comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui cͥca sydonem magnã sunt. Ego
quid̃ cum in locis sydonis aliquoti¬
ens demoratus sim: nunqm comꝑ
duas ẽẽ sidonas. unã magnã. & aliã
paruã. quantũ ad t̾renum ꝑtina
locũ. S si ad int̾pͥtationẽ nomui
redeam qd̾ significat uenatͥcem¬
uł uenatores: uideo qd̾ adu̾sariaꝵ
uirtutũ. in quib multe sũt difi¬
rentie. quidam sint uenatores in
paruis. ⁊ quidam uenatores in mag¬
nis. idẽ qd̾ alii ꝑ parua pecc̃a animaᷤ
alii ꝑ magna decipiunt. u̾bi gr̃a. cũ
in uoluptatib seculi. ⁊ carnis delicuiᷤ
anima decipit᷑: in paruo capta dicen¬
da est. Cum u̾o ꝓuidentiam negat.
aut demones quasi domiñ colit: hec
in magno putanda est ẽẽ decepta. Et
ĩo nc̃ mittit. ad sydonem magnam
qui quasi aduenationẽ conueniãt
contra filios isrł. Mittie et ad mon¬
tana. Montana intelligenda sunt
om̃is sensus qui extollit se & erigit
aduersus scientiam di. Mitait & in

Expanded text:
qui circa Sidonem magnum sunt. Ego qui circa Sidonem magnum sunt. Ego quidem cum in locis Sidonis aliquoties demoratus sim, nunquam comperi duas esse Sidonas, unum magnam, et aliam parvam, quantum ad terrenum pertinet locum. Sed si ad interpretationem nominis redeavel venatores, video quod adversariarum virtutum, in quibus multae sunt differentiae, quidam sint venatores in parvis, et quidam venatores in magnis; id est quod alii per parva peccata animas, alii per magna decipiunt: verbi gratia, cum in voluptatibus saeculi et carnis deliciis anima decipitur, in parvo capta dicenda est; cum vero providentiam negat, aut daemones quasi Dominum colit, haec in magno putanda est esse decepta. Et ideo nunc mittit ad Sidonem magnam, qui quasi ad venationem conveniant contra filios Israel. Mittit et ad montana. Montana intelligenda sunt omnis sensus qui extollit et erigit adversus scientiam Dei. Mittit et in
Abbreviated transcription (Latin):
plex uidr᷑ eẽ exauditio. Aliquando qͥd
in bonam partem. eum exaudit homi¬
nẽ deus. secundum qd & symeon unus
ex patͥarchis nom̃ accep̃. quando quid
e contrario exauditio. quando quis exau¬
dit p̾ceptum diabłi. Solet enĩ dic̾e di¬
abolus. Si ꝓcidens adoraueris mert
dabo ħ omnia. S tusi iħm sequeris
dicis ei. Dominũ dm meũ adorabo.
⁊ illi soli seruiã. atdiunt aũ illũ qͥft̃
ex parte ip̃iꝰ. sic̃ & nc̃ fec̃ iste simeron
illũ audiens uenit ad pugnã contra
iħm. Mittit aũ ad regem ⁊ ife. Tife
aũ int̾pretat᷑ quomͦ flurc. uelut ad¬
mirantis sermone: quia eo reuera
mirandum ẽ quomͦ fluunt omnia
que sunt hꝰ mundi carnalia: & qͣm
fluxa sunt & caduca. q̃ apd̾ infide¬
les homines ꝑmanentia deputant
& uite huiꝰ que putant᷑ bona. con¬
tuet᷑ quomͦ semꝑ mutent᷑. & tran¬
seant: iste dic̃ quomodo fluit. uocai
aũ contra filios isrł diabolus & eos

Expanded text:
plex videtur esse exauditio; aliquando quidem plex videtur esse exauditio; aliquando quidem in bonam partem, cum exaudit hominem Deus, secundum quod et Simeon unus ex patriarchis nomen accepit, quandoquidem ur autem e contrario exauditio, quando quis exaudit praeceptum diaboli. Solet enim dicere diabolus: « Si procidens adoraveris me, tibi dabo haec omnia . » Sed tu si Jesum sequeris, diciset illi soli serviam . Audiunt autem illum qui sunt ex parte ipsius, sicut et nunc fecit iste Simeron, illum audiens venit ad pugnam contra Jesum. Mittit autem ad regem Zife. Zife autem interpretatur quomodo fluit? velut admirantis sermone, quia eo revera mirandum est quomodo fluunt omnia quae sunt hujus mundi carnalia, et quomodo fluxa sunt et caduca quae apud infideles homines permanentia deputantur et vitae hujus quae putantur bona contuetur quomodo semper mutentur et transeant, iste dicit, Quomodo fluit! Vocat autem contra filios Israel diabolus, etiam eos
Abbreviated transcription (Latin):
enim qui mittit ad om̃s gentes. ⁊ in¬
uitat ad p̾lium. mittit ad regem
marom. Iobac autem int̾ptat᷑ inimi¬
cicie: marom aũ amaritudines. Mit¬
tit gͦ diabolus ad aliam uͥtutẽ ini¬
micam. ex angłis sine dubro refugis.
q̃ uirtus amaritudinũ rex ẽ: qͦ aue¬
tore sciłc & oꝑam dante. om̃s in hoc
mundo amaritudines & asꝑitates
que miseris mortalib infligunt᷑
eueniunt. Sunt t diu̾sagena pec̃ci
Neq enĩ amariꝰ aliquid pot̃ cẽ pecc̃o.
Etiam si quedã dulcia uideant᷑ ĩ pͥmis
sic̃ salomon sẽbit: s in nouissimis
inquit amariꝰ felle inuenies. qd dul¬
ce ininitus uidebat᷑. ⁊ acutiꝰ acie gla¬
dii. Iusticia uͦ nat᷑a contraria ẽ. In
iniciis uidrͣ felle amarior: in nouis¬
simis uͦ melle dulcior inuenit᷑. cũ
uirtutis fructꝰ attułit. Misit gͦ di¬
abolus ad iobac inimicũ amaritu¬
dinis regem. mittit &̃ ad regẽ syme¬
ron. qui int̾p̃tat᷑ exauditio. s du¬

Expanded text:
enim qui mittit ad omnes gentes et inenim qui mittit ad omnes gentes et invitat ad praelium, mittit ad regem Marom. Jobac autem interpretatur inimicitiae, Marom autem amaritudines. Mittit ergo diabolus ad aliam virtutem inimicam, ex angelis sine dubio refugis, quae virtus amaritudinum rex est: quo auctore scilicet et operam dante omnes in hoc mundo amaritudines et asperitates quae miseris mortalibus infliguntur eveniunt. Sunt enim diversa genera peccati: neque enim amarius aliquid potest esse peccato, etiamsi quaedam dulcia videantur in primis, sicut Salomon scribit; sed « in novissimis, inquit, amarius felle quod dulce in initiis videbatur, et acutius acie gladii . » Justitiae vero natura contraria est. In initiis videtur felle amarior, in novissimis vero melle dulcior invenitur, cum virtutis fructus attulerit. Misit ergo diabolus ad Jobac inimicum amaritudinis regem. Mittit etiam ad regem Simeron, qui interpretatur exauditio: sed du
Abbreviated transcription (Latin):
tionem scełis inuitans: iabin nõiat᷑
qui erat rex assur. Ip̃e ẽ enim qͥ &̃
est autem iste sensus. siue p̾dentia.
nͥ ille quẽ dixit osaias ꝓpħa sensum
magnũ: Ait enĩ. Et inducã suꝑ
te sensum magnũ pͥncipem assyri¬
oꝵ. qui dix̃ mea uirtute faciã: &
sapientia sensus mei. auferã fines
gentium. ⁊ uirtutẽ eoꝵ dep̾dabor.
Iste ergo est. qui ibi quid̃ drͣ sensꝰ mag¬
nus rex assirioꝵ. ħ aũ iabin sensus
uł p̾dentia. Et enm serpens fuisse
in paradyso scribit᷑ p̾dentior omniũ
bestiax que grant suꝑ t̾ram. N et
uillicus inquitatis prudent̾ fecisse te¬
statur illa que fecit. Hic igit᷑ iabin rex
ẽ assur. Interp̾tat᷑ assur aula. Est ergo
om̃is t̾ra aula huiꝰ regis. qui tociꝰ terre
fortis inaula sua securꝰ dormit. usq qͦ
ueniat fortior qui & ip̃m alliget: &
q̃ pꝰsedit auferat. Est gͦ rex aule pͥncepͤ
hꝰ mundi. Iste mittit ad iobac: ip̃e ẽ

