comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
annoquin quacgesimo complenda lege prescriptisunt  ꝗmbra sunt
diesfemi iođm logoin: Primomense. docima meniis. usq ad quartã
decimã & indeusq aduicesimã primã mensis. quȩum braest cele
britus illu interprimum & sepiimum mensem: in tempore illo anno¬
tubarum septimimensis. Dusdeamus. diesꝓpitiationis, Videsquia
monas & decas duo sesudediem quintus decimus dies. diestib ernacilo
perocto des humbra ha omui In uonbn prina diciuocatdig loueabr¬
dus ciscone ꝑ asentes. in logedo ctos obseruantie sollicite uuris cł n inceuds¬
dedi us fruatuseius cdul cis in faucib mas: Quifructus eiusdaliem ortepsr¬
dicatio domunice passionis Etipseait: Ecceheredites dñi filumertes frue
tusuentris : Quienim dulcior fructus porest eẽ infiucib nrĩs quae temissio
peseatoꝵ : & beneflosest eccła que fructum annuntiat Hocest dimsiru¬

Expanded text:
anno quinquagesimo complenda lege praescripta sunt? —, umbra sunt anno quinquagesimo complenda lege praescripta sunt? —, umbra sunt dies festi secundum legem primo mense decima mensis usque ad quartam decimam et inde usque ad uicesimam primam mebritas illa inter primum et septimum mensem in tempore illo anotubarum septimi mensis, dies decimus, dies propitiationis . Vides quia monas et decas duo festi dies. Item quintus decimus dies, dies tabernaculorum per octo dies. In umbra haec omnia. In umbra prima dies vocata, ercumcisione credentes in lege doctos obseruantiae sollicitae uiros et nunc euansedi et fructus eius dulcis in faucibus meis. qui fructus eius dulcis nisi praedicattus ventris ? Quis enim dulcior fructus potest esse in faucibus nostris, quam remissio peccatorum? Et bene flos est Ecclesia quae fructum annuntiat, hoc est, Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
Quidest lexdieifesti. necimenie sibbitoꝵ. nisiumbrafuturoꝵ uid
Dies scđm legem moꝵ srutuideam sex dies &iterum septimum diem:
& sic ꝑ p&ua sđa : quanensis scđm legem moxsi. ut sciens mensem: scic̃
primam mensis ned meniẽ &uerscã inneumenus offerenda Suid
scđm logem inoysi annus ex illis dieb constat dequib: alt: Sex annis
serui& hebreus & septimo anno libenbit᷑tinueniantur sex
anni quib aliquioperctur terrã : Septimo aũt anno remitt& illã
pselitu it& pauperib: & bestus terre: Quiseptimus annus quo conce¬
duntur debitici toima hebreiss In hacum brarequi escebat patrũ
fides & proph&urum scã deuotio:diutergo congregatiore ligiosa
uł scã anima: Inumbraeius concupiui & sedi Umbriest iubelais
annus. Quisenĩ cius inystica uidit ut faciem ad faciem cognoscat que

Expanded text:
quid est lex diei festi neomeniae, sabbatorum, nisi umbra futurorum ? qui quid est lex diei festi neomeniae, sabbatorum, nisi umbra futurorum ? qui dies secundum legem Moysi, ut uideam sex dies et iterum septimum diem et sic perpetua saecula ? qui mensis secundum legem Moysi. ut sciens mensem sciam primam mensis neomeniam et uera sancta in neomeniis offerenda? qui secundum legem Moysi annus ex illis diebus constat, de quibus ait: sex annis seruiet Hebraeus et septimo anno liberabitur, ut inueniantur sex anni, quibus aliquis operatur terram, septimo autem anno remittet illam proselytis et pauperibus et bestiis terrae ? qui septimus annus, quo conceduntur debita omnia Hebraeis ? in hac umbra requiescebat patrum fides et prophetarum sancta deuotio. Dicit ergo congregatio religiosa uel sancta anima: in umbra eius concupiui et sedi. umbra est iubileus annus — quis enim eius mystica uidet, ut facie ad faciem cognoscat, quae
Abbreviated transcription (Latin):
manussua sinquinacuerunt: Sc̃i uenerentes pi&utis odore flaglarunt
Accepit hun codo rein dñs ihs̃ flugnantis eccłȩ suȩ: & alt: Eccepx ima
mebona: et eudeiladicit adxp̃m. Ec cebonus fratruelis ins accerbonus¬
hub& utteterorum pomorum: flagrantim uincat: xp̃sergo affi¬
xus ied lignũs: sicut malum pendens. in arbore bonumodorẽ
mundane fundebat redemptionis: ua peccatigraius de tersit fe¬
torem & unguentum potus uitilis effudit, Tamquã malumirquit
in lignis siluȩ ltic consobrinus m̃s. In medio filioꝵ: eo quod suꝑ prophe¬
tias &u postolosintima cordachominum uerboꝵ suauitite mulcebat:
Sed non solum odor uerum &iam cibussuauis inmalo est: ergocib:
acciperati hanc sequelatur hanc currebat uiam: In lege itcqᷤ requi¬
estensinumbrexp̃i requiescebat ¶ Doncumbra quȩ nos ab iniquitatis
calore defendit: Cuiaũt dubium. quod lexdĩ umbrasi txp̃i

Expanded text:
manus suas inquinauerunt, sancti uenerantes pietatis odore fragrarunt. manus suas inquinauerunt, sancti uenerantes pietatis odore fragrarunt. Accepit hunc odorem dominus Iesus fragrantis ecclesiae suae et ait: ecce proxima mea bona. et ecclesia dicit adhabet; ut caeterorum pomorum fragrantiam vincat. Christus ergo affixus ad lignum, smundanae fundebat redemptionis, quia peccati grauis detersit faetorem et unguentum potus uitalis effudit. tamquam ma1um, inquit, in lignis siluae, ita consobrinus meus in medio filiorum, eo quod super prophetas et apostolos intima corda hominum uerborum suauitate mulcebat. sed non solum odor, uerum etiam cibus suauis in malo est: ergo cibuacceperat, hanc sequebatur, hanc currebat uiam. in lege itaque requiescens in umbra Christi requiescebat. bona umbra, quae nos ab iniquitatis calore sola defendit. cui autem dubium, quod lex dei umbra sit Christi?
Abbreviated transcription (Latin):
s ulcherrime&ue dictum est lilium conuallium quiac in humilibus
mnugis eluc& gratia : Sed hoclilium inmediospinarum. Hocinter
iudeos & hereticos. Hoc intersollicitudines istius scłi quȩ mentẽ hominis
Animũq conpungunt. Possumus &iũ ielit̃ accipere: Quia sicut lilium
interipinus emin& Iticsuꝑ om̃s conuentus ecđ a dĩ refulg&: Refert
&ium consideraire quod hoclilium splendore circum fusum sit: Intus
uit̃ quod hab& rubcum sit boni& ipsumodoris: eoqđ caro xp̃i uelut
mortilis. diuinitatis dacritudine circum septie ciclestis habuerit ꝓtec¬
tionem gratiȩ. Deniqᷤ in posceriorib alt: Enterm̃s candidus & rubeus.
Candidũs clacritute diuina rubeus specie coloris humaniquem sacra¬
mento incarnationis assumpsit: Meritoq & ipsum qđ est rubeum
bene ol& : quia caroxp̃i sine peccato est. quamperfidi conrectantes

