quam insanior! Fulget ecclesia in parietibus, et in pauperibus eget. Suos lapides induit auro, et suos filios nudos deserit. De sumptibus egenorum servitur oculis divitum. Inveniunt curiosi quo delectentur, et non inveniunt miseri quo sustententur. Utquid saltem sanctorum imagines non reveremur, quibus utique ipsum, quod pedibus conculcatur, scatet pavimentum? Saepe spuitur in ore angeli, saepe alicujus sanctorum facies calcibus tunditur transeuntium. Et si non sacris his imaginibus, cur
Abbreviated transcription (Latin):
queso inhis deuotionem excitare in¬
dendimus: Quem inquã exhis fruc¬
tum requirimus. stultoꝵ admiratio¬
didicimus oꝑa eoꝵ: ce. seruimꝰ adhuc
sculptilibus eor : Et ut aꝑte loquar.
anhoc totum facit auaricia quod ẽ
ydolorum seruitus: ꝙ. ñ requirimus
fructum s datum: Si queris quo¬
modo: miro inquam modo. Tali
quadam arte spargitur es. ut multi¬
plicetur. Expenditur. ut augeatur:
⁊ effusio copiam parit. Ipso qͥppe uisu
sumptuosarũ. s mirandarũ uanitatũ.
accendunt᷑ homines: magis ad offe.¬
rendum.qͣm adorandũ. Sic opes opibꝰ
hauruntur: sic pecunia pecuniam
trahit: quia nescio quo pacto. ubi am¬
plius diuitiarũ cernit᷑. ibi offertur li¬
bentius. Auro dextis reliquiis signant᷑
oculi: i loculi aꝑiuntur. Ostenditur
pulcherrima forma sancti uel sc̃ẽ
alicuius: & eo crecditur sanctior quo
coloratior. Currunt homines ados¬
culandum: inuitantur ad donandũ.
imagis mirantur pulchra quã ue¬

Expanded text:
quaeso, in his devotionem excitare inquaeso, in his devotionem excitare intendimus? Quem, inquam, ex his fructum requirimus? stultorum admiratiodidicimus opera eorum, et servimus adhuc sculptibilibus eorum? 28. Et ut aperte loquar, an hoc totum facit avaritia, quae est idolorum servitus, et non requirimus fructum, sed datum? Si quaeris, quomodo? Miro, inquam, modo. Tali quadam arte spargitur aes, ut multiplicetur. Expenditur ut augeatur, et effusio copiam parit. Ipso quippe visu sumptuosarum, sed mirandarum vanitatum, accenduntur homines magis ad offerendum quam ad orandum. Sic opes opibus hauriuntur, sic pecunia pecuniam trahit: quia nescio quo pacto, ubi amplius divitiarum cernitur, ibi offertur libentius. Auro tectis reliquiis saginantur oculi, et loculi aperiuntur. Ostenditur pulcherrima forma sancti vel sanctae alicujus, et eo creditur sanctior, quo coloratior. Currunt homines ad osculandum, invitantur ad donandum; et magis mirantur pulchra, quam ve
Abbreviated transcription (Latin):
dones. curiosas depinctiones. quȩ dũ¬
in se orantium retorquent aspectũ.
impediunt ⁊ affectum: ⁊ mͥ quodãmͦ
representant antiquum ritũ iudeoꝵ.
S esto. fiant hȩc adhonorem dĩ. Illud
autẽ interrogo monachus monacho ᷤ:
qͦd ingentilibus gentilis arguebat.
Dicite ait ille pontifices in sancto qͥd
fac̃ aurũ:
Ego autẽ dico. Dicite
Non enĩ attendo u̾sũ.
si sensum:
Dicite inquã pauꝑes.
sitam̃ pau  peres: in sc̃o qͥd facit
aurum: Etquidem alia causa ẽ ep̃oꝵ
illi sapientibus ⁊ insipientib debitores
cum sint: carnalis populi deuotionem
quia spualibus non possunt: corꝑalibus
excitant ornamentis. Nos uͦ qui iam
de populo exiuimus. qui mundi queq
p̃ciosa ac speciosa ꝓxp̃o reliquimus.
qui omnia pulchre lucentia. canore
mulcentia. suaue olentia. dulce sapien¬
tla. Tactu placentia. euncta deniq oblec¬
tamenta corꝑea arbitrati sumus ut
stercora. ut xp̃m lucrifaciamꝰ. quoꝵi

Expanded text:
tiones, curiosas depictiones: quae dutiones, curiosas depictiones: quae dum orantium in se retorquent aspectum, impediunt et affectum, et mihi quodammodo repraesentant antiquum ritum Judaeorum. Sed esto, fiant haec ad honorem Dei. Illud autem interrogo monachus monachos, quod in gentilibus gentilis arguebat: Dicite ait ille, pontifices, in sancto quid facit aurum? Ego autem dico: Dicite, 539 non enim attendo versum, sed sensum; dicite, inquam, pauperes, si tamen pauperes, in sancto quid facit aurum? Et quidem alia causa est episcilli sapientibus et insipientibus debitores cum sint, carnalis populi devotionem, quia spiritualibus non possunt, corporalibus excitant ornamentis. Nos vero qui jam de populo exivimus; qui mundi quaeque pretiosa ac speciosa pro Christo reliquimus; qui omnia pulchre lucentia, canore mulcentia, suave olentia, dulce sapientia, tactu placentia, cuncta denique oblectamenta corporea arbitrati sumus ut stercora, ut Christum lucrifaciamus: quorum,
Abbreviated transcription (Latin):
bacini. candelabra:⁊mantice suffar¬
cinate. ñ stramentis s ornamentis lec¬
tulorum. Aix deniq quatuor leugis
a sua qͥspiam domo recedit. nͥ cũ tota
suppellectili sua: tanqͣm sit itł iturus
adexercitũ. uł transiturus ꝑdesertum
ibi non ualeant inueniri necessaria.
Innon posset eodem uasculo:iaqua
manibus uergi ⁊ uinum bibi: Anñ
posset ardens lucere lucerna. nisi mn
to qͦd portas candelabro:&. hoc aureo
uel argenteo: Annon posset dormiri.
nsi suꝑ uarium stratum. aut sub ꝑegͥ¬
nocooptorio: An non unus aliqͥs mi¬
nister posset &. iumentũ ligare & ad
mensam seruire ⁊ lectulũ preparare:
sunc gͦ tante multitudini gartionũ
ac iumentoꝵ cur uel adsolatiũ mali
tinus hospites ñ grauemus: Sed hȩc
parua sunt: ueniam ad maiora. s idõ
usa minora quia usitatiora Omitto
oatoriorum inmensas altitudines.
immoderatas longitudines. suꝑua.¬
cuas latitudines. sumptuosas depoli¬

