comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dedit ei rex p̃tatem cõ gregãdi
exercitũ. Et traditi sũt I onathȩ ob¬
sides. et reddidit eos parentibus
suis: et hĩtauit Ionithas in Ie¬
ruscilẽ. et coepit edificare et inno¬
uare ciuitatem. Et dixit facienti¬
bus oꝑa. ut extruerẽt muros ⁊ mõ¬
tẽ Sion in circũitu lopidibo qua¬
q locũ. et abiit in terrã suã: tantũ
in Bethsura remãserũt aliqui ex
his qui reliquerat legẽ et p̾cepta
dei. ercit enĩ hec eis ad refugium.
Et audiuit Alexander rex promis¬
sci que ꝓmisit Demetrius Iona-¬
the: et narrauerũt ei prelia. et u̾¬
tutes quas ip̃e fecit. et fr̃es eius
et labores quos laborauerũt. ⁊ ait
nũquid ĩueniemꝰ aliquẽ uirũ
talẽ: et nũc faciemꝰ eũ amicũ et

Expanded text:
 dedit ei rex in potestatem congregandi exercitum et traditi sunt Ionathae obsides et reddidit eos parentibus suis et habitavit Ionathas in Hierusalem et coepit aedificare et innovare civitatem et dixit facientibus opera ut struerent muros et montem Sion in circuitu lapidibus quaque locum suum et abiit in terram suam tantum in Bethsuram remanserant aliqui ex his qui reliquerant legem et praecepta Dei erat enim haec eis ad refugium et audivit Alexander rex promissa quae promisit Demetrius Ionathae et narraverunt ei proelia et virtutes quas ipse fecit et fratres eius et labores quos laboraverunt et ait numquid inveniemus aliquem virum talem et nunc faciemus eum amicum et
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ mortuus ẽ Alcimꝰ: et reuer¬
sus ẽ ad regẽ. et siluit terra luda¬
ãnis duob. Et cogitauerũt oẽs
iniqui. dicẽtes. Ecce Ionathas.i
qui tũ eo sũt. in silencio habitãt
confidẽter. nũc ergo cidducamus
Bacchidẽ. et cõprehendet eos oẽs
unci nocte. Et abierũt. et cõsiliũ
ei dederunt. Et surrexit ut ueiret
cũ exercitu multo: et misit occul¬
te epłas sociis suis. qui erant in
ludea. ut cõprehẽderentI õathon
et eos qui cum eo erãt. sed non
potuerũt. q̃a ĩnotuit eis cõsilus¬

Expanded text:
m mortuus est Alchimus et reversus est ad regem et siluit terra annis duobus et cogitaverunt omnes iniqui dicentes ecce Ionathas et qui cum eo sunt in silentio habitant confidentes nunc ergo adducamus Bacchidem et conprehendet eos omnes in una nocte et abierunt et consilium ei dederunt et surrexit ut veniret cum exercitu multo et misit occulte epistulas sociis suis qui erant in Iudaea ut conprehenderent Ionathan et eos qui cum eo erant sed non potuerunt q
Abbreviated transcription (Latin):
dicciuerũt uindictã sangunus
frĩs sui: et reuersi sũt ad ripam
Iordanis. Et cdiuit Bacchidis
et uenit die sabbatorũ usq ad
orã Iordanis in u̾tute magna.
Et dixit cd suos I onathasꝰ. Sur
gamꝰ et pugnemꝰ cõtra ĩunitõ
nrõs. nõ est eñi hodie sicur he¬
ri. et nudiustertius. ecce eñi bel¬
lũ ex aduerso. aqua uero Iordaĩs
huic et inde. et ripe. et paludes. ⁊ sul¬
tus: et nõ est locus diuertẽdi. Nũs
ergo clamate in celũ. ut liberemĩ
de manu ĩunicoꝵ ur̃oꝵ. Et cõmis¬
sũ est bellũ. Et extendit Iõcithas
manũ suã ꝑcutere bacchidẽ. ⁊ di¬

Expanded text:
dicaverunt vindicta sanguinem dicaverunt vindicta sanguinem fratris sui et reversi sunt ad ripam Iordanis et audivit Bacchides et venit die sabbatorum usque ad oram Iordanis in virtute multa et dixgamus et pugnemus contra inimicos nostros non est enim hodie sicut heri et nudius tertius ecce enim bellum ex adverso aqua vero Iordanis hinc et inde et ripae et paludes et saltus et non est locus devertendi nunc ergo clamate in caelum ut liberemini de manu inimicorum vestrorum et commissum est bellum et extendit Ionatha manu
Abbreviated transcription (Latin):
sit ei scd̃m hec uerba. dicẽs. Rex A¬
lext̃der fr̃ĩ Ionathe salutẽ. Audi-¬
uimꝰ de te ꝙ uir potens sis pirib.
et aptus es ut sis amicus nr : et
nũc cõstitumꝰ te hodie sũmũ sa¬
cerdotẽ gẽtis tuȩ. et amicus uoceris
regis et misit ei purpurã et coronã¬
facuĩt nupticis magncis. ⁊ ducũt
sponsã ex Madaba filiã unius de
magnis pũcipib Chancicm cũ
ãbitionemagna. Et recordati sũt
scnguis Iohannis fris sui: et cis¬
cẽdecunt: et absconderũt se sub te¬
gumẽtomõtis. Et eleuauerũt ocu¬
los suos. et uiderũt: et ec ce tumul¬
tus. et apparcitus multus. et spon¬
sus ꝓcessit et amici eius. et fr̃es
eius obiuã illis cũ tympaĩs ⁊ mu¬
sicis. et armis multis. Et surrexe¬
rũt ex insidiis. et occiderũt illos.
et ceciderũt uulnerati multi. et re¬
sidui fugerũt in mõtes: et acce¬
perũt oĩa spolia eoꝵ. et cõuerse
sũt nuptie in luctũ. et uox mu¬
sicorũ ip̃oꝵ in lamentũ. Et uin¬

Expanded text:
haec verba dicens: 'Rex Alexander fratri Ionathae salutem. Audivimus de te, quod vir potens viribus, et aptus es, ut sis amicus noster. Et nunc constituimus te hodie summum sacerdotem gentis tuae et ut amicus voceris regis et misit ei purpuram et coronafaciunt nuptias magnas et ducunt sponsam ex Nadaba filiam unius de magnis principibus Chanaan cum ambitione magna et recordati sunt sanguinis Iohannis fratris sui et ascenderunt et absconderunt se sub tegumento montis et levaverunt oculos suos et viderunt et ecce tumultus et adparatus multus et sponsus processit et amici eius et fratres eius obviam illis cum tympanis et musicis et armis multis et surrexerunt ad eos cum insidiis et occiderunt eos et ceciderunt multi vulnerati et residui fugerunt in montem et acceperunt omnia spolia eorum et conversae sunt nuptiae in luctum et vox musicorum ipsorum in lamentum et vin
Abbreviated transcription (Latin):
in gentẽ eius. Et dedit ei prc̃item
cõgregandi exercitũ. et fabricure
arma. et ẽẽ ipm̃ sociũ eius. et ob¬
sides qui erãt in arce iussit tradi
ei. Et uenit ⁊ onathas in Ierusclẽ
et legit epsas in auditu oĩs ppłi
et eorũ qui in arce erãt. Et timu-

