comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ellia uero in .us. t̾minãtia scd̾e declinationis abiecta
s. accipiũt. lus. et faciũt diminctiua. ut tantus¬
anteposita eciam in .uiii. neutra in. ulum et in ula.
faciũt diminutiua ut silua siluula. luruica. lunu
mensa mensula. In. ulum. pͥmũ p̾mulũ. tantum
tantulũ. Et hec tameri in. olus. desinentia una silsa
M. aster .⁊. tio .⁊. leus. satis pauca in. usu
inueniũtur fere diminutiua. hec in. aster an¬
culus. cculeus

Expanded text:
nomina abiecta s accipiunt lus et faciunt diminutiuanteposita et in um neutra in ula et in ulum faciunt diminutiua, ut silua siluula, luna lunu mensulam». in ulum: primum primulum, tantum tantulum. et haec tamen et in olus desinentia una syllaba in ster et cio et leus satis pauca in usu inueniuntur diminutiua et fere haec: An"oculus, oculeus
Abbreviated transcription (Latin):
dii. hiis diis. ⁊ ab hiis. diis .ii. hõ ⁊ ab. iis plã. : si dicas
dei deis. ei eis ab eis. dississaba sunt sicut ostendimꝰ¬
uata est geminatio .i. ne si di ⁊ dis ⁊ .i. ⁊ is̃. dicamꝰ
dubitatio fiat significatoĩs yam.di et dis ppositões

Expanded text:
dii his diis ab his diis, ii iis ab iis. nam si dicas dii his diis ab his diis, ii iis ab iis. nam si dicas dei deis a deis, ei eis ab eis, disyllaba sunt, sicut ostendimuata est geminatio i, ne, si di et dis et i et is dicamus, dubitatio fiat significationis; nam di etiam praepositio es
Abbreviated transcription (Latin):
tib nt̃m bti solent antiqͥ. Dirgilius in bucolicis. iphi
caliope almo formosus apollo. Et oportet stire in hac
declinatione ꝙ om̃s obliqui casus tam singulares ꝙͣ
plurales. cundẽ nũm sillabaꝵ seruant queni gtũs sin¬
gularis absq gtõ plurali qui una sillaba u̾ult suꝑare
nisi ꝑ concisionem ꝓferatur ut deum pro deoꝵ. Uonde diĩ.¬
accipienda .i. ⁊ .i. in una sillaba. Deteres eiũ .i. sinaleur.
que est longa per. ei. scribebant longas uocales. Betustis¬
simi eciã geminare solebant. Que uero scd̾m analogiã
ꝓfermit᷑ idest dei et deis dissillaba surit Iucanus in .nͦ.
O utinã celiq deis herebiq liceret. Idem accipit eciam
in ꝓnomĩe . ei. et hii eis ⁊ hiis. E quib illud apparet ꝙ uetu¬
stissimi ut supra diximus. pio una longa uocali solebãt
duas scribete. Ecce enĩ uesti giĩ antiquitatis in hiis
adhuc seruatur cum.ii.pro una longa ponãtur. trim
in supradictis nomĩs ꝙͣ ꝓ nomũs trinis calib ut hii

Expanded text:
tiuum, uti solent antiqui. idem poeta in bucolico : «Orphi Calliopea, Lino formosus Apollo». et oportet scire in hac declinatione, quod omnes obliqui casus tam singulares quam plurales eundem numerum syllabarum seruant, quem genetiuus singularis, absque genetiuo plurali, qui una syllaba uult superare, nisi per concisionem proferatur. unde dii et diiaeresin e et i in unam syllabam. ueteres enim i finalem, quae est longa, per ei diphthongum scribebant, longas autem uocales uetustissimi etiam geminare solebant. quae uero secundum analogiam proferuntur, id est dei et deis, disyllaba sunt. Lucanus in II: «o utinam caelique deis Erebique liceret». idem accidit etiam in pronomine ei et ii, eis et iis. e quibus illud apparet, quod uetustissimi, ut supra diximus, pro una longa uocali solebant duas scribere. ecce enim uestigium antiquitatis in his adhuc seruatur, cum duae i pro una longa ponantur tam in supra dicti nominis quam pronominis ternis casibus: hi
Abbreviated transcription (Latin):
quis putas est una dictio simplex. et est ibi putas
sillabica adiectio. et debent ꝓterri sub uno accentu
posito suꝑ antepenultꝰ ub ibi. Quisputas maiorẽ¬
in regno celoꝵ. Si tamẽ in aliqua ecc̃ai tibi leg̃¬
dum fuerit cinus abusus quisputas ꝓduab ac¬
piat ꝑtib. nõs consulendo consutimꝰ ut ab usum
illius eccłie sequaris uisi tante fueris autoritatis
dam spẽs furoris est.

Expanded text:
quisputas una dictio est simplex et est ibi ‘putas’ sillabica adiectio, et debet proferri sub uno accentu posito super antepenultimam, quìsputasisputas’. Si tamen in aliqua ecclesia tibi legendum fuerit cuius abusus ‘quis putas’ pro duabus accipiat partibus, non consulendo consulimus ut abusum ecclesie sequaris, nisi tante fueris auctoritatisdam species furoris est.
Abbreviated transcription (Latin):
fecta que sua est tam p̃teriti ꝑfeti ꝙͣ plusꝙyͣ ꝑfea ¶¬
quidã nomẽ ũbi hoc ẽẽ dicelant. ⁊dico enĩ lonũ est
lege ac sidicam bona est lectio. Itaq om̃is moduo l¬
nitus p̃t ꝑ hant interp̃tari ut si dicem lego quioiu¬
dicaui legere me. lege quid imꝑniu legere te. utnd
legerẽ quid optaui lege. Cum legam ienio. qudlb
lunxi prius legere. post uenire. Modi entem sti onil¬

Expanded text:
fectam, quae sua est tam praeteriti perfecti quam plusquaquidam nomen uerbi hoc esse dicebant; dico enim bonum est legere, ut si dicam bona est lectio. itaque omnis modus finitus potest per hunc interpretari, ut si dicam lego, quid indicaui? legere me; lege, quid imperaui? legere te; utinam legerem, quid optaui? legere; cum legam, uenio, quid iunxi? prius legere post uenire. gerundia quo
Abbreviated transcription (Latin):
nonuĩatur nisi enũ sit imꝑfectũ ineo adhuc ẽẽ acti
tũ ut utrum paulo post an multo erit non potuit dis¬
cretis quibusdam fimbus declinationis uti. Itaq bra
uoce contentum fuit. De¬
it. ae modis uerborum
quidẽ modus omĩa tpr̃a diusa quippe eo modo om̃o
que egimus uł. agimus uł acturi sumꝰ absq ulio ĩ¬
pedimento indicanius. Imꝑatiuꝰ uero p̃sens et futur
naturati quadã necessitate indetur posse acciꝑe eaeñ¬

