comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
insuꝑ adnes ꝑuenisse  cognos¬
cite. quia solidos dedit  adusuras qd
uos o cumonii sedulitate pquire¬
re. et suta constit̾it: alium eligite. ⁊
matoribꝰ usurarũ nlła rde manus
imponimus.Siuo subtiuhita inqͥ¬

Expanded text:
insuper ad nos pervenisse cognoscite, quod solidos dedit ad usuram. Quod vos oportet cum omni subtilitate perquirere, et si ita constiterit, alium eligite, etmatoribus usurarum nulla ratione manus imponimus. Si vero subtili habita inq
Abbreviated transcription (Latin):
pmiam dei tribulonum flagell̃ solz per¬
ficdia castigari nunquid quia mores op¬
tum lib̾tate uoluntatis eligũtur toõ mo¬
res pessimi ñ legis integñtate puiuntmr.
S tam̃ male uiuedi uitux disciplina pre¬
constitute sũt. ñ eis bñfacẽ cogiini set
malefacẽ prohicemim. nam bñface̾. neo
põt nsi elegerit. nisi amau̾it qd est in lib̾a
uoluntatq cum adadũsus ues leges cõ¬
sticut ad mom̃ nos c̃dite ut cogitetis q̃r e
ista patiamini. Si pp̾iustĩam reuera islip¬
secutores nñ sunt. nos aũt beati estis qui
psecu .pas. es pp̃.uisti. qui a possi.reg. celor.
hoies duisorum scelerũ rei qui pẽas legi¬
bpẽdunt ꝓfecto infelices.⁊ mhoc et ĩfu¬

Expanded text:
rdiam Dei, tribulationum flagellis solet perfidia castigari. Nunquid quia mores optimi libertate voluntatis eliguntur, ideo mores pessimi non legis integritate puniuntur? Sed tamen male vivendi ultrix disciplina praeconstitutae sunt, non eis benefacere cogimini, sed male facere prohibemini. Nam benefacere nemo potest nisi elegerit, nisi amaverit, quod est in libera voluntate. Cum aliquid adversus vos reges constituunt, admoneri vos credite, ut cogitetis quare ista vos patiamini. Si propter justitiam, re vera illi persecutores vestri sunt, vos autem beati qui pediuersorum scelerum rei qui poenas legibus pendunt, profecto infelices et i
Abbreviated transcription (Latin):
croscã mistĩatractare tribuantur.
Quibsinhoc oꝑe positis aliquid
ꝓpriencc̃itãtis occurrat: quis fide¬
lium de sua salute confidat ubi
mistres ipõs curationis humane
tantaꝓspexerit calamitate uexaĩ
atq ico ñccĩo remouedi sũt. ñe
quibustiet pro quib mortuus
est xp̃s. scandalum gñctur infirm¬
is. Postremosi corpore santiatuz
fortassis aut debilem nequaq̃m
sc̃a conting̾e lex duũna permisit
qñto magis  donicelestis dispen¬
satores cẽ no couenit qd est dete¬
capti uxores bnt sipostea religio
siux̾int clicfieri ñ prohñtoraꝵic̃

Expanded text:
crosancta tractare tribuatur. Quibus si in hoc opere positis aliquid propriae necessitatis occurrat, quis fidelium de sua salute confidat, ubi ministros ipsos curationis humanae tanta prospexerit calamitate vexari? Atque ideo necessario removendi sunt, ne quibuslibet, pro quibus Christus est mortuus, scandalum generetur infirmis. Postremo, si corpore sauciatum fortassis aut debilem nequaquam sancta contingere lex divina permisit, quanto magis doni coelestis dispensatores esse non convenit quod est deteuxores habent, si postea religiose vixerint, clerici fieri non prohi
Abbreviated transcription (Latin):
scorum prum ꝓhibent sanctõos sõ
añathmatis uinculo int̾dicimꝰ ne
canonicide sede epali ab electõe ep̃o¬
rum exctudant religlosos uiros. s
eorum cõsilio hõesta et ydõea p̃ ĩ ep̃¬

Expanded text:
rum prohibent sanctiones, sub anathematis vinculo interdicimus, ne canonici de sede episcopali ab electione episcoporum excludant religiosissimos viros, sed eorum consilio honesta et idonea pe
Abbreviated transcription (Latin):
mulieris digna cõuinctiou¬
num facit. mm. et sicut duorum
copulatiounũ ꝑficit corpo. itacle¬
ñcatus et sac̃dotium queunũ fai¬
unt p̾sbrm et electõ et cõsecratõ r¬
unum facuint ep̃m. Que omĩa ef¬

Expanded text:
mulieris digna conjunctio unum facit matrimonium, et sicut duorum copulatio unum perficit corpus, ita clericatus et sacerdotium unum faciunt presbyterum, et electio et consecratio unum faciunt episcopum: quae omnia
Abbreviated transcription (Latin):
a nob elctum asseritis omio ut dr
simplex est et nostis quia htpr̃e tał
sciat ẽc sollicitus.
distĩctio . xl.

Expanded text:
a vobis electum asseritis, omnino ut dicitur simplex est, et nostis, quia talis hoc sciat esse solicitus. DISTINCTIO XL.
Abbreviated transcription (Latin):
re. Itẽ si semꝑ eẽt culpabile ꝑsecutoe̾m
facere ñ scriptum eẽt inscis libris detra¬
hentẽ ꝓximo suo occulte huncpscque¬
bar.aliqñcrgo et qui eam patitur inus¬
tus c̃. et quicam  facit  iniustus ẽs pla¬
ne sepe et mali psecuti sunt bonos⁊ bo
consulendo ꝑ disciplinaIlli ĩmaniter
Illi tempanter. Illi semẽtes cupiditate
tredinẽ. occideunt impii ꝓph̾as. occide¬
runt impios etͣpphe. fagellau̾unt in¬
Inhis omĩb quid attẽditur nisi quis
eorum pro u̾itate. quis promiquitate

Expanded text:
. Item si semper esset culpabile persecutionem facere, non scriptum esset in sanctis Libris: Detrahentem proximo suo occulte, hunc persequebar . Aliquando ergo et qui eam patitur, injustus est, et qui eam facit, justus est. Sed plane semper, et mali persecuti sunt bonos, et consulendo per disciplinam; illi immaniter, illi temperanter; illi servientes cupiditati, tredinem. Occiderunt impii Prophetas, occiderunt impios et Prophetae. Flagellaverunt JuIn his omnibus quid attenditur, nisi quis eorum pro veritate, quis pro iniquitate,
Abbreviated transcription (Latin):
It po panca. Si enim quisq̃m inimicuz
suũ periculosis febrib frencticũ fem cur¬
rerc urde̾t in p̾cipitiũ. none tuc pocius
malum promaloreddet. si sic ue euni¬
garet. et eitũc tam̃ molestissimꝰ. ⁊ aduer¬
sissimus uidctur qñ utilissimus et miẜ¬
icordissimus extitisset .d plane sauite

Expanded text:
. si enim quisquam inimicum suum periculosis febribus phreneticum factum currere uideret in praeceps, nonne tunc potius malum pro malo redderet, si eucuraret? Et tamen tunc ei molestissimus et adversissimus videretur, quando utilissimus et misericordissimus exstitisset. Sed plane salute
Abbreviated transcription (Latin):
pie desidium uoluntatis et
laudade diffimitoĩs intẽtio sac̾dota¬
lib sic sempstudiis aduuiada. cura
pro quiete religiose conusatoĩs sut
dispoĩta. uł ordinata necclissimul¬
ationeglige. nec quedã ualcat pre¬
sumptio pturbare. s sicut hoc qḋ ro

