comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
apito salomonẽ dicit᷑. Fili sine consilio nichil facias.
et post factũ ñ peniteberis. Et rursũ. Palpebre tuȩ
p̃cȩdunt gressus tuos. Pal pebre ꝗppe gress p̃cedant
cũ opera tqͥonẽ nr̃am consilia recta p̃ueniunt. Qui
enĩ neglegit considerando p̾uidere qđ fecit. gressus
tendit. oculos claudit. ꝑgendo iter conficit. sed p̃ui¬
dendo sibi met ipsi ñ antecedit. Atꝙ idcirco citius
corruit ꝗa quo pedẽ operis ponere debeat. ꝑpalpe¬
br̃ã consiulii ñ ad tendit. xl.¬
MLI TER AMMONEN DISUN MAnSUE XI.¬
x b atq alit̃ iracundi. Non nũquã nãq mansueti cũ
p̃sunt uicinũ et quasi iuxta positũ torporẽ desidie
patiunt᷑. et plerũq nimia resolutione lȩnitatis ul¬
tra quã necesse est uigorẽ destrictionis emolli unt.
At contra iracundi cũ regiminũ loca ꝑcipiunt. quo
impellente ira in m̃tis uesaniã deuoluunt᷑: Co ȩtiã

Expanded text:
apud Salomonem dicitur: Fili, sine consilio nihil facias, apud Salomonem dicitur: Fili, sine consilio nihil facias, et post factum non poenitebis . Et rursum: Palbebrae tuae precedant gressus tuos . Palpebrae quippe gressus praecedunt, cum operationem nostram consilia recta praeveniunt. Qui enim negligit considerando praevidere quod facit, gressus tendit, oculos claudit, pergendo iter conficit, sed praevidendo sibimetipsi non antecedit, atque idcirco citius corruit, quia quo pedem operis ponere debeat, per palpebram consilii non attendit. iter admonendi sunt mansueti, atque aliter iracundi. Nunnunquam enim mansueti cum praesunt, vicinum et quasi juxta positum torporem desidiae patiuntur. Et plerumque nimia resolutione lenitatis, ultra quam necesse est vigorem districtionis emolliunt. At contra iracundi cum regiminum loca percipiunt, quo impellente ira in mentis vaesaniam 57 devolvuntur, eo etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ei: Pp̃t frigus piger ñ arat dũ desidie torpore constric¬
tus agere quȩ debet bona dissimulat Propt̃ frigus pi¬
ger ñ arat: dũ parua ex ad uerso mala metuit. et o¬
perari maximanͣ ptermit tit Bene aũt dicit᷑ Men¬
dicauit estatȩ. et ñ dabit̃ ei Qui enĩ nc̃ inbonis opib
ñ ecsudat cũ sol iudicu feruentior apraruent ꝗa
frustra regni aditũ postulat nil accipiens aestate m̃dicat:
mit᷑: Et ꝗo ꝑnubes. que mouent̾ auento. nisi ad uersi¬
tates pͣuoꝵ hominũ designant᷑: Auentis uidelicet im¬
pellunt᷑ nubes. ꝗa inmundoꝵ spirituũ afflatu pͣui
excitant᷑ homines. Qui ergo obseruat uentũ ñ seminat.
et ꝗ considerat nubes nũquã metit. Neq nc̃ grana bo¬
ni operis seminat. neq tunc manipulas scẽ retributio¬
dũ bona minime discernunt. Qui nequaquã qͣndo a¬
gant inspiciunt. sed plerũꝙ acta ꝗa ita ñ debuerint
agere cognoscunt. Quib sub auditoris specie recte

Expanded text:
igus quippe piger non arat, dum desidiae torpore constrictus, agere quae debet bona dissimulat. Propter frigus piger non arat, dum parva ex adverso mala metuit, et operari maxima praetermittit. Bene autem dicitur: Mendicabit aestate, et non dabitur ei. Qui enim nunc in bonis operibus non exsudat, cum sol judicii ferventior apparuerit, quia frustra regni aditum postulat, nil accipiens aestate mendicat. mitur? Et quid per nubes quae moventur a vento, nisi adversitates pravorum hominum designantur? A ventis videlicet impelluntur nubes, quia immundorum spirituum afflatu pravi excitantur homines. Qui ergo observat ventum, non seminat; et qui considerat nubes, nunquam metit; qni operis seminat, neque tunc manipulos sanctae retributiodum bona minime discernunt. Qui nequaquam quae quando agant inspiciunt, sed plerumque acta quia ita non debuerunt agere cognoscunt. Quibus sub auditoris specie recte
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑtase ad uersario ostendit. Quã tanto ille sine
labore superat. qͣnto et ipsa quȩ uincit᷑: contra
semet ipsa ꝑ multiloqũ pugnant: Plerũq aũt ꝗa
ꝑ quosdã gradus desidiosa mens in lapsũ casũs impel¬
lit̃. dũ otiosa cauere uerba neglegimꝰ ad naxia ꝑue¬
ad aꝑtas lingua contumelias erũpat Hinc seminan¬
tur stimuli. oriunt̾ rixe. accendunt᷑ faces odiorũ.
pax ex tinguit̃ cordiũ Unde bene ꝑsalomonẽ dicit̃
Quidemit tit aqu̾a capito est iuurgioꝵ Aquã ꝯppe
demit tereest. lingũa influxũ ęloqi relarare: Quod
contͣ in bona aetiã parte iterũ dicit᷑. Aqua ꝓfunda
ediuerso scriptũest Qui in ponit stulto silentiũ iras
lingnos ñ dirigit᷑ suꝑ cerrã Hoincsalomon iterũ dicit:
In multi loꝗo peccatũ ñ de erit Hinc esaias ait Cultus
institie silentiũ. uidelicet indicans ꝗa m̃tis iustitia

Expanded text:
apertam se adversario ostendit. Quam tanto ille sine apertam se adversario ostendit. Quam tanto ille sine labore superat, quanto et ipsa quae vincitur, contra semetipsam per multiloquium pugnat. Plerumque autem r quosdam gradus desidiosa mens in lapsum casus impellitur, dum 55 otiosa cavere verba negligimus, ad noxia pervead apertas lingua contumelias erumpat. Hine seminantur stimuli, oriuntur rixae, accenduntur faces odiorum, pax exstinguitur cordium. Unde bene per Salomonem dicitur: Qui dimittit aquam, caput est jurgiorum . Aquam quippe dimittere est linguam in fluxum eloquii relaxare. Quo contra in bona etiam parte iterum dicitur: Aqua profunda, e diverso scriptum est: Qui imponit stulto silentium, iras linguosus non dirigetur super terram ; hinc Salomon iterum dicit: In multiloquio peccatum non deerit ; hinc Isaias ait: Cultus justitiae silentium . Videlicet indicans, quia mentis justitia
Abbreviated transcription (Latin):
dat. It contra amonendisunt. multi loꝗo uacantes.
ut uigilant̃ aspiciant. Aqͣnto recti tudinis statu
depereunt. dũ ꝑ multiplicia uerba dilabuntur:
Ioumana et eni mens. Aque more. et circũ clusa ad
superiora colligit᷑. ꝗa illud repetit: unde descendit.
et rela xata. deperit ꝗa se ꝑ infima inutilit̃ spargit:
Qt enĩ suꝑ uacuis uerbis. asilentii sui censura dissi¬
pat᷑: quasi tot riuis extrase ducit᷑. unde et redire
interius asui cognitionẽ ñ sufficit Quia ꝑ multi¬
lo ꝗũ sparsa asecreto se intime considerationis ex¬
dudit. totã uõse insidiantis hostis uulnerib detegit
ꝗa nulla munitione custodię circũ cludit. Unde
scriptũ est Sicut urbs patens et absq muroꝵ ãbitu
lta uir ꝗñ potest inloquendo cohibere : sp̃m suũ: ꝗa
enĩ murũ silenti ñhabet. Patet inimici iaculis ci¬
uttas m̃tis. et cũ se ꝑ uerba extra semet ipsã eicit.

