comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
do: uenenatas inde sententias emittunt . : Parauerunt sagittas suas inpha¬
retra : Fudem uerba scilic& quae scripturarum auctoritate iaculaturi sunt.
Incordis occulto parauerunt.: Ut sagittent in obscura luna rectos corde.
Ut cum senserint. ecclesiae luminae propter multitudinem imperitorum & car¬
nalium obscurato. non se posse conuinci: Corrumpant mores bonos. conloquiis
malis. Sed contra istos omnes terrores dicendum est. In dño confido. Lunã
uero quam congruenter signific& ecclesiam: meminime ꝓmisisse in hoc psal
Duaesunt deluna opiniones ꝓbabiles. Harum auti
quae uerasit : aut non omnino : aut difficile me arbitror posse hominẽ scire :
Cum enim queritur. unde lumen habeat : alu dicunt suum habere. sed glo¬
bum eius dimidium lucere. dimidium autem obsc urum eẽ. Dum autẽ.
mouetur in circulosuo : eandem pastem qua luc&. paulatim ad terras con¬
uesti. ut uideri a nobis possit. &ideo prius quasi corniculitam appare¬

Expanded text:
do, venenatas inde sententias emittunt. Paraverunt sagistas suas in pharetra: eadem verba scilicet, quae Scripturarum auctoritate jaculaturi sunt, in cordis occulto paraverunt. Ut sagittent in obscura luna rectos corde: ut cum senserint, Ecclesiae lumine propter multitudinem imperitorum et carnalium obscurato, non se posse convinci, corrumpant bonos mores colloquiis malis . Sed contra omnes istos terrores dicendum est: In Domino confido. 3. Luna vero quam congruenter significet Ecclesiam, memini me promisisse in hoc psalmo consideraturum. Duae sunt de luna opiniones probabiles: harum autem quae vera sit, aut non omnino, aut difficillime arbitror posse hominem scire. Cum enim quaeritur unde lumen habeat, album eius dimidium lucere, dimidium autem obscurum esse; dum autem mouetur in circulo suo, eandem partem, qua lucet, paulatim ad terras conuerti, ut uideri a nobis possit, et ideo prius quasi corniculatam appare
Abbreviated transcription (Latin):
Quitribulant me in imicimei : ips in firmati sunt &ceciderunt : Aut quen¬
timebo : Itaq ego quid timebo : aut quemtimebo : Ego quentrepidibo alt
quid trepidabo: Quimepsecuntur ips infirmantur. ipsi cadunt: Qurre
autempersecuntur : uted ant carnes meas : Quae sunt carnes meae : car¬
nales effectus mei : Saeuiant persequendo: nihil in memoritur: nesimor¬
taleerit unme aliquid quod persequat᷑: peruenire non porsit ubi habitat ds̃
meus ÷ Manducent carnes meas : Sinitis carnibus sp̃rero &spiritalis
& quidem tantam salutem promittit mihi dñr meur : ut &iamistacaro modo

Expanded text:
qui tribulant me inimici mei ipsi infirmati sunt et ceciderunt. qui tribulant me inimici mei ipsi infirmati sunt et ceciderunt. e ego quid timebo, aut quem timebo? ego quem trepidabo, aut quid trepidabo? Qui me persequuntur, ipsi infirmantur, ipsi cadunt. Quare autem persequuntur? Ut edant carnes meas. Quae sunt carnes meae? Carnales affectus mei. Saeviant persequendo, nihil in me moritur nisi mortale. Erit in me aliquid, quo persecutor pervenire non possit, ubi habitat Deus meus. Manducent carnes meas: finitis carnibus spiritus ero, et spiritualis. Et quidem tantam salutem mihi promittit Dominus meus, ut etiam modo ista caro mo
Abbreviated transcription (Latin):
in nobis infinc perficictur : Id eodictum est prius quam linireturiCiigni¬
murenimmodo insa cramento : & sacramento ipso praefiguratur quiddamn
quod suturisumur: & illud nescio quid futurum in effabile desiderare debemꝰ
& in sacramento gemere : ut in eare gaudeamus quae sa cramento praemonstra¬
tas: Ambulans inlumine firmus : quemtimebo Non enimtalems alutẽ
dat dr quae ab aliquo porsitextorqueri: Auttale. lumenest: quod ab aliquo
possit obtenebrari : Ds̃ inluminans nos inluminati: Dr̃ saluans nos saluati :
Siergo ille in luminat . nos in luminati: & illes aluans nos saluati: Preteripsum nos
tenebrȩ & infirmitas : Habentes autẽ spemcertam & fixam & ueram : Quentine¬
bimus . Dñs in luminatiotua dñr salutaristuus : inueni potentiorem : Ettime
potentis simum omnium : Ad omni potentem sic pertineo. Vt inluminetme &
aquo trepidabo : Dum appropinquant supermenocentes ut edant carner mear:

Expanded text:
in nobis in fine perficietur: ideo dictum est, Priusquam liniretur. Ungimur enim modo in sacramento, et sacramento ipso praefiguratur quiddam quod futuri sumus. Et illud nescio quid futurum ineffabile desiderare debemus, et in sacramento gemere, ut in ea re gaudeamus quae sacramento praemonstratas; ambulans in lumine firmus, quem timebo? Non enim talem salutem dat Deus, quae ab aliquo possit extorqueri; aut tale lumen est, quod ab aliquo possit obtenebrari. Dominus illuminans, nos illuminati; Dominus salvans, nos salvati: si ergo ille illuminans, nos illuminati; et ille salvans, nos salvati; praeter ipsum nos tenebrae et infirmitas. Habentes autem in ipso spem certam et fixam et veram, quem timebimus? Dominus illuminatio tua, Dominus salutaris tuus. Inveni potentiorem, et time. Ad potentissimum omnium, ad omnipotentem, sic pertineo, ut et illuminet me, et a quo trepidabo ? dum adpropinquant super me nocentes, ut edant carnes meas.
Abbreviated transcription (Latin):
SALMUS gratiȩ dĩ &iustificationis prãe nullis p̃¬
cedentibus meritis nostris. sed pręuenientenos misericor
dens hunc psalmum lectio omnibus intimab
sceptus est. cumur̃a caritategrantandus.:
temmeam orationibus uris commendo
Vt deturmihi sermo in apertione oris mei
Anceps enimanimus humanus & fluctuans
firmitatis. & audaciam prȩsumptionis.

