comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quibus grauis somnus obrepserit. neclumi¬
nibus clausisuiderequeunt. quando gre¬
gis damna patiuntur. Subtiliter autem
optat animaesuae: ned nõne glegente
infestihostis dep̃datione uastetur. Dor¬
mitarecuitem diciturdis.: quandonos
in eius fide tepessimus . In quoenim non
dormit fides. uigilat xp̃s. Nam sinos
ab eius contemplationediscedimus ipse
quoqueanrã defensione subtrahitur
sicut in illa naui factum est. quando
neglegentib discipulis h̃s dormiebat:
sedubi fideseorum excitata est. Dñs
quo quede somno surrexit. et statim ab eis
pericula marina submouit. Praecatur
ergo ut uigilet semꝑ ad dnm : quatinus
intente supre selumina suipastoris ha
dicti similitudo est. Opttiuitenim ante¬
rius animae sue.: quod hic fidelipopu¬
lo pronuntiatesse saluandum. Isrł enĩ
sicut saepedixim interp̃tatur uir
uidens dm̃. Ergo supraceos quidm̃ ui¬
dent: dñs nondicitur dormitare.

Expanded text:
quibus gravis somnus obrepserit; nec lumiquibus gravis somnus obrepserit; nec luminibus clausis videre queunt, quando gregis damna patiuntur. Subtiliter autem optat animae suae, ne Domino negligente infesti hostis depraedatione vastetur. Dormitare autem dicitur Dominus quando nos in ejus fide tepescimus: in quo enim non dormit fides, vigilat Christus. Nam si nos ab ejus contemplatione discedimus, ipse quoque a nostra defensione subtrahitur, sicut in illa navi factum est, quando negligentibus discipulis Dominus dormiebat ; sed ubi fides eorum excitata est, Dominus quoque de somno surrexit, et statim ab eis pericula marina submovit. Precatur ergo ut vigilet semper ad Dominum, quatenus intenta supra se lumina sui pastoris habdicti similitudo est. Optavit enim anterius animae suae, quod hic fideli populo pronuntiat esse servandum. Israel enim sicut saepe diximus interpretatur vir videns Deum. Ergo supra eos qui Deum vident, Dominus non dicitur dormitare:
Abbreviated transcription (Latin):
est: dicit quifecit caelum etter ram.
tuum. Neque dormitet quicus¬
toditte. Cum superius adnõ
subuenire p̃sidium postulasset. subito
conuersus animȩ succeloquitur. ut insa¬
lutaripeitone constanti robore per¬
seuer&. Pes enimest. parsultima
corporis nr̃i imperiomentis locorum
nos pmutatione transponens. ad cuius
similitudinem cogitationes quoque nras
pedes uocamus ꝑquas inbonas malasque
partesaccedimus. H os ergopedes.
unde etdiabolus lapus est. unde prim
homo corruit adanimam sucm loquens:
optatꝓphetai nepeccato peccatorum
lubricatione uertuntur. et stante
corpore ruinam sustinere uidecitur
incorde. Sed istelapsus elactio est
quaelam ꝓuectus famulo sdĩ frequenter
impellit adculpam. etdum aliquid
uidentur sibiẽẽ. pessimo labuntur
errore. Sequitur. Nequed or mitet
quicus toditte. Hoc abhumana consu¬
etudine trans latitia figura dicitur.
Solent enim custodes fessi furtũpati.

Expanded text:
est, dicit, qui fecit coelum et terram: est, dicit, qui fecit coelum et terram: tuum, neque dormitet qui custodit te. Cum superius a Domino sibi venire praesidium postulasset, subito conversus animae suae loquitur, ut in salutari petitione constanti robore perseveret. Pes enim est pars ultima corporis nostri, imperio mentis locorum nos permutatione transponens. Ad cujus similitudinem cogitationes quoque nostras pedes vocamus, per quas in bonas malasque partes accedimus. Hos ergo pedes, unde et diabolus lapsus est, unde primus homo corruit, ad animam suam loquens optat propheta, ne peccatorum lubricatione vertantur, et stante corpore ruinam sustinere videatur in corde. Sed iste lapsus elatio est, quae jam provectos famulos Dei frequenter impellit ad culpam, et dum aliquid sibi videntur esse, pessimo labuntur errore. Sequitur, neque dormitet qui custodit te. Hoc ab humana consuetudine translatitia figura dicitur. Solent enim custodes fessi furtum pati,
Abbreviated transcription (Latin):
quibus scriptum est. Reuel a oculos meos:
& considerabomirabilia delegetua. &
illuo. Praeceptum dñilucidum in lumi¬
nansoculos. Namsiis toscarnales aduer¬
tas quid potuisset inde ꝓficere. si montes
consitos siluis aut saxis squalentib elegis¬
s& intendere : sed hoc spirittilit̃ inquiras:
omnino proficuum est utoculos cordissui
siue ad scõsuirossiuetd libros diuinos.
si uetid sublimes angeloscredatur eleuasse
quimagnitudine & firmitate suauere
montes sunt: unde &iam competens susti¬
nebatur auxilium: sed neforsittoispem
nram in montibus poneremus:. Predictus
secundus uerus ostendit. unde nobis uera¬
citer uenirepossit auxilium: salutttri
ordine cuncta disponens quatenus sic
neces scerium beneficium et salutarep̃sidiũ
inconuulsa felicittis. sicut dicitapłs. Neo:
quȩ plantat est aliquid nequequirigat
sed qui incrementum datds̃. et neputares
alterum dnm. qm̃ hoc aequi uocum nom̃

Expanded text:
quibus scriptum est: Revela oculos meos, quibus scriptum est: Revela oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua ; et illud, Praeceptum Domini lucidum, illuminans oculos . Nam si istos carnales advertas, quid potuisset inde proficere, si montes consitos silvis aut saxis squalentibus elegisset intendere? Sed hoc si spiritualiter inquiras, omnino proficuum est; ut oculos cordis sui, sive ad sanctos viros, sive ad libros divinos, sive ad sublimes angelos credatur elevasse, qui magnitudine et firmitate sua vere montes sunt, unde etiam competens sustinebatur auxilium. Sed ne forsitan spem nostram in montibus poneremus praedictis, secundus versus ostendit unde nobis veraciter venire possit auxilium: salutari ordine cuncta disponens, quatenus sic necessarium beneficium et salutare praesidium, inconvulsa felicitas, sicut dicit Apostolus: Neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat; sed qui incrementum dat, Deus . Et ne putares alterum Dominum, quoniam hoc aequivocum nomen
Abbreviated transcription (Latin):
tes. undeueniet auxilium
mihi. Auxilium meum ad nõ.
qui pecit caelum et terram.
Hinccatagoricus syllogismus fotu
quod ammore auis excluditur. ita
adiutorium meum adõqui fecitcaelũ
& terram : Omnis cuius adiutorium
ad nõ est quifecit caelumet terrã. a uero
dõ est ad iutorium eius: Ad iutoriũ
igiturmeum. a uerodõ est adiutoriũ:
Nunc uerba psalmitractemus. Quamuis
insacundo gradu iampositus. festinansttoñ
altiorti conscendere oculos suos propheca
seleuas sedicit ad montes. ut ostender &
tantoplus desiderarip̃mia dnĩ quanta pro¬
bantur largitate concedi. sicut incentesimo
ociti uodecimopsalmo inter aliadictum est.
Concupiuit anima mea desiderare. iustifica¬
tionestuas in omni tempore. &in octogesi¬
motertio psalmopositum est. Concupiscit
& deficit anima mec inatriadnĩ. Nam
cum dicit leuaui. ostendit sead contempla¬
tionem aliquam fuisse prouectum. Leua¬
re enimest aliquid ad altioratrans ferre :
oculosmeos. uti que cordis aspectum. de

