comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ħt. Itẽ conuiuiũ. amultitudine
conuescentiũ. Nã pͥuata m̃sa. uictꝰ
modꝰ: discõbendi. edendi. & biben
discumbe pictis. Edendi. & biben
menseq remote. Crateras magnos
dictus. quia capit᷑ ore. sicut esca. qr
eã os capit. Uictus ꝓpͥe uocatus. qr
uitã retinet. Uñ & adcibũ uocare. in¬
uitare dr. Alimonia dr̃: eo quod eiꝰ
sumptu. corpus alatur. Hanc iuuenes
caro. nisi confortet᷑ alimentis. Ali¬
mentũ enĩ ẽ quo alimꝰ: alimonia
alendi cura. Affluentia nuncupata
quasi rei nimiũ exub̃antis effusio.
ultra qmͣ satis ẽ modusq ñ ẽ. Opu¬
lentia ab ope dictaẽ. qmͣ si discutias
inuenies eã tenere modũ. Nam
quomͦ opitulat᷑ quod nimiũ. ẽ. cũ
in cõmodius sit sepe qmͣ paruum :
Epulȩ abopulentia rerũ dicte.
Epule autẽ simplices in duo neces¬
saria duuidunt᷑ panẽ & iunum.¬
& in duo suꝑflua quȩ terra & ma¬
ri uescendi causa exquirunt᷑. Dapeᷤ
autẽ regũ sunt. epule priuatoꝵ

Expanded text:
ultitudine convescentium; nam privata mensa victus modus: discumbendi, edendi, et bibenddiscumbere pictis. Edendi et bibendmensaeque remotae, crateras magno sdictus quia capitur ore, sicuti esca quia eam os capit. Victus proprie vocatus quia vitam retinet; unde et ad cibum vocare invitare dicitur. Alimonia dicitur eo quod eius sumptu corpus alatur. Hanc iuvenes caro nisi confortetur alimentis. Alimentum enim est, quo alimur; alimonium alendi cura. Afluentia nuncupata quasi rei nimium exuberantis effusio ultra quam satis est, modusque non est. Opulentia ab ope dicta est, quam si discutias, invenies eam tenere modum. Nam quomodo opitulatur quod nimium est, quum incommodius sit saepe quam parum? Epulae ab opulentia rerum dictae. Epulae autem simplices in duo necessaria dividuntur, panem et vinum, et duo superflua, quae terra et mari vescendi causa exquirunt. Dapes autem regum sunt, epulae privatorum.
Abbreviated transcription (Latin):
rimus
dedalus
mensã
& sella
fecit.
appara¬
tum. a¬
pidius
quidam
primus
compo¬
suit. qui in eo assũptis bonis. mor¬
te uoluntaria ꝑiit. & m̾ito: quia
is qui gule atq edacitati seruit.
& animã & corpus interficit. Ab
esu & comesu: mense factũ uoca¬
bulum. Nullũ enĩ aliũ ħt usum.
Thorus dr̃ a tortis herb̃ quȩ accu-¬
bentiũ humeris supponuntur.
Stifadiũ abstipitib dictũ: quasi
stipadiũ. Sic enĩprius ceptum ẽ.
Acubitũ. acibo uocatũ. quasi acci-¬
bitũ epularũ. Conuiuiũ ap̃grecos

Expanded text:
rimus Daedalus mensam et sellam fecit. apparatum Apicius quidam primus composuit, qui in eo absumptis bonis morte voluntaria periit, et merito, quia is qui gulae atque edacitati servit, et animam et corpus interficit. Ab esu et comesu mensae factum vocabulum. Nullum enim alium habet usum. 2. Torus dicitur a tortis herbis, quae accumbentium humeris supponuntur. 484 Stibadium a stipitibus dictum, quasi stipadium; sic enim prius coeptum est. Accubitum a cibo vocatum, quasi ad cibatum epularum. 3. Convivium apud Graeco
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd ꝑ diuersos orbes cȩlestiũ ꝑla¬
netarum ferunt᷑: quȩdam celeriꝰ ex¬
ortȩ seriꝰ occidunt. quȩda tardius
exorte ettiꝰ ad occasum ꝑueniunt:
alie parit̃ oriuntur. & ñ simul oc¬
cidunt: om̃s autẽ suo tempore ad
cursũ ꝓpͥum reuertuntur .x lii.¬

Expanded text:
 diversos orbes coelestium planetarum feruntur, quaedam celerius exortae serius occidunt, quaedam tardius exortae citius ad occasum perveniunt. 2. Aliae pariter oriuntur et non simul occidunt, omnes autem suo tempore ad cursum proprium revertuntur. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
calib sacerdotes dici breuium
deoꝵ. Numa uͦ pompilius & ipse
de pontificalib scribens. titulũ
dici ait. palliũ quo sacerdotes
caput tutabant cum ad sacͥficiũ
accessissent. Sicut & uirgilius.
Et capita ante aras frigio uelamꝰ

Expanded text:
los sacerdotes dici breuium deorum. Numa uero Pompilius et ipse de pontificalibus scribens tutulum dici ait pallium quo sacerdotes caput tutabant, cum sacrificium accessissent, sicut et Virgilius: ‘Et capita ante aras Frigio uelamur
Abbreviated transcription (Latin):
zulie. cornelie: Nam & sub octauiano
cesare suffecti consules. papius & põ¬
peius legem tulerunt. que a nõib
eoꝵ appellatur papia. pompeia. con¬
tinens patrũ premia. ꝓ suscipiendiᷤ
liberis. Sub eodẽ quoq imꝑatore
falcidius tͥbunus plebis legẽ fecit.
ne quis plus in extraneis testam̃¬
to ligaret. quã ut quarta pars suꝑ¬
ẽẽt heredib. Ex cuiꝰ nomine lex falcidia
nuncupata ẽ. Aquilinꝰ quoq condidit¬
legem: que actenus aquilinia nun¬
cupatur.¬
xui. De lege satura.

Expanded text:
uliae, Corneliae. Nam et sub Octaviano Caesare suffecti consules Papius et Poppaeus legem tulerunt, quae a nominibus eorum appellatur Papia Poppaea, continens patrum praemia pro suscipiendis liberis. Sub eodem quoque imperatore Falcidius tribunus plebis legem fecit, ne quis plus in extraneis testamento legaret quam ut quarta pars superesset heredibus. Ex cuius nomine lex Falcidia nuncupata est. Aquilius quoque legem condidit, quae hactenus Aquilia nuncupatur.De lege satura.
Abbreviated transcription (Latin):
albo colore uocatũ. Elbum ẽ enĩ
medius color int̾ nigrũ & album :¬
& elbũ ab albo diriuatũ. Luteus
color rubicundus: quod ẽ croceus
ceo mutauit uellera luto. Menũ¬
ciũ. osticiũ. quia exusto ẽ. Fit enĩ
ex dependenti fuligine dectoꝵ
egesta. ab assidius ignib. Unde
& color eiꝰdem tincture flameus