Expanded text:
tionem sceleris invitans, Jabin nominatur, tionem sceleris invitans, Jabin nominatur, qui erat rex Assur: ipse est enim qui eest autem iste sensus sive prudentia, nisi ille quem dixit Isaias propheta sensum magnum? ait enim: « Et inducam super te sensum magnum principem Assyriorum, qui dixit: Mea virtute faciam, et sapientia sensus mei auferam fines gentium, et virtutem eorum depraedabor . » Iste ergo est qui ibi quidem dicitur sensus magnus, rex Assyriorum. Hic autem Jabin sensus et prudentia. Etenim serpens fuisse in paradiso scribitur prudentior omnium bestiarum quae erant super terram. Sed et villicus iniquitatis prudenter fecisse dicitur illa quae fecit . Hic igitur Jabin rex est Assur. Interpretatur Assur aula: est ergo omnis terra aula hujus regis, qui totius terrafortis in aula sua securus dormit, usquequo veniat fortior, qui et ipsum alliget et quae possedit auferat. Est ergo rex aulae princeps hujus mundi. Iste mittit ad Jobac; ipse est
Abbreviated transcription (Latin):
in earum mnenb̾s mentib q regnabãt
S uͥ interris apparuit gr̃a & mĩa sal
sancte in hoc mundo. ⁊ segregati ab
omni peccati contagione uiuamꝰ.
⁊ lib̾tatem suã atq imaginẽ h. in
qua exinicio creata ẽ anna una ꝙ̃
recipiat: ista decausa ab illis iniqͥs
uet̾ib possessorib earum. pugne
exoriunt᷑ ⁊ p̾lia. Et si oppͥmant᷑ pͥmi
multo płes exurgunt pꝰmodũ. atq
inunum coeunt. ⁊ conspirant ur
malũ. qui semꝑ dissident a bono.
Et si secundo uicti fu̾int: iterũ t̾cio
alie uirtutes nequiores exurgent.
Et si fortassis quanto mag̃ auget᷑ popłs
dei. ⁊ mlto plus crescit & multiplica¬
tur: tanto illi płes ad oppugnandũ
conspirant. Sed temptemus ꝓut
deus dedit. discut̾e singulos quosꝙ
adu̾si ex̾citus reges. ⁊ ꝓ significantiis
malicia contemplari. Primꝰ omniũ
qui & auctor belli huiꝰ nominatus
est congregans ceteros. ⁊ ad coniura¬

Expanded text:
in earum membris mentibusque regnabant. in earum membris mentibusque regnabant. Sed ubi in terris apparuit gratia et miserisancte in hoc mundo, et segregati ab omni peccati contagione, vivamus; et libertatem suam atque imaginem Dei, in qua ex initio creata est, anima unaquaeque recipiat: ista de causa ab illis iniquis veteribus possessoribus earum, pugnae exoriuntur et praelia. Et si opprimantur primi, multo plures exsurgent postmodum, atque in unum coeunt et conspirant in malum, qui semper dissident a bono Et si secundo victi fuerint, iterum tertio aliae virtutes nequiores exsurgent; et si fortassis quanto magis augetur populus Dei, et multo plus crescit et multiplicatur, tanto illi plures ad oppugnandum conspirant. Sed tentemus, prout Deus dederit, discutere singulos quosque adversi exercitus reges, et pro significantiis malitia contemplari Primus omnium, qui et auctor belli hujus nominatus est, congregans caeteros et ad conjura
Abbreviated transcription (Latin):
arena maris in multitudine. ⁊ equi &
quadrige multe nimis. ⁊ conuenerc̃
oñis reges isti. ⁊ coierunt in unũ ad aꝗͣ
maram. pugnare contra isrł. Dixit aũ
dñs ad iħm. Non uerearis faciem illoꝵ
qtua crastina die ad hanc horam ego
tradã eos sauciatos em̃ faciẽ isrł. Equoᷤᷤ
eoꝵ subñuab̾: & currꝰ eoꝵ igni exures.
ipos adaquam maram.⁊ subito irruit
suꝑ cos inmonte: ⁊ tradidit eos dñs
in manus isrł. Et cedentes eos ꝑsecuti
sunt usq ad sydonemi magnã. ⁊ usq
inmasephot. ad aquã maram: & usq
ad campos masse contra orientẽ. Et
trucidauerunt eos: usqueqͦ ñ suꝑeẽt
ex eis qui euadet. Et fecit eis ihe siẽ
conu̾sus ẽ iħc in ip̃o temꝑe. ⁊ occu¬
pauit assur. ⁊ regem eiꝰ interfec̃ gla¬
dio. uides quanta aduersus iħm &
isrłiticum popłm. contrariaꝵ uirtu¬
tum. ⁊ pessimoꝵ demonum concitant᷑
bella: Istiom̃s demones ante aduen¬
tum domini. ⁊ saluatoris nr̃i. quieti
⁊ securi humanas animas possidentes

Expanded text:
arena maris in multitudine, et equi et quadrigae multae nimis. Et convenerunt omnes reges isti, et coierunt in unum ad aquam maram pugnare contra Israel. Dixit autem Dominus ad Jesum: Non verearis faciem illorum, quia crastina die ad hanc horam ego tradam eos sauciatos ante faciem Israel. Equos eorum subnervabis, et currus eorum igni exures. ipsos ad aquam maram, et subito irruit super eos in monte: et tradidit eos Dominus in manus Israel, et cadentes eos persecuti sunt usque ad Sidonem magnam, et usque in Massesoth ad aquam maram, et usque ad campos Masse contra orientem; et trucidaverunt eos, usquequo non superesset ex eis qui evaderet. Et fecit eis Jesus sicconversus est Jesus in ipso tempore, et occupavit Assur, et regem ejus interfecit gladio. » Vides quanta adversus Jesum et Israeliticum populum contrariarum virtutum et pessimorum daemonum concitentur bella. Isti omnes daemones ante adventum Domini et Salvatoris nostri, quieti et securi humanas animas possidentes,
Abbreviated transcription (Latin):
ter agere oꝑa domini. nec auferre
sp̃alem gladiũ uerbi dĩ asanguine
contrariaꝵ uirtutũ. ⁊ mortificare
eas in uno qͦ auditoꝵ. Int̾ficiunt᷑
aũ in nob̾. & ip̃a demonũ genera.
si his auditis. eoꝵ oꝑa ñ agamus.
Dicit᷑ aũ insequentib quia cep̃ ille
om̃em t̾ram sic̃ mandauit dñs
moysi.