Expanded text:
bacini, candelabra, et manticae suffarbacini, candelabra, et manticae suffarcinatae, non stramentis, sed ornamentis lectulorum. Vix denique quatuor leucis a sua quispiam domo recedit, nisi cum tota supellectili sua, tanquam sit vel iturus ad exercitum, vel transiturus per desertum, ubi non valeant inveniri necessaria. Annon posset eodem vasculo et aqua manibus vergi, et vinum bibi? Annon posset ardens lucere lucerna, nisi in tuo quod portas candelabro, et hoc aureo, vel argenteo? Annon posset dormiri, nisi super varium stratum, aut sub peregrino coopertorio? Annon unus aliquis minister posset et jumentum ligare, et ad mensam servire, et lectulum praeparare? Nunc ergo tantae multitudini garsionum ac jumentorum, cur, vel ad solatium mali, tenus hospites non gravemus? Cparva sunt: veniam ad majora, sed ideo visa minora, quia usitatiora. Omitto oratoriorum immensas altitudines, immoderatas longitudines, supervacuas latitudines, sumptuosas depoli
Abbreviated transcription (Latin):
iror autẽ cum regła dicat ad ma¬
nem inpeccato morientium de mani
forte siaudeam dicere nemo fidenter
reprehendit in quo se ẽẽ irrep̃hensib¬
lem ñ consundit. Siquidem huma¬
nitatis ẽ omniũ: in quo sibi qͥsq in.¬
dulget. aliis ñ uehementer irasci. Di¬
cam. dicam: p̃sumptuosus dicar s
uerum dicam. Quomͦ lux mundi
obtenebrata ẽ: Quomͦ sal terre infatu¬
atum ẽ: Quoꝵ nob̾ uita. uia uite de¬
buit eẽ. dum exemplũ in suis actib
ostendunt suꝑbiȩ: ceci facti sunt duces
cecor ¶uod enim ut cetera taceam
specimen humilitatis ẽ. cũ tanta põpe
&e equitatu incedere: Tantis hominũ
crinitoꝵ stipari obsequiis. quatinus
duobus ep̃is. unius abbatis sufficiat
multitudo: Mentior si ñ uidi abbat̃
sexaginta equos ⁊ eo amplius in suo
ducere comitatu: Dicas si uideas tran¬
seuntes non patres ẽẽ monasteriorũs
dominos castelloꝵ: ñ rectores anima¬
rum. s pͥncipes ꝓuinciarũ. Tũ dem¬
de gestari iubentur mapule. cyphi

Expanded text:
iror autem, cum Regula dicat, ad maetam sanguinem in peccato morientium de manu forte si audeam dicere nemo fidenter reprehendit, in quo se esse irreprehensibilem non confidit. Siquidem humanitatis est omnium, in quo sibi quisque indulget, aliis non vehementer irasci. Dicam, dicam; praesumtuosus dicar, sed verum dicam. Quomodo lux mundi obtenebrata est? quomodo sal terrae infatuatum est? Quorum nobis vita, via vitae debuit esse, dum exemplum in suis actibus ostendunt superbiae, caeci facti sunt duces caecorum. Quod enim ut caetera taceam specimen humilitatis est, cum tanta pompa et equitatu incedere, tantis hominum crinitorum stipari obsequiis; quatenus duobus episcopis unius abbatis multitudo sufficiat? Mentior, si non vidi abbatem sexaginta equos, et eo amplius in suo ducere comitatu. Dicas, si videas eos transeuntes, non patres esse monasteriorum, sed dominos castellorum; non rectores animarum, sed principes provinciarum. Tum deinde gestari jubentur mappulae, scyphi,
Abbreviated transcription (Latin):
consueuit. S cum ꝑuenerit adlita.
uelut malos pisces om̃e quod driste p¬
titur. foras mittens: sola quȩ placere
uocunda ẽẽ poterunt retinebit Fin
enim tunc uerbi gr̃a paulus aut i¬
mabitur cũ infirmis. aut uretur ꝓsce¬
dalizatis: ubi scandala ⁊ infirmitis:
culerunt: Aut certe lugebit eos or
ẽ. nec peccantem fore nec penitent̃.
Absit augẽ ut uel eos qui ignib p̃a
cum diabolo ⁊ angłis eius deputa¬
di sunt plangat ⁊ defleat in illa cis¬
tate qͣm fluminis impetus letfica.
cuius ⁊ diligit dñs portas suꝑ ora
tabernacula iacob: quod uidelicet u
tabernaculis ⁊ si quando gaudetir &
uictoria. laboratur tam̃ inpugua S
plerumq ꝑiclitatur de uita: in las
tem patria nulla ꝓrsus admitaus
aduersitas. siue tristicia: que madmodũ
Et rursum. Leticia semptt̃na erir eis.
Deniq quomͦ miscdie recordabit᷑: ubi
memorabitur iusticiȩ dĩ solius: Pinde
ubi iam ñ erit miseriȩ locus. aut mise¬