Expanded text:
elbo colore vocatum; elbum est enim elbo colore vocatum; elbum est enim medius color inter nigrum et album, et elbum ab albo dirivatum. Luteus color rubicundus, quod est croceus. ceo mutavit vellera luto. Menucium, osticium, quia ex usto est; fit enim ex dependenti fuligine tectorum, egesta assiduis ignibus, unde et color eiusdem tincture flammeus
Abbreviated transcription (Latin):
inctura uocata qui.¬
tinguitur: & in aliã fucata
spẽm. nitoris grã coloratur. Coccum¬
autẽ greci: nos rubrũ. seu uermi¬
culũ dm̃s. Est enĩ uermicłs ex sil¬
uestrib frondib. Conciliũ dictũ
eo quod exconculis marinis color
eiꝰ colligitur: idem & ostrũ uocat᷑
Ostrũ quod ꝓcolore purpure tẽ¬
ꝑatur: plurimis quid̃e in locis.
s optimũ ininsula cipro gignit᷑
siue inhis quos ꝓpius solis cursꝰ¬
illuminat. Coclee autẽ st̃ maris
que circũcisa ferro. lacrimas pur¬
purei coloris emittunt. his col¬
lectis color pupureu s temꝑatur.
Et ostrũ exinde appellatũ dñti. qͥ
exteste humore elicitur. Purpura
apud latinos ãpuritate lucis uo¬
cata. Apud grecos autẽ purphira
dr: cũ aspiratione. apud nos pur¬
pura sine aspiratione. ferrugo¬
E color purpure sub nigre quȩ fit
hibera. Dicta autẽ ferrugo: qd̾ oĩs
purpurȩ pͥma tinctura. eimodi co¬
loris existat. Glaueus color ẽ fer¬
rugineus subiuger. Elbidũ ab

Expanded text:
inctura vocata qtinguitur et in aliam fucata speciem nitoris gratia coloratur. Κόκκον Graeci, nos rubrum seu vermiculum dicimus; est enim vermiculus ex silvestribus frondibus. Conchylium dictum eo quod ex conchulis marinis color eius colligitur: idem et ostrum vocatur. Ostrum, quod pro colore purpurae temperatur, plurimis quidem in locis, sed optimum in insula Cypro gignitur sive in his quos propius solis cursinluminat. Conchylia autem sunt maris, quae circumcisa ferro lacrimas purpurei coloris emittunt: his collectis color purpureus temperatur. Et ostrum exinde appellatum dicunt quod ex testae humore elicitur. Purpura apud Latinos a puritate lucis vocata. Apud Graecos autem πόρφυρα dicitur cum adspiratione, apud nos purpura sine adspiratione. Ferrugo color est purpurae subnigrae quae fit Ibera. Dicta autem ferrugo quod omnis purpura prima tinctura eiusmodi coloris existat. Glaucus color est ferrugineus subniger. Elbidum ab
Abbreviated transcription (Latin):
eõs uertitur cęlũ: uel quia sic̃ con
xui. De conuexis celi
onuexa autẽ cęli. extrena eiꝰ st̃.
a curuitate dicta. ut ẽ illud.
conuexũ quotiens claudit nox hu¬
mida celũ. Conuexũ enĩ curuũ ẽ:
quasi conu̾sum seu indinatum. & ad
modũ curculi flexũ.xuii. De ianius cęli
auuȩ cęli duȩ sunt: oriens & occasus. Nã
una porta sol ꝓcedit: alia se recipit.

Expanded text:
lum, vel quia sicut cor ur. De convexis caeli . Convexa autem caeli extrema eius sunt, a curvitate dicta, ut est illud: Convexum quotiens cludit nox humida caelum. Convexum enim curvum est, quasi conversum seu inclinatum, et in modum circuli flexum. DeJanuae coeli duae sunt: Oriens et Occasus. Nam una porta sol procedit, alia se recipit.
Abbreviated transcription (Latin):
cuxuli. qui currunt ꝑ axem. Hoꝵ
alter ẽ septemtrionalis qui numꝗͣ
occidit: appellatur ꝙ boreus. Alter
australis. qui numquã uidetur. &
austronothꝰ dicitur⁊ & dicti poli qd̾
sint axiũ cydi ex usu plaustrorũ a
poliendo scilicet nominati: s boreus
polus semꝑ uidetur. austronothus
numquã: quia dextͣ cęli altiora st̃.
ꝑressa austri.

Expanded text:
culi qui currunt per axem. Horum alter est septentrionalis, qui nunquam occidit, appellaturque boreas, alter vero australis, qui nunquam videtur, et austronotius dicitur. Poli dicti, quod sint axium cycli ex usu plaustrorum a poliendo scilicet nominati, sed polus boreas semper videtur, austronotius nunquam, quia dextra coeli altiora sunt pressa austri.
Abbreviated transcription (Latin):
si martẽ. Signum enĩ maritalis
dignitatis & potestatis in eo est.
Caput enĩ mulieris uir ẽ. In de
& suꝑ caput mulieris ẽ. Amicu¬
lũ ẽ meretricũ palliũ lineũ. hoc
apud ueteres matrone in adult̾io
deprehense induebant᷑: ut uta¬
li amiculo potius qmͣ instola pol¬
luerent pudicitiã. Erat enĩ apud
ueteres hoc signũ meretricie
uestis:nunc inhispane hone¬
statis. Teristrũ palliolũ ẽ quo
usq hodie arabie & mesopotamie
mulieres uelant᷑: quib in estu du¬
tissimo deguntur umbraculo. De
quo inisaia. Anaboladiũ a micto¬
riũ lineũ feminarũ. quo hume¬
ri oꝑuint᷑ quod greci & latini sin¬
donem uocant.

Expanded text:
si Martem. Signum autem maritalis si Martem. Signum autem maritalis dignitatis et potestatis in eo est. Caput enim mulieris vir est: inde et super caput mulieris est. Amiculum est meretricum pallium lineum. Hoc apud veteres matrone in adulterio deprehense induebantur, ut in tali amiculo potius quam in stola polluerent pudicitiam. Erat enim apud veteres hoc signum meretricie vestis; nunc in Hispania honestatis theristrum palliolum est, quo usque hodie Arabie et Mesopotamie mulieres velantur, quo in estu tutissimo tegantur umbraculo, de quo in Esaia legitur. Anoboladium amictorium lineum feminarum quo humeri operiuntur, quod Greci et Latini sindonem vocant.
Abbreviated transcription (Latin):
ta usq adlumbos. Est enĩ habitꝰ¬
ꝓpͥe necessaruis adoꝑis ex¬
ercitium. cicero fiebat audẽ
prius ut quidã existimant
de pelliculis melonũ. Unde & me¬
lotes uocate sunt. Fimbriȩ uocate
ora uestimentoꝵ. hoc ẽ fi nes: exgre¬
co uocabulũ trah̃t. Greci enim ter¬
minũ ora uocant.
De palliis femi
egillum ẽ p̃lautum Inarỹ¬
reginarũ amiculũ: uñ & ap¬
pellatũ. ł eplũ matronale palliũ.
expurpura signatũ cuiꝰ fimbriȩ
aurei staminis sũmitate resplen-¬
dent. Palla ẽ quadrũ palliũ mu¬
liebris uestis. deductũ usq adue¬
stigia: quod afsixis in ordinẽ gẽmis.
iubrantib sinuata crispetur. Sto
la. matronale oꝑimentũ: qͦ cooꝑte
capite & scapula. adextro latere
inleuũ humerũ mittitur. Stola
autẽ grece uocat᷑ : quod suꝑ emitta¬
tur. Idem & ricimũ latino nomine
appellatũ: eo quod dimidia eiꝰ pars
retro ꝓicit᷑: quod uulgo mauortẽ

