comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ħ hõ. qui hoĩem patrẽ isd̾at. dm̃ patrẽ
ñ uid̾at. ⁊ cogitare cep̃ ita eẽ ĩ c̾atore nt
ta sunt adc̾atorẽ. In quib̾ pat̃ ẽ prior
filio. filiꝰ ẽ p̾erior patre. ⁊ exantiquitate
in patre tefeitus ex postentate in filiqͥ¬
imꝑfactio sñsus solet notari. Nõ occiant
script᷑a dicens patrẽ potũtem ne uiteatur
prior filio ⁊ iõ minꝰ potũs. ⁊ filiũ sapientẽ
ne uideatur p̾erior patre ⁊ iõ minꝰ sapi¬

Expanded text:
 qui hominem patrem viderat, Deum Patrem non viderat; cogitare coepit ita esse in Creatore ut ta sunt ad Creatorem, in quibus pater est prior filio, filius est posterior patre, et ex antiquitate in patre defectus, ex posteritate in filiimperfectio sensus solet notari. Ideo occurrit Scriptura dicens Patrem potentem, ne videatur prior Filio, et ideo minus potens; et Filium sapientem, ne videatur posterior Patre, et ideo minus sapi
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ semꝑ gignitur. ẜ semꝑgenit᷑ est. uł
semꝑ gignetũ. D̾ ħ gͥgͥ. suꝑ iobait.¬
patre añ tp̃a natus ẽ. uł pociꝰ. ꝙ nͨ cepit
nasci nec tesiit. dicamꝰ uenꝰ semꝑ na¬
tus. Non aũ possumꝰ dr̃e semꝑ dicere. na¬
scitur. ne imꝑst̃s ẽẽ uit̾atur. At nõ ut
et̃nus designari ualeat ⁊ ꝑfectꝰ. ⁊ semꝑ

Expanded text:
Filius semper gignitur, vel semper genitus est, vel semper gignetur? De hoc Greg. super Job aitPatre ante tempora natus est; vel potius quia nec coepit nasci, nec desiit, dicamus verius semper natus. Non possumus autem semper dicere nascitur, ne imperfectus esse videatur. At vero ut aeternus designari valeat et perfectus, et semper
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e. qr in constantla m̃tis nc̃ recor¬
datione pact̾ĩlacrimas fundunt.
nc̃ reuiuiscente usu ea q̃ fleuerunt
flenda itm̃ ñ admictit. lauatur ⁊
ñ ẽ mũdus. qui plangit q̃ gessit.
nec desenit. ⁊ post lacrimas ea q̃
fleuerat repetit. It̃ aug̃. In anis
ẽ pnĩa quam sequens culpa coin¬
ta si replicantur peccã. Nicħ ual
ueniam a mał poscere.⁊ mala d̾nuo
iterare. It̃ g̾gͣ. Qui admnissa plãgit.

Expanded text:
a inconstantia mentis nunc recordatione peccati lacrymas fundunt, nunc reviviscente usu, ea quae fleverunt flenda iterum non committit. Lavatur, et non est mundus qui plangit quae gessit, nec deserit, et post lacrymas ea quae defleverat repetit. Item Aug.: Inanis est poenitentia, quam sequens culpa coinnta, si replicantur peccata. Nihil valet veniam a malis poscere, et mala denuo itera
Abbreviated transcription (Latin):
amb̾ꝵ. Mala p̃tĩta plangere. ⁊ plãgẽ¬
da iterũ ñ cõmicte᷑. It̃ g̾g̃. Penitẽ
ẽ ante acta pectã deflerẽ. ⁊ flenda ñ
cõmictere. Nam qui sic alia d̾ ploãt
ut alia tñ ꝯmictat. adhuc pnĩam
agere. aut ignorat aut dissimulat
Quid eĩ ꝓdest si pectã luxurie quis

Expanded text:
Amb., mala praeterita plangere, et plangenda iterum non committere. Item Gregor.: Poenitere est anteacta peccata deflere, et flenda non committere. Nam qui sic alia deplorat, ut alia tamen committat, adhuc poenitentiam agere aut ignorat, aut dissimulat. Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
Iaũt qr̃ quał sit illa cõu̾sio. an
ẽẽ cognosco. quia spẽs rertũ q̃ añt
fuerãt remanẽt. ⁊ sapor ⁊ pondus.
lif fiant illa. Cui sensui p̃misse auͤ¬
toritates consentire uidentur. s
die fit aliqua sub̾a cõrp̾ ⁊ sangius

Expanded text:
itur qualis sit illa conversio: an esse cognosco, quia species rerum quae ante fuerant remanent, et sapor, et pondus. liter fiat illa. Cui sensui praemissae auctoritates consentire videntur. 2. die fit aliqua substantia corpus vel sanguis
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ corp̾ xͥ confici u̾bo celesti. ꝙ ip̃m
corp̾ in ꝯceptu uirginis formatũ
ł sanguis u̾bo celesti fit corpꝰ. ⁊ san¬
brit̃ credi põt̃. in uestigari salubrit
one in id ñ augm̃tatur. nͨ sangͥs
ex uini cõu̾siõne. eiꝰ uoluntati et
potentie ascribatur. qui idẽ corpus
ẽ panis ⁊ aqua fc̃a ẽ uinũ. ñ dr̃ tñ¬
farna ẽ panis.⁊ aqua ẽ uinũ. Alii
nõ cõcedunt. illud ꝙ erat panis ł
uinũ. p̾ consecrationẽ ẽe corpꝰ et
sanguinẽ. nec tñ seciũr panis est

Expanded text:
 Christi confici verbo coelesti, quod ipsum corpus in conceptu Virginis formatum vel sanguis, verbo coelesti fit corpus et sanbriter potest, investigari salubriteone in id, non augmentatur, nec sanguis ex vini conversione, ejus voluntati et potentiae adscribatur, qui idem corpus est panis, et aqua facta est vinum, nec tFarina est panis, et aqua vinum. Alii vero concedunt, illud quod erat panis vel vinum, post consecrationem esse corpus et sanguinem; non tamen sequitur: Panis est
Abbreviated transcription (Latin):
fidem. It̃ si int̃ bonos ministits
cũ sit aliꝰ alio melior ñ ẽ melior
datur ⁊ iõ ꝑ ministros dispares.
datũ ẽ unũ ẽ. nec impar ꝑꝑ ĩ pa¬
res ministros s par ⁊ equale ꝑꝑ¬
nũstri iusti si uobãt. si aũt nolu¬
eñt cẽ iusti qui in cachedra mo¬
ysi sedent securũ me fẽc magr̃¬

Expanded text:
em : « Si inter bonos ministros, cum sit alius alio melior, non est melior datur, et ideo per ministros dispares Ddatum est, unum est, nec impar propter impares ministros, sed par et aequale ministri justi si volunt, si autem noluerunt esse justi qui in cathedra Moysi sedent, securum me fecit mag
Abbreviated transcription (Latin):
uitã ⁊ alia qͣ pauꝑi subnemire uolo. set
ista adillã refertur. Nam ⁊ si ħ ita plac
nt ineo cum aliqua delectaticẽ uolñtaᷤᷤ
ad illud refẽtur. ut illud deputetũ tanq̃
patria ciuis istud nõ tãquã refectõ ł mã¬

Expanded text:
itam, et alia qua pauperi subvenire volo. Sed ista ad illam refertur. Nam etsi hoc ita placeat, ut in eo cum aliqua delectatione voluntas ad illud refertur, ut illud deputetur tanquam patria civis, istud vero tanquam refectio vel man
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ malos. ⁊ ñ libo ãbitrio ĩ malitiam
aliqũa fuisse morã ut̃ c̾atonẽ ⁊ lap¬
sum. s abinitio apostatasse. alios u
c̾atos fecisse plene bãtos. Qui opini¬
oñẽ sũã muniũt. auctoritate aũg. sr̃¬
geñ itadicẽtis. N frustri puta̾i pͣ. ab
initio tꝑis diabolum cetidisse. nͨͦ cu
risseꝙ beate. s mox apostatasse. uñ
u̾itate ñ stetit ex qͦ c̾atꝰ ẽ. ꝗ staret si
stare uoluisse. Is in eodẽ. Non frustra