Expanded text:
ter opera Domini agere, nec auferre ter opera Domini agere, nec auferre spiritalem gladium verbi Dei a sanguine contrariarum virtutum, et mortificare eas in unoquoque auditorum. Interficiuntur autem in nobis et ipsa daemonum genera, si his auditis eorum opera non agamus. Dicitur autem in sequentibus quia accepit Jesus omnem terram, sicut mandavit Dominus Moysi.
Abbreviated transcription (Latin):
dam in nequitia & in scełe celsiorẽ.
qui totũ mundũ. quẽ isti ad pec¬
cata singłi quiq ꝑ pecc̃oꝵ speties ꝓ
parte sollicitent. solus uelun om̃iũ
pͥncipũ dux. & totiꝰ nefande mi¬
licie magister exagitet. Cuiꝰ fig̾ã
cũ de iabin discuteremꝰ: ꝓ paruo
intelligentie nr̃e captu insuꝑiori¬
b patefecimꝰ. Beatus gͦ est qui in¬
desinent̾ spirtealẽ macherã tenens
ñ aufert eam aceruicib hoꝵ hosti¬
um. de quib suꝑius memoraui¬
Maledictus hõ qui fac̃ oꝑa di ne¬
glgent̃. ⁊ aufert macherã suã
a sanguine inimicoꝵ. Hoc si scd̾m
litam intelligamꝰ necesse erit nos
indesinenter sanguiẽ funde. Qd̾
iudei putantes. qui ex integro ca¬
ro sunt & sanguis. crudeles ⁊ impla¬
cabiles fiunt: dicentes maledictio¬
nem impositam eẽ his qui a sangͥ¬
ne fundendo cessaũ int. Et io pe
caro & sanguis sunt uideat᷑. Michi
aũ prestet deus nunqm negligen¬

Expanded text:
dam in nequitia et in scelere celsiorem, dam in nequitia et in scelere celsiorem, qui totum mundum quem isti ad peccata singuli quique per peccatorum species pro parte sollicitent, solus velut omnium principum dux, et totius nefandae militiae magister exagitet. Cujus figuram cum de Jabin discuteremus, pro parvo intelligentiae nostrae captu, in superioriribus patefecimus. Beatus ergo est qui indesinenter spiritalem machaeram tenens, non aufert eam a cervicibus horum hostium de quibus superius memoraviMaledictus hoet aufert machaeram suam a sanguine inimicorum. Hoc si secundum litteram intelligamus, necesse erit nos indesinenter sanguinem fundere: quod Judaei putantes, qui ex integro caro sunt et sanguis, crudeles et implacabiles fiunt, dicentes maledictionem impositam esse his qui a sanguine effundendo cessaverint: et ideo pcaro et sanguis sunt, videatur; mihi autem praestet Deus nunquam negligen
Abbreviated transcription (Latin):
s pła ab uno qͦ uidnͣr admita.
Et iterũ non est putandũ qd us
fornicationis sp̃c seducat eũ. qͥ
uerb causa inbritanniis form¬
cat᷑. ⁊ illũ qui in india uł in ali
locis. neq unũ eẽ ire sp̃m qui
diu̾sis in locis diu̾sos homines
agitet. s puto magis pͥncipem qͥdẽ
fornicationis tinum ẽẽ : in numeros
uͦ et̃ qui in hoc ei offitio pareant. ⁊
ꝑsingulos quosq homines diuersi
sp̃c sub eo principe militantes: ad
huiꝰcemodi eos pecc̃a sollicitent. Si¬
miłr & iracundie sp̃m pͥncipem ẽẽ
unũ arbitror. innumeros uͦ ẽẽ sub
ip̃o agentes. qui ꝑ singłos quosq ho¬
mines huiꝰcemi uicii pecca succen¬
dant. Simiłr & auaritie unũ ẽẽ pͥn¬
cipem: sic & suꝑbie ⁊ ceteroꝵ maloꝵ
Et iõ ñ unus pͥncipatus ẽẽ drͣ in con¬
trariis uirtutib ab apło s plures:
aduersum quos sͥ pugnã eẽ. & no¬
bis om̃ib scribit. & ẽẽ tñ omniũ
hoꝵ pͥncipẽ. uelut eminentiorẽ qͦn¬

Expanded text:
ab unoquoque videntur admitti. Et iterum non est putandum quod unus fornicationis spiritus seducat eum qui verbi causa in Britanniis fornicatur, et illum qui in India, vel in aliis locis; neque unum esse irae spiritum qui diversis in locis diversos homines agitet: sed puto magis principem quidem fornicationis unum esse, innumeros vero esse qui in hoc ei officio pareant, et per singulos quosque homines diversi spiritus sub eo principe militantes, ad hujuscemodi eos peccata sollicitent. Similiter et iracundiae spiritum principem esse unum arbitror, innumeros vero esse sub ipso agentes, qui per singulos quosque homines hujuscemodi vitii peccata succendant. Similiter et avaritiae unum esse principem, sicut et superbiae et caeterorum malorum. Et ideo non unus principatus esse dicitur in contrariis virtutibus ab Apostolo sed plures, adversum quos sibi pugnam esse et nobis omnibus scribit ; et esse tamen omnium horum principem velut eminentiorem quem
Abbreviated transcription (Latin):
rent᷑. Dum enĩ ñ ueniunt in uma
uͥtutes. que pecc̃a oꝑant᷑ in nob̾
nec ꝓuocant nos ad peccandũ. nͨ
lacescunt ad dimicandũ int̾fici ñ
possunt. nec ext̃minari. Ideo gͦ¬
deus drͣ ꝑmittere. immo & inert¬
re ꝓpemodum adu̾sarias uirtuti
exire adu̾sum nos inp̃lium. uͭ &
nos uictoriam capiamꝰ. & illi in¬
teritum consequant᷑. Uñ mͥ uidr̃
c̃ẽ infinitus quidã numerꝰ contia¬
riaꝵ uirtutũ. ꝓ eo qd ꝑ singłos p¬
ne homines sunt sp̃c aliqui diub
in his pecc̃oꝵ genera molientes
u̾bi causa ẽ aliquis formeationis

Expanded text:
rentur. Dum enim non veniunt inimicae rentur. Dum enim non veniunt inimicae virtutes quae peccata operantur in nobis, nec provocant nos ad peccandum, nec lacessunt ad dimicandum, interfici non possunt nec exterminari. Ideo s permittere, imo et incitare propemodum, adversarias virtutes exire adversus nos in praelium, ut et nos victoriam capiamus, et illae interitum consequantur. Unde mihi videtur esse infinitus quidam numerus contrariarum virtutum, pro eo quod per singulos pene homines sunt spiritus aliqui diversa in his peccatorum genera molientes; verbi causa, est aliquis fornicationis
Abbreviated transcription (Latin):
uina p̾cepta seruabat. ñ est credendũ
fieri potuisse. uerumtñ nͨ ip̃e istos
tam cito deleuiss nͥ conspiratissime
contrairent. atq ita fi poss ut eis ab
illo minime debellatis qui d̃i p̾cep¬
ta implere curabat. remansissent
ad illud tempꝰ. quando eis possent
parcere post mortẽ iħu: qui non tan¬
ta cura dei mandata faciebant. Nã
et ad huc eod uiuente quibdam illi
peꝑcerunt. tantummͦ eos dicioni
sue subiungentes. quosdam uͦ nec
uinc̾e potuerunt. Um̃ ħ non illo du¬
ce fc̃a sunt. s cum iam senex uacar&
a bello tm̃mͦ eis terras diuidens ut
ip̃i iam illo ñ bellante diuersas sͥ
terras partim iam hoste uacuas tene¬
rent. partim pugnando caꝑent. Et
qd iuncere aliqͦs mimme potuert̃:
ꝓuidentiȩ diuine fuisse. oꝑtune sc̃p¬
turarũ certis apparebat locis. Milt
ce aũ ꝑ dominũ factum est. ut in¬
ualesceret cor eoꝵ. & occurrerent
in plium contra isrł ut ext̾mina¬