Expanded text:
ed., veniat  auxilium mihi. Vers. 2. Auxilium meum a Domino, qui fecit coelum et terram. Hinc categoricus syllogismus fotu quodam more avis excluditur ita: Adjutorium meum a Domino, qui fecit coelum et terram. Omnis cujus adjutorium a Domino est, qui fecit coelum et terram, a vero Deo est adjutorium ejus. Adjutorium igitur meum a vero Deo est adjutorium. Nunc verba psalmi tractemus. Quamvis esset in secundo gradu jam positus, festinans tamen altiora conscendere, oculos suos propheta se levasse dicit ad montes, ut ostenderet tanto plus desiderari praemia Domini, quanta probantur largitate concedi, sicut in centesimo decimo octavo psalmo inter alia dictum est: Concupivit anima mea desiderare justificationes tuas in omni tempore . Et in octogesimo tertio psalmo positum est: Concupiscit et deficit anima mea in atria Domini . Nam cum dicit, Levavi, ostendit se ad contemplationem aliquam fuisse provectum. Levare enim est aliquid ad altiora transferre. Oculos meos, utique cordis aspectum; de
Abbreviated transcription (Latin):
manet in cisuera in rep̃hensibilis que
confessio. sicut in euangelio ait.
Qui ꝑ seuerauerit usquein finem hic
saluus erit. Ipseergo tuetur introitum.
Ipsecustodit & exitum. Et ut uerapro¬
fitecntur martrres : & utnulla poe¬
narum nimietate uincantur: sed isti
consummationi : uide quid addidit
Exhocnunc &usque in saeculum. qm̃
quicum que perse uerauerit. aeterna.
beneficia possidebit. Nec potest illic
esse terminus ubieritsine finegtudendũ¬
CON CLUSIO

Expanded text:
ra irreprehensibilisque confessio, sicut ait in Evangelio: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . Ipse ergo tuetur introitum, ipse custodit et exitum, ut et vera profiteantur martyres, et ut nulla poenarum nimietate vincantur. Sed isti consummationi vide quid addidit: ex hoc nunc et usque in saeculum: quoniam quicunque perseveraverit, aeterna beneficia possidebit; nec potest illic esse terminus, ubi erit sine fine gaudenduConclusio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑest ut depsclmis gradatim ascenden¬
tibus dicere debetimus. Primoenim in
tribulatione positus prophectad exem¬
plum publicani illius qui don sopectore
oculos eleucirenon audebat ad caelũ.
liberari sep&it alabiis iniquis et lingua
dolosa Nunc autem respirans ad se¬
cundumgrtidum. prouectus oculos leuauit᷑
ad montes. ad intercessores utique scõs
quorum suffragio munera suꝑnamere¬
retur . Nocenim ex ꝑsona sua loquit᷑
propheta. Quitamen. et ipsemons ercit
et patri archamirabilis. Sedideo ꝑistos
gradus competenter a scendisse seretulit:
ut nobis ignortoitibus caelestium uirtutũ
generti distincta narntione monstraret:¬
DIUISIO PSAL MI
Propheta sicut diximus adcceles¬
tem hieru sadem diuina largien¬
tea conscendens. Primomembro ad
scõrum merit eleuas sedicit oculos suos
ut eorum p̃cibus auxilia postulata me¬
reretur: Nemens ipsius hostili inpug¬
natione subcumberet: secundo ordine
indubitanter sibi promittit. quod se

Expanded text:
erest ut de psalmis gradatim ascendenerest ut de psalmis gradatim ascendentibus dicere debeamus. Primo enim in tribulatione positus propheta, ad exemplum publicani illius qui tunso pectore oculos elevare non audebat ad coelum, liberare se petit a labiis iniquis et a lingua dolosa. Nunc autem respirans ad secundum gradum provectus, oculos levavit ad montes, ad intequorum suffragio munera mereretur. Hoc enim ex persona sua loquitur propheta, qui tamen et ipse mons erat, et patriarcha mirabilis; sed ideo per istos gradus competenter ascendisse se retulit, ut nobis ignorantibus coelestium virtutum genera distincta narratione monstraretDivisio psalmi. Propheta sicut diximus ad coelestem Jerusalem divina largitate conscendens, primo membro ad sanctorum merita elevasse se dicit oculos suos, ut eorum precibus auxilia postulata mereretur, ne mens ipsius hostili impugnatione succumberet. Secundo ordine indubitanter sibi promittit, quod se
Abbreviated transcription (Latin):
amalis : subiunxit. Cumloquebar
illis inpugnabant megratis. Loquebatur
enimpaccificus nonpsequens Non in iuri¬
ans sed honorcns uerbis uti queblandis¬
simis et suciuis simo poculo comparandis :
Sed illi quiertint obstinatamentedurati.
inpugnabant megratis. quasi inimicum.
quasi hostem qua simlesuadentem.
Inpugnareenim. apugnatrtatum est
quod furiosis reuerti conuenit & supbis.
Inpugnabatur gratis : dum contentiones
fcilsissimas in flammate iniquitate pa¬
teretur. Grati s enim dicimus : quod nul¬
lisculpis p̃cedentibus sustinemus sed sola
innobis nestinda uoluntate crassatur.
Ipsi suntenim a quibus sepetit debere li¬
berari. de quibus ait. alabiis iniquis
et alingua dolosa.
uirtutis a scensum. sed tamenadhuc
gemere quod cumialis secognoscit ha¬
bittre. Qua propteruidetimus quisit
prouectus secundigradus. quia nobis
iam primus dño iuuante monstratus ẽ¬
CAN TICUM GRADUVM
ICUT NIHIL EST NOUIQUOO
deististitulis loquipossimus itci sem¬