Expanded text:
tiam aliquam fuisse moram inter creationem et lapsum, sed ab initio apostatasse; alios vero creatos fuisse plene beatos. Qui opinionem suam muniunt auctoritate Aug.ab initio temporis diabolum cecidisse, nec cum xisse et beatum, sed mox apostatasse; undeveritate non stetit ex quo creatus est, qui staret si stare voluisset. Item in eodem, lib. 1, c.
Abbreviated transcription (Latin):
Reclictiᷤ adiciẽd̾ uid̾t᷑. an pect̃a p̃ce¬
dñtiũ ꝑ atium ad ꝑuulos transeant.
Sic̃ illud pͥmi hõis d̾lictũ ĩ õs cãnałr
genitos diximꝰ redũdasse. Et si pecc̃a
parentũ tninseãt ĩ ꝑuuloᷤ ut᷑ õiũ qui
fuer᷑ ab ada usꝙ ad ĩpõs an ali qͦꝵ ⁊ ñ¬

Expanded text:
edictis adjiciendum videtur, an peccata praecedentium patrum ad parvulos transeant, sicut illud primi hominis delictum in omnes carnaliter genitos diximus redundasse. Et si peccata parentum transeant in parvulos, utrum omnium qui fuerunt ab Adam usque ad ipsos. an aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃o natiuitatie ex õdio ꝑfcĩ ex isterent
qui ambulare.⁊ loꝙ. ⁊̃ cuncta facere
poss᷑. respõdẽi pͭ. Ꝙͥ filios ꝑuulos na¬
sci oꝑtebat. ꝑꝑ mat̾ni uͣti nẽcessitatẽ.
S uitum moxnati ꝑfectionẽ stat̾e.

Expanded text:
ipso nativitatis exordio perfecti existerent, qui ambulare et loqui, et cuncta facere possent, responderi potest quod filios parvulos nasci oportebat, propter materni uteri necessitatem; sed utrum mox nati perfectionem staturae
Abbreviated transcription (Latin):
ad infernũ. an aliũ adħ sacram̃ta
missur̃ es Quidã tñ dicũt eũ nõ du¬
bitasse d̾ ignorantia s de pietate .i. du¬
fide cornelii.

Expanded text:
infernum, an alium ad haec sacramenta missurus es? Quidam tamen dicunt eum non dubitasse de ignorantia, sed de pietate, id est, dufide Cornelii.
Abbreviated transcription (Latin):
ilł quatuor tm̃ c̾cdere .s. natinitatem
mortẽ ⁊ resũrectionẽ. aduentũ ad in¬
diciũ. Qd̃ ex p̃missis u̾b̾ ang̾ colligũt
ubi ista quatuor posuit. Aliis aũ ur
hĩtam fitem trinitatis cum myst̾io in¬
cãnatioĩs ilł suffecisse ut c̾cłetũ dĩ filiꝰ¬

Expanded text:
et, nativitatem, mortem, resurrectionem, adventum ad judicium, quod ex praemissis verbis August. colligunt, ubi ista quatuor posuit. Aliis autem videtur habita fide Trinitatis, id de mysterio Incarnationis fidei suffecisse, ut Dei Fili
Abbreviated transcription (Latin):
etat aliꝗd malũ. i oͣiret᷑. Cum eͥ oigi¬
ñe. ⁊ cãm huͣit. aũ ex bono. aũ exmalo
homine. ⁊ ꝗd enit angłs nͥ bõa nat᷑a dĩ.
Nõ ex do otumi ẽ malũ. ꝙ fuit ĩ angło.
ñ ex alio qͣ ex angło. ex bono gͥ otũ fuit

Expanded text:
t aliquid mali unde oriretur. Cum enim originem et causam habuit, aut ex bono, aut ex malo homine. Et quid erat angelus, nisi bona natura Dei? Non ex Deo ortum est malum quod fuit in angelo; non ex alio quam ex a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nocitia ꝓ tedit. dñ mẽs cognoscẽ se
disigit se. Non põt se diligẽie msi con¬
gnoscat se. Amat ⁊̃ placitã ꝓlem. l.
notitiam suam ⁊ ita amor quidã
cõplexus ẽ. parentis ⁊ ꝓlis. nec mĩor
ẽ ꝓ les parente. dum tõtã se nouit
mẽs auanta ẽ. Nec minor ẽ amor
parente ⁊ ꝓle .i. mente ⁊ notitia. duz
tiñ se diligit mõs quãtũ se noñ et
quãta ẽ.¬

Expanded text:
se, diligit se. Non enim posset se diligere, nisi cognosceret se. Amat etiam placitam prolem, id est notitiam, et ita amor quidem complexus est parentis et prolis, nec minor est proles parente, dum tantum se novit mens, quanta quae est. Nec minor est amor parente et prole, id est mente et notitia, dum tantum se diligit mens quantum se novit, et quanta e
Abbreviated transcription (Latin):
lite. ad damasum. ꝑp̃. i ouiniani ⁊ ma¬
nithei ac pela gn erores collidẽs doc
lib̾m in ꝗt sic cõfiteñ ab itriũ u̾ dica¬
mꝰ nos semꝑ ĩdigẽ dĩ auxilio. Et tã
illos ẽrare ꝗ ẽ manicheo dñt hoĩuẽ
peccatauitare ñ p̾se. q̃ ĩllos ꝗ c̃ ioui¬
nano asser̃ homiñe ñ pꝰse pꝰcãe. ũtꝙ¬

Expanded text:
licae ad Damasum papam, Joviniani, et Manichaei, et Pelagii errores collidens, docet. Liberum, inquit, sic confitemur arbitrium, ut dicamus nos semper indigere Dei auxilio; et tam illos errare qui cum Manichaeo dicunt hominem peccatum vitare non posse, quam illos qui cum Joviniano asser
Abbreviated transcription (Latin):
tio. aliq̃n fit ab hoste. aliqñ aca̾ne.
Nam ⁊ diaboluo uisibilĩt mala sug¬
gĩt.s ex cãnis cõruptiõe subõitꝰ motꝰ
illicit᷑. ⁊ titillatio pͥrua. Iõ qr tẽpta¬
tio q̃ ẽ excãne. ñ fit sine pecc̃o. Que
aũ ẽ ab hoste. nͥ ei cõ sentiatũ. ñ ħt pꝰ¬

Expanded text:
carne. Nam et diabolus invisibiliter mala suggerit, et ex carnis corruptione suboritur motus illicitus et titillatio parva. Ideoque tentatio quae ex carne est non fit sine peccato; quae autem est ab hoste, nisi ei consentiatur, non
Abbreviated transcription (Latin):
nio dr̃. si cut suꝑra ĩtractatu d̾ m̾ita¬
te diximꝰ. Uñ fuer̃ ñnulli. ꝗ ita di¬
stingue̾nt. ut ymaginẽ ĩ ħ lo co ui¬
tellige̾nt filium. Hõiñe uͦ ñ yma¬
giñe. s ⁊ a dymagine fc̃m dicͣent. qͦ s

Expanded text:
ractatu de Trinitate diximus. Unde fuerunt nonnulli qui ita distinxerunt ut imaginem in hoc loco intelligerent Filium; hominem vero non imaginem, sed ad imaginem factum dicerent, quos
Abbreviated transcription (Latin):
illusirent. Qui ĩ ꝓ fundum mẽsi.
misso ex õe oło. a qͣs sibi illusttant.
octẽ cliemꝙ cliscenebat. Ibi gͦ pͥmũ
luc̃e appariusse uł simile ẽ. ubi sol
cotidiano tũsu cĩcumuectus appaẽt.

