comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cis interp̃tat᷑. nͥ celestẽ patͥam designat:
Ac si peccatorib diceretur. Tanto graui¬
tum facitis: quanto ia certum est. quod
ad consortiũ ⁊ societatẽ electoꝵ ꝑtinere
debuistis. Et quẽ admodũ ur̃a salꝰ om̃ĩbꝰ
gaudiũ facẽt: ita qͦ de ruina ur̃a. dolor

Expanded text:
cis interpretatur, nisi coelestem patriam designat? Ac si peccatoribus diceretur: Tanto graviione luctum facitis, quanto jam certius est quod ad consortium, et societatem electorum pertinere debuistis. Et quemadmodum vestra salus omnibus gaudium faceret, ita
Abbreviated transcription (Latin):
Sic̃ culpa malis p̃latis est. qͦd ꝑ eoꝵ ne¬
gligentiam. subiecti ꝑeunt: ita qͦ subiee¬
tis inculpã reputat᷑: qͦd spretis bonis.
maloꝵ prelatoꝵ exempla imitant᷑: ⁊ ꝑ
uersas doctͥnas audiunt. Congrue gͥ¬

Expanded text:
malis praelatis est quod per eorum negligentiam subjecti pereunt, ita quoque subjectis in culpam deputatur quod, spretis bonis, malorum praelatorum exempla imitantur, et perversas doctrinas audiunt. Congrue
Abbreviated transcription (Latin):
tuum fui̾t: multũ fructũ affert. Qͥd gͥ
ꝑ aquã. nͥ carnalis sensus: qͥd ꝑuinũ nͥ
intelligentia spũalis accipitur: Seruiᷤ
gͥ qͥsensu carnali legẽ tenuerunt: orde¬
um.⁊ aqua suffic̾e poterant. filii au
⁊ uinũ. desiderant. Hec omnia inqͥt apłs
uidelicet legales obseruantias. reputa¬
ui ut stercora: ut xꝑm lueri facerem.
Uide qͦmͦ iste ordeum legis abiẽ u⁊ ñ nͥ
triticũ. hoc est xꝑm edere querit: Et be¬
ne ꝑ ordeum qͦd asperum. ad edendũ
lexͣ: ⁊ ꝑ triticum quod suaue est. ⁊ dul
ce xp̃c accipit᷑: qͥa lex uenit peccata
ticum dicatur. ĩa ꝑ di grãm. ⁊ legen.¬
do discimꝰ. ⁊ edendo sentimꝰ. Qͣ tuor au¬

Expanded text:
tuum fuerit, multum ftuum fuerit, multum fper aquam, nisi carnalis sensus; quid per vinum, nisi intelligentia spiritualis accipitur? Servis igitur qui sensu carnali legem tenuerunt, hordeum et aqua sufficere poterant; filii autet vinum desiderant. Haec omnia, inquit Apostolus, videlicet legales observantias, arbitror, ut stercora, ut Christum lucrifaciam . Vide quomodo isti hordeum legis abjicit; et ntriticum, id est Christum, edere quaerit. Et bene per hordeum, quod asperum est ad edendum, lex, et per triticum, quod suave est et dulce, Christus accipitur, quia lex venit peccata ticum dicatur, jam per Dei gratiam et legendo discimus, et edendo sentimus. Quatuor au
Abbreviated transcription (Latin):
circumuemendũ diserti: ad benedicen¬
dum indocti: aut plꝰ debito exigunt.
minꝰ uel nicħ debito impendunt. q iudiçia
ueritatis in causas forenses mutauer̃t
Ue eis quare ñ adtendunt qͥd debeant.
si petitionẽ p̃uenire noluerunt: saltẽ pe¬
tentes audiant: quia ⁊ in ipsa fortassis pe¬
acione discere etiam poterunt. qͥd debe¬
ant. u̾ ẽ. inqͥuut illi tͥticũ ⁊ uinũ: Non pe¬
tunt ordeũ. ⁊ aquam: s triticũ ⁊ uinum.
quare ordeũ. ⁊ aquam ñpetant. filii ꝙͣ¬
uis innecessitate famis sint constitutiꝰ.
Postea uͦ. quatuor milia saciantur.
⁊ tam̃ nicħ ibi dicitur de panib orde¬
aceis. Itẽ legimus in ȩuũgło. qͦd sex y¬
drie lapidee pͥꝰ aqua implete sunt.
pꝰtea uͦ aque ipse inuinum cominu¬
tate. De tritico qͦ in euũgłio dñs ip̾e
mentionem facit. dicens. Nisi granũ
frumenti cadens interrã mortuũ fue¬
rit: ipsum solum manet. s autẽ mor¬

Expanded text:
circumveniendum diserti, ad bene dicencircumveniendum diserti, ad bene dicendum indocti: qui aut plus debito exigunt; minus, vel nihil, debito impendunt; qui judicia veritatis in causas forenses mutaverunt. Vae eis quare non attendunt quid debeant; et si petitionem praevenire noluerint, saltem petentes audiant, quia et in ipsa fortassis petitione discere etiam poterunt quid debeant. Ubi est, inquiunt illi, triticum et vinum? Non petunt hordeum et aquam, sed triticum et vinum. quare hordeum et aquam non petant filii, quamvis in necessitate famis sint constituti. IPostea vero quatuor millia satiantur , et tamen nihil ibi dicitur de panibus hordeaceis. Item legimus in Evangelio quod sex hydriae lapideae prius aqua impletae sunt, postea vero aquae ipsae in vinum commutatae . De tritico quoque in Evangelio Dominus ipse mentionem facit, dicens: Nisi granum frumenti cadens in terram, mortuum fuerit, ipsum solum manet. Si autem mor
Abbreviated transcription (Latin):
subueniendũ ꝓuocat: etiã si lingͣ silet.
uita clamat. ꝑͣ desidiũ qͦ petunt: qͥa quo¬
dammꝰ petere est: uelle habere. Item ꝑ o.
bedientiam petunt: quia dũ ꝑatos se.
ad recipiendũ offerunt: qͣsi uelle ⁊ deside¬
rare se dicunt. Negligentib gͥ p̃latis. sub¬
iectoꝵ ⁊ si ñ lingua. uita tam̃ semꝑ loqͥt:
obedientia ad p̃dicationis studiũ. ⁊ bene
conuersationis exemplũ impendendũ:
commonent᷑. Et adtendite qͦd in temꝑe
necessitatis. filii ñ patres: s matres uo¬
cant. Ac si dicant. Si debitũ obliti estis.
pietatem saltem obliuisci ñ debetis. Eru¬
bescant canes muti: ⁊ ñ ualentes. latra¬
re. Erubescant: qui de pastorib lupi
facti sunt. Erubescant qui ñ siẽ pasto¬
res. s sic̃ mercennarii gregem domini
cumpascunt. Qͥ ad laniandũ sunt for¬
tes.⁊ ad ꝓtegendum in becilles: ad ac¬
cipiendũ ꝓmpti. ad tͥbuendũ pigͥ: ad

