comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pc̃ci puri. conspersio est farina peraqũa
conglutinata sñ fermento. id̾ est ⁊azima
.i. unũquid per clisc̾onem ⁊ a corruptione
ferm̾tum. Eteñ¬
tenim pas .ꝑ.q io puriẽe debe¬
molatus E transue debemus de
mundo ad prem pascha enim ñ¬
xPC sicͥ quidam estimant gretũ nom̃
ẽ s hebreum. oportunissime tñ oc¬
currit in hoc noĩe q̾dam congruentia.
hoc noĩe a passione sic appellatũ. in sira
uero lingua .i in hebrea pascha transitꝰ
transireunt. nc̃ figura illa ꝓpħica in ueri¬
tate completa t̃ tum sic̃ ouis ad ĩmolan¬
dui clucitur xp̃c cuius sanguine illinitiꝰ¬
postib nris .i. eiuus signo erutis signatiꝰ
trontib nrĩs aperclitione huius scłi tã¬
qͣma captiuitate egyptiata liberemur⁊
saluberrimũ transitum agimus cuma.
diabolo transimus ad xp̃m. abisto insta¬
bili scło ad enis fundatissimum regtum
lõ enim ad permanentẽ cłm transimuᷤᷤ
ne cum hoc mundo transeuute transea¬
mus. pascha immolatio est ñ transitus

Expanded text:
 7.-- Conspersio. Est farina per aquam conglutinata sine fermento, id est, azyma. quid per dilectionem, puri a corruptione fermentum. Etenim quasi dicat: Ideo puri esse debeuem transire debemus de mundo ad Patrem. Pascha enim non sicut quidam existimant Graecum nomen est, sed Hebraeum. Opportunissime tamen occurrit in hoc nomine quaedam congruentia uhoc nomine a passione sic appellatum. In sua vero lingua, id est in Hebraea pascha transitustransierunt. Nunc figura illa prophetica in veritate completa est, cum sicut ovis ad immolandum ducitur Christus, cujus sanguine illiatis frontibus nostris, a perditione hujus saeculi tanquam a captivitate Aegyptiaca liberamur, et saluberrimum transitum agimus cum a diabolo transimus ad Christum. Ab isto instabili saeculo ad ejus fundatissimum regnum. Ideo enim ad permanentem Deum transimus, ne cum hoc mundo transeunte transeamus. Pascha immolatio est, non transitus
Abbreviated transcription (Latin):
me. qr ꝓpitius est dũ hic n punitꝰ. ⁊ trtu¬
turo ram ñ memorabit qñ ñ puniet. Sti¬
endũ uero ꝙ in quibusdam ubris ubi stri¬
bimus pcc̃oꝵ: inuenitur scriptum ptc̃m
⁊ tc de originali atcipitur. quareaũ hanede
leremia austoritatẽ adduxerit: aꝑit sub¬
dens. Dicendo aũ q¬

Expanded text:
 propitius est, dum hic non punit, et in futuro jam non memorabit quando non puniet. Sciendum vero quod in quibusdam libris ubi scribimus peccatorum, invenitur scriptum peccatum, et tunc de originali accipitur. Quare autem hanc de Jeremia auctoritatem adduxerit, aperit, subdens: Dicendo au
Abbreviated transcription (Latin):
dere potunt cũ ergo
uenerit qd̾ perfec¬
dabor tũ est. ⁊ euacuatum fuerited̃
ex parte est. tc̃ qd̃ assumpta
oarne carm apparuit. ostendet seip̃m
dilectorib suis. tc̃ om̃s scienit eũ amino¬
rius ad maior̃e. qr ĩ minimus tẽ perfecte
sciet eũ perse si a maiore instructus. hec ẽ¬

Expanded text:
dere potuerunt. Cum ergo venerit quod perfectum est et evacuatum fuerit quod ex parte est , tunc qui assumpta carne carni apparuit, ostendet seipsum dilectoribus, tunc omnes scient eum a minore usque ad majorem, quia etiam minimus tunc perfecte sciet eum per se non a majore instructus.
Abbreviated transcription (Latin):
euangłi qd̃ dicitireꝰ
consũmans¬
per fectione ducit.
et abbreuiãs¬
legalia iuno xp̃o¬
abbreuiat. ut cõpen¬
dio fidei per gr̃amt¬
saluet si per innu¬
meras obseruarti

Expanded text:
Evangelii, quod dicitur consummansperfectionem ducit; et abbrevianslegalia in unoabbreviavit, ut compendio fidei per gratsalvet, non per innumeras observanti
Abbreviated transcription (Latin):
ut qui creatar semper erat creatura eẽt.
cit p̃o susceptionem creature. ⁊ addit.
lege. ut circuntisꝰ¬
appareat qi filius.
abrahe cii ꝓmisł¬
erat. signum hñs
eius cui promissus
fuerat. inquo ĩple¬
ta est tircuncisio.⁊
io signũ iam ces¬
sat. tredidit enim

Expanded text:
ut qui creator semper erat, creatura essetcit propter susceptionem creaturae. Et additlege ut circumcisappareat, quasi filius Abrahae cui promisrat, signum habens ejus cui promissus fuerat, in quo impta est circumcisio, jam signum cessat. Credidit enim
Abbreviated transcription (Latin):
rtum. młrem enĩ pro femina posint more
locitionis hebreoꝵ usus est eñ hebraite
locutionis młres cliciñ uirginitate cortu¬
ptas s feminas. sic̃ in geñ legitur deena
qñ ip̃a fc̃a est formauit eam i młrem
nec adhut passa erat contubitũ uiri. ttẽ
ñ te offendat qd̾ ait fcm̃ cum ꝯtͣcteam᷑
uatum. fc̃m enim ñ ꝯfitemur nisihomi¬
ne̾ deus asi sentper faciens ẽ. fieri nescit
ut sit. s fitut aliquid alitui sit. situt dr̃¬

Expanded text:
t more locutionis Hebraeorum. Usus enim Hebraeae locutionis mulieres dicit, non virginitate corruptas, sed feminas, sicut legitur de Eva, quando ipsa facta est: Formavit eam mulierem , nec adhuc passa erat concubitum viri. Item, non te offendat quod ait, factum cum confiteamur natum. Factum enim non confitemur nisi hominem. Deus autem semper faciens est, fieri nescit ut sit, sed fit ut aliquid alicui sit, sicut d
Abbreviated transcription (Latin):
seruabant. Si ita tudei sub elem̃tis erãt
quid differunt a paganis: pagauiñ sub
memas .i. lunares dies sig̃icant ⁊ sabõm
q̃ obseruabant iuide. ũ ꝙr inelementas
syerarent ut pagam ẜ in huis d̃m uenera¬
bantur clum pariuili erant ⁊ ad tp̃s płe¬
nitudinis ñ peruenerant. Sic̃ ergo ꝑtiuil
sub pedagogo est ⁊ ac̾core ⁊tutore anteqͣm
sit aduitus: ita usdeis adhuc pariuilis
lex fuit pedagogus. artimore comp̾ssit.
⁊ p̃ceptis dei seruire coegit. fuit ĩ tutor

