comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ne lacercmur : tanto ergo apud dnm obligectio¬
res sumus: quacnto apudhomines inulte pec cam
Nisciplina au nr̃a sub ditos diuino iudicio tanto
libenores reddit qito hic eorũ culpas sine uin¬
dictanon dent. Seuanda itaq: ÷ & incorde
humilitas & in opere discipli nac atq: in t̃haec
solerter intuendũ nedũ in moderatius cui¬
to ditur uirtus humilita tis sol ucentur
iurc regiminis : & dũ p̃latus quisq: plus sequã
dec& deicit sub ditorum uitã stingere sub dis¬
cipline uinculo non possit: Tenecent ergo sec¬
tores extenus quod pro alior utilita te sus¬
cipiunt seruent intenus quud desua esctima¬
tione ꝑtimescunt Sed tamen quibus dam
signis decentꝰ erumpentib: apud se esse humi
uicm sub iecti deprehendant: quactenus & in
aucton tate eorũ qđ formident uide ant.
& de humili ta te qđ imitentur agnas cant
Studecnt igitur sine in t̾missione qui p̃sunt
ut eorũ potenuia quanto magna extenus cer¬

Expanded text:
ne laceramur. Tanto ergo apud Dominum obligatione laceramur. Tanto ergo apud Dominum obligatiores sumus, quanto apud homines inulte peccamus. Disciplina autem nostra subditos divino judicio tanto liberiores reddit, quanto hic eorum culpas sine vindicta non deserit. Servanda itaque est et in corde humilitas, et in opere disciplina. Atque inter haec solerter intuendum est, ne dum immoderatius custoditur virtus humilitatis, solvantur jura regiminis; et dum praelatus quisque plus se quam decet dejicit, subditorum vitam stringere sub disciplinae vinculo non possit. Teneant ergo rectores exterius quod pro aliorum utilitate suscipiunt; servent interius quod de sua aestimatione pertimescunt. Sed tamen quibusdam signis decenter erumpentibus, eos apud se esse humiles etiam subjecti deprehendant, quatenus et in auctoritate eorum quod formident videant, et de humilitate quod imitentur agnoscant. Studeant igitur sine intermissione qui praesunt, ut eorum potentia quanto magna exterius cer
Abbreviated transcription (Latin):
fide stccitis ȩ quacles enĩ uob sumus in quo uos sta¬
re cognascimus : Quacsi prȩlatũ se frctiibus
esse nesciebcet cũdicer& facti sumus parudli in
ꝑxpm. Sed cum culpam quȩ corregi debuis s& in¬
uent ilico magistru seesse recoluit dicbis
quid uultis in uirgo ueniã ceduos : Sũmusitaq:
locus bene regitur cũis qui prȩ ẽ uitiis potius qu
fracitibus dominatur: Sed cũ delinquentes
subditos prȩpositi corriguntoi neces se ẽ
ut sollicte cdtendant : quac tenus ꝑ disciplinȩ de¬
bitum. cul paes quidem iure potesta tis fenaent.
sed ꝑ humilitatis cus to dicc̃ ȩquacles se ipsis froctii¬
b: qui corꝯguntur agnos can&: Quc̃c uis plerũq &ia
dignũ ẽ : ut eosdem quos corregimus acccita nobis
cogitagonep̃fercmus : Illorũ nãq: ꝑnos uitia dis¬
ciplinȩ uigore feriuntur in his uero quȩ ipsi cõ¬
mit timus ne uerbi quidem ab ccliquo inuectio¬

Expanded text:
fide statis. Aequales enim vobis sumus, in quo vos stafide statis. Aequales enim vobis sumus, in quo vos stare cognoscimus. Quasi presse nesciebat, cum diceret: Facti sumus parvuli in s per Christum . Sed cum culpam quae corrigi debuisset invenit, illico magistrum se esse recoluit, dicens, Quid vultis? In virga veniam ad vos . Summus itaque locus bene regitur, cum is qui praeest, vitiis potius quam fratribus dominatur. Sed cum delinquentes subditos praepositi corrigunt, restat necesse est ut sollicite attendant, quatenus per disciplinae debitum culpas quidem jure potestatis feriant, sed per humilitatis custodiam aequales se ipsis fratribus qui corriguntur, agnoscant: quamvis plerumque etiam dignum est ut eosdem quos corrigimus, tacita nobis cogitatione praeferamus. Illorum namque per nos vitia disciplinae vigore feriuntur, in his vero quae ipsi committimus, ne verbi quidem ab aliquo invectio
Abbreviated transcription (Latin):
ferre sed hanc dis cretioñe plenius agnus¬
si pccstons pnimi exemple cernamus: P&rus
nac̃q auctore dõ. sc̃ȩ ecclesiȩ piincipctum ae¬
nens. ab ene agente cornilio & sese ei humilit̃
prot̃nente : in mode rentius ueneran recusccũ:
seq: illi similem recognouit dicens : surge. ne
fecens &ego ipse homosum: Sed cũ anroniȩ &sceffe¬
rȩ culpam reppent. mox quante potentia suꝑ
c&eros excreuis s& ostendit uerbonãq: eorx
uitam ꝑculit : quãc spu ꝑ scrutante de prehendit
Et sũmam se intrac &clesicẽ contre p& catec
recoluit : quod honore sibi uehemeter impenso
corcm bene agentibus fractnbus non agnouit.
illec cõmunionẽ ȩ qualigatis meruit scĩtocs ac¬
tionis. hic zelus ultionis ius aperuit potestatis.
ꝓcculus bene agentib: fiib: prȩlctuse esse
nesciebat cũ dicer& ñ quia domincmur fidei
cediuncxit fide enĩ setacitis : Ac suid qđ pretulercet
a perir& dicens. ideo non dominamur fidei ur̃ȩ quia

Expanded text:
ferre. Sed hanc discretionem plenius agnosferre. Sed hanc discretionem plenius agnossi pastoris primi exempla cernamus. Petrus namque, auctore Deo, sanctae Dei Ecclesiae principatum tenens, a bene agente Cornelio, et sese ei humiliter prosternente immoderatius venerari recusavit, seque illi similem recognovit, dicens: Surge, ne feceris; et ego ipse homo sum . Sed, cum Ananiae et Sapphirae culpam reperit, mox quanta potentia super caeteros excrevisset ostendit . Verbo namque eorum vitam perculit, quam spet summum se intra Ecclesiam contra peccata recoluit, quod honore sibi vehementer impenso coram bene agentibus fratribus non agnovit. Illic communionem aequalitatis meruit sanctitas actionis, hic zelus ultionis jus aperuit potestatis. Paulus bene agentibus fratribus praelatum se esse nesciebat, cum diceret: Non quia dominamur fidei adjunxit: Fide enim statis. Ac si id quod protulerat aperiret, dicens: Ideo non dominamur fidei vestrae, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tus
dño at testante quiait ñ ne cũ esses pccruo¬
lus in oculis tuis . caput te constitui in tribu
rect. sed fultus tem porale potentiariam
sepccruolũ non uidebat : C&erorũ namq
conpacragoni sep̃ferens : qui coplus cunc
tis pote rcot macgnũ sep̃omnib estim ce¬
bect Miro au modo cũ apud se pccrudilus. co¬
pud dnm magnus. cũ uero aput se magnus
appccruit apud dnm pccraiolus fuit : Plerũ¬
q: ergo dũ ex subiectorũ affluentia cnimus
inflecitur inluxum suꝑ biȩ ipso potentiae
sacstigio lenocinhte corrumpitur: quã ui¬
delic& potentiã bene regit qui &tenere
illcm nouerit. & inpugnare Bene hanc
regit : qui scit ꝑ illcom suꝑ culpas eregiscit
cũ illa c&ens aequali tate componihũmcna
& enĩ mens plerumq: ex tollitur &icm
cũ nullec potesta te fulcitur: quaento ma¬
gis in caltũ se erigit: cũ se ei &icmipotes tces
cdiungit: Quãc aacmen potestate rec te
dis pensct qui sollicite noue nit & su mere
& tamen se pecccntib Selo ultionis ante¬