Expanded text:
ta usque ad lumbos: est autem habitta usque ad lumbos: est autem habitprie necessarius ad operis exercitium. Fiebat autem prius, ut quidam existimant, de pelliculis melonum; unde et melotes vocatae sunt. Fimbriae vocatae ora vestimentorum, hoc est fines, ex Graeco vocabulum trahunt; Graeci enim terminum ὅρον vocant. De palliis feminarum . Regillum est praelatum reginarum amiculum; unde et appellatum. Peplum matronale pallium ex purpura signatum, cuius fimbriae aurei staminis summitate resplendent. Palla est quadrum pallium muliebris vestis, deductum usque ad vestigia, quod ad fixis in ordinem gemmis. vibrantibus sinuata crispetur. la matronale operimentum, quod cooperto capite et scapula, a dextro latere in levum humerum mittitur: stola autem grece vocatur, quod superemittatur. Idem et ricinium latino nomine appellatum, eo quod dimidia eius pars a retro eiicitur, quod vulgo mavortem
Abbreviated transcription (Latin):
tum: quod olimmilites soliute¬
bantur. Unde & indistinguenda
castrensi urbanaq turba: hos
togatos illos lac̃natos uocabant
Inde autẽ lac̃ne. quasi amputatis
capitib fimbriarũ. neq ita laxis
ut sunt penularũ. Mantũ hispa¬
ni uocant. quod manus tegat
tantũ. Est enĩ breue amictũ. Pre¬
texta puerile ẽ palliũ quo usq
ad sedecim annos pueri nobiles
sub disciplinȩ cultu utebantur:
unde & pretextati pueri appella¬
ti sunt. Dicta autẽ pretexta: qͥa
pretexebat᷑ ei latior purpura. Ca¬
sula ẽ uestis eucullata. dicta ꝑdi
minutionẽ acasa quod totũ homi¬
nẽ tegat: quasi minor casa. Inde
& cuculla: quasi minor cella. Sie
& grece planetas dictas: qͥa oris
errantib euagantur. Uñ & stelle
planete.i. uage: eo quod uage. suo
errore. motuq discurrunt. Birrꝰ
agreco uocabulũ trahit. Illi enĩ
birrũ. bibrum uocant. Melotes
quȩ etiam pera uocatur. pellis
ẽ caprina acollo pendens. p̃cine¬

Expanded text:
tum quod olim soli milites utetum quod olim soli milites utebantur; unde et in distinguenda castrensi urbanaque turba hos togatos, illos lacernatos vocabant. Inde autem lacernae quasi amputatis capitibus fimbriarum, neque ita laxis ut sunt paenularum. Mantum Hispani vocant quod manus tegat tantum; est enim breve amictum. Praetexta puerile est pallium quo usque ad sedecim annos pueri nobiles sub disciplinae cultu utebantur; unde et praetextati pueri appellati sunt. Dicta autem praetexta quia praetexebatur ei latior purpura. Casula est vestis cucullata, dicta per diminutionem a casa, quod totum hominem tegat quasi minor casa. Inde et cuculla, quasi minor cella. Sic et Graece planetas, dicta quia oris errantibus evagantur. Unde et stellae planetae, id est vagae, eo quod vago sui errore motuque discurrunt. Birrus a Graeco vocabulum trahit, illi enim birrum bibrum dicunt. Melotes, quae etiam pera vocatur, pellis est caprina a collo pendens praecinc
Abbreviated transcription (Latin):
cta. quod in maiore gła hominẽ
transbearet. hoc ẽ ultra & inpo¬
sterũ ampliori dignitate honoris
beatũ faceret. ẜ aludamentũ erat
in signe palliũ imꝑatoꝵ: cocco pur
puraq. & auro distinctũ. De quo
salustius. Togam inquit paluda¬
mento mutauit. Erat autẽ pal¬
liũ bellicũ dictũ ut quib dam
uiđr quod eo indutus palã face̾t
tũ ẽ quod grece ciclas dr. De quo
uirgłs. Et cireũtextũ croceo ue¬
lamen acanto. Circumtextum
autẽ dictũ: quia ẽ rotundũ pal¬
liũ. Hiplois. grecũ nom̃ abeo qd̾
sit duplex amictus. O ratius.¬
Contra quẽ duplici panno pati-¬
entia uelat. Est autẽ uestis mili¬
taris cuiꝰ usus gallicis primũ ex¬
peditionib cep̃a exp̃da ho¬
stili. Dequa ẽ m  uoxilla
sagũ autẽ gallicũ nom̃ ẽ. Dictum
autẽ sagũ quadrũ. eo quod apud
eos primũ quadratũ. ł quadru-¬
plex eẽt. Penula ẽ palliũ cũ fimbriis
longis. Lacerna ẽ palliũ fimbria¬

Expanded text:
dicta quod in maiori gloria hominem dicta quod in maiori gloria hominem transbearet, hoc est ultra et in posterum ampliori dignitate honoris beatum faceret. Paludamentum erat insigne pallium inperatorum cocpuraque et auro distinctum. De quo Salustius. Togam inquit paludamento mutavit. Erat autem pallium bellicum, dictum ut quibusdam videtur, quod eo indutus palam faceret tum est, quod grece ciclas dicitur. De quo Virgilius. Et circumtextum croceo velamen acantho. Circumtextum autem dictum, quia est rotundum pallium. Diplois grecum nomen, ab eo quod sit duplex amictus. EsContra quem duplici panno patientia velat. Est autem vestis militaris, cuius usus Gallicis primum expeditionibus coepit e praeda hostili. De qua est vox illa Sagum autem Gallicum nomen est: dictum autem sagum quadrum eo quod apud eos primum quadratus vel quadruplex esset. Paenula est pallium cum fimbriis longis. Lacerna pallium fimbria
Abbreviated transcription (Latin):
picimus: easq statuas togatas
uocamus. Toga autẽ romani
inpace utebant᷑. belli autẽ tẽpr
paludamentis. Mensuratoge
iuste: si .ui. ulnas habeat. Toga
palmata dicebatur qmͣ mereban¬
tur hii qui reportabant de hostib¬
palmas. Ipsa uocabat᷑ & toga
picta: eo quod uictorias cũ pal¬
mis intextas hab̾et. Coga can¬
dida eademq cretata: inqua cã¬
didati .i. magistratũ petentes
ambiebant᷑ addita creta quocan¬
didior insigniorq eẽt. Cicero in
oratione qmͣ habuit contra cõpeti¬
tores intoga candida scripsit. Cin¬
ctus gabinus ẽ cũ ita imponitur.
toga ut toge lacinia. quȩ post secꝰ
reicitur. attrahit᷑. ad pectus ita ut
ex utroq latere ex humeris pict᷑e.
pendeãt. ũ sac̃dodes gentiliũ faciebãt.
aut cingebant᷑ pretores. Trabea
erat toge sp̃es expurpura & cocco
qua oꝑti romanoꝵ reges initio p̃¬
cedebant. hanc pͥmũ romulus
ad inuenisse ꝑhibet᷑. ad distin¬
ctionẽ regii habitus. Trabeadi