Expanded text:
servabant. Si itaque Judaei sub elementis mundi erant, quid differunt a paganis? Ambrosius. menias, id est lunares dies significat et Sabbata, quae observabant Judaei, non quod in elementis sperarent, ut pagani, sed in his Deum venerabantur, dum parvuli erant, et ad tempus plenitudinis non pervenerant. Sicut ergo parvulus sub paedagogo est et actore et tutore, antequam sit adultus, ita Judaeis adhuc parvulis lex fuit paedagogus, quia timore compressit, et praeceptis Dei servire coegit. Fuit etiam tutor
Abbreviated transcription (Latin):
reclatur. uerum ẽ¬
ordinauerunt. et
us ad qu̾a etatẽ
subiectus debeat ẽẽ
⁊rn qua adultus
emantipetur sta¬
paruulus est. liber¬
tate sua uti ñ uale¬
at. nec dominari
qͣi heres. s similis
ꝓpe seruis ẽ in oditi¬
Oue curatoꝵ ⁊ actoꝵ¬
hoc exemplo ꝓbat¬
eos qui sub lege fu¬
erunt parislos¬
entes. fuissẽ crcamitum. neclirer¬
ill comparõnem adaptans subdit.tta
b resistendo pcc̃o. era. ser. tũ territimini¬
tum blanditiis capti. sub. ele.i sub le
institutio ad fidem ⁊ iustitiam. sic̃ ab ele¬
m̃tis primũ usum loq̃ndi assumunt per¬
luili elem̃tis dico mundi. bñ lex dicit᷑
elem̾ta mundi. qr lex si est celestia ⁊ et̾ra
s t̾rena promittebat ł transitoria ut ẽ

Expanded text:
edatur. Verum esordinaverunt, et usque ad quam aetatem subjectus debeat esse, in qua adultus emancipetur staparvulus est, libertate sua uti non valeat, nec dominari i haeres, sed similis prope servis est in conditiocuratorum et actoHoc exemplo probateos qui sub lege fuerunt parvulos fuisse circa meritum, nec liberillis comparationem adaptans, subdit: Ita bus resistendi peccato, eramus tum blanditiis capti, sub elementis, id institutio ad fidem et justitiam, sicut ab elementis principium discendi assumunt parvuli. Elementis, dico, mundi, bene lex dicitur elementa mundi, quia lex non coelestia et aeterna, sed terrena promittebat, vel transitoria, u
Abbreviated transcription (Latin):
galib .s. penis amalis t̾rcti ⁊ ꝓmissiõib
t p̃alium ad bona incitati. nec sui cłna¬
bantur s uitia. nec suoꝵ .i hereditatis
et᷑ne. tum eẽnt hoꝵ dñi a d̾o instituti his
igitur fuit lex tutoris loco clũ contra
malignoꝵ spĩrum imprgnationes ⁊ gñ¬
tilium persuasiones qtu ad ydolatriam
ab inferno liberauit. fuit ens ⁊ ac̾tor qr
cãm eoꝵ apud deum G̃n egit. cłũ per sa¬
crtt̾icia ⁊ expiationes dm eis placariit.
fierent ⁊ herelitatẽ optinerent alioq
utebamus. at ubi
sola di uoluntate

Expanded text:
licet poenis a malis territi, et promissionibus temporalium ad bona incitati; nec sui dominabantur, sed vitia; nec suorum, id est haereditatis aeternae, cum essent horum domini a Deo instituti. His igitur fuit lex tutoris loco dum contra malignorum spirituum impugnationes et gentilium persuasiones, qui ad idololatriam ab inferno liberavit. Fuit eis et actor, quia causam eorum apud Deum bene egit, dum per sacrificia et expiationes Deum eis placavit, fierent, et haereditatem obtinerent: alioquin ebamus, at ubi,ola Dei voluntate
Abbreviated transcription (Latin):
ho .e. ⁊ hoc ẽ qr nolebat. ñ enim cłñs sub
fato natus est. hoc nec de te credendũ est
neclum de sllo per quem fc̃s es. ñ est enim
hora enis uel ma nisi uoluntas euis. ñ er¬
go horam clixit qua cogeretur moris qua
dignaretur occidi. tp̃c enim expestabat qͦ
moreretur. qr xp̃ expectauit quo nasceret
ries p̃conum p̃mittenda erat. ñ enĩ ali¬
quis parnus uenturus erat. dui fuerat
p̃dicendus. semper tenendus. qͣnto mat¬
or uidex ueniebat: tanto p̃conum series
longior p̃cedere debebat. io ait ubiuenit
d̃s. f .ẜ f. ex. mñ. satis ostendit eo ip̃o missũ
filiũ quo fr̾s est ex młre quid est enim
natiuitas filii de iurgine maria. certe
assumptio forme seriti ña quid ẽ alid
nasti filio qͣm accipere form̃a serui ex¬

Expanded text:
 . Hoc est, quia nolebat. Non enim Dominus sub fato natus est: hoc nec de te credendum est, nedum de illo per quem factus es. Non est enim hora ejus vel nostra, nisi voluntas ejus. Non ergo horam dixit qua cogeretur mori, sed qua dignaretur occidi. Tempus enim exspectabat quo moreretur, quia tempus exspectavit quo nascereturies praeconum praemittenda erat. Non enim aliquis parvus venturus erat, diu fuerat praedicendus, semper tenendus: quanto major judex veniebat, tanto praeconum series longior praecedere debebat. Ideo ait, ubi venit suum factum ex muliere, satis ostendit eo ipso missum Filium quo factus est ex muliere. Quid est enim nativitas Filii de Virgine Maria? Certe assumptio formae servi. Nam quid est aliud nasci Filio quam accipere formam servi
Abbreviated transcription (Latin):
ista missio sine fili suie sp̃e sci. qd̾ qr in
epła ad.Ro. pertractatũ est urxta hũa¬
ne capacitatis ualitudia̾e hic ꝑstringi¬
mus ad alia festinantes. si tñ sobrie dedi
filio q̃ digna sunt opinemur. io missimo
uitlłre debemus qr ex ssso incomp̃hensibi¬
li menarrabiliq secreto maiestatis pro¬
funde decdit se comp̃hendendũ m̃tib nr̃is di
lierbũ ñ solum cum se exinaniret. s ⁊̃ cum
ħitaret in nobis. sic̃ scriptum est qm̃ inha¬
bitaro tum illis. solent aũ obtend̾e mino¬
rem prẽ eẽ filium q missus ẽ ꝯstat aũ erm

Expanded text:
ista missio sive Filii sive Spiritus sananos pertractatum est juxta humanae capacitatis valetudinem, hic perstringimus ad alia festinantes. Si tamen sobrie de Dei Filio quae digna sunt opinemur, ideo missum intelligere debemus, quia ex illo incomprehensibili inenarrabilique secreto majestatis profundae, dedit se comprehendendum mentibus nostris Dei Verbum; non solum cum se exinaniret, sed etiam cum habitaret in nobis, sicut scriptum est: Quoniam inhabitabo in illis . Solent enim obtendere minor
Abbreviated transcription (Latin):
correctione ur̃aiga
udio titi hundantiꝰ¬
tristaremur de tri¬
bundantius degau¬
dio titi qr gaucle¬
bat ñ solum de cor¬
enĩ sperat bonum
de uobis. refectus

Expanded text:
correctione vestra et gaudio Titi abundantitristaremur de tribundantius de gaudio Titi, quia gaudebat non solum de corsperat bonum de vobis. Refectus
Abbreviated transcription (Latin):
qr d̃s deserit eos due quipꝑe sunt iuute.
lna corporis altera anurte. ⁊ sic̃ uita cor¬
poris est anima. sic aĩe uita estd̾s. ⁊ qũo
si anma deserat morttur corpus. sis aĩa
moritur si deserat deus. aĩa recedenꝰ a la¬
ce iustitie qͣntomagis q̃rit quidinueni¬
at contraiustitiam. tanto plus repeluit᷑
a lumine sitatis. ⁊ in tenebrosa demer
Aicõni oculos cordis clauserunt

