comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
udelicet aliter nobis innotescere non potuit inuisibilis dĩsapien¬
tia. nisi se his quenoiumus uisibiltum rerum formis ad similitudi¬
nem conformaret et ꝑ eas nobis sua inuisibilia quȩ non nouimus
significando exprimeret. Propterea diuinus radius qui inse unus
est et simplex. ad nos ueniens significationum et demonstrationum
uarietate multiplicatur. quia eum insua puritate acsimplicitate
capere non ualemus. Et enim neq possibile est aliter nobis lucere
diuinum radium insi uarietate sacrorum uelaminum anagogi¬
ce cirrumuelatum. et his quȩ scđm nos sunt prouidentia paterna
connaturaliter & proprie preparatum. Sacra uelamina in qͥb
nobis radius diuinus lucet. sunt misticȩ in sacro eloquio descrip¬
tiones. que uisibiles adducunt formas et similitudines inuisibi¬
lium declarationem. Quibus uidelicet uelaminib ipse radiꝰ
diuinus anagogice circum uelatur. anagogȩ enim sicut dictũ

Expanded text:
videlicet aliter nobis innotescere non potuit invisibilis Dei sapienvidelicet aliter nobis innotescere non potuit invisibilis Dei sapientia, nisi se iis quae novimus visibilium rerum formis ad similitudinem conformaret, et per eas nobis sua invisibilia quae non novimus significando exprimeret. Propterea divinus radius, qui in se unus est, et simplex, ad nos veniens, significationum et demonstrationum varietate multiplicatur, quia eum in sua puritate ac simplicitate capere non valet « Etenim neque possibdivinum radium, nisi varietate sacrorum velaminum anagogice circumvelatum, et his, quae secundum nos sunt, per providentiam paternam connaturaliter et proprie prnobis radius divinus lucet, sunt mysticae in sacro eloquio descriptiones, quae visibiles adducunt formas et similitudines invisibilium ad declarationem. Quibus videlicet velaminibus ipse radius divinus anagogice circumvelatur. Anagoge enim, sicut dictum
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ipsa est lumen. illi tamen qui exipsa unum sunt unificatio¬
ne unum sunt non unitate. quia quod unum sunt ex multis unum
sunt in uno. ipsi enim multi sunt et propterea unum non sunt in eo
quod sunt: sed quia multi in uno sunt exuno multi unum sunt: et
unificatione unum sunt non unitate. Ipse uero non unificatione
sed unitate unus quia unus ẽ. ex eo quod est quod unum est. & ꝓp¬
terea simplicem qͥxit unitatem quia et uno unus ẽ. et idem unum
a quo est ipse est. Idcirco unitas in uno simplex est. unificatio uero
multiplex in uno quia illic ex uno unum. et unum in uno. hic aũt
ex multis unum. quia multi muno et unum in multis. Deinde sub.¬
iungit causam quare diuinus radius hoc est sapientia diuina
quȩ a patre una est et apud patrem simpler est uarie multiplicatur
ꝑsimilitudines et formas demonstrationum in sacro eloquio qm̃

Expanded text:
sicut ipsa est lumen. Illi tamen, qui ex ipsa unum sunt, unificatiosicut ipsa est lumen. Illi tamen, qui ex ipsa unum sunt, unificatione unum sunt non unitate, quia quod unum sunt ex multis, unum sunt in uno. Ipsi enim multi sunt, et propterea unum non sunt in eo quod sunt; sed, quia multi in uno sunt, ex uno multi unum sunt, et unificatione unum sunt, non unitate. Ipse vero non unificatione, sed unitate unus est, quia unus est ex eo quod est, quod unum est. Et propterea simplicem dixit unitatem, quia ex uno unus est, et idem unum a quo est, ipse est. Idcirco unitas in uno simplex est; unificatio vero multiplex in uno, quia illi ex uno unum, et unum in uno: hic autem ex multis unum, quia multi in uno, et unum in multis. Deinde subjungit causam quare divinus radius, id est, sapientia divina, quae a Patre una est, et apud Patrem simplex est, varie multiplicatur per similitudines et formas demonstrationum in sacro eloquio, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
porrigit. ut ad eos etiam ueniat qui longe sunt et ase tamen non
recedat. Extendit iudelicet ꝓportionaliter hoc est ut alii plus. alii
minus accipiant scđm dispensationem distributionis munerũ
uel possibilitatem capacitatis participantium. Qui enim piprimi
sunt. habundantius ex illo accipiunt. & sic deinde singuli quo ma¬
gis accedunt magis accipiunt et quo magis recelunt minus accipuiñ.
oñis tamen accipiunt unusquisq proparte sua. Hoc ẽ. quod ait ꝓpor¬
tionalit̾ se extendit. Quia tamen ad omnes se extendit. et om̃ib se in¬
fundit. omnes illuminat. et lumina ẽẽ. facit ex lumine suo. ac ꝑ hoc
unum ẽẽ facit sicut ipse unus est. Et hoc est quod dicit. iuuificat eos
scđm simplicem sui unitatem. Una enim illuminatio om̃ium. una
est similitudo. et una forma. inqua unum sunt om̃s ex illa qui illu¬
minantur ab illa. et unum cum illa. qm̃ illuminati lumina sunt

Expanded text:
porrigit ut ad eos etiam veniat qui longe sunt, et a se tamen non porrigit ut ad eos etiam veniat qui longe sunt, et a se tamen non recedat. Extendit videlicet proportionaliter, hoc est ut alii plus, alii miuus accipiant secundum dispensationem distributionis munerum, vel possibilitatem capacitatis participantium. Qui enim proximi sunt, abundantius ex illo accipiunt: et sic deinde singuli quo magis accedunt, magis accipiunt; et quo magis recedunt, minus recipiunt. Omnes tamen accipiunt; unusquisque pro parte sua. Hoc est, quod ait: « Proportionaliter se extendit, quia tamen ad omnes se extendit, et omnibus se infundit, omnes illuminat, et lumina esse facit ex lumine suo, ac per hoc unum esse facit, sicut ipse unus est. Et hoc est, quod dicit: « Unificat eos secundum simplicem sui unitatem. » Una enim illuminatio omnium, una est similitudo, et una forma, in qua unum sunt omnes ex illa, qui illuminantur ab illa, et unum cum illa, quoniam illuminati lumina sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
siue abintus ꝑ aspirationem ea replens. siue aforis ꝑsacri uerbi e¬
ruditionem se ipsis infundens: et tamen in anet intra se munite ut
cum se mentib inlummnandis uarie ac multipliciter participandũ
prestat. extra suȩ tamen unitatis simplicitatem non effluat. Ipsa
enim eus unitas propterea semꝑintra se manet. qm̃ illam mu¬
nit atq custodit coessentialis incominutabilitas. ut licet ad illius cõ¬
municationem accedat participantium pluralitas: ad diuisionem
tamen illius non preualeat participationis diuersitas. Manet ergo
intra se munite ut semꝑ idem sit neq ereat ab eo quod est in id quod
non est. sed incõmutabili similitudine sua uniformiter firus ut ui¬
delicet a se ipso non discrepet quasi dissimilis sibi effectus. Neq solũ
ipse unus manet. sed etiam respitientes in se et conuersos ad se qͣn¬
tum fas est. hoc est licitum et possibile illis. extendit se eis hoc est

