comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ ceͣ laudabile pͥncipũ cõdig¬
no exitu ꝑ ornet᷑. Qd̃ quidem u¬
niu̾si qui uos amant uehem̃ter
expectant. idq flagitant mat᷑a¬
ri. Sane simili delo. et in manu
eque potenti: eccłie turonẽsi
iã iamq subuenire necesse est.
Alioqͥn ꝓpe interitũ est ⁊ ip̃as ñ
cito feratis auxciliũ. Reuixit ut
aiunt. Gisleberti sp̃c in philippo
ip̃ius plane et nepote carnis. ⁊ he¬
de ambitionis. Quanta nẽpe do¬
minanli cupiclitate ⁊ iste iuiue¬
nis in ardescat. indicat matris
sue eccłie cdutnꝰ ⁊ miserabilis
cruciatꝰ. quo pene eam eiusce¬
rat miser:ut se ꝑturiat ĩ hono¬
rem. Est cñ auctore dõ eius t̾gi-¬
u̾sationib finis candem impo¬
situs: si cñ quod dictante iusti¬
cia. ⁊ cõpellente malicia.⁊ pace
ꝓuocante in eũ actum ẽ. apłice
auctoritati ratũ habere placu¬
erit. Absit aũt ut ꝯfundat fi¬
deles suos benigna maiestas:
quib idem negotiũ dignũ dux̃

Expanded text:
tantum ut laudabile principium condigtantum ut laudabile principium condigno exitu perornetur. Quod quidem universi qui vos amant, vehementer exspectant: idque flagitant maturari. 3. Sane simili zelo, et in manu aeque potenti, Ecclesiae Turonensi jamjamque subvenire necesse est. Alioquin prope interitum est et ipsa, nisi cito feratis auxilium. Revixit, ut aiunt, Gisleberti spiritus in Philippo, ipsius plane et nepote carnis, et haerede ambitionis. Quanta nempe dominandi cupiditate et iste juvenis inardescat, indicat matris suae Ecclesiae diuturnus et miserabilis cruciatus, quo pene eam eviscerat miser, ut se parturiat in honorem. Est tamen auctore Deo ejus tergiversationibus finis tandem impositus: si tamen, quod dictante justitia, et compellente malitia, et pace provocante in eum actum est, apostolicae auctoritati ratum habere placuerit. Absit autem ut confundat fideles suos benigna majestas, quibus idem negotium dignum duxit
Abbreviated transcription (Latin):
benẽdictũc Nunqͥd regia indig¬
natio ꝓhib̾e ualuit sp̃m lib̾tatis
accensũ. atq accinctũ adu̾sus
camẽ & sangͥne: Sic sẽi mem¬
mii. sic scĩ satẏri. miro mͦ ecclłie
ĩmutate sunt: ⁊ de synagoga sa¬
thane restitute sunt in scuari¬
um di uellent nollent om̃s ĩ¬
iqua agentes suꝑuacue. S nͭ
leodii ceruicib ĩminens iueͦ.
barbaticꝰ. cõpulit acqͥesce̾ im¬
portunis imꝓbisq postulatio¬
nib. iracundi. atq irascentis
regis. Qs uero uignis efferat
laũdib. qd nouissime dieb
istis de manu potentis eminꝰ li¬
cet emissum ẽ. int᷑batores eccłe
aurelianensis: Reu̾a nc̃ sagit¬
ta ionache ñ habiit retrorsum:¬
⁊ hasta eius ñ est au̾sa. In quo
tñ u̾bo rex quidem t᷑batus est.
s ñ om̃is ierosolumna cũ illo. Ma¬
gis aũt mitigauit om̃em irã
suam. & ip̃e tandem. Erubuit
siquidẽ ⁊ timuit frustra arma¬
eius. Hinc ꝓrsus eleuata est
magnificentia ur̃a suꝑ celos:

Expanded text:
a indignatio prohibere potuit spiritum libertatis, accensum atque accinctum adversus carnem et sanguinem? Sic Sancti Memmii, sic Sancti Satyri, miro modo ecclesiae immutatae sunt, et de synagoga Satanae restitutae sunt in sanctuarium Dei, vellent, nollent omnes iniqua agentes supervacue. Sed nec Leodii cervicibus imminens mucro barbaricus compulit acquiescere importunis improbisque 154 postulationibus iracundi atque irascentis regis. Quis vero dignis efferat laudibus, quod novissime diebus istis de manu potentis, eminus licet, emissum est in turbatores Ecclesiae Aurelianensis? Revera nunc sagitta Jonathae non abiit retrorsum hasta ejus non est aversa. In quo tamen verbo rex quidem turbatus est: sed non omnis Jerosolyma cum illo. Magis autem mitigavit omnem iram suam et ipse tandem. Erubuit siquidem, et timuit armaelevata est magnificentia tua super coelos:
Abbreviated transcription (Latin):
rã: possũ ⁊ ego forsan in sus¬
picionẽ duci: ⁊ argui negli¬
gentie. Itaq oportunitatẽ ex¬
pectauimꝰ. ⁊ expectamꝰ: ut cĩc
uenerimꝰ. uisitatio nr̃a. ñ sit
sine fructu. Intim de abscessu
uob̾ ꝓidebit aliũ sicut sꝑa¬
Nam ⁊ si translatꝰ ẽ: ñ tñ abla¬
tris. Tam̃. qui nob̾ fuerat spe