Expanded text:
a malis, subjunxit: Cum loquebar a malis, subjunxit: Cum loquebar illis, impugnabant me gratis. Loquebatur enim pacificus, non persequens, non injurians, sed honorans verbis utique blandissimis et suavissimo poculo comparandis. Sed illi qui erant obstinata mente durati, impugnabant gratis quasi inimicum, quasi hostem, quasi male suadentem. Impugnare enim a pugna tractum est, quod furiosis revera convenit et superbis. Impugnabatur gratis, dum contentiones falsissimas inflammata iniquitate pateretur. Gratis enim dicimus, quod nullis culpis praecedentibus sustinemus, sed sola in nobis nefanda voluntate grassatur. Ipsi sunt enim a quibus se petiit debere liberari, de quibus ait: A labiis iniquis et a lingua dolosa. virtutis ascensum, sed tamen adhuc gemere, quod cum malis se cognoscit habitare. Quapropter videamus qui sit provectus secundi gradus, quia nobis jam primus, Domino juvante, monstratus eCanticum graduum. Sicut nihil est novi quod de istis titulis loqui possimus, ita sup
Abbreviated transcription (Latin):
uideretur: Ille enim oditpacem : qui
non amat xp̃m: quia ipsepaxnr̃ti esse
dinoscitur: sicut dicit apłs: Ipseestenĩ
paxnr̃a qui fecitutraq unum: et quale
est audireillumblasphemari. cuihumi¬
li semodebemus oritione prosternere :
epampacipicus cumloquebarillis
impucnabantmegpatis. Qui supe¬
rius dixerat. in colã fuitanim amea
cum his quioder̃ pacem. Neputtretur
iratus aut aliquibus contentionibus
turbolentus. Addidit. Cram pacifi¬
cus. Cumpacis scilic& inimicis cum
aduerscriis suis cumhodio sehabentib
Implens illuo quod dictum estpa postolũ
Si fieriporest quod ex uobis est : cumom¬
nibus hominibus paccem hcibentes
Deinde ipsedñs in euangelio ait. Diligi¬
te in imicosuros bene feccite hisquioder
uos. Quce summauirtus est utique
xp̃iani. intertur bblenta p̃sentis scłi
semꝑ placabilem repperirt: uerum¬
ttimenne ipsaa pax noxiauideretur.
errantib: dum non prohiberentur

Expanded text:
videretur. Ille enim odit pacem qui videretur. Ille enim odit pacem qui non amat Christum, quia ipse pax nostra esse dignoscitur, sicut dicit Apostolus: Ipse est enim pax nostra, qui fecit utraque unum . Et quale est audire illum blasphemari, cui humili semper debemus oratione prosterni? Vers. 7. Eram pacificus; cum loquebar illis, impugnabant me gratis. Qui superius dixerat: Incola fuit anima mea, cum his qui oderunt pacem: ne putaretur iratus aut aliquibus contentionibus turbulentus, addidit, eram pacificus, cum pacis scilicet inimicis, cum adversariis suis, cum odio se habentibus, implens illud quod dictum est per Apostolum: Si fieri potest, quod ex vobis est, cum omnibus hominibus pacem habentes . Deinde ipse Dominus in Evangelio ait: Diligite inimicos vestros, benefacite iis qui oderunt vos . Quae summa virtus est utique Christiani, inter turbulenta praesentis saeculi semper placabilem reperiri. Verumtamen ne ipsa pax noxia videretur errantibus, dum non prohiberentur
Abbreviated transcription (Latin):
qui tenebrosis actibus in uoluti. Illa
magis diligunt undeperire noscuntur.
sed uerbihuius breuiternoscamꝰ originẽ
Cedar esufilius fuit qui gentisuae
nomendedit cuius fines us que admedos
ceni appellantur. quo uocaabulo.:
competenter significat peccatores
interquos seadhuchabitare suspirat.
Necesse est enim ut bonus animus
affligatur quoties malorum ꝑro¬
mixtione concluditur. Hoc autem
benedicit qui inprimogradu consti¬
tutus terram contempsit. eam que
oderunt pacem. Repetitcum dolore
quem superius dixerat incolatum .
ut non solum longus sed &iam grauis
eẽ uideretur. Et neistam peregrina¬
tionem corporistantum fuis seiudica¬
res. adiunxit. Animametiqui a scõꝵ
mens hic patitur in colatum : ubi sub
nulla delectatione habitare cognoscit
Sequitur causadurissima cur iste inco¬
latus a ceruus existeret . ut ipsepatiens
et benignuscumrixantib & heretica
prauita tedistortis in hoc mundo habitare

Expanded text:
qui tenebrosis actibus involuti, illa qui tenebrosis actibus involuti, illa magis diligunt unde perire noscuntur. Sed ut verbi hujus breviter noscamus originem, Cedar Ismael filius fuit, qui genti suae nomen dedit, cujus fines usque ad Medos ceni appellantur. Quo vocabulo competenter significat peccatores, inter quos se adhuc habitare suspirat. Necesse est enim ut bonus animus affligatur, quoties malorum permixtione concluditur. Hoc autem bene dicit, qui in primo gradu constitutus terram contempsit, eamque  his qui oderunt pacem. Repetit cum dolore quem superius dixerat incolatum; ut non solum longus, sed etiam gravis esse videretur. Et ne istam peregrinationem corporis tantum fuisse judicares, adjunxit, Anima mea: quia sanctorum mens hic patitur incolatum, ubi sub nulla delectatione habitare cognoscitur. Sequitur causa durissima cur iste incolatus acerbus existeret, ut ipse patiens et benignus cum rixantibus et haeretica pravitate distortis in hoc mundo habitare
Abbreviated transcription (Latin):
nitet haberelonginquam. Heume.
sermodolentis est quod huius mundi
prolixitate fatigetur : qam querelã
diuersossosscõs habuis non dubiumest
sicut ecclesi astesdicit. Ed aud auiom̃s
quimortui sunt supom̃s quiuiuunt
usquenunc. A postolus quoque paulus
exclamat. Cupio dissolui etesse cum
xp̃o. Meritoergo & propheti inhac
parte congemuit. quisimillimo dñi
amore flagrauit. In colatus autem
significait peregrinationem: In colas
enimdicimus qui ad tempus terras
alienas colunt. sed a patria sua longe
seiuncti sunt. Quod de illis merito
dicitur quorum conuersatio semper
incaelis est. sed adhuchic corpore
detinentur: quod autemdixit. pro¬
longatus est. affectumnimium desi
derantis expressit. Cupient siquidem
felicem patriam uidere: Quamuis hic
breuetempus probetur eẽ : longinquũ
est. Sequitur. Habitauicum habitan¬
tibus cedar. Cedar : hebreum nom̃ est
quodnrt̃i lingua interp̃tatur tenebrȩ
Hoc adsa eculihuius ꝑtin& amatores