Expanded text:
sive ab intus per aspirationem ea replens, sive a foris per sacri verbi esive ab intus per aspirationem ea replens, sive a foris per sacri verbi eruditionem se ipsis infundens: et tamen manet intra se munite, ut cum se mentibus illuminandis varie ac multipliciter participandum praestat, extra suae tamen simplicitatem unitatis non effluat. Ipsa enim ejus unitas propterea semper intra se manet, quoniam illam munit atque custodit coessentialis incommutabilitas, ut licet ad illius communicationem accedat participantium pluralitas, ad divisionem tamen illius non praevaleat participationis diversitas. Manet ergo intra se munite, ut semper idem sit, neque exeat ab eo quod est, in id quod non est: sed incommutabili similitudine sua uniformiter fixus, ut videlicet a seipso non discrepet, quasi sibi dissimilis effectus. Neque solum ipse unus manet, sed etiam respicientes in se, et conversos ad se, quantum fas est, hoc est licitum et possibile illis, extendit se eis, hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
ser alio habet quod ai se non habet. uel in alio pliis habet q podon
seraus habet ee a co singula inuicem tendunt addse a om¬
serdiam ac pacem seruant inter se et ipsa concordia ed par contẽ¬
berantia est qua sibi consentiunt ut stent inunum et reforiment᷑
ad uiura s ropter hoc ergo ipsam contemperantiam prouisorum a¬
nagogicam dicit et unficam. unificam quidem ut stent inunum.
anaigo gicam ut reformentur ad unum: unificam quia dispsos in
tuium colligit. a nagogicam quia deiectos ad supiora reduct. uni¬
ficam ꝓ ediledionem prorimi. anagogicam ꝑdilectionem d̃i. Pro¬
pterra pul chia est in congirgatione optima est in eleuatio ne. sps
erego radius diuine illustiationis multiplicatus siue ꝑ distributio¬
nem dotiorum spu̾alium qua intrinsecus ꝑcipitur. siue ꝑuarieta¬
qeu mefticarum demonstrationum qua ex trinseciuis i sacio eloa¬
quio declaratur. prouentt hoc est procedit in corcda illunmanda.

Expanded text:
in alio habet quod in se non habet, vel in alio plus habet quod in in alio habet quod in se non habet, vel in alio plus habet quod in se minus habet. Et idcirco singula invicem tendunt ad se et concordiam ac pacem servant inter se: et ipsa concordia et pax contemperantia est, qua sibi consentiunt, ut stent in unum et reformentur ad unum. Propter hoc ergo ipsam contemperantia provisorum anagogicam dicit et unificam. Unificam quidem, ut stent in unum; anagogicam, ut reformentur ad unum. Unificam, quia dispersos in unum colligit; anagogicam, quia dejectos ad superiora reducit. Unificam, per dilectionem proximi; anagogicam, per dilectionem Dei. Propterea pulchra est in congregatione, optima in elevatione. Ipse ergo radius divinae illustrationis multiplicatus sive per distributionem donorum spiritualium, qua intrinsecus participatur; sive per varietatem mysticarum demonstrationum, qua extrinsecus in sacro eloquio declaratur, provenit, hoc est procedit in corda illuminanda,
Abbreviated transcription (Latin):
que insua purttate ac simplicitate om̃ino in comprehensibilis est men¬
diar humanis uarie multiplicterq cumipsa una eademq semꝑ stꝰ ce¬
claratur. Muetiplicatur ergo qm̃ multis mocis declaiatur. optme
quidem quantum adse : et pulchre quantum adnos ptinne mu¬
toscicatus. qm̃ eripsa multiplicatione dedarationum ꝑfectius ai¬
noscitrir. ꝓ ulehꝰre. declaratur. qm pulchta acdecenti se declaranti¬
plia formarum specie ac similitudine manifestatur. Ec ipsa multi¬
plicatio fit ad conte operantiam eorum quȩ pioiisa sunt horest.
elecbru.⁊ ei prdiuusorum ad iuitam ut contempenea iune hoc eit.¬
pationis concordia uniantur. quasi multa menbra in uno corpe.
ut ipsa diuersitas donorum unitatis et pacis societatem ad miucẽ
confirmet. quatinus unum quodq menbrum se atotius corporis
comapage diuidere non piesumat. cum boni plenitudinem qua
nise minus habet maliorum societate possideat. Quia enim u¬
nuinq uodq habet quod alud non habet propterea unumquodq

Expanded text:
quae in sua puritate, ac simplicitate omnino incomprehensibilis est, mentibus humanis varie multipliciterque, cum ipsa una eademque semper sit, declaratur. Multiplicatur ergo, quoniam multis modis declaratur: optime quidem quantum ad se, et pulchre quantum ad nos. Optime multiplicatur, quoniam ex ipsa multiplicatione declarationum perfectius agnoscitur; pulchre declaratur, quoniam pulchra ac decenti se declarantium formarum specie ac dissimilitudine manifestatur. Et ipsa multiplicatio fit ad contemperantiam eorum, quae provisa sunt, hoc est electorum et provisorum ad vitam, ut contemperentur et participationis concordia uniantur quasi multa membra in uno corpore, ut ipsa diversitas donorum unitatis et pacis societatem ad invicem confirmet: quatenus unumquodque membrum se a totius corporis compage dividere non praesumat, cum boni plenitudinem, quam in se minus habet, in aliorum societate possideat. Quia enim unumquodque habet, quod aliud non habet: propterea unumquodque
Abbreviated transcription (Latin):
quod ei spualiter & inuisibiliter uniri debemus. Ipsa autem eucharistia
il est bona gratia ipsa scilicet hostia sacra diuinissima uocatur. qm̃
diuinos facit & participes diuinitatis eos qui se participant. et quia ipsa
signum ẽ. et ueritas in qua uera caro ap̃i subspecie panis sumitur & in
carne eius digne sumpta ipsius etiam diuinitatis susceptio & participa¬
tio & consortium condonatur. Propt̾ea diuinissima & scĩssima ⁊ sc̃ĩficans scĩ¬

