comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Iton. a sibilo dicitur sifon. fonis .I. tuba uł pocius
concesũ uas in quo nũgebant in quo cũ urina cadit fa¬
cit sibilatũ. et ideo ponitur pro sibilatu urine uł pro
uł p̾t ħ teneri in ꝓprio sensu. Nam huius uasa suspen¬
debant mulieres ad si młacrũ pudicicie facientes que
asuflo et fundo quia a quas sufflando fundat.

Expanded text:
Item a sibilo -as hic sifon -nis, idest tuba vel potius conca sive vas in quo mingebant, in quo cum urina cadit facit sibilatum, et ideo ponitur pro sibilatu urine vel protest hic teneri in primo sensu: nam huiusmodi vasa suspendebant mulieres ad simulacrum Pudicitie, facientes quea sufflo et fundo, quia aquas sufflando fundat.
Abbreviated transcription (Latin):
S araballa. sluĩ.lli. et saraballa illoꝵ. lingua caldara
notantur. Ctura hoĩm et tibie. undc et brace quibus
ħ tegũtur dicũtur ħ sarabella q. tibiales et crurades.
mutretti. ssrabasla .n. dix̾utt aquila et thodociũ. non
ut corrupte legitur apud quosdã ibi sarabara flura e
sumosa uestimenta. uł capitũ tegmna qualia udemꝰ
incripito magoꝵ picta et sunt ꝓprie parthoꝵ et est ħ
nomen tiratum ascirabalł que laxa et firmosa sunt
uł a sare ꝙ est laxare. unde saritꝰ .ca. cum. laratus et
dicti sunt. uł quia ex sara segenitos ꝑhibent cum non
sit b̾mi. et ita dicũtur saraceni .q. saraigeni .I. saragenti
auĩt quia ex origine sicloꝵ sintt .q. siriceni. ip̃i sura e ilras¬
elite quia sint ex ismaele. Ipĩ cedat a filio ismaelis. pi
agarem abagar quia ut diximꝰ ꝑu̾so nomĩe saraconi
uccantut. quia ex scira se ẽe genitos głantur qͣis eran¬
cilla sint. Unde dicit gloͣ suꝑ illud. ysa.xxi. caꝰ. onus in

Expanded text:
SARABALLUM -li et saraballa -lorum lingua Caldeorum vocantur crura hominum et tibie; unde brace quibus hec teguntur dicuntur saraballa, quasi tibiales et crurales; mutata ’. Saraballa enim ibi dixerunt Aquila et Theodotion: non, ut corrupte legitur apud quosdam ibi, sarabara, esinuosa vestimenta vel capitum tegmina qualia videmus in capite magorum picta; et sunt proprie Parthorum; et hoc nomen tractum est a saraballis, que lata et sinuosa sunt, vel a sare, quod est laxare, unde saricus -a -um, laxatus et dicti sunt vel quia ex Sara se genitos perhibent, cum non sit verum, et ita dicuntur Saraceni quasi Sarageni, idest Sara geniti, aiunt, quia ex origine Sirorum sint, quasi Siriceni. Ipsi sunt et Ismaelite, quia sint ex Ismaele; ipsi Cedar a filio Ismaelis; ipsi Agareni ab Agar, quia, ut diximus, perverso nomine Saraceni vocantur quia ex Sara se esse genitos gloriantur, quamvis ex ancilla sint. Un
Abbreviated transcription (Latin):
Ichofanta. te. falsus calumpniator uł iuiliũ rex ap¬
petitor. fertur tñ apud grecos sichofanta dicttur ficus
grecos misse sunt ficus quas latenter quidã suus fa¬
mulus comedit et cepit calumpniari. a liũ et acusare ꝙ
eas comedisset tũc dñs p̾cepit aquã calidam bibi ab e
qui comederat sicus qua bibita statim uomuit ficus
unde semꝑ pꝰ ea dictus est sichofanta .I. ficus comedens.
et quia fłe fuit calũpniatꝰ sonũ cõedisse eas. Ideo iude ĩ¬
oleuit mos et consuetudo ut fłs calũpniator dr̃etur sicho

Expanded text:
ICOPHANTA, falsus calumniator vel vilium rerum appetitor. Fertur tamen quod apud Grecos sicophanta dicitur ficus Grecos misse sunt ficus, quas latenter quidam suus famulus comedit, et cepit calumniari alium et accusare quod eas comedisset. Tunc dominus precepit aquam calidam bibi ab eo qui comederat ficus; qua bibita statim vomuit ficus, unde postea semper dictus est sicophanta, idest ficus comedens; et quia falso fuerat calumniatus socium comedisse eas, inde inolevit consuetudo ut falsus calumniator diceretur sicho
Abbreviated transcription (Latin):
nib lona eficiatur nõne illa scĩa reputabitur ĩ pcm̃
tamꝙͣ tibus conu̾sus in prauos noxios que humores¬
an nõ malus humor pt̃m ari non mati humoreg̾
pram mores an non inflacõnes et torcõnes in con¬
scĩa iustinebit qui eiusmodi est sciens. uidelz bonũ et

Expanded text:
ribus, bona efficiatur; nonne illa scientia reputabitur in peccatum, ribus, bona efficiatur; nonne illa scientia reputabitur in peccatum, tanquam cibus conversus in praAn non malus humor peccator an non mali humores pravi mores? An non inflationes, et tortiones in conscientia sustinebit, qui hujusmodi est, sciens videlicet bonum, et
Abbreviated transcription (Latin):
cum scire uideo qũo fruitũ et uti̾tatẽ scle in modo
ordine quo studio. quo fine quaq uoce nosse oportent
quo ordine ut illud prius quo maturius ad salutem
quo studio ut id ardencius quo uehemendus ad a¬
morẽ quo fine uti non in anẽ głam art curiositatẽ
ant aliiuid siłe s tm̃i ad edificacõnẽ tuã uł proxtm.¬
Et turpis curiositas. et sunt qui scire uolunt ut
sciaatur ip̃i et turpis uanitas est et sũt. Item qͥ scre¬
qui scire uolant ut edificent et caritas est. Et surt
qui scire uolunt ut edificentur. et prudencia est. hox
quippe qui ad hoc uolunt intellig̾e̾ ut benefadant.
demq intlłs bonus om̃ed fatientib eum rẽnqui
om̃s̃ audiant scienti bonũ et non facienti ptm̃n est illi ac si
ei. cilius si quid̾ in digestus et qui bonam non ħit di¬
gestõ malos generat humores et corrũpit corpus nõ
nutrit. Ita et multa scĩa indigesta stomacho aĩe que
quatinus tp̃a de bonis q̃ nou̾it uita attestante et in om¬

Expanded text:
 quomodo fructum et utilitatem scientiae in modo ordine, quo studio, quo fine quaeque nosse oporteat? Quo ordine, ut id prius, quod 1400 maturius ad salutem: quo studio, ut id ardentius, quod vehementius ad amorem: quo fine, ut non ad inanem gloriam, aut curiositatem, aut aliquid siet turpis curiositas est. Et sunt qui scire volunt, ut sciantur ipsi; et turpis vanitas est. Qui profequi scire volunt, ut edificent; et caritas est; et item sunt qui scire volunt, ut edificentur, et prudentia est. Horuquippe qui adhoc volunt intelligere, ut bene faciant.Denique intellectus bonus omnibus facientibus eum . Reliqui omnes audiant: Scienti bonum, et non facienti peccatum est illi . Ac siei. Cibus siquidem indigestus, et qui bonam non habet decoctionem malos generat humores, et corrumpit corpus, et non nutrit. Ita et multa scientia ingesta stomacho animae, quae quatenus ipsa de bonis quae noverit, vita attestante et mo
Abbreviated transcription (Latin):
uiũ.pro pluuiał. Sibilo componitur consibilo. las .i.
simul sibilare. de sibilo. las .I. asibilo cessare. exibilo. las.
extra sibilum ꝓiicere. Insibilo. las. intro uł ualde sibilare
uł sibilo intro impelsere. ob sibilo. las. bndiq uł contra
bilare solemus post eum ꝙ̃ deridemus. unde oratius ĩ
.s. gladius breuis quo max ͦ. utũtur qui apud italos la¬
trocinia ex̾tẽt et ut dicũt telum est in baculo abscondi¬
tũ. unde ħ sicarius .rii. qui sicam defert uł homicida et

