comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ca mea et ser. ea .il. ẽ qui. dili. me. Qui
habet in memoria et seruat inuita. qui
habet ĩ sermomibus et seruat ĩ morib.
qui habet audiendo. et seruat faciendo.
aut qui habet faciendo. et seruat ꝑse¬
us trintas pater et filius et spiritus
sanans ueniunt adnos dum uenimus
ad eos. ueniunt subueniendo. uenimus
obediendo. Ueniunt illuminando: ueni¬
mus intuendo. ueniunt ĩplẽdo : uenimus
dabit quando lũ hoste regnabimus. pacẽ
reliquit nobis: ut etam hic ĩucẽ diligamus.
pacem suam dabit nobis: ubi nũquam dis¬
sentire possimus. Pacem reliquit nobis
ne de occulus nostris inuicẽ iudicemus cũ
in hoc mundo sumus. pacem suam dabit
nobis: cum manifestabit cogitationes cor¬
cor abluat. nisi faciente uerbo. Non quia di¬
citur set quia creditur. lxxxi. Sunanse¬
hoc petimus quod ht̃ mansio in eo: nec qd̃
habent u̾ba eius que manent ui nobis.
d quod h̾t cupiditas. et infirmitas car¬
peticionibus nostris: et quicquid petimus

Expanded text:
ta mea, et servat ea, ille est qui diligit me. Qui habet in memoria, et servat in vita; qui habet in sermonibus, et servat in moribus: qui habet audiendo, et servat faciendo; aut qui habet faciendo, et servat perseus trinitas, pater et filius et spiritus sanctus veniunt ad nos, dum venimus ad eos. Veniunt subveniendo, venimus obediendo: veniunt illuminando, venimus intuendo, veniunt implendo, venimus dabit, quando sine hoste regnabimus. Pacem relinquit nobis, ut etiam hic invicem diligamus: pacem suam nobis dabit, ubi nunquam dissentire possimus. Pacem relinquit nobis, ne de occultis nostris invicem judicemus, cum in hoc sumus mundo: pacem suam dabit nobis, cum manifestabit cogitationes corcor abluat, nisi faciente verbo? non quia dicitur, sed quia creditur. Nam ehoc petimus quod habet mansio in eo, nec quod habent verba ejus quae manent in nobis, sed quod habet cupiditas et infirmitas carpetitionibus nostris, et quidquid petimus,
Abbreviated transcription (Latin):
more non pocãt. Amicus autem erit
Si eius amore non pecoet. Tunc enim
uere timebit peccare. nã qui gehennas
metuit. non p̾care metuit: S ardere. Ille
autem peccare mecuit qui perratum ipm̃
siõ gehennas odit. Nulli irascenti. ira sua
uidetur in iusta. Ita enim in uetera scens
ira. fit odium. dum quasi iusti doloris
admixta dulcedo diutius eam inuase
detinet donec totum acescat uasq cor¬
iuste pulsaum non aꝑire penetrale cor¬
dis. quam ad mittere non facile recessurã
et ꝑuenturam. de suitulo ad trabem.
lxxxuii. Ibi est auanitate remota lauda¬
tõ ubi etiam uituꝑatõ ab offensione se¬

Expanded text:
more non peccat, amicus autem erit, more non peccat, amicus autem erit, si eius amore non peccet; tunc enim uere o timebit peccare. nam qui gehennas metuit, non peccare metuit sed ardere; ille autem peccare metuit, qui peccatum ipsum sicut gehennas odit. uidetur iniusta. ita enim inueterescens ira fit odium, dum quasi iusti doloris admixta dulcedo diutius eam in uase detinet, donec totum acescat uasque coriuste pulsanti non aperire penetrale cordis quam admittere non facile recessuram, et peruenturam de surculo -ad trabem.ibi enim est a uanitate remota laudatio, ubi etiam uituperatio ab offensione se
Abbreviated transcription (Latin):
bis ⁊ c̃. Neq enim ea dimitti uolumus
parua tamen crebra subrepunt : que si
collecta contra nos fuerint. ita nos graua¬
bunt et oppriment : Sic̃ unum aliquod
grande peccatum. Quid enim inter est
ad naufragium utrum uno grandi fluan
nauis operiatur et obruatur an paulatĩ
sub repens a qua in sentinã ⁊ ꝑnegligen¬
tiam derelicta atq contempta. impleat na¬
tempore acceleratur: desiderio tardum uide¬
nouissimus dies. In hoc eum comp̃hendet
mundi nouissimus dies. qm̃ qualis in die
isto moritur talis in die illo iudicabitur.
¶Uigilare debet omnis xp̃ĩanus: ne im¬
ꝑacum eum inueniat dnĩ ad uentus. Im¬
ꝑ atum autem inuemiet dies ille que m
dies. lxxiiii Ex quo deo seriure cepi quomo¬
do difficile sum expertus meliores quam
qui ĩmonasteriis ꝓfecerunt: ita nõ sum
ex pertus peiores quam qui ĩmonaste¬
et magis cauendus cum se illicit diligi
quam cum ammonet. cogitq contemp¬

Expanded text:
is. neque enim ea nobis dimitti uolumus.is. neque enim ea nobis dimitti uolumus.parua tamen crebra subrepunt. quae si collecta contra nos fuerint, ita nos grauabunt. et oppriment sicut unum aliquod grande peccatum. quid enim interest ad naufragium, utrum uno grandi fluctu nauis operiatur et obruatur, an paulatim subrepens aqua in sentinam et per neglegentiam derelicta atque contempta impleat natempore acceleratur, desiderio tardum uidenovissimus dies, in hoc eum comprehendet mundi novissimus dies, quia qualis in die isto quisque moritur, talis in die illo judicabitur. Et ideo vigilare debet omnis Christianus ne imparatum eum inveniat Domini adventus. Imparatum autem inveniet dies ille, quem meam, ex quo deo seruire coepi: quo modo difficile sum expertus meliores, quam qui in mona-steriis profecerunt, ita non sum expertus peiores, quam qui in monasteet magis cauendus, cum se inlicit diligi, quam cum admonet cogitque contem
Abbreviated transcription (Latin):
solus dare potest. Sñ intermissione desi¬
derare. ¶ Dicuntur fratres in egipto cre¬
bras quidem habere orationes set eas tñ
brenssimas et raptĩ qͦdammodo iacłatas.
ne illa iugilanter erecta que orãti plu¬
rimum necessaria est ꝑproductiores
moras euanescat atq hebetetur inten¬
tõ. ac ꝑ hoc etiam ipsi satis oftendunt
hanc intentionem sicut non est obtun¬
denda si ꝑ durare non potest. ita si ꝑdura¬
uerit non cito ẽẽ rumpendam. Absit
enim ab oratione multa loquutio. Set
ñ desit multa p̃catio: si feruens ꝑ seue¬
rat intẽcio. Nã multum loqui est. in
orãdo. rẽ necessariam suꝑfluis agere
uerbis. Multum autem p̾cari est : ad
eum quem p̾camur duiturna et pia
cordis excitatione pulsare. Nam plerũq
hoc negotium plus genitib quam ser¬
momibrs agitur plus fletu quam effa¬
humilium fidelui. pene cotidiana ĩ qua
pectora tundimus. dicentes. dimitte no¬