Expanded text:
m. pulcherrime etiam dictum est lilium conuallium, quia in humilibus m. pulcherrime etiam dictum est lilium conuallium, quia in humilibus magis elucet gratia. sed hoc lilium in medio spinarum, hoc inter Iudaeos et haereticos, hoc inter sollicitudines istius saeculi, quae mentem hominis animumque conpungunt. possumus etiam aliter accipere, quia, sicut lilium inter spinas eminet, ita super omnes conuentus ecclesia dei refulget. Refert etiam considerare, quod hoc lilium splendore circumfusum sit, intus autem quod habet rubeum sit, boni et ipsum odoris, eo quod caro Christi uelut mortalis diuinitatis claritudine circumsaepta caelestis habuerit protectionem gratiae. denique in posterioribus ait: fraternus meus candidus et rubeus, candidus claritate diuina, rubeus specie coloris humani, quem sacramento incarnationis adsumpsit. meritoque et ipsum quod est rubeum bene olet, quia caro Christi sine peccato est. quam perfidi contrectantes
Abbreviated transcription (Latin):
dehitor duttor eee ⁊ edherat illihie .. Edhertat aut̃ nonpalam hriaꝑte
fesseripturicm dicentem erunt dies eoꝵinni centum iuigintis udelan
mssterium plenitudinis temporum &centum uiginti annospostquos
&moy ses in monte requieuit & ihĩ manifeste mansionũ suscepit princi¬
putum utdim non sublegistimore sitpopulus sed reiuscuitatus a mortuis
fructum uitice fructur a&erne: Umbulemusigitur seđm legis doctri¬
nunu Que nobis lexdi sit: Huncuiam ambuliens eccła dicit Ego
oscimpi & lilium conuaellium, si cut lilium in medio spinaerum
Incotimenim terric̃ fides populi c redentis exiuit & inspatioso posuuit
pedes suos xp̃s &ideopulchreccit florem seesse campi. Elos eri&im
padelus qͥuidicebat bonusodor xp̃i sumusdõ &uereflos qui pocerat
nouic& uetera de sui cordis proferre t hesicuro, pulchre&um lilium
dicitur ecđi : Si cutenim lilium fugit lite &iam splendent opencscõꝵ¬

Expanded text:
debatur ductor esse, aderat illi Iesus, aderat autem non palam nec aperte debatur ductor esse, aderat illi Iesus, aderat autem non palam nec aperte es Scripturam dicentem: Erunt dies eorum anni centum viginti ; videbis mysterium plenitudinis temporum et centum viginti annos, post quos et Moyses in monte requievit, et Jesus manifeste mansionum suscepit principatum; ut jam non sub Legis timore sit populus, sed resuscitatufructu uitae fruatur aeternae. ambulemus igitur secundum legis doctrinam, uia nobis lex dei sit. Hanc uiam ambulans ecclesia dicit: ego flos campi et lilium conuallium, sicut lilium in medio spinarum. in totam enim terram fides populi credentis exiuit et in spatioso posuit pedes suos Christus, et ideo pulchre ait florem se esse campi. flos erat etiam Paulus, qui dicebat: bonus odor Christi sumus deo, et uere flos, qui poterat nona et uetera de sui cordis proferre thesauro. pulchre etiam lilium dicitur ecclesia; sicut enim lilium fulget, ita etiam splendent opera sanctoru
Abbreviated transcription (Latin):
tus. atq fundatus manea sinfidexp̃i, Sequitur mansio in inỹpra: hocest
in amiritudine: Nonom̃smasiones icequides sunt. Indeuentũ est in he¬
lim ubi fontes duo decim & septuuginta arbores palmarum: sostuma¬
ritudinem nepopulus deficer& debuerunt a moena & fecunda succedere.
Inderafidin quod estlaudacio iudici. Indesequitur syna haebens in se
& populi temptationem & logis promulgationem. Turiantur meritaa
mansionum quiac nullis iugis in hoc scło uiuendi potest ẽẽ successus.
bonus igitur imperaitor alibi mannaesurienti populominis trauit alibi
potum dep&ne fluere quositim populi restinguerit augustiꝓuissone
precepit a libi legem dalit a libi iriumphos donauit ut his bene ficuis
fotus exertius nullum plixiitineris sentir& laborem. Itcqͦinillo po¬
pulo typus fuit n nobis ueritis: Nosigitur cõmittamus. Iter nrm̃

Expanded text:
tus atque fundatus maneas in fide Christi. sequitur mansio in Myrra, hoc est tus atque fundatus maneas in fide Christi. sequitur mansio in Myrra, hoc est in amaritudine; non omnes mansiones aequales sunt. inde uentum est in Helim, ubi fontes duodecim et septuaginta arbores palmarum; post amaritudinem, ne populus deficeret, debuerunt amoena et fecunda succedere. inde Rafidin. quod est laudatio iudicii\'. inde sequitur Sina, habens in se et populi temptationem et legis promulgationem. uariantur merita mansionum, quia nullis iugis in hoc saeculo uiuendi potest esse successus. bonus igitur imperator alibi manna esurienti populo ministrauit, alibi potum de petra fluere, quo sitim populi restingueret, augusta prouisione praecepit, alibi legem dedit, alibi triumphos donauit, ut his beneficiis fotus exercitus nullum prolixi itineris sentiret laborem. Itaque in illo populo typus fuit, in nobis ueritas. nos igitur committamus iter nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
inquit ignusdĩ eccequi tollit peccatũ mundi: An tehesternum loctum est
qui astiebatiħs & habeb at uestimenta sordida: inea enimpeccata por¬
tabat: Sũpsit uestimenta nr̃a : ut nossplendore in mortilitatis induer&.
uenit in nubelcui. quasi iustitia. Iniquitasenĩ. Intilento plumbeo sedit
Xp̃s incordiciustoꝵ. Inquib peccatinone̾rant: Et ldeo benelectum est
hodie : Quidre tribuam dño proomnib: quȩ retribuit mihi : E rd nobis uer¬
bum suscepit carnis infirmitatẽ pͥronobi sesliriuit uapulauit crucifixus
est: mortuus est : ut nobis in quibus anteuita ignobilis & degener haebe¬
butur Inciper& morscẽ pretiosa: Sed reuertimur ad confectionem
itineris & ordinem mansionem: & tusequere spiritiditer hanclegem
uiandi ut exea sexegypto & inde promoueis: Fige tubernaculum
in sochoth hȩc tibi prima stctiosit: Sochoth prima mansio : significat

