comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nam nicħ calcominis. nicħ talento: mauis.
Cuiꝰ uarium apd diu̾sas gentes pondꝰ hẽtur. ap̃
romanos enu. talentum ẽ septuaginta duaꝵ
minor: medius: sũmus. minor qͥnquaginta.
medius. septuaginta duarum librarum. sũ
ẽ eo qd̵ .c. librarum pond̾is sit qd̾ pondus pp̃
ꝑfectionem centenarii mimeri: instituerunt ro¬
mani.
ensura÷ res aliqua: suo mͦ. ł tempore ct¬
cum scͥpta. hec aut corꝑis ẽ: aut tempis
Corporis: ut hoium. lignorum. ⁊ colupnarum lon¬
gitudo: ⁊ breuitas. s ⁊ solem istũ ꝓpriam si ebis
hr̃e mensuram. qd̾ geometͥci ꝑscriͣtari audent
Temporis: ut mensura dierum. ⁊ horarum ⁊ an¬
norum. Uñ ⁊ metiri pedes horarum dicumis
hoc ẽ mensurare: ꝓpͥe aut̃ mensura uocata.
qd̃ ea fruges mentnnt᷑. atq frum̃tum.i. hu
surarũ pars minima: coclear. quod⁊̃ dimidia
pars dragine. adpendens: siliquas nouem. qui
tͥplicatus conculam facit. Concula. dragina u¬
na ⁊ dimidia adimpletur. Ciati pondus: x.

Expanded text:
nam nihil est calco minus, nihil talento maius. Cuius varium apud diversas gentes pondus habetur. Apud Romanos autem talentum esse septuaginta duarum est minor, medius, summus. Minor quinquaginta, medius septuaginta duarum librarum, summest eo quod centum librarum ponderis sit. Quod pondus propter perfectionem centenarii numeri instituerunt Romani.ensura est res aliqua modo suo vel tempore circumscripta. Haec aut corporis est aut temporis: corporis, ut hominum, lignorum et columnarum longitudo et brevitas. Sed et solem istum propriam sui orbis habere mensuram: quod geometrici perscrutari audent. Temporis, ut mensura horarum, dierum et annorum: unde et metiri hoc est mensurare. Proprie autem mensuram vocatam quod ea fruges metiuntur atque frumentum, id est surarum pars minima coclear, quod est dimidia pars dragmae, adpendens siliquas novem; qui triplicatus conculam facit. Concula dragma una et dimidia adimpletur. Cyati pondus decem
Abbreviated transcription (Latin):
Nt. latinũ: ad iunct̾o gamia g̾co: sigc̾at se¬
mi unciam. Togamma aut̃ g̾ce lutere .o. la¬
num infine adiunct̾am:. sigc̾at unciam.ãt.
lat̾ida g̾cum ꝑmedium sui .i. latinũ adiectũ.
sigcar libram. ħ s cappa c̃c̃a grẽcum finẽ

Expanded text:
NΓ. N Latinum adiuncto Gamma Graeco significat semiunciam. Γo Gamma autem Graecae litterae O Latinum in fine adiunctum significat unciam. ᗑ. Labda Graecum per medium sui I Latinum adiectum significat libram. Kv. Kappa Graecum circa
Abbreviated transcription (Latin):
separans ac discernens. Mixta enim et
adulterata int̃ se ꝑ ignem metalla. dissotiat.⁊ ab
auro ⁊ ab argento: aes. plumbumꝰ sec ernit. Alia
quoq metalla: ab igne defendit. ⁊ cũ sit natura
eris ferriq durissima: si absq stagno fu̾it.: urit᷑
et crematur. Stagnum inlitum aereis uasis:
saporem facit gratiorem. ⁊ compescit uirus
eruginis. specula ⁊̃ ex eo temꝑant᷑. cerusa ꝙͦ exeo:
etis. elector uocatur. Defecatus enim est hoc
metallum: omĩb metallis huiꝰ tria genera.
betur. Tercium. qd̾ fit de tͥb partib auri ar
gentiq una. quas partes etiam sinaturales sol¬
uas inuenies. uñz nicħ ĩceẽ natũ sit anfactũ. Utr̃q¬
lumina clariꝰ cunctis metallis fulgeat. ⁊ uene¬
num ꝓdat. Nam si eo infundas uenenũ: stͥcdorẽ
noscere modum. Nam omĩa corporalia
sicut scͥptum ẽ. a summis usq adima: in men¬
sura.⁊ numero. ⁊ pondere. disposita s̃ atq for¬
mata. Cunctis enĩ corporeis reb pondꝰ nata

Expanded text:
separans et secernens. Mixta enim et adulterata inter se per ignem metalla dissociat, et ab auro et argento aes plumbumque secernit; alia quoque metalla ab igne defendit, et quum sit natura aeris ferrique durissima, si absque stagno fuerit, uritur et crematur. Stagnum inlitum aereis vasis saporem facit gratiorem et conpescit virus aeruginis. Specula etiam ex eo temperantur. Cerussa quoque ex eo, etis Elector vocatur. Defaecatius est enim hoc metallum omnibus metallis. Huius tria genera: betur; tertium, quod fit de tribus partibus auri et argenti una. Quas partes, etiam si naturale solvas, invenies. Unde nihil interest natum sit, an factum; utrlumina clarius cunctis metallis fulgeat, et venenum prodat. Nam si eo infundas venenum, stridorem noscere modum. Nam omnia corporalia, sicut scriptum est, a summis usque ad ima in mensura et numero et pondere disposita sunt atque formata; cunctis enim corporeis rebus pondus natura
Abbreviated transcription (Latin):
adiuncto latiniy. sigc̾at ciatum. N o. siu̾o .o.
latimim huerit ad iunctum: eminam demons¬
trat. quã gͥci cotilem uocant. ÷ e g̾cum si acce¬
ꝑit uinctume. latinũ. sigc̾at sextariũ.:  o. sic
latinum adiunctum: indicat acitabulum.
qd̃ g̾ci oxi falon uocant. Mg̾cum. suꝑ posito
.n. latino: sigcãt. m nã. a a. latinum habens
lalida g̾cum. sigc̃at talentum. Ao. g̾cum in
dextro brachio suꝑiori. olittera ꝯiuncta:
Nenix est.
De auctorib rerum rusticarum

Expanded text:
adjuncto υ Graeco significat cyathum. 308 Κo. Si o Latinum habuerit adjunctum heminam demonstrat, quam Graeci cotylen vocant. Graecum si acceperit junctum e Latinum significat sextaruim. 6. . Si o Latinum adjunctum, indicat acetabulum, quod Graeci oxybaphon vocant. Graecum, superposito n Latino, significat mnam. T Latinum in fine habens Labda Graecum significat talentum. Xo. Chi Graecum in dextro brachio superiori O littera coniuncta cenix est. De auctoribus rerum rusticarum
Abbreviated transcription (Latin):
hc̃ aut̾ filium p̃sentem beatissime potestati
quã etiam dehis que sup̃ questi fumꝰ eloqͥo
ur̃o ꝑ eam islustrare mereamur.
ue sc̃itatis epłe me
inurbem tholetanam inuenerunt.
Nam ꝑmotꝰ fueram cã ꝯcilii. s quãuis iussio
pͥncipis initin̾e positum remeare me adino¬
nuisset. ego tam̃ qi ꝓpinqͥor eram p̃sentie ip¬
sius ꝗͣ regressionis malui potiꝰ cursum itt¬
neris ñ int̾cludere. ueni ad p̃sentiam pͥner
eloqͥa tua suscipiens amplexatꝰ sum ⁊ le¬
gi. ⁊ de salute tua dño gr̃as egi. Desid̾io enĩ
om̃ĩ desid̾ans quamius debił atq fessus fidu
aliis codicib ꝗe itinere retͥnsmisi⁊ licet in¬
ꝑuenissem. De ꝯstituendo aut̃ ep̃o teraconen¬
si ñ eam quã petis sensi sententiam regis. s tñ
⁊ ipse adhũc uͥ terciꝰ ꝯu̾tat animũ ĩllic ma
tratu tuo deleant᷑ delicta mea ⁊ remitant᷑
facmnora.