Expanded text:
subveniendum provocat, etiamsi lingua silet, subveniendum provocat, etiamsi lingua silet, vita clamat. Per desiderium quoque petunt, quia quodammodo petere est velle habere. Item per obedientiam petunt, quia, dum paratos se ad recipiendum offerunt, quasi velle et desiderare se dicunt. Negligentibus igitur praelatis subjectorum et si non lingua, vita tamen semper loquitur, nis studium, et bonae conversationis exemplum impendendum commoventur. Et attendite quod in tempore necessitatis filii non patres, sed matres vocant. Ac si dicant: Si debitum obliti estis, pietatem saltem oblivisci non debetis. Erubescant canes muti et non valentes latrare . Erubescant, qui de pastoribus lupi facti sunt. Erubescant, qui non sicut pastores, sed sicut mercenarii gregem Domini pascunt. Qui ad laniandum sunt fortes, et ad protegendum imbecilles. Ad accipiendum prompti, ad tribuendum pigri. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
malũ: egestas ⁊ ignominia. Tolerabiliꝰ
saltem fuiss in domo defic̾e. ⁊ in occul¬
do fame consumi: ꝙͣ inplateis cũ tabe
famis. c̃ fusionẽ ignomune sustinere. Se¬
quit᷑. Cũ exalarent animas suas in sinu
matrũ suatũ. Omĩa cooꝑantur ad ma¬
lum. In plateis deficiunt. in sinu ma¬
trũ animas exalant: ut ⁊ manifesta ta¬
bes. confusionẽ. ⁊ mors p̃sens dolorem
macres pietate ẽẽ debent. Di qͥa p̃ui quiq
⁊ negligentes. cũ locũ p̃dicationis obtinẽt.
curam subiectoꝵ postponunt: ⁊ sue potius
auaricie. aut luxui student: recte nẽ ꝑꝓ
phetam dicit᷑. Matͥb suis dixerunt: ubi
est triticũ ⁊ uinũ. Magnus dolor. qͦd pe¬
tentib subtrahunt: hoc etiã ñ petentibꝰ
offerre debueritit. Sciendũ ẽ: quod trib
modis. uita subditoꝵ p̃latis loquitur.
ꝑ miseriam. ꝑ desiderium. ꝑ obedientiã.
afflictoꝵ indigentia: dũpias m̃tes ad

Expanded text:
malum, egestas et ignominia. Tolerabilius malum, egestas et ignominia. Tolerabilius saltem fuisset in domo deficere, et in occulto fame consumi quam in plateis, cum tabe famis confusionem ignominiae sustinere. Sequitur: Cum exhalarent animas suas in sinu matrum suarum. Omnia cooperantur ad malum. In plateis deficiunt. In sinu matrum animas exhalant, ut et manifesta tabes confusionem et mors praesens dolorem matres pietate esse debent. Sed quia pravi quilibet et negligentes cum locum praelationis obtinent, curam subjectorum postponunt, et suae potius avaritiae aut luxui suo student; recte nunc per prophetam dicitur: Matribus suis dixerunt: ubi est triticum et vinum. Magnus dolor, quia quod petentibus subtrahunt, hoc etiam non petentibus offerre debuerunt. Sciendum autem quod tribus modis vita subditorum praelatis loquitur, per miseriam, per desiderium, per obedientiam. afflictorum indigentia, dum pias mentes ad
Abbreviated transcription (Latin):
intellige possumꝰ. Qͣre hoc in contricione
filie ppłi paruulꝰ ⁊ lactens in plateis
oppidi deficere dicuntur: nͥ qͦd in anima
carnali pͥꝰ ꝑ illecebrosa desideria foris. sen¬
sus corrumpit᷑: acdeinde uirtꝰ qͦ ac con¬
notatur: que filioꝵ affectꝰ si potest ñ
solum audit. s p̃uenit. Cur gͥ filios ro¬
gantes expectant.: nͥ qͥa ñ habent quod
egentib offerant: Et ne mat̾nã pieta¬
tem naturali uitio induruisse existimes.
audi quales se olim filiis exibuerunt.
Nonpetunt ordeũ. ⁊ aquã. scilicet alim̃¬
ta seruilia quia nicħ eiusmodi dare
solebant. s ubi est inqͥunt triticũ ⁊ uinũ.
Hoc petunt. qͦd soliti fuerunt accipere.
Non petunt tam̃. s admirantes int̾ro¬
gant : qͥa nec petere solebant. s habere.
S fortassis dices. lasciui erant filii isti
⁊ delicati. suꝑflua querebant: qͥb etiã
mat̾na pietas contradicere deberet. Au¬
di qͥd sequitur. Cũ deficent inqͥt qͣsi
uulnerati: inplateis ciuitatis. duplex

Expanded text:
intelligere possumus. Quare ergo in contritione filiae populi parvulus, et lactens in plateis oppidi deficere dicuntur, nisi quod in anima carnali prius per illecebrosa desideria foris sensus corrumpitur, ac deinde virtus quoque ac connotatur, quae filiorum affectus, si possunt, non solum audiunt, sed praeveniunt. Cur igitur filios rogantes exspectant, nisi quia non habent, quod egentibus offerant? Et ne maternam pietatem naturali vitio induruisse existimes, audi quales se olim filiis exhibuerint. Non petunt hordeum et aquam, scilicet alimenta servilia, quia nihil ejusmodi dare solebant; sed: Ubi est, inquiunt, triticum et vinum. Hoc petunt, quod soliti fuerunt accipere. Non tamen petunt, sed admirantes interrogant, quia nec petere solebant, sed habere. Sed fortassis dices, lascivi erant filii isti et delicati, superflua quaerebant, quibus etiam materna pietas contradicere deberet; audi quid sequatur. Cum deficerent, inquit, quasi vulnerati in plateis civitatis. Duplex
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥd est quod dominus ante factũ co¬
gitare dicitur: nͥ quia ds peccatores pͥꝰ
ꝑ pacientiam dui tolerat⁊ ut distriẽtiꝰ
post modũ ꝑ iusticiam culpam exqͥrat :
Unde recte nunc dicit᷑. Cogitauit dñs
dissipare murũ filie syon. Qͥd nãq ꝑ
murũ filie syon. nisi uirtutes amme ac

Expanded text:
Quid est quod Dominus ante factum coQuid est quod Dominus ante factum cogitare dicitur, nisi quod Deus peccatores prius per patientiam diu tolerat, ut districtius postmodum per justitiam, culpam exquirat. Unde recte nunc dicitur: Cogitavit Dominus dissipare murum filiae Sion. Quid namque per murum filiae Sion, nisi vi
Abbreviated transcription (Latin):
fidis iudeis reꝓbatꝰ ẽ. gentiũ parit ⁊iudeoꝵ fi¬
deliũ qͣsi duoꝵ parietũ ex diu̾so iunũ ꝯcur¬
rentiũ. caput fac̾tus est. Quod aut̃ dixit
parit̃ sic accipipotest uel qͦd murus partt̃ eum
antemurali luxerit: uel qͦd murus parit̃
cum antemurali dissipatus sit. Neutrũ e.¬
nim: a sana intelligentia discordat. Nam
qͦd ipse etiam humani generis redemp¬
tor cũ fidelib ceteris illius ppłi ꝑfidiã.
⁊ dissipationem fleuerit: euuangłium
manifeste declarat: uͥ dicit᷑. Cum app¬
pinqͣret dñs iherłm. uidens ciuitatem
fleuit suꝑ eã ⁊ ait. quia si cognouisses
⁊tu: qui a uenient dies inte. ⁊ circũdabt̃
te. ⁊ ecangustabunt te undiq ⁊ ad t̾ram
ꝓsternent te. Item quod societas scorũ
cum ipso suo capite ab eis dissipata sit.
aꝑte in actib apłoꝵ ostenditur: uͥ nar¬
ratur quomͦ gens iudaica. quando xͥ
fidem reciꝑe noluit: etiam fideles illiꝰ
a suis finib eiecit. Cogitauit dñs. ⁊ cet᷑.