Expanded text:
illustrentur, qui in profundum mersi, misso ex ore oleo aquas sibi illustrant, octem diemque discernebat. Ibi ergo primum lucem apparuisse verisimile est, ubi sol quotidiano cursu circum
Abbreviated transcription (Latin):
pie tñ cariet quãtũ pot̃. aliꝗd de illo
sentire ꝙ non sit. Etce si subtilit intt̃¬
das. ex hiis arq p̃dcĩs aꝑitũ. illa p̃dica¬
menta artis dialetite. dei nature mi¬
nime conuaure. que millis subiecta¬
ẽ accitentibꝰ.¬

Expanded text:
pie tamen caveat quantum potest aliquid de illo sentire, quod non sit. Ecce si subtiliter intendas, ex his atque praedictis aperitur, illa praedicamenta artis dialecticae Dei naturae minime convenire, quae nullis est subjecta accidentib
Abbreviated transcription (Latin):
añ opꝰ reus erat. cum adhuc in sola uolũ¬
tate peccm̃ ꝯsistebat. Nullus eĩ reuᷤ est
et̃ne mortis nͥ ꝓ peccõ. s peccm̃ aliud ñ
ẽ admissũ acticẽ. quã pͥus aomissum
erat uolũtate. Nongͥ ꝓaliqͦ alio iste
fit dap̃nabił. actu pectanto. quã añ
fua̾t cum sola uoluntate delinqueba

Expanded text:
ante opus reus erat, cum adhuc in sola voluntate peccatum consistebat; nullus enim reus est aeternae mortis, nisi pro peccato; sed peccatum aliud non est admissum actione, quam prius admissum erat voluntate. Non ergo pro aliquo alio iste fit damnabilis actu peccando, quam ante fuerat, cum sola voluntate delinqueba
Abbreviated transcription (Latin):
dissonant ñ. Excute anros. intũte melodi¬
ã. ñ sñ cã hͥ addidit castus. illic ñ addidit
telligamꝰ ꝯsonãtiã tibiarũ. Quõ discẽ¬
nimꝰ. Attendat gͦ caritas urã. Sunt hoĩes
qui ꝑꝑea tunẽt dm̃ ne mictãt᷑ ĩ gehñnã

Expanded text:
Dissonant? Non. Excute aures, intende melodiam; non sine causa hic addidit castus, illic non addidittelligamus consonantiam tibiarum. Quomodo discernimus? Attendat charitas vestra. Sunt homines qu
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. pͥus dic̃ ad abel ꝗ̃ ad munã eius
mosina tu̾ibuentis Nec consid̾and̾
ẽ quãt᷑. s qua m̃te. qua affecticẽ
mentẽ. Caueat ne ductꝰ ueretũdia.
diuidat ap̃ se confexionẽ. ut diũ¬
sa diu̾sis. uelit sac̾dotibꝰ manife
stare. Quidã eĩ iũcebãt. que alii.
carere. ad quã frustra putat ꝑueĩre¬

Expanded text:
ejus . Prius dixit ad Abel, quam ad munera ejus. emosyna tribuentis. Nec consideranda est quantum, sed qua mente, qua affectione mentem. Caveat ne ductus verecundia dividat apud se confessionem, ut diversa diversis velit sacerdotibus manstare. Quidam enim uni celant quae alii mcarere, ad quam per frusta putat
Abbreviated transcription (Latin):
oĩol ꝯstituto. ut sunt festiuitates
⁊ tpã ieiumnii. Consid̾e̾t quãtũ ꝑ se¬
uĩtus fuit ĩ pugnatioẽ. Sũt enĩ ꝗ
ñ solũ ñ ñcuntur. s ultro se peccõ
offerũt. cũ expectãt tep̃tatioẽ s p̃¬
ueniũt uolũtatẽ. ⁊ ꝑtractet secum
q̃ multiplici accõe uitui. delecta błr
poccauit. Oĩe ista narietas ꝯfitẽda
ẽ ⁊ deflenda y cũ cognon̾t ꝙ pect̃m̃ ẽ.
augm̃tũ petc̃. inueniat cuiꝰ etatis
fuenit. cuiꝰ sapĩe ⁊ ordĩs ĩmoret᷑ ĩ si¬
głis istis ⁊ sentiat mod̾ crimĩs ꝓur¬
gans lacrimis oẽ qualitatẽ uitii.
defleat iurtutẽ. qua intĩm caruit.
fentẽs ĩ uno ft̃s ẽ oĩũ rens ingratus
cuipabilior quo ẽ dõ acceptior. Ideo
cĩ adam plus peccaũ. qr oĩ bono ha¬
bũdauit. Alio ⁊̃ mͦ offendẽs in uno

Expanded text:
onstituto, ut sunt festivitates et tempora jejunii. Consideret quantum persevictus fuerit impugnatione; sunt enim qui non solum non vincuntur, sed ultro se peccato offerunt, nec exspectant tentationem, sed praeveniunt voluptatem. Et pertractet secum quam multiplici actione vitii delectabiliter peccavit. Omnis ista varietas confitenda est et deflenda, ut, caugmentum inveniat cujus aetatis fuerit, cujus sapientiae, et ordinis. Immoretur in singulis istis, et sentiat modum criminis purgans lacrymis omnem qualitatem vitii. Defleat virtutem, quia interim caruit. fendens in uno factus sit omnium reus . Ingratus  fit culpabilior, quo est Deo acceptior. Ideo enim Adam plus peccavit, quia omni bono abundavit. Alio enim modo offendens in uno
Abbreviated transcription (Latin):
Ic quentũ utr semł missus sit filiu.
ansepe mictatur. Si eĩmissio filii ip̃iꝰ
mictitur. ẽ ⁊ alia eiꝰ missio ꝗ̃ ĩ cãnati¬
o. s que ẽ illa. Numꝗd et̾na grnitã
missio eiꝰ dicenda ẽ an ⁊̃ illa missio

Expanded text:
 semel tantum missus sit Filius, an saepe mittatur. Si enim missio Filii ipsius mittitur, est et alia ejus missio quam incarnatio. Sed quae est illa? Numquid aeterna genitura, missio
Abbreviated transcription (Latin):
iam filio uitã patrem dedisse. s ita cũ
sine tp̃r genuisse. ut nita quã pat̃ filio
gignendo dedit. coef̾na sit uite patris
qui dedit. Intelligat ⁊̃ sicut pat̾ ht̃ in
se ipõ. ut de illo ꝓcedat sp̃s sc̃s. sic de¬
disse filio ut de illo ꝓcedat idẽ sp̃s sc̃s

Expanded text:
jam Filio vitam Patrem dedisse, sed ita eum sine tempore genuisse, ut vita, quam Pater Filio gignendo dedit, coaeterna sit vitae Patris qui dedit: intelligat, sicut habet Pater in semetipso ut de illo procedat Spiritus sanctus, sic dedisse Filio ut de illo procedat idem Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
fc̃o sole. cliei fulgõ auctus ẽ. ãplioi
appareat. pͣ dici. aut d̾ ea cõpꝰ solis
formatũ. aut ĩ ea ꝑte celi eẽ. ĩ qua
sol ẽ. ñ ꝙ ip̃a sit sol. s sic ei unita.
ut discẽni nõ ualeat.
Qũo accipiẽd̾
in sono uocis id d̾y¬
dixĩt an aliter.

Expanded text:
facto sole diei fulgor auctus est. Ampliori appareat, potest dici aut de ea corpus soli formatum, aut in ea parte coeli non esse in qua sol est; non quod ipsa sit sol, sed sic ei unita ut discerni non valeat. 7. Quomodo accipiendum an sono vocis id Ddixerit, an aliter.
Abbreviated transcription (Latin):
amtĩ ꝑꝑ pͥmũ pecc̃m ñ introm̾ti hõĩe
ti. nͥ in unohõiũ tanta existẽt hũili¬
tas. que oĩb̾ suis ꝓfice̾ poss sĩc in pͥmo
hoĩe ranta fuit suꝑbia. que oĩs sĩ nocuit
Nõ ẽ aũ inuentꝰ int̃ hoĩes aͥs quoid p̾s¬

Expanded text:
m primum non intromitti hominem si in uno homine tanta existeret humilitas que omnibus suis proficere posset, sicut in primo homine tanta fuit superbia que omnibus suis nocuit. Non est inventus inter homines aliquis quo id pos
Abbreviated transcription (Latin):
simulatam pictatẽ õĩ n̾boꝵ m̃dadio ĩ¬
piam redom false tocm ne institutis
fis scĩtatẽ corrũꝵe molientes aũtiũ ꝙ
prinigiric̃ sub nonello sintesid̾ii dog¬
mate aliis ingerentes. qui ꝯtñtõi stu