Expanded text:
in gentem eius et dedit ei potestatem congregandi exercitum et fabricare arma et esse ipsum socium eius et obsides qui erant in arce iussit tradi ei et venit Ionathas in Hierusalem et legit epistulas in auditu omnis populi et eorum qui in arce erant et
Abbreviated transcription (Latin):
Tãno centesĩo sexa¬
gesĩo ascẽdit Alexã¬
der Antiochi filius.
qui cognoiatus est Nobilis: et oc¬
cupcuit Ptolomaidã. et recepert
eũ. et regncuut illis. Et auduut
Demetrius rex et cõgregauit ex¬
ercitũ copiosũ ualde. et exunt ob¬
uã illi in preliũ. Et misit Deme¬
trius eplam ad Ioncithan u̾bis¬

Expanded text:
anno centesimo sexagesimo ascendit Alexander Antiochi filius qui cognominatus est Nobilis et occupavit Ptolomaidam et receperunt eum et regnavit illic et audivit Demetrius rex et congregavit exercitum valde copiosum et exivit obviam illi in proelium et misit Demetrius ad
Abbreviated transcription (Latin):
ti erãt. et cõtriti sũt cib eo. et fu¬
gerũt. Et qui dispersi sunt per
campũ fugerũt in Notũ. et i¬
trauerũt in Bechidagon idolũ
suu. ut ibi se liberarent. Et suc¬
cendit Ionachcis Az otũ. et ciita.¬
tes que ercĩt in circũitu eius. et aic-¬
cepit spolia eorũ: et tẽplũ Dagon

Expanded text:
ti erant et contriti sunt ab eo et futi erant et contriti sunt ab eo et fugerunt et qui dispersi sunt in campum fugerunt in Azotum et intraverunt in Bethdagon idolum suum ut se liberarent et succendit Ionathas Azotum et civitates quae erant in circuitu eius et accepit s
Abbreviated transcription (Latin):
neq scixũ. neq lotus fugiendi: Ut
cuidunt aũt ioncithas sermões
Apollonii. motus est aĩo: et elegit
decẽ mllia uirorũ. et exiit aib Ie¬
rusalẽ. et occurrit ei Simõ frater
eus in adiutoriũ. et cipplicuert
castra in Ioppen. et exclusit eũ a
ciitate: quia custodia Appolo¬
nii i oppe ercit. et oppugnauit
eã. Et exterriti qui erãt in tiuita¬
te. aperuerũt ei. et obtinuit Io¬
nathas ioppen. Et audut A¬
pollonius. et admoiit tria mil¬
lici equitũ. et exercitũ multũ. Et
abiit Arotũ tanq iter faciens.
et statim exiit in campũ: eo ꝙ
haberet multitudinẽ equitũ. et
confideret in eis. Et insecutus e
eũ ⁊ oncthas in Notũ. et cõni¬
nius in castris mille equites post
circuierũt castra eius. et iecerũt
ad uesperã. Popłs ãt stabat. si¬
cut preceperat I onaithas: et labo¬
rauerunt equi eorũ. Et erecit Sl¬
mõ execcitũ suũ. et cõmisit con¬
tra legionẽ. equites enĩ fatiga¬

Expanded text:
neque saxum neque locus fugiendi ut neque saxum neque locus fugiendi ut audivit autem Ionathas sermones Apollonii motus est animo et elegit decem milia virorum et exiit ab Hierusalem et concurrit ei Simon frater eius in adiutorium et adplicuerunt castra in Ioppen et exclusit eum a civitate quia custodia Apollonii Ioppe erat et obpugnavit eam et exterriti qui erant intra civitatem aperuerunt ei et obtinuit Ionathas Ioppen et audivit Apollonius et admovit tria milia equitum et exercitum multum et abiit Azotum tamquam iter faciens et statim exiit in campum eo quod haberet multitudinem equitum et confideret in eis et insecutus est eum Ionathas in Azotum et proelinius in castris mille equites post circuierunt castra eius a mane peram populus autem stabat sicut praecepit Ionathas et laboraverunt equi eorum et eiecit Simon exercitum suum et commisit contra legionem equites enim fatiga
Abbreviated transcription (Latin):
epłas de his õnib hũc modum
continẽtes. Rex Demetrius fratri
Ionathe salutẽ et genti Iudeoꝵ.
Exemplũ epłe. quã scripsimus
Lastheni parenti nr̃o de uobis.
misimꝰ ad uos. ut sciretis: Rex
Demetrius Lastheni parenti sai-¬
lutẽ. Senti Iudeoꝵ amicis nrĩs
et cõseruãtibus que iusta sunt a¬
pud nos. decreuimus bñfacere.
ꝓpter benignitatẽ ip̃oꝵ quã er¬
ga nos habent. Statuimus ergo
illis õnes fines Iudee ex Bcumna
strari oĩbus scicrificãtibus in Ie¬
rosolymis prohris que ab eis pri-¬
us accipiebat rex per singulos
ãnos. et pro fructibus terre et
remus illic inuicẽ: quici mecũ est
uͥtus bellorũ. Interroga et disce
quis sũ ego et cęteri qui auxilio
sũr mihi. qui et dicunt. quia nõ
potest stare pes ur añ faciem nra
quia bis in fugã cõuersi sũt pres
tui in terrã suai: et nũc quomõ po¬
teris sustinere equitatũ et exercitũ
tantũ in campo. ubi nõ est lapis.

Expanded text:
epistulas de his omnibus hunc modum epistulas de his omnibus hunc modum continentes rex Demetrius Ionathae fratri salutem et genti Iudaeorum exemplum epistulae quam scripsimus Lastheni parenti nostro de vobis misimus ad vos ut sciretis rex Demetrius Lastheni parenti salutem genti Iudaeorum amicis nostris et conservantibus quae iusta sunt apud nos decrevimus benefacere propter benignitatem ipsorum quam erga nos habent statuimus ergo illis omnes fines Iudaeae et tres stra omnibus sacrificantibus in Hierosolymis pro his quae ab eis rex accipiebat per singulos annos et pro fructibus terrae et remus illic invicem quia mecum est virtus bellorum interroga et disce qui sim ego et ceteri qui auxilio sunt mihi qui et dicunt quia non potest stare pes vester ante faciem nostram quia bis in fugam conversi sunt patres tui in terra sua et nunc quomodo poteris sustinere equitatum exercitum tantum in campo ubi non est lapis
Abbreviated transcription (Latin):
nũtiauerũt eiꝰ ꝙ Ionathas ob-¬
sideret arcẽ. Et ut cudiuit. iratuᷤ
est: et statim uenit ad Ptolẽcu¬
dã. et scripsit Ioncithe. ne obsi¬
deret arcem. sed occurreret sibi
ad colloquiũ festinato. Ut audi¬
uit aũt Ionathas. iussit obside¬
re: et elegit de seniorib I smel. et
de sccerdotib. et dedit se periculo.
Et aiccepit aurũ et argentũ. et ue¬
stem. et alia xenia multa, ⁊ cibiit
cid regẽ Ptolemaidã. et inuenit
gram in conspcũ eius. Et inter¬
pellabãt aduersus eũ quidã ini¬
qui ex gente sua. Et fecit ei rex
sicut fecerant ei qui añ eũ fue¬
rant; et exaltauit eũ in conspcũ¬
oĩi amicorũ suorũ. et statuit ei
prĩcipatũ sacerdotii. et quecunq
cilia habuit pͥus pretiosa. et fe¬
tit eũ principẽ amicorũ. Et po¬
stulciuit Ionathas a rege. ut ĩ¬
munẽ faceret Iudeã. et tres topar¬
et promisit ei talenta crecẽta. Et
consensit rex: et scripsit Ionathe