Expanded text:
c autem filium praesentem beatissimae potestatiquam etiam de his quae supra questi sumus, eloquio vestro per eum illustrari mereamur.e sanctitatis epistolae me in urbe Toletana invenerunt. Nam permotus fueram causa concilii. Sed quamvis jussio principis in itinere positum remeare me admonuisset, ego tamen quia propinquior eram praesentiae ipsius quam regressioni, malui potius cursum itineris non intercludere. eloquia tua suscipiens, amplexus sum et legi, et de salute tua Deo gratias egi, desiderio omni desiderans, quamvis debilis atque fessus, fidualiis Codicibus de itinere transmisi, et licet inpervenissem. De constituendo autem episcopo Tarraconensi, non eam quam petisti sensi sententiam Regis, sed tamen et ipse adhuc, ubi certius convertat animum, illi mantratu tuo deleantur delicta mea, et remittantur facinora.
Abbreviated transcription (Latin):
octem autem fieri. aut qr longo unci¬
nere lassatur sol.⁊ cum adultimũ celi
spatium ꝑuenit elanguescit. ac tabe factus
flat sios ignes. aut qi ead̃ ui subt̃ras cogitur.
qua suꝑ t̃ras ꝑtulit lumen.⁊ sic umbra t̾re:
inuoluens umbra magna t̃ramq polumq
Noctis partes septem s̃.i. uesꝑ. crepusculum con-¬
ticinium. intempestiũ. galliciniũ. matu¬

Expanded text:
Noctem autem fieri, aut quia longo itiNoctem autem fieri, aut quia longo itinere lassatur sol, et cum ad ultimum caeli spatium pervenit, elanguescit ac tabefactus efflat suos ignes; aut quia eadem vi sub terras cogitur qua super terras pertulit lumen, et sic umbra terrae involvens umbra magna terramque polumque. Noctis partes septem sunt, id est vesper, crepusculum, conticinium, intempestum, gallicinium, matu
Abbreviated transcription (Latin):
manelux matura ⁊ plena. nec iam crepuscu¬
lum. ⁊ dicunt mane a manu. Manum enĩ
antiqui bonum dicebant. Qͥd enĩ meliꝰ lucẽ:
dict̃a q̃i medidies.i. medius dies. uł qr tc̃ pu¬
rior dies÷. Merum enĩ purũ dr̃. In toto enum
die nicħ clariꝰ meridie. qndo sol amedio celoru¬
tilat. ⁊ omnẽ orbem pariclaritate illustrat.Su¬
nox uenit. ut unꝰqͥsq smo tucior sit. hodie
qĩ hocdre. ⁊ quotidie. ñ cotidie. ut sit qͦt diebꝰ.
Cras qd̾ ⁊ posita. hesternũ ÷ pͥdie. ⁊ dict̾um ester¬
num: ab eo qd̾ iamdies ip̃ẽ sit anobis extraneꝰ.
a nocendo dicta qd̵ eo oculis noceat. que idcͥco
lune ac sid̾um lucem ht̃: ne indecora eẽt: ⁊
ut ꝯsolaretur om̃s noc te oꝑantes. ⁊ ut qͥbdã
aĩantib que lucem soł ferre ñ poss ad suffici¬
entiam temꝑaretur. Noctis aut̃ ⁊ dieialt̾na¬
tio ꝓpt̾̃ uicissitudinẽ dormiendi uigilandiq
effecta ẽ ut oꝑis diurni laborem noctis tem¬

Expanded text:
Mane lux matura et plena, nec iam crepuscuMane lux matura et plena, nec iam crepusculum. Et dictum mane a mano; manum enim antiqui bonum dicebant. Quid enim melius luce? dicta quasi medidies, hoc est medius dies; vel quia tunc purior dies est. Merum enim purum dicitur. In toto enim die nihil clarius meridie, quando sol de medio caelo rutilat et omnem orbem pari claritate inlustrat. Sunox venit, ut unusquisque somno tutior sit. Hodie quasi hoc die; et quotidie, non cotidie, ut sit quot diebus. Cras quod est postea. Hesternum est pridie; et dictum hesternum ab eo quod iam dies ipse sit a nobis extraneus a nocendo dicta, eo quod oculis noceat. Quae idcirco lunae ac siderum lucem habet, ne indecora esset, et ut consolaretur omnes nocte operantes, et ut quibusdam animantibus, quae lucem solis ferre non possunt, ad sufficientiam temperaretur. Noctis autem et diei alternatio propter vicissitudinem dormiendi vigilandique effecta est, et ut operis diurni laborem noctis req
Abbreviated transcription (Latin):
Sexta sabbati: sexta feria dr̃. qͥapud eosd̃ paga¬
nos uen̾is nuncupatur. Sabbatum aut̃ sep
cauerunt. ⁊ satumi norãuert̃. Sabbatum
aut̃ exebreo inlatinũ reqͥes int̃pretatur. eo qd
aut̃ inuocabuł dierũ deore xͥano ritus loq̃¬
di eccłiasticus ꝓceit. tam̃ siquẽ forte ꝯsuetu¬
do traxent. ut ilid̾ exeat ex ore qd̾ imꝑbat cor¬
de. intelligat illos om̃s deqͦꝵ nominib appel¬
lati s. hi dies hoĩes fuisse. ⁊ pp̃ quedam bñfi
cia mortalia qd̾ płimũ potuert̃. ⁊ eminerũt
in hoc scło delati sunt eis ab amatorib suis
diuim honores. ⁊ indieb ⁊ insyderib.s pͥmũ
anoĩb hoĩum: sidera nuncupata. ⁊ asid̾ib
dies s̃ appellati. A fando aut̃ ferie mincupa¬
te s̃. qd sit in eis tempꝰ dictionis .i. in diuino
ł humano officio fari. S ex his fertur dies
hoĩum cã institutos feriatos diuinoꝵ sacroꝵ.
Partes diei tres sunt. mane meridies ⁊ sup̃ma.

Expanded text:
Sexta sabbati sexta feria dicitur, qui apud eosdem pagaSexta sabbati sexta feria dicitur, qui apud eosdem paganos Veneris nuncupatur. Sabbatum autem sepcaverunt et Saturni nominaverunt. Saautem ex Hebreo in Latinum requies interpretatur, eo quoautem in vocabulis dierum de ore Christiano ritus loquendi ecclesiasticus procedit; tamen si quem forte consuetudo traxerit, ut illud exeat ex ore, quod improbat in corde, intelligat illos omnes, de quorum nominibus appellati sunt hi dies, homines fuisse; et pro benefi mortalia, quia plurimum potuerunt et eminuerunt in hoc saeculo, delati sunt eis ab amatoribus suis divini honores et in diebus et in sideribus; sed primum a nominibus hominum sidera nuncupata, et a sideribus dies sunt appellati. A fando autem feriae nuncupatae sunt, quod sit in eis nobis tempus dictionis, id est in divino vel humano officio fari. Sed ex his festos dies hominum causa institutos, feriatos divinorum sacrorum. Partes diei tres sunt: mane, meridies et suprema.
Abbreviated transcription (Latin):
luciferum asserunt. que int̃ omĩa syd̾a plus lu¬
cis ht̃. Septimum a stella saturni. que sexto
celo locata .xxx. annis fertur explere cursũ
suum. Proinde aut̃ ex his .uii. stellis nomina
dierum gentiles dederunt. eo qd̃ ꝑ eosdemaliqͥd
sibi effici existimarent. dicentes hr̾e asole sỹm
a luna corpus. a mercurio ingeniũ ⁊ linguam.
auen̾e uoluptatem. a marte sangͥnem. A ioue
temꝑam̃tum. a saturno humorẽ. Talis qͥppeyx¬
titit gentilium stulticia. qͥ s finxert tam ridi¬
culosa figm̃ta. apud hebreos aut̃ dies pͥma:
una sabbati dr̃. qͥ apud nos dies dñicꝰ÷. quẽ gẽ¬
tiles soli dedicauerunt. Scda sabbati: scda
feria. quẽ seculares diem lune uocant. Tercia
sabbati: ic̃ia feria. quẽ diem illi martis uocant
qͣrta sabbati. qͣrta feria. qͥ mercurii diesd̾r apa¬
ganis. qͥnta sabbati: qͥnta feriadr̾ .i. qͥntus a
die dñica. que apud gentiles iouis uocatur.