Expanded text:
ufflando fundat. Sibilo componitur consibilo -as, idest simul sibilare, desibilo -as, a sibilo cessare, exsibilo -as, extra sibilo proicere, insibilo -as, intro vel valde sibilare vel sibilo intro impellere, obsibilo -as, undique vel contra bilare solemus post eum quem deridemus; unde Oratius sagladius brevis quo maxime utuntur qui apud Ytalos latrocinia exercent, et, ut dicunt, telum est in baculo absconditum; unde hic sicarius, qui sicam defert vel homicida. It
Abbreviated transcription (Latin):
fre. Int̾sero. ris .riii. ẜtum. Int̾ponere. int̾misc̾e ĩ t̾mittete
Int̾sero. ris. seui. situm .i. int̾plantare uł int̾seminare
contra uł undiq seminare. uł plantare. uł tegere lu
canus obsita fun̾ea celatur purpura lana. obsero.ris.¬
rui. ẜtum .I. contra serere. contra ĩmitt̾o ꝯmisc̾e. Et
nota ꝙ sicut p ex p̃dictis omĩa compoĩta. a sero faciũt
sicut que dicũtur pro plantare. plam qui arbores plan
hñt sigõm omĩo extraneã a sigõne sui simplicis fa
etum. dissero .riii. di sẜtum. exsero. tui. exẜtum. prosero
rui. proẜtum. Allia u̾o omĩa faciũt p̾t̾itum in seui. et
serui et sup̃. insitum et in ẜtum. Et au dicũtur pro
plantare faciũt p̾tĩtum in seui et sup̃ in situm. In alio
u̾o sensa faciũt in .riii. p̾t̾itum. et supinũ in ẜtum. Ob¬

Expanded text:
rtum, interponere, intermiscere, intermittere; intersero -is -sevi -situm, idest interplantare vel interseminare; contra vel undique seminare vel plantare vel tegere; Lucanus 2, 367 ‘obsita funerea celatur purpura lana’; obsero -serui -sertum, idest contra serere, contra mittere, commiscere. Et nota quod, sicut patet ex predictis, omnia composita a sero faciunt sicut que dicuntur pro plantare. Nam qui arbores plantionem omnino extraneam a significatione sui simplicis facero -ui -sertum, dissero -ui -sertum, exero -ui -tum, prosero -ui -tum; alia vero omnia faciunt preteritum in -sevi et -serui et supinum in -situm et -sertum: cum dicuntur pro plantare faciunt preteritum in -sevi et supinum in -situm, in alio vero sensu faciunt preteritum in -rui et supinum in
Abbreviated transcription (Latin):
post ponit. Ira cutẽ diu̾sitas que accessit ex  uicio
dĩno iudicio dispensatur. ut qrua omĩs homo eq̃stare ni
ualer alt̾ regatur alto. unde cuncti qui p̾sunt non ĩs
nec p̾ẽe se hom̃ĩb gaudeant. s prodesse antiqui et enũ
pr̃es nr̃i non reges hoĩm. s pastores pecoꝵ fuisse memonit¬

Expanded text:
postponit. Ipsa autem diversitas quae accessit ex vitio divino judicio dispensatur, ut quia omnis homo aeque stare non valet, alter regatur ab altero. Unde cuncti qui praesunt non innec praeesse se hominibus gaudeant, sed prodesse. Antiqui etenim Patres nostri non reges hominum, sed pastores pecorum, fuisse memo
Abbreviated transcription (Latin):
nepos abream et ceture a cuius noĩe siria dcã est. Et antiqͥ
assirios uocabant quos nũc syros uccam: hi olim potentis
sirus .ra. rum. unde es siriꝰ lapis dicitur qui insiria reꝑit᷑
Et sirlacus. ca.cum. a sirius. penult. cori. unde et siriaca
dicitur uitis uł una uł quia desiria allata est. uł quia nigi

Expanded text:
nepos Habraam et Ceture, a cuius nomine Siria dicta est, et antiqui Asirios vocabant quos nunc Siros vocamus. Et a set siriacus -a -um a sirius, unde et siriaca dicitur vitis vel uva, vel quia de Siria ablata est vel quia nigra
Abbreviated transcription (Latin):
S erpens. a serpo pis. dicitur serpens. tis. quia atuitis
en auinartos sqͣmaꝵ uisib serpat et ieꝑat. Illa ã. que in qua
tuor pedibus nitũtur. sicut lac̾ti et stelliones. nõ serpẽtes.
Ss raptilia dicĩtur. Seepentes autẽ illa reptilia surct que
uentie et corporo reportant. Quox uenena tot quot geriti
tot piicies ꝯuot species. tot dolores. quot colores hñt uñ¬

Expanded text:
is, quia occultis et minutis squamarum nisibus serpat et repat; illa autem que IIII pedibus utuntur, sicut lacerti et stelliones, non serpentes sed reptilia dicuntur. Serpentes autem illa reptilia sunt que ventre et corpore reptant, quorum tot venena quot genera, tot pernicies quot species, tot dolores quot colores haben
Abbreviated transcription (Latin):
bacit. et scełosus plusꝙͣ scełatus. Et comꝑatur. sior.
ssimꝰ unde scełate. cius.me. adu̾bium sceło com¬
ponitur consceło. ras. Et est actiuũ cum suis compoĩ¬
go uł figura modus loquendi .s. soloescisuiꝰ figura.¬
Et sã sirma ꝓprie solum ornatus aĩ metaiplasius b̾o cã¬

Expanded text:
est scelerosus plus quam sceleratus; et comparatur -or -mus, unde scelerate -ius -me adverbium. Et scelero componitur conscelero -as, et est activum cum suis compol figura, modus loquendi scilicet soloecismus, figuraet fit scema proprie ornatus causa, metaplasmus vero ca
Abbreviated transcription (Latin):
ã. est oĩo humili stilo compoĩta humane locucõi finitiua
uł sermo est collocucõ unius ꝑsone ad aliã. Et ductur ẜmo
a sero. ris. quia serat utilitatẽ mentib auditoꝵ uł quia seratͭ
Sermuriculus. li. dimui. ꝑuus ẜmo.¬
a sereno. nas. quia sereno celo serend̾ est et non ꝑ ymbros
Et nota ꝙ lero. ris. duplex ħt p̾tĩtum et duplex suꝑinũ.
ut sero semi. satum sero serui. sertũ. sero. ris. sem. satum.
.I. seminare. et plantare. ħ tñ significatio tracta est ab alia.
sero se ui qñq ponitur pro ordinare. Item sero seris. serui.¬