Expanded text:
solus dare potest, sine intermissione desisolus dare potest, sine intermissione desiernus? Dicuntur fratres in Aegypto crebras quidem habere orationes sed eas tamen breuissimas et raptim quodam modo iaculatas, ne illa uigilanter erecta, quae oranti plurimum necessaria est, per productiores moras euanescat atque hebetetur intentio. ac per hoc etiam ipsi satis ostendunt hanc intentionem, sicut non est obtundenda, si perdurare non potest, ita, si perdurauerit, non cito esse rumpendam. absit enim ab oratione multa locutio, sed non desit multa precatio, si feruens perseuerat intentio. nam multum loqui est in orando rem necessariam superfluis agere uerbis; multum autem precari est ad eum, quem precamur, diuturna et pia cordis excitatione pulsare. nam plerumque hoc negotium plus gemitibus quam sermonibus agitur, plus fletu quam affahumilium fidelium poena quotidiana, in qua pectora tundimus dicentes, Matt
Abbreviated transcription (Latin):
quippe cetera in peccatis. superbia uero
etiam in recte fcĩs timenda est: ne illa que
landabiliter facta sunt ipsuis laudis cupi¬
dicate amittantur. ¶ Numilitati salu¬
berrime quam dominus noster ih̾c xp̃c
ut doceret humiliatus est maxime ad u̾
dũ nos scire gaudemus quid a naximenes
quid anaxa goras quid pitagoras quid de¬
motͥtus senserit et ceteri huius modi ut
docti eruditi q indeamur cum hoc auera
doctrina et eruditione longe absit. Li. fit¬
sa humilitate magis infletur: quam si a¬
pertins suꝑbiret .Luii. Ille beatus est
ualde magnum est quod nec oculus uidit
quia non est color. nͨ auris audunt quia
non est sonus. nee incor homuns ascendit
quia cor hominis illuc debet ascendere. su¬
menuis capatius quanto id ⁊ fidelius
credimus et speramus firmuis et desi¬
ac ꝑ hoc quod ait apostolus. Sñ intermis¬
sione orate quid est aliud quam beatam
uitam q̃ nulla nͥ eterna est. ab eo qui eã

Expanded text:
quippe cetera in peccatis, superbia uero quippe cetera in peccatis, superbia uero etiam in recte factis timenda est, ne illa, quae laudabiliter facta sunt, ipsius laudis cupiditate amittantur. iberrimae, quam dominus noster Iesus Christus ut doceret humiliatus est, huic, inquamdum nos scire gaudemus, quid Anaximenes, quid Anaxagoras, quid Pythagoras, quid Democritus senserit, et cetera huius modi, ut docti eruditique uideamur, cum hoc a uera doctrina et eruditione longe absit. qui enisa humilitate magis infletur, quam si apertius superbiret. Qua in re notandum est ualde magnum est, quod nec oculus uidit, quia non est color, nec auris audiuit, quia non est sonus, nec in cor hominis ascendit, quia cor hominis illuc debet ascendere, sumemus capacius, quanto id et fidelius credimus et speramus firmius et desiAc per hoc et quod ait Apostolus, Sine intermissione orate , quid est aliud quam, Beatam vitam, quae nulla nisi aeterna est, ab eo qui eam
Abbreviated transcription (Latin):
Summum bonum id dicitur quo cuncta
referuntur. Eo enim fruendo quisq bea¬
tus est: propter quod cetera uult habere
cum illud iam non propter aluid. Sec
propter se ipsum diligatur. Ideo finis ibi
dicitur quia iam quo excurrat. et quo
referatur non inuenitur. Ibi requies
appetendi. ibi fruendi securitas: ibi tnͣ¬
quillissimum gaudium optime uoluntatis
¶son aliam tibi ad capessendam et obti¬
nendam ueritatem uisim munias qmͣ
que munita est ab illo qui gressuum nos¬
troium tanquam deus uidit infirmitatẽ.
Ea est autem prima humilitas. Secun¬
da humilitas. Tercia humilitas. et qͦtiens
int̾rogares hoc dicerẽ. ñ quo alia non sit
p̃cepta q̃ dicantur: Set nisi humilitas
omnia q̃ cumq bñfacimus et p̃cesserit
et comitata et consequuta fuerit et ꝓ¬
pot̾ta quam intueamur et apposita cui
ad heamus et imposita qua reprimamur
Iam nobis de aliquo bono fcõ gaudentib
totum extorquet demanu superbia. uicia

Expanded text:
summum id dicitur, quo cuncta summum id dicitur, quo cuncta referuntur; eo enim fruendo quisque beatus est, propter quod cetera uult habere, cum illud iam non propter aliud sed propter se ipsum diligatur, et ideo finis ibi dicitur, quia iam, quo excurrat et quo referatur, non inuenitur, ibi requies appetendi, ibi fruendi » securitas, ibi tranquillissimum gaudium optimae uoluntatis aliam tibi ad capessendam et obtinendam ueritatem uiam munias, quam quae munita est ab illo, qui gressuum nostrorum tamquam deus uidit infirmitatem. ea est autem prima humilitas, secunda humilitas, tertia humilitas et, quotiens interrogares, hoc dicerem, non quo alia non sint praecepta, quae dicantur, sed nisi humilitas omnia, quaecumque bene facimus, et praecesserit et comitata et consecuta fuerit et proposita, quam intueamur, et adposita, cui adhaereamus, et inposita, qua reprimamur, iam nobis de aliquo bono facto gaudentibus totum extorquet de manu superbia. uitia
Abbreviated transcription (Latin):
Inquantum homo recte agit id est scient̾
et amãt̾ et pie bonum operatur: ĩ tan
lus est. Quis autem i hac uita est. sñ
aliquo pocõ: Set eum dicius bonum:
cuiꝰ p̃ualent bona eũq optimum : qui
qͦ animo quisq parcat. Sicuti enuim est
a liquando misericordia puniens ita et
crudelitas parcens ¶Si res aliena propter¬
quam peccatum est cum reddi possit non
redditur non agitur penitencia: s fingitur
Si autem ueracit̾ agitur non remittetur
peccatum nisi restituatur ablatum. Set
ut dixi: cum restitui pocest. ¶ Non ideo de¬
bet iudex uendere instum iudicium. aut
cestis uerum testimonium quia uendit
ad nocatus uistum patrocinium: et iuris
peritus uerum cõsilium. Illi enim inter
utmͣq parcẽ ad examẽ ad hibentur: Isti
ex una parte consistunt ¶Hoc certe a
lienum non est. quod iuire possidetur. hoc
autem uire quod iuste et hoc iuste quod
bñ. Omne gͥ quod male possidetur: alie¬
num est. Male autem possidz qui male