Expanded text:
pie desiderium voluntatis et laudande devotionis intentio sacerdotalis sit semper studiis adiuvanda, cura pro quiete religiose conversationis sunt ordinata, nec dissimulatio neglegere, nec quedam valeat presumptio
Abbreviated transcription (Latin):
pñtiuissiõe p̾cipimus. s illa que
olim urdc̃tur idulta firmamus
cum nulli dubrum sit qd̃ñ solu
cam que est capud ecc̃arum debe¬
at refeml. et inde normam sumc
unde sumpsit exordium ne cap̃
institutõnis uideatur omitti. Cu¬
sac̃dotes qui nolunt ab apłopei
cccãm soliditate diuelli. Siqui
hec aplice sedis p̾cepta ñ obsen¬
uent pccpti honoris ẽẽ hostis no

Expanded text:
nti jussione praecipimus, sed illa quae olim videntur indulta firmamus, cum nulli dubium sit quod non solcam, quasi ad caput Ecclesiarum, debet referri, et inde normam sumere unde sumpsit exordium, ne caput institutionis videatur omitti, cusacerdotes, qui nolunt ab apostoliEcclesiam, soliditate divelli. Si quis haec apostolicae sedis praecepta non observaverit, percepti honoris host
Abbreviated transcription (Latin):
ut nlls moãchor.pro lucro¬
toreno de moastio exire nefandis
dare. neq filiõlũ de baptõ accipere
neq uaptigare. neq in firmũ iusi¬
tare. neqz mõtuum sepelre. neq
adeccãm scłarm transire. neq
quibuscumq negocus se implic̃¬
re. sit claustro suo contẽtus quia
sicucpiscis sine aqua carec uita: it̃
sine  moast̾io moach. sedeat itaq
solicarius  ettaceat.quia mundo¬
est mortius. deo autẽ uunt. gnos
tis.sedeat igitur tristis⁊ offõsuo

Expanded text:
ut nullus monacorum pro lucroterreno de monasterio exire nefandissdare, neque filium de baptismo accipere, neque baptizare, neque infirmum visitare, neque mortuum sepelire, neque ad ecclesiam secularem transire, neque qualibuscumque negociis sese implicare. Sitclaustro suo contentus, quia sicut piscis sine aqua caret vita, ita sine monasterio monacus. Sedeat itaque solitarius et taceat, quia mundo mortuus est, Deo autem vivit. Agnosctis. Sedeat igitur tristis et officio suo
Abbreviated transcription (Latin):
anepercussor dr ille doctor qui
seimõe inutui conscĩam ꝑcutit
infirmorum: Ideotene uos et om̃s

Expanded text:
ane percussor ille dicitur doctor, qui sermone inutili conscientiam percutit infirmorum. Ideo tenere vos et om
Abbreviated transcription (Latin):
diripuit. caucat itaq unusquisq ne
auc unguã aut aures hãt prurientes.
.lne aut iꝑe aliis detrahat. aut alios de
pheta. adu̾sus firm cuũ loquebaris de¬
trahendo audiat. sẽcadũsus filiũ ma¬
tris tuc pocbas scandalumac̃. Parcãti
singuli detractõi ungue custediantq
sermioẽs suos etsciant quia cuct i qui
nẽo muito andicori ubent̾ refcit. offi¬
tium singuloꝵ sudilctissimi. ñ solu

Expanded text:
diripiunt. Caveat unusquisque, ne aut linguam, aut aures habeat prurientes, id est, ne aut ipse aliis detrahat, aut alios audiat adversus fratrem tuum loquebaris detrahendo, et adversus filium matris tuae ponebas scandalum, etc. Parcant singuli detractioni linguae, custodiantque sermones suos, et sciant, quia cuncta, quae Nemo invito auditori libenter refert. Officii sing
Abbreviated transcription (Latin):
nim et scõrum prũm instituta pro:¬
rumpẽs et gradum filiorum sc̃c̃ad.
norumirep̃sumpserit.⁊ hac aplicã
sedem inuad̾e quilibet ex sup̃dictis
temptaiuit et ad sũmũ pontificlez
honorem ascende uoluit ip̃i et sibi
fauentibꝰ: fiat ppetuũ anath̾a et .ĩ.
Siquis resistere p̾sumpserit sacer¬
dotibatq primatib cc̃ce uł cũcto
clero adcligẽdum sibi rd̃anũ. pon.¬

Expanded text:
num et sanctorum patrum statuta prorumpens in gradum filiorum sanctae Rnorum, ire presumpserit et hanc apostolicam sedem invadere quilibet ex supradictis temptaverit et ad summum pontificalem honorem ascendere voluerit, ipsi et sibi faventibus fiat perpetuum anathema. Item infra: Si quis resistere presumpserit sacerdotibus atque primatibus ecclesiae vel cuncto clero ad eligendum sibi Romanum pon
Abbreviated transcription (Latin):
cceꝙmsacris ordinibo co¬
stitutiurores br̃e ñposst̃.
uł sibigami aliqui fũint
inueti: adsacros ordines ascede
ñualc nt O queritur siquis pre¬
terurorem concubinam but. u¬
gum in sacdotem ꝓmoĩi ualeat.
ẽ al cte a sacris ordimbo auc̃te ca¬
nonum aplorum ꝓhibetur. In

Expanded text:
sacris ordinibus constituti uxores habere non possunt, vel si bigami aliqui fuerint inventi, ad sacros ordines ascendere non valent. Sed quaeritur, si quis praeter uxorem concubinam habuerit, utrum in sacerdotem promoveri valeat? Talis a sacris ordinibus auctoritate canonum Apostolorum prohibetur, in
Abbreviated transcription (Latin):
et gub̾net ẜmꝯpetentẽ singulis
reuerentiam ⁊ puidẽtiam gerat
onms  regionis que subipius ci
uitate ẽ. itaut etiam orcuinare ei
prebros et cliacces ꝓbabili indici¬
oliceat. ⁊ de singulis ip̃ius regio¬
nis causis cum molatoc ⁊ ponde
cisceptare. ultra autẽ nich̾ agere
ꝑmittitur. citra metropolitaĩ ep̃i
consciamnec metropolitanus

Expanded text:
 singulis reverentiam, et providentiam gerat omnis regionis, quae sub ipsius est civitate, ita ut etiam ordinare ei presbyteros et diaconos probabili judicio liceat, et de singulis ipsius regionis causis cum moderatione et pondere disceptare. Ultra autem nihil agere permittitur citra metropolitani episcopi conscientiam, nec metropolitanus
Abbreviated transcription (French):
accidant que insacerdotibus
sunt rep̾hendenda persoĩs. plus tñ
erga corngendos agat beniuolctia
quã seuitas plus cohorcatio q̃mꝯ
minatio plus caritas q̃m potestas
sz abhus quiq̃sua suntquerũt.no
deiciatur ab offõd¬

Expanded text:
accidant, quae in sacerdotalibus sunt reprehendenda personis, plus tamen erga corrigendos agat benevolentia quam severitas, plus cohortatio quam commotio, plus charitas quam potestas. Sed ab his qui quae sua sunt quaerunt, non Dejiciatur ab off
Abbreviated transcription (Latin):
cum publicanis et pcc̃orib et mala¬
tium omĩbꝰ muinam patientib. ex¬
poeñdo addit aug̃ abhiis qui ñ sunt
suiuiris. inquos nequit disciplinam
lere. nec salua pace ecce. malpunri
possunt.tollandi sumt potius ꝙͣuiol¬