Expanded text:
salmus gratiae Dei et justificationis nostrae nullis praecedentibus meritis nostris, sed praeveniente nos misericordens hunc psalmum lectio omnibus intimavisceptus est cum Vestra Charitate tractandus. tem meam orationibus vestris commendo,s, ut detur mihi sermo in apertione oris mei are sit. Anceps enim animus humanus, et fluctuans firmitatis et audaciam praesumptionis
Abbreviated transcription (Latin):
locum. Nouus nondeđit. Qui furabatur. iam non furetur.. Ve
go furatur. Nouus non furetur.. Ipse homo es
est. Adam erat: xp̃s sit Uetus erat: Nouussit. Etcetera quae ibi
secuntur.: Sed psalmum uideamus paulo diligentius : quia cum
quisq profecerit in aecclesia : Necesse est patiatur malos in aecele¬
siu: Sed non eos cognoscit. quitalis est: Quam quam multi mali
murmurent aduersus malos. Quomodo facilius unus sanus fert
duos egrotos. quam duo aegroti seinuicem singulos. Itaq hoc prȩ¬
cipimus fratres : area estaecclesia huius temporis. saepe diximus.
Saepe dicimus. & paleam habet. & frumentum. Nemo querat exire
totam paleam : nisi tempore uentilationis: Nemo ante tempus uentilationis
deserat aream. quasi dum non uult pati peccatores. Non propter aream

Expanded text:
locum, novus non det. Qui furabatur, jam non furetur : vetus ergo furabatur, novus non furetur. Ipse homo est, unus homo est: Adam erat, Christus sit: vetus erat, novus sit; et caetera quae ibi sequuntur. 5. Sed Psalmum videamus paulo diligentius, quia cum quisque profecerit in Ecclesia, necesse est patiatur malos in Ecclesia. Sed non eos cognoscit qui talis est; quanquam multi mali murmurent adversus malos, quomodo facilius unus sanus fert duos aegrotos, quam duo aegroti se invicem singulos. Itaque hoc praecipimus, fratres, Area est Ecclesia hujus temporis: saepe diximus, saepe dicimus, Et paleam habet et frumentum. Nemo quaerat exire totam paleam, nisi tempore ventilationis. Nemo ante tempus ventilationis deserat aream, quasi dum non vult pati peccatores: ne praeter aream
Abbreviated transcription (Latin):
pal pabrum probabile est positum: Mostem resurrectionemq: eiꝰ accipere
repossumus ubi ꝓbauit filios hominum discipulo suos. & territos pas¬
sionesua. & resurrectione l&ificatos.: Dñs in terrogat iustum &impiũ
lam decaelo gubernans ecclesiam.⁊ Qui autem diligit iniquitatem odit ani¬
mamsuam: Quare hoc ita sit consequentia docent.: Plu& autem superpecca¬
tores laqueos : Secundum superiorem expositionem accipiendum. & omnia
c&era usq ad finem psalmi : EXPLICIT PSALMUS DECIMUS.¬

Expanded text:
palpebrarum probabile est positum, mortem resurrectionemque ejus accipere palpebrarum probabile est positum, mortem resurrectionemque ejus accipere possumus, ubi probavit filios hominum discipulos suos, et territos sua passione, et resurrectione laetificatos. Dominus interrogat justum et impium: jam de coelo gubernans Ecclesiam. Qui autem diligit iniquitatem, odit animam suam: quare hoc ita sit, consequentia docent; Pluet enim super peccatores laqueos, secundum superiorem expositionem accipiendum, et omnia caetera usque ad finem Psalmi. IN PSALMUM
Abbreviated transcription (Latin):
preb& cognoscendum malis. sedbonis. & ipsaẽ a equitas. Ri
Tiquis autem lunam synagogum uult intellegere : ad passionem dnĩ referat
psalmum.: & de iudeis dicat: quõ quae perfecisti destruxer̃. Ac de ipso
dño. iustus autem quid fecit:: Quem tam quam destructorẽ legis arguebant:
Cuius precepta peruersae uiuendo. & ea contemnendo. ac sua statuendo de¬
struxerunt : ut ipsedñs scđm hominem loquatur ut sol& dicens.: In dño
confido quomodo dicitis animȩ meȩ trans migra in montes sicut passer ::
Propter ea terrores scilic& eorum. qui illum apprehendere & crucifigere
cupiebant: cumpeccatores sagittare uolentes rectos corde : Id est quixpõ
crediderant : In obscuraluna id est repl&a peccatorib synagogi non
lis Oculi eius in pauperem respiciunt: Autquem suscepit s ecundum dm̃.
aut propterquem passus est scđm hominem: Palpebrae eius interrogint
filios hominum.: Opestionem atq adapestionẽ oculorum qđ nomine

Expanded text:
praebet cognoscendum malis, sed bonis; et ipsa est aequitas. 12. Si quis autem lunam synagogam vult intelligere, ad passionem Domini referat Psalmum, et de Judaeis dicat, Quoniam quae perfecisti destruxerunt; ac de ipso Domino, Justus autem quid fecit? quem tanquam destructorem Legis arguebant: cujus praecepta, perverse vivendo, et ea contemnendo, ac sua statuendo, destruxerant, ut ipse Dominus secundum hominem loquatur, ut solet, dicens, In Domino confido; quomodo dicitis animae meae: Transmigra in montes sicut passer? propter terrores scilicet eorum, qui illum apprehendere et crucifigere cupiebant: cum peccatores sagittare volentes rectos corde, id est qui Christo crediderant, in obscura luna, id est repleta peccatoribus synagoga, non est. Oculi ejus in pauperem respiciunt: aut quem suscepit secundum Deum, aut propter quem passus est secundum hominem. Palpebrae ejus interrogant filios hominum. Opertionem atque adapertionem oculorum, quod nomine
Abbreviated transcription (Latin):
modo in tribulationibus fabricatur : Tunc rectedic& populus ille Ex altabo
tedñe quõ suscepistimẽ nec iocundastiinimicos meos superme : Veraergo
erit uoxista in populo dĩ. qui populus modo angustatur. modotribulatur tantis tẽp¬
tationibus tantis scandalis. tantis insecutionibus tanta pressura. haec torm̃ta
animinon sentit in ecclesia qui non proficit. putatemm quia pax est: Sed incipit
feciss& tuncapparuerunt ziZania: & qui apponit scientiam. apponit dolorem :¬
Proficiat & uidebi tubisit ex istat. & uidebit fructus & apparebunt Zizania: Vox
uero dicta est perapostolum deleri non potest. ub initiousq infinem : Sed& om̃r¬

Expanded text:
modo in tribulationibus fabricatur; tunc recte dicet populus ille: Exaltabo te, Domine, quoniam suscepisti me, nec jucundasti inimicos meos super me. Vera ergo erit vox ista in populo Dei, qui populus modo angustatur, modo tribulatur, tantis tentationibus, tantis scandalis, tantis insecutionibus, tanta pressura. Haec tormenta animi non sentit in Ecclesia qui non proficit, putat enim quia pax est: sed incipiat fecisset, tunc apparuerunt zizania. quibus respondit: non, Proficiat, et videbit ubi sit: existat fructus, et apparebunt zizania. Vox veridica est per Apostolum, deleri non potest ab initio usque ad finem: Sed et o
Abbreviated transcription (Latin):
dampnationemimpus. regnumiustis. societatem diabolo cuminiquis. societa¬
tem cum xp̃o fidelibus : Quando ergo hocostendet. quando stabunt iusti in ma¬

