comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tio est ꝑspicax. ⁊ liber auimi concuitꝰ
in res ꝑspccietidas. tisq qͣq diffusus.
Meditatio uo̾ est studiosa metitis in¬
tencio circa aliqͥd innestigandũ dili¬
gentͥ insistens. uel sic. Meditatio ÷
ꝓuidus animi optuitꝰ in ui̾tatis uid¬
sitõne. uehement̾ occupatꝰ Cogita¬
tio aut̃ est inꝑuidꝰ auimi respectas.

Expanded text:
tio est perspicax et liber animi contuitus in res perspiciendas usquequaque diffusus; meditatio vero est studiosa mentis intentio circa aliquid investigandum diligenter insistens, vel sic: Meditatio est providus animi obtutus in veritatis inquisitione vehementer occupatus; cogitatio autem est improvidus a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ deuia lento pede sine respoctu ꝑuetiti¬
ouis passim hie illuc q uagatur. me¬
ditatio ꝑ ardua uiẽ sepe ⁊ asꝑa. ad di¬
rectionis finem. eũ magua animi ĩ¬
dustria nititur. Contẽplatio libero
uolatu quocũq̃ eam fert nupetꝰ uura
agilicate circuufert᷑. Cogitatio serpit
meditatio mordit. ⁊ ut multu currit
Contemplatio añ omĩa cireuuo lat.¬
Cogitatio est siue labore ⁊ fructu.
Iu meditatone est labor ⁊ fructus.
Contemplatõ ꝑ manet sint labort
cum fructu. In cogitatone euagato
In mneditatõuene in uestigatio. In cõ¬
templatõne ad miratio. Denide tria¬

Expanded text:
quaeque lento pede, sine respectu perventionis, passim huc illucque vagatur. Meditatio per ardua saepe et aspera ad directionis finem cum magna animi industria nititur. Contemplatio libero volatu quocunque eam fert impetus mira agilitate circumfertur. Cogitatio serpit, meditatio incedit et ut multum currit. Contemplatio autem omnia circumvolatCogitatio est sine labore et fructu. In meditatione est labor cum fructu. Contemplatio permanet sine labore cum fructu. In cogitatione evagatio, in meditatione investigatio, in contemplatione admiratio. Ex i
Abbreviated transcription (Latin):
corporis non urgetur. Distbntionẽ
terrenaꝵ rerum uon tim: si eidẽ
oꝑi caritas desit. quia diuitiaꝵ sb̃¬
fidiis: nec ip̃e eget. ualde aũt in
nobis caritatem ueram .i. amorẽ
humilem. qmͣ nobis uicissim impen¬
dimꝰ timet. ⁊ nimis concordie in
uidet. quia hanc tenemꝰ in terra
qm ip̃e tenere uolens amisit ĩ celo.

Expanded text:
corporis non urgetur. Distributionem terrenarum rerum non timet, si eidem operi charitas desit, quia divitiarum subsidiis nec ipse eget. Valde autem in nobis charitatem veram, id est amorem humilem, quem nobis vicissim impendimus, timet, et nimis concordiae nostrae invidet, quia hanc nos tenemus in terra, quam ipse tenere nolens amisit in coelo.
Abbreviated transcription (Latin):
de cinit̾ dĩ. Cr̃a inqͥt d̾i non potuit
gͣtius cõmendari. ꝙͣ ut ip̃e unicꝰ d̾i
filiꝰ in se incõmutabilis manens in¬
dueret hõiem. ⁊ spem dilconis sue
daret hominib. hõie medio. qͣ ad illũ
ab hominib ueniret᷑. qͥ tam longe

Expanded text:
. Gratia Dei non potuit gratius commendari, quam ut ipse unicus Dei Filius in se incommutabiliter manens indueretur hominem et spem dilectionis suae daret hominibus homine medio, qua ad illum ab hominibus ueniretur, qui tam longe
Abbreviated transcription (Latin):
sua oĩa reliqͥsse diꝯt᷑ ut expediti inũ¬
dialib euris. studio uanitatis possent
uacare liberĩ. ⁊ nolebant censu hũnda¬
re t̾reno. ut habuudaront in sensu suo
Hos discetuit ꝙ dcm est spũ ⁊ spũali

Expanded text:
sua reliquisse leguntur, ut expediti mundialibus curis, studio vanitatis possent vacare liberius; et nolebant censu abundare terreno, ut abundarent magis in sensu suo. Hos discernit quod dictum est, spi
Abbreviated transcription (Latin):
famli̾aritate etĩ ipsa lingna d̾inarum
script᷑aꝵ in ea q̃ obscura sunt aꝑiẽda.
et discntienda ꝑgendũ÷ ut ad obsca¬
riores loquutones illustͣndas: de
manifestiorib sumant᷑ exempla. ⁊
quedã certaꝵ sñarum testimonia
dubitatõnem incertis auferant. in qͣ
re memoria ualet płimum. Inqui¬

Expanded text:
divinarum Scripturarum, in ea quae obscura sunt aperienda et discutienda pergendum est, ut ad obscuriores locutiones illustrandas de manifestioribus sumantur exempla, et quaedam certarum sententiarum testimonia dubitationem incertis auferant. In qua re memoria valet plurimum: qu
Abbreviated transcription (Latin):
te d̾i. Non sane omĩa que gesta narran
s pp̃ illa que aliqͥd significant. etiã ea
que nicħ significant attexiuit᷑. Solo
etiã cetera aratri memb᷑ sunt uecẽia
et soli nerui in cytharis ⁊ cet̾i̾s uasis
niusicis aptantur ad cantum. S ut¬
resonant hiis ꝯnectunt᷑. Ita in ꝑpħi¬
ea hystoria diciuit᷑ ⁊̃ aliqua q̃ nicħ

Expanded text:
 «Non sane omnia que gesta narrantnt, sed propter illa que aliquid significant etiam ea que nichil significant attexuntur. Solo etiam cetera aratri membra sunt necessaria. Et soli nervi in citharis et huiusmodi vasis musicis aptantur ad cantum: sed uresonant his connectuntur. Ita et in prophetica hystoria dicuntur et aliqua que nichil
Abbreviated transcription (Latin):
tem eiꝰ ui scripturis scĩs diligent̾ inqͥrit.
et ne amet certamna pietate mansuet᷑
p̃munitus ÷ etiam scientia lingnaꝵ.
ne in uerbis loquutõib q ignotis inhe¬
rerum necessariaꝵ ne ueri nataͣm ue
eaꝵ que p̃p̃ simli̾tudiuẽ ad hibentur:
iguoret. ad uuiante ⁊̃ cot̾icũ uarietate.
quã sollers emendationis diligentia
ꝑcurauit. Ueniat ita iustructꝰ ad ani¬
bigna scripturaꝵ discutienda. atq sol¬
faciunt ambiguam sccipturã. Orimo
quo mͦ distinguendũ aut quo modo ꝑ¬
nunciandũ. constlat regulam fider
quã de scripturaꝵ planiorib locis. ⁊¬
uł. ⁊̃ om̃s si plures fuerint partes. am¬
biguitatis. scd̃m fidem sonuerint textꝰ
ip̃e sermonis. a p̃cedentib ⁊ conseqͣn¬
tib partib restat consulendus. ut ui¬
de auiꝰ cui sententie eplurib que se os¬
tendunt ferat suffraguim eam q sibi
conteri patiatur. Et ndͣ qued qui¬