Expanded text:
inquit, agnus dei, ecce qui tollit peccatum mundi. ante hesternum lectum est, inquit, agnus dei, ecce qui tollit peccatum mundi. ante hesternum lectum est, quia stabat Iesus et habebat uestimenta sordida; mea enim peccata portabat. sumpsit uestimenta nostra, ut nos splendore inmortalitatis indueret. uenit in nube leui quasi iustitia — iniquitas enim in talento plumbeo sedet — Christus in corda iustorum, in quibus peccata non erant. et ideo bene lectum est hodie: quid retribuam domino pro omnibus quae retribuit mihi? pro nobis uerbum suscepit carnis infirmitatem, pro nobis esuriuit, uapulauit, crucifixus est, mortuus est, ut nobis, in quibus ante uita ignobilis et degener habebatur, inciperet mors esse pretiosa. Sed reuertamur ad confectionem itineris et ordinem mansionum. et tu sequere spiritaliter hanc legem uiandi, ut exeas ex Aegypto, et inde promouens fige tabernaculum in Sochoth. haec prima tibi statio sit; Sochoth prima mansio significat \'
Abbreviated transcription (Latin):
ignis utuiam ostender& ambulantib: & tenebras dimouerit: Lex
uiarum columnueria &ignis & nubis: Deniꝗs incolum na nubis
loquebatur udeos Vbiuolebat exeraitum requiescere a libore itineris
non mouebatur columnaignis. naetransibat nebula lucis: Quaendo
aut̃ uolebat exercitum iouere prouehebatur & colum naignis in
nocte columna aut̃ nubis indie : Illa columna nubis: speciequidem pre¬
cedebat filiosisrł. niysterio aut̃ significabatdnm̃ iħm̃ innubeuenturũ
homini que rebat placere sed dño: Leuiserat quȩ non in iniquitiete
conceperat sal spũ suꝑ ueniente generabat: ecindelicto sod cumgratia
parturibat: Aiterquoqs hanc interpr&ictionem sumere lic&
in hoc słm: In nubeuenit quem nebula corporis obumbrabat. Sedleuir
eratcaro quamnulla suagrauabant delicta: Quomodo enimpeccatis
grauar& ursuis & qui auferebat omnium peccata populorum: ecce

Expanded text:
ignis, ut uiam ostenderet ambulantibus et tenebras dimoueret. lex ignis, ut uiam ostenderet ambulantibus et tenebras dimoueret. lex uiarum columna erat et ignis et nubis; denique in columna nubis loquebatur ad eos. ubi uolebat exercitum requiescere a labore itineris, non mouebatur columna ignis nec transibat nebula lucis; quando autem uolebat exercitum mouere, prouehebatur et columna ignis in nocte, columna autem nubis in die. illa columna nubis specie quidem praecedebat filios Israel, mysterio autem significabat dominum Iesum in nube uenturum homini quaerebat placere, sed domino, leuis erat quae non in iniquitate conceperat, sed spiritu superueniente generabat nec in delicto, sed cum gratia parturibat. Aliter quoque hanc interpretationem sumere licet.in hoc saeculum; in nube uenit quem nebula corporis obumbrabat, sed leuis erat caro quam nulla sua grauabant delicta. quomodo enim peccatis grauaretur suis, qui auferebat omnium peccata populorum ? ecce,
Abbreviated transcription (Latin):
quuc imperade hisiub& hec prepacrariomĩce quis ecuntur qosiede quilm
nuieus tre apreseripto itnert declinant: Merito q non deficren quilm¬
perlltosem sequitur siium modercteenĩ ambulat quue imperator
non quo dubiutile secd quod omnib: possibile considerat: Ideo &stutiuas
ordinut : Tnduo ambulat exertitus. quartorequiescitdie eliguntu
ciuituates : in quibi triduum quicdriduum & plures incerponaenturdie s:
Siuequis haebundcnt: comertiis frequentiontur: Eatie smelcdorel
conquitur lter idonecudea cmurbem ꝑ ueniatur. que quaes i rogalisedi¬
tisunt enim & patresnr̃ĩ deterra ȩgypti ꝑ longis pauae ternorũ quoꝵ
stuctiue om̃s mansionesꝗs descriptesunt: doneecades Idestiad scãm ter
rum ꝑuenir&ur : Istȩiunt stictiuefilioꝵ srł quaes descripsitmouyses
&precepto dñi : Ad uertimusergo quis hat ordinauerit mansondie
quomodo umbulare oporter& filiorsł: srelbit enimillos dĩ ꝑdiem
incolumnae nubis utrefrigener& uiantibus: noctuaut̃ in colũ nã

Expanded text:
uia imperator his iubet haec praeparari omnia qui secuntur nec dextra nec sinistra a praescripto itinere declinant. meritoque non deficit qui imperatorem sequitur suum; moderate enim ambulat, quia imperator non quod sibi utile, sed quod omnibus possibile considerat ideo et statiuas ordinat; triduo ambulat exercitus, quarto requiescit die. eliguntur ciuitates, in quibus triduum, quatriduum et plures interponantur dies, si aquis abundant, commerciis frequentantur. et ita sine labore conficitur iter, donec ad eam urbem perueniatur quae quasi regalis eliti sunt enim et patres nostri de terra Aegypti per longa spatia terrarum; quorum statiuae omnes mansioneram, perueniretur. istae sunt statiuae filiorum Israel, quas descripsit Moyses ex praecepto domini. aduertimus ergo quis has ordinauerit mansiones, quomodo ambulare oporteret filios Israel. praeibat enim illos deus per diem in columna nubis, ut refrigeraret uiantibus, noctu autem in columna
Abbreviated transcription (Latin):
& uemii nonloquaris : & xpmtimaes confiteri: oreenĩ confesno fit
aed sulutem: Incratmors &im ꝑ cauernies aurium. &ideo aurus
spinfiunt itpiende. utin lecebras mer&ericii sormonis exdudas. hȩc
mondia: S Sunt&dic̃ misticioculi quo dier tere debacs auanitate.
estonĩ & sensuum uaniticsquic moculi animȩ tuȩ uidere non debent
quut illisit uuden quos. epłs darsnat: Vnde imnipso muagis a uetoredis¬

Expanded text:
etiam si non loquaris et Christum timeas confiteri — ore enim confessio fit etiam si non loquaris et Christum timeas confiteri — ore enim confessio fit ad salutem —, intrat mors etiam per cauernas aurium et ideo aures spinis sunt saepiendae, ut inlecebras meretricii sermonis excludas. haec moralia. Sunt etiam mystic-i oculi, quos auertere debeas a uanitate; est enim et sensuum uanitas, quam oculi animae tuae uidere non debeant, quia illi eam uident quos apostolus damnat. unde ipso m
Abbreviated transcription (Latin):
chritudinẽ nemori possiintrane Oculitu non uidacnt alienie nel ingua ꝑ¬
uerium lo quatur. Iuumergo fenes inc̃ clicude nemort fputeat intrenti sed &uã
alionĩ fenestrũ caue:. A fenes incenĩ domussue in trat sorin caria . A senes¬
mesua intrat cum lnirat cumidiqu amp&culiemis oculitem puit lariuia: exdude
igitur hienc fenestrm uerbiotio necapiris oculis iner&rias. &abripia¬
ris pielpiebris: Sed non unaest fenestra : perquam mors consueuit intriere:
est & fenestra uerboꝵ ꝑquam sermones cõmeant meretricis: &ideote
abicliena ux orecustodi. nete sermonib gratiosis aedorictur: A fenestra
enim domus suue Intnat: Intratmors ꝑ oscula: & ideo caue netelaqueis
liebioꝵ tuoꝵ alligat: In mamors sitemere trix oscul&dir: Intratimori
sicito ied quiescies loquenti: In tratinors nloquaris : Intrat mors simul¬
tum loquaris: multilo quio enĩ: peccatum incurritur: Intratmors