Expanded text:
nuntiaverunt ei quod Ionathas obnuntiaverunt ei quod Ionathas obsideret arcem et ut audivit iratus est et statim venit Ptolomaidam et scripsit Ionathae ne obsideret sed occurreret sibi ad conloquium festinato ut audivit autem Ionathas iussit obsideri et elegit de senioribus Israhel et de sacerdotibus et dedit se periculo et accepit aurum et argentum et vestem et alia xenia multa et abiit ad regem Ptolomaidae et invenit gratiam in conspectu eius et interpellabant adversus eum quidam iniqui ex gente sua et fecit ei rex sicut fecerant ei qui ante ipsum fuerant et exaltavit eum ante conspectu amicorum omnium et statuit ei principatum sacerdotii et quaecumque alia habuit prius pretiosa et fecit eum principem amicorum et postulavit Ionathas a rege ut inmunem faceret Iudaeam toparet promisit ei talenta trecenta et consensit rex et scripsit Ionathae
Abbreviated transcription (Latin):
xcinidro. et maĩfestate sũt inimi¬
citie eius. Et intrauit Pto lomeꝰ
Antiochiã. et ĩposuit duo diadde¬
mata capiti suo. Egypti et Asie.
Alexãder aũt rex er̾cit in Cilicia il¬
lis tꝑib: quia rebellabãt qͥ erc̃t
in locis suis. Et audunit Alexan¬
der. et uenit ad eũ in bellũ: et pro¬
duxit Ptolomeus exercitũ. et oc¬
currit ei in manu ucilida. et fuga-¬
uit eũ. Et fugit Alexander in A¬
rabiã. ut ibi protegeretur: rex.
cuĩt Ptolonieus exaltatus ẽ. Et
cibstulit ⁊abdiel Arabs caput
Alexandri. et misit Ptolomeo.
Et rex Ptolomeus mortuus est
in die tertia: et qui erant in mu¬
nitionib. perierũt ab his qͥ erc̃it
intra castra. Et regnauit Deme¬
trius ãno centesimo sexagesiõ
septĩo. In diebus illis congrega¬
uit Ionathas eos qui erãt in Iu¬
deai. ut expugnarẽt arcem que est
in Ierusalẽ: et fecerũt cõtra eam
machinas multas. Et abierunt
quidã qui oderant gentẽ suã ui¬
ri iniqui ad regẽ Demetriũ. et re¬

Expanded text:
e sunt inimicitiae eius et intravit Ptolomeus Antiochiam et inposuit duo diademata capiti suo Aegypti et Asiae Ptolomeus autem rex erat in Cilicia illis temporibus quia rebellabant qui erant in locis illius et audivit Alexander et venit ad eum in bello et produxit Ptolomeus rex exercitum et occurrit ei in manu valida et fugavit eum et fugit Alexander in Arabiam ut ibi protegeretur rex autem Ptolomeus exaltatus est et abstulit Gaddihel Arabs caput Alexandri et misit Ptolomeo et rex Ptolomeus mortuus est in die tertia et qui erant in munitionibus perierunt ab his qui erant intra castra et regnavit Demetrius anno centesimo sexagesimo septimo in diebus illis congregavit Ionathas eos qui erant in Iudaea ut expugnarent arcem quae est in Hierusalem et fecerunt contra eam machinas multas et abierunt quidam qui oderant gentem suam viri iniqui ad regem et re
Abbreviated transcription (Latin):
apud se seponct: recondens qd̃
ei bene placuerit: ut nõ cũ uenẽo
tũc collecte fiãt. Cũ aũt pñs fue¬
ro: quos probaueritis per epłas.
hos mittã perfecre gram urãm
aũtad uos: cũ Macedoniã ꝑtrã¬
siero. nã Macedoniã pertransibo.
Apud uos aũt forsitan manebo
uel etiã hyemabo: ut uos me dedu-¬
catis quocũq iero. Nolo enĩ uos
modo in transitu uidere. spero
enĩ me aliquãtulũ tꝑis manere
apud pos: si dũs permiserit. Per¬
manebo aũt Ephesi usq ad pen¬
tecostẽ. Ostiũ enĩ mihi apertũ ẽ
magnũ et euidẽs: et aduersarii
multi. Si aũt uenerit Timotheꝰ
uidete ut sine timore sit apd̃ uos.
opus enĩ dñi operatur. sicut et
ego.Nle quis ergo illũ spernat. de¬
ducite aũt illũ in pace: ut ueĩat
ad me. expecto enĩ illũ cũ frĩb.
De Apollo aũt fratre uobis notũ¬

Expanded text:
Apud se seponat, recondens quod ei bene placuerit: ut non cum venero tunc collectae fiant. Cum autem praesens fuero, quos probaveritis per epistolas, hos mittam perferre gratiam vestram autem ad uos cum Macedoniam pertransiero: Macedoniam enim pertransibo. apud uos autem manebo uel etiam hiemabo, ut uos me deducatis quocumque iero. nolo enim uos modo in transitu uidere: spero enim me aliquantum temporis manere apud vos si Dominus permiserit permanebo autem Ephesi usque ad pentecosten ostium enim mihi apertum est magnum et evidens et adversarii multi si autem venerit Timotheus videte ut sine timore sit apud vos opus enim Domini operatur sicut et ego ne quis ergo illum spernat deducite autem illum in pace ut veniat ad me expecto enim illum cum fratribus de Apollo autem fratre
Abbreviated transcription (Latin):
rit. Uigilate. state in fide. uirili¬
ter agite, et confortanũ: dĩa urã
in charitare fiant. Obsecro aũt
uos fratres. nostis domũ Stepha¬
primiciȩ Achaie. et in ministeriũ
scõꝵ ordinauerũt seip̃os: ut et
bos subditi sitis eiusmodi. et oĩ
cooperanti et laboranti. Ociuideo
aũt in pñtia Stephane et ffortu.¬
nati et Achaici: qm̃ id qͥd̃ uobis
deerat. ip̃i suppleuerũt. refecerũt
enĩ et meũ spiritũ et orm̃. Log¬
noscite ergo qui eiusmodi sunt.
lutant uos in dño multũ Aqui¬
la et Priscilla cũ domestica sua
eccl̃a. apud quos et hospitor. Sa-¬
lutãt uos õnes fratres. Salut are
inuicẽ in osculo scõ. Salutatõ me¬
a inaũ Pauli. Si quis nõ amat

Expanded text:
 state in fide viriliter agite et confortamini omnia vestra in caritate fiant obsecro autem vos fratres nostis domum Stephaprimitiae Achaiae et in ministerium sanctorum ordinaverunt se ipsos ut et vos subditi sitis eiusmodi et omni cooperanti et laboranti gaudeo autem in praesentia Stephanae et Fortunati et Achaici quoniam id quod vobis deerat ipsi suppleverunt refecerunt enim et meum spiritum et vestrum cognoscite ergo qui eiusmlutant vos in Domino multum, Aquila et Priscilla, cum domestica sua Ecclesia: apud quos et hospitor. Salutant vos omnes fratres. Salutate invicem in osculo sancto. Salutatio, mea manu Pauli. Si
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ qd̃ non seriuerit Nabu¬
chodono sor regi Babylonis. et
quicũq nõ curuauerit collum
suũ subiugo regis Sabylonis:
in gladio. et in fame. et in peste
pisitabo super gẽtem illã cut
dñs: donec consumã eos ĩ ma¬
nu eius. Uos ergo nolite cuidi-¬
re ꝓphetas prõs. et diuinos. et
sonmiatores, et augures. ⁊ ma-¬
leficos. qui dicũt pobis. Non
seruietis regi Babylonis. quia
mendaciũ ꝓphetant uobis: ut
longe uos fatiant de terra ur̃a-
et en̾tiant uos. et perearis. Por
ro gens que subiecerit ceruicẽ
sucun sub iugo regis Babyloĩs.
et seruierit ei: dimittã eam in
terra suci. dicit dñs: et colet eã.¬
et habitabit in eci. Et ad Sede¬
chiam regem Iuda locutus sũ
scd̃m õma uerba hec dicẽs Sub¬
iitite colla ur̃a sub iugo regis
Babylonis. et seruite ei, et po¬
pulo eius. et uiuetis. Quare
moriemĩ tu et ppłs tuus gladio¬
et fame. et peste. sicut locutus ẽ
dñs ad gentem que seruire no¬