Expanded text:
imulatam pietatem, omni verborum mendacio impiam reddunt; falsae doctrinae institutis fidei sanctitatem corrumpere molientes, auriumque pruriginem, sub novello sui desiderii dogmate aliis ingerentes, qui contentioni stu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ũi s placiti rrͣascctantes quos un q̃
uolũtas nõ ao intelli gñtiam ueritati¬
s ad refensicẽ placentiũ incitat N on¬
u i I. desid̾antes tocc ũitatẽ s ab ea ad fabu¬
las qu̾tãtes auditũ. quoꝵ ꝓfelłio ẽ mag̃
placita quã tocenda ꝯquisẽ. nec docenda
tesid̾are. s gesid̾atis tectrinã coaptare.¬

Expanded text:
tionem sectantes, quos iniqua voluntas non ad intelligentiam veritatised ad defensionem placentium incitat; non desiderantes doceri veritatem, sed ab ea ad fabulas convertentes auditum. Quorum professio est magis placita quam docenda conquirere; nec docenda desiderare, s
Abbreviated transcription (Latin):
din intate unũ sunt. net ẽ ibi sube dif¬
ferentia. nec ulla diu̾sitas Alioquin
facit. Constat gͦ exp̃dc̃is qr ĩ tanitate
nulla ẽ diu̾sitas sitũ aliqñ ĩ scuiptã
ĩ uenr̃ dictũ tres dm̾se ꝑsoẽ ⁊ hrs mõi.¬

Expanded text:
divinitate sunt unum, nec est ibi substantiae differentia, nec ulla diversitas; alioquinfacit. Constat ergo ex praedictis quia in Trinitate nulla est diversitas: si tamen aliquando in Scriptura invenitur dictum, tre
Abbreviated transcription (Latin):
eas ip̃i c̾auer̃. Om̃ium quippe reꝵi
q̃ cõꝑalĩt uisibilit̾ꝙ nascunt᷑. occł¬
elem̃tio lacẽt. q̃ d̃s onginałr eis ĩ¬
didit. Ip̃e gͦ c̾atõ ẽ õiũ reꝵ ꝗ c̾ator
ẽ ĩ uisibilium seminũ. Quia q̃ cũ
nascẽdo ad ocłos nr̃oo ex eũt. ex oc¬
cultis seminib accipiunt ꝓg̾liẽdi¬
tudiis. distinctiõesq fõmaꝵ ab oͣl¬

Expanded text:
eas ipsi creauerunt. omnium quippe rerum, quae corporaliter uisibiliterque nascuntur, occuelementis latent, quae Deus originaliter eis indidit. Ipse ergo Creator est omnium rerum qui Creator est invisibilium seminum; quia quaecumque nascendo ad oculos nostros exeunt, ex occultis seminibus accipiunt progrediitudinis, distinctionesque formarum ab o
Abbreviated transcription (Latin):
tis. ad nom.t. auctoutates accedamꝰ
ut ĩ medio duͣũ animaliũ. cogͦscat̃
ueritas. ⁊ forcipe de altan sumat̃
calculus. quo tangãtũ om fideliũ
Dñs ita x̾ unitatem diuine eẽntie

Expanded text:
Testamenti auctoritates accedamus, ut in medio duorum animalium cognoscatur veritas, et forcipe de altari sumatur calculus, quo tangantur ora fidelium. Dominus itaque unitatem divinae essentiae
Abbreviated transcription (Latin):
putẽtur dies. amane. usꝙ ad mañ.
Postea uͦ ĩ mistio fc̃m ẽ. ut diex cõ¬
tũ clies p̃cedenti nocti ⁊̃ ꝯputatiõe.
c̃ iuxta natimisẽ õdiñe p̃cedẽs die.
seq̃nti nocti a diũgi d̾bat. qr ħo alute

Expanded text:
mane. Postea vero in mysterio factum est ut dies comtur dies praecedenti nocti in computatione, cum juxta naturalem ordinem praecedens dies sequenti nocti adjungi debeat, quia homo a luce
Abbreviated transcription (Latin):
te luce excipiẽs. mane seq̃ntis diei.
explet᷑ ẽ. uñ Beda. Occidente luce
paulanm.⁊ pꝰ sꝑatiũ diu̾ne lõgitu dĩs
ĩferioes ꝑtes sub eunte. fc̃m̃ ẽ uesꝑe
luce claruit.
Cũ sol factus ẽ si lux il

Expanded text:
te luce, excipiens mane sequentis diei, expletus est. Unde Beda: Occidente luce, et paulatim post spatium diurnae longitudinis inferiores partes subeunte, factum est vespere, luce claruit. 6. Cur sol factus est, si lux il
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfertur ⁊ uitutes augentur. Uñ
aqua refectioĩs dr̃ quẽ aridos fe¬
cundat. ⁊ iã fructificantes ampli¬
oni ub̾tate donat. qr quantũcũ¬
q ꝑ fidẽ ⁊ caritatẽ añ hĩtã aliꝗs
nistus ab bap̃m accedit. ubiorẽ
ibi recip̃ grã. S ñ ita ĩ cutum¬

Expanded text:
fertur, et virtutes augentur. Unde aqua refectionis dicitur, quia aridos fecundat, etiam fructificantes ampliori ubertate donat: quia quantumcumque per fidem et charitatem ante habitam aliquis justus ad Baptismum accedit, uberiorem ibi recipit gratiam; sed non ita in circum
Abbreviated transcription (Latin):
scentiam que in ꝑte illã mag̃
dominatur.⁊ qr in ꝑte illa culpã
in ob̾bedientie p̾mꝰ hõ sensit. de¬
cuit ut ibi signũ obedientie ac¬
ciꝑet. Fiebat aũt die octauo et

Expanded text:
nis, quae in parte illa magis dominatur, et quia in parte illa culpam inobedientiae primus homo sensit, decuit ut ibi signum obedientiae acciperet. 9. Quare die octavo, et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯueĩat sanc ꝯcedi põt utrũlib si aũ dicat᷑
ꝯuenire. sunt ⁊ alia pła quib differunt
fites ⁊spes S non inppbe dici põt. soli fid̾i
ꝯueĩte non spei. qr fides sola fundam̃tũ
dĩ. ñ quia fides uĩtus possit eẽ siñ spe.⁊ ca¬

Expanded text:
iat, sane concedi potest utrumlibet. Si autem dicatur convenire, sunt et alia plura quibus differunt fides et spes; sed non improbe dici potest soli fidei convenire, non spei, quia fides sola fundamentum dicitur, non quia fides virtus possit esse sine spe et cha
Abbreviated transcription (Latin):
fita. qui forte nãlit̃ accũ caritatis p̃ce¬
dit. sicut actũ spel. Qd̃ u̾ba p̃missa di¬
ligñt̃ notata ĩnuũt. ⁊ ea ĩ que addit̾
dice. nͥ ea inquit q̃ audis c̾lid̾is ad a¬
mand̾ ea que audis. non inflãma¬
ris. que tm̃ de ñ uisis ẽ ut añ cdiximus
Uñ ioħes crisostomꝰ. fidos maĩa ñ facit
subsiste̾ ea que ñ uident̃. de quib̾ ꝓͥe fi¬
tos ẽ. Deuisis eĩ ñẽ fites s agnitio.

