comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uatris eius iechelia de ierłm. fecitq quod erat
placitum cotauidomiio iuxta omina que fe¬
cerat amasi as pater eius. uerumptũ excelsꝰauo
est demolitus ad huc populus sacrificabat ⁊ ado¬
lebat ucensum mnexcelsiq. ꝑcuisit autem do¬
iuiniu̾u regem ⁊ fuit leꝓsus usq indiem mor¬
tis sue. ⁊ habitabat indomo lbere seosum. Io¬
athas uero filius regis gubernabat palacium
⁊ iudicabat populum terre. reliqua antem
sermanum Marie ⁊ unsuersa que fecit. Nõ¬
ne hec scripta suit in libro net borum deuĩ

Expanded text:
quod erat placitum coram Domino iuxta omnia quae fecit Amasias pater eius verumtamen excelsa non est demolitus adhuc populus sacrificabat et adolebat incensum in excelsis percussit autem Dominus regem et fuit leprosus usque in diem mortis suae et habitabat in domo libera seorsum Ioatham vero filius regis gubernabat palatium et iudicabat populum terrae reliqua autem sermonum Azariae et universa quae fecit nonne haec scripta sunt in libro verboru
Abbreviated transcription (Latin):
fdium rechab. moccurslm sibi ⁊ benedixit
ei. ⁊ aĩt ad eum hyeu. Nuiquid est dor tuũ
corde tuo ⁊ ait iouadab est. Si est inquit dai
manum tuai qui dedit ei manum suam. at
ille leuauit eum ad se iu curtum A ixitq
ad eumn ueni mecum. ⁊ iunde zolum menin
ꝑ domino ⁊ inpositura in curta suo duxit

Expanded text:
ibi, et benedixit ei. Et ait ad eum: Numquid est cor tuum corde tuo? Et ait Jonadab: Est. Si est, inquit, da manum tuam. Qui dedit ei manum suam. At ille levavit eum ad se in currum: dixitque ad eum: Veni mecum, et vide zelum meum pro Domino. Et impositum currui suo, dux
Abbreviated transcription (Latin):
pugnauetit contra aiasiam regeni iuda. Nõ¬
ne hec scripta sunt in libto sermonum dierum
regum nrł ⁊ doriuiuit ioas cum patrib suis
Ieroboam autem sedit suꝑ solium eius. potro
ioas sepultus est in samaria cum regib isi ł. he¬
lseus autem egrot abat inifiruntate qua

Expanded text:
it contra Amasiam regem Iuda nonne haec scripta sunt in libro sermonum regum Israhel et dormivit Ioas cum patribus suis Hieroboam autem sedit super solium eius porro Ioas sepultus est in Samaria cum regibus Israhel Heliseus autem aegrotabat infirmitate qua
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ posuerunt capita eoꝵ in cophiuis ⁊ mise¬
runt ad eum in iermel ueuit autemnunciꝰ¬
ad eum. ⁊ indicauit ei dicons. attulerunt ca¬
pita filiorum regis. Qui respondit. pointe
ea ad duos iuxta introitum porde mane. Cũ¬
q diluxisset egressus est ⁊stans. uixit adom¬
nem populum. Iusti estis. Di ego comintaui
contra dran meum ⁊ interfeci eum quisper¬
cussit omnes hos. uidete gͦ nunc cim nonceci¬
dit desermonibus dñi interra quos locutus est
dñs suꝑ domum achal ⁊ dñs fecit quod locut᷑
est in maii serui sui helye. ꝑcuiit gͥ hy eu
omues qui reliqui erant de domo achab in
iezrael ⁊ uinuetsos optimates eius ⁊ uotos

Expanded text:
 posuerunt capita eorum in cofinis et miserunt ad eum in Hiezrahel venit autem nuntius et indicavit ei dicens adtulerunt capita filiorum regis qui respondit ponite ea duos acervos iuxta introitum portae usque mane cumque diluxisset egressus est et stans dixit ad omnem populum iusti estis si ego coniuravi contra dominum meum et interfeci eum quis percussit omnes hos videte ergo nunc quoniam non cecidit de sermonibus Domini in terram quos locutus est Dominus super domum Ahab et Dominus fecit quod locutus est in manu servi sui Heliae percussit igitur Hieu omnes qui reliqui erant de domo Ahab in Hiezrahel
Abbreviated transcription (Latin):
amioꝵ erat cuni regnare ce pisset. ⁊. uiis annis
regnauit in ierłm. ambul anitq in uis regũ
istł. sicut ambulauerat domus acab. filia enĩ
acab erat uxor eius ⁊ fecit quod malum eit in¬
compectu dm̃i. Noluit autem dñs disperdere i¬
iudam ꝓpter damd seruum s̃uum sicut pro¬
misetat᷑ ei ut daret illi lucernam. ⁊ filus eius
cunctis dieb. In dieb illis recessit edom ne
esset subiuda ⁊ constituit sibi regem uenit¬
q iotam serra. ⁊ omnes durrui cum eo. et
surrexit nocte. ꝑcussitq ydimieos qui eum
circum dederant ⁊ priucipes curruum populus
autem fugit intabernacula sua. Receisit gͦ odom
ne eẽt sub iuda uiq ad diem hauc. tunc recessit
⁊ lobua intempore illo Neliqua autem serme¬
num ioram ⁊ uuiuersa quefecit. Nonne he escͥp¬
ta siuit inlibro uerboꝵ dietum regum iuda

Expanded text:
pisset et octo annis regnavit in Hierusalem ambulavitque in viis regum Israhel sicut ambulaverat domus Ahab filia enim Ahab erat uxor eius et fecit quod malum est coram Domino noluit autem Dominus disperdere Iudam propter David servum suum sicut promiserat ei ut daret illi lucernam et filiis eius cunctis diebus in diebus eius recessit Edom ne esset sub Iuda et constituit sibi regem venitque Ioram Seira et omnis currus cum eo et surrexit nocte percussitque Idumeos qui eum circumdederant et principes curruum populus autem fugit in tabernacula sua recessit ergo Edom ne esset sub Iuda usque ad diem hanc tunc recessit et Lobna in tempore illo reliqua autem sermonum Ioram et universa quae fecit nonne haec scripta s
Abbreviated transcription (Latin):
rngule quĩ conculcanerunt eamr. Eimis
nitrogressus eiset ut comederet biberetqait
Ite ⁊ uidete maledictam illam ⁊ sepetite eu
quia filia regis est. cuniq issent ut sipelitẽt
eam non iuuenerunt nisi caluariam ⁊ podes
⁊ simnuas manus. Reuersiq nunciaueruus
ei. Et ait hyeu. Sermo dni est quem locutus
eist ꝑ seruum sium helyam thesbiten didenꝰ
In agro iegrael comedent canes. carneĩ iararel
⁊ erunt carnes i ozabel sicut stercus suꝑfacieus
torre in agro iezrael Ita ut preterguntes di¬
cant heceine est illa iezabel.
Nant autem achab . lxx. filũ ĩsamiaria sep¬