Expanded text:
 est oratio humili stilo composita, humane locutioni finitima; vel sermo est collocutio unius persone ad aliam; et dicitur sermo a sero -is, quia serat utilitatem mentibus auditorum vel quia seratur sermunculus -liare, quia sereno celo faciendum est et non per ymbres. Et nota quod sero -ris duplex habet preteritum et duplex supinum, ut sero -vi satum et sero -rui sertum. Sero -vi satum, idest seminare et plantare; hec tamen significatio tracta est ab alia: sero -vi quandoque ponitur pro ordinare. Item sero -is -rui
Abbreviated transcription (Latin):
dampnamꝰ que maxime q̃ deffend̾e intendimꝰ. Est ergo
in si nuare aliquid aliud tend̾e ꝙͣ u̾ba uideant̾ sonarẽ.
unde ħ insiuuacõ ita callida et latens or̃o. unde quidã
solent exordiri ꝑ principiũ ut cum cã est turpis et aĩ
dam disiłacõne et cirtuicõne obscurie sb̾iens auditons

Expanded text:
endere intendimus; est ergo insinuare ad aliud tendere quam verba videantur sonare. Unde hec insinuatio, ita callida et latens oratio; unde quidam solent exordiri per principium, ut cum causa est honesta d
Abbreviated transcription (Latin):
in om̃ib sequi. sub sequor ris .I. subtus uł post latenter
uł pax sequi. unde ħ sub sequtũ .I. seruiciũ. Sequor et
eius compoĩta deponencia. et corripi ũthanc silsam. se.
et facũt sup̾. in cutũ. et ip̃a ũba uł ꝑticipra pñtis tpris
et g̾uudia. in .di.do. dum. sccibũtur ꝑ .q. S ꝑticipiti

Expanded text:
 fuisti’; subsequor -ris, idest subtus vel post vel latenter vel parum sequi, unde hoc subsequium, idest servitium. Sequor et eius composita sunt deponentia et corripiunt hanc sillabam se- et faciunt supina in -cutum, et ipsa verba et participia presentis temporis et gerundia in -di -do -dum scribuntur per q, sed participia
Abbreviated transcription (Latin):
uis.ꝙ statim seqͣr post p̾mũ et secundꝰ .da. dum .I. ꝓspei
et bonus a seꝙ̃do quia que secunda sunt deꝓpe seqũtur
bnde et secunda dicitur fortura ꝓsꝑa quia prape nos
sequitur es iuxtu nos est sint cidu̾sa oppõtia est. et itreders:.
iꝵ autẽ dicitur scd̃us .q. secus pedes ethĩa est. et hinc secũdo
est actiuũ. et componit᷑ obsecundo. das .I. obedire obtemꝑate.
Et est neutrũ .q. in om̃ib secundare. Item ħ nomẽ scd̃m¬

Expanded text:
uia statim sequitur primum, et secundus -a -um idest prosper et bonus, a sequendo, quia que secunda sunt de prope sequuntur, unde secunda dicitur fortuna prospera, quia prope nos sequitur et iuxta nos est, sicut adversa est opposita et recedens. Quod autem dicitur secundus quasi secus pedes ethimologia est. Et hinc secundo est activum, et componitur obsecundo -as, idest obedire, obtemperare, et est neutrum, quasi in omnibus secundare. Item hoc nomen secun
Abbreviated transcription (Latin):
iate. huic ip̃a u̾itas docit. Estote prudentes sicut serpentes
e simplices sicut columbe. Qua in re notand̾ est ꝙ disci¬
pulos suos nec de columba sine serpente. nec de serpente sine
columba uolait dñs amou̾e. quatinus et colurbe sira¬
pliatate a studa serpentis accend̾et. et serpentis a stuciã
columbe simplicitas temꝑaret. luic paulus att. Noltte
pueri effici sensib ecce prudencia serpentis. s malicia ꝑ¬
quia simplex est quod caret ꝑte. S simplũ est qd̾ ħt
ptes. om̃s eiusdẽ gen̾is. et riusde̾ spẽi et nature. ut ełn
ignis simplũ est quia q̃lz pars eius ignis est. Et si
quidqͥd constat ex om̃ib ꝑtib eiusd̾ gen̾is cum toto.
simplũ dicitur Item simplũ quasi tm̃dem .I. non di¬
plum uł triplũ et c̃. ut cum dicitur hec est duplũ illis
uł triplum et hoc est suplium.

Expanded text:
dicit: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Qua in re notandum est quod discipulos suos nec de columba sine serpente, nec de serpente sine columba voluit Dominus admonere; quatenus columbae simplicitatem astutia serpentis accenderet, et serpentis astutiam columbae simplicitas temperaret. Hinc Paulus ait: Nolite pueri effici sensibus . Ecce quia simplex est quod caret parte, sed simplum est quod habet partes omnes eiusdem generis et eiusdem speciei, ut elementum ignis simplum est, quia quelibet pars eius ignis est, et sic quicquid constat ex partibus omnibus eiusdem generis cum toto simplum dicitur. Item simplum quasi tantundem, idest non duplum vel triplum et cetera, ut cum dicitur ‘hoc est duplum illius vel triplum,
Abbreviated transcription (Latin):
ymon. simo. simonis. fuit ꝓpriũ nomẽ cuiꝰdã rustici.
at̾encio in troducti. qui dutus est simo .q. compuguans¬
a sin ꝙ est cõ et machia. quia cum aliis se ip̃m refreuẽdo
pugnabat. Et prod̾ .o. in obliquis ad drĩam noĩs apłi.
in noĩe a płi sicut est ibi apud grecos s. symon. s a noĩe
rustiti oxpellitur. et dr̃ symo: Item symo uł symori dictus
est quidã mag us quasi pugnans. quia cum apłis dei
pugnabat. Item symon dictus est petrus apłs. qͣsi¬
compuguãs. quia contra uicia et pr̃a pugnauit uł symẽ
ebrayce. latine int̾pretatur audiens uł obediens. Et cad̾
causa alius apłs dictus est symon. s ad distraccõe symo¬
nis petra dictus est symon ananieus deuico galilee. cha¬
na ubi aꝙͣ dñs mutauit in uniũ. ip̃e enĩ est qui in alio
euuangłista dicitur zelotes chana quippe zelus int̾ppretat᷑

Expanded text:
 Simo -nis, proprium nomen cuiusdam rustici a Terentio introducti, qui dictus est Simo quasi compugnans, quia cum aliis et se ipsum refrenando pugnabat, et producitur o in obliquis ad differentiam nominiin nomine apostoli sicut est ibi apud Grecos, scilicet Simon, sed a nomine rustici expellitur et dicitur Simo. Item Simo vel Simon dictus est quidam magus , quasi compugnans, quia cum apostolis Dei pugnabatcompugnans, quia contra vitia et peccata pugnavit. Vel Simon ebrayce, latine interpretatur audiens vel obediens, et eadem causa alius apostolus dictus est Simon, sed ad distinctionem Simonis Petri dictus est Simon Cananeus de vico Galilee Cana, ubi aquam Dominus mutavit in vinum; ipse est enim qui in alio evangelista dicitur Zelotes: Cana quippe zelus interpretatur,
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾bium. ei ħ secretũ .ti. et hic secretarhas .rh. et ħ secre¬
tariũ .rii. locus ubi dantur uł ꝯb̃uant᷑ secreta
Soita. a seco. gis. dt̃ ħ sectã ite ꝓpõitum ĩmalo cͥca
aliꝙͣ disciplinã ut secta hẽticox quia secti sunt et diuisi
ab unitate eccẽ uł fidei secta eciã accipitur in bono ut
c̃oꝵ et in siitutũ uł ꝓpoĩtũ in malo tirta aliꝙͣ disciplinã