Expanded text:
udaeis reprobatus est gentium pariter, et Judaeorum fidelium, quasi duorum parietum ex diverso in unum concurrentium, caput factus est. Quod autem dixit, pariter sic accipi potest: vel quod murus pariter, cum antemurali luxerit; vel quod murus pariter cum antemurali dissipatus sit. Neutrum enim a sana intelligentia discordat. Nam quod ipse etiam humani generis Redemptor cum caeteris fidelibus illius populi perfidiam et dissipationem fleverit, Evangelium manifeste declarat ubi dicitur. Cum appropinquaret Dominus Jerusalem, videns civitatem flet tu, quia venient dies in te, et circumdabunt te, et coangustabunt te undique, et ad terram prosternent te . Item quod societas sanctorum cum ipso suo capite ab eis dissipata sit, aperte in Actibus apostolorum ostenditur, ubi narratur quomodo gens Judaica Christi fidem recipere noluit, et fideles illius a suis finibus ejecit. Cogitavit Dominus, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
est ppłs ille: qui prius usq ad celũ exal¬
tatus uidebatur. Caligo: tͥsticiã tribu¬
lationis designat. filiam inqͥt sẏon. Ipsã
syon. idest gentem iudeoꝵ: quã paterno
affectu dilexit ⁊ custodiuit. Uel ipsiꝰ syon
filiam: idest regionem uideã. Mos enim
seͥpturarum habet: ut metropolitane ci¬
uitates. matres appellent᷑: ⁊ circũ iacentes
regiones. oppida quoq ⁊ castella. ⁊ uici
filie. Incipit gͦ sic̃ sũpradictum est elon.¬
ginquo plangere. ipsam scilicet regio¬
nem: ut tandẽ ad ipsum caput regionis
iherłm ꝑueniat. Seqͥt᷑. Et non ẽ. recorda¬
tus seabelli pedum suoꝵ idest ppłi qͥ sex¬
uituti enis humiliter subiectus erat. p̃ci

Expanded text:
est populus ille qui prius usque ad coelum exalest populus ille qui prius usque ad coelum exaltatus videbatur. Caligo tristitiam tribulationis designat. Filiam, inquit, Sion, ipsam Sion, id est gentem Judaeorum, quam paterno affectu dilexit et custodivit; vel ipsius Sion filiam, id est regionem Judaeam. Mos enim Scripturarum habet ut metropolitanae civitates matres appellentur, et circumjacentes regiones, oppida quoque, et castella et vici, filiae, Incipit ergo, sicut supra dictum est, e longinquo plangere ipsam, scilicet regionem, ut tandem ad ipsum caput regionis Jerusalem perveniat. Sequitur: Et non recordatus scabelli pedum suorum. Id est populi, qui servituti ejus
Abbreviated transcription (Latin):
p̃catio est: inqͣ ꝓpħa dominum ꝓpeccato¬
rib exorat. His breuit̾ p̃libatis: nunc ipstꝰ
conquestionis ordinẽ inspiciamꝰ. Primum
qͣsi absentes plangit: quia eos qui in ama¬
ritudine erant. tam cito p̃senti allocuti¬
one sollicitare ñ debuit. Incipit qͦ ea in pͥ¬
mis que minima sunt plangere. nec ani¬
mos merentiũ imꝓuisi doloris pondꝰ op¬
pͥmat: sicq paulatim a minorib ad ma¬
iora enumerando ꝓgrediens: sensim ad
luctum excitat animos auditoꝵ. pͥmũ gͦ
luget deppłationẽ regionis: deinde des¬
tructionem edificioꝵ cõmunium: deinde
euersionem sac᷑rum ediũ: deinde conta¬
minationẽ scõꝵ: deinde a reb inanima¬
tis. ꝓgredit᷑ ad miseriã hominũ: deiectio¬
nem scilicet ⁊ inopiam deplorandã ⁊ sic
tandem finit conquestionem suã. ¶ Qͦmͦ
obtexit caligine in furore suo dñs. filiam
syon: Lam̃tabile pͥncipiũ. Abadmiratio¬
ne inchoat dñs: quia tam subito deiectꝰ

Expanded text:
recatio est, in qua propheta Dominum pro peccatoribus exorat. His breviter praelibatis nunc ipsius conquestionis ordinem inspiciamus. Primum quasi absentes plangit, quia eos, qui in amaritudine erant, tam cito praesenti allocutione sollicitare non debuit. Incipit quoque ea in primis quae minima sunt plangere, ne animos moerentium improvisi doloris pondus opprimat, sicque paulatim a minoribus ad majora enumerando progrediens, sensim ad luctum excitat animos auditorum. Primum ergo luget depopulationem regionis; deinde destructionem aedificiorum communium, deinde eversionem sacrarum aedium, deinde contaminationem sanctorum, deinde a rebus inanimatis progreditur ad miseriam hominum, dejectionem scilicet et inopiam deplorandam, et sic tandem finit conquestionem suam. Quomodo obtexit caligine in furore suo Dominus filiam Sion. Lamentabile principium ab admiratione inchoat, quod tam subito dejectus
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ iecoris: nͥ afflictio carnis signat᷑:
Nam quia iniccore decoctio stomachi. ca¬
dunt: Ne gͥ inanes lacrime.: ne ficta sus¬
piria. ne simulat gemitꝰ credant᷑: ecce
carnis afflictio manifesta sequitur. S for¬
tassis ꝓparentib. aut cognatis.dolet iste.
Audite qͥd dic̃. Suꝑ contritione inqͥt
filie ppłi mei. Nonpatͥs. ñ matͥs. ñ fr̃is ñ
sororis. non cognati. non affinis. s ppłi
mei inqͥt: ne affectꝰ carnis. ⁊ ñ caritatis
stimulꝰ doloris putaret᷑. S credo famo¬
sos ⁊ diuites inppło: iste planctu suo ho¬
norat. Adtendite qͥd dicat. Cũ deficeret
pam uenerat᷑. S adhuc fortassis ininfir¬
mitate sexͦ. ⁊ etatis. honorat nobilitatẽ
generis. In plateis inqͥt oppidi. Non
in aula. non in urbe. non inciutate.
non saltẽ indomo. s inplateis oppidi.
qͥa qͣnto maior est conłͥtoꝵ abiectio : tan¬
to grauior est. ideoq p̃ciosior dolentis cõ¬

Expanded text:
sionem, jecoris, nisi afflictio carnis signatur? sionem, jecoris, nisi afflictio carnis signatur? Nam quia in jecore decoctio stomachi cadunt. Ne igitur inanes lacrymae, ne ficta suspiria, ne simulati gemitus credantur, ecce carnis afflictio manifesta sequitur. Sed fortassis pro parentibus aut cognatis dolet iste. Audite quid dicit. Super contritione, inquit, filiae populi mei: non patris, non matris, non fratris, non sororis, non cognati, non affinis, sed populi mei, inquit, ne affectus carnis et non charitatis stimulus doloris putaretur. Sed credo famosos et divites in populo iste planctu suo honorat? Attendite quid dicat. Cum deficeret, pam veneratur. Sed adhuc fortassis in infirmitate sexus et aetatis honorat nobilitatem generis: In plateis, inquit, oppidi. Non in aula, non in urbe, non in civitate, non saltem in domo, sed in plateis oppidi, quia quanto major est contritorum abjectio, tanto gravior est, ideoque pretiosior dolentis com
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uos doctores. ꝑplateas oppidi: uolup¬
tates huiꝰ scłi acciꝑe debemus. Paruulꝰ
gͦ ⁊ lactens in plateis oppidi deficiunt:
quando carnales qͥq ⁊ stulti cũ ꝑuersis
doctorib ꝑ latam uiã uoluptatũ. ad ꝑ¬
ditionem uadunt. Et nota qͦd ait defice¬
rent. Magis enĩ ft̃ plangendi qͥ abono de
la. tanꝗͣ fua plangere. Sic̃ enim bonis
faciunt. Discat gͦ peccator. quomͦ mala ꝓͥa
flere debeat: eũ iustꝰ ꝓ aliens delictis. tan¬
ta contͥcione se affligat. Defecert inqͥt
p̃lacrimis ocłi mei. Qͣntũ putatis com¬
punctꝰ erat iste. qͥ sic plorauit: Non enĩ se¬
mel se lacͥmas fudisse ostendit: qͥ oculos
suos p̃lacͥmis defecisse diẽ. S qͥa multi
lacͥmas fundunt. ⁊ ñ cõpungunt᷑ corde
secutꝰ adiunxit. Cont᷑bata sunt uiscera
mea: idest acordis intima. sagita dolo¬
ris penetrauit: dolor sensũ tetigit: et
contremuit affectus pietatis. Sequit᷑.
Effusum est int̾ra iecur meũ. Qͥd ꝑ effu¬