Expanded text:
fidei, qui forte naturaliter actum charitatis praecedit, sicut actum spei, quod verba praemissa diligenter notata innuunt, et ea etiam quae addit dicens: Nisi ea, inquit, quae audis credideris, ad amandum ea quae audis non inflammaberis; quae tantum de non visis est, ut ante diximus. Unde Chrysost.: Fides in anima nostra facit subsistere ea quae non videntur; de quibus proprie fides est, de visis enim non est fides, sed agnitio.
Abbreviated transcription (Latin):
i. redarguentur ut ꝑeant. Qui uͦ nec
fidei sacram̃ta tenuer̃. increpaticẽ
iudicis in se fi̾ ñ audient. qr ĩ fiteli¬
tatis sue tenebus. p̃mditati eiꝰ quẽ
despexerant inuentione redãgui ñ me

Expanded text:
 redarguentur ut pereant. Qui vero nec fidei sacramenta tenuerunt, increpationem judicis in se fieri non audient, quia infidelitatis suae tenebris praejudicati, ejus quem despexerant invectione redargui
Abbreviated transcription (Latin):
erit incerrdiũ mũdiscĩs. ꝙ fuit cami¬
mnndo. ⁊ ad urdiciũ ueniente dñõ.
emictetur uox illa magna q̃ resũgẽt
om̃s mortui. ⁊ tũc ministi̾o angłoꝵ
uentilabr̃ acra. qr boĩ cõgregabũtũ

Expanded text:
erit incendium mundi sanctis, quod fuit camimundo, et ad judicium veniente Domino, emittetur vox illa magna qua resurgent omnes mortui; et tunc ministerio angelorum ventilabitur area, quia boni congregabuntur
Abbreviated transcription (Latin):
cent. De talib̾ dr̃. Qui incerit dato
ei sedẽ mecũ in throno mõ sicut ⁊ ego
uici ⁊ sedi cũ pane mõ in throno eius
Uincõs dñs cũ patre inthronosedit ꝗ
p̾ passioĩs cẽtam̃. ⁊ resũiectioĩs palmã
ꝙ patil eẽt equał oĩb̾ claruit. Nobis
nõ in trono filii sed̾e ẽ. ex ei̾tẽ filii p̾a¬
te iudicare. Quia eĩ iudicãdi patem¬
pͥncipatũ ⁊ exeiꝰ uirtute ꝑcipimꝰ qiͣ

Expanded text:
o ei sedere mecum in throno meo: sicut et ego vici, et sedi cum Patre meo in throno ejus. Vincens Dominus, cum Patre in throno sedit, quia post passionis certamen et resurrectionis palmam, quod Patri esset aequalis omnibus claruit. Nobis vero in throno Filii sedere, est ex ejusdem Filii potestate judicare. Quia enim judicandi principatum ex ejus virtute percipi
Abbreviated transcription (Latin):
dilecticẽ erga nos multũ ꝯm̃tet.
an ut fruens. Et ꝓcedit ita si fiuitur
eget bono nr̃o. ꝙ nemo sanꝰ dixent ait
fruitur nob̾ s utitur. Sieĩ nec fruitũ
net᷑ utitur nõ inuemio quõ diligat
nos n tñsicutitur nobis. ut nõs aliis
suam bonitatẽ usum nrm̃ refeit. Ille

Expanded text:
dilectionem erga nos multum commendaan ut fruens; et procedit ita: Si fruitur, eget bono nostro, quod nemo sanus dixerit. Ait fruitur nobis, sed utitur. Si enim nec fruitur, nec utitur, non invenio quomodo diligat nos. Neque tamen sic utitur nobis, ut nos aliis rsuam bonitatem usum nostrum refert. ille
Abbreviated transcription (Latin):
erunt sͦ cognoscẽ. siũ ꝯgnouer̃ ultra
ꝙ̃ crẽatiuam cẽ illũ qui ea. fecit. q̃ nlła
c̾aturarũ facẽ ẜ textinere ualet. Acte¬
dat quecũq uis c̾atura ⁊ faciat tale ce¬
c̾atura talia face̾ ualet. ꝯstat suꝑcẽm¬

Expanded text:
erunt cognoscere sive cognoverunt ultra omnem creaturam esse illum, qui ea fecit, que nulla creatura facere au t destruere valet. Accedat quecumque vis creatura et faciat tale cecreatura talia facere potest, constat supe
Abbreviated transcription (Latin):
um sol laboris sui m̃cedẽ suscipiet. Uñ
ꝓpħa Lucebit septẽplicit̃. ⁊ ñ ueniet
ad occasum uet sol. ne luna s ĩ ordiẽ¬
in quo t̾ati suñt stabunt. ne impii ĩ
torm̃tis sub t̃ra poĩti. fruant̃ luce eoꝵ

Expanded text:
um sol laboris sui mercedem suscipiet. Unde Propheta: Lucebit septempliciter, et non veniet ad occasum nec sol nec luna, sed in ordine quo creati sunt stabunt, ne impii in tormentis sub terra positi fruantur luce eorum.
Abbreviated transcription (Latin):
multitudo ꝓstrata ostendit. Illud
cit. fiat manꝰtua ĩ me ⁊ indomũ pa¬
tus mĩ. Quoscõ statim sacrificio
dignus iudicatꝰ ẽ. qui ab soluti cẽ
extimabatur indignꝰ. Nec miru
eptusẽ ueniã. cum moyses offerẽdo
se ꝓ plebis errore peccã diluit. Hiis
aliisq plib̾ testi moniis euidenter

Expanded text:
multitudo prostrata ostendit. Illud cit? Fiat manus tua in me, et in domum patris mei. Quo facto, statim sacrificio dignus judicatur, qui absolutione aestimabatur indignus. Nec mirum eptus est veniam, cum Moyses offerendo se pro plebis errore, peccata diluerit. His aliisque testimoniis pluribus evidenter
Abbreviated transcription (Latin):
tis blandim̃ta contẽp̃sero si m
penitendo uehem̃tius. uehem̃tꝰ¬
quã prĩ ex cruciauõ. siubiꝰ flenero
simeliꝰ uixero. si pauꝑes larguis
substentauõ. si caritate ardentiꝰ
flagauero. Quis nr̃m itadesipit
ut huic hoĩ dicat. nich̾ tͥ ista ĩ po¬
sterũ ꝓderunt. uade saltẽ h uite
suauitatẽ fruere. Au̾tat ds̃ tã ĩ¬
mumẽ sacrilegamq tem̃tiã. It
ioħes crisostomꝰ de reꝑatice lapsi
Tał mͥ crede tał ẽ erga hoĩes pit
dei. Nũ quã spreuit pnĩa. sics
cere ⁊ simpłr offeratur. ⁊̃ si adsi¬
uelit reuẽti ad uirtutis uiam su¬
scipit libent̃ amplectit. facit oĩa
quat᷑ ad priorẽ reuocet statum.
⁊̃ si ñ potuerit quis expłe cẽ satis¬
faciendi ordinẽ. quãtulãcũq tñ.
⁊ quãlib bui tp̃i gestã. ñ respuis

Expanded text:
ta contempsero, si me poenitendo vehementius quam prius excruciavero, si uberius flevero, si melius vixero, si pauperes largius sustentavero, si charitate ardentius flagravero; quis vestrum ita desipit, ut huic homini dicat: Nihil tibi ista in posterum proderunt; vade, saltem hujus vitae suavitate fruere? Avertat Deus tam immanem sacrilegamque dementiam. Item Joan. Chrysost., de Reparatione lapsi: Talis, mihi crede, talis est erga homines pietas Dei: nunquam cere et simpliciter offeratur; et si ad suuelit reuerti ad uirtutis uiam, suscipit, libenter amplectitur, facit omnia quatenus ad priorem reuocet statum. et si non potuerit quis explere omnem satisfaciendi modum, quantulamcumque tamen et quamlibet breui tempore gestam non respuit
Abbreviated transcription (Latin):
cebant utilẽ ẽẽ pnĩam ita. Ad huͤ
instant ꝑfidi. qm̃ sapiũt plusqͥ
oportet non sobrii. s excedentes
mensurã. Dicũt ⁊ si semł peccãtib̾
pectantib ꝓterit iterata. Alioqn
remissio ad pcc̃m eẽt incitatio. di¬
cunt eĩ. quis ñ semꝑ peccaret. si
incitatorẽ. mali si semꝑ penitẽtibꝰ

Expanded text:
cebant utilem esse Poenitentiam, ita: Adhuc instant perfidi, qui sapiunt plusquam oportet, non sobrii, sed excedentes mensuram; dicunt: Et si semel peccantibus peccantibus proderit iterata; alioqui remissio ad peccatum esset incitatio. Dicunt enim: quis non semper peccaret, si incitatorem mali, si semper poenitentibus
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ẽ xp̃o mandutare: nõ ẽ hoc
solum in sacram̃to corꝑis eiꝰ acciꝑe
multi cĩ indigne accipiũt. s in ip̃o
manẽ. ⁊ hre ipsum in se manẽte.
Spũalit̃ ẽi manducat. ꝙ̃ unitate
bibit sp̃alit̾.⁊ si tante rei sacram̃tũ.
guẽs. a sacram̃ta. li. ait. Ut quid
paras dentẽ ⁊uẽtrẽ. Crede ⁊ mãdu¬
casti. Credere eĩ in eũ. ħẽ manduca¬
re panẽ ⁊uinũ. qui credit in eum