Expanded text:
 Deus deserit eos. Duae quippe sunt vitae, una corporis, altera animae: et sicut vita corporis est anima, sic animae vita est Deus: et quomodo si anima deserat, moritur corpus; sic anima moritur si deserat Deus. Anima recedens a luce justitiae quanto magis quaerit quid inveniat contra justitiam, tanto plus repellitur a lumine veritatis, et in tenebrosa demerguia praedicationi oculos cordis clauserunt
Abbreviated transcription (Latin):
bis credentib ñ aliis qr per doctrinam
euanglicam ꝑcc̃m cliititur credenti.
⁊ cũ exigit fuint miracła quib comiñ¬
datur doctrina qr eñĩ intretubile uide¬
batur qd̃ prelicabatur: io signis ⁊ pro¬
digus ab apłis fcĩs firmabatur. nedif¬
tiderent homines de huis a dicebant qͥ
gere sigicat qui qd tradiderant in repre¬
hensiore ueniebat. ñ quociũa uirtutis
testĩo ftrmabatur ⁊ discordabat a doctri
at signatus ministerio crutis. irñ sub¬
dit euangłm dico ualens in. sa.o .e. qd̃ ue¬

Expanded text:
bis credentibus, non aliis: quia per doctrinam evangelicam peccatum dimittitur credenti, et, cum res exigit, fiunt miracula quibus commendatur doctrina. Quia enim incredibile videbatur quod praedicabatur, ideo signis et prodigiis ab apostolis factis firmabatur, ne diffiderent homines de his quae dicebant qui cere significat, quia quod tradiderant, in reprehensionem veniebat, nec quoquam virtutis testimonio firmabatur, et discordabat, a doctriat, signatus mysterio crucis. Unde subdit: Evangelium dico, valens in salutem
Abbreviated transcription (Latin):
mul miscentur carnali coniuinctione.
hoc moyses ad lict̾am de uinone comugit
dixit qd est signum magrie uei .ẜ signum
conunctionis xp̃i ⁊ ecc̃e uñ subdit satua
.h. m. ẽ. ego. di. in .x.⁊ in. ec .i coniugał co
pula signũ est sp̃ñalis irnitatis xp̃i ⁊ ec̃ce

Expanded text:
mul miscentur carnali conjunctione. Hoc Moyses ad litteram de unione conjugii dixit quod est signum magnae rei, scilicet signum conjunctionis Christi et Ecclemul miscentur carnali conjunctione. Hoc Moyses ad litteram de unione conjugii dixit quod est signum magnae rei, scilicet signum
Abbreviated transcription (Latin):
qd dc̃m est iam ñ sunt duos una caro. et
qũo sponsus ⁊ sponsa cũre: sie caput ⁊ corpꝰ.
Siune ergo dic̃a caꝑut ⁊ corpus. siue spons
⁊ sponsa: unum intelligite. fit enĩ ex du¬
ob qi una q̾dam persona .s. ex capite ⁊ cor¬
satram̃itum fuit illud qd̾ in gesi deiniõe

Expanded text:
 et quomodo sponsus et sponsa dicuntur, sic caput et corpus. Sive ergo dicatur caput et corpus, sive sponsus et sponsa, unum intelligite. Fit enim ex duobus quasi una quaedam persona, scilicet ex capite et corsacramentum fuit illud quod in Genesi de unione
Abbreviated transcription (Latin):
tcs est per carnem
particeps ñr̃. ut illiꝰ¬
capitis corpus ẽeraꝰ.¬
Q ⁊̃ utiq si caput est¬
ECCA ht corp̃. corp̾ asĩ enis est sca ec̃ca

Expanded text:
tus est per carnem particeps nostri, ut illcapitis corpus essemus. Et utique, si caput est, habet corpus; corpus ejus est sancta Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
uir. qr femina de iuro fc̃a est. ⁊ ad uirum
perturet. ita xp̃c ut eẽmus unũ cum slło
caput nr̃m ẽe uoluit atcipiendo carni̾e
ex nobis in qua moreretur. dormtit ad̾a
lancea percutitur latus ut profluant
sacram̃ta quib formetut ecc̃a relituit

Expanded text:
est, et ad virum pertinet, ita Christus ut essemus unum cum illo caput nostrum esse voluit accipiendo carnem ex nobis, in qua moreretur pro nobis. Dorlancea percutitur latus ut profluant sacramenta quibus formetur Ecclesia. Reliquit
Abbreviated transcription (Latin):
sit in qua angelice turie interfuit ing̃ssu
i scũarium dei ut intlłret in nouissima¬
dr̃e potuisset. ut ostendet quidi hus u̾bis
qͣperemus. ut ñ comecturis nr̃is aliquid au¬
corporalẽ q mixturam: addit ego di. iii xͦ¬

Expanded text:
 in qua angelice interfuit, ingressus in sanctuarium Dei ut intelligeret in novissimadicere potuisse. Et ut ostenderet quid in his verbis quaereremus, ut non conjecturis nostris aliquid aucorporalemque misturam, addit: Ego dico,
Abbreviated transcription (Latin):
quo nicha boni ha¬
betur ut . ni. ma. fa
fatiatis. ñ¬
econtra pseudo uo¬
lint ⁊ orant de uo¬
cendo potestatem
oramꝰ ut uos. fa ꝙ¬

Expanded text:
quo nihil boni habetur, ut nihil mali faciatis: econtrario pseudo volunt et orant de vorcendo potestatem oramus, ut vos fa
Abbreviated transcription (Latin):
p̃scium ostendit. ⁊ nicħ abs sua presci̾a eueni¬
re posse monstrauit. hoc aliud uero qid in ma
anteacta ⁊ operib patebit. alt̾m scuuandũ alte¬
rũ danpnandũ. ⁊ de actis uiditiũ fieri solet ⁊
notis. so ergo dixit illud deus añ futuru̾ iidi¬
erat in dei p̃destinatione per grãm n̾a in ia¬
cob anteꝙͣ natus feciss alicid bõi quid in¬
esau quid oderat arteꝙͣ natus feciss aliqͥd
mali misi originiale pecus. Tam nee iillo
quid boni ⁊ mali agentib ꝑroposuerat. s qd
unũ deus dilexertt alt̾m oderit qũo hoc recte
fu̾̃it cum nicħ egissent qr res ut clc̃mest stu¬
penda est sibi obicit exprimens um̃ moueri

Expanded text:
praescium ostendit, et nil absque sua praescientia venire posse monstravit. Hoc aliud vero quod in Maante acta et operibus apparebat, alterum salvandum, alterum damnandum, et de actis judicium fieri solet, et notis. erat in Dei praedestinatione per gratiam. Nam in Jacob antequam natus fecisset aliquid boni, quid diEsau quid oderat antequam natus fecisset aliquid mali, nisi originale peccatum? nam nec in illo quid boni vel mali agentibus proposuerat, scilicet quod unum Deus dilexerit, alterum oderit, quomodo hoc recte fuerit cum nil egissent, quia res, ut dictum est, stupenda est, sibi objicit exprimens, unde moveri
Abbreviated transcription (Latin):
obiectum fuit ubi
defensio subsecuta
ẽ eum ait abfit. U¬
no u̾bo defensa ẽ ue¬
ritas qr magna est¬
tas. hic au̾ uberri¬
ma laude legẽ comm̾dat ne quid suspitio¬