Expanded text:
damnationem impiis, regnum justis; societatem cum diabolo iniquis, societadamnationem impiis, regnum justis; societatem cum diabolo iniquis, societatem cum Christo fidelibus. Quando ergo hoc ostenderit, quando stabunt justi in ma
Abbreviated transcription (Latin):
plomediatorist demonstrauit nobis. desuperpermitti. homines nocerẽ : Non uo¬
luntatem nocendi desuꝑdari. sed potestatem : Vnus quis que enimmalus apud
sehab& uoluntatem nocendi : ut autempos sit nocere nonhabetmpotestateut uelit :
Iamreus est ut possit occulta dispensatione prouidentia edĩ. in alium permitur ad
poenam. in alium permittitur ad probationem. in alium permittitur ad coro¬
nam: Ad poenam quomod o permissi sunt allophili. idestalienigenȩ caperepopu¬
lumis rahel quia peccauerunt in dm̃: Ad probationem autem ꝑmis słs est diabolus
ips am potestatem quam accepit adõ. Manum dm̃ appellauit: Quidergo fr̃s
quia tanta in xp̃ianos in imici fecerunt : Ex ultarunt & iocundatis unt super eos
sed quando apparebit qui a non suntiocundati quando illi confundentur : Illiex¬
ultabunt in aduentudñi nr̃i ihuxpĩ. Cum uenerit ferens inmanu retributiones.

Expanded text:
plo mediator demonstravit, quando nobis desuper permittit homines nocere, non voplo mediator demonstravit, quando nobis desuper permittit homines nocere, non voluntatem nocendi desuper dari, sed potestatem. Unusquisque enim malus apud se habet voluntatem nocendi: ut autem possit nocere, non habet in potestate. Ut velit, jam reus est: ut possit, occulta dispensatione providentiae Dei in alium permittitur ad poenam, in alium permittitur ad probationem, in alium permittitur ad coronam. Ad poenam, quomodo permissi sunt ἀλλόφυλοι, id est alienigenae, capere populum Israel, quia peccaverunt in Deum . Ad probationemipsam potestatem quam accepit a Deo, manum Dei appellavit. 8. Quid ergo, fratres, quia tanta inimici in Christianos fecerunt; et exsultaverunt, et jucundati sunt super eos? Sed quando apparebit quia non sunt jucundati? Quando illi confundentur, illi exsultabunt in adventu Domini Dei nostri, cum venerit ferens in manu retributiones,
Abbreviated transcription (Latin):
me : Quomodo & hocuerum est deillis . non sunt prehensi a postoli. Nons unt caes non
sunt flugellati Non sunt occisi Non sunt crucifixi. Non sunt incensiuiui. Non adbe¬
stias pugnauerunt quorum memorias celebramus s Quando autem istailli fa¬
ebant homines Nonne iocundabantur cos. Quomodo ergopotest & populus xp̃i¬
psalmus cantici. dedicationis domus ipsidauid in hoctitulo estomnis spes
& uniuersum sacramentum. dissoluendȩ huius questionis. dedicabitur domus ali¬
quando quaemodo fabricatur :. Mod o enim fabricatur domus idesteclesia:
postea dedicabitur. indedicatione apparebit gloria populi xpĩ am. quae modo
lat& : saeui antmodo inimici. humilient faciant nuncquicquid uolunt. Sed quic¬
quid desuper permittuntur: Nonenim quicquid passi ab inimicis fuerimus.
inimicis de cordeputandum est: & non dño dõ nr̃o : Quandoquidem in ipso exen¬

Expanded text:
me. Quomodo et hoc verum est de illis? Non sunt comprehensi Apostoli, non sunt caesi, non me. Quomodo et hoc verum est de illis? Non sunt comprehensi Apostoli, non sunt caesi, non sunt flagellati, non sunt occisi, non sunt crucifixi, non sunt incensi vivi, non ad bestias pugnaverunt, quorum memorias celebramus? Quando autem ista illis faciebant homines, nonne jucundabantur super eos? Quomodo ergo potest et populus christiPsalmus Cantici dedicationis domus ipsi David. In hoc titulo est omnis spes, et universum sacramentum dissolvendae hujus quaestionis. Dedicabitur domus aliquando, quae modo fabricatur. Modo enim fabricatur domus, id est Ecclesia, postea dedicabitur. In dedicatione apparebit gloria populi christiani, quae modo latet. Saeviant modo inimici, humilient, faciant non quidquid volunt, sed quidquid desuper permittuntur. Non enim quidquid passi ab inimicis fuerimus, inimicis deputandum est, et non Domino Deo nostro. Quando quidem in ipso suo exem
Abbreviated transcription (Latin):
ter&. sed quis permitter &. Namq & ipsediabolus. eandem potestatem
quam sibi uolebat. darimanum dñi appellauit. Namobiciens crimen iusto
uiro cui dnr̃ per hibebat testimonium. aitdõ: numquid gratis colitiob dñmꝰ¬
Tantabonailli dedisti. propter ea te colit : Sedmittemanum tuã & tangeom̃ a
quaesunt eius nisimnfaciem tuam benedixerit tibi: Qubdest mittemanum
tuam cum ips euell& mittere . sed quia ips e nonposs& mittere manũ suam
Quomodo uerbumest quando quidem iocundati sunt inimicieius supereum. Quando illum
ce penderet transibant. uelstabant. & attendebant. &caput moue¬
.t. & dicebant̃. o lccefilius dĩ : Alios saluos fȩcit. seipsum non potest: descendatde
cruce. & credimus ei: dicentes ista. Nonneiocundabantur supereum : ubiestergo istauox
anorum ipsadicit : Ex altabo tedñe. qũo suscepistime. nec iocundastimimicos meos suꝑ

Expanded text:
teret, sed quis permitteret. Namque et ipse diabolus eamdam potestatem, teret, sed quis permitteret. Namque et ipse diabolus eamdam potestatem, quam sibi volebat dari, manum Domini appellavit: nam objiciens crimen justo viro, cui Dominus perhibebat testimonium, ait Deo: Numquid gratis Job colit Domtanta bona illi dedisti, propterea te colit; sed mitte manum tuam, et tange omnia quae sunt ejus, nisi in faciem tuam benedixerit tibi . Quid est, mitte manum tuam, cum ipse vellet mittere? Sed quia ipse non posset mittere manum suamquomodo verum est: quandoquidem jucundati sunt inimici ejus super eum, quando illum ce penderet, et transibant vel stabant, et attendebant, et caput movet dicebant, Ecce Filius Dei, alios salvos fecit, seipsum non potest, descendat de cruce, et credimus in eum ; dicentes ista nonne jucundabantur super eum? Ubi est ergo ista vox,nitas Christianorum ipsa dicit: Exaltabo te, Domine, quoniam suscepisti me, nec jucundasti inimicos meos super
Abbreviated transcription (Latin):
abstulit. sicut dñ o placuit ita factum est. sit nomen dm̃ benedictum : Non trium¬
ph& inimicus qui aips efecit : nouiego inquit a quo sumpermissus diabolo tribu¬
atͥnocendiuoluntas. Dñ omeo probandi potestas : In ipso uulnere corporis. ac¬
cedit uxor relicta. sicut eua adiutrix diaboli. non consolatrix mariti. Tem¬
ptat& dicit intermultas increpationes. dic aliquod uerbum indm̃ & morere :
& illeadiminstercorecautior. quamadamin paradyso: Nam adum in para diso
consentit mulieri. utdepara dysodimitter&ur: Adam instercoreres puit
mulierem ad parad ysum amitter&ur. Quidergo illeadam instercorepar¬
turiens inmortalitatem intrinsecus. uermibus fluescens extrinsecus: Quid
ait mulieri : Tamquam un a exinsipientibus mulieribus locuta es : Sibona
percepimus demanu dm̃. mala non sustinebimus: Iterum &illemanum dñi
dixit inse. quod eum diabolus percus serat . quia non adtendebat quis percu¬