Expanded text:
uina praecepta seruabat, non est credendum uina praecepta seruabat, non est credendum fieri potuisse. uerum tamen nec ipse istos tam cito deleuisset, nisi conspirantissime contrairent atque ita fieri posset ut eis ab illo minime debellatis, qui dei praecepta inplere curabat, remansissent ad illud tempus, quando eis possent parcere post mortem Iesu, qui non tanta cura dei mandata faciebant. nam et adhuc eodem uiuente quibusdam illi pepercerunt tantummodo eos ditioni suae subiugantes; quosdam uero nec uincere potuerunt. uerum haec non illo duce facta sunt, sed cum iam senex uacaret a bello tantummodo eis terras diuidens, ut ipsi iam illo non bellante diuisas sibi terras partim iam hoste uacuas tenerent, partim pugnando caperent. et quod uincere aliquos minime potuerunt, prouidentiae diuinae fuisse oportune scripturarum ice autem per Dominum factum est ut invalesceret cor eorum, et occurrerent in praelium contra Israel ut extermina
Abbreviated transcription (Latin):
ext̾minarent᷑. sic̃ dix̃ dominꝰ ad mo¬
ysen. ita dictũ est hoc ꝑ dñm factũ
confortari cor hoc est obdurari cor
eoꝵ sic̃ de pharaone. Qd̃ diuino
altoq iudicio iuste fieri minime
dubitandum ẽ: cum deserit deus.
⁊ possidet inimicus. Quod hic ae¬
cipiendũ ẽ quemad̾m & ibi. Sed
hic alid̾ mouet. quomͦ dem̃ sit ad
hoc cis confortatũ eẽ cor. ut exurge¬
rent in bellum aduersũs isrł. ⁊ ob hoc
cis non preb̾ent miscđiam. quasi p̾ben¬
da ẽẽt si non bellarent cum deus p̾ce¬
perit nulli eoꝵ eẽ parcendum. ⁊ ob
boc gabaonitis peꝑcerint. quia se de
longinqua terra uenisse fingentes
eorum iurationẽ tenuerant: s qm̃
quibꝰdam ultro p̾buerunt isrłite
miscđiam quamuis contra di man¬
datum. ad hoc dictum ẽẽ intelligen¬
dũ est istos ita bellasse ut ñ eis parce¬
ret᷑. nec abeis ip̃is isrłite neglecto di
mandato ad mĩam flecterent᷑. qd qͥdẽ
duce iħu. quia omnia diligent̾ di¬

Expanded text:
exterminarentur, sicut dixit dominus ad Moysen. ita dictum est hoc "per dominum factum confortari cor eorum", hoc est obdurari cor eorum, sicut de Pharaone. quod diuino altoque iudicio iuste fieri minime dubitandum est, cum deserit deus et possidet inimicus: quod sic accipiendum est quemadmodum et ibi. sed hic aliud mouet, quomodo dictum sit ad hoc eis confortatum cor, ut exsurgerent in bellum aduersus Israhel et ob hoc eis non praeberent misericordiam; quasi praebenda esset, si non bellarent, cum deus praeceperit nulli eorum esse parcendum et ob hoc Gabaonitis pepercerint, quia se de longinqua terra uenisse fingentes eorum iurationem tenuerant. sed quoniam quibusdam ultro praebuerunt Israhelitae misericordiam quamuis contra dei mandatum, ad hoc dictum esse intellegendum est istos ita bellasse, ut non eis parceretur nec ab eis ipsis Israhelitae neglecto dei mandato ad misericordiam flecterentur. quod quidem duce Iesu, qui omnia diligenter di
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃o diei: quia omĩa que p̾cepri
moyses inlege fec̃ tħe. ⁊ nõ est cil¬
gressus quicquã. Qm̃quidem dic̃ apo¬
stolus: quia cũ ueniss plemtudo
temꝑm. misit deus filiũ suũ fcm ẜx
muliere. fact̾um sublege. Si ergo fac¬
tus c̃ sublege. cũ sub lege eẽt. om̃ia q̃
lex mandabat impleuit. ut nos redi¬
meret a maledicto legis. S & ip̃e de
se dic̃. ñ ueni soluere legem s adim¬
plere.

Expanded text:
nostro dici, quia omnia quae praecepit nostro dici, quia omnia quae praecepit Moyses in lege, fecit Jesus, et non est trgressus quidquam. Quoniam quidem dicit Apostolus, « quia cum venisset plenitudo temporum, misit Deus Filium suum factum ex muliere, factum sub lege . » Si ergo factus est sub lege, cum lege etiam omnia quae lex mandabat implevit, ut nos redimeret a maledicto legis. Sed et ipse de se dicit: « Non veni solvere legem, sed adimplere
Abbreviated transcription (Latin):
tes malum. cum casura deiciãnt᷑ mor¬
lonis seiłe paruulos. qui nlłi alii in¬
telligunt᷑ nisi cogitationes male. q̃ cor
nr̃m confundunt ⁊ conturbant. Hoc
enim int̾p̾tatur babilon. Que cogita¬
tiones cum ad huc paruule sunt. ⁊ in¬
itia hñt. tenende sunt. ⁊ allidende ad
ret. Sic̃ p̃ceꝑat dominꝰ inoysi seruo
suo. ita p̾cepit moyses iosue. ⁊ ille unui¬
uersa compleuit. ñ pret̾ire de uniũ¬
sis mandatis. ne unum quid ũbum
qd iusserat dominꝰ moysi. Et cet̾a.
Hic moyses sermo ip̃e legis appellat᷑
pit nob̾ int̾ficere om̃s reges peccat
qui nos ꝓuocant ad pecẽm. sic̃ fecit
iħe ⁊ non est transgressus quicquã
ex omnib q̃ constituit ei moyses.
Diximꝰ quidem secundũ pͥorem ex¬
positionis ordinẽ. quia quecunq
lex di que nune moyses appellat
ẽ qui int̾imit in nob̃ uitia. ⁊ nequi¬
sima pec̃ci regna subuertit. Potest
tam̃ & de ip̃o domino ⁊ saluatore

Expanded text:
tes malum, cum casura deiciuntur mortes malum, cum casura deiciuntur morlonis scilicet parvulos, qui nulli alii intelliguntur nisi cogitationes malae, quae cor nostrum confundunt et conturbant: hoc enim interpretatur Babylon. Quae cogitationes cum parvulae sunt et initia habent, tenendae sunt et allidendae ad ret. « Sicut praeceperat Dominus Moysi servo suo, ita praecepit Moyses Josue, et ille universa complevit: non praeteriit de universis mandatis, ne unum quidem verbum, quod jusserat Dominus Moysi, » et caetera. Hic Moyses sermo ipse legis appellaturepit nobis interficere omnes reges peccati qui nos provocant ad peccatum, sicut fecit Jesus, et non est trangressus quidquam ex omnibus quae constituit ei Moyses. Diximus quidem, secundum priorem expositionis ordinem, quia quaecunque lex Dei, quae nunc Moyses appellatur, est qui interimit in nobis vitia, et nequissima peccati regna subvertit. Potest tamen etiam de ipso Domino et Salvatore
Abbreviated transcription (Latin):
uerit opꝰ ip̃a tam̃ ꝑturbatio indeceis
est ei qui sub iħu militat duce. Siłr
⁊ de concupiscentie uicio. ⁊ de tͥsticie
ceterisq om̃ib sentiendũ ẽ. De qͥb
cunctis ita agendũ est discipło iħu
ne forte si paru cuiꝰlibet uicii aut
consuetudo. aut cogitatio relinquat᷑
in corde. ꝓcessu temꝑis conualescat.
⁊ paulatim uires latitando conqui¬
rat. atq ad ultimũ reuocet nos ad
uomitũ nr̃m.⁊ fiant hominis illiꝰ
cui hoc accidit nouissima peiora pͥ¬
orib. Omnẽq p̾dam istaꝵ urbiũ
ac iumenta diuiserunt sibi filii isrł¬
hoc nłłomodo putanda est ista cru¬
delitas quo nlłm uiuum inciurta¬
tib sibi traditis dimittebat iħc : qͥa
deus hoc iusserat. Qui aũ existima
bant h dm̃ ip̃m fuisse crudelẽ: &
se auct̾orem nolunt crede: tam ꝑ¬
uersa de oꝑib d̃i. quã de peccatis
hominũ iudicant. nescientes quid
quisq dignus sit. & magnũ putan¬