Expanded text:
cum publicanis et peccatoribus mandcium omnibus injuriam patientibus, exponendo addit Augustinus: ab his, qui non sunt sui juris, in quos nequit disciplina elere, nec salva pace ecclesiae mali puniri possunt, tolerandi sunt potius, quam viol
Abbreviated transcription (Latin):
orcunatoc̃m aliqua mucisse noss¬
cutur. anpossint canmelinquere
sius⁊ eccẽ rebo alqua acquisisse
noscũtur.anutrisqz coĩceran sing¬
¶uinco . si testã eis liccat confice̾¬

Expanded text:
post ordinationem aliqua invenisse noscuntur, an possint ea relinquere suis et ecclesiae rebus aliqua acquisisse noscuntur, an utrique communiter, an singQuinto, si testamenta liceat eis confice
Abbreviated transcription (Latin):
liam ꝯsticutis scribes aic. nemo
unq̃m aplico culmii de cuius
uiditio noucet retractari. m̃nu
cbuias audact̃ intũlit. nemom:
hoc rebelł exticit. nisiquide seuo¬
lũit indicari⁊ beatus pp̃ gelasiu
nec de eius uicdicio  romane.cc¬

Expanded text:
liam constitutis scribens ait: Nemo unquam apostolico culmini de cujus judicio non licet retractare  manus obvias audacter intulit, nemo in hoc rebellis exstitit, nisi qui de se voluit judicari, et B. Papa Gelasius: Nec de ejus judicio
Abbreviated transcription (Latin):
tea intlligesaimum integiũ peĩteat
si aũt scit et negłex̾it et posteapnĩa
niteat. Siquis ꝑmisent brticum mmis¬
sam suam celcbrare mecca sua catholi¬
ca et nescit. xl dies peĩteat. sipreuerẽ¬
tia eius annũ unũ peiteat. s ipro dap¬

Expanded text:
tea intelligens annum integrum peniteat. Si autem scit et neglexerit et postea penitentiam niteat. Si quis permiserit hereticum missam suam celebrare in aecclesia catholica et nescit, XL dies peniteat, si pro reverentia eius, annum integrum peniteat; si pro da
Abbreviated transcription (Latin):
lissimꝰ m atq strenuus ur̃e
subumitatis legatus. licet nlram
ce.se. moris fuit. absq sig̃tis apici¬
b uncũq legatc̃em suscipe. nos tñ
uos milla honorates. euisq guita¬
tẽ. et elcquioꝵ illiꝰ ĩdicas cognos¬
decuit suscepimꝰ ⁊ sic̃ hoestũ fu̾it ci
crecudĩmus.
distinctio. xcomii.

Expanded text:
lissimus vir atque strenuus vestrae sublimitatis legatus, licet nullampicibus undecunque legationem suscipere, nos tamen vos in illo honorantes, ejusque gravitatem et eloquiorum illius veridicas cognosdecuit suscepimus, et ei, sicut honestum fuit, credidimus. DISTINCTIO XCVIII.
Abbreviated transcription (Latin):
ecreta legalia desponsata
siconũti uoliut nullo oio
a nisiex amboꝵ conssu dõ offem
ñualeat. cumurrsu corporis põt¬
tatem ñ hẽat:set mulier.sponse
aũt moĩst̾ium possũt elige. spõ¬
si ñ exquisito conssu sponsaꝵ ꝓpoĩ¬

Expanded text:
ecreta legalia desponsatam, si converti voluerit, nullo omnino a, nisi ex amborum consensu, Deo offerri non valeat; quum vir sui corporis potestatem non habeat, sed mulier, sponsae autem monasterium possint eligere, et sponsi non exquisito consensu sponsarum propo
Abbreviated transcription (Latin):
nes actus publicos. quib occe¬
patũs eras relinquere cupiebas. ⁊ te
inccium scm̃conferre atq in ea uat̃
uu̾e in qua serui dei moãcbi uuiũt.¬
cum ergoce ec̃ mhoc ꝓpoĩtogaudemo
Naingastiuxorẽ duxisti.s si conui
gemno heres dicem tibi qd et tubim

Expanded text:
nes actus publicos, quibus occupatus eras, relinquere cupiebas et te in otium sanctum conferre atque in ea uita uiuere, in qua serui dei monachi uiuuntnes actus publicos, quibus occupatus eras, relinquere cupiebas et te in otium sanctum conferre atque in ea uita uiuere, in qua serui dei monachi uiuunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quia et si tu eam prillaũba tutanẽ¬
sia duce ñ  debueras. illa tñnicħ eoꝵ
sciend innocent̃cibi et simplrnup
chum fieri⁊ oreꝓnũtiauit seuel¬
le mocum scm conferre ñtñ postca
coactus ẽ suscipe qd̃ corde cõcepit. et

Expanded text:
quia, et si tu post illa tua verba Tubunensia ducere non debebas, illa tamen nihil eorum sciens innocenter tibi et simplicitechum fieri, et ore pronunciavit, se velle in otium sanctum conferre, non tamen postea coactus est susci
Abbreviated transcription (Latin):
ba ꝑseucrtt. Missas qu̾coz publica
incẽcbu ficri omĩophibemus. ne
indei suorum recessib ⁊ eorimi rec¬
eptacus ulla ppłaris conuetus pre
ram collocare. uł qmlibet poitatẽ
excerc̃e impandinec aliq̃mordĩ¬
toem q̃muis leuissima faciẽdi m¬
si ab attẽ fint regatus q̃tinus mõa¬
chi semꝑmaneant in albatũ suo¬
rum pottate. ucremotis neratõib̾
accunctis grauamimb dimy

Expanded text:
 Gregorius. Missas quoque publicas in coenobio fieri omnimodo prohibemus, ne in Dei servorum recessibus et eorum receptaculis ulla populis praebram collocare, vel quamlibet potestatem exercere imperandi, nec aliquam ordinationem quamvis levissimaAbbate fuerit rogatus, quatinus monachi semper maneant in Abbatum suorum potestate, vt remotis vexationibus ac cunctis grauaminibus, d
Abbreviated transcription (Latin):
Epniam a sacerdote acceptam abs¬
q aliqua nccĩtate dic dominica
pro quadam religioe iciunauent.
sicut manichei anathema sit.deq̃.¬
milit̾ et ꝙ ab apłis traditus
canone tenet. antiquitus
placuit ut per om̃s dies domim¬
cos et per os dies pasce usqz ad pen¬

Expanded text:
entiam a sacerdote acceptam aut aliqua necessitate die dominica pro quadam religione jejunaverit sicut Manichaei, anathema sit. Similiter et quod ab apostolis traditum canon tenet antiquus, placuit tam per omnes dominicas quam per omnes dies paschae usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
an ⁊ dyacom bo debeant cum ordi¬
nusq̃m nisi nos fallat obluuolegi¬
ca decreta scĩtatem tuam transmit¬
timus et que sint tibunconsecra¬
tionib et orcdia cõibobseruanda
principia pagine  ad decẽtium eu¬
gubinum ep̃m misse. te affatuin

Expanded text:
an et diaconibus debeant, cum ordinusquam, nisi nos fallat oblivio, legie canonica decreta sanctitatem tuam transmittimus: et quae tibi sint in consecrationibus et ordinationibus observanda, principia paginae ad Decentium Eugubinum episcopum missae te affatim
Abbreviated transcription (Latin):
dos q̃m reliqui fideles omnes
summã debent hre curam dehis q
percunt q̃tinus eoꝵ redargutõc ant
corrigãtur a pecĩs. aut si incorngibi¬
les appaniint: ab ecca scpairẽtur. scd̾a

