comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
plane seminare semen nõ meũ s dei ł et cadens ĩ terrã
uonã semen bonũ: frnctũ fecit centuplũ ⁊ tempestuũ.
anra celeritas: qr magua netessitas. Net tarditatem
passus sũ uec difficultatẽ: una pene die et serens ⁊ me¬
tens.⁊ reportans tũ exultatione manipulos pacis. Hec
quippe messis quã messui Exulibus captius. tompeditis
⁊ incarteratis euadendi atq repatriandi letã reportaui¬
uiꝰ spem: metũ hostibus. cõfusionẽ scismaticis. głami
eglie orbi leticiam. Et nũc quid restat km̃i. nͥ ut admo¬
neamuri de ꝑseuerantia: q̃ sola meret᷑ iuris głam. coro¬
nã u̾tutibus: Porsus absq ꝑseuerantia: uec qui pugnat
dictoriã. net pͥalmã uictor consequit᷑. Uigor uiriũ. uir¬
tutũ consũmatio est: nutrix ad meritũ. mediatrix ad
p̃miũ. Soron est pacĩẽ. constantie filia. amica pacis.
amititiaꝵ nodus. unanumitatis iunculũ. ꝓpugnatulũ

Expanded text:
plane seminare semen, non meum, sed Dei; et cadens in terram plane seminare semen, non meum, sed Dei; et cadens in terram bonam semen bonum, fructum fecit centuplum et tempestivum. Mira celeritas, quia magna necessitas. Nec tarditatem passus sum, nec difficultatem, una pene die et serens, et metens, et reportans cum exsultatione manipulos pacis. Haec quippe messis quam messui. Exsulibus, captivis, compeditis et incarceratis, evadendi atque repatriandi laetam reportavimus spem, metum hostibus, confusionem schismaticis, gloriam Ecclesiae, orbi laetitiam. 2. Et nunc quid restat, chaneamini de perseverantia, quae sola meretur viris gloriam, coronam virtutibus? Prorsus absque perseverantia nec qui pugnat victoriam, nec palmam victor consequitur. Vigor virium, virtutum consummatio est; nutrix ad meritum, mediatrix ad praemium. Soror est patientiae, constantiae filia, amica pacis, amicitiarum nodus, unanimitatis vinculum, propugnaculum
Abbreviated transcription (Latin):
claraualle pacẽ ⁊ salutẽ. et uitã eteruã. Quod aduentꝰ
ur̃ aid uos anno p̃terito nõ fuerit ociosus. eccłia paulepost
in sua necessitate ꝓbauit: a qua et missi fueramꝰ. Hono¬
rifice nes et suscepistis ⁊ tenustis exiguũ quod apud uos
diumus: etquidẽ digne uobis. s sup̃ nr̃e humilitatis mo¬
dũ. Profecto ut uõ unmemores: sit nõ ingrati sumus.
Uict̾ i rependat qui potest: et qui ĩ causa fuit deus.
os sm̃ unde unũ illũ recompensemꝰ ucn̾ationis cultũ÷
lobsequiũ. s affectũ plenũ amoris ⁊ gr̃e: Non ꝙ ño:¬
deletemur fauore. s ur̃e deuotioni colletamur. O mͤ
dies illos festiuos: sed paucos. In eternũ nõ obliuiscan
tui plebs deuota. honorabilis gens. ciuitas illustris
Despe et mane ⁊ meridie more utiq ꝓphete narrabã
⁊ ãnunciabam: et erat tanta audiendi aiditas. qͣnta
audientiũ caritas. Portabamius uerbũ pacis cũq inue¬
nissemꝰ filios pacis: reqͥeuit suꝑ eos pax nr̃a. Exierã

Expanded text:
 salutem, et vitam aeternam. 1. Quod adventus noster ad vos anno praeterito non fuerit otiosus, Ecclesia paulo post in sua necessitate probavit, a qua missi et fueramus. Honorifice nos et suscepistis, et tenuistis, exiguum quod apud vos fuimus: et quidem digne vobis, sed supra nostrae humilitatis modum. Profecto ut non immemores, sic non ingrati sumus. Vicem rependat qui potest, et qui in causa fuit Deus. Nos enim unde illum recompensemus 139 venerationis cultum, sed obsequium, sed affectum, plenum amoris et gratiae? Non quodelectemur favore, sed vestrae devotioni collaetamur. O mihi dies illos festivos, sed paucos! In aeternum non obliviscar tui, plebs devota, honorabilis gens, civitas illustris. Vespere et mane et meridie, more utique prophetae, narrabam et annuntiabam , et erat tanta audiendi aviditas, quanta audientium charitas. Portabamus verbum pacis; cumque invenissemus filios pacis, requievit super eos pax nostra. Exieram
Abbreviated transcription (Latin):
Nam illã que in deũ est fidem beatꝰ papa gregorius ne¬
gat plane habere meritũ: si ei humana racio p̃beat expi¬
mentũ. Landat autẽ apłos ꝙ ad uniꝰ iussionis uocẽ secuti
st redemptorẽ. Scit nimirũ ꝓ laude dictũ. in auditu auris o¬
bediuit mͥ. increpatos eregione discipulos ꝙ tardius cre¬
didissent. Deniq laudat᷑ maria ꝙ rõnẽ p̃uenit fide : et¬

Expanded text:
Nam illam quae in Deum est fidem beatus papa Gregorius neNam illam quae in Deum est fidem beatus papa Gregorius negat plane habere meritum, si ei humana ratio praebeat experimentum: laudat autem Apostolos, quod ad unius jussionis vocem secuti sunt Redemptorem. Scit nimirum pro laude dictum, In auditu auris obedivit mihi ; increpatos e regione discipulos, quod tardius credidissent . Denique laudatur Maria, quod rationem fide
Abbreviated transcription (Latin):
in scripturis sanctis iusauit. Olim dampnata ⁊ sopita dog¬
mata tam sua uidelic ꝙͣ aliena suscitare conat᷑: insuꝑ
et noua addit. Qui dum oĩum q̃ st̃ in celo sursũ. et q̃
in terra deorsũ. nichil p̃ter solũ nescio nescire dignatur:
ponit in celũ os suũ. et scrutat᷑ alta dei: rediensq ad
nos refert uerba ineffabilia q̃ nõ licet hortum loqui.
Et dũ paratus est de om̃ibus redd̾e rationẽ. etiã q̃ sunt
supͣ rationem: ⁊ contra rationẽ p̃sumit ⁊ contra fidem
Quid enĩ magis contra rationẽ : ͥ ꝙͣ ratione rõnẽ conari
transcend̾e: Et quid magis contra fidẽ: ꝙͣ tred̾e nolle
quicquid nõ possit ratione entinge: Deniq exponere
uolens illud salomonis: qui credit cito leuis est corde: cito
crede̾ est inquit adhibe̾ fidẽ añ rõnem. ꝯ hoc salomon non
de fide in deũ. s de nuitua int̾ nos credulitate loquatur