Expanded text:
ungulae qui conculcaverunt eam cumque ingressus esset et comederet bibissetque ait ite videte maledictam illam et sepelite eam quia filia regis est cumque issent ut sepelirent eam non invenerunt nisi calvariam et pedes et summas manus reversique nuntiaverunt ei et ait Hieu sermo Domini est quem locutus est per servum suum Heliam Thesbiten dicens in agro Hiezrahel comedent canes carnes Hiezabel et erunt carnes Hiezabel sicut stercus super faciem terrae in agro Hiezrahel ita ut praetereuntes dicant haecine est illa Hiezabel erant autem A
Abbreviated transcription (Latin):
rognare cepisset ⁊ uno auno regnauit mieru¬
saleni. uomien matris eius athalia filia auiri
regis isi ł ⁊ ambulauit inuiis domus acab. ⁊
fecit quod malum est coram dũo sicut domus
acab. Gener enim donus achab fuit. Abiit
quoq cum ioram filio acab. ad preliandum
contra azael regem syrie in tamoth galaathi¬
⁊ uulnerauerunt syti ioram. Qui teuersus
estut curaretur m̃iezrael aima uulnetaue¬
rint enu syri inramoch. preliantem contra
azael regem syrie. porro ochozias filius iorã

Expanded text:
regnare coepisset et uno anno regnavit in Hierusalem nomen matris eius Athalia filia Amri regis Israhel et ambulavit in viis domus Ahab et fecit quod malum est coram Domino sicut domus Ahab gener enim domus Ahab fuit abiit quoque cum Ioram filio Ahab ad proeliandum contra Azahel regem Syriae in Ramoth Galaad et vulneraverunt Syri Ioram qui reversus est ut curaretur in Hiezrahel quia vulneraverant eum Syri in Rama proeliantem contra Azahel regem Syriae por
Abbreviated transcription (Latin):
los eoꝵ etides ⁊ ꝑregnautes dundes. Dixitq a¬
2e. Nud enim sum seruus tuuiꝰ canit ut
cum recessiiset ab helyseo uenit ad dñm su¬
um qui ait ei. Qind dixit tibi helyseus. at
t infuoit aqua. ⁊ expandit suꝑ faciem cius
auo mortuo regnamt azael ꝓ eo. anno qͥnto

Expanded text:
los eorum elides, et praegnantes divides. Dixitque Alos eorum elides, et praegnantes divides. Dixitque Azael: Quid enim sum servus tuus canis, ut cum recessisset ab Elisaeo, venit ad dominum suum. Qui ait ei: Quid tibi dixit Elisaeus? At et infudit aqua, et expandit super faciem ejus: quo mortuo, regnavit Azael pro eo. T.
Abbreviated transcription (Latin):
que narrauit ei uera esse. Deditq eirer eu¬
Auchum inuu dicens restitue ei omnia que
sua sunt ⁊ uuiuersos redditins agroꝵ adie
quareliquit terram usq adpresens. ueuit
auoq helyseus damascum ⁊ benadab rex syrie
egrotabat. Inuciaueruntq ei dicentes. uenĩt
uir dei huc ⁊ aitrex ad azael tolle tecimniu¬
nera ⁊ uade iñoccuisum uiri dei ⁊ consule ꝑ¬
eum dñm dicens. Si euadere potero de infir¬
mitate mea hac. Iuit gͥ azael in occursiem
eius halens secum uumiera ⁊ oninia bona
damasti ouera .xl. camelorum. cumq stetis¬
set coram eo ait filius tuns bonadab rex syrie
misit me ad de dicens. Si sauari potero dem̃¬
firmitate mea hac. Uixitq helyseus. uade
dic eisanaberis. porro osteuoit nuchidomims
quia morte morietur. stetitq cum eo ⁊ contur¬
batus est usq ad suffrisionem uultus. Fieuitep
uir dei cui azael ait quare dsis meus flet. At
ille respondit. quiastio que facturus siꝗ filiis
islł mala ciuitates eoꝵ mimitas eoꝵ succen¬

Expanded text:
quae narravit ei deditque ei rex eunuchum unum dicens restitue ei omnia quae sua sunt et universos reditus agrorum a die qua reliquit terram usque ad praesens venit quoque Heliseus Damascum et Benadad rex Syriae aegrotabat nuntiaveruntque ei dicentes venit vir Dei huc et ait rex ad Azahel tolle tecum munera et vade in occursum viri Dei et consule Dominum per eum dicens si evadere potero de infirmitate mea hac ivit igitur Azahel in occursum eius habens secum munera et omnia bona Damasci onera quadraginta camelorum cumque stetisset coram eo ait filius tuus Benadad rex Syriae misit me ad te dicens si sanari potero de infirmitate mea hac dixitque ei Heliseus vade dic ei sanaberis porro ostendit mihi Dominus quia morte morietur stetitque cum eo et conturbatus est usque ad suffusionem vultus flevitque vir Dei cui Azahel ait quare dominus meus flet at ille respondit quia scio quae facturus sis filiis Israhel mala civitates eorum munitas igne succen
Abbreviated transcription (Latin):
iñ tamoth galiath ⁊ igressus est illuc ⁊cce
autemi princeps excercitus sedebant ⁊ ait.
uerbum michi ad te.oprinceps. dixitq hi¬
en. ad quem ex omnib nobis. at ille dixit.
ad de opriuceps ⁊ surrexit ⁊ ingressus est
cubiculum. at ille fudit dleun suꝑ capud eiꝰ
⁊ ait. hec dicit dñs deusꝰ ulł. unxite inregẽ

Expanded text:
in Ramoth Galaad, et ingressus est illuc: ecce autem principes exercitus sedebant, et ait: Verbum mihi ad te, o princeps. Dixitque Jeu: Ad quem ex omnibus nobis? At ille dixit, ad te, o princeps. Et surrexit et ingressus est cubiculum h. domum: at ille fudit oleum super caput ejus, et ait: Haec dicit Dominus Deus Israel: Unxi te regem
Abbreviated transcription (Latin):
oculos suos stibio. ⁊ otuauit capud suuui et
respeyit ꝑ fenestram ingrediendem. hyeu ꝑ
portam ⁊ ait. Numquid pax eẽ potest zamri
qui interfecit dñm siuini leuauitq hyel fu¬
eienisuam ad fenestrani ⁊ ait. Que est ita ⁊
inclinauerunt se ad eum duo uel tre eiuahi.

Expanded text:
culos suos stibio et ornavit caput suum et respexit per fenestram ingredientem Hieu per portam et ait numquid pax esse potest Zamri qui interfecit dominum suum levavitque Hieu faciem suam ad fenestram et ait quae est ista et inclinaverunt se ad eum duo vel tres eunuchi
Abbreviated transcription (Latin):
annis que surrexit ⁊ fecit uixta uerbum ho¬
minis dei ⁊ uad̾ens cum domo sua. pegrinata
est interra philistiim dieb multũ. Cumq fi¬
niti essent anni .uii ⁊ euersa est de terra phi¬
listium uuilier tegressa est ut interpellaret
regem ꝙ doino sua ⁊ agris lus. Uex antem lo¬
quebatur cum giezi puero uiri dei dicens.¬
Parra inichi omina uiagualia que fecit hely¬
seui Cumq ille uarraret regi quo modo mor

Expanded text:
annis quae surrexit et fecit iuxta verbum hominis Dei et vadens cum domo sua peregrinata est in terra Philisthim diebus multis cumque finiti essent anni septem reversa est mulier de terra Philisthim et egressa est ut interpellaret regem pro domo sua et agris suis rex autem loquebatur cum Giezi puero Narra mihi omnia magnalia quae fecit Elisaeus. Cumque ille narraret regi quomodo mortu
Abbreviated transcription (Latin):
in ierłm nomen matłis eus sebia de bersabee.
fecitq ioas rectum corani dño ciructis dieb quib
docuit eum ioiada sacerdeꝰ uerumptñ excelła iõ
abstulit. adhuc enun populus immolabãt ⁊ acole¬
bat incensum in ex delsis. Dixitq ioas ad ĩaderdotes
omnem pecuniam sãctorum que ulata fuerit intĩ¬
plum domini apredereuntibus que ottertur pro
ciindrum ordinem suum ⁊ iustourent sartadest
non inistaurauerunt sacerdotes sirtarecta tẽpli.
uocauitq rex ioas ioiadam poutificem ⁊ sacerdotis