Expanded text:
Luciferum asserunt, quae inter omnia sidera plus luLuciferum asserunt, quae inter omnia sidera plus lucis habet; septimum a stella Saturni, quae septimo coelo locata XXX annis fertur explere cursum suum. 8. Proinde autem ex his septem stellis nomina diebus gentiles dederunt, eo quod per easdem aliquid sibi effici existimarent, dicentes habere a Sole spiritum, a Luna corpus, a Mercurio ingenium et linguam, a Venere voluptatem, a Marte sanguinem, a Jove temperantiam, a Saturno humorem. Talis quippe extitit gentilium stultitia, qui sibi finxerunt tam ridiculosa figmenta. Apud Hebraeos autem dies prima una sabbati dicitur, qui apud nos dies dominicus est, quem gentiles Soli dicaverunt. Secunda sabbati secunda feria, quem saeculares diem Lunae vocant. Tertia sabbati tertia feria, quem diem illi Martis vocant. Quarta sabbati quarta feria, qui Mercurii dies dicitur a paganis. Quinta sabbati quinta feria est, id est quintus a die dominico, qui apud gentiles Iovis vocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
aut nox sit catssa ÷. aut supͣ t̾ram sol: aut sub
dies ⁊ nor spatia sui cursus aboriente. usq
abalium orientalẽ solem celi uolubilitate con¬
cludat. Abusiue aut̃ dies unꝰ ÷. spatium ab
orientt sole usq ad occidentẽ. Sunt aut̃ diei
ut sine ꝯmemoratione noctis. nũm dicamꝰ dier̃.
ficut ⁊ in lege diuia scͥptum ÷. Fẽm: uesꝑe ⁊
mane dies unus.
its scdm egiptios inchoat ab occasu soliᷤᷤ.
scctm ꝑsas abortu soł. Secłm athenien¬
ses a sexta hora diei. Scdm romanos amedia noc¬
te. uñ ⁊ tẽ gallicinum ÷. quoꝵ uex cliei ostendit
p̃conium. qñ ⁊ me sonitus afflatus sit. diesdic¬
ti: adiis quoꝵ noĩa romani qͥbdam syderib
sacrauerunt. Emum enĩdiem a sole appellaue¬
runt. qͥ pͥnceps ÷ omĩum syderum. sic̃ ⁊ id̾ dies
caput ÷ cunctoꝵ dierum. Scdm aluna. que so
catur. Quartũ a stella mercurii quã qͥdam can-¬
didum cͥculum dicunt. qͥntum astella iouis. ꝗͣ¬
fetontemaumt. Sextum: a uen̾is stella. quam

Expanded text:
aut nox sit, causa est, ut supra terram sol sit, aut sub dies et nox spatio sui cursus ab oriente usque ad alium orientalem solem coeli volubilitate concludit; nam abusive dies unus est spatium ab oriente sole usque ad occidentem. Inter. Diei ut sine commemoratione noctis numerum dicamus dierum, sicut et in lege divina scriptum est: Factum mane dies unus.' Dies secundum Aegyptios inchoat ab occasu solis: secundum Persas ab ortu solis: secundum Athenienses a sexta hora diei; secundum Romanos a media nocte. Unde et tunc gallicinium est, quorum vox diei ostendit praeconium, quando et mesonyctius afflatus fit. Dies dicti a diis, quorum nomina Romani quibusdam sideribus sacraverunt. Primum enim diem a Sole appellaverunt, qui princeps est omniun siderum, sicut et idem dies caput est cunctorum dierum. Secundum a Luna, quvocatur. Quartus a stella Mercurii, quam quidam candidum circulum dicunt. QPhaetontem aiunt; sextum a Veneris stella, quam
Abbreviated transcription (Latin):
hoc mare.⁊ tyrrenum dictum. siue qd̾ tus¬
ciam abluit.i. tyrreniam: siue a tyrrenis
nautis. qͥ se in hoc mare p̃cipitauert᷑: ⁊ sci¬
endum: ionium sinum eẽ imm̃sum: abio¬
nia qͥppe.usq ad siciliam: ⁊ huiꝰ partes ẽẽ:
adriaticum. Ac haicum ⁊ epiroticum. a mo¬
rib acolarum: eusinuascenũ antea ap¬
pellatũ ÷ acasib hominum. qͥcetid̾unt in
mari: ut elles pontum ꝓ carium. mirteũ.
nam myrteum mare dictum. amyrtili le¬
su. qd̾ illic abenomao p̃cipitatꝰ sit. hicarus
uͦ cretensis ut fabule ferunt: alatio se refe¬
rens. pennis soł calore solutis: mari in qͦcet idis
nomen imposuit. Frixus quoq cum elle soeei
sua fugiens insidias nou̾cales: ꝯcendit nauem
soror eius ꝑpessa naufragium decidit inmir
⁊ mortua. ellesponti mari nom̃ dedit: Ab ced¬
ne fluench. ꝓporitis. nam dictum ꝓpontum
qr pontum p̃uenit. id̾e a transitu. uł angus
meatib boum boforus. Egiptiũ aut̃ pelagus

Expanded text:
Hoc mare, et Tyrrhenum dictum; sive quod ThusHoc mare, et Tyrrhenum dictum; sive quod Thusciam alluit, id est Tyrrheniam, sive a Tyrrhenis nautis, qui se in hoc mare praecipitaverunt. Et sciendum Ionium sinum esse immensum, ab Ionia usque ad Siciliam, et hujus partes esse Adriaticum, Achaicum et Epiroticum. A moribus accolarum Euxinus, AXENOS antea appellatus. 8. A casibus hominum qui ceciderunt in mare, ut Hellespontum, Icarium, Myrteum. Nam Myrteum mare dictum a Myrtili lapsu, quod illic ab Oenomao praecipitatus sit. Icarus vero Cretensis, ut fabulae ferunt, altiora petens, pinnis solis calore solutis mari, in quo cecidit, nomen inposuit. Phrixus quoque cum Helle sorore sua fugiens insidias novercales conscendit navem soror eius perpessa naufragium decidit in mare, et mortua Hellesponti mari nomen dedit. Ab ordine fluenti Propontis. Nam dictum Propontum quia Pontum praevenit. Item et a transitu vel angustis meatibus boum Bosphorus. Aegyptius autem pelagus
Abbreviated transcription (Latin):
patitur sicut aut̃ terra dum una sit. ꝓdiu̾¬
sis locis uariis appellatur uocabuł: ita ⁊ ꝓ
regionib hoc mare magnũ diu̾si nominibꝰ
nuncupatur nam hibicum ⁊ asiaticum.
siculũ. creticũ. cypium. egeum. carpatiũ.
Nam in t̃tenedum ⁊ chium. saxim ẽ in ma-¬
ri. potius quam insula. qd̃ uisentib ꝓcul.
capre simile uidetur. quamgͤci ega nuncu¬
pant. uñ ⁊ egeum mare ÷ dictum: sicut car¬
patium mare. int̾ egiptum ⁊ rodũ: ab infu¬
la caparo illuc posita. Agentib. gallicũ.
ausomum. dalmaticum ligusticũ: ab opi¬
dis. argolicum. corinthum. tẏricium adry¬
aticum.: Nam adria q̃dam ciuitas illirico
mari ꝓxima fuit. que adriatico mari nom̃
dedit: apositione celi: ut suꝑum ⁊ inferum
qd̾ sit oriens: suꝑior occidens: inferiorẽ aut̃
tuscum ⁊ adriaticum: a memoria regis.ioniũ.
Ioꝰ qͥppe. rex g̾cie fuit. uñ ⁊ iones athenienses.