Expanded text:
ram, possum et ego forsan in suspicionem duci et argui negligentiae. Itaque opportunitatem exspectavimus et exspectamus, ut, cum venerimus, visitatio nostra non sit sine fructu. Interim de abscessu vobis providebit alium, sicut speraNam etsi translatus est, non tamen ablatus. Tantum qui
Abbreviated transcription (Latin):
Cum interierint ñ sumẽt oĩa.
neq descendet cum eis gła hec Nũ¬
dus cuius sũt nudis illis exe¬
untibꝰ. retinebit: eisdem uanis
uanas similiter alias eluctutꝰ.
At uͦ tuus ille ornatus: ñ sit. fir¬
missime tͥ ut dixi manet ꝓpte̾a tr¬
tus: ꝙr tuus. Nulliis facile aut
cedit in uiriis : aut patet in sidiis.
Adu̾sus hiuꝰmodi nil furis callidi¬
tas: nil furentis crudelitas potest.
Nec atineis roditur. nec uetussa¬
te corrumpit᷑: nec cõsumitur ułu.
In morte uiuit Nimirũ aĩe resẽ.
ñ corꝑis: ⁊ ob hoc simul cum aĩa
de corꝑe abit: ñ obit cum oorꝑe.
Porro anime ñ hñt quid faci¬
ant: & qui corpus occidũt. ⁊¬

Expanded text:
Cum interierint, non sument omnia, Cum interierint, non sument omnia, neque descendet cum eis gloria haec. Mundus, cujus sunt, nudis illis exeuntibus retinebit, eisdem vanis vanas similiter alias seducturus. At vero tuus ille ornatus non sic. Firmissime tibi, ut dixi, manet, propterea tutus, quia tuus. Nullius facile aut cedit injuriis, aut patet insidiis. Adversus hujusmodi nil furis calliditas, nil furentis crudelitas potest. Nec a tineis roditur, nec vetustate corrumpitur, nec consumitur usu. In morte vivit. Nimirum animae res est, non corporis: et ob hoc simul cum anima de corpore abit, non obit cum corpore. Porro animae non habent quid faciant, etiam qui corpus occidunt.
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑis statum. nͨ ñ ⁊ m̃tis habitũ.
disciplina. Ceruicẽ sumittit. po¬
nit suꝑcilia. componit uultum.
ligat oclõs. cachinnos cohibet. mo
deratur lingnã. gulam frenat.
iram sedat: format incessum. Ta¬
lib des pudicitie uestem listin¬
gui. margaritis. Istius motli
circumdata uarierate uirgini¬
tas: cui głe merito ñ p̾ferturͤ
Angłice: Angłs habet uirgini¬
tatem. s ñ carnẽ: sane felicior ꝙͣ
fortior in hac ꝑte. Optimus ⁊
optabilis ualde ornatus iste:
qui ⁊ angłis possit ẽẽ in uidi¬
osus. S aclu̾ce ce aliuid de eodẽ.
ꝑfecto tanto tͥ manet tutus qͣn¬
to ⁊ ꝓpͥus. uides nempe auro.
argento. lapidib p̃ciosis. ⁊om̃i
deniq cultu regio ñ tam orna¬
tas ꝙͣ oneratas. Uides longas
osissimas: ⁊ densas pulueris nu¬
bes excitantes in aera. Non te mo¬
ueant hec. Ille. illa uł inmorte
deponent. te tua sc̃itas ñ relin¬
quet. Non sũt sua que portant.

