comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
studio semꝑ insedit: ut ei cęteri anachorite bubali cognom̃
indid̾int: eo qđ ingenito ut ita dixerĩ desidĩo solitudinis
semꝑ habitatione gaudet: Itaq cũ tante. inpueritia sua eẽt
uirtutis &. gr̃e ut etiam p̾clari ac sũmi temporis uiri gra¬
uitatẽ eiꝰ & ĩmobilẽ constantiã mirarent᷑. eũq licet minor
eẽt ȩtate.ꝓuirtutũ tam̃ merito senioribꝰ exequarent: suoq
ordini ducerent inserendũ: liuor ille. qui aduersum ioseph
patriarchã frat̾nos qͦndã animos instigauit. quendã de
numero fr̃m edacis zeli igne succendit Qui neuo qͦdã ac ma¬¬
cula pulchritudmẽ eiꝰ cupiens deformare: hoc genꝰ maligni.¬
tatis excogitat. ut oportimitatẽ temporis captaret qͦ pafnu¬
cius adȩccłam die dñica ꝓcesfurus ab ẽẽt. acella In quã furti
irruens. codicẽ suũ int̾ eius plectas quas de ꝑalmarũ foliis

Expanded text:
studio semper insedit, ut ei caeteri anachoretae Bubali cognomen studio semper insedit, ut ei caeteri anachoretae Bubali cognomen indiderint, eo quod ingenito ut ita dixerim desiderio, solitudinis semper habitatione gauderet. Itaque cum tantae in pueritia sua esset virtutis et gratiae, ut etiam praeclari ac summi uitatem eius et inmobilem constantiam mirarentur eumque, licet minor esset aetate, pro uirtutum tamen merito senioribus exaequarent suoque ordini ducerent inserendum, liuor ille qui aduereus Ioseph patriarcham fraternos quondam animos instigauit, quendam de numero fratrum edacierzeli igne succendit: qui naeuo quodam ac macula pulchritudinem eius cupiens deformare hoc genus malignitatis excogitat, ut oportunitatem temporis captaret, quo Pafiautius ad ecclesiam die dominica processurus abesset a cella. m quam furtim inruens codicem suum inter eius plectas, quas de palmarum foliis
Abbreviated transcription (Latin):
lacessita. iurgantis insaniã humanitatis mansuetudine de¬
linir& Quibꝰ ad plenũ ex ercitiis confirmata. ꝑfectãq uirtu-¬
tẽ desid̾atȩ pacientiȩ consecuta: admemoratũ sacerdotẽ tam
ꝓelectionis illiꝰ iuditio. quã etiam ꝓbeneficio exercitationis
suȩ gr̃as relatura ꝑrexit. eo qđ scãm desidiũ suũ tandẽ ei
magistrã pacientiȩ dignissimã ꝓuidisset: cuiꝰ in iuriis pui-¬
gibꝰ ut quodam palestre oleo cotidiȩ roborata. ad sũmam
pacientiã animȩ ꝑueniroe: tandẽ inquiens dedisti mͥ in qua
repauserẽ: Nam illa pͥor suis me potiꝰ onerabat: quã refri-¬
gerabat obsequiis:
Nec de sexu muliebri dixisse
sufficiat: ut cõmemoratione hac ñ solũ ȩdificem᷑. uerũ etiã
confundam᷑: qui pacientiã nͥ fuerimꝰ ad ferarũ morẽ trusi in¬
nutii pandamꝰ exemplũ : qui in illiꝰ in signis & ubiq p̃dica¬
bił serthioticȩ heremi inqua nunc pb̃r ẽ secretis tanto

Expanded text:
lacessita, objurgantis insaniam humanitatis mansuetudine deliniret. Quibus ad plenum exercitiis confirmata, perfectamque virtutem desideratae patientiae consecuta, ad memoratum sacerdotem, tam pro electionis illius judicio quam etiam pro beneficio exercitationis suae, gratias relatura perrexit, eo quod secundum desiderium suum tandem ei magistram ei patientiae dignissimam prouidisset, cuius iniuriis iugibus ut quodam palaestrae oleo cotidie roborata ad summam animi patientiam perueniret, tandem, inquiens, dedisti mihi quam repausem, nam illa prior suis me potius honorabat ac refrigerabat obsequiis. haec de sexu muliebri dixisse sufficiat, ut conmemoratione hac non solum aedificemur, uerum etiam confundamur, qui patientiam nnutii pandamus exemplum, qui in illius insignis et ubique praedicabilis Scythioticae eremi, in qua nunc presbyter est, secretis tanto
Abbreviated transcription (Latin):
sterio nr̃o familiaritas. cum pꝰ hec inegypto studiosis¬
sime requisissemꝰ: exortationem quã dedit frĩ quẽ sub
nr̃a p̾sentia in cenobio suo recipiebat: quia puto ex hoc
posse aliquid instructionis accide : animꝰ ẽ opiisculo huic
in texere Nosti ait quot diebꝰ ꝓforibꝰ excubans hodie
sis receptris: cuiꝰ difficultatis causã pͥmitꝰ debes agnosce.¬
re: Poterit enim tibi in hac uia quã ingredi concupisciᷤᷤ.
multũ conferre: si ratione eiꝰ agnita. ad xp̃i seruitium
consequent̾ ac sicut oportet accesseris:¬

Expanded text:
sterio nostro fiducia cum post haec in Aegypto studiosissterio nostro fiducia cum post haec in Aegypto studiosissime requisissemus, exhortationem quam dedit fratri, quem sub nostra praesentia in suo coenobio recipiebat, quia puto ex hac posse aliquid instructionis accedere, animus est opusculo huic intexere. nosti, ait., quot diebus pro foribus excubans hodie sis receptus. cuius difficultatis causam primitus debes agnoscere. poterit enim tibi in hac uia quam ingredi concupiscis multum conferre, si ratione eius agnita ad seruitium Christi consequenter ae sicut oportet accesseris
Abbreviated transcription (Latin):
bi cũ fuisset modico tẽpore demoratꝰ: eodẽ rursus humi¬
litatis desidio atq ardore succensus. captans nocturna
silentia ita diffugit: ut iam ꝓuinciã ñ uicinã. sed ignotas
o alienas longeq diuisas regiones expeteret. Nam con¬
scendens naue. in palestinȩ partes cõmeare festinauit.
credens se tutiꝰ latiturũ. si ad illa semetipsum asportasset
loca: in quibꝰ ne nom̃ quidẽ suũ ibi fuisset auditũ. Quo
cũ aduenisset. nr̃m monasteriũ ꝓtinꝰ expetiuit: qđ ñ
longe fuit ab speleo. in quo dñs nr̃ iħc xp̃e ex urgine
nasci dignatus ẽ In quo ꝑmodico tempore delitescens.
sedm sententiã dñi tãquã ciuitas suꝑ mont̾ẽ posita. duitiꝰ
abscondi non potuit: Nã continuo quidã fr̃m qͥ ad loca
sc̃a de egrpti partib orationis causa conuenerant: agni¬
tũ eũ sũma ui p̃cũ ad cenobiũ suũ reuocarunt
unc gͥ senem ꝓ illa quȩ nob̾ fuerat apud ipsum in mona¬