Expanded text:
quod ei spiritualiter et invisibiliter uniri debemus. Ipsa autem eucharistia, quod ei spiritualiter et invisibiliter uniri debemus. Ipsa autem eucharistia, id est bona gratia, ipsa scilicet hostia sacra divinissima vocatur, quoniam divinos facit et participes divinitatis eos qui se digne participant, et quia ipsa signum est et veritas, in qua caro Christi sub specie panis sumitur, et in carne ejus digne sumpta, et ipsius etiam divinitatis susceptio et participatio et consortium condonatur. Propterea divinissima et sanctissima, et sanctificans sanctif
Abbreviated transcription (Latin):
Caro mea uere cibus est. et sanguis meus uere ẽ. potus. Quȩ tamen corpis
et sanguinis sumptio. quia sola sine sp̃ũali effectu salutem non confe¬
rat: ipse idẽ saluator manifestat dicens. caro nichil prodest spiritus
est qui uiuificat. Uirtus ergo et plenitudo spiritalis refectionis quȩm
corꝑe & sauguine. ip̃i est ꝑspeciem quidem panis et uni significatur. in
ꝑceptione autem gre et infusione interne & eterne ꝑfectionis ꝑficitur.
Et sic quidem cum tria in uno ibi sint. inprimo quidem signum inueni¬
tur scđi. in scdo autem: causa tercii. intercio uero uirtus scđi et ueritas
primi et hȩc tria in uno sunt & unum sacram̃tum. Claret itaq q̃m di¬
uinissime eucharistiȩ assumptio sactam̃tum ẽ &e imago participatioĩs
iħu quia hoc quod eius sacramentum uisibiliter ꝑcipimus signum est

Expanded text:
Caro mea vere est cibus, et sanguis meus vere est potus . » Quae tamen corporis Caro mea vere est cibus, et sanguis meus vere est potus . » Quae tamen corporis et sanguinis sumptio, quod sola sine spirituali effectu salutem non conferat, ipse idem Salvator manifesstat, dicens: « Caro nihil prodest; spiritus est, qui vivificat . » Virtus ergo et plenitudo spiritualis refectionis, quae in corpore et sanguine Christi est, per speciem quidem panis et vini significatur; in perceptione autem gratiae, et infusione internae et aeternae refectionis perficitur. Et sic quidem, cum tria in uno ibi sint, in primo quidem signum invenitur secundi; in secundo autem causa tertii; in tertio vero virtus secundi, et veritas primi. Et haec tria in uno sunt, et unum sacramentum. Claret itaque quod divinissimae eucharistiae assumptio sacramentum est, et imago participationis su; quia hoc, quod ejus sacramentum visibiliter percipimus signum est,
Abbreviated transcription (Latin):
terea carnem assumptam in edulium proposuit. ut ꝑ cibum carnis ad
gustum inuitaret diuinitatis. S ne rursum humana infirmitas con¬
cactum carnis in assumptione hotreret: consueti et printipalis edulii spe
illam uelauit et sic sumendam proposuit. ut sensus in uno foueretur &
fides in altero edificaretur. Fouetur enm sensus in uno. dum solita tantũ
et consueta ꝑcipit: edificatur autem fides in altero dum in eo quod udet
quale illud sit quod non iudet agnoscit. Proponitur gͥ species panis &
uini ut doceatur plena et ꝑfecta refectio esse insumptione corꝑis et
sanguinis ap̃i ex diuinitate. xp̃i. Plena autem refectio cibus et potus
est. Cibi autem et potus. panis et uinum principalis substantia ẽ. et ꝓ¬
ponitur species ex principali substantia refectionis ut in ea sumatur et
ꝑeam significetur ueritas corꝑis et sanguinis. sicut ipse testatur dicenis.

Expanded text:
terea carnem assumptam in edulium proposuit, ut per cibum carnis ad terea carnem assumptam in edulium proposuit, ut per cibum carnis ad gustum invitaret Divinitatis. Sed, ne rursum humana infirmitas contactum carnis in assumptione horreret, consueti et principalis edulii specie illam velavit, et sic sumendam proposuit, ut sensus in uno foveretur, et fides in altero aedificaretur. Sensus enim fovetur in uno, dum solita tantum et consueta percipit; aedificatur autem fides in altero, dum in eo quod videt, quale sit illud quod non videt agnoscit. Proponitur igitur species panis et vini, ut doceatur plena et perfecta refectio esse in sumptione corporis et sanguinis Christi ex divinitate Christi. Plena autem refectio cibus et potus est; cibi autem et potus, panis et vinum principalis substantia est. Et proponitur species ex principali substantia refectionis, ut in ea sumatur, et per eum significetur veritas corporis et sanguinis, sicut ipse testatur, dicens: «
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃ualem. Sacramentum gͦ altaris et eucharisti a diuina in uero
corpore et sanguine dñi nr̃i iħu ap̃i. & nnago est scđm speciem panis
et uni in qua cernitur: et res est scd̾m substantiȩ suȩ ueritatem in
qua creditur illic atq ꝑcipitur. Et rursum quod nunc uisibilit̾ scd̾m
xp̃m in altari sumimus. sacramentum est & imago quod ipsum eun¬
dem inuisibiliter et sp̃ualiter scđm gr̃ȩ infusionem et sp̃c sui participa.¬
tionem incorde sumere debemus. Eugo diuinissima eucharistia quȩ ni
altari & scđm panis et uini speciem. et scđm corporis & sanguinis xp̃iue
ritatem uisibiliter & corporaliter tractatur: sacramentum ẽ. & signum
et imago inuisibilis et sp̃ualis participationis iħu quȩ intus in corde p¬
fidem et dilectionem ꝑficitur. Uoluit enim sapientia di quȩ se puisi¬
bilia manifestat ostendere: qm̃ ipsa animorum cibus et refectio est. & ꝓp¬

Expanded text:
spiritualem. Sacramentum ergo altaris et Eucharistia divina, in vero spiritualem. Sacramentum ergo altaris et Eucharistia divina, in vero corpore et sanguine Domini nostri Jesu Christi imago est, secundum speciem panis et vini in qua cernitur; et res est secundum substantiae suae veritatem, in qua creditur illic atque percipitur. Et rursum quod nunc visibiliter secundum i veritatem Christum in altari sumimus, sacramentum est, et imago quod ipsum eumdem invisibiliter et spiritualiter secundum gratiae infusionem et Spiritus sancti participationem in corde sumere debemus. Ergo divinissima Eucharistia quae in altari et secundum panis et vini speciem et secundum corporis et sanguinis Christi veritatem visibiliter et corporaliter tractatur, sacramentum est et signum; et imago invisibilis et spfidem et dilectionem perficitur. Voluit enim sapientia Dei, quae se per visibile manifestat, ostendere, quod ipsa animorum cibus et refectio est, et prop
Abbreviated transcription (Latin):
et sanguine inuisibiliter et spũ aliter ꝑcipitur. Quod enim uidemꝰ¬
species est panis et uni. quod autem subspetie illa credimus uerum
de latere. nec ꝑpanem et uinum corpus et sanguinem tantum signi
ficari sed subspecie panis et uini uerum corpus et uerum sanguinẽ
consecrari. et speciem quidem uisibilem sacramentum ẽẽ. ueri cor¬
poris et ueri sanguinis. corpus autẽ & sanguinem sacramentũ ẽẽ. gr̃ȩ
sp̃ualis. Ec quẽadmodum species illic cernitur cuius res uł substanti¬
a ibi ẽẽ. non creditur: sic res ibi ueracit̾ & substantialit̾ presens cre¬
ditur cuius species non cernitur. Uidetur enim species panis & uini.
et substantia panis et uini non creditur. creditur autem sub stantia
corꝑis et sanguinis. ap̃i. et tamen species non cernitur. Quod gͦ uide¬
tur scđm speciem sacramentum est & unago illius quod credit᷑ scđm