Expanded text:
chritudinem, ne mors possit intrare; oculi tui non uideant alienam, ne lingua pchritudinem, ne mors possit intrare; oculi tui non uideant alienam, ne lingua peruersum loquatur. tuam ergo fenestram claude, ne morti pateat intranti. sed etiam alienam fenestram caue; a fenestra enim domus suae intrat fornicaria. a fenestra sua intrat, tum intrat, cum aliquem petulantis oculi temptat lasciuia. exclude igitur hanc fenestram uerbi ostio, ne capiaris oculis meretricis et abripiaris palpebris. sed non una est fenestra, per quam mors consueuit intrare. est et fenestra uerborum, per quam sermones commeant meretricis. et ideo te ab aliena uxore custodi, ne te sermonibus gratiosis adoriatur; a fenestra enim domus suae intrat. intrat mors per oscula, et ideo caue, ne te laqueis labiorum suorum alliget. intrat mors, si te meretrix osculetur, intrat mors, si cito adquiescas loquenti. intrat mors, si loquaris, intrat mors, si multum loquaris — multiloquio enim peccatum incurritur —, intrat mors
Abbreviated transcription (Latin):
lari pompa : si cubi populares cognoueris plausus a uerte abhis oculostuos.
inflate deprime & serua cos uterigis meliorib: ⁊ erigied caclum uel noc¬
tes tiella monilia orbemlune decorum: uoldic solomaspice spetimare.
terrã circum spice uto perefactadiuino omiscractura terscat: Qiaeforma¬
rumgratia imipns bestis: quantus decor in hominib : quaente in auib puldri¬
tudo: hec intuere & nonui debis iniquitatẽ & contredictionem in ciui tatem
haecuide & non introibit mors ꝑfenestrasoculaꝵ tuoꝵ: Siuiderismulierem
ad concupiscendumec̃ : Intrauit mors ꝑfenestrẽ : Si uideris porsessionem. mi¬
noris icutuidue & concupieris diripereric̃ In truit inorsꝓfenestrẽ : Siuideris
alienamdnilia aurum. argentum & concupieris utextorquaos: Intnauii
mors ꝑfenesino Quud eergo hane fenestric̃ quumui deris a liene mulierispul¬

Expanded text:
lari pompa. sicubi populares cognoueris plausus, auerte ab his oculos tuos, lari pompa. sicubi populares cognoueris plausus, auerte ab his oculos tuos, inflecte, deprime et serua eos, ut erigas melioribus. erige ad caelum; uel nocte stellarum monilia, orbem lunae decorum, uel die solem aspic-e. specta mare, terram circumspice, ut opere facta diuino omnis creatura te pascat. quae formarum gratia in ipsis bestiis, quantus decor in hominibus, quanta in auibus pulchritudo ! haec intuere, et non uidebis iniquitatem et contradictionem in ciuitate; haec uide, et non introibit mors per fenestras oculorum tuorum. Si uideris mulierem ad concupiscendum eam, intrauit mors per fenestram; si uideris possessionem minoris aut uiduae et concupieris diripere eam, intrauit mors per fenestram; si uideris aliena monilia aurum argentum et concupieris ut extorqueas, intrauit mors per fenestram. claude ergo hanc fenestram, qua uideris alienae mulieris pul
Abbreviated transcription (Latin):
uanitites :: A uertiomusigit᷑ oculos nrõs auanitatib nardo culus uiderit
Animus concupiscat: Misticaenĩ differamus interim utinã hacinter¬
prautione posamus reuocare ad diuersic circensiũ ludoꝵ utq theatraliũ
spataculi festinantes: Vaniticsest illicquã cernis: pantomimũ aspicis
uinitisest : aquã cernis Luctatores aspicis: uinitas est quia cernis cos
deuirib: frondib: luciantes habere coronas: Illienim ueri sunt luctito¬
res quiad uersus huius scłi luctantur in lecebnas: nacapitoculostuos pa¬
lestra membroꝵ : O quoscurrentes aspicis uanitsest quiaua necurrunt
qui aestendentem saluarenon possunt: Deniq recursus ipse tedoceat quia
sũ a necurrunt : qui non directũ conficiunt iter: obliui scencessuperiora
&eicquȩ posteriorst̃ ad petentes : ante nosestxp̃s antenos brauium eius:
ad quod ꝑuenit : qui non in incertũ cucurrit. nareuocauit cursũ suũ sedincita¬
uit : Adhũc diri groculostuos: auerte abspactaculis a uerte ab omnisecu¬

Expanded text:
uanitates? auertamus igitur oculos nostros a uanitatibus, ne, quod oculus uiderit, animus concupiscat; mystica enim differamus interim. utinam hac interpretatione possimus reuocare ad diuersa circensium ludorum atque theatralium spectacula festinantes! uanitas est illa quam cernis. pantomimum aspicis, uanitas est; luctatores aspicis, uanitas est. quia cernis eos de uiridibus frondibus luctantes habere coronas; illi enim ueri sunt luctatores, qui aduersum huius saeculi luctantur inlecebras et non capit oculos suos palaestra membrorum. equos currentes aspicis, uanitas est, quia uane currunt qui ascendentem saluare non possunt. denique recursus ipse te doceat, quia uane currunt qui non directum conficiunt iter, obliuiscentes superiora et ea quae posteriora sunt adpetentes. Ante nos est Christus, ante nos brauium eius, ad quod peruenit qui non in incertum cucurrit nec reuocauit cursum suum, sed incitauit. ad hunc dirige oculos tuos, auerte ab spectaculis, auerte ab omni saecu
Abbreviated transcription (Latin):
que uiuit scđm dĩ iustitiã: quam ui uebantapłi. Immo quam uiuħit: St̃ enĩ
qui uiuentes mortuist̃ & quimortuiuiuunt: Deniqs alii desendunt in
infernum uiuentes : alii cum sint corporemortui. meritis sui s uiuunt:
Sunt enĩ qui nongustabunt mortem : donecuid eaent filium hominis diȩ
iudicureer tentẽ quando cumgła sc̃ resurgent: Exełc g uliT IER¬
tuum scđm eloquiumtuũ: Quid signific& interprexactiolittere qm̃ilbobs¬
uidere deposcat. in quofructus & miseri cordiȩ ueniat & salutis: deniq in
si perioribus ldem poposcit in psalmo octogesimoquario in quo euidentius
dñ ihũ proph& icuit aduentũ, Namterrã quambenedici postul&: satis
notumest: Illamuidelic& quȩ paratũ inadam coninexorit cuidicitur
terraes & intertamibis mad edixeriat icut ds norelemen ntmmaoanieccorus