Expanded text:
in Hierusalem nomen matris eius Sebia de Bersabee fecitque Ioas rectum coram Domino cunctis diebus quibus docuit eum Ioiada sacerdos verumtamen excelsa non abstulit adhuc populus immolabat et adolebat in excelsis incensum dixitque Ioas ad sacerdotes omnem pecuniam sanctorum quae inlata fuerit in templum Domini a praetereuntibus quae offertur pro iuxta ordinem suum et instaurent sarta tecta non instauraverunt sacerdotes sarta tecta templi vocavitque rex Ioas Ioiada pontificem et sacerd
Abbreviated transcription (Latin):
consepta templi. ⁊ quecuniq eam secutus
fuerit ferratur gladio Uixerat eĩ sacerdoq
Non occidatur intemplo dñi. inposuerunt
zei mamis. ⁊ mpegerunt eam ꝑuiam in¬
troitus equoꝵ uixta palacumi. ⁊ iterfeta
domini ⁊ irter rogem ⁊ populum. Ingres¬
sus est omnis pop ulus terre templum ba¬
al ⁊ dectruxeruut aras eius. ⁊ ymagnes
contriuerunt ualide. Matham quoq sac̾¬
dotem baal occiderunt coraui altari ⁊ po¬
turiones ⁊ cerethi ⁊ pheleti legiones ⁊ ouuẽ

Expanded text:
empli et quicumque secutus eam fuerit feriatur gladio dixerat enim sacerdos non occidatur in templo Domini inposueruntque ei manus et inpegerunt eam per viam introitus equorum iuxta palatium et interfecta Domini et inter regem et populum ingressusque est omnis populus terrae templum Baal et destruxerunt aras eius et imagines contriverunt valide Matthan quoque sacerdotem Baal occiderunt coram altari et poturiones et Cherethi e
Abbreviated transcription (Latin):
num isrł. porro hieu non custodiuit. ut am¬
bularet nilegediũ dei isrł. in toto corde suo.
Non enini recesit apeccatis ieroboam qui pecca¬
refecerat irł. In dieb illis cepit dñi tederesu¬
uib a iordane contra orientalem plagam om¬
nem terram galaad ⁊ gad. ⁊ ruben ⁊ manane
ab arcer. que est suꝑ torrentem arnon ⁊ gala¬
ad. ⁊ basau. Loliqua autem uẽrborum hieu. ⁊

Expanded text:
num Israhel porro Hieu non custodivit ut amnum Israhel porro Hieu non custodivit ut ambularet in lege Domini Dei Israhel in toto corde suo non enim recessit a peccatis Hieroboam qui peccare fecerat Israhel in diebus illis coepit Dominus taedere suIsrahel a Iordane contra orientalem plagam omnem terram Galaad et Gad et Ruben et Manasse ab Aroer quae est super torrentem Arnon et Galaad et Basan reliqua aute
Abbreviated transcription (Latin):
nistimas ⁊ holocausta. hyeu autem p̾arauer¬
q fugerit de omnibus hñs quoi ego adduxe¬
ro in manus utas. Anima eius erit ꝓ aunna
illius. factuest antem cum conpletum eẽt
holocauitum. precepit hyeu militib ⁊ ducib
suis. Ingrediiui. ⁊ ꝑcutite eos ut nullus e¬
uadat. ꝑcusseruntti eo inore gladii ⁊ ꝓioce¬
runt iulites ⁊ duce ⁊ ierunt in auitatem
templi baal. ⁊ ꝓtulerunt statuam de fanoba¬
Al ⁊ conbusseriuit ⁊ cominiuuerunt eam.
restrurerunt quoq edem baal ⁊ fecerunt ꝓ
ea latrinas usq in diem hauc Uelemt̃ itaq
nyeu baal de iftł uerumptũ apeccatis ie robo¬
am filũ nabath qui peccare fecit irł nonte¬
cessit nec derelicuit uitulos aureos qur̃ em̃t
inbethel ⁊ iudan. Dixit auteni dñs ad hyeu.
quia studiose eguti quod rectum erat. ⁊ place
bat iñ oculis meis. ⁊ omniacine eraut incorde
meo. fecisti contradonium achab. filũ tui useꝑ
ad quartani generacionemt sedebunt suꝑ thro¬

Expanded text:
eu autem praeparaverque fugerit de hominibus his quos ego adduxero in manus vestras anima eius erit pro anima illius factum est ergo cum conpletum esset holocaustum praecepit Hieu militibus et ducibus suis ingredimini et percutite eos nullus evadat percusseruntque eos ore gladii et proiecerunt milites et duces et ierunt in civitatem templi Baal et protulerunt statuam de fano Baal et conbuserunt et comminuerunt eam destruxerunt quoque aedem Baal et fecerunt pro ea latrinas usque ad diem hanc delevit itaque Hieu Baal de Israhel verumtamen a peccatis Hieroboam filii Nabath qui peccare fecerat Israhel non recessit nec dereliquit vitulos aureos qui erant in Bethel et in Dan dixit autem Dominus ad Hieu quia studiose fecisti quod rectum erat et plabat in oculis meis, et omnia quae erant in corde meo fecisti, contra domum Achab: filii tui usque ad quartam generationem sedebunt super thro
Abbreviated transcription (Latin):
et prefectus ciuitatis. ⁊ maiotes uati ⁊ nutri¬
cu ad hyeu dicentes. Serui tui sumuis cuiecum¬
q iiseris faciemus nec constituenus nobis
regem. Quodcuuiq placet tͥ fac. Rescripsitã
eis sittera ᷤ. scd̾o dicens. Si mei estis ⁊ obeditis
adine hac eadem hora ctas in iertael.porto fi¬

Expanded text:
fectus civitatis, et majores natu, et nutricii, ad Jeu, dicentes: Servi tui sumus, quaecumque jusseris faciemus, nec constituemus nobis regem : quaecumque tibi placent, fac. : Rescripsit autem eis litteras secundo, dicens: Si mei estis, et obeditis et venite ad me hac eadem hora cras in Jezrael. Porro fi
Abbreviated transcription (Latin):
uerba describens ut unus dissenciens itatim
ceteris niter se consencientib argnatur. Set
quod maioris audacii est medicione .lxx. the
odocionis edicionem miscuit. asteritiꝰ indelie
designans que uuiuus ante fuerãt ⁊ uirgulis
que ex suꝑfluo indebantur apposita. Si gͥ aliis
hant non tenere quod semel susceperant᷑. ⁊ pꝰ¬
lex. cellulas que uulgo sine auctore iactant.
singulas cellaias apernere. hoc quoq mec-¬
clessiy legitur quod .lxx. nescierunt cur me
non susciptant latiui mei. qui inuiolata e¬
dicione ueteri ita nouam condidi ut laborẽ
meum hebteis.⁊ quod hiis mauus est aposto¬
lis aucdorib ꝓbem. Scripsi imper librum
de optimo genere iu ter pretandi ostendens
illa de ewangelio. Ex egỹpto uoeam filiun¬