Expanded text:
corporis statum et mentis habitum corporis statum et mentis habitum disciplina, cervicem submittit, ponit supercilia, componit vultum, ligat ocderatur linguam, gulam frenat, iram sedat, format incessum. Talibus decet pudicitiae vestem distingui margaritis. Istiusmodi circumdata varietate virginitas, cui gloriae merito non praefertur? Angelicae? Angelus habet virginitatem, sed non carnem: sane felicior, quam fortior in hac parte. Optimus et optabilis valde ornatus iste, qui et angelis possit esse invidiosus. 6. Sed adverte et aliud de eodem. Profecto tanto tibi manet tutus, quanto et proprius. Vides nempe auro, argento, lapidibus pretiosis, et omni denique cultu regio non tam ornatas quam oneratas. Vides longas iosissimas, et densas pulveris nubes excitantes in aera. Non te moveant haec. Illae illa vel in morte deponent: te tua sanctitas non relinquent. Non sunt sua quae portant.
Abbreviated transcription (Latin):
nit speciem suam. ñ deponit.
Secum deniꝙtollit: cum tolli¬
tur ip̃m. Porro decor qui cum
ueste induit᷑ et cum ueste depo¬
nitur: uestis ꝓculdubio ẽ non
uestiti. Tu gͦ noliemulari in
malignantib. ⁊ mendicantib
pulchritudinem alienam. uͥ
ꝑliclerint suam. Natiuo qͥꝑ¬
p̃e ⁊ int̾no se ꝓdunt decore nu¬
das: que itanto stucdio ⁊ p̃cio.
de diu̾sis ⁊ uariis specieb eus
que p̃terit figure mundi. fori
libi ꝯ lioe latagunt: unde odis ĩ¬
sipientium appareant sꝑeciose.
Inclignum tͥ iudica. formam a
pellib murium. ⁊ oꝑib u̾miũ
mutuari. Tua tͥ sufficiat. Ille
ẽuerus ꝓpͥusq cuiusq rei decor.
qui nulla int̾iatente matia ꝑ
se in est. O qmͣ decenti rubore ge¬
nas suffundit uirgineas. inge¬
niti gemina pudoris. Que inau¬
res reginarum. huio comꝑarti¬
buntur: Nec inferioris insigne de¬
coris: clisciplina p̾fert. Qqm com¬
positum reddit omnem ꝑuellaris¬

Expanded text:
nit speciem suam, non deponit. nit speciem suam, non deponit. Secum denique tollit, cum tollitur ipsum. Porro decor qui cum veste induitur, et cum veste deponitur, vestis procul dubio est, non vestiti. 5. Tu ergo noli aemulari in malignantibus, et mendicantibus pulchritudinem alienam, ubi perdiderint suam. Nativo quippe et interno se produnt decore nudas, quae tanto studio et pretio de diversis et variis speciebus ejus quae praeterit figurae mundi, foris sibi conficere satagunt, unde oculis insipientium appareant speciosae. Indignum tibi judica, formam a pellibus murium, et operibus vermium mutuari. tua tibi sufficiat. Ille est verus propriusque cujusque rei decor, qui nulla interjacente materia per se inest. O quam decenti rubore genas suffundit virgineas ingeniti gemma pudoris! quae inaures reginarum huic comparabuntur? Nec inferioris insigne decoris disciplina praefert. O quam compositum reddit omnem
Abbreviated transcription (Latin):
ces: ama unde places. Ama ꝯ
Confessioni iungit᷑ decor: iun¬
gitur pulcritudo. Habes utrũ¬
q. Confessionem ⁊ decorẽ indu¬
isti. O ꝯfessio. ⁊ ꝑulcritudo in ꝯ¬
ibi pulchritudo. ibi decor. Si pec¬
cata sũt. in confessione lauant᷑.
Si bona oꝑaͥ ꝯfessione cõmẽ¬
dantur. Cum mala tua ꝯfite¬
ris: sacrificium ẽ deo sp̃c contri¬
bulatus. Cum dei beneficia:
immolas deo sacrificium lau¬
clis. Boñ aĩe ornam̃tum ꝯfes¬
sio. que ⁊ pecratorẽ purgat. ⁊iuis¬
tum reddit ꝑ urgatiorem Absq
ꝯfessione iustus iudicat᷑ ingra¬
tus. ⁊ peccator mortuus repu¬
tatur Amortuo quippe tanꝙͣ
qui ñ sit: ꝑit confessio. Confessio
igi᷑ peccatoris ẽ uita: iusti gła.
Q necessaria ẽ peccatori: ⁊ uistõ
nichominus decet Heniq rectoᷤᷤ
decet laudatõ. Serica. ⁊ pur¬
pura. ⁊ tincturarũ fucus. de¬
corem habent. s ñ p̃bent. Ec̃¬
quid tale applices corꝑi: expo¬