Expanded text:
picimus, easque statuas togatas picimus, easque statuas togatas vocamus. Toga autem Romani in pace utebantur, belli autem tempore paludamentis: mensura togae justa, si sex ulnas habeat. Toga palmata dicebatur, quam merebantur hi, qui reportabant de hostibpalmas: ipsa vocabatur et toga picta, eo quod victorias cum palmis intextas haberet. Toga candida eademque cretata in qua candidati, id est magistratum petentes, ambiebant, addita creta quo candidior insigniorque esset. Cicero in oratione quam habuit contra conpetitores 'In Toga Candida' scripsit. Cinctus Gabinus est cum ita inponitur toga ut togae lacinia, quae post secus reicitur, adtrahitur ad pectus, ita ut ex utroque latere ex humeris picturae pendeant, ut sacerdotes gentilium faciebant aut cingebantur praetores. Trabea erat togae species ex purpura et cocco qua operti Romanorum reges initio procedebant. Hanc primum Romulus adinvenisse perhibetur ad discretionem regii habitus. Trabea autem
Abbreviated transcription (Latin):
pictis artub maculosa nobilitas.
ħabet & sexus institutã speciem
habitus. ut inuiris tonsi capil¬
li. inmulierib redundantia
criniũ: quod maxime uirginib
insigne ẽ. Quaꝵ ⁊ ornatus ipse
ꝓpͥe sicẽ. ut cumulatus inuerti¬
dem ipsam capitis sui arcem.
ambidu crinium condegat. De
allium ẽ. p¬
quo ministrantiũ scapłe
contegunt᷑ : ut dũ ministrant
expediti discurrant. Plautus.
Si quid facturus es appende in
Dictũ autẽ palliũ appellib qr
prius suꝑ indumenta pellicea
ueteres utebant᷑. quasi pellea.
siue apalla ꝑdiriuationẽ. Ola¬
mis ẽ quod exuna parte induit᷑
neq consuitur: s fibula infre¬
natur. hinic & grece nomen acce¬
pit. Toga dicta. quod uelam̃to
sui. corpus tegat atq oꝑiat. Est
autẽ palliũ forma rotundapurũ¬
⁊fussiore. & quasi mundante
sinu sub dextro ueniens. supra
humerũ sinistrũ ponit᷑. Cuius
similitudinẽ in oꝑimentis si¬
mulachroꝵ ł picturas rũsas¬

Expanded text:
pictis artubus maculosa nobilitas. 8. pictis artubus maculosa nobilitas. 8. Habet et sexus institutam speciem habitus, ut in viris tonsi capilli, in mulieribus redundantia crinium: quod maxime virginibus insigne est, quarum et ornatus ipse proprie sic est, ut concumulatus in verticem ipsam capitis sui arcem ambitus crinium contegat. CAPUT Pallium est quo ministrantium scapulae contegunexpediti discurrant. Plautus: Si quid facturus es, appende in Dictum autem pallium a pellibus: quia prius superindumenta pellicia veteres utebantur, quasi pellea: sive a palla per derivationem. Chlamys est, quae ex una parte induitur, neque consuitur, sed fibula infrenatur: hinc et Graece nomen accepsui corpus tegat atque operiat. Est autem pallium purum forma rotunda effusiore, et quasi inundante sinu, et sub dextro veniens supra humerum sinistrum ponitur: cujus similitudinem in operimentis simulacrorum vel picturarum as
Abbreviated transcription (Latin):
truga autẽ dicta. quasi monstruo¬
sa. eo quod qui ea induunt᷑ quasi
inferarũ habitu tranfformant᷑.
& lingua discordes. ꝑ se brachia
& crura liniamentis: caput di¬
ara tegunt. Eminent apicibꝰ fa¬
stigi atis alani. horrent & male
tecti cũ latratorib linguis scoti¬
sacati ł sagati sunt alemanni.
linteati indigeminati ꝑse. seri¬
cati seres. faretrati armenii. Non¬
nulle etiam gentes. ñ solum in
uestib. S & incorpore aliqͣ sibi
ꝓpͥa quasi insignia uendicant.
ut uidemus cirros germanoꝵ
granos &cinnibar gothoꝵ. ste¬
mata britonũ. Circuncidunt qͦ¬
iudei prepucia. ꝑtondunt aures
arabes. flauent capidib intextis
gete. Nitent albani albentib
crinib. mauros ħt tetra nox
corpoꝵ. gallos candida cutis. Si¬
ne equis inertes extant alani.
Nec abẽ genti pictoꝵ nomena
corpore. quod minutis opifex acus
punctis. & expressus natuu gra¬
minis succus includit. ut has
ad sui speciem cicatrices ferat

Expanded text:
truca autem dicta, quasi monstruotruca autem dicta, quasi monstruosa, eo quod qui ea induuntur, quasi in ferarum habitum transformentur.  lingua discordes. Persae brachia et crura linamentis, caput tiara tegunt. Eminent apicibus fastigiatis Alani; horrent et male tecti cum latratoribus linguis Scoti; sagati sunt Alemanni; linteati Indi; gemmati Persae; sericati Seres; pharetrati Armenii. 7. Nonnullae etiam gentes non solum in vestibus, sed et in corpore aliqua sibi propria quasi insignia vindicant, ut videmus 455 cirros Germanorum, granos et cinnabar Gothorum, stigmata Britonum. Circumcidunt Judaei praeputia; pertundunt Arabes aures; flavent capitibus intectis Getae, nitent Albani albentibus crinibus. Mauros habet tetra nox corporum, Gallos candida cutis, sine equis inertes exstant Alani, nec abest genti Pictorum nomen a corpore, quod minutis opifex acus punctis, et expressus nativi graminis succus illudit, ut has ad sui specimen cicatrices ferat,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥa uestis. ut partis sarabare.
gallis. linne. germanis. renones.
hispanis. istriges. sardis. mastru¬
ge. Sarabare. sunt fluxa ac sinu¬
osa uestimenta. Dequib legit᷑
in daniele & sarabare eoꝵ ñ sunt
immutate. Et publius. Ut quid
gͦ inuentre tuo partisarabaras suas¬
suspendunt: Apud quosdã autẽ
sarabare queda capitum tegm¬
na ñcupant᷑: qualia uidemus
incapite magoꝵ picta. Linne.
saga. quadra & mollia sunt.
De quib plautus. Linna cooꝑta
ẽ textrino gallia. Renones sunt
uelamina humeroꝵ & pectoris.
usq ad umbilicũ atq intortis
uillis ad eo hispida ut imbrem
respuant. quos uulgo reptos uo¬
cant. eo quod longitudo uilloꝵ
quasi reptat. Dequib salustius.
Germani in tectũ renonib corpꝰ
tegunt. Dicti autẽ renones.are¬
no germanie flumine. ubi his
frequenter utunt᷑. Mastruga
uestis sardonica expelliculis fera¬
rum. Dequa cicero ꝓscauro. Quẽ
purpura regalis ñ cõmouit. eum
sardoꝵ mastruga mutauit. Mas¬

Expanded text:
 est, ut Parthis sarabara, Gallis lenae, Germanis rhenones. Hispanis stringes. Sardis mastrucae. 2. Sarabara sunt fluxa ac sinuosa vestimenta, de quibus legitur in Daniele: Et sarabara eorum non sunt immutata. Et Publius: Ut quid ergo in ventre tuo Parthi sarabara suspenderunt? Apud quosdam autem sarabara quaedam capitum tegmina nuncupantur, qualia videmus in capite magorum picta. 3. Lenae, saga quadra et mollia sunt. De quibus Plautus: Lena cooperta est textrina Gallia. 4. Rhenones sunt velamina humerorum et pectoris usque 454 ad umbilicum, atque intortis villis adeo hispida, ut imbres respuant, quos vulgo reptos vocant, eo quod longitudo villorum, quasi reptat. De quibus Sallustius: Germani intectum rhenonibus corpus tegunt. Dicti autem rhenones a Rheno Germaniae flumine, ubi iis frequenter utuntur 5. Mastruca, vestis Sarda ex pelliculis ferarum, de qua Cicero pro Scauro: Quem purpura regalis non commovit, eum Sardorum mastruca mutavit. Mas
Abbreviated transcription (Latin):
similibꝰ rebꝰ. ut qualis in armis ẽ¬
litudinem faciens. Paradigina
uͦ est exemplũ dicti uł facti alicuiꝰ.
aut ex simili aut ex dissimili ge¬
nere conueniens eiꝰ quam ꝓponi¬
mus rei: ut ita tam fortiter ꝑiit
apd ypponem scypio qͣ utice c̃ato.¬
Similitudo autẽ trib modis fit: a pari.
a maiore. a minore. A pari. hac uelu
ẽ sedicio. Amaiore ad minus: qualĩt
cescere conuigis orpheus. treicia fretꝰ
cythara fidibusq canoris. Quasi dicat
re parua & breui: id est si ille cytha¬
ra fretus. ego pietate