Expanded text:
et sanguine invisibiliter et spiritualiter percipitur. Quod enim videmuet sanguine invisibiliter et spiritualiter percipitur. Quod enim videmusde latere. Nec per panem et vinum corpus et sanguinem tantum significari credimus; sed sub specie panis et vini verum corpus et verum sanguinem consecrari, et speciem quidem visibilem sacramentum esse veri corporis et veri sanguinis; corpus autem et sanguinem sacramentum esse gratiae spiritualis. Et quemadmodum species illic cernitur, cujus res vel substantia ibi esse non creditur; sic res ibi veraciter et substantialiter praesens creditur, cujus species non cernitur; videtur enim species panis et vini, et substantia panis et vini non creditur; creditur autem substantia corporis et sanguinis Christi et tamen species non cernitur. Quod ergo videtur secundum speciem sacramentum est, et imago illius quod creditur secundum
Abbreviated transcription (Latin):
exemplum ut sequamini uestigia eius Ergo mors ap̃i exemplũ
fuit ut peccato moriamur: et resurrectio eius exemplum fuit ut tꝰti¬
tiȩ uiuamus. Non quid ido ueritas non fuit: Ergo ap̃c uere mortu¬
us non est. et uere non surrexit. si mors eius uel resurrectio uera non
fuit. Absit. Nam de ipso scriptum ẽ. Uere languores nr̃os ipse tulit.
et dolores nr̃os ipse portauit. Ergo mors. ap̃i uera fuit: et tamen ȩrem
plum fuit. & resurrectio. ap̃i uera fuit: & tamen ȩxemplum fuit. Qre
gͦ sacramentum altaris similitudo ẽẽ. non potest et ueritas: in alio
quidem similitudo. & in alio ueritas. siam cum unum sit sacram̃tũ
tria ibi discreta proponuntur species uidelicet uisibilis. et ueritas
corporis. et uirtus gr̃ȩ spualis. Aliud ẽ. enĩ iusibilis spes qͤ uisibili¬
ter cernitur. aliud est ueritas corporis et sanguinis quȩ subuisibili
specie inuisibiliter creditur. atq aliud gratia spũalis quȩ cum corꝑe

Expanded text:
exemplum, ut sequamini vestigia ejus . » Ergo mors Christi exemplum fuit, ut peccato moriamur; et resurrectio exemplum fuit, ut justitiae vivamus. Nunquid ideo veritas non fuit? Ergo Christus vere mortuus non est, et vere non surrexit, si mors ejus vel resurrectio vera non fuit. Absit! nam de ipso scriptum est: « Vere languores nostros ipse tulit, et dolores nostros ipse portavit . » Ergo mors Christi vera fplum fuit; et resurrectio Christi vera fuit, et tamen exemplum fuit. Quare ergo sacramentum altaris similitudo esse non potest, et veritas? In alio quidem similitudo, et in alio veritas. Nam, cum unum sit sacramentum, tria ibi discreta proponuntur, species scilicet visibilis, et veritas corporis, et virtus gratiae spiritualis. Aliud est enim visibilis species, quae visibiliter cernitur. Aliud est veritas corporis et sanguinis, quae sub visibili specie invisibiliter creditur. Atque aliud gratia spiritualis, quae cum corpore
Abbreviated transcription (Latin):
usq capaces efficiamur contemplationis luminis principalis. Et ipsis
illuminantib nunc agnoscimis secreta cȩlestia. que necdum sensu com¬
prehendere ualemus. Iluminationes quoq sacratissimorũ eloquiorum
accipe possumus descriptiones sacri eloquii. et configurationes ex formiᷤᷤ
iuisibilib sumptas. in quib nobis statum inuisibilium rerum et cȩlestiũ
secretorum rationem modumq ex ꝓposita similitudine demonstrat. Ipsis
enim signis uisibilibus humana mens cõmodius instruitur et illumina¬
tur ad inusibilium cognitionem. P ropterea pene ubiq in sacro eloquio
ier int iasioilum. feciesꝑ sigͥificatione adhibentur. quando huma¬

Expanded text:
usque capaces efficiamur contemplationis luminis principalis, et ipsis usque capaces efficiamur contemplationis luminis principalis, et ipsis illuminantibus nunc agnoscimus secreta coelestia, quae nondum sensu comprehendere valemus. Illuminationes quoque sacratissimorum eloquiorum accipere possumus descriptiones sacri eloquii, et configurationes ex formis visibilibus sumptas, in quibus nobis statum invisibilium rerum, et coelestium secretorum rationem modumque ex proposita similitudine demonstrat. Ipsis enim signis visibilibus humana mens commodius instruitur, et illuminatur ad invisibilium cognitionem. Propterea pene ubique in sacro eloquio rerum visibilium species pro significatione adhibentur, quando huma
Abbreviated transcription (Latin):
lumen sapientia. Et factus nobis est iħc uia ad patrem: ex inferiori lu¬
mine adlumen principale. Deinde uenit scdo sapientia et exiuit
ut dictum ẽ. ꝑ carnem. et facta est lumen intesta ut illuminaret nos
et assuefaceret ad mauis lumen. et ꝑduceret ad principale lum̃: Sed
& ita accessum habuimus ꝑ iħm ad pͥrincipale lumen patrem. Ergo
iħm inuocantes paternum lum quod ẽ. quod uerum quod illuminat
omẽm hoĩem uenientem inmundum. ꝑ quem ad principale lum̃ pa¬
trem accessum habuimus. Hucusq pendet sententia: donec sequenti¬
bus compleatur. Et ẽ. sensus. Nos inuocantes iħm respiciemus qͣntum
possibile est nobis in illuminationes sacratissimorũ eloquiorum. hoc ẽ
in sacratissima eloquia que illuminant nos doctrina ueritatis et intel¬
ligentia secretorum. Apatre traditas. Eraditȩ sunt enim apatre in¬
luminationes diumnorum eloquiorũ ut nos exipsis illuminenur quo¬

