comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diui: primogenita ante omnẽ creaturã. Ego feci¬
in celis ut oriretur lum̃ indeficiens. & sicut nebu¬
la texi omnẽ t̾ram. Ego in altis habitaui: & thro¬
nus m̃s in columna nubis. Gyrum cęli circuuu
sola. & in ꝓfundum abyssi penetraui. & in flu-¬
ctib maris ambulaui. & inomĩ t̃ra steci. & in oĩ
popło. & inomĩ gente primatum habui. & om̃i¬
um excellentium & humiliũ corda uirtute
calcaui: & in his omĩb requiẽ quesuu. & in
hereditate eius morabor. Tunc p̃cepit &e dixit
michi creator omĩum. & qui creauit me requi¬
euit in tab̃nacło meo: & dixit michi. Iniacob
inhabita. & in israhel hereditare: & inelectis
meis mitte radices. Ab inicio ante scłm creata
sum. & usq ad futurũ scłm ñ desinã: & in habita¬
tione scã coram ipso ministraui. Et sic insyon
firmata sum. & inciuitate scĩficata similit̃ re

Expanded text:
ante omnem creaturam ego in caelis feci ut oriretur lumen indeficiens et sicut nebula texi omnem terram ego in altis habitavi et thronus meus in columna nubis gyrum caeli circuivi sola et in profundum abyssi penetravi et in fluctibus maris ambulavi et in omni terra steti et in omni populo et in omni gente primatum habui et omnium excellentium et humilium corda virtute calcavi et in his omnibus requiem quaesivi et in herhi creator omnium et qui creavit me requievit in tabernaculo meo et dixit mihi in Iacob inhabita et in Israhel hereditare et in electis meis ede radices ab initio ante saeculum creata sum et usque ad futurum saeculum non desinam et in habitatione sancta coram ipso ministravi et sic in Sion f
Abbreviated transcription (Latin):
& diuitem m̃dacẽ: & senẽ fatium & insensatũ.
Inuuentute tua ñ congregasti. & quomͦ inue¬
nies insenectute tua: Quã speciosum a canicie
iudicium: & apresbiteris cognoscere consilium:
Quamspeciosa ueteram sapientia: & głosis intel¬
lectus & consilium. Corona senum multa ꝑitia
& gła illoꝵ timor dĩ. Nouẽ insuspicabilia cordis
magnifiociui: ce decimum dicã in lingua homi¬
nib. Homo qui iocundatur in filiis: uiuens &
utoens fubuersionẽ unumicoꝵ. Beatus qui ha¬
bitat cum muliere sensata: & quilingua sua ñ est
lapsus: & qui ñ seruiuit indignise. Beatus qui in¬
uenii amicum uerũ: & qui enarrat iusticiã auri.

Expanded text:
ivitem mendacem et senem fatuum et insensatum in iuventute tua non congregasti et quomodo invenies eam in senectute tua quam speciosum canitiae iudicium et presbyteris cognoscere consilium quam speciosa veteranis sapientia et gloriosis intellectus et consilium corona senum multa peritia et gloria illorum timor Dei novem insuspicabilia cordis magnificavi et decimum dicam in lingua hominibus homo qui iucundatur in filiis vivens et videns subversionem inimicorum beatus qui inhabitat cum muliere sensata et qui in lingua sua non est lapsus et qui non servivit indignis se beatus qui invenit amicu
Abbreviated transcription (Latin):
respicietur. Non tradent filii eiꝰ radices: &e rami
eiꝰ ñ dabunt fructum. Derelinquent in maledi¬
ctum memoriã illiꝰ: & dedecus illius ñ delebit᷑:
Et agnoscent qui derelicti sunt. qm̃ nichil me
lius quã timor dĩ: & nichildulcius ꝗͣ respicere
inmandatis domini. Gła magna ẽ sequi dñm:
longitudo enim dierum assumit᷑ab eo: ¶lxuii. x¬

Expanded text:
respicietur non tradent filii eius radices et rami respicietur non tradent filii eius radices et rami eius non dabunt fructum derelinquent in maledictum memoriam illius et dedecus illius non delebitur et agnoslius quam timor Dei, et nihil dulcius quam respicere in mandatis Domini. Gloria magna est sequi Deum: longitudo enim dierum assumetur ab eo. » Nihil
Abbreviated transcription (Latin):
ñ memorabit᷑ altissimꝰ. & ñ intelligit qm̃ omĩaui¬
det ocłs illius. qm̃ expellit ase timorẽ dĩ huiusmo¬
di hominis timor. & ocłi hominum tim̃tes illum.
& ñ cognouit qm̃ ocłi domini multoplus lucidio¬
res sunt suꝑ solẽ. cutũspicientes om̃suias hominũ.
& ꝓfundum abyssi & hominum corda. intuentes
in absconditas partes: dnõ enim dõ antequã crea¬
rentur om̃ia sunt agnita. sic & post ꝑfectum res¬
picit omĩa: hic inplateis ciuitatis uindicabitur.
quasi pullus equinus fugabit᷑. & ubi ñ sꝑabit ap¬
p̃hendet᷑. & erit dedecus om̃ib. eoqđ n intellexo¬
rit timorẽ dnĩ. Sic & mulier om̃is relinquens ui-
rum suum: &e statuens hereditatẽ ex alieno ma¬
trimonio: primo enim in lege altissimi incre¬
dibilis fuit: & scło uirum suũ dereliquit. ⁊ t̾cio
in adulterio fornicata ẽ. & ex alio uiro filios sta¬
tuit sibi: hec in eccłiam adducet᷑. c in filios eius

Expanded text:
non memorabitur Altissimus et non intelleget quoniam omnia vinon memorabitur Altissimus et non intelleget quoniam omnia videt oculus illius quoniam expellit a se timorem Dei huiusmodi hominis timor et oculi hominum timentes illum et non cognovit quoniam oculi Domini multo plus lucidiores super solem circumspicientes omnes vias hominum et profundum abyssi et hominum corda intuentes in absconsas partes Domino enim Deo antequam crearentur omnia sunt agnita sic et post perfectum respicit omnia hic in plateis civitatis vindicabitur quasi pullus equinus fugabitur et ubi non speravit adprehendetur et erit dedecus omnibus quod non intellexerit timorem Dei srum suum et statuens hereditatem ex alieno matrimonio’. Primo enim in lege altissimi incredibilis fuit, secundo uirum suum dereliquit, tertio in adulterio fornicata est et ex alio viro filios statuit sibi haec in ecclesiam adducetur et in filios eius
Abbreviated transcription (Latin):
in deliccis ñ uolutabunt᷑. Indisciplinosȩ loquelȩ ñ as¬
suescat os tuum: ẽ enimin illa uerbum peccati. Me
mento patris & matris tuȩ. in medio enĩ magnatoꝵ
consistis: ne forte obliuiscatur ce ds̃ in conspectu il¬
lorum. ce assiduitate tua infatuat᷑ improꝑium
patiaris. & malusses ñ nasci: & diẽ natiuitatis tuȩ
maledicas. Homo assuetus in uerbisimꝓperii: in
om̃ib dieb suisñerudietur. Duo genera habundas
inpeccatis. & t̾cium adducit irã & ꝑditionẽ. Ani¬
ma calida quasi ignis ardens. ñ extinguet᷑ donec
aliquid gluttiat: & homo nequã in ore carnis suȩ
ñ desinet. donec incendat ignẽ. Homini formea¬
rio: oñspanis dulcis. Nonfatigabit᷑ transgredi-¬
mĩs homo qui trans gredit᷑ le ccumsuũ. con¬
tempnensin animã suãce dicens quis me iu¬
det. tenebre cucundant me. & parietes cooꝑiunt me
& nemo circũspicit me quẽ uerear. delictoꝵ meorũ