Expanded text:
dat. At contra abmonendi sunt multiloquio vacantes, dat. At contra abmonendi sunt multiloquio vacantes, ut vigilanter aspiciant a quanto rectitudinis statu depereunt, dum per multiplicia verba dilabuntur. Humana etenim mens aquae more circumclusa ad superiora colligitur, quia illud repetit unde descendit; et relaxata deperit, quia se per infima inutiliter spargit. Quot enim supervacuis verbis a silentii sui censura dissipatur, quasi tot rivis extra se ducitur. Unde et redire interius ad sui cognitionem non sufficit, quia per multiloquium sparsa, a secreto se intimae considerationis excludit. Totam vero se insidiantis hostis vulneribus detegit, quia nulla munitione custodiae circumcludit. Unde scriptum est: Sicut urbs patens et absque murorum ambitu, ita vir qui non potest in loquendo cohibere spiritum suum . Quia enim murum silentii non habet, patet inimici jaculis civitas mentis; et cum se per verba extra semetipsam ejicit,
Abbreviated transcription (Latin):
fiunt. quo uirꝰ q̃d poterant: curare noluerunt.
lungua itaꝙ discrete frenanda est ñ in solubiliter
obliganda. Scriptũ nãq est. Sapiens tacebit usꝙ
ad tẽpꝰ ut nimirũ cũ oportunũ considerat. post posita
censura silentii. loquendo que congruunt. in husũ se uti¬
litatis impendat. Et rursũ scriptũ est. Tẽp̾ loquendi
et tẽpꝰ tacendi. Discrete ꝗꝓpe uicissitudinũ pensan¬
dasunt tẽpora. ne aut cũ stringi lingua debet ꝑuer¬
ba inutilit̃ defluat. aut cũ loꝗ utilit̾ potest semet ip¬
sa pigre restringat Qd bene psalmista considerans
ait. sone dñe custodiã ori meo. et ostiũ circũ stantie
labiis meis: Non enĩ poni ori suo parietẽ. sed ostium
petiit qd uidelicet aperit̃ et claudit̾ Unde et nob̾
caute discendũ est. quatenꝰ hos discretũ. et c̃gruo tẽ¬
pore uox aperiat. et rursũ congruo. tacit̃ nĩtas clau¬

Expanded text:
fiunt, quo virus quod poterant curare noluerunt. fiunt, quo virus quod poterant curare noluerunt. Lingua itaque discrete frenanda est, non insolubiliter obliganda. Scriptum namque est: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt, in usum se utilitatis impendat. Et rursum scriptum est: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Discrete quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat; aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quod bene Psalmista considerans, dicit: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiipetiit, quod videlicet aperitur et clauditur; unde et nobis caute discernendum est quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursus congruo tacit
Abbreviated transcription (Latin):
gere consueuit inuenit̃. Nerũq aũt nimis taciti
cũ ñ nulla in iusta patiunt̾. eo inacriorẽ dolorẽ
ꝓdeunt : quo ea que sustinent ñ loquunt᷑. Nã si in¬
latas molestias tranꝗllȩ lingua diceret. a conscien¬
dia doloremanaret. Uulnera enĩ clausa plus cru¬
ciant : nã cũ putredo quȩ interius feruet eicitur:
ad salutẽ dolor aperitur. Scire igit̃ debent ꝗ plus
quã expedit tacent. ne int̾ molesta que dollerant
dũ lingũa tenent uĩ doloris ex agerent. Ammo¬
nen dit̾nĩsunt ut si ꝓxximos sicut se diligunt: mini¬
me illis taceant unde eos iuste rep̃hendunt. uocis
enĩ medicamine. utroꝵꝙ saluti concurritur. dũ
et ab illo ꝗ infert: actio p̃ua cõ pescit̃. ut ab hoc ꝗ
sustinent: doloris feruor uulnere aꝑto tẽperat.
Qui enĩ ꝓarimoꝵ mala ꝓspiciunt. et tam̃ in silen¬
tio linguã p̾munt: quasi conspectis uulnerib usũ
medicaminis subtraunt. Et eo mortis auc tores

Expanded text:
gere consuevit invenitur. Plerumque autem nimis taciti gere consuevit invenitur. Plerumque autem nimis taciti cum nonnulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias tranquille lingua diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant. Nam cum putredo quae interius fervet ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Scire igitur debent, qui plus quam expedit tacent, ne inter molesta quae tolerant, dum linguam tenent, vim doloris exaggerent. Admonendi sunt enim ut si proximos sicut se diligunt, minime illis taceant unde eos juste reprehendunt. Vocis enim medicamine utrorumque saluti concurritur, dum et ab illo qui infert actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulnere aperto temperatur. Qui enim proximorum mala respiciunt, et tamen in silentio linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medicaminis subtrahunt, et eo mortis auctores
Abbreviated transcription (Latin):
Cũq hos corporis claudit. quantũ se uituis insuꝑbien¬
do aperiddñ agnoscit. Linguã et enĩ p̾mit. m̃tẽ eleuat
et cũ suã neꝗtiã minime considerat. tanto apudse.:
cunc tos liberius quanto et secre tius accusat. Am¬
monendi sunt igit᷑ nimis taciti. ut scire sollicite
studeant. ñ solũ quales foras ostendere : sed ętiã quales
se debeant intꝰ exhibere: ut plus ex cogita tionibus
occultũ iudiciũ quã ex sermonib rephensionẽ me¬
tuant ꝓcrimoꝵ. Scriptũ nãꝙ est. Filimi ad ten¬
de sapientiã meã. et prudentię meȩ inclina aurẽ
tuã ut custodias cogitationes. Nil ꝗꝓpe in nob
est corde fugatius. qd a nob to tiens recedit: qͦtieis
ꝑ pͣuas cogita tiones defluit. H inc et enĩ psalmista
ait. Cormeũ dereliꝗdine. Hinc ad seme tipsũ re¬
diens dicit. In uenit seruus tuus corsuũ ut orarecte
Cũ ergo cogitatio ꝑ custodiã restringit᷑: cor qd fu¬