Expanded text:
bi cum fuisset modico tempore demoratus, eodem rursus humilitatis desiderio atque ardore succensus, captans nocturna silentia, ita diffugit, ut jam provinciam non vicinam, sed ignotas et alienas longeque divisas positas regiones expeteret. Nam conscendens navem in Palaestinae partes commeare curavit, credens se tutius latitaturum, si ad illa semetipsum asportasset loca, in quibus ne nomen quidem suum fuisset auditum. Quo cum aduenisset, nostrum monasterium protinus expetiuit quod non longe fuit a spelaeo, in quo dominus noster ex uirgine nasci dignatus est. in quo permodico tempore delitescens: Secundum sententiam domini tamquam ciuitas super montem posita diutius abscondi non potuit. nam continuo quidam fratrum, qui ad loca sancta de Aegypti partibus orationis causa conuenerant, agnitum eum summa ui precum ad suum coenobium reuocarunt. Hunc igitur senem pro illa quae nobis fuerat apud ipsum in mona
Abbreviated transcription (Latin):
ita penȩ grauissime p̃ꝑant᷑ his. qui tẽpide eam negligen¬
terq fuerint exsecuti : & scđm hoc qd̃ ꝓfessi sunt. uł qđ
abhominibꝰ eẽ creduntur: fructus etiam congruos scĩtatis
eidem exhib̾e neglexerint: Meliꝰ ẽ enim scđm seripturȩ
sententiam ñ uouere quẽquã. quã uouere & ñ reddere:
& maledictus qui facit opus dĩ negligent᷑. Idõ gͥ a nob̾
dutissime refutatus es. ñ quia tuam uł om̃iũ salutẽ ñ
toto desidio cupiamꝰ amplecti. & his qui ad xp̃m cupiunt
ꝑuenire etiam ꝓcul occurrere ñ optemꝰ: s ne temere re¬
cipientes. & nos apud dm̃ leuitatis. & temetipsum reũ
grauioris supplicii faceremus: si ad p̾sens facile susceptꝰ.
nec pondꝰ ꝓfessionis huiꝰ in telligens. uł destitutor pꝰ hȩc
uł tepidꝰ extitisses Quam obrem ipsã causã abrenunti¬
ationis debes in pͥmis agnoscere Qua ꝑspecta: quid te¬
conueniat agere ex eiꝰ ratione manifestiꝰ instruaris

Expanded text:
ita poenae grauissimae praeparantur his, qui tepide eam neglegenterque fuerint exsecuti et secundum hoc, quod professi sunt uel quod ab hominibus esse creduntur, fructus etiam congruos sanctitatis eidem exhibere neglexerint. melius est enim secundum scripturae sententiam non uouere quemquam quam uouere et non reddere, et maledictus, qui facit opera domini neglegenter. ideo igitur a nobis diuttoto desiderio cupiamus amplecti, et his qui ad Christum cupiunt converti etiam procul occurrere non optemus: sed ne temere recipientes, et nos apud Deum levitatis, et temetipsum reum gravioris supplicii faceremus, si ad praesens facile susceptus, nec pondus professionis hujus intelligens, vel destitutor post haec, vel tepidus exstitisses. Quamobrem ipsam causam abrenuntiationis debes in pconueniat agere ex eius ratione manifestius instruaris..
Abbreviated transcription (Latin):
officia sinit: dũ modo uł auaritię rabiem saciare. uel
cotiianis usibꝰ possit occurrere: cupiditatis igne̾ dũ ad
quirendo extinguendum credit accẽdens. Hinc iam non¬
nulli ꝑ abruiptũ p̃cipitium lapsi. irreuocabili ruma fer¬
runtur admorte. & ñ contenti soli posside. quas uł nuĩ¬
quam habuerant uł initio malo reseruauerant pecuni¬
as: inquirunt contubnia feminarũ. quȩ debeant ea
que male congesta uł retenta sunt custodire. Tantisq
se occupationibꝰ noxiis ac ꝑnitiosis inuoluunt: ut usq
ato ꝓfundũ inferi deuoluti. dũ aoqͥescere. illi apł̃ice senten¬
tiȩ renuint. ut habentes uictũ & uestitũ his contenti sint
que monasterii frugalitas exhibebat: sed uolentes diuites
fieri. incidunt intemptationẽ. & laqueũ diaboli ce desidia

Expanded text:
officia sinit, dummodo uel auaritiae rabiem satiare uel officia sinit, dummodo uel auaritiae rabiem satiare uel cotidianis usibus possit occurrere, cupiditatis ignem, dum ad-\' quirendo extinguendum credit, accendens. Hinc iam nonnulli per abruptum praecipitium lapsi inreucabili ruina feruntur ad mortem, et quam habuerant, vel initio malo reservaverant pecunias, inquirunt contubernia feminarum, quae debeant ea, quae male congesta vel retenta sunt, cuse occupationibus noxiis ac perniciosis inuoluunt, ut usque ad profundum inferi deuoluti, dum adquiescere illi apostolicae sententiae rennuunt, ut habentes uictum et uestimentum his sint contenti quae monasterii frugalitas exhibeat, sed uolentes diuites fieri incidant in temptationem et laqueum diaboli et desideria
Abbreviated transcription (Latin):
etiam temporis asꝑitas itineris seu nauigationis euis
inteluserit comeatũ: ꝑ om̃e illud tempus suspenso anxioq
residens corde: tristicias serere:. uł excitare ñ cessat: dis¬
cessus solatiũ e excusationem leuitatis ñ se alit̾ credens
qua nota uł maeula monasterii reꝑturũ. Agitꝰ itaq facibꝰ
pecuniarum suarũ magis ac magis accensus: que possesse.
num qua monachũ uł inmonasterio resid̾e. uł iuuere sub
regule insiitutione ꝑmittunt: Cumq exinde. eũ uelut
feralis quedã bestia decȩtu gregis segregans pecus. opor¬
tunum p̾de destitutione sod aliũ fecerit. & deuoratiom
facile contubnii pͥuatione reddiderit: eum qui priꝰ oꝑa
monasterii leiua exercere despexerat. die ac nocte spe
questus infatigabilit̾ laborare compellit: ñ orationum
sollempnia. ñ ieumioꝵ modũ. ñ uigiliarum regulam
custodiri ꝑmittit: ñ honestarũ int̾cessionum explere

Expanded text:
etiam temporis asperitas itineris seu nauigationis eius etiam temporis asperitas itineris seu nauigationis eius intercluserit commeatum, per omne illud tempus suspenso anxioque residens corde tristitias serere uel excitare non cessat, discessus solacium et excusationem leuitatis non se aliter credens quam nota uel macula monasterii reperturum. Agitur itaque facibus pecuniarum suarum magis ac magis accensus, quae possessae numquam monachum uel in monasterio residere uel uiuere sub regulae institutione permittunt. cumque exinde eum uelut feralis quaedam bestia de coetu gregis separans pecus oportunum praedae destitutione sodalium fecerit et deuorationi facilem contubernii priuatione reddiderit, eum, qui prius opera monasterii leuia exercere despexerat, die ac nocte spe quaestus infatigabiliter laborare conpellit: non orationum sollemnia, non ieiuniorum modum, non uigiliarum regulam custodire permittit, non honestarum intercessionum explere
Abbreviated transcription (Latin):
& taquã ꝑegrinũ extraneũq se gerens. quęcuq indigentia
correctione ꝑspexerit. negligit atq contempnit: Cumq
furtim possideat reconditã pecuniã: nec calciam̃ta quidẽ
ac uestimenta se. habere conqułrit᷑: dariq sibi tardiuis
indignatur: Ac si forte dispensatione senioris ei priꝰ qui
nchil penitus hab̾e cognoscitur. aliquid hoꝵ fuerit imꝑtitu
maiorib ire stunulis incitatur: seq despici ueliti ex traneũ
puitat: nec ad ullũ opus manus suas accõmodarer content᷑.
rephenait omia quȩ necessario fieri monasterii compellit
utilitas. Deinde. occasiones quibꝰ offendi uł irasci debeat
studiose ꝑ quirit. ne leuit᷑ motus. de cenobiĩ disciplina
uideatur exire. Nec solus tam̃ trans migrare contentus.
ne taquã suo uitio deseruisse credatur: quantos potuerit
su surrationibꝰ clandestinis deprauare ñ desuit. Qđ si