Expanded text:
nitet habere longinquam. « Heu me, nitet habere longinquam. « Heu me, » sermo dolentis est, quia hujus mundi prolixitate fatigetur, quam querelam diversos sanctos habuisse non dubium est, sicut Ecclesiastes dicit: « Et laudavi omnes qui mortui sunt, super omnes qui vivunt usque nunc . » Apostolus quoque Paulus exclamat: « Cupio dissolvi et esse cum Christo . » Merito ergo et propheta in hac parte congemuit, qui simillimo Domini amore flagravit. Incolatus autem significat peregrinationem. Incolas enim dicimus, qui ad tempus terras alienas colunt, sed a patria sua longe sejuncti sunt. Quod de illis merito dicitur, quorum conversatio semper in coelis est, sed adhuc hic corpore detinentur. Quod autem dixit: « prolonderantis expressit. Cupienti siquidem felicem patriam videre, quamvis hic breve tempus probetur esse, longinquum est. Sequitur, habitavi cum habitantibus Cedar. Cedar Hebraeum nomen est quod nostra lingua interpretatur tenebrae. Hoc ad saeculi hujus pertinet amatores,
Abbreviated transcription (Latin):
illoscognouimus ꝑculisse. Potest autem
& illuo intellegĩ. ut a trbones desolato¬
rios orcitiones accipiamus caritatis
igne succensas quae nosuitdis mundant
atque purificant ut quod in nobis dia¬
bolus construxerat desolatum atque
euersum. diuin obeneficio sentiatur
siuemagis illuo est. quod escuias ait:
Etuolauit ad meunus descraphin. &
in manuh abebat carbonem ignis quem
forcipe acceperatdealtari. et tetigit
osmeum etdixit. Eccetetigihoclabia
tua. &ait. Eccetibstuli iniquitatestuas
et peccatatua circum purgaui. quodnunc
beneficio scc̃e crucis efficitur quando
labia nr̃a dñĩ recordatione signamus.
Nec in merito forsitan signum crucis
desolatorium dicimus esse carbonem
quando fugat peccata credentium
cum tamen ꝑfidis uidecitur extinctũ.
Heum equia in colatus ineus prolonga¬
tus est habittui cum habitantibus
cedar. Uenit ad secundam partem.
ubi damnans saeculiuiti a uitam sepe¬

Expanded text:
illos cognovimus pertulisse. Potest autem illos cognovimus pertulisse. Potest autem et illud intelligi, ut carbones desolatorios, orationes accipiamus charitatis igne succensas, quae nos vitiis ita mundant atque purificant, ut quod in nobis diabolus construxerat, desolatum atque eversum divino beneficio sentiatur. Sive magis illud est quod Isaias ait: volavit ad me unus de seraphim, et in manu habebat carbonem ignis, quem forcipe acceperat de altari, et tetigit os meum, et dixit: Ecce tetigit hoc labia tua, et ait: Ecce abstuli iniquitates tuas, et peccata tua circumpurgavi . Quod nunc beneficio sanctae crucis efficitur, quando labia nostra Domini recordatione signamus. Nec immerito forsitan signum crucis desolatorium dicimus esse carbonem, quando fugat peccata credentium, cum tamen perfidis videatur exstinctum.e, quia incolatus meus prolongatus est, habitavi cum habitantibus Cedar . » Venit ad secundam partem, ubi damnatus vitia, saeculi vitam se poe
Abbreviated transcription (Latin):
erotesis id est in terrogatio : quando
ad exercitationem suam aliquis ꝓponit
sibi quaeipsi respondet. Sacittepoten¬
tis acutae cum carbonibus desola¬
toniis: Ecceilludremedium. quod
anxius quaerebatinuenit : eccebeneficiũ
comp&ens quod elabia in iqua destruat.¬
& linguam dolosam dñiuirtut e confundat:
Sagittepotentis acutȩ. uerbalegis diui¬
nae sunt quibus authereticorum. aut
subdoleblandientium corda. uelutqui¬
busdcm iciculis transforantur. sicut
scriptum est. sagitte paruulorum fecc¬
taesunt placgeeorum. Potentis. qui a
nulli fas est obsistere quemuirtus uolue¬
rit diuina : saluare: Acutae: propter
celerrimum operationis effectũ. qm̃
nullatarditas obicitur ubi illa medi¬
cina prestatur. Carbones autem desola¬
torios : nonnulli peccattores teterri¬
mos atquem alis actibus extinctos intel¬
legere uoluer̃ : quorũ formido & recor¬
datio nr̃auitia de solari noscuntur.
dummetuimus ttlia committere quȩ

Expanded text:
erotesis, id est interrogatio, quando erotesis, id est interrogatio, quando ad exercitationem suam aliquis proponit sibi quae ipse respondet. Vetes  acutae, cum carbonibus desolatoriis. Ecce illud remedium quod anxius quaerebat, invenit; ecce beneficium competens quod et labia iniqua destruat, et linguam dolosam Domini virtute confundat. Sagittae potentis acutae, verba legis divinae sunt, quibus aut haereticorum, aut subdole blandientium corda, velut quibusdam jaculis transforantur, sicut scriptum est: Sagittae parvulorum factae sunt plagae eorum . Potentis, quia nulli fas est obsistere quem virtus voluerit divina salvare. Acutae, propter celerrimum operationis effectum: quoniam nulla tarditas objicitur, ubi illa medicina praestatur. Carbones autem desolatorios nonnulli peccatores teterrimos atque malis actibus exstinctos intelligere voluerunt, quorum formido et recordatio nostra vitia desolare noscuntur; dum metuimus talia committere, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ut non manducetis de hoclignopart dỹsis
At cumilla respondissec. amõfuisso
prohibitum. ait plinguam dolosam.
Manducate &eritis sicut dii. Vides
ergomerito summis uiribus exp&itum :
ut abhissua si onibus prophetti libertiret
unde hum anum genus nouerat fuisse
deceptum. quid decurtibi autquid
adponaturtibi alin quadolos a
ost exclamationem p̃missam et metũ
imminentium periculorum. prophe¬
ti reuertitur ad interrogationem suam.
quod ftccerenimium cogittotessolent.
Nesitit quaerit contratam sticinus im¬
manissimum quod sibi remedium cre¬
deret eẽ prestandum. ut opposito quo¬
dam munimine trans missatelatutus
euaderet. Et cumdu sres supraposue¬
rit a labi is iniquis & alinguadolosa.
hictantum dicit alinguadolosa. quae
resutrumq: complectitur. Linguaenĩ
dolosa. iniqualabia semꝑas sum it
sed nettirdar & auxilium. medicina
sequitur postulata. Quae figura dicit᷑

Expanded text:
ut non manducetis de hoc ligno paradisi ? ut non manducetis de hoc ligno paradisi ? Et cum illa respondisset, a Domino fuisse prohibitum, ait per linguam dolosam: Manducate, et eritis sicut dii. Vides ergo merito summis viribus expetitum, ut ab his suasionibus propheta liberaretur, unde humanum genus noverat fuisse deceptum. Vers. 3. Quid detur tibi, aut quid apponatur tibi ad linguam dolosam? Post exclamationem praemissam et metum imminentium periculorum, propheta revertitur ad interrogationem suam, quod facere nimium cogitantes solent. Haesitat, quaerit contra tam facinus immanissimum, quod sibi remedium crederet esse praestandum, 430 ut opposito quodam munimine, transmissa tela tutus evaderet. Et cum duas res supra posuerit, a labiis iniquis et a lingua dolosa, hic tantum dicit: Ad linguam dolosam, quae res utrumque complectitur. Lingua enim dolosa, et iniqua labia semper assumit. Sed ne tardaret auxilium, medicina sequitur postulata. Quae figura dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
nis iniquit labicipatitur . dumeius pro¬
positum sceleratis oblocutionibus in ride¬
tur. Diciturenimei ab iniquis.
Quid tecrucias ut saeculi honoresfugi¬
as & humanablandimenta derelinꝰ¬
quas : sed ut &istum mundum perdas.
nec ibicd quod desideras aliquando pue¬
nias Sedhaec sunt in labi is constitutii
stillacibus quia nulla uidelic& cordis de¬
liberatione firmata sunt. Postquam ista
minus ueluerint tunc sucsores ad dolo¬
sa seblandimenti conuertunt dicentes
N oliteclaudere. Nolite ieiunio fatiga¬
re. Resita tempus cumista fcccias
quidum seputtintloqui procorpore :
cusas animȩ noscuntur omnimodis in¬
grauare. Ipsi suntergo iniqualabia et
linguadolosẽ quae prima fronte ille patit᷑
quiad d nĩ iussa transfertur. Sed quam¬
uis leuicputet essequaedicta sunt. inde
humanumgenus corruit. inde conditio¬
nem mortis ccepit. Nam cum serpens
uenis seteideum primo illidixit per
labia iniqua. Qua rep̃cepitd s uobis