Expanded text:
tem ejus in Scripturis sanctis diligenter inquirit. Et ne amet certamina, pietate mansuetus; praemunitus etiam scientia linguarum, ne in verbis locutionibusque ignotis haererum necessariarum, ne vim naturamve earum quae propter similitudinem adhibentur, ignoret; adjuvante etiam codicum veritate, quam solers emendationis diligentia procuravit: veniat ita instructus ad ambigua Scripturarum discutienda atque solfaciunt ambiguam Scripturam, primo quomodo distinguendum aut quomodo pronuntiandum sit, consulat regulam fidei, quam de Scripturarum planioribus locis vel etiam omnes, si plures fuerint partes, ambiguitatem secundum fidem sonuerint, textus ipse sermonis a praecedentibus et consequent, restat consulendus, ut uideamus, cuinam sententiae de pluribus, quae se ostendunt, ferat suffragium eamque sibi contexi patiatur. iam nunc
Abbreviated transcription (Latin):
clunes circunfen̾s eruditam manũ¬
ui ftustra excutit. In felix qui huic ui
rei niuit. ut a la tilia decentͥ seccet. nͥ
qd̵ miserior est. qui hoc uoluptatis cã
docet quã qui cã necessitatis discit.
tilis ẽ qui sciunt cuiꝰ rei sapor illum¬
excitet cuiꝰ delectet aspectꝰ. Et hec p̾ma¬

Expanded text:
us circumferens eruditam manum frusta excutit, infelix, qui huic uni rei vivit, ut altilia decenter secet, nisi quod miserior est, qui hoc voluptatis causa docet quam qui necessitatis discit. tilis est, qui sciunt, cuius illum rei sapor excitet, cuius delectet aspectus, c
Abbreviated transcription (Latin):
ab de eausis nõ intelligunt᷑ que scͥp¬
ta sunt. si aut ignotis aut ambiguis
signis obtegumt᷑. Sunt autẽ signa
cũ his reb signandis adhibeant᷑. pp̃
quas sunt instituta. ut cũ dicimus

Expanded text:
autem causis non intelliguntur quae scripta sunt, si aut ignotis, aut ambiguis signis obteguntur. Sunt autem signa cum his rebus significandis adhibentur, propter quas sunt instituta; sicut dicimus
Abbreviated transcription (Latin):
beatissimos iudicare uecc̃e est. Alia
est. qui studiosissime ⁊ rectissime ĩ¬
quiriuit. Primi sunt in ip̃a possoł¬
tanda. Unũ est opinantiũ .i. eoꝵ qui
se arbitrant᷑ scire quod uescumt. Al¬
terum quidẽ qui sentiunt se nescire
s ñ ita q̃runt ut possuit iuuentre

Expanded text:
e est; alia eorum, qui studiosissime et rectissime inquirunt. primi ergo sunt iam in ipsa possestanda. unum est opinantium, id est eorum, qui se arbitrantur scire quod nesciunt; alterum eorum, qui sentiunt quidem se nescire. sed non ita quaerunt, ut inuen
Abbreviated transcription (Latin):
atur ad audiendũ. delectandꝰ est au¬
ditor: ita flectandꝰ ut moueatur ad au¬
diendum. ⁊ sicut delectatur. si suauit̾
loq̃ris: ita flectit᷑ si amet qd̾ pollice¬
ris. tuueat quod minaris. oderis qd̾
adere conant᷑ nouerint auditorẽ uł be
breuiter ui̾similit̾. isti uera sic narrẽt
ut audire tedeat intellige nõ patrat.
credere postremo nõ libeat. Illi falla¬
cib argumentis ui̾tatem oppugnẽt.
asserant falsitatẽ isti. uec uera deffen¬
dere. nec falsa ualeant refutare. Itẽ¬

Expanded text:
atur ad audiendum, delectandus auditor; ita flectendus, ut moveatur ad agendum. Et sicut delectatur, si suaviter loquaris; ita flectitur, si amet quod polliceris, timeat quod minaris, oderit quod adere conantur, noverint auditorem vel beaperte, verisimiliter, et isti vera sic narrent ut audire taedeat, intelligere non pateat, credere postremo non libeat? illi fallacibus argumentis veritatem oppugnent, asserant falsitatem, isti nec vera defendere, nec falsa valeant refutare? i
Abbreviated transcription (Latin):
uinaꝵ scripta᷑ꝵ sollertissimꝰ inda¬
gator. qui pͥmo totas legit totas¬
q habuerit: ⁊ si nundũ incellecta
iam tñlectõe. dũ taxat eas que uorã¬
tut canonice. nã ceteras securiꝰ leget. fi¬

Expanded text:
vinarum Scripturarum solertissimus indagator, qui primo totas legerit, notasque habuerit, et si nondum intellectu, jam tamen lectione, duntaxat eas quae appellantur canonicae. Nam caeteras securius leget fi
Abbreviated transcription (Latin):
potest. Si aũte parata ÷ ut partio cõstat
assit. ⁊ res pulchetrimas ꝑseqnatur.
Si talis ut potiꝰ res se quã se ostẽdat.
alie artes ad ingeniũ ꝑtinent hie
animi negotium agit᷑. nõ querit
eger medicũ eloquentẽ. non exit
ut ille idem qui sanare potest eñ par¬
te de hus que facienda sunt disserat
hoc tale ẽ quale si peritus gubnator
etiam formosne est. Quid aures me¬
morbũ ueterem. grauẽ publicũs tan¬
tum negocu liabes qnͣtum ĩ pestilen¬
tia medicus. Circa uerba occupatus

Expanded text:
potest, si aut parata est aut parvo constat, adsit et res pulcherrimus prosequatur. Sit talis, ut res potius quam se ostendat. Aliae artes ad ingenium totae pertinent, hic animi negotium agitur. Non quaerit aeger medicum eloquentem, sed, m ille, qui sanare potest, compte de iis, quae facienda sunt, disserat tale est, quale si peritus gubernator etiam formosus est. Quid aures memorbum veterem, gravem, publicum. Tantum negotii habes, quantum in pestilentia medicus. Circa verba occupatus
Abbreviated transcription (Latin):
sisse. Hec fatua subito desiit uidere.
Incredibilem rem tibi narro s uerã.
nescit se eẽ cecam. Inde peda gogani
siam rogat ut migret. ait domũ¬
ẽẽ tenebrosam. Hoc qd̾ i illa ridemꝰ
om̃ib nobis accidere liqueat tibr.
Nemo se auarũ cẽ iutelligit nenio
cupidum. ceci ducem q̃runt. nos
sine duce erramꝰ. ⁊ dicuuꝰ. non ego
ambitiostis stun. s nemo aliter ĩ¬

Expanded text:
ideo. Haec fatua subito desiit videre. Incredibilem rem tibi narro, sed veram: nescit esse se caecam. Subinde paedagogum suum rogat ut migret. Ait domum tenebricosam esse. Hoc quod in illa ridemus, omnibus nobis accidere liqueat tibi; nemo se avarum esse intellegit, nemo cupidum. Caeci tamen ducem quaerunt, nos sine duce erramus et dicimus: "Non ego ambitiosus sum, sed nemo aliter R
Abbreviated transcription (Latin):
ster ꝓ sue gentis temporali salu¬
te loquutura apud regem: ora
dominus daret. qnͣto magis orare
debet ut tale munꝰ accipiat qui ꝑ
eterna hõmum salute in uerbo ⁊
doctrina laborat Idem in eodem.¬
Aget es oquens qͣntum potest. ut¬
bona ⁊ scã uista dicat. ut intelligen¬
⁊ hoc se posse si potuerit. ⁊ qͣntum
potuerit pietate magis orõnum.
quã oratoꝵ facultate ñ dubitet
ut orando ꝑ se ⁊ pro illis quos ãlo¬
quuturꝰ est sit orator ante ꝙͣ doctor.