Expanded text:
regnum, quod non servierit Naburegnum, quod non servierit Nabuchodonosor regi Babylonis, et quicumque non curvaverit collum suum sub jugo regis Babylonis: In gladio, et in fame, et in peste visitabo super gentem illam, ait Dominus, donec consumam eos in manu ejus. Vos ergo nolite audire prophetas vestros, et divinos, et somniatores, et augures, et maleficos, qui dicunt vobis: Non servietis regi Babylonis. Quia mendacium prophetant vobis: ut longe faciant vos de terra vestra, et eiciant uos et pereatis. gens autem, quae subiecerit ceruicem suam sub iugo regis Babylonis et ser uierit ei, dimittam eam in terra sua, dicit det habitabit in ea. Et ad Sedeciam regem Juda locutus sum secundum omnia verba haec, dicens: Subjicite colla vestra sub jugo regis Babylonis, et servite ei, et populo ejus, et vivetis. Quare moriemini tu, populus tuus, gladio fame, et peste, sicut locutus est Dominus ad gentem, quae servire no
Abbreviated transcription (Latin):
cipio regni Iocicim
filii Iosie regis Iu-¬
da. Factum est uer-¬
bũ istud ad Ieremiã a dño. di¬
cens. Hec dicit dũs ad me. Fac
tibi pincula. et catenas: et po¬
nes ecis in collo tuo. Et mittes
eas ad regem Edom. et ad regẽ
Mocib et ad regẽ filioꝵ Aminõ.
et ad regẽ Tyri. et ad regem Si¬
donis: in manu nũciorũ qui
penerũt Ieruscilẽ ad Sedechiã
regem Iuda. et precipies eis. ut
ad dũos suos loquatur. Hec di¬
cit dñs exertituũ deus I srael. Hec
dicetis ad dños pr̃os. Ego feci
terrã. et hoĩes. et iumenta. quȩ
sũt super faciem terre. in forti¬
tudine mea magna. et in brachi-¬
o meo extento: et dedi eam ei q̃
itaq ego dedi õnes terras i stas
in manu Nabuchodonosor regiᷤ
Babylonis serui mei: in suꝑ et
bestias agri dedi te. ut seruĩant
illi. Et seruient ei õnes gentes,
et filio eius. et filio filii eius: do¬
nec ueniat tempus terre eius ⁊
ip̃ius: et seruient ei gẽtes mul¬
te et reges magni. Gens aũt et

Expanded text:
cim filii Josiae regis Juda, factum est verbum istud ad Jeremiam a Domino, dicens: Haec dicit Dominus ad me: Fac tibi vincula et catenas: et pones eas in collo tuo. Et mittes eas ad regem Edom, et ad regem Moab, et ad regem filiorum Ammon, et ad regem Tyri, et ad regem Sidonis; in manu nuntiorum, qui venerunt Jerusalem ad Sedeciam regem Juda. Et praecipies eis ut ad dominos suos loquantur: Haec dicit Dominus exercituum Ddicetis ad dominos vestros: Ego feci terram et homines, et jumenta quae sunt super faciem terrae, in fortitudine mea magna, et in brachio meo extento: et dedi eam ei, quitaque ego dedi omnes terras istas in manu Nabuchodonosor regis Babylonis servi mei: insuper et bestias agri dedi ut serviant illi. Et servient ei omnes gentes, et filio ejus, et filio filii ejus: donec veniat tempus terrae ejus et ipsius: et servient ei gentes multae, et reges magni. Gens autem et
Abbreviated transcription (Latin):
tant uobis dicentes. Ecce u̾a¬
sci domus dnũ reuertentur de
Babylone nũc cito. mendatiũ¬
enĩ ꝓphetant uobis Alolite ex¬
go audire eos. sed seruite regi
Babylonis. ut oiuatis. quare
datur hec cuutas in solitudinẽ:
Et si prophete iũt. et est u̾bũ
dñi in eis: occurrant dño exer¬
tituũ: ut non ueniãt ua sci que
derelicta fuerant in domo dñi
et in domo regis Iuda. et in
Ieruscilẽ in Babylonẽ. Quia
hec dicit dñs exercituũ ad colũ¬
nas, et ad mare et ad bases. et
ad reliqua ucisorũ. quȩ renian¬
serũt in ciuitare hac: que non
tulit Nabuchodono sor rex ba¬
bylonis. cũ transferret Iecho-¬
niã filiũ Ioacim regeni Iuda
de Ierusalẽ in Babylonẽ. et õ¬
nes optimates Iuda et Ieru¬
salem. Quici hec dicit dñs ex

Expanded text:
tant uobis dicentes: ecce uasa domini reuertentur de Babylone nuenim prophetant vobis. Nolite ergo audire eos, sed servite regi Babylonis, ut vivatis; Quare datur haec civitas in solitudinem? Et si prophetae sunt, et est verbum Domini in eis: occurrant Domino exercituum, ut non veniant vasa, quae derelicta fuerant in domo Domini: et in domum regis Iuda et in Hierusalem in Babylonem quia haec dicit Dominus exercituum ad columnas et ad mare et ad bases et ad reliqua vasorum quae remanserunt in civitate hac quae non tulit Nabuchodonosor rex Babylonis cum transferret Iechoniam filium Ioachim regem Iuda de Hierusalem in Babylonem et omnes optimates Iuda et Hierusale
Abbreviated transcription (Latin):
rorẽ. In firmata est que peperit
septẽ. defecit cũci eius. occidit ei
sol. cũ cidhuc eẽt dies: confusci ẽ.
et erubuit. Et residuos eius in
gladiũ dabo. in conspcũ inimi¬
corũ eorũ. ait dñs. De mihi mr̃
mea: quare geniusti me uirum
rixe. uirũ discordie in uniuersc
terra; Non foenerciui. nec foene¬
rcuut mihi quisqͣ : oẽs maledi¬
cũt mihi. Dicit dñs. Si non reli¬
quiȩ tue in bonũ. si non occurri
tibi in tꝑe aifflictionis. et in tꝑe
tribulcitionis aduersus ĩinicum.
Ilũquid fordercibitur ferrũ ferro
ab aquilone. et es: Diuicias tucis
et thesauros tuos in direptionẽ
dabo gratis in õnib pccĩs tuis.
et in oĩbus terminis tus: et ad¬
ducã inimicos tuos de terra quã
nescis: quia ignis sutcensus est
in furore meo. et super uos arde¬
uisita me, et tuere me abhis qui
per sequũtur me. Noli in patĩci
tua suscipere me; scito quĩ sus¬
tinui ꝓpter te opprobriũ. Inuẽ¬