Expanded text:
in Scripturis sanctis insanit. Olim damnata et sopita dogin Scripturis sanctis insanit. Olim damnata et sopita dogmata, tam sua videlicet, quam aliena, suscitare conatur, insuper et nova addit. Qui dum omnium quae sunt in coelo sursum, et quae in terra deorsum, nihil, praeter solum Nescio, nescire dignatur; ponit in coelum os suum, et scrutatur alta Dei, rediensque ad nos refert verba ineffabilia, quae non licet homini loqui et dum paratus est de omnibus reddere rationem, etiam quae sunt supra rationem, et contra rationem praesumit, et contra fidem. Quid enim magis contra rationem, quam ratione rationem conari transcendere? Et quid magis contra fidem, quam credere nolle, quidquid non possit ratione attingere? Denique exponere volens illud Sapientis  al. Salomonis, Qui credit cito, levis est corde « Cito credere est, » inquit, « adhibere fidem ante rationem: » cum hoc Salomon non de fide in Deum, sed de mutua inter nos credulitate loquatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Mantissimo ꝑatri et dño Innotentio sũmo pontifici.
fr̃ bernardus clareuallis uocatus abbas. modicum
id quod est O portet ad urm referri apłatũ ꝑicula queq
⁊ scandala emergentia in regno dei: ea p̃sertun q̃ de fide cõ¬
tingunt. Dignũ namq arbitror ibi potissimũ resarturi damp¬
na fidei : ubi non possit fides sentire defectũ. Hec quippe
huiꝰ p̃rogatiua sedis. Cui eñ alteri aliqñ dictũ est. ego
ꝓ te rogaui petre. ut nõ deficiat fides tua: Ergo quod se¬
quit᷑ a petri successore exigitur: et tu aligñ inquit cõu̾sus.
cõfirma fr̃es tuos. Id quidẽ mͦ necessariũ. Tempus est ut
urm agnostatis pater amantissime pͥncipatũ. ꝓbetis zelũ.
ministeriũ honoretis. In eo plane petri impletis uitẽ. cuiꝰ
tenetis et sedem: si ur̃a ãmonitione corda in fide fluctuan¬
tia confumatis: si ur̃a auctoritate conteritis fidei corrupto
logum. qui ab ineũte sua in arte dyaletica lusit: et nunc

Expanded text:
mantissimo patri domino INNOCENTIO summo Pontifici, frater BERNARDUS Clarae-Vallis vocatus abbas, modicum id quod est. Oportet ad vestrum referri apostolatum pericula quaeque et scandala emergentia in regno Dei, ea praesertim quae de fide contingunt. Dignum namque arbitror ibi potissimum resarciri damna fidei, ubi non possit fides sentire defectum. Haec quippe hujus praerogativa Sedis. Cui enim alteri aliquando dictum est: Ego pro te rogavi, Petre, ut non deficiat fides tua? Ergo quod sequitur, a Petri successore exigitur: Et tu aliquando conversus confirma fratres tuos . Id quidem modo necessarium. Tempus est ut vestrum agnoscatis, Pater amantissime, principatum; probetis zelum, ministerium honoretis. In eo plane Petri impletis vicem, cujus tenetis et sedem, si vestra admonitione corda in fide fluctuantia confirmatis, si vestra auctoritate conteritis fidei corruptorlogum, qui ab ineunte aetate sua in arte dialectica lusit, et nunc
Abbreviated transcription (Latin):
uelinquet. Non sua st̾ que portant. Cũ interierint nõ
sumert omĩa neq destendet cũ eis gła hec. Mundus
cua st mudis illis ecxenntibus retinebit: eisdem uanis ua¬
tiais similiter alias seducturus. At uero tius ille oma¬
tus nõ sit. ffirmissune tibi ut dixi manet ꝓpt̾ea tutus.
qr tuus Nullis facile aut cedit inuiriis: aut patet
insidiis. Aduersus huiusmodi uil furis talliditas: nil furẽ¬
tis calliditas crudelitas potest. Nec a tineis rodit᷑. nec ne¬
tustate corrumpitur: nec cõsumitur usu. In morte uiuit.
Nimirũ anime ros est nõ corꝑis. ͥ et ob hoc simul cũ aĩa
de corpore abit: nõ obit cũ corꝑe. Porro anune nõ habẽt
quid faciant: eciã qui corpus occidunt. E.b. ad ianu¬

Expanded text:
relinquent. Non sunt sua quae portant. Cum interierint, non relinquent. Non sunt sua quae portant. Cum interierint, non sument omnia, neque descendet cum eis gloria haec. Mundus, cujus sunt, nudis illis exeuntibus retinebit, eisdem vanis vanas similiter alias seducturus. At vero tuus ille ornatus non sic. Firmissime tibi, ut dixi, manet, propterea tutus, quia tuus. Nullius facile aut cedit injuriis, aut patet insidiis. Adversus hujusmodi nil furis calliditas, nil furentis crudelitas potest. Nec a tineis roditur, nec vetustate corrumpitur, nec consumitur usu. In morte vivit. Nimirum animae res est, non corporis: et ob hoc simul cum anima de corpore abit, non obit cum corpore. Porro animae non habent quid faciant, etiam qui corpus occidunt. 123 EPI
Abbreviated transcription (Latin):
nem puellaris corꝑis statũ: nec nõ et mentis habitũ
disciplina. Ceruicem submittit. ponit suꝑcilia. componit¬
dultũ. ligat oculos. cachinnos cohibet. moderatur lui¬
guã. gulã frenat. irã sedat. format incessũ. Talibus
decet pudicitie uestẽ distingui margaritis. Istiusmodi¬
us circũdata uarictate uirginitas: cui głe mento nõ pre¬
fertur : Angelice:. Angelus habet iurginitatẽ. sed
nõ carẽ sane felicior ꝙͣ fortior in hac ꝑte. Optimus
et optabilis ualde ornatus iste: qui et angelis possit
resse inuidiosus. S aduerte et aliud de eodẽ. ꝓfeao
tanto manet tibi tutus. qͣnto ꝓprius. Hides nempe
auro argento. lapidibus p̃ciosis. et omĩ detuq cultu
regio nõ tama ortiatas ꝙͣ oueratas. uides longas post
se trahentes fimbrias. ip̃asq p̃ciotissimas. et densas
puluens nubes extitantes in aera. Mon te moueãt
hes uiIlle illa uł in morte deponent: te tua sc̃ĩtas nẽ

Expanded text:
nem puellaris corporis statum, nedum nem puellaris corporis statum, nedum disciplina, cervicem submittit, ponit suvultum, ligat oculos, cachinnos cohibet, moderatur linguam, gulam frenat, iram sedat, format incessum. Talibus decet pudicitiae vestem distingui margaritis. Istiusmodi circumdata varietate virginitas, cui gloriae merito non praefertur? Angelicae? Angelus habet virginitatem, sed non carnem: sane felicior, quam fortior in hac parte. Optimus et optabilis valde ornatus iste, qui et angelis possit esse invidiosus. 6. Sed adverte et aliud de eodem. Profecto tanto tibi manet tutus, quanto et proprius. Vides nempe auro, argento, lapidibus pretiosis, et omni denique cultu regio non tam ornatas quam oneratas. Vides longas post se trahentes fimbrias, ipsasque pretiosissimas, et densas pulveris nubes excitantes in aera. Non te moveant haec. Illae illa vel in morte deponent: te tua sanctitas non
Abbreviated transcription (Latin):
Demq̃ rectos decet laudatio. Serica ⁊ purpura ⁊ tinctu¬
raꝵ fucus: decorẽ habent. s nõ p̃bent. Quicquid tale
applices corꝑi: exponit spẽm suã nõ deponit᷑. Secun
deniq tollit: ꝯ tollitur ip̃m. Porid detor qui iunduitur
cũ ueste. et cũ ueste deponitun: uestis ꝓculdubio ẽ nõ
uestiti. Tu gͦ noli emulari in malignantib ⁊ mendi¬
cantibus pulcritudinẽ alienã: ubi ꝑdiderint suã. Rati¬
figure mũdi. foris sͥ cõfic̾e̾ satagũt. unde oculis iñsipi¬
eutiũ appareant speciose. Indignũ tibi iudica formã
a pellibus muriũ et oꝑibus uermiuĩ mutuari. Tiea tͥ
sufficiat. Ille est uerus ꝓpriusq cuiusq rei decor: qͥ nulla
int̾racente materia ꝑ se mest. O qͣm decenti rubore ge¬
nas suffundit uirgineas iugeniti genima pudoris. Qic
maures reginaꝵ huic cemꝑabũtur: Flet infenoris
insigne decoris disciplina p̃fert. Oꝙͣ compositũ reddit õ¬