Expanded text:
consuevit . Sed cum pervenerit ad littus, consuevit . Sed cum pervenerit ad littus, velut malos pisces omne quod triste patitur, foras mittens, sola quae placere et jucunda esse poterunt, retinebit. Nunquid enim tunc, verbi gratia, Paulus aut infirmabitur cum infirmis, aut uretur pro scandalizatis , ubi scandala et infirmitas procul erunt? Aut certe lugebit eos quiest nec peccantem fore, nec poenitentem? Absit autem ut vel eos qui ignibus aeternis cum diabolo et angelis ejus deputandi sunt, plangat et defleat in illa civitate, quam fluminis impetus laetificat, cujus et diligit Dominus portas super omnia tabernacula Jacob: qtabernaculis etsi quandoque gaudetur de victoria, laboratur tamen in pugna, et plerumque periclitatur de vita: in illa autem patria nulla prorsus admittitur adversitas sive tristitia, quemadmodum et rursum: Laetitia sempiterna erit eis . Denique quomodo misericordiae recordabitur, ubi memorabitur justitiae Dei solius? Proinde ubi jam non erit miseriae locus, aut mise
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiȩ dñi solius. Tunc ꝓ certo singła
xp̃i menbra dicere poterunt de se:
quod paulus aiebat de capite. Et si
noscet scđm carnem: quia caro &.
sanguis regnũ dĩ non possidebunt.
Neon quod carnis illic substantia fu¬
tura non sit.s quod carnalis omnis
necessitudo sit de futura: carnisq
amor amore sp̃s absorbendus: ⁊ in¬
firmȩ quȩ ñc̃ sunt humanȩ affectio¬
nes. indiuinas quasdã habeant cõmu¬
tari. Tunc sagena caritatis. quȩ nune ta¬
tat ꝑhoc mare magnũ ⁊ spaciosum moes¬
bus. ⁊ exomni genere pisciũ congregir
ñ desunt: cũ ꝑducta ad litus fuerit.
los foras mutens. bonos solummͦ rean¬
bit. Siquidem in hac uita exomĩ gen
piscium intra sinũ suȩ lacitudinis can¬
tatis rete concludit:. ubi se ꝓtemꝑe on¬
nibus consummans. omniumq inse
siue aduersa siue ꝓsꝑa traiciens. ac su
quodãmͦ faciens: non solum gauden
cũ gaudentib. s. ⁊flere cũ flentiai

Expanded text:
justitiae Domini solius. 40. Tunc pro certo singula justitiae Domini solius. 40. Tunc pro certo singula Christi membra dicere poterunt de se, quod Paulus aiebat de capite: Etsi cnoscet secundum carnem: quia caro et sanguis regnum Dei non possidebunt. Non quod carnis illic substantia futura non sit; sed quod carnalis omnis necessitudo sit defutura, carnisque amor amore spiritus absorbendus; et infirmae, quae nunc sunt, humanae affectiones in divinas quasdam habeant commutari. Tunc sagena charitatis, quae nunc tracta per hoc mare magnum et spatiosum ex omni genere piscium congregare non desinit, cum perducta ad littus fuerit, malos foras mittens, bonos solummodo retinebit . Siquidem in hac vita ex omni genere piscium intra sinum suae latitudinis charitatis rete concludit: ubi se pro tempore omnibus conformans, omniumque in se sive adversa, sive prospera trajiciens, ac sua quodammodo faciens, non solum gaudere cum gaudentibus, sed etiam flere cum flentibus
Abbreviated transcription (Latin):
quadam huiusce modi famillaritate
paulatim sensimq ds̃ innotescit. con¬
sequent̃ & dulcescit: &e. sic gustando qͣm
suauis ẽ dñs. tansit ad tercium gratũ
ut diligat dm̃: non iam ꝓpt̾ se s ꝓpt̃
ipsum. Sane in hoc gradu du statur:
⁊ nescio si aquoqͣm hominũ quartus in
hac uita ꝑfecte apprehendit᷑: ut se sci
serant hoc si qui exꝑti sunt: mͥ fateor
impossibile uidetur. Erit autẽ ꝓculdu¬
bio: cũ incroductus fuerit seruus bo¬
nus ⁊ fidelis. ingaudium dñi sui: un-
ebriatus abubertate domꝰ dĩ. Quasi
eñi miro quodammͦ. oblitus sui:ia se
penitus uelut deficiens. totus ꝑget in
dm̃: ⁊ deinceps adherens ei. unus cũ
eo sp̃s enit. Arbitror hoc ꝓpħam sensis¬
se cũ diceret. Introibo in potentias dñi.
cũ introiret inspũales potentias dñi.
exutum se iri uniuersis infirmitatibꝰ¬
carnis: ut iam nil de carne haberet co¬
gitare: s dotus in sp̃u memoraretur

Expanded text:
quadam hujuscemodi familiaritate quadam hujuscemodi familiaritate paulatim sensimque Deus innotescit, consequenter et dulcescit: et sic gustato quam suavis est Dominus, transit ad tertium gradum, ut diligat Deum, non jam propter se, sed propter ipsum. Sane in hoc gradu diu statur: et nescio si a quoquam hominum quartus in hac vita perfecte apprehenditur, ut se scilserant hoc si qui experti sunt: mihi, fateor, impossibile videtur. Erit autem procul dubio, cum introductus fuerit servus bonus et fidelis in gaudium Domini sui , et inebriatus ab ubertate domus Dei . Quasi enim miro quodam modo oblitus sui, et a se penitus velut deficiens, totus perget in Deum: et deinceps adhaerens ei, unus cum eo spiritus erit . Arbitror hoc sensisse Prophetam cum diceret: Introibo in potentias Domini; cum introiret in spirituales potentias Domini, exutum se iri universis carnis infirmitatibus: ut jam nil de carne haberet cogitare, sed totus in spiritu memoraretur
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde cupiditas tunc recte asuꝑueni.¬
ente caritate ordinatur. cũ mala qͥdem
penitus respuuntur: bonis uͦ meliora
petunt᷑. Q uod cũ plene ꝑdei grãm asse¬
cutum fuerit: diligetur corpus ⁊ uniu̾sa
corꝑis bona tantũ ꝓpter animã: anima
ꝓpter deũ: deus autẽ ꝓpter se ipsum. Ue.
rumtamen quia carnales sumꝰ .&. de
carnis concupiscentia nascimͣ. neceẽ
ẽ. cupiditas uel amor ñr acarne inci¬
piat. quȩ si recto ordine dirigitur.
quibdam siuis gradibus duce gr̃a
ꝓficiens. sp̃u tandem consummabit᷑.
quia non pͥus qͦd sp̃uale. f qͦd anima¬
le. deinde quod sp̃uale. Et pͥus neceẽ
ẽ. portemus imaginem terrestris:
deinde celestis. Inprimis gͦ diligit
se ipsum homo ꝓpter se. Caro quip¬
pe ẽ ⁊i nil ualet saꝑe pret se.Cumq
se uidet ꝑse non posse subsistere:
dm̃ quasi sibi necessariũ incipit ꝑfidẽ
inquirere ⁊diligere. Diligit itaq in
tando. legendo. mrando.obediendo:

Expanded text:
Deinde cupiditas tunc recte a superveniDeinde cupiditas tunc recte a superveniente charitate ordinatur, cum mala quidem penitus respuuntur, bonis vero melioraappetuntur. Quod cum plene per Dei gratiam assecutum fuerit, diligetur corpus, et universa corporis bona tantum propter animam, anima propter Deum, Deus autem propter se ipsum. 8. Verumtamen quia carnales sumus, et de carnis concupiscentia nascimur, necesse est cupiditas vel amor noster a carne incipiat: quae si recto ordine dirigitur, quibusdam suis gradibus duce gratia proficiens, spiritu tandem consummabitur: quia non prius quod spirituale, sed quod animale, deinde quod 601 spirituale . Et prius necesse est portemus imaginem terrestris, deinde coelestis. In primis ergo diligit seipsum homo propter se; caro quippe est, et nil sapere valet praeter se. Cumque se videt per se non posse subsistere, Deum quasi sibi necessarium incipit per fidem inquirere, et diligere. Diligit itaque intando, legendo, orando, obediendo,
Abbreviated transcription (Latin):
em s laborem inuenietis animabus
ur̃is. Bona itaq lex caritas ⁊ suauis:
que ñ solum leuiter suauiterq portat᷑.
hȩtiã seruoꝵ ⁊ mercennarioꝵ leges
portabiles ac leues reddit: quas utiq
ñ destruit. s facit ut impleantur dicen¬
de dño: ñ ueni legem soluere. s adimple¬
re. Illam demꝑat: istam ordinat. ut̃nq
leusgat. Numqͣm erit caritas sine tuo¬
resi casto: numqͣm sine cupiditate. s or¬
dinata. Implet gͦ caritas legem serui.
cum infundit deuotionem: implet &.
mercennarii cũ ordinat cupiditatem.
Porro timori ꝑmixta deuotio. ipsum
ñ adnullat s castificat. Pena tantum
Dllitur sine qua ẽẽ ñ potuit dum fuit
seruilis: ⁊ timor manet in scłm scłi ca
lis i filialis. Nam qͦd legitur ꝑfecta ca¬
las foras mitcit timorem: pena intel¬
lhgenda ẽ quȩ seruili ut diximꝰ nũqͣm
lest timori: illo scilicet genere locuti¬
onis. quo sepe causa ponitur ꝓ effectu.

Expanded text:
iem, sed laborem invenietis animabus iem, sed laborem invenietis animabus vestris. Bona itaque lex charitas, et suavis; quae non solum leviter suaviterque portatur, sed etiam servorum et mercenariorum leges portabiles ac leves reddit, quas utique non destruit, sed facit ut impleantur, dicente Domino: Non veni legem solvere, sed adimplere . Illam temperat, istam ordinat, utramque levigat. Nunquam erit charitas sine timore, sed casto; nunquam sine cupiditate, sed ordinata. Implet ergo charitas legem servi, cum infundit devotionem; implet et mercenarii, cum ordinat cupiditatem. Porro timori permixta devotio ipsum non annullat, sed castificat. Poena tantum tollitur, sine qua esse non potuit dum fuit servilis; et timor manet in saeculum saeculi castus et filialis . Nam quod legitur, Perfecta charitas foras mittit timorem , poena intelligenda est, quae servili, ut diximus, nunquam deest timori, illo scilicet genere locutionis, quo saepe causa ponitur pro effectu.
Abbreviated transcription (Latin):
tatis data insuauitate. Nec sub illa co¬
guntur ẽẽ filii: nec sine ista eẽ patur¬
tur. uis audire quia iustis ñ ẽ lex peli¬
ta: Non accepistis ait sp̃m seruruies
iterũ intimore. uisaudire qͦd tam̃ siue
lege caritatis ñ suit: S accepistis ił¬
sp̃m adoptionis filior. Deniq audiu¬
stũ utrumq de se fatentem. ⁊ qͥd ec
sublege: nec tam̃ sit sine lege. factuss
inqͥt his qui sub lege erant qualsi subl¬
ge ẽẽm. cum ipse non ẽẽm sub lege. hi
qui sine lege erant. tanqͣm sine lege eẽm.
cũ sine lege dĩ non eẽm. s in lege essem
xp̃i. Unde apte ñ dicitur iusti ñ habent
legem. aut iusti sunt sine lege: s iustis
ñ est lex posita. Hoc ẽ non tanqͣm inui¬
tis imposita: s uoluntariis eo liberalit̃
data. quo suauiter inspirata. Unde .ꝙ.
pulchre dñs. tollite ait iugum meũ suꝑ
uos. Acsi diceret. Non impono inuitis:
s uos tollite si uultis. Alioquin: ñ reqͥ¬