Expanded text:
um est, sit nomen Domini benedictum . Non triumum est, sit nomen Domini benedictum . Non triumphet inimicus, quia ipse fecit: Novi ego, inquit, a quo sit permissus; diabolo tribuatur nocendi voluntas, Domino meo probandi potestas. In ipso vulnere corporis accedit uxor relicta, sicut Eva, adjutrix diaboli, non consolatrix mariti; tentat, et dicit inter multas increpationes: Dic aliquod verbum in Deum, et morere . Et ille Adam in stercore cautior, quam Adam in paradiso; nam Adam in paradiso consensit mulieri, ut de paradiso emitteretur; Adam in stercore respuit mulierem, ut ad paradisum admitteretur. Quid ergo ille Adam in stercore, parturiens immortalitatem intrinsecus, vermibus fluescens extrinsecus, quid ait mulieri? Tanquam una ex insipientibus mulieribus locuta es. Si bona percepimus de manu Domini, mala non sustinebimus ? Iterum et ille manum Domini dixit in se, quod eum diabolus percusserat: quia non attendebat quis percu
Abbreviated transcription (Latin):
in iob probatus estiob. Confusus est diabolus: Ad coronam uero permissi sunt
persecutores inmartyres: Occisunt martyres. quasiuicis sesẽ arbitratisunt
persecutores: illi inmanifesto falsotrium phauerunt. illiinoc. culto uerecoro¬
nati sunt : Ergo inquem permitttur occultȩ dis pensationis
est prouidentiae
dĩ: Vt autem uelit nocere ipsius hominis est. Etnoneum con tinuo quem uult
tinuo quem uult.
occidit: Itaq ips ednr uid exuiuorum & mortuorum. Stans ante hominem iudi¬
cem prebens nobis humilitatis & patientiae documenta nonuictus. sed militi
pugnandi exemplum demonstrans. minantiiudici. tumentis uperbia & dicenti.
Nescis quia potestatem habeo dimittendi & oceidenditẽ: Abstulitty puminflan¬
tis & tam quam reddens ex sufflationem. quad etumes cer&. Non haberes in me
inquit potestatem nisi tibi dataess& desuper : & iobnempediabolus occidit filios
us. diabolus tulitomnem substantiam illius: & ille quid.¬

Expanded text:
in Job : probatus est Job, confusus est diabolus. Ad coronam vero permissi sunt persecutores in martyres: occisi sunt martyres, quasi vicisse se arbitrati sunt persecutores; illi in manifesto falso triumpharunt, illi in occulto vere coronati sunt. Ergo in quem permittitur, occultae dispensationis est providentiae Dei: ut autem velit nocere, ipsius hominis est; non enim continuo quem vulttinuo quem vult occidit. 7. Itaque ipse Dominus judex vivorum et mortuorum, stans ante hominem judicem, praebens nobis humilitatis et patientiae documentum, non victus, sed militi pugnandi exemplum demonstrans, minanti judici, tumenti superbia, et dicenti, Nescis quia potestatem habeo dimittendi et occidendi te? abstulit typhum inflantis, et tanquam reddens exsufflationem qua detumesceret, Non haberes, inquit, in me potestatem, nisi data tibi esset desuper . Et Job nempe diabolus occidit filios ipsius, diabolus tulit omnem substantiam ipsius, et ille quid
Abbreviated transcription (Latin):
naturalibus quia habuit animami esurire sitire. Animȩ suntista tolle animam cor¬
pus hocex amime nom poterit si fals adicunt ita fuisse : Palsa erunt & illa quaede
corpore credunt᷑ : Si autem ex eo uerum corpus quia uera officia corporis. ex eo
uera amima quia uera officia animȩ : Quidergo quod dñs factus est infirmus
propterte. Ohomo qui audis nontibi comparas dm̃ : E tenim creaturaes. illecre¬
a tortuus: Necillum hominem tibi conferas. quia propterte homo ds̃tuus. & uer¬
bum filius dĩ. sed illum hominem tibi preferas . tamquammediatorem: Dm̃ autẽ
superomnem creaturam & sic intellegas. quia qui homo factus est proptertẽ
Ex alta botedñe quo suscepistime nec iocundastiinimicos meos superme: sedista
uerbasi non intellegamus in imicos falsaerunt ipsum dnm̃ihm̃ xpm̃ cogitantes

Expanded text:
naturalibus quia habuit animam. Esurire, sitire, animae sunt ista: tolle animam, cornaturalibus quia habuit animam. Esurire, sitire, animae sunt ista: tolle animam, corpus haec exanime non poterit. Sed si falsa dicunt ista fuisse, falsa erunt et illa quae de corpore creduntur: si autem ex eo verum corpus, quia vera officia corporis; ex eo vera anima, quia vera officia animae. 4. Quid ergo? Quoniam Dominus factus est infirmus propter te, o homo qui audis; non tibi compares Deum Etenim creatura es, ille creator tuus. Nec illum hominem tibi conferas, quia propter te homo Deus tuus, et Verbum Filius Dei: sed illum hominem tibi praeferas, tanquam mediatorem, Deum autem supra omnem creaturam: et sic intelligas, quia qui homo factus est propter te,e, quoniam suscepisti me, nec jucundasti inimicos meos super me. Sed ista verba, si non intelligamus inimicos, falsa erunt, ipsum Dominum Jes
Abbreviated transcription (Latin):
runt: Sed quiderat Verbum & caro : Etistis respondet ecclesia catholica. ex
pell& eos ab ouibus. & a simpli& uera fide : Et confirmatumest quem ammodum di¬
xi hominem illum mediatorem habuisseom̃a hominis preterpeccatum: Sienim
multagessit secundum corpus ex quo intellegamꝰ. quia habuitcorpus. N on inm̃¬
dacio sedinueritate : ut puta quomodo intelligimus quia habuitcorpus. ambu¬
licuit seditdormiuit. prehensus est. flagellatus est colaphizatus est. crucifixusẽ
mortuus est. Tollecorpus. Nihilhorum fieri potuit : Quomodo ergo exhis in¬
dicus cognoscimus in euuangelio. quiauerum corpus habuit. sicut & ipseetiã
postres urrectionem dixit : palpate & uidete quia spr̃ carnem & os sahab&. sicut
meuidetis habere : Quomodo ex his rebus ex his operibus. credimus & intelle¬
gimus & nouimus quia corpus habuit dñs ihr sic & ex quibusdim alus officus