Expanded text:
Denique rectos decet laudatio . Serica, et purpura, et tinctuDenique rectos decet laudatio . Serica, et purpura, et tincturarum fucus decorem habent, sed non praebent. Quidquid tale applices corpori, exponit speciem suam, non deponit. Secum denique tollit, cum tollitur ipsum. Porro decor qui cum veste induitur, et cum veste deponitur, vestis procul dubio est, non vestiti. 5. Tu ergo noli aemulari in malignantibus, et mendicantibus pulchritudinem alienam, ubi perdiderint suam. Natifigurae mundi, foris sibi conficere satagunt, unde oculis insipientium appareant speciosae. Indignum tibi judica, formam a pellibus murium, et operibus vermium mutuari. tua tibi sufficiat. Ille est verus propriusque cujusque rei decor, qui nulla interjacente materia per se inest. O quam decenti rubore genas suffundit virgineas ingeniti gemma pudoris! quae inaures reginarum huic comparabuntur? Nec inferioris insigne decoris disciplina praefert. O quam compositum reddit om
Abbreviated transcription (Latin):
angeli ꝓspice̾. Audis cui places ⁊ ama unde places ĩlma
confessionẽ: ob quã amaris. Ana cõfessionẽ: si affectas
decorem. Confessioni iũgitur decon: ũgit᷑ pulcͥtudo. Ha¬
bes utrũq. Confessionẽ et decorem indiusti: ⁊ cõfessio
et pulcritudo in conspectu eius. Reuera ubi confessio.
ibi pulcͥtudo. ibi decon. Si pctã sunt: in cõfessione la¬
uant᷑. Si bona oꝑa: cõfessione cõmendant᷑. Cũ mala tus
confiteris: sacrificiũ est deo sp̃t contribulatus. Cũ dei be¬
neficia: immolas deo sacrificiũ laudis. Bonuĩ anime or¬
uamentũ confessio: q̃ et pctõrem purgat. et iustũ reddit
purgatiorẽ. Absq confessione iustus iudicat᷑ ingratũs:
et pctor mortuus reputatur. I mortuo quippe tanqͣm
qui nõ sit: ꝑit cõfessio. Confessio gͥ ptt̃oris ẽ uita: iusti
gla. Et necessaria est pitori: et iustũ nichilomnꝰ decet

Expanded text:
angeli prospicere. 4. Audis cui places: ama unde places, ama angeli prospicere. 4. Audis cui places: ama unde places, ama confessionem, ob quam amaris: ama confessionem, si affectas decorem. Confessioni jungitur decor, jungitur pulchritudo. Habes utrumque: Confessionem et decorem induisti ; et: Confessio et pulchritudo in conspectu ejus . Revera ubi confessio, ibi pulchritudo, ibi decor. Si peccata sunt, in confessione lavantur: si bona opera, confessione commendantur. Cum mala tua confiteris, sacrificium est Deo spiritus contribulatus: cum Dei beneficia, immolas Deo sacrificium laudis. Bonum animae ornamentum confessio, quae et peccatorem purgat, et justum reddit purgatiorem. Absque confessione justus judicatur ingratus, et peccator mortuus reputatur. A mortuo quippe, tanquam qui non sit, perit confessio . Confessio igitur, peccatoris est vita, justi gloria: et necessaria est peccatori, et justum mihilominus decet.
Abbreviated transcription (Latin):
dediuis in quibus te p̃uenit. quẽ ⁊ subsecuturũ atq qͦd
deest cõpleturũ expectas. Ille ille in mediũ ueniat sum¬
no decore spectabilis. ip̃is qͦ angelis admirandus orna¬
tus. et ꝓferant si quid sinule habent filie babylouis. qͣ¬
rũ uere gloria in confusione Iuduũt᷑ purpura ⁊ bysso:
et subinde conscientia pannosa iacet. fulgent monilib.
monbus sordent. Econtra tu foris patinosa. intꝰ speciosa
speciosa resplendes: s diuinis aspecibus nõ humanis. I ntꝰ
est quod delectat. qr intus est quẽ delectat: nͥ forte tu du
gła euis filie regis abintus. Iocũdare filia syon ⁊ exulta
satis filia ihłm. qr cõcupunt rex decorẽ tuũ: si tũ cõfesii¬
onẽ ⁊ decorem induis. amicta lumine sicut uestimento
rsempe confessio ⁊ pulchritudo in conspectu eius. C uiꝰ :
Speciosi ꝓ forma p̃ filiis hominũ. Ip̃ius in quẽ desiderãt

Expanded text:
cedinis, in quibus te praevenit, quem et subsecuturum, atque quod cedinis, in quibus te praevenit, quem et subsecuturum, atque quod deest completurum exspectas. Ille, ille in medium veniat summo decore spectabilis, ipsis quoque angelis admirandus ornatus: et proferant si quid simile habent filiae Babylonis, quarum vere gloria in confusione. Induuntur purpura et bysso, et subinde conscientia pannosa jacet: fulgent monilibus, moribus sordent. E contra tu foris pannosa, intus speciosa resplendes, sed divinis aspectibus, non humanis. Intus est quod delectat, quia intus est quem delectat: nisi forte tu dubgloria ejus filiae regis ab intus . Jucundare, filia Sion, et exsulta satis, filia Jerusalem, quia concupivit Rex speciem tuam: si tamen confessionem et decorem induis, amicta lumine sicut vestimento. Nempe confessio et pulchritudo in conspectu ejus. Cujus? Speciosi forma prae filiis hominum; ipsius in quem desiderant
Abbreviated transcription (Latin):
speculari gloriã sponsi tui. ꝙ te exhibiturꝰ est głosã non
habentẽ maculã aut rugam. aut aliquid huiusmodi: ꝙ
eternis excepturus amplexibus. ponet leuã sub capite
tuo. et dextera illius amplexabitur te. Ptereo locũ noĩa¬
tũ quẽ uirgiuitatis p̃rogatiua singularẽ a filiis ⁊ filia¬
bus. in reguo es ꝓculdubio sortitura. Sileo et canticũ
Alud nonũ quod uirgo cũ uirginbus singulari nichilomi¬
nus dultiq modulamine canitura lecaberis in ip̃o. et le¬
tificabis ciuitatẽ dei. cantans ⁊ cursitans. ⁊ sequens agañ
quocũq ierit. Illud siquidẽ nec oculus uidit uet auris au¬
diuit. nec ĩ cor hoĩs ascendit quod tͥ pp̃aratũ est. et cui
te p̃parari oportet. Hec gͦ p̃termrto. q̃ in futuro reposita
et̃ tibi. p̃sentia tm̃ loquon. ea loquor q̃ de pͥmitiis sp̃t iã
tenes. sponsi exenia. arras sponsaliticas. benedictiones dul¬