Expanded text:
adverbium, et hoc secretum -ti, et hic secretarius -rii, et hoc secretarium -rii locus ubi dantur vel servantur secreta. Item a seco hec secta -e, propositum in malo circa aliquam disciplinam, ut secta hereticorum, quia secti sunt et divisi ab unitate fidei. Secta etiam accipitur et in bono, animorum et institutum vel propositum in malo circa aliquam disciplinam
Abbreviated transcription (Latin):
poio ꝙ est fingo. et dicitur ħ scorpius .pii. et hic scorpio.¬
pionis. quoddã anunal uenenosũ et dicitur scorpio .q. scorte¬
poio. quia aib ant̾iori ꝑte fingit blandicas. S apost̾iore
pungit. capite enĩ blãnditur. s cauda pungit uł ducctur
scorpius cib arcu uł ab arpe ꝙ est in curuus gladius. Inde
scorpio quia caudã figiat ua aituata uenenata diffũdat
bnde scorpio dicitur quidã piscis. uł u̾mis quia ledit dũ
maruu tollitur. scorpio eciã dicctur sagita uenenata artu
uł tormentis excussa que dum ad hominẽ ꝑuenit iurꝰ
ꝙ ht infundit. unde scorpia dicta est. Item scorpio est¬
genus duplicis flagelli uł magni fustes. Item scorpio
est quoddã signũ incelo in quo scd̾m poetas scorpio animal
fut translatus uł quia cum sol est incorpione primos sẽ¬

Expanded text:
quod est fingo, et dicitur hic scorpius -pii, et hic scorpio -nis, quoddam animal venenosum, et dicitur scorpio quasi scortepoio, quod ab anteriori fingit blanditias, sed a posteriori pungit: capite enim blanditur, sed cauda pungit; vel dicitur scorpio ab arcu vel arpe, quod est incurvus gladius, inde scorpio, quia caudam figat vel arcuato venena diffundat. Unde scorpius dicitur quidam piscis quia ledit dum manu tollitur; scorpio etiam dicitur sagitta venenata, arcu vel tormentis excussa, que, dum ad hominem pervenit, virus quod habet infundit, unde scorpio dicta est; item scorpio genus duplicis flagelli vel magis fustes. Item Scorpio dicitur quoddam signum celeste in quod scorpio animal fuit translatus vel quia, cum sol est in Scorpione, primos sen
Abbreviated transcription (Latin):
dosa est illa salutacio. Ioħi pẽi reu̾endo .p. eius filius.
salitẽ. Nam ead rõne poss dici bononie cõmedens uł
lr̃ax. dñis ꝙ studiũ est. attributũ ꝑsone. unde cõmede p̃t
dici at si attributum solius negõcii ẽẽ non ẽẽ dicend̾ ut
bononie legens lrãs uł leges audiens uł decreta.¬

Expanded text:
is filius salutem'. 4 Eadem ratione posset dicere: 'Bononie comedens' cimus quod 'studium' est attributum persone, unde comode potest dici. 6 At si attributum solius negotii tangatur non est dicendum, ut: 'Bononie legens litteras vel 'leges audiens' vel 'decreta
Abbreviated transcription (Latin):
componitur. consigillo. ulas. dissigillo. llas. diu̾sis
modis sigillare. uł. sigillum remoñe de sigillo. llas.
ualde sigillare uł sigillũ remou̾e. In sigillo. llas. ualde uł ĩ tur
sigillare. resigillo. llas .I. retro sigillum auf̾re aꝑire uł ttũ
sigillare. Et est actiuũ sigillum cum om̃ib suis compõttii¬

Expanded text:
componitur consigillo -as, dissigillo -as, diversis modis sigillare vel sigillum removere, desigillo -as, valde sigillare vel sigillum removere, insigillo -as, valde vel intus sigillare, resigillo -as, idest retro sigillum auferre, aperire, vel iterum sigillare. Et est activum sigillo -as cum omnibus suis compositi
Abbreviated transcription (Latin):
gitur. uł artago. ginis. dicitur astrepitu soni. qñ ardet
in ea ołm et ponitur pro garruilitate tracta methapora
astrepitu eius. ad multiloquiũ garrulitatis Item qñq
ponitur pro ariditate. quia sartago arida est in ea are¬
stina omĩa sic et loquela quoꝵd̾ arida est et sñ sacco et
sartaginosus. sa. sum. id̾ uł sartaginib plenus et ha

Expanded text:
gitur; vel sartago dicitur a strepitu soni quando ardet in ea oleum, et ponitur pro garrulitate, tracta metaphora a strepitu eius ad multiloquium garrulitatis. Item quandoque ponitur pro ariditate, quia sartago arida est et in ea arescunt omnia; sic et loquela quorundam arida est et sine succo et sartaginosus -a -um, idem vel sartaginibus plenus et a
Abbreviated transcription (Latin):
scorti .I. m̾etrix que apud grecos scita uocatur et dicit᷑
sic quia defricãtur pelles quib corruptela. sit. uł scortũ
tator. et scortatorius. ria. riũ. et ħ scortatoriũ .rii. lupa¬
nar domus scortancium. Et est scorto
luis compoĩtis si qua ht.¬

Expanded text:
-i, idest meretrix, que apud Grecos scita vocatur, et dicitur sic quia defricantur pelles quibus corruptela fit; vel scortum tator, et scortatorius -a -um, et hoc scortatorium, lupanar, domus scortantium; et est deponens cum suis compositis, si qua h
Abbreviated transcription (Latin):
Idus. sichel qui latino ẜmone cidus corrupte appella
hebreũ nomen est hñs ap̾eos uncie pondus ap̃ latinos
aũt et grecos quarta pars uncie et stat̾is medietas dc̃¬
mas appendens duas. unde cum in hĩs dĩnis legitur.
siclus uncia est. Cum u̾o apud gentiles quarta ꝑs¬

Expanded text:
. Sicel, qui latino sermone siclus corrupte appellatur, hebraeum nomen est, habens apud eos unciae pondus. Apud Latinos autem et Graecos quarta pars unciae est, et stateris medietas, drachmas appendens duas. Unde cum in litteris divinis legitur siclus, uncia est; cum vero in gentilium, quarta
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝙ ip̃e condempnat hinc u̾itas dicit. Suus qui con¬
tra noluntatẽ dm̃ sui. et nõ ppꝑauit et non feat scd̃m
agũtur sciũt et scencĩt. Mortui autẽ sentire nich post᷑
mortui eni in ĩfernũ descenderent si mala nesciendo
pptrarent. Cum u̾o sciunt mala et tñ faciũt iuiqui¬
tatẽ in infernũ uluentes misei sencientes q descẽ¬

Expanded text:
dicit: Servus qui cognovit voluntatem Domini sui, et non praeparavit, et non fecit secundum aguntur sciunt et sentiunt, mortui autem sentire nil possunt. Mortui enim in infernum descenderent, si mala nesciendo perpetrarent. Cum vero sciunt mala, et tamen faciunt, ad iniquitatis infernum viventes miseri sentientesque descen
Abbreviated transcription (Latin):
somptũ. unde ħ scrofula. le. et ħ scrofella. lle. ambo dinu. site¬
fusle eciã dicũtur quedã a postemata que solent nasci pĩus
ccͣ collum. unde scrofulosus. sa. summ. et scrofulatus. ta. tũ.
plenus et tibundans scrofulis. et corr̾. fu.
Scrofiua altrobs. dicitur ħ scrofina. ne. quoddã in strm̃