Expanded text:
tus, mino attestante, qui ait: Nonne cum esses parvulus in oculis tuis, caput te constitui in tribub viderat, sed fultus temporali potentia jam se parvulum non videbat. Caeterorum namque comparatione se praeferens magnum snum se prae omnibus aestimabat. Miro autem modo cum apud se parvulus, apud Deum magnus; cum vero apud se magnus apparuit, apud Deum parvulus fuit. Plerumque ergo dum ex subjectorum affluentia animus inflatur, in fluxum superbiae ipso potentiae fastigio lenocinante corrumpitur. Quam videlicet potentiam bene regit, qui et tenere illam noverit et impugnare. Bene hanc regit, qui scit per illam super culpas erigi, et scit cum illa caeteris aequalitate componi. Humana etenim mens plerumque extollitur, etiam cum nulla potestate fulcitur; quanto magis in altum se erigit, cum se ei etiam potestas adjungit? Quam tamen potestatem recte dispensat qui sollicite noverit et sumere ex rnere, et tamen se peccantibus zelo ultionis ante
Abbreviated transcription (Latin):
gcc tua & baculus tuus ipsa me consola.ta sunt
Virga bñ ꝑcutimur baculo sustentamur sier¬
go ẽ dis tiictio uirgę quȩ ferict sit & consola¬
tio baculi quȩ sustent&. Sit itq amor sed ñ
emolliens: situigor sed ñ exccspercns sit e¬
lus sed non inmoderate seuiens. sit pi&ccs ses
non plus quãc expediat parcens ut dũ se in ar¬
dȩ regiminis iustiga clementiaq: ꝑmisc&
is qui p̃ ẽ cord sub ditorũ ut terrendo de mul

Expanded text:
ga tua et baculus tuus, ipsa me consolata sunt . ga tua et baculus tuus, ipsa me consolata sunt . Virga enim percutimur, baculo sustentamur. Si ergo est districtio virgae quae feriat, sit et consolatio baculi quae sustentet. Sit itaque amor, sed non emolliens; sit vigor, sed non exasperans; sit zelus, sed non immoderate saeviens; sit pietas, sed non plus quam expediat parcens; ut dum se in arce regiminis justitia clementiaque permiscet, is qui praeest corda subditorum et terrendo demul
Abbreviated transcription (Latin):
aut pi&cs sit remisscc Nã sicut inlibis iã mora¬
lib: diximus. disciplina uel misen cordia mul¬
tum destituitur. si uncc sine aleraeneatꝰ
Sed erga subi&tos suos messe recitonb: deb& &ios¬
te consulens misen cordia& piȩ sȩuies discipli¬
na. hinc nac̃q ÷ quod docente uen tcte ꝑsa
macnitani studium semiuiuus instabulum
ducitꝰ & uinũ atq: oleũ uulnerib: adhib&ur
uesscnan dis uulnerib: p̃ẽ inuino morsum do lons
unradhibecet inoleo molliciem pi&atis: quatenus
ꝑ uinui mundentꝰ putnda ꝑ oleum sccnanda
fouecntꝰ miscenda ergo ÷ lenitas cũ sȩub tax
fccciendũ quod dã exutroq: temperamentũ
ut neq: multa cspen tocite &ulcerentur sub¬
diti neq: nimia benignitate soluantur. qđ¬
significat in quaccum tabulis uirga simul &
manna ẽ : Quic cum scypturȩ scccre scientia
in boni rec tõns pectore siẽ uirga dis mhctio¬
nis sit &manna dul cidinis. hinc dccuid ait. uir¬

Expanded text:
aut pietas sit remissa. Nam sicut in libris Moraaut pietas sit remissa. Nam sicut in libris Moralibus jam diximus , disciplina vel misericordia multum destituitur, si una sine altera teneatur. Sed erga subditos suos inesse rectoribus debet et juste consulens misericordia, et pie saeviens disciplina. Hinc namque est quod docente Veritate , per Samaritani studium semivivus in stabulum ducitur, et vinum atque oleum vulneribus ejus adhibetur, sanandis vulneribus praeest, in vino morsum doloris adhibeat, in oleo mollitiem pietatis, quatenus per vinum mundentur putrida, per oleum sananda foveanfaciendumque quoddam ex utraque temperamentum, ut neque multa asperitate exulcerentur subditi, neque nimia benignitate solvantur. significat, in qua cum tabulis virga simul et manna est; quia cum Scripturae sacrae scientia in boni rectoris pectore, si est virga 24 districtionis, sit et manna dulcedinis. Hinc David ait: Vir
Abbreviated transcription (Latin):
pect ꝑ proph&am dicens: quod fractũ ÷ non al¬
le gcstis & quod ab iec tum non reduxistis.
Ibiectus enim reducitur cũ quisq inculpcela¬
sus codsta tũ iustitiȩ expccs toralis sollicitu¬
dinis uigore reuocatur. Fracturam uero
li gomen astiingitculpc disciplina depnmu
neplcga usq: cedintentum diffluat si hanc
disinctionis seuen tas non co artat. sed sȩpe
d&enus frangitur. cũ fracitura incccute con¬
le goctur itac ut gracuius scissuram sentiat. si
hecne in moderatius ligacmenta constin¬
gaent : Vnde necesse ẽ ut cũ pec cati uulnus
in subditis corrigendo restingitor magna
se sollicitudine: &icmdis tricgo ipsc mode¬
r&ur : Quactenus sic iura disciplinȩ contra
de lin quenites exerceatiut pibatis uiscera
ñ amit tat : Curandũ quippe ẽ ut rectorem
subditis & magrem pi&ccs & pcctrem ex hi¬
becct disciplina cetq: int̃haec sollicita circum¬
spectione prouiden dũne aut distictio rigida