Expanded text:
runt. Sed quid erat? Verbum et caro. Et istos respuit Ecclesia catholica, et runt. Sed quid erat? Verbum et caro. Et istos respuit Ecclesia catholica, et expellit eos ab ovibus, et a simplici et vera fide: et confirmatum est, quemadmodum dixi, hominem illum mediatorem habuisse omnia hominis, praeter peccatum. Si enim multa gessit secundum corpus, ex quo intelligamus quia habuit corpus non in mendacio, sed in veritate: ut puta, quomodo intelligimus quia habuit corpus? Ambulavit, sedit, dormivit, comprehensus est, flagellatus est, colaphizatus est, crucifixus est, mortuus est. Tolle corpus, nihil horum fieri potuit. Quomodo ergo ex his indiciis cognoscimus in Evangelio quia verum corpus habuit, sicut et ipse etiam post resurrectionem dixit: Palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere : quomodo ex his rebus, ex his operibus credimus et intelligimus et novimus quia corpus habuit Dominus Jesus, sic et ex quibusdam aliis officiis
Abbreviated transcription (Latin):
non habuis sehumanam:  quod logicon grecidicunt. Nos dm̃s rationale un¬
dehomorationacitur. quod non habent caetera animalia Sed quid dicuntꝰ. Ip¬
sum uerbum dĩ. hoceratinillo homine: promente : exclusi suntisti: respuitillos
catholicafides. & heresimfecerunt. & confirmatum est incatholica fide hominẽ
illum quem suscepit sapientia dĩ nihilminus habuisse. quam caeterihomines.
quantum pertin& ad integritatem naturȩ : Quantum autem ad excellentiã.¬
personȩ aliud quam caeteri homines : Nam caeteri homines pos suntdici participes uer¬
bidĩ. habentes uerbum dĩ. nullus autem eorum potest dici uerbumdĩ. quod dictum ẽ
illi cumdictum est. uerbum caro factum est: Non defuerunt &iam alii quidã exipsoer¬
rore uenientes qui non solum mentem dicerent non habuis seillum hominem media¬
torem xp̃m interdm̃ & homines. Sed nec animam sed tantum dixerunt uerbum
& caro erat & anima ibinonerat. humanamens ib inonerat humana. Hoc dixe¬

Expanded text:
nam, et illud quod λογικὸν Graeci dicunt, nos dicimus rationale, unde homo ratiocinatur, quod non habent caetera animalia. Sed quid dicunt? Ipsum Verbum Dei, hoc erat in illo homine pro mente. Exclusi sunt isti, respuit illos catholica fides, et haeresim fecerunt. Confirmatum est in catholica fide, hominem illum quem suscepit Sapientia Dei, nihil minus habuisse quam caeteri homines, quantum pertinet ad integritatem naturae: quantum autem ad excellentiteri homines. Nam caeteri homines possunt dici participes Verbi Dei, habentes Verbum Dei, nullus autem eorum potest dici Verbum Dei, quod dictus est ille, cum dictum est, Verbum caro factum est. 3. Non defuerunt etiam alii quidam ex ipso errore venientes, qui non solum mentem dicerent non habuisse illum hominem, mediatorem Christum inter Deum et homines, sed nec animam: sed tantum dixerunt, Verbum et caro erat, et anima ibi non erat humana, mens ibi non erat humana. Hoc dixe
Abbreviated transcription (Latin):
calixtuus in hebrians. quam preclarum: In ebriubunt᷑ enim ab ub tate
domus tuae. Calicem autem propter ea puto appellatum: nequid pre¬
termodum atq mensuram : uel in ipsis peccatorum supplicus. perdiuinã
prouidentiam fieri arbitremur: &ideo tam quam rationem reddens. qua¬
re idfiat subicit . Quoni amiustus dñs. & iustitias dilexit: Non frustra
pluraliter. qui a homines dic̃: ut pro iustis. iustitiae positȩ intellegant᷑.
In multis enim iustis. quasi multae iustitiȩ uidentur eẽ : cum sit unadĩ cuius
omnes pasticipant: tam quam siuna facies intueatur plura specula : quod¬
quod in illa singulare est : de illis plurib pluraliter redditur: Propter ea
rursus ad singularitatem se refest dicendo: Aequitatem uidit facies eius:
Fostasse ꝓ eosit positum. a equitatem uidit facies eius: Ac sidiceretur : Aequi¬
tas uisa est in facie eius : id est in eius notitia.: Facies emm dĩ est potentia.

Expanded text:
calix tuus inebrians quam praeclarus ! Inebriabuntur enim ab ubertate calix tuus inebrians quam praeclarus ! Inebriabuntur enim ab ubertate domus tuae . Calicem autem propterea puto appellatum, ne quid praeter modum atque mensuram, vel in ipsis peccatorum suppliciis, per divinam providentiam fieri arbitremur. Et ideo tanquam rationem reddens quare id fiat, subjecit: Quoniam justus Dominus, et justitias dilexit. Non frustra pluraliter, nisi quia homines dicit, ut pro justis, justitiae intelligantur positae; in multis enim justis quasi multae justitiae videntur esse, cum sit una Dei, cujus omnes participant: tanquam si una facies intueatur plura specula, quod in illa singulare est, de illis pluribus pluraliter redditur. Propterea rursus ad singularitatem se refert, dicendo, Aequitatem vidit facies ejus: fortasse pro eo sit positum, Aequitatem vidit facies ejus, ac si diceretur, Aequitas visa est in facie ejus, id est in ejus notitia; facies enim Dei est potentia
Abbreviated transcription (Latin):
que interpr&etur : laqueum pluit suꝑpeccatorem: si autem intellegit.
sicut ille quiait. Ego autem dico in xp̃o & in ecclesia: Imbrem pluit suꝑ
festilem terram. Eadem autem nube id est diuina scriptura: utrum¬
q factum est. Item dñs dic̃. Non quod intrat in os urm̃ uos co inqui¬
nat. sed quod exit. Audit hoc peccator & gulam parat uoracitati.
Audit hoc iustus: & aciborum discernendorum superstitione munitur.
Et hinc igitur. eadem scripturarum nube prosuo cuiusq merito & pec¬
catori pluuia laqueorum: & iusto pluuia ubestatis infusa est. Ignis
& sulphur &spiritus procellarum. pars calicis eorum.. Haec poena
eorum est atq exitus: perquos blas phematur nomendĩ: Ut primo cupi¬
ditatum suarum igne uastentur. De in de malorum operum podore:
a coetubeatorum abiciunt᷑.: Postremo abrepti atq sub mersi: in effa¬
biles pȩnas luant. Ha ec enim pars est calicis eorum. Sicut iustorum.