Expanded text:
Quid est Christum manducare? Non est hoc solum in sacramento corpus ejus accipere: multi enim indigne accipiunt; sed in ipso manere, et habere ipsum in se manentem. Spiritualiter enim manducat, qui in unitatebibit, etiamsi tantae rei sacramentum guens a sacramentali, ait: Ut quid paras ventrem et dentem? crede, et manducasti. Credere enim in eum, hoc est comedere panem et vinum. Qui credit in eum,
Abbreviated transcription (Latin):
litate ꝯsistit. siue enĩ sit unitas amboꝵ
quo genitus agignente diligatur.
genitoremq suũdiligat. Sint q u
dono suꝑioris aliciꝰ. s suoꝓͥo suantos¬
ccẽ ẽ ad. patris ⁊ filui ꝯmcꝗd illud est.
amicitia ꝯueĩent᷑ dici põt. dicat᷑. s aꝑtiꝰ

Expanded text:
litate consistit. siue enim sit unitas amborum iungitur, quo genitus a gignente diligatur generatoremque suum diligat, sintque dono superioris alicuius, sed suo est Patris et Filii, quidquid illud est. amicitia convenienter dici potest, dicatur; sed aptius
Abbreviated transcription (Latin):
lit̃ poĩ ⁊ ꝓͥe quib̾dam reb̾ adhib̾i. sic̃
ti significantur eloquia. aliqñ aũ ꝓxͥ
uocãtur lex. que data ẽ ꝑ moysen. Mł¬
ta alia suppetunt. exempla. s in re aꝑte
uitanda ẽ longitudo ẜmoĩs. Sicut ergo
unicum dĩ u̾bum. ꝓͥe uocamꝰ nõe sapĩe

Expanded text:
t proprie quibusdam rebus adhiberi: sicut ti significantur eloquia, aliquando autem proprie vocatur lex quae data est per Moysen. Multa alia suppetunt exempla, sed in re aperta vitanda est longitudo sermonis. Sicut ergo unicum Dei Verbum proprie vocamus nomine sapie
Abbreviated transcription (Latin):
rrgas ꝗ sifiliũ unicũ minorẽ geñ. aut ñ
potuit au ñ uoluit gignẽ equalẽ Si di¬
cis qr ñ uoluit eũ inuidũ eẽ dixisti. si
sus ad hũc aitid̾m ros colłr. ut deus pat̃
oqualẽ. sibi gignẽ filiũ aũ ñ potũit au̾
noluĩt. Si si potuit infr mꝰ. Si noluit

Expanded text:
cum minorem genuit, aut non potuit, aut non voluit gignere aequalem. Si dicis quia non voluit, eum invidum esse dixisti; si sus ad hunc articulum res colligitur, ut Deus Pater aequalem sibi gignere Filium, aut non potuerit aut noluerit. Si non potuit, infirmus; si noluit,
Abbreviated transcription (Latin):
moria. Totam gͥ memini. It̃ quicquid
intelligo. incellige̾ me scio. ⁊ scio me uel¬
le quicꝗd uolo. Quicꝗd aũ scio memi¬
ni. Totã gͥ intelligñtiam. Totã gͥ intel¬
Quõ illa tria tota capiat intlłigñtia

Expanded text:
tam ergo memini. Item quicquid intelligo, intelligere me scio; et scio me velle quicquid volo, quicquid autem scio memini. Totam ergo intelligentiam totamque10. Quomodo illa tria tota capiat intelligentia
Abbreviated transcription (Latin):
auiena. quia pͥam habere nequeũt.
datur in bapõ remissio. Siquis gͦ
ficte accedat ñ ht̃ uerã cordis con¬
trictionẽ. sacram̃tũ sine re accip̃.¬
⁊ p̃missam sñam conferendo. Ait
zantur. aut peccã nullatenꝰ di¬

Expanded text:
aliena, qui propriam habere nequeunt, datur in baptismo remissio. Si quis ergo ficte accedit, non habens veram cordis contritionem, sacramentum sine re accipet praemissam sententiam conferendo, ait zantur, aut peccata nullatenus di
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut insint illi sicdicẽs. Hõ: aut adͥ ei
siłe: cum alicubi ent alibi ñ ent. qr to ꝙ ẽ¬
qui in sisth̃s alicubi sit. D̃ aũ in m̃ se uir¬
tritis uiues potestas qñ usqnã ñ assit nͨ
desit usquã. se om̃e ꝑ sua edccet ⁊ sua ñ
aluro qͣ se eẽ sig̃tat ⁊ uͥ sua insint ipẽ eẽ¬
ꝑ sua intlłigatur. Non aũ corꝑali mõ

Expanded text:
ita ut insint illi, sic dicens: Homo aut aliquid ei simile cum alicubi erit, alibi non erit, qui insistens alicubi sit. Deus autem immensae virtutis vivens potestas, quae nusquam non adsit, nec desit usquam, se omnem per sua edocet, et sua non aliud quam se esse significat: ut ubi sua insint, ipse esse intelligatur. Non autem corporali modo,
Abbreviated transcription (Latin):
Peccat enĩ qui p̃post̾ agit. Nam scire
quid facias ⁊ nescire ordinẽ ꝓficiencdi ñ
ẽ recte ꝯgnitoi̾s. Oĩs namq ignorantia
ꝯtũbat meritoꝵ formã Ordinẽ aũ dili¬
gendi aug̃ insinuat dicñs. Ip̃e ẽ ꝗ ordiã

Expanded text:
peccat enim qui praepostere agit. Nam scire quid facias, et nescire ordinem faciendi, non est perfectae cognitionis. Ordinis namque ignorantia conturbat meritorum formam. Ordinem autem dilig
Abbreviated transcription (Latin):
timuit. Nec eũ uoluisse ut sibi ñ eĩt
passio s ut aliis transiret calix pasiss
ita inquiens. Si passio eũ honon fi¬
catum erat. sĩc uida exeũte ait. Nunc
clanficatꝰ ẽ filiꝰ hoĩs quõ tristem eum
metus passioĩs effecerat. nͥ forte tam
eo extimabr̃. ut transferri a se calicem
tep̾catus sit ditetis. Pat̃ tr̃isfer.c. h. a in¬

Expanded text:
timuit; nec enim voluisse ut sibi non esset passio, sed ut a suis transiret calix passionis, ita inquiens: Si passio honorificatura eum erat, sicut, Juda exeunte, ait: Nunc honorificatus est filius hominis; quomodo tristem eum metus passionis effecerat, nisi forte tam eo existimabatur, ut transferri a se calicem deprecatus sit dicens: Pater transfer cali
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ pati uelit. ⁊ cum pati eũ uelle ꝯgͦscis
religiosĩ fisãt hoc ꝯfitẽi. quã in id ĩpis
stusteq ꝓrumꝑe. uc eũ assereres ne pa¬
teretur orasse. quẽ pati uelle ꝯgnoscĩs
calice s distipłis ne in eos calix passioĩs
incũba̾m. quem a se trãsire orat. ne u
hiis .s. maneat non eĩ rogat ne secsi sit

Expanded text:
cum pati eum velle cognosceres, religiosius fuerat hoc confiteri, quam ad id impiae stultitiae prorumpere, ut eum assereres ne pateretur orasse, quem pati velle cognoscerecalicem, sed discipulis; ne in eos calix passionis incumbat, quem a se transire orat, ne in his scilicet maneat. Non enim rogat ne secum sit,
Abbreviated transcription (Latin):
quã si cauendũ male accipe bonu
Ecce eĩ fcm̃ ẽ alie malũ dũ male ac¬
cipitur bonũ sicut eccła: Apostolo
factũ ẽ bonũ. cum bñ accipit᷑ malũ¬
s. dum famulus sathane patient᷑