Expanded text:
ces: ama unde places, ama coces: ama unde places, ama coConfessioni jungitur decor, jungitur pulchritudo. Habes utrumque: Confessionem et decorem induisti ; et: Confessio et pulchritudo in cibi pulchritudo, ibi decor. Si peccata sunt, in confessione lavantur: si bona opera, confessione commendantur. Cum mala tua confiteris, sacrificium est Deo spiritus contribulatus: cum Dei beneficia, immolas Deo sacrificium laudis. Bonum animae ornamentum confessio, quae et peccatorem purgat, et justum reddit purgatiorem. Absque confessione justus judicatur ingratus, et peccator mortuus reputatur. A mortuo quippe, tanquam qui non sit, perit confessio . Confessio igitur, peccatoris est vita, justi gloria: et necessaria est peccatori, et justum mihilominus decet. Denique rectos decet laudatio . Serica, et purpura, et tincturarum fucus decorem habent, sed non praebent. Quidquid tale applices corpori, expo
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ loquor. que de pͥmitiis sp̃c
lam tenes. sꝑonsi exenia. arras̃
sponsalitias. bñdictiones dul¬
cedinis. in quibul te p̃uenit.
quem ⁊ subsecut᷑m. atq qđ deest¬
ẽ complecturum expectas Ille
ille in medumueni at sũmo
decore spectabilis ip̃is qͦ angłis
ad miranlus ornatus: ⁊ ꝓferãt
siquid simile habẽt filie baby¬
lonis. quarũ uere gła in con¬
fusione. Inluuntur pͣpura
Tbysso: ⁊ subinde ꝯsoientia
pannosa iacet. Fulgent mo¬
nilib. morib sordent. Eꝯtratu
foris pannosa. intus specio sa
resplendes: s diuinis aspecti¬
b. ñ humanis. Intus est qd̃
⁊ tuo. Deniq õmnis gła eius.
Ifilie regis abintus. Iocunda¬
re filia syon. ⁊ exulta satis
filia irłm. quia ꝯcupunt rex
speciem tuam. sitam̃ ꝯfessi¬
Tonem ⁊ decorem inluis. amie¬
ta lumine sicut uestim̃to.
Nempe ꝯfessio ⁊ pulcritudo.ĩ
conspectu eius. Cuius. Spe¬
ciosi forma p̃ filiis hominũ.
Ip̃ius inquem desiderant
angłi ꝓspice̾. Audis cui pla¬

Expanded text:
 loquor quae de primitiis spiritus jam tenes, sponsi xenia, arrhas sponsalitias, benedictiones dulcedinis, in quibus te praevenit, quem et subsecuturum, atque quod deest completurum exspectas. Ille, ille in medium veniat summo decore spectabilis, ipsis quoque angelis admirandus ornatus: et proferant si quid simile habent filiae Babylonis, quarum vere gloria in confusione. Induuntur purpura et bysso, et subinde conscientia pannosa jacet: fulgent monilibus, moribus sordent. E contra tu foris pannosa, intus speciosa resplendes, sed divinis aspectibus, non humanis. Intus est quod tuo. Denique omnis gloria ejus filiae regis ab intus . Jucundare, filia Sion, et exsulta satis, filia Jerusalem, quia concupivit Rex speciem tuam: si tamen confessionem et decorem induis, amicta lumine sicut vestimento. Nempe confessio et pulchritudo in conspectu ejus. Cujus? Speciosi forma prae filiis hominum; ipsius in quem desiderant angeli prospicere. 4. Audis cui pla
Abbreviated transcription (Latin):
ornate ut similitudo templi:
responde. Regnum meum ñ ẽ
de hoc mundo. Responde. Tem
ponde. bla mea absodita esb cũꝰ
cristo indeo Cum aũt xcͤ apparue¬
secure: tantum in dommo. Omit¬
to sane coronam: qmͣ t̾ dominꝰ
ĩꝑ auit inet̾num. Sileo reꝑmis¬
siones quete inposterum manẽt.
qd̾ felix sponsa ad mittenda es
reuelata facie speculari głam sꝑon¬
situi᷑. qd̾ te s̾ ex hibit᷑us ẽ głosam.
ñ habetem macłãm dut rugã.
aut aliquid huius modi: quod
et̾nis excepiuu amplexib. ponet
leuam sub capite tuo. ⁊ dext̾a illiꝰ
amplexabit᷑ te. Pret̾eo locum no¬
minatum. quem uirginitatis p̃¬
rogatiua singlarem afiliis ⁊ filia¬
b. in regno es̃ ꝓculdubio sortit᷑a.
Sileo ⁊ canticum illud nouum.
qd̾ u̾go cum uirginib singłari
nich̾ominus dulciq modula¬
mine canitura letaberis inip̃o
⁊ letificabis ciuitatem dei. can¬
tans ⁊ cursitans. ⁊ sequẽs agnũ
quocumq ierit. Illud siqͥdem