Expanded text:
doctores. Per plateas oppidi, voluptates hujus saeculi accipere debemus. Parvulus ergo et lactens in plateis oppidi deficiunt, quando carnales quique, et stulti cum perversis doctoribus per latam viam voluptatum ad perditionem vadunt; et nota quod ait, deficeret. Magis enim sunt plangendi, qui a bono la tanquam sua plangere. Sicut enim bonis faciunt. Discat ergo peccator quomodo mala propria flere debeat, cum justus pro alienis delictis tanta contritione se affligat. Defecerunt, inquit, prae lacrymis oculi mei. Quantum putatis compunctus erat iste, qui sic ploravit? Non enim semel tantum se lacrymas fudisse ostendit, qui oculos suos prae lacrymis defecisse dicit. Sed quia multi lacrymas fundunt et non compunguntur corde, secutus adjunxit: Conturbata sunt viscera mea, id est usque ad cordis intima sagitta doloris penetravit, dolor sensum tetigit, et contremuit affectus pietatis. Sequitur: Effusum est in terra jecur meum. Quid per effu
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ qͦd ꝓpħa incontͥcione filie ppłi sui.
oculos suos defecisse.⁊ uiscera contur¬
bata. iecurq effusũ. int̾rã cõmemorat.
nͥ qͦd spũalis qͥsq qͣntomagis animum
suũ intribulatione ꝓximoꝵ. ad cõpassi¬
onem foras effundit. tanto ampliꝰ int̾¬
na illa gaudia que quietus gustare
consueuerat: ex ipsa merorĩs sui ꝑtur¬
batione. subtracta deplorat : Sequit᷑.
Suꝑ contͥcione. ⁊ c̃. ꝑfiliam ppłi carna¬
lis anima. ꝑparuulũ sensus carnis.
ꝑ lactentẽ uirtꝰ m̃tis accipit᷑. Sensus e¬
nim carnis qͣntũ inse ẽ: puerili a que¬
dam ⁊ leuia. semper appetit: nͥ quan¬
tum m̃tis constantia eum ꝑ disciplinã
restringit. Qͣ si paruulꝰ gͥ lacte pascit᷑.
quia ꝑuirtutẽ anumi. ad maturitate
constantie. uelut ad robur iurile pau¬
latim enutͥtur. Seqͥt᷑. In plateis oppidi.
ꝑoppidum ñ incongrue corpꝰ qͦd anima ĩ¬
habitat:⁊ ꝑplateas oppidi. fluxa desi

Expanded text:
 propheta in contritionem filiae populi sui oculos suos defecisse, et viscera conturbata, jecurque effusum in terram commemorat, nisi quod spiritualis quisque quanto magis animum suum in tribulatione proximorum ad compassionem foras effundit, tanto amplius interna illa gaudia, quae quietus gustare consueverat, ex ipsa moeroris sui perturbatione subtracta deplorat? Sequitur: Super contritione, etc. Per filiam populi, carnalis anima; per parvulum, sensus carnis, per lactentem, virtus mentis accipitur. Sensus enim carnis, quantum in se est, puerilia quaedam et levia semper appetit, nisi quantum mentis constantia eum per disciplinam restringit. Quasi parvulus igitur lacte pascitur, quia per virtutem animi ad maturitatem constantiae velut ad robur virile paulatim enutritur. Sequitur: In plateis oppidi. Per oppidum non incongrue corpus, quod anima inhabitat, et per plateas oppid
Abbreviated transcription (Latin):
ma ineis confessio nominatur: qͥa ⁊ illa
nouissima pꝰt om̃s alias uirtutes amis
tis malis ꝑditoꝵ: cõpassionẽ bonorũ
adiungit. Prius enĩ mali planguntur
abonis.quam a semetipsis: ⁊ dũ male
sani. insua ad huc ꝑdicione exultant.
quantum flendi suit aliena suspiria
indicant. Dicat gͦ. Defecerunt p̃lacri¬
ms oculi mei. turbata st̃ uiscera mea:
effusũ est interra iecur meũ. Ocłi in
sca eccla sunt puisores: uiscera misedes. Ie¬
cur studiosi: ⁊ in bono oꝑe feruentes. Ut
enĩ ferunt phisici: in iecur calor decoctio¬
nis est. Sic̃ gͦ iecur. uel epar. suo calore cru¬
dum cybũ instomacho decoqͥt:⁊ exinde suc¬
cum nutritiuũi. ĩ om̃s corꝑis pardes tͣnsinit¬
tit: sic nimirũ hi qͥ aliosꝑferuorẽ sue de¬
uotionis. atorpore ad bene oꝑandũ exci¬
tant. quasi ex sua decoctione. altm̃tũ cor¬
ꝑi cp̃i subministrant. Qͥd ẽ. gͦ qͦd peccato
uastante ppłm fidelẽ. ocłi eccłe deficiurt.

Expanded text:
ma in eis confessio nominatur, quia et illa ma in eis confessio nominatur, quia et illa novissima post omnes alias virtutes amisstis malis perditorum, compassionem bonorum adjungit; prius enim mali planguntur a bonis quam a semetipsis; et dum male sani in sui adhuc perditione exsultant, quantum fiendi sint aliena suspiria indicant. Dicit ergo: Defecerunt prae lacrymis oculi mei, conturbata sunt viscera mea: effusum est in terram jecur meum. Oculi in sancta Ecclesia sunt provisores, viscera, misericordes, jecur studiosi et in bono opere ferventes. Ut enim ferunt physici, in jecore calor decoctionis est. Sicut ergo jecut, vel hepar, suo calore crudum cibum in ipso stomacho decoquit, et exinde succum nutritivum in omnes corporis partes transmittit, sic nimirum ii qui alios per fervorem suae devotionis a torpore ad bene operandum excitant, quasi ex sua decoctione alimentum corpori Christi subministrant. Quid est ergo, quod peccato vastante populum fidelem, oculi Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
a desiderio et̾noꝵ conticescit. Seqͥt᷑. Con¬
sꝑserunt cinere capita sua uirgines ihe¬
cogitationes intellige̾ debemꝰ. Qͥd ẽ. gͦ qͦd
pꝰtquã senes in t̾ra sedent. uirgines einere
capita sua spargere dicunt᷑. nͥ qͦd cũ defec¬
tus anime. deprauati sunt: statĩ caligo
cogitationũ generat᷑ : Uñ adhuc fubiun¬
gitur: accincti sunt ciliciis. P̾t sessionẽ
enĩ ⁊asꝑsionẽ cineris. ciliciũ seqͥt᷑: qͥa pꝰt¬
pũa delectationẽ. ⁊ c̃fusionẽ m̃tis. asꝑa
peccatͥci conscientiȩ. de reatu sui sceleris
cõpunctio generatur. Postremo aut̃ in
fine cumulꝰ infelicitatis apponit᷑: eũ sub¬
infertur. Abiecerunt int̾ra capita sua: uir¬
gines uida. P̾t accinctionẽ enĩ cilicii ca¬
pita in t̾ra abicere est. pt᷑ angustiã. ⁊ tre¬
pidationẽ male conscientie. etiã de uenia
desꝑare: ꝓpt̃ qͦd etiã recte uͥgines uida
dicunt᷑. Ad augm̃tũ nãq doloris postre.¬