Expanded text:
pat per prophetam, dicens: Quod fractum est non alpat per prophetam, dicens: Quod fractum est non alligastis, et quod abjectum est non reduxistis . Abjectus enim reducitur cum quisque in culpa lapsus, ad statum justitiae ex pastoralis sollicitudinis vigore revocatur. Fracturam vero ligamen astringit, cum culpam disciplina deprimit, ne plaga usque ad interitum defluat, si hanc districtionis severitas non coarctat. Sed saepe deterius frangitur, cum fractura incaute colligatur, ita ut gravius scissuram sentiat, si hanc immoderatius ligamenta constringant. Unde necesse est ut cum peccati vulnus in subditis cor sollicitudine etiam ipsa districtio moderetur, quatinus sic iura disciplinae contra delinquentes exerceat, ut pietatis viscera non amittat. Curandam quippe est ut rectorem subditis et matrem pietas, et patrem exhibeat disciplina. Atque inter haec sollicita circumspectione providendum, ne aut districtio rigida,
Abbreviated transcription (Latin):
uester minister . & qui uoluent interuos pn¬
mus esse ent ur̃ seruus: sicut filius hominis ñ
uenit minis trani sed minis trarẽ. hinc ẽ qđ
seruu ex suscepto regimine elcctũ quȩ posit
suplicico maneant indicatdicens. quod sidixe¬
rit meclus seruus in corde suo. morcm foccit
dñs meus uenire &ceperit ꝑcutere conserui
suos. mandu c& au & bibeet cũebniis ueni&do
serui illius indie qua non spertet & hora quaigno¬
rcct & diuidit eum pastẽq: sponit cũ hi pocntis:
Int̃ hypociitas bñ iure deputatur: qui ex simu¬
lccitione disciplinȩ minis tenum regininis
uertit inusum dominctionis: Ettamen nꝰ¬
nũ quã gracuius delinquitur. si inter ꝑ uersos
plus ȩqualitas quã disciplina cus toditur.
quic enĩ folsc pi&cte superatus ferire hel
de linquentes filios noluit : apud distictum
iudicem sem& ipsum cũfiliis crudeli deemnatione
ꝑcussit. Hinc nãcq: ei diuina uoce dr̃ hon oraesti
filios tuos magis quã me: hinc pacstores incre¬

Expanded text:
qui voluerit inter vos primus esse, erit vester servus: sicut Filius hominis non venit ministrati, sed ministrare . Hinc est quod servum ex suscepto regimine elatum, quae post supplicia maneant, indicat, dicens: Quod si dixerit mallus ille servus in corde suo: Moram facit Dominus meus venire, et coeperit percutere conservos suos, et hora qua ignorat, et dividet eum, partemque ejus ponet cum hypocritis . Inter hypocritas enim jure deputatur, qui ex simulatione disciplinae ministerium regiminis vertit in usum dominationis; et tamen nonnunquam gravius delinquitur si inter perversos plus aequalitas quam disciplina custoditur. Quia enim falsa pietate superatus ferire Heli delinquentes filios noluit, apud districtum judicem semetipsum cum filiis crudeli damnatione percussit . Hinc namque divina ei voce dicitur: Honorasti filios tuos magis quam me . Hinc pastores incre
Abbreviated transcription (Latin):
te securus ẽ quiꝑ p&rectis iniquitactibus ipse
sibi testis ẽ quia in no cens ñ ẽ. Neq
enĩ dẽ nĩs cruciatib: pascitur sed delicto rum
morbos medi camentis contranis medetur:
ut qui uo luptactibus dilectati dis cessimus fle¬
tibus a man cati redeccmus. & qui ꝑ in licita deflu¬
endo cecidimus. &iam alicitis nos m& ipsos restiin
gendo surgamus . Et corquđ insana l&itia in fu¬
derct salubꝯs tnstitia exurct & qđ uulnercue¬
reet elcctio suꝑbiȩ cur& ab iectio humelis uitȩ :
hinc bñ scriptũ ẽ. dixi in iquis nolite in iq: agere
& delinquentib: nolite ex alare cornu. Cornu
quippe delinquentes ex altantsinequa quã se ad
penitentiã ex cognitione suȩ ini quitatis humi¬
licn& hinc rursũ dr̃ corcontiitũ & humiliatum
dĩnsꝑnit. quis quis enĩ peccata plangit nec tamen
deserit . corquidẽ conter& sedhumiliare contẽnit
quis quis ueso peccatiã desent nectamen plan¬

Expanded text:
nte securus est, qui perpetratis iniquitatibus ipse nte securus est, qui perpetratis iniquitatibus ipse sibi testis est quia innocens non est? Neque enim Deus nostris cruciatibus pascitur, sed delictorum morbos medicamentis contrariis medetur, ut qui voluptatibus delectati discessimus, fletibus amaricati redeamus; et qui per illicita defluendo cecidimus, etiagendo surgamus. Et cor, quod insana laetitia infuderat, salubris tristitia exurat. Et quod vulneraverat elatio superbiae, curet abiectio humilis vitae. Hinc enim scriptum est: Dixi iniquis: Nolite inique agere! Et delinquentibus: Nolite exalquippe delinquentes exaltant, si nequaquam se ad poenitentiam ex cognitione suae iniquitatis humiliant. Hinc rursus dicitur: Cor contritum et humiliatum deus non spernit. Quisquis enim peccata plangit nec tamen deserit, cor quidem conterit, sed humiliare contempnit. Quisquis vero peccata sua iam / deserit nec tamen plan
Abbreviated transcription (Latin):
ne m alos bona in ꝑfeeta adiuuant. ne bonos
mala in consũmata condemnant: at con¬
trac admonen di sunt qui ad missa deserunt nec
accm̃ planguni neiã relaxcetas estiment cul¬
pacs. quas & si agendo ñ multiplicant nullis ta¬
men fl&ib: mundant. Neq: enĩ scriptor si ab¬
scꝯptione cessccuent quia cclia nꝰ addidit &iã
illa quȩ scipserct delebit . Ne qui contumilias
in rogat si solũmodo tacuerit satis fecit cupro¬
fecto necesse sit ut uerba p̃misse suꝑbiȩ uerbis
subiuncte humilitatis inpugn&: Nec debitir
absolutus ẽ quiccalia non multiplicat. nisi& illa
quaelega uerct soluat : Ita&cũ dõ delinque mur
nequec quã scctis fcccimus sicbini quitate cessa
x quoq: quas dilecimus &onlrurio ad positis¬
Si enĩ nullanos in hac uita operculpac maculas¬
sit. nequecquã nobis hic adhuc degentib: ipsa ccd
securitatẽ in nocentianra sufficer& quia in li¬
cita conimũ multa pul sccrea. Quac igitur m̃¬

Expanded text:
nec malos bona imperfecta adjuvant, nec bonos nec malos bona imperfecta adjuvant, nec bonos mala inconsummata condemnant? At contra admonendi sunt qui admissa deserunt, nec tamen plangunt; ne jam relaxatas aestiment culpas, quas etsi agendo non multiplicant, nullis tamen fletibscriptione, quoniam alia non addidit, etiam illa quae scripserat delevit, neque qui contumelias irrogat si solufecto necesse est, ut verba praemissę superbię verbis subiunctę humilitatis impugnet. Nec debitor absolutus est, quoniam alia non multiplicat, nisi et illa, quae ligaverat, solvat. Ita et, cum domino delinquimus, nequaquam satisfacimus, s quoque quas dileximus, e contrario appositSi enim nulla nos in hac vita operum culpa maculasset, nequaquam nobis hic adhuc degentibus ipsa ad securitatem innocentia nostra sufficeret, quia illicita animum multa pulsarent. Qua ergo me
Abbreviated transcription (Latin):
quid agunt qđ tccm̃ ñ ꝑficiunt suꝑbe inter ipsi
que &icmplenissime ꝑ p&raent mala confidant:
et istidũ demalo temtantur cui nequaquam con¬
senliuns quo ꝑ infirmitate titubanl eo gressuscor¬
dis cediustitia ꝑhumilitate uenus fignt: Bala¬
ham quippe iustorũ tabeshacula respiciens ait
moriatur anima mea morte iustorx. & fiant
nouissima mecchorx similia. Sed cũ punctionis
tempus abscessit contraeorũ urtã quibus se simi¬
lem fieri&iã monendo poposcercet consiliũ
p̃buit. Et cũ oc casione de aucritia repperit
ilico oblitus quic quid sibi de in nocentia obtacũ.¬
paulus uero ait. uideo aliam lege in membni s̃ me¬
is repugnante legi mentis meȩ. & captiuu
meducentem in lege pecati quȩ ẽ in membis
meis. Qui profecto id circo tentatur ut in bono
robustius ex ipsa in firmiaatis suȩ
cognitione sole dectur : quidẽ ergo quod ille
inqui nact. nisi hoc quod aꝑte ostenditur quia