Expanded text:
nominatur. nisi enim sit imperfectum, in eo adhuc esse actus t ostendimus, et infinitum, utrum paulo post an multo erit, non potuit discretis quibusdam finibus declinationis uti. itaque una uoce contentum fuit. eitas uerborum quidem modus omnia habet tempora, quippe eo modo omnia, quae egimus uel agimus uel acturi sumus, absque ullo impedimento indicamus. imperatiuus uero praesens et futurum naturali quadam necessitate uidetur posse accipere
Abbreviated transcription (Latin):
quod paulo post ostendetut. Suiliter .a. hñt aucte
nus. possessiuia q̃ deriuatur a noĩb in iuis. tmĩan¬
tib uel ab adũbiis in .e. longa ut pompeius pom
dianus. similiter a meridie meridianus. Hodie tñ.
hodietnus facit. ¶ Simultter .a. longã hñt ante.
nus. ea q̃ deriuantur a noĩb in tus. uł. in. culus.
Desinẽtib que sunt ultra duas sillabas. ut rusticꝰ
nus. Excipitur a masculo qd̾ est deriuatiuũ maris
masculinꝰ fcm̃. plam dissillaba in. ais. desmõtia
portus porcinꝰ. In .uiii. quoq neutra consonante ante¬
castellũ castellanus. beneuentũ beneuentanus. ¶Si¬
ueniencia a noĩb. t̾cie dedinationis. at cesar cesars
cesaruanis. fons fontis fontanus. urbs urbis brb
sol solis solanus. ex quo sub solanus ex eo Ides¬
nianus. piso pisonis pisomianus. ꝙͣuis quidam
et pisoninꝰ et miloninꝰ disputauerũt. S aꝓpriis
deriuata plerũq .i. hñt ante .a. ut Iouis Iouianꝰ
cesaris cesarianus. ¶ Possumꝰ tamen dicere ꝙ a

Expanded text:
nt ante nus, quae deriuantur a nominibus in ius terminantibus uel ab aduerbiis in ie longam, ut Pompeius Pompdianus, similiter a meridie meridianus; hodie tamen hodiernus facit. similiter a habent ea, quae deriuantur a nominibus in cus uel in culus desinentibus, quae sunt ultra duas syllabas, ut rusticus nus. excipitur a masculo, quod est diminutiuum maris, masculinus factum: nam dncus, mancinus". 39 In um quoque neutra consonante antecastellum castellanus, Beneuentum Beneuentanus. siuenientia a nominibus tertiae declinationis: Canus, mons montis montanus, urbs urbis urbanus, sol solis solanus ex quo subsolanus: ex eo nianus, Piso Pisonis Pisonianus quamuis quidam et Pisoninus et Miloninus dici putauerunt. sed a propriis deriuata plerumque i ante a habent: Iouis Iouianus, Caesaris Caesarianus. possumus tamen dicere, quod a
Abbreviated transcription (Latin):
ũbum pitetur absq .n. ꝓfertur cõiugis. Benus benis
lum frie hoc inuenit᷑ ne si ueni dicamus u̾bum ꝓutet᷑¬
cẽ Et far farris solum in r desinens geminauit.rrc
ne sidicanius faris aliud monstret. Si milr̾ repugnã¬
tib regulis solent quedam. taceri ut ador. cuius gtus
i. usũ frequenti non inuenitur. quia due contrarie pu¬
penustimã producens produci debet. Londe et deriua¬
tinũ eius adorea ꝓducit .o. et marmorer equorea o cor¬
ripiũt ergo repugnantib regulis. mausit ador infre¬
quenti usu in decłinabile. In uerbis quoq cum om̃ia
m .o. desiẽtia scd̾e cõiugatioĩs in ui faciant p̾t̾itum
ꝑfectum ut teneo tenui differentie causa uaneo mã¬
si facit ne manui daninis demanus putetur. Et neo
deo ausus sum quia ansi ab haurio fit ꝙͣuis huic aspi¬

Expanded text:
nus Veneris, lum tertiae inuenitur, ne, si Veni dicamus, uerbum esse putetur. far farris solum in r desinens geminauit r, ne, si faris dicamus, aliud monstret. similiter repugnantibus regulis solent quaedam taceri, ut τοῦ ador genetiuus in usu frequenti non inuenitur, quia duae contrariae pupaenultimam producens, debet produci. unde et deriuatiuum eius adōrea o producit, cum marmŏrea, aequŏrea o corripiant. ergo repugnantibus regulis mansit ador in frequenti usu indeclinabile. in uerbis quoque cum omnia in neo desinentia secundae coniugationis in nui faciant praeteritum perfectum, ut teneo tenui, moneo monui, differentiae causa maneo mansi facit, ne manui datiuus manus putetur, et neo deo ausus sum, quia hausi ab haurio fit, quamuis huic aspi
Abbreviated transcription (Latin):
tpus modus species figura cõiungatio et ꝑsona aim
ente. ssciendũ autẽ quedã uerba ĩueniri defectiua quoꝵ¬
dam supradictoꝵ actidentiũ et hoc nature ncc̃itate ħt¬
fieri uel fortune casu. Ergo ucc̃itas nature biptita ost
Sunt enim quedã non solũ in u̾bis sed eciam in
aliis ꝑtib or̃onis que sigͣcionis mausa dici non debẽt
est nupta nuptus uel a puerpera puerperus. Appu
femĩs nisi figura uel autoritas intercedat ut si dicã

Expanded text:
ue genus, tempus, modus, species, figura, coniugatio et persona cum nit. sciendum autem, quaedam uerba inueniri defectiua quorundam supra dictorum accidentium et hoc uel naturae necessitate fieri uel fortunae casu. ergo naturae necessitas sunt enim quaedam non solum in uerbis, sed etiam in aliis partibus orationis, quae significationis causa dici non debent, est nupta nuptus uel a puerpera puerperus, oppug accidit feminis, nisi figura uel auctoritas intercedat: figura,
Abbreviated transcription (Latin):
sit mutritor ex eo scd̾m analogiã nascebatur matitrir
cuphonie tamen causa concisio facta est medie silłe
etiam intextu diu̾saꝵ dictionũ hoc solet fieri nt cum
nobis turpe est dicere. Itaq nobiscũ p̃posterũ pfex¬
tur unus ergo ex hiis plerũq quatuor modis inuc¬
nitur qui facit tam u̾bri ꝙͣ eciã alias ꝑtes oronis c̃ẽ
defectiuas differentie quoq causa iulta solen uel

Expanded text:
sit nutritor, ex eo secundum analogiam nascebatur nutritrix, sit nutritor, ex eo secundum analogiam nascebatur nutritrix, euphoniae tamen causa concisio facta est mediae syllabae, etiam in contextu diuersarum dictionum hoc solet fieri, ut cum nobis turpe est itaque nobiscum praeposterum profertur. unus ergo ex his plerumque quattuor modis inuenitur, qui facit tam uerba quam alias partes orationis esse defectiuas. differentiae quoque causa multa solent uel
Abbreviated transcription (Latin):
quod est cursor uł. risor. femĩna fucere scd̾m analogiã
nuctatõe .or.in .rix. absonũ fit et in congruũ nature
lr̃ax. unde cicero uolens abeo qd̾ est cxpulsor ꝓ ferre fenũ¬
nũ nuitant .s.iii.t. et expultrix dixit tustulaaioꝵ u
Ouite philosophia id est dux. o uirtutis indgatrir
expultrixq uociox. In eodem. Regie uirgines ⁊ tonstri¬
focit femĩnũ addita .t. ot ex eo diminutuiũ tonstricda
uł. aspera prolata uidentur ẽẽ. In usitata sunt quib nõ
inueniũtur usi autores ipͥius proportione ptãtem f̾aciẽ¬
te dicondi. ut prex. dictor. for. dor. positiuũ deb ẽẽ passiacĩ¬
do debet eẽ dor. Ea enĩ ꝙuis ratione regule bene dicantur
tamen in usu autoꝵ non ĩueniũtur recusamus dicere. In¬
metuturus uł. ietuiturꝰ nutritrix. qd̾ ꝙͣuis scd̾m a¬
nalogiã debuiss dici. In .tor. enĩ t̾mĩata masclina que ex
uerbis nascũtur mutantia: or. in.rix. faciĩt femĩna
ut datior doarix uictor uitrix. Cum igitur masclinũ