Expanded text:
que interpretetur, laqueum pluit super peccatorem; sin autem intelligas, que interpretetur, laqueum pluit super peccatorem; sin autem intelligas, sicut ille qui ait, Ego autem dico in Christo et in Ecclesia , imbrem pluit super fertilem terram: eadem autem nube, id est divina Scriptura, utrumque factum est. Item Dominus dicit: Non quod intrat in os vestrum, vos coinquinat, sed quod exit . Audit hoc peccator, et gulam parat voracitati: audit hoc justus, et a ciborum discernendorum superstitione munitur. Et hic igitur eadem Scripturarum nube, pro suo cujusque merito, et peccatori pluvia laqueorum, et justo pluvia ubertatis infusa est. 11. Ignis et sulphur et spiritus procellae pars calicis eorum. Haec poena eorum est atque exitus, per quos blasphematur nomen Dei, ut primo cupiditatum suarum igne vastentur, deinde malorum operum putore a coetu beatorum abjiciantur, postremo abrepti atque submersi, ineffabiles poenas luant. Haec enim pars est calicis eorum; sicut justorum
Abbreviated transcription (Latin):
quando ille interrogit iustum & impium.
ponit in homine : sed tantum animae suae noc& dilector iniquitatis:
guntur : siue boni siue mali qui &iam pseudo proph&e appellantur. Sic
ordinatur pseudo proph&ae ado dõ: ut dehis laqueus suꝑ peccatores plu¬
at. ⁊ Non enim quis quam in eos sectandos incidit nisi peccator: siue ad p̃¬
parationem extremi supplicii. siper seuerare in peccando maluerit. siue
addesere ndam superbiam: si aliquando dm̃ cura sinceriore que siuerit.
Si autem nubes. nonnisi boni &ueri proph&ae intellegunt᷑: & de his mani¬
festumest. superpeccatores laqueos plueredm̃. Quam uis dehis &iam
pios adfructificandum inͣriger: quibus dam inquit sumus odor uitae
intelleguntur : pluit ds̃ superpeccatores laqueos ignis. Cum autembe¬
ne intelleguntur : fec undu pec tora piorum atq fidelium: sicut exem¬
pligratia scriptum est: &erunt duo incarne una:o: Si ad libi dinem quis¬

Expanded text:
quando ille interrogat justum et impium?quando ille interrogat justum et impium?ponit in homine, sed tantum animae suae nocet dilector iniquitatis. guntur, sive boni, sive mali, qui etiam pseudoprophetae appellantur; sic ordinantur pseudoprophetae a Domino Deo, ut de his laqueos super peccatores pluat: non enim quisquam in eos sectandos incidit nisi peccator; sive ad praeparationem extremi supplicii, si perseverare in peccando maluerit; sive ad desuadendam superbiam, si aliquando Deum cura sinceriore quaesiverit. Si autem nubes nonnisi boni et veri Prophetae intelliguntur; et de his manifestum est super peccatores laqueos pluere Deum, quamvis de his etiam pios ad fructificandum irriget: Quibusdam, inquit Apostolus, sumus  qui cum male intelliguntur, pluit Deus super peccatores laqueos; cum autem bene intelliguntur, foecundat pectora piorum atque fidelium. Sicut exempli gratia, quod scriptum est, Et erunt duo in carne una , si ad libidinem quis
Abbreviated transcription (Latin):
nolunt : sed numquid ub eis quq̃ hoc esse uolunt: auestunt oculos dĩ.: Oculi
enim eius in pauperem respiciunt.: Num quid m &uendum est. ne in turba
diuitum. paucos pauperes uidere non possit : quos in ecclesiae catholicae
gremio custoditos enutriat:: Palpebr& eius interrogat filios hominum:
Hic filios hominum. illa regula libenter acciperim: deueterib regenera¬
tos ꝑfidem.⁊ Hiquippe quibus dam scripturarum locis obscuris. tam quã
clausis oculis dĩ exercentur. ut querant : & rursus quibus dam locis man¬
festis. tam quam apestis oculis dĩ In luminant᷑ ut gaudeant. & istis in scis
libris. crebra opestio atq ad aꝑtio: tamquam palpebrae sunt dĩ. Quae in¬
terrogunt. id est ꝓbant filios hominum : quineq fatigantur rerum ob¬
scuritatib sed ex ercentur: neq influntur cognitione sed confirmant᷑ :
obsint impi: si foste nobiscum sacramenta non sincero corde comunicant.

Expanded text:
nolunt. Sed numquid ab eis qui hoc esse volunt, avertunt oculos Dei? Oculi nolunt. Sed numquid ab eis qui hoc esse volunt, avertunt oculos Dei? Oculi enim ejus in pauperem respiciunt. Numquid metuendum est ne in turba divitum paucos pauperes videre non possit, quos in Ecclesiae catholicae gremio custoditos enutriat? Palpebrae ejus interrogant filios hominum. Hic filios hominum, illa regula libenter acceperim, de veteribus regeneratos per fidem. Hi quippe quibusdam Scripturarum locis obscuris, tanquam clausis oculis Dei, exercentur ut quaerant: et rursus quibusdam locis manifestis, tanquam apertis oculis Dei, illuminantur ut gaudeant. Et ista in sanctis libris crebra opertio atque adapertio tanquam palpebrae sunt Dei, quae interrogant, id est, quae probant filios hominum, qui neque fatigantur rerum obscuritate, sed exercentur, neque inflantur cognitione, sed confirmantur.te nobiscum sacramenta non sincero corde communicant,
Abbreviated transcription (Latin):
mnͦ mensuram uniusq pastis. in crementum corporis fac̃. in aedificatio¬
nem sui: in caritate.: In hoctemplo scõsuo dñs est qđ constat multis men¬
brissuis. suaqueq officia gerentibus. in unam aedificationem carita¬
tem constructis. : quod uiolat quis quis causa principatus sui: a catholi¬
ca societate dis iungit᷑. ⁊ Dñs in temploscõsuo. dñs in caelo sedes eius:
Si ca elum acceperis iustum. sic̃ terrã accipis peccatorem eui dictum est.
Terra es & interram ibis: Quod dictum est dñs intemplos cõsuo: rep&i¬
tum intelleges : dum dictum est. dñs in caelosedes eius.: Oculi eius in pau¬
perem respiciunt.: Quippe cui derelictus ẽ pauper: & qui factus est re¬
fugium pauperi: & ideo seditiones omnes & tumultus. infra ista retia do¬
nec ꝑducatur adlitus: Dequib nobis inpernitiem suam. & ad nrãm cor¬
reptionem in sultant heretici: ꝑ eos homines fiunt: qui pauperes xp̃i esse