Expanded text:
Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbienCumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, mentem elevat; et cum suam nequitiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto et secretius accusat. Admonendi sunt igitur nimis taciti, ut scire sollicite studeant, non solum quales foris ostendere, sed etiam quales se debeant intus exhibere, ut plus ex cogitationibus occultum judicium quam ex sermonibus reprehensionem metuant proximorum. Scriptum namque est: Fili mi, attende sapientiam meam, et prudentiae meae inclina aurem tuam, ut custodias cogitationes . Nil quippe in nobis est corde fugacius, quod a nobis toties recedit, quoties per pravas cogitationes defluit. Hinc etenim Psalmista ait: Cor meum dereliquit me . Hinc ad semetipsum rediens, ait: Invenit servus tuus cor suum ut oraret te . Cum ergo cogitatio per custodiam 54 restringitur, cor quod fu
Abbreviated transcription (Latin):
lenia blandim̃ta conpescunt. Quia et plerũq e¬
gros quos fortis pigm̃toꝵ potio curare ñ ualuit.
ad salutẽ pͥstinã. tepens aqua renocauit. et ñ nulla
uulner quȩ curari incisione nequeunt. fom̃tis olei
sanant̃. et durus adamans incisionẽ ferri minime
Aecipit. sed leni yrcoꝵ sanguine mollescit. cap̃.xxxuiii.¬
SLATER AMMONERDISUNT UIMIS TACITI.
Nit ꝙ alit̃ multi loꝗo uacantes. Insinuari nãq
nimis tacitiꝰ debet. ꝗa dñ quędã uitia in caute fu¬
giunt occulte de teriorib implicant᷑. Nã sepe lin¬
gua ꝗa in moderatius frenant incorde grauius mul¬
tiloꝗũ tolerant. ut eo plus cogitationes in m̃te
ferueant. Quo illas uiolenta custodia indiscreti si¬
lentii angustat. que plerũꝙ tanto latius deflu unt.
qnto se esse securius aestimant. ꝗa foris arep̃henso¬
rib ñ uident̾. Unde ñ nũqu̾a mens insuꝑbiã collit̃
et quos loquentes audit. quasi infirmos despicit

Expanded text:
lenia blandimenta compescunt; quia et plerumque aelenia blandimenta compescunt; quia et plerumque aegros, quos fortis pigmentorum potio curare non valuit, ad salutem pristinam tepens aqua revocavit; et nonnulla vulnera quae curari incisione nequeunt, fomentis olei sanantur. Et durus adamas incisionem ferri minime recipit, sed leni hircorum sanguine mollescit. CAPUT XIliter admonendi sunt nimis taciti, atque aliter multiloquio vacantes. Insinuari namque nimis tacitis debet, quia dum quaedam vitia incaute fugiunt, occulte deterioribus implicantur. Nam saepe linguam quia immoderatius frenant, in corde gravius multiloquium tolerant; ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti silentii augustat. Quae plerumque tanto latius diffluunt, quanto se esse securius aestimant, quia foris a reprehensoribus non videntur. Unde nonnunquam mens in superbiam extollitur, et quos loquentes audit, quasi infirmos despicit.
Abbreviated transcription (Latin):
sione positus erũpit adsonitũ mur murationis. in aere
uersus est in medio fornacis. stagnũ uõ cũ ex arte cõpo¬
nit̾ argenti speciem m̃ tit̾. Qui ergo si mulationis uitio¬
ñ caret: in tribulatione: stagnũ fact̾ est. in fornace
nace est ꝗ nocendi malitiã ñ amittit in tribulatione.
Plũbũ quoq cȩ teris metallis est grauius. in fornace ergo
plubũ inuenit̃ ꝗsic peccati sui pondere p̾mit̃ ut
etiã intribulatione positus. aterrenis desideriis
ñleuet̾. H inc rursũ scriptũ est. Multo labore su¬
datũ est. et ñ exiuit de ea nimia rubigo eius.
neq ꝑ ignẽ. Igne ꝗppe nob tribulationis ad
non caremꝰ. Hinc ꝓpħa iterũ dicit. frustra conflauit
conflator. malitie eor ñ sunt consũpte. Sciendũ
uõ est ꝗa ñ nũquã cũ int̾ flagelloꝵ duritiã remanea.
in correc ti dulci sunt amonitione mulcendi. Quos
cñi cruciam̃ta ñ corrigunt. ñ nũquã ab inꝗs actib

Expanded text:
sione positus erumpit ad sonitum murmurationis, in aes sione positus erumpit ad sonitum murmurationis, in aes versus est 53 in medio fornacis. Stannum vero cum ex arte componitur, argenti speciem mentitur. Qui ergo simulationis vitio non caret in tribulatione, stannum factus est in fornace.nace est qui nocendi malitiam non amittit in tribulatione. Plumbum quoque caeteris metallis est gravius. In fornace ergo plumbum invenitur, qui sic peccati sui pondere premitur, ut etiam in tribulatione positus a terrenis desideriis non levetur. Hinc rursum scriptum est: Multo labore sudatum est, et non exivit de ea nimia rubigo ejus neque per ignem . Ignem quippe nobis tribulationisnon caremus. Hinc propheta iterum dicit: Frustra conflavit consolator, malitiae eorum non sunt consumptae . Poena, vero est, quod nonnunquam cum inter flagellorum duritiam remanent incorrecti, dulci sunt admonitione mulcendi. Quos enim cruciamenta non corrigunt, nonnunquam ab iniquis actionibus
Abbreviated transcription (Latin):
accipere disciplinã. hinc est ꝗqd̃ dñs dicit. Int̾feci et ꝑ¬
sus ait. Popłs ñ est reuersus ad ꝑcutientẽ. se. Ninc uoce
flagellantiũ ꝓpha conqueritur dicens. Curauim baby¬
lonẽ et ñ est sanata. Babylon ꝗppe curatur nec tam̃
ad sanitatẽ reducit᷑. quando mens in pͣna actione con
itinera redire contẽpnit. Hoinc aptiuo isrlitico pło.
nec tam̃ ab imꝗtate conuerso dñs exꝓbat dicens. Uer¬
saest michi domꝰ isrł inscoriã om̃s isti. aes. et stagnũ
et ferrũ. et plũbũ in medio fornacis. Aesi aꝑte dicat.
Purgare eos ꝑignẽ tribulationis uolui. et argentũ illo ᷤ¬
uł aurũ fieri quesiui. sed infonace michi. in aes. stagnũ.
ferrũ et plũbũ uersi sunt. ꝗa ñ ad uirtutẽ. sed ad uitia
etiã intribulatione ꝓruper̾. Es ꝗppe ętiã dũ ꝑcutit̃
Amplius me tallis cȩteris sonitũ reddit. Qui igit̃ in ꝑcus¬