Expanded text:
quid agunt, quod tamen non perficiunt, superbe inter ipsa quid agunt, quod tamen non perficiunt, superbe inter ipsa quae etiam plenissime perpetrant mala confidant; et isti dum de malo tentantur, cui nequaquam consentiunt, quo per infirmitatem titubant, eo gressus cordis ad justitiam per humilitatem verius figant. Balaam quippe, justorum tabernacula respiciens, ait: Moriatur anima mea morte justorum, et fiant novissima mea horum similia . Sed cum compunctionis tempus abscessit, contra eorum vitam, quibus se similem fieri etiam moriendo poposcerat, consilium praebuit; et cum occasionem de avaritia reperit, illico oblitus est quidquid sibi de innocentia optain membris meis, repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis . Qui profecto idcirco tentatur, ut in bono robustius ex ipsa infirmitatis suae cognitione solidetur. Quid est ergo quod ille inquinat, nisi hoc quod aperte ostenditur, quod
Abbreviated transcription (Latin):
cato sed post baptismũ mostuu tangit qui cul¬
pacpost lani mas rep&it ammonendi sunt
quicd missac plangunt ne tamer deserunt. ut
cnte distꝯcti iudicis oculos eis sese similis agnos¬
canł qui uenientes ad fecciem quorundam hominũ
magnahs submissione blandiuntur: recedentes
auinimicitias acdãna que uaclent atrociter in¬
ferunt quid est bñ culpã flere nisi humilitate
dõ suide uotionis ostendere. & quide post fl&u
praua agere. nisi ꝑbas in eum quemro gauerat
inimicitices exercere. Ia cobat testante qui ait
qui cũq uoluent amicus ẽẽ seculi huius in imicus di
constituitꝰ. am monendis qui cdmis scc plangunt
n&c tecmen deserunt. ut sollicite considerent quia
itec plerũq: mali in utiliter conpunguntur adius¬
titicm si cur plerũq: boni in noxieitemtantꝰ ad
culpcc Fit quippe mira exigentib: mentis depos¬
tionis intesne mensura ut & illi dũ debono ali¬

Expanded text:
cato. Sed post baptisma mortuum tangit, qui culcato. Sed post baptisma mortuum tangit, qui culpam post lacrimas repetit. At contqui admissa plangunt, nec tamen deserunt, ut ante districti judicis oculos eis se esse similes agnoscant, qui venientes ad faciem quorumdam hominum, magna eis submissione blandiuntur; recedentes autem, inimicitias ac damna quae valent atrociter inferunt. Quid est enim culpam flere, nisi humilitatem Deo suae devotionis ostendere? Et quid est post fletum prava agere, nisi superbas in eum quem rogaverat, inimicitias exercere? Jacobo attestante qui ait: Quicunque voluerit amicus esse saeculi hujus, inimicus Dei constituitur . Admonendi sunt qui admissa plangunt, nec tamen deserunt, ut sollicite considerent quia ita plerumque mali inutiliter compunguntur ad justitiam, sicut plerumque boni innoxie tentantur ad culpam. Fit quippe mira exigentibus meritis dispositionis internae mensura, ut et illi dum de bono ali
Abbreviated transcription (Latin):
fitendo proiciunt quac post confessione dũ repe¬
tun resumunt. Su s uero in uolutabro luti. cũ
lccucctur sordidior reditur: Et qui ced mis sum
repotuit ueniũ scontemnit. Et quac si in luto sa
ccquec sem& ipsum uoluit quiccdum fl&ib suis ui¬
tȩ munditiam subtrachit ante dĩ oculos. sordidas
ipsccs &icc̃ lacꝯmas faccit. hinc rursum scꝯptũ ẽ.
neiters uerbum in orctione ituc: uerbũ nãq: in o¬
rcctione itercre ẽ post fl&um cõmittere quod
rur sum necesse sit flere hinc ꝑ isaiadir laucmi¬
nimundiestote: post laueccrum enimundus esse
neglegit : quisquis post lacimas uitȩ in nocen¬
ticm ñ custodit: et lauantur enĩ & nequaquã
mundi sunt qui cõmissaflere nꝰ desinunt sed rus¬
sũ flenda cõmitaunt. hinc ꝑ quenda sapiente
dr̃ quibaptizatur amortuo Riterx tangit il¬
lum quid profecit laucctio eius . Baptibatur
quippe amostuo quimundatur fl&ibus apec¬

Expanded text:
fitendo proiciunt, quam post confessionem, dum repefitendo proiciunt, quam post confessionem, dum repetunt, resumunt. Sus vero in volutabro luti, cum lavatur, sordidior redditur. Et qui admissum pre potuit, veniam contempnit; et quasi in lutosa aqua semetipsum volvit, quoniam, dum fletibus suis vitae munditiam subtrahit, ante dei oculos sordidas ipsas etiam lacrimas facit. Hinc rursus scriptum est: Ne iteres verbum in oratione tua! Verbum namque in oratione iterare est, post fletum committere, quod rursus necesse est flere. Hinc per Isaiam dicitur: Lavamini, mundi estote! Post lavacrum enim mundus esse neglegit, quisquis post lacrimas vitae innocentiam non custodit. Et lavantur ergo et nequaquam mundi sunt, qui commissa flere non desinunt, sed rursus flenda committunt. Hinc per quendam sapientem dicitur: Qui baptizatur a mortuo et iterum tangit illum, quid proficit lavatio eius? Baptizatur quippe a mortuo, qui mundatur / fletibus apec
Abbreviated transcription (Latin):
me in iustitias meccs dño. &turemis istiim pi&ctecor¬
dismei quieni impi&atem cordis subdȩdit quiccco¬
gitcctionũ inustitias pronuntiare uelit indicauit.¬
ñ ꝑuenir& penitentia sed cogittec afflictiom̃¬
tem terger& quãnimirũ tantũ modo cogita¬
trc iniquita ⁊ .s inquinas s& :¬
nec tacmer deserunt. atq: alitꝰ quideserunt
nec accmen plangunt. ammonendi sunt qui
cdmissa plangunt neciamen deserunt. ut con¬
sidercre sollicite sciant. quiaflendo mnanitꝰ mun¬
decnx quiuiuendo senequitꝰ in quinant: Cuid cir¬
co selcn mis labant ut mundi cdsordes rede¬
ant: hinc enĩ sciptũ ẽ . canisreuersus ad suumuo
mitũ & su s lota in uolutabroluti: Canis quippe
cũ uomit. pro fecto cibum qui pectus deprim e¬
bat proicit . sed cũ aduomitũ reue st&ur undele¬
uicactur fue ratrus sus onerctur : & qui codmisso
plangunt profecto nequitiam dequa male sati¬
cctifuercnt. & quementis intima dep̃mebat con¬