Expanded text:
tatis data in suavitate. Nec sub illa cotatis data in suavitate. Nec sub illa coguntur esse filii; nec sine ista esse patiuntur. Vis audire quia justis non est lex posita? Non accepistis, ait, spiritum servitutis iterum in timore. Vis audire quod tamen sine lege charitatis non sint? Sed accepistis, ispiritum adoptionis filiorum . Denique audi justum utrumque de se fatentem, et quod non sit sub lege, nec tamen sit sine lege. Factus sum, inquit, his qui sub lege erant, quasi sub lege essem, cum ipse non essem sub lege; his qui sine lege erant, tanquam sine lege essem, cum sine lege Dei non essem, sed in lege essem Christi . Unde apte non dicitur: Justi non habent legem; aut, Justi sunt sine lege: sed Justis non est lex posita; hoc est, non tanquam invitis imposita, sed voluntariis eo liberaliter data, quo suaviter inspirata. Unde et pulchre Dominus: Tollite, ait, jugum meum super vos . Ac si dised tollite, si vultis. Alioqui non requ
Abbreviated transcription (Latin):
inuitus. Miro itaq ⁊ iustomͦ. eterna
tamen cum deo in sua luce. in sua requie.
in sua gła remansit: subiectus potestani.
⁊ submotus felicitati. Dñe deus m̃s cur
ñ tollis peccatũ meũ. ⁊ quare ñ aufersim¬
qͥtatem meã: ut abiecta graui sarcina
ꝓprie uoluntatis. sub leui onere cartaos
respirem nec iam seruili tumore cohent¬
ar. nec mercennaria cupiditate illiciar.
s agar sp̃u tuo. sp̃u libertatis qͦ agunt᷑
filii tui qui testimoniũ redlat sp̃ui me
ipse sim in hoc mundo: Hi siquidem
qui hoc faciunt qͦd ait apl̃s. nemini qͥ¬
qͣm debeatis nisi ut inuicem diligats.
ꝓculdubio sicut deus ẽ: uipsi sunt inhx
mundo: nec serui aut mercennaris.
sed filii. Itaq nec filii sunt sine lege.i
forte aliquis aliter sentiat ꝓpter hoc
qͦd scriptũ ẽ. iustis non ẽ lex postas
sciendum qͦd alia ẽ lex ꝓmulgata a
sp̃u seruitutis in timore: alia a spu l̾¬

Expanded text:
invitus. Miro itaque et justo modo aeterna invitus. Miro itaque et justo modo aeterna tamen cum Deo in sua luce, in sua requie, in sua gloria remansit, subjectus potestati, et submotus felicitati. Domine Deus meus, cur non tollis peccatum meum, et quare non aufers iniquitatem meam? ut abjecta gravipropriae voluntatis, sub levi onere charitatis respirem, nec jam servili timore coercear, nec mercenaria cupiditate illiciar, sed agar spiritu tuo, spiritu libertatis, quo aguntur filii tui: qui testimonium reddat spiritui meo, ipse sim in hoc mundo? Hi siquidem qui hoc faciunt, quod ait Apostolus, Nemini quidquam debeatis, nisi ut invicem diligatis , procul dubio sicut Deus est, et ipsi sunt in hoc mundo; nec servi aut mercenarii 31 sunt, sed filii. Itaque nec filii sunt sine lege, nisi forte aliquis aliter sentiat propter hoc quod scriptum est: Justis non est lex posita . Sed sciendum, quod alia est lex promulgata a spiritu servitutis in timore; alia a spiritu liber
Abbreviated transcription (Latin):
tari creatorem: ut sicut ipse sibi lex sui¬
q iuris ẽ. ita is quoq se ipsum regeret.⁊
legem sibi suam faceret uoluntatẽ. gra¬
ue utiq umportabile iugum suꝑ om̃s
filios adam: heu inclinans: uncuruans
ceruices nr̃as: adeo ut uita nr̃a inferno
appropinquarit. Infelix ego hõ qͥs me li¬
berabit de corꝑe mortis
huiꝰ Quo
utiq p̃moo. ⁊ pene oppͥ¬
mor: ita ut
nͥ quia dñs adiuuit me.
paulominꝰ
habitasset ininferno anima mea. Sub
honere grauatus gemebat qui dicebat.
grauis. ostendit qͦd lex ipse sibi ẽẽt. nec aliꝰ
hoc qͣm sibi ipse fecisset. Quod aut̃ loqueis
deo. p̃misit posuisti me contrarium tͥ
dĩ se tam̃ non effugisse legem indicauit.
Hoc quippe adȩternã iustamq dĩ legẽ
ꝑtinuit: ut qͥ noluit suauiter regi.pena¬
liter a se ipso regeret᷑:quiq sponte iugũ
suaue onus leue caritatis abiecit. ꝓpͥe
uoluntatis onus impossibile sustin̾e̾t

Expanded text:
tari Creatorem: ut sicut ipse sibi lex, suitari Creatorem: ut sicut ipse sibi lex, suique juris est, ita is quoque se ipsum regeret, et legem sibi suam faceret voluntatem. Grave utique et importabile jugum super omnes filios Adam, heu! inclinans et incurvans cervices nostras, adeo ut vita nostra inferno appropinquarit . Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? quo utique premor, et pene opprimor, ita ut nisi quia Dominus adjuvit me, paulo minus habitasset in inferno anima mea . Sub hoc onere gravatus gemebat qui dicebat: gravis, ostendit quod lex ipse sibi esset, nec alius hoc quam sibi ipse fecisset. Quod autem loquens Deo, praemisit, Posuisti me contrarium tibi; Dei se tamen non effugisse legem indicavit. Hoc quippe ad aeternam justamque Dei legem pertinuit, ut qui a Deo noluit suaviter regi, poenaliter a seipso regeretur: quique sponte jugum suave et onus leve charitatis abjecit, propriae voluntatis onus importabile sustineret
Abbreviated transcription (Latin):
caritas dat caritatem: substantiua acci¬
dentalem. Ubi dantem significat: nom̃
substantiȩ ẽ. ubi donum: qualitatis. Hec
ẽ lex ȩterna: creatrix ⁊gubnatrix uni¬
uersitatis. Siquidem inpondere ⁊ men¬
sura ⁊numero. ꝑ eam facta sunt uniu̾sa:
ce. nichil sine lege relinquitur: cũ ipsa qͦ
lex omnium sine lege ñ sit. ñ dam̃ alia
qͣm se ipsa: qua ⁊ se ipsam. ⁊ si ñ creauit
regit tam̃. Ceterum seruus ⁊ mercenna¬
rius habent legem ñ a dño s qͣm ipsi
sibi fecerunt: ille dm̃ ñ amando: iste
plus aliud amando. Habent inqͣm le¬
gem non dñi s suam: illi tamen quȩ
dñi est subiecta. Etquidem suã sibi
qͥsq legem facere potuerunt: ñ tam̃
eam incommutabili ȩternȩ legis ordinis
subducere potuerunt. Tunc autẽ dixerĩ
quemq sibi fecisse suam legem qͣndo cõ¬
muni ⁊ȩternȩ legi ꝓpriam p̃tulit uo-¬
luntatem: puerse utiq uolens suũ imi¬