Expanded text:
et tamquam peregrinum extraneumque se gerens, quaecumque indigentia et tamquam peregrinum extraneumque se gerens, quaecumque indigentia correctione perspexerit, neglegit atque contemnit. cumque furtim poesideat reconditam pecuniam, ne calciamenta quidem ac uestimenta se habere conqueritur darique sibi tardius indignatur. ac si forte dispensatione senioris ei prius, qui nihil penitus habere cognoscitur, aliquid horum fuerit impertitum, maioribus irae stimulis inardescit seque despici ueluti extraneum putat, nec ad ullum opus manus suas adcommodare contentus reprehendit omnia quae necessario fieri monasterii conpellit utilitas. deinde occasiones quibus offendi uel irasci debeat studiose perquirit, ne leuiter motus de coenobii disciplina uideatur exire. nec solus tamen trausmigrare contentus, ne tamquam suo uitio deseruisse credatur, quantos potuerit susurrationibus clandestinis deprauare non desinit. quodsi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmncietur. eo qd figura imagine dĩ uł p̾termissa. quam
deuote seruiens dõ immaculatã in semetipso debuit custo
nullã deinceps humilitatis. nullã caritatis. nullã obedi¬
entiȩ. non dicam uirtutẽ. sed ne umbram quidẽ. retinere
contentus. indignatur ad om̃ia: & ad singula oꝑa murmu-¬
rat atq suspirat. Nullaq iam reuerentia reseruata: uelut
equus durissimꝰ qui ad p̾cipitium fert᷑ infrenis. nec iuictu
cotidiano nec solito indumento contentus: nͨ se duituis
hec toleraturũ ẽẽ testatur. Dm̃ quoq non ibi solĩmꝰ ẽẽ ꝓcla¬
mat : nec salutẽ suã in illo tantũ loco ẽẽ conclusam Unde
si quoquã se ñ celeriꝰ asportauerit: se periturũ ꝓtinꝰ grauit᷑
ingemiscit: Itaq instabilitatis suȩ uiaticũ habens nũmoᷤ.
in quoꝵ p̾sidio alarũ sibi instar aptauit: iamq ad trans¬
migrandum paratus. insolent̃ adomĩa p̾cepta respondet:

Expanded text:
pronuntietur, eo quod figura dei et imagine praetermissa, quam pronuntietur, eo quod figura dei et imagine praetermissa, quam deuote seruiens deo inmaculatam in semet ipso debuit cunullam deinceps humilitatis, nullam charitatis, nullam obedientiae, non dicam virtutem, sed ne umbram quidem virtutis retinere contentus, indignatur ad omnia, et ad singula opera murmurat atque suspirat. Nullaque jam reverentia reservata, velut equus durissimus ad praecipitium fertur infrenis: nec victu quotidiano, nec solito indumento contentus, non se diutius haec toleraturum esse testatur. Deum quoque non ibi solummodo esse proclamat, nec salutem suam in illo tantum loco esse conclusam. Unde si quoquam se non celerius asportaverit, se periturum protinus graviter ingemescit. Itaque instabilitatis suae uiaticum habens nummos, in quorum praesidio alarum sibi instar aptauit, iamque ad transmigrandum paratus insoleuter ad omnia praecepta respondet,
Abbreviated transcription (Latin):
parturiens. Totaq lucri cogitatione possessa. nichil ali¬
ud respicit cordis intiutii. quã unde pecuniã parare.¬
ualeat: ꝑ quam possit demonasterii disciplina quantotius
euolare: nullã exhibens fidem. ubi potuerit nũmi spes
aliqua refulgere: Pro hac ñ mendatii. ñ ꝑiurii. ñ furti
facinus admittere ꝑhorrescit: non fidem frangere. non
iracundiȩ noxio furore. suppleri Si quoquã aspe questus
deciderit: non honestatis nonhumilitatis modũ transcen¬
dere ꝑtimescit: fitq ei ꝑomĩa ut aliis uent̃: ita huic au¬
rum & spes lucri ꝓdõ Unde beatus apłs huiꝰ morbi noxia
uenena ꝓspiciens: non solũ eam radicẽ eẽ om̃iũ maloꝵ.
uerũ etiam idoloꝵ seruitutẽ ꝓnunciauit dicens. Et auari-¬
tia qđ ingreco dicit᷑ filargiria: quȩ ẽ simulacroꝵ seruitus:
Cernis igitur ad quantã labe̾ rabies hȩc ꝑgradus singulos
crescat: ut etiam idoloꝵ uł simulaeroꝵ seruitus apłi uoce

Expanded text:
parturiens, totaque lucri cogitatione possessa nihil aliud respicit cordis intuitu quam unde pecuniam parareper quam possit de monasterii disciplina quantocius euolare, nullam exhibens fidem, ubi potuerit nummi spes aliqua refulgere. pro hac non mendacii, non periurii, non furit facinus admittere perhorrescit, non fidem frangere, non iracundiae noxio furore suppleri, si 1 quoquam a spe quaestus deciderit, non honestatis, non humilitatis modum transcendere pertimescit, fitque ei per omnia, ut aliis uenter, ita huic aurum et spes lucri pro deo. unde beatus apostolus huius morbi noxia uenena prospiciens non solum eam radicem esse omnium malorum, uerum etiam idolorum seruitutem pronuntiauit dicens: et auaritia quod in Graeco dicitur φιλαργυρία, quae est simulacrorum seruitus. cernis igitur 1 ad quantam labem ra.bies haec per gradus singulos crescat, utetiam idolorum uel simulacrorum seruitus apostoli uoce
Abbreviated transcription (Latin):
maniꝰ nullã omĩno culpã existis ociosis aclubricis cogitationũ
excursibꝰ nos posse contrahere: sed hac hebitudine stupefacti &
uelud oculoꝵ cecitate ꝑculsi. nichil in nob nͥ capitalia crimina

Expanded text:
mamus nullam omnino culpam ex istis otiosis ac lubricis cogitationum mamus nullam omnino culpam ex istis otiosis ac lubricis cogitationum excursibus nos posse contrahere, sed hebetudine stupefacti et velut oculorum caecitate percussi, nihil in nobis nisi crimina
Abbreviated transcription (Latin):
lamine uitioꝵ: ac scđm sententiam saluatoris uidentes non
uident. & audientes ñ audiunt. neq intelligunt: uix in reces¬
sibꝰ pectoris sui etiã illa quę magna & capitalia sunt crimina
contemplant᷑: Hullas aut̃ cogitationũ subreptiones. s neq
illos in se lubricos occultosq pruritꝰ. qͥ m̃te tenui atq subtili
siggestione cõpungunt : nec captiuitates animȩ suȩ possunt
purgatis obtutibꝰ intueri: s inuerecundis sẽꝑ cogitationibꝰ euagan¬
tes. nec dolere norunt cũ abilla contemplatione quȩ singularis
ẽ distrahunt᷑: nec habent qđ se doleant amisisse: quippe qui
m̃tẽ suã ingruentibꝰ ut libitũ ẽ cogitationibꝰ expandentes: nichil
habent ꝓpositũ qđ pͥncipalit̾ teneant: uł qđ om̃imodis concu-¬
piscant: Hȩc sane nos in hunc errorẽ causa p̃cipitat: quia. agͣ a
ẽ apẽ ti t̃i. idẽ inpeccantiȩ ipsiꝰ uirtutẽ penitꝰ ignorantes. existi-¬