Expanded text:
ro suae gentis temporaria salute locutura apud regem, ut m daret ; quanto magis orare debet, ut tale munus accipiat, qui pro aeterna hominum salute in verbo et doctrina laborat? Illi ve quantum potest cum ista dicit, ut intelligenet haec se posse, si potuerit, et in quantum potuerit, pietate magis orationum, quam oratorum facultate non dubitet; ut orando pro se, ac pro illis quos est allocuturus, sit orator antequam dictor.
Abbreviated transcription (Latin):
nundũ ad iutellem̃ logendo. tñ uł mã¬
dare memorte. uł om̃ino incoguitas ñ
habere. Deinde ea q̃ in eis aꝑte põita
sunt. uł p̃cepta iuuendi. uł regule
credendi. sollertiꝰ diligentiꝰq inuesti¬
ganda sunt. que tanto ui eis quisq
plura ĩuenit. qnͣto est incelligentia
capatior. In hus enim que aꝑte ĩ sc̃p¬
turis põita funt. inueninnt᷑ omĩa illa
qtie ꝯtinent fidem. mores q iuuendi.

Expanded text:
nondum ad intellectum, legendo tamen vel mandare memoriae, vel omnino incognitos non habere. Deinde illa quae in eis aperte posita sunt, vel praecepta vivendi, vel regulae credendi, solertius diligentiusque investiganda sunt, quae tanto quisque plura invenit, quanto est intelligentia capacior. In his enim quae aperte in Scripturis posita sunt, inveniuntur illa omnia quae continent fidem, mor
Abbreviated transcription (Latin):
Equestillare illũ nolo qͣm curcere
nõ extendat aures nec obruat. Idẽ
tentum audicorem ht̃ odio tedio intͤ¬
rupte carditatis. facilius tñ insidet
qd̾ expectat᷑. quã quod pret̾uolat. De¬
inde tradere hõmes discipłi sibi p̃cep¬
ta dicunt᷑. nõ tradit᷑ quod fugit. Quo¬

Expanded text:
eque stillare illum nolo quam currere; nec extendat aures nec obruat. Nam itentum auditorem habet taedio interruptae tarditatis, facilius tamen insidit, quod exspectatur, quam quod praetervolat. Denique tradere homines discipulis praecepta dicuntur; non traditur quod fugit.
Abbreviated transcription (Latin):
Didicerã ꝑ uide eẽ sapientiã et stulti¬
ciam. sicut scint cibi utiles et muti¬
les. Uerbis autẽ ornatis ⁊ iuornatis
sicut uasis urbanis ⁊ rusticanis utł
cibos posse nũstrari.¶ Quintũ ẽ ut ni

Expanded text:
d perinde esse sapientiam et stultitiam, sicut sunt cibi utiles et inutiles, uerbis autem ornatis et inornatis sicut uasis urbanis et rusticanis utrosque cibos posse ministrari. Igitur aui
Abbreviated transcription (Latin):
litur ac si quisquã deserens iuam. eo
cit. Corrigendus ÷ tam̃ ⁊ quã sit utile
uã nõ deserere demonstrandũ÷. ue cõ¬
suetudine deuiandi. ⁊̃ in transu̾sum
aut ꝑu̾sum ire cogatur. Deinde ĩ nu¬

Expanded text:
litur, ac si quisquam errore deserens uiam eo cit. corrigendus est tamen et quam sit utilius uiam non deserere demonstrandum est, ne consuetudine deuiandi etiam in transuersum aut peruersum ire cogatur. Asserendo en
Abbreviated transcription (Latin):
uumeros. Satis enĩ est ei ꝓꝑt̾ quod
agitur. ut uerba congruentia ñ oris
eligantur industtia. s pectoris sequan¬
tur ardorem. Utñ. Oratio que m̾ta
plex. Idem. Oratio que sanandis mẽ¬
tib adbibet᷑ descendere in nos debet

Expanded text:
umit. Satis enim est ei propter quod agitur, ut verba congruentia, non oris eligantur industria, sed pectoris sequantur ardorem. Nam si aurato gemmaquod haec oratio, quae sanandis mentibus adhibetur, descendere in nos debet
Abbreviated transcription (Latin):
terite uoctis fac a temet ip̃o exactõ¬
nem. ⁊ future diei tu tibi indicito
dictõnem. Sic distrieto ñ uacabit
bue ex̾citia. cui spũalia spũalia
cui corporalia corꝑalia. in qͥb
sic exsoluat om̃e debitũ sp̃e deo. cor¬
pus sp̃iu ut si quid fui̾t int̾ missñ
ĩpitum. uł reꝯpensatũ. Idem¬

Expanded text:
e noctis fac a temetipso exactionem, et venturae diei tu tibi indicito dictionem. Sic districto nequaquam tbue exercitia: cui spiritualia, spiritualia; cui corporalia, corporalia: in quibus sic exsolvat omne debitum spiritus Deo, corpus spiritui, ut si quid fuerit intermissum, impunitum, vel irrecompensatum. I
Abbreviated transcription (Latin):
Quedam uicia uirtutũ spẽm p̃ferunt
Unde ꝑnitiosius suos sectatores deci
tegunt. Nam sub p̃textu iusticie
delitatis agitit. ⁊ remissa segnicies
mansuetudo creditur. Cicero. Nul¬
le sunt occultiores insidie quã hee q̃¬
larent in similitudine officu. Gregoꝰ

Expanded text:
Quaedam vitia virtutum speciem praeferunt, unde perniciosius suos fallunt sectatores, qui tegunt. Nam sub praetextu justitiae credulitas agitur, et remissa segnities mansuetudo creditur. » CICERO: « Nullae sunt pejores insidiae quam hae quae in similitudine officii latent.
Abbreviated transcription (Latin):
si possid̾e uult aĩa si regnare desid̾at suꝑ
m̃bra sua: necesse ⁊ ut ip̃a sit mittis ⁊ su¬
periori suo subiecta. qm̃ tale ĩuẽiet infl̾as
suũ qualẽ se exhibui̾t suꝑiori. Armat᷑ .n.
creatã ad ulciscendã sui ĩuiriã creatoris
suũ se quoq minꝰ qmͣ oporteat suꝑiorib¬

Expanded text:
si possidere vult anima, si regnare desiderat super membra sua, necesse est ut sit ipsa mitis, et superiori suo subjecta; quoniam tale inveniet inferius suum, qualem se exhibuerit superiori. Armatur enim creatura ad ulciscendam sui injuriam Creatoris. suam, se quoque minus,
Abbreviated transcription (Latin):
dem in codom Quatuor distinguit¬
uerbis. Ornua ⁊ maxi̾a contẽplato
est admiratio maiestatis. Hec requirit
cor purgatũ. ut a uiciis lib̃m atq exo¬
neratũ peccũ facile ad suꝑna leueti
Int̾dum quoco ꝑ aliquas morulas stu¬
pore ⁊ extasim suspenstm teneat. admi¬
rantẽ. Sed̾a asit necessaria est huic
Est euĩ intueus iudicia dei. Quo sant
paiido aspectu. dũ uehementiꝰ cõcutit
intuentẽt effugat uicia. fundat uir¬
tutes iniciat ad sapientiã. huilitarẽ
seruat. uirtutũ si quidẽ bonũ qddã
ac stabile fundam̃tũ humilitas.
Nempe si nutet illa uirtutu aggre¬
gatio. non nisi ruiua est. Tercia cou¬
templatio occupat᷑ uł potius ociat᷑.
eirca memoriã bñficioꝵ ⁊ ue diut¬
tat ingͣtum sollicitat memiorantẽ
retro sunt obliuisoens. in so la reqͥes¬
cit expectatone ꝓmissoꝵ Que eum
sit meditato etͥnitatis. si quidẽ aue

Expanded text:
uatuor istiuor. Prima et maxima contemplatio est admiratio majestatis. Haec requirit cor purgatum, ut a vitiis liberum, atque exoneratum peccatis, facile ad superna levet: interdum quoque vel per aliquas morulas stupore et ecstasi suspensum teneat admirantem. Secunda autem necessaria est huic; est enim intuens judicia Dei. Quo sane pavido aspectu, dum vehementius concutit intuentem, fugat vitia, fundat virtutes, initiat ad sapientiam, humilitatem servat. Virtutum siquidem bonum quoddam ac stabile fundamentum, humilitas. Nempe si nutet illa, virtutum aggregatio nonnisi ruina est. Tertia contemplatio occupatur, vel potius otiatur circa memoriam beneficiorum; et ne dimittat ingratum, sollicitat memorantem retro sunt, obliviscens in sola requiescat expectacione promissorum; que cum sit meditacio eternitatis – siquidem que
Abbreviated transcription (Latin):
dice̾ uos u̾ba dura compellit. Si ⁊̃ ip
si uos modum excessisse sentitis nõ
postuletis. ne apud eos quos oport
ẽẽ subiectos. dum nimiũ seruat᷑ hu¬
militas regendi frangat᷑ auctoritas.