Expanded text:
Charitas dat charitatem, substantiva acciCharitas dat charitatem, substantiva accidentalem. Ubi dantem significat, nomen est substantiae; ubi donum, qualitatis. Haec est lex aeterna, creatrix et gubernatrix universitatis. Siquidem in pondere, et mensura, et numero per eam facta sunt universa: et nihil sine lege relinquitur, cum ipsa quoque lex omnium sine lege non sit; non tamen alia quam se ipsa, qua et se ipsam etsi non creavit, regit tamen. 5. Caeterum servus et mercenarius habent legem non a Domino, sed quam ipsi sibi fecplus aliud amando. Habent, inquam, legem non Domini, sed suam; illi tamen, quae Domini est, subjectam. Et quidem suam sibi quisque legem facere potuerunt: non tamen eam incommutabili aeternae legis ordini subducere potuerunt. Tunc autem dixerim quemque sibi fecisse suam legem, quando communi et aeternae legi propriam praetulit voluntatem, perverse utique volens suum imi
Abbreviated transcription (Latin):
as iͦ conuertit animas: quas facit ⁊ uo¬
lintarias. Porro in eo eam dixerim un¬
naculatã: qͦd nil sibi de suo retinere
onsueuit. Cui nempe de ꝓprio nichil
bidtũ ꝓfecto qͦd habet dei ẽ. Quod aut̃
dẽ. immundũ ẽẽ non potestł. ex gͦ di
maculata caritas ẽ: quȩ ñ quod sibi
Ale ẽ querit. s qͦd multis. łex autẽ
Ei dicitur: siue qͥd ipse ex ea uiuat:
siue quod eam nullus nisi eius dono possi¬
deat. Nec absurdum uideatur quod dixi.
etiam dm̃ uiuere ex lege: cũ non alia qͣm
caritate dixerim. Quid uͦ in summa ce.
beata illa trinitas summã ⁊ ineffabilem
illam conseruat unitatem nͥ caritas:
caritatẽ hic acciꝑe qualitatem uł aliqͦa
accidens: alioquin in deo dicerem quod
absit ẽẽ aliqͥd quod deus non ẽ. s substati¬
tiam illam
diuinam: qͦd utiq nec
nouũ nec
insolitum ẽ. dicente
iohanne
deus caritas ẽ. Dictt᷑
gͦ recte caritas: ⁊ deus: ⁊ dĩ donũ. Itaq

Expanded text:
tas vero convertit animas, quas facit et votas vero convertit animas, quas facit et voluntarias. 35. Porro in eo eam dixerim immaculatam, quod nil sibi de suo retinere consuevit. Cui nempe de proprio nihil est, totum profecto quod habet, Dei est: quod autem Dei est, immundum esse non potest. Lex ergo Domini immaculata, charitas est: quae non quod sibi utile est, quaerit, sed quod multis. Lex autem Domini, dicitur, sive quod ipse ex ea vivat, sive quod eam nullus, nisi ejus dono possideat. Nec absurdum videatur, quod dixi etiam Deum vivere ex lege: cum non alia quam charitate dixerim. Quid vero in summa et beata illa Trinitate summam et ineffabilem illam conservat unitatem, nisi charitas? charitatem hic accipere qualitatem, vel aliquod accidens alioquin in Deo dicerem, quod absit, esse aliquid quod Deus non est, sed substantiam illam divinam: quod utique nec novum, nec insolitum est, dicente Joanne, Deus chariergo recte charitas et Deus, et Dei donum. Itaque
Abbreviated transcription (Latin):
ei. Est qͥ confitet᷑ dño qm̃ potens ẽ. ic̃
edefert patri. Itaq iqui timet. ⁊ qͥ cup̃.
iterq ꝓse agunt. Sola quȩ infilio ẽ cari¬
s non querit quȩ sua sunt. Qmobrem
pito de illa dictũ. lex dñi immaculata
coni̾tens animas: qͦd sola udelicet sit qͦ
abamore sui ⁊ mundi au̾tere possit ani¬
mũ. ⁊ in dm̃ dirigere. Nec timor quippe
nec amor pͥuatus conu̾tunt animam.
Mutant interdum uultũ. uel actum:
insua adhuc duricia ꝑmanere cog¬
noscitur. facit ⁊ mercennarius. Sed
qua ñ gratis: ꝓpria trahi cupiditate
conuincit᷑. Porro ibi ꝓprietas: ibi sin¬
gularitas. Ubi autem singłaritas: ibi¬
angulus. ubi uͦ angulus: ibi sine dubio
surdes. siue rubigo. Sit itaq seruo sua
lex. timor ipse quo constringit᷑: Sit sua
mercennario: cupiditas qua ⁊ ipse ar¬
laur quando temptat᷑ abstractus ⁊ il¬
lctus. Sed harꝰ nulla aut sine macula
ẽaut animas conuertere potest.Cari¬