Expanded text:
objectum fuit, ubi Defensio subsecuta est cum ait: Absit! Uno verbo defensa est veritas, quia magna estius. Hic autem uberrima laude legem commendat, ne quid suspicio
Abbreviated transcription (Latin):
lex ⁊ si sit bona. sit tn efficiendo dampnosa.
ad̾ ex predtĩs indebatur posse colligi dixat
erũ mandatum eẽ ad mortem it̾m dixeccit
bonũ effecisse mortem qd̾ sibi opponensre¬
mouet ⁊ quo intlłcu dixerat mandatum
et ad mortem exporat ꝯtra quosdã impioᷤᷤ
ex ip̃a lege mors s ex uitio hoĩs. qr ñ ley s
fomes est efficiens ca mortis qr bonam reem
uertit in malum. sicut em̃ melitina n est ca
mortis si ostendat uenena mortifera licet
hiis mali homines abutantur ad mortẽ
suam uł alioꝵ: sic lex q̃ uenena pec̃oꝵ de¬
monstrat. ⁊ horarñe locertate suã abuten¬
tem qͣi freno cohibet. ⁊ cõposito gressu r¬
dedere docet s̃ est efficiens da peci s potuiꝰ

Expanded text:
lex, et si sit bona, sit tamen efficiendo damnosa. Quod ex praedictis videbatur posse colligi. Dixerat enim mandatum esse ad mortem, et item dixerat ri potest bonum effecisse mortem. Quod sibi opponens removet, et quo intellectu dixerat mandatum esse ad mortem, exponit contra quosdam impios est ex ipsa lege mors, sed ex vitio hominis, quia non lex, sed fomes est efficiens causa mortis, qui bonam rem vertit in malum. Sicut enim medicina non est causa mortis, si ostendat venena mortifera, licet his mali homines abutantur ad mortem suam, vel aliorum; sic lox quae venena peccatorum demonstrat, et hominem libertate sua abutentem quasi freno cohibet, et composito gressu incedere docet, non efficiens causa peccati est,
Abbreviated transcription (Latin):
seqris si lubritũ carnis patitur sine clubio ua¬
pulabit ñ tñ peribit. Si quis aũ solũ exereiciũ
corporis huerit: perhennes penas patietur no¬
ta q̃r ex his uerbis datur intelligi ꝙ iugllus
bi grã si de porco ⁊ agno
requiratur utrũ na¬
tura munds̃ est. qr oĩs
treatura dei bona est.
osa quippe q̃ naturałr
sunt in ordine suo bo¬
na sunt quadam tñ fig¬
nificone aginis muñ¬

Expanded text:
sequens si lubricum carnis patitur, sine dubio vapulabit, sed non tamen peribit. Si quis autem solum exercitium corporis habuerit, perennes poenas patietur. Nota quia ex his verbis datur intelligi quod vigilbi gratia, si de porco et agno requiratur, utrumque natura mundum est, quia omnis creatura Dei bona est. Omnia quippe quae naturalia sunt in ordine suo bona sunt; quadam tamen significatione agnus mun
Abbreviated transcription (Latin):
inqͣntum ẽ imperfc̃a. qr desinet ẽẽ un
per fc̃a. s nec ip̃a nec eius actꝰ destrue¬
tur dm̃e ergo qd ex parte ẽ destrues.
⁊ modus destruetur. ⁊ caritatis ⁊ moduᷤ
quida tolletur s ñ ip̃a ñ enim astus eiꝰ
sĩ quidam modus hoc aũ qd̾ dixit ꝑsitĩ¬
tudin̾e ostenclit

Expanded text:
sinet esse ex parte, sed nec ipsa, nec ejus actus destruetur. Omne ergo quod ex parte est, destruetur, s actus et modus destruetur, et charitas, cujus quidam modus tolletur, sed non ipsa, nec ejus actus, nec quidam modus. Hoc autem quod dixit per similitudinem ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
modim futirosi euatuabuntur s modꝰ
imperfcõnis tolletur. Sciendi asi moduᷤ
enigmatitus ⁊ specłaris peritꝰ tolset᷑.
scĩa enim est ip̃a m̃tis qualitas cuiꝰ accͦ
est ip̃a uisio qua uidemus n̾e. a qua acł
aliam perclutemur. Uñ augꝰ. Scimus¬

Expanded text:
modi in futuro non evacuabuntur, sed modus imperfectionis tolletur. Sciendi autem modus aenigmaticus, et specularis penitus tolletur. scientia enim est ipsa mentis qualitas, cujus actus est visio ipsa, qua videmus nunc, a qua ad aliam perducemus. Unde Aug
Abbreviated transcription (Latin):
partei imperfcã
cõparatiõe futuri status ad ad quda
dñt ñ ip̃am sciam .i. si ip̃m donum scĩe
tc̃ asi perfestissime. ergo modus disigendi
euatuabitur. sic ergo caccitas pot̾ clicieua¬
cuanda ut scĩa. Ad qd illi. Uerũ qusd̾ est ꝙ
decaritate situt destĩa om̃is imperfeftiõ

Expanded text:
t imperfecta, comparatione futuri status. Ad quod quidam dicunt non ipsam scientiam, id est ipsum donum scienttunc autem perfectissime. Ergo modus diligendi evacuabitur. Sic ergo charitas 105 potest dici evacuanda ut scientia. Ad quod illi: Verum quidem est quod de charitate sicut de scientia om
Abbreviated transcription (Latin):
pauca dixiss de hꝰ¬
pontificis dignita
complexio. sie dc̃a¬
multa de eo dixis
set modo facio. cap̃¬

Expanded text:
pauca dixisset de hpontificis dignitatomplexio sic dictasi dicat: Multa de eo dixi, sed modo facio cap
Abbreviated transcription (Latin):
om̃i celesti creatu¬
pontifices habue
dicitut remoueat
qd̾ legalib sacer¬
dotib conuenit.
fu̾nt quiñ hanc
hũit ncc̃itatẽ sac̾¬
dos incõmutabit.

Expanded text:
omni coelesti creatupontifices habuerdicit ut removeat, quod legalibus sacerdotibus convenit. fuerunt, qui non hanc habuit necessitatem sacerdos incommutabilis.
Abbreviated transcription (Latin):
ordines angłoꝵ. F¬
dẏonisiũ quitres
ordines angelorũ
constituit ternos.¬
in singłis ordinib
ponens. inprimo¬
ponitangelos. ar¬
changelos. uirtute.
in scc̾o principatus.¬
potestates domina¬
tiones. int̾cio thro

Expanded text:
ordines angeloruDionysium, qui tres ordines angelorum constituit, ternosin singulis ordinibus ponens. In primoponit angelos, ahangelos, virtutes; in secundo, principatupotestates, dominationes; in
Abbreviated transcription (Latin):
.oc. ca .i. ne libertate abittamini. ut qr
liberi estis ⁊ metus legis ñ intumbit¬
uobis. io desideria carnis ñ sequaruni
qr tẽ eritis serui ⁊ est st. cauete ne audito
ꝙ ñ per affc̃m carnuis caritas est hũcla
s per sp̃m ut subiecti sint inuice. ¶is

Expanded text:
 id est ne libertate abutamini, ut quia liberi estis et metus legis vobis non incumbit, ideo desideria carnis sequamini, quia tunc eritis servi. Et est sensus: Cavete ne audito quia non per affectum carnis charitas est habenda, sed per spiritum, ut subjecti sint invicem. Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
omn̾e hominẽ tanqͣm seipm quis pot̃
trum p̾ceptum ita fit ut neutrum sñ¬
altero possit teneri: unũ eoꝵ suffitit
git se. se aũ fi diligit qͥ diligit iiaͥtatẽ
qui em̃ diligit inquitatẽ: odit.a .ł. No¬
ta ⁊̃ ꝙ art oĩs lex. ra ⁊ illa q̃ ad bonos
mores pertinent. ⁊ illa q̃ in satram̃tis ftꝰ
tũ bene a liberis utcłlãr. ree carniałe ob¬
seruantur a seriuis: ad caritatẽ referar¬
tur nece est. ¶¬