Expanded text:
rorem. Infirmata est quae peperit rorem. Infirmata est quae peperit septem, defecit anima ejus: Occidit ei sol, cum adhuc esset dies; confusa est, et erubuit: Et residuos ejus in gladium dabo in conspectu inimicorum eorum, ait Dominus. Vae mihi, mater mea: quare genuisti me, virum rixae, virum discordiae in universa terra? Non feneravi, nec feneravit mihi quisquam: omnes maledicunt mihi. Dicit Dominus: Si non reliquiae tuae in bonum, si non occurri tibi in tempore afflictionis, et in tempore tribulationis adversus inimicum. Numquid foederabitur ferrum ferroab aquilone et es? Divitias tuas et thesauros tuos in direptionem dabo gratis in omnibus portis tuis et in omnibus terminis tuis. Et adducam inimicos tuos de terra quam nescis. quia ignis succensus est in furore meo; super uos ardeuisita me et tu erue me ab his, qui persequuntur me! noli in patientia tua suscipere me; scito, quoniam sustinui pro te opprobrium! inuen
Abbreviated transcription (Latin):
cid te. Quo egrediemur: dices
ad eos. Hec dicit dñs. Qui cid
mortẽ. ad mortẽ: qui ad gla¬
diũ. ad gladiũ: et qui ad famẽ
ad famem: et qui ad captiita¬
tẽ. cd captiuitatẽ. Et uisitabo
super eos quttuor sp̃es. d̾t dñs.
Gladiũ ad occisionẽ et canes
ad lacerandũ. et uolcitilici cȩli et
bestias terre cid deuorãdum et
dissipãdũ: et dabo eos in feruorẽ
uniuersis regnis terre ꝓpter Ma¬
nassẽ filiũ E eshie regis Iuda
super oĩbus que fecit in Ierusci¬
lem. Quis enĩ miserebitur tui
Ierusalẽ: aut quis contristabi¬
tur pro te: cuit quis ibit ad rogũ¬
dũ pro pace tua: T reliquisti
me. dicit dñs: retrorsũ abiisti:
et extendã manũ meã super te
et interficiã te: laboraui rogũs
Et dispergã eos uentilabrõ in
populũ meũ. et tñ a uiis suuis nõ
sũt reuersi. Multiplicate sunt
mihi uidue eius super arenã
inciris: induxi eis super matrẽ
adolescẽtis uastatorẽ meridie:
misi super cuuirates repẽte ter¬

Expanded text:
o egrediemur? dices ad eos: Haec dicit Dominus: Qui ad mortem, ad mortem, Et qui ad gladium, ad gladium: Et qui ad famem, ad famem: Et qui ad captivitatem, ad captivitatem. Et visitabo super eos quatuor species, dicit Dominus: Gladium ad occisionem, et canes ad lacerandum, et volatilia coeli et bestias terrae ad devorandum et dissipandum. Et dabo eos in fervorem universis regnis terrae: propter Manassem filium Ezechiae regis Juda, super omnibus quae fecit in Jerusalem. Quis enim miserebitur tui, Jerusalem? aut quis contrisiabitur pro te? aut quis ibit ad rogandum pro pace tua? Tu reliquisti me, dicit Dominus, retrorsum abiisti: Et extendam manum meam super te, et interficiam te: laboravi rogans. Et dispergam eos ventilabro in populum meum, et tamen a viis suis non sunt reversi. Multiplicatae sunt mihi viduae ejus super arenam maris: induxi ei super matrem adolescentis vastatorem meridie: misi super civitates repente ter
Abbreviated transcription (Latin):
minatione replesti me. Quare
factus est dolor meus perpetuus.
et plaga meci desperabilis renu¬
it curari: fc̃a est mihi quasi mẽ¬
datiũ aiquarũ infideliũ. Propt̾
hoc hec dicit dñs. Si conuerteris.¬
cõuertã te. et anre faciẽ meã sta¬
bis: et si separaueris precio sũ c
pili. quasi os meũ eris. cõuertẽ¬
tur ipĩ ad te. et tu nõ conuerteis
ad eos. Et dabo te populo huic
ui murũ exeũ. fortẽ: et bellabunt
aduersũ te. et nõ preualebũt: qͥa
ego tecũ sũ ut saluem te. et eruam
te. dicit dñs. Et liberabo te de ma-¬
nu pessimorũ et redimam te de

Expanded text:
itudine replesti me. Quare factus est dolor meus perpetuus; et plaga mea desperabilis renuit curari? Facta est mihi quasi mendacium aquarum infidelium. Propter hoc haec dicit Dominus: Si conconvertam te, et ante faciem nostram stabis. Et, si separaveris pretiosum a vili,  quasi os meum eris: Convertentur ipsi ad te,  et tu non converteris ad eos. in murum ęreum fortem; et bellabunt aduersum te, et non pręualebunt, quia ego tecum sum, ut saluem te, et erruam te, dicit Dominus. Et liberabo te de manu pessimorum, et redimam te de
Abbreviated transcription (Latin):
caltiamentũ pedũ ruorũ: locus
enĩ in quo stas, terra scã est. Ui¬
dens uidi afflictionẽ poplĩ mei
qui est in Egypto, et gemitũ eo-¬
rũ auduui. et descendi liberare e¬
os. Et nũc uenito, et mirtã te ĩ
Egyptũ. Hũc moysen quẽ nega-¬
uerunt. dicentes. Quis te cõsti-¬
tuit prĩcipem et iudicẽ: hunc
deus prĩcipem et redẽptorẽ misit.
cũ manu angeli qui apparuit u¬
li in rubo. Hicͦ eduxit illos faciẽs
prodigia et signa in terra Egyp¬
ti. et in rubro mari. et in deserto
ãnis quadragĩta. Hic ẽ moyses
qui dixit filiis I srael. Prophetã
suscitabit uobis deus de fratrib
urĩs ranqͣz me: ip̃m audietis. Hic
est qui fuit in ecclesia in solitu.¬
dine cũ angelo qui loquebatur
ei in monte Sinci: et cũ prĩbus
nrĩs. qui accepit uerba uite da
re nobis. Cui noluerũt obedire
prẽs nr̃i. sed repulerũt et auersi
sũt cordib sius in Egyptũ. di¬
centes ad Aaron. stic nob̃ deos¬
qui precedant nos: Moysi eĩ huic

Expanded text:
um tuorum: locus enim in quo stas, terra sancta est. Videns vidi afflictionem populi mei, qui est in Aegypto, et gemitum eorum audivi, et descendi liberare eos. Et nunc veni, et mittam te in Aegyptum. Hunc Moysen, quem negaverunt, dicentes: Quis te constituit principem et judicem? hunc Deus principem et redemptorem misit, cum manu angeli, qui apparuit illi in rubo. Hic eduxit illos, faciens prodigia et signa in terra Aegypti, et in Rubro mari, et in deserto annis quadraginta. Hic est Moyses, qui dixit filiis Israel: Prophetam suscitabit vobis Deus de fratribus vestris: tamquam me, ipsum audietis. Hic est, qui fuit in Ecclesia in solitudine cum angelo, qui loquebatur ei in monte Sina, et cum patribus nostris: qui accepit verba vitae re nobis, cui noluerunt obedire patres nostri, sed repulerunt, et aversi sunt cordibus suis in Aegyptum, dicentes ad Aaron: Fac nobis deosqui praecedant nos: Moyses enim hic,
Abbreviated transcription (Latin):
pedis: sed repromisit dare illi eã
in possessionẽ. et semini eius pos
ipm̃. cũ non haberet filiũ. Locut
est aũt ei deus. Quia ert semen
eius accola in terra aliena. et ser¬
uituti eos subiicient. et male trac¬
tabũt eos ãnis quadrĩgentis: et
gentẽ cui seruierint, iudicabo ego
dicit dñs. et post hec exibũt. et se¬
uient mihi in loco isto. Et dedit
illi testamẽtũ circũcisionis. et sis
genuit Isaas. et crcũcidit eũ die
octauo; et IsaacI acob; et I acob
duodecĩ pacricirchas. Et prĩarchs
ȩmulãtes. Ioseph uendiderũt in
Egyptũ. et erat deus cũ eo: et en¬
puit eũ ex õnib tribulat oĩbus
eius. et dedit ei grãm et scipĩam
in conspcũ Pharaonis regis
gyptiorũ. et cõstiruit eñ preposi¬
tũ super Egyptũ et suꝑ oem do