Expanded text:
verit opus, ipsa tamen perturbatio indecens verit opus, ipsa tamen perturbatio indecens est ei qui sub Jesu militat duce. Similiter et de concupiscentiae vitio, et de tristitiae caeterisque omnium sentiendum est; de quibus cunctis ita agendum est discipulo Jesne forte si parvi cujuslibet vitii aut consuetudo aut cogitatio relinquatur in corde, processu temporis convalescat, et paulatim vires latitando conquirat, atque ad ultimum revocet nos ad vomitum nostrum, et fiant hominis illius, cui hoc acciderit, novissima pejora prioribus. « Omnemque praedam istarum urbium ac jumenta diviserunt sibi filii Isrhoc nullo modo putanda est ista crudelitas, quod nullum uiuum in ciuitatibus sibi traditis dimittebat Iesus, quia deus hoc iusserat. qui autem existimant hinc deum ipsum fuisse crudelem et se auctorem nolunt credere, tam peruerse de operibus dei quam de peccatis hominum iudicant nescientes quid quisque pati dignus sit et magnum putan
Abbreviated transcription (Latin):
tiis carnis. S & omniũ illoꝵ re¬
gum quoꝵ uim scđm nominũ
suoꝵ inc̾pretationẽ iam añ expo¬
suimꝰ. ⁊ qui a iħu dñͣr interfecti
quoꝵ nos si recte sub iħu duce mi¬
litamꝰ debemꝰ in nob̾met ip̃is absci¬
dere uicia: & accepto sp̃iali gla¬
dio subnuare omnẽ istũ equita
tum pessimũ uitioꝵ. S & currus
debemꝰ incendẽ .i. omnẽ a nob̾ arro¬
gantie. ⁊ elationis sp̃m resecare. &
ultra ñ inequis neq in armis. s in
nomine domini di nr̃i inuocemꝰ.
Quomͦ autem in nob̾met ip̃is comple¬
bit᷑ & hoc qd̃ drͣ ñ dimittat᷑ ullus¬
qui respiret᷑. Uidendũ ẽ quisit. qͥ ne
respirare quidem ꝑ p̾ceptũ domini
iubet᷑. uerbi causa. si ira ascẽdit incor
meũ. pot̾ fieri ut oꝑa qͥdẽ iracundie a¬
iudicii timore cohibitꝰ. s hoc inquit
ñ sufficit. Agendum tͥ potiꝰ est. quati¬
nus ne ip̃a quið cõmotio iracundie.
loc̃ bãt intrate. Si enim efferuesert
animꝰ & conturbat᷑ &̃ si non imple¬

Expanded text:
um illorum regum, quorum vim secundum nominum suorum interpretationem jam ante exposuimus, et qui ab Jesu dicuntur interfecti. Quorum nos si recte sub Jesu duce militamus debemus in nobismetipsis abscidere vitia, et accepto spiritali gladio, subnervare omnem equitatum istum pessimorum vitiorum; sed et currus debemus incendere, id est, omnem a nobis arrogantiae et elationis spiritum resecare, et ultra non in equis, neque in armis, sed in nomine Domini nostri Dei invocemus. Quomodo autem in nobismetipsis complebitur et hoc qqui respiret? » Videndum est qui sit qui ne respirare quidem per praeceptum Domini jubetur. Verbi causa, si ira ascenderit in cor meum, potest fieri ut opera quidem iracundiae njudicii timore cohibitus; sed non, inquit, hoc sufficit: agendum tibi potius est quatenus ne ipsa quidem commotio iracundiae locum habeat intra te; si enim effervescit animus et conturbatur, etiamsi non comple
Abbreviated transcription (Latin):
inuocamꝰ d̃m u̾m. ita & illi inuocãt
currus & equos .i. demones quos in¬
uocabant gentes ille. q̃ adu̾sum isrł
bellũ gerebant. Asor enĩ antiquitꝰ
int̾ omnia regna ħ pͥncipatũ te¬
nebat. ꝑcussitq om̃s animas q̃
ibidem morabant᷑ ñ dimisit in eis
ullas reliquias: s usq ad int̾nitio¬
nẽ uniu̾sa uastauit ip̃amq ur¬
bem combussit incendio. & om̃s
ꝑ circuitũ ciuitates. regesq eaꝵ
cepit. Et cet̾a. Iabin uͦ rex fuit
assur. Assur aũ aula int̾pretat᷑. sic̃
supͣ iam ostensũ est. H est aũ assur
que omniũ hoꝵ regnoꝵ obtinere
drͣ pͥncipatum: qui intelligit᷑ pͥn¬
ceps hꝰ mundi regnans in aulã¬

Expanded text:
invocamus Deum verum, ita et illi invocant currus et equos, id est, daemones, quos invocabant gentes illae quae adversum Israel bellum gerebant. « Asor enim antiquitus inter omnia regna haec principatum tenebat. Percussitque omnes animas quae ibi morabantur. Non dimisit in eis ullas reliquias, sed usque ad internecionem universa vastavit, ipsamque urbem combussit incendio, et omnes per circuitum civitates, regesque earum cepit, et caetera. » Jabin vero rex fuit Assur, Assur autem aula interpretatur, sicut supra jam ostensum est. Haec est autem Assur quae omnium horum regnorum obtinere dicitur principatum: qui intelligitur princeps hujus mundi, regnans in aula
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm. & nunquã equũ sedens ingres
ierłm dicens. Ecce rex tuus mansue¬
tus sedens suꝑ subiugale. ⁊ pullũ
asine nouellum. ⁊ ext̾minabit currꝰ
effrem ⁊ equũ ex ierłm. uides gͦ qͥa
secundũ ꝓpħe sertentiã qͥ suꝑ asinũ
sed⁊ ext̾minauit currꝰ effrem & equũ¬

Expanded text:
em, et nunquam equum sedens ingressem, et nunquam equum sedens ingressJerusalem, dicens: « Ecce rex tuus mansuetus, sedens super subjugale . » Et pullum asinae novellum, et exterminabit currus Ephrem, et equum ex Jerusalem. Vides ergo quia secundum prophetae sententiam, qui super asinum sedet exterminavit cu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cipit ip̃e dominꝰ ⁊ dic̃. equos eoꝵ sub¬
dabat᷑ expleuit. Putamꝰ ħ accidisse
fortuitu ut equi hostiles int̾imereni
⁊ asini seruarent᷑. ⁊ inp̾ceptis di for¬
tuita aliqua arbitram᷑ incide. au
digniꝰ uidrͣ ut putemꝰ mag̃ in hil
scͥptͣam misticũ aliquid indicare:
Deniq & filii isrł nunqͣm equis us
fuisse referunt᷑. ⁊ lex nicħ de equis
s de asinis mandat. ut pote animai¬
lib q̃ ad humanos labores iuuando
⁊ on̾a eoꝵ portanda uidnͣr existere
eqͥ uͦ mag̃ ad hominũ ꝑditionẽ. ħ
enĩ est qd ꝑ eos in p̃liis gerit᷑. lasci¬
ui motꝰ animal. ⁊ suꝑbe c̃uicis aos¬
pnt᷑. Sunt gͦ asini frequent̾ insc̃p¬
tura. ⁊ in typo gentium positi. sic̃ &
saluator ostendit suꝑ asinũ sedens:
nunqͣm aũ eque sedens refert᷑. S
& cum discipłos mittit ad soluendã
asinã ⁊ pullũ asine dicens eis. siqͥs
uos int̾rogau̾it dicite. quia dominꝰ