Expanded text:
me injustitias meas Domino, et tu remisisti impietatem corme injustitias meas Domino, et tu remisisti impietatem cordis mei . Qui enim impietatem cordis subdidit, quia cogitationum injustitias pronuntiare non perveniret poenitentia, sed cogitata afflictio mentem tergeret, quam nimirum tantummodo cogitata iniquitas inquinassnec tamen deserunt; aliter qui deserunt, nec tamen plangunt. Admonendi / enim sunt, qui admissa plangunt nec tamen deserunt, ut considerare sollicite sciant, quia flendo inaniter mundant, qui vivendo se nequiter inquinant, cum idcirco se lacrimis lavant, ut mundi ad sordes redeant. Hinc enim scriptum est: canis reversus ad vomitum suum, et sus lota in volutabro luti. Canis quippe, cum vomit, profecto cibum, qui pectus deprimebat, proicit. Sed cum ad vomitum revertitur, unde levigatus fuerat, rursus oneratur. Et qui admissa plangunt, profecto nequitiam, de qua male satiati fuerant et quae mentis intima deprimebat, con
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ quanta beniuolentia sinũsuȩ pi&ctis ex pa¬
dit cũ ꝑ proph&am dicat sidimiser&ur uxorẽ
suam & illa recedens duxent uirx alium nu quid
reuestitꝰ cdecm ultra. nũquid non polata & con¬
acminata eit mulier illa. Tuau fornicata es cõ¬

Expanded text:
Deus quanta benevolentia sinum suae pietatis expaDeus quanta benevolentia sinum suae pietatis expandat, cum per prophetam dicat: Si dimiserit vir uxorem suam, et illa recedens duxerit virum alium, nunquid revertetur ad eam ultra? Nunquid non polluta et contaminata erit mulier illa? Tu
Abbreviated transcription (Latin):
nature bona in tegraseruare noluerunt : saltim scis¬
sa resarcicont: quib: nimix necesse ẽ ut ꝑpendanl
inta magno fidelium numero quã multi & se in¬
ipsi nec post damna resi piscunt : quid dictunsunt.
sicum multi & clios secum adregnum deferun
hu ex pec tante dño nec sem&ipsos reducunt:
Ammonen disunt ut pr&enta atmissa consido¬
rent & inminentia deuitent. Vnde sub iude ȩ specie
ꝑ prophecc̃dns corruptis in hocmundo mentib: trcco
in futuris erubescant dicens. fornicati sunt in egyto
inccdo lescentia sua fornicati suntubi sub actec s̃ ubes
quippe ubera subiguntur cũ turpȩ huiusmundide¬
sidenam humane mentis uoluptas substernitur
In egypto puber aatis mãme frcnguntur. quan¬
donccturclis sensus cdhuc in sem& ipsis integipul¬
scontis concupiscentiȩ corruptione uitiantur :
Ammonendis p&catore carnis ex ꝑti ut uigilante cu¬
racconspician. post delicta nobis adseredeuntio

Expanded text:
naturae bona integra servare noluerunt, saltem scisnaturae bona integra servare noluerunt, saltem scissa resarciant. Quibus nimirum necesse est ut perpendant 82 in tam magno fidelium numero quam multi et se il stantibus, ipsi nec post damna resipiscunt. Quid dicturi sunt, si cum multi et alios secum deferunt ad regnum, hi exspectanti Domino nec semetipsos reducunt? Amonendi sunt, ut praeterita commissa considerent, et imminentia devitent. Unde sub Judaeae specie per prophetam Dominus corruptis in hoc mundo mentibus transin futuris erubescant, dicens: Fornicatae sunt in Aegypto, in adolescentia sua fornicatae sunt; ibi subacta sunt ubera quippe ubera subiguntur, cum turpi hujus mundi desiderio humanae mentis voluntas substernitur. In Aegypto pubertatis mammae franguntur, quando naturales sensus adhuc in semetipsis integri pulsantis concupiscenAdmonendi sunt peccata carnis experti, ut vigilanti cura conspiciant post delicta nobis ad se redeuntibus
Abbreviated transcription (Latin):
uit sed curcs mundi nascentis ex coniugio. reppu¬
lit dicens: hoc adutilitilitate urcm diconꝰut la¬
queum uobis in itia sed adid qđ honestũ ẽ & quod
fccculitatem p̃becet sine inpedimento dñõ obser¬
ucendi Ex coniugus quippe terrene sollicitudi¬
nis prodeunt. & id circo magister gentiũ audito¬
res suos. cdmeliora ꝑsuasit nesollicitudine t re¬
na ligcrentur: quemigitur celebem curccrũ
seculanum in pedimentã p̃pedit & coniugio sene¬
qua quã subdedit &aam̃ coniugii onera nꝰ euasit
Ammonen dis̃ cȩlibes nesine dãnationis iudicio
mifceri sefeminis uacantib: pdten . Cũenĩ paulus
fornicationis uiciũ totciminib: ex se graondis in¬
seruit. cuius sitreatus indicauit dicens neq: fornica¬
aores neq: idolis seruientes neq: adulteꝯ. neq:

Expanded text:
vit, sed curas mundi nascentes ex conjugio repuvit, sed curas mundi nascentes ex conjugio repulit, dicens: Hoc ad utilitatem vestram dico, non ut laqueum vobis injiciam; sed ad id, quod honestum est, et quod facultatem praebeat sine impedimento Domino observiendi . Ex conjugiis quippe terrenae sollicitudines prodeunt; et idcirco magister gentium auditores suos ad meliora persuasit, ne sollicitudine terrena ligarentur. Quem igitur caelibem curarum saecularium impedimentum praepedit, et conjugio se nequaquam subdidit, et tamen conjugii onera non evasit. Admonendi sunt caelibes, ne sine damnationis judicio misceri se feminis vacantibus putent. Cum enim Paulus fornicationis vitium tot criminibus exsecrandis inseruit, cujus sit reatus indicavit, dicens: Neque fornicatores, neque idolis servientes, neque adulteri, neque
Abbreviated transcription (Latin):
& tccmen adsalutẽ e&ta ꝑhibetꝰ: qui a coniugolis
uitane amundo longe diui saẽ nec aamen agacudio
salutis alienc̃ sed tunc in actione hacuitã suam con¬
iuges qua sim paruc ciuitate custodiunt. quando
pro seasiduis deprecationib: in t̾cedunt: Vnde &¬
es: qui a uidelic& cũ dõ dep̃catio funditur nequaquã
teclis conugum uitadam natur: De precatione quo¬
q: paulus ammon& dicens. nolite fraudare inuicem
nisi forte ex consensu adtempus ut uac&is orcegoni:
At contrec ammonendis quilꝑgati coniugus nꝰs̃
ut preceptis celestib: eo rectius seruiant. quo eos
cd curcmmundi nequa quã iugũ copule carnalis in¬
clinct: ut quos onus licitũ coniugii ñ grcuat. nequa¬
quã pondus inlicitũ terrene sollicitudinis p̃mat:
Sed tant& eos parctiores dies ulti mł quan .to expe¬
ditioys inueniat: nequo meliora agere uaccentes
possunt. sed tamen neglegunt : eo supplicia d&sꝯ¬
orec merecntur: Audiant quod paulus cũquo sdã
adcȩlebatus gractiam instruer& n coniugum spre