Expanded text:
lumen sapientia. Et factus est nobis Jesus via ad Patrem; ex inferiori lulumen sapientia. Et factus est nobis Jesus via ad Patrem; ex inferiori lumine ad lumen principale. Deinde venit secundo sapientia, et exivit, ut dictum est, per carnem, et facta est lumen in testa, ut illuminaret nos, et assuefaceret ad majus lumen, et perduceret ad principale lumen. Sed et ita accessum habuimus per Jesum ad principale lumen Patrem. « Ergo Jesum invocantes paternum lumen, quod est, quod verum, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum: per quem ad principale lumen Patrem accessum habuimus. » Hucusque pendet sententia donec sequentibus compleatur; et est sensus. Nos invocantes Jesum, respiciemus, quantum possibile est nobis, in illuminationes sacratissimorum eloquiorum, hoc est in sacratissima eloquia, quae illuminant nos doctrina veritatis et intelligentia secretorum, a Patre traditas. Traditae sunt enim a Patre illuminationes divinorum eloquiorum, ut nos ex ipsis illuminemur, quo
Abbreviated transcription (Latin):
s luinen humanitatis iħu minus fuit lumine ditatis. Et in lumine qui¬
dem humanitatis iħc inferior fuit patre. in lumine uero diuinitatis idẽ
cum patre. Et uenimus ꝑ ipsum adipsum. ꝑ lumen humanitatis in quo
solus erat filius adlumen diuinitatis in quo erat pater et filus. Idciro
accessum habuiius ꝑfilium ad patrem. nec ad solum patrem. s et ad sili¬
entia patris. patre ꝑmanente in abscondito. Et mansit pat̾ inuisibi¬
lis. et sapientia eius inuisibilis facta est. ut ad iniusibilem patrem ꝑ¬
duceret. Et cum facta est uisibilis: non desiit in uisibilis eẽ. quia ue¬
nit ubi non erat. et ubi erat non recessit. Et exiuit primũ ꝑcreaturã
mundi et manifestauit se inoꝑibus suis. et cepit uisibilis uideri. inui¬
sibilis in eo quod erat uisibile. et monstratumᷤ quoddam lumen ut
duceret ad maius lumen. Et erat primum lumen sapientiȩ et scđ̃m

Expanded text:
Sed lumen humanitatis Jesu minus fuit lumine deitatis, et in lumine quiSed lumen humanitatis Jesu minus fuit lumine deitatis, et in lumine quidem humanitatis Jesus inferior fuit Patre, in lumine vero divinitatis idem cum Patre. Et venimus per ipsum ad ipsum lumen humanitatis, in quo erat solus Filius, ad lumen divinitatis, in quo erat Pater, et Filius. Idcirco accessum habuimus per Filium ad Patrem; nec ad solum Patrem, sed et ad Filientia Patris, Patre permanente in abscondito: et mansit Pater invisibilis, et sapientia ejus visibilis facta est, ut ad invisibilem Patrem perduceret, et cum facta est visibilis, non desiit invisibilis esse, quia venit eo ubi non erat: inde, ubi erat, non recessit. Et exivit primum per creaturam mundi, et manifestavit se in operibus suis: et coepit visibiliter videri invisibilis in eo quod erat visibile, et monstratum est quoddam lumen, ut duceret ad majus lumen: et erat primum lumen sapientiae, et secundum
Abbreviated transcription (Latin):
et genitus ẽ. alumine patre. filius lumen: et unum lumen pat et filius.
Et dicitur pat̾ principale lumen. non quia maius lum̃ uel melius lum.
quia tdem lumen: s quia non de lumine lum̃. idõ principale lumen.
filius lum̃ de lumine. pater lumennon de lumine. & tamen unum lu-¬
men pat̾ et filius: sicut unis ds pat̾ et filius Et idõ pater principale. lu¬
men: quia de lumine patre. filius lumen: Pocest aũt et aliter intelligi
quod pater principale lum̃ dictus est. Uideo enim ex ipsum filium se¬
cundum aliquid lumen ẽẽ. in quo non potest patri ȩqualis eẽ. Pat̃ quip¬
pe iħu ds̃ est et solum ds̃. filius autem ds̃ est. nec solum. sed et homo et
ds̃. Et est lumen iħc in eo quod est ds̃. et idem lumen quod ẽ. pater ds̃.
In eoͥ quod homo est. lumen est. qm̃ et ipsa iħu humanitas lumen fuit in
eo quod ueritatem demonstrauit. et principale lumen patrem reuelaũ.

Expanded text:
et genitus est a lumine Patre Filius lumen, et unum lumen Pater et Filius. et genitus est a lumine Patre Filius lumen, et unum lumen Pater et Filius. Et dicitur Pater principale lumen, non quia majus lumen vel melius lumen, quia idem lumen; sed quia non de lumine lumen, ideo principale lumen. Filius lumen de lumine, Pater lumen non de lumine: et tamen unum lumen Pater et Filius, sicut unus Deus Pater et Filius. Et ideo Pater principale lumen, quia de lumine Patre Filius lumen. Potest adhuc et aliter intelligi, quod Pater principale lumen dictus est. Video enim et ipsum Filium secundum aliquid lumen esse, in quo non potest Patri aequalis esse. Pater quippe Jesu Deus est, et solum, Deus; Filius autem Deus est, nec solum, sed etiam homo et Deus; et est lumen Jesus in eo quod est Deus; et idem lumen, quod est Pater Deus. In eo vero, quod homo est, lumen est, quoniam et ipsa Jesu humanitas lumen fuit in eo quod veritatem demonstravit, et principale lumen Patrem revelavit.
Abbreviated transcription (Latin):
tus quã alter illuminari mereatur. Gratiȩ enim illuminatio ista ẽ.
non naturȩ. donum non debitum. beneficium largientis. non premi¬
um accipientis. Siue etiam oñem hominem in hunc mundum ueni¬
entem hoc lum̃ illuminat quantũ om̃s natura rationis capaces facti
sunt: et lumen intesligentiȩ ꝑceperunt. Uel omẽm hoĩem uenientẽ
inmundum lum̃ istud illuminat. non quia om̃s sicut dic̾tum ẽ. illu¬
minant᷑. s quia aliunde illuminari non hñt om̃s qui uel illuminan¬
tur uł non illuminant᷑. Illuminare enum non ẽ. nisi luminis: sicut il¬
luminari non ẽ. nisi lumen accipientis. Quapropt̃ sicut om̃ium ẽ. lum̃
accipere: ita solius luminis ẽ. om̃s illuminare. Sequitur. ꝑquem ad
principale lumen patrem accessum habiumus. Plumen iħm accessũ
habuimus adlumen patrem. ħc enim lumen est. et pater iħu lumen.