Expanded text:
in delictis non volutabunt indisciplinose non adin delictis non volutabunt indisciplinose non adsuesmento patris et matris tuae: in medio enim magnatorum consistis: ne forte obliuiscatur te deus in conspectu illorum, et adsiduitate tua infatuatus inproperium patiaris et maluisses non nasci et diem natiuitatis tuae maledicas. homo adsuetus in uerbis inproperii in omnibus diebus suis non erudietur. duo genera abundant in peccatis et tertium adducit iram et perditionem anima calida quasi ignis ardens non extinguetur donec aliquid gluttiat et homo nequam in ore carnis suae non desinet donec incendat ignem homini fornicario omnis panis dulcis non cessabit transgredimnis homo qui transgreditur lectum suum contemnens in animam suam et dicens quis me videt tenebrae circumdant me et parietes cooperiunt me et nemo circumspicit me quem vereor delictorum meorum
Abbreviated transcription (Latin):
occrinãoris: ¶lxu. De doctrina oris.
audite filii. Qui custodierit illã non ꝑiet
labiis suis: nec scandalizabitur in oꝑib nouissimiᷤᷤ
Inuanitate sua app̃henditur peccator: &e suꝑbꝰ
&e maledicus scandalizabit᷑ in illo. Iurationi non
assuescatos tuum: multus enĩ casus in illa. No¬
minatio uero dĩ non sit assidua in ore tuo. & no¬
minib scõrum ñ ad miscearis: qm̃ ñ eris immu¬
icut enim seruus introgat᷑ assidue aliuore
ñminuit᷑: sicom̃ĩs urans & nominans in
tõto apeccato ñ purgabit᷑. Uir multũ uirans re¬
plebitur iniquitate: & ñdiscedet ad omo illiꝰ pla¬
ga. Et sifrustrauerit. delictum illiꝰ suꝑ ipsũ erit:
& si dissimulauerit delinquet duplicit̃: &e si in
uacuum uirauerit. ñ iustificabit᷑. Replebitur
enĩ retributione domus illiꝰ. Est ce alia loquela
contraria morti. Non inueniat᷑ inhereditate
iacob. Etenim amisericordib onĩa hȩc auferent᷑. &

Expanded text:
oris doctrinam oris audite filii et qui custodierit illam non periet in labiis suis nec scandalizabitur in operibus nequissimis in vanitate sua adprehendetur peccator et superbus et maledicus scandalizabitur in illo iuraassuescas os tuum; multus est enim casus in illa. Nominatio vero Dei non sit assidua in ore tuo, et nominibus sanctorum non commiscearis, quoniam non eris immusicut enim seruus interrogatus adsidue a liuore non minuitur, sic omnis iurans et nominans in toto a peccato non purgabitur. uir multum iurans implebitur iniquitate et non discedet a domo illius plaga. et si frustrauerit, delictum illius super ipsum erit, et si dissimulauerit, delvacuum iuraverit non iustificabitur replebitur enim retributione domus illius est et alia loquella contraria morti non inveniatur in hereditate Iacob etenim a misericordibus omnia haec auferentur et
Abbreviated transcription (Latin):
trina: lam̃ quȩ sine anima sunt uocẽ dantia.
siue tibia. siue ꝙthara. nisi distinctionẽ soni¬
tuum dederint: quomͦ sciet᷑ id qđ canitur.
aut qđ cytharizat᷑: Etenim si incertã uocẽ det
tuba: quis parabit se ad bellum: Ita ce uos per
lingũa nisi manifestum sermonẽ dederitis.⁊

Expanded text:
ens ait: Quae sine anima sunt uocem dantia, siue tibia sive cithara, nisi distinctionem sonituum dederint, quomodo scietur quod canitur aut citharizatur? Etenim si incertam uocem det tuba, quis parabit se ad bellum? Ita et uos per linguam, nisi manifestum sermonem dederitis,
Abbreviated transcription (Latin):
culta cordis eiꝰ manifestafiunt: & ita cadens
in faciẽ adorabit dñm̃. ꝓnuncians qđ uere do¬
apocalipsim habet. linguã habet. int̃pretatio¬
nem habet. Omĩa adedificationẽ fiant. Siue¬
em̃ lingua quis loquit᷑: scłm duos. aut mul¬
tum tres. & ꝑpartes. & unusquisq int̾pretetur.
Si autẽ ñ fuerit int̃pres. taceat in ęccłia: sibi aut̃¬
dicant: &e ceteri diiudicent. Q si alii re¬
uelatum fuerit sedenti: prior taceat. Potestis
enim om̃s ꝑsingulos ꝓpħare: ut om̃s discant.
iectus ẽ. Non enim ẽ dissensionis ds sed pacis:
sicut inomĩb eccłiis scõrum doceo. ¶ Ixuu¬
ulieres ineccłiis taceant. Non enim ꝑmit¬
titur eis loqui: sedsubditas ẽẽ sicut &e lex
dicit. Si quid autem uolunt discere: domi
uirossuos int̾rogent. Turpe ẽ enĩ mulieri lo¬
qui in ȩccłia. An auobis uerbum dĩꝓcessit: aut
inuos solos ꝑuenit: Si quis uidet᷑ ꝓpħa esse
aut spũalis: cognoscat quȩ scribo uobis. quia

Expanded text:
a cordis ejus manifesta fiunt, et ita cadens in faciem adorabit Deum, pronuntians quod vere Dapocalypsim habet, linguam habet, intepretationem habet: omnia ad aedificationem fiant. Sive lingua quis loquitur, secundum duos, aut ut multum tres, et per partes, et unus interpretetur. Si autem non fuerit interpres, taceat in Ecclesia, sibi autdicant et ceteri diiudicent quod si alii revelatum fuerit sedenti prior taceat potestis enim omnes per singulos prophetare ut omnes discant jectus est. Non enim est dissensionis Deus: sed pacis: sicut in omnibus Ecclesiis Sanctorum doceo. Mulieres in Ecclesiis taceant. Non enim permittitur eis loqui: sed subditas esse sicut lex dicit. Siquid autem volunt discere: domi viros suos interrogent. Turpe est enim mulieri loqui in Ecclesia. An a vobis verbum Dei processit: aut in vos solos pervenit? Siquis videtur propheta esse aut spiritualis: cognoscat que scribo vobis quia
Abbreviated transcription (Latin):
go autẽ testemdõ inuoco in animã meã.
qđ parcens uob̃ ñ ueni ultra corithum:
ñ quiadominamur fidei ur̃e. sed aduitores
sumus gaudii ur̃i. Nam fide statis.u
tatui autẽ hoc ipse apud me: ne iterum
in tristicia uenirẽ ad uos. Si enim ego con¬
tristo uos. & quis ẽ qui me letificet: nisi qui con¬
tristatur ex me: Et hoc ipsum scripsi uob̾.: ut¬
ñ cum uenero tristiciã suꝑ tristiciã habeã. de
quib oportuerat me gaudere. confidens in