Expanded text:
a desiderio aeternorum conticescit. Sequitur: Cona desiderio aeternorum conticescit. Sequitur: Consperserunt cinere capita sua virgines Jecogitationes intelligere debemus. Quid est ergo quod postquam senes in terra sedent, virgines cinere capita sua spargere dicuntur, nisi quod quando affectus animae depravati sunt, statim caligo cogitationum generatur? Unde adhuc subjungitur: Accincti sunt ciliciis. Post sessionem enim et aspersionem cineris cilicium sequitur, quia pravam delectationem et confusionem mentis aspera peccatrici conscientiae de reatu sui sceleris compunctio generatur. Postremo autem in fine cumulus infelicitatis apponitur, cum subinfertur: Abjecerunt in terram capita sua virgines Juda. Post accinctionem enim cilicii capita in terram abjicere, est post angustiam et trepidationem malae conscientiae etiam de venia desperare. Propter quod etiam recte virgines Juda dicuntur. Ad augmentum namque doloris postre
Abbreviated transcription (Latin):
sa fugerẽ. p̃sentẽ u̾itã amare. carna¬
lib desideriis morẽ gerere: uitã futurã.
aut despice. aut desperare.
.De consilio impioꝵ ꝑpsalmistam
dicitur. Beatꝰ uir qͥ ñ abiit in consilio
impioꝵ: ⁊ de iustoꝵ consilio in eodem
postea consequent̾ adiungit᷑. Idõ ñ re¬
surgunt impii iniudicio. neq peccato¬
res inconsilio iustoꝵ. Si gͦ hi qui ad con¬
silium iustoꝵ conuertuntur. surgt̃. me¬
rito sedere ꝑhibent᷑. qͥ in consiliũ impi¬
orum dilapsi sunt: qͥa ⁊ illa sursũ. ⁊ is¬
ta deorsũ tendunt: illa cęlũ ⁊ ista t̾rã
appetunt. Senes gͦ filie syon in t̾ra sedent.
quando affectus anime eterne ꝓmissionis ob¬
lite: t̾renis ⁊ tͣnsitoriis delectationib inherẽt.
De qͥb recte dicitur. conticuerunt. Int̾nũ e¬
nimꝰ desiderium qͣsi qͥdam clamor est in au¬
rib dĩ. Et ideo praua mens. qͣntomagis fo¬
ris tͣnsitoria appetit: tanto ampluis intꝰ

Expanded text:
sa fugere, praesentem vitam amare, carnasa fugere, praesentem vitam amare, carnalibus desideriis moram gerere; vitam futuram aut despicere, aut desperare. De consilio impiorum per Psalmistam dicitur: Beatus vir, qui non abiit in consilio impiorum ; et de justorum consilio insequenter adjungitur: Ideo non resurgunt impii in judicio, neque peccatores in consilio justorum. Si ergo ii qui ad consilium justorum convertuntur surgunt, merito sedere perhibentur qui in consilio impiorum dilapsi sunt, quia et illa sursum, et ista deorsum tendunt, illa coelum, et ista terram appetunt. Senes ergo filiae Sion in terra sedent, quando affectus animae aeternae promissionis oblitae terrenis et transitoriis delectationibus inhaerent. De quibus recte dicitur, conticuerunt. Internum enim desiderium quasi clamor quidam est in auribus Dei. Et ideo prava mens quanto magis foris transitoria appetit, tanto amplius intus
Abbreviated transcription (Latin):
do compungit. Uͥgines qͦ pͥꝰ capita sua
cinere asꝑgere ac postea ipsa capita sua
in t̾rã abicere dicunt᷑: qͥa hic ꝑditionis
ordo ẽ. ut pͥmũ qͥsq bona que agit ꝑ in¬
tentionem laudis humane effuscet. ac
deinde etiam ipsa bona oꝑa in prauas
actiones commutet. Sederunt in t̾ra:
conticuerunt senes filie syor ꝑ diusas
etates.⁊ sexͦ. atq officia ꝑsonarũ int̾ni
motꝰ anime. distinguntur. Nam qͦd fo¬
ris officia ꝑsonarũ discernunt᷑. hoc in¬
tͥnsecus affectionũ motꝰ discrete ꝑagt̃.
Qͥd gͦ ꝑ senes filie syon. nͥ consilia fide¬
lis anime acciꝑe debemus: S sciendũ
est. quod alia sunt electoꝵ consilia: ⁊
alia repboꝵ. Consilia nãq electoꝵ sunt.
p̃sentem uitã.⁊ eiꝰ delectationes despic̾e.
in aduersis pacientiã conseruare: ꝑ pre¬
sentes tͥbulationes ad futurã głam ꝑ
tingere. Consilia reꝓboꝵ sunt. aduer¬

Expanded text:
do compungit. Virgines quoque prius capita sua do compungit. Virgines quoque prius capita sua cinere aspergere, ac postea ipsa capita sua in terram abjicere, dicuntur, quia hic perditionis ordo est, ut primum quisque bona, quae agit, per intentionem laudis humanae offuscet, ac deinde etiam ipsa bona opera in pravas actiones commutet. MORALIS. Sederunt in terra, conticuerunt senes filiae Sion. Per diversas aetates, et sexus, atque officia personarum, interni motus animae distinguuntur. Nam quod foris officia personarum discernant, hoc intrinsecus affectionum motus discrete peragunt. Quid ergo per senes filiae Sion, nisi consilia fidelis animae accipere debemus? Sed sciendum est, quod alia sunt electorum consilia, et alia reproborum. Consilia namque electorum sunt praesentem vitam et ejus delectationes despicere, in adversis patientiam conservare, per praesentes tribulationes ad futuram gloriam per tingere. Consilia reproborum sunt, adver
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc qͦ ꝓpħa plangit. quod sedent
hi qui erecti esse debuerant. ⁊ qͥ celes¬
tia contemplari consueuerant. cine¬
rem sibi suꝑ initiunt: ne uisum ad
sublunia leuare queant. Et nota qͦd ꝑ¬
fecti etiam inpedib puluerẽ habe¬
re dicuntur. Qui autem puluere capi¬
ta sua asꝑgunt: iam inter plangendoᷤᷤ
numerantur : quia in t̾renis quidẽ Ac¬
tionib boni ꝑ infirmitatem aliqͣn.¬
do. leues maculas contrahunt: mali
uͦ in hisetiã q̃ fortiter agere uidentur.
ꝑ intentionem laudis sordescunt. Se¬
quitur. Accincti sunt ciliciis. Qͥd ꝑ
cilicium. nisi eura t̾renarum rerũ
signatur:: que conscientiam assidu¬
is occupationum aculeis pungit: pͥꝰ gͦ se¬
nes in terra sedentes describunt᷑. ⁊ pꝰt ea
ciliciis accincti: quia ubi mens in amore
carnaliũ delectationum. pͥmũ resoluta
fuerit: mox deinde cura sequit᷑: que illã
ꝓ adimplendis desideriis suis sollicitan¬