Expanded text:
similibus rebus, ut: qualis in aruis aessimilibus rebus, ut: qualis in aruis aeslitudinem faciens. Paradigma vero est exemplum dicti vel facti alicuius aut ex simili aut ex dissimili genere conveniens eius, quam proponimus, rei, ita: 'Tam fortiter periit apud Hipponem Scipio quam Uticae Cato'Similitudo autem tribus modis fit: a pari, a maiore, a minore. A pari Virg. Aenest seditio; a maiore ad minus Lucan. 1cessere coniugis Orpheus, Threicia fretus cithara fidibusque canoris; quasi dicat, re parva et brevi, id est, si ille cithara fretus, ego pietate
Abbreviated transcription (Latin):
credius aerias auras. Altanus
qui inpelago ẽ ꝑdiriuationem
abalto .i. mari uocatꝰ. Nam alter
ẽ flatus. inripis quem diximus
auram. Nam aura t̾rȩ ẽ. Turbo
ẽ uolubilitas uentoꝵ. Et curbo
dictus aterra. quodiens uentus
consurgit. & t̾ram incircuitu mit¬
tit. Tempestas aut ꝓ tempore d̾r
sicut ubiq historio graphi solent
dum dicunt. ea tempestate: aut
abstatu cęli. quia magnitudine
sui multis dieb oritur. Uerno
autẽ & autunnali tempore qmͣ
maxime fiunt tempestates: qñ
nec plena estas. nec plena hiempᷤᷤ.
Unde medium & confine utriusq
temporis ex coniunctione aerũ
contrarioꝵ efficiunt tempestates.
fragor a fractarũ rerum nomina-¬
tus ẽ sonitu: quia sicca queq et
arida facile frangit. Pro cella ab
eo quod ꝑcellat: idẽ ꝑcutiat et
euellat. Est enim uis uenti cũ
pluuia. Procellȩ enim aut de
fluminib aut de uentis fiunt.
Nichil autem uelocitius uentis.

Expanded text:
cretius 5, 503: Aerias auras. Altanus, cretius 5, 503: Aerias auras. Altanus, qui in pelago est, per derivationem ab alto, id est mari, vocatus. Nam alter est flatus in ripis quem diximus auram; nam aura terrae est. Turbo est volubilitas ventorum; et turbo dictus a terra, quotiens ventus consurgit et terram in circuitum mittit. Tempestas aut pro tempore dicitur, sicut ubique historiographi solent, dum dicunt, "ea tempestate"; aut ab statu caeli, quia magnitudine sui multis diebus oritur. Verno autem et autumnali tempore quam maximae fiunt tempestates, quando nec plena est aestas, nec plena hiems; unde et medium et confine utriusque temporis ex coniunctione aerum contrariorum efficiuntur tempestates. Fragor a fractarum rerum nominatus est sonitu, quia sicca quaeque et arida facile frangit. Procella ab eo quod percellat, id est percutiat et evellat; est enim vis venti cum pluvia. Procellae enim aut de fulminibus, aut de ventis fiunt. Nihil autem velocius ventis;
Abbreviated transcription (Latin):
nato capite ferri uident᷑. Circeus
dictus. eo quod choro sit iunctus.
Hunc hispani gallicũ uocant.
ꝓpt̾ quod eis aparte gallie flat.
a quilo dictus. eo quodaquas strin¬
gat. & nubes dissipet. Est enim
gelidus & siccus. Idem & boreas
qui abhisꝑboreis montib flat.
Inde enim origo eiꝰdem uenti est.
unde & frigidus ẽ. Natura enĩ
omniũ septentrionaliũ uentoꝵ
frigida sicca ẽ: australiũ humi¬
da & calida. Ex om̃ib autẽ uen¬
tis duo cardinales sunt. septem¬
trio & auster. Ethesiȩ autẽ flabra
aquilonis sunt: quib nomen
inditum ẽ. quod certo anni spatio¬
uel tempore flatus agere incipi¬
unt. Eniautos enĩ grece. annus
latine dr. hȩe autẽ cursũ rectũ
ab orea in egiptum ferunt: quib
auster contrarius ẽ. Duosunt
autẽ ex trahos ubiq sp̃c magis
qmͣ uenti: aura & altanus. Aura
ab aere dicta. quasi aerea. quod
lenis sit motus aeris. Agitatus
enĩ aer: auram facit. Unde & lu

Expanded text:
nato capite ferri videntur. Circius nato capite ferri videntur. Circius dictus eo quod Coro sit iunctus. Hunc Hispani Gallicum vocant, propter quod eis a parte Galliciae flat. Aquilo dictus eo quod aquas stringat et nubes dissipet; est enim gelidus ventus et siccus. Idem et Boreas, quia ab Hyperboreis montibus flat; inde enim origo eiusdem venti est; unde et frigidus est. Natura enim omnium septentrionalium ventorum frigida et sicca est, australium humida et calida. Ex omnibus autem ventis duo cardinales sunt: Septentrio et Auster. Etesiae autem flabra Aquilonis sunt, quibus nomen inditum est quod certo anni tempo tempore flatus agere incipiunt, ἐνιαυτὸς enim Graece, annus Latine dicitur. Hae autem cursum rectum a Borea in Aegyptum ferunt, quibus Auster contrarius est. 16. Duo sunt autem extra hos ubique spiritus magis quam venti, Aura et Altanus. 17. Aura ab aere dicta, quasi aerea, quod lenis sit motus aeris. Agitatus enim
Abbreviated transcription (Latin):
appellatur. ꝓpt̾ quod interdum
corrumpit aerem. Nam pestilen¬
tia quȩ ex torrupto aere nascit᷑.
auster flans mnreliquas regioneᷤ
transmittit. S sicut auster
pestilentiã gignit. sic aquilo
repellit. Buro auster dictus
quod ex una parte habeat eu¬
rum. ex altera austrum. Austro¬
affricus. quod iunctus sit hinc¬
& inde austro & affrico. Ipse &li¬
bonotus quod sit ei libs hin et iñ
notus. Tephirus greco nomine
appellatus: eo quod flores & ger
de mina eiꝰ flatu uuificentur. Hic
quȩ nascuntur. Austro autẽ flores
soluuntur. a tephiro fuint. Affri¬
cꝰ a ꝓpͥa regione uocatꝰ. In affrica
enim initiũ sufflandi sumit.
Chorus ẽ qui ab occidente estiuo
flat. & uocatus chorus. quod ipse¬
uentoꝵ circulum elaudat. & qͣłi
choꝵ faciat. Hic ante caurus di¬
ctus. quem pleriq argestẽ dñt:
non ut imprudens uulgꝰ agrestẽ.
Septentrio dictus. eo quod circu¬
lo septem stellarũ consurgit.
quȩ uertentes emundo resupi¬

Expanded text:
appellatur, propter quod interdum appellatur, propter quod interdum corrumpat aerem. Nam pestilentiam quae ex corrupto aere nascitur, Auster flans in reliquas regiones transmittit; sed sicut Auster pestilentiam gignit, sic Aquilo repellit. Euroauster dictus, quod ex una parte habeat Eurum ex altera Austrum. 7. Austroafricus, quod junctus sit hinc inde Austro et Africo. Ipse, et Libonotus, quod sit ei Libs hinc, et inde Notus. 8. Zephyrus, Graeco nomine appellatus, eo quod flores, et germina ejus flatu vivificentur. Hic od foveat quae nascuntur. Austro autem flores solvuntur, Zephyro fiunt. 9. Africus, a propria regione vocatus. In Africa enim initium flandi sumit. 10. Corus est, qui ab Occidente aestivo flat, et vocatus Cventorum circulum claudat, et quasi chorum faciat. Hic antea Caurus dictus, quem plerique Argesten dicunt, non ut inprudens vulgus Agrestem. Septentrio dictus eo quod circulo septem stellarum consurgit, quae vertente se mundo resupi
Abbreviated transcription (Latin):
clypsis solis ẽ. quotiens luna tͥ¬
cesima ad eandem lineã qua
sol uehitur ꝑuenit: eiq se obiciens
solem obscurat. Nam deficere nobis
sol uidetur: dũ illi orbis lunȩ oppo¬
nitur.
xxxui. De eclypsi lunȩ.