Expanded text:
speculari gloriam sponsi tui; quod te sibi exhibiturus est gloriosam, non speculari gloriam sponsi tui; quod te sibi exhibiturus est gloriosam, non habentem maculam aut rugam, aut aliquid hujusmodi; quod aeternis excepturus amplexibus, ponet laevam sub capite tuo, et dextera illius amplexabitur te. Praetereo locum nominatum, quem virginitatis praerogativa singularem a filiis et filiabus in regno es procul dubio sortitura. Sileo et canticum illud novum, quod virgo cum virginibus singulari nihilominus dulcique modulamine canitura, laetaberis in ipso, et laetificabis civitatem Dei, cantans, et cursitans, et sequens Agnum quocunqne ierit. Illud siquidem nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quod tibi praeparatum est, et cui te praeparari oportet. 3. Haec ergo praetermitto, quae in futuro reposita sunt tibi: praesentia tantum loquor, ea loquor quae de primitiis spiritus jam tenes, sponsi xenia, arrhas sponsalitias, benedictiones dul
Abbreviated transcription (Latin):
spem nõ habent ꝓ rerũ fugatiũ atq fallaciũ uili breuiq
gloriola: tu spei q̃ nõ confundit initere. Tu te inqͣm ei qͣd
breue hoc ac momentaneũ tribulationis tue supͣ modum¬
apatur in sublimi oꝑatur ponderi głe reseruato. Qd̾ si tibi
exꝓbrauerunt filie belial. ille q̃ extento collo. fractis incedũt
gressibus. composite et curtũornate ut sinulitudo templi:
responde. Regnũ meũ nõ est de hoc mũdo. Responde Tempꝰ
neũ nondũ aduenit: tempus autẽ dr̃m semꝑ est paratum.
Responde. Gloria mea abscondita est cũ xp̃o in deo. Cum
autẽ xp̃ apparuerit uita mea: tũt et ego apparebo cum
ip̃o in gloria. Qaͣqͣm et si gloriari oportet: potes tu quoq
ingenue. potes secure. tm̃ in dño. Omito sane cororiã quã
tibi dñs p̃parauit in eternũ. Sileo reꝓmissiones q̃ te ĩ poste¬
rũ menient. ꝙ felie sponsa admittenda es. reuelata facile

Expanded text:
spem non habent, pro rerum fugacium atque fallacinm vili brevique spem non habent, pro rerum fugacium atque fallacinm vili brevique gloriola: tu spei, quae non confundit, innitere. Tu te, inquam, ei quod breve hoc ac momentaneum tribulationis tuae supra modum in sublime operatur, ponderi gloriae reservato. Quod si tibi exprobraverint filiae Belial, illae quae extento collo, fractis incedunt gressibus, compositae et circumornatae ut similitudo templi; responde: Regnum meum non est de hoc mundo; responde: Tempus meum nondum advenit, tempus autem vestrum semper est paratum: responde: Gloria mea abscondita est cum Christo in Deo; cum autem Christus apparuerit vita mea, tunc et ego apparebo cum ipso in gloria . Quanquam et si gloriari oportet, potes tu quoque ingenue, potes secure, tantum in Domino. Omitto sane coronam, quam tibi Dominus praeparavit in aeternum. Sileo repromissiones, quae te in posterum manent: quod felix sponsa admittenda es revelata facie
Abbreviated transcription (Latin):
paucoꝵ. Pancoꝵ inqͣm paucoꝵ: p̃sertim nobiliũ. Deniq
nõ multos nobiles: s ignobilia mũdi elegit deus. ꝓinde
bñdicta tu ĩ nobilibus. q̃ ꝓ glora certantibus ceteris. de
contemptu glorie głosius sublimaris. et sublimiꝰ głaris. In¬
sigiuor plane atq illustrior ꝙ de paucis facta es: ꝙͣ ꝙ orta
de magnis. Illud namq dei munere tuũ est: hoc tuoꝵ. por¬
ro quod tuũ est: tanto carius. qͣnto rarius. Nam si uirta
gili et nobili: Deniq mulierẽ fortẽ quis inueniet: Mul¬
tomagis quis fortẽ et nobilem: Minime quidem deus est
acceptor ꝑsonarũ: nescio tñ quo pacto uirtus ĩ nobili plus
placet. qͣm forte qr plus claret: Siquidem ignobilis ꝯ ca¬
ret gloria. nõ facile liquet utrũ qr nolit. an qr nõ possit ha¬
bere. Laudo factã de netessitate uirtutẽ: s plus illã quã eli¬
git libertas. nõ indicit necessitas. Certent gͦ cetere que

Expanded text:
paucorum. Paucorum, inquam, paucorum, praesertim nobilium. Denique paucorum. Paucorum, inquam, paucorum, praesertim nobilium. Denique non multos nobiles, sed ignobilia mundi elegit Deus . Proinde benedicta tu in nobilibus, quae, pro gloria certantibus caeteris, de contemptu gloriae gloriosius sublimaris, et sublimius gloriaris; insignior plane atque illustrior, quod de paucis facta es, quam quod orta de magnis. Illud namque Dei munere tuum est, hoc tuorum. Porro quod tuum est, tanto charius est, quanto rarius. Nam si in virgili et nobili? Denique mulierem fortem quis inveniet? . Multo magis quis fortem et nobilem? Minime quidem Deus est acceptor personarum: nescio tamen quo pacto virtus in nobili plus placet. An forte quia plus claret? siquidem ignobilis, cum caret gloria, non facile liquet utrum quia nolit, an quia non possit habere. Laudo factam de necessitate virtutem; sed plus illam quam eligit libertas, non indicit necessitas. 2. Certent ergo caeterae, quae
Abbreviated transcription (Latin):
sophye uirgini u̾ginitatis seruare titulũ. app̃hen¬
dere fructũ. Eallax gła et uana ẽ pulcritudo: mulier
timens deũ ip̃a laudabitur. Condelector filia głe uirtutis
tue: qr fallacẽ mũdi głam respuisse narraris. Ipsa qͥppe
digne respuitur. s qr multi aliter sapientes. in eiꝰ esti¬
matione desipiũt: tu iure laudaris qr nõ falleris. Nos fe¬
ni est: uapor est ad modicũ parens. Ip̃e eius qualiscũq
status. nõne plus anxietatis ꝙͣ iocunditatis habet: Dñ
uendicas. dñ defendis. dũ iniudes. dñ suspicaris. dũ semꝑ
ambis q̃ nõ habes. et nõnullis adeptis. acqͥrendi nõ te¬
pescit ardor :ͥ q̃ requies in gła tua: Si qua tñ est. p̃terit
iocunditas nõ reditura: et manet anxietas nõ rebitura.
Ceterũ uideas qͣmplimos nõ apphendere: contempnere
ꝓpaucos. Cur hoc: ꝓofecto qr necessitas multoꝵ ẽ: uirtꝰ