Expanded text:
sumptum, unde hec scrophula et scrophella ambo diminutiva; scrophule etiam dicuntur quedam apostemata que solent nasci pueris circa collum, unde scrophulosus -a -um et scrophulatus -a -um, plenus et abundans scrophulis. Item a scropha
Abbreviated transcription (Latin):
scenophegia licet corripere et produc̾e penutt . pro uoni¬
tate legentio. Est enĩ noniẽ nothum. quia eao aouit
destendit. p̃t penult᷑. prodrci. apud greces emi ĩ  susi
uocalis aũ uocalem producit᷑. s quia ad foxmia lautis¬
tatis. ieductũ est pot eciã corripi in legendi. apubiat¬
nos enĩ uctalis ante uocalẽ non ꝓduatur insi i pai

Expanded text:
scenofegia licet et corripere et producere penultimam pro voluntate legentis; est enim nomen nothum, quia ergo a Greco descendit potest penultima produci – apud Grecos enim in multis vocalis ante vocalem producitur –, sed quia ad formam latinitatis reductum est potest et corripi in legendo – apud Latinos enim vocalis ante vocalem non producitur nisi in paucis –;
Abbreviated transcription (Latin):
sexqui componit cum alt. et fat sexqͣlit̾. ra. rum. continens to ͫ
et tocius medietatẽ. unde t̾nariꝰ est sexqͣlit᷑ binarii uł ad binariũ
componit᷑ subsexqͣlter. tera. terum. qui ab alio continetur totꝰ¬
et eius alt̾a pars. unde limarius est subsex qualt᷑. t̾naꝵ uł ad
t̾nariũ. Item sexqui componitur sexqͣt̾cius. cia .ciũ. et sexqͥ¬

Expanded text:
sesqui componitur cum alter et dicitur sesqualter -a -um, continens totum et totius medcomponitur subsesqualter -a -um, qui ab alio totus continetur et eius altera pars, ut binarius est subsesqualter ternarii vel ad ternarium. Item sesqui componitur sesquitertius -a -um et sesq
Abbreviated transcription (Latin):
deciutate dei i ocadentis plagis sitturigines. et
pluniones dicit strrges dedisse in martialis caplła
Si bo concepta ex cuius saturiginis uena ꝑflux̾int
pperus scrutator in quirit et ponitur in hoc loco trãs¬
latiue pro scici. nam a qua tres ht ꝓpuetates abluit
sordes seqͣr deluua. refint sicentes. sic et scĩa purgat igno¬
iori reficit hausmu. sui ardore cognoscendi uera flagrã¬
teo et est scaturizo idem ꝙ scaturire. uł scaturientẽ iunta¬
builientẽ pluuã aui auferre. unde legitur insydorno alii
exraturizabant aues alii exẽturiz abant pisces. Et prod̾¬

Expanded text:
De civitate Dei ‘in occidentis plagis scaturigines et proluviones ‘ dicit ‘strages dedisse’; et Martianus Capella: ‘si vero concepta cuius scaturiginis vena profluxerint properus perscrutator inquiris’. Et ponitur in hoc loco translative pro scientia, nam aqua tres habet proprietates: abluit sordes, sequitur declivia, reficit sitientes; sic scientia purgat ignoactori, reficit austu sui ardore cognoscendi vera flagranscaturientem imitabullientem plumam avi auferre, unde legitur in Sidonio ‘alii exscaturizabant aves, alii exenterabant pisces’.
Abbreviated transcription (Latin):
contractũ añꝙͣ carta fiat. Ead̾ .dͬ. et ꝓthocollũ ⁊ pro¬
thos ꝙ est primũ et collum. quia in collis cartaꝵ pͥmo
loco fiebat talis scriptim. et pꝰca ħebatur pro exemplari
Et ꝙ cunq scriptum sit abbreuiatũ ut postea melus scri-¬
batur dicitur sceda. bnde scedula. le. dimi. et scedarius. ria
nũ. et a scedula scedularius. ria. riũ. adscedam uł scedu

Expanded text:
contractu antequam carta fiat. Eadem dicitur et protocollum a protos, quod est primum, et collum, quia in collis cartarum primo loco fiebat talis scriptura, et postea habebatur pro exemplari, et quodcumque scriptum sic sit adbreviatum, ut postea melius scribatur, dicitur sceda; unde hec scedula -e diminutivum, et scedarius -a -um, et a scedula scedularius -a -um, ad scedu
Abbreviated transcription (Latin):
sardonia. nie. quedã ħba amarissira decuius flore fin
et hũdant in sardinia. unde sardomiꝰ na .nũ. et sat¬
donus. na. nũ. uirgilius. Imo ego sardoniis. uideor.
tibi amarior herbis.
tandẽm cum sardonice albus. unde sardonicus ta. aĩ.

Expanded text:
sardonia -e, quedam herba amarissima, de cuius flore fit et abundat in Sardinia; unde sardonius -a -um et sardous -a -um; Virgilius ‘immo ego sardois videar tibi amarior herbis’, tandem cum sardonice albus’; unde sardonicus -a -um.
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ ħ scena. ne .I. uibra et scema .I. umbracłin locus ob¬
umlꝑatus in theatio et cortinis cooptus siłis tab̾nio
m̾cenarioꝵ que sunt asserib uł cortinis coopte. et scd̾m
ħ scena p̃t dici a scenos ꝙ est domus. quia in mod̾. domꝰ¬
erat constructa. in illo umbraculo latebant ꝑsone larna¬
te q̃ ad uocem recitatoris exibant ad gestus faciendos.

Expanded text:
c scena -e, idest umbra, et scena idest umbraculum, locus obumbratus in theatro et cortinis coopertus, similis tabernis mercenariorum, que sunt asseribus vel cortinis cooperte; et secundum hoc scena potest dici a scenos quod est domus, quia in modum domus constructa est. In illo umbraculo latebant persone larvate, que ad vocem recitatoris exibant ad gestus faciendos.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ eoꝵ mens malũ ꝙ ꝓpetrat illiũaturr ut uideat s
ad adiuctoriũ scĩam negligunt hanc cortra se in te¬
stĩoniũ u̾tũt. Et de lumĩe in telligẽtie augent suppli¬
cia ꝙ ꝑfeccio acceꝑant ut possent dełe pc̾a. Quorũ
nimũ nequicia cum malũ agit ꝙ diuidicat uentuꝵ
iam iudc̃m ħ degustat ut cum et̾ius suppliciis seruat᷑
ob noxia suo ĩt̾im examũe non fit absolicta tantoꝵ¬

Expanded text:
 mens, malum quod perpetrat, illuminatur ut videat; sed in adjutorium scientiam negligunt, hanc contra se in testimonium vertunt; et de lumine intelligentiae augent supplicia, quod profecto acceperant, ut possent delere peccata. Quorum nimirum nequitia cum malum agit quod dijudicat, venturum jam judicium hic degustat; ut cum aeternis suppliciis servatur obnoxia, suo hic interim examine non sit absoluta: tanto
Abbreviated transcription (Latin):
sunt homũciones admitis uaribus hñtes cornua in
froritib et capraꝵ pedibus similes qualẽ in solitudin
sanctus antoniꝰ uidit. Qui eciã in t̾rogatus ader fuo
lis heremi quos uaria de lusa errore gentilitas faurios
satiros q collit. dicũt quid̃ et siluestres homĩes quos ne
ethĩaꝵ. et dicũt̾ satiri. a saturitate quia lasciui et lun¬