Expanded text:
omnem hominem tanquam seipsum quis potest trumque praeceptum ita altero possit teneri, unum eorum sufficit git se. Se autem non diligit qui digit iniquitatem. Qui enim diligit iniquitatem, odit an enim lex. Nam et illa quae ad bonos mores pertinent, et illa quae in sacramentis sunt cum bene a liberis intelligantur, nec carnaliter observantur a servis ad charitatem referantur necesse est.
Abbreviated transcription (Latin):
uasce indignum ẽ.¬
recogitate dicont ħ
attendentes ñ. fati¬
tigemini
quib libet aduersis
mꝰ stet. defitere est:
fidem negare. ꝑfec¬

Expanded text:
valde indignum Recogitate, dico, ut haec attendentes non fatigemini quibuslibet adversis,mus stet. Deficere est fidem negare. No
Abbreviated transcription (Latin):
us ad defectũ dum
ar. ab eo qui purga
pcc̃a. ⁊ ñ debes fati
facit corripiendo.
rus est in heredita¬
ergo exceptus es
a passiõe flagel¬
loꝵ. exceptus es a
numero filioꝵ
Unitus ille d̾i pa¬
tris sub̃a natus.
equaus prĩ infor¬
ma dei ubum quo
bebat ubi flagel

Expanded text:
ue ad defectum, dum argueris ab eo, qui purgat peccata. Et non debes fatigest castum facit corripiendo. rus est in haereditaergo exceptus est a passione flagellorum, exceptus est a numero filiorum. Unicus ille de Patris substantia natus, aequalis Patri in forma Dei, Verbum quo beb
Abbreviated transcription (Latin):
n̾e iustifitone perfecit. ⁊ si eni aliqui tẽ¬
perfc̃i fu̾nt. ñ tñ ex eauł per eam s ꝑ fi¬
gła eterna ibi sperabantur tꝑalia. hie
celũ. pet qũa sꝑem. proximamus ad.d
Et qͣntũ est. Itẽ

Expanded text:
n justificatione perfecit, et si enim tunc aliqui perfecti fuerunt, non tamen ex ea, vel per eam, sed per figloria aeterna. Ibi enim sperabantur temporalia, hic coelum. Per quam spem proximamus ad Deum. Et quantum est hoc?
Abbreviated transcription (Latin):
semper ad deum. talis actio nec frangit᷑
negotio. nec frigida ẽ otio. nec turbuien.¬
ta est nec marcidã. nec audax. nec fugax. nͦ
p̃ceps. nec latens. ita erego Ambulate ⁊ sitio
olliciti ser

Expanded text:
semper ad Deum habet. Talis actio nec frangitur negotio, nec frigida est, nec turbulenta est; nec marcida, nec audax, nec fugax, nec praeceps, nec jacens. Ita ergo ambulate, et sitis solliciti
Abbreviated transcription (Latin):
eis ⁊ siñ exterius plangant. q .uo.di qua
p̃stat in bap̃o. it̃. si. pe ext̾iori. Uerũ est q gr̃a
dei ẽ in bap̃o. ñ requirit gerattũ planctũ
uel oꝑus aliqd̃ nisi solam fid̾e ⁊ cordis atri¬
tionem ⁊ osa gratis condonat hocso dicit
dolere ñ uident
icut enim¬
.e. hic ostendit possefi

Expanded text:
eis, et si non exterius plangant, quia vocatio Dei qua itentia exteriori. Verum est, quia gratia Dei in baptismo non requirit gemitum, vel planctum, vel opus aliquod, nisi solam fidem et cordis contritionem; et omnia gratis condonat. Haec ideo dicit, dolere non vident. Sicut enim. Hic ostendit posse fi
Abbreviated transcription (Latin):
so qualis potest esse
qd̃ est ex libero arbi¬
trio liberaliter uero
seruit qui uolunta¬
ac per hoc ad petran¬
dum liber ẽ qui poci
libere seruit qͥ amat¬

Expanded text:
so, qualis potest esse at, quod est ex libero arbitrio: liberaliter enim servit, qui voluntAc per hoc ad peccandum liber est quia peccati libere servit, q
Abbreviated transcription (Latin):
tionem futuroꝵ ł
quorulibet occulto
ratione grãrum a
ꝓpħia incipit q̃ est
prima probatio ꝙ
tides nr̃a sit rõna¬
bilis qr credentes
bant. siue iii. eccͣ¬

Expanded text:
tionem futurorum, vel quorumlibet occultorratione gratiarum a prophetia incipit, quae est prima probatio, quod fides nostra sit rationabilis, quia credentes bant. Sive ministe
Abbreviated transcription (Latin):
ħet clicitire simplex.
in cet̾is reb est. R̃
enim hñs liquore¬
aliq̃. liquor est. nec
corpus color nec aer
lux. sĩ ergo pr̃ solus
nec solus filius. nec

Expanded text:
implex, in caeteris rebus est. Non enim habens liquorem, liquor est, nec corpus color, nec aer lux. Non ergo Pater solus, nec solus Filius, nec
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm uerbũ ꝑfectũ¬
cuisi deẽ asiquid.
⁊ ars q̾dam orpotentis atq sapientis dei
cit per ip̃am. ⁊ io eum de deudant ⁊ succe¬
uel sententie dei ñ enim que creata suntso
sciuntur ad̾o c fc̃a sunt. ac si potuisło fc̃a
sunt qr immitabiliter ad̾o sciuntire. ille
igitur ineffabilis quidara amplexus ꝑa¬
tris ⁊ ymaginis si est sine perfruitione
sũ caritatẽ sñ gaudio. illa ergo dilectio.
delectatio. felicitas. uel beatitudo si cum
humana lingua uł noce digne dr̃ estin
trinitate sp̃e .s. si genitus s genito ge
nitiq suanitas ingeniti largitate atq
libertate profuricens q̃s creaturas pro
unitatẽ quand̾a in seostendirnt ⁊ sp̃em
unũ aliquio est. ⁊ aliqua sp̃e formatur
⁊ ordinem alicsie petit aut tenet tita ĩ
creaturis ut pdiximus uestigium p̃¬
lucet trinitatis. ñ igitur p̃p hoc natu
ram ssum boni simplitem ẽẽ dñs qr
nominũ trinitas sñ subsistentiauł¬
sub̃a personarũ sicut sabelliam pu¬

Expanded text:
m Verbum perfectucui non desit aliquid: et ars quaedam omnipotentis atque sapientis Dei,cit per ipsam, et ideo cum discedant et succeuid scientiae Dei. Non enim quae creata sunt, ideo sciuntur a Deo, quia facta sunt. An non potius ideo facta sunt, quia immutabiliter a Deo sciuntur? Ille igitur ineffabilis quidam complexus Patris et imaginis, non est sine perfruitione, sine charitate, sine gaudio. Illa igitur dilectio, delectatio, felicitas, vel beatitudo, si tamen humana lingua vel voce digne dicitur, est in Trinitate Spiritus sanctus non genitus, nitique suavitas, ingeniti largitate atque ubertate perfundens omnes creaturas pro unitatem quamdam in se ostendunt, et speciem unum aliquid est. » CAet ordinem aliquem petit, aut tenet, et ita in creaturis, ut praediximus, vestigium praelucet Trinitatis. Nam propter hoc ram summi boni simplicem dicimus, quia nominum Trinitas, sive substantia personarum sicut Sabelliani pu
Abbreviated transcription (Latin):
tes. qd̾ est gr̃anatu¬
rał motꝰ aĩ qͥ solet ad profestũ pertinere
delinq̾ntium. sĩ trascendum ẽẽ ditit ostñ¬
dens hart tram ẽe bondan. s monet ne
modũ excedendo pͥent scbodens. ⁊ no pec.
asperius arguendo ⁊ ouerando peccante.
qui perit in iustitia sua teperanda ester¬
go custitia ut mitetur dm qui suffert ĩ¬
ĩqnos ut aliqui eoꝵ corrictanturr ⁊ solñ oc.¬