Expanded text:
accipere disciplinam . Hinc est quod Dominus dicit: Interfeci et paccipere disciplinam . Hinc est quod Dominus dicit: Interfeci et psus ait: Populus non est reversus ad percutientem se . Hinc voce flagellantium propheta conqueritur dicens: Curavimus Babylonem, et non est sanata : Babylon quippe curatur, nec tamen ad sanitatem reducitur, quando mens in prava actione conitinera redire contemnit. Hinc captivo Israelitico populo, nec tamen ab iniquitate converso Dominus exprobrat dicens: Versa est mihi domus Israel in scoriam. Omnes isti aes, et stagnum, et ferrum, et plumbum in medio fornacis . Ac si aperte dicat: Purgare eos per ignem tribulationis volui, et argentum illos vel aurum fieri quaesivi; sed in fornace mihi in aes, stagnum, ferrum, et plumbum versi sunt, quia non ad virtutem, sed ad vitia etiam in tribulatione proruperunt. Aes quippe dum percutitur, amplius metallis caeteris sonitum reddit. Qui igitur in percus
Abbreviated transcription (Latin):
dasunt. et ñ pęnis cõpellentib exequenda. Nã
ꝗ ꝓterea bona facit. ꝗa torm̃toꝵ mala metuit.
uult ñ esse qo metuat ut audent̃ inlicita cõmit¬
tat. Unde luce clarius constat. gd corã dõ inno¬
centia amit tit̃. ante cuiꝰ oculos desiderio peccat᷑.
At contra hi quo ᷤ ab iniꝗtatib. nec flagella cõpe¬
scunt. tanto acriori in uectione feriendisunt. qͣn¬
do maiori insensibilitate duruer̃. Plerũq enĩ sine
de dignatione de dignandisunt. Sine desperatione
desperandi. Ita dũ taxat ut et ostensa desperatio. for¬
midinẽ incutiat et sub iuncta amonitio adsp̃e reducat.
Instricte itaq contra illos diuinę sententie. ꝓferendes
ut ad cognitionẽ sui considerata xterna añi aduersi¬
one reuocent̃. Audiant enĩ inse impletũ esse goscrip¬
tũ est. Sicon tunderis stultũ in pila. quasi ptisanas.
feriente desuꝑ pilo ñ auferet̃ ab eo stultitia eiꝰ. Conda

Expanded text:
da sunt, et non poenis compellentibus exsequenda. Nam da sunt, et non poenis compellentibus exsequenda. Nam qui propterea bona facit, quia tormentorum mala metuit, vult non esse quod metuat, ut audenter illicita committat. Unde luce clarius constat quod coram Deo innocentia amittitur, ante cujus oculos desiderio peccatur. At contra hi, quos ab iniquitatibus nec flagella compescunt, tanto acriori invectione feriendi sunt, quanto majori insensibilitate duruerunt. Plerumque enim sine dedignatione dedignandi sunt, sine desperatione desperandi; ita duntaxat, ut et ostensa desperatio formidinem incutiat, et subjuncta admonitio ad spem reducat. Districte itaque contra illos divinae sententiae proferendae sunt, ut ad cognitionem sui considerata aeterna animadversione revocentur. Audiant enim in se impletum esse quod scriptum est: Si confuderis stultum in pila, quasi ptisanas ferienti desuper pilo, non auferetur ab eo stultitia ejus Prov.
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ad esse ętiã pͣuis uident. et mala p̃sentia neqͦ¬
qũa ueluo in tolerabilia fugiant. Quib hic plerũq
etiã bonos afici non ignorant. Am monendisunt
ut si malis ueracit̃ carere desiderant. xterna sup¬
plicia ꝑ orrescant. Neq in hoc supplicioꝵ timore
remancant. sed ad amoris gram nutrim̃to caritatis
ex crescant. Scriptũ ꝗꝓpe est. ꝑfecta caritas foras
mit tit timorẽ. Et rursũ scriptũ est. Non accepistis
sp̃m seruitutis iterũ in timore. sed sp̃m ad optio¬
nis filioꝵ in quo clamamꝰ abba pat̾. Unde ioem
doctor. iterũ dicit. Ubi sp̃s dñi ibi libertas. Siergo
ad huc apͣua actione formidata pena ꝓhibet.
ꝓfecto formidantis animũ nulla sp̃s libertas tenet.
Nã si penã ñ metueret. culpã ꝓcul dubio ꝑpetra¬
ret. Ignorat itaꝙ mens grãm libertatis quã ligat
seruitus timoris. Bona eñi ꝑsemet ipsis aman¬

Expanded text:
quae adesse etiam pravis vident; et mala praesentia neququae adesse etiam pravis vident; et mala praesentia nequaquam velut intolerabilia fugiant, quibus hic plerumque etiam bonos affici non ignorant. Admonendi sunt ut si malis veraciter carere desiderant, aeterna supplicia perhorrescant, neque in hoc suppliciorum timore remaneant, sed ad amoris gratiam nutrimento charitatis excrescant. Scriptum quippe est: Perfecta charitas foras mittit timorem . Et rursum scriptum est: Non accepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: Abba pater . Unde idem doctor iterum dicit: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Si ergo adhuc a prava actione formidata poena prohibet, profecto formidantis animum nulla spiritus libertas tenet. Nam si poenam non metueret, culpam proculdubio perpetraret. Ignorat itaque mens gratiam libertatis, quam ligat servitus timoris. Bona enim pro semetipsis aman
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ ab his quos creauerat ꝑtulit mala c̃siderent. qd
tot ob iecta conuitioꝵ ꝓͥbra sustinuit. qd̃ de manu
tiũ alapas accepit. qõ aqua nos salutis diluens. aꝑfi¬
doꝵ sputis faciem ñ abscondit. Eõ ad uocatione
sua nos ab xternis supplicuis liberans. tacitꝰ flagella
tolerant. Qd int̾ angłoꝵ choros ꝑhennes nob ho¬
nores tribuens. colaphos ꝑtulit. Eõ apeccatoꝵ nos
punctionib saluans. spinis capud supponere ñ recu¬
sauit. Qd at̃na nos dulcedine debrians. Insiti sua
adoratꝰ tacuit. Eo uitã mortuis p̃ parans. usq ad
mor tẽ ip se uita ꝑuenit. Quur itaꝙ asperũ credit᷑
ut adõ homo tolleret flagella ꝓ malis: Sitanta ds
sine flagello ñ eriit. ꝗ hic sine peccato uixit. xxXuii.¬
nendi sunt ꝗsic inini ꝗta te duruer̃. ut neq ꝑ flagel¬
la corrigant᷑. Dicendũ nãq est flagella tim̾tib ut
et bona tẽporalia nequaquã ꝓ magno desiderent

Expanded text:
noster ab his quos creaverat, pertulit mala, considerent; quod noster ab his quos creaverat, pertulit mala, considerent; quod tot abjecta conviciorum probra sustinuit; quod de manu tium alapas accepit; quod aqua salutis nos diluens, a perfidorum sputis faciem non abscondit; quod advocatione sua nos ab aeternis suppliciis liberans, tacitus flagella toleravit; quod inter angelorum choros perennes nobis honores tribuens, colaphos pertulit; quod a peccatorum nos punctionibus salvans, spinis caput supponere non recusavit, quod aeterna nos dulcedine inebrians in siti sua adoratus tacuit; quod vitam mortuis praeparans, usque ad mortem ipse vita pervenit. Cur itaque asperum creditut a Deo homo toleret flagella pro malis, si tanta Desine flagello non exiit, qui hic sine peccato vixit? ui sic in iniquitate durnerunt, ut neque per flagella corrigantur. Dicendum namque est flagella timentibus, ut et bona temporalia nequaquam pro magno desiderent,
Abbreviated transcription (Latin):
tris appellatione mens accipi. ꝗa sicut uenter
consumit escas. ita mens acciꝑtractando ex qͦquet
curas. Quia eñĩ uent̃ mens dicit᷑ ea sententia docet.
Qa scriptũ est. Lucerna dñi spiraculũ hominis quȩ
in uestigat om̃ia secreta uentris. Acsi diceret. Diui¬
ni afflat᷑ inluminatio cũ inm̃te hominis uenerit.
et pensare nesciebat. Libor ergo uulneris abstergit
mala. et plage insecretiorib uentris. ꝗa cũ exte¬
rius ꝑcutim̃. ad peccatoꝵ nr̃oꝵ memoriã taciti¬
afflctiq reuocam̃.at ꝙ ante oculos nr̃os cunc ta
quȩ a nob̃ sunt male gesta reducimꝰ. et ꝑhoc go foras
patim̃ magis int̾ gõ fecimꝰ dolemꝰ. Unde fit ut int̃
aꝑta uulnera corporis. aplius nos abluat plaga
secreta uentris ꝗa sanat neꝗtias pͣui operis. occultꝰ
uulnꝰ doloris. Am monendisunt egri quatenꝰ patien¬
tie nirtutẽ seruet. ut incessant᷑ quanta redẽptor