Expanded text:
go autem testem Deum invoco in animam meam quod parcens vobis non veni ultra Corinthum non quia dominamur fidei vestrae sed adiutores sumus gaudii vestri nam fide stetistis statui autem hoc ipse apud me ne iterum in tristitia venirem ad vos si enim ego contristo vos et quis est qui me laetificet nisi qui contristatur ex me et hoc ipsum scripsi ut non cum venero tristitiam super tristitiam habeam de quibus oportuerat me gaudere confidens
Abbreviated transcription (Latin):
audeo autem in p̃sentia stephanȩ. & fortu¬
nati. & achaici: qm id qđ uobis deerat. ipsi
suppleuerunt. Refecerunt enim: & meũ sp̃m &¬
ur̃m. Cognoscite gͦ qui eius modisunt.¶ Lxxi¬
alutant uos eccłiȩ asis. Salutant uos in dño
multum. aquila &e prisca. cum domestica
fr̃s omnes.Salutate inuicẽ: mosculoscõ. Salu¬
ttio mea: manu pauli. ¶Uxu¬
i quis ñ amat dũm nr̃m iħm xp̃m: sit ana

Expanded text:
audeo autem in praesentia Stephanae et Fortunati et Achaici, quoniam id quod vobis deerat, ipsi suppleverunt. Refecerunt etenim meum spum cognoscite ergo qui eiusmodi sunt salutant vos ecclesiae Asiae salutant vos in Domino multum Aquila et Prisca cum domestica fratres omnes salutate invicem in osculo sancto salutatio mea manu Pauli si quis non amat Dominum Iesum Christum sit ana
Abbreviated transcription (Latin):
agantur ꝓnob̾. Nam głanrã hec ẽ. testimoniũ
conscientie nr̃e: qđ insimplicitate & sincerita¬
te dĩ. & ñ insapientia carnali. sed in grã dĩ con¬
uersati sumus in hoc mundo: habundantiꝰ
autẽ ad uos. Non enim alia scribimus uobis:
quam quȩ legistis. ce cognosctas. ¶i¬
peio autem qđ usq in finẽ cognoscetis. sicut
ce cognoiustis nos ex parte. quia gła ur̃ã su

Expanded text:
ra hec est testimonium conscientie nostre. Quod in simplicitate et sinceritate Dei: et non in sapientia carnali: sed in gratia Dei conversati sumus in mundo: abundantius autem ad vos. Non enim alia scribimus vobis: quam que legistis; et cognovistipero autem quod usque in finem cognoscetis; sicut et cognovistis no
Abbreviated transcription (Latin):
te seduci. Corrumpunt mores bonos. colloqͥa
mala. Euigilate usti: & nolite peccare. Ignorã¬
tiã enim dĩ: quidã habent. Ad reuerentiã uo¬
bis loquor. Sed dicet aliquis. Quomͦ resur
gunt mortui: Quali autẽ corpore ueniunt:
Insipiens tu. qđ seminas ñ iuiificat᷑: nisipriꝰ
seminas: sed nudum granum. ut pote tritici.
aut alicuiꝰ ceteroꝵ germinum. Ds̃ autẽ dat¬
illi corpꝰ sicut uult: & unicuiq seminum pro¬
prium corpꝰ. Non omĩs caro. eadem caro: sed
alia hominum. alia pecorũ: alia caro uolu¬
crum: alia autem piscium. Et corpora cęlestia.
& corpora terrestria: sed alia quidẽ cȩlestum
gła. alia autẽ terrestrium. Alia claritas sols.¬

Expanded text:
te seduci: corrumpunt mores bonos conloquia mala. euigilate iuste et nolite peccare. ignorantiam enim dei quidam habent. ad reuerentiam uobgent mortui? quali autem coinsipiens: tu quod seminas non uiuificatur nisi seminas, sed nudum granum, ut puta tritici aut alicuius ceterorum: deus autem illi dat corpus prout uult, et unicuique seminum proprium corpus. non omnis caro eadem caro, sed alia quidem hominis, alia pecoris. alia uolatilium, alia autem piscium. et corpora caelestia, et corpora terrestria: alia quidem caelestium gloria, alia autem terrestrium
Abbreviated transcription (Latin):
habundantiori tristicia absorbeat᷑ qui eius¬
modi ẽ. Propt̃ qđ obsecro uos: ut confirmetis
in illo caritatem. Ideo enim &e scripsi. ut cog¬
noscam exꝑim̃tum ur̃m: an in omĩb obedien¬
tes sitis. Cui autẽ aliquid donastis: & ego. Nã
& ego qđ donaui siquid donaui. ꝓpt̃ uos in ꝑ¬

Expanded text:
ndantiori tristitia absorbeatur qui eiusmodi est propter quod obsecro vos ut confirmetis in illum caritatem ideo enim et scripsi ut cognoscam experimentum vestrum an in omnibus oboedientes sitis cui autem aliquid donatis et ego nam et ego quod donavi si quid donavi propter vos in p
Abbreviated transcription (Latin):
hac confidentia uolui prius uenure ad uos. ut
scdam grãm haberetis: & ꝑ uos transire in ma¬
cedoniã: & iterum amacedonia uenire aduos
q auobis deduci in iudeã. Cum gͦ hoc uoluissẽ
nunquid leuitate usus sum. aut quȩ cogito se¬
cundum carnẽ cogito. ut sic apud me est& ñ:
fidelis autẽ ds̃ ẽ. quia sermo ur̃ quifit apua
uos. ñ ẽ in illo. est. &. non: dĩ enim filuis ihc¬
xp̃c. qui m uob̃ ꝑ nos p̃dicatus ẽ. ꝑ me & silua¬
num & cimotħm. ñ fuit in illo. est. & non. sec
est. in illo fuit. Quotquot enim ꝓmissiones dĩ
sunt: in illo est. Ideo & ꝑ ipsum am̃ dõ: ad głam¬

Expanded text:
confidentia volui prius venire ad vos ut secundam gratiam haberetis et per vos transire in Macedoniam et iterum a Macedonia venire ad vos et a vobis deduci in Iudaeam cum hoc ergo voluissem numquid levitate usus sum aut quae cogito secundum carnem cogito ut sit apud me est et non fidelis autem Deus quia sermo noster qui fit apud vos non est in illo est et non Dei enim Filius I qui in vobis per nos praedicatus est, per me et Silvanum et Timotheum non fuit in illo, est et non, sed est in illo fuit. Quotquot enim promissiones Dei sunt, in illo est. Ideo et per ipsum Amen Deo ad g
Abbreviated transcription (Latin):
I uester non sit manis in domino. Ilxuis
ecollectis autẽ quȩ fuint insc̃is: sicut or¬
dinaui eccliis galathie. ita &e uos facite ꝑunã
sabluti. Inusquisq ur̃i apud se reponat. recon¬
dens qđ ei beneplacuerit: ut ñcum uenero tunc
ibunt. Ueniã autẽ ad uos. cum macedoniã per¬
transiero. Ham macedoniã ꝑtransibo. Apud
uos autẽ forsitan manebo. uł etiam hiemabo:
it uos me dectucatis quocunq iero. Nolo enim.
uos modo in transitu uidere. Sꝑo enim me ali¬
quantum temporis manere apud uos: sidñs
euidens: & aduersari multi.Si autẽ uenetit ti¬
motheus: uidete ut sine timore sit apud uos. Opꝰ
enim domini oꝑat᷑: sicut & ego. Nequis gͦ illum
sꝑnat. Deducite autẽ ulum in pace: ut ueniat
adme. Ex pecto enim illum. cum fr̃ib. xuii