Expanded text:
ornatae ut similitudo templi; ornatae ut similitudo templi; responde: Regnum meum non est de hoc mundo; responde: Tempponde: Gloria mea abscondita est cum Christo in Deo; cum autem Christus apparuesecure, tantum in Domino. Omitto sane coronam, quam tibi Dominus praeparavit in aeternum. Sileo repromissiones, quae te in posterum manent: quod felix sponsa admittenda es revelata facie speculari gloriam sponsi tui; quod te sibi exhibiturus est gloriosam, non habentem maculam aut rugam, aut aliquid hujusmodi; quod aeternis excepturus amplexibus, ponet laevam sub capite tuo, et dextera illius amplexabitur te. Praetereo locum nominatum, quem virginitatis praerogativa singularem a filiis et filiabus in regno es procul dubio sortitura. Sileo et canticum illud novum, quod virgo cum virginibus singulari nihilominus dulcique modulamine canitura, laetaberis in ipso, et laetificabis civitatem Dei, cantans, et cursitans, et sequens Agnum quocunqne ierit. Illud siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
dei mun̾e tuum ẽ: hoc tuoꝵ.
Porro qd̾ tuum ẽ: tatito clarius
est. qͣnto rarius. Nam siinuiriᷤ
magis infemina fragili ⁊ nobi¬
li: Deniq mulierẽ fortem qͥs
inueniet: Multomagis. quis
fortem ⁊ nobilem ͤ ¶sinime qui¬
dẽ deus ẽ acceptor ꝑsonaꝵ: nesci¬
o tñ quo pacto uirtus innobi¬
li plus placet. An forte quia
plus claret. Si quidem igno¬
bilis cum caret gła̾: ñ facile li¬
quet utrum quia nolit. an qr
ñ possit habe̾. Laudo fac̃tam de
necessitate uirtutem: s plus ilsã
qmͣ elegit libertas. ñ inclicit ne¬
cessiras. Certent gͦ cet̾e que spẽ
ñ habẽt ꝓ rerum fugatium atq
fallatium. uili breuiq gło la:
tu spei que ñ ꝯfundit innitere.
Tute inqm ei quod breue hoc
ac mom̃taneum tribulationis
tue supͣmodum in sublime oꝑa¬
tur: ponderi reseruato. Euodsi
t eꝓꝓbrauer ĩt filie belya ille
que extento collo. fractis ince¬
dunt gressib. composite ⁊ circũ¬

Expanded text:
Dei munere tuum est, hoc tuorum. Dei munere tuum est, hoc tuorum. Porro quod tuum est, tanto charius est, quanto rarius. Nam si in viris magis in femina fragili et nobili? Denique mulierem fortem quis inveniet? . Multo magis quis fortem et nobilem? Minime quidem Deus est acceptor personarum: nescio tamen quo pacto virtus in nobili plus placet. An forte quia plus claret? siquidem ignobilis, cum caret gloria, non facile liquet utrum quia nolit, an quia non possit habere. Laudo factam de necessitate virtutem; sed plus illam quam eligit libertas, non indicit necessitas. 2. Certent ergo caeterae, quae spem non habent, pro rerum fugacium atque fallacinm vili brevique gloriola: tu spei, quae non confundit, innitere. Tu te, inquam, ei quod breve hoc ac momentaneum tribulationis tuae supra modum in sublime operatur, ponderi gloriae reservato. Quod si tibi exprobraverint filiae Belial, illae quae extento collo, fractis incedunt gressibus, compositae et circum
Abbreviated transcription (Latin):
tatis seruare titulum: app̃hen¬
dere fructum. Fallax gl̾a. ⁊ua¬
na ẽ pulcritudo: mulier timẽs
dm̃. ip̃a laudabitur. Condelector
filia. głe uirtutis tue: qua falla¬
cem mundi głam respuisse nar¬
raris. Ip̃a quidem cligne respui¬
tur. Std quia multi alit̾ sapi¬
entes. in eius estimatione desipi¬
unt: tu uire laudaris. quia ñ
falleris. Nlos feni ẽ: uapor ẽ ad
modicum parens. Ip̃e eius qͣlis¬
cumq status: nonne plus an¬
xietatis. qm iocunditatis ha¬
bet: Num uendicas. clum de¬
fendis. dum in uides. dum sus¬
picaris. dum semꝑ ambis que
ñ habes. ⁊ nullis adeꝑtiᷤᷤ ac¬
quirendi tepescit ardor: que re¬
qui es in gła tua: Si qͣtñ est.
p̃t̾it iocimditas ñ reditura: ⁊
manet anxietas ñ relictura.
Cet̾m. iudeas eam qmͣ plurimo̾
ñ app̃hendere:contempnere ꝑ¬
paucos. Cur hoc: ꝑ fecto quia
necessitas multoꝵ est. uirius
p̃seriim nobilium. Denq ñ
bus ceteris. de contemptu głosiꝰ
orta de magnuis. Illud namq