Expanded text:
in quantum homo recte agit, id est scienter in quantum homo recte agit, id est scienter et amanter et pie bonum operatur, in tantlus est. quis autem est in hac uita sine aliquo peccato? sed eum dicimus bonum, cuius praeualent bona, eumque optimum, qui quo animo quisque parcat. sicut enim est aliquando misericordia puniens, ita et crudelitas parcens. quam peccatum est, cum reddi possit, non redditur, non agitur paenitentia, sed fingitur; si autem ueraciter agitur, non remittetur peccatum, nisi restituatur ablatum, sed, ut dixi, cum restitui potest. bet iudex uendere iustum iudicium aut testis uerum testimonium, quia uendit aduocatus iustum patrocinium et iuris peritus uerum consilium; illi enim inter utramque partem ad examen adhibentur, isti ex una parte consistunt. clienum non est, quod iure possidetur, hoc autem iure, quod iuste, et hoc iuste, quod bene. omne igitur, quod male possidetur, alienum est, male autem possidet, qui male
Abbreviated transcription (Latin):
dencia est. Nullis iñ auerti molestiis forti¬
tudo est. Nullis illecebris temperancia est.
nulla superbia iusticia est. ¶ Ad eum qui
ubiq presens est et ubiq totus non pedib
licet ire set moribus. Mores autem nostei
non ex eo ꝙ qͥsq nouit: set ex eo quod dili¬
git diiudicari solent. Nec faciunt bonos
uł malos mores: nisi boni uel mali amores.
¶Quia nemo nͥ dnĩ diligendo diligit se
ipsum: non opus erat ut dato de dilestione¬
dei precepto etiam se ipsum homo dilig̾e̾
iuberetur cum in eo diligat se ipsum : qͦ
diligit dm̃. Debet ergo et proximum tan
hominem. uł beneficiencie consolatione
uł informatione doctrine uł discipline
cohercitione adducat ad colendum deum
Sciens inhis duobus p̾ceptis totam legem
ꝓphetas qr pendere. Hoc qui sobria
discretione eligit: prudens est qui nulla
hinc afflictione auertitur: fortis est Qͥ
nulla delectatione temperans est ⁊ qui
nulla elatione iustus est. xlui ad eũdem¬

Expanded text:
dentia est, nullis inde auerti molestiis fortidentia est, nullis inde auerti molestiis fortitudo est, nullis inlecebris temperantia est, nulla superbia iustitia est. quid autem eliubique praesens est et ubique totus, non pedibus licet ire sed moribus. mores autem nostri non ex eo, quod quisque nouit, sed ex eo, quod diligit, diiudicari solent nec faciunt bonos uel malos mores nisi boni uel mali amores.ur nemo nisi deum diligendo diligit se ipsum, non opus erat, ut dato de dei dilectione praecepto etiam se ipsum homo diligere iuberetur, cum in eo diligat se ipsum. quod diligit deum. debet ergo et deum diligerehominem uel beneficentiae consolatione uel informatione doctrinae uel disciplinae cohercitione adducat ad colendum deum, sciens in his duobus praeceptis totam legem prophetasque pendere. Hoc qui sobria discretione eligit, prudens est; qui nulla hinc afflictione auertitur, fortis est, qui nulla alia delectatione, temperans est, qui nulla elatione, iustus est. his u
Abbreviated transcription (Latin):
Non omuis qui parct amicus est nͨ om̃is
qui u̾berat uumicus. Meliora sunt uisl¬
nera amici: quam uoluntaria oscła mi¬
mici. Meluis est cum seueritate diligere
quam cum lenitate decipere. Utiluis esu¬
rienti panis tollitur. Si decibo securus
iusticiam negligebat. quam esurienti
panis frangitur ut iniusticie seductus
acquiescat. et qui freneticum ligat. et
qui lecargicum excitat: ambob molestꝰ
ambos amat. Quis nos potest amare
amplius quam deus e Et tamen nos non
solum docere suauit̃: uerum etiam salu¬
bris terrere non cessat. Fomentis lembus
quib consolatur sepe etiam mordacissimũ
medicamentum tribulationis adiũgens.
¶Quicquid fac̾ uera et leginma mr̃ : etiã
siaspers̃ amarum q sentiatur. nõ malũ
ꝓ malo reddit: Set bonum discipline expel¬
lendo malum iquitatis apponit nõ odio
nocendi: s dilectione sanandi. ¶ Nullitis
domum. In hac uita uirtus non est nͥ di¬
lig̾e quod diligendum est. Id diligere pru¬

Expanded text:
Non omnis qui parcit, amicus est; nec omnis qui verberat, inimicus. Meliora sunt vulnera amici, quam voluntaria oscula inimici . Melius est cum severitate diligere, quam cum lenitate decipere. Utilius esurienti panis tollitur, si de cibo securus justitiam negligat, quam esurienti panis frangitur, ut injustitiae seductus acquiescat. Et qui phreneticum ligat, et qui lethargicum excitat, ambobus molestus, ambos amat. Quis nos potest amplius amare, quam Deus? Et tamen nos non solum docere suaviter, verum etiam salubriter terrere non cessat. Fomentis lenibus quibus consolatur, saepe etiam mordacissimum medicamentum tribulationis adjungens, quicquid ergo facit uera et legitima mater. etiam si asperum amarumque sentiatur. nou malum pro malo : reddit, sed bonum disciplinae expellendo malum iniquitatis adponit non odio nocendi sed dilectione sanandi. cum boni m et in hac uita uirtus non est nisi diligere, quod diligendum est; id eligere pru
Abbreviated transcription (Latin):
care mẽtem a sensibus et cogitatio¬
nem a consuetudine abducere ¶ Ipsa uirtꝰ¬
ꝑ inuiolata mris iurginea uiscera mẽbra
ĩ fantis eduxit: que postea ꝑ clausa ostia
membra inuenis introduxit. hic si ratio
q̃ritur non erit mirabile. si exemplum
poscitur non erit singulare. Demus deo
aliquid posse quodnos fateamur in uesti¬
gare non posse. In talib reb tota ratio
facti est potencia facientis .u. Admarcel¬
linum. In corripiendo filio qmͣlibet as¬
ꝑe: nũ quam ꝓfecto amor paternus a¬
pitur utiliter uincitur. Quoniam ni¬
chil est ĩfelicuis felicitate pͦcantiũ qua
penalis nutritur impunitas: et mala
uoluntas uelut hostis intior roborat᷑.¬

Expanded text:
care mentem a sensibus et cogitatiocare mentem a sensibus et cogitationem a consuetudine abducere\'. ipsos erper inuiolata matris uirginea uiscera membra infantis eduxit, quae postea per clausa ostia membra iuuenis introduxit. quaeritur, non erit mirabile: si exemplum poscitur, non erit singulare. Demus Deo aliquid posse, quod nos fateamur investigare non posse. In talibus rebus tota ratio facti est potentia facientis. » Non enam in corripiendo filio quamlibet aspere numquam profecto amor paternus apitur, utiliter uincitur, quoniam nihil est infelicius felicitate peccantium, qua poenalis nutritur impunitas et mala uoluntas uelut hostis interior roborat
Abbreviated transcription (Latin):
uera cruce. uera morte. Uera resurrestõe.
sincerum Lãc dicitur ꝑuulornm. cũ bñ
aspiritalib capitur inuenitur dominus
Qui quod est de xp̃õ sentiendum sentit. ipẽ
in nomine euis petit et accipit quod petit:
si non contra suam salutem sempiternam
petit. Accipit autem qñ debet accipere.
Quedam enim nõ negantur : s ut cõgruo
dentur tempore differuntur. Ita sane in¬
celligendum est quod ait dabit uobis: ut
ea beneficisi significata sciantur his u̾b̾
q̃ ad eos qui petunt ꝓprie ꝑtinent. Exau¬
diuntur quippe omnes sancti pro se ipsis
nõ autem ꝓ omnib exaudiuntur uel
amicis uł inimicis suis uelquibuslib
aliis quia non ut cumq dictum est da¬
in explicabłi modo quisq se ipm̃ non dm̃
test uiuere de se: moritur utiq amando
se. Non gͦ se amat. qui ne uiuat ⁊ se amat.
Cum uero ille diligitur de quo uinitur
nõ se diligendo mag̃ diligit : qui propte¬
rea se non diligit ut eum diligat de quo
agni ĩgenii est ut ait quidam seuo¬