Expanded text:
n mensuram uniuscujusque partis incrementum corporis facit, in aedificationem sui in charitate . In hoc templo sancto suo Dominus est; quod constat multis membris suis, sua quaeque officia gerentibus, in unam aedificationem charitate constructis; quod violat, quisquis causa principatus sui a catholica societate disjungitur. Dominus in templo sancto suo, Dominus in coelo sedes ejus. Si coelum acceperis justum, sicut terram accipis peccatorem, cui dictum est, Terra es, et in terram ibis ; quod dictum est, Dominus in templo sancto suo, repetitum intelliges dum dictum est, Dominus in coelo sedes ejus. 8. Oculi ejus in pauperem respiciunt. Quippe cui derelictus est pauper, et qui factus est refugium pauperi . Et ideo seditiones omnes et tumultus intra ista retia, donec perducantur ad littus, de quibus nobis in perniciem suam et ad nostram correctionem insultant haeretici, per eos homines fiunt qui pauperes Christi esse
Abbreviated transcription (Latin):
Eteleuamini portȩ aeternales.: Eteleuamini portae aeternae. ius¬
titiae. Caritatis & castitatis. perquas anima diligit unum uerum
dm̃. Et non fornicatur sub multis. qui appellantur dii: Et introi¬
bit rex gloriae: Et intro ibit rexgloriae. Vtad dexteram patris
riae.o Dñs uirtutum ipse est rex gloriae: Et cũ iam uiuifica¬
to corpore: suprate pergit ille temptatus: Supra omnes ange
uestrum se obiciat. atque inter cludat iter nr̃m. Vttam quam
ds̃ colatur a nobis :: Neq principatus. Neq angelus. Neque
uirtus. nosseparet acaritate xp̃i. Bonum est sperare in dñõ.
quam sperare in principe. Vt qui gloriatur in dño glorietur.
Sunt quidam iste in huius mundi ordinatione uirtutes : Sed dñs
uirtutum: ipse est rexgloriae.¬

Expanded text:
Et elevamini portae aeternales: et elevamini portae aeternae jusEt elevamini portae aeternales: et elevamini portae aeternae justitiae, charitatis et castitatis, per quas anima diligit unum verum Deum, et non fornicatur sub multis qui appellantur dii. Et introibit rex gloriae: et introibit rex gloriae, ut ad dexteram Patris riae? Dominus virtutum ipse est rex gloriae: et jam vivificato corpore, supra te pergit ille tentatus; supra omnes Angelvestrum se objiciat atque intercludat iter nostrum, ut tanquam Deus colatur a nobis: neque principatus, neque angelus, neque virtus nos separat a charitate Christi . Bonum est sperare in Domino, quam sperare in principe : ut qui gloriatur, in Domino glorietur . Sunt quidem istae in hujus mundi ordinatione virtutes, sed Dominus virtutum ipse est rex gloriae.
Abbreviated transcription (Latin):
tur quiquerunt eum: Quaerentium faciem dĩ iacob: queren
tium faciem dĩ: qui posterius nato primatum dedit .: Tollite por
quaeritis  auferte ne impediant aditus: quos uos statu istis. cupi¬
ditatis &timoris Eteleuamini porte aeternales Eteleuami¬
ni aditus aeternae uitae: renuntiationis saeculi: & conuersionis ad
dnm: & introibunt rex gloriae.: Et intro ibit rex. in quo sine super¬
bia gloriemur : qui superatis portis mortalitatis. & pate factis sibi
caelestibus: implebit quod ait. Gaudete. quoniam ego uici saecu
lum.: Quis est iste rex gloriae: pauet ammirans natura mor¬
talis : & quaerit: Quis est iste rex gloriae : dñs fortis & potens.
Quem tu infirmum & obpressum putasti Dñs potens in bello
Contrecta cicatrices. & senties reparatas: Et in mortalitati red¬
ditam. infirmitatem humanam. Resoluta est quaedebebatur
uestri: quas habetis in animis hominum: qui ad: orant militiam caeli.

Expanded text:
tur qui quaerunt eum. Quaerentium faciem Dei Jacob: quaerunt tur qui quaerunt eum. Quaerentium faciem Dei Jacob: quaerunt autem faciem Dei, qui posterius nato primatum dedit. 7. vers. 7. quaeritis, auferte, ne impediant, aditus quos vos statuistis cupiditatis et timoris. Et elevamini portae aeternales: et elevamini aditus aeternae vitae, renuntiationis saeculo et conversionis ad Deum. Et introibit rex gloriae: et introibit rex, in quo sine superbia gloriemur; qui superatis portis mortalitatis, et patefactis sibi coelestibus, implevit quod ait: Gaudete, quoniam ego vici saecuex gloriae? pavet admirans natura mortalis, et quaerit, Quis est iste rex gloriae? Dominus fortis et potens: quem tu infirmum et oppressum putasti. Dominus potens in bello: contrecta cicatrices, et senties reparatas, et immortalitati redditam infirmitatem humanam. Persoluta est quae debebatur ollite portas vestras quas habetis in animis hominum, qui adorant militiam coeli.
Abbreviated transcription (Latin):
tur infide omnium gentium. & uniuersus orbis terrarum fit
aecclesia eius. Ipse super mariu fundauit eam.: Ipse firmis¬
sime stabiliuit eam super omnes fluctus saeculi huius: ut ab ecc
separarentur. nec nocerent ei. Et super flumina praeparauit
eam.: Flumina inmare fluunt: & cupidi homines labuntur
in sacculum: etiam istos superat aecclesia: quae deuictis perdĩ grati¬
cendit in altissimam iustitiam dñi: Aut quis stabit in loco sco ei¬
us  Autquis permanebit in eo quis ascendet super marice fun¬
dato: & super flumina praeparato loco f In nocens manibus
& mundus corde Quis ergo illuc ascendet. & permanebit ibi n¬
si in nocens inoperibus: & mundus in cogitationibus: Qui non
accepit inuano animam suam. Qui non in rebus non permanen¬
tibus deputauit animam suam: sed eam in mortalem sentiens.
aeternitate: stabilem: atque in commutabilem desiderabit: &
non iurauit proximo suo indolo: Et ideo sine dolo. sicut simpli¬
cice & non fallacia sunt aeterna i ta seprebuit proximo suo .:¬

Expanded text:
tur in fidem omnium gentium, et universus orbis terrarum fit Ecclesia ejus. Ipse super maria fundavit eam: ipse firmissime stabilivit eam super omnes fluctus saeculi hujus, ut ab ea superarentur, nec nocerent ei. Et super flumina praeparavit eam: flumina in mare fluunt, et cupidi homines labuntur in saeculum; etiam istos superat Ecclesia quae devictis per Dei graticendet in altissimam justitiam Domini? Aut quis stabit in loco sancto ejus? aut quis permanebit in eo, quo ascendet, super maria fundato et super flumina praeparato loco? 4. vers. 4. Innocens manibus et mundus corde: quis ergo illuc ascendet, et permanebit ibi, nisi innocens in operibus, et mundus in cogitationibus? Qui non accepit in vano animam suam: qui non in rebus non permanentibus deputavit animam suam, sed eam immortalem sentiens, aeternitatem stabilem atque incommutabilem desideravit. Et non juravit proximo suo in dolo: et ideo sine dolo, sicut simplicia et non fallentia sunt aeterna, ita se praebuit proximo suo.
Abbreviated transcription (Latin):
es seinfide. quiasi & dr̃ exfideuiuat : Inuenimus & dm̃ fidelem & hoc ñ
uerbis nrĩs dicitur: Audi a postolum: Fidelis inquitds̃ quiuos non ꝑ¬
mittat temptari supraquam potestis ferre. sed faciat cum temptatione

