comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dubitat. unã qua corpꝰ uiuificat. alterã qua inuisibilia
considerat. Et illa qua corpꝰ uuificat᷑: animalitas uel
carualitas. uł sensualitas nominat᷑. illa aũ que inuisib¬
lia contẽplatur. sp̃c uł mens uł intellectus nũcupatur.
Inferior gͦ pars anime que animalitas uocat᷑. a corꝑe qͦd̾
corrũpitur aggrauat᷑. ⁊ sensib carnis immer sa obruit᷑.
appellat᷑. ⁊ contra spm̃ concupiscere affirmat᷑. Suꝑior aut̃
celestia scrutat᷑. caduca respuens imisibiliũ contẽpla¬
tione delectat᷑. ⁊ ideo carni aduersari ꝑhibet᷑. G De am¬

Expanded text:
dubitat, unam qua corpus vivificat: alteram qua invisibilia dubitat, unam qua corpus vivificat: alteram qua invisibilia considerat. Et illa, qua corpus vivificatur, animalitas, vel carnalitas, vel sensualitas nominatur. Illa autem quae invisibilia conInferior ergo pars animae quae animalitas nominatur, a corpore quod corrumpitur, aggravatur, et sensibus carnis immersa, ab eis obappellatur, et contra spiritum concupiscere affirmatur. Superior aucoelestia scrutatur, caduca respuens invisibilium contemplatione delectatur, et ideo carni adversari perhibetur. D
Abbreviated transcription (Latin):
q a un ruiquitatib concipit᷑ in ininsticia uascit̃. ieus
msto iudisi statuit᷑.. Quomͦꝰ in iiquitate concipt.
In eoncupiscentia. Omĩs nãꝙ homo debiutt sine concupis¬
ceatia generare. sic̃ manus manii ungit.: absq delecta¬
tione di quia pͥmus homo aiusticia naf᷑ali recessit. nt
dictũ concupiuit. nox concupiscentia eũ seritũ sibisis
ttare doc⁊ r sinpo omĩs qui in ꝯcupiscentia concipit᷑ nnti¬
fusmasti coniuincit᷑. ⁊ ideo si absꝙ baptismate qt ẽ mars
ꝓ morttͣ. iucelũ angłis coequandiis ñ assimnt̃. Nullus
qisipe angłis equabit᷑ nisi cui milla intusticra sit̃ nec
cuisornũ einheret .M. Quisnam: ĩ. Cũ caro insensibitio
uersus sp̃m concupiscere dicat᷑. ⁊ ad consensũ fiti attra¬
here astruatur.m. hec clanis datuidd cdausũ atireserabit.
sta t. s concupiscentiã nec ab adã nec adđo habere nul¬
lus ignorat. Cũ uͭ anima carui conuncta fuerit con¬
cupiscentiã ab ea trahit. Duas aut̃ uires annne mẽẽ muiꝰ

Expanded text:
concipitur, in injustitia nascitur, reus justo judici statuitur. D. Quomodo in iniquitate concipitur?--M. In concupiscentia: omnis namque homo debuit sine concupiscentia generare, sicut manus manui jungitur sine delectatione. Sed quia primus homo a justitia naturali recessit, et interdictum concupivit: mox concupiscentia eum servum sibi subeerare coegit. Igitur omnis qui in concupiscentia concipitur, injustus nasci convincitur; s coaequandus non assumitur. Nullus quippe angelis aequabitur, nisi cui nulla injustitia, sicut nec cui fortiter inhaeret.--M. Quisnam? D. Cum caro insensibilis dversus spiritum concupiscere dicatur, et eum ad consensum sui attrahere astruatur.--M. Hoc clavis David citius clausum reserabit, constat; sed concupiscentiam nec ab Adam, nec a Deo habere nullus ignorat. Cum vero anima carni juncta fuerit, concupiscentiam ab ea trahit. Duas autem vires animae inesse nullus
Abbreviated transcription (Latin):
mo ꝓpt᷑ sc ipsos ut mala que amant. potent̃ expleant scło
ipter reꝓbos ut eos mmalis defendant. tertio ꝓpt̃ electosut
cos castigent. ⁊ amalis emendent. Sospitate autẽ pollent. ne
cũ hominib flagella sentiant. nt post eos grauior dolor
extruciet. hom autẽ ideo mnedia. oppressione. languore
quida bom hic diuiciis redrndant. potentia sublimant.
mitate laborant: m. Quibusdã electis diuiie ideo conce
aoi. e otentia sublunant᷑. pͥmo ⁊pt seipsos ut bona que n
cone pint. potent᷑ exercere possint. scd̃o ꝓpt̃ electos ut esin
bonnis autela sint. terio ꝓpt̾ repbosut eosrepmnant. netar¬
cor qpuantũ uoliant: noceant. Saitate solibant᷑ neuist ae
coꝵ eg riaudine contͥstentur. s de coꝵ salute letent. Rtont.¬

Expanded text:
imo propter seipsos, ut mala, quae amant, potenter expleant; secundo imo propter seipsos, ut mala, quae amant, potenter expleant; secundo propter reprobos, ut eos in malis defendant; tertio propter electos, ut eos castigent, et a malis actibus emendent. Sospitate autem pollent, nec cum hominibus flagella sentiunt, ut post eos gravior dolor excruciet. Boni autem ideo inedia, oppressione et languore i hic divitiis abundant, potentia sublimantur oppressione laborant?-- M. Quibusdam electis divitiae ideo concedntur. Potentia sublimantur primo propter seipsos, ut bona quae mente conceperunt, potenter exercere possint. Secundo, propter electos, ut eis in bonis tutela sint. Tertio, propter reprobos, ut eos reprimant, ne tantum quantum volunt noceant. Sanitate solidantur, ne justi de eorum aegritudine contristentur, sed de eorum salute laetentur. Econ
Abbreviated transcription (Latin):
deo seruit .o. Qualiter sernunt meubra eiꝰ electis. m. tis
tione quidẽ eos tiahunt. cũ bona ȩxt̾ius simulant. que me¬
ius u̾amant. Tũc filii di adhuc mnerrore positi ꝑ eoꝵ exem¬
deserunt que minime amauerunt. isti firmiꝰ incepto bono
inherebunt. ut olim cũ mali angłi ceciderunt. honifirmiꝰ
steterunt. Aduersitate aut̃ cos impellunt. cũ eistẽpor alia¬
que plusuisto diligunt. auferunt. ⁊ eis ne camalia defideria
im plere ualeant obfistunt. Unde diabolus ⁊ maliutiles ĩo
necesari compbant᷑. cũ ꝑ eos examinati electi ad celestia
leportantur. s. De iocunditate maloꝵ ⁊i bonoꝵ calamitate.¬
urmali hic diuistiis affluunt. potentia florent. sanitate
igent. econtra bom mopia tabescunt. amalis miuste oppri¬
Qi incicio explere ꝑpecunã ualeant. scło ut si quabona fe¬
cerit ꝑ hec remunerent᷑. Omĩa enĩ que faciunt ꝓt̾renis a¬
gunt. unae ⁊ inertedẽ suã recipiunt. Potentia splendent. pͥ¬