Expanded text:
vera cruce, vera morte, vera resurrectione sincerum lac dicitur parvulorum, cum bene ab spiritualibus capitur, invenitur Dominus vero quod est de illo sentiendum sentit, ipse in ejus nomine petit; et accipit quod petit, si non contra suam salutem sempiternam petit. Accipit autem quando debet accipere. Quaedam enim non negantur, sed ut congruo dentur tempore differuntur. Ita sane intelligendum est quod ait, dabit vobis, ut ea beneficia significata sciantur his verbis, quae ad eos qui petunt proprie pertinent. Exaudiuntur quippe omnes sancti pro seipsis, non autem pro omnibus exaudiuntur vel amicis vel inimicis suis, vel quibuslibet aliis: quia non utcumque dictum est, dainexplicabili modo quisquis seipsum, non Deum test vivere, de se moritur utique amando se. Non ergo se amat, qui ne vivat, se amat. Cum autem ille diligitur de quo vivitur, non se diligendo magis diligit, qui propterea se non diligit, ut eum diligat de quo ngenii est\', ut ait quidam, \'seuo
Abbreviated transcription (Latin):
et. da.tͥ. pe . cor. tui. Est quedam uolup¬
tas cordis cui panis dulcis est ille celestis.
porro si poete dicere licuit. trahit sua
quemq uoluptas non necessitas s uo¬
luptas. non obligatõ s delestatõ: qnͣtõ¬
nos fortius dicere debemus trahi homi¬
nem ad xpm qui de lectatur ueritate. dełca¬
tur beatitudine. dełcatur iusticia. dełcatur
sempiterna uita. quod totum est xp̃e :
An uero habẽt corꝑis sensus uoluptates
suas et animus deseritur auoluptatib
siuis: Si animus ñ habet uoluptates
suas uñ dicitur. filii autem. ho. Sb̾. teg. alaꝵ.¬

Expanded text:
etitiones cordis tui . Est quaedam voluptas cordis, cui panis dulcis est ille coelestis. Porro si poetae dicere licuit, « Trahit sua quemque voluptas » ; non necessitas, sed voluptas; non obligatio, sed delectatio: quanto fortius nos dicere debemus trahi hominem ad Christum, qui delectatur veritate, delectatur beatitudine, delectatur justitia, delectatur sempiterna vita, quod totum Christus est? An vero habent corporis sensus voluptates suas, et animus deseritur a voluptatibus suis? Si animus non habet voluptates suas, unde dicitur, Filii autem hominum, sub
Abbreviated transcription (Latin):
.co.aderistinum. Illud breuiter dixerim
quod diuturna cogitatione siruminaueris
senties quid sapiat. Cum mitinere dei fa¬
ciliora et frutuosa ignaua formidine fu¬
giuntur ⁊ untinere seculari duriora et ste¬
rilia erumpnoso labore tolerantur. ct ii.¬
ueritas et dulus est et amara : qli dulcis
est parat: et quando amara: curat. In ser¬

Expanded text:
ri. illud breuiter dixerim, ri. illud breuiter dixerim, quod diuturna cogitatione si ruminaueris, senties, quid sapiat: cum in itinere dei faciliora et fructuosa ignaua formidine fugiuntur, in itinere saeculari duriora et sterilia aerumnoso labore tolerantur. iVeritas et dulcis est et amara. Quando dulcis est, parcit; et quando amara, curat. Si
Abbreviated transcription (Latin):
test .c lxxuii. Confer te adanuũ tuum
et illum in dĩ leua quantum potes. ¶Si¬
animo existat assidue aliqua difficultas
agẽdi atq implẽdi quod cupit assidue
irascitur. Ira est autem quantum mea
fert opinio turbulentus appetitus aufe¬
rendi ea que facilitatem actionis impe¬
diunt. Itaq plerumq non hominibus
tantum. set calamo irascunur in seri¬
bendo: eumq collidimus atq frangimꝰ
et aleatores tesseris et pictores pẽnicillo
et cuiq instrumento quilibet exquo
difficultatem se pati arbitratur. Hac au¬
tem assiduitate irascendi fel crescere eti¬
am medici affirmant. Cremento autem
fellis rursus et facile ac ꝓpe nullis cau¬
sis existentibus irascimur.c l xxx. Mag
na secessione. atimultu rerum laben¬
tium. michi crede opus est ut non du¬
bicia. non audacia. non cupiditace ĩ anis
glorie: non supersticiosa credulitate fiat
in homine nichil timere. Hinc enir fit illd̾
etiam solidum gaudium. nullis omnino
leticiis nulla ex particula cõferendum.

Expanded text:
cere ? confer te ad animum tuum et illum in deum leua, quantum potes. animo existat assidue aliqua difficultas agendi atque implendi quod cupit, assidue irascitur. Ira est autem, quantum mea fert opinio, turbulentus appetitus auferendi ea quae facilitatem actionis impediunt. Itaque plerumque non hominibus tantum, sed calamo irascimur in scribendo, eumque collidimus atque frangimus; et aleatores tesseris, et pictores penicillo, et cuique instrumento quilibet, ex quo difficultatem se pati arbitratur. Hac autem assiduitate irascendi fel crescere etiam medici affirmant. Cremento autem fellis rursus et facile ac prope nullis causis existentibus irascimur. Ita na secessione a tumultu rerum labentium, mihi crede, opus est, ut non duritia, non audacia, non cupiditate inanis gloriae, non superstitiosa credulitate fiat in homine, nihil timere. Hinc enim fit illud etiam solidum gaudium, nullis omnino laetitiis ulla ex particula conferendum.
Abbreviated transcription (Latin):
Totus manus est qr omnia operatur. dotꝰ
spiritaliter iubetur. carnalis ob sernare
non uincit homo: iuncat libido et obru¬
atur uino: qui non uincitur ferro. Diuitie
Scłares si desunt: non ꝑmala opera queran¬
tur immundo. Si autem assunt ꝑ bona ope¬
ra seruentur incelo. animũ uirilẽ et xpĩa¬
num nec debent si accedant ex collere : nec
debent frangere si recedunt .c xluii. Non in¬