Expanded text:
et tamen ad salutem tuta perhibetur, quia conjugalis vita nec a mundo longe divisa est, nec tamen a gaudio salutis aliena. Sed tunc in actione hac vitam suam conjuges, quasi in parva civitate custodiunt: quando pro sees. Quia videlicet cum Deo deprecatio funditur, nequaquam tais conjugii vita damnatur. De qua precatione quoque admonet, dicens: Nolite fraudare invicem, nisi forte ex consensu ad tempus, ut vacetis orationi . At contra admonendi sunt qui ligati conjugiis non sunt, ut praeceptis coelestibus eo rectius serviant, quo eos ad curas mundi nequaquam jugum copulae carnalis inclinat; ut quos onus licitum conjugii non gravat, nequaquam pondus illicitum terrenae sollicitudinis premat; sed tanto eos paratiores dies ultimus, quanto et expeditiores inveniat; ne quo meliora agere vacantes possunt, sed tamen negligunt, eo supplicia deteriora mereantur. Audiant quod Apostolus cum quosdam ad caelibatus gratiam instrueret, non conjug
Abbreviated transcription (Latin):
us seruit : quia qua ille amis sacecidit hanc iste
uul nerctis cordib: sub trahens eis iter ascensi¬
onis abscidit. At contrac am monendis pacifici ne¬
a conte actionis pondus leuigent si inter quos
fundare pace debecont ignorent : na sicut multũ
noc& siunitas desit bonis. itauod de ẽ noxium si non
desit malis . Siergo ꝑ uersorũ nequitia in pacce iun¬
gitꝰ ꝓfecto eorx malis actib: robor aug&ur. quia quo
sibi inmalitia congruunt.serobus tus bonoꝵ
afflicionib: in lidunt hincnaq: ẽ quod contra
dã nati illius uasis uidelic& antichn sti p̃dicatores¬

Expanded text:
ius servit, quia qua ille amissa cecidit, hanc iste ius servit, quia qua ille amissa cecidit, hanc iste vulneratis cordibus subtrahens, eis iter ascensionis abscidit. At contra admonendi sunt pacifici, ne tantae actionis pondus levigent, si inter quos fundare pacem debeant, ignorent. Nam sicut multum nocet si unitas desit bonis, ita valde est noxium si non desit malis. Si ergo perversorum nequitia in pace jungitur, profecto eorum malis actibus robur augetur; quia quo sibi in malitia congruunt, eo se robustius bonorum afflictionibus illidunt. Hinc namque est quod contra damnati illius vasis, videlic
Abbreviated transcription (Latin):
us rcedice subsistct : Audiant iurgior seminato¬
res qđ scꝯptũ ẽ. beati pacifici quo filudĩ uocabun¬
tur atq: ediuerso colligant quia sidĩ uocantus
filiiqui paccẽ fecciunt procul dubio sattens st̃ fili
qui confundunt Om̃ enĩ quiꝑ dis cordiã sepa rcentꝰ
aue ylccte dilectionis arefiunt qui & siboniope¬
ris fructus in suis actionib: proferunt ꝓfecto
nulli st̃ quinꝰ ex unitate cantactis oriuntur
hincergo ꝑpendant seminantes iurgia que
multipliciter peccant. quidũ unã nequitiam
ꝑ p&rcent ab humanis cordib: cunc tecsimul
uistutłs eradicant: Inuno enimalo innumera
ꝑagunt quia seminandor dis cordiã cantatem
quenimirum ẽ uirtutũ omniũ mater extingunt:
quicc aunihil ẽpretiosius dõ uirtute dilectionis.
nihil desidercbilius ẽ diabulo exintione can¬
acctis: quis quis igitur semincendo iurgia di
lectione proximorũ ꝑim& : hostidĩ familian¬

Expanded text:
ius radice subsistat. Audiant jurgiorum seminatoius radice subsistat. Audiant jurgiorum seminatores quod scriptum est: Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur . Atque e diverso colligant, quia si filii Dei vocantur qui pacem faciunt, proculdubio Satanae sunt filii qui confundunt. Omnes autem qui per discordiam separantur a viriditate dilectionis, arefiunt. Qui etsi boni operis fructus in suis actionibus proferunt, profecto nulli sunt, quia non ex unitate charitatis oriuntur. Hinc ergo perpendant seminantes jurgia, quam multipliciter peccant: qui dum unam nequitiam perpetrant, ab humanis cordibus cunctas simul virtutes eradicant. In uno enim malo innumera peragunt, quia seminando discordiam, charitatem quae nimirum virtutum est omnium mater, extingunt. Quoniam autem nihil est pretiosius deo virtute dilectionis, nihil desiderabilius est diabolo extinctione caritatis. Quisquis igitur seminando ilectionem proximorum perimit, hosti Dei familiar
Abbreviated transcription (Latin):
Alit̃ ammonen dis seminantes iur giacatq:
alitꝰ peccificiammonendinãq: stꝰ qui iurgia
sernincent ut cui st̃ sequaces agnos cant de apos¬
tiete quippe angelo sciptu ẽ cũbone mes se
Tizanic fuis s& inseraa. inimicus homo hoc fe¬
cit decuius &iam mebro ꝑsolomone dicitꝰ. homo
a posita uir in utilis graditur ore ꝑ uerso annu¬
it oculis. tentpede digito loquitꝰ: precuo corde machi¬
natur malũ &inomni tepore iurgia seminat: ec ce
que seminantẽ iurgia dicere uoluit pnus a postro¬
acc̃ nominauit quianisi more suꝑ bienti sange¬
lia conspectu conditons pnus inrtus a uersione
m̃tis caderent forcs postmodũ usq: cdseminan¬
dec iurgia ñ uenire .t. qui recte discibitur . qđ
annuit oculis. digito loquitur tentpede inte¬
nor nccq: ẽ custo dia quȩ ordinate seruat. exten¬
us mẽbre: quier gostatũ mentis ꝑdedit subse¬
quentꝰ forcs in constantiã motionis fluit atq
extenos mobilitate indicat. quod nulla inten¬

Expanded text:
admonendi sunt seminantes jurgia, atque aliter pacifici. Admonendi namque sunt qui 71 jurgia seminant, ut cujus sint sequaces agnoscant. De apostata quippe angelo scriptum est, cum bonae messi inserta fuisset zizania: Inimicus homo hoc fecit . De cujus etiam membro per Salomonem dicitur: Homo apostata, vir inutilis, graditur ore perverso, annuit oculis, terit pede; digito loquitur, pravo corde machinatur malum, et omni tempore jurgia seminat . Ecce quem seminantem jurgia dicere voluit, prius apostatam nominavit: quia nisi more superbientis angeli a conspectu Conditoris prius intus aversione mentis caderet, foras postmodum usque ad seminanda jurgia non veniret. Qui recte describitur quod annuit oculis, digito loquitur, terit pede. Interior namque est custodia, quae ordinata servat exterius membra. Qui ergo statum mentis perdidit, subsequenter foras in inconstantiam motionis fluit, atque exteriori mobilitate indicat, quod nulla inter
Abbreviated transcription (Latin):
nendi sun quos apredicatione in ꝑfecto uel&as
prohib& &tamen precipitatio in pellit. ammo¬
nendinãq: quicũ prȩdicare utilitꝰ pos sunt in mo¬
dercta. tamen humilitate refugiunt : ut ex
ximis ipsi quas haberent peccunias absconderent:
cdiutores procul dubio calami tectis ext&issen
quoigitur recctu constringcentur aspici¬
ant quidũ peccantib: frcctꝰbus uerbum prȩ¬