Expanded text:
Deo. D. Qualiter serviunt membra diaboli electis?-- M. tione quidem eos trahunt, cum bona exterius simulant, quae interius non amant Tunc filii Dei, adhuc in errore positi, per eorum exemdeserunt, quae non amaverunt, isti firmius in coepto bono persistunt: ut olim cum mali angeli ceciderunt, boni firmius steterunt. Adversitate autem eos impellunt, cum eis temporaliaae plus justo diligunt, auferunt, et eis ne carnalia desideria implere praevaleant, obsistunt. Unde diabolus et mali utiles, imo necessarii comprobantur, cum per eos electi examinati ad coelestia deportantur. D. ur mali hic divitiis affluunt, potentia florent, sanitate vigent, et contra boni inopia tabescunt, a malis injuste oppriDei judicio explere per pecuniam valeant; secundo ut, si qua bona fecerint, per haec remunerentur. Omnia enim quae faciunt, pro terrenis agunt, unde et mercedem suam recipiunt. Potentia splendent, pr
Abbreviated transcription (Latin):
niusuicia .d. Plamiꝰ edicito .m. ds pͥmũ hominẽ tust̃ fecit
Quã iustciã ipsũ seruare ⁊ posteris relinquere iultũ fut
dmiis namꝙ homo tali iusticia nasci debuit. quali adĩ
conlitus fuit.S quia hanc adã sponte deseruit. omas
homo iiniusticia orignẽ tuiuendi simit. Que in iultia
origimale pectatt̃ uocatur ꝓqua omĩs homo dapnat
Cũ omne peccatũ sua uoluntate ꝑpetret᷑. ñ uidet᷑ quonꝰ
uiste infanti recens animato uł nato pecem impinetur
p̃sertim cũ mullã uoluntatẽ peccandi habeat. millas
inssiciã facere uł intellig̾e p̃ualeat.m Infans retens ans¬
matus uł natus tͥb decausis existit intustus. P rmio quia
natiuralẽ iusticiã non habet quã ds̃ pͥmo homini contu¬
lit. scd̃o: quia debitor satisfaciendi ꝓ tem̾itate deserti¬
onis extint. tertio. qͥa miserias incurrendo se inutilẽ suo
dño fecit Omĩs aut̃ homo angłis adequandus iustus
nasci debuit sic̃ ds̃ constituit. S quia hanc adã dese¬

Expanded text:
 fecit. Quam justitiam ipsum servare et posteris relinquere justum fuit: omnis namque homo cum tali justitia nasci debuit, quali Adam conditus fuit. Sed quia hanc Adam sponte deseruit; omnis homo in injustitia originem vivendi sumit, quae injustitia originale peccatum vocatur; pro qua omnis hoCum omne peccatum sola voluntate perpetretur, non video quomodo juste infanti recens animato vel nato peccatum imputetur; praesertim cum nullam voluntatem peccandi habeat, nullamque justitiam facere vel intelligere praevaleat?--M. Infans recens animatus vel natus, tribus de causis reus existit. Primo; quia naturalem justitiam non habet, quam Deus primo homini contulit. Secundo, quia debitor satisfaciendi pro temeritate desertionis existit. Tertio, quia miserias incurrendo se inutilem suo Domino fecit. Omnis autem homo angelis adaequandus justus nasci debuit, sicut Deus constituit. Sed quia hanc Adam dese
Abbreviated transcription (Latin):
uolucres aut̃ in tenuiorẽ aque ⁊ aeris sustulit partẽ. Tertia
Ae bestias ⁊ hominẽ de ułtimo elem̃to id.ẽ. detra condidit.
nimata nob̃ quidẽ sunt insensibilia. ⁊ quasi mortua. deo
ante om̃ia uiuunt. ⁊ oĩa creatorẽ sentiunt. Celũ qͥipe eñ sen¬
loca sui cursis menarrabilit̾ seruando repetunt. Terra sen¬
it. qͥa semꝑ certo tẽpore fructus ⁊ germina ꝓducit. flum
na sentiunt: qͥa adloca unde fluuit semꝑ redeunt. Mare ⁊
tui sentiunt. qͥa addeiꝰ imꝑium resurgunt. Infermuis sentiti
qd drꝰ. factũ est uesꝑe ⁊ mane: m. Uesꝑe. ẽ. finis ia consũma¬
t ĩio otomati oꝑis. Mane aut̃ incipientis ułpotiꝰ oulman¬
nũ posuit. ad quod palatiũ p̃destinaint quendã ceitũ mi¬
merũ electoꝵ militũ. quẽ nec liceret excedi.⁊ quẽ necesse
eẽt compłi. Porro hũc uumerũ uoluit constare exangłis
hominib Ipsũ autẽ mimerũ determinauit madecẽ hͥouẽ¬

Expanded text:
est aer, sustulit. Tertia die bestias et hominem de ultimo elemento, id est de terra, condidit. D. nimata, nobis quidem sunt insensibilia et mortua; Deo autem omnia vivunt, et omnia creatorem suum sentiunt. Coelum quippe eum senloca sui cursus invariabiliter servando repetunt. Terra eum sentit, quia semper certo tempore fructus et germina producit. Flumina eum sentiunt, quia ad loca unde fluunt semper redeunt. Mare eteum sentiunt, quia ad ejus imperium resurgunt. Infernus eum sentit, est finis jam consummati imo ordinati operis, mane autem incipientis vel potius ordinannum, constituit. Ad quod palatium praedestinavit quemdam certum numerum electorum militum, quem nec liceret excedi, et quem necesse esset compleri. Porro hunc numerum voluit constare ex angelis et hominibus. Ipsum autem numerum determinavit in decem, nov
Abbreviated transcription (Latin):
fuit lux nr̃aꝵ mortiũ. Unã abstulit: alt̾am ad exerciiũ
electis reliquit. quã denuo ueniens exterminabit .s. de am¬
Quo uenit anima ciꝰ post mortẽ: a. Incelestẽ ma xp̃i.¬
Qua hora angłs egiptũ uastauit. ea hora id ẽ. mectia note ip̃s
infernũ despoliauit: ⁊ cũ tumpho inde rediens raptosinde
inparachso collocanit. corpꝰ insepulcro uifitaurt. qͦd de mor¬
mortis usꝙ adhorã resurrectionis in inferno cũ electis fuerit
nnde cũ es abiens resurrexerit .s. de resurrertiom.¬

Expanded text:
um, quarum unam abstulit, alteram ad exercitium electis reliquit, quam denuo veniens exterminabit. D. Quo ivit anima ejus post mortem?--M. In coelestem qua hora angelus Aegyptum devastavit: ea hora, id est, media nocte, Christus infernum despoliavit; et cum triumpho inde rediens, raptos inde paradiso collocavit, corpus suum in sepulcro visitavit, quod de mormortis usque ad horam resurrectionis in inferno cum electis fuerit; et inde cum eis abiens resurrexit. 23. De circum
Abbreviated transcription (Latin):
aut totus mmindus int̾ibit. int̾ficeres eũ ut saluares mundũ¬
d. lequaquã o Q nare : o. Ania tuta eiꝰ longe digior uide¬
retur q̃m insim mundi ⁊ tale piaculũ uiderer cõmiter
or infinitis mundis i ta mors eiꝰ longe p̃ciosior fuit inninerabui¬
b mundis. ⁊ ideo sufficit ad redemptionẽ omiiũ. s. aluia de¬
oe s uadragiita .d. Quare:m. Ut quatuor partes mundi quem
decalogo legis erant mortue: uiuificaret.d. Qin crucispxert¬