Expanded text:
tes, quod est naturalis motus animi qui solet ad profectum pertinere delinquentium. Ideo irascendum esse dicit, ostendens hanc iram esse bonam, sed monet ne modum excedendo peccent, subdens: Nolite peccare, asperius arguendo et onerando peccantem. qui perit in justitia sua . Temperanda est ergo justitia ut imitemur Deum qui suffert iniquos, ut aliqui ex eis corrigantur. Et sol non oc
Abbreviated transcription (Latin):
soliustitie. per uacundiam m̃tem urãm
deserat. qui tum ira sĩquam h̃itet. ⁊ siqͥs
⁊̃ uos irritat qd̾ est temptatio diaboli no.
de bonã ira intlłigatur ireisc̃. uobis ip̃is de
ut sĩ peccetis. ut asi si peccetis quib habe¬
tis irasci nsiuobis: quidest enim ho pen¬
tens. nisi h̃o irascens sibl ut accipiat ue¬
namt. de seip̃o exigit penam. ⁊ ẽssꝰ irasẽ. ⁊¬
.no. pe .i indignamimi uobismet ip̃is tan¬
ta uehem̃tia ut pectare desistatis qr sẽ
hant iram ñ occidit sol iustitie. s potius
illi irradiat. uni subdit. sol ñ. oc .⁊. ñ occi¬
di per malam cupiditatẽ uel timorẽ.
due enim sunt porte per quas diabolu
intrat .ẜ. cupiditas ⁊ timor. si cupis ali¬
quid t̃renum: hac urdeat diabolus. siti¬
mes aliquid t̾renum. ⁊ hac iutrat. eisd̃
in contrario uersis: deus intrat. si enĩ
illi ergo sunt elaudende. isti aperiende¬

Expanded text:
sol justitiae, per iracundiam mentem vestram deserat, qui cum ira nunquam habitat. Et si quis etiam vos irritat, quod est tentatio diaboli, nolde bona ira intelligatur. Irascimini vobismetipsis de ut non peccetis. Ut autem non peccetis, quibus habetis irasci, nisi vobis? Quid est enim homo poenitens, nisi homo irascens sibi? Ut accipiat veniam, de se ipso exigit poenam; et reid est indignamini vobisipsis tanta vehementia ut peccare desistatis, quia super hanc iram non occidit sol justitiae, sed potius illi irradiat. Unde subdit: Sol non occidiabolo, per malam cupiditatem, vel timorem. Duae enim sunt portae per quas diabolus intrat, scilicet cupiditas et timor. Si cupis aliquid terrenum, hac intrat diabolus; si times aliquid terrenum, et hac intrat: eisdem in contrario versis, Deus intrat. Si enim trat Christus. Illi ergo sunt claudendae, isti aperiend
Abbreviated transcription (Latin):
hils qui diuites uo¬
lunt fieri ditens eoᷤ¬
incidere in tẽptatõ¬
ne ⁊ laqͥum diaboli¬
hic agit de his qui
diuites fẽ monens
ñ sperare in diuiti¬
is. ⁊ qr dixit mala.¬
uenire ex cupidita¬
te ⁊ contra suant¬
tes oĩo abiecti det̃¬

Expanded text:
his qui divites volunt fieri, dicens eoincidere in tentationem et laqueum diabolihic agit de his qui divites sunt, monens n sperare in divitiis. Et quia dixit malaenire ex cupiditate, et contra suates abjecti, det
Abbreviated transcription (Latin):
Temptatur magnꝰ
est qui ñ seio mag¬
nũ pictat qr diues
Ta dic̃at inflatus esd ñ plerus ⁊ ne se sp̃e
ꝑdedisse arbitrarentur qr dixeratm sꝑare
ista: uñ bom efficiamur. si ueco quid fati¬
ant desiuis cduitiis q̃rant: p̃ciꝑe elmtes

Expanded text:
magnus est qui non se ideo magnum putat quia dives mendicat, inflatus est non plenus. Et ne se spem perdidisse arbitrentur, quia dixerat, neista, unde boni efficiamur. Si vero quid faciant de suis divitiis quaerant, praecipe divites
Abbreviated transcription (Latin):
tributum dicit qd¬
regiones soluurit
cui debetis. uet. red¬
dicitur stipendiu¬
qd̃ datur dormius
qñ per prĩam ue¬
tum dr̃ qõ domi

Expanded text:
Tributum dicit qregiones solvunt; cui debetis vectigal, reddicitur stipendiod datur dominis quando per patrias vetur, quod dom
Abbreviated transcription (Latin):
sepe patiuntur
rõnem uirgiitatis munꝰ amplus cõ¬
mendando. supergreditur emi urrgmitas
ꝯditionẽ humane nature ꝑ quam hoĩes
angłis assimilantur. maior tħ uictoria.
carne iuuunt uirgines uero cucarne
truimphant. iñ est ꝙ intabnacło dñi
supp̃mum oꝑim̾tum erat de pellious ia¬
eñi iacinctus spẽm siłem throno. itaqui
incarne uirgineam puritatẽ seruant
selestib simislantur. hii st̃ quitsĩ mu.¬

Expanded text:
epe patiuntur rationem virginitatis munus amplius commendando. Supergreditur enim virginitas conditionem humanae naturae, per quam homines angelis assimilantur. Major tamen victoria carne vivunt, virgines vero in carne triumphant. Inde est quod in tabernaculo Domini supremum operimentum erat de pellibus hyaenim hyacinthus speciem similem throno, ita qui in carne virgineam puritatem servant, supercoelestibus similantur. Hi sunt qui cum mu
Abbreviated transcription (Latin):
lumnul ereatum s fiuli di Iͦ dicit dlo ctreatu¬
ra ingemiscit ⁊ parturit us adhus ñ solum
asi abilla s ⁊ nos ip̃i tanqͣm aluso simus nos
aliud oĩs creatura. Stienclũ igitur ꝙ nos ip̃coi¬
cimur ⁊ creatura ⁊ filii. s ꝙ sumus creatura
tincte ergo nõaitegłam illam qua apparebit

Expanded text:
dicit, omnis creatura ingemiscit, et parturit usque adhuc, non solum autem illa, sed et nosipsi, tanquam aliud simus nos, aliud omnis creatura. Sciendum ergo quod nosipsi dicimur creatura et filii, sed quod sumus creatura, tincte ergo nunc ante gloriam illam qua apparebit
Abbreviated transcription (Latin):
sua rep̃hendi ⁊ comunti ceperint. ad defendendũ id qd
leiussima temeritate ⁊ aꝑtissima falsitate dixere de
scis libris multa siba prosiciant uolenteᷤ
incusare addit. Seimus aũ. ̃. illiũin

Expanded text:
sua reprehendi et convinci coeperint, ad defendendum id quod levissima temeritate et apertissima falsitate dixerunt, de sanctis libris multa verba pronuntiant, volentes incusare, addit: Scimus autem,
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾ accedens. uł at¬
cedentes. ostenso
ꝙ per sacerdotrũ
xp̃i uetus sacerdo¬
tium destruitur
⁊ lex commclat
actum ip̃ius. depͥ¬
m̃do per ꝯtrariũ
operatione uete¬
ris sacerdoti. qͣ¬