Expanded text:
Totus manus est: quia omnia operatur. Totus spiritualiter jubetur, carnalis observare non uincit homo, uincat libido et obruatur uino, qui non uincitur ferro. diuitiae saeculares si desunt, non per mala opera quaerantur in mundo: si autem adsunt, per bona opera seruentur in caelo. animum uirilem et Christianum nec debent, si accedunt, extollere nec debent frangere, si recedunt. illud poti
Abbreviated transcription (Latin):
gitur negotio: nec frigida est ocio. nec
turbulenta nec marrida est: nec au¬
dax. nec fugax. nec preceps. nec iacens.¬
etiam si reddita fuerit quia nullum E
tempus quando impendenda iam non sit.
Nec cum redditur amittitur: Set potius
reddendo multiplicatur. Habendo enim red¬
ditur: non carendo. etiam cum reddi ñ possit
nisi habeatur nͨ haberi potest nisi reddatur.
Immo etiam. cum redditur ab homine cres¬
cit in homine: et tanto maior. acquiritur
quanto plurib redditur. cxlix. In uanis¬
fontuosus labor. et perpetiuis tunor. et
ꝑiculosa sublimitas. Inicium sñ ꝓuidẽtia.
et finis cum penitentia. ¶ In hoc mundo¬
iclitari. impossibile est s plurimum int᷑¬
est. qua causa qua ex spectatione. quo ter¬
siones nunquant debent amari. set ali¬
quando tamen aut a caritate nascuntur
aut caritatem ꝓbant. Quis enim facile
inuenitur. qui uelit reprehendi et ubi
est ille sapiens de quo scriptum est cor¬

Expanded text:
gitur negotio nec frigida est otio nec gitur negotio nec frigida est otio nec turbulenta nec marcida est nec audax nec fugax nec praeceps nec iacensetiamsi reddita fuerit; quia nullum est tempus quando impendenda jam non sit. Nec cum redditur amittitur, sed potius reddendo multiplicatur: habendo enim redditur, non carendo. Et cum reddi non possit nisi habeatur, nec haberi potest nisi reddatur: imo etiam cum redditur ab homine, crescit in homine; et tanto major acquiritur, quanto pluribus redditur. Quomodo afructuosus labor et perpetuus timor et periculosa sublimitas, initium sine prouidentia et finis cum paenitentia. ita se habeiclitari impossibile est: sed plurimum interest qua causa, qua exspectatione, quo tersiones autem numquam debent amari. sed aliquando tamen aut caritate nascuntur aut caritatem probant. quis enim facile inuenitur, qui uelit reprehendi? et ubi est ille sapiens, de quo dictum est: Cor
Abbreviated transcription (Latin):
aspere quantum ex istimo. ñ duriter non
modo imꝑiose. ista colluntur: Mag̾ docendo
quam iuibendo. magis monendo quam
minando sic enum agendum est cum mul
Ĩpccã paucorum et siquid minamur cũ
dolore fiat de scripturis cõminando uĩdic¬
tam futuram nenos ipsi in nostra potesta¬
te s deus in nr̃o sermone timeatur. ¶¬
Magnum est de honorib et laudib homi¬
num. nõ letari. set et omnem ĩanem ponpã
p̃cidere et siquid inde necessanum retine¬
tur: Id totum adutilitatem honorantũ
salutem q conferre. ¶Non amoris lau
dis uires sentit nͥ qui eibellum indix̾it
Quia et si cuiquam facile est laude care¬
re dum de negatur : difficile est ea non
delectari. cum offertur. Cxlui. Omnia
in gloriam dei facite qui oꝑatur omnia
in omnib atq ita feruete spũ ut in
domino laudetur anima ur̃a. Ipsa est
enum actõ recti itineris. que oculos semꝑ
habet ad deum quoniam ipse euellet
delaqueo pedes. Talis actio non fran¬

Expanded text:
aspere, quantum existimo, non duriter, non modo imperioso ista tolluntur: magis docendo quam jubendo, magis monendo quam minando. Sic enim agendum est cum multin peccata paucorum. Et si quid minamur, cum dolore fiat, de scripturis comminando vindictam futuram, ne nos ipsi in nostra potestate, sed Deus in nostro sermone timeatur. Magnum est de honoribus et laudibus hominum non laetari, sed et omnem pompam inanem praecidere, et si quid inde necessarium retinetur, id totum ad utilitatem honorantium salutemque conferre. Non enim fruis uires sentit, nisi qui ei bellum indixerit, quia, etsi cuiquam facile est laude carere, dum denegatur,. difficile est ea non delectari, cum offertur. et tain gloriam dei facite, qui operatur omnia in omnibus, atque ita feruentes spiritu, ut in domino laudetur anima uestra. ipsa est enim actio recti itineris, quae oculos semper habet ad dominum, quoniam ipse euellet de laqueo pedes. talis actio nec fri
Abbreviated transcription (Latin):
iias: portant. portant illas interra portã¬
uirationem multum inter est: si nesc̾ il¬
lum falsum iuraturum an scit. Si enun
nescit et ideo dic̃ iura michi: Ut fides ei
fiat: non audeo dicere non esse peccatum.
tħ̃ humana temptatõ est. Di autem scit
eum fecisse noint fecisse: uidit fecisse
et cogit uirare: homicida est. ¶ Lingua
faclitatem ħt motus. in udo poĩta est :
facile inlubrico labitur. Quanto ilia
citius et faciluis mouetur: tanto tu ad¬
uersus iliam fixus esto. Domabis siui¬
gilabis Uigilabis sitimebis: Timeb̾ si

Expanded text:
illas, et portantur. Portant illas in terra, portanillas, et portantur. Portant illas in terra, portanjurationem, multum interest, si nescit illum falsum juraturum, an scit; si enim nescit, et ideo dicit, jura mihi, ut fides ei fiat, non audeo dicere non esse peccatum, tamen humana tentatio est. Si autem scit eum fecisse, novit fecisse, vidit fecisse, et cogit jurare, homicida est. Ille facilitatem habet motus, in udo posita est, facile in lubrico labitur. Quanto illa citius et facilius movetur, tanto tu adversus illam fixus esto. Domabis, si vigilabis; vigilabis, si timebis; timebis, si
Abbreviated transcription (Latin):
timor exire. Quamto plus illa intraue¬
rit: tanto tumor minor erit. Cum illa
Non autem intrat et ipsa in comr tata.
h̾t secum cuorem suum quem introdu¬
cit ipsa: s illum castum ꝑmanentem
in seculum seculi. Seruilis timor est qͦ
times cum dẏabolo ardere: timor castus
go corpus meum et c̾. Suo timore nos
terruit apostolus. Quid enim faciet ag¬
nus: ubi auies tremit: ¶ Si hẽs da¬
de tuo. si non habes quod des de tuo: me¬
luis nulli dab̾: quam alteros spoliabis.
pusti Quanitum potiusti fecisti: quia
plus non potuisti: ideo non plus fecisti.
Qui alienum negat: si possit: et tollit.
tune portabis: cum tu ad uersus eum non
irasceris ut rursum eo tempore quo te ua
gocupauerit ille te lenitate et tnͣquisnta¬
impendi:nisi cum cogitamus quanta pro
nobis ꝑtulerit dominus.xxi. Iugum me¬
ana non est pondus onerati: set ale sunt
uolatori. habẽt enim et aues penuarum
ltuimi. sarcinas. Et quid dicimus c portãt