Expanded text:
quod est cursor et risor, feminina facere secundum analogiam mutatione or in rix, absonum fit et incongruum naturae literarum. unde Cicero uolens ab eo, quod est expulsor, proferre femininum mutauit s in t et expultrix dixit Tusculanarum V: «o uitae philosophia dux, o uirtutis indagatrix expultrixque uitiorum». in eodem: «regiae uirgines ut tonstrifecit femininum addita t et ex eo diminutiuum tonstricula, uel aspera prolatu uidentur esse. inusitata sunt, quibus non inueniuntur usi auctores, quamuis proportione potestatem faciente dicendi, ut faux, prex, dicio. do debet esse dor. ea enim quamuis ratione regulae bene dicantur, tamen, quia in usu auctorum non inueniuntur, recusamus dicere. inmetuturus uel metuiturus, nutritrix: quod quamuis secundum analogiam debuisset dici in tor enim terminantia masculina, quae ex uerbis nascuntur, mutant or in rix et faciunt feminina, ut doctor doctrix, uictor uictrix. cum igitur masculinum
Abbreviated transcription (Latin):
in .uiiiͦ. hibro dicens ¶Si uero facio uerbo uł. fio inte¬
gris manẽtib. uerbum aliud infinitũ ante ea compo¬
natur. non silła solũ sigͦnes et cõiugationes inte¬
gris eis seruamꝰ. sed eciam accentus ut calefacio ca¬
lefacis calefacit. tepefacio tepefacis tepefacii. Insid̾a
breues. Similit̾ calefio calefis calefit. tepefio tepefis.
tepefit. finales seruant accentus in scd̃a et tertia ꝑ sõa
quos hñt in simplicib. ¶ Idem contingit in hoc u̾bo¬

Expanded text:
issimi proferebant. si uero facio uerbo uel fio integris manentibus aliud uerbum infinitum ante ea componatur, non solum significationes et coniugationes integras eis seruamus, sed etiam accentus, ut calefácio calefácis calefácit, tepefácio tepefácis tapefácit. in breues. similiter calefio calefís calefít, tepefio tepefís tepefít finales seruant accentus in secunda et tertia persona, quos habent in simplicibus. a ue
Abbreviated transcription (Latin):
turaliter ex noĩe quod ab eo deriuatur. et corripit᷑
dux ducis sicut rexi ꝓduci. approbatur ex noĩe qd̾
Queritur igitur. ar luceo luxi. debeat natura pro¬
ductũ actipi cũ lux ꝓducatur. In quo eciã illud q̃¬
ritur an nomẽ ci¬

Expanded text:
tum ex nomine, quod ab eo deriuatur et corripitur, dux dŭcis, sicut rēxi produci approbatur ex nomine, quod igitur, an luceo lūxi debeat natura producta accipi, cum lūx producatur. in quo etiam illud quaeritur, nomen
Abbreviated transcription (Latin):
Nuemiũtur multa ꝓpria siue appeslatiua cum
non sint diminictiua formas. tamẽ hñt dimi¬
nutiuoꝵ ut caniculus agniculus anitulus metellus
rana. hic ranũculus. hic carrus. hec carricula. scutũ
uł. scuta .I. rocunda forma. stutula et stutella. hic¬
qualis quaxillũ pistrinũ piftrilla. hec acus. Hic si¬
culeus. ⁊ p̾t̾ea anguis angiulla. unguis ungula
ꝙͣ diminutiua quippe non hñt diminutiuoꝵ sigͦnẽ¬
et̾. ponit hoc gladiũ hec glandula pars est in testi¬
nox. ensis ensiculus ensicula. Preterea hec beccta
malua hic betaceus. hic maluficeus

Expanded text:
nueniuntur multa propria siue appellatiua, quae cum non sint diminutiua, formas tamen diminutiuorum habent, ut cuniculus, anniculus, Metellus, tiuorum, ut haec rana hic ranunculus, hic canis haec canicula, scutum uel scuta id est rotunda forma scutula, scutella qualus hoc quasillum, pistrinum pistrilla, haec acus hic aculeus, et praeterea anguis anguilla, unguis ungula, da quam diminutiua, quippe non habent diminutiuorum signetiam ponit hoc glandium, haec glandula pars est intestinorum, ensis ensiculus, ensicula, praeterea haec beta, malua, hic betaceus, maluaceus
Abbreviated transcription (Latin):
illi. alter alterius alteri. ellius quoq ꝑduas .pꝰ¬
buit ẽẽ gtũs causa datini qui est alii. sed uell
causa uel quia inter duas uocales .i. bocalis aen
consonãtis eam accipi ꝓhibebat quĩ ip̃e dupbi
uocalẽ. et credo differentie causa ne ali ũbum
monosillabũ ẽẽ deberet cum gtũs eius sit dissillabus ꝑ
dyeresim a poetis ꝓferri inuenitur differentie causa.¬

Expanded text:
uni, alter alterius alteri. aliius quoque per duas i debuit esse genetiuus datiui, qui est alii, sed uel hiatus causa uel quia inter duas uocales i uocalis esse non consonantis eam accipi prohibebat, quam ipse duplicat uocalem et credo differentiae causa, ne ali uerbum monosyllabum esse deberet, cum genetiuus eius sit disyllabus, per diaeresin a poetis proferri inuenitur differentiae causa
Abbreviated transcription (Latin):
una sillaba hñt usus quoq confirmat. Oratius iu
pͥmo epistolax. durus ait bultei nimis acutusq ui¬
deris uultei dissitlabũ accipit scd̾m analogiã. Alia
rero omĩa in aos. desinẽtia masclina seu fẽmĩna con¬
u̾sa. us. in .e. faciũt uctm ut hic pͥamus o pͥame. pius
in .i. facit uctm̃ ꝙͣuis sit appellatiuũ. o file ofili. Est tñ¬

Expanded text:
una syllaba habent, usus quoque confirmat. Horatius in I epistularum : «durus ait, Vultei, nimis attentusque uideris», Vultei disyllabum accepit secundum analogiam. alia uero omnia in us desinentia masculina seu feminina conuersa us in e faciunt uocatiuum: hic Priamus o Priame, pius in i facit uocatiuum, quamuis sit appellatiuum, o filie et
Abbreviated transcription (Latin):
calis in qua est accentus integra manet seruat erãa
i. extrema pro uocali an pro corisonante sit ace
quomodo in aliis casib qd̾ magis more antiqi
nabilius ẽẽ uidetur. Nam solebant illi non so
curiosius scrspserunt affirmcuit Plecnon eiã ñ
ostendunt qd̾ dicimꝰ et regule ipĩus ratio iisꝑ
dicto uocatiuo. Dmnĩs eñĩ uocatuiꝰ in idesintas

Expanded text:
calis, in qua est accentus, integra manet, seruat etiam i extrema pro uocali an pro consonante sit accipienda, quomodo in aliis casibus, quod magis more antiquo rationabilius esse uidetur. nam solebant illi non solcuriosius scripserunt, affirmant. nec non etiam metra ostendunt quod dicimus et regulae ipsius ratio in supra dicto uocatiuo. omnis enim uocatiuus in i desinens
Abbreviated transcription (Latin):
et peior.et plus. nec mirũ cũ positiua quoq ex quib nas¬
plus ꝑ gtm̃ et uel unam uel duas sillabas faciunt supͣ
nigerrimꝰ. utilis. utilior utilissimus. simulis similior
similissimus. in fra in ferior infimꝰ. Suꝑlatiuus uero
p̾cr est. ut in. limꝰ fiĩatis. agilior agillimꝰ. facilioꝵ
facillunꝰ. et quando una uincitur sillaba ut quando
in. fimꝰ. uel .in.timus. uel.in.remus. desinit ut in¬
extremus uł. extimus