Expanded text:
t accedens, vel accedentes. Ostenso quod per sacerdotium Christi, vetus sacerdotium destruitur et lex, commendat actum ipsius deprimendo per contrariam operationem veteris sacrificii. Q
Abbreviated transcription (Latin):
oẽdoniam. qr enim
em̃data quorund̾a
uita erat uoluitui
dere quos indignũ¬
erat anteusdere. Si
ergo uoluit cũ no¬
luerunt ñ fuit oci¬
uolebat aliquos in¬
ter eos ẽẽ ꝓp̃quos¬

Expanded text:
cedoniam, quia enim emendata quorumdam vita erat, voluit dere quos indignuerat ante videre: si ergo non ivit, cum voluerit, non fuit otivolebat aliquos inter eos esse, pro
Abbreviated transcription (Latin):
nuẽent promore
suo seandalizarẽ¬
tur. igitur ne scan¬
dalrrarentur. sed
paulatim in fide
nutrirent᷑. fes̃ est
simulans cum m¬
firmis idem sentire
⁊.bax. qui mecum
erat doctor geritiũ¬
subtractus. i .il. sꝑ
iudaite comestiõĩs
ut qͣmius recte cre¬
deret delegis in u¬
troq ppło abolitio¬
tione qua petrus se
ne a gentib subtͣh¬
thebat ⁊ cũ infirmiᷤ
id̾ sentire se siniulabat. hec aũ simru¬
latio gentib mutilis erat. ĩoq paulus
petrum relarguit. Uñ subdit. S ed cũ¬
Sedcum iu¬

Expanded text:
ne pro more suo scandalizarentur. Igitur ne scandalizarentur, sed paulatim in fide nutrirentur, factus simulans cum infirmis idem sentire.nabas, qui mecum erat doctor gentiusubtractus in illam Judaicae comestionis, ut quamvis recte crderet de legis in utroque populo abolitiotione qua Petrus, se a gentibus subtraheret, et cum infirmis idem sentire se simularet. Haec autem simulatio gentibus inutilis erat, ideoque Paulus Petrum redarguit. Unde subdit: VESed cum
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ locꝰ gentiũ erat.
ego restiti ei tanqͣm
par. hoc enim ñ au¬
deret facere nisi sci¬
ret se ñ iraparẽ fore
restititi dicoeundo

Expanded text:
 locus gentium erat, ego restiti ei, tanquam pari. Hoc enim non auderet facere, nisi sciret se non imparem fore. Restiti, dico, eundo
Abbreviated transcription (Latin):
num societatis.
.l consenserunt
in societate. et pa¬
ruerunt uoluntati dñi consentientes
ubi ego eẽm primus in preclicõnegn̾
sicut apłi oreclirent petro. ita ⁊ barnabaᷤ
dissentire ab illo ut cũ ille se per fectum
euangłm accepisse tłr̃et. tanqͣm illi ne¬
garent. ⁊ aliquid uellent tanqͣm imꝑ¬
ut. pau qui erant

Expanded text:
num societatis, t consenserunt in societatem, et paruerunt voluntati Domini, consentientes ut ego essem primus in praedicatione gsicut alii apostoli obedirent Petro, ita Barnabas quo dissentire ab illo, ut cum ille perfectum Evangelium se accepisse diceret, illi negarent, et aliquid vellent tanquam imperUt pauperum, qui erant
Abbreviated transcription (Latin):
nos ⁊ eos tales fecit. ñ ergo ittilitatem ł
glam irẽam q̃rimus cũ placere hoĩb uo¬
lumus. s gaudemus eis placere. qd bonum
recte fcõꝵ s qr deo placere ñ poss quiñfe
hiis quos saluos fieri uellet imitancłũ
p̃beret ⁊ situt in apło ista contraria uide¬
bantur. sic ⁊ in euangłio illa contraria
uidentur. dixit eñĩ luceant oꝑa .ii .co.lo.¬

Expanded text:
ui nos tales fecit. Nunc ergo utilitatem vel gloriam nostram quaerimus, cum placere hominibus volumus; sed gaudemus eis placere, quod bonum recte factorum, sed quia Deo placere non posset, qui non se his quos salvos fieri vellet, imitandum praebet. Et sicut in Apostolo ista contraria videbantur, sic et in Evangelio illa contraria videntur. Dixit enim: Luceant opera
Abbreviated transcription (Latin):
multos pselitol
prius in illis lega¬
lib tantũ ualui:
s̃a illa reliqui. iõq
uos meo exemplo
ab eisdem reteclite¬

Expanded text:
multos proselytos, prius in illis legalibus tamen valui, jam illa reliqui: ideoque vos meo exemplo ab eisdem recedite
Abbreviated transcription (Latin):
.e. qd̃ modo sum ⁊ i̾o excommunico.
uerbis quidam putant sibi in bñ i¬
itendo sufficere constĩam. ⁊ quid de hus
estimet alius ñ ualde citrant. s constĩa
exemplo ut uerbi grã si quis bone ⁊¬
scie coram infirmo in ydolio comedat
qͣmiuis recte credens hoc faciao tũ pert̾¬
batur irfirmi constĩa quidaũ prodest
si uenter ꝯstĩe tue hausit aqũa puram
⁊ ille de tua negligenti u̾satione bibit
turrbatam aluis aquam turbas pastua
contulcas. s atcende ne tibi aquam tur bes
negligentia ꝯu̾sationis tue uñ alibi ait
apłs. placere hominib per oĩa sicut et
hõib. dicet ergo michi aliquis. exponemͥ
qũo intlłigam ista q̃ diu̾sa atq contͣria
tͣnquillius audias. si tibi tp̃i acsia tue
m̃tissi perturbes. qͣntum potero fortassis
exponam. Sunt ergo homines temeraris
iudices detrac̾tores. susurrones murmu¬
ratores q̃rentes suspicari qd̃ ñ uident. q̃¬
rentes ⁊̃ iactare qd̃ ñ suspicantur. ⁊tra

Expanded text:
d modo sum. Et ideo eos excommunico. Ex his enim verbis quidam putant sibi in bene vivendo sufficere conscientiam, et quid de his existimet alius, non valde curant; sed conscientia exemplo, ut verbi gratia, si quis bonae conscientiae coram infirmo in idolio comedat, quamvis recte credens hoc faciat, tamen perturbatur infirmi conscientia. Quid autem prodest si venter conscientiae tuae hausit aquam puram, et ille de tua negligenti conversatione bibit turbatam? Alii aquam turbas, pascua conculcas, sed attende ne tibi aquam turbes negligentia conversationis tuae. Unde alibi ait Apostolus: Placete omnibus per omnia, sicut et hominibus . Dicet ergo mihi aliquis: Expone mihi quomodo intelligam ista quae diversa atque contraria tranquillius audias, si tibi ipsi aquam tuae mentis non perturbes, quantum potero, fortassis exponam. Sunt ergo homines temerarii judices, detractores, susurrones, murmuratores, quaerentes suspicari quod non vident, quaerentes etiam jactare quod non suspicantur. Contra
Abbreviated transcription (Latin):
nudum granum
tuquod̾a modo ues¬
titum resurgit nat¬
ta secum h̃us mere
m̃ta: ita mortutis
dei uirtite pot̾it
pore resurg̾e ⁊ .iinii.¬

Expanded text:
nudum granum tu quodammodo etitum resurgit multa secum habens ta, ita mortuus Dei virtute poterit pore resurgere. Uni
Abbreviated transcription (Latin):
qr emulone corm¬
audurnt illos priuꝰ
errorib ĩplicatos
postea bone uolun¬
tatis fuisse effectoᷤᷤ
inuitate ad bonũ
opus qͣi uero quis
drẽt. cur ergo pre¬
nuttitis illos: ait.
Misimus aũ fr̃s¬
ñ ut uos ad hoc hor¬
tentur. s uit. ꝑa. si