Expanded text:
tatis servare titulum, apprehendere fructum. 1. Fallax gratia, et vana est pulchritudo: mulier timens Deum, ipsa laudabitur . Condelector, filia, gloriae virtutis tuae, qua fallacem mundi gloriam respuisse narraris. Ipsa quippe digne respuitur; sed quia multi 121 aliter sapientes in ejus aestimatione desipiunt, tu jure laudaris, quia non falleris. Flos feni est, vapor est ad modicum parens. Ipse ejus qualiscunque status, nonne plus anxietatis, quam jucunditatis habet? Dum vindicas, dum defendis, dum invides, dum suspicaris, dum semper ambis quae non habes, et, nonnullis adeptis, acquirendi non tepescit ardor, quae requies in gloria tua? Si qua tamen est, praeterit jucunditas non reditura, et manet anxietas non relictura. Caeterum videas eam quamplurimos non apprehendere, contemnere perpaucos. Cur hoc? Profecto quia necessitas multorum est, virtus praesertim nobilium. Denique eteris, de contemptu gloriaeorta de magnis. Illud namque
Abbreviated transcription (Latin):
inuidia diaboli int̾polatũ ẽẽ
uł modice. mͥ ꝓ modico ñ est̾s
neq eccłie d̾i: q̃ ubiq tã cele¬
bͥ gaudio. ĩ hoc meridiano lu¬
mine exultare solebat. Uerũ.
natis: satis apꝑ arret. Laudo ͤ
s si ñ usq ad miuriã dei.
Laudo ⁊ ꝯstantiam qͣ nͨ sũmiꝰ
potestatib sedicis. de iure

Expanded text:
i interpolatum esse vel modice, mihi pro modico non est, sed neque Ecclesiae Dei, quae ubique tam celebri gaudio in hoc meridiano lumine exsultare solebat. 2. Veruam contemnatis, satis apparet. Laudo, sed si non usque ad injuriam Dei. Laudo et constantiam, qua nec summis potestatibus ceditis
Abbreviated transcription (Latin):
littas dare. libet. S qm̃ ad neu¬
trũ inops ẽ caritas: ⁊ has o¬
portet darei oe illas ñ omite̾.
has uob̾. illas mͥ. ⁊ pusilł ml¬
tis mei similib. qui scandali¬
zant᷑. Dicitis forfican. scanda¬
lum ñ eẽ ꝑ uos. Nunqͥd ꝓpter
uos ẽe negabitis: facile ce¬
tã portarẽ: tantũ uos ñ eẽtiꝰ
in causa. Nam inculpa di¬
cere ñ audeo. Non ẽ meũ dis¬
cut̾e hoc ẽ qui q̃rat ⁊ uidicet.
ue homini illi: ꝑ quẽ scandalũ
uenit.Iudiciũ ꝓfecto portabit.
quisqͥs ẽ ille. uł illa. Cetm ad
uos. mͥ ñc sermo. Sustinete mo¬
dicũ qͥd insipientie mee. Qui¬
a semel cepi: loqͣr ad dnm̃ meũ.
faciam satis uł ex ꝑte ⁊elo ⁊
affectui qui loquitur. Non
u̾ebor etatẽ. dignitate ñ t̾re¬
bor. ñ cunctabor ad nom̃ gnͣ¬
de magistri ulgerii. Nam quo
gnͣdius nom̃ eo gͣñdius scan¬
dalum. ꝓptã me ipm̃ transgͣ¬
diar: ⁊ ero insipiens. Seniorẽ
ĩ crepabo: epm̃ arguã. Magi¬
strũ conabor doce: cosiliũ date

Expanded text:
litteras dare libet. Sed quoniam ad neutrum inops est charitas, et has oportet dare, et illas non omittere: has vobis, illas mihi, et pusillis multis mei similibus, qui scandalizantur. Dicitis forsitan scandalum non esse per vos. Numquid propter vos esse negabitis? Facile caetera portarem, tantum vos non essetis in causa. Nam in culpa dicere non audeo. Non est meum discutere hoc: est qui quaerat et judicet. Vae homini illi per quem scandalum venit! judicium profecto portabit quisquis est ille, vel illa. Caeterum ad vos mihi nunc sermo: sustinete modicum quid insipientiae meae. Quia semel coepi, loquar ad dominum meum: faciam satis vel ex parte zelo et affectui qui loquitur. Non verebor aetatem, dignitate non terrebor, non cunctabor ad nomen grande magistri Ulgerii. Nam quo grandius nomen, eo grandius scandalum. Propterea me ipsum transgrediar, et ero insipiens. Seniorem increpabo, episcopum arguam, magistrum conabor docere, consilium dare
Abbreviated transcription (Latin):
ad głam. Quicũq auctor sit
scandali auobis oĩmdis exi¬
gitur colli: ⁊ in eo loco excusa¬
tũ dicimꝰ. si ñ potestis. Anñde¬
niq minist̾ium ẽ angłoꝵ tol¬
lere scandala de regno cłi:
Si dixertus quid ad uos. ar¬
guet uos illa sententia. La¬
bia sacerdotis custodiuittsciẽ¬
tiam: et legem reqͥrunt de o¬
re eius: angłs enĩ dñi ẽ. Si
gͦ hoc scandalũ cũ positis ñ
tollitis: plane ñ impletis mi¬
nist̾ium ur̃m. Qd̃ qͥdem an
nuilla sit culpa: uos uidica¬
bitis. Ergo uͦ ne hoc sufficere
dixerim: si ñ ⁊ honorificatis.
midior sũ fateor qm ꝓ misi. S
tutiꝰ adduco magistrũ: qui ñ
u̾eatur ep̃c ep̃o nudam dicẽ ue¬
ritatẽ. Hoc ipm in qͥt delictũ
est in uob̾: qd causas habetis ĩ¬
ter uos̾. Quare ñ magis frau¬
dem patimini ᷤ Opposut spe¬
cłm. refulsit iusticie sol: emi¬
cuit ueritas. neuus apparuit
Qnͣti est gͥ nescio q̃ illa possessi¬
uncła maledicta. ut ult̾ius iã