Expanded text:
lamine uitiorum ac secundum sententiam saluatoris uidentes non lamine uitiorum ac secundum sententiam saluatoris uidentes non uident et audientes non audiunt neque intellegunt, uix in recessibus pectoris sui etiam illa quae magna et capitalia sunt crimina contemplantur, nullas autem cogitationum subreptiones, sed neque illos in se lubricos occultosque pruritas, qui mentem tenui atque subtili suggestione conpungunt, nec captiuitates animae suae possunt purgatis obtutibus intueri, sed inuerecundis semper cogitationibus euagantes nec dolere norunt, cum ab illa contemplatione quae singularis est distrahuntur, nec habent quod se doleant amisisse, quippe qui mentem suam ingruentibus ut libitum est cogitationibus expandentes nihil habent propositum, quod principaliter teneant uel quod omnimodis concupiscant. Hμαρτησίας, id est, impeccantiae ipsius virtutem penitus ignorantes, existi
Abbreviated transcription (Latin):
congruũ uerbũ. miscđiam audientis auertat: tũ deinde si
nob̾ in foro ac uidicũ scłartũ tribunalibꝰ constitutis. assistente
etiã e contra aduersario in media ꝑsecutione atq conflictu.
tusis. sereatꝰ. ristis. oscitatio. sõnꝰ irrepserit. quanta imꝑnitiẽ
nr̃am uigilantissimꝰ inimicꝰ seueritatẽ udicis cõmouebit in¬
udia: quantomagis cũ illi occultoꝵ om̃iũ cognitori ꝓ ĩminent
ꝑpetuę mortis ꝑiculo supplicamꝰ. p̾sertim cũ ediuerso callidꝰ
seductor parit᷑ & criminitor assistat: intenta atq sollicita ora¬
tione uidicantis pietas imploranda ẽ: Nec in iuste ñ solum
leui peccato. s etiam grauissimo crimine impietatis astringit᷑.
qͥ p̾cẽ dõ fundens. subito a conspectu eius quasi aboculis ñ
uidentis nec audientis cogitationis imꝓbe uanitatẽ secutus
abscesserit: Illi aut̃ qui oculos cordis sui contegunt crasso ue¬

Expanded text:
congruum uerbum misericordiam audientis auertat, tum deinde si congruum uerbum misericordiam audientis auertat, tum deinde si nobis. in foro ac iudicum saecularium tribunalibus constitutis, adsistente etiam e contra aduersario, in media persecutione atque conflictu tussis, excreatus, risus, oscitatio, somnus obrepserit, quanta in perniciem nostram uigilantissimus inimicus seueritatem iudicis conmouebit inuidia: quanto magis, cum illi occultorum omnium cognitori pro inminenti perpetuae mortis periculo supplicamus, praesertim cum e diuerso callidus seductor pariter et criminator adsistat, intenta atque sollicita oratione iudicantis pietas inploranda est! nec iniuste non solum leui peccato, sed etiam grauissimo crimine inpietatis adstringetur, qui precem deo fundens subito a conspectu eius quasi ab oculis non uidentis nec audientis cogitationis inprobae uanitatem secutus abscedat. illi autem, qui oculos cordis sui contegunt crasso ue
Abbreviated transcription (Latin):
minũ ugore etiam occulta rimatꝰ ẽ multa illic minufesissima
&ȩ quȩ uix possint etiam numero comp̃hendi in ẽẽ ꝓnunciet: quȩ
si aliquando inunũ congregent᷑ cumulũ: paucoꝵ quȩ ille pal¬
pauerat multitudinẽ numerositate cõpensent: aut etiã fortasse
ꝑfectionis ẽ studiũ. etiam illa quę uelud tenebrosus animi
nr̃i ñ intuet᷑ aspectꝰ: insemetipsis sagacit̾ dep̾hendunt: acerri.¬
maculis uident᷑ asꝑgi: si ñ dic̃a uane cogitationis imꝓbitas
in atria m̃tis irrepserit: sed uł psalmi qui dicendꝰ ẽ recordatio
orationis tempore intentionẽ supplicantis auerterit. Si enĩ
inquiunt cũ aqͦlib& sullimi honime ñ dicã ꝓuita ac salute
nr̃a. s etiam ꝓ alicuiꝰ lucri cõmodo supplicamꝰ: totã in eo m̃tis
& corporis aciem defigentes. de nutu eiꝰ trepida expectatione
pendemꝰ. ñ mediocrit̃ formidantes. ne qđ forte ineptũ aut in¬

Expanded text:
minum vigore etiam occulta rimatus est, multa illic minutissima, minum vigore etiam occulta rimatus est, multa illic minutissima, et quae vix possint etiam numero comprehendi, inesse pronuntiet, quae si aliquando in unum cumulum congregentur, paucorum quae ille palpaverat magnitudinem numerositate compensent, aut etiam fortasse perfectionis est studium, etiam illa, quae uelut tenebrosus animi nostri non intuetur aspectus, in semet ipsis sagaciter deprehendunt acerrimaculis uideantur aspargi, si non dicam uanae cogitationis inprobitas in atria mentis inrepserit, sed uel psalmi qui dicendus est recordatio orationis tempore intentionem supplicantis anertent. si emm, inquiunt, cum a quoiibet sublimi homine non dicam pro uita ac salute nostra, sed etiam pro alicuius lucri conmodo supplicamus, totam in eum carnis et mentis aciem defigentes de nutu eius trepida expectatione pendemus, non mediocriter formidantes ne quod forte ineptum aut in
Abbreviated transcription (Latin):
inquã t̾a exertus ac uigilans ẽ ut dũ psalmos dõ canit. nuqu̾a¬
ascripturȩ sensu eiꝰ animꝰ abducat᷑: Quis tã familiaris dõ tãq
coniunctꝰ. qui apłicũ illud imꝑium qͦ sine int̾missione orare
nos p̾cipit. uł uno die se gaudeat executũ: Quȩ licet om̃ia
ñ nullis qui sunt grauioribꝰ uitiis inuoluti. leuia atq peccato
pene aliena uideant᷑. scientibꝰ tam̃ ꝑfectionis bonũ. etiã mi¬
nimarũ rerũ multitudo grautissima ẽ Uelud si in aliqͣm magnã
domũ. multis instrum̃tis uasculis. sarcinis impeditã. unũ inte¬
gra uisuũ acie ꝑspicecẽ. alterũ cui oculoꝵ lum̃ obtundit lipi¬
do. parit̾ ponamꝰ ingressos: nonne cũ ille cui aduidenda om̃ia
hebes heret obtutus. nichil illic aliud ẽẽ. estimet nͥ armaria.
lectos. scanna. p̃sepia .&. quicquid ñ tã oculis speculantis quã