Expanded text:
tris appellatione mens accipi; quia sicut venter tris appellatione mens accipi; quia sicut venter consumit escas, ita mens petractando excoquit curas. Quia enim venter mens dicitur, ea sententia docetur qua scriptum est: Lucerna Domini spiraculum hominis, quae investigat omnia secreta ventris Ac si diceret: Divini afflatus illuminatio, cum in mentem hominis venerit, et pensare nesciebat. Livor ergo vulneris abstergit mala, et plagae in secretioribus ventris; quia cum exterius afflictique revocamur, atque ante oculos nostros cuncta quae a nobis sunt male gesta reducimus; et per hoc quod foras patimur, magis intus quod fecimus dolemus. Unde fit ut inter aperta vulnera corporis amplius nos abluat plaga secreta ventris, quia sanat nequitias pravi operis occultum vulnus doloris. Admonendi sunt aegri quatenus patientiae virtutem servent, ut incessanter quanta Redemptor
Abbreviated transcription (Latin):
rug rcart ꝑmolestias carda flagello sue m̃ti dm̃ in¬
dicat. que mens ipsa carni p̃sidens ñ uidebatuera
ut ancxietatẽ sp̃s ꝓficere in hoc mundo cupientis.
uelit it̃ tendentis impediat. donec ei inuisibilẽ
ꝗ sibi obuat innoteseat. Unde et bene ꝑ petrũ
dicit̃ Porreptionẽ habuit sue uesanie sub iugale
mutũ . qd in hominis uoce loquens phibuit: Pyhe
insipientiã: insainꝰ ꝗppe homo a sub iugali muto corri¬
pit̃: qͣndo ȩlata mens humilitatis bonũ q̃d tenere
debeat: Ab afflicta carne memorat᷑. Sed huiꝰ cor¬
reptionis donũ io circobala ã ñ ob tinuit ꝑa ad
maledicendũ ꝑgens uocẽ ñ mentẽ mutauit. Ammo¬
nendisunt egriꝰ ut considerent qͦntisit muneris.
molestia corporlis que et ãmissa peccata diluit.
nera infligit. Undescriptũ est. Lib̾or uul neris absuer¬
get mala et plage in secre tiorib uentris. Mala
eñi libor uulneris abstergit. ꝗa flagelloꝵ dolor. uł
cogitatas uł ꝑpetritas neꝗtias diluit. Solet uo uen¬

Expanded text:
ro per molestiam tacta, flagello suo menti Deum indicat, quem mens ipsa carni praesidens non videbat: ita ut anxietate spiritus proficere in hoc mundo cupientis, velut iter tendentis impediat, donec ei invisibilem, qui sibi obviat innotescat. Unde et bene per Petrum dicitur: Correptionem habuit suae vesaniae, subjugale, mutum: quod in hominis voce loquens, prohibuit prophetae insipientiam . Insanus quippe homo a subjugali muto corripitur, quando elata mens, humilitatis bonum quod tenere debeat, ab afflicta carne memoratur. Sed hujus correptionis donum idcirco Balaam non obtinuit, quia ad maledicendum pergens, vocem, non mentem mutavit. Admonendi sunt aegri ut considerent quanti sit muneris molestia corporalis, quae et admissa peccata diluit, nera infligit. Unde scriptum est: Livor vulneris abstergit mala, et plagae in secretioribus ventris . Mala enim livor vulneris abstergit, quia flagellorum dolor vel cogitatas, vel perpetratas nequitias diluit. Solet vero ven
Abbreviated transcription (Latin):
stũ nutrit. ꝗa in illo ñ culpã. sed naturã diligit.
Ammonen disunt atiã. ꝗ iã sua misericordit̃ lar¬
giunt᷑. ut sollicite custodire studeant. ne cum
cõmissa petcata elemosinis redimunt. Adhuc
redim̃da cõmitass. Ne uenałedei iustitiã aestiment
sicũ currant ꝓpeccatis nũmos tribuere arbitrant᷑se
posse in ulte peccare slus est nãꝙ am̃a quã esca
et corpꝰ plus quã uestim̃ tũ. Qui ergo escam adꝙ
uestim̃tũ pauperib largit᷑. sed tam̃ am̃e uł corporis
iniꝗtate polluit̾. Qõ minꝰ est iustitie obtulit. et qd
maiꝰ est: culpe sua enĩ do dedit et se diabolo. At con¬
tra a monendi sunt ꝗ aohuc et aliena rapere inten¬
dunt et sollicite audiant ꝗd ueniens in iudicium
dñs dicat. Ait naq. Csuriui et ñ dedistis mͥ mandu¬
care. Si tiui et ñ dedistis mͥ potũ. Os peserã et non
collegistis me. Rudus et ñ operuistis me. Infirmꝰ et

Expanded text:
stum nutrit, quia in illo non culpam, sed naturam diligit.stum nutrit, quia in illo non culpam, sed naturam diligit.Admonendi sunt etiam qui jam sua misericorditer largiuntur, ut sollicite custodire studeant, ne cum commissa peccata eleemosynis redimunt, adhuc redimenda committant; ne venalem Dei justitiam aestiment, si cum curant pro peccatis nummos tribuere, arbitrentur se posse inulte peccare. Plus est namque anima quam esca, et corpus quam vestimentum . Qui ergo escam aut vestimentum pauperibus largitur, sed tamen animae vel corporis iniquitate polluitur, quod minus est justitiae obtulit, et quod majus est, culpae; sua enim Deo dedit, et se diabolo. At contra admonendi sunt qui adhuc et aliena rapere contendunt, ut sollicite audiant quid veniens in judicium Dominus dicat. Ait namque: Esurivi, et non dedistis mihi manducare; sitivi, et non dedistis mihi bibere; hospes eram, et non colle
Abbreviated transcription (Latin):
nãꝙ p̃parandus est patientia animꝰ. et tc̃ aut mul¬
ta sunt. aut cuncta largienda. nedũ minꝰ aeqͣnimit̃
inopiã inruens: fert: et p̾misse largitatis mercis pe¬
reat. et adhuc m̃tẽ de terius murmuratio subsequers
ꝑdat Ne om̃ino nichil eis ꝑ̃beant. ꝗb conferre aligo
parũ debent. Audiant qd scriptũ est. Om̃i petenti
te tribue. Mesaltẽ aliꝗo p̃beant ꝗb om̃ino conferre
nil debent: Audiant qd scriptũ est. Da bono et
ñ receperis peccatorẽ. Benefac humili et ñ dederis
impio. Et rursũ. Panẽ tuũ et uinũ suꝑ sepulturã iusti
constitue et noli ereo manducare et bibere cũ pecca¬
nulli. huiꝰ mundi diuites. cũ fame crucient᷑. Xcp̃i pau¬
peres effusis largitatib nutriunt᷑ striones. Qui uõ
in digenti etiã peccatori panẽ suũ. ñ ꝗa peccator
sed ꝗa homo est tribuit. nimirũ ñ peccatorẽ sed iu¬