Expanded text:
am. Quicumque auctor sit scandali, a vobis omnimodis exigitur tolli: et in eo loco excusatum dicimus, si non potestis. An non denique ministerium est Angelorum, tollere scandala de regno Dei? Si dixeritis: Quid ad nos? arguet vos illa sententia: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirunt de ore ejus; angelus enim Domini est . Si ergo hoc scandalum, cum possitis, non tollitis, plane non impletis ministerium vestrum: quod quidem an nulla sit culpa, vos judicabitis. Ego vero nec hoc sufficere dixerim, si non et honorificatis. midior sum, fateor, quam promisi. Sed tutius adduco magistrum, qui non vereatur episcopo nudam dicere veritatem. Hoc ipsum, inquit, dilectum est in vobis, quod causas habetis inter vos. Quare non magis fraudem patimini? Opposuit speculum, refulsit justitiae sol, emicuit veritas, naevus apparuit. Quanti est igitur nescio quae illa possessiuncula maledicta, ut ulterius jam
Abbreviated transcription (Latin):
mam urãm ad gla̾m dĩ custo¬
ꝯscientiam utam ẽẽ in tuto ꝯ¬
fiditis sub hoc scandalo. Nece¬
nim excusat uos: ⁊ si in quẽpiã
alterũ ire culpam refundi¬
tis. Esto qd̾ alius mouerit scã¬
dalũ ͤ ꝓfcõ cõpescere uos pote¬
stis. Nolle ꝯpesce̾ sñ culpa erlt:¬

Expanded text:
mam vestram ad gloriam Dei custoconscientiam vestram esse in tuto confiditis sub hoc scandalo. Nec enim excusat vos, etiamsi in quempiam alterum jure culpam refunditis. Esto quod alius moverit scandalum: profecto compescere vos potestis. Nolle compescere, sine culpa erit
Abbreviated transcription (Latin):
tentia. om̃s qui pie uolunt
unt᷑: Quousq relinqͥt᷑ u̾ga
det ut stare incipiant iusti ĩ¬
qͥ se angꝰtiauert᷑. Quis iam
ferat tantã int̾ celũ t̾ramꝙ di¬
cordiam. ut exultantib angłis
sr̃ em̃datione maloꝵ. filii adã
fremant ⁊ thabescãt: Quasi ñ
sit passus ih̃c pacificans in san¬
gͥne suo q̃ int̾ra sũt ⁊ q̃ in celo:
aut in ip̃o d̾s ñ fuerit. mũdũ
reroncilias̃ s̃. Laudabat᷑ qͦndã
archi ep̃c in desideriis aĩe sue:⁊
in sclari uita ⁊ habitu bñdiceba¬
t᷑. At nc̃ sub pannis in fantie
tes uͥtutes. emortuoꝵ uł cada¬
uera uitioꝵ sc̃utat᷑ curiosa ma¬
licia. uidetis ⁊ nẽ stare ihm̃ in
signũ cui cont dicit᷑. ꝑ ipm̃ uõ
obsecro: ꝓ ip̃o supplico uobis:
habet si quidẽ u̾nde ⁊ illũ reue¬
amini: ⁊ unde illi misereamĩ.
State ꝓ ip̃o nc̃ indefensione ar¬

Expanded text:
pie volunt untur? Quousque relinquitur virga det ut stare incipiant justi qui se angustiaverunt? Quis jam ferat tantam inter coelum terramque discordiam, ut exsultantibus Angelis super emendatione malorum, filii Adam fremant et tabescant? Quasi non sit passus Jesus pacificans in sanguine suo quae in terra sunt, et quae in coelo; aut in ipso Deus non fuerit mundum reconcilians sibi. Laudabatur quondam archiepiscopus in desideriis animae suae, et in saeculari vita et habitu benedicebatur. At nunc sub pannis infantiae tes virtutes emortuorum vel cadavera vitiorum scrutatur curiosa malitia. Videtis et nunc stare Jesum in signum cui contradicitur. Per ipsum vos obsecro, pro ipso supplico vobis. Habet siquidem et unde illum revereamini, et unde illi misereamini. State pro ipso nunc in defensione ar
Abbreviated transcription (Latin):
s iusticie. Nam ⁊ si tanti ñ sũ.
ut rome habeam ꝓpͥa negocia:
nulla tñ q̃ dĩ ẽẽ constiterit ame
io duco aliena. Qua ꝓpt̾ si uere
id mͥ gr̃e apud uos mauet qd̾
multoꝵ ht̃ opinio: liceat il