Expanded text:
nis iniqua labia patitur, dum ejus pronis iniqua labia patitur, dum ejus propositum sceleratis oblocutionibus irridetur. Dicitur enim ei ab iniquis: Quid te crucias, ut saeculi honores fugias, et humana blandimenta derelinquas, ut et istum mundum perdas, nec ibi ad quod desideras aliquando pervenias? Sed haec sunt in labiis constituta fallacibus: quia nulla videlicet cordis deliberatione firmata sunt. Postquam ista minus valuerint, tunc suasores ad dolosa se blandimenta convertunt, dicentes: Noli te claudere, noli te jejunio fatigare, restat tempus cum ista facias; qui dum se putant loqui pro corpore, causas animae noscuntur omnimodis ingravare. Ipsa sunt ergo iniqua labia et lingua dolosa, quae prima fronte ille patitur, qui ad Domini jussa transfertur. Sed quamvis levia putet esse quae dicta sunt, inde humanum genus corruit, inde conditionem mortis accepit. Nam cum serpens venisset ad Evam, primo illi dixit per labia iniqua: Quare praecepit vobis Dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
gradus: in quoprophecto
tribulatione liberari. In itium enim
prouectus est: delicta carnalia relin¬
quere & sicd nõ supplicare. Nam qui
unum gradum conscendit. terram uti¬
que relinquit. & in quodam adhuc
humili locorecipitur. cuieleuatio
prima prestatur. Sediam procul¬
dubio habebitmeritum becta: qui
uel in istogradupotuerit inueniri.
sicut legitur. Becitiquorum remis¬
se sunt iniquitates. Qua propter¬
exciditum sedicit qm̃ intribulatio¬
neclamauerait. Dñ senumnescit
differre : quem conpuncto corde sibi
senserit supplicare. sicut inesccialegit᷑
Adhuc in uocante tedicam ecceadsum.
Et inspice : quam sitpulcherrimus ordo
dictorum. Primum posita est tribula¬
tio. de inde exclamatio. Tertio exciu¬
in illa comualle plorationis quadam̃
iam gridus fidelium eẽ cognoscitur
animarum . liberarise poxit ab impu¬
taitionib asperis etblandimentis calli¬
da sucsione compositis. Nam qui mun¬
dum coeperit uitiorum ab hominatio¬
ne deserere: prima fronte conuersio¬

Expanded text:
gradus; in quo propheta tribulatione liberari. Initium enim provectus est delicta carnalia relinquere, et sic Domino supplicare. Nam qui unum gradum conscendit, terram utique relinquit, et in quodam adhuc humili loco recipitur, cui elevatio prima praestatur. Sed jam proculdubio habebit meritum beati, qui vel in isto gradu potuerit inveniri, sicut legitur: Beati quorum remissae sunt iniquitates . Quapropterexauditum se dicit, quoniam in tribulatione clamaverat. Dominus enim nescit differre, quem compuncto corde sibi senserit supplicare, sicut in Isaia legitur: Adhuc invocante te dicam: Ecce adsum. Et inspice quam sit pulcherrimus ordo dictorum. Primum posita est tribulatio, deinde exclamatio, tertio exauin illa convalle plorationis quae tamen jam gradus fidelium esse cognoscitur animarum liberari se petit ab imputationibus asperis et blandimentis callida suasione compositis. Nam qui mundum coeperit vitiorum abominatione deserere, prima fronte conversio
Abbreviated transcription (Latin):
todit ueritatẽ in scło facit iudi¬
cium in iupiã pacien tib Dat
escam esurien tibus:
laus dominica formar&. nunc eadẽ cõmo¬
randa locis aptissimis aestimamꝰ: ait enim.
qui fecit cȩlũ &t̾rã mare &om̃a quȩ ineiss
quod ab operib eius laude ꝓdisse nondu¬
bium .ẽ. Quid enim gloriosius quidue¬
ro potest . et̃. magnificentius quãcęlũ &
terram fecisse & omnia quae incis sunt:

Expanded text:
todit veritatem in saeculum, facit judicium injuriam patientibus, dat escam esurientibus. laus dominica formaretur, nunc eadem commemoranda locis aptissimis aestimamus. Ait enim: Qui fecit coelum et terram, mare et omnia quae in eis sunt; quod ab operibus ejus laudem prodiisse non dubium est. Quid enim gloriosius, quidve potest esse magnificentius, quam coelum et terram fecisse, et omnia quae in eis sunt?
Abbreviated transcription (Latin):
Heitus proph&a sp̃ũ diuino com¬
plecus: erupit inuocẽ non humana
sapientia p̃sumens: sed supna contẽ¬
platione ihluminatus : Neq enim locale
aliquid aut speciale dr̃: sedunde mund
in becillitas cuncta salu& Exiltabo te
dictũ .ẽ: notũ tefaciam p̃dicando qđ es
Nam quẽ admodũ put& aliqua laudẽ
ds̃ altior fieri: cum diuina ꝑfectio non
puram̃te famulari: Benedicere nom̃ eiꝰ÷¬
in scło hicilli ꝑpsalmodiȩ gratiã suppli¬
care: Quod qui dignꝰ .ẽ. facere : & inilla
cũ merebitur ȩternitate luida re
Sic enĩ sequitur & in scłm scłi: ubuiam
nullus ẽ. finis : sed quod felicit̃ incipit̃:
ꝑ petua iocunditate seruatur Persin¬