Expanded text:
dicere uos uerba dura compellit. si etiam in ipsis modum uos excessisse sentitis, non postuletis, ne apud eas, quas oportet esse subiectas, dum nimia seruatur humilitas, regendi frangatur auctoritas.
Abbreviated transcription (Latin):
ũmicus. Melius ẽ cum sem̾tate dili¬
ge̾ quam cum lenitate decipe̾. Utiliꝰ
esurienti panis tollit. Si de aibo se¬
curꝰ iusticiam uegligebat. quam e¬
surienti pains frangit᷑ ut iniusticie
seductus acquiescat. ⁊ qui frenetiõ
ligat. ⁊ qui litargicũ excitat ambo¬
bus molestus ambos amat. Quis
nos potest amplius amare quã deus
⁊ tñ nos nõ solum doce̾ curauit. uerũ
⁊̃ salubrit̾ t̾rere nõ cessat. Quarto

Expanded text:
mici . Melius est cum severitate diligere, quam cum lenitate decipere. Utilius esurienti panis tollitur, si de cibo securus justitiam negligat, quam esurienti panis frangitur, ut injustitiae seductus acquiescat. Et qui phreneticum ligat, et qui lethargicum excitat, ambobus molestus, ambos amat. Quis nos potest amplius amare, quam Deus? Et tamen nos non solum docere suaviter, verum etiam salubriter terrere non c
Abbreviated transcription (Latin):
cum. Quidam dixit. pudore. ⁊ lib̾tate
liberos retine̾ sacius ẽẽ credo quã metu.¬
s sicut meliores st̃ quos dĩgit amor.
ita plures sunt quos corrigit timor.
non corrigit᷑ a crius necẽẽ est ut argua¬
t᷑. cum dolore .n. abscindenda sunt que
lenit᷑ sanari nõ possunt. Qualis deb¬

Expanded text:
 qui dixit: Pudore et liberalitate liberos Retinere, satius esse credo, quam mesed sicut meliores sunt quos dirigit amor, ita plures sunt quos corrigit timor.non corrigitur, acrius necesse est ut arguatur. Cum dolore enim abscindenda sunt quae leniter sanari non possunt. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
bum. non remittetux er neq in ħ
seculo. neꝙ in futuro. In qͣ añiã ut¬
telligi qͣsdam culpas in hoc scło.
quardam uͦ in futo posse laxari. Qd̾
em̃ de uno negat᷑. consequent̾ de qͥbi
dam concedit᷑. S tñ hoc de ꝑuis mi¬
ninis qr pc̃cis intelligi posse credend̾̃
est. sicut est assiduus ociosus sermo.
ĩmod̾atus risus. uel pcc̃m cure rei fa¬
miliaris. que uix sñ culpa. uel ab ip̃is
agitur qui culpam qͣlit̾ declinare de¬

Expanded text:
neque in hoc saeculo, neque in futuro . » In qutelligi, quasdam culpas in hoc saeculo, quasdam vero in futuro posse laxari. Quod enim de uno negatur, consequens isdam conceditur; sed tamen hoc de parvis minimisque peccatis fieri posse credendum est, sicut est assiduus otiosus sermo, immoderatus risus, vel peccatum curae rei familiaris, quae vix sine culpa, vel ab ipsis agitur, qui culpam, qualiter declinari de
Abbreviated transcription (Latin):
querunt᷑. ⁊ pouit u̾ba ꝯquerentiũ. no¬
tib. qui conferũt tot mutatoria extẽ¬
sa in ꝑticis. uł plicata in matithis.
matrunoniũ est ꝙ effunditis. nobis
crudelit̾ subtͣhit᷑ ꝙ ĩanit̾ expenditis.

Expanded text:
Notibus, quid conferunt tot mutatoria, vel extensa in perticis, vel plicata in manticis! Nostrum est quod effunditis; nobis crudeliter subtrahitur, quod inaniter expenditis.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩõ iusti d̾i. leges omĩa bñ ordĩantis
effugit. quia sicut pictura cũ colore
nigro suo loco posita ita uniu̾sitas
reꝵ si quis possit intueri: ⁊̃ cũ pc̃co¬
rib pulcͣ ẽ. qnͣus eos ꝑ se ip̃os con¬
sid̾atos sua deformitas deturpet. Ter

Expanded text:
ideo justi Dei leges omnia bene ordinantis effugit: quoniam sicut pictura cum colore nigro loco suo posito posita, ita universitas rerum, si quis possit intueri, etiam cum peccatoribus pulchra est, quamvis per se ipsos consideratos
Abbreviated transcription (Latin):
.iͦ. sꝑate in eam que uob̾ offtur grãm
Extentam deus ht dexteram mam̃̃.
ad largiend̃ spũalia. s nõ est qͥ acci¬
piat. omnes enĩ ad sinistmͣ aspiciũt.
ut uide temꝑalia recipiant. Com¬

Expanded text:
ate in eam que vobis offertur gratiam; extenta habet Deus dexteram manum ad largiendum spiritualia, sed non est qui aspiciat: omnes enim ad sinistram aspiciunt, unde in temporalia recipiant,
Abbreviated transcription (Latin):
amat aiãm suã ꝑd eam. Magna et
mir̃a sententia ꝙ̃ admod̃ sit hõis in
aiãm suam anior ut pereat. odium
ne pereat. Si male amai̾s: odisti.
si bñ oderis: tunc amasti. St̃ ang.¬

Expanded text:
aeternam custodit eam . Magna et mira sententia, quemadmodum sit hominis in animam suam amor ut pereat, odium ne pereat. Si male amaveris, tunc odisti; si bene oderis, tunc amasti.
Abbreviated transcription (Latin):
merans a sapiã ꝑuenit ad timorẽ
dnĩ. tamꝙͣ de sublimi ascendens ad
nos. ut docet̾ ascend̾e̾ illuc. ergo ꝑ

Expanded text:
ens a sapientia pervenit ad timorem Dei, tanquam de sublimi descendens ad nos, ut nos doceret ascendere. Inde ergo
Abbreviated transcription (Latin):
delectabile÷. Qd̾ milia pauꝑum ex
huis uł aliquo eoꝵ deł̾tabilit᷑ satitfati¬
unt nate᷑. Fãcilimũ quippe ⁊ deltabile
eẽt ad ĩcto amoris dĩ ꝯdimento scd̾m
taturã uuie̾: si insana nra nos ꝑmit¬
teret. Qua sanata nob̾ nataͣlib nataͣ sti

Expanded text:
um ex his, vel ex aliquo horum delectabiliter satisfaciunt naturae? Facillimum quippe et delectabile esset adjuncto amoris Dei condimento secundum naturam vivere, si insania nostra nos permitteret: qua sanata, statim naturalibus natura
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ nõ debes face̾. hic sane contẽp̃ne
p̾atem. timendo pͥatem maiorẽ.
ipõs humanaꝵ reꝵ gradus adu̾te. Si
uiendum. gͦ si aliud imꝑator ⁊ aliud
deus iubeat. contẽp̃to illo obtemperan