Expanded text:
quae uiuit secundum dei iustitiam, quam uiuebant apostoli. immo quam uiuunt: sunt enim quae uiuit secundum dei iustitiam, quam uiuebant apostoli. immo quam uiuunt: sunt enim qui uiuentes mortui sunt et qui mortui uiuunt. denique alii descendunt in infernum uiuentes, alii, cum sint corpore mortui, meritis suis uiuunt. sunt enim qui non gustabunt mortem, donec uideant filium hominis die iudicii reuertentem, quando cum gloria sancti resurgent. VI. LITTERtuum secundum eloquium tuum. Quid significet interpretatio litterae, quoniam subobsvidere deposcat, hoc est, in quo fructus et misericordiae veniat et salutis. Denique in superioribus idem poposcit in psalmo octogesimo quarto, in quo evidentius Domini Jesu prophetavit adventum. Nam terram quam benedici postulet, satis notum est, illam videlicet quae peccatum in Adam contraxerat, cui dicitur: Terra es et in terram ibis
Abbreviated transcription (Latin):
quiclux uenit in huncmundum: Dulccergo quod luxest: Dulceiudicium : qđ
precedit miscđia: Siceni scriptũ est : miseri cordicẽ & iudicium cantiebotibi
dñe & quia cognouit dulciaciudiciaesdicit, Ecce concupiuimandita
tua. In cua iustitue uiui ficame: Bonaiudicia auctoriacte alt ecce amatꝰ
libertictem fidei: Ouiliber tatem dedit diligise gicud&: quiid eouenit in harc
mundum: quiac hunc mundũ dilex: A mariexigit : qui om̃samat quia cari¬
tic sest: Concupiuit mandaticdi ut bonus seruus utcultor sedulus: Concu¬
piuit non ut amator meretriciam copulã : non utauarus pecuniã. non ut
tis affectu: & quucamicus est quidiligit seruus est quitim &. quast amicus qui
omiãc fecorit quȩ precepit eidñs: Vosinquid amicimeiestis si feceritis que ego
precipio uob Intua iustitia uiuificame audit &dicit eoqđ illacuera situita

Expanded text:
quia lux uenit in hunc mundum. dulce ergo quod lux est, dulce iudicium quod quia lux uenit in hunc mundum. dulce ergo quod lux est, dulce iudicium quod praecedit misericordia; sic enim scriptum est: misericordiam et iudicium cantabo tibi, domine. Et quia cognouit dulcia iudicia, dicit: ecce concupiui mandata tua ; in tua iustitia uiuifica me \'bona iudicia\' auctoritate ait. ecce amat libertatem fidei qui libertatem dedit, diligi se gaudet qui ideo uenit in hunc mundum, quia hunc mundum dilexit, amari se exigit qui omnes amat, quia cantas est. concupiuit mandata dei ut bonus seruus, ut cultor sedulus; concupiuit non ut amator meretriciam copulam, non ut auarus pecuniam, non ut tis affectu. et quia amicus est qui diligit, seruus est qui timet, quasi amicus qui omnia fecerit quae praecepit ei dominus: uos, inquit, amici mei estis, si feceritis quae ego praecipio uobis. In tua iustitia uiuifica m e. audet et dicit, eo quod illa uera sit uita
Abbreviated transcription (Latin):
erit incelis suꝑ uno pacatore penitentiamagente : quam in nonaginta
& nouemiustis qui nonindigent pęnitentue Sidulcia sunt igitur iudi
cuedñi suic uitatis fructus ꝑcipore eliboremus: Nisscire quae dulcia
iudicia dñis non resirgunt impninddicio Quiicũt iudicioresirgunt.
hubentspem ueniȩ̃ qũ eradiderunt: Impii non iunt : poccato resetẽ pont.
fidem hibent: & nculpum non delinarunt ꝑfidemeredunt Sinaut̃
leredit imipio noniudicatur: Duldi cergo iudicia eredentib qusicut non
eredunt: nonxp̃i iudiaio diem huatislint. quiuenit non ut iudic& munda:
seduesiclu& & redimat: Sedimpi&atissuae subi gre iuddicium qui in remis¬
sione peccatoꝵ credere noluer: Nonenĩ possunt adcius ꝑtinere beneficium :¬
quem cognoscere refutior̃: Ergo qui non credider̃ inco: Iudicio eius uident᷑ in¬
digni : Iudicium enĩ cius. quod iit: agnosce dicenteipso: hocicũt ẽ iudicium.

Expanded text:
erit in caelis super uno peccatore paenitentiam agente quam in nonaginta erit in caelis super uno peccatore paenitentiam agente quam in nonaginta et nouem iustis qui non indigent paenitentia. si dulcia sunt igitur iudicia domini, suauitatis fructus percipere elaboremus. L is scire quam dulcia iudicia domini ?non recatores esse possunt, fidem habent et, si culpam non declinarunt, per fidem credunt; qui autem credit in ipso non iudicatur.dulciaergoiudicia credentibus. qui autem non credunt, non Christi iudicio damnati sunt, qui uenit non ut iudicet mundum, sed ut saluet et redimat, sed inpietatis suae subiere iudicium, qui in remissionem peccatorum credere noluerunt: non enim possunt ad eius pertinere beneficium quem cognoscere refutarunt. ergo qui non crediderunt in eo, iudicio eius uidentur indigni; iudicium enim eius quod sit, agnosce dicente ipso: hoc autem est iudicium,
Abbreviated transcription (Latin):
homa factusestuitleuare hominis in firmitites  a coẜpbriũ faccus esti
ue tno hiuin ecuferra oppbria ĩ faonuno tempore non semelaebstulit
oh pbriar⁊ Aufert cotidie: peccatum incidimus nonunum sed nultta
cooꝑtinus ob ꝓbrio & confunsone : llenimus udliaptis mũ dilutũ estomine
morteipslus babtizatisumus : Non habeo qđ icuferrip&iẽ siel postbabtismnũ
incidiobꝓbrium: Debeoagere penitentiã iudicã. auferime obꝓbriũ mi
Sinonagiamm paenitentiaẽ quomodo dicã auferiame obpro brium. cum hoc
tuẽ uto port& ugo racteicuferameobꝓbrium ineũ qđ suspicatus sum:
ludicia enimcua dulcia: Quodtimoo confiteri. quidtim eo dicere
peccaticmea quid uereor obꝓbriimei mentionẽ facere apud euius iu¬
ndicia confitenti: quiac ipsedix̃: egoslim ogoslim qui deleo iniquita testuas
& memor non erd: tuccũt memor esto & iudicemur: Bic iniquitates tuis
ut iustificeris. Dulcuc iudicia a gentipenitentiam : quiuipsedix̃, s.audiũ

Expanded text:
actus est, ut leuaret hominis infirmitates, ita obprobrium factus est, ut omnium auferret obprobria. Non uno tempore, non semel abstulit obprobria, aufert cotidie. peccatum incidimus, non unum, sed multa: cooperti sumus obprobrio et confusione. uenimus ad baptismum: dilutum est omne morte ipsius baptizati sumus. non habeo quod auferri petam. sed post baptismum incidi obprobrium, debeo agere paenitentiam, ut dicam: aufer a me obprobrium meum. si non agam paenitentiam, quomodo dicam: aufer a me otiam, ut oportet, ago, recte: aufer a me obprobrium meum quod suspicatus sum; iudicia enim tua dulcia. Quid timeo confiteri, quid timeo dicere peccata mea? quid uereorobprobrii mei mentionem facere apud eum, cuius iuus. dulcia iudicia confitenti, quia ipse dixit: ego sum ego sum, qui deleo iniquitates tuas, et memor nonero.tu autem memor esto et iudicemur; dic iniquitates tuas, ut iustificeris. dulcia iudicia agenti paenitentiam, quia ipse dixit: gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
ohanines ep̃s seruus seruoꝵ dĩ. Eldrado religioso abb̾i
uirtelliacensis cȩnobii omĩq congregationi eiꝰdẽ
monasteris inꝑꝑm. Quotiens illa a nob̾ tribui sꝑ¬
antur. que rationi in cunctanter conueniunt: animo
nos dec& libenti concedere. & petentiũ desideriis