Expanded text:
s quam reliqui fideles omnes summam debent habere curam de his qui pereunt, quatenus eorum redargutione, aut corrigantur a peccatis, aut si incorrigibiles apparuerint, ab Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
ti actoe et sacci nominetñr. q̃mui
no sitamimus sacci sumpiendi.d
puniri.ubro.ix .c. ti.ad .i. corne¬
plo sacrarum lr̃arum dicclitianiet
um qui asseuerat se homicroi
um nouoluntate s cañ fortu¬
ito fecisse cum calcs ictu mortis ce¬
casio p̾bita uideatur sipocita est. ne¬
qz suꝑ hoc ambigi pocit. om̃imetu
ac suspitõe remoca. q̃mexamisse
reidiscumine sustinet: scdm id qł
adnotatõe ura conp̾hẽsum est nol¬
umus ubari. Item imperator ato

Expanded text:
ti actione etiam sacci nomine tenetur, quamvis non sit ei animus sacci surripiendi. puniri, lib. IX Cod. tit. ad leg. Corneplo sacrarum litterarum Diocletiani et , qui adseverat homicidium se non voluntate, sed casu fortuito fecisse, cum calcis ictu mortis occasio praebita videatur, si hoc ita est neque super hoc ambigi poterit, omni metu ac suspicione, quam ex admissae rei discrimine sustinet, secundum id quod adnotatione nostra comprehensum est volumus
Abbreviated transcription (Latin):
sunt aliem ab eius participatt̃e qua
suo arbitrio relinquerũt. ñ pelluntur
set abire ꝓmutũtur sicutilliqui au¬
xerunt durus ẽ bic sermo. ⁊ quis põt
eum aucdire: atq ita abicrunt retior¬
sum ñ repuisi set abire ꝑmissilhĩc eti¬
am apłs cumde excoĩcandis ageret
premisit.siquis frat. ⁊qͥde infidelib
autẽ supposuit dicẽs. eos qui forissũt
dñs iudicabit. de biis autẽ quuntu
sunt: nob̃ urom̃ cõmisit sicut autẽ
ẽxeo qd̾ apłs ait. frat et exeis que de
sidelib et infidelib supposuit. appet
est eo cui maledicit̃. li quido constate
um qui ab intogritate catholice fiori
recedit malecdicẽdi uł bñdicẽcli põt¬
tatem mĩmeh̾t. catholicum namq
ut pote se suꝑiorẽ maledice ñ ualet. In
alienum a fide tanq̃min sibiequalez
sniamdare nõpot. ¶Hec autẽ que de
hr̃ticis atq scismaticis uł ercoĩcatis:¬

Expanded text:
sunt alieni, ab ejus participatione, quam suo arbitrio reliquerunt, non repelluntur, sed abire permittuntur, sicut illi, qui auxerunt: Durus est hic sermo, et quis potest eum audire? atque ita abierunt retrorsum, non repulsi, sed abire m de excommunicandis ageret, praemisit: Si quis frater, etc., de infidelibus autem supposuit, dicens: Eos, qui foris sunt, Dominus judicabit. De his autem, qui intus sunt, nobis judicium commisit. Sicut autem ex eo, quod Apostolus ait: Frater, et ex his, quae de fidelibus et infidelibus supposuit, apparet, est eo, cui maledicitur, liquido constat, eum, qui ab integritate catholicae fidei recedit, maledicendi vel benedicendi potestatem minime habere. Catholicum namque, utpote se superiorem, maledicere non valet; in alienum a fide, tanquam in sibi aequalem, sententiam dare non potest. Haec autem, quae de haereticis, atque schismaticis, vel excommuni
Abbreviated transcription (Latin):
c̃gati sunt in noĩe meo: ioi egosum
mmetio eoꝵ. numirũ cuctis ondẽs
se nõhĩtare in corlibꝰ eor. qui supbie
singłantatẽ secuti acorporio  xͥ comp̃¬
ge semetip̃os anumpunt. In quibus
suras refugies locumnoh̾t. cũ cigo
pcc̃a dimitt̾e uł ten̾e excoĩcare uł re¬

Expanded text:
ibi ego sum in medio eorum; nimirum cunctis ostendens, se non habitare in cordibus eorum, qui superbiae singularitatem secuti a corporis Christi compage semetipsos abrumpunt. In quibus suras refugiens locum non habet. Quum ergo peccata dimittere vel tenere, excommunicare vel re
Abbreviated transcription (Latin):
diius ullum penitus obtineant
possibile erit ostende uobis si taṁ
abhus qui inferioris dignitatis
uł ordims sunt iudicialibꝰ sub¬
mitti diffinitionib. et siquidem
tp̃rdyoclitianet maximianiauz¬
torum. Maitellinus ep̃s urbis ro¬
me. qui postea insigius martir
effectus est: a deo cõnpulsus est a
paganis ut templum eorum int¬
ressirꝰ granathuns suꝑprimas im¬
poneret. Cuius reigr̃a collectount¬
u̾sorum cõcilio ep̃orum et inquisi¬
toe fc̃a hoc idem pontifex seegisse ꝯ¬
om̃s dicent tuo orc uiclica causa
tuam ñm̃d iudicio. et it̾um noli
audiri in nro iuditio. s coluge in
sinutuo cãm tuam et uisus qm̃¬

Expanded text:
di jus ullum penitus obtineant.possibile erit ostendere vobis si tamen ab his qui inferioris dignitatis vel ordinis sunt, judicialibus submitti diffinitionibus. Siquidem tempore Diocletiani et Maximiani Augustorum, Marcellinus episcopus urbis Romae, qui postea insignis martyr effectus est, adeo comppaganis ut templum eorum ingressus, grana thuris super prunas imponeret. Cujus rei gratia collecto numerosorum concilio episcoporum et inquisitione facta, hoc idem pontifex se egisse comnes dicerent: « Tuo ore judica causam tuam, non nostro judicio. » Et item: « Noli audiri in nostro judicio, sed collige in sinu tuo causam tuam. » Et rursus
Abbreviated transcription (Latin):
quodam tp̃r ꝯ̃ sistum p̃pãtemptas¬
sent quedam mali iumoris obice
et in cõsiuo cui ualentinianus
etin arbitrio prefati pontificis tr¬
buit uidicare iuditiũ suuma enĩ
nullus pontificum mĩorumuel
inferiorum uibium subactus ui¬
diciis inuenitur.