Expanded text:
timor exire. Quanto plus illa intravetimor exire. Quanto plus illa intraverit, tanto timor minor erit. Cum illa Non autem intrat et ipsa incomitata. Habet, secum suum timorem, quem introducit ipsa; sed illum castum, permanentem in saeculum saeculi . Servilis timor est, quo times cum diabolo ardere: timor castus go corpus meum etc.: Suo timore nos terruit Apostolus. Quid enim faciet agnus, ubi aries timet vel de tuo: si non habes quod des de tuo, melius nulli dabis, quam alteros spoliabis. puisti. Quantum potuisti, fecisti: quia plus non potuisti, ideo non plus fecisti. Qui alienum negat, si possit et tollit.tunc portabis, cum tu aduersus eum non irasceris, ut rursum eo tempore, quo te ira praeoccupauerit,, ille te lenitate et tranquillitaimpendi, nisi cum cogitamus quanta pro nobis tulerit Dominus. Hinc enim acina non est pondus onerati, sed alae sunt volaturi. Habent enim et aves pennarum suarum sarcinas. Et quid dicimus? Portant
Abbreviated transcription (Latin):
est iusticia: quanitum digna fuit ini¬
quitas: Sic amanda est ista: quomodo
quitate secutiis es uoluptatem.: ꝓuisticia
tolera dolorem: hoc est plus. ¶ Omne
ut opus ꝑfectum habeatur : Amat: ar¬
det. feruet: calcat omnia que de lectant et
transit. uenit ad aspera: horrenda. tru¬
culenta.minacia. calcat frangit. et tnͣsit.
Oamare: Oire : o sibi ꝑire. O ad dm̃ ꝑueni¬
indando deficit. Quantumlibet capaces
fauces. capacem uẽtrem afferas: fons
ii uobis contempnitis xp̃m nͨ agnoscitis
dominum ur̃m ⁊ nͨ cogitatis preciu ur̃m.
Qualis est autem ille dominus qui ser¬
uos suos fecit fratres suos : Set parun
erat fratres suos: nisi facẽt membra
sua Ita ne tanta dignitas uiluit qui a
tã benigne p̃stita est: Honor ei retri¬
buatur. si non p̾staretur desideraretur
quia p̃stita est contempnitur. ¶ Secta
mini caritatem intret caritas: ad mitti¬
te illam timendo pocãre. Ad mittite amo¬
rem non peccantem. ad muittite amorem
bene uuentem. Illa intrante incipit¬

Expanded text:
est justitia, quantum digna fuit iniquitas? Sic amanda est istquitate consecutus es voluptatem, pro tolera dolorem. Ecce plus, seut opus perfectum habeat? Amat, ardet, fervet; calcat omnia quae delectant, et transit: venit ad aspera, horrenda, truculenta, minantia; calcat, frangit, et transit. O amare, o ire, o sibi perire, o ad Deum perveniin dando deficit. Quantumlibet capaces fauces, capacem ventrem afferas; fons in vobis contemnitis Christum, nec agnoscitis Dominum vestrum, nec cogitatis pretium vestrum. Qualis autem ille Dominus, qui servos suos fecit fratres suos? Sed parum erat fratres suos, nisi faceret membra sua. Itane tanta dignitas viluit? Quia tam benigne praestita est, non honor ei retribuitur? Si non praestaretur, desideraretur: quia praestita est, contemnitur? CAmini charitatem, intret charitas; admittite illam, timendo peccare, admittite amorem non peccantem, admittite amorem bene viventem. Illa
Abbreviated transcription (Latin):
so iitie si diliguntur ibi seruentur ubi
ꝑire non possunt. Honor si diligitur illuc
habeatur: ubi nemo indignus honorat᷑.
Salus si diligitur ibi adipiscenda desi¬
deretur : ubi ad epte nichil timetur. uita
si diligitur. ibi acquiratur ubi nulla morte

Expanded text:
diuitiae si diliguntur, ibi seruentur, ubi diuitiae si diliguntur, ibi seruentur, ubi perire non possunt; honor si diligitur, illic habeatur, ubi nemo indignus honoratur; salus si diligitur, ibi adipiscenda desideretur, ubi adeptae nihil timetur; uita si diligitur, ibi adquiratur, ubi nulla morte
Abbreviated transcription (Latin):
xi. Meluis tumor capitis dolet. dũ curat᷑.
quam dũ ei parcitur et non sanatur. Hoc
est enim quod acute uidit qui dixit. Utilio¬
res ẽẽ plerumq inimicos i urgãtes. quam
amicos obiurgare metuentes. Illi enim
dum rixãtur dicunt aliquando uera que
corrigamus. Isti autem minorem quam
oport exibent iusticie libertatem: dum
amicicie timẽt exasꝑare dulcedinem xxxii¬
Sapientia quos primo temporalib nexib
erudierit. post eterns amplexib alliga¬
bit : quo uinculo nec iocũdius nec solidꝰ
cogitari quicquam potest. Prima hec ali¬
quantulum dura esse confiteor. Illa u̾o ul¬
tima nec dura dixerim quia dulcissima
sunt. Nec mollia: quia firmissima. Quid gͥ
nisi quod dici non potest. Set credi tantum
et sperari et amari potest: uincula uero
huius mundi asperitatem habent uerã:
iocunditatem falsam. certum dolorem. in¬
certam uoluptatem. durum laborem. ti¬
midam quietem. rem plenã miserie:
spem beatitudinis in anem .xxxuii.¬

Expanded text:
i; melius tumor capitis dolet, dum curatur, quam dum ei parcitur; et non sanatur. Hoc est enim quod acute vidit, qui dixit, utiliores esse plerumque inimicos objurgantes, quam amicos objurgare metuentes. Illi enim dum rixantur, dicunt aliquando vera, quae corrigamus: isti autem minorem quam oportet exhibent justitiae libertatem, dum amicitiae timent exasperare dulcedinem. Qet quos primo temporalibus nexibus erudiuerit, post aeternis amplexibus alligabit, quo uinculo nec iucundius nec solidius cogitari quicquam potest. prima haec aliquantulum dura esse confiteor; illa uero ultima nec dura dixerim, quia dulcissima sunt, nec mollia, quia firmissima. quid igitur, nisi quod dici non potest, sed credi tamen et sperari et amari potest? uincula uero huius mundi asperitatem habent ueram, iucunditatem falsam; certum dolorem, incertam uoluptatem; durum laborem, timidam quietem; rem plenam miseriae, spem beatitudinis inanem. hi
Abbreviated transcription (Latin):
eat ne uideat᷑ lateat ut credatur. Tunc
enim locꝰ ꝑatur si ex fide uiuatur. Credatur
desid̾e̾tur. ut desideratus habeatur. Desi¬
derium dilectionis p̾paratõ est mansionis.
Ita domine ꝑa quod paras. Nos enĩ tibi
ꝑas et tenobis paras qñ locum ꝑas et tibi
innobis et inte nobis . lx xii Et maiora hoꝵ
Ucrum maius sit iustos creare quam impios
ustificare. Certe enim si equalis est utrũq
potentie: hoc maioris est misericor die.lx xiii¬