Expanded text:
salvares mundum? Nequaquam. Quare? Quia ejus vita longe dignior videretur, quam infiniti mundi, et tale piaculum viderer committere or infinitis mundis, ita mors ideo longe pretiosior fuit, innumerabilibus mundis; ideo suffecit ad redemptionem omnium. Quot --M. Quadraginta. D. Quare?--M. Ut quatuor partes mundi, quae in decalogo legis erant mortuae, vivificaret. D. Qui crucifixer
Abbreviated transcription (Latin):
alii ne feceris. & illud. Nullus uult pati furtũ. adulteriũ.
homicidiũ. ñ faciat ulli. Cũ hoc homines in ꝑximo sꝑnunt
deo qͥ ẽ dilectio contradicunt. Quãius nullus sit in orbe an¬
gulus ubi notus ñ sit ds̃. cũ mercatus grã uel alt̾ns rei in
alas ⁊ millas t̾ras ubi ds̃ colit᷑ mixtihomines eant. ⁊ que
udeo faciunt mala:m. Qui ignorat: ignorabit᷑. Qui enm
dm̃ infide ⁊ oꝑe ut gentes ignorat. hũc ds̃ ut hostẽ suum
dãpnat. Qui aut̃ ꝑfidẽ dm̃ nouerunt. s uoluntatẽ eius
simplicit᷑ ut rustici ignorant. si dãpnant᷑: ñ tam̃ grauit
scire possunt. s ꝑmalitiã scire dissimulant. ut clerici du
multis. Qui uͦ bona andire nolunt. ⁊ que debent facere
discere contẽpnunt: duplici animaduersioni subiacebt̃.
Primo: ꝓ contumelia qͦd scient̃ peccant. scło ꝓcontẽptu
qͦdbonũ discere recusant: ut dr. Reuelabt̃ celi iniqͥtatẽ
illoꝵ. ⁊ t̾ra aduersus eos consurget indie furoris dñi qͥ

Expanded text:
alii ne feceris . Nullus vult pati furtum, adulterium, homicidium; non faciat ulli. Cum hoc homines in proximo spernunt, Deo, qui est dilectio, contradicunt; quamvis nullus sit in orbe angulus ubi non sit notus Deus, cum mercatus gratia vel alterius rei, in illas et illas terras, ubi Deus colitur, mixtim homines eant, et quae rant et bona, et ideo faciunt mala?--M. « Qui ignorat, ignorabitur. » Qui enim Deum in fide et opere, ut gentes, ignorat, hunc Deus ut hostem suum damnat. Qui autem Deum per fidem noverunt, sed voluntatem ejus simpliciter, ut russcire possunt, sed per malitiam scire dissimulant, ut clerici et monachi, durmultis . Qui vero bona audire nolunt, et quae debent facere discere contemnunt, duplici animadversioni subjacebunt. Primo, pro contumacia, quod scienter peccant; secundo, pro contemptu, quia bonum discere recusant, ut dicitur: Revelabunt coeli iniquitatem illorum, et terra adversus eos consurget in die furoris Domini, qui
Abbreviated transcription (Latin):
SQt om possunt adinoscr᷑ m. Qui in bonis actib̾ usꝙ infi
tentiã ꝓsilierit: ⁊ inhac usq infinẽ ꝑdurauerit. hic de
p̾cestinatiserit. Qui aut̃ innialis ꝑdurat. uł bona agẽs
hec relmquit. ⁊ mala ꝑpetrat. ⁊ his usq infinẽ infisnt.¬
Ac reybis utiq existit. d.Simillus potest saluari. inisipde
cis mbonũ. etiã ipsa peccata. Nam post grauia facinor a:
humiles ert. ⁊ de sua saluatione uberiores laudes deo re¬
ferunt. Rexbi aut̃ ꝓpt̾ electos st̃ creati ut ꝑ eos iiuir
nitib ererteaut. ⁊ auiciis corrigaut᷑. ⁊ eoꝵ collatione glosiores
appareant.⁊ cũ ros intorm̃tis uid̾nit. desua euasione tinos
graudeant. Qui etiã ꝓpt̃ se psos iuste ꝑeunt. cũ matĩ sra¬

Expanded text:
o possunt dignosci?--M. Qui in bonis actibus usque intentiam prosilit, et in hac usque in finem perduraverit, hic de praedestinatis erit. Qui autem in malis perdurat, vel bona agens haec relinquit, et mala perpetrat, et his usque in finem insistlus potest salvari, nisi praeillis in bonum, etiam ipsa peccata. Nam post graviora peccata humiliores erunt, et de sua salvatione laudes Deo referent. Reprobi autem propter electos sunt creati, ut per eos in tutibus exerceantur, et a vitiis corrigantur, et eorum collatione gloriosiores appareant; et cum eos in tormentis viderint, de sua evasione amplius gaudeant. Qui etiam propter seipsos juste pereunt, cum malum
Abbreviated transcription (Latin):
alt sit quã fit concessũ. Que tam̃ in laudẽ di uertunt. cũ abes
uiste pumunt᷑. Sicut enĩ mꝑator. ẽ laudabilis. qͥ militessuos
cemiuierat. ita. ẽ. etiã laudabilis. ĩ mo multo laudabilior qͥ d
ꝯ̾aones ⁊ latrones dampnat. Itautiꝙ sic ds̃ in saluatione mis¬
tos glificatur. sic inꝑditione impioꝵ ꝑoĩa laudat᷑. s De ma
qs bonos amare malos octio hab̾e:m. Cuncta ds alligie. que
ereauit s ñ cuncta i uno loco locaiit. Sicut eñ pictor om̃s
colores cͥiligit. s quosdã pre aliis eligit. ⁊ unũ quẽꝙ apto loco
ponit. ita as̃ umĩquẽ ꝙ sibi conuementi loco disponit. Ico
r eos dilige. quos in celesti palatio recipit. illosaut̃ odisse:
qͥs in infernali carcere mergit.d. de libero arbitrio.¬
posse bouũ uł malũ. hoc in paradiso habuit homo liberũ.
test msi eũ subsequat᷑. De apostatis. Quiddicis de eis
qui słm relinquunt. religionis habitũ sumunt. transas¬

Expanded text:
 ab eo juste puniuntur. Sicut enim imperator est laudabilis, qui milites suos remunerat; ita est etiam laudabilis, imo laudabilior, qui praedones et latrones damnat. Ita utique sicut Deus in salvatione justorum glorificatur, sic in perditione impiorum per omnia laudatur. D.  bonos, malos odio habere?--M. Cuncta diligit Deus quae creavit; sed non cuncta in uno loco locavit. Sicut pictor omnes colores diligit, sed quosdam prae aliis eligit, et unumquemque apto loco ponit; ita Deus unumquemque sibi convenienti loco disponit; ideo dicitur eos diligere, quos in coelesti palatio recipit; illos odisse, quos in infernali carcere mergit. 3. De libero arbitriobonum vel malum. Hoc in paradiso homo habuit liberum; e, nisi eum subsequatur. D. Quid dicis de his qui saeculum relinquunt, religionis habitum sumunt, et transac
Abbreviated transcription (Latin):
nascunt᷑: o Nichil omnino si fuerint baptisma consetuti.
he nee tcico nocet si furatũ ꝑfurẽ suerit seminatã em hb¬
cent peccata parentũ filis. uł ecomu̾so filioꝵ parentibꝰ.¬
M Scͥptam ẽ. Pat̃ ñ portabit iniquitatẽ sili ⁊ fili non
portabit inquitatẽ patͥs. Sifilũ parentibꝰ inmcis con
seuserint. aut parentes filios ab his ꝓhibe ñ poterint.
mil nocebunt peccata alterutroꝵ. sic̃ nec iosie nocint.¬
qd prauũ parentẽ habuerit. ⁊ rursũ ñ nocuit qͥa nedã
funi geniuit. Si aũ parentes filiis uł filii parentibꝰ consẽ¬
malis dampnabunt᷑ .O. De illicito conuigio.¬