Expanded text:
 Sixtum papam tentassent quaedam non boni rumoris objicere, et in concilio, cui et Valentinianus et in arbitrio praefati pontificis tribuit judicare judicium suum. Etenim nullus pontificum minorum vel inferiorum urbium subactus judiciis invenitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ut nes affem deinris sermomibu¬
agnoscam ⁊ si bolocausta obtulĩt¬
ut indemnt iciunare. dare elemosia
pudiciciam pollic̾i que holocausta
sunt ua. ñea suscipit dns. namño
sacrifitioꝵ magnitucdine set offerẽ¬

Expanded text:
ut nos affectum Dei nostris sermonibus cognoscamus. Et si holocausta obtulerint, videantur jejunare, dare eleemosynas, pudicitiam polliceri, quae holocausta sunt vera, non ea suscipit Dominus. Non enim sacrificiorum magnitudinem, sed offere
Abbreviated transcription (Latin):
u qui furtis publicis ĩplicͣ
tium ex idiscrete  deffensions
ausu.mnnos ullomo transferan
sec q̃ntum decet eccãm. amonẽ
douerbo  int̾cessionis adhibẽdo
quibrualecis succinrite. ut et a¬
furandi ꝯsid̾at᷑¬

Expanded text:
 in furtis publicis implicattium ex indiscretae defensionis ausu in nos ullo modo transferamus; sed, quantum decet Ecclesiam admonendo et verbum intercessionis adhibendo quibus valetis succurrite, ut et ifurantis considerat
Abbreviated transcription (Latin):
alointane ciuitatis ep̃c. me ac
responsale  meonesciente ordi¬
natus est et fc̃ares est que sub mlli
amiorib principibeuenit. Qd ego
audiens ad eundẽ preuaricatorem
qui mordinate ordinate ordiñtus
est: ꝓcinus misiut omĩomissarum
sollempnia celebrare nullomo p̾¬
sumeret. nisi prius aserenissimis
domimis cognosceem si s ip̃i fieri
iussissent qd ei sub excoĩcationis
interpositõc mandami. Qui contẽp¬
comcatodespecto in audatia quor¬
dam scłanum hominum quibo de¬
nurdata sua ec̃ca premia muita pre¬
bere drnusq missas face presumat
atqz adme uenire scdm uissionem
dommor uoluit. Ego autẽ precep¬
tõnipietatis eorumouediens eioez
ponsalem meũ pret̾mitt̾e presum¬
psit. ita ex corde iaxaui acsime auc¬
tore fũit ordinatus. alia u̾operũsa
presumpserit ppdeum inequisita
pretenre n possum. Et si adme diu¬

Expanded text:
alonitanae civitatis episcopus me ac responsabili meo nesciente ordinatus est, et facta res est, quae sub nullis anterioribus principibus evenit. Quod ego audiens, ad eumdem praevaricatorem, qui inordinate ordinatus est, protinus misi, ut omnino missarum solennia celebrare nullo modo praesumeret, nisi prius a serenissimis dominis cognoscerem, si hoc fieri ipsi jussissent; quod ei sub excommunicationis interpositione mandavi. Qui contempto me atque despecto, in audaciam quorumdam saecularium hominum, quibus denudata sua ecclesia praemia multa prnunc usque missas facere praesumit, atque ad me venire secundum jussionem dominorum noluit. Ego autem praeceptioni pietatis eorum obediens, eidem a me vel responsalem meum praetermittere praesumpsit, ita ex corde laxavi, ac si me auctore fuisset ordinatus. Alia vero perverpraesumpsit, propter Deum irrequisita praeterire non possum. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
imperẽt ꝑcliscipline t̾rorem/ sepe ꝑ reg¬
num trenum celeste regnum proficit
agunt rigore principum conterantur.
Ipam̃q disciplinam q̃m ecc̃e utilitas
excercere ñ preualet. ceruitib supborũ
pottas principał impoãt et ut uencratõ¬

Expanded text:
imperet per disciplinae terrorem. Saepe per regnum terrenum coeleste regnum proficit; iplinam Ecclesiae agunt, rigore principum conterantur; ipsamque disciplinam quam Ecclesiae utilitas exercere non praevalet, cervicibus superborum potestas principali
Abbreviated transcription (Latin):
sut testes.qui ad calumpni¬
am aliquid testificant̃. nec eor no¬
ces tanquã płium admittutur
quos tempoꝵ quid duisicas sim̾e
int̾fuisse phibuit. t ambr .ini. ł.d

Expanded text:
sunt testes qui ad calumniam aliquid testificantur, nec eorum voces tanquam plurium admittuntur, quos temporum quidem diversitas simul interfuisse prohibuit. C. XVII. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
dices. Siquis aut ñh̃ns caĩtatẽ¬
ec que ꝑtinent adbntatem sp̃c et
uincłm pacis. quo catholica cc̾c̾a
mẽ. nuditatem. sitim. ꝓsecutõem
pericula carceres uincula torm̃ta
gladium ue flammas uebestias¬
uł bestias uel ipãm crucẽ.timore
gehcnarm et ignis et̾mi. nlłomo
ista culpan̾da sunt.inmou̾o.⁊hic
potimus melius ei fuisse uc xp̃m
negando nicħ eorum patẽtur que
ꝑassus ẽ confitendo. s extimand ẽ
fortasse tolerabilius ei futurũ ind¬
didero corpo meum ita ut ardeam
celoꝵ optinc̃dum. ñ adectremi in¬
ditii tolłabilius supplicium sube¬

Expanded text:
. Si quis autem non habens caritatem, quae pertinet ad unitatem spiritus et uinculum pacis, quo catholica ecclesia mem, nuditatem, persecutionem, pericula, carceres, uincula, tormenta, gladium uel flammas uel bestias uel ipsam crucem timore gehennarum et ignis aeterni, nullo modo ista culpanda sunt, immo uero et hic poterimus melius ei fuisse, ut Christum negando nihil eorum pateretur, quae passus est confitendo, sed existimandum est fortasse tolerabilius ei futurum iuddidero corpus meumcoelorum obtinendum, non ad extremi judicii tolerabilius supplicium sube
Abbreviated transcription (Latin):
tes negant eum ag̾e pnĩam qui
pseũat incrmie.utuem uidelz sibi
et fructuosam. illud aũt ambrosii
brata fu̾it et fructum prioris aust
et usum seqͥntis  amittit de sollep̾

Expanded text:
ntes negant, eum agere poenitentiam, qui perseverat in crimine, utilem videlicet sibi et fructuosam. § 1. Illud autem Ambrosii: ebrata, et fructum prioris aufert, et usum consequentis amittit, de solemni
Abbreviated transcription (Latin):
malo capitis  sui est.cum eĩ ꝓilli
paucis boms  retributõem ħ accip̃
illiciam plenius  pũietur.¶Lõt
et refeni meoria borum ad mutio¬
rempenã hñdam. ut uõa que et in¬
ter multa mala fũint. ñ ꝓfitiãt ad
pñtis uite uł future premiũ opti¬
nẽdum. s ad tolłabilius extremi

Expanded text:
malo capitis sui est; cum enim pro illis paucis bonis retributionem hic accipit, illic iam plenius punietur,  referri memoria bonorum ad mitiorem penam habendam, ut bona que inter multa mala fuerant non proficiant ad presentis vite vel future premium optinendum, sed ad tollerabiliter extremi
Abbreviated transcription (Latin):
malignitatis. n uututis. ac si ali¬
qñ contigitut aliqua sit retribu¬
tio uł malitie. uł uirtutis. ñ tñẜ¬
gustus uiditii. ut qui resmĩectoĩ
no c̾dunt cauib  deceant. qñ itaq
uidemus malignũ ditesce. ñ sub¬
ruamur. et qñuidem uonum ma¬
lapati ñ tũrbem. Ilic corõa illic su¬
pplitia.Est et auia ro quia ñ põt m̃¬
lus in omĩbo malus ee. neq: bony¬

Expanded text:
malignitatis, neque virtutis; ac, si aliquando contingat, ut aliqua sit retributio vel malitiae, vel virtutis, nongustus judicii, ut, qui resurrectionem non credunt, talibus doceantur. Quando itaque videmus malignum ditescere, non subruamur, et quando videmus bonum mala pati, non turbemur. Illic corona: illic supplicia. Est et alia ratio, quia non potest malus in omnibus malus esse,
Abbreviated transcription (Latin):
natis qũab omib electus et ab oĩ¬
bomẽoratur. sollicit ẽẽ nouiius
sz qual sitintius omĩonescimus.
hoc offin uetet acced̾e. parit̾ etiam
requirẽdum ẽ.sihoc qd̃ de prefato
archidiacono dcm est. quia nũq̃¬
amicus  domũeuio  nngssus ẽ. ita
se u̾itas ht. et utrũ autex ncc̃itate
aut extenacia tał sit. autsuta sen¬
exest.ut ad regẽdiim ñpossit assu¬
rgẽ.uelsitactis sacro scis euuange¬
lus.sicut nob̾ nunciatũ est ius uirã¬
dum pbuit nũq̃m ad epãtimx se a