Expanded text:
patitur. Sicut autem terra dum una sit, pro divepatitur. Sicut autem terra dum una sit, pro diversis locis variis appellatur vocabulis, ita et pro regionibus hoc mare magnum diversis nominibus nuncupatur: nam Ibericum et AsiaticuSiculum, Creticum, Cyprium, Aegeum, Carpathium: 126 nam inter Tenedum, et Chium, saxum est in mari potius quam insula, quod visentibus procul caprae simile creditur, quam αἷγα nuncupant, unde, et Aegeum mare est dictum, sic et Carpathium mare inter Aegyptum, et Rhodum ab insula Carpatho illic posita. 6. A gentibus, Gallicum, Ausonium, Dalmaticum, Ligusticum. Ab oppidis, Argolicum, Corinthium, Tyrium, Adriaticum. Nam Adria quaedam civitas Illyrico mari proxima fuit, quae Adriatico mari nomen dedit. 7. A positione coeli, ut Superum, et Inferum, quod sit Oriens superior, Occidens inferior, est autem Thuscum, et Adriaticum. A memoria regis, ut Ionium. Ion quippe rex fuit Graeciae, unde iones Athenienses.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ narbonensẽ ꝓuinciam abluit. mox ligꝰ strcꝰ:
qui iuxta lenam urbem ẽ ꝑximus. Post
hec tirrenus: qͥ in italiam attingit. quẽ g̾ti.
ionium. itali. inferũ uocant. Inde siculus qͥ
asicilia usq adcretam und̃: deinde creticus:
qͥ in pamphiliam ⁊ egiptum ꝑtendit᷑. In de
elles pontꝰ. qͥ inseptemtͥonem recreq̃ns. anfrac¬
tib magnis iuxta g̾cias ⁊ liricum anangusti¬
as septem stadiorum stͥngitur. quoxerses ponte
nauib facto. ingreciam comeauit. Ibiẽ abi¬
cdos. iñe defusus equore patente: rursus stͥn¬
gitur. ⁊ facit propontidem. quimor inqͥngẽ¬
tos passus corartatur. fit q boforus tracius.
qͦ darius copias transportauit. Iñ ponticus
sinus. amplissimꝰ. at̾go meotidis paludis. qd̃
mare ex multitudine flum inũ dulciꝰ: quã
cetera. nebulosumq ⁊ breuiꝰ: uñ ⁊ ponticũ
nnos. atq delphinos: alias beluas maiores ñ

Expanded text:
qui Narbonensem provinciam alluit. Mox Ligusticus, qui Narbonensem provinciam alluit. Mox Ligusticus, qui juxta Genuam urbem est proximus. Post haec Tyrrhenus, qui Italiam attingit, quem Graeci Ionium, Itali Inferum vocant. Inde Siculus, qui a Sicilia usque ad Cretam vadit. Deinde Creticus, qui in Pamphyliam et Aegyptum pertendit. 3. Inde Hellespontus, qui in Septentrionem retorquens, anfractibus magnis juxta Graecias, et Illyricum in angustias septem stadiorum stringitur, quo Xerxes, ponte navibus facto, in Graeciam commeavit, ibi est Abydos. Inde diffusus aequore patente, rursus stringitur, et facit Propontidem, qui mox in quingentos passus coarctatur, fitque Bosphorus Thracius, quo Darius copias transportavit. 4. Inde Ponticus sinus amplissimus a tergo Maeotidis paludis, quod mare ex multicetera, nebulosumque et brevius. Unde et Pontum nnos atque delphinos, alias beluas maiores non
Abbreviated transcription (Latin):
quod illd. partim auferant uenti.partim. solex¬
et latini iõ nominant: eo qd̃ incͥculi
colore nitet: occeanus qĩ cianeus. Iste ÷ q̃ hoeaᷤ
t̃rarum ꝯplectitur. alt̾miq estib acced̾. atq re¬
ceclit. respirantib enim in ꝓfundum uentis:
aut remouit maria. aut resorbet: qͥq aꝓximis
regionib diu̾sa uoc̃abula sumpsit: ut gal¬
licus germanicꝰ. sciticus. caspiꝰ. hircanius. ach¬
lanticus. gaditanus: namgaditanũ fretum
agadib dictum: uͥ pͥmum abocceano ma¬
ris magni limen aꝑitur. Uñ ⁊ hercules cũ
adgades ꝑuenisset: columpnas i posuit. spe¬
rans illic ẽẽ orbis t̃rarum finem.
meridiem uergit. de iñ ad septemtͥonem tend̾.
qd̃ iñ magnũ appellatur: ꝙ cetera maria in
comparatione eiꝰ minora s̃. Istꝰ ÷ ⁊ medit̾raneũ.
pͥme partis sinus: qͥ in hispaniis ꝑfunditur.:
hibencus ⁊ balicus appellat᷑. De inde gallicꝰ.

Expanded text:
quod illum partim auferant venti, partim sol exquod illum partim auferant venti, partim sol exet Latini ideo nominant eo quod in circuli colore nitet: oceanus quasi κυάνεος. Iste est qui oras terrarum amplectitur, alternisque aestibus accedit atque recedit; respirantibus enim in profundum ventis aut revomit maria, aut resorbet. Quique a proximis regionibus diversa vocabula sumpsit: ut Gallicus, Germanicus, Scythicus, Caspius, Hyrcanus, Athlanticus, Gaditanus. Nam Gaditanum fretum a Gadibus dictum, ubi primum ab Oceano maris Magni limen aperitur; unde et Hercules cum Gadibus pervenisset, columnas ibi posuit, sperans illic esse orbis terrarum finem. meridiem vergit, deinde ad septentrionem tendit. Quod inde Magnum appellatur, quia caetera maria in comparatione ejus minora sunt. Istud et Mediterraneum, 5 2. Cujus primae partis sinus, qui in Hispaniis perfunditur, Ibericus, et Balearicus appellatur. Deinde Gallicus,
Abbreviated transcription (Latin):
que multum sulphuris ⁊ aluminis hñt. Ita¬
q cum ꝑuenas calentes aqua frigida uenit:¬
uicino sulphuris calore ꝯtacta excalescit.
nec talis ab ceigine fluit. s ꝑmutatur. dũ
uenit: scilphur enim. alumenq secum ferũt
aque. utramq mat̾iam. ige plenam minimisq
enim ꝯg̾gatio aquaꝵ. siue salse sint. siue
dulces: abusiue maria nuncupant᷑. Iuxta illd̾.
et ꝯgͣgationes aquaꝵ: appellauit maria. Propͥe
aut̃ mare appellatum: eo qd̃ aque amare siit.
equor aut̃ uocatum: qr equalit sursum ÷.
Et quamuis aque fluctuantes. urelut monteᷤᷤ
erigantur. sedatis rursum tempestatib ade¬
quantur. Altitudo enĩ maris: diu̾sa ÷. indisc̾ta
tam̃ dorsi: equalitas. Ideo aut̃ mare increm̃¬
tum ñ capere cũ omĩa flumina. om̃s fontes re¬
cipiat. hec causa: partim qd̾ influentes undaᷤ
ra aquadulce fluentum ꝯfumat. uł qd ipse
nubes. multum aquarũ ad se attrahant. siue