Expanded text:
t dare illi eam in possessionem et semini eius post ipsum cum non haberet filium locutus est autem Deus quia erit semen eius accola in terra aliena et servituti eos subicient et male tractabunt eos annis quadringentis et gentem cui servierint iudicabo ego dixit Deus et post haec exibunt et deservient mihi in loco isto et dedit illi testamentum circumcisionis et sic genuit Isaac et circumcidit eum die octava et Isaac Iacob et Iacob duodecim patriarchas et patriarchae aemulantes Ioseph vendiderunt in Aegyptum et erat Deus cum eo et eripuit eum ex omnibus tribulationibus eius et dedit ei gratiam et sapientiam in conspectu Pharaonis regis Aegypti et constituit eum praepositum super Aegyptu
Abbreviated transcription (Latin):
Ixit aũt prĩceps saicer¬
dotũ. Si hec ita se ha-¬
bẽt: Qui cut. Uiri frẽs
et pres audite. Deus
glorie apparuit pr̃i nr̃o Abrahe cũ
esset in mesopotamia. priusqmͣ
moraretur in Charã. et dixit adil¬
lũ. Exi de terra tua. et de cognctõe
tua. et ueni in terrã quã mõstra¬

Expanded text:
ixit autem princeps sacerdotum: Si haec ita se habent? Qui ait: Viri fratres, et patres, audite: Deus gloriae apparuit patri nostro Abrahae cum esset in Mesopotamia, prius quam moraretur in Charan, et dixit ad illum: Exi de terra tua, et de cognatione tua, et veni in terram, quam monstra
Abbreviated transcription (Latin):
nutriuit eũ sibi in filiũ. Et eru¬
ditus est moy ses õni sapĩa Egy¬
ptiorũ: et erat potens in uerbis
et in oꝑibus sius. Cũ ãt ĩplere-¬
tur ei quadragĩta ãnoꝵ tẽpus
ascendit in cor eius ut uisitaret
fratres suos filios i srael. Et cũ ui-¬
disset quendã inuiriã patientem.
uindicauit illũ: et fecit ultionẽ
ei qui iniuriã sustinebat ꝑtusso
Egyptio. Existimabar ãt intelli¬
gere frẽs qm̃ deus per manũ ip̃iꝰ
darer salutẽ illis. At illi nõ intel¬
lexerũt. Sequẽti uero die apparu-¬
it illis litigãtib: et recõciliabat
eos in pace, dicens. Uiri. frẽs estis
ut quid nocetis alterutrũꝰ Qui
aũt iniuriã faciebat proximo. re¬
pulit eũ dicens. Quis te cõstitu-¬
it pr̃icipem et iudicẽ suꝑ nos: nũ¬
quid interficere me tu uis. quẽcid¬
modũ interfecisti heri Egyptiũ:
Fugit aũt moyses in uerbo isto:
et fcũs est aduena in terra Madi¬

Expanded text:
nutrivit eum sibi in filium. Et erunutrivit eum sibi in filium. Et eruditus est Moyses omni sapientia Aegyptiorum, et erat potens in verbis, et in operibus suis. Cum autem impleretur ei quadraginta annorum tempus, ascendit in cor ejus, ut visitaret fratres suos filios Israel. Et cum vidisset quemdam injuriam patientem, vindicavit illum: et fecit ultionem ei qui injuriam sustinebat, percusso Aegyptio. Existimabat autem intelligere fratres, quoniam Deus per manum ipsius daret salutem illis: at illi non intellexerunt. Sequenti vero die apparuit illis litigantibus: et reconciliabat eos in pace dicens: Viri, fratres estis, ut quid nocetis alterutrum? Qui utem injuriam faciebat proximo, repulit eum, dicens: Quis te constituit principem et judicem super nos? numquid interficere me tu vis, quemadmodum interfecisti heri Aegyptium? Fugit autem Moyses in verbo isto: et factus est advena in terra Madi
Abbreviated transcription (Latin):
bãt cibos prẽs nr̃i. Cũ audisset ãt
Iacob ẽẽ frumentũ in E̾gypto. mi¬
sit prẽs nrõs primũ: et in secũdo
cognitus est Ioseph a frĩb suis.
et manifestatũ est Pharaoĩ ge-¬
nus eius. Mittens aũt Io seph.
accersiuit Iacob pr̃em suũ, et
oẽm cognatõem suã in aĩabus
septuagintaquĩq. Et descendit
Iacob in Egyptũ. et defunctus
est ip̃e et p̾atres nr̃i. Et translati
sũt in dichem. et positi sũt in se¬
pulchro qd̃ emit Abrahã precio
argẽti a filiis emor filii Sithem.
ꝓmissionis. quã confessus erat
deus Abrcihe. creuit popls ⁊ mul-¬
tiplicatus est in Egypto quoad¬
usq surrexit alius rex in Egyp¬
to. qui nõ sciebat Iosephi. Hic circũ¬
ueniens genus nr̃m. afflixit prẽs¬
nrõs: ut expouerẽt infantes suos.
ne uiuificarẽtur. Eodẽ tꝑe natus
est moyses, et fuit gratus deo. q̃
nutritus est tribus mensibus in
domo prĩs sui. Exposito aũt illo.
sustulit eũ filia Pharaonis. et

Expanded text:
ri cum audisset autem Iacob esse frumentum in Aegypto misit patres nostros primum et in secundo cognitus est Ioseph a fratribus suis et manifestatum est Pharaoni genus eius mittens autem Ioseph accersivit Iacob patrem suum et omnem cognationem in animabus septuaginta quinque et descendit Iacob in Aegyptum et defunctus est ipse et patres nostri et translati sunt in Sychem et positi sunt in sepulchro quod emit Abraham pretio argenti arepromissionis quam confessus erat Deus Abrahae crevit populus et multiplicatus est in Aegypto quoadusque surrexit rex alius in Aegypto qui non sciebat Ioseph hic circumveniens genus nostrum adflixit patres ut exponerent infantes sne vivificarentur. Eodem tempore natus est Moyses, et fuit gratus Deo, qui nutritus est tribus mensibus, in domo patris sui. Exposito autem illo, sustulit eum filia Pharaonis, et
Abbreviated transcription (Latin):
mocb. quici noite
uastata est Ar mo¬
cib conticuit: quici
nocte uastatus est murus ilo¬
ab conticuit. Ascendit domus
et Dibon ad excelsa in planctũ:
super Nabo. et super Mledaba.
Moab ululabit. In cũctis capi¬
tibus eius caluitiũ. et oĩs bar¬
ba radetur. In triuiis eius attĩ¬
cti sũt saicco: super tecta eius. et
in plateis eius oĩs ululat, des¬
cendit in fletũ. Clamabit He¬
sebon et Elecile, usq Ia sa au-¬
dita est uox eorũ. Super hoc
expediti mocib ululcibũt. cũai
eius ululabit sibi. Cor meũ ad
moab clamabit. uectes eius us¬
q ad Segor uitulã conternantẽ.
Per ascensũ enĩ Liuth flens ascẽ¬
det. et in uici Oronaum clamorẽ