Expanded text:
ISCOPVS SERVVS SERVORVM DEI ELDRADO RELIGIOSO ABBATI VIRZELIACENSIS CENOBII OMNI QVE CONGREGATIONI eiusdem monasterii in perpetuum. Quotiens illa a nobis tribui santur que rationi incunctater conveniunt, animos nos decet libenti concedere et petentium desideriis
Abbreviated transcription (Latin):
fensionẽ conditũ & constructũ habetur. statuimꝰ. sancimꝰ.
ac nr̃e pastoralitatis pͥuilegio sicuti infilii nr̃i odonis glori¬
osissimi regis p̃cepto continetur. definimꝰ atq suademus
ut idem castellũ absq ullius regũ.antistitũ. pͥncipũ. comi¬
tũ. uidicũ. siue ulliꝰ dignitatis ordine sublimatũ. ingͥetudi
ne stabile & inconuulsum ꝑ succedentia tp̃ra ad tuicionis
munim̃ eoꝵ qͥiibi degunt. ac aliunde confugiũ faciunt.
ualeat ꝑmanere. nullo eis resistente. insidiasq tendente.
nec t̃ aliquo molestiã ingerente. Siqͥs uͦ ep̃oꝵ. sacerdotũ. ab¬

Expanded text:
conditum et constructum habetur, statuimus, sanctimus ac nostrae pastoralitatis priuilegio, sicuti in filii nostri Odonis gloriosissimi regis precepto continetur, definimus atque suademus, ut idem castellum absque ullius regum, antistitum, principum, comitum, iudicum siue ullius dignitatis ordine sublne stabile et inconuulsum per succedentia tempora ad tuitionis munimen eorum qui inibi degunt ac aliunde confugium faciunt stabile ualeat permanere, nullo eis resistente insidias que tendente nec in aliquo molestiam ingerente. Siquis uero regum,
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ &iã suademꝰ. S & modus innumerũ congre.¬
gationis aqeo conseruetur. ut nec pluralitas penu¬
riã nte paucitas in habitantiũ desttautionem
loci incheere ualeat. Castestũ & iã quod inibi ob.
crebras paganoꝵ & infideliũ xp̃ianoꝵ infestatione
ab abbate ipsius cęnobii monachis ꝓpter suđ̃ & serui¬
entiũ sibi saluationẽ ac defensionẽ conditũ & construe

Expanded text:
um congregationis adeo conseruetur, ut nec pluralitas penuriam nec paucitas inhabitantium destitutionem loci indicere ualeat. Castellum etiam, quod inibi ob crebras paganorum et infidelium christianorum infestationes ab abbate ipsius cenobii et monachis propter suam et seruientiu
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃oꝵq fideliũ sollertię quia uenerabilis uir & nob̾ dilec¬
tus eudo uenerabilis abb̾s uirzelliacensis monasteri ad
nr̃am accedens celsitudinę̾ corã frequentia ꝓcerũ. prima¬
tũq nr̃oꝵi detulit nob̾ auctorabile pͣceptũ sibi adiue
memorię patre nr̃o hludouico głosissimo rege collatũ
scilic& ex cenobio pͣfati monasterii cũ uniuersis appen¬
ditiis poscens ut cundem locũ cũ oi integritate sub tui¬
cione nr̃e imunitatis & regali defensione acciꝑemus.
eo uidelie& modo. ut ea que inpͣcepto diue recordationis

Expanded text:
rumque fidehum sollertiae quia venerabilis vir et nobis dilectus Eudo venerabilis abbas Virzelliacensis monasterii, ad nostram accedens celsitudinem coram frequentia procerum primatumque nostrorum, detulit nobis auctorabile preceptum sibi a dive memoriae patre nostro Hludovico gloriosissimo rege collatum, scilicet ex cenobio prefati monasterii cum universis appenditiis, poscens ut eundem locum cum omni integritate sub tuicione nostrae immunitatis et re-gali defensione acciperemus, eo videlicet modo ut ea que in precepto dive recordat
Abbreviated transcription (Latin):
dicũ. siue ulliꝰ dignitatis ordine sublimatũ. in quieru¬
dine stabile & inconuulsum ꝑ subcedentia tempora
ad tuicionis munim̃ eoꝵ qͥ inibi degunt. ac aftunde
gerente. Siquis uero regũ ep̃oꝵ. sacerdorił. abbatũ.
uidicũ. aut seculariũ ꝑsonaꝵ contra hanc nr̃ȩ in¬
stitutionis paginã uenire tẽptauerit ꝑcussus apłi

Expanded text:
dicum siue ullius dignitatis ordine sublimatum inquietudine stabile et inconuulsum per succedentia tempora ad tuitionis munimen eorum qui inibi degunt ac aliunde cgerente. Siquis uero regum, episcoporum, sacerdotum, abbatum, iudicum aut secularium personarum contra hanc nostrae institutionis pagi
Abbreviated transcription (Latin):
antichimus canticumdm̃ in terra aliena: Ediuuaenticut̃ iudiciadi scoeum bonisoperibꝰ:
remuneranouitȩ confertur a&erne: bactus quidic̃. &iudiciatua adiuuabunt me. ego
infirmusogo paecitor. timco ludiciadi ꝓp̃t conscientiã delictoꝵ, Mihi cerrorẽ aħl ferunt.
Sẽsudiuuabitur. dum ꝓbutur: pacate adiuuubitur : dumhumiliatur. Qucas tigiat᷑.
dño noniudicatur: proderit illifides & iuffragiuit᷑ udueniad iac siqui inoperib
offensie sit̃ł Sequitur uerdus uiii. EARUUSECVT OQI EUE CERIES IT UIVISIEA¬

Expanded text:
in terra aliena . 26. Adjuvant autem judicia Dei sanctos, cum bonis operibus renumeratio vitae confertur aeternae. Beatus qui dicit: Et judicia tua adjuvabunt me. Ego infirmus, ego peccator timeo judicia Dei propter conscientiam delictorum: mihi terrorem adferunt, sanctus adiuuabitur, dum probatur, peccator adiuuabitur, dum humiliatur, dum castigatur, domino non iudicatur. proderit illi fides et suffragabitur ad ueniam, etiamsi qua in operibus offensa sit. Sequitur uersus octauus
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatis ipsius parroechiȩ nͥ abbabiate ipsius monas¬
teru uiuitatꝰ. ibidem p̾ullicas missas agat. neq statio¬
nes in eodem cenobio indicat. ne seruoꝵ dei quies
qͦcũq mͦ popłari conuentu ualeat ꝑturbari. neq
paratas aut mansionaticos exinde presumat exige¬
re. Susceptionẽ autẽ fideliũ aut religiosoꝵ uiroꝵ