Expanded text:
quam sit cavendum male accipere bonum. Ecce enim factum est malum, dum male accipitur bonum; sicut e contra Apostolo factum est bonum, cum bene accipitur malu cum stimulus Satanae patienter
Abbreviated transcription (Latin):
telligatur ꝙ sicut aqua sortos coͥᷤᷤ
ac uestes abluit. ita bãps macłas
anime. sortesq uitioꝵ emũdã do
abstergit.ł. iõ ut nullũ inopia
excusaret. ꝙ poss fĩ. si ĩ uino ⁊ oło
fieret. ⁊ ut coĩs matĩa baptizãdi
in ueniretur. ap̃ õs ꝙ aqua sigͣ¬
uit. q̃ de latẽ xͥ manauit. sic̃ san¬
guis alfiꝰ sacram̃ti signũ fuit. Nõ

Expanded text:
telligatur quod sicut aqua sordes corporis ac vestis abluit, ita Baptismus maculas animae, sordesque vitiorum emundando abstergit. Vel ideo, ut nullum inopia excusaret, quod posset fieri, si in vino vel oleo fieret, et ut communis materia baptizandi inveniretur apud omnes; quod aqua signavit quae de latere Christi manavit, sicut sanguis alterius sacramenti signum fuit. Non
Abbreviated transcription (Latin):
diui si s̃. ꝗ naturi boi er̃at. ũ sint alii
supͣ illud bonũ. ꝑ iustitiã bõĩ. alii illo
cõrupto. ꝑ culpam mali. Cõuẽsio ui¬
stas iustos fecit. ⁊ aue̾sio ĩustos. utͣꝙ
fuit uoluntatis. ⁊ uolũtas utimq li¬
De libero arbitiio breuitẽ

Expanded text:
divisi sunt qui natura boni erant, ut sint alii supra illud bonum per justitiam boni, alii illo corrupto per culpam mali. Conversio justos fecit, et aversio injustos. Utraque fuit voluntatis, et voluntas utriusque lib
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s sc̃i dicta ẽ. nõ ut appareret eiꝰ ip̃ã
błis ẽ sicut pat̃ ⁊ filiꝰ s ut ex interio¬
nb̃ uisis. corda hoĩum cõmota atp̃ali
manifestu tice uementis ad occultã
ce hiĩs u̾b̾aꝑit aug̃ illũ mod̾ missioĩs
sua natura uiteatur. qui nͨ ĩ ilł cͤatunꝰ ma¬
gis erat quã in aliis. s ad alũd. In illis
enĩ erat ut per eas ad hoĩes ueniẽs ostẽ¬
teretur eẽ in ilł. ad quos ille c̾ature ue¬

Expanded text:
et eis ipsa bilis est, sicut Pater et Filius; sed ut exterioribus visis corda hominum commota a temporali manifestatione venientis, ad occultam ce his verbis aperit Aug. illum modum missionis, sui natura non videatur: qui nec in illis creaturis magis erat quam in aliis, sed ad aliud. In illis enim erat, ut per eas ad homines veniens, ostenderetur esse in illis ad quos illae creaturae ve
Abbreviated transcription (Latin):
qui putabant xͥ carnẽ sicut aliã ĩ
partes diuidendã.⁊ morsib̾ laceran¬
dam. Ideo quib̾dam placet. ꝙñ sit
nͥ falsi putand̾ ẽ in sacrificio ueritatiᷤ.
ł sicut fit ĩ magoꝵ p̃stigiis. ubi qͣdã¬
delusione falluntur oculi. ut uidea¬
tur ẽẽ ꝙ ñ ẽ. Ad ħ illi dicũt. ñ fallit
nos uisus. nec fallitur ꝙ ẽẽt si credẽt᷑
ita frangi ut ũr. nͨ illusio ẽ. qr ad ut¬
q̃ ñ fit in aliqua re.qr nich̾ ibi frã¬
gitur. Qd̃ mirabilit dĩ potñtia
fieidicunt. ut ibi sit fractio uera nͥ¬
nich frangitur.

Expanded text:
qui putabant carnem Christi sicut aliam in partes dividendam, et morsibus dilacerandam. Ideo quibusdam placet quod non sit Ambros.: Nihil falsi putandum est in sacrificio veritatis; vel sicut fit in magorum praestigiis, ubi delusione quadam falluntur oculi, ut videant esse quod non est. Ad hoc illi dicunt: Non fallit nos visus, nec fallitur; quod esset, si crederetur ita frangi, ut videtur. Nec illusio est, quia ad utquae non fit in aliqua re, quia nihil ibi frangitur; quod mirabiliter Dei potentia fieri dicunt, ut ibi sit fractio, ubi nihil frangitur. 4.
Abbreviated transcription (Latin):
s a setulis ẽ. Aitende lectõ. qr uide¬
tur dissentire ĩ hac sentẽtia illustͦs
doctões. Iõꝙ ũ oĩo repugnantia d̾ me¬
a scłis fusse. u̾ pote familianb. ⁊
mĩltiis. illio uͣo. ꝗ mi nois digͥtatis s̃.

Expanded text:
lector, quia videntur dissentire in hac sententia illustres doctores. Ideoque ut omnis repugnantia de mea seculis fuisse, utpote familiaribus et nuntiis; illis vero qui minoris dignitatis s
Abbreviated transcription (Latin):
pat̃ innisibłis. una cũ filio sicũ ĩ insibłi
euncẽ filiũ uisibilẽ faciento misisse
eum dictus ẽ. qui si ita uisibłis fieret
bilem mutata.⁊ transiẽs u̾teretur ita
missus apatre intlłigeretur filiꝰ. u̾ tm̃
missus. non ⁊̃ cũ patre mictẽ inueni¬
retur. Cum uõ sic accepta ẽ forma ẜui

Expanded text:
Pater invisibilis una cum Filio secum invisibili, eumdem Filium visibilem faciendo misisse eum dictus est: qui si eo modo visibilis fieret,bilem mutata et transiens verteretur, ita missus a Patre intelligeretur Filius, ut tantum missus, non etiam cum Patre mittens inveniretur. Cum vero sic accepta est for
Abbreviated transcription (Latin):
s. ñ ẽ. Cum dñe dicat in lege. q̃cũq
tetigit ĩmũdus ĩmũda erunt.
ignorantia eũ dixisse. aug̃ ĩ nuit
nũ. qui ap̃ hrticos uł scismaticos
datũ bap̃m nolebat cognoscere.
dũ eos nimis detestaretur. canta
eiꝰ merita usꝙ ad triũphũ mar¬
tyrii secuta sunt.⁊ ut caritatis q̃
excellebat luce obũbratio illa
fugaretur. ⁊ siꝗd purgandu
erãt passioĩs falce tolleretũ. Nec
nos qui bap̃i ueritatẽ ⁊ hĩticoꝵ
imquitatẽ agno scimꝰ. idõ cy¬
p̾ano meliores sumꝰ. sĩc nͨ petio

Expanded text:
s non est? cum Dominus dicat in lege: Quaecumque tetigerit immundus, immunda erunt; ignorantia eum dixisse Aug. innuit osum, qui apud haereticos vel schismaticos datum Baptismum nolebat cognoscere, cum eos nimis detestaretur, tanta ejus merita usque ad triumphum martyrii secuta sunt, ut et charitatis qua excellebat luce obumbratio illa fugaretur, et si quid pugnandum erat, passionis falce tolleretur. Nec nos qui Baptismi veritatem et haereticorum iniquitatem agnoscimus, ideo Cypriano meliores sumus, sicut nec Petro
Abbreviated transcription (Latin):
stionũ ait. Omĩs ꝑtũbatio. passio.
omis cupiditas ꝑtũbatio. onũs gͥ ci¬
piditas p̾assio. Omĩo uͦ passio ẽ ẽ in
nob̾. ip̃a passioe patim̃. Onũs gͥ cuꝑpi¬
ditas cum ẽ ĩ nob̾. ip̃a cupiditate ꝑa¬
aũt passio. ĩ q̃ntũ ip̃a patim̃. ñ ẽ pec¬
catũ. Ita ⁊ d̾ timõe. Non eñi ꝯseqñe