Expanded text:
os a praedicatione imperfectio vel aetas prohibet, et tamen praecipitatio impellit. Admonendi namque sunt qui cum praedicare utiliter possunt, immoderata tamen humilitate refugiunt; ut ex mximis ipsi quas haberent pecunias absconderent, adjutores proculdubio calamitatis exstitissent. Quo ergo reatu constringantur aspiciant, qui dum peccantibus fratribus verbum pr
Abbreviated transcription (Latin):
rent quc̃c phaꝯsei iux ta sacn elo quii p̃ceptec c̃re¬
deren : Facta in ꝑsecutorũ un animitate dis¬
sensio ẽ & diuisa turba in lesus paulus exiit . quȩ
huncunitapnus inmanitꝰ pressit : Ammonen di
nãq: s̃ qui fccci endepcccis studus occupantur ut
prccuorũmentib: pꝯus amore debeant interne
pcccis infundere. quatenus eis posit modũ uale¬

Expanded text:
 eloquii praecepta crederent, facta in persecutorum unanimitate dissensio est, et divisa turba illaesus Paulus exivit, quae hunc unita prius immaniter pressit. Admonendi itaque sunt qui faciendae pacis studiis occupantur, ut pravorum mentibus prius amorem debeant internae pacis infundere, quatenus eis postmodum vale
Abbreviated transcription (Latin):
rent & occulaa ipsi frumenta serucrent auctores
procul dubio mortis existerent: Qua itaq: plectendi
sunt pena considerent quicũ fame uerbi animȩ pere¬
anl ipsipane ꝑcepte gratiȩ non ministrant : Vnde
& bene ꝑsalomone dir qui abscondit frumenta male¬
dicetur inpopulis: frum̃ taquippe abscondere e predi¬
cationis sc̃ȩ apudse uerba ruinere : Inpopulis autalis
quisq: maledicitur: quia in solius culpa silentu pro
multorũ quoscorregere potuit penada natur : simi¬
dicinalis a stisminime ignan sec andũ uulnus cerne¬
rinl tam̃ secare recusarent profecto p&cato frcc¬
tꝰnȩ mostis ex solo turpore cõmitterent : quanca
ergo culpa in uoluantur aspiciant. quidũ cognas¬
canl uul neramentiũ curce ecneglegunt secci¬
ione uerborx: Vnde & bene ꝑ proph&a dicitꝰ male¬
dictus quiꝓ hib& gladiũsuũ a sanguine gladiun
quippe a sanguine prohibere ẽprȩdicationis uerbu
a carnales uitȩ inter fectione s&enire : Dequorur

Expanded text:
reret, et occulta ipsi frumenta servarent, auctores procul dubio mortis existerent. Qua itaque plectendi sint poena considerent, qui cum fame verbi animae pereant, ipsi panem perceptae gratiae non met bene per Salomonem dicitur: Qui abscondit frumenta, maledicetur in populis . Frumenta quippe abscondere, est praedicationis sanctae apud se verba retinere. In populis autem talis quisque maledicitur, quia in solius culpa silentii pro multorum quos corrigere potuit poena damnatur. Si medicinalis artis minime ignari secandum vulnus cernerent, et tamen secare recusarent, profecto peccatum fraternae mortis ex solo torpore committerent. Quanta ergo culpa involvantur aspiciant, qui dum cognoscunt vulnera mentium, curare ea negligunt sectione verborum. Unde et bene per prophetam 75 dicitur: Maledictus qui prohibet gladium sudium quippe a sanguine prohibere, est praedicationis verbum a carnalis vitae interfectione retinere. De quo rur
Abbreviated transcription (Latin):
re concipiunt. siccdꝑfectũ tempusueniunt con¬
ceptam intelli gentiam opens ostensione panture
Terminũ uero suũ dilatare e opinionis suȩ no¬
men extendere. Secu uerunt ergo pregnan¬
tes galead cddilatandũ terminũ suũ quian¬
miix hereticimentes fidelium quȩ iã aliquid de
uentactis intellecto concepercnt. ꝑ uersa predi¬
catione ꝑimunt & scientiȩ sibi nom̃ extendunt¬
ris gladio scindunt . & qua si doc tinȩ sibi opimone
facciunt: hos ergo cũ concmur instruere ne ꝑ uersa
sentiant ammone amus pnus necesse ẽne in ane glo¬
ric̃c̃ querant: si eni radix elagonis absciditur. conse¬
quent rami pracuea sercionis are fiunt: Ammo¬
nendis &ic̃ neerro res discordias qẜgenercndo lege
dĩ quȩ idcirco decta ẽ ut sacnficia satane ꝓhibecnt.
uinu & oleum & cergentum multiplicaui &s& aurx
quȩ fecer̃ bacl. frum̃tũ quippe adno accipemus.
quando in dictis obscun orib: subducto tegmine lit¬
tere ꝑmedullã sp̃s legis intesna sentimus. Vinu̾suu

Expanded text:
niant, conceptam intelligentiam operis ostensione pariturae. Terminum vero suum dilatare est opinionis suae nomen extendere. Secuerunt ergo praegnantes Galaad, ad dilatandum terminum suum, quia nimirum haeretici mentes fidelium quae jam aliquid de veritatis intellectu conceperant, perversa praedicatione perimunt; et scientiris gladio scindunt, et quasi doctrinae sibi opinionem faciunt. Hos ergo cum conamur instruere, ne perversa sentiant, admoneamus prius necesse est, ne inanem quaerant. Si enim radix elationis abscinditur, consequenter rami pravae assertionis arefiunt. Admonendi sunt etiam, ne erroris discordias generando legem Dei, quae idcirco data est ut sacrificia Satanae prohibeatvinum et oleum, et argentum multiplicavi eis et aurum, e II, 8. Frumentum quippe a Domino accipimus, quando in dictis obscurioribus subducto tegmine litterae per medullam spiritus legis interna sentimus. Vinum suum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcipiun suꝑbiendo donũ concordiȩ qđ maius ẽ a
mititunt. Vt fortcsse carne p̃cecteris gule
refrenatione quis edomat concordecre eis quos
superct abstinendo contem nat : Sed quẽ ceb¬
stinenlia aconcordia sepcrt. quidammoneat
psalmisaaꝑpendit ait eñ. laudate eũ in tympa¬
no & choro. In tympanonãq: sicca & ꝑcus sa pel¬
lis resonct inchoro auuoces soci&ate concordan
quis quis itctor pus ad fligit sed concordiã deso¬
rit dm̃ quidem lccudat in tympano sed non lau¬
dect inchoro : Sepe uero dũ quos dã maior sci¬
enlia erigit aceterorũ soci&te disiungit.
& quacsi quo plus sapiunt eo cconcordiȩ uir¬
tute desi piscunt: Hiitaq: audiant quod ꝑse
m& ipsã uentcs dicat hab&e sal inuobis &pa¬
ce hac b&e int̾uos Sal quippe sine pacce non
uistutis ẽ donũ seddcmnationis angumen¬
tum: quo enĩ quisq: melius sapit eo d&enus de¬
linquit : & idcirco in ex cus cbilit merebitur
supplicium . quia prudenter si uoluis s& potu¬