Expanded text:
unquam tam expertus et vigilans eunquam tam expertus et vigilans e animus abdneatur? quis tam familiaris deo tamque coniunctus, qui apostolicum illud imperium, quo sine intermissione orare nos praecipit, uel uno die se gaudeat exsecutum ? quae licet omnia nonnullis, qui sunt crassioribus uitiis inuoluti, lenia atque a peccato paene aliena uideantur, scientibus tamen perfectionis bonum etiam minimarum rerum multitudo grauissima est Velut si in aliquam magnam domum multis sarcinis, instrumentis, uasculis inpeditam unum integra uisuum acie perspicacem, alterum coi oculorum lumen obtuderit lippitudo pariter ponamus ingressos, nonne cum ille, cui ad uidenda omnia hebens obsistit obtutus, nihil illic aliud esse confirmet nisi armaria, lectos, scamna, praesepia et quidquid non tam oculis speculantis quam
Abbreviated transcription (Latin):
solui optat corpore. qđ caducũ & multũ fragilitatis suȩ neces¬
sitatibꝰ impeditũ: ñ potest a xp̃i consortio ñ auelli Impossibile
tã ꝑtinax scorũ studiũ. qđ tã arduũ potest ẽẽ ꝓpositũ: cui
ñ aliquando ille uersutꝰ insidiator illudat: Quis ita solitu.
dinis secreta sectatꝰ ẽ uniuersorũq mortaliũ consortia decli-
uere sola & bona ẽ dĩ contemplatione decidet: Quis tantũ
sp̃s ũquã potuit retinere feruorẽ: ut ñ int̃dũ lubricis cogi-¬
tationibꝰ ab ipsa quoq orationis intentione translatꝰ. repen¬
te de cȩlestibꝰ adterrena corruer&: Quis ur̃m ut cetera ꝑua-¬
gationũ tẽpora p̃t̾ mitt̾a. ñ illo etiam mom̃to quo dõ sup¬
plicans ad sublimia erigit m̃tẽ qͦdã tepore collapsus. etiã
ꝑ id uł inuitꝰ offendat: ꝑ qđ sꝑabat ueniã delictorũ: Quis

Expanded text:
solui optat hoc corpore, quod adnetun et multis fragilitatis suae necessolui optat hoc corpore, quod adnetun et multis fragilitatis suae necessitatibus inpeditum aoa potest a Christi consotam pertinax sanctorum studium, quod tam arduum potest esse propositum, cui non aliquandodinis secreta sectatus est et nniuersorum mortalium consortia declinavere sola et bona est, Dei contemplatione decederet? Quis tantum spiritus unquam potuerit retinere fervorem, ut non interdum lubricis cogitationibus ab ipsa quoque orationis intentione translatus repente de coelestibus ad terrena corrueret? Quis nostrum, ut caetera pervagationum tempora praetermittam, non illo etiam momento quo Deo supplicans ad sublimia erigit mentem, quodam stupore collapsus, etiam per id vel invitus offendat per quod sperabat veniam delictorum? Quis
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ igit᷑ multis modis boni huiꝰ excellentiã cunctis etiã p̾dica¬
tionis suȩ fructibꝰ p̾̃tulissos: tam̃ caritas sine qua nemo dm̃
ꝓmeret᷑. contemplatione sũmittit᷑: ac ꝓpt̾ illos quibꝰ adhuc
lac uelud nutricula ub̃ibꝰ euuangłicis ĩmulgebat: diuulsionẽ
a xp̃o sibi quidẽ noxiã. s cȩteris necessariã ñ recusat: Ꝙ enĩ
ad delectationẽ huiꝰ potissimũ rei illa nimia pietatis uirtu¬
te compellit᷑. qua ꝓpt̾ salutẽ frm̃ suoꝵ si eẽt possibile etiam
ultimũ anathematis malũ optasses incurrere Optarẽ enim
scđ̾m carnẽ: qui sunt ifrłite. Hocẽ uellẽ ego ñ solũ tp̃ralibus
uerũ etiam ꝑpetius addici penis: dũ mͦ om̃s si fieri posset
homines xp̃i consortio fruerent᷑. Certꝰ &. em̃ sũ utiliorẽ xp̾o.
&x mͥ om̃iũ salutẽ ẽẽ quã meã. Bonũ gͦ hoc sũmũ id ẽ dĩ ẽspectu
frui et xp̃o iugit̾ inherere. ut ꝑfecte apłs possit adipisci. dis¬

Expanded text:
Cum igitur multis modis boni hujus excellentiam, cunctis etiam praedicationis suae fructibus praetulisset, tamen charitatis, sine qua nemo Dominum promeretur, contemplatione submittitur: ac propter illos quibus adhuc lac, velut nutricula, uberibus evangelicis immulgebat, divulsionem a Christo sibi quidem noxiam, sed caeteris necessariam non recusat. Etenim ad electionem hujus potissimum rei illa nimia pietatis virtute compellitur, qua pro salute fratrum suorum, si esset possibile, etiam ultimum anathematis malum optasset incurrere. Optarem enim, secundum carnem, qui sunt Israhelitae, hoc est: uellem ego non solum temporalibus, uerum etiam perpetuis addici . poenis, dummodo omnes si fieri posset homines Christi consortio fruerentur: certus etenim sum utiliorem Christo et mihi omnium salutem esse quam meam. bonum ergo hoc summum, id est dei conspectu frui et Christo iugiter inhaerere ut perfecte apostolus posset adipisci, dis
Abbreviated transcription (Latin):
modicum subsistere. aut sermocinari audet cũ altero:
deserere opus qđ mea solitus ẽ exercere p̾sumit: nͥ forte
cũ fuerint ad officiũ necessarii cuiꝰq oꝑis euocati Qđ¬
ita explent foras egressi: ut nulla int̾ eos sermocinatio pe¬
nitus conseratur Sed sic umisquisq opus exequit᷑ in iunctũ.:
ut ꝑsalmum uł scripturã qualibet memorit̾ recensendo.
ñ solum conspnationi noxiȩ uł consiliis prauis. sed nec¬
ociosis quidẽ. colloquiis ullã copiam uł tempus imꝑtiat:
oris parit̾ & cordis offitio umeditatione sp̾ali iugit̾ occu¬
pato Sũma namq obseruantia custodit᷑: ne quisquã cũ
alio. ac p̾cipue iuniores uł ad punctum temporis parit᷑
substitisse: aut uspiã se cessisse: uł manus suas inuicem
nam. reꝑti fuerint aliquid ex his quȩ int̾dicta sunt ad¬
misisse: ut contumaces ac p̾uaricatores mandatoꝵ non
leius culpe rei ꝓnunciati. suspitione etiã coniurationis

Expanded text:
modicum subsistere, aut sermocinari audet cum altero: deserere opus quod in ea solitus est exercere, praesumit, nisi forte cum fuerint ad officium necessarii cujusque operis evocati. Qita explent fores egressi, ut nulla inter eos sermocinatio penitus conseratur. Sed sic unusquisque opus exsequitur injunctum, ut psalmum vel scripturam quamlibet memoriter recensendo, non solum conspociosis quidem colloquiis ullam copiam uel tempus impartiat, oris pariter et cordis officio in meditatione spiritali iugiter occupato. Summa nanque obseruantia custoditur, ne quisquam cum alio, ac pręcipue iuniores, uel ad punctum temporis pariter substitisse aut uspiam secessisse uel manus suas inuicem nam reperti fuerint aliquid ex his quae interdicta sunt admisisse, ut contumaces ac praeuaricatores mandatorum non leuis culpae rei pronuntiati suspicione etiam coniurationis
Abbreviated transcription (Latin):
micidium ꝑpetret᷑. ira oduĩq succidit᷑. sine quibꝰ homi¬
cidii crim̃ nullomͦ ualebit ad muti Qui irascitur enĩ
fr̃i suo: reus erit uiditio Et qui oderit frẽm suũ: ho-¬
micida ẽ In eo scilicet qđ eũ corde cupiat interire: ciuꝰ
cruorẽ ꝓpͥa manu uł telo apud homines minime fudisse
cognoscitur: effectu irȩ homicida ꝓnunciat᷑ adño: qui
non solum ꝓoꝑationis effectu sed etiã ꝓuoluntartis ac
uoti desidio. unicuiq aut p̾miũ reddit aut pęnã. scdm
illud qđ ipse loquit᷑ ꝑ ꝓpħam: Ego aut̃ oꝑa eoꝵ & cogi-¬