Expanded text:
nascuntur?--M. Nihil omnino, si fuerint baptisma consecuti; sicut nec tritico nocet, si furatum per furem fuerit seminatum. D. Nocent peccata parentum filiis, vel filiorum parentibn portabit iniquitatem filii, nec filius portabit iniquitatem patris . Si filii parentibus in malis non consenserint, aut parentes filios suos ab his prohibere non potuerint, nihil nocebunt peccata alterutrorum alterutris; sicutt rursum non obfuit quod nequam filium genuit. Si autem parentes filiis, vel filii parentibus consenmalis damnabuntur. 16. De connubio
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ p̃cipuit. ñ eis s dño obediendũ. Dicunt enĩ ⁊ ñ facrunt.
bi uͦ unꝑant malũ contẽpnendist̃. quia obedire oportet dõ
magis quã hominib .d. Possunt soluere uł ligare:mn Si ab ecła
publico iudicio separati ñ sint. quãitis ipsi fortit᷑ ligati sint.
Quã diu uidas cũ apłis fuit: ut amicus apparuit. Ita isti quã
dii suut in cõmiunone scẽ eccłie. omĩa sacram̃ta ꝑ eosra¬
ta facta st̃. Si seclusi fuerint: quecũq egerint erunt ir
Exite de medio eoꝵ popłe meus. ne participes sitis corment
tio ñ potest corꝑaliter fieri nec deb&. quia si boni amalis
separenf᷑. iam nemo ad bonũ ꝑ eos conuertit᷑. In quibdã
tam̃ st̃ deuitandi p̃cipue iconuriuo. ⁊ inseruicio di ut
dr Nec cũ huiꝰmodi cibũ sumere. fugiendi sunt mente et
uoliutate: ne consentiat᷑ oꝑib eoꝵ .s. Qualit̃ fit consensuꝰ
quaiiis mali quãddru abeccłia publice ñ sunt segregati: n fẽ

Expanded text:
piunt, non eis, sed Domino obediendum est: dicunt enim, et non faciunt . Ubi malum imperant, contemnendi sunt; quia obedire oportet Deo magis quam hominibus . D. Possunt solvere vel ligare?--M. Si ab Ecclesia publico judicio separati non sunt, quamvis ipsi fortiter alligati sint, Quamdiu Judas cum apostolis fuit, ut amicus appdiu sunt in communione Ecclesiae, omnia sacramenta per eos facta erunt rata: si exclusi fuerint, quaecunque egerint, erunt irrExite de medio illorum, popule meus, ne participes sitis poenis ettio non potest corporaliter fieri, nec debet; quia si boni a malis separantur, jam nemo ad bonum per eos convertitur. In quibusdam tamen sunt devitandi, praecipue in convivio, et in servitio Dei, ut r: Nec cum hujusmodi cibum sumere . Fugiendi sunt mente et voluntate, ne consentiatur operibus eorum. D. Qualiter fit consensus quamvis mali, quamdiu ab Ecclesia publice non sunt segregati, non sunt
Abbreviated transcription (Latin):
obedientiã ut dr̃. factus ẽ. obediens pat̾ usq admortẽ.s. Ere¬
git abeo pat̃ mortẽ: m. Minime .B. Cur occiderunt eũ nidei
hoc uoloate audire.M. Quia iusticiã uiuendo ⁊ ueritate iocen¬
do uideclinabilit teiuit. hanc obedientiã humaiitas ai¬
umnitati debuit hanc d̃s ab omni rationali ciratura exigt li

Expanded text:
edientiam, ut dicitur: Factus est obediens Patri usque ad mortem . D. Exegit ab eo mortem Pater?--M. Minime. D. Cur occiderunt eum Judaei? Hoc volo a te audire?--M. Quia justitiam, vivendo et veritatem docendo, indeclinabiliter tenuit; hanc obedientiam humanitas nitati debuit, hanc Deus ab omni rationali exigit creatura. D.
Abbreviated transcription (Latin):
arbore comedit.s Qunid fuit magnũ comedisse ponuin
am giaue piaculũ ut toto mundo rectum ñ possito
hor ꝓba M. Iustũ ne iuidetur ut homo obediat chiuintr
luntati.d Nichil omnino iustiꝰ quã ut om̃is creafatauo¬
nalis nichil ominno ĩponat uoluntati creatoris mn fepo

Expanded text:
arbore comedit. D. Quid magni fuit comedisse pomum?--M. Tam grave piaculum fuit, ut toto mundo redimi non posset. D. Hoc proba.--M. Justumne tibi videtur ut homo obediat divinae voluntati? D. Nihil justius, quam ut omnis creatura rationalis nihil omnino praeponat volun
Abbreviated transcription (Latin):
popłm exemplo occidunt. ⁊ hec omĩa temere defendunt:
hii tales sunt dñi traditores. simul ⁊ crucifirores .u. ꝓba.¬
m. Qua causa debent sacerdotes missas celebrare:o. dei
cansa soliꝰ. ⁊ sue salutis. atq totiꝰ eccł̃ie. m. S ipsi lucri causa
oebiant. ut uidelicet ⁊ ab hominibꝰ honorent᷑. ⁊ temporalibꝰ
dunt. sũ si sordidis manib ⁊ polluta conscientia illua
totus peue popłs cũ eis subiit interitũ. Unde patet qͥ tqͣt

Expanded text:
pulum Dei occidunt, et omnia haec temere defendunt, hi tale sunt Domini traditores simul et crucifixores D. Qua causa debent sacerdotes missam celebrare? --M. Dei solius causa et suae salutis, atque totius Ecclesiae. Sed ipsi lucricausa celebrant, ut videlicet ab hominibus honorentur, et temporalibus tradunt? Cum vero sordidis manibus, et polluta conscientia, illumtotus pene populus cum eis subiit interitum, quia faciebant cont
Abbreviated transcription (Latin):
liu uequeat. quantũ mipsis ẽ polluunt. cũ indiscrete ue¬
lut aliũ panẽ sumunt. Oratio eoꝵ ñ suscipit᷑. s fiet mpec¬
corpus xp̃i ñ sumunt. s uidiciũ sibi manducant i bibum
Corpus autẽ xp̃i ꝑ manꝰ angłoꝵ incelũ defert᷑. catbo uͦ
insauabile .s. Nonne uidas actepit idẽ quod petris: llequa¬
quã Quia petrus dnm̃ dilexit: ideo acceptũ sacramentũ¬

Expanded text:
lui nequeat, quantum in ipsis est, polluunt, cum illud indiscrete velut alium panem sumunt. Oratio eorum non suscipitur, sed fiet in peccorpus Christi non sumunt, sed judicium sibi manducant et bibunt. Corpus autem Christi per manus angelorum in coelum defertur, carbo vero insanabile. D. Nonne Judas idem accepit quod Petrus?--M. Nequaquam: quia Petrus Dominum dilexit: ideo acceptum a Domin
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ habet. quantũ ad fuiꝑsonã plenissimũ. quantũ ad
corpꝰ suũ qd ẽ. eccłia. adhuc minime. Adhuc enĩ ñ sunt
omĩa subiecta sub pedib eiꝰ. aiudeis enĩ adhuc blasphema¬
tur. agentib subsannat᷑. ab ħeticis dilaniat᷑. amalis xa¬
nis inpugnat᷑. in menbris etiã suis cotidie patit᷑. Cũ hec
omĩa ad se colleg̾it.: tũc plenũ gaudiũ habebit .s. de eccł̃a¬

Expanded text:
 habet: Quantum ad suam personam, plenissimum; quantum ad corpus suum, quod est Ecclesia, minime. Adhuc enim non sunt subjecta omnia sub pedibus ejus. A Judaeis enim adhuc blasphematur, a gentibus subsannatur, ab haereticis dilaceratur, a malis christianis impugnatur. In membris etiam suis quotidie patitur. Cum haec omnia ad se collegerit, tunc gaudium plenum habebit. 27. De
Abbreviated transcription (Latin):
Quam mercedẽ habent. qui hoc digne tractant:m. Du¬
plici p̃mio remimerabunt᷑. Una corona quia hoc cũ uene¬
ratione tractant. Alt̾a quia se ad hoc moribꝰ dignis coap¬
ed dehis quid sentis qui hoc indigne ⁊ contra canonum
instituta agunt:m. Qui contra iusfasq publice informca