Expanded text:
Hoc ergo propheta plangit, quod sedent Hoc ergo propheta plangit, quod sedent ii, qui erecti esse debuerant, et qui coelestia contemplari consueverant, cinerem sibi supermittunt ne visum ad sublimia levare queant. Et nota, quod perfecti etiam in pedibus pulverem habere dicuntur; qui autem pulvere capita sua aspergunt, jam inter plangendos numerantur, quia in terrenis quidem actionibus boni per infirmitatem aliquando leves maculas contrahunt; mali vero in iis etiam, quae fortiter agere videntur, per intentionem laudis sordescunt. Sequitur: Accincti sunt ciliciis. Quid per cilicium, nisi cura terrenarum rerum signatur, quae conscientiam assiduis occupationum aculeis pungit? Prius ergo senes in terra sedentes describuntur et postea ciliciis accincti, quia ubi mens in amore carnalium delectationum primum resoluta fuerit, mox deinde cura sequitur, quae illam pro adimplendis desideriis suis sollicitan
Abbreviated transcription (Latin):
tes: ad uisionem suꝑne uisionis festinãt.
⁊ qͥd ꝑ caput nisi actio spũalis quid ꝑ
cinerem qͥ ab igne relinquitur. nͥ t̾rene
cogitationes signantur: Q ͣ si enim ab
igne einis nascitur: quando cogitatio.¬
num inanium reliqͥe a coneupiscentia
carnali generantur. Bene gͦ postquam
senes in terra sedent ⁊ tacent. uirgines
capita sua cinere consꝑgunt: qͥa simpl¬
ces qͥ in eccła cum p̃latos suos post¬
posito studio p̃dicationis. t̾renis de¬
lectationib uident incũbere: etiã in
bonis que agunt. carnaliter delectari
incipiunt. Recte autem senes filie sy¬
on ⁊ uirgines iherłm nominauit: qͥa
iecti autẽ in bonis que humiliter ꝑa¬
gunt. semꝑ ꝑ intentionẽ mentis. ad
uisionem ȩterne pacis respicere: qͣ¬
tinus ⁊ illi in alto ꝑuirtutem consti¬
tuti. ea quȩ subiecta sunt custodianͣ:
⁊ isti ꝑ humilitatem in imo positi. in¬
tentione semꝑ ad suꝑiora contendãt.

Expanded text:
tes ad visionem supernae pacis festinant? tes ad visionem supernae pacis festinant? Et quid per caput, nisi actio spiritualis? Quid per cinerem, qui ab igne relinquitur, nisi terrenae cogitationes signantur? Quasi enim ab igne cinis nascitur, quando cogitationum inanium reliquiae a concupiscentia carnali generantur. Bene ergo, postquam senes in terra sedent et tacent, virgines capita sua cinere conspergunt; quia simplices quique in Ecclesia cum praelatos suos, postposito studio praedicationis, terrenis delectationibus vident incumbere, etiam in bonis quae agunt, carnaliter delectari incipiunt. Recte autem senes filiae Sion, et virgines Hierusalem nominavit, quia jecti autem in bonis quae humiliter peragunt, semper per intentionem mentis ad visionem aeternae pacis respicere; quatenus, et illi in alto per virtutem constituti, ea quae subjecta sunt custodiant; et isti per humilitatem in imo positi, intentione semper ad superiora contendant.
Abbreviated transcription (Latin):
pulus enim antiquus quasi paruulus
erat: quia ꝑ uirgam legis. ⁊ ꝑ terrenas
ꝓmissiones nutriebatur: quousq ad
senscim maturũ conscenderet.: ut dõ
id est terrena ⁊ transitoria querere. s
conuersatione.⁊ desiderio incelis esse:
ut qͦd u̾bo p̃dicant: morib ostendant.
S quia plerosq ꝓpħa in scã eccła fut᷑os
preuidit qui p̃lationis locum obtinen¬
tes ꝑuersis morib dignitatem officii
sui macularent: in uocem doloris erũ¬
pens sic ait. Secderunt int̾ra senes filiȩ
syon. Qd enim est int̾ra sedere: nͥ t̾renis
delectationib incumbendo a bono o¬
pere cessare: S qͥa hi a bono cessando
ꝑu̾sa agunt: ne sue prauitatis testes.
fiant uerbum ueritatis loqͥ erubeset̃.
recte secutus adiunxit. contieuerunt.
qͥa ꝓfecto uͥ conscientiam remordet.
reatus sceleris: a p̃dicatione linguam
ligat. timor confusionis. Sequitus.
gritatem sinceritate moꝵ conseruan¬

Expanded text:
pulus enim antiquus quasi parvulus pulus enim antiquus quasi parvulus erat; quia per virgam legis, et per terrenas promissiones nutriebatur, quousque ad sensum maturum conscenderet, ut Deo nid est terrena et transitoria quaerere; sed conversatione et desiderio in coelis esse, ut quod verbo praedicant, moribus ostendant. Sed quia plerosque propheta in sancta Ecclesia futuros praevidit, qui praelationis locum obtinentes perversis moribus dignitatem officii sui macularent, in vocem doloris erumpent, sic ait: Sederunt in terra senes filiae Sion. Quid est enim in terra sedere, nisi terrenis delectationibus incumbendo a bono opere cessare? Sed quia ii, qui a bono cessando perversa agunt, ne suae pravitatis testes fiant, verbum veritatis loqui erubescunt, recte secutus adjunxit: Conticuerunt, quia profecto, ubi conscientiam remordet reatus sceleris, a praedicatione linguam ligat timor confusionis. Sequitur: gritatem sinceritate morum conservan
Abbreviated transcription (Latin):
taneas etiam afflictiones adicuint.
Sederunt in t̾ra: contieuerunt senes.¬
ꝓphȩ mens uniuersa mala p̾sentis
uite considerans. compunctionis ocu¬
lum ab exordio ducens. ab ipso pͥmi
hominis lapsu usq ad excecationẽ
iudaici ppłi. ac deinde descendens
ꝑ mala p̾sentis ȩccłe. usq ad finem
temporis planctum extendit. In suꝑiorib
enim edificia diruta: menia destructa. qͣsi
aminore incipiens descripsit. Hinc iã qua¬
si ad maiora ꝓgrediens. hominũ miseriam
⁊ dolorem plangit. Hec gͥ que secunt᷑. ñ ĩ¬
congrue adp̃sentem eccłam referri posst̃.
Sederunt in t̾ra: conticuerunt senes filie
syon. Qͥ dꝑfiliam syon nͥ p̃sens eccła ac¬
cipitur: que de synagoga ꝑfidẽ nata
ẽ. Senes gͦ filie syonp̃lati eccłȩ dicunt᷑:
quoꝵ senectus ñ innumero annoꝵ queri¬
tur: s in ꝓuectu sapientie.⁊ moꝵ maturi¬
tate. ⁊ bene senes. quia ñ paruuli sub le¬
ge quasi sub pedagogo constituti. Po¬

Expanded text:
taneas etiam afflictiones adjiciunt. taneas etiam afflictiones adjiciunt. Sederunt in terra, conticuerunt senese mens universa mala praesentis vitae considerans, compunctionis oculum ab exordio ducens, ab ipso primi hominis lapsu, usque ad excaecationem Judaici populi, ac deinde descendens per mala praesentis Ecclesiae, usque ad finem temporis planctum extendit. In superioribus enim aedificia diruta, moenia destructa, quasi a minori incipiens descripsit: hinc jam quasi ad majora progrediens, hominum miseriam et dolorem, plangit haec igitur, quae sequuntur, non incongrue ad praesentem Ecclesiam referri possunt. Sederunt in terra, conticuerunt senes filiae Sion. Quid per filiam Sion, ncipitur: quae de Synagoga per fidem nata est? Senes ergo filiae Sion praelati Ecclesiae dicuntur, quorum senectus non in numero annorum quaeritur, sed in provectu sapientiae et morum maturitate. Et bene senes, quia non ut parvuli sub lege, quasi sub paedagogo constituti. Po
Abbreviated transcription (Latin):
nerunt uisionẽ adnõ. Qͥaille ꝓfecto se
in foueam ꝑdicionis p̃cipitat᷑: qͥ semꝑ
considerat qui dcarni sue dulce sit. et
qͥd dõ placeat ñ adtendit. Sederunt
dolorem hominũ plangit. Sederunt
in tra: conticuerunt senes. Sessio. deiec¬
tionẽ. silentiũ stuporem designat. Et con¬
grue senes in quib consilii auctoritas
esse debuit. siluisse dicunt᷑: qͥa tanta
calamitas fuit. eui nullo consilio sub¬
ueniri potuit. Seqͥtur. Comsꝑserunt
einere capita sua uirgines. Ultro speciẽ
decoris sui fecdant: ut ipso squalore foris
interni doloris uehementiã ostendant.
Pulchre autem in tͥbulatione. senes con¬
ticescunt. Uirgines autẽ cinere capita
sua spargunt: qͥa malũ cũ uehem̃t̾ in¬
griut: maturos sensus in stuporẽ.⁊ las¬
ciuios. ad impacientiam uertit: de qͥbꝰ
adhuc subditur. Accincti sunt ciliciis.
Hoc ad senes. Abiecerunt in terra capi
uolunt: quiingruentib malis. spon¬