Expanded text:
quae multum sulphuris et aluminis habent. Itaquae multum sulphuris et aluminis habent. Itaque cum vicino sulphuris calore contacta excandescit; nec talis ab origine effluit, sed permutatur dum venit. Sulphur enim, alumenque secum ferunt aquae, utramque materiam igne plenam, minimisquenim congregatio aquarum, sive salsae sint, sive dulces, abusive maria nuncupantur, juxta illud: Et congregationes aquarum vocavit maria. Proprie autem mare appellaAequor autem vocatum quia aequaliter sursum est; et quamvis aquae fluctuantes velut montes erigantur, sedatis rursus tempestatibus adaequantur. Altitudo enim maris diversa est, indiscreta tamen dorsi eius aequalitas. Ideo autem mare incrementum non capere, cum omnia flumina, omnes fontes recipiat, haec causa est: partim quod influentes undas ra aqua dulce fluentum consumat; vel quod ipsae nubes multum aquarum ad se attrahant; sive
Abbreviated transcription (Latin):
mum stagnum sicilie: tetro odore abigit ꝓxi¬
mantes. Fons: inaffrica cͥca templum amonis:
q̃ͥ humoris nexib humum stͥngit. fauillase¬
tiam incespite solidat. fons iob in idumea. qͣt̾
sanguineum. uiridem.⁊ limpidũ: t̾nis m̃¬
sib in anno: tenens exhis unum colorem.
Introgotlitis lacust t̃ in die fit amarus.⁊ dem̃.
tociens dulcis fons filoe ad radicem montis
sion: ñ uigib aquis. s certis horis dieb q
ebullit. In iud ea qͦndam riuus sabbatis omi¬
b siccabitur. In sarclinia fontes calidi. oculis
medentur. fures arguunt. nam cecitate dete¬
gitur eorum facinus. In epiro ẽẽ fontem. in
quo faces ex tinguntur accense.⁊ accendunt᷑:
ex tincte. Apud garamantas. fontẽ ẽẽ. ita al¬
gentem die: ut ñ bibatur: ita arcdentem noc¬
te: ut ñtangatur. Iam uͦ inmultis locis aq̃
manant: ꝑpetim feruentes. tanta ui: ut
balnea calefaciant: quedam enim t̃resunt:

Expanded text:
nium stagnum Siciliae tetro odore abigit proxinium stagnum Siciliae tetro odore abigit proximantes. Fons est in Africa circa templum Ammonis, qui humoris nexibus humum stringit: favillas etiam in cespitem solidat. Fons Iob in Idumaea quater sanguineum, viridem et limpidum; ternis mensibus in anno tenens ex his unum colorem. In Trogodytis lacus est; ter in die fit amarus et deinde totiens dulcis. Fons Siloa ad radicem montis Sion non iugibus aquis, sed in certis horis diebusque ebullit. In Iudaea quondam rivus sabbatis omnibus siccabatur. In Sardinia fontes calidi oculis medentur, fures arguunt; nam caecitate detegitur eorum facinus. In Epiro esse fontem in quo faces extinguntur accensae et accenduntur extinctae. Apud Garamantes fontem esse ita algentem die ut non bibatur, ita ardentem nocte ut non tangatur. Iam vero in multis locis aquae manant perpetim ferventes, tanta vi ut balnea calefaciant. Quaedam enim terrae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
chio insula fontem eẽ: quo hebetes fiant inbe
etia duo fontes: alter memor iam alt̾ obliuioni
afferat. Citici fons: amorem uen̾is collit. Boe¬
tie lacus. furiał ÷. dequo qui bibint: ardoee
libidinis exardescunt. In campania s̃aque.
que st̾ilitatem feminarũ. ⁊ iurorum insanõ
ab olere dicuntur. Inethiopia tonte rubro
qͥ bib̾it: lẏmphaticus fit. Lechi nis fons ar¬
chadie: ab ortus fieri ñ patitur. In sicilia fon¬
tes c̃ duo. quoꝵ unus. st̾ilem fecundat. alide
fecundam sterilem facit: In chessalia: duo suns
flumina. ex uno. bibentes oues nigras fienal
altero albas. Ex utroq uarias. Clitunnus be
inunbͥa: maximos boues gignit. Reatinl
paludis aquis. ⁊ um̃torum iingulas indura
qͥcqͥd animam habet. In indis. sydem uocan fas¬
num. inquo nicħ natat. s omĩa mergunt. Ae
tant. nicħ mergitur. Marside fons in frigia.
saxa gerit. In achaia a qua ꝓfluit e sqel.
Snii appellata: quodilico pota int̾ficit. Celo¬

Expanded text:
Chio insula fontem eChio insula fontem eotia duo fontes; alter memoriam, alter oblivionem adfert. Cyzici fons amorem Veneris tollit. Boeotiae lacus furialis est, de quo qui biberit ardore libidinis exardescit. In Campania sunt aquae quae sterilitatem feminarum et virorum insaniam abolere dicuntur. In Aethiopiae fonte Rubro qui biberit lymphaticus fit. Leinus fons Arcadiae abortus fieri non patitur. In Sicilia fontes sunt duo, quorum unus sterilem fecundat, alter fecundam sterilem facit. In Thessalia duo sunt flumina: ex uno bibentes oves nigras fieri, ex altero albas, ex utroque varias. Clitumnus lacus in Umbria maximos boves gignit. Reatinis paludis aquis iumentorum ungulas indurarest, quidquid animam habet. In Indis Siden vocari stagnum, in quo nihil innatat, sed omnia merguntur. At tant, nihil mergitur. Marsidae fons in Phrygia saxa egerit. In Achaia aqua profluit e saxis Styx appellata, quae ilico potata interficit. Gelo
Abbreviated transcription (Latin):
hinc ⁊ equor appellatum: qd equalit̃ sursũ ẽ.
Quo aut̃ ualidissima humane uite elem̃ta: ig¬
nis ⁊ aqua. Uñ grauit᷑ dampnant᷑. qͥb ignis et
aqua int̾dicitur: Aquarum elem̃tum: cet̾is¬
ceteris omĩb imꝑat: aque eni celum tem¬
ꝑant. t̾ram fecundant. aerem: exalationib sus
incorporant. scaudt̃ in sublime. ⁊ celũ sͥ uendi¬
cant. qͥd enim mirabiliꝰ aquis incelo stantib
parum sit: intantam ꝑuenisse altitudinẽ. ra¬
piunt ⁊ secum. piscium ex amina: effuse: omiu
int̾ra nascentium cã fiunt. fruges gignunt
arbores. fru ͤtices. herbasq ꝓducunt. sordes di¬
t̃gunt. peccata abluunt. cunct̾is animantis¬
enim. salis. alie. nitrialie aluminiꝰ a liesu¬
uuln̾ib medent᷑. In italia. fons ciceronis dcu¬
lorum uuln̾a curat. In etiopia lacus ÷ quoꝵst¬
sa corpoea. uelut oleo ni tescunt. Teme fors
in affrica: canoras facit uoces. Exclitoriola¬
cu italie. qͥbib̃int: iuni cecliunt habent. In