Expanded text:
SOPHIAE virgini, virginitatis servare titulum, apprehenSOPHIAE virgini, virginitatis servare titulum, apprehendere fructum. 1. Fallax gratia, et vana est pulchritudo: mulier timens Deum, ipsa laudabitur . Condelector, filia, gloriae virtutis tuae, qua fallacem mundi gloriam respuisse narraris. Ipsa quippe digne respuitur; sed quia multi 121 aliter sapientes in ejus aestimatione desipiunt, tu jure laudaris, quia non falleris. Flos feni est, vapor est ad modicum parens. Ipse ejus qualiscunque status, nonne plus anxietatis, quam jucunditatis habet? Dum vindicas, dum defendis, dum invides, dum suspicaris, dum semper ambis quae non habes, et, nonnullis adeptis, acquirendi non tepescit ardor, quae requies in gloria tua? Si qua tamen est, praeterit jucunditas non reditura, et manet anxietas non relictura. Caeterum videas eam quamplurimos non apprehendere, contemnere perpaucos. Cur hoc? Profecto quia necessitas multorum est, virtus
Abbreviated transcription (Latin):
nuit consolari aĩa meaͥ ⁊ cũ ih̾emia. diẽ hoĩs nõ con¬
cupiui dũe tu scis: Quid enĩ Funes ceciderũt mͥ ĩ
p̃claris. celestisq h̾editas p̃clara est mͥ:ͥ et terrena
adulatur ꝓmissio. blanditur consolatio carius: Gusta:¬
to spũ: necesse est desiꝑe carnẽ. Affectanti celestia.
terrena nõ sapiunt : eternis inhianti. fastidio st̃ tͣn¬
sitoria. Desiuite gͥ parentes niei. desinite ⁊ uos feit¬
frustͣ plorando afflig̾e̾. et me gratis inuocando inquietare:
gatis. Si autẽ dimttitis: clarãuallem ĩ ꝑpetuũ nõ dimitã
Hec requies mea in scłm scłi: hic habitabo qm̃ elegi eã
Ibi ꝓ meis atq uris pct̃is iugiter orabo: ibi p̃cibus assi¬
dius quod ⁊ uos cupitis impetrabo si pot̾o: ut qui eius
amore hoc modico temꝑe abinuicẽ seꝑamiui: in alio se¬
culo simul felici ⁊ useꝑabili societatẽ in eius amore

Expanded text:
nuit consolari anima mea ; et cum Jeremia, Diem hominis non connuit consolari anima mea ; et cum Jeremia, Diem hominis non concupivi, Domine tu scis? Quid enim? funes ceciderunt mihi in praeclaris, et coelestis haereditas praeclara est mihi ; et terrena adulatur promissio, blanditur consolatio carnis! Gustato spiritu, necesse est desipere carnem; affectanti coelestia, terrena non sapiunt; aeternis inhianti, fastidio sunt transitoria. Desinite igitur, parentes mei, desinite et vos frustra plorando affligere, et me gratis revocando inquietare: gatis. Si autem dimittitis, Claram-Vallem in perpetuum non dimittam. Haec requies mea in saeculum saeculi, hic habitabo, quoniam elegi eam. Ibi pro meis atque vestris peccatis jugiter orabo; ibi precibus assiduis quod et vos cupitis impetrabo, si potero, ut, qui ejus amore hoc modico tempore ab invicem separamur, in alio saeculo simul felici et inseparabili societate, in ejus amore
Abbreviated transcription (Latin):
Que inqͣm consolatio dampnatis: socios hab̾e sue dãp¬
nationis: Quod ue remediũ morientibus. alios uide
morientes: Non hoc mͥ ꝑsuadet diues ille qui ĩ tor¬
mentis desꝑatus de sui liberatione. rogabat nũtia¬
ri frĩbus snis ne ⁊ ip̃i uenirent in locũ eundẽ tormẽ¬
toꝵ: timens ꝓculdubio ex suoꝵ truciatu augeri suũ
Quid gͦ: Ibo et consolabor lugentẽ matrẽ meam.
mei ad tompus uisitatione. ͥ ut in et̾nũ lugeã ⁊ me
⁊ ip̃am sine cõsolatione: Ibo inqͣm et satisfaciam pa¬
tri meo irascenti ꝓ mei ad tempus absentia. cõsolan¬
dus ⁊ ip̃e ad tempus de eius p̃sentiaͥ ut postmodum
et quisq ꝓ se. ⁊ uterq ꝓ alterutro incõsolabili desole¬
mur tristicia: An potius exemplo apłi. nõ acquiescẽs
carni ⁊ sangumi. uocẽ audiã dni iubentis. dimitte mor¬
tuos sepelire mortuos suos: et tantabo cũ dauid. re¬

Expanded text:
quae, inquam, consolatio damnatis, socios habere suae damquae, inquam, consolatio damnatis, socios habere suae damnationis? quodve remedium morientibus, alios videre morientes? Non hoc mihi persuadet dives ille qui, in tormentis desperatus de sui liberatione, rogabat nuntiari fratribus suis ne et ipsi venirent in locum eumdem tormentorum , timens procul dubio ex suorum cruciatu augeri suum. 3. Quid ergo? ibo et consolabor lugentem matrem meam mei ad tempus visitatione, ut in aeternum lugeam et me et ipsam sine consolatione? Ibo, inquam, et satisfaciam patri meo irascenti pro mei ad tempus absentia, consolandus et ipse ad tempus de ejus praesentia, ut postmodum et quisque pro se, et uterque pro alterutro inconsolabili desoletur tristitia? An potius exemplo Apostoli non acquiescens carni et sanguini 120, vocem audiam Domini jubentis: Dimitte mortuos sepelire mortuos suos ; et cantabo cum David: Re
Abbreviated transcription (Latin):
uiuꝰ relictus sũ. s miserante samaritano iam aliqͣntu¬
lum cõualui. reuocare conant᷑: et militẽ xp̃i ꝓpe iam
rapto celo triũphantẽ quod nõ in me glorior s ĩ eo qͥ
uicit nũdũ. ab ip̃o iam intrditu głe. tanꝙͣ canẽ ad
uomitũ. tanꝙͣ suem ad lutũ. ad scłm redut᷑e moliunt᷑.
Mira abusis. Pomus ardet ignis iustat a tergo. et
fugienti ꝓhibetur egredi. euadenti suadet᷑ regredi. ⁊
hoc ab his qui in ĩcendio positi st̃: et obstinatissima
dementia. ac dementissima obstinatione fug̾e̾ ꝑiculũ
nolunt: Prohfuror. Si uos contempnitis mortem
ur̃am: cur eciam appetitis meã: Si inqͣm negligi¬
tis salutẽ ur̃am:  quid etiã iunat ꝑsequi meam :
Quare uos nõ potins seqͥmini me fugientẽͥ ut
nõ ardeatis: An hoc est ur̃i truciatus leuamen. si
me eciã ꝑimatis: et hoc solũ tumetis ne soli pea¬
tis: Ardens ardentibus. quod solatiũ p̃stare põterit:

Expanded text:
vivus relictus sum, sed miserante Samaritano jam aliquantuvivus relictus sum, sed miserante Samaritano jam aliquantulum convalui, revocare conantur: et militem Christi prope jam rapto coelo triumphantem quod non in me glorior, sed in eo qui vicit mundum ab ipso jam introitu gloriae, tanquam canem ad vomitum, tanquam suem ad lutum, ad saeculum reducere moliuntur! Mira abusio! domus ardet, ignis instat a tergo, et fugienti prohibetur egredi, evadenti suadetur regredi! et hoc ab his qui in incendio positi sunt, et obstinatissima dementia ac dementissima obstinatione fugere periculum nolunt. Proh furor! si vos contemnitis mortem vestram, cur etiam appetitis meam? Si, inquam, negligitis salutem vestram, quid juvat etiam persequi meam? Quare vos non potius sequimini me fugientem, ut non ardeatis? An hoc est vestri cruciatus levamen, si me etiam perimatis: et hoc solum timetis, ne soli pereatis? Ardens ardentibus quod solatium praestare poterit?
Abbreviated transcription (Latin):
satagentem inquietatis. et ab eius seruitio cui sen¬
uire regnare est. retrah̾e attemptatis: Nere nunc
stes. Si diligeretis me gand̾etis utiq qr uado ad meum
atq ur̃m. imimo uiuuersoꝵ patrem. silioqͥn quid mͥ ⁊
uobis: Quid a uobis habeo nͥ pctm̃ ⁊ miseriã: Hoc
solũ quod gesto corruptibile corpus: de ur̃o me habere
fateor et agnosco. Non sufficit uobis ꝙ me ĩ hanc scłi
nͥ etiã inudendo mͥ nuscd̾iam quã cõsetutus sum. ab eo
qui nõ uult mortẽ pct̃oris. filiũ insuꝑ gehenne faciatis:
O durũ patrẽ. o seuã matrẽ. o crudeles parentes ⁊ im¬
pios inmo nõ parentes s ꝑemptores. quoꝵ dolor salꝰ
pignoris quoꝵ consolatio mors filii est: qui me malũt
pure cũ eis. ꝙͣ regnare sine eis. Qui me rursũ ad nau¬
fragiũ unde tandem nudus euasi. rursus ad ignẽ unde
uix semiustus exim. rursus ad latrones a quibus semi¬