Expanded text:
quod non debes facere, hic sane contemne potestatem timendo majorem Ipsos humanarum rerum gradus adverte, si viendum? ergo si aliud imperator, aliud Deus jubeat, contempto illo, obtemperan
Abbreviated transcription (Latin):
pib abstracto qr licentia eoꝵ impn¬
dentiã nutrit. sermones utiles. mag̾
quã facctos ⁊ affabiles ama. rectos
potuis qͣm obsecundantes. miscebis ĩ¬
terdum seriis iocos. s temꝑatos ⁊ sũ
detrunento dignatõis uerecundie.
nam rep̾hensibilis risus. si in modi
cus. si puerilit̾ effufus. si muliebri
risus. aut suꝑbus. ⁊ clarus. aut ma¬
tibi scurrilis. s grata urbanitas. Ur¬
sine uilitate. risus sine cachinno.
uox sine clamore. incessũ sine tumł¬
tu. quies tibi non desidia erit Idem¬
sextitator. ueq acerbus rep̾hensor. si ue ex¬
pabatõne corrector. ita ut admonitõnẽ
hylaritate p̾uenias. ⁊ errori facile ue¬
iuiam dato. nec extollas quemꝙͣ uec
contendenti facile cede: nec in uirgia
execrationes q discedas. Idem in todẽ.¬

Expanded text:
pibus abstineto. Nam licentia eorum impudentiam nutrit. Sermones utiles magis quam facetos et amabiles ama, rectos potius quam obsecundantes. Miscebis interdum seriis jocos, sed temperatos, et sine detrimento dignitatis et verecundiae. Nam reprehensibilis risus est, cus, si pueriliter effusus, si muliebriter  hominem risus aut superbus et clarus, aut matibi scurrilitas, sed grata urbanitas. Sasine vilitate, risus sine cachinno, vox sine clamore, incessus sine tumultu: quies tibi, non desidia erit; escrutator neque acerbus reprehensor, sed sine reprobatione corrector ita, ut admonitione hilaritatem praevenias, et erroris veniam facile dato. Non extollas quempiam sucontendenti facile cede, nec injurgia, exsecrationesque descendas. Si vis e
Abbreviated transcription (Latin):
endi. quã cã deficiat. Aliocͥn quẽ ad mo¬
dum p̾cise arbores plurib ramis repu¬
lulant. ⁊ multa satoꝵ genera ut densi¬
ora surgant rescindunt᷑. ita regia trude¬
litas auget mnimicoꝵ nmcrũ tollen¬
do. Darentes enĩ liberi q eoꝵ qui int̾¬
fecti sunt. ⁊ ꝑpinqui ⁊ amici. in locum

Expanded text:
endi quam causa deficiat ; alioqui, quemadmodum praecisae arbores plurimis ramis repullulant et multa satorum genera, ut densiora surgant, reciduntur, ita regia crudelitas auget inimicorum numerum tollendo ; parentes enim liberique eorum, qui interfecti sunt, et propinqui et amici in locum
Abbreviated transcription (Latin):
aꝵ. Wenͣ. Quem ad modũ magni
auimi nõ est. qui de alieno lib̾alis÷.
Sic ille. qui quod altĩ dat donat si bi
detrahit: ita clementẽ uoco nõ iu
alieno dolore facilemꝰ s eum qͥ cum
siuis stunulis exagitetur: ñ ꝑsilit qͥ
intelligit magni aĩ ẽẽ inuirias. in
sumia patientia pati: nec quicꝙͣ
eẽ gloriosius pͥncipe inpune leso.¬
Ultimo duas res p̃stare solet. aut solaciũ
aufert ei qui accepit inuiriam. aut ĩ
reliquũ securitatem. Principis maior
est fortuna ꝙͣ ut solatio egeat. Mani¬
festior q uis qmͣ ut alieno malo sibi
cũ ab inferiorib penitus uiolatus q¬

Expanded text:
or. Nam quemadmodum non est magni animi, qui de alieno liberalis est, sed ille, qui, quod alteri donat, sibi detrahit, ita clementem vocabo non in aheno dolore facilem, sed eum, qui, cum suis stimulis exagitetur, non prosilit, qui intellegit magni animi esse iniurias in summa potentia pati nec quicquam esse gloriosius principe impune laeso.Ultio duas praestare res solet : aut solacium adfert ei, qui accepit iniuriam, aut in reliquum securitatem. Principis maior est fortuna, quam ut solacio egeat, manifestiorque vis, quam ut alieno malo opinicum ab inferioribus petitus violatusqu
Abbreviated transcription (Latin):
urãm. Idem. Sapiens multa remut¬
cet multos. Parũ sani ⁊ sanabilis ĩ¬
genii seruabit. agricolas bonos ĩ¬
mitabit᷑. qui nõ tm̃ rectas ꝑceras q
arbores colunt. illis qͦ quos aliqua
deprauabut causa aminicula quib
tandũ sit. Idem. Orinceps alios ex
ciub ss. qr utiles boniq sũt. libẽs
uideat. alios in num relinqͣt qͦsdã
ẽẽ gaudeat. quosdã cẽ patiat᷑. Septi

Expanded text:
it. Sapiens multa remittet, multos parum sani, sed sanabilis ingenii servabit. Agricolas bonos mutabitur, qui non tantum rectas procerasque arbores colunt ; illis quoque, quas aliqua depravavit causa, adminicula, quibus animum adserens princeps alios ex civibus suis, quia utiles bonique sunt, libens videat, alios in numerum relinquat ; quosdam esse gaudeat, quosdam patiatur. Cogi
Abbreviated transcription (Latin):
frigore miserablit̾ laborantib. quid
conferunt tot mutatoria. uł extensa in
ꝑticis. uł plicata in manticis: Nostr̃
est quod effunditis. nobis crudeliter
subtralit᷑ quod inutilit̾ expenditis

Expanded text:
fame miserabiliter laborantibus, quid conferunt tot mutatoria, vel extensa in perticis, vel plicata in manticis! Nostrum est quod effunditis; nobis crudeliter subtrahitur, quod inaniter expenditis
Abbreviated transcription (Latin):
In hac tanta facultate rerum. nõ ira
me ad iniqua supplicia ꝯpulit. ñ iuue¬
nilis impetus. non temeritas hoĩnum
et contumatia. que sepe tranqtllissi¬
mis qͦ pectorib patientiam excorsit.

Expanded text:
In hac tanta facultate rerum non ira me ad iniqua supplicia compulit, non iuvenilis impetus, non temeritas hominum et contumacia, quae saepe tranquillissimis quoque pectoribus patientiam extersit,
Abbreviated transcription (Latin):
est. ⁊ delicta potentũ non statim ful¬
iuiuib ꝓ sequit᷑ quanto equius est
hõineni hominib ĩpõitum. muti
nantissime sunt apes ⁊ aculeum in
uulnere relinquut. Rex ip̃e sine acu¬
leo est. noluit ip̃m natura nec seuũ
eẽ. nec ultionẽ. magno ꝯstaturã petere.
telum q detraxit.⁊ iram esꝰ iuhermẽ
reliquit. Exemplum hoc om̃ib regibꝰ

Expanded text:
et aequi delicta potentium non statim fulminibus persequuntur, quanto aequius est hominem hominibus praepositum miti pugnacissimae sunt apes et aculeos in volnere relinquunt, rex ipse sine aculeo est ; noluit illum natura nec saevum esse nec ultionem magno constaturam petere telumque detraxit et iram eius inermem reliquit. Exemplar hoc magnis regibus
Abbreviated transcription (Latin):
curus uoluptatis assertor. om̃s li¬
bros suos impleuit. oletib ⁊ pomᷤ.
Quia carnes ⁊ exquisite epule ingẽ¬
ti cura ac miseria p̃parentur. Maio¬
rem q penam hñt in q̃rendo quã uo¬
luptatem in abutendo. ¶ Neptimũ¬