Expanded text:
nerunt visionem a Domino. Quia ille profecto se nerunt visionem a Domino. Quia ille profecto se in foveam perditionis praecipitat, qui semper considerat, quid carni suae dulce sit, et quid Deo placeat, non attendit. Sederunt dolorem hominum plangit. Sederunt in terra, conticuerunt senes. Sessio dejectionem, silentium stuporem designat. Et congrue senes, in quibus consilii auctoritas esse debuit, siluisse dicuntur; quia tanta calamitas fuit cui nullo consilio subveniri potuit. Sequitur: Consperserunt cinere capita sua virgines. Ultro speciem decoris sui foedant, ut ipso squalore foris interni doloris vehementiam ostendant. Pulchre autem in tribulatione senes conticescunt, virgines autem cinere capita sua spargunt; quia malum cum vehementer ingruit, maturos sensus in stuporem, et lascivos ad impatientiam vertit: de quibus adhuc subditur: Accincti sunt ciliciis. Hoc ad senes. Abjecerunt in terram capivolunt, qui ingruentibus malis spon
Abbreviated transcription (Latin):
foris regere Limorem uidelicet: ne eũ con¬
cupiscentia carnis ꝑ lasciuiã dissoluat.
Amore uͦ. ne inbono oꝑe desidia torpen¬
tem reddat. Qͦ a si forte portas suas.
idest sensus suos animus int̾renis ob¬
lectamentis defigit: ipse sibi indicio
est. qͦd contritis uectib. idest amissis
iudiciũ sensuũ seqͥ incipit. ĩa solũmo.¬
do ea refugit que affectus sensuum
mala esse renuntiat: ⁊ ea seqͥt᷑ quȩ
carnis affectus ꝑbat. Unde necẽe ẽ.
eũ sepe decipi: qͣui cum p̃sentes solũ¬
inodo delectationes considerat. futu¬
ras amaritudines ñ euitat. Hinc est
quod tam sepe moyses ad tab̾nacłm
recurrit ut dominum consulat: quia
nichil homo temere foris uel appet̾e̾ uel
declinare debet nͥ pͥusintꝰ qͥd dĩ uolun¬
tati placitũ sit iudicio m̃tis discernat.
ꝑuerse autem anime que affectũ carmꝰ
non iudiciũ m̃tis ubiq seqͥt᷑: recte hic
ꝑ expbrationem dici̾t. ꝓphetȩ eiꝰ ñ inue¬

Expanded text:
foris regere. Timorem videlicet, ne cum conforis regere. Timorem videlicet, ne cum concupiscentia carnis per lasciviam dissolvat; amorem vero, ne in bono opere desidia torpentem reddat. Quod si forte portas suas, id est sensus suos animus in terrenis oblectamentis defigit, ipse sibi judicio est, quod contritis vectibus, id est amissis judicium sensuum sequi incipit, jam solummodo ea refugit quae affectus sensuum mala esse renuntiat, et ea sequitur quae carnis affectus probat. Unde necesse est eum saepe decipi: qui cum praesentes solummodo delectationes considerat, futuras amaritudines non evitat. Hinc est, quod tam saepe Moyses ad tabernaculum recurrit, ut Dominum consulat; quia nihil homo temere foris, vel appetere, vel declinare debet, nisi prius intus quid Dei voluntati placitum sit, judicio mentis discernat. Perversae aut animae, quae affectuubique sequitur: recte hic per exprobrationem dicitur: Prophetae ejus non inve
Abbreviated transcription (Latin):
more boro. mente uagã ⁊ dissolutam
relinqͥt. Uectes conterit: quando ingredi¬
entib uitiis constantiam mentis frangi :⁊
emolliri ꝑmittit. De qͦ seqͥt᷑. Reges eiꝰ. ⁊ pͥn¬
cipes eius ingentibꝰ. ꝑ gentes enĩ: uitia
signant᷑. Reges gͦ ⁊ pͥncipes anime in gen¬
tib sunt: quando ipsa uitia ei ꝑ consen¬
sum dominari incipiunt. Uel ꝑ reges et
pͥncipes. ipsas anime uirtutes: ꝑ quas
pͥꝰ regebatur acciꝑe possumus. Reges.
qr intus uoluntatib p̃sident: pͥ. ic ipes
quia foris animũ ad bene agendũ mo¬
uent. Et referendũ est adhoc: quod pre¬
miserat ꝑdidit. ⁊ contriuit uectes eius:
uidelicet reges ⁊ principes. idest uirtu¬
tes ꝑdidit ⁊ contriuit ingentibꝰ: id est
ꝑ uitia frangi ⁊ oppͥmi ꝑmisit. Hine ẽ.
enim quod adiungit dicens. Non est
lex. Animus enim legẽ intͥnsecꝰ habere
debet: timorem uidelicet.⁊ amorẽ dei.
⁊ ad huius legis iudiciũ sensus suos

Expanded text:
more bono, mentem vagam et dissolutam more bono, mentem vagam et dissolutam relinquit. Vectes conterit, quando ingredientibus vitiis constantiam mentis frangi et emolliri permittit. De quo sequitur: Reges ejus, et principes ejus in gentibus. Per gentes enim vitia signantur. Reges ergo et principes animae in gentibus sunt, quando ipsa vitia ei per consensum dominari incipiunt. Vel per reges, et principes ipsas animae virtutes, per quas prius regebatur, accipere possumus. Reges quia intus voluntatibus praesident; principes quia foris animum ad bene agendum movent. Et referendum est ad hoc quod praemiserat, perdidit et contrivit vectes ejus, videlicet reges et principes, id est virtutes perdidit et contrivit in gentibus, id est per vitia frangi et opprimi permisit. Hinc est enim quod adjungit, dicens: Non est lex. Animus enim legem intrinsecus habere debet, timorem videlicet et amorem Dei, et ad hujus legis judicium sensus suos
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑditi funt uectes. ⁊ contriti. ito ñ solũ re¬
gib gentiũ tributũ soluerent: s etiã p̃¬
fecti ⁊ p̃sides regũ int̾ eos habitarent:⁊
eos opprimerent:tandemq rebelles
a terra eicerent: ⁊ ꝑ totum mundũ dis¬
licet apud eos. Qͥa ⁊ si libros legis ha
sibi uenturum ꝓmittunt: contra hoc
recte respondetur: cum dicitur. ꝓpħȩ
eius ñ inuenerunt uisionẽ adno. Ac si
diceret᷑. Quod de aduentu xp̃i falso sͥ
blandientes p̃dieunt. hoc a semet ipsis
ñ dño reuelante inuenerunt. Defixe st̃
in terra porte eius. Qͥ d ꝑ portas anme
nͥ sensus corꝑis accipimus: Qͣs uideli¬
cet portas tunc interra defigimꝰ: qͣndo
ipsos sensus nr̃os. ad t̾rena desideria
inclinamꝰ. S quia numꝗͣ foris sensus
turpib desideriis succũbit: nͥ pꝰ interiꝰ
m̃tis custodia ꝑ negligentiã fracta et
dissipata fuerit recte subinfert᷑. cũ di¬
citur. ꝑdidit ⁊ contrut uectes eiꝰ Sec¬
tes ⁊ enim ꝑdit: quando sublato ti¬