Expanded text:
i homunciones sunt aduncis naribus; cornua in frontibus, et caprarum pedibus similes, qualem in solitudine Antonius sanctus vidit. Qui etiam interrogatus Dei servo lis heremi, quos vario delusa errore gentilitas Faunos Satyrosque colit.' Dicuntur quidam et silvestres homineet dicuntur a saturitate, quia lascivi et luxu
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃. et isin. in geñ bbi dicitur uidit incob scalam
unde hic et hec scalaris et ħ scalare. et ħ sotiltire. ris. li¬
gnũ ex transu̾so in scala pot̾tum. q et ħ int̾scalare. ris
dr̃. unde hic et hoc int̾soalaris et ħ .re. int̾positiio. uñ
u̾sus. Int̾ sclaris dĩ qui non continue int̾ponitur ad
mod̾ scalarlum. insgila et interscalo. las. scalaritĩ¬

Expanded text:
tamen et in singulari, unde ibi ‘vidit Iacob scalam’. Unde hic et hec scalaris et hoc -re, et hoc scalare -ris, lignum ex transverso in scala positum, quod et hoc interscalare -ris dicitur, unde hic et hec interscalaris et hoc -re, interpositivus; unde versus interscalaris dicitur qui non continue interponitur ad modum scalarium in scala. Interscalo -as, scalaria in
Abbreviated transcription (Latin):
hĩtus. p̾mo eñi dicitur scisma. Q cum post tempus ꝑ
romane ecc̃e. ẽ hesis. quia peccat in illo articło fidei unã
spens que sola cum oñis serpentes pellẽ suã deponant
in estate. deponit suam in hyeme. unde et scit sic duta
est quia sciencior est aliis irponendo pellem c̃ enun de¬
ponat in hyeme. sine lesione uł dicitur scitał. a scile
uł a scele ꝙ est lux. unde scitalis .q. lucens. quia lucens
et noua efficiatur. depoĩta pelle uł quia tanta p̾ful¬
get uarietate t̾gi. ut notaꝵ grã aspicientes retardet.
et ꝯua reptando pigna est quor asse qui non ualet
murticulo sui stupentes crpit. unde lucanus .ix. Ett¬

Expanded text:
habitum. Primo enim dicitur schisma, sed cum post tempus prromane ecclesie, est heresis, quia peccat in illo articulo fidei, unam serpens que sola, cum omnes serpentes pellem suam deponant in estate, deponit suam in yeme, et sic dicta est quia scientior est aliis in ponendo pellem, cum eam deponat in yeme sine lesione; vel dicitur scitalis a scile vel a scele, quod est lux, inde scitalis quia lucens et nova efficiatur posita pelle, vel quia tanta prefulget varietate tergi, ut notarum gratia aspicientes retardet et, quia reptando pigra est, quos assequi non valet, miraculo suo stupentes capit; unde Lucanus 9,
Abbreviated transcription (Latin):
Satum. ti genus est mensure iuxta morem ꝓuincie
palestine. unũ et dimidiũ modiũ capiens. cuiꝰ nornẽ
e hebreo. ẜmone tractum ẽ. satũ eñĩ apud eos noĩaf
sumpcio uł leuacio. eo ꝙ qui metitur eamd̾ mensurã
sumat et leuet. ẽ et aliud satum mensura sextarioꝵ

Expanded text:
SATUM genus est mensure iuxta morem provincie Palestine, unum et dimidium modium capiens, cuius nomen ex hebreo sermone tractum est; satum enim apud eos nominatur sumptio vel elevatio, quia qui metitur eandem mensuram sumat et levet. Est et aliud satum, mensura sextariorum
Abbreviated transcription (Latin):
bis. inter aliqua scribere in fponere uł de medio scripture.
aliquid aufre. ꝑscribo. bis. ꝑfecte scrib̾e. prescribo. bis. ante
in suo loco hẽs rescribo. bis. it̾um uł retro cirta script᷑ scriłs
Qui p̾mo mittit epłam scribit qui remittit rescribit. sb̾¬
scribo. bis .I. paꝵ uł post uł subtus scrib̾e. transcribo. bis.
ułtin scribere uł prescribere. ¶Scribo et eius compõĩta attĩa¬
sunt et faciũt p̾t̾itum in.psi. et sup̃.in.ptũ. et producirat
hanc slłam. scri. de p̾dictis sigõnib noͣ u̾sus. Exrulat a prĩa

Expanded text:
is, inter aliqua scribere, interponere vel de medio scripture aliquid auferre, perscribo -is, perfecte scribere. Prescribo, ante scribius ordinis. Rescribo -is, iterum vel retro contra scriptum scribere: qui primo mittit epistulam scribit, qui remittit rescribit; subscribo -is, idest parum vel post vel subtus scribere, transcribo -is, ultra scribere vel post scribere. Scribo et eius composita sunt activa et faciunt preteritum in -psi et supinum in -ptum et producunt hanc sillabam scri
Abbreviated transcription (Latin):
E cribo. bis. sceipsi. scriptum .I. compon̾e figuras lr̃aꝵ
uł scribere est figuris. insibilib ante inuentis et usita¬
tis. aliquid representare. scribo componit᷑ cum ad et dr̃
¶Conscribo. bis. simul scribere. unde pr̃es conscripti
dicebantur quoꝵ nonũa simul in enea tabula aureis

Expanded text:
CRIBO -is -psi -ptum, idest componere figuras litterarum, vel scribere est figuris visibilibus ante inventis et usitatis aliquid representare, conscribo -is, simul scribere, unde patres conscripti dicebantur, quorum nomina simul in enea tabula aureis
Abbreviated transcription (Latin):
anis. uł passio saliendr. Item saltus dicitut locus silue¬
sris et uastus ubi arbores exiliũt maltũ plusꝙͣ in aliis
lris. uł saltus dicit̾ silua rara ubi bestie inter srbores.
sacile post̃ salire. unde extremitas siluaꝵ dr̃ saltus. qr
di aitores iam marescunt. unde saltuosus. sa. sum. sal¬

Expanded text:
actus vel passio saliendi; item saltus dicitur locus silvestris et vastus ubi arbores exiliunt in altum plus quam in aliis locis; vel saltus dicitur silva rara , ubi bestie inter arbores facile possunt salire, unde et extremitas silvarum dicitur saltus, quia ibi arbores iam rarescunt; unde saltuosus -a -um, sal
Abbreviated transcription (Latin):
a satiris. deis nemoꝵ ꝓpter quasdã ꝓprietates tam sen
ꝙ̃ ͫ satiris ꝯ̾entes sunt .ni. satiri leues nudi. diticer
dirisores. saltores. siłt et satira. et hinc est ꝙ satil iñ
ponũtur pro satira. qñq pro satirius et a satira diꝰ¬
satiricus.ci. cum. satirax descriptor rep̾hensor. et comꝰ¬

Expanded text:
a Satiris, deis nemorum, propter quasdam proprietates tam satire quam Satiris convenientes. Sunt enim Satiri leves, nudi, dicaces, derisores, saltatores; similiter et satira. Sed has propa Satiris, deis nemorum, propter quasdam proprietates tam satire ponuntur pro satira, quandoque pro satiricis. Et a satira satiricus -a -um, satirarum descriptor, reprehensor. Saturo com
Abbreviated transcription (Latin):
sanctum ułsãtitum .i. statuere consecrre. scm̃ fac̾e̾ con¬
stanare mogatõe pene ab in iuria defendere. sic et leges
sã dicũt et de̾ sancire asanguie hostie et ħ deueteri
confuetudine. Nichil eñi sañ apud ueteres dicebatur
nisi ꝙ sanguie hostie eẽt consemalum uł resꝑsũ. uñ
hii qui piriticati uolebant saanguine hostic bngebãtur