Expanded text:
Beatus propheta Spiritu divino completus, erupit in vocem, non humana sapientia praesumens, sed superna contemplatione illuminatus. Neque enim locale aliquid aut speciale dicitur, sed unde mundi imbecillitates cunctae salventur. Exaltabo te, dictum est, notum te faciam praedicando quod es. Nam quemadmodum putetur aliqua laude Deus altior fieri, cum divina perfectio non pura mente famulari. Benedicere nomeic illi per psalmodiae gratiam supplicare; quod qui dignus est facere, et in illa eum merebitur aeternitate laudare. Sic enim sequitur, Et in saeculum saeculi, ubi jam nullus est finis; sed quod feliciter incipitur, perpetua jucunditate servatur. Vers
Abbreviated transcription (Latin):
tus: quidsit dñs intimatur & sicut fie¬
tisol& deuno loco argum̃toꝵ : due defi¬
sion in scłm sclĩ:
Ioc exmagnificentia dñi : ꝓbatur
intellegi : Quid enim magnificentius
quam regnare dnĩm insion in scłm scłi cuius
regni nonerit finis: Regnabit : futurũ tẽpꝰ
uidetur oftendere : quando iam in ipso
corda nr̃a firmissima stabilitate consis¬
tunt. Modo enim in membris suis plenis¬
sime regnare nondicitur xp̃s : quia
corda eorũ interdũ in anib cogitationi¬
b occupantur: Sed cum hoc mortale
corpꝰ induerit in mortalitatẽ & naxias
istas cogitationes cummundiistius com¬
missione reliquerit : tunc ꝑ fecte in scĩs
regnaturus .ẽ. xp̃s quando sicut scrip¬
tũ ẽ : erit ds̃ omnia in omnib Cuius aut̃

Expanded text:
tiis quid sit Dominus intimatur; et, siut fietiis quid sit Dominus intimatur; et, siut fieri solet, de uno loco argumentorum duae defiSion, in saeculum saeculi. Hoc ex magnificentia Domini probatur intelligi. Quid enim magnificentius quam regnare Dominum Sion in saeculum saeculi, cujus regni non erit finis? Regnabit futurum tempus videtur ostendere, quando jam in ipso corda nostra firmissima stabilitate consistunt. Modo enim in membris suis plenissime regnare non dicitur Christus, quia corda eorum interdum inanibus cogitationibus occupantur. Sed cum hoc mortale corpus induerit immortalitatem, et noxias istas cogitationes cum mundi istius amissione reliquerit, tunc perfecte in sanctis regnaturus est Christus, quando sicut scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
in terra. & peregrinꝰ sicut om̃s patrismes
Pupillam & uiduã sus cipi&: & uiã
peccatorum exter mnabit:
upillus &uidua sunt : quid ñm pura
m̃te respiciunt humanis solatus descituti
Hos recepit xp̃s suo munimine uindicandos:
Sed cũ istos ꝓsua pietate recepent: diabolũ
qui ẽ. uia peccatoꝵ exterminabit. id.ẽ.
ater mino regni sui reddit alienũ : quoduni¬
cuiq impioꝵ in illa scã iudicatione uentu¬
rũ .ẽ: Sicistis decẽ sententus p̃conialib:
Inquo dño debeat spes et̃ fidelium ha¬
bundanter extensũ e. & ne forsitari
putes. eẽ contrarium : quod in superiore
psalmo dixim nouẽ loca dominicȩ laudio
disposita: Nunc autẽ inp̾coniis ei denariũ
calculũ memorauimꝰ cedecursũ: scias ali¬
ud ee argum̃toum sedes aliud defini¬
tione regula : ĩbienim singula quaq
generali distinctione sunt posita Hicaut̃
subuna specie definitionis uariis senten¬

Expanded text:
in terra, et peregrinus sicut omnes patresin terra, et peregrinus sicut omnes patresPupillum et viduam suscipiet: et viam peccatorum exterminabit . Pupillus et vidua sunt, qui Dominum pura mente respiciunt, humanis solatiis destituti: hos recipit Christus suo munimine vindicandos. Sed cum istos pro sua pietate receperit, diabolum, qui est via peccatorum, exterminabit, id est, a termino regni sui reddit alienum. Praegncuique impiorum in illa sancta judicatione venturum est. Sic istis decem sententiis praeconialibus, in quo Domino debeat spes esse fidelium, abundanter ostensum est. Et ne forsitan putes esse contrarium, quod in superiori psalmo diximus novem loca dominicae laudis disposita: nunc autem in praeconiis ejus denarium calculum memoravimus esse decursum. Scias aliud esse argumentorum sedes, aliud definitionum regulas; ibi enim singula quaeque generali distinctione sunt posita, hic autem sub una specie definitionis variis senten
Abbreviated transcription (Latin):
nas decẽ & octo annis solui ab infirmita¬
tesua. sed hoc non solũ deuexatione
inmundi sp̃s potest intellegi: sed &iã deõ¬
nib uitiis quib mens nr̃a quasi quib: dã
funib inligatur. Nam sicut ligat dia¬
bolus qui peccata conectit. ita soluit xp̃s
caecos: Om̃s uitiosicaci sunt: qui pecctoꝵ
obscuritatib inplicant᷑: Sedistos ille soł
inͥluminat: quiin eugło luto facto ꝑunxi
oculos : & contenebratũ hominẽ ad gaudi¬
um ꝑ fecte sanitatis addux̃: de quo&iam
dictũ ẽ: quiin luminat omnẽ hominem¬
uenientẽ in hunc mundũ: addidit quoq
dñs diligit iustos: Cuiuse enĩiustos dili¬
gere nisi quieos p̃ual& inȩt̃nã beatitudinẽ
collocare: Nam sicut diciboł affectat
impios itedñs diligit iustos Subiec̃ &iã
dñs custodit aduenã : id .ẽ. quide babilonia
ciuitate diaboli: adhierus alẽ ciuitatẽ dñi
saluatoris aduenerp: Hunc custodit: sita

Expanded text:
nas decem et octo annis solvi ab infirmitanas decem et octo annis solvi ab infirmitate sua ? Sed hoc non solum de vexatione immundi spiritus potest intelligi, sed etiam de omnibus vitiis, quibus mens nostra quasi quibusdam funibus illigatur. Nam sicut ligat diabolus qui peccata connectit, ita solvit Christus caecos. Omnes vitiosi caeci sunt, quia peccatorum obscuritatibus implicantur. Sed istos ille solus illuminat qui in Evangelio luto facto perunxit oculos , et contenebratum hominem ad gaudium perfectae sanitatis adduxit. De quo etiam dictum evenientem in hunc mundum . Addidit quoque, Dominus diligit justos. Cujus est enim justos diligere, nisi qui eos praevalet in aeternam beatitudinem collocare? Nam sicut diabolus affectat impios, ita Dominus diligit justos. Subjecit etiam, Dominus custodit advenam, id est qui de Babylonia civitate diaboli ad Jerusalem civitatem Domini Salvatoris advenerit. Hunc custodit, si ta
Abbreviated transcription (Latin):
tere : ne sicut iudȩi saturitatẽ solũ uentris
delectemꝰ accipere. dicit enim amosppħt
Ecce introduco famẽ suꝑ t̾rã : non famẽ
panis neq sitĩ aquȩ : sed famẽ audien di
uerbũdĩ Subiecit dñs erigit elisos
Nec hoc quoq dubium c̃: quia elisoseri¬
gat: Nam cũ diaboł elidat: dñs subleuti
In ipso ergo ponenda .c. spes : qui ñ elidere
sederigere consueuit Dñs soluit com
peditos : dñs in luminat. caccos
Dñs diligit iustos: dñs cus toditad¬
uenamo
nhoc & sequentiuer su: ille locub aptan¬
đ ẽ. memoria habundantiȩ suauitatisci
facta memorentur : Vtdicat dñs soluit
cõpeditos: dñs inluminat cȩcos: Dñs̃ di¬
ligit iustos. Dñs custodit aduenã pupillũ
& uiduam suscipi& & uiã peccatoꝵ exter¬
minabit soluit utiq cõpeditos dñs xp̃s:
sicut in eugło dictũ ẽ Nunc oportebat
hanc filiam abrahȩ quã alligauerat sata¬