Expanded text:
clipsis solis est, quotiens luna trigesima ad eandem lineam, qua sol vehitur, pervenit, eique se obiiciens solem obscurat. Nam deficere nobis sol videtur, dum illi orbis lunae opponitur. § 59 De eclipsi lunae.
Abbreviated transcription (Latin):
elum phylosophi rotundum. uo¬
lubile. atq ardens ẽẽ dixerunt
uocatum q hoc nomine. eo qͦd tamꝗͣ
uas celatum imp̃ssa signa habeat stel¬
larum. Distinxit enĩ eum d̾s claris lu
minib & impleuit sole scilicet & lu¬
nȩ orbe fulgenti. & astroꝵ micantiũ
splendentib signis adornauit. Hoc
autẽ grece uranos dicitur. a ꝑ o ty¬
a pact a. id est a uidendo eo quod
aer ꝑspicuus sit. & ad speculandum
purior.

Expanded text:
elum philosophi rotundum, volubile atque ardens esse dixerunt; vocatumque hoc nomine, eo quod tamquam vas caelatum inpressa signa habeat stellarum. Dminaribus et implevit, sole scilicet et luna orbi fulgentibus, et astrorum micantium splendentibus signis adornavit. Dicautem Graece Uranus dicitur atotyapacea, id est a videndo, eo quod aer perspicuus sit et ad speculandum purior.
Abbreviated transcription (Latin):
simul reb eloquitur:: dicta a
copia rerũ: quasi a saturitate. Unde
&e satyram scribere est. poemata ua¬
ria condere: ut oracii. iuuenalis. ce
persii. lex nouella
odie leges naualiũ¬

Expanded text:
simul rebus eloquitur, dicta a copia rerum et quasi a saturitate: Unde et satyram scribere est poemata varia condere, ut Horatii, Iuvenalis et Persii; lex novella. Rhodie leges navaliu
Abbreviated transcription (Latin):
particulare directũ. ut om̃e iustũ
honestum. qͦddam iustũ non ẽ ma¬
lum. qͦddam gͥ honestũ ñ ẽ malũ
Has formulas cathegoricoꝵ sillogis¬
moꝵ qui plene nosse desiderat. li¬
brum legat qui inscribitur ꝑier¬
menias apulei : & que subtilius
sint tractata cognoscet. Distincta
enĩ atq considerata: ad magnas intel¬
ligentiȩ uias lectorem p̾stante dũo uti¬
liter introducunt. Nunc ad ypoteticos
sillogismos ordine sequenti ueniamus.
odi sillogismoꝵ ypoteticorum:
qui fiunt cũ aliqua conclusio¬
ne: sunt septem. Primꝰ modus est
si dies ẽ. lucet. Est autẽ dies: lucet igit᷑.
Sed̾s modus ẽ: si dies est: lucet ñ lucet:
ñ est gͥ dies. Tercius modus ẽ ita: ñ
&e dies est. & ñ lucet: at qui dies ẽ lucet
igit᷑. Quartus modus ẽ ita: aut dies
ẽ aut nox: at qui dies est: ñ est gͥ nox.
Quitꝰ modus ẽ ita: aut dies aut nox

Expanded text:
lare directim, ut: 'Omne iustum honestum: quoddam iustum non est malum: quoddam igitur honestum non est malum'. Has formulas categoricorum syllogismorum qui plene nosse desiderat, librum legat qui inscribitur Perihermenias Apulei, et quae subtilius sunt tractata cognoscet. Distincta enim atque considerata ad magnas intellegentiae vias lectorem, praestante Domino, utiliter introducunt. Nunc ad Hypotheticos syllogismos ordine sequenti veniamus. Modi syllogismorum Hypotheticorum, qui fiunt cum aliqua conclusione, sunt septem. Primus modus est: 'Si dies est, lucet: est autem dies: lucet igitur'. Secundus modus est: 'Si dies est, lucet: non lucet: non est igitur dies'. Tertius modus est ita: 'Non et dies est et non lucet: atqui dies est: lucet igitur'. Quartus modus est ita: 'Aut dies est, aut nox: atqui dies est: nox us modus est ita: 'Aut dies est, aut nox
Abbreviated transcription (Latin):
p articulari & uniu̾sali dedica¬
flexionem. ut quoddam iustum
honestum. om̃e honestũ utile.
quoddam gͥ utile iuistum. Oe¬
tauus modus ẽ. qui conduete ex
uniũsalibꝰ abdicatiua & dedicatiua
particulare. abdicatiuum ꝑ
reflexionẽ: ut nullum turpe hone¬
stum. om̃e honestum iustum. qͦddã

Expanded text:
particulari et uniuersali dedicaflexionem, ut 'Quoddam iustum honestum: omne honestum utile: quoddam igitur utile iustum.' Octauus modus est qui conducit ex uniuersalibus abdicatiua et dedicatiua particulare abdicatiuum per reflexionem, uelut 'Nullum turpe honestum: omne honestum iustum: quoddam
Abbreviated transcription (Latin):
ducit ex particulari dedicatiua.
& uniu̾sali abdicatiua. dedica¬
tiuum particulare directum: ut
quoddam iustum ñ est turpe
om̃e malum turpe. qͦddam
uistum ñ est malum. Formu¬
lȩ dercii modi: sunt sex. Primꝰ¬
modus ẽ. qui conducit ex dedicatuus unz¬
uersalibus. dedicatiuũ particu¬
lare tam directũ quam reflexum: ut
om̃e iustum honestũ. om̃e iustũ bonũ¬

Expanded text:
articulari abdicativa et universali dedicativa abdicativum particulare directim, ut: 'Quoddam iustum non est turpe: omne malum turpe; quoddam igitur iustum non est malum'. Formulae tertiae modi sunt sex. Primmodus est, qui conducit ex dedicativis universalibus dedicativum particulare tam directim quam reflexim, ut: 'Omne iustum honestum: omne honestum ius
Abbreviated transcription (Latin):
est. qui conducit ex uniu̾sali abdi¬
catiua & particulari dedicatiua
abdicatiuũ particulare ꝑ reflexi¬
onem. ut nullũ turpe honestum.
quoddam honestũ iustum. qͦdd̃a
gͥ uistum ñ est turpe. Formulȩ
scde: modi sunt quatuor. Primꝰ
modus ẽ. qui conducit ex uniu̾sa¬
libus dedicatiua. & abdicatiua.
abdicatiuũ uniuersale directum.