Expanded text:
eat ne videatur, lateat ut credatur. Tunc eat ne videatur, lateat ut credatur. Tunc enim locus paratur, si ex fide vivatur. Creditus desideretur, ut desideratus habeatur: desiderium dilectionis, praeparatio est mansionis. Ita, Domine, para quod paras: nos enim tibi paras, et te nobis paras; quoniam locum paras, et tibi in nobis, et in te nobis. Tu enim dixisti, utrum majus sit justos creare quam impios justificare. Certe enim si aequalis est utrumque potentiae, hoc majoris est misericordiae.
Abbreviated transcription (Latin):
inueniendus queratur occultus est: ut ĩ¬
capatiorem fac̾ ut pursus querat implere
ubi plus caꝑe ceperit.lxu. Mandatum
simus homines noui: heredes testamenti
noui. cantatores cantici noui .lxuii. In do¬
singuli : cõmunesit omnib. Sic enim
quisq etiam ipse habet. eum amat in al¬
tero quod ipse non habet. Non erit itaq
aliqua inuidia imparis claritatis: qm̃
regnabit in omnĩbus unitas caritatis
nando p̾parat operando. Iam ergo sunt
ĩ p̃destinatione. Si quominus dixisset
ibo et p̃parabo id est p̃destinabo: Set
quia non sunt in oꝑatione. Et si abiero
inquit et p̃ꝑauero nob̾ locum. iterum
ueniam et accipiam nos ad me ipsum
parat autem mansiones mansiombus
parando mansores ¶ fides qua eorum
qui dm̃ iusuri sunt. quam diui ꝑegrinan¬
tur corda mundantur: quod non uidet
credit. Nam sindes: non est fides. Credẽ¬
ti colligitur meritum uidenti redditur
p̾mium. Eat gͦ dominus et ꝑet locum.

Expanded text:
inveniendus quaeratur, occultus est, ut ininveniendus quaeratur, occultus est, ut incapaciorem facit, ut rursus quaerat impleri, ubi plus capere coeperit. Non ergo simus homines novi, haeredes testamenti, novi cantatores cantici novi. Dicit ei Sisinguli, commune sit omnibus. Sic enim quisque etiam ipse habet, cum amat in altero quod ipse non habet. Non erit itaque aliqua invidia imparis claritatis, quoniam regnabit in omnibus unitas charitatis. nando, praeparat operando. Jam ergo sunt in praedestinatione. Si quominus dixisset, Ibo et parabo, id est, praedestinabo. Sed quia nondum sunt in operatione: Et si abiero, inquit, et praeparavero vobis locum, iterum venio, et accipiam vos ad meipsum. Parat autem mansiones, mansionibus parando mansores. Quippe cumqui Deum visuri sunt, quamdiu peregrinantur, corda mundantur, quod non videt credit: nam si vides, non est fides. Credenti colligitur meritum, videnti redditur praemium. Eat ergo Dominus et paret locum;
Abbreviated transcription (Latin):
et c̾. Humani affectus sũ quibus in hac
mortalitate nõ uiuitur: quasi pedes st᷑
uͥ ex humanis rebus afficimur et sic
afficimur: ut si dix̾ims. quia peccatum
non habemus nos ipsos decipiamus
et ueritas in nobis non sit. Cotidie gͥ
pedes lauat nobis : qui interpellat pro
nobis. et cotidie nos opus habere ut pe¬
des lauemus: in ipsa oratione dominiea
ꝓfitemur cum dicimus. Dimitte nobis
⁊cͥ. luii Tutins ueritas auditur quam
p̃dicatur. Qm̃ cum auditur humilitas cus¬
toditur. Cum autem p̾dicatur uix non sub¬
repit cuicumq hominũ qnͣtulacumq iac¬
tancia. inqua utiq inqͥnantur pedes ¶ In
eis qui libent̾ et humiliter au dire nou er̃t
et uitam quietam instudiis dulcibus et sa¬
lubribus agũt. sc̃a delicietur eccła et dicat.
in tempore otii et qui minoratur actu ipse
quiesco a negonosis actibus et animuis meꝰ
diuinis se intendit affatib .lxiii. Querite¬
dominum et iuet anima nr̃a. Queramus
inueniendum queramus inuentum. Ut

Expanded text:
enim humani affectus, sine quibus in hac mortalitate non vivitur, quasi pedes sunt, ubi ex humanis rebus afficimur; et sic. afficimur, ut si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos decipiamus, et veritas non mansit in nobis. Quotidie ergo pedes lavat nobis, qui interpellat pro nobis et des lavemus, in ipsa oratione Dominica confitemur, cum dicimus: Dimitte nobis. Tutius enim veritas auditur quam dicatur: quoniam eum auditur, humilitas custoditur; cum autem praedicatur, vix non subrepit cuivis hominum quantulacumque jactantia, in qua utique inquinantur pedes. eis qui libenter et humiliter audire noverunt, et vitam quietam in studiis dulcibus et salubribus agunt, sancta delicietur Ecclesia, et dicat, in tempore otii; et qui minoratur actu, ipse quiesco a negotiosis actibus, et animus meus divinis se intendit affectibus. 4. SeDominum, et vivet anima vestra . Quaeramus inveniendum, quaeramus inventum. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
ciã. Male usurus eo quod uult accipere:
deo potius miserante non accipit. ꝓuide si
hoc ab illo petitur uñ homo leditur exau¬
ditus. magis metuendum est. ne quod poss
non dare propitius : det iratus. ¶ Quod
lutis: non petimus in nomine saluatoris.
Et tñ ipse saluator est non solum qñ fac̃
quod petimus: uerũ etiam quando non
fac̃. Quoniam quod uidet peti contra sa¬
lutem: non faciendo potuis se exhibet
saluatorem. Nouit enim medicus quid ꝓ
sua quid contra suam salutem poscat egͦtꝰ.
et ideo contraria poscentis nõ fac̃ uolunta¬
tem. ut faciat sanitatem .lxxiiii. Animo.¬

Expanded text:
ale ergo usurus eo quod vult accipere, Deo potius miserante non accipit. Proinde si hoc ab illo petitur, unde homo laeditur exauditus, magis metuendum est, ne quod posset non dare propitius, det iratus. Annon lutis, non petimus in nomine Salvatoris: et tamen ipse Salvator est, non solum quando facit quod petimus, verum etiam quando non facit: quoniam quod videt peti contra salutem, non faciendo, potius se exhibet Salvatorem. Novit enim medicus quid pro sua, quid contra suam salutem poscat aegrotus: et ideo contraria poscentis non facit voluntatem, ut faciat sanitatem. Quapro
Abbreviated transcription (Latin):
uent ad me. nisi pater qui misit me
traperit eum. non dixit dup̃it. d traxe¬
rit. Ista molentia cordi fit: non carni.
Quid ergo mirarise Crede et uenis. ama
et traheris. Ne arbitreris istam asꝑam
molestamq molentiam: dulcis est suams
est. Ipsa suauitas te trahit. Nonne oms
trahitur cum estirienti herba monstra¬
tur. Et puto quia non corpore inpellitur
S desiderio colligatur. Sic et tu ueni ad
xpm̃. Noli longa itinera meditari. Ubi cre¬
dis: ibi uenis. ad illum qui ubiq est amã¬
do uenitur non nauigando .ii. Concupis