Expanded text:
natis, qui electus ab omnibus memoratur, sollicitum esse novimus, sed qualis sit interius, omnino nescimus. hoc officium vetet accedere. Pariter etiam requirendum est si hoc quod de praefato archidiacono dictum est, quia nuamicus domum ejus ingressus est, ita se veritas habeat: et utrum ex necessitate, an ex tenacia talis sit: 91 aut si ita senex est, ut ad regendum non possit assurgere: vel si tactis sacrosanctis Evangeliis, sicut nobis nuntiatum est, jusjurandum praebuit nunquam se a
Abbreviated transcription (Latin):
cat: qñsub est suꝑhac qd fertur. In¬
iustam qñ illudñ subest. que tam̃
dudum dampnando eracoñcuz
premisisset g. utrum iuste uł ius¬
te couget pastor. pastoris tñ snia g̃¬
gitimenda est. subsecutus adiccit.
ne is qui subẽ.⁊ cum inuste forsi¬
can ligatur.⁊pãm ebligõnis sue
snĩam ex alia culpa mereat Pastor
ug̾are.Is autẽ qui submanu pasto¬
ns est: ligari timeat. ul miuste. nec
pastoris sui uidm teme reprehẽdĩ
ne et simuste ligatus ẽgͣmuide re¬
prehensiomis supoia. culpaqueno

Expanded text:
crimen subest super quod fertur iniusta, quando illud non subest; que tamen iamdudum damnandus erat. Unde cum premisisset Gregorius utrum iuste an iniuste obliget pastor, pastoris tamen sententia gregi timenda est, subsecutus adiecit, ne is qui subest et cum iniuste forsitan ligatur, ipsam obligationis sue sententiam ex alia culpa mereatur. Pastor at, vel ligare. Is autem qui sub manu pastoris est, ligari timeat etiam iniuste, nec pastoris sui iudicium temere reprehendat, ne etsi iniuste ligatus, ex ipsa tumide reprehensionis superbia, culpa, que non
Abbreviated transcription (Latin):
solum ille reus ẽ. qui flmd̾
aliquo ꝓfent set etiam aurem cito
ca recededum c̃ quia ⁊ anq̃m sua
daretur in cum proquautate sui
pud dmexcoicatus fuat ⁊ ihec ca

Expanded text:
solum ille reus est, qui falsum de alio profert, sed et is, qui aurem cito ea recedendum est, quin etiam adaretur in eum pro qualitate sui pud deum excommunicatus fuerat. Et in hoc ca
Abbreviated transcription (Latin):
urgeat aut nlłm aut ueĩale pcͥcm
est.s et sinllancc̃itate usurpet⁊ a
quol cuilibet det̃ qd datum fi̾nt ñ
põt diciñdatũ q̃mius recte dici poᷤᷤ¬
sit illicite datũ: icitã ergonsurp̃¬
tõem corrigit reminiscẽtis. ⁊ peĩten¬
tis affectus . Qdsiñ correcx̾itm̃ne¬
bit ad peãm isupatõnis qd̃ datũ

Expanded text:
urgeat, aut nullum, aut veniale delictum est. Sed et si nulla necessitate usurpetur, et a quolibet cuilibet detur, quod datum fuerit non potest dici non datum, quamvis recte dici possit illicite datum. Illicitam autem usurpationem corrigit reminiscentis et poenitentis affectus. Quod si non correxerit, manebit ad poenam usurpatoris quod datum
Abbreviated transcription (Latin):
impiorum iustiedunt. s tñ quisquis
er ecc̃oe legis hui q̃m reges t̾re xp̃o ser¬
uientes ad emendandam impietatẽ
nram ꝓmulgauunt res ꝓprias uras
cupide  appetit. displicet nob quisqui
demq ip̾as res paupum. uł uasilicas
quo flagitio ue facinore delectam ano¬
bis. ita suscipic. sicut suscipĩtur qui exc¬

Expanded text:
impiorum iusti edent, sed tamen quisquis ex occasione legis huius, quam reges terrae Christo seruientes ad emendandam uestram impietatem promulgauerunt, res proprias uestras cupide appetit. displicet nobis. quisquis denique ipsas res pauperum uel basilicas quo flagitio uel facinore proiectum a uobis ita suscipit, sicut suscipiuntur, qui exc
Abbreviated transcription (Latin):
quam possidipossit nisiulurre dio qyo
cuncta  uustoꝵ sut. uł uire huano qd̃ i
pottate est regum t̾re. Idoq faisores app¬
ellatis uras quas nec iuste possidetis: et
tis.frustra  dicitis ꝙnos ineis coggandis
laboram cũ scriptum legatis. lãbores

Expanded text:
oque possideri possit, nisi vel iure divino, quo cuncta iustorum sunt, vel iure humano, quod in potestate est regum terre, ideoque falso res appellatis vestras, quas nec iuste possidetis et stis frustraque dicitis: Nos in eis congregandis laboramus, cum scriptum legatis: Labores
Abbreviated transcription (Latin):
que petistis antistite fre ra
remisso. aduos ura scripta pariter
destinari. quib agnoscẽtis. eidem
fuisse p̾ceptum ncumq̃m ordina¬
toẽs presuat illicitas. ⁊.ĩ. Rectlitu¬

Expanded text:
quem petistis antistite, fratre remisso ad vos nostra scripta pariter destinari, quibus agnosceretis eidem fuisse praeceptum, ne unquam ordinationes praesumat illicitas. Et i
Abbreviated transcription (Latin):
loci epĩs recipi nullatenus mereat᷑
Siquis de compuinciaubrecipere
cum cc̃ intlicta p̾sumpsent: sica fr̃¬
tribꝰ omib seggatus.⁊ ab ip̃orum
omĩun cantãte semotus. Atẽ ex

Expanded text:
opis recipi nullatenus mereaturunt. Si quis de comprovincialibus recipere eum contra interdicta praesumpserit, sit a fratribus omnibus segregatus et ab ipsorum omnium c
Abbreviated transcription (Latin):
limus hr̃s pr̃nam sibibr̃ditatẽ pos¬
tea uur uedicandi poĩtatem beat
S quidquid acquisierat. uł pr̃e iuisꝰ
fũ.it. moa̾stĩorelinquat ⁊ abb̾is sui
qui fuat scm regulam sci oñdicti
arbitno. postq̃mẽĩ ep̃c ordinat᷑ ad
altare ad qdscĩficatur et titulat ẜm¬

Expanded text:
legitimus haeres paternam sibi haereditatem postea jure vindicandi potestatem habeat. Sed quidquid acquisierat, vel habere jussus fuerat monasterio relinquat, et abbatis sui qui fuerat, secundum regulam Sancti Benedicti, arbitrio. Postquam enim episcopus ordinatur, ad altare ad quod sanctificatur et titulat
Abbreviated transcription (Latin):
pelagipp̃e licet minꝰ eurcent̃ dat ĩ¬
telligi ¶Iñ pelagius p̃p ait.
m̃ses fide suamexpõere⁊ pauuuz