Expanded text:
tere, ne sicut Judaei saturitatem solum ventris tere, ne sicut Judaei saturitatem solum ventris delectemur accipere. Dicit enim Amos propheta: Ecce introduco famem super terram; non famem panis, neque sitim aquae, sed famem audiendi verbum Dei . Subjecit, Dominus erigit elisos. Nec hoc quoque dubium est, quia elisos erigat: nam cum diabolus elidat, Dominus sublevat. In ipso ergo ponenda est spes, qui non elidere, sed erigere consuevit. Vers. 7. Dompeditos, Dominus illuminat caecos. Dominus diligit justos, Dominus custodit advenam. In hoc et sequenti versu ille locus aptandus est: Memoriam abundantiae suavitatis ejus. facta memorentur, ut dicat: Dominus solvit compeditos, Dominus illuminat caecos, Dominus diligit justos, Dominus custodit advenam; pupillum et viduam suscipiet, et viam peccatorum exterminabit? Solvit utique compeditos Dominus Christus, sicut in Evangelio dictum est: Nonne oportebat hanc filiam Abrahae, quam alligaverat Sata
Abbreviated transcription (Latin):
latine notio nuncupat᷑: Non enim dicit¬
substantialiter quid sit ds̃. sed quid agat
uelegerit: Ac tus enĩciꝰ: ex paste aliqua
quantũ tam̃ ipse concedit : potest notitia
nr̃a conp̃hendere: Substantiã uero ipsi¬
us ñ p̃ual& indicare: Dicit enĩ primum
qui fecit cęlũ & terrã: Ipse .ẽ. in quo spem
suam debeant ponere xp̃iani: Sedlic&
cęli & terrȩ appellatione cuncta concluse¬
rit: addidit tam̃ &om̃a quain eis sunt
Nequẽ aliũ putares uł minutis simarum
rerum existere creatorẽ : scp̃r Quicustod
ueritatẽ in sclm̃: Ipse ẽ. scilic& dñs xp̃s
quidix̃ : ego sũuia & ueritas & uita
Neces se .ẽ. enĩ utille loquat᷑ ueritatẽ in sclo:
quicȩleftis ueritas aꝓbat᷑: De hominib
is: Ip̃si quippe sunt quuiniuriam: id .e.
in iuftitiam patiunt᷑: quando ueritatem
p̃diar. poenis ue hem̃tib affliguntur
Intulit dat escam esuri entib Ipse enim
dat escam esurientib: quicreator ẽ. mun¬
di: Sedo port&nos escas spiritales expe¬

Expanded text:
Latine notio nuncupatur: substantialiter quid sit Deus, sed quid agat, vel quid egerit. Actus enim ejus ex parte aliqua, quantum tamen ipse concedit, potest notitia nostra comprehendere, substantiam vero ipsius non praevalet indagare. Dicit enim primum: Qui fecit coelum et terram. Ipse est in quo spem suam debeant ponere Christiani. Sed licet coeli et terrae appellatione cuncta concluserit, addidit tamen, Et omnia quae in eis sunt: ne quem alium putares vel minutissimarum rerum existere Creatorem. Sequitur, qui custodit veritatem in saeculum. Ipse est scilicet Dominusqui dixit: Ego sum via, veritas, et vita . Necesse est enim ut ille loquatur veritatem in saeculo, qui coelestis veritas approbatur. De hominibus is. Ipsi quippe sunt qui injuriam, id est injustitiam patiuntur, quando veritatem praedicantes, poenis vehementibus affliguntur. Intulit, Dat escam esurientibus. Ipse enim dat escam esurientibus, qui Creator est mundi. Sed oportet nos escas spirituales expe
Abbreviated transcription (Latin):
qua ꝓpt̃ confidenter atq hilares ingre¬
diamur hunc psalmum cuius notitiam
salutarem in ipsis quoq forib ab solute
cognoscim DIUISIOESALMI
rimo modo ortatur ꝓph&a populum
deuotum: laudare dñm: qui humiles
erigit suꝑboꝵ corda concidit: Scđo ala¬
criter dñe dicit eẽ psallendum : qui sup¬
plicationib beneficia ꝓfutura concedit
qm̃ qͥ desuis uitib p̃sumunt ei placere ñ poss̃.¬

Expanded text:
Quapropter confidenter atque hilares ingreQuapropter confidenter atque hilares ingrediamur hunc psalmum, cujus notitiam salutarem in ipsis quoque foribus absolute cognoscimus. Divisio psalmi. Primo modo hortatur propheta populum devotum laudare Dominum, qui humiles erigit, et superborum colla concidit. Secundo alacriter Domino dicit esse psallendum, qui supplicantibus beneficia profutura concedit, quoniam qui de suis viribus praesumunt, ei placere non poss
Abbreviated transcription (Latin):
sion Sion eccł a ratholicã significare
sepe iam dictũ ẽ: ꝓpt̃ speculationem
quã ex hib& populo xp̃iano: Ipseenĩ
cir ca finem quasi scłi constitutus ubiam
mundi cognoscitur potius damnanda
ꝑ uer sitas uniuer sitatẽ docuit dñi laudib
occupari : necaduca desideria quȩrer&
quae ꝓximȩ̨ fimenda conftar&: Sed
cum illud tẽpus uenturis dicitur: nobis
istudnrm sine dubio nuntiatur: Inmun¬
dienim fine sum: quandocum ñ longo
interuallo suscepta morte deserimus :
Transeant a nob̵ cupiditates caducȩ in le¬
cebre seculares absaedant: Illud potius
desiderem : qđ aecernã eẽ. cognoscim̃¬
Uerbatituli sui subsequens textus
exponit ut peregrina locutione p̃
egeit : quẽ declaraito ꝓprus sermonis
ex planat Legeenim initium psalmi
& exposuistititulum: Alleluia siqͥdẽ
significat laudatedrĩm: Quod sibiutr̃u¬
que sicconsonauoce respondet: ut titulũ
initium putes. ec̃. psalmi: Initiũ uero
psalmi titulũ rationabiliter arbitreris :