Expanded text:
 uester non est inanis in domino. De collectis autem, quae fiunt in sanctos, sicut ordinaui ecclesiis Galatiae, ita et uos facite. per unam sabbati unusquisque uestrum apud se ponat, recondens quod - ei beibunt. ueniam autem . ad uos, cum Machedoniam pertransiero. nam Machedoniam pertransibo. apud uos etiam forsitan remanebo, uel etiam hiemabo, ut uos me deducatis quocumque iero. nolo enim nos modo in transitum uidere: spero enim me aliquantum temporis manere apud uos, si dominus evidens, et adversarii multi. Si autem venerit Timotheus, videte ut sine timore sit apud vos: opus enim Domini operatur, sicut et ego. Ne quis ergo illum spernat: deducite autem illum in pace, ut veniat ad me: exspecto enim illum cum fratribus.
Abbreviated transcription (Latin):
ce cognitꝰ sum. Nunc autẽ manent fides. spes.
caritas: triahȩc. Maior autẽ hoꝵ: ẽ caritas: Nxi¬
ectamini caritatẽ. ȩmulamini spũalia. ma¬
gis autem ut ꝓphecetis. Quiem̃ loquitur
lingua ñ hominib loquit᷑. seddõ. Nemo enim
audit: spc̃ autẽ loquit᷑ misteria. Nam qui pro¬
phetat: hominib loquitut ad edificationem.
& exhortationẽ. & consolationẽ. Qui loquit᷑
lingua. semetipsum edificat: qui autẽ ꝓpħat.
eccłiam edificat. Uolo autem om̃s uos loqui
linguis: magis autẽ ꝓphare. Nam maior est
qui ꝓpħat quã quiloquit᷑ linguis: nisi forte
ut̃precet᷑ ut eccłia ȩdificationẽ accipiat. Nc̃
autẽ fis̃. si uenero ad uos linguis loquens. qͥd

Expanded text:
es caritas tria haec maior autem his est caritas sectamini caritatem aemulamini spiritalia magis autem ut prophetetis qui enim loquitur lingua non hominibus loquitur sed Deo nemo enim audit Spiritu autem loquitur mysteria nam qui prophetat hominibus loquitur aedificationem et exhortationem et consolationes qui loquitur lingua semet ipsum aedificat qui autem prophetat ecclesiam aedificat volo autem omnes vos loqui linguis magis autem prophetare nam maior est qui prophetat quam qui loquitur linguis nisi si forte ut interpretetur ut ecclesia aedificationem accipiat nunc autem fratres si venero ad vos linguis loq
Abbreviated transcription (Latin):
Qui sanat contritos corde: &e alligat plagas eomꝵ
facit in montib germen
Quidat ium̃tis panẽ siuim filiis corui clamarttbꝰ
Non ẽ in fortitudine equi uoluntas eiꝰ.: neq inty¬
lacet᷑ dñs in his qui timent eum: & expectant
Qui a confortauit uectes portarum tuarum: bene¬
dixit filiis tuisin medio tui: ¶ saturauit te¬
Qui posuit t̾minũ cuũ pacẽ: & adipe ftumenti¬

Expanded text:
Qui sanat contritos corde, et alligat plagas h. dfacit in montibus germen. Qui dat jumentis panem suum: filiis corvi clamantibus. Non est in fortitudine equi voluntas ejus: neque in tilacetur Domino in his qui timent eum, et exspectantQuia confortavit vectes portarum tuarum: benedixit filiis tuis in medio tui. Qui posuit terminum tuum pacem: adipe Al. et
Abbreviated transcription (Latin):
auda anima meadñm. laudabo dnm in ui¬
Egredietur spc eius & reuertet᷑ inhumũ suã. indie
Beatꝰ cuius ds̃ iacobauxiliator eiꝰ: spes eiꝰ indnõ deo
suo. Quifecit celos & tr̃am. mare & omĩa que
in eis sunt: & custodit ueritatẽ in sempitnum

Expanded text:
auda, anima mea, Dominum: laudabo Dominum in viEgredietur spiritus ejus, et revertetur in humum suam: in dieBeatus cujus Deus Jacob auxiliator ejus: spes ejus in Domino Deo suo. Qui fecit coelos et terram: mare, et omnia quae in eis sunt: et custodit veritatem in sempiternum
Abbreviated transcription (Latin):
Dicite ingentib dñs regnauit. siquidẽ appendit or¬
benummobilẽ. iudicabit popłos in equitatib.
Letamini celi & exultet t̾ra: tonet mare &e pleni¬
tudo eius. gaudeat ager & omĩa que in eosunt:
Tunc laudabunt uniuersa ligna saltus ante faciẽ

Expanded text:
navit, siquidem appendet orbem immobilem. judicabit populos in aequitatibus. Laetamini, coeli, et exsultet terra: tonet mare et plenitudo ejus. Gaudeat ager meus et omnia quae in eo sunt: tunc laudabunt universa ligna saltus. Ante facie
Abbreviated transcription (Latin):
De his qui consurgunt aduersum me malignantib
Iustus ut palma florebit: ut cedrus in libano multi
Adhuc fructificabunt insenectute: pingues & fron.
ĩs regnauit. gła indutus ẽ. indutus ẽ dñs
fortitudinem & accinctus ẽ.
Insuꝑ &e appendit orbem. qui non commouebitur:
Firinum solium tuum ex tunc. ab etno tues.
Auocib aquarum multarũ: grandes fluctꝰ maris.
grandis in excelso dominus Testimonia tua fide¬
lia facta sunt nimis. domũ cuã decet scĩtas dñe in
longitudine dietum.
Eleuare qui iudicas t̾ram. redde uicissi¬
Usq quo impii dnẽ. usq quo impii exaltabuntur:
Eluent loquentes antiquum.: garrient om̃s qui ope
Uiduã & aduenã int̾ficient: & pupillos occident
Qui plantauit aurem non audiet. aut qui fuxit

Expanded text:
consurgunt adversum me malignantibus Justus ut palma florebit, ut cedrus Libano multipAdhuc fructificabunt in senectute: pingues et frondnus regnavit gloria indutus est: Indutus est Dominus fortitudine, et accinctus est: insuper appendit orbem qui non commovebitur. Firmum solium tuum ex tunc, a Al. ab aetea vocibus aquarum multarum. Grandes fructus maris: grandis in excelso Dominus. Testimonia tua fidelia facta sunt nimis. domum tuam decet sanctitas, Domine, in longitudine dierum. are, judex terrae: redde vicissiquo impii, Domine, usquequo impii exsultabunt; Fluent loquentes antiquum; garrient omnes qui opeViduam et advenam interficient, et pupillos occident; plantavit aurem, non audiet: aut qui finxit
Abbreviated transcription (Latin):
Non enim derelinquet dominus popłm suum:
& hereditatem suam ñ deseret.
Qm̃ usq ad iusticiã reuertet᷑ uidicium: & sequen¬
tur illud omnes recticorde.
Quis stabit ꝓme aduersus malos: quis stabit ꝓ
me aduersus oꝑarios iniquitatis:
Nisi quia dñs auxiliator m̃s paulominꝰ habitas¬
set in inferno animamea: sustentabat me¬
me intrinsecꝰ: consolationes tuȩ delectabunt
animã meam: Nunquid perticeps erit tui

Expanded text:
t Dominus populum suum, et haereditatem suam non deseret. Quoniam ad justitiam revertetur judicium, et sequentur illud omnes recti corde. Quis stabit pro me adversus malos? quis stabit pro me adversus operarios iniquitatis? Nisi quia Dominus auxiliator meus: paulo minus habitasset in inferno anima mea: Sme intrinsecus: consolationes tuae delectabunt animam meam. Numquid particeps erit tui
Abbreviated transcription (Latin):
concupiscentiã cordis tui. & ne dixeris. qͦmodo
potui. aut quis me subiciet ꝓpt̃ facta mea: Ds̃
enim undicans iundicabit. Ne dixeris. pecca¬
ui. & quid accidit michi triste: Altissimus enĩ
ẽ patiens & redditor. De ꝓpiciato peccato. noli
ẽe sine metu: neq adicias peccatum suꝑ pecca¬
tum. & dicas. miseratio dĩ magna ẽ. multitu¬
dinus peccatoꝵ meoꝵ miserebit᷑. Miscłia enĩ &e ira.