Expanded text:
esse in fide, quasi et Deus ex fide vivat? Invenimus et Deum fidelem, et hoc non esse in fide, quasi et Deus ex fide vivat? Invenimus et Deum fidelem, et hoc non verbis nostris dicitur, Asinat tentari supra id quod potestis ferre, sed faciat cum tentatione
Abbreviated transcription (Latin):
in iubilatione canta. Quid ẽ in iubilatione canere intel¬
legere uerbis explicari ñ posse qđ canitur dõ Et enim illi
qui cantat siue in messe siue in uinea siue in aliquo opere
feruenti cũ coeperirit in uerbis canticorũ exultare letitiu
ueluti impleti tanta letitia ut eã uerbis explicare non pos¬
sint. auertunt se a syllabis uerborũ. et eunt in sonũ iubila¬
tionis Sonus quidã ẽ significans corparturire quod dice¬
re non potest.. Et quẽ decet ista iubilatio nisi in effabilẽ
dm̃. in effabilis enim ẽ quẽ fari ñ potest. si eũ fari non potes
& tacere non debes:¬
es  Quid restat nisiut iubiles ut gaudeat cor
sine uerbis. & in mensa latitudo gaudiorum. m&as non habeat sylla¬
tus est ille & omnia opera eius infide: Tuasint operainfide. quia iu¬
stus ex fideuiuit. & fides perdilectionem operatur: Tuas intopera IN
fide. quia indm̃ credendo fidelis efficeris operadĩ. Quomodo pos sunt

Expanded text:
in jubilatione cantare. Quid est in jubilatione canere? Intelin jubilatione cantare. Quid est in jubilatione canere? Intelligere, verbis explicare non posse quod canitur corde. Etenim illi qui cantant, sive in messe, sive in vinea, sive in aliquo opere ferventi, cum coeperint in verbis canticorum exsultare laetitia, veluti impleti tanta laetitia, ut eam verbis explicare non possint, avertunt se a syllabis verborum, et eunt in sonum jubilationis. Jubilum sonus quidam est significans cor parturire quod dicere non potest. Et quem decet ista jubilatio, nisi ineffabilem Deum? Ineffabilis enim est, quem fari non potes: et si eum fari non potes, et tacere non debes, quid restat nisi ut jubiles; ut gaudeat cor sine verbis, et immensa latitudo gaudiorum metas non habeat syllatus est ille. Et omnia opera ejus in fide. Tua sint opera in fide. quia justus ex fide vivit , et fides per dilectionem operatur : tua sint opera in fide, quia in Deum credendo fidelis efficeris. Opera Dei quomodo possunt
Abbreviated transcription (Latin):
tiam ex uetustate. et ꝑtinentes iam ad testamentũ nouum
qđ ẽ regnũ caelorũ. et suspirat omnis amor nr̃ et cantat
canticũ nouũ. Cantat canticũ nouũ. non lingua sed uita
Cantate dñõ canticũ nouũ. bene cantate ei. Quaerit unus¬
quisq quomodo cantet dõ. Canta illi sed noli male. non uult
offendi aures suas. Bene cane fr̃. si alicui bono auditori
musico quando tibi dicitur canta ut placeas ei . Siuis aliquã
in structionem musicae artis cantare. trepidas nedispliceas ar
quia qđ imperitus non agnoscit. artifex rep̃hendit.
Quis afferat dõ cantare bene. sic uidicanti decantatore.
sic examinanti oma. sic exaudienti quando potes afferre
tam elegans as tificiũ cantandi. ut tam per fectis auribus
in nullo displiceas. Ecce ueluti modũ cantandi dat tibi.
Noli quaerere uerba quasi explicare possis unde ds̃ delecta¬
tur in iubilatione cane. Hoc ẽ enim bene cantare dõ

Expanded text:
tiam ex vetustate, et pertinentes jam ad Testamentum novum, tiam ex vetustate, et pertinentes jam ad Testamentum novum, quod est regnum coelorum. Ei suspirat omnis amor noster, et cantat canticum novum. Cantet canticum hovum, non lingua, sed vita. Cantate ei canticum novum: bene cantate ei. Quaerit unusquisque quomodo cantet Deo. Canta illi, sed noli male. Non vult offendi aures suas. Bene canta, frater. Si alicui bono auditori musico, quando tibi dicitur, Canta ut placeas ei, sine aliqua instructione musicae artis cantare trepidas, ne displiceas artifici; quia quod in te imperitus non agnoscit, artifex reprehendit: quis offerat: Deo bene cantare, sic judicanti de cantore, sic examinanti omnia, sic audienti? Quando potes afferre tam elegans artificium cantandi, ut tam perfectis auribus in nullo displiceas? Ecce veluti modum cantandi dat tibi: noli quaerere verba, quasi explicare possis unde Deus delectatur. In jubilatione cane: hoc est enim bene canere Deo,
Abbreviated transcription (Latin):
non curant eos quibus displicent. putantes sibi sufficere.
qđ earũ oculis placent ad quas affectant et plerumq gra¬
uius displicent. immo semꝑ grauius displicent. et meliore
iudicio re p̃henduntur Non bene tonsus es dic̃ uir grauis
lasciuo adulescenti non te decet cũ talibus cincinnis incer¬
dere Nouit aũ ille capillos illos placere nescio cui. odit
te rep̃hendentem uero iudico et seruat inse qđ placet
per uerso consilio inimicum te putat. quia turpitudinem
dimisit. fuget oculos tuos et omnino non curat qua regula
iustitiae rep̃hendatur: Si ergo illi non curant. re p̃hen¬
sores ueraces ut sint formosi fallaces non in his rebus in
quib placem sapientiae dĩ debem̾ curare inrisores in uistos
non habentes oculos unde uideant qđ amamus. Haec cogitan¬
mentũ nouũ canticũ. non pertinet canticũ nouũ ad homines
ueteres. non illud discunt nisi homines noui. renouati pergra¬

Expanded text:
non curant eos quibus displicent, putantes sibi sufficere non curant eos quibus displicent, putantes sibi sufficere quod earum oculis placent, ad quas affectant: et plerumque gravibus displicent, imo semper gravibus displicent, et meliore judicio reprehenduntur. Non bene tonsus es, dicit vir gravis lascivo adolescenti, non te decet cum talibus cincinnis incedere. Novit autem ille capillos illos placere nescio cui: odit te reprehendentem vero judicio, et servat in se quod placet perverso consilio. Inimicum te putat, quia turpitudinem demis. Fugit oculos tuos, et omnino non curat qua regula justitiae reprehendatur. Si ergo illi non curant reprehensores veraces, ut sint formosi fallaces; nos in his rebus in quibus placemus sapientiae Dei, debemus curare irrisores injustos, non Habentes oculos unde videant quod amamus? Haec cogitanmentum; novum canticum. Non pertinet novum canticum ad homines veteres: non illud discunt nisi homines novi, renovati per gra