Expanded text:
micidium perpetretur, ira odiumque succiditur sine quibus homimicidium perpetretur, ira odiumque succiditur sine quibus homicidii crimen nullo modo ualebit admitti. S irascitur enim fratri suo, reus erit iudicio, et: qu ?? S odit fratrem suum homicida est. in eo scilicet quod corde cupiat interire, cuius cruorem propria manu uel telo apud homines minime fudisse cognoscitur, affectu irae bomicida pronuntiatur a domino, qui non solum pro operationis effectu, sed etiam pro uoluntatis ac uoti desiderio unicuique aut praemium reddet ant poenam, secundum illud quod ipse loquitur per prophetam: ego autem opera
Abbreviated transcription (Latin):
tas speciesq miniitas exerceri similit̾ iracundiȩ possit
affectus Qui residens incorde nr̃o. nec iugit᷑ nos posside
tranquillitatis statum. nec residius uitiis carere ꝑmitit:
nisi forte in eo putemꝰ cõmotionibꝰ nr̃is lucrũ aliquod uel
remediũ comꝑari: qđ maledictionibꝰ. uł iracundiȩ nr̃ȩ
minimȩ res inanimate mutęq respondeant: & intẽꝑan¬
tiam cordis nr̃i ad maiorẽ nequaquã ꝓuocent exardes-¬
ẽ s etiam de int̾nis animȩ radicitꝰ ex tirpanda: Non eñi
ualde: ꝓderit iracundiȩ cohibitus furor in uerbo. nec in
uitioꝵ potiꝰ excidi p̾cipit euangłicus sermo qu̾ã fructꝰ:
qui ꝓcul dubio euulsis fomitibꝰ nequaquã ulteriꝰ pullu-¬
labunt. Atq ita mens poterit uigit̾ in om̃ĩ pacientia
ce scĩtate durare: cũ hȩc ñ desuꝑficiȩ oꝑationis c actuũ.
sed decogitationũ fuerint euulsa penetralibꝰ Et idõ ne ho-¬

Expanded text:
tas speciesque minutas exerceri similiter iracundiae possit tas speciesque minutas exerceri similiter iracundiae possit affectus, qui retranquillitatis statum nec residuis uitiis carere permittet. nisi forte in eo putemus commotionibus nostris lucrum aliquod uel remedium conparari, quod maledictionibus uel iracundiae nostrae minime res inanimae mutaeque respondeant et intemperantiam cordis nostri ad maiorem nequaquam prouocent exardesest, sed etiam de internis animae radicitus exstirpanda. non enim ualde proderit iracundiae cohibitus furor in uerbo nec in uitiorum potius excidi praecepit euangelicus sermo quam ructus, qui procul dubio euulsis fomitibus nequaquam ulterius pullulabunt : atque ita mens poterit iugiter in omni patientia a. et sanctitate durare, cum haec non de superficie operations s et actuum, sed de cogitationum fuerint euulsa penetralibus. = t idcirco ne ho
Abbreviated transcription (Latin):
confert: Quȩ cũ ledendi nacta fuerint copiam: insemet
ipsis reconditum uirus & animȩ feritatẽ ꝓtinꝰ egerunt.
atq demonstrant: Idõq ꝑfectionem querentibꝰ: ñsufficit
contra hominẽ ñ irasci Meminimꝰ enĩ insolitudine cõmo¬
rantibꝰ nob̾. contra calamũ cũ aut crassitudo eiꝰ aut exi-¬
litas. displiceroe. contraue scaͣpellũ cũ incidenda hebeti
acie signit̾ ex secaret: contraq silicẽ si forte ex ea festinan¬
tibꝰ nobis adlectionẽ tardiꝰ scintilla ignis emicuit. ita in¬
dignationis irrepsisse motũ: ut ñ alias ꝑturbationem
mentis quã uł contra insensibiles materias. uł certe ad¬
uersus diabolũ maledictione ꝓlata digerere atq euapo¬
rare possemus: Quã obrem ad ꝑfectionis dũ taxat rati-¬
onem ñ satis ꝓderit. abẽẽ homines in quos ira moueam᷑ :
cũ si patientia priꝰ ñ fuerit ad quisita. etiam erga res mu-¬

Expanded text:
confert. quae cum laedendi nancta fuerint copiam, in semet confert. quae cum laedendi nancta fuerint copiam, in semet ipsis reconditum uirus ea animae feritatem protinus egerunt atque demonstrant. ideoque perfectionem quaerentibus non sufficit contra hominem no ?? irasci. meminimus enim in solitudine commorantibus nobis contra calamum, cum aut crassitudo eilitas displiceret: contrave scalpellum, cum incidenda hebeti acie segniter exsecaret; contraque silicem, si forte ex ea festinantibus nobis ad lectionem tardius scintilla ignis emicuerit, ita indignationis irrepsisse motum, ut non alias perturbationem mentis, quam vel contra insensibiles materias, vel certe adversus diabolum maledictione prolata, digerere atque evaporare possemus. Quamobrem ad perfectionis dumtaxat rationem non satis proderit abesse homines, in quos ira moveatur: cum si patientia prius non fuerit acquisita, etiam erga res mu
Abbreviated transcription (Latin):
donec nulliꝰ hominĩi cõmiscet᷑ consortio: ad naturã pri¬
stinã mox reuersurus. cũ int̾pellauerit cuiꝰlibos cõmoti-¬
onis occasio Emergunt quippe ex eo confestim uitia quȩ
latebant: & uelut equi infrenes certatim e suis repagu¬
lis ocio longiore nutriti. acriꝰ adꝑnitiẽ aurige ꝓprii
ferociꝰq ꝓrumpunt Alagis enim exercitio usuq huma¬
no cessante efferantur in nob̾ uitia: nisi fuerint ante pur¬
gata Ipsãq umbrã patientię quã posside imaginariȩ
ꝑ mixti fr̃ibꝰ. saltẽ ꝓ eoꝵ reuerentia & nota publica ui-¬
debamur: desidia securitatis amittimꝰ. Quasi uͦ unuier¬
sa uirulenta serpentiũ genera uł ferarũ. cũ in solitudine
siusq cubilibꝰ cõmorant᷑ ñ innoxia ꝑseuerent: nec tam̃
ex eo ꝓnuntiari possunt innoxia: quia nulli nocent: Hoc
enim ñ affectus eis bonitatis: s necessitas solitudinis