Expanded text:
Quam mercedem habebunt qui hoc digne tractant? --M. Duplici praemio remunerabuntur: una corona, quia hoc cum veneratione tractant; altera, quia se ad hoc dignis moribus coape his sentis qui hoc indigne et contra canonum statuta agunt?--M. Qui contra jus fasque in a
Abbreviated transcription (Latin):
uinigne coquif᷑. ita xp̃s incamino passionis assat᷑. qͥ panis
iustis compaginat᷑. quod prelo crucis torquet᷑. qͣd uimnũ insan
guinẽ ut anima nr̃a que insanguine. ẽ ꝑ hoc unuficetur.
dsiũ species pamis ⁊ uini uideat᷑. quomͦ caro ⁊ sangiis p̃dica¬
tur:m. Cũ uerũ sit illud qͦd maria genuit. qͣd incruce peps¬
dit. qͥd celos penetiauit speties ideo panis tuim remansit¬
quia si tu purũ ut uere.ẽ. sanguinẽ delatẽ stillantẽ cerñes.
hunc labiis contingere abhorreres. ⁊ ut maius meritũ ha¬
beres. cũ non uisu s intellectu cerneres . D. Que ẽ. salus in hoc :¬
transferamur. d. habent plus scĩtatis qͥ plus accipiunt:
M Ut de mainia dr. qui plus collegit: ñ habuit plus. nec qͥ
minus collegit: minꝰ habuit. ita om̃s equalit᷑ sumunt. et
unꝰquisq totũ di agnũ comedit. ⁊ tam̃ integer incelo ꝑ¬

Expanded text:
igne coquitur, ita Christus in camino passionis assatur. Qui panijustis compaginatur, quod in praelo crucis torquetur; quod vinum in sanra, quae in sanguine est, per hoc vivificetur. D. Cum species panis et vini videatur, quomodo caro et sanguis praedicatur?--M. Cum vere sit illud quod Maria genuit, quod in cruce pependit, quod coelos penetravit, species ideo panis et vini remansittu, si purum ut vere est sanguinem de latere ejus stillantem cerneres, hunc labris attingere abhorreres; et ut majus meritum haberes, cum non visum sed intellectum crederes. D. Quae est salus in hoc?-transferamur. D. Habent plus sanctitatis, qui plus accipiunt?-- M. Ut de manna dicitur: Qui plus collegit, non plus habuit, nec qui minus collegit, minus habuit : ita omnes aequaliter sumunt; et unusquisque totum Agnum comedit, et tamen integer in coelo p
Abbreviated transcription (Latin):
corpus eiꝰ. ⁊ electi menbra:m. Ut corpiis capiti inħet. ⁊abeo
pite gubernant᷑. Cuiꝰ capitis oculi sunt ꝓpħe. qui fut᷑a pre¬
uiderunt. St̃ apłi qui alios de uia erroris ad lumen iusti¬
cie deduxerunt. Aures st̃ obedientes: nares discreti. fleg¬
ina qd ꝑ uares eicitur: heretici. qͥ uidicio discretoꝵ decapi¬
te xp̃o emungunt᷑. Dñis sunt doctores: dentes sacre sc̃ptu¬
re expositores. manꝰ eccłie defensores. pedes: eccłiam agri¬
ecclie onerant. quos ꝑ mortis egestionẽ demones ut porci

Expanded text:
corpus, et electi membra? Sicut corpus capiti inhaeret et ab eo rpite gubernantur. Cujus capitis oculi prophetae, qui futura praeviderunt; sancti apostoli, qui alios de via erroris ad lumen justitiae deduxerunt. Aures sunt obedientes, nares sunt discreti; flegma quod per nares ejicitur haeretici, qui judicio discretorum de capite Christi emunguntur. Os sanctos doctores, dentes sacrae Scripturae expositores, manus Ecclesiae defensores, pedes agricolae EEcclesiae onerant, quos per mortis egestionem daemones ut porci
Abbreviated transcription (Latin):
rent qͥd ꝑeos uerba illa sonarent .s. Quare magis ꝑserot̃
iubricos luxuria .d. fuit scientia boni ⁊ mali millo po.¬
mo M. Nonmpomo s in transgressione. ante peratum
cñ sciuit homo bonũ ⁊ malũ. bonũ ꝑ exꝑientiã.: malũ ꝑ
scientiã. Post pecc̃m autẽ scunt malũ ꝑ expientiã. bonũ
tantũ ꝑscientiã. D. Iascerent᷑ mali inparadiso: o. Tantũ¬
mͦ electi .s. Suare ñc nascuntur:m. Propt̃ electosut exer¬
horas.d. Cur ñ chuitius: m. Qua mox ut mulier fuit
imposuit nomina animalib. hora sexta iulier forma
Quid fuit cherubi ⁊ flammeus gladiuse Gladius fuit
igneus murus. qͦ post peccatũ circũdatus ẽ. paradisus.
Cherubin uͦ angłica custodia ut ⁊ ignis corꝑa aarceret.

Expanded text:
rent quid per eos verba illa sonarent. D. Quare magis per serplubricosos luxuria. D. Fuit scientia boni et mali in illo pomo?--M. Non in pomo, sed in transgressione. Ante peccatum enim homo scivit bonum et malum: bonum per experientiam, mscientiam; post peccatum autem scivit malum per experientiam, bonum tantum per scientiam. D. Nascerentur mali in paradiso?--M. Tantummodo electi. D. Quare nunc mali nascuntur?--M. Propter electos, ut exerhoras. D. Cur non diutius?--M. Quia mox ut mulier creatimposuit nomina animalibus; hora sexta mulier formatQuid fuit cherubim, vel flammeus gladius?--M. Gladius fuit igneus murus, quo post peccatum circumdatus est paradisus; cherubim vero angelica custodia, ut ignis corpora arderet,
Abbreviated transcription (Latin):
crudelit̃ oppͥmunt ppłm. atrotiora supplicia p̃aliis habe¬
bunt. quia durissimũ iudiciũ fiet inhisqui p̾sunt. ⁊ iu¬
diciũ sine miscłia ei qui ñ fecit misccłiam .b. de electis.
um electi ñ sint de mundo. cur cũ reꝓbis patiunt᷑ aduer¬

Expanded text:
crudeliter populum opprimunt, atrocia supplicia prae aliis habecrudeliter populum opprimunt, atrocia supplicia prae aliis habebunt, quia durissimum fiet judicium his qui praesunt , et: Judicium sine misericordia ei qui non facit misericordiam . 8. Cur electium electi non sint de mundo, cur cum reprobis patiuntur adver
Abbreviated transcription (Latin):
nde sunt dignitates:m. adeo utiꝙ sunt dignitatib
bom potestates sorciunt᷑. iã suꝑius dictũ est .d. Quã senten¬
tiam ꝓfers de his qͥ easennnt uł uendunt:m. Qmi ease¬
munt: cũ simone interitũ subibunt. Qui nͦ uendunt. cũ
giezi leprã antine incurrunt. d. De prelatis ecclesie.¬
Habent maius mericũ apud dm̃:m. Ordo officis aut dig
No bene pͣsunt: tot p̾mia p̃ aliis hereditabunt. qͣt anime
ꝑeos salue fient ut dłr. Suꝑ omĩa bona sua constituet eũ.
Siautẽ subditis nerbũ salutis subtrahunt. ⁊ eosinfoueam
neglexerunt ut dr. Cui plus cõmittit᷑: plus ab eo exigetur.
& iterũ. Potentes potenter torm̃ta patient᷑. De prelatis secu¬
Iui autẽ in scłarib p̃lati sunt. ut reges ⁊ iudices. si larib¬
iuste iudicant. ⁊ subiectos clementer tractant. maiorem
głam p̃aliis ainsto indice ło consequent᷑. quia qͥbene mi¬
nstrant bonũ gractũ sibi acquirunt. Si aut̃ inuiste et