Expanded text:
tius quam alter illuminari mereatur. Gratiae enim illuminatio ista est, tius quam alter illuminari mereatur. Gratiae enim illuminatio ista est, non naturae; donum, non debitum; beneficium largientis, non praemium accipientis. Sive enim omnem hominem in hunc mundum venientem hoc lumen illuminat quantum omnes natura rationis capaces facti sunt, et lumen intelligentiae perceperunt. Vel omnem hominem venientem in mundum lumen istud illuminat; non quia omnes, sicut dictum est, illuminantur; sed quia aliunde illuminari non habent omnes, qui vel illuminantur, vel non illuminantur. Illuminare enim non est, nisi luminis; sicut illuminari non est, nisi lumen accipientis. Quapropter sicut omnium est lumen accipere, ita solius luminis est omnes illuminare. Sequitur: « Per quem ad principale lumen Patrem accessum habuimus. » Per lumen Jesum accessum habuimus ad lumen Patrem. Jesus enim lumen est, et Pater Jesu lumen;
Abbreviated transcription (Latin):
quidem illuminatio a patre ẽ. sed sine ihu mediatore nulla illuminatio ha¬
beri potest. Ergo nos qui illuminari poscimus iħm inuocantes ut scilicet
illuminari mereamur. Deinde sequitur deipso Iħu quod est paternũ
lumen. Pro eo quod dicere dicere debuerat qui est paternum lumen ad
sequentem dictionem relatio facta ẽ. quod est paternum lum̃. Uł ih̾m
inuocantes paterinum lumen quod scilicet lumen est hoc est uerum
et ȩternum et incõmutabile ẽẽ. habet. et lumen est exeo quod est. Nonsic̃
illuminata lumina que lumina sunt non ex eo quod sunt. sed exeo qđ
acceperunt. Quod etiam lumen uerum subauditur est lumen. qm ex
eo quod est lucet. Et non solum sibi lucet. sed etiam alios illuminat. Qd̾
illuminat om̃em hominẽ uenientem in hunc mundum. Non quia
om̃s illuminantur sed quia ex omĩb nemo est qui ex se habeat cur po¬

Expanded text:
quidem illuminatio a Patre est, sed sine Jesu mediatore nulla illuminatio haquidem illuminatio a Patre est, sed sine Jesu mediatore nulla illuminatio haberi potest. « Ergo » nos, qui illuminari poscimus, « Jesum invocantes, » ut scilicet illuminari mereamur. Deinde sequitur de ipso Jesu Christo, quod est, « paternum lumen; » pro eo quod dicere debuerat, qui est paternum lumen, ad sequentem dictionem relatio facta est, quod est paternum lumen. Vel « Jesum invocantes paternum lumen, » quod scilicet lumen est; hoc est, verum et aeternum, et incommutabile esse habet, et lumen est, ex eo quod est. Nam sicut illuminata lumina, quae lumina sunt non ex eo quod sunt, sed ex eo quod acceperunt. Quod etiam lumen verum subauditur est lumen; quoniam ex eo quod est, lucet, et non solum sibi lucet, sed etiam alios illuminat. Quod « illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum. » Non quia omnes illuminantur; sed quia ex omnibus nemo est, qui ex se habeat, cur po
Abbreviated transcription (Latin):
quod uerum. quod illuminat om̃em hominem uenientem in
mundum. ꝑquem ad principale lumen patrem accessum habui¬
m̃us in sacratissimorum eloquiorum patre traditas illuminationes. quan¬
tum possibil e respiciemus. et ab ipsis simbolice nobis et anagogice ma¬
nifestatas cęlestium anunorum iherarchias quantum potentes sumtis
considerabimus. Suꝑiori capitulo sequentis oꝑis summam breuiter cõ
plexus est. qm̃ om̃e bonum a summno bono. et om̃e bonum ad sum mum
bonum. Nunc priusquam textum materiȩ suȩ ingrediatur. inuocatio¬
nem facit ad iħm qui est paternum lumen. quo mediante om̃s sp̃uales il¬
luminationes et dona grãrum inluminandis tribuuntur. ut ipso illu¬
minante et adiuuante scđm diuinorum eloquiorũ traditiones quȩ &
ipsa ad illumi nanda corda hominũ apatre tradita sunt. possit et uera¬
citer agnoscere. et digne narrare celestium spĩum inuisibiles illum inati¬
ones et dispositiones sacras. Ergo iħm inuocantes. Ac sidiceret. Omnis

Expanded text:
est, quod illuminat omnem hominem venientem in mundum , per quem ad principale lumen, Patrem, accessum habuimus in sacratissimorum eloquiorum Patre traditas illuminationes, quantum possibile, respiciemus, et ab ipsis symbolice nobis et anagogice manifestatas caelestium animorum Ierarchias, quantum potentates sumus, considplexus est, quoniam omne bonum a summo bono, et omne bonum ad summum bonum. Nunc priusquam textum materiae suae ingrediatur, invocationem facit ad Jesum, qui est paternum lumen, quo mediante omnes spirituales illuminationes, et dona gratiarum illuminandis tribuuntur, ut ipso illuminante, et juvante secundum divinorum eloquiorum traditiones, quae et ipsa ad luminanda corda hominum a Patre tradita sunt, possit et veraciter agnoscere, et digne narrare coelestium spirituum invisibiles illuminationes, et dispositiones sacras. « Ergo Jesum invocantes; » ac si diceret: Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
quia hoc ibi magis dicebatur s quia hoc ab illis magis credebatur. Qͥ d
enim: Numquid ido sacramentum altaris ueritas non est quia figu¬
ra est: Ergo nec mors ap̃i ueritas est. quia figura est. & resurrectio xp̃i
ueritas non est quia figura est. Nam et mortem ip̃i & resurrectionem
siguram. ẽẽ. et imaginem & similitudinem & sacramentum & exemplũ¬

Expanded text:
quia hoc ibi magis dicebatur, sed quia hoc ab illis magis credebatur. Quid quia hoc ibi magis dicebatur, sed quia hoc ab illis magis credebatur. Quid enim? nunquid ideo sacramentum altaris veritas non est, quia figura est? Ergo nec mors Christi veritas est, quia figura est; et resurrectio Christi veritas non est, quia figura est. Nam et mortem Christi, et resurrectionem figuram esse, et imaginem esse, et similitudinem, et sacramentum, et exemplu
Abbreviated transcription (Latin):
terea quia scriptura dicit. id quod in eucharistia altaris sumitur y¬
maginem ẽẽ. illius quod inparticipatione iħuꝑcipietur. Qui ꝓfecto hunc
erroris laqueum non inciderent. si uel sacramenta dĩ recta et humili fide
susciperent uel scripturas sacras conuenienti intelligentia tractarent.
Nunc autem quia insaciamentis di sensum suum fidi preferunt. et
inscripturis sacris sanam int̾pretationis formam tenere contempnunt:
fit ut ipse sermo ueritatis amplus eos caligare faciat dum non rec̾te
intellectus errorem ꝓ ueritate ministrat. Quod tamen scripture uitium
non est sed legentium et non intelligentium cecitas. neq sacramentorum
dĩ confusio s presumentium prauitas. Hic autem periculose errauert̃
tot manifestis sententiis et assertionib non dubiis unum ambiguum
preferentes et in ipso magis mendatium quan ueritatem eligentes ñ