Expanded text:
satagentem inquietatis, et ab ejus servitio, cui sersatagentem inquietatis, et ab ejus servitio, cui servire regnare est, retrahere attentatis? Vere nunc stes. Si diligeretis me, gauderetis utique quia vado ad meum atque vestrum, imo universorum Patrem. Alioquin quid mihi et vobis? quid a vobis habeo, nisi peccatum et miseriam? Hoc solum, quod gesto, corruptibile corpus de vestro me habere fateor et agnosco. Non sufficit vobis quod me in hanc saeculi nisi etiam invidendo mihi misericordiam, quam consecutus sum ab eo qui non vult mortem peccatoris, filium insuper gehennae faciatis? 2. O durum patrem! o saevam matrem! o parentes crudeles et impios; imo non parentes, sed peremptores: quorum dolor, salus pignoris; quorum consolatio, mors filii est!. qui me malunt perire cum eis, quam regnare sine eis! qui me rursus ad naufragium, unde tandem nudus evasi; rursus ad ignem, unde vix semiustus exivi; rursus ad latrones, a quibus semi
Abbreviated transcription (Latin):
tatem: ꝙ nimirũ tenerũ nostis ac delicatũ. Ceterũm
de huiusmodi timore dicitur. Ibi trepidauerũt timore
ubi nõ fuit timor. Confidite consolamini. ego ero
illi in patrẽ. et ip̃e erit mͥ in filiũ : quousq de mani¬
bus meis excipiat eũ pater miscdiaꝵ. et deus totius
consolationis. Nolite gͦ lugere et nolite flere: qr gau¬
fridus uester festinat ad gaudiũ nõ ad luctũ. Ego ero
illi pater: ego maten. ego fr̃ ⁊ soron. Ego faciam ei pra¬
ua in directa: et asꝑa in uias planas. Ego ei oĩa sic
temꝑabo ⁊ sic dispensabo: ut et sp̃c ꝓficiat. ⁊ corpus
nõ deficiat. Deniq seruiat dño in leticia ⁊ exultatio¬
Ola causa qua liceat nõ obedire parentibus:
deus est. Ip̃e enĩ dicit. Qui amat patrẽ aut matrem
plusꝙͣ me: nõ est me dignus. Si me uere ut boni. ut
pii parentes diligitis: si uerã si fidelem erga filium
pietatẽ habetis: quid me patri oĩum deo placere

Expanded text:
tatem, quod nimirum tenerum nostis esse ac delicatum. Caeterum tatem, quod nimirum tenerum nostis esse ac delicatum. Caeterum de hujusmodi timore dicitur: Ibi trepidaverunt timore, ubi non fuit timor . Confidite, consolamini: ego ero illi in patrem, et ipse erit mihi in filium, quousque de meis manibus excipiat eum Pater misericordiarum et Deus totius consolationis. Nolite ergo lugere, et nolite flere; quia Gaufridus vester festinat ad gaudium, non ad luctum. Ego ero illi pater, ego mater, ego frater et soror. Ego faciam ei prava in directa, et aspera in vias planas: ego ei omnia sic temperabo et sic dispensabo, ut et spiritus proficiat, et corpus non deficiat. Denique serviet Domino in laetitia et exsultatioola causa, qua non liceat obedire parentibus, Deus est. Ipse enim dicit: Qui amat patrem aut matrem plus quam me, non est me dignus. Si me vere ut boni, ut pii parentes diligitis; si veram, si fidelem erga filium pietatem habetis: quid me Patri omnium Deo placere
Abbreviated transcription (Latin):
expto. crede amanti: cui ex altero nõ falli. ex altero
nõn fallere messe cognoscis. E .b. ad parentes gau
facit et suũ quid uos ꝑditis: aut ip̃e quid ꝑ¬
dit: Fit de diuite ditior. de nobili generosior. clari¬
or de illustri: et quod his omĩbus maius est. sanctus
de pitõre. Oportet autẽ eũ p̃parari regno quod sͥ pa¬
ratũ est ab origine mũdi. atq huiꝰ rei gr̃a modicum
tempus quod uiuere habet manere nobiscũ donec ab¬
rasa spurticia huiꝰ uite scłaris. ac terreno deterso
puluere. celesti mansiomi fiat idoncus. Si diligitis eum:
gaudebitis utiq qr uadit ad patrẽ. et talem patrem
Ipse quidẽ uadit ad deũ. s uos nõ ꝑditis eũ qͥnpotius
multos ꝑ eũ acquiritis uobis filios. Quotqͦt sumꝰ in
claraualle uł de claraualle: ip̃m in frẽm. nos ĩ parentes
suscipimus. At fortassis metͥuitis corꝑi eius uite asꝑi¬

Expanded text:
experto, crede amanti: cui ex altero non falli,, ex altero experto, crede amanti: cui ex altero non falli,, ex altero non fallere inesse cognoscis. EPISTOLA CIX. AD facit et suum, quid vos perditis, aut ipse quid perdit? Fit de divite ditior, de nobili generosior, clarior de illustri; et, quod his omnibus majus est, sanctus de peccatore. Oportet autem eum praeparari regno quod sibi paratum est ab origine mundi, atque hujus rei gratia modicum tempus, quod vivere habet, manere nobiscum, donec abrasa spurcitia vitae saecularis, ac terreno deterso pulvere, coelesti mansioni fiat idoneus. Si diligitis eum, gaudebitis utique quia vadit ad Patrem, et talem Patrem. Ipse quidem vadit ad Deum, sed vos non perditis eum; quin potius multos per eum acquiritis vobis filios. Quotquot sumus in Clara-Valle vel de Clara-Valle ipsum in fratrem, vos in parentes suscipimus. 2. At fortassis metuitis corpori ejus vitae asperi
Abbreviated transcription (Latin):
berũ habuit contristare spm. contempnere gr̃am. nec
mancipare effectui suggestũ dei: ut posset dic̾e. gr̃a dei
ĩ me uacua nõ fuit. Tu si sapis. illius insipientia ꝓde¬
rit tibi et lauabis manꝰ tuas ĩ sanguine pct̃oris:ͭ et
curabis cito absoluere te a laqueo ꝑditionis: me a ti¬
more horribili. Ego em̃ haut secus feror fateor auer¬
sionẽ tuã ꝙͣ eiuscerationẽ meã: qm̃ karissimꝰ factus
es mͥ: et paterno te amplector affectu. Eaꝓpter ad om¬
nẽ recordationẽ tui aĩam meã transuerb̾at gladius
iste timoris: tanto acerbiuis. quanto mmnꝰ tuentem
cõsidero. Scio nempe ubi de talibus legerim. Cũ dixerĩt
pax et securitasͥ tũt subitaneus eis suꝑueniet inte¬
ritus: tanꝙͣ in ut̾o habenti. et nõ effugient. Multa
autẽ p̃sentio immin̾e tibi pauenda tardanti resipist̾e
tanꝙͣ multa exꝑtus: q̃ si o cognouisses et tu. Crede g