Expanded text:
nde sunt dignitates?--M. A Deo sunt utique nde sunt dignitates?--M. A Deo sunt utique boni potestates sortiantur, jam superius dictum est. D. Quam sententiam profers de his qui eas vendunt vel emunt?--M. Qui eas emunt, cum Simone interitum subibunt; qui vero vendunt, cum Giezi lepram animae incurrunt. D. Habent praelati majus meritum apud Deum?-- M. Ordo officii aut dignunt, quot animae per eos salvae fiunt, ut dicitur: Super omnia bona sua constituet eos . Si autem subditis verbum salutis subtrahunt, et eos in foveam neglexerunt, ut dicitur: Cui plus committitur, plus ab eo exigitur . Et iterum: Potentes potenter tormenta patientur . Qui autem in saecularibus praelati sunt, ut reges et judices, si juste judicant et clementer subditos tractant, majorem gloriam prae aliis a justo judice Deo consequentur: « quia qui bene ministrant, bonum sibi gradum acquirunt. » Si autem injuste et
Abbreviated transcription (Latin):
iocundant᷑ p̃ciosa ueste głantur. pecuma etiã magnificis
edificiis exaltant᷑: E contra boni hic carceribꝰ includuntur.
uerberib tundint᷑. fame ⁊ siti ⁊ alis cruciatibꝰ affligunt᷑:¬
o. Cũr fortuna malis ꝓsꝑa arriserit. ⁊ eoscopia de suo cor¬
nuhis bouis que enumerasti replet. ttinc assimilant᷑ pisci qͥ
morens bamũ gratulat᷑ s hoc tripudio de aqua tractes
enecat aut illi cui poculũ mellis p̃betur. ⁊ post sine sinea¬
marũ mare epotare coget᷑. llam ꝓ epusis replebunt᷑ ut ile
liues absurthio amaritudinis ꝓmulierã amore susphuo
fetore. ꝓuestiũ nitore induentur confusione. ⁊ ꝑpecuniui
edificiis hereditabunt umbras in infernalib antris. Una
d̃r. Ducunt in bomis diessuos. ⁊ inꝓuncto ad inferna descẽ¬
dent. Porro boni quos asseris huiꝰ modi incõmodis affici. si¬
milesst̃ illi qui piꝑ uł aliam herbã amarãgustu p̃libat.
leticiã. ꝓ fame ⁊ siti ñ esurient neq sitient ampliꝰ. ꝓciu

Expanded text:
jocundantur, pretiosa veste gloriantur, pecunia ac magnificis aedificiis exaltantur. Econtra, boni hic carceribus includuntur, verberibus tunduntur, fame et siti et aliis cruciatibus affliguntur?--M. Cum fortuna malis prospera arriserit, et eos copia de suo cornu his bonis quae enumerasti repleverit, tunc assimulantur pisci qui mordens hamum gratulatur, sed hoc tripudio de aqua tractus enecatur, aut illi cui poculum mellis praebetur, et post sine fine amarum mare epotare cogetur; nam pro epulis replentur, ut ille dives, absinthio amaritudinis; pro mulierum amore, sulphureo foetore; pro vestium nitore, induentur confusione; pro pecunia et aedificiis, haereditabunt vermes in infernalibus antris; unde dicitur: « Ducunt in bonis dies suos, et in puncto ad inferna descendunt . » Porro boni, quos asseris hujusmodi incommodis affici, slmiles sunt illis qui piper vel aliam herbam amaram gustu praelibant, laetitiam; pro fame et siti, « non esurient neque sitient ampliu
Abbreviated transcription (Latin):
qua futura oĩa p̾sciuit. ĩ mo inspexit ut p̃sentia. DSideus
nerinit. que unquã contigert᷑. uł adhuc fut᷑a st̃. m Due
necessitatesst̃. una necessaria. ut solẽ inoriente orri ue
diẽ nocte sequi. alt̾a uoluntaria. ut hominẽ ambulare
nł sedere Que ds̃ uult ut fiant. ut celũ tra. ineintabile est uõ
enenire. h ꝑ omĩa neceẽ.ẽ. ita conting̾ẽ. Que aut̃ tantũ fie

Expanded text:
nia futura praescivit, imo aspexit ut praesentia. D. Si Deerint quae unquam contigerunt vel adhuc ventura sunt?--M. Duae necessitates sunt: una naturalis, ut solem in oriente oriri, vel diem noctem sequi. Altera voluntaria, ut aliquem ambulare, vel sedere. Quae Deus vult ut fiant, ut coelum et terram, inevitabile est non evenire, sed per omnia necesse est ita contingere. Quae autem fie
Abbreviated transcription (Latin):
ram ꝓmissionis. ita ipse popłm ei fideliũ de diabolo ⁊ in¬
feruo lib̾ans. adregnũ duxit beatitudmis. Unde ⁊ post
septẽ annos reuertit᷑ ad t̾ram isrł. quia ꝑseptẽ dona sp̃e sc̃i
reduxit nos de mundo ad celestẽ ierłm. de cessatione ⁊p̃i
ł hoc gͦ exemplũ pbebat ne quis ante legittimã etatem
adbaptisma sc̃ĩficaret . O. Cur maqua baptiratus ẽ:a.aqui
contiaria ẽigni Quid ẽ peccatũ nisi ignis: Sicut in animo
ira. ita in carne concupiscentia. unde ⁊ inigne suppliciipu¬
mit̃. Uehic ignis extinguat᷑: inaqua baptizat᷑. est ⁊ aluso. As
nbaptismate sordes peccatoꝵ abluit sitĩ anime uerbo di ie¬
stringit. ymaginẽ dĩ ꝑculpã amissam restituit .s. De pulcri
hominũ erat corpore pulcher: m. Scd̾n naturã talis erat qͥ¬
lis inmonte discipulis apparuit. S quia hoĩes eiꝰ claritatẽ fer

Expanded text:
romissionis, ita ipse populum fidelium de diabolo et inferno liberans, ad regnum duxit beatitudinis: unde et post septem annos revertitur ad terram Israel; quia per septem dona Spiritus sancti reduxit nos de mundo ad coelestem Hierusalem. D. r hoc igitur exemplum praebebat ne quis ante legitimam aetatem ad baptisma sanctificaret. D. Quare in aqua baptizatus est?.--M. Aqua contraria est igni. Quid est peccatum, nisi ignis? Sicut in animo ira, ita in carne concupiscentia; unde et igne supplicii punitur: ut hic ignis exstinguatur, in aqua baptizatur. Est et aliud: Aqua Spiritus sancti in baptismate sordes peccatorum abluit, sitim animae verbo Dei restinguit, imaginem Dei per culpam amissam restituit. 21. De Christhominum , erat corpore pulcher? --M. Secundum naturam talis fuit qualis in monte discipulis suis apparuit. Sed quia homines ejus claritatem fer
Abbreviated transcription (Latin):
inferiorẽ possidebit. Nullus tam̃ plus laborare poterit
quã eũ dimina grã adiuuerit. Nec aliã mansionẽ quis
habituriis erit. quã eam ad quã ante mundi exordiũ
porsdmatus fuit. quia ñ uolentis neq currentis. s de
imserentis ẽ. Ita millus reꝓboꝵ quicqͣm plus facere ia