Expanded text:
curus voluptatis assertor, omnes libros suos replevit oleribus et pomis quia carnes et exquisitae epulae ingenti cura ac miseria praeparantur, majoremque poenam habeant in quaerendo, quam voluptatem in abutendo. Bi
Abbreviated transcription (Latin):
dei in adu̾sitatis bello dep̾hensus
⁊ scutũ patiẽ deb anteferre ne
ꝑeat. ⁊ ad p̾liandũ ꝓmpt᷑. amoris
inferre iacula ut uincat. Enis
insimiat dicens. Caritas patiens
est. benigna ẽ. cũ uͦ unicũ ex utͦq
defu̾it. caritas non ẽ. Si uidelicet
malos absq benignitate tolerans¬
⁊ non ainat. aut rursũ si sñ pa¬
tĩã exhibens negligit tolerare qd̾
teri non noceat fieri pot̃. qd̾ aut̃
tͥ non noceat fieri nõ pot̃. Non

Expanded text:
Dei adversitatis bello deprehensus, et scutum patientiae debet anteferre, ne pereat, et ad praedicandum promptus amoris inferre jacula ut vincat. Cujus insinuat, dicens: Charitas patiens est, benigna est. Cum vero unum ex utroque defuerit, charitas non est: si videlicet malos, aut absque benignitate tolerans non amat, aut rursum sese sine patientia exhibens, negligit tolerare quos teri non noceat fieri potest: ut autem tibi non noceat, fieri non potest. N
Abbreviated transcription (Latin):
lem de mundo tollere uident᷑: qui
amiciciam e uita tollunt. quia nich
rendi sunt qͦs diligamꝰ. ⁊ a quibus
diligam᷑. Caritate em̃ beniuolentiaq
Asublata: oislis est e uita sublata

Expanded text:
 e mundo tollere videntur, qui amicitiam e vita tollunt, qua nihil rendi sunt quos diligamus et a quibus diligamur; caritate enim benevolentiaque sublata omnis est e vita sublata
Abbreviated transcription (Latin):
re.mͥ. In pͥmo oꝑe me michi dedͭ
In ocdo se. et uͥ se dedit᷑. me mͥ
reddidit. Datus gͦ ⁊ redditꝰ. me
ꝓ me debeo. ⁊ bis debeo. Qͥd deo
retͥbuam pro se. Nam etiam si me
milies xepend̾e possem ÷ quid sũ ego
osña reddit amabilem te mͥ bone
iħu calix quem bibisti. opus nr̃e re¬
demptionis. hoc om̃ino amorẽ nr̃m
facile uendicat totum sͥ. hoc inꝙͣ
est qd̃ nr̃ãm deuotionẽ. ⁊ blandius
allicit. ⁊ iꝰtius exigit. et artius stͥn¬
git. et afficit uehementius. Mul¬
tum quippe laborauit in eo salua¬
tor. nec in om̃i mundi fabriea tã¬
tum fatigatiõis auctor assumpsit

Expanded text:
 In primo opere me mihi dedit; in secundo, se: et ubi se dedit, me mihi reddidit. Datus ergo, et redditus, me pro me debeo, et bis debeo. Quid Deo retribuam pro se? Nam etiam si me millies rependere possem, quid sum ego  reddit amabilem te mihi, Jesu bone, calix quem bibisti, opus nostrae redemptionis. Hoc omnino amorem nostrum facile vindicat totum sibi. Hoc, inquam, est quod nostram devotionem et blandius allicit, et justius exigit, et arctius stringit, et afficit vehementius. Multum quippe laboravit in eo Salvator, nec in omni mundi fabrica tantum fatigationis auctor assumpsit
Abbreviated transcription (Latin):
non ignorat: quem am totiꝰ nõ igno¬
rat auctorem. Quid gͦ ego qui dñ
meum non ignoro uite mee non
solum gratuitũ largitorem. largis¬
simũ ãministͣcorem. pium consola¬
torem. sollicitũ gub̾natorem. sed in¬
suꝑ eciam copiosissim̃i redemptorẽ
eternum confuatorem. ditatorem.
lem rõ urget. ⁊ iꝰtitia nat᷑alis. totũ
se tͣdere illi: a quo se totum ht̃.
et ex se toto debere diligere. cͥ
profecto fides tanto plus indicit
illum non solum mei: s sui quoq
ip̃ius largitorem. ¶dem. in eodem.¬

Expanded text:
non ignorat, quem sui totius non ignorat auctorem. Quid ergo ego, qui Deum meum teneo vitae meae non solum gratuitum largitorem, largissimum administratorem, pium consolatorem, sollicitum gubernatorem; sed insuper etiam copiosissimum redemptorem, aeternum conservatorem, ditatorem, lum ratio urget et justitia naturalis totum se tradere illi, a quo se totum habet, et ex se toto debere diligere. Mihi profecto fides tanto plus indicit illum non solum mei, sed sui quoque ipsius teneo largitorem. Denique nondum
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt ut ardentissime diligatis. cui
diligendo a comũgioꝵ nexibus li¬
beri uacatis. deputate uob̾ om̃ino
dimissũ quicqͥd a uobis nõ ẽ illo re¬
gente cõmissum. Multo ardentius¬
te cadere non ꝑmisit. Qͥd habes¬

Expanded text:
 ut ardentissime diligatis, cui diligendo a coniugiorum nexibus liberi uacatis, deputate uobis tamquam omnino dimissum quidquid mali a uobis non est illo regente commissum. oculi enite cadere non permisit. aut ue
Abbreviated transcription (Latin):
O duri ⁊ indurati ⁊ obdurati fi¬
lii adam. quos non emollit tan¬
ta benignitas. tanta flãma. tam
ingens ardor amoris. tã uehemẽs
amator. qui pro uilib sarcimilis
tam p̾ciosas m̾ces expendit. ¶ Ad¬

Expanded text:
O duri, et indurati, et obdurati filii Adam, quos non emollit tanta benignitas, tanta flamma, tam ingens ardor amoris, tam vehemens amator, qui pro vilibus sarcinulis tam pretiosas merces expendit!
Abbreviated transcription (Latin):
platõis studium ꝓperat: semet ip̃m
pͥus subtilit̾ int̾roget: qnͣtũ amat.
Machina quippe mentis ẽ uis amo¬
ris. que hanc dum a mũdo exͣhit:
in alta sustollit. Utilitas huiꝰ amici¬

Expanded text:
plationis studia properat, semetipsum prius subtiliter interroget, quantum amat. Machina quippe mentis est vis amoris, quae hanc dum a mundo extrahit, in alta sustollit. Prius ergo di
Abbreviated transcription (Latin):
li modicũ dilig̾e qiͣ a quo tͥ modi¬
cum dimisfum ẽ s potius multũ
diliges a quo tͥ multũ tͥbutum ẽ.
Si enĩ diligit cui donatum ẽ ut
non redd̾et. qnͣto magis diligere
debet cui datum ẽ ut haberet.¬