Expanded text:
verba describens, ut unus dissentiens statim, verba describens, ut unus dissentiens statim, caeteris inter se consentientibus, arguatur; sed quod majoris audaciae est, in editioneodotionis editionem miscuit, asteriscis videlicet designans quae minus fuerant, et virgulis quae ex superfluo videbantur apposita. Si igitur aliis licuit non tenere, quod semel susceperant, et psine auctore jactantur, singulas cellulas aperuere: hocque in Ecclesiis legitur, quod Septuaginta nescierunt; cur me non suscipiant Latini mei, qui inviolata editione veteri, ita novam condidi, ut laborem meum Hebraeis, et quod his majus est Apostolis auctoribus probem? Scripsi nuper librum de Optimo genere interpretandi, ostendens illa de Evangelio: Ex Aegypto vocavi filiu
Abbreviated transcription (Latin):
uersa est edicio ꝑmaneret suꝑ¬
Flue me mychromati episcopoꝵ
sancaissime atq doctissime inpol¬
Leros. ut tibi hebrea uolumina
latiosermone transferrem. Q uod enim se¬
tel aures hominum occupauerat: ⁊ nasden¬
dis ealesie roborauetat fidem untum erat
iam nr̃o srlencio comptobari. Nunc gͦcum
brarietate regiomim diuersa ferantur ex¬
euplaria ⁊ germana illa auticinaq trins¬
uas cortupta sit atq uolata. ut̃i arbitrũ
purtas aut e plurib iudiene quod uerũ
sitiaut nouiumm opis inueceri opere condete
ausos configere. alle xandria ⁊ egyptrs in
septuaginta suis esicitnu laudat auctorem. Con¬
stantinꝯ polis usq anthiochiam lugrani martiris¬
eremplaria ꝓbat. Medie inter has ꝓuincie pa¬
lestinos codices legunt. quos aborigene elabo¬
ratos eusebius ⁊ paniphilus ulgauerunt. To¬
tusq orbis hac intet setripharia uarietate cõ¬
pugnat. Et certe origenes non solum exempla
composint .iiiiͬ. edicionum e regione lngnla

Expanded text:
ersa est, editio permaneret, superflue me, mi Chromati, episcoporum sanctissime atque doctissime, impelleres, ut tibi Hebraea volumina Latino sermone transferrem. Quod enim semel aures hominum occupaverat, et nascentis Ecclesiae roboraverat fidem, 522 justum erat etiam nostro silentio comprobari. Nunc vero cum pro varietate regionum diversa ferantur exemplaria, et germana illa antiquaque translatio corrupta sit, atque violata: nostri arbitrii putas, aut e pluribus judicare quid verum sit, aut novum opus in veteri opere cudere, oculos configere. Alexandria et Aegyptus in Septuaginta suis Hesychium laudat auctorem: Constantinopolis usque Anthiochiam, Luciani exemplaria probat. Mediae inter has provinciae Palaestinos codices legunt, quos ab Origene elaboratos Eusebius et Pamphilius vulgaverunt; totusque orbis hac inter se trifaria varietate compugnat. Et certe Origenes non solum exempla composuit quatuor editionum, e regione singula
Abbreviated transcription (Latin):
geliste .lxx. intetpretos nouerant ⁊ unum eis
deus noster. utriusq testamenti condit or
mewangelio scd̾m iohannem. Qui credit
iuquit in me sicut dicit scriptura. flumina
de uentre eius fluent aque uiue utiq strip¬
tum est quod saluator scriptum ẽẽ testatur
ubi scriptum est .lxx. non habent apocrifa.
nescit ecclesia. Ad hebrros gͥ reuertendum¬
est. unde ⁊ dñs loquitur ⁊ discipuli exempla
presinunt. Hec pace ueterum loquor. et
obtrectatorib meis tm̃ respondeo qui canino
deute me todunt inpublico detrahentes.
legentes in angelis idem ⁊ acciuatores ⁊ defen¬
sotes. Cum in aliis ꝓbent quod inmne reꝓbant
quasi uirtus ⁊ ucium non inreb sit. set
cum austore mutet᷑. Ceterum memiui. e¬
dicionem .lxx. trauslatorum olim degreco
emendatam tribuisse me ut̃is uec inimicũ
debere estimari eoꝵ quod inconnentu frat¬
tum semꝑ edisero. Et quod nunc dabreia¬
niii .i. uerba dieꝵ interpretatus ilim. Idcir¬

Expanded text:
ginta interpretes noverant. Et unde eis  Et Christus Dominus noster, utriusque Testamenti conditor, in Evangelio secundum Joannem: Qui credit, 523 inquit, in me sicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus fluent aquae vivae . Utique scriptum est, quod Salvator scriptum esse testatur. Ubi scriptum est? Septuaginta non habent, apocrypha nescit Ecclesia. Ad Hebraeos igitur revertendum: unde et Dominus loquitur, et discipuli exempla praesumunt. Haec pace veterum loquor, et obtrectatoribus meis tantum respondeo, qui canino dente me rodunt, in publico detrahentes, legentes in angulis, iidem et accusatores et defensores, cum in aliis probent, quod in me reprobant, quasi virtus et vitium non in rebus sit, sed cum auctore mutetur. Caeterum memini editionem Septuaginta translatorum olim de Graeco emendatam tribuisse me nostris, nec inimicum debere existimari eorum, quos in conventu fratrum semper edissero. Et quod nunc DABRE JAMIM id est, Verba Dierum, interpretatus sum, idcir
Abbreviated transcription (Latin):
neqetitis. Ion eritꝰ inmuues. Gladium euim
ego uoco suꝑ omines habitatores terre. dicit
donimꝰ exercituum. Et tu ꝓphetabis ad eoꝯ om¬
na uei ba hec. ⁊ dico ad illos nonurꝰ de ex¬
celło rugiet ⁊ de habit acuto saucto suo dabit no¬
cem suam. Rugiems rugiet suꝑ decorem suũ.
uetur adu̾siis omnes habitatores t̾re. ꝑue

Expanded text:
nes eritis non eritis inmunes gladium enim ego voco super omnes habitatores terrae dicit Dominus exercituum et tu prophetabis ad eos omnia verba haec et dices ad illos Dominus de excelso rugiet et de habitaculo sancto suo dabit vocem suam rugiens rugiet super decorem suum netur adversus omnes h
Abbreviated transcription (Latin):
diatis. Mensa dm̃ despecta est. Si offeratis
aut si susceꝑit faciem tuã dicit dñs ex̾cituũ.
suscipiat facies ur̾as dicit dm̃s ex̾cituum.
Quis est inuobiꝯ qui claudat ostia ⁊ moẽdat
altare meũ gͣtuito. Non est mͥ uoluntas
inuobis dicit dominꝰ ex̾cituũ ⁊ uiunꝰ nou
sincipim de manu irr̃a. Ib ortu. n solis
usq ad occasum magnũ est nouien meũ.