Expanded text:
et peior et plus. nec mirum, cum positiua quoque, ex quibus nasplus per genetiuos et uel unam uel duas assumentia syllabas faciant supra nigerrimus, utilis utilior utilissimus, similis similior simillimus, infra inferior infimus. superlatiuus uero par est, ut in limus terminans, agilior agillimus, facilior facillimus; est quando una uincitur syllaba, ut quando in fimus uel timus uel remus desinit, ut inxtremus uel extimus
Abbreviated transcription (Latin):
in ehrco eloquio uox int̾iectionis est. que quidem
aĩm miscentis ostendit. n tñ plenũ ũbum ⁊racũdie
expriniit. Prius ergo lra rep̾hendr̃ sine uoce. post modũ
u̾o ira tum ucre. s nec dum pleno u̾bo formata. ad ex¬
tremũ u̾o cum dicitur fatue ira redarguitur que cum
ꝙ in ira ꝑhibet reũ ẽẽ in uoce iudicio ĩ uore ire. qd̃ esti¬
nicha reũ concilio. Inuecto uocis qd̾ est fatue reum ge¬
henne ignis. ꝑ gradus et enĩ culpe creuit ordo sentẽcie
quia ĩ iudicio ad huc causa discutitur. Inconcilio cẽ
iam cause suĩa diffinit᷑. Ingehenna bo ignis ea que
de concilio egreditur sũĩa expletur. ¶ Beda u̾o dicit. Ra¬

Expanded text:
em animum irascentis ostendit, nec tamen plenum verbum iracundiae exprimit. Prius ergo ira reprehenditur sine voce, postmodum vero ira cum voce, sed necdum pleno verbo formata. Ad extremum vero cum dicitur, fatue, ira redarguitur quae cum quod in ira perhibet reum esse racha, reum concilio, in verbo vocis, quod est fatue reum gehennae. Per gradus etenim culpae crevit ordo sententiae, quia in judicio adhuc causa discutitur; in concilio autem jam causae sententia definitur; in gehenna vero ignis ea quae de concilio egreditur sententia expletur. CAP. XIII.
Abbreviated transcription (Latin):
et uccẽ et cõtumeliã. Sicut ergo manis pc̃m est dr̃e
fatue ꝙͣ solum modo irasci uł dr̃e racha. Sic gniniꝰ est
dicio eñĩ causa discucit᷑ et is qui reus putabat᷑ non¬
nũꝙͣ ĩnocetis ĩuenitur. Inconalio u̾o si quis reus cõ¬
uictus est qua pena puniatur ab aliis tractatur. et ad¬
huc euade sol. In iehẽna autẽ ignuis nułła est liłrcio
et ideo ĩ retribõne pene qnͣtitas ptr̃i designatur. Iehẽ¬
ne nomẽ in tota serie scupturatur uet̾is testĩ non repe¬
ritur. s ⁊ saluactore primũ in euuãgłio poĩtum cognos¬
citur. Compoĩtũ autẽ nomẽ est iehennia ex . ge. henne
q̃ uallis gratuita int̾pretatur. fuit enĩ ualł. fikoꝵanti

Expanded text:
, vocem et contumeliam. Sicut ergo majus peccatum est dicere fatue, quam solummodo irasci, vel dicere racha: sic gravius est dicio enim causa discutitur, et is qui reus esse putabatur, nonnunquam innocens invenitur; in concilio si quis reus convictus est, qua poena puniatur ab aliis tractatur, et adhuc evadere solet; in gehenna autem ignis, nulla est liberatio. Et ideo in retributione poenae, quantitas peccati designatur. Gehennae nomen in tota serie scripturarum Veteris Testamenti non reperitur, sed a Salvatore primum in Evangelio positum cognoscitur. Compositum autem nomen est gehenna, ex ge et ennon, quia vallis gratuita interpretatur. Fuit enim vallis fili
Abbreviated transcription (Latin):
euphonie causa .n. in supino aliiaunt. ꝙͣuis iuxi uui
et tinxi tinctũ et uluxi uinctũ et cinxi anctũ. et pupli¬
gi et puxi purctũ. et sauri sauctũ seruauerũt insu¬
supina. Exctipũtur flexi et fluxi. que in suꝑiuis qͣ
stissiii et fluctus pro fluxus et flucturus ꝓ fluxus
soliti sunt dicere. Unde et fluitus ip̃e motus aquau¬

Expanded text:
euphoniae causa n in supino abiciunt, quamuis iunxi iunctum et tinxi tinctum et uinxi uinctum et cinxi cinctum et punxi punctum et sanxi sanctum seruent in suue n. excipiuntur flexi, fluxi, quae in supinis quoque stissimi et fluctus pro fluxus et flucturus pro fluxurus soliti sunt dicere, unde et fluctus ipse motus aqua
Abbreviated transcription (Latin):
terito tamẽ eandẽ.e. ꝓductã seruãt ut possideo possedi.
toꝵ post mutã ãliquã uł. semiuccalẽ .e. uł .o. corceptas
habuerit in aliquã liquidã desinertes duplicatur. sit
tamẽ ut prioꝵ genũatoꝵ extrema consonans subtra¬
hatur. et sic eo in .i. conu̾sa fit p̾t̾itum ꝑfectũ ut pẽ¬
deo pependi. tondeo totondi. mor deo momordi. spon¬
deo spopondi. a quo eciam .s. in scd̾a demitur sillaba
euphonie cauia. ¶ In compositiõe taraẽ hec eadẽ ũba¬
non genũant supradcãm sillabã ut respondeo respõdi
dependo dependi. demordeo demordi. detondeo detondi. ue¬
tustissimmi tamen eciam de totoridi ꝓtulerũt. Eumꝰ ir
anualib. Et de totondit agnos letos atq oppida ce

Expanded text:
praeterito tamen eandem e productam seruant, ut possideo possēdi. torum post mutam aliquam uel m semiuocalem e uel o correptas habuerit in aliquam liquidam desinentes, duplicatur, sic tamen, ut priori geminatarum extrema consonans subtrahatur, et sic eo in i conuersis fit praeteritum perfectum, ut pĕndeo pependi, tŏndeo totondi, mŏrdeo momordi, spŏndeo spopondin compositione tamen haec eadem non geminant supra dictam syllabam, ut respondeo respondi, dependeo dependi, demordeo demordi, praemordeo praemordi, detondeo detondi. uetustissimi tamen etiam detotondi protulerunt. Ennius in annalibus : «et detondit agros laetos atque oppid
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ. Ausim uł tenui iutẽ cõmittere susto. Ouidius
i .uiͦ. methamoꝵ phoseos. Et nichil est qd̾ non in op¬
nio captus amore. ansit nec capiũt inclusas pectora
flãmas. Omĩa autõ supradicta u̾ba ir. deo. exeñtiti.
deo. in. sum. conũtentia facuĩt supina. ut rideo risũ.
ardeo arsũ udeo uisũ mordeo morsũ. respondeo respõ
assumpsit euphonie causa ganisũ enĩ facit. A sedeo
p̾t̾ea geminauit .s. sessum. et fortassis differentis rã
ne si sesum dicẽtur due ꝑtes ẽẽ biderẽtur. illia uero
uisas proferunt p̾t̾itũ ut candeo candru studeo studu
in .i. et assumpta. tum. deberent fieri supina un care¬
ditum studitũ. Rarissime tamẽ ab om̃ib neutris scde
cõiugationis que in .ui. diuisas faciũt p̾fitũ ĩuenitur¬