Expanded text:
aemulatione Coriaudiunt illos prius erroribus implicatos, postea bonae voluntatis fuisse effectos, incitatae sunt ad bonum. Quasi vero quis diceret: Cur ergo praemittis illos? ait, misimus autem fratres, ut vos ad hoc hortentur, sed ut parati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ ꝯfidentia ur̃a ha¬
bita in nobis uel
in uobis. siue pro
tr qui de uobis ⁊
multa retulit.⁊
iõ apollo qui priꝰ
rogatus ab apło
ad eos noluit mo¬

Expanded text:
confidentia multa habita in vos, vel in vobis, sive pro Tito qui de vobis ei multa retulit, et ideo Apollo, qui prius rogatus ab Apostad eos noluit, mo
Abbreviated transcription (Latin):
confidentia rrr̃i
iuit. ⁊pro tito et
luca cum quib
libent̾ ihat. siue
⁊̃ pro illis aliis
hoc fecit qui sũt

Expanded text:
confidentia vestri ivit, et pro Tito et Luca; cum quibus libenter ibat, sive etiam pro illis aliis haec fecit, quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. ostensi
ostendite ĩ
faciẽ ecc̃aꝵ¬
Nam demi¬
nisterio qd̃
fit inscõs:
ex habun¬
cdanti mi
bere uobis.
Scio enimi
ꝓmptum.¬

Expanded text:
i. Ostensioostendite in facie eccnam de ministerio quod fit in sanctos ex abundanti est bere uobis. scio enim promptum
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ .g. ii. e.i fulgore uistus eius eui sigi¬
tim transũt. ⁊ si modoin ininistris uet̾is
legis ẽ uł myst̾ pot̾ dici ut ꝑ faciẽ moy¬
si irtlligatur sp̃ualis intlłts legis. per
głamt fatiei inttlłur legales obseruantie

Expanded text:
 id est fulgorem vultus ejus, qui signifitim transivit, et non modo in ministris legis veteris est. Vel mystice potest dici, ut per faciem Moysi intelligatur spiritualis intellectus legis; per gloriam faciei intelligantur legales observantiae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ hec omia uobis
diximus nec puto
frustra. s confidi¬
mus de uob̃ o fr̃s
in domino qui in
itobis operabittur

Expanded text:
 Haec omnia vobis diximus non puto frustra, sed confidimus de vobis, o fratres, in Domino, qui in vobis operabitur
Abbreviated transcription (Latin):
tes sitis sicut ⁊ xp̃e
fuit. Denuncia¬
musañ Intipit
hit de curiosis ⁊ oci¬
osis monens bonoꝰ
ut eos corripiant.
fatietis. s quino¬
luerit facere excõ¬
mitetur. ⁊ hocẽ
qd̾ ait denuntia¬
musaũ uobis o
fiy in nomine do¬

Expanded text:
tes sitis sicut et Christus fuit. Denuntiamus autem. Incipit hic de curiosis et otiosis, monens bonos ut eos corripiant. facietis, sed qui noluerit facere, excommunicetur. Et hoc est quod dicit: Denuntiamus autem vobis, o fratres, in nomine Do
Abbreviated transcription (Latin):
Reꝓbatio
Oftendit sacerdoti¬
um ẽẽ transsatum
ex tribũ proquo
tͣnslatam. s qr for¬
te adtͣasferende le¬
gis demonstratio¬
nẽ sacerdotu trans¬
suffic̾e supponit
hic cãm que õm¬
hom̃ animis sa¬
tiffacit si cãm rer

Expanded text:
Reprobatio Ostendit sacerdotum esse translatum ex tribu et ritu, translatam. Sed quia forte ad transferendae legis demonstrationem sacerdotii transur, supponit hic causam, quae oum animis satisfacit, si causam
Abbreviated transcription (Latin):
de resurrõne. ⁊ tam p̃clara apertaq sñia ut ri
egpositore s lestore indigeat. ⁊ notatur hic uiꝰ.
actiones designantur. prima fuit añ legem. scd̾a
sub lege. tertia sub gr̃a .iiii. inuita et̾na. inprima.
actione añ legem nulia pugna est cũ uoluptatib
riorem cm nobis deserueramus. Attende ⁊̃ q

Expanded text:
de resurrectione, et tam praeclara et aperta sententia, ut non expositore, sed lectore indigeat. Et notatur hic quartus actiones designantur. Prima fuit ante legem, secunda sub lege, tertia sub gratia, quarta in vita aeterna. In prima actione ante legem, nulla pugna est cum voluptatibus riorem nobis Deum deserueramus. Attende etiam
Abbreviated transcription (Latin):
iñ fructus uite et̾̃ne uenit. uł repullula¬
stis a simili abboꝵ qr sterilitate aruerãt
⁊ qͣi marcuerant. refloruistis ditottau
cõmemorare ualet ad incitatione. ne
aũ uiderentur aliqua mala eam int̾¬

Expanded text:
in fructus aeternae vitae evenit. Vel, repullulastis, a simili arborum, quia sterilitate aruerant, et quia marcuerant. Refloruistis, dico, itmmemorare valet ad incitationem. Ne autem viderentur aliqua mala causa int
Abbreviated transcription (Latin):
lantib .s. ut de penuria tristis. de
ip̃ius gaudeam supplem̃to. ostendit
ꝙ ñ sui cã in hoc opere eoꝵ gaudet. s p̃p
pͥfectum eoꝵ. nam de hi nec tristari so¬
let nec gaudere. Uñ subdit.
Ego enĩ di¬

Expanded text:
licet ut de penuria tristis, de ipsius gaudeam supplemento. Ostendit quod non sui causa in hoc opere eorum gaudet, sed propter profectum eorum. Nam de hujusmodi nec tristari solet, nec gaudere. Unde subdit: Ego enim di
Abbreviated transcription (Latin):
credat ⁊ asserat enm
peccare cum nesciat¬
quo aĩo fatiat. de
manifestis enimñ¬
de occultis iudican¬
dũ est manifesta¬
uero sunt queñ poᷤ¬
sunt bono aĩo fieri

Expanded text:
credat et asserat eum peccare, cum nesciquo animo faciat. De manifestis enim,de occultis judicandum est. Manifestavero sunt quae non possunt an
Abbreviated transcription (Latin):
qui fatile impetu libidinis sterntiro. q
.d. licet perfcã fides sit que oĩa licere credit
tum uicioꝵ ⁊ abstineat abillis quoo lebr¬
D extitatur crassitudo eñ earmsi ⁊ delitto¬
se epile prouotant corꝑus ad libidinem.
p̾cepit ñ disceptare
de cogitationib a¬
ita sunt: isqui. man

Expanded text:
qui facile impetu libidinis sternitur. Quasi dicat: Licet perfecta fides sit quae omnia licere credit,tum vitiorum, et abstineat ab illis quibus libido excitatur. Crassitudo enim carnium, et deliciosae epulae provocant corpus ad libidinem. aecepit non disceptare de cogitationibus aita sint, is qui man
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentia enim nr̃a
sunt si sic utimurꝰ
eis ad sustentatio¬
nẽ ut ñ offendamꝰ deum. futura nr̃a f̃
si ea credentes mag̃ optamus. ułita siue

Expanded text:
sentia enim nostra sunt, si sic utimur eis ad sustentationem, ut non offendamus. Futura nostra sunt, si ea credentes, magis optamus. Vel ita: Sive