Expanded text:
citis: Mensa Domini despecta est. Si offeratis aut si susceperit faciem tuam, dicit Dominus exercituum.suscipiat facies vestras, dicit Dominus exercituum. Quis est in vobis, qui claudat ostia, et incendat altare meum gratuito? Non est mihi voluntas in vobis, dicit Dominus exercituum: et munus non suscipiam de manu vestra. Ab ortu enim solis u
Abbreviated transcription (Latin):
ad habundanciũ. Et iucrepabo ꝓ uob̾ deuo¬
tantem ⁊ nõ corrumpet ꝓ uobia fructinu
t̾re urẽ. nec erit iberilis uinea magro di¬
cit dominꝰ ex̾cituũ. ⁊ beato uos dicent om̃e
gentes. critis .it. uos terra desid̾ abilis
dicit dommnꝰ ex̾cituũ. Inualuerunt suꝑme

Expanded text:
increpabo pro vobis devorantem, et non corrumpet fructum terrae vestrae: nec erit sterilis vinea in agro, dicit Dominus exercituum. Et beatos vos dicent omnes gentes: eritis enim vos terra desiderabilis, dicit Dominus exercituum. Invaluerunt supe
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Oꝑibatis lactiiis altarediñ fletu ⁊
acatus est uit̾ te ⁊ uxorem pub̾tatis tue
qͣui tu despexuti ⁊ hec particeps tua ⁊ uxor
fed̾is tui. Nonne unꝰ fecit ⁊ residuuĩ sp̃t
etis eam. diutte dicit comuiꝰ deuĩ ifrael.
Oꝑiat ant̾ iiquitas uostimentũ eiuꝰ
dicit dommꝰ ex̾citiumi. Cintodite spm ue¬

Expanded text:
tis. Operiebatis lacrymis altare Domini, fletu et ficatus est inter te, et uxorem pubertatis tuae, quam tu despexisti: et haec particeps tua, et uxor foederis tui. Nonne unus fecit, et residuum spiritus eris, dimitte, dicit Dominus Deus Israel; Operiet autem iniquitas vestimentum ejus, dicit Dom
Abbreviated transcription (Latin):
pende in ulis. ut tradant capita sua ⁊ sciant
onmes quia que dete audierunt falsa sunt.
s ambulans ⁊ ip̃e custodiens legem. De his
aut̃ qui credid̾ut ex gentib nos scͥpsimus
iudicantes nt abstineant se abydolie ĩ inola¬
to ⁊ sanguiue ⁊ suffocato ⁊ foruicacione. Tũc
paulus assumptis uiris poitera die purifica

Expanded text:
ut radant capita et scient omnes quia quae de te audierunt falsa sunt sed ambulas et ipse custodiens legem de his autem qui crediderunt ex gentibus nos scripsimus iudicantes ut abstineant se ab idolis immolato et sanguine et suffocato et fornicatione tunc Paulus ads
Abbreviated transcription (Latin):
uidetis ⁊auditis quia nõ solum ephesi s
pene tocius asie paulus hiosuadenꝰ an̾tit
multam turbam ditcͤitꝰ qm̃i nõ funt dii qͥ
manib funit Non solum aut̾ hec ꝑielitabi¬
tur nobis pars in redargucionẽ uen̾ire set
magne diane templum: iunichilum repu¬
tabitur s ⁊ testrui incipiet uaiestas eius

Expanded text:
videtis et auditis quia non solum Ephesi sed paene totius Asiae Paulus hic suadens avertit multam turbam dicens quoniam non sunt dii qui manibus fiunt non solum autem haec periclitabitur nobis pars in redargutionem venire sed et magnae deae Dianae templum in nihilum reputabitur sed et destrui incipiet maiesta
Abbreviated transcription (Latin):
cm esłe magne diaue. ioiusꝙ proliꝰ. Cuma gͦ
nus contͣ̃dici nõ possit. oportet uos sedatos eise
⁊ inchil tei̾e agere. adduxistis enĩ homĩe
utos neq sa crilegos. neq bl asphemantes de¬
am ut᷑am. Qd̾ si demetͥus ⁊ qui cimeo sunt
artifices habent adu̾sus aliquẽ cãm conuen¬
tus foreuso agunt᷑ ⁊ ꝓ consules sunt. actusẽt
se nuiem. Si quid aut̾ alt̾ius rei crierisiq

Expanded text:
agnae Dianae Iovisque prolis cum ergo his contradici non possit oportet vos sedatos esse et nihil temere agere adduxistis enim homines istos neque sacrilegos neque blasphemantes deam vestram quod si Demetrius et qui cum eo sunt artifices habent adversus aliquem causam conventus forenses aguntur et pro consulibus sunt accusent invicem si quid aut
Abbreviated transcription (Latin):
hoꝵ uereor uec facio animam uieam p̾cio¬
siorem qͣmi me. dum modo ego consuanen
cursum meũ ⁊ ininst̾mm aerbi mei qd̾
accepi a domnio ihu testificari eMangłium
gte d̾i. Et unuuc ecce ego scio quia ampliꝰ
nõ uidebitis faciem meam uos onines ꝑ
quo ttansim p̾dicans regnum d̾i. Qua pp
contestor uos hodierna die: quia mundꝰ sum

Expanded text:
facio animam pretiosiorem quam me dummodo consummem cursum meum et ministerium quod accepi a Domino Iesu testificari evangelium gratiae Dei et nunc ecce ego scio quia amplius non videbitis faciem meam vos omnes per quos transivi praedicans regnum Dei quapropter contestor vos h
Abbreviated transcription (Latin):
thenen pͥncipenisynagoge ꝑcuaiebaut¬
oumi aute tribunal ⁊ uichil eoꝵ gallion
cure erat. Paulus u̾o cum adsinc sustuui¬
uset dies multos fr̃ib uale facienꝰ. uo¬
uigauit sytiam ⁊ cumi eo p̾scilla ⁊ aqui¬
la qui sibi tocoud̾ant icencris caput.
habebit enĩ uotutu. Deueitq ephesimi: ⁊
illo n deceliquit. Ip̃e u̾o igtessuꝰ syna¬
gogam. dispucabat aii uidens. Roganti
b aut̃ eis ut ampliori tempore maneret
nõ ronsensit. sec ualefaciens ⁊ dicenꝯ it̾m
reu̾tar ad uos deo uolente. ꝓfectus est ab
opheso. Et desçendeus cesaream ascendit ⁊
salutauit eccłiam ⁊ descendit antiochiami.
Et facto ibi aliqͣnto temporis ꝓ fectiu est ꝑ¬
ambulans ex ordine galaciani ragionem ⁊
frigiam cõfirians omines discipulos. Iu

Expanded text:
nagogae percutiebant ante tribunal et nihil eorum Gallioni curae erat Paulus vero cum adhuc sustinuisset dies multos fratribus valefaciens navigavit Syriam et cum eo Priscilla et Aquila qui sibi totonderat in Cencris caput habebat enim votum devenitque Ephesum et illos ibi reliquit ipse vero ingressus synagogam disre maneret non consensit sed valefaciens et dicens iterum revertar ad vos Deo volente profectus est ab Epheso et descendens Caesaream ascendit et salutavit ecclesiam et descendit Antiochiam et facto ibi aliquanto tempore profectus est perambulans ex ordine galaticam regionem et Frygiam confirmans omnes di
Abbreviated transcription (Latin):
nus aut᷑ fletus factns est criũ Et ꝓcum¬
bentes supͣ cellum pauli ostulabant᷑ eum
dolentes maxime iuertocid̾ dixetat. qm̃ am
plius faciem eius nõ essent insuri. Et deduce¬
bant ein ad nauemiAA¬
ni aut̃ factum ẽẽt ut naigiremꝰ abifͣai
ab eis. tecto cursu uemimus choum ⁊ seq̃nti¬

Expanded text:
nus autem fletus factus est omnium et procumbentes super collum Pauli osculabantur eum dolentes maxime in verbo quo dixerat quoniam amplius faciem eius non essent visuri et deducebant eum ad navem cum autem factum esset ut navigaremus abstracti ab eis recto cursu venimus Cho
Abbreviated transcription (Latin):
Et ꝓfestus est ut iret inmacedoniaui. sum
aut̃ ꝑambulass partes illas ⁊ exhortatus
eo fuiset mito seriuone uenit ad gre¬
ciam. Ubi cum fiusset mense tres facte suut
isli insidie auideu nauigaturo insyriam.
ħ abuitq consilium teuertendi in macedo¬
nian. Comitatus eit aut̃ eum sosy pat̾ pit¬
ei beronensis. Thess alonicensium u̾o aristat