Expanded text:
icet minus evidenter datur intelligi. Ait enim Pelagius Papa : C. menses fidem suam exponere et pallium
Abbreviated transcription (Latin):
subtrab. qd̾ altĩplusqͣm io exigit
quofiẽs meos horem suum ꝑdere
rum soldꝰ uigor.Tuncego hono¬
ratus sum cũ singuł quibuscũq
honordebitus nnegatur. Sienim
uniu̾salem me pp̃mura scitas dic̃
negat se hocͥce: qd me fatetur unr¬
sum. s absit hoc aeccdant u̾ba que
unitatẽ inflant ⁊ caritate nuln̾at¬

Expanded text:
ur, quod alteri plus quam ratio exigit quo fratres meos honorem suum perdere rum solidus vigor. Tunc ego vere honoratus sum, quum singulis quibusque honor debitus non negatur. Si enim universalem me Papam vestra sanctitas dicit, negat se hoc esse, quod me fatetur universum. Sed absit hoc, recedant verba, quae vanitatem inflant et caritatem vuln
Abbreviated transcription (Latin):
set uu depellenda
inuiria lex uututis ẽ. qui enim ñ repł¬
lit a socio inuiriam sipõt.tam ẽ iuiti¬
o q̃mille qui faciton ses moyses. bic
prius orsus est temptam̃ta inuecille
fortitudinis. nam cum iuidisset ebre¬
deffẽdit. ita ut esipti ꝓͦsterñet. atq
m arena abscõdet.salomon quoq a

Expanded text:
sed in depellenda injuria lex virtutis est. Qui enim non repellit a socio injuriam, si potest, tam est in vitio, quam ille qui facit. Unde sanctus Moyses hinc prius orsus est tentamenta bellicae fortitudinis. Nam cum vidisset Hebraedefendit; ita ut Aegyptium sterneret, atque in are
Abbreviated transcription (Latin):
iis religiosis nullaḋ ecẽs¬
sicis lignitatib aliquid dispoe̾n¬
di legitur attributa facultas. lai

Expanded text:
is religiosis nulla de ecclesiasticis facultatibus aliquid disponendi legitur attributa facultas. C. X
Abbreviated transcription (Latin):
sinagogam facient uos. quia arb¬
itrabuntur.obsequium se pr̃are
deo.de eisḋetiam apłs scribit. ĩepła
adroanos. testimoniũ ilł phibeo
quia celũm dei hñt. sec ñ scłm scua¬

Expanded text:
synagogam facient vos, quia arbitrabuntur obsequium se praestare Deo. De eisdem etiam Apostolus scribit in epistola ad Romanos: Testimonium illis perhibeo, quia zelum Dei habent, sed non secu
Abbreviated transcription (Latin):
rẽcur adpena.nequaq̃m apłs lege
caris  grauatus  cdicet. In felix ego
hõ quis me lib̾abit de corpore mor¬
tis huius⁊c. Siue ergo penes uolũ¬
tatẽ. suic penes infirmitatẽ cõsis¬
tant semꝑimpucant ad penam.

Expanded text:
s lege carnis gravatus diceret: Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? etc. Sive ergo penes voluntatem, sive penes infirmitatem peccato consistant, semper imputantur ad poenam.
Abbreviated transcription (Latin):
aptiçandis cõsignandiso ftõ¬
gant riec illationib quibuslmm
poĩtis exagitare cupiant renascẽte.
Qm̃qd̃ gratis accepimus gratis da¬
re mang̾ami᷑ et idõnich ap̾dictis pro¬
isus exĩge moliãtur quo uł paupez¬
tate cogente territu inclignatõe re¬
uocati redẽptionis suc cas iure despi¬
ciant. Certum hñtes ꝙ qui ꝓhĩta dep̃¬
hensi fiuint admisisse . ue cõmissano
pocius sponte sua correxint piculuz

Expanded text:
aptizandis consignandisque fidegant, nec illationibus quibuslibet impositis exagitare cupiant renascentes, quoniam quod gratis accipimus gratis dare mandamur; et ideo nihil a praedictis prorsus exigere moliantur, quo vel paupertate cogente territi, vel indignatione revocati, redemptionis suae causas adire despiciant: certum habentes quod qui prohibita deprehensi fuerint admisisse, vel commissa non potius sua sponte correxerint, periculum
Abbreviated transcription (Latin):
rem absolueno põt.sola enĩ
potior inferiorem cõuenient abso¬
lit.hincliquido purdetur. quia
pheta ait.nunquid głabitur secu¬
ris contra eum qui secat mea aut
exaltabrserra contra eum qui tra¬
hit eam. hisita ex duuna scriptur̃¬

Expanded text:
rem absolvere non potest, Sola ergo potior inferiorem convenienter absolvit. Hinc liquido providetur, quia pheta ait: Nunquid gloriabitur securis contra eum qui secat in ea? aut exaltabitur serra contra eum qui trahit eam? His ita ex divina Scriptur
Abbreviated transcription (Latin):
snne dauro de aduitio.⁊ homicidio
rep̾hensus uiius eodomade ieum¬
ium in satisfactõe admissi scelens
deolegiturobtuusse. hinc ⁊̃ ecc̃asti¬
ca consuctudĩe est usupatũ ut mͣ¬
o conclaudaturmsi uloffĩcui excel¬
lentiã uł criinũ magnitudo nui¬
garẽ consuetudine excedes ueluti
dum cẽ nãm hunane societatis pa
naturali usu cẽnãmi more sodomi¬
tico fornicam̃. ułusq ad coitũ uru¬
toꝵ aĩalium plabim̃. p̾missũ spati¬

Expanded text:
e David de adulterio et homicidio reprehensus unius hebdomadae jejunium in satisfactionem admissi sceleris Deo legitur obtulisse. Hinc etiam ecclesiastica consuetudine est usurpatum, ut mai excellentia, vel criminum magnitudo vulgarem consuetudinem excedens veluti dum contra naturam humanae societatis parnaturali usu contra naturam more Sodomitico fornicamur, vel usque ad coitum brutorum animalium prolabimur, praemissum spati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙmanasoror aaron ꝓphissa.duz
detractois  adu̾sum moisen incur¬
riss delictum ulicostimate lepra
ti.Maria ergosororaarõ caro ĩtllr
sac̃dotis quedum suꝑbie dectita so¬
rdidissimis cegitatõnum macula¬
tur contagiis extra castra.un. cuieb
hoc ẽ extra collium scẽ.ec.uii. anis¬

Expanded text:
a soror Aaron prophetissa, dum detractionis adversus Moysen incurrisset delictum, illico stigmate leprae ti. Maria ergo soror Aaron caro intelligitur sacerdotis, quae, dum superbiae dedita sordidissimis cogitationum maculatur contagiis, extra castra septem diebus, hoc est extra collegium san
Abbreviated transcription (Latin):
eund̃ mocdis omnib ꝓhiremus:
sufficiat autẽ il cõmisse sibi ple
tites quos catholica fides ĩ eccĩe
sinu et docuit et genuit ad optien¬
dum culmen primatus anterre.
non negetur que ꝯsuetudis sũt