Expanded text:
chiae, nisi ab abbate ipsius monasterii inuitatus, ibidem publicas missas agat neque stationes in eodem cenobio indicat, ne seruorum dei quies quocunque modo populari conuentu ualeat perturbari, neque paratas aut mansionaticos exinde presumat exigere. Susceptionem autem fidelium aut religiosorum uirorum
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰdem dñi iħuap̃r. Constructũ in regno scilic&
burgundiȩ. in parrocebia augustudunensi. in
pago aualensi. Quodq a pͣfatis fundatorib. bea¬
to pctro apłoꝵ principi liberali deuotione & testa
mñti pagina collatũ ẽ: facile deberemꝰ ueluti ãprede¬
cessorib nr̃i pie memorie nicolao papa. atq ioħe
iã dudũ factũ constat fuissę. inclinati p̾cib tius
libenter fieri decreumꝰ. ꝑ qupd nimuũ aplice auctori
tatis priunlegiũ confirmamꝰ atq staturmus. ut nulli
imꝑatoꝵ. nulli umq regũ. nulli antistitũ. nulli qua¬
eñq p̃ditũ dignitate. nulli cuiquã ali de oĩb rrebus
mobisib & innobilib que cidem monasterio adiam
dictis fundatorib uł ab aliis qͥb cũq ꝑsonis collate
& concesse sunt. uł infutur̾ aqͥb lib&. de ꝓpͥo fuerint.
iure condonate. subeuiꝰ lib& cause occasionis ue spe¬
cie minuere uł aufere neq suis usib aplicare. Cunc.¬

Expanded text:
esu Christi constructum, in regno scilicet Burgundiae, in parrochia Augustidunensi, in pago Aualensi quodque a prefatis fundatoribus beato Petro apostolorum principi liberali deuotione et testamenti pagina collatum est, facere deberemus, veluti a praedecessoribus nostris piae memoriae Nicolao papa, atque Joanne, jamdudum factum fuisse: inclinati precibus tuis libenter fieri decrevimus. Per quod atque statuimus ut nulli imperatorum, nulli unquam regum, nulli antistitum, nulli quacumque predito dignitate, nulli cuiquam alii de omnibus rebus mobilibus et immobilibus, quae eidem monasterio a iam dictis fundatoribus uel ab aliis quibuscumque personis collate et concesse sunt uel in futurum a quibuslibet de proprio fuerint iure condonate, sub cuiuslibet causae occasionis ue specie minuere uel auferre neque suis usibus applicare. Cunc
Abbreviated transcription (Latin):
dõ militantiũ uolumꝰ & p̃cipimꝰ possideri. Ea uide¬
lic& conditione ut nullus subcessoꝵ nr̃oꝵ ponti¬
ficũ in hac sede cui dõ auctore seruimꝰ. umquã
uł usquã quidquã de eisdem reb cuiquã bene¬
ficiare cõmutare. aut subcensu quolib& con¬
cedere ꝑ futura tẽpora paciatur. s censum
tantũ modo in testamͣto traditionis a funda.¬
torib qui excodem monasterio hanc scãm se.¬
sub iã dicti patris benedicti regula ibi dem
degentib sollicitudine pastorali uigilanter
contra om̃s infestantes inpendere sfudeant.
tem constituimꝰ ut obernte abb̃e p̾dicti monaste¬
rii non alius ibi quacũq obreptionis astutia or¬
dinetur nisi quẽ consensus monachoꝵ scđm timorẽ
dĩ & institutionẽ regule beati benedicti elegerit.

Expanded text:
itantium uolumus et precipimus possideri, ea uidelicet conditione ut nullus successorum nostrorum, pontificum in hac sede cui deo auctore seruimus, unquam uel usquam quicquam de eisdem rebus cuiquam beneficiare, commutare aut sub censu quolibet concedere per futura tempora patiatur, sed censum tantummodo in testamentum traditionis a fundatoribus, qui ex eodem monasterio hanc sanctam sesub iam dicti patris Benedicti regula ibidem degentibus sollicitudine pastorali uigilanter contra omnes infestantes impendere studeant. Item constituimus ut obeunte abbate predicti monasterii non alius ibi quacunque obreptionis astutia ordinetur, nisi quem consensus monachorum secundum timorem dei et institutionem r
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpriũ ꝑ hanc nr̃e actoritatis conscriptionẽ concedi¬
mus & de nr̃o iure inius hac potestate̾ illius sollẽ¬
ni donatione transferimus. ita uidelic& ut qͥcqͥd
abhodierna die & tẽpore ex inde ꝓsua utilitate ac
cõmoditate iure ꝓpͥetario facere uoluerit. liberã
& firmissimã in oĩb habeat potestate̾ faciendi.
Et ut hec nr̃e largitionis atq donationis auetoritas
ꝑpctuã obtineatꝰ firmitatem. cã manus nr̃ę ꝓprię
subter firmauimꝰ. & anuli nr̃i in pressione sigillari

Expanded text:
prium per hanc nostræ auctoritatis conscriptionem concedimus, & de nostro iure in ius & potestatem illius solempni donatione transferimus, ita videlicet, vt quicquid ab hodierna die tempore exinde pro sua vtilitate atque commoditate iure proprietario facere decreuerit, liberam & firmissimam in omnibus habeat potestatem faciendi. Et vt hæc nostræ largitionis atque donationis auctoritas perpetuam obtineat firmitatem, manu propria subterfirmauimus, & a
Abbreviated transcription (Latin):
dono apłoꝵ principib petro & paulo.&. scõ andelo
ad locũ qui uirreliacus ab antico mincuꝑatur. cui
pre est cudo abba & arb̾tꝰ. pͣpositus ꝓanima nepotis
met senaldi & mear unũ mansum de teria. Est autem
isit mansus situs infine uarginacenss. in loco qͥ longa
sames uocatur: & ab uno latore terminatiunna
publieli. ab altero autẽ cora fluiuo. Donẽ &iam

Expanded text:
Andeolo ad locum qui Virzeliacus ab antico nuncupatur, cui preest Eudo abba et Arbertus prepositus, pro anima nepotis mei Senaldi et mea unum mansum de terra. Est autem iste mansus situs in fine Varginiacensi, in loco qui Longa Fames vocatur, et ab uno latere terminatur via publica, ab altero a
Abbreviated transcription (Latin):
gio dõni ac patris nr̃is ioħis uniuersalis pape continen.¬
tur inuiolata & inconiuilsa in euũ ꝑdurent: & ut pre¬
dictũ preceptũ nr̃a & iã auctoritas corroborara. atq
in hoc qđ liberalitas patris auiq nr̃i ipsi contulerit
mũ qͦq fauer& assensio. Cenobiũ qͦq lã dictũ. est
sitũ inpago aualensi. suꝑ eorã fluuiũ. ostq cone¬
tructũ in honore dei oĩpotentis. & saluatoris ur̃i

Expanded text:
pape continentur, inviolata et inconvulsa in aevum perdurent et ut predictum preceptum nostra etiam auctoritas corroboraret atque in hoc, quod liberalitas patris avi que nostri ipsi contulerat, nostra quoque faveret assensio. Cenobium quoque iam dictum est situm in pago Avalensi super Coram fluvium est que constructum in honore dei
Abbreviated transcription (Latin):
se habeat. Ct si forte int̾ comite ipsũ ⁊ abbem querela
emerserit. comes eũ in ius ad curiã suã uoc&: ab ipsa
militari curia iudicandũ. Ut eo in consulto. nullꝰ apłice
sedis legatꝰ. in hospitali suscipiat᷑ domo. Et ut in om̃ib
expeditionibꝰ suis: sũ mariꝰ sibi ab eccłia p̃beat᷑. Ad hoc
&iam qđ mirũ ualde nob̾ ẽ ꝓrupisse dr̃. ut ipsã beati
Petri abbatiã.sibi tͣmq scłare aliqd̾ audeat uendicare.