Expanded text:
et in Macedoniam cum autem perambulasset partes illas et exhortatus eos fuisset multo sermone venit ad Graeciam ubi cum fecisset menses tres factae sunt illi insidiae a Iudaeis navigaturo in Syriam habuitque consilium ut reverteretur per Macedoniam comitatus est autem eum Sopater Pyrri Beroensis
Abbreviated transcription (Latin):
spiritus ⁊ quaratione compiugalitur on̾a
inuentre pregnantis. sic uescis opem dei
qui fabricator est omni iuii. Mane seuima
semen auuni ⁊ uespere ne cesset mauins tu¬
a quia nescis quid magis oriatut hoc ant
illud ⁊ si utrimiq simul muelius erit. dui¬
ce lumen ⁊ delectabile est oculis iudere so¬
lem. Si anniis nultis utxerit homo ⁊ inhiis
omiubuis letus erit menimise debet teue¬
brosi temporis ⁊ dierum multorum qui cũ
ueuerit uanitatis argiiuitur preterita.
letare ergo uiuenis ii adolescencia tua.
⁊ ni bouo sit cor tuum. indiebus iuuentu¬
tis tue ⁊ ambula inuia cordis tui ⁊ in intu
zram a corde tuo ⁊ amoue maliciam a carue
emento creatoris tui indiebiñ
iuuentutis tue ⁊ aute qliam uemat
tempiũ afflictionis. ⁊ appropuiqiuant au¬
ni de quibus dicas non michi placent. an
do comimꝯuebiuitur custodes domiis et
uitabint uiri fortusum ⁊ ociose erunt in¬
olentes inmiuuto inuuero tene brescent.
identes perforamina ⁊ claudent hostia iii

Expanded text:
a in ventre praegnantis: sic nescis opera Dei, qui fabricator est omnium. Mane semina semen tuum, et vespere ne cesset manus tua: Quia nescis quid magis oriatur, hoc an illud, et si utrumque simul, melius erit. Dulce lumen, et delectabile est oculis videre solem. Si annis multis vixerit homo, et in his omnibus laetatus fuerit: Meminisse debet tenebrosi temporis, et dierum venerint, vanitatis arguentur preterita. Letare ergo, iuvenis, in adolescentia tua et in bono sit cor tuum in diebus iuventuntiae tuae: et ambula in uia cordis tui sine maculiram a corde tuo, et remoue nequitiam a carne is tui in diebus juventutis tuae, antequam veniat tempus afflictionis, et appropinquent anni, de quibus dicas: Non mihi placent. Antdo commovebuntur custodes domus, et nutabunt viri fortissimi: Et otiosae erunt molentes in minuto numero, et tenebrescent videntes per foramina; Et claudent ostia in
Abbreviated transcription (Latin):
apiencia hominis i uoet inuultu euis et
potentissimus faciom illius comuuitauit.
Ego os regis obsetuo ⁊ precepta inramenti
dei. Ne festines recedere a facie eius. ueq ꝑ¬
maneas mopere malo. quia omne quod uo¬
uerit faciet ⁊ sermo illius potestate plenus
est uec dicere ei qiuisquam potest quare ita
facis. Qui cuitodit preceptum non experi¬
etur quicquami mali. Tempus ⁊ respon¬
sionem cor sapieutii intelligi i orri negu¬
cio tempus est ⁊ oportuuitas nunlta homiius¬

Expanded text:
lucet in vultu ejus, et potentissimus faciem illius commutabit. Ego os regis observo, et praecepta juramenti Dei. Ne festines recedere a facie ejus, neque permaneas in opere malo: Quia omne, quod voluerit, faciet: et sermo illius potestate plenus est: nec dicere ei quisquam potest: Quare ita facis? Qui custodit praeceptum, non experietur quidquam mali. Tempus et responsionem cor sapientis intelligit. Omni negotio tempus est, et opportu
Abbreviated transcription (Latin):
comedit inteuebris ⁊ nicuris multũ ⁊ merrla¬
pna atq tristicia. hic itaq nuchi iasiun eit
bonum ut comedat quis ⁊ bibat ⁊ ftiuatub
leticia ex larore suo quo iaborauit ipse sub
sole numero dietum iute sue ouos dedit eid
⁊ hec est pars illius. Et oumi hommi oute¬
dit deus diuicias atq substanciam poteuie¬
temq ea tribuit ut comedat ex eid. sndẽ
parte sua ⁊ letetur de latore suo hocestdd¬
Gnuudei. Non enim satis recordabiturs dode
iute sue eo quad deus occupet delicusꝰ eo e
t est aliud malum quod indu

Expanded text:
comedit in tenebris et in curis multis et in aerumna atque tristitia hoc itaque mihi visum est bonum ut comedat quis et bibat et fruatur laetitia ex labore suo quod laboravit ipse sub sole numerum dierum vitae suae quos dedit ei Deus et haec est pars illius et omni homini cui dedit Deus divitias atque substantiam potestatemque ei tribuit ut comedat ex eis et fruatur parte sua et laetetur de labore suo hoc est donum Dei non enim satis recordabitur dierum vitae suae eo quod Deus occupet deliciis cor eius est et aliud malum quod vidi
Abbreviated transcription (Latin):
dalui iupnignabitut locusta ⁊ dissipabitur
caparis quando ihit homo in domo eterui¬
tatis sue ⁊ circuibunt in platea plangentes
antequaui rumpatur finuĩ argenteus.
⁊ returrat uitra aurea ⁊ conteratur ydria
super fontem.⁊ confringatur rota suꝑ
cisternani ⁊ reuertatur pulurꝰ iiterram
suam unui erat ⁊ spiritus redeat ad enm
qmi dedit illum uanitas nauitatum dixit
ecclesiastes ⁊ ouinia uanitas. Cunq esset
sapientus nuus ecclesiastes docuit populũ
⁊ euarrauit que fecerit ⁊ inuestigans dõ¬
posuit parabelas multas. que sund netba
utilia ⁊ conscripsit seriones rectissimos

Expanded text:
et impinguabitur locusta, et dissipabitur capparis: Quoniam ibit homo in domum aeternitatis suae, et circuibunt in platea plangentes. Antequam rumpatur funiculus argenteus; et recurrat vitta aurea: Et conteratur hydria super fontem, et confringatur tota super cisternam: Et revertatur pulvis in terram suam unde erat, et spiritus redeat ad Deum, qui dedit illum. Vanitas vanitatum, dixit Ecclesiastes, omnia vanitas. Cumque esset sapientissimus Ecclesiastes, docuit populum, et enarravit quae fecerat: et investigans composuit parabolas multas. Quaesivit verba utili
Abbreviated transcription (Latin):
quod uidi subsole quasi pet ertorem ete¬
diens afacie principis positum stultum
indignitate sublimi ⁊ diuites sedere deqt¬
sum Midi seruos in equis ⁊ principes ambulal¬
foneam incidet uieani. ⁊ qui dissipat sepent
mordebit enn coluber. Qui tranfert tapides
affugetur in eis. qui scindit higna nulnetil¬
bitur ab eis. Si recusum fuerit fecrur
noc non ut prius set hebetatum fueu
multo labore exacuetur ⁊ post industns
sequitur sapioncia. S. mordeat serpels
iuslencio nichiloiinus habet tpuoceilt¬