Expanded text:
im uel tenui uitem committere sulco». Ouidius in VI metamorphoseon : «et nihil est, quod non inopino captus amore / ausit, nec capiunt inclusas pectora flammas». omnia autem supra dicta uerba deo in deo in sum convertentia, faciunt supina; ut rideo, risum: ardeo arsum, uideo uisum, mordeo morsum, pendeo pensum, toassumpsit euphoniae causa gauisum. a sedeo praeterea geminat s sessum, et fortasse differentiae causa, ne, si sesum diceretur, duae partes esse putarentur. alia uero uisas proferunt praeteritum, ut candeo candui, studeo studuin i et assumptione tum debent fieri, ut "canditum", "studitum". 17 Rarissime tamen ab omnibus neutris secunde coniugationis, que in u-i diuisas faciunt preteritum, inue
Abbreviated transcription (Latin):
Et nitili dicti sunt. quidã ppłi a pulie. a rutilo. colore. uñ
ħ rutilia. lie. t̾ra eoꝵ rutilia. a rutilo. rege. unde rutilus

Expanded text:
et Rutili dicti sunt quidam populi Apulie a rutilo colore, unde hec Rutilia -e, terra eorum, vel Rutilia a Rutilo rege, unde rutilus
Abbreviated transcription (Latin):
notaridũ ꝙ sepeho sepeliui uł. sepelii sepultũ. infrequẽtiori
usu est suꝑmũ. Antiqͥssimi eriam sepelitũ dicebant et¬
bulo rei. differentie causa ĩ. eo. terminannũ regulã ser¬
nãs corrͣ pemultimã .I. ambitus. tus. Suidius in pͥmo
methamorphoseos. Iussit et ambite circũdare litora terre.
lucanus in p̾mo. Ietalis que ambitus ubi. annua uo¬
nali referens certamina campo. Salio quoq saliui uł¬

Expanded text:
notandum, quod sepelio sepeliui uel sepelii sepultum in frequentiore usu est supinum, antiquissimi etiam sepelitum dicebantbulo rei, differentiae causa in eo terminantium regulam seruans, corripuit paenultimam ambĭtus ut Ouidius in I metamorphoseon : «iussit etlus; letalisque ambitus urbi, Annua venali referens certamina Campo: Hinc usu
Abbreviated transcription (Latin):
cumi.exeunt xi mutata in .ctũ. ut uiuxi uĩnctum
cuu sancitũ. unde. Iucretius. Quod pormo neq sancitũ
nutant eam in.tum. in hac cõiugatione et faciunt
supinũ ut farsi fartum. fulsi fustũ. sarsi sartũ. Unde
etisartores et fartores et ex hiis composita refertiore
tioi sup aditã iegulam seruant id est. gñalẽ i. s̃ desi¬
tione daffeiat. Sepsi uero septũ. scd̾m proportionem
insupradictis expositã facit. Mutat enĩ. si in. tum. ue¬
tũ et omĩa ex hiis composita aduenio aduentũ conue¬
nio conuentũ. cooperio cooꝑtum experior exꝑtum et¬
faciuret supinũ penultima ꝓducta. tam in hac quiat
ieciliis dd̃iugationib ut audiuu uł audii auditũ. ar

Expanded text:
unt: uinxi uinctum sancitum, unde Lucretius: «quod porro nequeas, sancitum dentibus mutant eam in tum in hac coniugatione et faciunt supinum, ut farsi fartum, fulsi fultum, sarsi sartum, unde et sartores et fartores, et ex his composita confercio tia supra dictam regulam seruant, id est generalem in si desiatione differat; saepsi uero saeptum secundum proportionem in supra dictis expositam facit. ueni uentum etum et omnia ex eis composita: aduenio aduentum, conuenio conuentum, comperio compertum, experior expefaciunt supinum, penultima producta, tam in hac quam in aliis coniugationibus, ut "audiui" uel "audii, auditum",
Abbreviated transcription (Latin):
uenũ in usu est. Ideo ã. dicimꝰ dissillaba in .ui. desinentia
scd̾e uł. terrie cõiugationis in supinis uł. ꝑticipiis p̾f̾iti.
corriꝑe penult᷑. quiã siue dissillaba sint quarte cõigatiors
penult ꝓducũt ut scio scitus siue ultra duas sillabas.
alterius quoq cõiugationis ꝓducitur ut arcessiui ar¬
cessitus cuꝑiui cupitus. nisi a dissisiabis suit composita

Expanded text:
uttis». ideo autem diximus disyllaba in ui desinentia secundae uel tertiae coniugationis in supinis uel participiis praeteriti corripere paenultimam, quia, siue disyllaba sint quartae, producunt, ut scio scītus, siue ultra duas syllabas alterius quoque coniugationis producitur: arcessiui arcessītus, cupiui cupītus, nisi sint a disyllabis co
Abbreviated transcription (Latin):
uerba omĩa actiua uel neu iugationis.¬
tralia in .io. desinũt. Exceptis eo et queo
eł ueneo. et ex eis compositis ut dicit pscianus in. x ͦ¬
libro. In .cio igitur desiuẽtia duaꝵ excedentia numoꝵ
sills baꝵ simꝑlicia .n. autecedente.cio. in .xi. conu̾sa fti¬
cuũt p̃titum ꝑfectũ ut uinio unixi. sancio sanxi. Netu¬
snsuni tamen eciã sanciui uł. santii. proferebant qd¬

Expanded text:
uerba omnia actiua uel neutralia in io desinunt, exceptis eo et queo et ueneo et ex eis compositis. in cio iis. in cio igitur desinentia duarum excedentia numerum syllabarum simplicia n antecedente cio in xi conuersa faciunt praeteritum perfectum, ut uincio uinxi, sancio sanxi uetustissimi tamen etiam sanciui u
Abbreviated transcription (Latin):
declinabant. unde. Cumus. Oua parire solet genus põ¬
nis decoratũ. Igitur composita ex eo scd̾m pͥncpalẽ sillabã
purã nͨ ex integra p̃positoe. habuerint .i0. in .ui. conũtuit
in p̾t̾ito. ut aperio aperui. operio operui. co operio co opui.
reperio uero duplicauit. pp. in p̾̃terito. quippe diminuta
una sillaba repperio repperi. simile est p̾tetitũ a compe¬
dunt a pario eẽ composita cuius ꝑticipiũ est partus
Salio saliui uł. salii et salui saltum. Uirgilius ur .iiͦ. ge¬
¶ Item in .iiiͦi. fastoꝵ. Per flãmã saluisse pecus salius¬
et eius p̾teritũ campsi. unde et campso. sas. solebant
uetustissimi dicere. Cumꝰ in .xͦ. leutatẽ campsant. elio
cuius dedinatio in usu frequenti non est. quarte coniu¬
gationis ẽe ostend itur ab imꝑatiuo in .i. termĩante

Expanded text:
oua parire solet genus pinnis condecoratum». igitur ex eo composita, si principalem syllabam puram nec ex integra praepositione habuerint, io in ui conuertunt in praeterito, ut aperio aperui, cooperio cooperui; reperio uero duplicauit p in praeterito, quippe deminuto una syllaba, reperio repperi. simile est praeteritum a compedunt a pario esse composita, cuius participium partus est, salio saliui uel salii et salui. Virgilius in bu. idem in IIII fastorum : «per flammam saluisse pecus, saluise uidetur, unde et campso campsas solebant uetustissimi dicere. Ennius in X: «Leucatam campsant». aio, cuius declinatio in usu frequenti non est, quartae coniugationis esse ostenditur ab imperatiuo in i terminante
Abbreviated transcription (Latin):
autor autori autoritas. ¶Etipiũtur pauta que .b. ui.
p. suie .s. hñt ante.ex. hec enĩ ntõ assumũt. tas. ut
puber pubertas. uber ubertas. pauper pupertas.
cuirit. Saluber et salubris frcit nt̃m ideo q salubritas
et celeber uł. celebris celebi. celebritas. uetus quq qd̃
unũ triũ gr̾m. in.us̃. desinens in uenitur in nt̃o. as¬
sumit. tas. uetustas. Extipĩtur eciam hec que in. or.
desinentia mutauerũt.or. in.as. et sissumpserũt. tas.
ut meor maiestas honor honestas. et similia In .xx¬