Expanded text:
modis omnibus prohibemus. Sufficiat autem illis commissae sibi plebtites, quos catholica fides in ecclesiae sinu et edocuit, et genuit, ad obtinendum culmen primatus anteire. C. IX. Non negantur quae consuetuedinis sunt
Abbreviated transcription (Latin):
res uocantur. qd porro annuntiãt.
Tanta enuim et tam clara ent coruz
uoxut q̃mius longe poĩtorum au¬
res adimpleant Cantor aũtuoca¬
tur qui uocẽ moclulatur in cantu
Huius duo gena clicuntur iarte
musica. sicut ea doctihomines lati¬
ne dice potucrunt. precẽtor et succẽ¬
tor. precentor .s. qui uocẽ pͥmittit. ĩ
tentor autẽ drquia consonata cõ¬
cinit. Qui autẽ nõ cõsonat nec cõ¬
cuut neccõcentor eritacoliti eniz
grece.la.ceroferarii dur a deportã¬
dis cereis qñ legẽdum est euuan¬
tuncenim accc̃duntur lummaria
ab eis et deportanturno ad defus¬
andumtencbras dum solamine¬
ocdem tõr iutilet. s ad signum icti¬
cie demonstrandum. ut subtipo
luminis corporalis illa lux osten¬
datur. de quain euuangelio legit᷑.
erat lux uera queilluminat om̃ez
hoĩem ueĩentem in hũc mundum

Expanded text:
res vocantur, quod porro adnuntiant. Tanta enim et tam clara erit eorum vox, ut quamvis longe positorum aures adinpleant. Cantor autem vocatus quia voce modulatur in cantu. Huius duo genera dicuntur in arte musica, sicut ea docti homines Latine dicere potuerunt, praecentor et succentor. Praecentor scilicet, qui vocem praemittit in centor autem dicitur, quia consonat; qui autem consonat nec concinit, nec concentor erit. Acolythi Graece, Latine ceroferarii dicuntur, a deportandis cereis, quando legendum est EvanTunc enim accenduntur luminaria ab eis et deportantur, non ad fugandas tenebras dum sol eodem tempore rutilet, sed ad signum laetitiae demonstrandum, ut sub typo luminis corporalis illa lux ostendatur, de qua in Evangelio legitur: Erat lux vera quae illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ad custodiam templi.utñom
presunt hostiis templi ap̃ieminte¬
nentes claues omiaintus extra
q custodiunt.atq bonos et malõ
B̾ntes iuiditium fideles recipiunt:

Expanded text:
sunt ad custodiam templi, ut non presint hostiis templi. Ipsi enim tenentes claves omque custodiunt, atque inter bonos et malos habentes judicium, fideles recipiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
sidanda ẽ elemosina triouẽtis.nec
ia considand est q̃ntum s q̃mente
qua  affectõc  dat qd̃ põt urouaeniz
duobo que bũerat minutis laiga
redim̃e uult tpr̃aliu oblce caue¬
ac prius offeratm̃tem ¶autus¬

Expanded text:
sideranda est eleemosyna tribuentis. Nec jam considerandum est quantum, sed qua mente, qua affectione dat quod potest. Vidua enim duobus quae habuerat minutis larga , redimere vult temporalium oblatione, prius offerat mentem. Au
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ dediss exemploboĩ de tristicia¬
de  leticia q̃m eis no adbibuit.⁊ne
solum cogitet quid et qualitͥ fec̾iu
s q̃m ĩuste dĩn ꝓut diximꝰ pecca¬
do offẽdent. timeat illam u̾itatis
Timeat ergo ne omia bõa que fec̃

Expanded text:
leat de tristitiaet de laetitia quam eis non adhibuit. Et non solum cogitet quid et qualiter fecerit; sed quam injuste Deum, ut diximus, peccando offenderit. Timeat illam Veritatis . Timeat ergo, ne omnia bona quae fecit,
Abbreviated transcription (Latin):
oportuit quenmoias ⁊panochi¬
alium pͥororum gallecie pumcie
solleitissime discerñe decieiumꝯ
quas cc̃ pontificum suoꝵ rapacit̃¬
tes necĩtas utcomperimꝰ tandem
compulitmpublicum exam̃ def¬
it. hiicm̃pontifices ue ciudes inq¬
sicõ patefecit. indisc̃comołamie
proch̾anas ec̃c̃as pregrauantes:
silicas pluxisse poanc̃ ne ergofiat
de ceto qd constat hactenꝰ mordi¬
nate p̾sumptum. n amplius q̃n
duos solidos unusquisq eporum
prefate ꝓuintie ꝑsingulas dicce¬
ses uelbasilicas uicta sinodum:
bracarensem annua illatõe expec
onc seuinctis. Cumuero epe dio¬
cesim iuisitat nulli p̾multitudie
oncrosus existat. nec umquam
quinquagenanum numermi
euectiomis excedat autampliu
quamua die.non perunamq̃m¬
queba nlicam remorandi licenti¬
am heas. quicumqueuero ponti¬
ficumcorundem alicquam decre¬
uimus agedum presumpserit:
correctõe pculdubio canonum

Expanded text:
oportuit querimonias etiam parochialium presbyterorum Gallaeciae provinciae solertissime discernere decuit, quas contra pontificum suorum rapacitates necessitas ut comperimus tandem compulit in publicum examen deferre. Hi enim pontifices, ut evidens inquisitio patefecit, indiscreto moderamine parochitanas ecclesias praegravantes, silicas perduxisse probantur. Ne ergo fiat de caetero quod constat hactenus inordinate 417 praesumptum, non amplius quam duos solidos unusquisque episcoporum praefatae provinciae per singulas dioecesis suae basilicas juxta synodum Bracarensem annua illatione sibi one sejunctis. Cum vero episcopus dioecesem visitat, nulli prae multitudine onerosus existat nec unquam quinquagenarium numerum evectionis excedat, aut amplius quam una die per unamquamque basilicam remorandi licentiam habeat. Quicunque vero pontificum eorumdem aliter quam decernimus agendum praesumpserit, correptioni procul dubio canonum
Abbreviated transcription (Latin):
regula est que dicitbis ĩ
annopersingulas ꝓuincias o¬
portere fien per cõuentum ep̃o¬
rum regulares in quisitões ꝓpt̾
fatigatões etut oportune tũc¬
hẽantur aditer agẽdum hu qͥ
conggandi sunt diffincrunt
.ui. synodi scĩprẽs omni ex̃cusa¬
anno fieri et deprauata corngi.
hunceigo canoẽm et nos reno¬
uamus. et siquisq̃m prinçeps
muetus fuerit hoc ꝓhibe c̃omu¬

Expanded text:
regula est quae dicit bis in anno per singulas provincias oportere fieri per conventum episcoporum regulares inquisitiones, propter fatigationem, et ut opportune habeantur, ad iter agendum, hi qui congregandi sunt, diffinierunt sextae synodi sancti Patres, omni excusaanno fieri et depravata corrigi. Hunc canonem et nos renovamus, et si quisquam princeps inventus fuerit hoc prohibe
Abbreviated transcription (Latin):
nodus agitur suꝑcanomeis et
cuuangelicis negocis oportets
gregatos ep̃os inmeditatõe et sol¬
ucitudineficri custodiendorimm
diuinorum et uiuificorum dñi

Expanded text:
nodus agitur super canonicis et evangelicis negotiis, oportet congregatos episcopos in meditatione et sollicitudine fieri custodiendorum divinorum et vivificorum Domini
Abbreviated transcription (Latin):
tet sac̃dotes xp̃i regum ⁊ pri¬
cipum om̃iumq fidelium pres
prẽm discipulus magim sibi co¬
netur subuigare. et miquis obli¬
gationibꝰ illum suc põitati subi¬
cere: aquo cclit ñsolum int̾ra. set
ctiam in cel seligariposse ⁊ solui.¬

Expanded text:
tet sacerdotes Christi regum et principum omniumque fidelium patres patrem, discipulus magistrum sibi conetur subiugare et iniquis obligationibus illum suae potestati subicere, a quo credit non solum in terra, sed etiam in coelis se ligari posse et solvi