Expanded text:
quod vidi sub sole quasi per errorem egrediens a facie principis: positum stultum in dignitate sublimi, et divites sedere deorsum; vidi servos in equis, et principes ambulanfoueam, incidet in eam: et qui dissipat saepem, mordebit eum coluber. qui transfert lapides, adfligetur in eis: et qui scindit ligna, uulnerabitur ab eis. si retunsum fuerit ferrum et hoc non ut prius sed hebetatum fuerit, multo labore exacuatur: et post industriam sequitur sapientia. si mordeat serpens in silentio, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
Ignorat humo quid aute se fuecit ⁊ quod pꝰ
futurum sit quis ei poterit indicate. labot
stultorum affliget eas qui nesciunt mutbem
pergere ue tibi terra cuius rex est puer.⁊
tius principes mane comiedunt. Beata ter¬
ra cius rex nobilis est ⁊ ciuius principes nes¬
quitur intempure suo ad reficiendum ⁊ nõ
ad luyuriam. Inpigricus humiliabitur cõ¬
tignatio ⁊ in infirmitate inauu um ꝑstillabit
domus. In tisi facunt panem ⁊ uinum ut¬
unt. Incogitacione tua regi ue decta has.
⁊ uisetreto cabiculitui. ue maledixeris duuiti
qma ⁊ aues celi portabunt uocem tuam et
qui habet pennas annunciabit sentenciam.
ite panem tuuni transeuntes sũ¬
aciuas quia post multa tempora iuenies
illum. dapartes septem nec non ⁊ octo quia
ignoras quid futurum sit inali super terrã.
Si replete fuerint nubes ymbres suꝑ ter¬
ram em̃undent. Si ceciderit lignum᷑ ad au¬
struui aut ad aquiloneni in qiuocumq loco
ecciderit sbi erit. Qui obseruat uentuln

Expanded text:
fuerit et quod post futurum est quis illi poterit indicare labor stultorum adfliget eos qui nesciunt in urbem pergere vae tibi terra cuius rex est puer et cuius principes mane comedunt beata terra cuius rex nobilis est et cuius principes vescuntur in tempore suo ad reficiendum et non ad luxuriam in pigritiis humiliabitur contignatio et in infirmitate manuum perstillabit domus in risu faciunt panem cat: In cogitacione tua regi ne detrahas, et in secreto cubilis tui ne maledixeris diviti, quia avis caeli portabit vocem tuam, et qui habet pennas annunciabit sentenciam. te panem tuum super transeuntes aquas: quia post multa tempora invenies illum. Da partem septem, necnon et octo: quia ignoras quid futurum sit mali super terram. Si repletae fuerint nubes, imbrem super terram effundent. Si ceciderit lignum ad austrum, aut ad aquilonem, in quocumque loco ceciderit, ibi erit. Qui observat ven
Abbreviated transcription (Latin):
nia infuturo resoruantur. iũcerta eocd ꝗ
uinuersa eque eueniant iusto ⁊ ipio
bo uo ⁊ malo mundo ⁊ inuiuudo. immolan¬
ti hostias ⁊ ictimias ⁊ sacrificia coutemp¬
nenti. Sicut bonus sic ⁊ peccator ut per¬
iurus. ita dille qui uerum deietat. hoc
est pessimum inter omnia que sub sole
fuunt. quia eatem cunctis eueniunt. un¬

Expanded text:
futuro servantur incerta, eo quod universa aeque eveniant justo et impio, bono et malo, mundo et immundo, immolanti victimas, et sacrificia contemnenti. Sicut bonus, sic et peccator; ut perjurus, ita et ille qui verum dejerat. Hoc est pessimum inter omnia quae sub sole fiunt, quia eadem cunctis eveniunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nio finenisunui. sot sicut pisces capiuntur
haino ⁊ sicut aues comp rehendutur laque¬
o sic capuuitui. honimes in tempote malo
cum eis extimplo superuenerit. Hanc quocp
uidi sub sole sapienciam ⁊ probaui maxiinã
Cuntas parua ⁊ pauci in eautri. ueint
contra eaui rex magnus ⁊ uallauit eam et

Expanded text:
 sicut pisces capiuntur hamo et sicut aves conprehenduntur laqueo sic capiuntur homines tempore malo cum eis extemplo supervenerit hanc quoque vidi sub sole sapientiam et probavi maximam civitas parva et pauci in ea viri venit contra eam rex magnus et vallavit e
Abbreviated transcription (Latin):
quod non esset honuin boniui sub sole. msi
quod comederet ⁊ biberet atq gauderet ⁊
hoc solum secum afferret de labore suo idie¬
bus uite sue quos dedit ca deuꝰ subsole. Et
apposui cor ueum ut scirem sapienciaui ⁊ in¬
telligerem distensionem que uersadut in
terta. Est homo aui diebus ⁊ uoctibuꝰ somp¬
num non capit oculis. Et iutellexi. quod
omnium operum dei nullam pouit homo in¬
uenire tacionem eorum que funit sub sole.
Et quanto plus labotauerit ad querendum
tanto nuuuii inueniet. E̾ciam si dixerit sa¬
pieus se uosse nou potenit reperrre. Ouim

Expanded text:
quod non esset homini bonum sub sole, Nisi quod non esset homini bonum sub sole, Nisi quod comederet, et biberet, atque gauderet: et hoc solum secum auferret de labore suo, in diebus vitae suae quos dedit ei Deus sub sole. Et apposui cor meum, ut scirem sapientiam, et intelligerem distentionem quae versatur in terra: Est homo, qui diebus ac noctibus somnum non capit oculis, Et intellexi, quod omnium operum Dei nullam possit homo invenire rationem, eorum quae fiunt sub sole: Et quanto plus laboraverit ad quaerendum, tanto minus inveniat: Etiamsi dixerit sapiens se nosse, non p
Abbreviated transcription (Latin):
nis dicione prohibere spiritum nec habet
potestatem in die mortis nec sinitur qui¬
escere ingruente bello. neq saluabit im¬
pietas impuun. Onma hec consideraui
⁊ dedi cormeum incunctis operibus que
funt subsole. Interdiui domiuatur ho
mo honini in mabani suum. Uidi impios
sepultos qui etiam cum ad huo uiuerent
in loco sancto etant ⁊ laudabautur inciuita¬
te quuasi uistorum operum. Set ⁊ hoc uaui¬
tas est. Et eniui quia non profertur cito con
minum ꝑpetrant mala. Attamen poccatoꝵ
ex eo ciuiod cencies facit malum ⁊ pet paci¬
enciam sustentatur. ego cognoui quod erit
bonum timentibus deum qui uerentur faci¬
em euii. Nousit louum impio. nec prolonga¬
ntut dius eiuiꝰ. set quasi umbra transeant
qui non timent faciem douuui. Est ⁊ alia
uanitas que fit super tertam. Sunt iusti qͥ¬
biis mala proueniuut quasi opera egerint
impnorum. ⁊ sunt impii qui ita secuti sunt
quasi uistotum facta habeant. Set ⁊ hoc ua¬
nissimiu iuidico. landaui igitur leticiam