Expanded text:
praecipit ipse Dominus et dicit: Equos eorum subpraecipit ipse Dominus et dicit: Equos eorum subdabatur, explevit. Putamus haec accidisse fortuitu, ut equi hostiles interimerentur, et asini servarentur? et in praeceptis Dei fortuita aliqua arbitramur incidere? An dignius videtur ut putemus magis in his Scripturam mysticum aliquid indicare? Denique et filii Israel nunquam equis usi fuisse referuntur; et lex nihil de equis, sed de asinis mandat, ut pote animalibus quae ad humanos labores juvandos et onera eorum portanda videntur existere: equi vero magis ad hominum perditionem; hoc enim est quod per eos in praeliis geritur, lascivi motus animal et superbae cervicis accipitur. Sunt ergo asini frequenter in Scriptura et in typo gentium positi, sicut et Salvator ostendit super asinum sedens, nunquam autem equo sedens refertur. Sed et cum discipulos mittit ad solvendam asinam et pullum asinae, dicens eis: « Si quis vos interrogaverit, dicite quia Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
ad fugam. Nunc uͦ cum dicat᷑. nlłs re¬
liclus ẽẽ qui spiraret in hostib. cur &̃
equi subnuari iubent᷑. qui utiq usui
⁊ ministio pot̾ant eẽ uictoribꝰ. uisã
scire. quia solent isrłite. huiꝰ rei & uti¬
litatis hr̃e curam. ⁊ deuictis hostib
ad suos usus reseruare ium̃ta: In nu¬
meris legimꝰ scͥptũ. Qui cũ ex p̃cepto
dei ꝓcessissent pugnare adu̾sus madi¬
anitas deuictis hostib. aliquot milia
asinoꝵ de p̾da hostiũ reseruarunt. suis
usib ꝓfut᷑os. Nec om̃io refert᷑ ibi: qui
int̾fecerint asinos hostib suꝑatis. Nos
ergo scͥpturam scãm sibimet ip̃i confe¬
rentes. ⁊ sp̃ualib sp̃ualia comparan¬
tes. reqͥramꝰ. quid sit qd de asinis qͥdĩ
ñ ẽ scͥptum quia subn̾uati st̃: nͨ ma¬
dianitaꝵ spolia uł animalia int̾emp¬
ta dnrͣr. s ꝓfuisse isrłiticis usib: de
istis aũ qui ñ habebant asiuos s eoͦs

Expanded text:
ad fugam. Nunc vero cum dicatur nullus read fugam. Nunc vero cum dicatur nullus relictus esse qui spiraret in hostibus, cur etiam equi subnervari jubentur, qui utique usui et ministerio poterant esse victoribus? Vis autem scire quia solent Israelitae hujus rei et utilitatis habere curam, et devictis hostibus, ad suos usus reservare jumenta; in Numeris legimus scriptum: « Qui cum ex praecepto Dei processissent pugnare adversus Madianitas, devictis hostibus, aliquot millia asinorum de praeda hostium reservarunt, suis usibus profuturos ; nec omnino refertur ibi quia interfecerint asinos, hostibus superatis. Nos ergo Scripturam sanctam sibimetipsi conferentes, et spiritalibus spiritalia comparantes, requiramus quid sit quod de asinis quidem non est scriptum quia subnervati sunt, nec Madianitarum spolia et animalia interempta dicuntur, sed profuisse Israeliticis usibus. De istis autem qui non habebant asinos, sed equos,
Abbreviated transcription (Latin):
.i. pꝰ consũmationẽ huiꝰ scħ. Tunc & enĩ
om̃is uirtus contraria destruet᷑. ⁊ tunc
penituᷤ uncet᷑. cũ uid̾is his qͥ a sinist̾s
sunt dici. ite in ignem et̾num. quẽ
p̃parauit deus diabolo. & angłis eius.
Tunc enim & nos iuic̾imꝰ si. optin̾e po¬
t̾imus. sequentes iħm ducem: ꝑcipi¬
emus regnũ quod p̾parauit pater
sanctis suis. ⁊ his qui mandata eiꝰ &
iusticias impleuerunt. Itaq ꝑcus¬
sit eos om̃s iosue. ita ut nlłas exeisdi¬
mitteret reliquias: fec̃ sic̃ ei p̾ceꝑat
dominꝰ. E quos eoꝵ subñuauit. currꝰq
combussit igni. Reuersusq statim
cep̃ asor. ⁊ regem eiꝰ ꝑcussit gladio.
Mandatum dr̃ a d̾o datum ad iħm ut
postea quã expugnasset om̃s hostes
suꝑiꝰ memoratos nlł parceret. s eqͦs
coꝵ subn̾uaret. Uñ uelut mandatũ
domini implens iħc: fec̃ sic̃ p̾cepre
ei dominꝰ. In quo pͥmo omniũ dicimꝰ
ad eos qui uolunt scdm litt̾am tm̃¬
b intelligi: quia siquidẽ suꝑfuisset

Expanded text:
 consummationem hujus saeculi. Tunc etenim omnis virtus contraria destruetur, et tunc penitus vincetur, cum videris his qui a sinistris sunt dici: « Ite in ignem aeternum, quem praeparavit Deus diabolo et angelis ejus . » Tunc enim et nos, si vicerimus, et obtinere poterimus sequentes Jesum ducem, percipiemus regnum quod praeparavit Pater sanctis suis, et his qui mandata ejus et justitias impleverint. « Itaque percussit eos omnes Josue, ita ut nullas ex eis dimitteret reliquias. Fecit sicut praeceperat ei Dominus: equos eorum subnervavit, currusque combussit igni; reversusque statim cepit Asor, et regem ejus percussit gladio. » Mandatum dicitur a Deo datum ad Jesum ut posteaquam expugnasset omnes hostes superius memoratos, nulli parceret, sed equos eorum subnervaret. Unde velut mandatum Domini implens Jesus, fecit sicut praecepit ei Dominus. In quo primo omnium dicimus ad eos qui volunt secundum litteram t intelligi, quia si quidem superfuisset
Abbreviated transcription (Latin):
ron. ⁊ ad regem Gaze. ⁊ ad reges qui
erant cͥca sẏdonem magnã. & ꝑ mõ¬
tana & inarabia. que est contra
cenareth: ⁊ ad campos. ⁊ infanen¬
dor. ⁊ ad chananeos qui erant ĩ ma¬
ritimis ab oriente. ⁊ ad amorreos qͥ
erant in maritimis.⁊ ad cetheos &
ferez eos ⁊ ad iebuseos qui erant ĩ

Expanded text:
ron et ad regem Bazae, et ad reges qui ron et ad regem Bazae, et ad reges qui erant circa Sidonem magnam, et per montana; et in Arabia quae est contra Cenereth, et ad campos, et in Fanendor, et ad Chananaeos qui erant in maritimis ab oriente, et ad Amorrhaeos qui erant in maritimis, et ad Cethaeos, et Pheresaeos, et ad Jebusaeos qui erant in
Abbreviated transcription (Latin):
misit ad iob̾ab regem madon.
& ad regem simeron. atq ad regem
asaph. ad regem ꝙͦ: aquilonis qui ba¬
bitabant in montanis ⁊ in planitie
contra m̾idiem cineroth. In campe¬
strib quoq ⁊ in regionib dor iuxta
mare. chananeumq aboriente. ⁊ oc¬
cidente. ⁊ amorreum. atq etheum.
⁊ ferezeum. ⁊ iebuseum in montanis
eueum quoq qui habitabant ad ra¬
dices hermon. interra hispha. egres¬
siq sunt om̃s. cum t᷑mis suis. popłs
multꝰ nimis. sic̃ arena q̃ ẽ in littore
maris: equi qͦ ⁊ currus inmense
multitudinis. Conueneruntq om̃s
reges isti inunum. ad aquas meron
ut pugnarent contra isrł. Dix̃q
dñs ad iosue. Ne timeas eos. cras ⁊t
hac eadem hora. ego tradam istos
om̃s uulnandos inconspectu isrł.
equos eoꝵ subñuabis. ⁊ currꝰ igne
combures. Et cet̾a. Alia autẽ editio
hunc locum ita ht. Ut autẽ audiũ
inquit iabin rex assur: misit ad io¬
bac regem amorreoꝵ. ⁊ ad regẽ syme¬