Expanded text:
Moab quia nocte vastata est Ar Moab conticuit quia nocte vastatus est murus Moab conticuit ascendit domus et Dibon ad excelsa in planctum super Nabo et super Medaba Moab ululabit in cunctis capitibus eius calvitium omnis barba radetur in triviis eius accincti sunt sacco super tecta eius et in plateis eius omnis ululat descendit in fletum clamavit Esebon et Eleale usque Iasa audita est vox eorum super hoc expediti Moab ululabunt anima eius ululabit sibi cor meum ad Moab clamabit vectes eius usque ad Segor vitulam conternantem per ascensum enim Luith flens ascendet et in via Oronaim cla
Abbreviated transcription (Latin):
Nlemrim desertȩ erunt. quia ci¬
ruit herba. defecit germen.ui¬
ror õnis interiit. Scd̃m magni¬
tudinẽ operis et uisitatio eorũ
Ad torrẽtem salicũ ducent eos
qm̃ circũibit clamor terminũ
Mocib. Usq cid Sallim ululti¬
tus eius. et osq ad puteũ Elim
clamor eius. quia aque Dibon
repletȩ sũt sanguĩe. Ponã enĩ
super Dibon additamẽta his
qui fugerinr de Mocib leonẽ.
et reliquiis terre¬

Expanded text:
e erunt quia aruit herba defecit germen viror omnis interiit secundum magnitudinem operis et visitatio eorum ad torrentem salicum ducent eos quoniam circumiit clamor terminum Moab usque ad Gallim ululatus eius et usque ad puteum Helim clamor eius quia aquae Dibon repletae sunt sanguine ponam enim super Dibon additamenta his qui fugerint de Moab leonem et reliquiis terr
Abbreviated transcription (Latin):
sto datur impius. et pro recto
iniquus. Melius est habita¬
re in terra deserta. qmͣ cũ mu¬
liere rixosa et iracũda. Thescui-¬
rus desyderabilis. et oleũ in ha¬
bitaculo iusti: et imprudens
homo dissipabit illud. Qui
sequitur iusticiã et miscdĩam.
inueniet uitã iusticiã. et glo¬
riã. Ciuitatẽ fortiũ ascendit
sapiens, destruxitq robur fi
ducie eius. Nui custodit os
suũ. et linguã suã. custodit
cib angustiis aĩam suã. Suꝑ¬
bus et arrogãs pocatur indõc¬
tus. qui in ira opercitur super¬
biã. Desyderia occidũt pigrũ:
noluerunt enĩ quitq manus
eius operari. Tota die cõcupi¬
scit et desyderat: qui ãt iustus
est. tribuet. et nõ cesscibit. Ho¬
stie impioꝵ abominabiles. q̃
offerũtur ex scelere.Testis mẽ¬
dax peribit: uir obediens loq̃¬
tur uictoriã. Uir impius proca¬
citer obfirmat uultũ suũ. qui
aũt rectus est. corrigit uiã suã.
Non est scapĩa. nõ est prudẽcia.

Expanded text:
sto datur impius: et pro rectis sto datur impius: et pro rectis iniquus. Melius est habitare in terra deserta, quam cum muliere rixosa et iracunda. Thesaurus desiderabilis, et oleum in habitaculo justi: et imprudens homo dissipabit illud. Qui sequitur justitiam et misericordiam, inveniet vitam, justitiam, et gloriam. Civitatem fortium ascendit sapduciae ejus. Qui custodit os suum, et linguam suam, custodit ab angustiis animam suam. Superbus et arrogans vocatur indoctus, qui in ira operatur superbiam. Desideria occidunt pigrum: noluerunt enim quidquam manus ejus operari; Tota die concupiscit et desiderat: qui autem justus est, tribuet, et non cessabit. Hostiae impiorum abominabiles, quia offeruntur ex scelere. Testis mendax peribit: vir obediens loquetur victoriam. Vir impius procaciter obfirmat vultum suum: qui autem rectus est, corrigit viam suam. Non est sapientia, non est prudentia,
Abbreviated transcription (Latin):
ger in egestate est. Qui cõgre-¬
gat thesciuros lingua mẽdatii
uanus et excors est. et ĩpingetur
ad laqueos mortis. Rapine ĩpi-¬
orũ detrahent eos. quici nolue-¬
rũt facere iuditiũ. Peruersci uia
uiri. cliena est:qui cuĩt mũdus
est rectũ opus eius. Melius est
sedere in angulo domatis. qͣ cũ
muliere litigiosa, et in domo cõ-¬
muni. Aĩa impii desyderat ma
lũ. nõ miserebitur ꝓximo suo.
Mulctato pestilente scipiẽtior
erit paruulus: et si sectetur sapi¬
entem. sumet scĩam. Excogitat
iustus de domo impii. ut detra¬
hat impios a malo. Qui obtu-¬
rat aurem sucĩ ad elcimorẽ pau¬
peris. et ip̃e clamabit: et nõ ex¬
audietur. Munus absconditũ
extinguit iras: et donũ in sinu
indignationẽ maximã. Gau¬
diũ iusto est facere iuditiũ: et
pauor operantib iniquitatẽ.
Uir qui errauerit a uia doctͥne
in coetu gigantiũ cõmorabi¬
tur. Qui diligit epulas. in ege¬
state erit: qui amar uinum et
pinguia. nõ ditabitur. Pro iu-¬

Expanded text:
er in egestate qui congregat thesauros lingua mendacii vanus est et inpingetur ad laqueos mortis rapinae impiorum detrahent eos quia noluerunt facere iudicium perversa via viri aliena est qui autem mundus est rectum opus eius melius est sedere in angulo domatis quam cum muliere litigiosa et in domo communi anima impii desidlum, non miserebitur proximo suo. Mulctato pestilente, sapientior erit parvulus: et si sectetur sapientem, sumet scientiam. Excogitat justus de domo impii, ut detrahat impios a malo. Qui obturat aurem suam ad clamorem pauperis, et ipse clamabit, et non exaudietur. Munus absconditum exstinguit iras, et donum in sinu indignationem maximam. Gaudium justo est facere judicium, et pavor operantibus iniquitatem. Vir, qui erraverit a via doctrinae, in coetu gigantum commorabitur. Qui diligit epulas, in egestate erit: qui amat vinum, et pinguia, non ditabitur. Pro ju
Abbreviated transcription (Latin):
sominũ. ne te egestas opp̾mat.
Aperi oculos tuos. et saturare
panib. Malũ est. malũ est. di¬
cit õnis emptor. et cũ recesserit.
tũc gloriabitur. Est aurũ. et
multitudo gẽmarũ: ucis autẽ
pretiosũ labia sciencie. Tolle
bestimentũ eius. qui fideiussor
extitit alieni. et pro extraneis
cuifer pignus ab eo. Suauis ẽ
hõĩ panis mendatii. et postea
implebitur os eius calculo. Co¬
gitationes consiliis roborãtur.
et gubernaculis tractãda sunt
bella. Ei qui reuelat mysteĩa.
et ambulat fraudulẽter. et di¬
latat labia sua, ne cõmiscea¬
ris. Qui maledicit pr̃i suo et
mr̃i. extinguetur lumen eius
in mediis tenebris. Hexeditas
ad quã festinatur in principio
in nouissimo bñdictione care¬
bit. Ne dicas. Reddã malũ: ex¬
pecta dnm̃. et liberabit te. Abo¬
minatio est apud dum pond
et pondus. statera dolosa non
est bona. A dño dirigũtur gres¬
sus uiri. quis aũt hoũn intel¬
ligere potest uiã suã: Ruma