Expanded text:
concupiscentiam cordis: et ne dixeris: Quomodo potui? aut quis me subjiciet propter facta mea? Deus enim vindicans vindicabit. Ne dixeris: Peccavi, et quid accidit mihi triste? Altissimus enim est patiens redditor. De propiciato peccato noli esse sine metu, neque adjicias peccatum super peccatum. Et ne dicas: Misericordia Dei magna est, multitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
condita sunt uidere ocłis tuis. In suꝑuacius reb
noli scrutari multiplicit᷑: & inplurib oꝑib eiꝰ
noneris curiosus. Plurima enim suꝑ sensũ homi¬
num: ostensa sunt tibi. Multos enim supplanta¬
uit suspicio illoꝵ. & inuanitate detinuit senẜ aloꝵ
Cordurumiale habebit. innouissimo: & qͥamat¬

Expanded text:
condita sunt ab oculis tuis. In supervacuis rebus noli scrutari multipliciter, et in pluribus operibus eius non eris curiosus. Plurima enim supra sensum hominis ostensa sunt tibi. Multos enim supplantavit suspectio illorum, et in vanitate detinuit sensus illorum. Cor durum male habebit in novissimo: et q
Abbreviated transcription (Latin):
liã malus hereditabit: & omĩs peccator inuidꝰ
&e bilinguis. Non te excollas in cogitatione ani¬
me tue uelut taurus. ne forte elidatur uirtꝰ tua
ꝑstulticiã: & folia tuacomedet. & fructus tuos
ꝑdet. & relinqueris uelut lignũ aridũ inheremo:
Anima enim nequã disꝑdet quise habet: & in
gaudium inimici dat illũ. &e deducet in sortẽ
erbumdulce multiplicat amicos: & mi¬
tigat inimicos: & luigua eucharis. in bo

Expanded text:
liam malus hereditabit et omnis peccator inuidus liam malus hereditabit et omnis peccator inuidus et bilinguis. non te extollas in cogitatione animae tuae, uelut taurus, ne forte elidatur uirtus tuaper stultitiam et folia tua comedet et fructus tuos perdet et relinqueris velut lignum aridum in heremo anima enim nequa disperdet qui se habet et in gaudium inimici dat illum et deducit in sortem rbum dulce multiplicat amicos et miti
Abbreviated transcription (Latin):
uenlet ira illius: & intempore uindicte disꝑdec te:
Noli anxniseẽ indiuitiis inustis: nichil enĩ ꝓdert̃
tibi. indie obductionis& undicte. Non uentiles
te inomnẽ uentum: & ñ easin omnẽ uiã. Sic enĩ
peccator ꝓbatur: induplici lingua. Esto firmus
iniua diũ. & inueritate sensus tui & scientia: &e ꝓ¬
sequatur te uerbum pacis &e iusticie. Esto mansu¬
etus ad audiendum uerbum dĩ ut intelligas: &e
cum sapientia ꝓferes responsũ uerũ. Si ẽ tibi in
tellectus responde ꝓximo: sin aut̃. sit manꝰ tua
suꝑos tuum: necapiaris in uerbo indisciplinato.
&e confundaris. Honor & gła insermone sensati:
lingua imprudentis subuersio ẽ illiꝰ. Non appel¬
leris susurro: &e lingua tua capiaris & confun¬
cdaris. Suꝑ furẽ enim ẽ confusio &e penitentia. &
denotatio pessima suꝑ bilinguẽ: susurratori
autẽ odium &e inimicicia. &e contumelia. Iusti¬
ficapusillũ: & magnũ similit̃. Noli fieri pro
amico: inmitꝰ ꝓximo. Improꝑiũenĩ ce contume¬

Expanded text:
ira illius, et in tempore vindictae disperdet te. Noli anxius esse in divitiis injustis: nihil proderunt tibi in die obductionis et vindictae. Non ventiles te in omnem ventum, et non eas in omni via. Sic enim peccator probatur duplici lingua. Esto firmus in via Domini, et in veritate sensus tui, et scientia: et prosequatur te verbum pacis et justitiae. Esto mansuetus ad audiendum verbum Dei, ut intelligas: et cum sapientia fer responsmanus tua super os tuum ne capiaris in verbo indisciplinato et confundaris honor et gloria in sermone sensati lingua inprudentis subversio ipsius non appelleris susurrio et lingua tua capiaris et confundaris super furem enim est confusio et paenitentia et denotatio pessima super bilinguem autem odium et inimicitia et contumelia. iustifica pusillum et magnum similiter. Noli fieri pro amico inimicus proximo: inproperium et contume
Abbreviated transcription (Latin):
ullomodo: & de m̃dacio mneruditionis tue con¬
fundere. Non confundaris confiteri peccata tua:
& nesubicias de homini ꝓpeccato. Noli resistere
contra faciẽ potentis: nec coneris contra ictum fly¬
uii. In iusticia agonizare ꝓanimatua. & usq ad
mortẽ certa ꝓiusticia & ds̃ expugnabit ꝓte in¬
imicos tuos. Nolicitatus eẽ in lingua tua. et
inutilis & remissus inoꝑib tius. Noli eẽ sicut
leo indomo tua: euertens domesticos tuos & op¬
primens subiectos tibi. Nonsit porrecta manus
tua ad accipiendũ: & ad dandum collecta. s.xiii. u¬

Expanded text:
cio ineruditionis tuae confundere. non confundaris confiteri peccata tua et ne subicias te homini pro peccato. noli resistere contra faciem potentis, nec coneris contra ictum fluuii. in iustitia agonizare pro anima tua et usque ad mortem certa pro iustitia et Deus expugnabit pro te inimicos tuos noli citatus esse in lingua tua et inutilis et remissus in operibus tuis noli esse sicut leo in domo tua evertens domesticos tuos et opprimens subiectos tibi non sit porrecta manus tua ad accipiendum et ad reddendum collecta n
Abbreviated transcription (Latin):
habebit requiẽ: & praui cordis in illis scandali¬
⁊abit᷑. Cornequã grauabit᷑ in dolorib: & peccator
adiciet ad peccandum. Synagoge suꝑboꝵ ñ ẽ sani¬
tas. frutex enim peccati eradicabit᷑ in illis. & non
intelligit᷑. Corsapientis intelligit᷑ in sapientia &e
auris bona audiet cũ omi concupiscentia sapien

Expanded text:
 pravicordius in illis scandalizabitur cor nequam gravabitur doloribus et peccator adiciet ad peccandum synagogae superborum non est sanitas frutex enim peccati eradicabitur in illis et non intellegetur cor sapiens intellegitur in sapientia et auris bona audiet cum o
Abbreviated transcription (Latin):
ocłos ꝓpt̃ irã. & ñ relinquas querentib tibi recro
maledicere. Maledicentis enĩ tibi in amaritudi¬
ne animȩ: exaudietur dep̃catio illiꝰ. Exaudiet
aut̃ eum: qui fecit illum. Congregationi pan¬
perum affabilẽ te facito: & presbitero humilia
animã tuã: ce magnato humilia caput tuum
Declina pauꝑisine tristicia aurẽ tuã. & redde
debitum tuum: & responde pacisica in mansue¬
tudine. Lib̃a eum qui inuriã patitur de manu
suꝑbi: & ñ accide feras in anima tua. S.x. De pu¬
misericors ut pat̾: & ꝓuiro matri illoꝵ. Et ens¬
tu uelut filius altissimi obediens: & miscrebitur