Expanded text:
 auctori auctoritas. excipiuntur pauca, quae b uel p sine s habent ante er: haec enim nominatiuo assumunt tas, ut puber pubertas, uber ubertas, pauper paupertas. ciunt. saluber et salubris facit nominatiuum ideoque salubritas et celeber uel celebris celebritas. uetus quoque, quod unum trium generum in us desinens inuenitur, nominatiuo assumit tas: uetustas. excipiuntur etiam haec, quae in or desinentia mutauerunt or in es et assumpserunt tas: maior maiestas, honor honestas. sunt alia in
Abbreviated transcription (Latin):
dum ꝙ eciam in.is. et in .ex. t̾miãtiũ deriuatuoꝵ
multa inuenũtur sigtionis pofsessiue apud nos ut
cuulis hostilis celestis lumaris castrensis equester pe¬
dester. paluster. quox quia dũise et uarie sunt forme
et siqͣtiones. postea cum reliquis spẽb de noĩatiuoꝵ
us. De nomine comparatiuo.

Expanded text:
quod etiam in is et er terminantium deriuatiuorum multa inueniuntur significationis possessiuae apud nos, ut ciuilis, hostilis, caelestis, lunaris, castrensis, equester, pedester, paluster, quorum quia diuersae et uariae sunt formae et significationes, postea eas cum reliquis speciebus denominatiuorum us de nomine comparatiu
Abbreviated transcription (Latin):
latinoꝵ ut in .us̃. uł. in .R. bel in .uiii. putã antece¬
uel in quib sũt uł quas hñt. Inquib st̃ ut collariũ
qd̾ est in motu. Palinariũ quod in palma est hoc est
mlaude. De quib sunt bt frumentaria lex .I. lex de
naria cessa q̃ h binũ. et armariũ in quo arina posi¬

Expanded text:
Latinorum in us uel in a uel in um puram anteceuel de quibus uel quas habent: in quibus sunt, ut collarium,quae in motu, palmarium, quod in palma est, hoc est in laude; de quibus sunt, ut frumentaria est lex de frumnaria cella, quae habet uinum, et armamentarium, in quo arma posi
Abbreviated transcription (Latin):
in alis. penetro penetralis
N. elis. pauca inueniũtur denoĩatiua. fidus
fidi fidelis. crudus crudi crudelis. patruus patriu
lis. ffrater uero fratris.is. in .u. conuersa assumpsit
siue a u̾bis quoꝵ extrema sillaba incipit. ab.l.
uel ab alia consonante uel uocali aliqua pura fiunt

Expanded text:
in alis: penetro penetrālis. in elis pauca inuenio denominatiua: fidus fidi fidēlis, crudus crudi crudēlis, patruus patrulis: frater vero fratris, is in u conversa, assumpsitsiue uerbis, quorum extrema syllaba incipit ab l uel alia consonante uel a uocali aliqua pura. fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
milie familiaris. molo molis mola mole molaris.
Sicut eciam neutra in are finita. ut uelum ueli
scd̾e declinationis mutant extremã ꝑtem nt̃i
singularis uł pluralis in .en. et assumũt. sis. ut¬
oliua oliuensis. sardima sardimensis. hyspania hys¬

Expanded text:
i peculiāris, molo molis uel mola molae molāris. sic etiam neutra in are finita: uelum ueli uelsecundae declinationis, mutant extremam partem nominatiui singularis uel pluralis in en et assumunt sis: Olbia Olbiensis, Sardinia Sardiniensis, Hispania Hip
Abbreviated transcription (Latin):
timã. Si uero tertie delinationis abiciũt extremã
s. gt̃i et assumũt. ensis. ut pistor pistoris pistoriẽsis

Expanded text:
is; sin uero tertiae sint declinationis, abiciunt extremam s genetiui et assumunt ensis: pistor pistoris Pistoriensis,
Abbreviated transcription (Latin):
mutacio. Item scias ꝙ res q̃dam sũt quaꝵ usus ẽ ip̃a
eaꝵ ꝯ sũpcio q̃ non hñt usũ fructũ. scd̾m iura. et ideo
sit alia fu̾int ꝑ usurã extorta puta denarii trititum
uinũ aut aliquid huiꝰmodi. non tenetur horo ad re¬
stituendũ nisi id qd̾ acceꝑit quia id ꝙ est detali rentqͥ
sitũ non est fructus huiꝰmodi iri. s humane industrie
nisi forte ꝑ detentionẽ talis rei alius sit dãpnificatur
amittendo aliquid de sius bonis tũc enĩ tenetur ad re¬
cõpensationẽ sui nocumẽti. Quedã u̾o sunt ies quaꝵ
usus non est eaꝵ cõsumpcõ. et alia hñt usu fructum
sicut domus ager et alia huiꝰ modi. et ideo si quis domũ

Expanded text:
supradictum est, res quedam sunt quarum usus est ipsa eadem consumptio, que non habent usumfructum secundum iura. Et ideo si talia fuerint per usuram extorta, puta denarii, triticum, vinum, aut aliquid huius, non tenetur homo ad restituendum nisi id quod accepit. Quia id quod de tale re est acquisitum non est fructus huius rei, sed humane industrie; nisi forte per detectionem talis rei altra sit damnificatus amittendo aliquid de bonis suis, tunc enim tenetur ad recompensationem nocumenti. Quedam vero res sunt quarum usus non est earum consumptio, et talia habent usumfructum, sicut domus et ager, et alia huius. Et ideo si quis domum
Abbreviated transcription (Latin):
accenditur simł cciã scĩa penetrat᷑. ħ iterũ aurũ uitro
mũdo siłe eẽ memorat᷑ ibi quippe uniꝰ cuiꝰ q mentem
ab alt̾ius ocłis mẽbroꝵ corpulencia non abscondit. s
patebit ãĩmꝰ patebit corꝑalib ocłis ip̃a eciã corporis
armonia sic brius quisq tunc erit ꝑspictibrlis alfi

Expanded text:
attenditur, simul et conscientia penetratur: hoc ipsum aurum vitro mundo simile esse memoratur, Ibi quippe uniuscujusque mentem ab alterius oculis membrorum corpulentia non abscondet, sed patebit animus, patebit corporalibus oculis ipsa etiam corporis harmonia, sicque unusquisque tunc erit conspicabilis alteri,
Abbreviated transcription (Latin):
D orobabel apud hebreos ex trib in tegris nonũb
dicitur cẽ compositum. 30. iste. 20. magister babel pro¬
prie lubiloniam sonat. et efficitur nomen ioro¬
babel .I. iste magister debabilone. In babilone enĩ or¬
tus est ibi et princeps gentis uidee extitit et acuit¬