Expanded text:
n. Sion Ecclesiam catholicam significare saepe jam dictum est, propter speculationem quam exhibet populo Christiano. Ipse enim circa finem quasi saeculi constitutus, ubi jam mundi cognoscitur potius damnanda perversitas, universitatem docuit Domini laudibus occupari: ne caduca desideria quaereret, quae proxime finienda constaret. Sed cum illud tempus venturum dicitur nobis, istud nostrum sine dubio nuntiatur. In mundi enim fine sumus, quando eum non longo intervallo suscepta morte deserimus. Transeant a nobis cupiditates caducae, illecebrae saeculares abscedant, illud potius desideremus quod aeternum esse cognoscimuVerba tituli sui subsequens textus exponit, ut peregrina locutione non egeat, quem declaratio proprii sermonis explanat; lege enim initium psalmi, et exposuisti titulum. Alleluia siquidem significat Laudate Dominum; quod sibi utrumque sic consona voce respondet, ut titulum initium putes esse psalmi; initium vero psalmi titulum rationabiliter arbitreris.
Abbreviated transcription (Latin):
nere: Siergo accipiendum .e. ut illic ꝑpe¬
tuȩ : hic psallatur as siduȩ: Nã &ipsũ
quã diuero istud scłm significat: quia fu¬
turũ erit : quando hic eẽ non poterit
Nolite confidere in ꝓrincipib
neq inpilus homnũ in quibus
non ẽ. Salus
aclestis medicus humana pectora
prius mundar pestiferis curis: ut sa¬
lutaria remedia conpetenter in fundat
Dicit enim necindemonib nec in hominib
eẽ. p̃ sum̃dum: qui salutẽ dige ñ possunt
quãiure ꝓprio minime ptinere noscunt̃
Principes hic spiritales nequitias debemꝰ
aduertere: Dequib dicit apłs. Quia
non .e. nob conluctatio aduersus carnem
& sanguinem: sed aduersus principes
& potestates tenebrarum harũ: Filios
hominũ significat sine dubitatione mor¬
tales: qui salutẽ dare non pos sunt quia
debita morte succumbunt Solus . ẽ enĩ
ris existere saluatorem. ExI& sp̃s eiꝰ¬

Expanded text:
nere. Sic ergo accipiendum est, ut illic perpenere. Sic ergo accipiendum est, ut illic perpetue, hic psallatur assidue. Nam et ipsum quandiu ero istud saeculum significat, quia futurum erat, quando hic esse non poteratNolite confidere in principibus, neque in filiis hominum in quibus non est salus. Coelestis medicus humana pectora prius mundat pestiferis curis, ut salutaria remedia competenter infundat. Dicit enim, nec in daemonibus, nec in hominibus esse praesumendum, qui salutem dare non possunt, quam jure proprio minime possidere noscuntur. Principes hic, spirituales nequitias debemus advertere, de quibus dicit Apostolus: Quia non et sanguinem, sed adversus principes et potestates tenebrarum harum . Filios hominum significat sine dubitatione mortales, qui salutem dare non possunt, quia debita morte succumbunt. Solus est enim Fris existere Salvatorem. Vers. 4. E
Abbreviated transcription (Latin):
quaeloquimur: Est enim uirtus animae
spiritaliuigore flammata ꝑ diuersadis¬
currens : quae causas caelestium siue ter¬
restrium creaturarũ indagabili ratione
ꝑquirit. Modo se superius : modo inferius
miscens ed ista que ad modum se habeant
ꝓ ut dis donase dignatus. ẽ. in libro anumȩ
qui inuariarũ opere tertius decimꝰ con¬
tinetur: a nob latius uident᷑ exposita
Quaꝓpt̃ animã suam psalmisortatur
laudare dñm: utexplosis cogitationib
supuacuis: in ipsotantũ negotio totis
Intueamur quid sibi uelit ista rep&itio
APrius imperat animȩ suae laudared nm:
nunc adquies cens duplici se ꝓmittit or¬
dine laudaturum: Laudare inuita . ẽ: in illa
qm̃ nulla curarum pressura conteritur:
I deo enim laudabo dix̃: ut futurũ tẽpus
ostender& : quando angelis iustis que ho¬
minib sorsista cõmunis ẽ. Deista uero
p̃sentiuita: sallã dicit̃. quod adbonas ope¬
ras sicut sȩpe dixim manifestũ .ẽ. pti¬

Expanded text:
quae loquimur. Est enim virtus animae quae loquimur. Est enim virtus animae spirituali vigore flammata, per diversa discurrens, quae causas coelestium sive terrestrium creaturarum indagabili ratione perquirit, modo se superis, modo inferis miscens. Sed ista quemadmodum se habeant, prout Dominus donare dignatus est, in libro Animae, qui in Variarum opere tertius decimus continetur, a nobis latius videntur exposita. Quapropter animam suam Psalmista hortatur laudare Dominum, ut explosis cogitationibus supervacuis, in ipso tantum negotio totis . Intueamur quid sibi velit ista repetitio. Prius imperat animae suae laudare Dominum, nunc acquiescens duplici se promittit ordine laudaturum. Laudare in vita est, in illa r, quoniam nulla curarum pressura conteritur. Ideo enim laudabo dixit, ut futurum tempus ostenderet, quando angelis justisque hominibus sors ista communis est. De ista vero praesenti vita psallam dicitur, quod ad bonas operas sicut saepe diximus manifestum est perti
Abbreviated transcription (Latin):
puram̃te moueatur: Spiritale membrũ ẽ
cum famulatur auctori: Ipsã quoq animã
cõm̃dat : dumueritatẽ loquitur: Quaꝓpt̃:
compleam aerem dulcissimis sonis: Nam
musica ista salutaris: non solũ mortalium
ꝑ mulc& auditum : sed &iã intellectũ delectat
upiens ꝓph&a laudes dñi extoto cor de
neminẽ confidendũ : nealiquid ab eo peter&
tepide : si & alius creder& posse pręstare
Scđo ꝓnuntiat totã spem in omni potente d ño
reponendam: & cum sit iste dñs: ex factis suis
pulcherrime definitur : ut gentilitas tam
frequenti ratione conuicta. errores suos
fideli deuotione derelinquat
Neterrenis desiderus uoluntas otiosa.
uagar& & in fatius utad sol& curis m̃tis
occuparetur intentio: dat sibi ꝓph&a sa¬
lubre consilium: unde generalitati nouerat
soñ concrepantium labiorum: Sȩpeenim
sic meditata ꝓferimus: ut pere grina cogi¬
tatione trans lati: non nos sentiam dixisse

Expanded text:
pura mente moveatur. Spiritale membrum est, pura mente moveatur. Spiritale membrum est, cum famulatur auctori; ipsam quoque animam commendat, dum veritatem loquitur, quapropter compleamus aerem dulcissimis sonis. Nam musica ista salutaris non solum mortalium permulcet auditum, sed etiam intellectum delectat Cupiens propheta laudes Domini ex toto corde cs minime confidendum, ne aliquid ab eo peteretur tepide, si et alius crederetur posse praestare. Secundo pronuntiat totam spem in omnipotente Domino reponendam; et cum sit iste Dominus, ex factis suis pulcherrime definitur; ut gentilitas tam frequenti ratione convicta, errores suos fideli devotione derelinquat.Ne terrenis desideriis voluntas otiosa vacaret, et in fatuis ut assolet curis mentis occuparetur intentio, dat sibi propheta salubre consilium, unde generalitati  mss. Asonus concrepantium labiorum. Saepe enim sic meditata proferimus ut peregrina cogitatione translati, non nos sentiamus dixisse