Expanded text:
 sursum est. Duo autem validissima vitae humanae elementa ignis et aqua; unde graviter damnantur quibus ignis et aqua interdicitur. Aquarum elementum ceteris omnibus imperat. Aquae enim caelum temperant, terram fecundant, aerem exhalationibus suis incorporant, scandunt in sublime et caelum sibi vindicant. Quid enim mirabilius aquis in caelo stantibus? Parum sit in tantam pervenisse altitudinem; rapiunt et secum piscium examina; effusae omnium in terra nascentium causa fiunt. Fruges gignunt, arbores, frutices herbasque produnt, sordes detergunt, peccata abluunt, potum cunctis animantienim salis, aliae nitri, aliae aluminis, aliae suvulneribus medentur. In Italia fons Ciceronis oculorum vulnera curat. In Aethiopia locus est, quo perfusa corpora velut oleo nitescunt. Zamae fons in Africa canoras voces facit. Ex Clitorio, lacu Italiae, qui biberint, vini taedium habent. In
Abbreviated transcription (Latin):
asfalti .i. bituminis ⁊ ẽ in iudea int̾ ierico
⁊ toaram: longitudo et: isq tid roaro saradie
dirigitur: stadiis septingentis octoe inta. la
titudo. stadiis centiun quinqͣginta usii ad
uiciniã sodomoꝵ. Lacui tybiadis: ab oppido ty¬
beriade uocatus. quod qͦndam herodes iuho¬
nore tyberii cesaris ꝯdiclit: ẽ aut̃ iniidea oĩb
in rudea. longitudine centum quadraginta
extenditur stadiis. Latitudine quadraginta
distenditur. crispantib aquis. auram ñuen¬
tis. s dese ip̃o s̾ creans. Uñ ⁊ genesar dr̃ g̾couo
cabulo: qĩ generans sͥ auram. Deniꝙ ꝑ diffi¬
siora spatia: laciis t̃requentib auris spiran¬
tib agitatur. Uñ ⁊ purior eiꝰ ÷ haustus. ⁊ ad
potandum dulcis ⁊ habilis. Benacus lacus
italie inuenecia dequo: fluuiꝰ nascit᷑ minei¬
us. qui lacus magnitudine sui: tempestate
imitatur marinas. Lucretiꝰ ⁊ auer nꝰ lacus
campanie sunt. Lucreciꝰ aut̃ dictiis. qd oli

Expanded text:
Asphalti, id est bituminis, et est in Judaea, inter Jericho Asphalti, id est bituminis, et est in Judaea, inter Jericho et Zoaram. Longitudo ejus usque ad Zoaros Arabiae dirigitur stadiis septingentis octoginta; ltitudo stadiis centum quinquaginta usque ad viciniam Sodomorum. Lacus Tiberiadis ab oppido Tiberiade vocatus, quod quondam Herodes in honorem Tiberii Caesaris condidit. Est autem in Iudaea omnibus in Iudaea longitudine centum quadraginta extenditur stadiis, latitudine quadraginta diffunditur, crispantibus aquis, auram non ventis, sed de se ipso sibi excreans. Unde et Genesar dicitur Graeco vocabulo, quasi generans sibi auram; denique per diffusiora spatia lacus frequentibus auris spirantibus agitatur; unde et purior haustus eius, et ad potandum dulcis et habilis. Benacus lacus Italiae in Venetia, de quo fluvius nascitur Mincius; qui lacus magnitudine sui tempestates imitatur marinas. Lucrinus et Avernus lacus Campaniae sunt. Lucrinus autem dictus quia olim
Abbreviated transcription (Latin):
unt aut̃ ⁊ quedam maria:
que ñ miscentur occeani fluctib. aut
mari magno ⁊ dicuntur lacus ⁊ stagna. Lacꝰ
ẽ receptaculum: in quo aqua retinet᷑. nec mis¬
cetur fluctib. ut lacus afalti. ut lacus benacꝰ.
Nͥam fontes. labuntur influuiis. flumina: in
treta discurunt. Lacus stat in loco. nec ꝓfluit.
et dictiis lacus. qi aque lociis: lacus asfalti:
idem et mare mortuum uocatum. ꝓpt̃ qd nicħ
gignit uiuum. nichil recipit. ex genere uiuẽ¬
tium: nam neq pisces habet: neqͣ ad suetas aqͥs.
et letas mergendi usi paritur dues s ⁊ quet̾q
uitientia mergenda temptau̾s: quacumq
arte demersa. statim resiliunt: ⁊ quãuis uehe¬
mouetur: resistenti turbinib bitumine.
quo aqua omĩs stagnaturꝯeq nauugatio¬
nis pacrens ÷. q omia uita carentia. in ꝑfun¬
dum nrergunt᷑. nec mat̾iam ullam sũstinet:
nisi que bitumine illustratur. Lucernam
accensamꝰ ferunt suꝑ natare. extincto dim̾si
lumine. hoc ⁊ mare salinarum dr̾. siue lacus

Expanded text:
unt autem et quaedam maria quae non miscuntur Oceani fluctibus aut mari Magno, et dicuntur lacus et stagna. Lacus est receptaculum in quo aqua retinetur nec miscetur fluctibus, ut lacus Asphalti, ut lacus Benacus Nam fontes labuntur in fluviis; flumina in freta discurrunt; lacus stat in loco nec profluit. Et dictus lacus quasi aquae locus. Lacus Asphalti idem et mare Mortuum vocatum propter quod nihil gignit vivum, nihil recipit ex genere viventium. Nam neque pisces habet neque adsuetas aquis et laetas mergendi usu patitur aves, sed et quaecumque viventia mergenda temtaveris, quacumque arte demersa statim resiliunt, et quamvis vehemovetur resistente turbinibus bquo aqua omnis stagnatur; neque navigationis patiens est, quia omnia vita carentia, in profundum merguntur; nec materiam ullam sustinet, nisi quae bitumine illustratur. Lucernam accensam ferunt supernatare, exstincto demergi lumine. Hoc et mare Salinarum dicitur, sive lacus
Abbreviated transcription (Latin):
sitate siluarum sic ambiebatur: ut gcalan¬
tis inde ꝑangustias. aque sulphuree odor
gͣuissimus. aues suꝑuolantes alitti suo neca¬
ret: quam rem augustus cesar intelligens:
deiectis siluis. expestilentib amena reddidit
loca. Laciis autem.id̾ ⁊ stagnum. uͥ imensa a¬
qua ꝯuenit. Namdictum: stagnum. ab eo qd̵
illic aqua stet. nec decurrat.

Expanded text:
sitate sic ambiebatur, ut exhalantis inde per angustias aquae sulphureae fetor gravissimus supervolantes aves halitu suo necaret. Quam rem Augustus Caesar intelligens, dejectis silvis, ex pestilentibus amoena reddidit loca. 9. Lacus autem, idem et stagnum, ubi immensa aqua convenit; nam dictum est stagnum ab eo quod illic aqua stet, nec decurrat.
Abbreviated transcription (Latin):
stus: ad occeanum ꝑtinet. fretum ad
utrumq mare. nam estis: maris A¬
frctum aut̃ appellatum. qd l mare semꝑ seruaet¬
tamtretum ÷ angusunt i q̃i seruen mare abu
underum setruore noĩatum ait gaditaniia sicu¬
qd regium dicit. salustius tali exea uocan sebit.
dũ ima e̾et celis. medium spatium. auit ꝑhu
militarem obrutum÷ aquis: aut ꝑangustia
seisum :⁊ iñ regium nominatum. qr gte abiup¬
cum hoc nom̃ nuncuipat᷑. E st aut̃ artissimum.
crium milium spatium. ab italia diuidens.
⁊ caryblis ostñdit᷑ scillam acole saxum mnari
in minens appellant. simile celebrate forme y¬
cul uisentib. Uñ ⁊ monstruosam spẽm fabte
illi delerunt qi formam hõis: capitib suc inc¬
tam camninis. quia collisi ibi fluctus iatratꝰ
uidentur ex pͥmere. Caribdis dicta: qd̾ gurgiti¬
N occultis: naues absorbeat. Est enim mare u̾¬
ticosum. ⁊ iñ ibi laniata naufragia ꝓtundo
emergunt. ẽ ex aut̃ indie: erigitur fluctus.