Expanded text:
abdicativa et particulari dedicativa abdicativum particulare per reflexionem, ut: 'Nullum turpe honestum: quoddam honestum iustum: quoddam igitur iustum non est turpe'. Formulae secundae modi sunt quattuor: Primus modus est, qui conducit ex universalibus dedicativa et abdicativa abdicativum universal
Abbreviated transcription (Latin):
equunt᷑ de hinc dialectici sillo¬
gismi. ubi totiꝰ eiꝰ artis utilitaᷤᷤ
&e uirtꝰ ostenditur. Quoꝵ con¬
clusio. plurimũ lectorem adiuuat
ad ueritatẽ inuestigandã: tantũ
ut absit ille error decipiendi adũ¬
sarium ꝑ sophysmnata falsarũ con¬
clusionum. formulȩ cathegoricoꝵ
id est p̃dicatiuoꝵ sillogismoꝵ: sunt
tres. Prime formulȩ : modi sunt
nouem. Primꝰ modus est. qui
conducit id ẽ qui colligit ex unu̾isalibꝰ
dedicatiuis. dedicatiuũ uniuersale di¬
rectum. ut om̃e iustum honestũ. om̃e

Expanded text:
equuntur dehinc Dialectici syllogismi, ubi totius eius artis utilitas et virtus ostenditur; quorum conclusio plurimum lectorem adiuvat ad veritatem investigandam tantum, ut absit ille error decipiendi adversarium per sophismata falsarum conclusionum. Formulae categoricorum, id est praedicativorum syllogismorum, sunt tres. Primae formulae modi sunt novem. Primus modus est, qui conducit, id est, qui colligit ex universalibus dedicativis dedicativum universale directim, ut: 'Omne iustum honest
Abbreviated transcription (Latin):
est ita: ñ est dies &e nox: atqͥ nox ñ est.
dies gͥ est. Uodos autẽ ypoteticorum
sillogismoꝵ siquis plemꝰ nosse deside¬
rat: librũ legat marii uictorini qui
inscribitur de sillogismis ypoteticis.
Hinc ad dialecticas definitionũ specieᷤ
accedamꝰ: quȩ tanta dignitate p̾cel¬
lunt ut possint indicioꝵ aꝑire ma¬
nifestationes: & queda indicia dic¬
tionum ostendere.
sionibus diffinitionũ ex marii uic¬
torini libro adbreuiatis.

Expanded text:
nox non est: dies igitur est'. Modos autem Hypotheticorum syllogismorum si quis plenius nosse desiderat, librum legat Marii Victorini qui inscribitur de Syllogismis Hypotheticis. Hinc ad Dialecticas definitionum species accedamus, quae tanta dignitate praecellunt ut possint indiciorum aperte manifestationes et quaedam indicia dictionum ostendere. sione definitionum ex Marii Victorini libro abbreviata.
Abbreviated transcription (Latin):
erumpit. Natura eiꝰ mirũ aliquid
facit. Postquã enĩ arserit aquis
incendit᷑. quib solet ignis extingͥ.
oleo extinguit᷑. quo solet ignis ac¬
cendi. Usus eiꝰ structuris fabrice
necessarius. Nam lapis lapidi ñ
pot̾ adherere fortius. nisi calce
comunctus. Calcis ẽ lapide albo¬
& duro melior structuris & ex mol¬
le udilis cectorus. Harena abaridi¬
tate dicta non abherendo infabri¬
cis ut quid̾a uolunt. huiꝰ ꝓbatio ẽ
si manu inpressa strideat aut
inuestẽ candidã sparsa nicħ fordif.
relinquat

Expanded text:
em. Natura ejus mirum aliquid facit: postquam enim arserit, aquis incenditur, quibus solet ignis exstingui: oleo exstinguitur, quo solet ignis accendi: usus ejus structuris fabricae necessarius. potest adherere fortius; nisi calce coet duro melior structuris, ex molle utilis tectoriis. Arena ab ariditate dicta, non ab adhaerendo in fabricis, ut quidam volunt. Hujus probatio est, si manu impressa stridat, aut si in vestem candidam sparsa nihil sordis relinquat
Abbreviated transcription (Latin):
se colligatis.
rieti nomen spẽs dedit: eo
quod cumimpetu impingit
murũ in modũ arietũ pugnanti¬
um. Ualide enim ac nodose arbo¬
ris caput ferro uestitur. eaq sus¬
pensa funib multoꝵ manu ad
murũ impellitur. deinde retror¬
sum cu ducta maiore impetu
de e  stinatur: sicq crebris
ictib concussũ muri latus cedit.
cauatumq irrũpit ac fenestrã fãc.
Contra impulsũ arietis reme¬
diũ ẽ saccus paleis plenus: et
ineũ locum dimissus quo aries
ꝑcutit: laxo enim saccoꝵ sinu:
ictus arietis illesus molliti.
Duriora enĩ molliorib facilius
cedunt. Plutei ft̾ crates corio crudo
intexte. quȩ inoꝑe faciendo. hosti

Expanded text:
 colligatis. Arieti nomen species dedit, eo quod cum impetu impingit murum, in modum arietum pugnantium; valide enim ac nodose arboris caput ferro vestitur, eaque suspensa funibus, multorum manu ad murum impellitur. Deinde retrorsum ducta, maiori impetu destinatur, sicque crebris ictibus concussum, muri latus cedit, cavatumque irrumpit ac fenestram facit. Contra impulsum arietis remedium est saccus paleis plenus et in eum locum demissus quo aries percutit: laxo enim saccorum sinu, ictus arietis illisus mollitur; duriora enim mollioribus facilius cedunt. Plutei sunt crates corio crudo intexte, que in opere faciendo hosti
Abbreviated transcription (Latin):
lypsis lunȩ ẽ: quotiens in
umbra t̾re luna incurrit. N
enim suũ lum̃ habere. s a sole illu¬
minari putatur: unde & defectum
patitur si uit̃ ipsam & solem um¬
bra t̾rȩ int̾ueniat. Patit᷑ autẽ qͥnta
decima luna. eo usq quãdui cen¬
trum atq umbrã obstantis terrȩ
exeat. uideat q solem. uł a sole ii¬
deatur.
x xxuii. De differentia stel¬
larum. syderum. ac astrorum:

Expanded text:
lipsis lunae est, quotiens in umbram terrae luna incurrit. Non enim suum lumen habere, sed a sole inluminari putatur, unde et defectum patitur si inter ipsam et solem umbra terrae interveniat. Patitur autem hoc quinta decima luna eo usque, quam diu centrum atque umbram obstantis terrae exeat videatque solem, vel a sole videatur. § 60 De differentia stellarum, siderum, et astrorum
Abbreviated transcription (Latin):
ucus soli pͥncipalit̾ consecͣtꝰ¬
to consecrandũ. quem in aꝑto hñt.
Est autẽ cucus om̃e illud spatiũ:
quod circiure equi solent. Hunc
romani dictũ putant a circuitu
equoꝵ: eo quod ibi circũmetas eqͥ
currant. Greci uͦ acirce solis filia.
quȩ patri suo hocgenus certaminis
instituit asserunt nuncupatum.:
& ab ea cuci appellationẽ argum̃¬
tant᷑. fuit autẽ ma ga. & uenefica.
& sacerdos demonũ. incuuis ha¬
bitu & oꝑe magice artes & cultus
idolatrię recognoscuntur. De or¬
rnamenta