Expanded text:
namque praeparandus est patientiae animus, et tunc aut mulnamque praeparandus est patientiae animus, et tunc aut multa sunt aut cuncta largienda, ne dum minus aequanimiter inopia irruens fertur, et praemissae largitatis merces pereat, et adhuc mentem deterius murmuratio subsequens perdat. Ne omnino nihil eis praebeant, quibus conferre aliquid parvum debent, audiant quod scriptum est: Omni petenti te tribue . Ne saltem aliquid praebeant, quibus omnino conferre nil debent, audiant quod scriptum est: Da bono, et non receperis peccatorem; benefac humili, et non dederis impio . Et rursum; Panem tuum et vinum super sepulturam justi constitue, et noli ex eo manducare et bibere cum peccanulli hujus mundi divites, cum fame crucientur Christi pauperes, effusis largitatibus nutriunt histriones. Qui vero indigenti etiam peccatori panem suum, non quia peccator, sed quia homo est, tribuit, nimirum non peccatorem, sed ju
Abbreviated transcription (Latin):
uitent et fiat tibi retributio. Sedcũ facis conuiuiũ:
uoca pauperes debiles. claudos. cecos. et beatꝰ eris ꝗ
ñ habent unde retribuere tibi. Neq p̃benda sunt
citius sero p̃beant᷑. Audiant qd scriptũ est. Ne dicas
amico tuo. uade et xeuertere. et cras dabo tibi.
cũ statĩ possis dare. Nesub ob tentu largitatis eaque
possident inutilit̾ spargant .: Audiantꝰ qd scriptũ est.
Sudet helemosina in manu tua. necũ multa necesse
sint pauca largi uitt̃. Audiant qd scriptũ est. Qui
parce seminat parce et metet. Necũ pauca oportei
plurima p̾beant. et ipsi post modũ minime inopiam
tollerantes ad inpatientiã erũpant. Audiant qd scrip¬
tũ est. Non ut ali is sit remissio. uob aũt tribulatio.
sed exqͤlitate ur̃a habundantia illoꝵ inopiã suppleat
ut et illoꝵ habundantia ur̃e in opie sit supplem̃tũ.
Cũ enĩ dantis mens ferre in opie nescit. si multa sibi sub¬
trahit occasionẽ contrase inpatientie exꝗrit. Prius

Expanded text:
sed cum facis convivium, voca pauperes, debiles, claudos coecos; et beatus eris, quia non habent unde retribuere tibi . Ne quae praebenda sunt citius, sero praebeantur, audiant quod scriptum est: Ne dicas amico tuo: Vade et revertere, et cras dabo tibi, cum statim possis dare . Ne sub obtentu largitatis ea quae possident inutiliter spargant, audiant quod scriptum est: Sudet eleemosyna in manu tua. Ne cum multa necesse sint, pauca largiantur, audiant quod scriptum est: Qui parce seminat, parce et metet . Ne cum pauca oportet, plurima praebeant et ipsi postmodum minime inopiam tolerantes ad impatientiam erumpant, audiant quod scriptum est: Non ut aliis sit remissio, vobis autem tribulatio, sed ex aequalitate, vestra abundantia illorum inopiam suppleat, et ut illorum abundatia vestrae inopiae sit supplementum . Cum enim dantis mens ferre inopiam nescit, si multa sibi subtrahit, occasionem contra se impatientiae exquirit. Prius
Abbreviated transcription (Latin):
tant et de bonis speciȩ de teriores fiant. hi et enim
inopia usq ad auaritiã de uoluunt̃. Quto uõ m̃ de
eoꝵ infelicius ꝗb de largitate auaritia nascit̃. et pec¬
catoꝵ seges qͥsi ex uirtute seminat᷑. Prius itaq ãmo¬
nendisunt ut tener& sua rationabilit sciant. et tc̃
demũ ut aliena ñ ãbi ant. si eni radix culpe in ipsa
effusione ñ exurit̃ nũquã ꝑramos exuberans auaritiȩ
spina siccat᷑. Occasio ergo rapiendi subtrahit᷑ sibene
pus ius possidendi disponat᷑. Tunc uõ ãmoniti audiant
qmͦ que habent misericordit̃ tribuant. qndo nimi¬
rũ didicerint ut bona mĩe ꝑint̃ iectã rapine neꝗ
potest ꝗa xddulcẽ fructũ ñ ꝓficit. que ꝑuir̾ pestifere ra¬

Expanded text:
tant, et de boni specie deteriores fiant. Hi etenim tant, et de boni specie deteriores fiant. Hi etenim inopia, usque ad avaritiam devolvuntur. Quid ergo eorum mente infelicius, quibus de largitate nascitur avaritia, et peccatorum seges quasi ex virtute seminatur? Prius itaque admonendi sunt ut tenere sua rationabiliter sciant, et tunc demum ut aliena non ambiant. Si enim radix culpae in ipsa effusione non exuritur, nunquam per ramos exuberans avaritiae spina siccatur. Occasio ergo rapiendi subtrahitur, si bene prius jus possidendi disponatur. Tunc vero admoniti audiant, quomodo quae habent misericorditer tribuant, quando nimirum didicerunt ut bona misericordiae per potest, quia ad dulcem fructum non proficit, quae per virus pestiferae ra
Abbreviated transcription (Latin):
Non ꝗa aliꝗo illicitũ gessit. sed ꝗa in moderato usu totũ
se licitis tradidit. Ammonendi sunt tenaces ut no¬
uerint qd hanc pͥmã dõ in iuriã faciunt. ꝗa danti
psalmista ait. Non dabit deo deꝓpitiationẽ suã
nec p̃tiũ redẽptionis am̃ȩ suȩ. Pretiũ nãꝙ redẽptio¬
nis dare est opꝰ bonũ p̃uenienti nos gre reddere
loinc ioħs exclamãns dicens. Iam securis ad radicẽ arbo¬
rũ posita est. Om̃is arbor queñ facit fructũ bonũ exci¬
detur et in ignẽ mit tetur. Qui ergose innoxios ꝗa
aliena ñ rapiunt. estimant. hictũ securis uicine pre¬
uideant. et torporẽ inꝓuide securitatis amit tant:
Necũ ferre fructus boni operis neglegunt ap̃sentis uita
funditꝰ qͣsi auiriditate radicis execent᷑. Ao contra ã¬
monendi sunt ꝗ et ea que habent tribuunt et aliena
rapere ñdesistunt. Le ualde munifici uideri appe¬