Expanded text:
stus ad Oceanum pertinet, fretum ad utrumque mare. Nam aestus est maris aFretum autem appellatum, quod ibi sempernam fretum est angustum et quasi fervens mare, ab undarum fervore nominatum, ut Gaditanum vel Sicuquod Rhegium dicitur, Sallustius tali ex causa vocari scdum esset una tellus, medium spatium aut per humilitatem obrutum est aquis aut per angustiam scissum, et inde Regium nominatum, quia grece abrutum hoc nomine nuncupatur. Est autem artissimum III milium spatio, Siciliam ab Italia dividens et Charybdis ostenditur. Scyllam accolae saxum mari inminens appellant, simile celebratae formae procul visentibus. Unde et monstruosam speciem fabulae illi dederunt, quasi formam hominis capitibus caninis succinctam, quia conlisi ibi fluctus latratus videntur exprimere. Charybdis dicta quod gurgitibus occultis naves obsorbeat; est enim mare verticosum, et inde ibi laniata naufragia profundo emergunt. Ter autem in die erigit fluctus,
Abbreviated transcription (Latin):
ticis pęetis. ⁊ uiris ꝑitis. cõmunit̃ qͥd̾ argu¬
m̃ta p̃stare. s qñ aliqͥd sp̃alit̃ ꝓbant ad recho¬
res poetas uiros ꝑitos que ꝑtinent. qñ u̾o
generalit᷑ disputant adphilosophos: attinere
mamfestum ÷. Mirabile plane genꝰ oꝑis inu
mi potuisse colligi. qͥcqͥd moblitas ac uarietaᷤᷤ
humane m̃cis. in sensib exqͥrendis ꝑdrũsas cãs
poterat inuenire conclusum lib̾um acuolim¬
tariũ intelłm. Nam qͦẽq se u̾terit. qͥscũq co

Expanded text:
ticis, poetis et iurisperitis communiter quidem argumenta praestare; sed quando aliquid specialiter probant, ad rethores, poetas iurisperitosque pertinent, quando uero generaliter disputant, ad philosophos attinere manifestum est. Mirabile plane genus operis, – in unum potuisse colligi quicquid mobilitas ac uarietas humanae mentis in sensibus exquirendis per diuersas causas poterat inuenire, – conclusit liberum ac uoluntar
Abbreviated transcription (Latin):
lum dextra frustra torserit inrutulos ster
niq incorpore gratum. yliacis campis. Ad
ne manu facta. In mortale cathene fas hañt
tectus. qi incerta ꝑicła lustret eneas. Acõseqñ¬
tib argm̃ dicit᷑. qñ positam rẽ aliqͥd in euita¬
bilit ꝯsequit᷑. ut uirgłiꝰ ñ ea uis ammo nec
tanta suꝑbia uictis. Ab antecedñtib ÷ arg̃m̃.¬
abste daue. ne faces qd uulgꝰ seruoꝵ solet doł
ut me delud̾es. Ab effectis argum̃t̃ ÷. cũ
ex his que facta s̃ aliqͥd adꝓbatur ut rͥgiliꝰ.
T̃u potes eneam manib subduc̾e gͣium. Nos
aliqͥd ꝯtͣ rucilos iuuisse nefandum ÷. Item
argum̃ ta que ducunt᷑ extͥnsecus que g̾ciac

Expanded text:
lum dextera frustra torserit in Rutulos, steterunt quae in corpore Graium Iliacis campis.' A ne manu factae inmortale carinae fas habeant, certusque incerta pericula lustres, Aeneas? A consequetum est, quando positam rem aliquid ineuitabiliter consequitur – Vergilius: 'Non ea uis animo, nec tanta superbia uictis.' Ab antecedentibus argumabs te, Daue, ne faceres quod uulgus seruorum solet, dolis ut me deluderes.' Ab effectis argumentum est, cum ex his quae facta sunt aliquid approbatur, ut Vergilius: 'Tu potes Aenean manibus subducere Graium; nos aliquid contra Rutulos iuuisse nefandum est?' Argumenta ducuntur extrinsecus quae Graeci
Abbreviated transcription (Latin):
ticulare ꝑreflexionẽ ut qddam iustum ho¬
nestum. om̃e honestũ utile. qd̾dam gͥ ritile
ꝑ reflexionẽ ut nullũ ttirpe honestum. om̃e
N onꝰ mod̾: qͥ ꝯduc̃ ex 4. abdicat᷑a. et pͣ dedi
turpe honestum. qͦddam honestũ iustum. qd

Expanded text:
ticulare per reflexionem, ut 'Quoddam iustum honestum: omne honestum utile: quoddam igitur utile per reflexionem, uelut 'Nullum turpe honestum: omne non turpe honestum: quoddam honestum iustum: quo
Abbreviated transcription (Latin):
dñr ꝯtraria ita sibi opponuntur. nec adea
qͥcumq mͦ referantur: siqͥd̃ miqͥtas ĩticie
ita contraria ẽ. ut non eiꝰd iusticie iniqͥtas
sit. aut ad illam sit iniqͥtas. T̃cium genꝰ: op
positoꝵ. habitus uł orbatio. qd genus cier¬
ro pͥuationẽ uocat. qua ostendet aliqͥd quẽ¬
pͥma ÷ inre: scd̾a in loco. tcia in t̃pr ꝯgruo.
In re. ut cecitas ⁊ uisio. In loco: ut cecitatis
disputat. socͤtes ñdisputat. Hec a suꝑiorib
hec differt ꝙ illa sigillatim dici possunt.
hec t connexe dici possunt. quod genꝰ qͣrtũ
apd̾ dialeticos młtum ht̃ ꝯflictum. ⁊ appel¬
latur ab eis ualde oppositum. siqͥd̾ ⁊ t̃ciũ
ñ recipit. Namex illis quedã hr̃e ĩtium
possunt ut inꝯt᷑riis candidũ ⁊ nigrũ. Tciũ
eiꝰ nec candidũ nec nigrũ. s fuscũ ł pallidũ.
In relatuus qͦ ut młta ⁊ pauca. t̃cium eius
nec młta nec pauca. s mediocͥa. In habitu
uł orbatione. ut uisio. ⁊ cecitas. t̃ ciũ eiꝰ nͨ

Expanded text:
nec ad ea quocumque modo referantur; siquidem iniquitas iustitiae ita contraria est ut non eiusdem iustitiae iniquitas sit, aut ad illam sit iniquitas. Tertium genus est oppositorum habitus vel orbatio. Quod genus Cicero privationem vocat, qua ostendit aliquid quemprima est in re, secunda in loco, tertia in tempore congruo. In re, ut caecitas, et visio. In loco, ut: « Caecitatis disputat, Socrates non disputat. Haec a superioribus ideo differunt, quod illa singulatim dici possunt, haec nisi connexe dici noapud Dialecticos multum habet conflictum, et appellatur ab eis valde oppositum, siquidem et tertium non recipit. Nam ex illis quaedam habere tertium possunt, ut in contrariis candidum et nigrum. Tertium eius nec candidum nec nigrum, sed fuscum vel pallidum. In relativis quoque, ut multa et pauca. Tertium eius nec multa nec pauca, sed mediocria. In habitu vel orbatione, ut visio et caecitas. Tertium eius, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbitate debet eẽ laudabił. ⁊ lature auct̾oritas
ẽ que maxima uͥtute ꝯsistit. Testimonia młꝰ¬
ta sunt. que afferant auctoritatẽ mgemum.
cussio rerum fortuitaꝵ. Adictis factisq ma¬
Atorm̃tis fides ꝓbatur. pꝰ que nemo credit uel¬

Expanded text:
bitate debet esse laudabilis. A natura auctoritas est, quae maxima virtute consistit; et a tempore sunt, quae afferant auctoritatem; ut suntcursio rerum fortuitarum. A dictis factisque maA tormentis fides prebetur, post que nemo creditur vel
Abbreviated transcription (Latin):
dñs÷ cui ÷ seruus. Quartadecima sp̃esdis
Item pars: que subiecta÷ gen̾i. qͥntadecima
tini scd̃m reir̾onem uocant. ut dies: solsupͣ
t̾ras. nox: sol sub t̃ris. scire aut̃ debemꝰ p̃dic¬
tas spẽs diffinitionũ. topicis m̾ito eẽ soc iatas
amꝰ que s̃ argum̃toꝵ sedes. fontes sensutumn.
eo ipso dequo agit᷑ herent: intrib diuisa st̃.
Dma: a toto. Scda. a parte. t̃cia: anota. Argu¬
m̃tum: a toto c̃diffinitio adhibetur adid qd̃
magnoꝵq in re publica fama m̾̃itoꝵ. Apar-¬
ram. Effecta s̃ argum̃ta que qͦdammͦ ex reb¬