Expanded text:
 ait: Omnis perturbatio, passio; omnis cupiditas, perturbatio. Omnis ergo cupiditas, passio. Omnis vero passio cum est in nobis, ipsa passione patimur. Omnis ergo cupiditas cum est in nobis, ipsa cupiditate paautem passio in quantum ipsa patimur, non est peccatum; ita et de timore. Non enim conse
Abbreviated transcription (Latin):
liccum lamabat. non d̾elinquendu
Sigͦ illa d̾dlictio unioĩs intlligat᷑ soło
illũ defendit. Ut moueretur seꝑauit se
diuinitas qr subtrax̃ ꝓtectionẽ s nõ
soluit unionẽ seꝑauit se foris ut ñ eẽt
ad defensionẽ. s non intus defuit ad u¬
nionem. Siñ ibi cohibuiss potñtiã
s exeruisset ñ moreret᷑ .x̃. xpc mortuuᷤᷤ¬

Expanded text:
lictum clamabat, non derelinquendum. Si ergo illa derelictio unionis intelligatur solutio, illum defendit ut non moreretur. Separavit se divinitas, quia subtraxit protectionem, sed non solvit unionem. Separavit se foris, ut non adesset ad defensionem, sed non intus defuit ad unionem. Si non ibi cohibuisset potentiam, sed exercuisset, non moreretur Christus. Mortuu
Abbreviated transcription (Latin):
iubꝰ appariusse asserit. ꝑ plexam q̃sti¬
oñe ꝓponit. qͣ nͦ absoluit. Quẽno
utrum in ilł cõꝑalibꝰ appautionibꝰ ca¬
tura aliqͣ c̾aretur ad illud opꝰ tm̃. ĩ qͣ
d̃s hominibꝰ appareret. an angłi qͥ añ
erat ita nuitarent᷑. ũ manẽtes ĩ suis
spiritalibꝰ cõꝑibꝰ. assumẽnt. ex cõpis¬
lentia ĩferioꝵ elem̃toꝵ matĩa aliꝗͣ

Expanded text:
lexam quaestionem proponit, quam nec absolvit, quaerens utrum in illis corporalibus apparitionibus creatura aliqua crearetur ad illud opus tantum, in qua Deus hominibus appareret: an angeli qui ante erant ita mitterentur, ut manentes in suis spiritualibus corporibus assumerent ex corpulent
Abbreviated transcription (Latin):
buta sͣ a c̾atoͣe potẽtiã. Sꝯ fateo̾ exce¬
de uires intẽtioĩs mee. uttũ ãgłi ma¬
ũete sp̃ali sui cõꝑis qͣlitate. ꝑ hanc
occultis oꝑante̾. assum ãt ex infi̾oribꝰ
elem̃tis cõpulñtioͣibꝰ ꝙ sͥ coaptatum
q̃i aliꝗͣ uestem mittent. ⁊ u̾tant ĩ qͣs¬

Expanded text:
. Sed fateor excedere vires intentionis meae, utrum Angeli manente spirituali sui corporis qualitate per hanc occultius operantes, assumant ex inferioribus elementis corpulentioribus, quod sibi coaptatum, quasi aliquam vestem mutent et vertant in q
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ quã nos crede ꝓmisimꝰ. t̾tio ca¬
pita nrã in sacro fontedim̾simꝰ.
qui orto bapĩduplici misterii. si¬
gnificancẽ celebratur. recte eĩ t̃tõ
mẽsi estis. qui accepistis bapm̃ in
noĩe tͥnitatis. recte t̃tio m̾si estis¬
ꝗ accepistis bap̃m ĩ noĩe. xͥ ꝙ die
tͣtia resurex̃ amortius Ila eĩ t̃tõ
repetita dim̾sio. typũ dominice
expͥmit sepulture. Constat gͦ bap
tm̃ ñ peccat nͥ ꝯsuetudo eccłẽ ob¬

Expanded text:
quam nos credere promisimus, tertio capita nostra in sacro fonte demersimus; qui ordo baptizandi duplici mysterii significatione celebratur. Recte enim tertio immersi estis, qui accepistis Baptismum in nomine Trinitatis. Recte tertio immersi, quia accepisia resurrexit a mortuis. Illa enim tertio repetita immersio, typum dominicae exprimit sepulturae. Constat ergo bapttantum, non peccat nisi consuetudo Ecclesiae ob
Abbreviated transcription (Latin):
si semł tm̃ mergere. Ibi tñ dũ taxat
semel mẽgere licet. ubi cõsuctudo
eccłe tał existit. Si quis nõ id fatẽ
incipiat. ubi cõsuetudo tał ñ est.
h̃sibilẽ se cõstituit. uñ aimo. In suo
sensu habundabat cipͥanꝰ. cũ semł
telligebat studiose implebat boĩs
oꝑib̾ habundando. l in hoc nesciꝰ
delinque̾t. S quia boĩs oꝑib̾hun¬
dabat. postea correptꝰ adõ.habũdauit
altiõi sensu t̃ illos m̾gendo. Ecte hẽ
quia deliꝗd qui semł m̾sit. S ħ iõ¬

Expanded text:
immergere. Ibi tamen duntaxat immergere semel licet, ubi consuetudo Ecclesiae talis existit. Si quis vero id facere incipiat ubi consuetudo talis non est, ehensibilem se constituit. Unde Haymo: In suo sensu abundabat Cyprianus, cum semel quia quod intelligebat, studiose implebat bonis operibus abundando, licet in hoc nescius delinqueret: sed quia bonis operibus abundabat, postea correptus a Deo abundavit altiori sensu, ter illos mergendo. Ecce habemus, quia deliquit qui semel mersit. Sed ho
Abbreviated transcription (Latin):
coartatur. Uñ ag̃. Qd̾ ag̾cis uł alatiniᷤ
necc̃itate.d̾ ineffabłi trintate dictũ
sit. Aꝑiens ĩ .uii. ł .d̾.tͥ. ait. Loquendi cã
de in effabłib̾. ut fari aliqͦm possemꝰ a
quã sub̾a solet intlłi. Et ut intelligat᷑
salt̃ inenigmate placuit ita dici. ut
cũ quẽretur auidtͥa sint. auꝗd drẽtũ.

Expanded text:
s vel Latinis necessitate de ineffabili Trinitate dictum sit aperiens, in lib. 7 de Trin. ait, c. 4: Loquendi causa de ineffabilibus, ut fari aliquo modo possequam substantia solet intelligi. Et ut intelligatur saltem in aenigmate, placuit ita dici, ut cum quaereretur quid tria sunt, aliquid diceretur;
Abbreviated transcription (Latin):
tres ꝑ̃s cũ tres dõs. aut tres eẽnnas ñ
dicamꝰ. Quia uolumꝰ uł umũ aliqd̾
nccablu suare huic significatioĩ. qua
ꝓr sus inopia humanũ laborat eloquiũ.
ceretũ. Nõ eĩ rei in effabłis eminẽtia ħ
uocabło explicari ualet. Ette ostãdit q̃

Expanded text:
en tres deos aut tres essentias non dicamus? Quia volumus vel unum aliquod vocabulum servare huic significationi qua c. 9, magna prorsus inopia humanum laborat eloquium: ceretur omnino. Non enim rei ineffabilis eminentia hoc vocabulo explicari valet. Ecce ostendit qua
Abbreviated transcription (Latin):
tifidos sinꝰ eaꝵ. quib oĩb ex magno in¬
an pͥncipium est.
De oꝑe quãti diei
quando facta sunt luminaria.

Expanded text:
tifidos sinus earum, quibus omnibus ex magno mari principium est. 6. De opere quartae diei, quando facta sunt luminaria.
Abbreviated transcription (Latin):
to. ꝯtẽp̃natus ẽ. Ex affectu hũao sensuali¬
tatis quid̾ ñ roĩs illud uoluit ⁊ petiit. ꝙ
ñ impetrauit. nec iõ petiit ut ĩpetraret.
qr sciebat dm̃ nõ eẽ facturũ illd̾ nec illd̾
E uolebat affectu rdĩs uł uolũtate di¬
uinicatis.
D quid gͦ ꝑetiit ut m̃b̾s formã p̃beret.
ĩmmente ꝑturbaticẽ clamãli ad clñm

Expanded text:
do, condemnatus est. Et ex affectu humano sensualitatis quidem, non rationis, illud voluit et petiit, quod non impetravit. Nec ideo petiit ut impetraret, quia sciebat Deum non esse facturum illud; nec illud fieri volebat affectu rationis vel voluntate divinitatis. Ad quid ergo petiit? Ut membris formam praeberet imminente turbatione