Expanded text:
inferiorem possidebit. Nullus tamen plus laborare poterit, quam cum divina gratia juverit. Nec aliam mansionem quis habiturus erit, quam eam ad quam ante mundi exordium praeordinatus fuit: quia non volentis, neque currentis, sed Dei est miserentis . Ita nullus reproborum q
Abbreviated transcription (Latin):
ant. Ubi autẽ uesciunt᷑ ꝓpt̾ electos qͥ int̃ eos latent. comuier
quo adiisꝙ ille cũ uentil abro ueniat. qui grana depaleis
excutiat. zizaniis igni traditis triticũ inhorrea fua recon¬
dat .s. Segregatũ ab omni malo collocet te ds bone magi¬
Lignorantie mibilo: tanto ꝑte alustratus fũ scientie ra¬
lio. Queso itaq decus eccłiȩ ut liceat mn adhuc aliqua quere¬

Expanded text:
ant . Ubi autem nesciuntur, propter electos, qui inter eos latent convertenquoadusque ille cum ventilabro veniat, qui grana de paleis excutiat, et zizaniis igni traditis triticum in horrea sua recondat. D. Segreget te ab omni malo, et collocet te Deus, magiignorantiae nubilo, tanto per te illustratus sum scientiae radio. Quaeso itaque, decus Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
oblo perco uoitari uolut.s. Contigit aliqͥd miri eo nisente¬
y depte spec alia miracula .i. Que fuerunt ar. Ese nhento
turulus aureus uelpurpureus cura solẽ claruit. fons ole de
des erupit. par maxima fuit. Uiuersus orbis adcensũ est
lescptus numerus ad xxͫx milia hominũ qͥ dñm iretulait᷑¬

Expanded text:
git aliquid miri eo nascente?--M. Septem specialia miracula. D. Quae fuerunt illa?--M. rculus aureus, vel purpureus, circa solem claruit. Fons olei de terra erupit. Pax maxima fuit. Universus orbis ad censum est descriptus. Numerus ad triginta millia hominum, qui Dominum recusa
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ceptũ ẽ ñ facere. aut alit̾ quã p̃ceptũ ẽ agere sic̃ nec matũ
Aliquid. nisi bono id. ẽ gaudio carere. Qł̃ saltẽ uocabulũ ha¬
bet ad̃o. tali mͦ habet. cũ fit ꝑillã substantiã quã fecit as.
Iuste uͦ dampnat eos ds̃ . id. ẽ ñ dat eis gaudiũ. qui ñ facuit
Quis ẽ. auctor peccati: m. Ipse homo. incentor u diabolus . d.
uiꝰ est toto itindo A uicqͥd autẽ mali uł peccati agit᷑ totum
naom pbat᷑ . s. Q uia dicis: homicidiũ ⁊ adult̾ium nẽ mali:¬

Expanded text:
ptum est non facere; aut aliter quam praeceptum est agere: sicut nec malum est aliquid, nisi bono, id est gaudio carere. Quod saltem vocabulum habet a Deo, tali modo habet, cum fit per illam substantiam, quam fecit Deus. Juste vero damnat eos Deus, id est non dat eis gaudium, qui non faciunt Quis est auctor peccati?--M. Ipse homo, incentor vero diabolus. 2vius est toto mundo. Quidquid autem mali vel peccati agitur, totum comprobatur, D. Quid dicis? homicidium vel adulterium non
Abbreviated transcription (Latin):
genunt eñ ai. Siue sorde ⁊ sine dolore. Clausaeni ianura: hai¬
samui uteri introiutt. humanã naturã sibi comuipeit elau¬
la porta ut sponsus de chalamo exiuit. dUur nouẽ mneules
clausus fuit inutero: o. Ut homines qͥ erant clauli mins
seris huiꝰ mindi siue inferm reduceret ad consortiũ no¬
ue ordimi angłoꝵ .d. Qua hora natus ẽ. m. Media nocteurt.
aicit᷑ ĩ nor mediũ iter hab̾et. sermo tuus aregalib se
dib uenit .i.Ctir iinocdte: m. P rimo quia occultus uenit. demde
ut eos qͥ uinocde erant erroris adlucẽ ꝑduceret uentatitus

Expanded text:
genuit? Sine sorde et sine dolore. Clausa enim janua; thalamum uteri introivit, et humanam naturam sibi conjunxit; clausa porta, ut sponsus de thalamo processit. Cur novem menses clausus fuit in utero? ut homines qui erant clausi in miseriis hujus mundi seu inferni, reduceret ad consortium novem ordinum angelorum. Qua hora est natus? Media nocte, ut dicitur: « Dum nox medium iter hdibus venit . » D. Cur nocte?--M. Primo quia occultus venit, deinde ut eos qui in nocte erant erroris, ad lucem perduceret veritatis. D.
Abbreviated transcription (Latin):
Behoc ai. Qi ꝓphanat scã: a scĩs extermmnabit᷑. Qunitũ
quo se et omẽ genus humanũ in mortẽ p̾cipitart. De
Uñ ⁊ in int̾iore homine mox mortuus ẽ. ⁊ iacuit insepuil¬
chro corpis sui sepultus. B. Si sit adam magis inorius
monstraret ei foueã ne intus cadet. de qua surgere ñ
set obstrictis. IIna qua cdhñm contẽpsit. alia qua se ad in¬
iunctũ opus impotẽ fecit. Itafecit adã dũ contempsit
dobuit ablatũ houorẽ reddẽ :m. diabolũ ita iumcerut
ipse nestusie ab eo. ⁊ se ipsũ ad uitã om̃sq p̃dessinatosta
lesey restituere quales futuri erant si ñ peccassent. s Nua
masit aliqitid maiꝰ minido do soluere debuit.s. hoy ueu¬
trũ uilla ratione facere potuit .M. Ideo in morte ꝑmansit
penitas piit.m. Statutũ di imimutari ñ potuit. ẜposuit

Expanded text:
 « Qui profanat sancta, a sanctis exterminabitur. » Quintum quo se et omne genus humanum in mortem praecipitavit, unde et in interiori homine mox est mortuus, et jacuit in sepulcro corpmonstraret ei foveam ne intus caderet, de qua surgere non set obstrictus: una qua Dominum contempsit, alia qua se ad injunctum opus impotem fecit.--M. Ita fecit Adam: Deum contempsit, D. Qualiter debuit ablatum honorem reddere?--M. Diabolum ita vincere ut ipse victus est ab eo, et seipsum omnesque praedestinatos ad vitam tales restituere quales futuri erant si permansissent. D. Quamisit, aliquid majus mundo Deo solvere debuit. Horum neutrum ulla ratione potuit facere. Ideo in morte permansit. periit?--M. Statutum Dei immutari non potuit: proposuit
Abbreviated transcription (Latin):
qdide post peccatũ uiderunt se muidos quasi antebes
ñ aideruit : an Post peccatũ mox ꝑ concupiscentiã inmuẽ
exarserunt. ⁊ urilo menbro exorta ẽ. confusio undeut
m.t scirent qd̾ tota posteritas illoꝵ eodẽ crimie obno¬
er quod inuenit aditũ temptandi: m ł supbi nre .id¬
am uiliut enĩhomo in ꝓpͥa potestate man̾e. quandio mi

Expanded text:
 quasi ante hoc non viderint?--M. Post peccatum mox per concupiscentiam in invicem exarserunt; et in illo membro exorta est confusio, unde h?--M. Ut scirent quod tota posteritas illorum eodem crimine obnoer quid invenit aditum tentandi?--M. Per superbiam; voluit eni
Abbreviated transcription (Latin):
centũ annos luxit. ⁊ eue ampliꝰ copulari noluit. S quia
monitus eue iterũ. ẽ. sociatus.⁊ ꝓ abel seth. ẽ. genitus
re ade usq adnoe. ñ pluit. ⁊ iris ñ fuit:⁊ homines carneᷤᷤ
ñ edebant ⁊ uinũ ñ bibebant. eratq totũ tempꝰ quasi
uernalis temꝑtes. copiaq erat omniũ rerũ. que omĩa