Expanded text:
donec nullius hominis commisceatur consortio: ad naturam pridonec nullius hominis commisceatur consortio: ad naturam pristinam mox reversurus, cum interpellaverit cujuslibet commotionis occasio: emergunt quippe ex eo confestim vitia, quae latebant, et velut equi infrenes certatim e suis repagulis otio longiore nutriti acrius ad perniciem aurigae proprii, ferociusque prorumpunt. Magis enim, exercitio usuque humano cessante, efferantur in nobis vitia, nisi fuerint ante purgata. Ipsamque umbram patientiae, quam possidere imaginarie permixti fratribus saltim pro eorum ra uerentia et nota publica uidebamur, desidia securitatis amittimu» Quasi uero uniuersa uirulenta serpentium gener ?? uel ferarum, cum in solitudine suisque cubilibus inmorantu ?? non innoxia perseuerent. nec tamen ex eo pronuntiari possu ?? innoxia, quia nulli noceant: hoc enim eis non affectus boni: tatis, sed necessitas solitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
nequaquam nr̃e subiacet potestati. sed innr̃a potiꝰ condi¬
tione consistit Itaq ut ñ irascam᷑ non deboe exalt̾iꝰ ꝑfe¬
ctione s ex nr̃a uirtute descende: quȩ ñ aliena patientia
sed ꝓpͥa longanimitate conquiritur Porro heremũ ꝑfe.
ad purũ in congregatione. fr̃m uitiis. ñ pusillanmitatiꝰ
ꝑfugio. s diuine contemplationis obtentu. & desidio
intuitꝰ sublimioris intrare: qui ñ nͥ solitudine a ꝑfectis
solũmͦ poterit app̾hendi Quȩcũq enĩ uitia incurata
inheremũ detulerimus: oꝑta in nob̾ & ñ abolita sentient᷑:
Solitudo namq sicut nouit emendatis moribꝰ contempla-¬
tionẽ purissimã reserare: & intiutu sincerissimo sp̃aliũ
sacram̃toꝵ scientiam reuelare: ita eoꝵ qui minꝰ em̃dati
sunt uitia ñ solum seruare. uerũ etiam exaggerare con¬
sueuit: Tã duiq sibi patiens quis udetur & humilis.

Expanded text:
nequaquam nostrae subiacet potestati, sed in nostra potius dinequaquam nostrae subiacet potestati, sed in nostra potius dicione consistat. itaque at non irascamur, non debet ex alterius perfectione, sed ei nostra uirtute descendere, quae non aliena patientia, sed propria longanimitate conquiritur. Porro heremum perfead purum in congregatione fratrum uitiis non pusillanimitatis perfugio, sed diuinae contemplationis obtentu et dintuitus sublimioris intrare, qui non nisi in solitudine a perfectis solummodo poterit apprehendi. Quaecumque enim vitia incurata in eremum detulerimus, operta in nobis, non abolita sentientur. Solitudo namque, sicut novit, emendatis moribus, contemplationem purissimam reserare, et intuitu sincerissimo spiritalium sacramentorum scientiam revelare: ita eorum, qui minus emendati sunt, vitia, non solum servare, verum etiam exaggerare consuevit. Tamdiuque sibi patiens quis videtur et humilis,
Abbreviated transcription (Latin):
ed quid duitius p̃ceptis euangłicis atq apłicis immo¬
ramur: cũ etiam uetus lex quȩ aliquid habere remissi-¬
onis uidetur hec eadem p̃caueat dicens: ne oderis frẽm
tuũ incorde tuo. & iterũ. ñ eris memor in uiriȩ cuiiũ tuoꝵ.
& rursũ. itinera eoꝵ qui memoriã retinent malefacti.
in mortẽ: WUides & ibi nequitiam ñ in oꝑe tantũ s etiã
marchanis cogitationibꝰ resecari: cũ de corde odiũ & in¬
iuriȩ ñ solũ retributio sed etiam ipsa memoria radicitꝰ
solitudinẽ nos desidare conquerimur: tãquam ibi nullis
nos concitantibꝰ ilico uirtutem patientię reꝑturi: exeu-¬
santes negligentiam nr̃am. causasq cõmotionis ñ nr̃a
dicentes inpacientia sed fr̃m uitio generari Dũq malios
erroris nr̃i uertimuis causas: nũquam ad patientiȩ ac
ꝑfectionis calcẽ ualemꝰ ꝑuenire Sũma gͥ em̃dationis ac
tranquillitatis nr̃e ñ ẽ in alteriꝰ arbitrio collocanda: qđ

Expanded text:
ed quid diutius praeceptis evangelicis atque apostolicis immoramur, cum etiam vetus lex, quae aliquid habere remissionis videtur, haec eadem praecaveat dicens: Ne oderis fratrem tuum in corde tuo ; et iterum: Non eris memor injuriae civium tuorum ; et rursum: Itinera eorum, qui memoriam retinent malefacti, in mortem ? Vides et ibi nequitiam non in opere tantum, sed etiam in arcanis cogitationibus resecari; cum de corde odium, et injuriae non solum retributio, sed etsolitudinem nos desiderare conquerimur, tamquam ibi nullis nos concitantibus ilico uirtutem patientiae reperturi, excusantes neglegentiam nostram causasque commotionis non nostra dicentes inpatientia, sed fratrum uitio generari: dumque in alios erroris nostri uergimus causas, numquam ad patientiae ae perfectionis calcem ualebimus peruenire. Summa igitur emendationis ac tranquillitatis nostrae non est in alterius arbitrio conlocanda, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ua ꝓpt̾ athletam xp̃i legitime decertantem. iracun¬¬
diȩ motus radicitus oportet euellere Cuiꝰ morbi
hȩc er̃it medicina ꝑfecta: ut pͥmitꝰ credamus nullomͦ
siue iustis siue inustis excausis licere nob irasci: scien¬
tes nos discretionis lum rectiq consilii firmitatẽ ipsã
quoq honestatẽ & iusticiȩ modamina ꝓtinꝰ amissuros.
si principale cordis nr̃i eius fuerit tenebris obscuratũ:
Tũ deinde puritatẽ mentis nr̃e mox ꝑ turbandã. templum
eam scĩ sp̃s effici omĩmꝰ non posse: iracundiȩ in nobis sp̃u
cõmorante Postremo ut cogitemus nequaquã licere nob
orare: nec iratos fundere p̾cẽ ad dm̃ Oẜ p̃ om̃ibꝰ incertũ
statũ conditionis humanȩ p̾oculis habentes. cotidie nos
credamus e corpore migraturos. nichilq nobis continen¬
tia castitatis nichil abrennciatione om̃ium facultatũ.
nichil diuitiarũ contẽptu. nichil ieumioꝵ uigiliarũq

Expanded text:
uapropter athletam Christi legitime decertantem iracunuapropter athletam Christi legitime decertantem iracundiae motus radicitus oportet euellere. cuius morbi haec erit medicina perfecta, ut primitus credamus nullo modo sine iustis seu iustis ei causis licere nobis irasci, scientes nos ..discretionis lumen rectique consilii firmitatem, ipsam quoque honestatem et iustitiae moderamina protinus amissuros, si principale cordis nostri eius fuerit tenebris obscuratum, tum deinde puritatem mentis nostrae mox proturbandam, templumque eam sancti spiritus effici omnino non posse iracundiae in nobis spiritu commorante: postremo ut cogitemus nequaquam licere nobis orare nec iratos fundere preces ad deum, et prae omnibus incertum statum condicionis humanae prae oculis habentes cotidie nos credamus e corpore migraturos, nihilque nobis continentia castitatis, nihil abrenuntiatione omnium facultatum, nihil diuitiarum contemptu, nihil ieiuniorum uigiliarumque
Abbreviated transcription (Latin):
Sciendũ tam̾ in eo qđ in quibꝰdã exemplaribꝰ inuenitur.
qui irascitur fr̃i suo sine causa reus erit iuditio: suꝑflu¬
ũ ẽẽ sine causa. & adiectũ ẽẽ abhis qui amputandã irã
ꝓiustis causis minimȩ putauerunt: cũ utiq nullus quã¬
libet absq ratione cõmotus. sine causa dicat se irasci
Quã obrem apparet ab eis adiectũ. qui ꝓpositũ ñ intel¬
lexerunt scripture uolentis fomitẽ iracundiȩ om̃imodiᷤ
amputare : nullãq indignationis occasionẽ penitꝰ reser¬
uare: ne dũ iubem᷑ irasci ꝓcausa. etiã sine causa irascendi
nob̾ intromutatur occasio Finis enim patientię: non
irascendo iustȩ.s penitus ñ irascendo consistit. Licet
a quibꝰdam hocipsum qđ dr̃ sine causa ita int᷑p̃tari sciã:
qđ scilicet sine causa irascitur is. cui expetere ultionem
irato ñ licet Mleliꝰ tam̃ ẽ ita tenere: ut & nouella exẽpla-¬
ria multa. c antiqua om̃ia inueniuntur ẽẽ scripta X.¬