Expanded text:
se habeat. Vt si forte inter comitem ipsum et abbatem querela se habeat. Vt si forte inter comitem ipsum et abbatem querela emerserit, comes eum in ius ad curiam suam uocet, ab ipsa militari curia iudicandum. Vt eo inconsulto nullus apostolicae sedis legatus in hospitali suscipiatur domo. Et ut in omnibus expeditionibus suis summarius sibi ab ecclesiae prebeatur Ad hoc etiam, quod mirum ualde nobis est, prorupisse dicitur, ut ipsam beati Petri abbatiam sibi tamquam seculare aliquid audeat uendicare.
Abbreviated transcription (Latin):
ASCAL SSep̃s seruus seruorũ dĩ. Pecto filio RAMALPO
HUireliasensi abbati. salutẽ &. apłicã benedictione.
Uit eliacense monasteriũ ab illustris memorie Gerardo comite
fundatũ. & beato ẜetro ipsiꝰ comitis testam̃to oblatũ: sub beati
Petri ciꝰq sc̃e romane eccłiȩ iure ac ꝓtectiõe consistit. Net̃um
niũ nesiũ comes uuiłłmꝰ. quascdã sicut accepimꝰ loco eidẽ nitit᷑
exictiones imponere. Ut uidelie& qͦtiẽs eũ illuc uenire
contigerit cũ qͣliẽq sotioꝵ numero uoluerit in hospit᷑
domo suscipiat᷑. ⁊ de rebꝰ monasterii quandiu ibi manere
censuerit ꝓcuret᷑. Ut rei ꝓsius criminibꝰ puniendi. si incir¬
cũ adiacenti iulla reꝑti fuerint. eiꝰ cõspectui p̾sentent᷑: eiꝰ
arbitͥo puniendi. Ut si adũsus uiz eliacensem abb̃em eiꝰ dẽ
loci incole querelã habuerint: ipse illos adũsꝰ ab̃ben
tueat᷑ & sic̃ ipse p̃ceꝑit aut iudicauerit. sic ad illos abbas

Expanded text:
S episcopus seruus seruorum dei. Dilecto filio RAINALDO Vizeliasensi abbati salutem et apostolicam benedictionem. Vizeliacense monasterium ab illustris memorie Gerardo comite fundatum et beato Petro ipsius comitis testamento oblatum, sub beati Petri eius que sancte Romane ecclesiae iure ac protectione consistit. Ceterum Niuernensium comes Willelmus quasdam, sicut accepimus, loco eidem nititur exactiones imponere. Vt uidelicet quotiens eum illuc uenire contigerit cum qualicumque sotiorum numero uoluerit in hospitali domo suscipiatur et de rebus monasterii quandiu ibi manere censuerit procuretur. Vt rei pro suis criminibus puniendi, si in circumadiacenti uilla reperti fuerint, eius conspectui presententur, eius arbitrio puniendi. Vt si aduersus Vizeliacensem abbatem eiusdem loci incole querelam habuerint, ipse illos aduersus abbatem tueatur et sicut ipse preceperit aut iudicauerit, sic ad illos abbas
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m apłicũ pͥuilegiũ eͥfirmamꝰ. ut nullꝰ rex aut
pontifex. uł abbas aut comes. uł qualiscũq magna
paruaq ꝑsona. auariaę cupiditate corruptus. aut
diabolica suggestione deceptus audeat uł p̾sumat. ẽtra tiu¬
cenobii honorem ouenerabilis uudo abbas. qualicũq mͦ
tias inferre. uł de aib reb monasterii que tibi tiuisq
decessorib a nob̾ nr̃isq ante tessorib ꝑ paginã pͥuilegii
concessa atq firmata sunt : aliquas inuasiones uel
rapinas siue uiolentias inferre. siñ uult auctoritate

Expanded text:
rum apostolicum priuilegium confirmamus, ut nullus rex aut pontifex uel abbas aut comes uel qualiscumque magna parua que persona, auariciae cupiditate corruptus aut diabolica suggestione deceptus, audeat uel presumat contra tuum honorem, o uenerabilis Wido abba, qualicumque modo tias inferre uel de omnibus rebus monadecessoribus a nobis nostris que antecessoribus per paginam priuilegii concessa atque firmata sunt, aliquas inuasiones uel rapinas siue uiolentias inferre, si non uult auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
riosissimi regis. HoIg Data xuiii R imñ indiẽ
.xi. anno primo. LE regnante hludouico rege
głosissimo : Uulfardus notarius adiucẽ gaureliniꝰ re¬
cognouit. Actũ cõpendio palatio publico in dĩ nomine
feliciter amen:
n nomine dñi dĩ eterni & saluatoris nr̃i iħuxp̃i. karlo¬

Expanded text:
riosissimi regis. Data XVIII Kal. Ian., XI, anno primo regnante Hludovico rege gloriosissimo. Vulfardus notarius ad vicem Gauzelini recognovit. Actum Compendio palatio publico in dei nomine feliciter amen. In nomine domini dei eterni et Salvatoris nostri Iesu Chr
Abbreviated transcription (Latin):
manu ꝓpͥa subter firmauimꝰ &. anulo nr̃o insigniri
iussimus. R Sigñ Karlomanni głosissimi
regis: A E P Norbertus notarius ad uicem
uul fardi recognouit: Actũ apud saciacũ uillã .xii.
kalendarũ apriliũ in dic̃ xiiii. annotercio regni kar¬
lomanni głosissimi regis:¬

Expanded text:
a subter firmavimus et anulo nostro insigniri iussimus. Signum Karlomanni gloriosissimi regis. Norbertus notarius ad vicem Vulfardi recognovit. Actum apud Saciacum villam XII Kalendarum Aprilium, indictione XIIII, anno tercio regni Karlomanni gloriosissimi regis
Abbreviated transcription (Latin):
ter annuimꝰ. & pͣfatũ cenobiũ cũ oĩ integritate sua. seu&
ea que a fidelib diuina gr̃a ordinante. olim ibi fuerint
oblata. sub nrͣa immunitione seu tuicione accepimus.
Precipientes ergo iubemꝰ ut nullꝰ comes. seu uice comes.
aut aliqͥs ex secularib uidicib uł emussis nr̃is discur¬
rentib in pͣfato cenobio potestatiue mansiones accipiat
aut paratas seu freda. aut cespitaticũ. aut pontaticũ.
aut rotaticũ. aut inferendas ab eo exigere pͣsumat.

Expanded text:
um omni integritate sua, sen et ea que a fidelibus divina gratia ordinante ohm ibi fuerint oblata, sub nostra immunitione sen tuicione accepimus. Precipientes ergo iubemus ut nullus cornes seu vicecomes aut aliquis ex secularibus iudicibus vel e missis nostris discurrentibus in prefato cenobio potestative mansiones accipiat aut paratas sen freda aut cespitaticum aut pontaticum aut rotaticum au