Expanded text:
non quia aliquid illicitum gessit, sed quia immoderato usu totum non quia aliquid illicitum gessit, sed quia immoderato usu totum se licitis tradidit. Admonendi sunt tenaces, ut noverint quod hanc primam injuriam faciunt Deo, quia danti Psalmista ait: Non dabit Deo propitiationem suam, nec pretium redemptionis animae suae . Pretium namque redemptionis dare, est opus bonum praevenienti nos gratiae reddere. Hinc Joannes exclamat dicens: Jam securis ad radicem arboris posita est. Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur . Qui ergo se innoxios, quia aliena non rapiunt aestimant, ictum securis vicinae praevideant, et torporem improvidae securitatis amittant, ne cum ferre fructum boni operis negligunt, a praesenti vita funditus quasi a viriditate radicis exsecentur. At contra admonendi sunt, qui et ea quae habent tribuunt, et aliena rapere non desistunt, ne valde munifici videri appe
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ꝓ accipiunt eo cõmunit̃ utant᷑. binc etiã salomon
ait. Qui iustus est tribuit et ñ cessauit. Ammonen¬
disunt quoꝙ ut sollicite adtendant qd̃ ficulnea
quȩ fructũ non habuit. contrahanc districtus agricola
querit᷑. qd ȩtiã terrã occupauit. Terrã ꝗppe ficulnea
sine fructu occupat. quando mens tenaciũ hoc qo
ꝓdesse multis poterat inutilit̃ seruat. Terrã ficulnea
sine fructu occupat. qͣndo locũ quẽ ẽxcercere
alius ꝑ solem boni operis ualuit. stultus ꝑdesidie
umbrã p̃mit. Hi aut dicere ñ nũquã solenti conces¬
sis utim̃ aliena ñ querimꝰ. et si digna miseri cordiȩ
qd id circo sentiunt. ꝗa uidelicet aurẽ cordis a uerb
celestib claudunt. Ncq enĩ diues in cugło ꝗ in due¬
bat̃ purpura et bysso ꝗepulabat̾ cotidie splendide
aliena rapuisse. sed infructuose ꝓpriis usus fuisse ꝑ¬
hibet eũq post hanc uitã ultria gehenna suscepit.

Expanded text:
o est, ut quicunque accipiunt, eo communiter utantur. Hinc etiam Salomon ait: Qui justus est, tribuet et non cessabit . Admonendi sunt quoque ut sollicite attendant quod ficulnea quae fructum non habuit, contra hanc districtus agricola queritur, quod etiam terram occupavit. 67 Terram quippe ficulnea sine fructu occupat, quando mens tenacium hoc quod prodesse multis poterat, inutiliter servat. Terram ficulnea sine fructu occupat, quando locum quem exercere alius per solem boni operis valuit, stultus per desidiae umbram premit. Hi autem nonnunquam dicere solent: Concessis utimur, aliena non quaerimus, et si digna misericordiae rtramus. Quod idcirco sentiunt, quia videlicet aurem cordis a verbis coelestibus claudunt. Neque enim dives in Evangelio, qui induebatur purpura et bysso, qui epulabatur quotidie splendide , aliena rapuisse, sed infructuose propriis usus fuisse perhibetur, eumque post hanc vitam ultrix gehenna suscepit,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗsq melius sapit et de terius delingo. Et io circo in¬
potuit uitare peccatũ. Quib recte quoꝙ ꝑiacobum
dicit̃. Ed̃si zelũ amarũ habetis et contentiones sunt
in cordib ur̃is. nolite gloriari et mendaces esse aduersũ
ueritatẽ. Nonest ista sapientia desursũ descendens.
sed terrena am̃alis diabolica. Quȩ aũt desursũ est sa¬
pientia. pͥmũ ꝗdẽ pudica est. deinde pacifica. sudica
uidelicet ꝗa caste intellegit: Iacifica aũt ꝗa ꝑela¬
tionẽ se minime aꝓximis societate disiungit. Am mo¬
nen disunt dissidentes ut nouerint qd tandiu nullũ
boni operis dõsacrificiũ immolant quãdiu aprimon
caritate discordant. Scriptũ nãq est. Si offers munꝰ
tuũ at altare et ibi recordatꝰ fueris ꝗa frater tuus ha¬
bet ali ꝗd aduersũte. selinq ibi munꝰ tuũ ante altare.

Expanded text:
quisque melius sapit, eo deterius delinquit, et idcirco inquisque melius sapit, eo deterius delinquit, et idcirco inpotuit vitare peccatum. Quibus recte quoque per Jacobum dicitur: Quod si zelum amarum habetis, et contentiones sunt in corde vestro, nolite gloriari, et mendaces esse adversum veritatem. Non est ista sapientia desursum descendens, sed terrena, animalis, diabolica. Quae autem desursum est sapientia primum quidem pudica est, deinde pacifica . Pudica videlicet, quia caste intelligit; pacifica autem, quia per elationem se minime a proximorum societate disjungit. Admonendi sunt dissidentes, ut noverint quod tandiu nullum boni operis Deo sacrificium immolant, quandiu a proximorum charitate discordant. Scriptum namque est: Si offers munus tuum ad altare, et ibi recordatus fueris quia frater tuus habet aliquid adversum te, relinque ibi
Abbreviated transcription (Latin):
cationis spem nequa qu̾ã ꝑtingit̾ siñ ad eã unita cum
ꝓximis mente curat̃. Ac sepe ñ nulli qͦ quedã specialit̃
dona ꝑcipiunt. suꝑbiendo donũ concordie ꝗd maiꝰ est
amit tunt. Ut si fortasse carnẽ p̾ced teris gule refrena¬
tione ꝗs edomat concordare eis quos superat abstinen¬
do ẽtep̃nat. Sed ꝗabstinentiã aconcordia separat. quid
amoneat psalmista ꝑpendat. Ait eñi. Laudate eũ in
typano et choro. In typano naq sicca et ꝑcusla pellis
resonat. In choro aũt uoces societate concordant.
Quis ꝗs itaq corpꝰ affligit sed concordiã deserit. dm̃ ꝗdẽ
laudat intypano. sed ñ laudat inchoro. Sȩpe uõ dũ quos¬
dã maior scientia erigit. aceteroꝵ socie tate dis iungit
et qͣsi quo plus sapiunt. eo a concordiȩ uir tute desipiscunt
hi itaq audiant ꝗd ꝑsemet ipsã ueritas dicat. Iabe¬
te sal in uob et pacẽ habetȩ int̾ uos. Sal ꝗꝓpe sine pace¬
ñ urtutis est donũ. sed dãpnationis argum̃tũ. Quo eñi

Expanded text:
onis spem nequaquam pertingitur, si non ad eam unita cum proximis mente curratur. At saepe nonnulli quo quaedam specialiter dona percipiunt, eo superbiendo donum concordiae quod majus est, amittunt; ut si fortasse carnem prae caeteris gulae refrenatione quis edomat, concordare eis quos superat abstinendo contemnat. Sed qui abstinentiam a concordia separat, quid admoneat Psalmista perpendat; ait enim: Laudate eum in tympano et choro . In tympano namque sicca et percussa pellis resonat, in choro autem voces societate concordant. Quisquis itaque corpus affligit, sed concordiam deserit, Deum quidem laudat in tympano, sed non laudat in choro. Saepe vero dum quosdam major scientia erigit, a caeterorum societate disjungit, et quasi quo plus sapiunt, eo a concordiae virtute desipiscunt. Hi itaque audiant quid per semetipsam Veritas dicat: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos . Sal non virtutis est donum, sed damnationis augmentum. Quo enim
Abbreviated transcription (Latin):
disunt egri ut eo se di filios sentiant. quo illos discipline
flagella castigant. Nisi eni correctis hereditatẽ dare dis¬
poneret: erudire eos ꝑ molestias ñ curaret. Ioinc nãꝙ ad