Expanded text:
venit ad me, nisi Pater, qui misit me, traxerit eum . Non dixit, Duxerit; sed, traxerit. Ista violentia cordi fit, non carni. Quid ergo miraris? Crede, et venis; ama, et traheris. Ne arbitreris istam asperam molestamque violentiam: dulcis est, suavis est; ipsa suavitas te trahit. Nonne ovis trahitur, cum esurienti herba monstratur? Et puto quia non corpore impellitur, sed desiderio colligatur. Sic et tu veni ad Christum: noli longa itinera meditari; ubi credis, ibi venis. Ad illum enim qui ubique est, amando venitur, non navigando. Sed quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
auxilium detribulatione. Tota uita ista
intelligentibus tribulatõ est. Sunt enim
duo tortores anime ñ siml̾ torquentes: S
cruciatum alt̾nantes. Horum duorum tor¬
torum nomina sunt timor et dolor. Quã¬
do tibi bene est: tun es: qñ male est doles.
Seculi huius quem non de lectat ꝓsꝑicas
non frangit aduersitad .xlu. Moles in
posita sepulcro. ipsa est uis dura consue¬
tudis qua p̃mitur anima: nec resurg̾e
suetudinem dequa loquor ⁊ qͣrto qͦdam ꝓ¬
gressu ꝑnenit anima. Prima est enim qͦͣsi
titillatõ dełc̾tationis incorde. Secunda con¬
sensio: terium fem̃: qͣrta consuetudo. liiii.¬

Expanded text:
auxilium de tribulatione . Tota quippe ista vita intelligentibus tribulatio est. Sunt enim duo tortores animae, non simul torquentes, sed cruciatum alternantes. Horum duorum tortorum nomina sunt, timor et dolor. Quando tibi bene est, times: quando male est, doles. Saeculi hujus quem non decipit prosperitas, non frangit adversitas? Tenenda est in posita sepulcro, ipsa est vis dura consuetudinis, qua premitur anima, nec surgere,suetudinem de qua loquor, quarto quodam progressu pervenit anima. Prima est enim quasi titillatio delectationis in corde; secunda, consensio; tertium, factum; quarta, consuetudo.
Abbreviated transcription (Latin):
beri sumus. Uñ condelectamur legi dei.
libertas enĩ delectat. Nam quam du timo¬
e bacs quos iustum. est deus non te de¬
set non regnet. Quam du peccatum necc̃e
est ẽẽ ĩmembris tuis. Saltem illi regnum
auferatur : nõ fiat quod inb Surgit ira
noli dare ire linguam ad maledicendum.
noli dare ire mañ aut pedem ad feriendũ.
Non surge̾t ira ista irrationabilis: nͥ pec¬
catum eẽt inmẽbris. Set tolle illi regnũ.
non habeat arma uñ contra te pugn. dis¬
cit etiam non surg̾e : cum arma ceꝑit non

Expanded text:
electamur legi Dei: libertas enim delectat. Nam quamdiu timore facis quod justum est, non Deus te desed, Non regnet. Quamdiu peccatum necesse est esse in membris tuis, saltem illi regnum auferatur, non fiat quod jubet. Surgit ira? noli dare irae linguam ad maledicendum; noli dare irae manum aut pedem ad feriendum. Non surgeret ira ista irrationabilis, nisi peccatum esset in membris: sed tolle illi regnum, non habeat arma unde contra te pugnet; discet etiam non surgere, cum arma coeperit non
Abbreviated transcription (Latin):
ris habere longitudinem. Set si omnia
hec non propter suꝑnam mercedem fa¬
cis altitudinem non habebis et illa iam
nec latitudo erit. uec longitudo: Quid est
enim habere altitudinem nisi cogitare
dĩ: amare dm̃. et grans amare ipsum
aduitorem: Ipsum spectatorem. Ipsum
coronatoren: Ipsum p̃mii largitorem:
Postremo ipsum p̾mium deputare non
aliud ab ipso quam ipsum expectare :
Si amas gratis ama. Si uere amas: Ip̾ẽ
sit merres quem amas .xii. Lex spiri
talis non h̾t culpã: carnalis uenunda¬
tus incurrit inculpam. Non agit quod
nult. cum uult non potest quia qnͣ potãt
noluit. ꝑ malum uelle ꝑdidit bonum

Expanded text:
ris habere longitudinem. Sed si omnia ris habere longitudinem. Sed si omnia haec non propter supernam mercedem facis, altitudinem non habebis; et illa jam nec latitudo erit nec longitudo. Quid est enim habere altitudinem, nisi cogitare Deum, amare Deum; et gratis amare ipsum Deum adjutorem, ipsum spectatorem, ipsum coronatorem, ipsum praemii largitorem; postremo ipsum praemium deputare, non aliud ab ipso quam ipsum exspectare? Si amas, gratis ama: si vere amas, ipse sit merces quem amas. An vero tibi tualis non habet culpam: carnalis venumdatus incurrit in culpam. Non agit quod vult: cum vult non potest, quia quando poterat noluit. Per malum velle, perdidit bonum
Abbreviated transcription (Latin):
sunt una indulgentia. Restat ergo cũ
carne cõflictus : quia deleta est iniqui¬
cas: d manet ĩfirmitas. id est titillat
delectatõ illicite concupiscencie. pugna.
uesiste. noli consentire. et impletur hic
post concupiscentias tuas non eas.
Quia et si qñ obrepunt et usurpant si¬
bi oculum. aurem. li⁊guam. uolaticam. co¬
gitationem: nec sic desꝑ omus de salute
nostra. Ideo cotidie dicimus: diaitte nobi
debita nostra .xi. Si queris qui incruce¬
gloriaris. habere crucis latitudinem: ha¬
beto bene operandi uirtutem. Si uis ha¬
bere crucis longitudinem: habero ꝑse¬
uerandi longanimitatem. Si autem ius
habere crucis altitudinem: nosti quid
audias. et ubi audias. sursum cor: Quid
est sursum cor ⁊ Ibi spera : Ibi ama: inde
pete uirtutem: Ibi expecta mercedem. Nã
si bñ oꝑaris. et hylariter tribuis: uiders
habere latitudinem. Si in hisdẽ bonis
oꝑibus. usq infinem ꝑ seueraueris uide¬

Expanded text:
vit una indulgentia. Restat ergo cum vit una indulgentia. Restat ergo cum carne conflictus: quia deleta est iniquitas, sed manet infirmitas. Inest, titillat delectatio illicitae concupiscentiae: pugna, resiste, noli consentire; et impletur hic, Post concupiscentias tuas non eas: quia et si quando subrepunt, et usurpant sibi oculum, aurum, linguam, volaticam cogitationem, nec sic desperemus de salute nostra. Ideo quotidie dicimus, Dimitte nobis debita nostra . Jugloriaris, habere crucis latitudinem; habeto bene operandi virtutem. Si vis habere crucis longitudinem; habeto perseverandi longanimitatem. Si autem vis habere crucis altitudinem; nosce quid audias, et ubi audias, Sursum cor. Quid est, Sursum cor? Ibi spera, ibi ama: inde pete virtutem, ibi exspecta mercedem. Nam si bene operaris, et hilariter tribuis, videris habere latitudinem. Si in iisdem bonis operibus usque in finem perseveraveris, vide