Expanded text:
berum habuit constristare spiritum, contemnere gratiam, nec berum habuit constristare spiritum, contemnere gratiam, nec mancipare effectui suggestum Dei, ut posset dicere: Gratia Dei in me vacua non fuit . 4. Tu si sapis, illius insipientia proderit tibi, et lavabis manus tuas in sanguine peccatoris, et curabis cito absolvere te a laqueo perditionis, me a timore horribili. Ego enim haud secus fero, fateor, aversionem tuam, quam eviscerationem meam: quoniam charissimus factus es mihi, et paterno te amplector affectu. Ea propter ad omnem recordationem tui, animam meam transverberat gladius iste timoris, tanto acerbius, quanto te minus timentem considero. Scio nempe, ubi de talibus legerim: Cum dixerint, pax et securitas, tunc subitaneus eis superveniet interitus, tanquam in utero habenti, et non effugient . Multa autem praesentio imminere tibi pavenda tardanti resipiscere, tanquam multa expertus, quae o si cognovisses et tu! Crede ergo
Abbreviated transcription (Latin):
pit induciari. ⁊ ita paulatim refrigeste̾: donec subi¬
ta ⁊ horrenda morte p̃reptus. factꝰ de medio ẽ scl̃aris
et p̃uaricator ͥ et duplo filius gehenne. quod ab oo
si fieri potest aũtat miserator ⁊ misericors dñs.
Extat epła quã ad eũ frustͣ scripsi. nͥ ꝙ meã ip̃ius
aĩam liberaui. demũcians quod ĩ me fuit. q̃ oportuit
fieri cito. Beatus foret. si me audisset. Dissimulauit.
mũdus ego sum a sanguine eius. Uerũ id nõ sufficit
mͥ. qr et si sum in facto isto securus de me: illa ta¬
men q̃ nõ querit que sua st̃ caritas urget me lug̾e
illũ qui seturus nõ exiit : qm̃ male securus iuxit.
G iudicioꝵ dei abyssus multa o terribilis in con¬
uit denuo ablaturus: ut esset supͣ modũ pettans
piłon: et gr̃a subiutrauit ut habũdaret delictum.
Quod tamen nõ fuit culpa dantis: s addentis p̃uari¬
cationẽ. Sui mmirũ arbitrii erat. quo male liber li¬

Expanded text:
pit induciari, et ita paulatim refrigescere, donec subipit induciari, et ita paulatim refrigescere, donec subita et horrenda morte praereptus factus de medio est saecularis et praevaricator, et duplo filius gehennae quod ab eo, si fieri potest, avertat misericors et miserator Dominus!. Exstat epistola, quam ad eum frustra scripsi : nisi quod meam ipsius animam liberavi, denuntians, quod in me fuit, quae oportuit fieri cito. Beatus foret, si me audisset. Dissimulavit: mundus ego sum a sanguine ejus. Verum id non sufficit mihi; quia etsi sim in facto isto securus de me, illa tamen, quae non quaerit quae sua sunt, charitas urget me lugere illum qui securus non exiit, quoniam male securus vixit. O judiciorum Dei abyssus multa! o terribilis 117 in con quem erat denuo ablaturus, ut esset supra modum peccans peccatum; et gratia subintravit, ut abundaret delictum: quod tamen non fuit culpa dantis, sed addentis praevaricationem. Sui nimirum arbitrii erat, quo male liber li
Abbreviated transcription (Latin):
contemptores dei munere assequũtur. Nec enĩ hanc
lectio docet s unctio  nõ littera s sp̃t: nõ eruditio
s ex̾citano in mandatis dñt dei. Seminate inquit
uobis ad iusticiã.ͥ metite spem uite: illuminate uo¬
Nondũ tibi ad iusticiã seminasti: nondũ spei mani¬
pulos messiusti: et uerã te p̃sumis sectari scientiam:
Nisi forte ꝓ uera supponitur illa q̃ inflat. ⁊ stultius
erras. appendens argentũ tuũ nõ in panibus: et labo¬
res tuos nõ in saturitate. Obsetro redi ad cor. ⁊ ad¬
iniuriam dei. nõ esse annũ placabilẽ dño. s discordie
seminariũ. ire fomitem. nutrimentũ apostasie. qui sp̃m
extinguat. gr̃am intercludat. teporem afferat illum
uno spũ ambulare. sicut ⁊ uno tenseri noĩe cũ altero
illo thoma. olim scilic p̃posito de beuerla. qui ꝯ se similit̾
nr̃o ⁊ ordim ⁊ nr̃e domui toto desiderio deuonisset: ce¬

Expanded text:
contemptores, Dei munere assequuntur. Nec enim hanc contemptores, Dei munere assequuntur. Nec enim hanc lectio docet, sed unctio; non littera, sed spiritus; non eruditio, sed exercitatio in mandatis Domini. Seminate, inquit, vobis justitiam, metite spem vitae, illuminate vonondum tibi ad justitiam seminasti, nondum spei manipulos messuisti; et veram te praesumis sectari scientiam! nisi forte pro vera supponitur illa quae inflat. Et stultius erras appendens argentum tuum non in panibus, et labores tuos non in saturitate. Obsecro, redi ad cor, et adinjuriam Dei, non esse annum placabilem Domino, sed discordiae seminarium, ira fomitem, nutrimentum apostasiae, qui spiritum exstinguat, gratiam intercludat, teporem afferat illum uno spiritu ambulare, sicut et uno censeri nomine, cum altero illo Thoma, olim scilicet praeposito de Beverla, qui cum se similiter nostro Ordini et nostrae domui toto desiderio devovisset, coe
Abbreviated transcription (Latin):
rã deo est impudentia impunita relinquitur: Quid q̃so
rationis habet u̾ecundari ad diem hoĩs: et uultũ dei
nõ uereri: Nam uultus dñi suꝑ facientes mala. Tu
gͦ plus times obꝓbria ꝙͣ tormenta: et qui trepidas
ad linguã carns. cõtempnus gladiũ qui deuorat carnes:
Hectine est illa morũ pulcherruna compositio. qua in¬
formari te scribis sciencie huiꝰ apphensione. A studio ⁊
amore sic ferues ut nõ uerearis scõ ꝓposito p̃idicium
fac̾e̾: S queso te quod memoriale uirtutis. q̃ laus dis¬
cipline. quis scientie ꝓfectus. uł artis fructus trepida¬
re tumore uhi nõ est tunor et tunorẽ dnũ delinquere
Qͣ salubrius disceres ih̃m ⁊ hunc cencifixũ: quam
utiq scĩam haut facile uͥ qui mudo crucifixus erit
app̃hendit. Falleris fili fallens. si te putas inuenire
apud mũdi magistros: quã soli xp̃i discipuli id ẽ mũdi