Expanded text:
orobabel apud Hebraeos ex tribus integris nominibus traditur esse conpositus: zo iste, ro magister, babel proprie Babylonium sonat; et efficitur nomen Zorobabel, iste magister de Babylone. In Babylone enim ortus est, ubi et princeps gentis Iudaeae extitit.
Abbreviated transcription (Latin):
oditusiis. ditici. grece latine aĩalia uł signa. unde
fer quia in eo funt .x. signa nomĩb aĩaliũ nũcupita
quia sol intraus illas ꝓprietates eñsiliũ sortitur uł qr
stelle insignis in figuris aĩalũ disposite sunt. Pnde
aries triurus gemĩ cancer leo uirgo libra scorpio sa¬
gttanus capucornus aquarius pisces. et dĩt sol in

Expanded text:
orcus. Z 47 ZODIA grece, latine animalia vel signa, unde fer, quia in eo sunt signa nominibus animalium nuncupata, vel quia sol, intrans illa, proprietates animalium sortitur, vel quia stelle in signis, in figuris animalium sunt disposite, unde et Aries, Taurus, Gemini, Cancer, Leo, Virgo, Libra, Scorpio, Sagittarius, Capricornus, Aquarius, Pisces. Septentrion
Abbreviated transcription (Latin):
Albulon fuit filius lye. et inter¬
p̾tatur fluxus sanguinis filius
noctis. odor suanttatis hĩtaciũ
pulcritudinis uł fortis. Sextũ¬
L eñi hunc filiũ genuerat ha
ideo ium secura dixit hĩtubit
metum uir meus. Unde et filiꝰ¬

Expanded text:
ABULON fuit filius Lie et interpretatur fluxus sanguinis, filius noctis, odor suavitatis, habitaculum pulcritudinis vel fortis: sextum enim hunc filium genuerat Lia, ideo iam secura dixit : ‘habitabit mecum vir meus’, unde et fili
Abbreviated transcription (Latin):
si quis relcta in prĩa sua uxore in longinꝙͣ abiẽs
uelit asserens se aliam hũisse que uiuat nec ecclesia
ꝑmittat qua ꝙ ille asserit ignorat an in hac scda coplo
sane
ad missift̾e. S ex quo ad pͥmã redire uolens nec ualẽp¬
quia cogitur eccłie disciplina hanc tenere incipit extu¬
sari ꝑ obedienciã et timorẽ de hoc ꝙ poscenti mulieri

Expanded text:
si quis relicta in patria sua uxore in longinquam abienus eam dimittere velit, asserens se aliam habuisse quae vivit, nec Ecclesia permittat, quae quod ille asserit ignorat, quaeritur an Saneadmisisse. Sed ex quo ad primam redire volens nec valens cogitur Ecclesiae disciplina hanc tenere, incipit excusari, per obedientiam et timorem, de hoc quod poscenti mulieri
Abbreviated transcription (Latin):
est ueste consecratũ uł quia uestibulũ prius fuit fcm̃ in
templs dee ueste uł quia in illa ꝑte templi solet c̃e yma¬
cõne quici ĩtroeñtes non stant in illa ꝑte neq morãt᷑
s transeunt in int̾iorem ꝑtem domus.
signũ pedis pͥma planta expressũ sic dcm quue pretur¬
renciũ uestigiis uestigentur .I. agnoscant᷑. Lnde et sepe

Expanded text:
est Veste consecratum, vel quia vestibulum prius fuit factum in templo Veste, vel quia in illa parte templi solet esse imatione vel quia introeuntes non stant in illa parte, neque morantur, sed transeunt in interiorem partem domus. signum pedis prima planta expressum, sic dictum quia vie precurrentium ves
Abbreviated transcription (Latin):
Iquitus eñĩ nubentes puelle. in ungebantur. cris¬
mate. uł ueniebãt ad limẽ mariti et post es anceꝙͣ
ingred̾entur ornabãt se laneis. intis et oleo ungebãt
et inde dicte sunt uxores .q. uxiores ab uxor dr̃ urori
ria. riũ. ad uxorẽ ꝑliuens uł uxori deditus et nolun¬
tati uxoris ex toto subditus. et uroro .iiis. uxori ꝯiũ¬

Expanded text:
quitus enim nubentes puelle inunguebantur crismate vel veniebant ad limen mariti et postes antequam ingrederentur ornabant laneis vitis et oleo unguebant; et inde dicte sunt uxores, quasi unxiores, que ideo vi-a -um, ad uxorem pertinens vel uxori deditus et voluntati uxoris ex toto subditus; et uxoro -as, uxori
Abbreviated transcription (Latin):
toritare uł ueneno infic̾e. Unde uenenatus. ta. tum
et uenarius. rici. riũ. qui facit uenenũ. uenatũ est
in quo mixtũ est uenenũ ut potio. uenenosũ in quo
natũ est ut herba serpens uenenaria mult q̃ facit
uenenũ. Deneno componitur cõneneno. nas. deuene¬
no. nas. ualde uenenare. uł uenenũ auferre. Euene¬
no aias. ineodẽ sensu. Inueneno. nas. Neneno actiuũ

Expanded text:
are vel veneno inficere, unde venenatus -a -um, et venenarius -a -um, qui facit venenum: venenatum est in quo mixtum est venenum, ut potio, venenosum in quo natum est, ut herba, serpens, venenaria mulier que facit venenum. Veneno componitur conveneno -as, deveneno -as, valde venenare vel venenum auferre, eveneno -as, in eodem se
Abbreviated transcription (Latin):
.n. actus est ad aliquid adipiscend̾ uł non admittend̾
qui nõ põt ẽẽ de malis. qͥn sit malus. uelle .ii. mala. ma¬
lũ est s intellig̾e̾ uł memiorare mala malũ non ẽ ꝙͣuis
eoꝵ quidã eciã hos actus malos c̃e int̾dũ non ĩ probe
asserant memorat enĩ in t̾dũ quis mala ut faciat et
querit intellig̾e u̾m et sciat ĩpugnare. ¶Item scias ꝙ¬

Expanded text:
ittendum, qui non potest esse ex malis, quin sit malus. Velle enim mala malum est, sed intelligere vel memorare mala malum non est. Quamvis eorum quidam etiam hos actus malos esse interdum non improbe asserant. Memorat enim interdum quis malum ut faciat, et quaerit intelligere verum ut sciat impugnare. Ecce qua
Abbreviated transcription (Latin):
lapides faciũt ac̾uũ unũ. et est unitas ꝯftitutiua cũ
multa mẽbra unũ corpus uł multe ꝑtes unũ qd̾ ꝯq
totũ constituũt. est et ꝯiugatina qua fit ut duo iar
non duo sint s bra caro. et est natiua qua ar̃a et
ciro unus nasiitur homo. est unitas ptãtiua qua
homo uirtutis non instabilis non dissiłis s unus
sibunet semꝑ uitit᷑ in ueniri. est consenttanca cũ
ꝑcaritatẽ multoꝵ hoĩm est cor unũ et cũa una est
et uotĩa cum aĩa uotis om̃ib ad ħ̾et deo unus sp̃c.
est et dignatiua qua luꝰ nr̃ adĩu̾bo in unã assũp¬