Expanded text:
-ctum vel -citum, idest statuere et consecrare, sanctum facere, confirmare et irrogatione pene ab iniuria defendere: sic et leges  dicuntur. Et dicitur sancire a sanguine hostie et hoc de veteri consuetudine; nichil enim sanctum apud veteres dicebatur, nisi quod sanguine hostie esset consecratum vel respersum. Unde hii qui purificari volebant sanguine hostie tangebantur,
Abbreviated transcription (Latin):
festũ iudeoꝵ .s. fixio uł dedicacio tab̾naculi. Q tunt ĩ
uiubraculis salicum comedebant uł est compositũ a sce¬
nos ꝙ est tab̾naculũ lic dictũ ad silitudinẽ donicitii
ꝙ grece scenon dr̃ aib umbracõne. Inde ħ scenophegia
dictum est comedebant sub uubris sialicũ et celebra¬
batur a uideis ĩ memoriã expedicõnis qñ ab egipto
promoti intabernacłis agebant. Iohĩs .un. ca. dies

Expanded text:
scilicet fixio vel dedicatio tabernaculi, quia tunc in umbraculis salicum comedebant; vel est compositum a scenon quod est tabernaculum, sic dictum a similitudine domicilii, quod grece scenon dicitur ab umbratione, unde scenofegia predictum est, comedebant sub umbra salicum et celebrabatur a Iudeis in memoriam expeditionis, cum ab Egypto promoti in tabernaculis agebant; et nota quod in
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur ꝑua arbor et mollis. unde sambrceꝰ. cea. ceñ. et
sambucnꝰ. na. nũ. et sambucetũ .ti. locus ubi ille arbores
cresaut. et ħ sambuca ce. ꝙdam genus limphonie mu-¬
licum. quia sit de illa arbore. et hic sambucinariꝰ .rh. qui ca¬
nit cum lambuca et ħ sambustria. strie. q̃ cauit cum tali
in stro. et ħ sambuculus .li. saltator ad uocẽ fambucoꝵ. cor̃.¬
Sanua. samos. in sula est. unde samiꝰ iia. in illa in¬
sula reꝑta prius fittilia uasa credũtur. unde et talia uasa

Expanded text:
parva arbor et mollis, unde sambuceus -a -um et sambucinus -a -um, et hoc sambucetum, locus ubi ille arbores crescunt; et hec sambuca -ce, quoddam genus simphonie musicum, quia fit de illa arbore, unde hic sambucinarius, qui canit cum sambuca, et hec sambustria -e, que canit cum tali instrumento, et hic sambuculus, saltator ad vocem S 28 SAMOS insula est, unde samius -a -um. In illa insula reperta prius fictilia vasa creduntur, unde et talia vasa
Abbreviated transcription (Latin):
synodochen salbatum eciã dicctur ip̃a septimana ut dixi
Sabbatum etiã ĩuenitur ꝑꝑo quoħi die septimane ain
tali aduuicto prima salbi et scda salb̾r etc. S septi¬
lenciã. unde in euuangłio legitur uesꝑe ã. salb̾i qui lucescit
in pͥma salbĩ et est sensus prima sabbi .I. pͥma dies sep¬
tunane uł pͥma dies que est salb̾m uł pͥma dres a salbo
uł post sabb̾m. Scdm ergo hebreos noĩandi a dies sic pͥma

Expanded text:
sinodocem etiam dicitur sabbatum ipsa septimana, ut prediximus; sabbatum etiam invenitur pro qualibet die septimane cum tali adiuncto: ‘prima sabbati’, ‘secunda sabbati’ etlentiam, unde invenitur ‘vespere autem sabbati qua lucescit in prima sabbati’, et est sensus: prima sabbati, idest prima dies septimane, vel prima dies que est sabbatum, vel prima dies a sabbato, vel prius sabbatum. Secundum ergo Hebreos nominandi sunt dies sic: ‘prima
Abbreviated transcription (Latin):
feci nuii. ad mixtus. et sacto. expressus. bnde et sic dr
et sacco. cras. in sacũ mitt̾e. et ꝑ saccũ colare et expn¬
mere componit᷑ in sacco. cras. in saccũ mitt̾e. uł consũ¬
inare uł exsacco. cras. de sacco. cras. extra saccũ pouere.
Et est actiuũ cum suis compoĩtis.¬

Expanded text:
feci vini admixtus et sacco expressus, unde et sic dicitur; et sacco -as, in saccum mittere vel per saccum colare et exprimere, et componitur insacco -as, in saccum mittere vel constipare, et esacco -as, desacco -as, extra saccum ponere; et est activum cum suis compositis.
Abbreviated transcription (Latin):
.I. luxcuriosus. quia luxuriosa. salsa est et amara. unde
situt facit p̾apꝰ ex luxuria. unde ponitur ꝑro luxurioso.
sicut ĩ p̾misso exemplo. uide in eruca.¬
Salcbia. a sale ħ salelra. bre .I. fractura en aspitas
maꝵ. quia sal a sper est amarus est uł salebra locus
luctosus. uł molle lutum in ua et tũc dicinr a salio.
lebrosus. sa. sumi. asper durus amarus uł lutosus.

Expanded text:
idest luxuriosus, quia luxuria salsa est et amara, unde sicut facit priapus ex luxuria, unde et ponitur pro luxurioso sicut in premisso exemplo. Item aItem a sale hec salebra -e, idest fractura et asperitas viarum, quia sal asper et amarus est, vel salebra locus lutosus vel molle lutum in via, et tunc dicitur a salio lebrosus -a -um, asper, durus, amarus vel lutosus.
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃m oꝑimentũ exat sagacilitiua que et uela caprila¬
que ꝑro aspitate. Saga dicebantur. unde quosdã pãnoy
mllitare paslium a gallis ĩuentũ. quia quadrũ erat
sagum dusũ est. Q tñ quia ex asꝑo fiebat pãno cõtra
aetis in temꝑiem potuit eciã dici sagum. pap̃. u̾o¬

Expanded text:
t saga cilicina, quae et vela, velquae pro asperitate saga dicebantur. Unde, et quosdam panmilitare pallium a Gallis inventum, quia quadrum erat sagum dictum est. Quod tamen ex aspero fiebat panno contra aeris intemperiem, et potuit dici sagum. Erant
Abbreviated transcription (Latin):
buit ut nequeat d̾ina capere uisi humanis extitatus.
ꝓpt̾ extitacõm similr̃ instituta sunt quia est homo o¬
iosus ẽẽ non possit ꝓponitur ei utilis et salubris ex̃ti¬
tacio in sacramentis que uanã et noxiã declinet occu-¬
pacõez. Non em̃ facile capitur a temptatore qͥ bono ua¬