Expanded text:
 derelinquas quaerentibus tibi retro maledicere. Maledicentis enim tibi in amaritudine animae exaudietur deprecatio illius. Exaudiet autem eum, qui fecit illum. Congregationi paperum affabilem te facito, et presbytero humilia animam tuam et magnato humilia caput tuum. declina pauperi aurem tuam et redde debitum tuum et responde illi pacifica in mansuetudine. libera eum qui iniuriam patitur de manu superbi, et non acide feras in anima tua. ipillis ut pater et pro uiro matri illorum: et eris uelut filius altissimi obaudiens, et miserebitur
Abbreviated transcription (Latin):
Iudicium patris audite filii dilecti: & sic facite. ut
saluisitis. Ds̃ enim honorauit patrẽ infiliis: a iudi¬
ciummatris exquirens firmauit in filios. Quidi¬
ligit dm̃ exorabit ꝓpeccatis. et continebit se abilliᷤ¬
& inoratione dierum exaudiet᷑: & sicut qui thesau¬
ritat. ita & qui honorificat matrẽ suam. UII. De¬
ui honorat patrem io. honore parentum.¬

Expanded text:
m patris audite filii dilecti: et sic facite ut salvi sitis. Deus autem honoravit patrem in filiis: et judicium matris exquirens in filios. Qui diligit Deum: exorabit pro peccatis: et continebit se ab illis. In oratione dierum exaudietur: et sicut qui thesaurizat: ita et qui honorificat matrem suam. Qui honorat patrem: jo
Abbreviated transcription (Latin):
timore: & p̃para animã tuã ad temptatio¬
nẽ. Deprime cortuum & sustine: inclina aurem
tuã. & excipe uerba intellectus. Et ne festines in tẽ¬
pore obductionis: sustine sustentationes dĩ. Con¬
iungere dõ & sustine: ut crescat in nouissimo
uitatus. Omẽqđ tibi applicitum fuerit accipe
&e indolore sustine. in humilitate tua patientiã
habe: qm̃ in igne ꝓbatur aurum & argentum.
homines uero receptibiles in camino humiliati

Expanded text:
timore, et praepara animam tuam ad temptationem. deprime cor tuum et sustine: declina aurem tuam et excipe uerba intellectus, et ne festines in tempus obductionis. sustine sustentationem domini: coniungere domino et sustine, ut crescat in nouissimo uita tua. omne quod tibi adplicitum fuerit accipe et in dolore sustine et in humilitate tua habe patientiam: quoniam in igne probatur aurum et argentum, homine
Abbreviated transcription (Latin):
bit illum & iter adducet directum ad illũ: & leci¬
thesaurizat suꝑ illum scientiã: ce intellectũ ui¬
sticie. Si autẽ oberrauerit derelinquet eum: oe
tradet eum in manꝰinimici sui. Ixii. Intẽpore¬
ili conserua temp᷑ & deuita amalo. &e pro
antma tua ñ confundaris dicere uerum.
Est enim confusio adducens peccatũ: & ẽ confu¬
sio adducens głam & grãm. Ne accipias faciem
aduersus faciẽ tuã: nec aduersus animã tuam
m̃dacium. Non reuerearis ꝓximũ tuũ in casu
suo. nec retineas uerbum in tempore salutis. Non
abscondas sapientiãtuam in decore eiꝰ. In lingna
enĩ agnoscit᷑ sapientia. &e sensus. & scientia &e

Expanded text:
bit illum et iterum adducet directum ad illum, ethesaurizat super illum scientiam et intellectum iustitiae. si autem oberrauerit, derelinquet illum et tradet eum in manus inimici sui. fili, conserua tempus et deuita a malo. pro anima tua non confundarisonfusio adducens gloriam et gratiam. non accipias faciem aduersus faciem tuam, nec aduersus animam tuam mendacium. non reuerearis proximum tuum in casu suo, nec retineas uerbum in tempore salutis. non abscondas sapientiam tuam in decore eius. in lingua enim agnoscitur sapientia
Abbreviated transcription (Latin):
audietur. Qui honorat patrẽ suum uita uiuet lon¬
giore: &e qui obedit patri. refrigerabit matrẽ. Qui
timet dm̃honorat parentes. & quasi dominis ser¬
uiet hisqui se generauerunt inoꝑe & sermone.
& monũ patientia. Honora patrẽ tuum ut suꝑ¬
ueniat tibibenedictio adõ: & benedictio illiꝰ in no¬
uissioo manet. Benedictio patrisfirmat domos
filioꝵ: malediccio aut̃ matris eradicat fundam̃ta.
Ne głeris incontumelia patris tui: ñẽ enĩ tibi gła

Expanded text:
is. qui honorat patrem suum, uita uiuet longiore, et qui obaudit patri, refrigerabit matrem. qui timet deum, honorat parentes: et quasi dominis seruiet his qui se generauerunt. in opere et sermone et omni patientia honora patrem tuum ut superveniat tibi benedictio a Deo et benedictio illius in novissimo manet benedictio patris firmat domos filiorum maledictio autem matris eradicat fundamenta ne glorieris in contumelia
Abbreviated transcription (Latin):
corte. & labiis scelestis. & manib malefacientib
&e peccatoritram ingredienti duab uiis. ¶ui¬
e dissolutis corde qui ñ credunt dõ: ideo ñ
ꝓteguntur ab eo. Uehis quiꝑdiderunt sus¬
tinentiã: quidereliquerunt iuas rectas. & di¬
uercerunt iniuias prauas. Et quid facient cũ
inspicere ceꝑit dñs: Quitiment dñm. ñ erunt
incredibiles uerbo illius: &e quidiligunt illum

Expanded text:
entibus et peccatori terram ingredienti duabus uiis. uae dissolutis corde, qui non credunt deo, ideo non proteguntur ab eo. uae his qui perdiderunt sustinentiam, qui dereliquerunt uias rectas et deuerterunt in uias prauas. et quid facietis, cum inspicere coeperit deus? qui timent dominum, non erunt incredibiles uerbo illius: et qui dili
Abbreviated transcription (Latin):
diamus. Noli ꝓpt̃ escam destruere opus dĩ:
Omĩa quidẽ munda sunt: sed malũ ẽ homi¬
ni qui ꝑ offendiculum manducat. Bonum ẽ
ñ manducare carnẽ. & ñ bibere uinum: neq in
quo fr̃ tiuis offendit: aut scandalizat᷑. aut infir.¬
inatur. Tu fidẽ quã habes penes temetipsum:
habe corã dõ. Beatus qui ñ iudicat semecipsum:
in eo qđ ꝓbat. Qui autẽ discernit. si manduca¬
uerit dampnatus ẽ. quia ñ exfide. Omẽ autẽ

Expanded text:
pter escam destruere opus dei. omnia quidem munda sunt, sed malum est homini qui per offendiculum manducat bonum est non manducare carnem -et non bibere uinum neque in quo frater tuus offendit aut scandalizatur aut infirmatur. tu fidem, quam habes penes temet ipsum, habe coram deo. beatus qui non iudieat semet ipsum in eo quo probat. qui autem discernit, si manducauerit, dam
Abbreviated transcription (Latin):
oruithii sunt achaici. Et hi similit̃
ab apło audierunt uerbum ueri¬
tatis. & subuersi sunt multifarie
afalsis apłis: quidã aphilosophiȩ
uerbosa eloquentia: alii ad sectam legis uidaicȩ