Expanded text:
on solum regibus gentium tributum solverent, sed etiam praefecti et praesides regum inter eos habitarent, et eos opprimerent, tandemque rebelles a terra ejicerent et per totum mundum dislicet apud eos, quia, etsi libros legis habsibi venturum promittunt, contra hoc recte respondetur, cum dicitur: Prophetae ejus non invenerunt visionem a Domino. Ac si diceret: Quod de adventu Christi falso sibi blandientes praedicant hoc a semetipsis, non a Domino revelante invenerunt. Defixae sunt in terra portae ejus. Quid per portas animae, nisi sensus corporis accipimus? Quas videlicet portas tunc in terra defigimus, quando ipsos sensus nostros ad terrena desideria inclinamus. Sed quia nunquam foris sensus turpibus desideriis succumbit, nisi prius interius mentis custodia per negligentiam fracta et dissipata fuerit, recte subinfertur, cum dicitur: Perdidit, et contrivit vectes ejus, vectes etenim perdit, quando, sublato ti
Abbreviated transcription (Latin):
cet altare tunc repellitur: qͣndo fides
nr̃a bonis oꝑib nudata a deo repbat᷑.
De qͣ adhuc subditur. Maledix̃ scĩfica¬
tiomi sue. Sc̃ificatur qͥppe fides nr̃a: qͣn¬
do ei ꝑ inerementa uirtutũ mĩta au¬
gentur. S scĩficatio maledicit᷑: quai.¬
do amissis uirtutib. fides ipsa prauis
actionib uiolatur. Unde adhuc recte¬
subditur. Tradidit immanus inimi¬
ei: muros turrium eius. Qͥd enĩ mu¬
ri turriũ. nͥ eminentiores uirtutes sig

Expanded text:
cet altare tunc repellitur, quando fides cet altare tunc repellitur, quando fides nostra bonis operibus nudata, a Deo reprobatur. De qua adhuc subditur: Maledixit sanctificationi suae. Sanctificatur quippe fides nostra, quando ei per incrementa virtutum merita augentur; sanctificationi maledicitur, quando amissis virtutibus, fides ipsa pravis actionibus violatur. Unde adhuc additur: Tradidit in manus inimici muros turrium ejus. Quid enim muri turrium, nisi em
Abbreviated transcription (Latin):
Seqͥtur. Uocem dederunt in domo drũ.
sieut in die sollempni. Domꝰ dni: ec¬
clesia ĩtelligit᷑. Uocem gͥ exultationis ini¬
mici in domo domini dederunt: quando
ipso pastore mortuo. ⁊ disꝑsis ouib omĩ¬
no se preualuisse głati sunt. Uel ꝑ domũ
domini. ipsum aꝑm acciꝑe possumus.
siẽ dicit apłs. D̾s erat in xp̃o: mundũ
reconeilians sibi. Indomo itaq dñĩ
uoẽẽ inimici dederunt: quando ipsi
in eruce pendenti insultabant dicentes.
Alios saluõ fecit: seipsum non potest
saluum facere: Si filiꝰ di est: descendat
nunc de cruce. ⁊ credimus ẽi Unde be¬
ne adiungitur: sicut in die sollempni.
Sollempnitas enĩ: generalis. ⁊ cõmunis
est festiuitas. Quasi gͦ indie sollẽpm
uoeem dant: qui impleto gaudio. nicħ
iam ex desideriis suis suꝑꝰ esse exultans.
Reppulit dominꝰ altare suũ. Altare dĩ
innobis fides nr̃a est: supͣ quã sacͥficiũ
boni oꝑis immolamus. Quod uideli¬

Expanded text:
Sequitur: Vocem dederunt in domo Domini Sequitur: Vocem dederunt in domo Domini sicut in die solemni. Domus Domini Ecclesia intelligitur. Vocem ergo exsultationis inimici in domo Domini dederunt, quando, ipso pastore mortuo, et dispersis ovibus, omnino se praevaluisse gloriati sunt. Vel per domum Domini ipsum Christum accipere possumus, sicut dicit Apostolus: Deus erat in Christo mundum reconcilians sibi . In domo itaque Domini vocem inimici dederunt, quando ipsi in cruce pendenti insultabant, dicentes: Alios salvos fecit, seipsum non potest salvum facere. Si Filius Dei est, descendat nunc de cruce, et credimus ei . Unde bene adjungitur, sicut in die solemni. Solemnitas enim generalis et communis est festivitas. Quasi ergo in die solemni vocem dant, qui impleto gaudio nihil jam desideriis suis superesse exsultant. Repulit Dominus altare suum. Altare Dei in nobis fides nostra est, supra quam sacrificium boni operis immolamus. Quod videli
Abbreviated transcription (Latin):
ordine eadem facta sit.: subiungit di¬
cens. Reppulit dñs altare sũ. Qd ẽ.
redditur: qͣsi ꝓpiciationis nr̃ : deacͥficiũ suꝑ
ip̃m dõ offertur. Hoc altare ds pat̃ qͣsi
reppulit: quando &ꝑm usq adcrucis
patibulum. in manib ꝑsequentiũ iude¬
orum inpassione derełiquit. Scĩficati¬
oni qͦ suẽ ds pat̾ maledixit: quia ipsi
quẽ singulariter scĩficauerat. ⁊ ad scĩ.¬
ficandos nosmiserat: pͥꝰ maledictionis
nr̃e. penã expiandã imposuit: ac de¬
inde nos a reatu maledictionis absolu¬
tos. sc̃ificationis ipstus participes fec̃.
Sequit᷑. Tradidit inmanus inimiciamu¬
ros turriũ eiꝰ. Muri turrium qͥi eiui¬
tate eminentiores sunt: apłos desig¬
nant : qui tunc in sc̃a eccła. ⁊ dignitate
eminentiores.: constantia fortiores fue¬
runt. S isti qͦ in manꝰ inimici traditi
sunt: quia eum xꝑm mori cernerent.
quodammͦ ꝑ infidelitatẽ corruerunt.

Expanded text:
ordine eadem facta sit subjungit, diordine eadem facta sit subjungit, dicens: Repulit Dominus altare suum. Quod est redditur, quasi propitiationis nostrae sacrificium super ipsum Deo offertur. Hoc altare Deus Pater quasi repulit, quando Christum usque ad crucis patibulum in manibus persequentium Judaeorum in passione dereliquit. Sanctificationi quoque suae Deus Pater maledixit, quia ipse quem singulariter sanctificaverat, et ad sanctificandos nos miserat, prius maledictionis nostrae poenam expiandam imposuit, ac deinde nos a reatu maledictionis absolutos sanctificationis illius participes fecit. Sequitur: Tradidit in manus inimici muros turrium ejus. Muri turrium, qui in civitate eminentiores sunt, apostolos designant, qui tunc in sancta Ecclesia et dignitate eminentiores, et constantia fortiores fuerunt. Sed isti quoque in manus inimici traditi sunt, quia, cum Christum mori cernerent, quodammodo per infidelitatem corruerunt.