Expanded text:
lapides faciunt acervum unum. Est et unitas constitutiva, cum multa membra unum corpus, vel multae partes unumquodcumque totum constituunt. Est et conjugativa, qua fit ut duo jam non duo sint, sed una caro. Et est nativa, qua anima et caro unus nascitur homo. Est unitas potestativa, qua homo virtutis non instabilis, non dissimilis, sed unus sibimet semper nititur inveniri. Est consentanea, cum per charitatem multorum hominum est cor unum, et anima una. Est et votiva, cum anima votis omnibus adhaerens Deo, unus spiritus est. Et est dignativa u
Abbreviated transcription (Latin):
uentriũ. quia uentũ concipiat uł dr̃ uenter. quia ꝑ
totũ corpus uite alimẽta trãsnuttat. ¶ Differt ab ał¬
uo. et uto quia aluus est illud receptacuiũ quia recipit¬
abũ. et in quo sordes sunt. et purgari sol. Unde dicit᷑
defluũt uenter u̾o est qui acceptos citos dig̾it et apparet
extrinsetus .s. pars. extior in quã est pinguedo. et protendr̃
apectore usq ad ĩguinuẽ et sicut dutũ est dr̃ uent᷑ quia ꝑ
totum corpus uite alimenta transmitat uł excipiat uentũ
uterus ꝓprie est mulieꝵ in quo concipiũt et dicitur uterus
quia dup ͭ. sit. et ab utraq in duas se diuidit ꝑtes. uł qr
int̾ius impleatut fetu. aquilitulus ꝓprie porti est. et hunc

Expanded text:
tur venter quia per totum corpus vite alimenta transmittat; et differt ab alvo et utero, quia alvus est illud receptaculum quod cibum recipit et in quo sordes sun Venter vero est qui acceptos cibos digerit et apparet extrinsecus, scilicet pars exterior, in qua est pinguedo, et protenditur a pectore usque ad inguen et, sicut dictum est, dicitur venter quia per totum corpus vite alimenta transmittat vel quia concipiat ventum. Uterus proprie est mulierum, in quo concipiunt, et dicitur uterus quia duplex sit et ab utraque in duas se dividit partes, vel quia interius impleatur fetu. Aqualiculus proprie por
Abbreviated transcription (Latin):
in cordib hoĩm qd̾ facit in regionib t̾raꝵ poterat nãq
tñ cum alta non hũisset. Unde fit bt huic uini altĩ
u̾o olei habundãciã tribuat huic multitudinẽ pecudũ
illam b̾o ub̾tate habundare faciat frugũ ut cũ illa
deffert quod ista non ht̃ et ista reddit qd̾ illa non de¬
suos regiones regionib impendũt ut in una om̃s ca¬

Expanded text:
in cordibus hominum, quod facit in regionibus terrarum. Poterat namque in cordibus hominum, quod facit in regionibus terrarum. Poterat namque  cum altera non habuisset. Unde fit ut huic vini, alii vero olei abundantiam tribuat; hanc multitudine pecudum, illam vero ubertate abundare faciat frugum, ut cum illa defert quod ista non habet, et ista reddit quod illa non desuos regiones regionibus impendunt ut in una omnes c
Abbreviated transcription (Latin):
namur et quedã dona ꝑcipimus a quibusdã uo repulsi ĩ
nus iacenius. Nemo enĩ est qui tr̃ uirtutis app̾hendat
ꝙͣtum desiderat quia om̃i potens deus int̾iora discernẽꝓ
ip̃is spũalib prouectis mod̾ ponit ut ex hoc homo qd̾
app̾hendere conatur non ualet in illis se non eleuet que
ualet. Dnde quoq ille egregiꝰ p̾dicator qui raptus usq
ad t̾cium celũ fu̾at ꝑadisi archana penetrauerat ẽẽ post
reuelacõnẽ transquillis atq intemptatꝰ uolebat. Sed
posset ne ꝑ elc̃onẽ extra se ire et ꝑ hũilitatẽ cog̾etur
eleuatus cadat. S huic datur qd̾ tibi non datur. et tibi
datur qd̾ illi denegatur ut dum iste consid̾ãt bonũ qd̾
hẽs et ip̃e non ħt te sibi in cogitacõne p̾ferat et rursũ
dum tu hẽre illum conspicis qd̾ ip̃e non hẽs te illi in
tua cogitacõne post ponis et fit quod scriptũ est supio¬
res sibi ĩuicẽ arbitrantes ħ itaq omipotens deus agit¬

Expanded text:
namur, et quaedam dona percipimus, a quibusdam vero repulsi in imis jacemus. Nemo enim est qui tantum virtutis apprehendat quantum desiderat, quia omnipotens Deus, interiora discernens, ipsis spiritalibus profectibus modum ponit, ut ex hoc homo quod apprehendere conatur, et non valet, in illis se non elevet, quae valet. Unde ille quoque egregius praedicator, qui raptus usque ad tertium coelum fuerat, paradisi arcana penetraverat, esse post revelationem tranquillus et intentatus volebat. Sed posset, ne per elationem extra se iret, per humilitatem cogeretur elatus cadat, sed huic datur quod tibi non datur, et tibi datur quod illi denegatur, ut dum iste considerat bonum quod habes et ipse non habet, te sibi in cogitatione praeferat; et rursum dum tu habere illum conspicis quod ipse non habes, te illi in tua cogitatione postponas, et fiat quod scriptum est: Superiores sibi invicem arbitrantes . Ut eni
Abbreviated transcription (Latin):
sunt sub corio latencia uisco qd̾ est iuter tutẽ et caruem
Item iuscera dicũt᷑ uitalia .I. circũfusa .I. cordis loca .q. uis¬
cera quia ibi uita .I. anima glineatut. Item biscera
capita n̾uoꝵ ex sanguine et nerius copulata. Item lac̾ti¬
et mures quia sit insingulis menibris cordis loco sunt
nt cor in media tocius corporis ꝑte et appellantur a noĩe
siłium aĩedium subfra delitestendũ. It et cori quia illic
uiscera torta uideãtur. It̾m ĩuenitur ħ uiscus. sci. ma. ge

Expanded text:
corio est a visco, quod est inter cutem et carnem. Item viscera vitalia, id est, circumfusa cordis loca, quasi viscera eo, quod ibi vita, id est, anima continetur. Item viscera capita nervorum ex sanguine et neret mures, quia sic in singulis membris cordis loco sunt, ut cor in media totius corporis parte, et appellantur a nomine similium animalium sub terra delitescentium, idem et tori, quia illic viscera torta videantur; et inde
Abbreviated transcription (Latin):
est fides quia ꝑ ip̃am lux u̾a nascit᷑ in mente. porta ad
aquilonem spes quia unꝰ quisq in ꝑtĩs põitus si de ueĩa
admu̾idiẽ est caritas quia ui amoris ardet ĩ m̾idiana
et enĩ ꝑte sol in alto ducit᷑ qr ꝑ caritatẽ lumẽ fidei iude
et proximi dilc̃ione subleuatur tribus igitur portis
ad int̾itus atriũ tenditur quia ꝑfidem spem atq aati¬

Expanded text:
est fides: quia per ipsam lux vera nascitur in mente. Porta ad aquilonem spes: quia unusquisque in peccatis positus, si de venia ad meridiem, charitas, quia in igne amoris ardet. In meridiana etenim porta sol in altum ducitur, quia per charitatem lumen fidei in Dei et proximi dilectione sublevatur. Tribus igitur portis ad interius atrium tenditur, quia per fidem, spem et chari
Abbreviated transcription (Latin):
lis. Ila secreta pars. ubi fit concencio prudenciꝰ in hym¬
inuirgiuitate degere more uirgĩs se. hẽre. Item uugi¬
nare est fricare et fac̾e huius que pñt fieri. salus bir¬
ginitate. Et componit᷑ de uirgino. nas. unginitatẽ¬
s. birago quia ignorat passionem femineã. et qͣrͣ sit

Expanded text:
lla secreta pars ubi fit conceptio, Prudentius in Ymvirginitate degere, more virginis se habere; item virginare est fricare et facere huiusmodi que possunt fieri salva virginitate; et componitur devirgino -as, virginitatequasi virago, quia ignorat passionem femineam et quasi vir