Expanded text:
orinthii sunt Achaici, et hi similiter ab Apostolo audierunt verbum veritatis; et subversi sunt multifarie a falsis apostolis, quidam a philosophiae verbosa eloquentia, alii secta legis Judaic
Abbreviated transcription (Latin):
diebar plurimum uenire ad uos. Nunc uͦ ultetiꝰ
locum ñ habens in his regionib. cupiditatẽ aut̃
habens ueniendi ad uosex multis iam p̃cedentibꝰ
annis: cum in hispaniã ꝓficisci ceꝑo. sꝑo quod¬
p̃teriens uideã uos. & auobis deducar illuc. si uob̃
primũ ex parte fruitus fuero. Nunc gͥ ꝓficiscar¬

Expanded text:
diebar plurimum venire ad vos. Nunc vero ulterius locum non habens in his regionibus, cupiditatem autem habens veniendi ad vos ex multis jam praecedentibus annis; cum in Hispaniam proficisci coepero, videbo vos, et a vobis deducar illuc, si vobis primum ex parte fruitus fuero. Quod in ca
Abbreviated transcription (Latin):
ne ponatis offendiculum fr̃i uł scandalum: lxi¬
cio eñi & confido indño iħu. quia nichil
cominune ꝑ ipsum: nisi ei qui existimat
ꝗud com̃mune ẽẽ. illi commune ẽ.¶lxii¬
i enim ꝓpt̃ cibum fr̃ tuus contristat᷑: iam
ñ scdin caritatẽ ambulas. Noli cibo tuo
illum ꝑdere: ꝓ quo xp̃c mortuus ẽ. Non ergo

Expanded text:
e ponatis offendiculum fratribus vel scandalum. Scio et confido in Domino Jesu, quia nihil commune per ipsum, nisi ei qui existimat quid commune esse, illi commune est. Si enim propter cibum frater tuus contristatur, jam non secundum charitatem ambulas. Noli cibo tuo illu
Abbreviated transcription (Latin):
uob̃. Salutate andronicum & iuliã. cognatos ce
concaptiuos meos. qui sunt nobiles in aplis⁊ qui &
ante me fuerunt in xp̃o. Salutate ampliatum di
apellen & ꝓbum inxp̃o. Salutate eos qui sunt ex
atistoboli domo. Salutate erodionẽ. cognatũ
meũ. Salutate eos qui sunt ex narcissi. domo qͥ¬
sunt indnõ. Salutate triphenã & triphosam.
que laborant indomino. Salutate ꝑsidã carissi¬
mã: quȩ multum laborauit in dño. Salutate ru¬
fum electum in dño: & matrẽ eiꝰ. & meã. Salutate
asincretum. flegontã. hermen. patrobã. hermati:¬
& qui cum eissunt frs. Salutate philologum. &
iuliam. nereum & sororẽ eiꝰ. & olimpiadẽ: & om̃s
qui cumeis sunt scõs. Salutate inuicẽ: in osculo
scõ. Salutant uos om̃s eccłie xp̃i. R̾ ogo autẽ

Expanded text:
 cognatos et concaptivos meos: qui sunt nobiles in apostolis, qui et ante me fuerunt in Christo. Salutate Ampliatum dilApellen probum in Christo. Salutate eos qui sunt ex Aristobuli domo. Salutate Herodionem cognatum meum salutate eos qui sunt ex Narcissi qui sunt in Domino salutate Tryfenam et Tryfosam quae laborant in Domino salutate Persidam carissimam quae multum laboravit in Domino salutate Rufum electum in Domino et matrem eius et meam salutate Asyncritum Flegonta Hermen Patrobam Hermam et qui cum eis sunt fratres salutate Filologum et Iuliam Nereum et sororem eius et Olympiadem et omnes qui cum eis sunt sanctos salutate invicem in osculo sancto salutant vos omnes ecclesiae Christi rogo autem
Abbreviated transcription (Latin):
Nam principes ñ sunt timori bonioꝑis: sed ma¬
li. His aut̃ ñ timere potestatẽ: Bonum fac:
& habebis laudẽ ex illa. Dĩ enmminister ẽ tͥ
inbonum. Si autem malefeceris: time. Non
enim sine causa gladium portat. Dĩ enim mi¬
nuster ẽ: iundex in irã ei qui malum agit. Idõ
necessitate subditi estote: ñ solum ꝓpt̃ irã: sed
& ꝓpt̃ conscientiã. Ideo enim & tributa p̃statis:
Mmistrienim dĩ sunt: in hoc ipsum seruienteᷤ
eddite omnibus debita. Cui tributum. lu¬
tributum. Cui uectigal. uectigal: Cui ti¬
morẽ. timorem. Cuihonorẽ. honorẽ. Nemini

Expanded text:
ed mali. uis autem non timere potestatem? bonum fac, et habebis laudem ex illa. dei enim minister est tibi in bonum. si autem malum feceris, time non enim sine causa gladium portat. dei enim- minister est, uindex in ira ei qui malum . agit. ideo necessitate subditi estote non solum propter iram, sed et propter conscientiam. ideo enim et tributa pministri enim dei sunt ad hoc ipsum seruientes. reddite omnibus debita, cui tributum tributum, cui uectigal . uectigal, cui timorem timorem, cui honorem hon
Abbreviated transcription (Latin):
cet. Ds̃ eni ulum assumpsit. lu quis es qui
iudicas alienum seruũ: Suo dominostat: aut.
cadit. Stabit autem. Potens ẽ enim ds̃ statuere il¬
lum. Nam alius uidicat diẽ uit̃ diẽ: alius autẽ
udicat omnẽ diem. Inusquisq in suo sensu. Ne¬
habundat. Qui sapit diem: domino sapit. Et qui
inanducat dño manducat: grãs enim agit deo.
Et qui ñ manducat. dño ñ manducat: & grãs agit dõ.
Gemo enim nr̃m sibi uiuit: & nemo ¶luiiii¬
sibi moritur. Siue enim uuimus. d ñõ ui¬
uimus: suie morimur. domino morimur. Siue
gͦ uiuimus. siue morimur: dñi sumus. ¶lx¬
N hoc enim xp̃c mortuus ẽ. & resurrexit: ut et
mortuoꝵ & uiuoꝵ dominecur. In autẽ quid iu¬
dicas frem tuum: aut tũ quare sꝑnis frẽm tuũ:
Om̃s enim stabimꝰ ante tribunal dĩ. Scriptũ ẽ
enim. Uuio ego dicit dominusꝰ qm̃mͥ flecter õe

Expanded text:
s es qui judicas alienum servum? Domino suo stat, aut cadit. Stabit autem; potens est enim Deus statuere illum. Nam alius judicat diem inter diem, alius autem judicat omnem diem. Unusquisque enim in suo sensu abundat. Qui smanducat Domino manducat gratias enim agit Deo et qui non manducat Domino non manducat et gratias agit Deo nemo enim nostrum sibi vivit et nemo sibi moritur sive enim vivimus Domino vivimus sive morimur Domino morimur sive ergo vivimus sive morimur Domini sumus in hoc enim Christus et mortuus est et revixit ut et mortuorum et vivorum dominetur tu autem quid iudicas fratrem tuum aut tu quare spernis fratrem tuum omnes enim stabimus ante tribunal Dei scriptum est enim vivo ego dicit Domin
Abbreviated transcription (Latin):
rum dicit. Letamini gentes cum plebe eiꝰ. Et iterũ.
Laudate om̃s gentes dm̃n: & magnificate cum
omnes popli. Et rursus ifaias ait. Erit radix iesse:
&e qui exurget regere gentes: in eogentes sꝑabunt
Ds̃ autẽ sp̃ei repleat uõs omigandio. & pace in cre¬
dendo: ut habundetis in spe &e untute spẽ scĩ. Cer
tus sum autẽ frs mei &e ego ipse de uobis: qm & ip¬
si plem estis dilectione. repleti omĩ scientia: ita
ut possitis alterutrum monere. Audacius autẽ
scripsi uobis fr̃s ex parte. tanquã in memoriam
reducens uos ꝓpt̃ grãm que data ẽ michi adõ. ut
sim minister xp̃i ihu ingentib scĩficans euange