Expanded text:
 cui est servus'. Quartadecima species Item 'Pars est, quae subest generi'. Quintadecima tini secundum rei rationem vocant, ut: 'Dies est sol supra terras, nox est sol sub terris'. Scire autem debemus praedictas species definitionum Topicis merito esse sociatas, qamus, quae sunt argumentorum sedes, fontes sensuum et eo ipso, de quo agitur, haerent, in tribus divisa sunt. Prima, a toto; secunda, a parte; tertia, a nota. Argumentum a toto, cum definitio adhibetur ad id, qumagnorumque in republica fama meritorum'. A parram.' Effecta argumenta sunt, quae
Abbreviated transcription (Latin):
uocat. ꝓpt̃ quod s uelud exadu̾so uident᷑ ob¬
sistere ut ꝯf̾ria. nec tñ omĩa que opponunt᷑
sibi ꝯtͣria s. sed omnia a contrario oppo¬
sita sunt.
rium genus ÷ contrarioꝵ qd̃ ita
ciceronem diu̾sum uocatur. ꝓeo qd
tantum ꝯtͣne ĩ opponuntur: ut ñ eoꝵ s̃ qͥb
opponunt᷑. ut sapĩe stultitia. qd genꝰ intres
partes diuiditur. Nams̃ quedam eiꝰ que me¬
dium hñt. ⁊ s̃ quedam q̃ sine medio st̃. ⁊ q̃dã
sunt que hñt medium. ⁊ tn sine noĩe sunt.
uͥ utrũq ei uocabłm creet. candidũ ⁊ nigiũ.
mediũ hñt. qr int̾ eos sepe color pallidꝰ uelfus¬
cus inuenitur. sine medio s̃ quotiens uirũ
de duob accidit ut sanitas ł infirmitas. hoꝵ
nicħ÷ medium. Ea aut̃ quoꝵ media sine noĩe
sunt. Ut felix. infelix. medium hñt ñ felix
est resatiuoꝵ que ita s̃ opponunt᷑. ut
ad se conferant᷑. ut duplum. simplum. hoc
solũ oppositoꝵ gens adserefertur. Noneñ¬

Expanded text:
pter quod sibi velut ex adverso videntur obsistere, ut contraria; nec tamen omnia quae opponuntur sibi contraria sunt, sed omnia a contrario opposita sunt. Primum genus est contrariorum, quod iuxta Ciceronem diversum vocatur, pro eo quod tantum contrarie sibi opponuntur, ut non eorum sint quibus opponuntur, ut sapientia stultitia. Quod genus in tres species dividitur. Nam sunt quaedam eius quae medium habent; et sunt quaedam quae sine medio sunt; et quaedam sunt quae habent medium, et tamen sine nomine sunt, nisi utrumque ei vocabulum creet. Candidus et niger medium habent, quia inter eos saepe color pallidus vel fuscus invenitur. 3. Sine medio sunt quoties unum de duobus accidit, ut sanitas vel infirmitas. Horum nihil est medium. Ea autem quorum media sine nomine sunt, ut felix, infelix, medium habent non felix. est relativorum, quae ita sibi opponuntur, ut ad se conferantur, sicut duplum, simplum. 4. Hoc solum oppositorum genus ad se refertur. Non eni
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qd̾ in iustum ñ÷.⁊ his similia. hoc aut̃ gen̾e
diffinicionis uti debemꝰ cũ ꝯtrariũ notũ ÷ ut
si bonũ ÷ qd̃ ꝓdest cũ honestate. id qd̾ tale ñ ÷
malũ ÷ Nona spẽs diffinitionis ÷ quã g̾ci ca¬
eai potiposin latini ꝑ quãdam imaginationẽ
dicunt. Ut eneas ÷ uen̾is ⁊ anchise filiꝰ. hec
semꝑ in ĩdiuiduis uersatur quã g̾ci atho¬
ratur qͥd sit animal respondeat᷑ ut homo
rem enĩ quesitam p̃dictum de
rare. Undecima sp̃es diffiritionis : quam

Expanded text:
est, quod iniustum non est,' et his similia. Hoc autem genere definitionis uti debemus, cum contrarium notum est, ut: 'Si bonum est quod prodest cum honestate, id quod tale non est  Nona species definitionis est, quam Graeci cata typosin, Latini per quandam imaginationem dicunt, ut: 'Aeneas est Veneris et Anchisae filius.' Haec semper in indiuiduis uersatur, quae Graeci atoratur quid sit animal, respondeatur: 'Ut homo'. Rem enim quaesitam praedictum decrare. Undecima species definitionis est, quam
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ impiꝰ ⁊ ĩmitis. Septima sp̃es diffinitionis :
quãg̾ci methaphoram latmi ꝑtͣnslationẽ
dñt. Ut eicero in topicis. litus: qͦstuctus elu¬
dit. hoc uarie tctari p̾. mͦ enĩ ut moneat mͦ
ut designet. mͦ ut uituꝑet aut laudet. Ut
moneat: N obilitas: uͥtutis animoꝵ apd̾ po¬
steros sarcina. Ut designet: apex÷ arscorꝑis.
Ut laudet: ad olescentia: flos etatis. Ut uitu¬
ꝑet: diuitie s̃ breuis uite. longũ uiaticũ.
Octaua sp̃es diffinitionis ÷: quã gͥci catafere

Expanded text:
uero impius et immitis.' Septima est species definitionis, quam Graeci cata metaphoran, Latini per translationem dicunt, ut Cicero in Topicis: 'Litus estdit. Haec varie tractari potest: modo enim ut moneat, modo ut designet, modo ut laudet ac vituperet. Ut moneat: Nobilitas est virtus majorum apud posteros sarcina. Ut designet: Caput est ars corporis. Ut laudet: Adolescentia est flos aetatis. Ut vituperet: Divitiae sunt brevis vitae longum viaticum. 9. Octava species definiti
Abbreviated transcription (Latin):
rõnale mortale. sensus disciplineq capax. hoc
enĩ diffinitio ꝑspeties. ⁊ diffr̃as descendens ue¬
nit ad ꝓpͥum. ⁊ designat plenissime qͥd sit hõ.
ni ñ ꝓpͥo nomine possumꝰ dr̾e. Nec isto mͦ semꝑ
efficitur. homo ÷ qd̃ rõnali conceptione ex̾ci¬

Expanded text:
ensus disciplinaeque capax; haec enim definitio per species et differentias descendens, venit ad proprium, et designat plenissime quit sit homoni, non proprio nomine possumus dicere. Haec isto modo semper efficitur: Homo est, quod rationali conceptione e
Abbreviated transcription (Latin):
g̃ee cataantilexin latme ad u̾bium dĩs. H
uocem illam deciuꝰ requerit alio smone de¬
signat. uno ac singłari ⁊ qͦdãmͦ qͥd illud sic
in uno ũbo positum uno u̾bo alio declarat.
ut conticesc̾e ÷ tacere. Item c̃ t̾minum dm̃s
finẽ. auit ppłatus int̾pretam̃ eẽ uastatus. Sex¬
ta spc̃s diffinicionis ÷ ꝗͣ gͥci cata diaphoram¬

Expanded text:
Graece cata antilexin, Latine aduerbium dicimus. Haec Graece cata antilexin, Latine aduerbium dicimus. Haec uocem illam, de cuius re quaeritur, alio sermone designat uno ac singulari, et quodammodo quid illud sit in uno uerbo positum, uno uerbo alio declarat, ut: 'Conticiscere est tacere.' Item cum terminum dicimus finem, aut populatas interpretamur esse uastatas. Sexta species definitionis est,