Expanded text:
misit ad Jobad regem Madon, et ad regem Simeron, atque ad regem Asaph, ad reges quoque aquilonis qui habitabant in montanis, et in planitie contra meridiem Cineroth. In campestribus quoque et in regionibus Dor iuxta mare Chananeumque ab oriente et occidente et Amorreum atque Hettheum ac Ferezeum et Iebuseum in montanis Eveum quoque qui habitabat ad radices Hermon in terra Masphe egressique sunt omnes cum turmis suis populus multus nimis sicut harena quae est in litore maris equi quoque et currus inmensae multitudinis conveneruntque omnes reges isti in unum ad aquas Merom ut pugnarent contra Israhel dixitque Dominus ad Iosue ne timeas eos cras enim hac eadem hora ego tradam omnes istos vulnerandos in conspectu Israhel equos eorum subnervabis et currus igncombures, » etc. « Alia autem editio hunc locum ita habet: Ut autem audivit, » inquit, « Jabin rex Assur, misit ad Jobac regem Amorrhaeorum, et ad regem Sime
Abbreviated transcription (Latin):
credant. Bene gͦ dic̃ quia om̃s occidit
iħc qui exierunt ad bellum. Nlła enĩ
speties peccati tanta ẽ quia ñ suꝑiorsit
iħc.qui ẽ uerbũ & sapientia cħ. Om¬
nia enĩ suꝑat ⁊ uincit. Aut ñ ita cre¬
dimꝰ. quia om̃e genus pecci cũ ad salu¬
tare lauacrhũ uenimꝰ aufertͣ. hoc enĩ
& apłc designat. Qui cum uniu̾sa
pecc̃oꝵ genera dinumerass addit pꝰ
omuia & dic̃. Et ħ quid̃ aliquando
fuistis. s abluti estis. s scĩficati estis
in nomine dñi nr̃i iħti xͥ. Hoc gͦ

Expanded text:
credant. Bene ergo dicit quia omnes occidit credant. Bene ergo dicit quia omnes occidit Jesus qui exierunt ad bellum, nulla enim species peccati tanta est qua non sitqui est Verbum et sapientia Dei. Omnia enim superat et vincit. An non ita credimus quia omne genus peccati cum ad salutare lavacrum venimus aufertur? Hoc enim et Apostolus designat, qui cum universa peccatorum genera dinumerasset, addit post omnia, et dicit: « Et haec quidem aliquando fuistis, sed abluti estis, sed sanctificati estis in nomin
Abbreviated transcription (Latin):
lando cepit. lxx. Et non erat ciuitas
que ñ erat tradita filiis isrł. Querit᷑
quomͦ hoc u̾m sit. eum nͨ temꝑib po¬
stea iudicũ nͨ temꝑib regum om̃s oĩo
illarum .uii. gentium. eiurtates caꝑe
potu̾int hebrei. S aut sic intelligen¬
dum est. qd ad ulłam ciuitatem bel¬
lando accessit iħc quam ñ ceꝑit. aut
certe nlła ñ capta ẽ: s eaꝵ que m re¬
gionib supͣ commnemoratis fuerũt.
Enumnerate sunt enĩ regiones inquib
fuert̃ ciuitates. de quib fact̾a ẽ ista
conclusio: & om̃s cep̃ in bello. Non dix̃
quia aliquos accep̃ iħc in bello: ⁊ ali¬
quos ñ accepit. S om̃s accepit .i. om̃s
cepit. & om̃s ꝑeinit. Om̃s & enĩ speti¬
speccati expurgauit dominꝰ ihe.
om̃sq destruxit. Cunctinamq eramꝰ
insensati. increduli. errantes. seruien¬
des desid̃iis uariis. in malitia & in¬
uidia agentes. odibiles. & odientes¬
inuicem: & om̃e illud qdcunq ẽ pecci
genus. qd̾ inuenit᷑ in hominib anteꝗͣ

Expanded text:
ntur. Et non erat ciuitas quae non erat tradita filiis Israhel. quaeritur quomodo hoc uerum sit, cum nec temporibus postea iudicum nec temporibus regum omnes omnino illarum septem gentium ciuitates capere potuerint Hebraei. sed aut sic intellegendum est, quod ad nullam ciuitatem bellando accessit Iesus quam non ceperit; aut certe nulla non capta est, sed earum quae in regionibus supra commemoratis fuerunt. enumeratae sunt enim regiones, in quibus fuerunt ciuitates de quibus facta est ista conclusio: et omin bello, et aliquos non accepit; sed omnes accepit, id est omnes cepit, et omnes peremit. Omnes etenim species peccati expurgavit Dominus Jesus, omnesque destruxit. Cuncti namque eramus insensati, increduli, errantes, servientes desideriis variis, in malitia et invidia agentesinvicem, et omne illud quodcunque est peccati genus quod invenitur in hominibus antequam
Abbreviated transcription (Latin):
fessionẽ sieri uidebant᷑ blasphamare ⁊ pellũt. Pes¬
truũt muros ihiłm: cum custodiam pastoꝵ deici¬
ũt. Uniu̾sas tunres combunĩt. quãdo eccłasticos or¬
dines qui culm̃ honoris habuerãt. ꝑ illicita deside¬
na exurunt.  qͥcqͥd p̃ciosum fuerat demoliuntur.
cũ qͥe qͥd̾ untutũ ac scĩe p̃rogatiua sibi ad plauxer̃t
totũ ꝓpt̾ impietatẽ illori inpessũ. ⁊ adnichilũ redi¬

Expanded text:
confessionem fieri videbantur, blasphemare compellunt. Desconfessionem fieri videbantur, blasphemare compellunt. Destruunt muros Jerusalem, cum custodiam pastorum dejiciunt; universas terras obruunt, quando ecclesiasticos ordines, qui culmen honoris habuerant, per illicita desideria excurrunt; et quidquid pretiosum fuerat demoliuntur, cum quidquid de virtutum ac scientiae praerogativa sibi applauserunt, totum propter impietatem illorum in pessum
Abbreviated transcription (Latin):
lutis dñi ꝑgrãm baptismatis & sacͥ crismatis unctõ¬
nem nũcupari meient᷑: s degenerantes ab hac cdi¬
gitate. relabunt᷑ inuitioꝵ feditatẽ. ⁊ ñ solũ semet¬
ipsos impietati ⁊ inpuditicie tradũt. s etiã subli¬
tos qͥsq sibi ꝯsentiẽtes participes scelerĩ faciũt.
Nec ficlem do quam ꝓmiserãt custodiũt: nec cũ hõib
nte pacis federa seruant. Huiꝰ cemodi gͦ homi nes
ceatis recedere ⁊ ad dm̃ ꝑpenitentiã ⁊ u̾ti admo¬
nẽt. S semel indurati u̾bũ salutis desꝑitiũt: i
salutifero dñi manclato obelire ⁊ tẽpnũt. Unde ipse
tenebraꝵ eum satellitib suis spitalib utiq neqͥciis
ut qͥ noluenĩt salubri comgi docum̃to: hostium
subitantur tom̃to. Qinulli parcentes etati nulli ho¬
noiem adferentes dignitan. qͦscũq capiũt inbabilo¬
nem. hoet inꝯfusionis laqueũ tͣnssferũt. ⁊ domũ dm̃
incẽdũt. dũ fideles qͥ tẽplũ dñi ꝑfidem ⁊ catholicam