Expanded text:
ei . Est qui confitetur Domino quoniam potens est, ei . Est qui confitetur Domino quoniam potens est, et defert patri. Itaque et qui timet, et qui cupit, uterque pro se agunt: sola quae in filio est charitas, non quaerit quae sua sunt. Quam ob rem puto de illa dictum, Lex Domini immaculata, convertens animas ; quod sola videlicet sit, quae ab amore sui et mundi avertere possit animum, et in Deum dirigere. Nec timor quippe, nec amor privatus convertit animam. Mutant interdum vultum vel actum, in sua adhuc duritia permanere convincitur. Facit et mercenarius; sed quia non gratis, propria trahi cupiditate cognoscitur. Porro ubi proprietas, ibi singularitas; ubi autem singangulus: ubi vero angulus, ibi sine dubio sordes sive rubigo. Sit itaque servo sua lex, timor ipse quo constringitur; sit sua mercenario cupiditas, qua et ipse arctatur, quando tentatur abstractus et illectus. Sed harum nulla, aut sine macula est, aut animas convertere potest. Chari
Abbreviated transcription (Latin):
iam quartus ille amoris gradus ꝑpetu
possidetur cum summe ⁊ solus diligt᷑
deus. quia nec nos iam nisi ꝓpter ipsi
diligimus: ut sit ipse premiũ amantũ
se. premium ȩternũ amantiũ ineerm¬
sienses scripsisse ȩplam:ac de his ipis
inea gradibus intercetera disseruisse.
fiorte autem alia ibi nsi non alienade
ñ in utile duco: p̃sertim cũ facilius ad
manum habeam transeribere iam di¬
ctata.qm noua iterum dictare. Illa
inquam uera ⁊ sincera ẽ caritas. ⁊ om̃i¬
no de corde puro ⁊ conscientia bona⁊
fide non ficta fatenda ẽ ꝓcedere. qua
ꝓximi bonum equȩ ut nr̃m diligimꝰ.
Nam qui magis aut certe solũ dilig̃
suũ. conuincitur ñ caste diligere borã
qͦd utiq ꝓpter se diligit ñ ꝓpter ipsum.
Est hic talis ñ potest obedire ꝓpħe qͥat
q̃mor bonus ẽ inse. Qua ꝓpt̃ nouertt
inse dirigi illud ab eodem ꝓpħa ob¬
ꝓbrium. Confitebit᷑ tibi cũ benefecens

Expanded text:
jam quartus ille amoris gradus perpetuo jam quartus ille amoris gradus perpetuo possidetur, cum summe, et solus diligitur Deus: quia nec nos ipsos jam nisi propter ipsum diligimus, ut sit ipse praemium amantium se, praemium aeternum amantium insienses scripsisse epistolam, ac de his ipsis in ea gradibus inter caetera disseruisse . Forte autem alia ibi, etsi non aliena, dnon inutile duco: praesertim cum facilius ad manum habeam transcribere jam dictata, quam nova iterum dictare. Illa, inquam, vera et sincera est charitas, et omnino de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta fatenda est procedere, qua proximi bonum, aeque ut nostrum, diligimus. Nam qui magis, aut certe solum diligit suum, convincitur non caste diligere bonum, quod utique propter se diligit, non propter ipsum. Et hic talis non potest obedire prophetae,quoniam bonus est in se. Quapropter noverit in se dirigi illud ab eodem propheta opprobrium: Confitebitur tibi, cum benefeceris
Abbreviated transcription (Latin):
inebriamini pꝰ resurrectionem. Merito
iam km̃i qui caritate in ebriant᷑: i merito
inebriati qͥ adnuptias agni introduci
merentur: edentes ⁊bibentes suꝑmen¬
sam illius in regno suo: quando sibi iam
exhibet gloriosam eccłiam ñ habentem
maculam neq rugam aut aliquid huiꝰ¬
modi. Tunc ꝓrsus inebriat karissimos
suos. tunc torrente uoluptatis suȩ potat.
qm̃quidem incomplexu illo artissimo
⁊ castissimo sponsi ⁊ sponsȩ. fluminis
impetus letificat ciuitatem dĩ. Quod ñ
aliud eẽ arbitror. qͣm dei filiũ qui dran¬
siens ministrat. quemadinodũ ipse ꝓ¬
misit: ut exhoc iam iusti epulentur.&.
exultent in conspectu dĩ:i delectent᷑
in leticia. Hinc ilsa satietas sine fasti¬
dio: hinc insatiabilis illa sine inqͥetudi¬
ne curiositas: hinc eternũ illud atq
in explebile desiderium nesciens
egestatem: hinc deniq sobria illa
ebrietas: uero ñ mero ingurgitans:
ñ matiens uino s ardens deo. Ex hoc

Expanded text:
inebriamini post resurrectionem. Merito inebriamini post resurrectionem. Merito jam charissimi, qui charitate inebriantur: et merito inebriati, qui ad nuptias Agni introduci merentur, edentes et bibentes super mensam illius in regno suo, quando sibi jam exhibet gloriosam Ecclesiam, non habentem maculam, neque rugam, aut aliquid hujusmodi . Tunc prorsus inebriat charissimos suos, tunc torrente voluptatis suae potat : quoniam quidem in complexu illo arctissimo et castissimo sponsi et sponsae, fluminis impetus laetificat civitatem Dei . Quod non aliud esse arbitror quam Dei Filium, qui transiens ministrat, quemadmodum ipse promisit : ut ex hoc jam justi epulentur et exsultent in conspectu Dei, et delectentur in laetitia . Hinc illa satietas sine fastidio: hinc insatiabilis illa sine inquietudine curiositas: hinc aeternum illud atque inexplicabile desiderium, nesciens egestatem: hinc denique sobria illa ebrietas, vero, non mero ingurgitans, non madens vino, sed ardens Deo. Ex hoc
Abbreviated transcription (Latin):
icalix meus inebrians qͣm preclarus ẽ.
quid mirum iam si inebri atur ab uber¬
tade doinus dei: cũ nulla mordente cu¬
ra de ꝓprio. secura bibit purum &. no¬
uum illud cum xp̃o in regno patͥs eius :
Hoc uͦ coniuuiũ triplex celebrat sapien¬
tia.&. ex una complet caritate: ipsa cibats
laborantes: ipsa potans qͥescentes: ipsa
regnantes in ebrians. Quomͦ autẽ in con¬
uiuio corporali. ante cibus qͣm potus
apponitur. q̃m ⁊ tali ordine natura reqͥ¬
rit: ita ihic primo qͥdem ante mortẽ.
in carne mortali labores manuũ nĩarũ
mantucamus. cum labore qͦd glutiendũ ẽ
masticantes: post mortem uͦ in uita spiri¬
tali iam bibimus. suauissima quadam faci¬
litate quod percipitur colantes: tandem
rediuiuis corꝑib inuita immortali in ebn¬
amur mira plenitudine exuberantes. hȩc
pro eo qͦd sponsus in canticis dicit: come.¬
dite amici:⁊bibite. ⁊ inebriamini Rmi.
Comedite ante mortem: bibite pꝰmortẽ.