Expanded text:
li modicum diligere, quasi a quo tibi modicum dimissum est, sed potius multum dilige, a quo tibi multum tributum est. si enim diligit, cui donatum est, ne redderet, quanto magis debet diligere, cui donatum est, ut haberet
Abbreviated transcription (Latin):
ad bãm uitam nos ducit. uchil
esse uirtutem om̃mno affirmauerĩ:
nͥ sũmum amorem dei. Namq illd̾
quod qͣdriꝑtita dicitur uirtꝰ ex ip̃iꝰ
amoris uario quodam affc̃u qͣntũ
noĩa sunt in ore om̃ium. Sic etiã
diffinire non dubitem. ut temꝑan¬
tia sit amor integrum se p̃bens ei¬
quod amatur. Fortitudo facile tole
minans. Pͣdentia. amor. ea quib
adiinamur ab hiis quib impedi¬
mur sagacit̾ seiungens. s humc
amorem non cullibet s dei esse
lib. ut temꝑantiam dicamꝰ eẽ amo¬
rem . deo sese integrum incorrup¬
tumq s̾uantem. Sortitudĩem amo¬
rein: omĩa ꝓpt̾ dũm facile ꝑferẽ¬
tem. Iusticiam amorem. tiñ ser¬
uientem. ⁊ ab hoc bene imꝑantẽ
cet̾is que homini subiecta sunt.
Prudentiã amorem bene discer¬
nentem ea quibꝰ adinuet᷑ ab hiis¬

Expanded text:
ad beatam vitam nos ducit, nichil omnino esse virtutem affirmaverim nisi summum amorem dei. Namque id, quod quadripartita dicitur virtus, ex ipsius amoris vario quodam affectu, quantum nomina in ore sunt omnium, sic etiam definire non dubitem, ut temperantia sit amor integrum se pquod amatur, fortitudo autem amor facile tolerminans; prudentia, amor ea quibus adjuvatur ab eis quibus impeditur sagaciter seligens; sed hunc amorem non cujuslibet, sed Dei esse t, ut temperantiam dicamus esse amorem Deo se integrum incorruptumque servantem; fortitudinem amorem omnia propter deum facile proferentem, iusticiam et amorem deo tantum servientem et ob hoc bene imperantem ceteris, que homini subiecta sunt, prudenciam amorem bene discernentem ea, quibus adiuvetur i
Abbreviated transcription (Latin):
Meluas deus ꝓstͣtas in faciem fe¬
cit. pastum querentes in terra. te
in duos pedes erexit. tuam faci
habeas faciem sursin . ⁊ cor deor
in domo discipline. Qͥd est sursũ

Expanded text:
enim Deus prostratas in faciem fecit, pastum quaerentes de terra: te in duos pedes erexit de terra. Ttua. Non habeas faciem sursum, et cor deorsin domo disciplinae. Quando enim audis,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ densib in quo potest creatura
et si non ex equo suo respond̾e
auctori. uel de sunili mutuam
rependere uicem. et si minꝰ dilig̃
to se diligit. nichil de est ubi to¬
soli incubat amori. effundens se
totam in amorem illius cui res¬
pondere ht̃ in reddendo amore.

Expanded text:
 sensibus, in quo potest anima, etsi non ex aequo, suo respondere auctori, vel de simili mutuam rependere vicem: et si minus amat, ta se diligat, nihil deest ubi tosoli incumbat amori, effundens se totam in amorem illius, cui respondere habet in redhibendo amore.
Abbreviated transcription (Latin):
aliud ẽ bñ uiuere. qmͣ toto cor¬
de. tota aĩa. tota mente deum
dilig̾e: a quo consistit. ut incorrup
tꝰ amor atq integer in eo custo¬
diatur. qd̃ est remꝑantie. ut mil¬
lis frangat᷑ incõmodis qd̾ ẽ for¬
titudĩs. Nulli alii s̾inat qd̾ est
lticie. bigilet in discernendis re¬

Expanded text:
aliud bene vivere, quam toto corde, tota anima, tota mente Deum diligere: a quo existit, ut incorruptus in eo amor atque integer custodiatur, quod est temperantiae; et nullis frangatur incommodis, quod est fortitudinis; nulli alii serviat, quod est justitiae; vigilet in discernendis re
Abbreviated transcription (Latin):
ipendit. Nichil es uult altĩ qd̾ sibi
seqitut᷑ auctoritat̃e ⁊ p̾cepta sapi¬
entiũ. ⁊ ꝑ hec loqui sibi d̾m credit.¬
claro actu aĩe inest adhuo labor.
⁊ cont᷑ huiꝰ mũdi molestias atq

Expanded text:
alteri quod sibi equi auctoritatem ac praecepta sapientium, et per haec loqui sibi Deum creclaro actu animae inest adhuc labor, et contra hujus mundi molestias atque
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ expandit. ac suꝑ leꝑsum posuit.
Cum qr suo pallio undiq constrictũ.
suꝑ humerũ leuauit. Secũq reu̾tens
deculit. Cũ iam monastũ forib aꝓpͥn¬
quaret spiritat pr̃ eiusdẽ monastii.
magnis clamare uocib cepit. currite
frat̾ martirius uenit diuiũ portaus.
Statim uͦ ut martirius ad monastpͥ
aditum ꝑuenit. hiis qui lepsus eẽ
putabat᷑. de collo eus exiliens ⁊ in
ea specie apparens. qua recognosci ab
hominib solet redẽp̃tor humani gni̾s
deus. ⁊ homo. xp̃c Iehsus. Ad celũ mar¬
tirio aspiciente rediit. ei q ascendẽs
dixit. Martiri tu me nõ erubuisti
suꝑ t̾ram. ego te nõ erubescam suꝑ
celos. Qui scũs uir mox ut eẽt
monasti̾um ingressus. ei pr̃ monas¬
terii dixit. fr̃at̾ martiri ubi ẽ quẽ
portabas. cui ille Rndens dixit. Ego
si scissem quis eẽt pedes eius tenuis¬
sem. Tunc idẽ martirius narrabat.
qr cum eum portass pondꝰ ens mini¬
me sensiss. Nec mirit̃. Quõ pondꝰ etꝰ¬

Expanded text:
 expandit, ac desuper leprosum posuit, eumque suo pallio undique constrictum 1651 super humerum levavit, secumque revertens detulit. Cumque jam monasterii foribus pquaret, spiritualis Pater ejusdem monasterii magnis clamare vocibus coepit. Currite,frater Martyrius venit Dominum portans. Statim vero ut Martyrius ad monasterii aditum pervenit, is qui leprosus esse putabatur de collo ejus exsiliens et in ea specie apparens, qua recognosci ab hominibus solet Redemptor humani generis. Deus et homo Christus Jesus, ad coelum Martyrio aspiciente rediit, eique ascendens dixit: Martyri, tu me non erubuisti super terram, ego te non erubescam super coelos. Qui sanctus vir mox ut est monasterium ingressus, ei Pater monasterii dixit: Frater Martyri, ubi est quem portabas? Cui ille respondit dicens: Ego si scissem quis esset, pedes ejus tenuissem. Tunc idem Martyrius narrabat quia, cum eum portasset, pondus ejus minime sensisset. Nec mirum; quomodo e
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam martiruis nõe uite ualde
honorabił monachꝰ fuit. qui ex suo
densis uuluerib elephantinꝰ morbus
ꝑ menb᷑ fedaua̾t. in uenit in uia. uo¬
lentem ad suũ hospiciũ redire. ⁊ p̃ las¬
situdine nõ ualentẽ. in ip̃o uõ itine̾
se hrẽ ꝑibebat hospiciũ quo isdẽ mati¬
rius monachꝰ ire festinabat. uir̃ autẽ
dĩ eiuscẽ lepsi lassitudinẽ museratꝰ pal