Expanded text:
nis dicione prohibere spiritum nec habet potestatem in die mortis nec sinitur quiescere ingruente bello neque salvabit impietas impium omnia haec consideravi et dedi cor meum in cunctis operibus quae fiunt smo homini in malum suum. Vidi impios sepultos: qui etiam cum adhuc viverent, in loco sancto erant, et laudabantur in civitate quasi justorum operum: sed et hoc vanitas est. Etenim quia non profertur cito contminum perpetrant mala. Attamen peccator ex eo quod centies facit malum, et per patientiam sustentatur, Ego cognovi quod erit bonum timentibus Deum, qui verentur faciem ejus. Non sit bonum impio, nec prolongentur dies ejus, sed quasi umbra transeant qui non timent faciem Dei. Est et alia vanitas, quae fit super terram: sunt justi, quibus multa proveniunt, quasi opera egerint impiorum. Et sunt impii, qui ita securi sunt, quasi justorum facta habeant: sed et hoc vanissimum judico. Laudavi igitur laetitiam,
Abbreviated transcription (Latin):
quifaciat bouuui ⁊ non peccet. Set ⁊ cunctis
sermonibus qui dicunt ne accomodes cortuũ.
ne forte audias seruum maledicentem tibi.¬
Sat eniin cusciencia tua quia ⁊ tu ccebro ma¬
ledixisti aliis. Cuucta temptani insapiencia
dixa sapiens eificiar ⁊ ipsa longius recersit
ame multo magis quam erat. Et alta ꝓfun¬
ditas. quis iuiueniet eam. Lustta numuet sa
aniuo neo ut scirem ⁊ considerarem ⁊ quere¬
rem sapienciam ⁊ racionem ut coguoscerem
uupietatemstulti ⁊ etrotem inprudencuun.
Et mueni amariorem morte muliere u:
que laqueus uenatorum eit ⁊ sagena cor et᷑
uintula sunt mains eius. Qui placet deo
effugiet illam qni autem peccator est capie¬
tus ab illa. Ecos hec inueni. dixit ecalesiasti
uiium ⁊ alterum ut inuenrem tacionem
quam ad huc que rit aui ma mea.. Et nou
mueni uirun de nulle unum repeti uiuli¬
erem ex ominb us non inueni. Solum modo
inuem quia fecerit deus. hominem rectũ¬

Expanded text:
qui faciat bonum, et non peccet. Sed et cunctis qui faciat bonum, et non peccet. Sed et cunctis sermonibus, qui dicuntur, ne accommodes cor tuum: Ne forte audias servum tuum maledicentem tibintia, quia et tu crebro maledixisti aliis. Cuncta tentavi in sapientia. Dixi: Sapiens efficiar: Et ipsa longius recessit a me multo magis quam erat: et alta profunditas, quis inveniet eam? Lustravi universa animo meo, ut scirem, et considerarem, et quaererem sapientiam, et rationem: Et ut cognoscerem impietatem stulti, et errorem imprudentium: Et inveni amariorem morte mulierem, quae laquVincula enim sunt manus illius. Qui placet Deo effugiet eam, qui autem peccator est capie 28-30.-- Ecce hoc inveni, dixit Ecclesiastes, unum et alterum, ut invenirem rationem, quam adhuc quaerit anima mea, et non inveni. Virum de mille unum reperi, mulierem ex omnibus non inveni. Solummodo hoc inveni, quod fecerit Deus hominem rect
Abbreviated transcription (Latin):
sapiencia cum duuiciis ⁊ magis ꝓdest uidenti¬
bus solem. sicut protegit enim sapiencia
sic protegit petuna. hoc hab autem p lus
habet orudicio ⁊ sapiencia quod uitam dei¬
buunt possessori suo. Cousideta epera dei qd̃
uenio passit corrigere quem ille despexerit.
Iudie bona fruere bonis ⁊ inalam diem pre¬
caue. Sicut enim hanc sic ⁊ illam fecit deus
ut uon niueniat homo contra eum iustas
querimonias. hec quoq uidi in diebus natiui¬
tatis mee. Iustus perit iniusticia sua. et
impius uiuit unulto tempore ⁊ in sua malicia
Noli ẽẽ uistus multum neq pauiꝰ sapias qͣii.
neceise est. Ne ob stupestas ne nupie agas uul¬
tum ⁊ uoli esse stultus ne moriatis in tempo¬
re uontuo. Bouum est te sustentare iustum
set ⁊ ab illo ne subttahas manum tuam quia
qui tunet deum inchil negligit. Sapiencia
confortauit sapientem. super decem principes
auitatis. Non est caum homo uustus iuterra

Expanded text:
sapientia cum divitiis, et magis prodest videntisapientia cum divitiis, et magis prodest videntibus solem. Sicut enim protegit sapientia, sic protegit pecunia. Hoc autem plus habet eruditio et sapientia, quod vitam tribuunt possessori suo. Considera opera Dei, quod nemo possit corrigere quem ille despexerit. In die bona fruere bonis, et malam diem praecave. Sicut enim hanc, sic et illam fecit Deus, ut non inveniat homo contra eum justas querimonias. Haec quoque vidi in diebus vanitatis meae: Justus perit in justitia sua, et impius multo vivit tempore in malitia sua. Noli esse justus multum: Neque plus sapias quam necesse est, ne obstupescas. Ne impie agas multum: et noli esse stultus, ne moriaris in tempore non tuo. Bonum est te sustentare justum, sed et ab illo ne subtrahas manum tuam: quia qui Deum timet, nihil negligit. Sapientia confortavit sapientem super decem principes civitatis. Non est enim homo justus in terra,
Abbreviated transcription (Latin):
ud necesse honi est maiota se querere
ciiguoret quid touducat sibi iu uita
iua uumero dierum peregrinaciouis sue ⁊
tcupore quod uelut unbra preteriit. Aut̃
quis ei poterit nidicare quid post eum futurũ
Melius est ire ad domum conuinii. Iuilla enim
finis cunctoruum amouetur hominum ⁊ uiuẽs
cogitat quid futurum sit. Melior est ira ri¬
sui quia per truticiani uultus corrigere animꝰ
delinquontis. Sor sapiencium ubi truticia eist
⁊coꝵ stultorum ulu leticia. Melun est asapieu¬
todorrigi quamistultorum adulacione decipi.
quia sicut souitus spinarnn sub olla ardenti
imii. sic resus stulti. Sot ⁊ hoc nanitas. Calu¬
inpnia conturbat sapientemꝰ ⁊ perdet robut
cordis euis. Melior est enim finis oracionis
quam principium. Iolior est enim paciens
arrogante. Nesis uelox ad irascendum quia
ira insiuustulti pecimeicit. Ne dicas quid.
putas canse est quod tempora priora melio¬
ra fuere quam nuno sunt. ꝯtulta enim est
huiuscemodi interrogacio.Utilior enim est

Expanded text:
d necesse est homini majora se quaerere, cum ignoret quid conducat sibi in vita sua, numero dierum peregrinationis suae, et tempore, quo ut umbra praeteriit. Aut quis ei poterit indicare quid post eum futurum sit m luctus quam in domum convivii: in illa enim finis cunctorum hominum admonetur, et vivens cogitat quid futurum sit. Melior est ira risu, quia per tristitiam vultus corrigitur animus delinquentis. Cor sapientium ubi tret cor stultorum ubi laetitia. Melius est a sapiente corripi, quam stultorum adulatione decipi. Quia sicut sonitus spinarum ardentium sub olla, sic risus stulti: sed et hoc vanitas. Calumnia conturbat sapientem, et perdet robur cordis illius. Melior est finis orationis, quam principium. melior est patiens arrogante. Ne velox sis ad irascendum: quia ira in sinu stulti requiescit. Ne dicas: Quid, putas, causae est quod priora tempora meliora fuere quam nunc sunt? stulta enim est hujuscemodi interrogatio. Utilior est