Expanded text:
cipiunt, eo superbiendo donum concordiae quod majus est, amittunt; ut si fortasse carnem prae caeteris gulae refrenatione quis edomat, concordare eis quos superat abstinendo contemnat. Sed qui abstinentiam a concordia separat, quid admoneat Psalmista perpendat; ait enim: Laudate eum in tympano et choro . In tympano namque sicca et percussa pellis resonat, in choro autem voces societate concordant. Quisquis itaque corpus affligit, sed concordiam deserit, Deum quidem laudat in tympano, sed non laudat in choro. Saepe vero dum quosdam major scientia erigit, a caeterorum societate disjungit, et quasi quo plus sapiunt, eo a concordiae virtute desipiscunt. Hi itaque audiant quid per semetipsam Veritas dicat: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos . Sal quippe sine pace non virtutis est donum, sed damnationis argumentum. Quo enim quisque melius sapit, eo deterius delinquit; et idcirco inexcusabiliter merebitur supplicium, quia prudenter 69 si voluisset, potu
Abbreviated transcription (Latin):
ruun sed cogente se in opia usq: cedaucꝯtio
de uoluuntur: Quid uero eo mente in feli¬
& pec cccitor seges quasi ex uir.tute semina¬
tur : Pnus itaq: ammonen disunt ut aenere
succ rationabiliter sciant : &tunc demum
ut aliena n ambi anu: Sieniꝰ racdix cul pcce
ipsa effusione ñ exuritur nu quã ꝑramon
exuberans auantiȩ spina sic catur. occasio er¬
go recpiendi sub atrahitur sibe ne pnus ius
pos sidendi disponatur: Tunc uero ammoni¬
ti audiant quomodo quȩ habent misen cor¬
ditꝰ tybutin quando nimirũ didicerint ut
bonamisen cordiȩ ꝑ inter iec ta rapine ne¬
quitiã non confundcne uiolenter enĩ exqui¬
runt quȩ misencor ditꝰ largiantur. Sed aliu
ẽꝓpeccatis misen cordicmfecere. aliud ꝑmi

Expanded text:
ruunt; sed cogente se inopia, usque ad avaritiam ruunt; sed cogente se inopia, usque ad avaritiam devolvuntur. Quid ergo eorum mente infeliet peccatorum seges quasi ex virtute seminatur? Prius itaque admonendi sunt ut tenere sua rationabiliter sciant, et tunc demum ut aliena non ambiant. Si enim radix culpae in ipsa effusione non exuritur, nunquam per ramos exuberans avaritiae spina siccatur. Occasio ergo rapiendi subtrahitur, si bene prius jus possidendi disponatur. Tunc vero admoniti audiant, quomodo quae habent misericorditer tribuant, quando nimirum didicerunt ut bona misericordiae per interjectam rapinae nequitiam non confundant. Violenter enim exquirunt quae misericorditer largiuntur. Sed aliud est pro peccatis misericordiam facere, aliud pro
Abbreviated transcription (Latin):
hanc uitcm ultrix gehenne suscepit :n quia
aliquid inlicitũ gessit. sed quia in modercto
usu totũ selicitis tradidit: Ammonen di sunt
tenaces ut noue ꝯnł quod hanc pimam dõ¬
mniun cem fecciunt: quidanti sibi omnia nullã
misericor diȩ hosticom red dunt. hinc & enĩ
pscl mista ait nꝰdabit dõ propiciatione sua
n&c p̃tium redemptionis animȩ suȩ. prȩcium
nẽcq: redemptionis dare ẽ opus bonũ prȩue
nientinos gratiȩ reddere: hinc ioh connes
exclamat dicens iã secuns cdrdicem arbo¬
ru posita ẽ omnis arbor quȩ non faccit fruc¬
cu bonum excidetur &inigne mitaftur.
qui ergo se innoxios quia ccliena non rapiunt
estimant ictũ secuns uicino p̃uidecnt &¬
tor porem in prouide secunitatis amit tan
Necũ ferre fructus bom operis neglegunt
a prȩsente uita funditus quasi auiridi tate
racdicis exsecentur. At contra ammonen di
sun qui & ec quȩ habent buunt & aliena
rapere non desistunt. neualde munificiui

Expanded text:
hanc vitam ultrix gehenna suscepit, non quia hanc vitam ultrix gehenna suscepit, non quia aliquid illicitum gessit, sed quia immoderato usu totum se licitis tradidit. Admonendi sunt tenaces, ut noverint quod hanc primam injuriam faciunt Deo, quia danti sibi omnia, nullam misericordiae hostiam reddunt. Hinc enim Psalmista ait: Non dabit Deo propitiationem suam, nec pretium redemptionis animae suae . Pretium nnienti nos gratiae reddere. Hinc Joannes exclamat, dicens: Jam securis ad radicem arboris posita est. Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur . Qui ergo se innoxios, quia aliena non rapiunt aestimant, ictum securis vicinae praevideant, et torporem improvidae securitatis amittant, ne cum ferre fructum boni operis negligunt, a praesenti vita funditus quasi a viriditate radicis exsecentur. At contra admonendi sunt, qui et ea quae habent tribuunt, et aliena rapere non desistunt, ne valde munifici vi
Abbreviated transcription (Latin):
rimiseꝯcordiã sed iustitiã maluit: quia qđ
a cõmune dno aybu&ur iustũ profecto ẽ ut
quiq: accipiunt eo cõmuniter utantur:
hinc&licm salomonait : qui iustus ẽ tybuit
aditendani qđ ficulnec quȩ frucitũ ñ habu¬
it contrahano distictus agncala que ꝯtꝰ
quod &i comterra occupauit: Terrcm quip¬
peficul nea sine fructu occupat: quando
mens tenatiũ hoc quod prodẽe multis
poterct in utilitꝰ seruat: terrc ficulne a sine
fructu occupat : quando locũ quẽ exercero
alius ꝑsolem boniopens ualuit stultus ꝑdesidiȩ
concessis utimur aliena nꝰ que ꝯmus & sidigna
miseꝯ cordiȩ rmbutione non agimus. nullata¬
men ꝑ uersa ꝑp&rcmus: quod id circo sentiunt
quia uide lic& aure cordis a uerbis cȩlestib: clau¬
dunt. Neq: eni diues in euan gelio qui indueba¬
tur purpora & bisso: qui ȩpula bactur cotidie
splendidae aliena rapuisse sed infructuo se
propnis usus fuis se ꝑhibetur : eumq: posa

Expanded text:
re misericordiam, sed justitiam maluit; quia quod re misericordiam, sed justitiam maluit; quia quod a communi Domino tribuitur, justum profecto est ut quicunque excipiunt, eo communiter utantur. Hinc etiam Salomon ait: Qui justus est, tribuit lnea quae fructum non habuit, contra hanc districtus agricola queritur, quod etiam terram occupavit. 67 Terram quippe ficulnea sine fructu occupat, quando mens tenacium hoc quod prodesse multis poterat, inutiliter servat. Terram ficulnea sine fructu occupat, quando locum quem exercere alius per solem boni operis valuit, stultus per desidiae Concessis utimur, aliena non quaerimus, et si digna misericordiae retributione non agimus, nulla tamen perversa perpetramus. Quod idcirco sentiunt, quia videlicet aurem cordis a verbis coelestibus claudunt. Neque enim dives in Evangelio, qui induebatur purpura et bysso, qui epulabatur quotidie splendide , aliena rapuisse, sed infructuose propriis usus fuisse perhibetur, eumque post