Expanded text:
ram Deo est, impudentia impunita relinquitur? Quid quaeso, ram Deo est, impudentia impunita relinquitur? Quid quaeso, rationis habet verecundari ad diem hominis, et vultum Dei non vereri? Nam vultus Domini super facientes mala . Tu ergo plus times opprobria quam tormenta; et qui trepidas ad linguam carnis, contemnis gladium qui devorat carnes? Haeccine est illa morum pulcherrima compositio, qua informari te scribis scientiae hujus apprehensione, cujus studio et amore sic ferves, ut non verearis sancto proposito praejudicium facere? 2. Sed quaeso te, quod memoriale virtutis, quae laus disciplinae, quis scientiae profectus, vel artis fructus, trepidare timore ubi non est timor, et timorem Domini relinquere? Quam salubrius disceres Jesum, et hunc crucifixum! quam utique scientiam haud facile, nisi qui mundo crucifixus est, apprehendit. Falleris, fili, falleris, si te putas invenire apud mundi magistros, quam soli Christi discipuli, id est mundi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filio suo thome. fr̃ bernardus clareuallis uoca¬
tus abbas. in spũ timoris ambulare. Eene facis
agnoscens debitũ tue ꝓmissionis: et dilate reatũ solu¬
tionis nõ diffitens. S uolo te nõ solũ quid. s et cui
ꝓmiseris cogitare. Nam ego nichil m usurpo ex eo
qd̾ me corã et nõ mͥ ꝓmissũ ip̃e metũ recolis. frustͣ
ꝓinde times exꝓbratũ tͥ iri a me. suꝑ frustratoris
dilatione: qui testis accitus sum et nõ dñs uoti. Ui¬
minũ posiusti: quẽ nõ oportuit transgredi. Trans¬
gressus es: quid ad me: Tuo dño stas aut cadis. M
sane decretũ est ꝓ ĩminenti ꝑiculo. nõ ꝓbris. nõ mi¬
nis agere tecũ: s monitis idq quatenꝰ equo admi¬
seris animo. Si me audieris bene: si nõ: ego non
indico quemꝙͣ. est qui q̃rat ⁊ iudicet. Qm enĩ iudicat
nos: dñs est. Et huic tͥ plus timendũ arbitror ac do¬
lendũ: qr nõ homini s deo mentitus es. Et si ego tue
ut uis u̾ecundic parto corã hoĩbusͥ num illa que co¬

Expanded text:
 filio suo THOMAE, frater BERNARDUS Clarae-Vallis vocatus abbas, in spiritu timoris ambulare. 1. Bene facis agnoscens debitum tuae promissionis, et dilatae reatum solutionis non diffitens: sed volo 116 te non solum quid, sed et cui promiseris, cogitare: nam ego mihi nihil usurpo ex eo quod me coram, et non mihi promissum ipse mecum recolis. Frustra proinde times exprobratum tibi iri a me super frustratoria dilatione, qui testis accitus sum, et non dominus voti. Viminum posuisti, quem non oportuit transgredi. Transgressus es, quid ad me? tuo domino stas, aut cadis. Mihi sane decretum est pro imminenti periculo non probris, non minis agere tecum, sed monitis; idque quatenus aequo admiseris animo. Si me audieris, bene; si non, ego non judico quemquam: est qui quaerat et judicet; qui enim judicat nos, Dominus est . Et hinc tibi plus timendum arbitror ac dolendum, quia non homini, sed Deo mentitus es. Etsi ego tuae, ut vis, verecundiae parco coram hominibus, num illa, quae co
Abbreviated transcription (Latin):
est sanctis atq impiis suũ ad se quibusq consiliũ: mag¬
nũ ꝓtuldubio in utrosq chaos firmatũ est. Nam qͦm᷑
iustus longe se facit a consilio ⁊ concilio malignãtiũ:
ita uec resurgunt omnino impii in iuditio. neq pũo¬
res in consilio iustoꝵ. Est quippͥe iustoꝵ consilium plu¬
uia uoluntaria quã segregauit deus h̾editati sue
Est consiliũ uere secretum. descendens ninurũ sicut
pluuia in uellus. Est fons signatus : cui alienꝰ nõ
cõmuuitat. Est sol iusticie: qui timentib dñm tm̃
oritur. Porro ceteros adu̾tens ꝓpha in su siccitate ⁊ ceci¬
tate remanentes. iustoꝵ siquidẽ ynbris ⁊ lucis exꝑtes. in¬
fecundos ac tenobrosos. cõfusos et auersos subsannat et
notat. Hec est inquiens gens q̃ nõ audiuit uocem dei sui
Non nultis o miseri dic̾e̾ cũ daiuid. Audiam quid loquat᷑
ĩ me dñs deus. Utiq foris fusi in u̾anitates ⁊ insamas

Expanded text:
est, sanctis atque impiis suum ad se quibusque consilium, magest, sanctis atque impiis suum ad se quibusque consilium, magnum procul dubio inter utrosque chaos firmatum est. Nam quomodo justus longe se facit a consilio et concilio malignantium, ita nec resurgunt omnino impii in judicio, neque peccatores in consilio justorum. Est quippe justorum consilium, pluvia voluntaria, quam segregavit Deus haereditati suae: est consilium vere secretum, descendens nimirum sicut pluvia in vellus: est fons signatus, cui alienus non communicat: est sol justitiae, qui timentibus Deum tantum oritur. 12. Porro caeteros advertens propheta in sui siccitate et caecitate remanentes, justorum siquidem imbris et lucis expertes infecundos ac tenebrosos, confusos et aversos, subsannat et notat: Haec est, inquiens, gens quae non audivit vocem Dei sui . Non vultis, o miseri, dicere cum David, Audiam quid loquatur in me Dominus Deus : utique foris fusi in vanitates et insanias
Abbreviated transcription (Latin):
noscere sicut et cognitus est. ꝯ iudelicet datur ⁊ ip̃i p̃¬
sentire aliquid de sua ip̃ius futura beatitudine. quẽ admno¬
dũ ab eterno latuit in p̃destinatione plemꝰ appariturũ in
beatificante. de qua tũ iam ꝑcepta sumet ex ꝑte noti¬
cia. int̾im quidẽ głetur in sp̃e. nũdũ tamen in securi¬
tate. Qͣ miserandi qui ad tam iocundũ iustoꝵ consi¬
liũ. nullũ adhuc tenent sue uocatioĩs testimonium.
Dñe quis credidit auditui nr̃o: Outinam saꝑent et
intellig̾ent. Uerũ nͥ crediderint nõ intelligent. S ha¬
betis uos o infelices scl̃i male securi amatores. nr̃m se¬
orsũ a iustis consiliuĩ. Squama squame cõũgit᷑: et nõ ẽ
spiraculum in uobis. Habetis inqͣm ⁊ uos o impii com
cultus dei. ꝓfecto quisquis plus amat mũdũ ꝙͣ deum
impius atq ydolatra esse cõnuncitur: colens ⁊ seruiens
creature potius ꝙͣ creatori. Habentibus autẽ ut dictũ

Expanded text:
noscere, sicut et cognitus est; cum videlicet datur et ipsi prnoscere, sicut et cognitus est; cum videlicet datur et ipsi praesentire aliquid de sua ipsius futura beatitudine, quemadmodum ab aeterno latuit in praedestinante, plenius appariturum in beatificante. De qua tamen jam percepta suimet ex parte notitia, interim quidem glorietur in spe, nondum tamen in securitate. Quam miserandi, qui ad tam jucundum justorum consilium, nullum adhuc tenent suae vocationis testimonium! Domine, quis credidit auditui nostro? O utinam saperent et intelligerent! Verum nisi crediderint, non intelligent. 11. Sed habetis et vos, o infelices saeculi male 115 securi amatores, vestrum seorsum a justis consilium. Squama squamae conjungitur, et non est spiraculum in vobis. Habetis, inquam, et vos, o impii, comcultus Dei, profecto quisquis plus amat mundum quam Deum, impius atque idololatra esse convincitur, colens et serviens creaturae potius quam Creatori. Habentibus autem, ut dictum