Expanded text:
i humanis exercitatus. Propter exercitationem similiter instituta sunt, quia cum homo otiosus esse non possit, proponitur ei utilis et salubris exercitatio in sacramentis, qua vanam et noxiam declinet occupationem. Non enim facile capitur a tentatore, qui bono va
Abbreviated transcription (Latin):
sanies dicta quia ex sanguie nalatur. excitato enĩ
alore nulius sarguis in saniẽ u̾titur. nam sanies nõ
fit inquo loco nisi ubi sangius aduen̾it. quia omne
nan pt. et differt sanies a tabe. quia fluere sanie uiuoꝵ
est tabe mortuoꝵ. Item saies est que fluit. tabes q̃ stat
solis fortitudo fuit. eñi uirtute danis. et liłnuit isrł
sepultro mortis imꝑiũ destruxit. et tercia die resurrexit
et celum ascendit. et sicut aĩ ille płes. int̾feat moriens
ꝙ̃ uiuens. sic et iste plures occidit post passionẽ ꝙͣ añ
passionẽ .I. plures fecit conu̾ti ad fidem ut inaꝑent ꝙ¬

Expanded text:
Sanies dicta, quia ex sanguine nascitur, excitato enim calore vulneris, sanguis in saniem vertitur. Nam sanies non fit in quocunque loco, nisi ubi sanguis advenerit, quia omne nascitur, et differt a tabe quia fluere sanie vivorum est, tabe mortuorum, item sanies est que fluit, tabes que statsolis fortitudo. Fuit enim virtute clarus, et liberavit Israel sepulcro mortis imperium destruxit, et tertia die resurrexit, ac coelum conscendit: et sicut ille plures interfecit moriens quam vivens, sic et iste plures occidit post passionem quam ante, id est plures fecit converti ad fidem, ut inci
Abbreviated transcription (Latin):
minẽ. et hinc rustici sagittam uocant nouissimã ꝑtẽ
surcłi in sarm̃to. uł quia longlus a mĩs. qua prosilit
recessit. uł quia a cumuĩs tenuctate celi sp̃em preferat
Sũmitates uiciũ eciã fructicũ flagła dicũt᷑ quia tlatu
agstentur. Item a sagitta. ħ sagittula et hoc sagntella
lle. dimi. et sagittarius .rii. etiã ħ sagitaria.rie. et sa¬

Expanded text:
Hinc etiam rustici vocant sagittam novissimam partem surculi in sarmento, vel quia longius a matre ex qua prosiliit recessit, vel quia acuminis tenuitate teli speciem preferat. Summitates vitium et fruticum flagella dicuntur quia flatu agitantur. Item a sagitta sagittula et sagittella diminutiva et sagittarius -rii et sagittaria -e et sa
Abbreviated transcription (Latin):
dd̾ fcũs est ẜmo diũ adme dicens. multũ sangumnon
effudisti. et płima bella bellasti. non pot̾is edifiamo nõi
meo donĩ tanto effuso sanguine coram me. filus. on
nascetur tibi erit uͥ quictissimꝰ faciã eum quiesc̾o ab
omĩb ĩmicis suis ꝑ cirtuttũ et ob hanc cãm picttiꝰ¬

Expanded text:
d factus est sermo Domini ad me dicens: Multum sanguinem effudisti, et plurima bella bellasti: non poteris aedificare domum nomini meo, tanto effuso sanguine coram me. Filius qui nascetur tibi erit vir quietissimus; faciam enim eum requiescere ab omnibus inimicis suis per circuitum: et ob hanc causam Paci
Abbreviated transcription (Latin):
Sarmata abarma. dicitur hic et hec sarmata. te.
quidã ppłs. quia sarmate patentib campis armati eñ¬
tabant prius ꝙͣ eos lentulus dambiꝰ prohiberet ot
inde obstudiũ armoꝵ sarmate dicti sunt .q. semꝑ arma
tenẽtes. uł quasi scientes arma teri̾e. unde sarmatitꝰ

Expanded text:
m ab arma hic et hec Sarmata -te, quidam populus, quia Sarmate patentibus campis armati equitabant, prius quam eos Lentulus Danubio prohiberet, et inde ob studium armorum Sarmate dicti sunt, quasi semper arma tenentes vel quasi sitientes arma tenere, unde sarmaticus
Abbreviated transcription (Latin):
neta qui p̾mã hũit horam indie illa hẽbit pͥmã horã
de illis tribus. Scd̾ns scd̾am. t̾cius t̾ciam. et sic fuitus
ẽ dies. Quartus ergo planeta qui sequitur hebit pͥ¬
mã horam seꝙ̃tis diei et ita ille de nomĩabr̃ ab eo exẽ¬
pli grã ponatur ꝙ iste dies hodiernus sit dies salbi
et hẽatur ordo planetaꝵ diligent᷑ qui talis est hr̃to
principio a suꝑiore. Siturus iupit᷑. mars sol uenus
nerturius luna postea it̾um saturnus et .c. Saturnꝰ
sol quartã. uenus qͥntam. merturiꝰ sex tam. luna
soptimani. Item saturnus octanã. iupit᷑ nouã. marẽ
decimã. sol undecinã. benus .xii. merturius .xiii. luna
sequitur hebit primã horam in seꝙ̃ti die. unde et ille
qui primas in eis hñt horas de nomĩatos. Inuenies
p̃tatur quies. Et p̃t dici festum dñi ꝙ cum alia festa
institicta et nomĩata sint ab aliquo euentu uł ꝯpere
eoꝵ ħ dicitur salbm quia deus quieutt¬

Expanded text:
neta qui primam habuit horam in die illa, habebit primam horam de illis tribus, secundus secundam, tertius tertiam et sic finitus est dies. Quartus ergo planeta qui sequitur habebit primam horam sequentis diei et ita ille dies denominabitur ab eo, et exempli gratia ponatur quod dies iste hodiernus sit dies sabbati et habeatur ordo planetarum diligenter, qui talis <est> habito principio a superiori: Saturnus, Jupiter, Mars, Sol, Venus, Mercurius, Luna, postea iterum Saturnus, Jupiter Sol quartam, Venus quintam, Mercurius sextam, Luna septimam. Item Saturnus octavam, Iupiter nonam, Mars decimam, Sol undecimam, Venus duodecimam, Mercurius decimasequitur, habebit primam horam in sequenti die, unde et ille qui primas in eis habent horas, denominationes inveniespretatur requies, et potest dici festum Domini, quia cum alia festa instituta et nominata sint ab aliquo eventu; vel opere eorum, hoc dicitur Sabbatum, quia Deus
Abbreviated transcription (Latin):
in eodẽ languente enĩ capite membra in cãssum iugrnt.
et in exploratõne hostiumn frustra ex̾citus uelociter squit̾¬
quippe est ut ppꝰ qñ ea agit is qui spũali officio fangit᷑
que illi nimirũ faciũt qui ad huc destudiis carnalibus
ossiciũ ꝓdicationis extubant a sacre lcõnis studio non

Expanded text:
offendit. Languente enim capite membra incassum vigent, et in exploratione hostium frustra exercitus velociter sequituquippe est ut populus, quando ea agit is qui spiritali officio fungitur, quae illi nimirum faciunt qui adhuc de studiis carnalibus officium praedicationis invigilant, a sacrae lectionis studio non
Abbreviated transcription (Latin):
lla. sabeni ĩterp̾tatur uene¬
rari. Unde saba dicta est quedã
regio ꝓpter copiam thuris quo
dm̃ ibi uenerantur. unde. sa¬
beus .a. uii. uł saba fuit filiꝰ
thus. a quo sabei descendetũt
uñ saba dicta esti. et sabei hi
sunt et arabes. Sabei autẽ¬

Expanded text:
 SABEN interpretatur venerari, unde Saba dicta est quedam regio propter copiam thuris quo Deum ibi venerantur, unde sabeus -a -um; vel Saba fuit filius Chus, a quo Sabei descenderunt, unde Saba dicta est et Sabei; hii sunt et Arabes. S 9 SABATE