Expanded text:
Et calix meus 598 inebrians quam praeclarus est! Et calix meus 598 inebrians quam praeclarus est! quid mirum jam si inebriatur ab ubertate domus Dei, cum nulla mordente cura de proprio, secura bibit purum et novum illud cum Christo in regno Patris ejus? 33. Hoc vero convivium triplex celebrat Sapientia, et ex una complet charitate, ipsa cibans laborantes, ipsa potans quiescentes, ipsa regnantes inebrians. Quomodo autem in convivio corporali ante cibus quam potus apponitur, quoniam et tali ordine natura requirit; ita et hic. Primo quidem ante mortem in carne mortali labores manuum nostrarum manducamus, cum labore quod glutiendum est masticantes: post mortem vero in vita spirituali jam bibimus, suavissima quadam facilitate quod percipitur colantes: tandem redivivis corporibus in vita immortali inebriamur, mira plenitudine exuberantes. Haec pro eo quod sponsus in Canticis dicit: Comedite, amici, et bibite; et inebriamini, charissimi. Comedite ante mortem, bibite post mortem,
Abbreviated transcription (Latin):
pxuta fa lam pane doloris ñ cibatur.
hrmus amoris canqͣm post cibũ pleniꝰ
lurire ꝑmiteicur: non purũ tamen s
quomodo sub sponsi nomine in canticis
dictum legitur: bibi uinũ meũ cũ lacte meo.
Uino enim diuini amoris in auima sua¬
uitatem naturalis immiscet affectionis.
qua resumere corpus suum. ipsumq
glorificatũ desiderat. Eistuat gͦ iam tẽ
sc̃e caritatis potata uino: s plane nondũ
usq ad ebrietatem: qm̃ demꝑat interum
ardorem illum. huius lactis ꝑmixtio.
Ebrietas deniq solet euertere mentes:
atq omnino reddere immemores sui.
At non ex toto sui oblita ẽ: quȩ adhuc
de ꝓprio corꝑe cogitat suscitando. Ceterũ
hoc adepto quod solum utiq deerat. qͥd
iam impedit ase ipsa qͦd ammodo abire
ce. ure totam in deum: eoq penitus sibi¬
dissimillunã fieri. quo deo simillimam
effici donatur: Tum demũ adcrateram
ad missa sapientiȩ illam de qua legitur.

Expanded text:
exuta jam pane doloris non cibatur; sed exuta jam pane doloris non cibatur; sed vinum amoris, tanquam post cibum, plenius haurire permittitur, non purum tamen, sed quomodo sub sponsi nomine in Canticis dictum legitur: bibi vinum meum cum lacte meo . Vino enim divini amoris etiam tunc anima suavitatem naturalis immiscet affectionis, qua resumere corpus suum, ipsumque glorificatum desiderat. Aestuat ergo jam tunc sanctae charitatis potata vino, sed plane nondum usque ad ebrietatem: quoniam temperat interim ardorem illum hujus lactis permistio. Ebrietas denique solet evertere mentes, atque omnino reddere immemores sui. At non ex toto sui oblita est, quae adhuc de proprio corpore cogitat suscitando. Caeterum hoc adepto, quod solum utique deerat, quid jam impedit a se ipsa quodammodo abire, et ire totam in Deum, eoque sibi penitus dissimillimam fieri, quo Deo simillimam effici donatur? Tum demum ad crateram admissa sapientiae, illam de qua legitur,
Abbreviated transcription (Latin):
cos appellat. differentia ẽ. ut hi qͥdem
qui incarne adhuc grauati gemunit.
cari habeantur ꝓcaritate qͣm habent:
qͥuͦ iam soluti carnis compede sunt.
eo suit cariores quo ⁊ promptiores atq
expeditiores facti ad amandũ. Porro p̃
qui recepta iam sccła stola incorꝑibus
utiq cũ gła resumptis. tanto indĩ serũ¬
tur amorem liberiores ⁊alacriores.
quanto ⁊ deproprio nillam residuũ ẽ
quod eos aliquatenꝰ sollicit̃ uel retar¬
det. Quod quidem neuter sibi reliqͣ
satuum uendicat. cum inpriori cor¬
pus cũ labore portetur.⁊ in scđo quoq
ñ sine aliquo ꝓprietate desiderui expe¬
ctetur. Primo gͦ fidelis anima comedit
panem suũ. s heu in sudore uultꝰ sui.
In carne quippe maniens adhuc am¬
bilat ꝑfidem: qͣm sane oꝑari per an.¬
blecdionem necesse ẽ.: quia si t̃ oꝑat᷑
mortua e. Porro ipsum opus cibus est.
sicente dño: ineus cibus ẽ. ut faciam
lolunitatem pats mei: De hinc carne

Expanded text:
cos appellat, differentia est: ut hi quidem cos appellat, differentia est: ut hi quidem qui in carne adhuc gravati gemunt, chari habeantur pro charitate quam habent: qui vero jam soluti carnis compede sunt, eo sint chariores, quo et promptiores atque expeditiores facti ad amandum. Porro prae qui recepta jam secunda stola, in corporibus utique cum gloria resumptis, tanto in Dei feruntur amorem liberiores et alacriores, quanto et de proprio nil jam residuum est, quod eos aliquatenus sollicitet vel retardet. Quod quidem neuter sibi reliquorum statuum vindicat; cum et in priori corpus cum labore portetur, et in secundo quoque non sine proprietate aliqua desiderii exspectetur. 32. Primo ergo fidelis anima comedit panem suum, sed heu! in sudore vultus sui. In carne quippe manens adhuc ambulat per fidem, quam sane operari per dilectionem necesse est: quia si non operatur, mortua est. Porro ipsum opus cibus est, dicente Domino: Meus cibus est, ut faciam voluntatem Patris mei . Dehinc carne