Expanded text:
terea quia Scriptura dicit, id quod in eucharistia altaris sumitur, iterea quia Scriptura dicit, id quod in eucharistia altaris sumitur, imaginem esse illius quod in participatione Jesu percipietur. Qui profecto in hunc erroris laqueum non inciderent, si vel sacramenta Dei recta, et humili fide susciperent, vel Scripturas sacras convenienti intelligentia tractarent. Nunc autem, quia in sacramentis Dei sensum suum fidei praeferunt, et in Scripturis sacris sanam interpretationis formam tenere contemnunt, fit ut ipse sermo veritatis amplius eos caligare faciat, dum non recte intellectus errorem pro veritate ministrat. Quod tamen Scripturae vitium non est, sed legentium et non intelligentium caecitas; neque sacramentorum Dei confusio, sed praesumentium pravitas. Hic autem periculose erraverunt tot manifestis sententiis et assertionibus non dubiis unum ambiguum praeferentes, et in ipso magis mendacium, quam veritatem eligentes, non
Abbreviated transcription (Latin):
multȩ iurtutes cooꝑando et subministrando sibi. unam ꝑfectionis for¬
mam componunt. Sed Iec in uno quoq nr̃m exterioris hominis
dispositio et ordo uitiendi atq agendi modus. interioris hominis form̃a
habitumq demonstrat Sequitur. Et iħu participationis ipsam diui¬
nissime eucharistiȩ assumptionem.ru rsum subiutellige quod supra.
arbitrans nr̃ animus ipsam assumptione diuinissime eucharistiȩ ima¬
ginem ẽẽ. participationis iħu. Ipsa enini assumptio diuinissime eucha¬
ristie idest scissime ꝑceptionis corꝑis et sanguinis xp̃i ihu quam nunc
sacramentalit & insibilit in altari tractamus imago ẽ. et forma illius
participationis iłni qua uel nunc ei inspu ꝑdilectionem conuingimur
uel postinodum in eadem forma głe apparentes plena similitudine u¬
niemur. Sane hic notandum quod quidam ex hoc loco muniment um

Expanded text:
multae virtutes cooperando, et subministrando sibi unam perfectionis formultae virtutes cooperando, et subministrando sibi unam perfectionis formam componunt. Sed et in unoquoque nostrum exterioris hominis dispositio, et ordo vivendi, atque agendi modus interioris hominis formam habitumque demonstrat. Sequitur: « Et Jesu participationis ipsam divinissimae eucharistiae assumptionem. » Rursum subintellige, quod supra, arbitrans noster animus ipsam assumptionem divinissimae eucharistiae imaginem esse participationis Jesu. Ipsa enim assumptio divinissimae Eucharistiae, id est sanctissimae perceptionis corporis et sanguinis Jesu Christi, quam nunc sacramentaliter et visibiliter in altari tractamus, imago est et forma illius participationis Jesu, qua vel nunc ei in spiritu per dilectionem conjungimur, vel postmodum in eadem forma gloriae apparentes plena similitudine uniemur. Sane hic notandum quod quidam ex hoc loco munimentum e
Abbreviated transcription (Latin):
similitudinis loco ad illa estimetur: Sequitur. Et adunati addiuina
et ordinati habitus earum quȩ hic sunt difpositionum ordines. Iterum
subaudi arbitrans nr̃ animus ordines dispositionum. quȩ dispositiones
hic hoc est exterius sunt: eẽ. imagines habitus adunati addiumna. Est
enim quidam habitus mentis bone adunatȩ ad diuina. et quasi collecte
in unum a uariis desidiorum scissuris & ordinate ut recte incedat. ad¬
unate uidelicet ꝑdilectioneni. et ordinate ꝑ discretionem. ad unatȩ ad
unum. et ordinate in uno. cuius uidelicet habitus inuisibiliter ordina¬
ti & subsistentis imagines sunt ordines dispositionun quȩ intrinsecus
ingradibus et officiis et ministeriis inȩccła scã dispensantur. Sicut eñi
muna eccła diuersi ordines. dispositiones. uniam inuniuersitate pacẽ
et concordiam subministrando et cooꝑando efficiunt: sic in una anima

Expanded text:
similitudinis loca ad illa existimetur? Sequitur: « Et adunati ad divina, similitudinis loca ad illa existimetur? Sequitur: « Et adunati ad divina, et ordinati habitus earum, quae hic sunt, dispositionum ordines. » Iterum subaudi, arbitrans noster animus ordines dispositionum: « quae dispositiones hic, » hoc est exterius sunt, esse imagines habitus adunati ad divina. Est enim quidam habitus mentis bonae adunatae ad divina, et quasi collectae in unum a variis desideriorum scissuris, et ordinatae, ut recte incedat. Adunatae videlicet per dilectionem, et ordinatae per discretionem. Adunatae ad unum, et ordinatae in uno. Cujus videlicet habitus invisibiliter ordinati, et subsistentis imagines sunt ordines dispositionum, quae extrinsecus in gradibus, et officiis, et ministeriis in Ecclesia sancta dispensantur. Sicut enim in una Ecclesia diversi ordines, et dispositiones unam in universitate pacem et concordiam subministrando, et cooperando efficiunt, sic in una anima
Abbreviated transcription (Latin):
alius plus alius minus accipiat. scđm mensuram et dona gr̃ȩ largito¬
ris. et similit̃ immaterialis luculentiȩ hoc est spũalis lucis imagiiẽ
eẽ. materialia id est corporalia lumina et rursum sacras disciplinas. id
plenitudiniꝰᷤid ẽ. plene ac ꝑfecte contemplationis que ẽ scđ̾m intellectum
id est intellectualiter solum et inuisibiliter et ꝑcipitur et ministrat᷑.
Om̃is enim illa cognitio quam modo ꝑsacrum eloquium studio lectio¬
nis uel meditationis discimus quasi imago tantum est illius plene ac per¬
fecte cognitionis quam postinodum expresenti contemplatione haurie¬
mus. Unde et apłs dicit. Uidemus nunc ꝑ speculum in enigniate. cunc
autem facie ad faciem. Quid ergo mirum ẽ.si ea que foris apparent sen¬
sibilia inuisibilium imagines eẽ. dicuntur. cum ipsa nr̃a scientia que
ad horum comꝑationeni spiritalis et iniusibilis creditur. imaginis et si¬