Expanded text:
cus Soli principaliter consecto consecrandum quem in aperto habent. Est autem circus omne illud spatium quod circuire equi solent. HRomani dictum putant a circuitu equorum, eo quod ibi circum metas equi currant. Graeci vero a Circe Solis filia, quae Patri suo hoc genus certaminis instituit, asserunt nuncupatum, et ab ea circi appellationem argumetuit. Fuit enim maga et venefica et sacerdos demonum, in cuius habitu et opere et magice artes et cultus idolatrie recognoscuntur. Ornamenta
Abbreviated transcription (Latin):
deinde cartago. M emphim ciu¬
tatem egipti edificauit epaphus
iouis filius cum inscda egipto re¬
gnauit. Hec ẽ urbs ubi carcha nas¬
citur. ubi etiam mathematici op¬
timi fuerunt. Mam hane urbem
magicis artib deditam pristini
usq ad tempus presens uestigia
erroris ostendunt. Tapnis metro¬
polis egipti ubi pharao fuit. et
moy ses signa cuncta fecit. que
in exodo scribunt᷑ Fhanc consti¬
tuisse ꝑhibentur titanes .i. gigan¬
tes & ex nomine suo nuncupaue¬
runt. Eliopolis urbs egipti que
latine interp̃tat᷑ ciuitas solis.
sicut septuaginta interp̃tes ar¬
bitrantur. Edificata ẽ autẽ afiliis
isrł inqua phutiphares sacerdos
fuit cuius meminit erechiel. Ur-¬
bem alexandriã condidit alexan-¬
der magnus. cuiꝰ & nom̃ detinet
Hanc enim ide int̾minis affrice &.
egipti constituit. & caput eẽ regio¬
nis egipti uissit. Interiacet autẽ
inter egiptũ & mare qͣsi claustrũ
bas egiptias condidit cadmꝰ que

Expanded text:
deinde Carthago. Memphin civdeinde Carthago. Memphin civitatem Aegypti aedificavit Epaphus Iovis filius, cum in secunda Aegypto regnaret. Haec est urbs ubi charta nascitur, ubi etiam optimi mathematici fuerunt. Nam hanc urbem magicis artibus deditam pristini usque ad praesens tempus vestigia erroris ostendunt. Tanis metropolis Aegypti, ubi Pharao fuit, et Moyses cuncta signa fecit quae in Exodo scribuntur. Hanc construxisse perhibentur Titanes, id est gigantes, et ex nomine suo nuncupaverunt. Heliopolis urbs Aegypti, quae Latine interpretatur solis civitas, sicut septuaginta interpretes arbitrantur. Aedificata est autem a filiis Israel, in qua Petephres sacerdos fuit, cuius meminit Ezechiel. Urbem Alexandriam condidit Alexander Magnus, cuius et nomen detinet. Hanc enim idem in terminis Africae et Aegypti constituit, et caput esse regionis Aegypti iussit. Interiacet autem inter Aegyptum et mare, quasi claustrum, Thebas Aegyptias condidit Cadmus, quae
Abbreviated transcription (Latin):
nices arubro mari ꝓfecti sidonẽ
urbem opulentissimã condidert̃.
qmͣ a piscium copia sidon appel¬
lauerunt. Nam piscem fenices si¬
don uocant. Ipsi etiam tirũ in
syria. ipsi uthicam inaffrica. hi¬
ponem. leptum. aliasq urbes
in ora maritima condidert̃. ipsi
thebas in boetia. duce cathino ip¬
si postremo mnultima orbis tenden
tes in occeano construxerunt ur
bem. qmͣ lingua sua gades nomi¬
nauerunt.Nammos erat antiqꝰ.
fenicũ gentes multas simul mer¬
candi causa adomo ꝓficisci.&.
cũ incolarũ animos cõmertio rery
his ante incognitarũ sibi concilias¬
sent: loca que condendis urbib
idonea uidebant᷑ caꝑe. Exhis pro¬
fecta dido inlitꝰ affrice urbem
condidit. & cartadam nominauit.
quod fenica lingua exprimit ci-¬
uitatem nouã: mox sermone ũ¬
so cartago ẽ dicta. Hanc scipio de¬
leuit. Que autẽ nunc ẽ postea a
romanis condita ẽ. Cartago aũ
andea birsa. postea tirus dicta ẽ.

Expanded text:
nices a Rubro profecti mare Sidonem nices a Rubro profecti mare Sidonem urbem opulentissimam condiderunt, quam a piscium copia Sidon appellaverunt. Nam piscem Phoenices 'sidon' vocant. Ipsi etiam Tyrum in Syria, ipsi Uticam in Africa, Hipponem, Leptim aliasque urbes in ora maritima condiderunt. Ipsi Thebas in Boeotia duce Cadmo; ipsi postremo in ultima orbis tendentes urbem in Oceano construxerunt, eamque lingua sua Gades nominaverunt. Nam mos erat antiquus Phoenicum gentis multis simul mercandi causa a domo proficisci, et cum incolarum animos conmercio rerum his ante incognitarum sibi conciliassent, loca quae condendis urbibus idonea videbantur capere. Ex his profecta et Dido in litus Africae urbem condidit, et Carthadam nominavit; quod Phoenica lingua exprimit civitatem novam; mox sermone verso Carthago est dicta: hanc Scipio delevit. Quae autem nunc est, postea a Romanis condita est. Carthago autem antea Byrsa, post Tyrus dicta est,
Abbreviated transcription (Latin):
ante septem annos qm abeis tap¬
nis urbs egipti conderet᷑. Ipsa ẽ
arbe anumero ita uocata. qd ibi tres
patriarche sepulti sunt & qͣ rtꝰ
adam. Ipsa ẽ & manbrȩ uocata
ex uno amico abrahe. Samariã
aqua om̃is regio que circa eã fuit
nom̃ accepit sennacherib rex assi¬
rioꝵ construxit uocauitq eã sa¬
mariã .i. custodiam. quia quando
isrł transtulit. medos ibi custodes
constituit. Hanc obsidione captã
antiochus solo coequauit. qm pꝰ¬
ea herodes afundamentis instau¬
rans. in honorem augusti augu-¬
stam .i. sebastiã. greco sermone uo¬
cauit. Ibi siti sunt heliseus & ab¬
dias ꝓpħȩ & quo maior int̾natos
mulierũ non fuit baptista ioħes.uͦꝰ
Tib̃iadem uͦ herodes alius inuidea
in nomine tib̃ii cesaris condidit.
Tirus urbs fenicũ condita afeni¬
cib fuit. Hȩc ẽ cuuitas ex qua au¬
rũ regi salomoni deferebat᷑. inqͣ
optima purpura tinguit᷑. Unde
& tyria dr. nobilis purpura. Fe¬

Expanded text:
ante septem annos quam ab eis Taante septem annos quam ab eis Tanis urbs Aegypti conderetur. Ipsa est Arbe a numero ita vocata, quod ibi tres patriarchae sepulti sunt et quartus Adam. Ipsa est et Mambre vocata ex uno amico Abrahae. Samariam, a qua omnis regio quae circa eam fuit nomen accepit, Sennacherib rex Assyriorum construxit vocavitque Samariam, id est custodiam, quia, quando Israel transtulit in Medos, ibi custodes constituit. Hanc obsidione captam Antiochus solo coaequavit. Quam postea Herodes a fundamentis instaurans in honorem Augusti Augustam, id est Sebastiam Graeco sermone, vocavit. Ibi siti sunt Heliseus et Abdias Prophetae, et, quo maior inter natos mulierum non fuit, Baptista Iohannes. Tiberiadem vero Herodes alius in Iudaea in nomine Tiberii Caesaris condidit. Tyrus urbs Phoenicum condita a Phoenicibus fuit. Haec est civitas ex qua aurum regi Salomoni deferebatur; in qua optima purpura tinguitur: unde et Tyria dicitur nobilis purpura. Phoe