Expanded text:
Sciendum tamen in eo quod in quibusdam exemplaribus invenitur: Qui irascitur fratri suo sine causa, reus erit judicio, superfluum esse, sine causa, et adjectum ab his qui amputandam iram pro justis causis minime putaverunt, cum utique nullus quamlibet absque ratione commotus sine causa se dicat irasci. Quamobrem apparet ab eis adjectum qui propositum non intellexerunt Scripturae volentis fomitem iracundiae omnimodis amputare, nullamque indignationis occasionem penitus reservare, ne dum jubemur irasci cum causa, etiamsi sine causa irascendi nobis intromittatur occasio. Finis enim patientiae non irascendo iuste, sed in penitus non irascendo consistit. licet a quibusdam hoc ipsum quod dicitur sine causa ita interpretari sciam, quod scilicet sine causa irascatur is, cui expetere ultionem irato non liceat. melius tamen est ita tenere, ut et nouella exemplaria multa et antiqua omnia inueniuntur esse perscripta. Q
Abbreviated transcription (Latin):
horret pudetq reuoluere: quendã uimoꝵ cũ a suo mere.¬
paret᷑ abbate: cur humilitatẽ quã renuntians ꝓmodico tẽ¬
pore retentarat cepisset excedere: ac diabolicã in flari suꝑ-¬
bia: sũma contumatia respondisse Nũquid obhoc meuet
ipsũ humiliaui ꝓ tẽpore: ut semꝑ subditus sim: Ad qui dͥ
eiꝰ tam effrenatu scȩlestũq responsum. ita ẽ senior obstupe:¬
factus. om̃ĩsq eiꝰ inĩceptus est sermo: uelut qui ab illo ipso
antiquo lucifero uerba hec ꝓlata ñ ab homine ꝑcepisset:
ut nullã uoc̃e ad uersus tantã ꝓt̾uiã deore suo ꝓrsus e.¬
mittere: nͥ gemitꝰ de corde tantũmꝰ ac suspiria potuerit.¬
ꝓtelare: illud solũ tacitꝰ intra semetipsũ uoluens qđ de dño

Expanded text:
horret pudetque reuoluere, quendam iuniorum, cum a suo increparetur abbate, cur humilitatem, quam renuntians permodico tempore retentarat, coepisset excedere ac diabolica inflari superbia,, summa contumacia respondisse: numquid ob hoc memet ipsum humiliaui pro tempore, ut semper subditus sim? ad quod eius tam effrenatum scelestumque responsum ita est senior obstupefactus omnisque eius interceptus est sermo, uelut qui ab illo ipso antiquo Lucifero uerba haec prolata, non ab homine percepisset, ut nullam uocem aduersus tantam proteruiam de ore suo prorsus emittere nisi gemitus de corde tantummodo ac suspiria potuerit, illud solum tacitus intra semet ipsum uoluens, quod de do
Abbreviated transcription (Latin):
apud infideles & incredulos. indubitatũ testimoniũ reddunt:
Qui simplicẽ piscatoꝵ fidẽ incorde simplici retinentes: ñ eã
syllogismis dialecticis. & tulliana facundia sp̃u concepere
mundano: s exꝑimentis uitȩ sinceris: actuq purissimo.
correctione quoq uitioꝵ. & ut ueriꝰ dixerim. in ipsa ꝑfecti¬
onis inẽẽ naturam oculatis in ditiis dep̾henderunt: sine
qua nec pietas in dm̃. nec purgatio uitioꝵ. nec emendatio

Expanded text:
apud infideles et incredulos indubitatum testimonium reddunt. apud infideles et incredulos indubitatum testimonium reddunt. qui simplicem piscatorum fidem corde simplici retinentes non eam syllogismis dialecticis et Tulliana facundia spiritu concepere mundano, sed experimento uitae sinceris actuque purissimo, correctione quoque uitiorum, et ut uerius dixerim in ipsa perfectionis inesse naturam oculatis indiciis deprehenderunt, sine qua nec pietas in deum nec uitiorum purgatio nec emendatio
Abbreviated transcription (Latin):
ceptor ms Laudans inuocabo dñm: & abinimicis meis
saluus ero. Honsolum ꝓhis ei grãs referentes qđ uł raciona-¬
biles nos condidit. uł liberi arbitrii potestate donauit :¬
uł baptismi largitus ẽ gr̃am. uł scientiam legis ad iutori-¬
umq concessit: s etiam ꝓhis quȩ erga nos cotidiana eiꝰ
ꝓuidentia conferunt᷑: qđ scilicet ab aduersarioꝵ nos insi¬
diis liberat: qđ cooꝑatur nob̃̾ ut carnis uitia suꝑare possimꝰ¬
qđ aꝑiculis nos etiam ignorantes ꝓtegit. qđ a lapsu pec¬
cati cõmiinit: qđ adiuuat nos coilluminat. ut ipsũ aduito
eius inspiratione latent̃ compungimur: qđ dignatione
eiꝰ uisitati salubrime castigamur: qđ ab eo ñ nũquã etiam
inuiti trahim᷑ ad salutẽ Postremo quia ipsũ liberũ arbitriũ
& ad uirtutũ uiã instigationis suȩ uisitatione contorquet
rata nunc usq ꝑdiirat: Cui fidei uirtutes apłicȩ quȩ sepe¬
numero ꝑ eos manifestate sunt: ñ solũ apud nos sed etiã

Expanded text:
s. laudans inuocabo dominum: et ab inimicis meis saluus ero. Non solum pro his ei gratias referentes, quod uel rationabiles nos condidit uel liberi arbitrii potestate donauit uel baptismi largitus est gratiam uel scientiam legis adiutoriumque concessit, sed etiam pro his, quae erga nos cotidiana eius prouidentia conferuntur, quod scilicet aduersariorum nos insidiis liberat, quod cooperatur in nobis, ut carnis uitia superare possimua periculis nos etiam ignorantes protegit, quod a lapsu peccati communit, quod adiuuat nos et inluminat, ut ipsum adiutoreius inspiratione latenter conpungimur, quod dignatione eius uisitati saluberrime castigamur, quod ab eo nonnumquam etiam inuiti trahimur ad salutem, postremo quia ipsum liberum arbitrium et ad uirtutum uiam instigationis suae uisitatione contorquet.ra nunc usque perdurat. cui fidei uirtutes apostolicae, quae saepenumero per eos manifestatae sunt, non solum apud nos, sed etiam