Expanded text:
cit laetamini gentes cum plebe eius et iterum laudate omnes gentes Dominum et magnificate eum omnes populi et rursus Esaias ait erit radix Iesse et qui exsurget regere gentes in eo gentes sperabunt Deus autem spei repleat vos omni gaudio et pace in credendo ut abundetis in spe in virtute et ego ipse de vobis, quoniam et ipsi pleni estis dilectione, repleti omni scientia, ita ut possitis alterutrum monere. Audacius autem scripsi vobis, fratres, ex parte, tanquam in memoriam vos reducens, propter gratiam quae data est mihi a Deo, ut sim minister Christi Jesu in gentibus
Abbreviated transcription (Latin):
dentẽ ꝓ dente. Ego antẽ dico uob̃: ñ resistere malo
Sedsiquis te ꝑcusserit in dexterã maxillã tuã: p̃be
illi ce alteram. Et ei qui uult tecum iudicio conten¬
dereet timicã tuã tollere: remitte ei ce pallium.
enti Et quicunq te angariauerit mille passus: u¬
dnctamalo alia diuos. Quipecie ate. daci E polent¬

Expanded text:
 resistere malo sed si quis te percusserit in dextera maxilla tua praebe illi et alteram et ei qui vult tecum iudicio contendere et tunicam tuam tollere remitte ei et pallium et quicumque te angariaverit mille passus vade cum illo alia duo qui petit a te
Abbreviated transcription (Latin):
uuit homo: sed in om̃i uerbo qđ ꝓcedit deoredi. lc
assumpsit eum diabolus in scãm cuutatẽ: & statui
cum supra pinaculũ templi. Et dixit ei. Si filiꝰ dĩ
qs mitte te deorsum. Scriptum ẽ enĩ. Quia anglsꝰ
sius mandabit de te: & inmanib tollent te. ne for¬
tr offendas ad lapidẽ pedem tiuĩ. Ait illi iħe. Rur¬
sum scriptum ẽ. Nontemptabis dñm dm̃ tuum.

Expanded text:
homo, sed in omni verbo quod procedit de ore Dei. Tunc assumit eum dyabolus in sanctam civitatem et statuit eum supra pinaculum templi, et dixit ei: Si Filius Dei es, mitte te deorsum. Scriptum est enim: quoniam angelis suis mandabit de te et in manibus tollent te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum. Ait illi Jhesus: Rursum scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
semita recta propter insidiatores meos
Netratus me dnẽ animȩ tribulantiũ me: qm̃ sur¬
rexerunt contrame testes falsi. & aꝑtũ m̃daciũ:
Expecta dnm. confortare. & roboretur cortuũ.
& suftine dominum. Dauid.
cas michi. ne forte tacente te comparer
is qui descendunt in lacum
Audi dnẽ dep̃cationẽ meã cũ clamauero ad de:
dũ leuauero manꝰ meas ad oraculũ scm tuum:

Expanded text:
semita recta propter insidiatores meos. semita recta propter insidiatores meos. Ne tradas me, Domine, animae tribulantium me, quoniam surrexerunt contra me testes falsi, et apertum mendacium. Exspecta Dominum, confortare, et roboretur cor tuum, et sustine Dominum. DAVID. cas mihi, Ne forte, tacente te mihi, comparer his qui descendunt in lacum: Audi vocem deprecationum mearum cum clamavero ad te, cum levavero manus meas ad oraculum sanctum tuum.
Abbreviated transcription (Latin):
Domine dilexi habitaculum domus tuȩ: oe locũ
Ne auferas cum peccatorib animã mncã. & cũ uriᷤ¬
Ego autem insimplicitate mea gradiar: redi
Dñs fortitudo uitȩ mee quẽ formidabo:
Cũapppinquarent in maligni. ut comedẽnt
Hostes mei &e inimici mei. ipsi impegerunt &e
s istecerint aduersũ me castrã ñ timebit cor meũ
Si surrexerit cont᷑ mebellũ: in hoc ego confidã.
Unam petiuia dño. hanc requirã: ut habitem
in domodiũ om̃ib dieb uite mee: ¶eius:
Ut uideã pulchritudinẽ dni: & attendã tẽplũ¬
A bscondet enĩ me inumbra sua in die pessima.
abscondet me insecreto tabernaculi sui.
Inpetra exaltabit me: nunc qͦq exaltauit ca
Et ummolabo in tab̃nacło eiꝰ hostiã iubili: can¬
tabo & psallam domino. mei & exaudi me:¬
Tibi dixit cormeũ: quesiuit uultus ms: faciẽ
Ne abscondas facic̃ tuã ame: ne declines in furore
dimittas me ds̃ saluator m̃s.
Pater enim ms̃ ce mat̾ mea dereliquerunt. me:
dominus autemcollegit me.

Expanded text:
bilia tua. Domine, dilexi habitaculum domus tuae, Ne apponas cum peccatoribus animam meam et cum viEgo autem in simplicitate mea gradiar, redimDominus fortitudo vitae meae, quem formidabo? Cum appropinquarent mihi maligni, ut comederent Hostes mei et inimici mei ipsi impegerunt, e steterint adversum me castra, non timebit cor meum. Si surrexerit contra me bellum, in hoc ego confidam. Unum petii a Domino, et hoc requiram: ut habitem in domo Domini, omnibus diebus vitae meae; ut videam pulchritudinem Domini, et attendam templuAbscondet enim me in umbra sua in die pessima, abscondet me in secreto tabernaculi sui, in petra exaltabit me. Nunc quoque exaltavit Et immolabo in tabernaculo ejus hostias jubili: cantabo et psallam Domino. Audi, Quaesivit vultus meus: faciem Ne abscondas faciem tuam a me, ne declines in furore dimittas me, Deus salvator meus. Pater enim meus et mater mea dereliquerunt me: Dominus autem colligit me.
Abbreviated transcription (Latin):
Magnificate dñm mecũ: & exaltemꝰ nom̃ ciꝰparit̃:
Quęsiui dnm̃n &e exaudiuit me: & de om̃ib angu¬
stiis meis liberauit me: ¶ dentur.
N espicite ad eum ce confluite: & uultꝰ ur̃i ñ confun
hic pauꝑclamauit & dñs exaudiuit: & de omnib
tribulationib saluauit eum: Seruedeos:¬
Circundat angłs dñungyro timentes eum: &
autem dnm̃ ñ deerit omne bonum. ¶ uos:¬
Uenite filii audite me: timorẽ domini docebo
Quis ẽ homo qui uelit uitã. diligens dies uidere
Custodi linguam tuam. amalo: & labia tua ne

Expanded text:
Magnificate Dominum mecum, et exaltemus nomen ejus pariter. Quaesivi Dominum, et exaudivit me. et ex omnibus angustiis meis liberavit me. Respicite ad eum, et confluite, et vultus vestri non confunclamavit, et Dominus exaudivit: et de omnibus tribulationibus ejus salvavit eum. Circumdabit angelus Domini in gyro timentes eum, etautem dominum non deerit omne bonum. uenite, filii, audite me: timorem domini docebo uos. quis est uir qui uelit uitam, diligens uidere custodi linguam tuam a malo et labia tua, ne