Expanded text:
quidam, Martyrius nomine, vitae valde venerabilis monachus fuit, qui ex suo densis vulneribus elephantinus morbus per membra foedaverat, invenit in via, volentem ad suum hospitium redire, sed prae lassitudine non valentem. In ipso vero itinere se habere perhibebat hospitium quo idem Martyrius monachus ire festinabat. Vir autem Dei ejusdem leprosi lassitudinem misert
Abbreviated transcription (Latin):
nõ accipit. ⁊ offendis uomẽ pietatis e̾¬
delib u̾bis. ⁊ dicis. quid seruo filiis me¬
is. xp̃m̃ illi oppono. filios suos michi
Cum .n. legisti ꝙ uni ex minimis me¬
is fecistis mͥ fecisti. nõ timusti. Etce¬
quis eget. ⁊ filios tuos minia̾s. post᷑¬
mo tuna̾ filios tuos. adde unũ illũ.¬
int̾ illos dim̃ tuũ numa. Si unũ ha¬
bes sit ille secundꝰ. duos hẽs sit t̾ruis

Expanded text:
non accipit: et obtendis nomen pietatis crudelibus vocibus, et dicis, Et quid servo filiis meis? Christum illi oppono, filios suos mihi rCum enim uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis. Non legisti, quis eget, et filios tuos numeras? Postremo numera filios tuos, adde unum inter illos, Dominum tuum. Unum habes, sit ille secundus; duos habes, sit ille tertius;
Abbreviated transcription (Latin):
sõ pax querit᷑ ut bellũ excitet᷑. s bellũ
gerit᷑ ut pax acquirat᷑. Esto gͦ in bello
pacificus. ut eos qͦs inpugnas. ad pacis
Idẽ. Hostẽ pugnantẽ nec̃itas ꝑimat ñ
uoluntas. sic uolenti ⁊ resistenti iolen

Expanded text:
 pax queritur, ut bellum exerceatur, sed bellum queritur, ut pax acquiratur. Esto ergo bellando pacificus, ut eos quos expugnas, ad pacis que hostem pugnantem necessitas deprimat, non voluntas. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
ttuit quẽpiã uł leuit̾ scandalizatũ. ual¬
de solliciti sunt quõ eũ ad pacẽ reduceᷤ
possint. ⁊ uiden̾t᷑ pacifici nisi ꝙ eoꝵ cõ¬
sedari. Qui nimirũ si u̾e pacẽ dilige¬
rent. haud dubiũ quĩ eam q̃rerent sͥ¬

Expanded text:
empiam vel leviter scandalizatum, valde solliciti sunt quomodo eum in pacem reducere possint; et viderentur pacifici, nisi quod eorum com difficiliusque sedari: qui nimirum si vere pacem diligerent, haud dubium quin eam quaererent s
Abbreviated transcription (Latin):
de ciuitate di̾. Sicut nemo ẽ qui gaud̾e̾
nolit. ita nemo ẽ qui pacẽ hr̃e uolit.
Qñ ciuidẽ ⁊ ip̃i qui bella uolunt. tł
aliud ꝙͣ unic̾e̾ uolunt. Ad głosam gͦ
pacem bellando cupint ꝑuenire. Nã
quid ẽ aliud uictoria uisi subiectio. ue¬
pugnantiũ. ꝙ cũ fcr̃a fui̾t pax ecit. Idẽ¬

Expanded text:
cit, sicut nemo est qui gaudere nolit, ita nemo est qui pacem habere nolit. Quando quidem et ipsi, qui bella uolunt, nihil aliud quam uincere uolunt; ad gloriosam ergo pacem bellando cupiunt peruenire. Nam quid est aliud uictoria nisi subiectio repugnantium ? quod cum factum fuerit, pax erit.
Abbreviated transcription (Latin):
In morał. Sicat eẽ noxiũ solet si unitas
desit bonis. iͣ ꝑnitõscm ẽ si nõ desit ma¬
lis. Idem. ꝑuersos quippe unitas corro¬
borat dũ concordat. ⁊ tanto magis incre¬
rigibibes qͣuto unanimes facit. Itesn

Expanded text:
ingorum. Sicut enim esse noxium solet, si unitas desit bonis, ita perniciosum est, si non desit malis. Perversos quippe unitas corroborat, dum concordat, et tanto magis incorrigibiles, quanto unanimes facit. Un
Abbreviated transcription (Latin):
laborant. Quib .n. laudibꝰ dignũ qnͣto
ãplectandũ putas affeũ frem illũ qui
sñ qiuerela ꝯu̾satur int̾ frẽs tota sollici¬
tudie̾ cauet ne quid in eo sit qd̾ ab aliis
portari oporteat ⁊ quicꝙh aluis ẽ hone¬
rosũ patientissĩe portat. qui singłoꝵ
scandala sua reputat ⁊ eũ apło loͥt᷑.¬
scandalixat᷑ ⁊ ego nõ uror. Qui ue paci¬

Expanded text:
laborant. Quibus enim laudibus dignum, quanto amplectendum putas affectu fratrem illum, qui sine querela conversans inter fratres, tota sollicitudine cavet, ne quid in eo sit quod ab aliis portari oporteat; et quidquid in aliis est onerosum, patientissime portat? qui singulorum scandala sua reputat; qui cum scandalizatur, et ego non uror? qui
Abbreviated transcription (Latin):
requies appetitõnũ. Pax aĩe rõnalis coogi¬
tarõnis accõnis q ꝯsensio Pax corꝑis⁊ e
aĩt ordinara uita ⁊ salus aĩatis. Pax hõĩ¬
nis. mor. ⁊ di ordĩata in fide sub et̾na le¬
ge obediã. Pax hoĩnũ ordĩata ꝯcordia.
Dax douiꝰ ordinata inperandi. atq obedi¬
endi. concordia cohitantiũ. Pax celes¬
societas fruendi dõ ⁊ inuicẽ do. Pax
est parium dispariũ q rerũ sua qͦniq

Expanded text:
requies appetitionum. Pax animae rationalis, cogitationis actionisque consensio. Pax corporis et animae, ordinata vita et salus animantis. Pax hominis ac Dei, ordinata in fide sub aeterna lege obedientia. Pax hominum, ordinata concordia. Pax domus, ordinata imperandi atque obediendi concordia cohabitantium. Pax civito, et invicem in Deo. Pax est parium dispariumque rerum sua cuique
Abbreviated transcription (Latin):
mõib. Coctidianis discimꝰ exꝑimen¬
tis. eos qui cõu̾ti delibant. temptari
acrius a cõcupiscentia carnis. ⁊ urge¬
ri grauiꝰ ĩ oꝑib luti.⁊ latis̾. qui egip¬
tum egredi ⁊ ph̾aonẽ effuge̾ moliun¬

Expanded text:
od quotidianis discimus experimentis, eos qui converti deliberant, tentari acrius a concupiscentia carnis, et urgeri gravius in operibus luti et lateris, qui Aegyptum egredi, et Pharaonis
Abbreviated transcription (Latin):
dicit uirib deice̾ nequeo. S forte de¬
ice̾ possum alicutꝰ ingenio proditoris.
rus. pestis occulta. doli artifex. mat̾ y¬
procrisis. liuor  parens. uitioꝵ origo. cri¬
minũ fomes. uirtutum erugo. tynea
qm̃ uana ẽ. forte solidius aliquid affec¬
tare. forte honores. forte diuitias. Qd¬

Expanded text:
inquit, dejicere nequeo, forte decipere possum alicujus ingenio proditoris. rus, pestis occulta, doli artifex, mater hypocrisis, livoris parens, vitiorum origo, criminum fomes, virtutum aerugo, tinea m vana est: forte solidius aliquid affectaret, forte honores, forte divitias. Q
Abbreviated transcription (Latin):
q eis quos cepi̾t tuc̃ grauiores cul¬
pas ingerit. cum p̃sentis nite t̾mi¬
no. illos ꝓpinqͣre cognoscit. fini ⁊¬
aliqñ nec intentionẽ uiciat. nec in
itin̾e supplantat. s opus bonũ in fine

Expanded text:
eis quos ceperit, tunc graviores culpas ingerit, cum praesentis vitae termino illos propinquare cognoscit; et  nec intentionem vitiat, nec in itinere supplantat, sed opus bonum in fine