Expanded text:
alius plus, alius minus accipiat secundum mensuram, et dona gratiae largitoalius plus, alius minus accipiat secundum mensuram, et dona gratiae largitoris. Et similiter immaterialis luculentiae, hoc est spiritualis lucis imaginem esse materialia, id est corporalia lumina; et rursum sacras disciplinas, id plenitudinis, id est plenae ac perfectae contemplationis, quae secundum intellectum, id est intellectualiter solum et invisibiliter et percipitur, et ministratur. Omnis enim illa cognitio, quam modo per sacrum eloquium studio lectionis vel meditationis discimus, quasi imago tantum est illius plenae ac perfectae cognitionis, quam postmodum ex praesenti contemplatione hauriemus. Unde et Apostolus ait: « Videmus nunc per speculum in aenigmate; tunc autem facie ad faciem . » Quid ergo mirum est, si ea, quae foris apparent sensibilia, invisibilium imagines esse dicuntur, cum ipsa nostra scientia, quae ad horum comparationem spiritualis et invisibilis creditur, imaginis et
Abbreviated transcription (Latin):
do saporis quȩ infundit gustum. et lenitas corporum quȩ fouet ec blan¬
de excipit tactum. Illic autem species est uirtus. et forma iustitia dul¬
cedo amor. et odor desidium. canticum uero gaudium et erulta¬
tio. contactus autem amati et desiderati et quesiti boni inuentio
Hec enim omnia ibi sunt. et uera ibi sunt & habent adhec que non
uera sunt aliquod simile scd̾m qđ intelliguntur a nobis. E& his e¬
nim ñr animus ad illorum cognitionem et imitationem ascendit
arbitrans uisibiles formas quas uel natura scd̾m primam conditionẽ
inditas ostendit. uel sacrum eloquiũ dispensatorie ad declarationem
faciendam insignificationem proponit. inuisibilis pulchritudinis y¬
magines ẽẽ. et sensibiles suauitates idest dulcedines sensibiles figũ¬
ras ẽẽ. et similitudines in iusibilis distributionis hoc est dulcedinis que
miusibiliter distribuitur idẽ. diuersis modis tribuitur ut uidelicet

Expanded text:
do saporis, quae infundit gustum; et lenitas corporum, quae fovet et blando saporis, quae infundit gustum; et lenitas corporum, quae fovet et blande excipit tactum. Illic autem species est virtus, et forma justitia, dulcedo amor, et odor desiderium; cantus vero gaudium et exsultatio; contactus autem amati, et desiderati, et quaesiti boni inventio. Haec enim omnia ibi sunt, et vera ibi sunt, et habent ad haec, quae non vera sunt, aliquod simile secundum quod intelliguntur a nobis. Ex his enim noster animus ad illorum cognitionem et imitationem ascendit, arbitrans visibiles formas, quas vel natura secundum primam conditionem inditas ostendit, vel sacrum eloquium dispensatorie ad declarationem faciendam in significationem proponit, invisibilis pulchritudinis imagines esse et sensibiles suavitates, id est dulcedines sensibiles, figuras esse et similitudines invisibilis distributionis, hoc est dulcedinis, quae invisibiliter distribuitur, id est diversis modis tribuitur: ut videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
nata. et prestat se illis tioluntarie et exultat in ipsis. Alia autem
asꝑnatur et odit et refugit & longe sefacit ab illis amore et dilecti¬
one. et iudicat peregrina a se ẽẽ. et disconuenientia et nullam secũ
babentia similitudinem. atq in hunc modum nr̃ animus expro¬
pria natura docetur qm̃ uisibilia ad inuisibilia cognationem ha¬
bent et similitudinem. et quia ipsa uisibilia imagines sunt et si¬
mulachra eorum quȩ uisibiliter uideri non possunt. qm̃ exhis intelli¬
guntur ea quȩ non uidentur. et quia scd̃m aliquid totum illic in in¬
cõmutabili natura inuisibiliter consistit quod hic uisibiliter et sen¬
sibiliter natura mutabilis accepit. ut adinuisibilia conducat. Est enĩ
hic species et forma quȩ delectat uisum. est et melodis iocunditas qđ
demulcet auditum est suauitas odoris quȩ reficit olfactum. est dulce¬

Expanded text:
nata et praestat se illis voluntarie, et exsultat in ipsis. Alia autem nata et praestat se illis voluntarie, et exsultat in ipsis. Alia autem aspernatur, et odit, et refugit, et longe se facit ab illis, amore, et dilectione; et judicat peregrina a se, et disconvenientia, et nullam secum habentia similitudinem. Atque in hunc modum noster animus ex propria natura docetur quod visibilia ad invisibilia cognationem habent et similitudinem: et quod ipsa visibilia imagines sunt et simulacra eorum, quae visibiliter videri non possunt, quoniam ex his intelliguntur ea, quae non videntur; et quia secundum aliquid totum illic in incommutabili natura invisibiliter consistit, quod hic visibiliter et sensibiliter natura mutabilis accepit, ut ad invisibilia conducat. Est enim hic species et forma, quae delectat visum; est et melodiae jucunditas, quae demulcet auditum; est suavitas odoris, quae reficit olfactum; est dulce
Abbreviated transcription (Latin):
ad utramq constituit inqua qͥ si speculamina quedam diuersarum
proportionum unam imaginem effingunt. Scd̾m hoc ergo apulchri¬
tudine uisibisi ad iniuisibilem pulchritudinem mens humana con¬
uenienter ercitata ascendit qͣsi desimili ad similia conducta facile
insemet ipsa inuisibiliter intelligens quȩ sit eorum quȩ foris uisibi¬
liter comprehendit ad inuisibilia cognatio. Nlam scłm inuisibilem
lucem insitam sibi. nr̃ animus ad uisibilia respitiens facile arbitratur
uisibiles formas in uisibilis pulchritudinis imagines ẽẽ. illi quod in¬
uisibile intus ipse habet amica quadam similitudine respondentes
eas scłm approbationem et affectum inueniens. Quod enim in ani¬
mo est intuisibile ẽ. sicuit ipse animus in uisibilis ẽ. et concipit tam̃
ipse qui inuisibilis est ex hiis quȩ uisibilia sunt gaudium. et amorẽ.
et affectum. et diligit ex his quedam quasi similia et amica. et cog¬

Expanded text:
ad utramque constituit, in qua quasi speculamina quaedam diverversorum ad utramque constituit, in qua quasi speculamina quaedam diverversorum proportionum unam imaginem effingunt. Secundum hoc ergo a pulchritudine visibili ad invisibilem pulchritudinem mens humana convenienter excitata ascendit; quasi de simili ad similia conducta facile in semetipsa invisibiliter intelligens quae sit eorum, quae foris visibiliter comprehendit, ad invisibilia cognatio. Nam secundum invisibilem lucem insitam sibi noster animus ad invisibilia respiciens, facile arbitratur visibiles formas invisibilis pulchritudinis imagines esse, illi, quod invisibile intus ipse habet, amica quadam similitudine respondentes, eas secundum approbationem et affectum inveniens. Quod enim in animo est, invisibile est, sicut ipse animus invisibilis est; et concipit tamen ipse, qui invisibilis est ex iis quae visibilia sunt, gaudium, et amorem, et affectum; et diligit ex his quaedam quasi similia, et amica, et cog