Expanded text:
di sunt aegri, ut eo se filios Dei sentiant, quo illos disciplinae di sunt aegri, ut eo se filios Dei sentiant, quo illos disciplinae flagella castigant. Nisi enim correctis haereditatem dare disponeret, erudire eos per molestias non curaret. Hinc namque ad
Abbreviated transcription (Latin):
domo aliena. Quis ꝗ enĩ ꝑ acceptã ualitudi nẽ cor¬
poris ꝑ tributã sibi sapientiã m̃tis ñ exercendis uir¬
titib. sed ꝑpetrandis uitiis elaborat. Nequaquã suis
uirib suã domũ sed ex traneoꝵ habitacula. idest in¬
mundorũ spirituũ facta multiplicat. Limirũ uł luxu¬
riando uł suꝑbiendo agens. ut ętiã se ad dito ꝑditoꝵ
numerus crescat. Bene aũt subdit̃. Et gemas in nouis
simis quando consupseris carnes et corpꝰ tuũ. Plerũꝙ¬
enĩ accepta salus carnis ꝑ uitia expenditur. sed
cũ repente sub trahit̃ cũ molestiis caro ad terit̃. cũ ĩa egͤ¬
di am̃am urguet᷑ di umale habita. quasi adbene uiuen¬
dũ salus amissa reꝗrtt̃. et tunc gemunt homines quod
doseruire noluer̃. Quando dãpna suȩ neglegentie reçu¬
perare seruiendo nequaquã possunt. Unde et alias dicit̃
u occideret eos tunc in ꝗrebant eũ. It contra ã monen¬

Expanded text:
domo aliena. Quisquis enim per acceptam valetudinem cordomo aliena. Quisquis enim per acceptam valetudinem corporis, per tributam sibi sapientiam mentis, non exercendis virtutviribus suam domum, sed extraneorum habitacula, id est immundorum spirituum facta multiplicat; nimirum vel luxuriando, vel superbiendo agens, ut etiam se addito perditorum numerus crescat. Bene autem subdisimis quando consumpseris carnes et corpus tuum. Prenim accepta 50 salus carnis per vitia expenditur; sed cum repente subtrahitur, cum molestiis caro atteritur, cum jam egredi anima urgetur, diu male habita quasi ad bene vivendum salus amissa requiritur. Et tunc gemunt homines quod Deo servire noluerunt, quando damna negligentiae suae recuperare serviendo nequaquam possunt. Unde alias dicitur: Cum occideret eos, tunc requirebant eum . At contra admonen
Abbreviated transcription (Latin):
do accepta despicit̃ quanti sit muneris amissa sentit᷑.
et infructuose ad ultimũ querit᷑. quȩ congruo conces¬
sa tẽpore utilit ñ habet. Unde bene ꝑialomonẽ
rursũ dicit᷑. Nedes alienis honorẽ tuũ. et annos tuos
crudeli. ne forte impleat̃ ex tranei uirib tuis. et labo¬
sorte separati. Quis uõ honor nr̃ est. nisi ꝗd etiam
inliteis corporib conditi. ad conditoris tam̃ nr̃i su¬
mꝰ umnaginẽ etsimilitudinẽ creati: uł ꝗs aliut crude¬
generi etiã ꝑditus ñ peꝑcit. Honorẽ itaꝙ suum
alienis dat. ꝗ adi imaginẽ ac simili tudinẽ conditꝰ
uitȩ suȩ tẽpora malignoꝵ spirituũ uoluptatib am¬
ministrat. An nos ętiã suos crudeli tradit ꝗad uolun¬
tatẽ male dominantis aduersarii accepta uiuen¬
dispatia expendit. Ubibene subdit̃. Neforte imple¬
ant̃ ex tranei uirib tuis et laborib tuis sint in

Expanded text:
dum accepta despicitur, quanti sit muneris amissa sentitur. dum accepta despicitur, quanti sit muneris amissa sentitur. Et infructuose ad ultimum quaeritur, quae congruo concessa tempore utiliter non habetur. Unde bene per Salomonem rursum dicitur: Ne des alienis honorem tuum, et annos tuos crudeli; ne forte impleantur extranei viribus tuis, et labosorte separati? Quis vero honor noster est, nisi quia in luteis corporibus conditi, ad Conditoris tamen nostri sumus imaginem et similitudinem creati? Vel quis alius crudegeneri etiam perditus non pepercit? Honorem itaque suum alienis dat, qui ad Dei imaginem et similitudinem conditus, vitae suae tempora malignorum spirituum voluptatibus administrat. Annos etiam suos crudeli tradit, qui ad voluntatem male dominantis adversarii accepta vivendi spatia expendit. Ubi bene subditur: Ne forte impleantur extranei viribus tuis, et labores tui sint in
Abbreviated transcription (Latin):
S alit̃ egri. Ammonen disunt in columes ut salutẽ
corpons exerceant adsalutẽ mentis. Ne si accepte
in colomitatis grãm adhusu neꝗtie inclinent dono de¬
teriores fiant et eo post modũ supplicia gauiora mere¬
ant̾ quonc̃ largiorib bonis dĩ male uti ñ metuunt.
Ammonendi sunt in columes ne oportunitatẽ salutis
inꝑpetuũ ꝓmerende despiciant. Seriptũ nãꝙ est. Ccce
disunt ne placere deo sicũ possunt nolu eruit. cũ uoluerins
seroñ possunt. Hinc est enĩ qd post sapientia deserit.
quos pͥus diutius rennuentes uocauit. dicens. uocaui et
rennuistis extendi manũ meã et ñ fuit ꝗaspicfꝑ et. De¬
spec xisti om̃e consiliũ meũ. et increpationes meas negle¬
xistis. Ego quoq initeritu ur̃o ridebo. et subsannabo
cũ uob̾ qõ timebatis aouenerit. Et rursũ. Linc in uo¬
cabunt me. et ñ exaudiã mane consurgent. etñ inue¬
nient me. Salus itaꝙ corporis qͣndo ad bene operan¬

Expanded text:
salute corporis. Admonendi sunt incolumes, ut salutem salute corporis. Admonendi sunt incolumes, ut salutem corporis exerceant ad salutem mentis; ne si acceptae incolumitatis gratiam ad usum nequitiae inclinent, dono deteriores fiant: et eo postmodum supplicia graviora mereantur, quo nunc largioribus bonis Dei male uti non metuunt . Admonendi sunt incolumes, ne opportunitatem salutis in perpetuum promerendae despiciant. Scriptum namque est: Ecce di sunt ne placere Deo si cum possunt noluerint, cum voluerint sero non possint. Hinc est enim quod eos post sapientia deserit, quos prius diutius renuentes vocavit, dicens: Vocavi, et renuistis; extendi manum meam, et non fuit qui aspiceret; despexistis; ego quoque in interitu vestro ridebo, et subsannabo, cum vobis quod timebatis advenerit . Et rursum: Tunc invocabunt me, et non exaudiam; mane consurgent, et non invenient me . Salus itaque corporis quando ad bene operan