Expanded text:
i, per gratiam baptismatis et sacri chrismatis unctionem nuncupari merentur, sed degenerantes ab hac dignitate relabuntur in vitiorum foeditatem, et non solum semetipsos impietati et impudicitiae tradunt, sed etiam subditos quosque sibi consentientes participes scelerum faciuntem Deo quam promiserant custodiunt, nec cum hominibus rite pacis foedera servant. Hujuscemodi ergo homines ccatis recedere, et ad Deum per poenitentiam converti admonent, sed semel indurati verba salutis despiciunt, et salutifero Domini mandato obedire contemnunt. Unde ipse tenebrarum, cum satellitibus suis, spiritualibus utique nequitiis, ut qui noluerunt salubri corrigi documento, hostium subjiciantur tormento. Qui nulli parcentes aetati, nulli honorem deferentes dignitati, quoscunque capiunt in Babylonem, hoc est, in confusionis laqueum, transferunt, et domum Domini incendunt, dum fideles, qui templum Domini per fidem et catholicam
Abbreviated transcription (Latin):
medificationẽ eidem eccłie etiam aliis ꝑ̃du¬
cndo laborare. Unde tales p̃cet̾is fidelib dup¬
plici honore ab apło digni ẽẽt censent᷑. Siẽ
⁊ angłe danr. Qui docti fuerint inqͥt. fulge¬
bunt qͥsi splendor firmam̃ti. E qui ad iusticiã

Expanded text:
edificatione ejusdem Ecclesiae etiam aliis praedicando laborare. Unde tales prae caeteris fidelibus duplici honore ab Apostolo digni esse censentur, sicut et Angelus Danieli: Qui docti fuerint, inquit, fulgebunt quasi splendor firm
Abbreviated transcription (Latin):
erat incensũ facit restaurari. cũ illos qͥ insidiis
antiqͥ hostis. side ꝑdiderant. ad salutẽ reducens
sua habitatione dignos efficit. S ⁊ scpturas
s̃cãs nniu̾sũ misit inmũdũ. qͥb fidẽ sui nõis.
Ac sꝑẽ salutis cũctis qͥue adsuũ regnũ ꝑtinent.
hoc ÷ electis om̃ib p̃dicaret. Guod ita fut᷑um nõ
ieremias solus: s comuni sensu om̃s p̃dixere
ut agnita potestate ac ꝓuidentia dĩ isił faceret qd
deeo narrat scͥꝑtura. Et dñs in euangłio. ait iudeis. Cũ
eialtauentis filiũ hominis. tũc cognoscetis qi ego sũ

Expanded text:
erat incensum restaurat, cum illos qui insidiis erat incensum restaurat, cum illos qui insidiis antiqui hostis fidem perdiderant ad salutem reducens, sua habitatione dignos efficit. Sed et Scripturas sanctas in universum misit mundum, quibus fidem sui nominis ac spem salutis cunctis qui ad suum regnum pertinent, hoc est electis omnibus praedicaret. Quod ita futurum non Jeremias solus, sed et communi sensu omnes praedixes Persarum, ut agnita potestate ac providentia Dei Israel faceret quae de eo narrat Scriptura, ac Dominus in Evangelio ait Judaeis: Cum exaltaveritis filium hominis, tunc cognoscetis quia ego
Abbreviated transcription (Latin):
mana ratõne munitas ꝑ humiliũ oia subu̾tit. ut eis¬
sũt om̃s thesaum sapientie ⁊ scĩe absꝯditi. Quos ui¬
delicet thesa iros idẽ dñs n̾r innatura diuinitatiᷤ
et̃nalit̃ expatre habuit. s in assũpta humanitate
extẽꝑe accepit. Illo nimirũ exquo ipse ẽẽ homo
cepit. Ad surailauit gͦ cyrũ dñs unigenito filio dõ suo¬
imꝑiũ. ppłm dĩ lib̾auit acpat̾am remisit. tẽplũq
qd erat incensũ imerosolunis ieedificari p̃cepit.
⁊ hoc ipsũ etiam edictũ ꝑ luteras manifostare cura¬
uit: ut inpłentur u̾ba u̾ba ieremie qͥb hoc futu¬
rũ iꝑse p̃dixit. Ita mediator dĩ ⁊ hominũ destructo
ꝑ orbẽ diaboli regno electos suos qͥ erant disꝑsi ab
cĩ tirannide reuocatos insuam ꝯgregat eccłiam
que ⁊ inp̃senti iustificata ex fide pacẽ habet addin
ro. Hierłm qͥppe uisio pacis d̾r. Qui in ea tẽplũ qd

Expanded text:
mana ratione munitas, per humilium ora subvertit, ut eismana ratione munitas, per humilium ora subvertit, ut eissunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi. Quos videlicet thesauros idem Dominus noster in natura Divinitatis aeternaliter ex Patre habuit; sed in assumpta humanitate ex tempore accepit, illo nimirum, ex quo ipse esse homo coepit. Assimilavit ergo Cyrum Dominus unigenito Filio suoremisit, templumque quod erat incensum Hierosolymis reaedificari praecepit, et hoc ipsum edictum etiam per litteras manifestare curavit ut implerentur verba Jeremiae, quibus hoc futurum ipse praedixit, ita mediator Dei et hominum, destructo per orbem diaboli regno, electos suos qui erant dispersi ab ejus tyrannide revocatos in suam congregat Ecclesiam, quae et in praesenti justificata ex fide pacem habet ad Dominum ro. Hierusalem quippe visio pacis dicitur. Qui etiam templum quod
Abbreviated transcription (Latin):
recte ꝯgruit illi. cui dic̃ idẽ d̃s pat̃. Postula ame
⁊ dabo gñtes hẽditatẽ tuam.De quo ⁊ apłs. Quem
̃ inearne apparente immic ꝑsequẽtes dicebant.
hic ẽ heres Uenite occidamꝰ eũ. ⁊ nĩa erit ħeditas
Sed ⁊ ineo d̾s pat̃. qd̾ subiecit ante faciẽ eyri regis¬
gentes. ⁊ dorsa regũ u̾rit. Poitaᷤ eieas ꝯtͥuit. ⁊ uectes
ferreos ꝯfregit. uidelicet babylonis uł aliarum qͣs ce¬
pit cnuitatũ qd dedit ei thesauros absditos. ⁊ archa¬
na secretoꝵ diu̾sarũ uidelic& opes ignotas ꝓuintiar̃.
Adsimilauit eũ dño ⁊ saluatori nr̃o. qͥp̃dicantib¬
apłis ꝑ oibem gennũ sibi uniu̾saꝵi colla subiccit.
Ipsos qͦq rerũ dños ⁊ sapientie scłanũ auctores. sue¬
ditiom substrauit. Qu portas inferoꝵ destrunt:
ut ablatos inde electos suos. ad lib̾tatẽ patͥe celestis
intͦducerar. Qui enores ꝯt̾uit gentiũ. ⁊ doctrinas hu¬

Expanded text:
recte congruit illi, cui dicit idem Deus Pater: Postula a me recte congruit illi, cui dicit idem Deus Pater: Postula a me et dabo tibi gentes haereditatem tuam . De quo et Apostolus: Quem uentes dicebant: Hic est haeres, venite, occidamus eum, et nostra erit haereditas . Sed et in eo Deus Pater, quod subjecit ante faciem Cyri gentes, et dorsa regum vertit, portas aereas contrivit, et vectes ferreos confregit, videlicet Babylonis, vel aliarum quas cepit civitates, quod dedit ei thesauros absconditos, et arcana secretorum, diversarum videlicet opes ignotas provinciarum assimilavit eum Domino et Salvatori nostro, qui praedicantib colla subjecit, ipsos quoque rerum dominos, et sapientiae saeculari auctores, ditioni substravit. Qui portas inferorum destruxit, ut ablatos inde electos suos ad libertatem patriae coelestis introduceret. Qui errores contrivit gentium, et doctrinas hu