Expanded text:
centum annos luxit, et Evae amplius copulari noluit. Sed quia monitus Evae iterum est sociatus, et pro Abel est Seth genitusre Adae usque ad Noe non pluit, et iris non fuit, et homines carnes non edebant, et vinum non bibebant, eratque totum tempus quasi vernalis temperies, copiaque omnium rerum, quae omnia
Abbreviated transcription (Latin):
cooꝑiatur. quã discooꝑtus contingentib ĩmundi¬
cis exponatur. Hec sapientie uestre ꝓ meo sensuntil¬
lius meliorem racionem respuens respondeo. Dehis
qui sacrificant de fermentato: inisi uobis quandam

Expanded text:
operiatur: quia discoopertus contingentibus immundioperiatur: quia discoopertus contingentibus immunditiis exponatur. Haec sapientiae vestrae pro meo sensu, nullius meliorem rationem respuens respondeo. De his, qui sacrificant de fermentato, misi vobis olim
Abbreviated transcription (Latin):
na domo nasceretur. ⁊ natus ꝓpter mopiam lociipre¬
sepio brutoꝵ anunaliũ poneretur. ⁊ iuuensunundo
non hab̾et ubi caput suum reclinaret. nec moriens un¬
ao muditatẽ suam tegeret. nec mortuus unde muol¬
ueret᷑. nec sepulcrũ aut locum ubi corpus mortuui col¬
locaretur. Que omnia magis sunt uiuendoꝵ estectũ
diracio exigit imitanda: quã ꝑ miditatẽ sacrificu
miditas xp̃i significanda. Neq comectare possu cur
potius curandũ sit. ne panno oꝑiatur saccificiam.
quia xp̃c nudus passus est. quam ne sub tecto uel intra
nassiis est. Si autẽ ufus non habet ut extra tectũ siat
ꝓpter ꝑturbationes aeris: similis causa uidetur ut ca¬
hcin sacrificando discooꝑiatur ꝓꝑter quasdam que
contingere posfunt incõmoditates. Tutius ttaq et
diligentits puto. ut calix ne aut musca aut aliquid
indecens in illũ cadat. qͦd sepe contigisse cognoscimus

Expanded text:
na domo nasceretur: et natus, propter inopiam loci in praena domo nasceretur: et natus, propter inopiam loci in praesepio brutorum animalium poneretur: et vivens in mundo non haberet ubi caput suum reclinaret ; nec moriens, unde nuditatem suam tegeret; nec mortuus, unde involveretur; nec sepulcrum, aut locum, ubi corpus suum collocaretur. Quae omnia magis sunt vivendo per effectum cum ratio exigit imitanda, quam per nuditatem sacrificii nuditas Christi significanda. Neque conjectare possum cur potius curandum sit ne panno operiatur sacrificium, quia Christus nudus passus est, quam ne sub tecto, vel intra passus est. Si autem usus non habet ut extra tectum fiat propter perturbationes aeris, simili causa videtur ut calix in sacrificando non discooperiatur, propter quasdam, quae contingere possunt, incommoditates. Tutius itaque et diligentius puto ut calix, ne aut musca, aut aliquid indecens in illum cadat quod saepe contigisse cognovimus
Abbreviated transcription (Latin):
mus. ñ singulis singłas cruces reddimus: sed omnib
uuã drucẽ sufficere credimꝰ. Quod uͦ nonmili abi¬
tio calicem oꝑiunt. quidã corporali. alii panno domis¬
cato ꝓpter custodiã munditie. nec midũ dimutunt
calicem sicut midus xp̃c crucifixus est. ut sicut signi¬
ficatis ostenderet se mundo reuelatũ. non magisin¬
monstrant in eodem sacrifitio cum eẽ crucifixũ extri
tiuitatẽ extra domũ.⁊ fub mudo celo. Que tam̃ nonnas
na carent ratione. Nam xp̃c qui passus est ꝓnobis nobis
relinquens exemplũ ut sequamur uestigia eiꝰ iuhis
quoq dedit nob̃ exemplũ ꝓpter iusticiam sustinend
nicmparabilẽ contemptũ et pauꝑtatẽ. A deo enim
haberetur. intra aliquã hominũ habitationẽ neq in¬
ter homines. nisi int̾̃ execrabiles. neꝙ subtecto aliquo
nisi subcelo. de subquo eici ñ potuit. ut scd̃m ꝓpħam
obprobriũ hominĩ ⁊ abiectio plebis estimaretus.

Expanded text:
imus, non singulis singulas cruces reddimus, sed omnibus imus, non singulis singulas cruces reddimus, sed omnibus unam crucem sufficere credimus. CAPUT III. tio calicem operiunt, quidam corporali, alii panno complicato propter custodiam immunditiae, nec nudum dimittunt calicem, sicut Christus nudus crucifixus est, ut sicut significatis, ostenderet se mundo revelatum: non magis inmonstrant in eodem sacrificio, eum esse crucifixum extra civitatem, extra domum, et sub nudo coelo. Quae tamen magna non carent ratione. Nam Christus, qui passus est pro nobis, nobis relinquens exemplum, ut sequamur vestigia ejus ; in his quoque dedit nobis exemplum, propter justitiam sustinendi 140 incomparabilem contemptum et paupertatem. Adeo enim haberetur intra aliquam hominum habitationem; neque inter homines, nisi inter exsecrabiles, neque sub tecto aliquo nisi sub coelo de sub quo ejici non potuit, ut secundum Prophetam: Opprobrium hominum, et abjectio plebis aestimaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
sicut unus ẽ xp̃c qui seipsũ obtulie ꝓnobis. ita una
⁊ oblatio ⁊ una hostia inꝑane ⁊ uino qͦuã offerimus.
iuideo istos magis in hoc discordare axp̃o qͥ singulati
utraq benedixit. quã om̃s illi discordant. qui calicẽ
post cenã non sacͥficant sic̃ xp̃c fecit. neq semꝑ ad ues
ꝑum sic̃ xp̃c fecit. ⁊ qui utrũq simul uno nomine
uocant oblationẽ uł hostiã quod xp̃c ñ fecit. Unde
possummꝰ cosligẽ quia anob̾ inuicẽ in huiꝰmodi actio¬
ne seruata rei u̾itate possumus ẽẽ dissimiles sine rep̃¬
hensione cũ ab ipso auctore ipsiꝰ sacrificii simꝰ diuers
sine offensione. Ubi aut̃ dicimus hec dona. hec mu¬
nera. hec sacͥfitia sca. siue singulatĩ ꝑani ⁊ uino sin¬
gule ciutes assigneut᷑. siuie irna cruce duo simul sc̃lfi¬
tur: nou uideo in hac diuersitate reprehensibile ase
enĩ plures homines aut diuersas res sinul benedio¬

Expanded text:
sicut unus est Christus, qui seipsum obtulit pro nobis; ita una sicut unus est Christus, qui seipsum obtulit pro nobis; ita una est oblatio, et una hostia in pane et vino quam offerimus: non video istos magis in hoc discordare a Christo, qui singulatim utraque benedixit, quam omnes illi discordant, qui calicem post Coenam non sacrificant, sicut Christus fecit, neque semper ad vesus fecit, et qui utrumque simul, uno nomine vocant oblationem, vel hostiam, quod Christus non fecit. Unde possumus colligere quia a nobis invicem in hujusmodi actione servata rei veritate possumus esse dissimiles sine reprehensione, cum ab ipso auctore ipsius sacrificii sumus diversi sine offensione. Ubi autem dicimus: Haec dona, haec munera, haec sancta sacrificia, sive singulatim pani et vino singulae cruces assignentur, sive una cruce duo simul sanctificentur, non video in hac diversitate reprehensibilem disenim plures homines, aut diversas res simul benedic