Expanded text:
somnum, ne te egestas opprimat: somnum, ne te egestas opprimat: aperi oculos tuos, et saturare panibus. Malum est, malum est, dicit omnis emptor: et cum recesserit, tunc gloriabitur. Est aurum, et multitudo gemmarum vas autem pretiosum labia scientiae tolle vestimentum eius qui fideiussor extitit alieni et pro extraneis aufer pignus ab eo suavis est homini panis mendacii et postea implebitur os eius calculo cogitationes consiliis roborantur et gubernaculis tractanda sunt bella ei qui revelat mysteria et ambulat fraudulenter et dilatat labia sua ne commiscearis qui maledicit patri suo et matri extinguetur lucerna eius in mediis tenebris hereditas ad quam festinatur in principio in novissimo benedictione carebit ne dicasspecta Dominum, et liberabit te. Abominatio est apud Dominum pondus et pondus: statera dolosa non est bona. A Domino diriguntur gressus viri: quis autem hominum intelligere potest viam suam? Ruina
Abbreviated transcription (Latin):
res uinũ. et tumul¬
tuosa ebrietas. qui¬
cũq his delectatur.
non erit scipiens. Sicut rugitus
leonis, ita et terror regis: qui ꝓ¬
uocat cũ peccat in animã su¬
am. Honor est hoĩ qui separat
se ci cõtentionib: oẽs autẽ stul¬
ti miscẽtur cõtumeliis. Propt̾
frigus piger arare noluit. mẽ¬
dicabit ergo estare et nõ dabi¬
tur illi. Sicut aqua profunda.
sic consiliũ incorde uiri: sed
homo sapiens exhauriet illd̃
Multi hoĩes misericordes uocã¬
tur. uirũ ciũt fidelem quis ĩue¬
niet: Iustus qui ambulcit in
simplicitare sua. becitos post
se filios derelinquit. Rex qui se¬
der in solio iudicii. dissipct õe
malũ intuitu suo. Quis potest
dicere. Mlundũ est cor meũ. pu¬
rus sũ apcc̃o: Pondus et pon¬
dus. mensura et mensura. utrũ¬
q abominabile est apd̃ dñm.
Ex studiis suis ĩtelligitur puer.
si munda et recta sint oꝑa eius
Aurẽ cuidientẽ. et oculũ uidentẽ.
dñs fecit utrũq. Noli diligere

Expanded text:
tumultuosa ebrietas quicumque his delectatur non erit sapiens sicut rugitus leonis ita terror regis qui provocat eum peccat in animam suam honor est homini qui separat se a contentionibus omnes autem stulti miscentur contumeliis propter frigus piger arare noluit mendicabit ergo aestate et non dabitur ei sicut aqua profunda sic consilium in corde viri sed homo sapiens exhauriet illud multi homines misericordes vocantur virum autem fidelem quis inveniet iustus qui ambulat in simplicitate sua beatos post se filios derelinquet rex qui sedet in solio iudimalum intuitu suo. Quis potest dicere: Mundum est cor meum, purus sum a peccato? Pondus et pondus, mensura et mensura: utrumque abominabile est apud Deum. Ex studiis suis intelligitur puer, si munda et recta sint opera ejus. Aurem audientem, et oculum videntem, Dominus fecit utrumque. Noli diligere
Abbreviated transcription (Latin):
diũ spiraculũ hoĩs. que inue¬
stigut oĩa secreta uentris. Mĩa
et ueritas custodiuĩt regẽ, et ro¬
boratur clemẽtia thronus eius.
Exaltatio iuuenũ fortitudo eo¬
rũ. et dignitas senũ canities.
Liuor uulneris absterget mala.
et plage in secretiorib uentris.
diuisiones aquarũ¬
ita cor regis in ma-¬
nu dñi: quocũq uo

Expanded text:
quae investigat omnia secreta ventris misericordia et veritas custodiunt regem et roboratur clementia thronus eius exultatio iuvenum fortitudo eorum et dignitas senum canities livor vulneris absterget mala et plagae in secretioribus ventris divisiones aquaruita cor regis in manu Domini quoc
Abbreviated transcription (Latin):
eple. inquiũt. graues sũt et fortes.
pñtia aũt corporis infirma. et ser¬
mo contẽptibilis hoc cogitet qui
eiusmodi est. quia quales sumꝰ
uerbo per epłas absentes. tales et
pñtes in facto. Nõ enĩ auidemus ĩ¬
serere auit cõparare nos quibusdã.
qui seip̃os cõmendãt: sed ipsi in
nobis nosmetipõs metientes. et cõ¬
parates nosmetipõs nobis. Nos
auĩt nõ in ĩmensũ gloriabimur:
sed scd̾m mensurã regulȩ qua mẽ¬
sus est nobis deus mensurã ꝑtin¬
gendi osq adpos.Non eñĩ qua¬
si nõ ꝑtingentes ad uos. superex¬
tẽdimꝰ nos. Usq cd uos enĩ per¬
uenumꝰ in euãgelio Chusti. nõ
in ĩmensũ gloriantes in cilienis
laboribꝰ: spem cĩt habẽtes crescẽ¬
tis fidei pr̃e. in uobis magnificati
scd̾m regulã nrãm in abundãcia
etiã in illa quȩ ultra uos sũt euã¬
gelizare. nõ in aliena regula. in
iis que preparata sũt gloriari. Q
auĩt gloriatur: in dño glorietur

Expanded text:
epistolae, inquiunt, graves sunt et fortes: praesentia autem corporis infirma, et sermo contemptibilis: hoc cogitet qui ejusmodi est, quia quales sumus verbo per epistolas absentes, tales et praesentes in facto. Non enim audemus inserere, aut comparare nos quibusdam, qui seipsos commendant: sed ipsi in nobis nosmetipsos metientes, et comparantes nosmetipsos nobis. Nos autem non in immensum gloriabimur, sed secundum mensuram regulae, qua mensus est nobis Deus, mensuram pertingendi usque ad vos. Non enim quasi non pertingentes ad vos, superextendimus nos: usque ad vos enim pervenimus in Evangelio Christi. Non in immensum gloriantes in alienis laboribus: spem autem habentes crescentis fidei vestrae, in vobis magnificari secundum regulam nostram in abundantiam, etiam in illa, quae ultra vos sunt, evangelizare, non in aliena regula in iis quae praeparata sunt, gloriari. Qui autem gloriatur, in Domino glorietur.
Abbreviated transcription (Latin):
potencia deo ad destructionẽ muni¬
tionũ. cõsilici destruẽtes. et oem̃ al¬
titudinẽ extollentẽ se aduersus sci¬
enciã dei. et in captiuitatẽ redigẽ¬
tes oem̃ intellectũ in obsequium
Christi. et in prõptu habẽtes plcis¬
faciẽ sũt uidete. Si quis confidit si¬
bi. Christi se ẽẽ: hoc cogiret iterũ
cpud se. ꝙ sicut ip̃e Chrsti est. ita
głatus fuero de ptãte nr̃a quã de¬
dit nobis dñs in edificationẽ et
nõ in destructionẽ urãm: nõ eru

Expanded text:
ctionem munitionum, consilia destruentes, et omnem altitudinem extollentem se adversus scientiam Dei, et in captivitatem redigentes omnem intellectum in obsequium Christi, et in promptu habentes ulcisfacilis intellectus. Si quis confidit sibi Christi se esse, hoc cogitet iterum apud se, quia sicut ipse Christi est, ita gloriatus fuero de potestate nostra, quam dedit Dominus in aedificationem, et non in destruc