Expanded text:
sed justitiae. Nam etsi tanti non sum, ut Romae habeam propria negotia, nulla tamen quae Dei esse constiterit, a me duco aliena. Quapropter si verae id mihi gratiae apud vos manet quod multorum habet opinio, liceat il
Abbreviated transcription (Latin):
tia. opꝰ est fortitudine. Spe¬
culacor domui isrł fc̃s estis: o¬
pꝰ est prudentia. Sapientib ⁊ in¬
sipientib debitor estis: opus ẽ
iusticia. Postremo maxime tẽ¬
ꝑantia opꝰ ẽ: ne qui aliis p̃li¬
cat ip̃e qd̾ absit reprob fiat.

Expanded text:
tia, opus est fortitudine. Speculator domui Israel factus estis; opus est prudentia. Sapientibus et insipientibus debitor estis, opus est justitia. Postremo maxime temperantia opus est: ne qui aliis praedicat, ipse quod absit reprobus fiat.
Abbreviated transcription (Latin):
di domũ suam. Sectis qͥa fur
de nocte ircuꝑit domũ ñ ue¬
s dubiũ e̾e̾ ñ potest scire uos.
quod apud uos fit: qñ id usꝙ
ad nos utiq tam remotos po¬
cuit ꝑuenire. Nec mirũ. si ñ
horam p̾uide̾. aut noctuinũ
furis ingressum. obseruare
qͥ ustis. Mirũ aũt si dep̾hen¬
sũ iã ñ agnoscitis. ñ tenetis.
ñ ꝓhibetis exportare spolia ue
gine p̾signiuit. suo cruore re¬
demit. Adhuc forsan heretis: ⁊
miramini quẽ nam dice̾ uelĩ.
Arnaldũ loqͥr debrycta: qͥ uti¬
nam tam sane eẽt doctͥne qͣm
distcte est uite. Ee si uultis
scire. homo ẽ neq manducãs.
neq bibens: solo cũ diabło e¬
suries ⁊ sitiens sangͥnẽ aĩa¬
rũ. Unꝰ de num̾o illoꝵ qͦs apłi¬
ca uigilantia uocat. habentes
formã pietatis. uͥtutẽ illiꝰ pe

Expanded text:
r de nocte irruperit domum, non veSed dubium esse non potest, scire vos, quod apud vos fit, quando id usque ad nos utique tam remotos potuit pervenire. Nec mirum, si non horam praevidere, aut nocturnum furis ingressum observare quivistis. Mirum autem, si deprehensum jam non agnoscitis, non tenetis, non prohibetis exportare spolia vesgine praesignivit, suo cruore redemit. Adhuc forsan haeretis, et miramini, quemnam dicere velim. Arnaldum loquor de Brixia, qui utinam tam sanae esset doctrinae, quam districtae est vitae. Et si vultis scire, homo est neque manducans, neque bibens, solo cum diabolo esuriens et sitiens sanguinem animarum. Unus de numero illorum quos apostolica vigilantia notat, habentes formam pietatis, virtutem i
Abbreviated transcription (Latin):
matũ: tbator pacis. unita¬
tis diuisor. Cuiꝰ dentes arma
⁊ sagite: ⁊ lingua euts gła¬
dius acutꝰ. Molliti sunt sꝰ¬
mones eius suꝑ oleum: ce¬
et
ip̃i sunt iacula. Uñ solet sͥ al¬
licere blandis sermonib. ⁊ simu¬
latõe u̾tutũ diuites ⁊ potẽtes:
uixta illũd. Sedet in insicliĩs
cũ diuitib in occultis ut int̾¬
fitiat ĩnocentẽ. Demũ cũ fue¬
rit de illoꝵ captata beniuolen¬
tia ⁊ familiaritare securꝰ. uide¬
bitis hoĩem aꝑte in surge̾ ĩ cle¬
iũ fretum tyramnide mulitari.
in surge̾ in ip̃os epõs : ⁊ in omnẽ
passim eccliasticũ ordinẽ dese¬
iure. Hoc scientes: nescio an
melius salubͥus ue intanto
discͥmine terũ agere ualeati.
qm iuxta apłi monitũ aufer¬
re malũ ex uob̾. Qmꝙͣ amicꝰ
sponsi ligare potius qmͣ fuga¬
re curabit : ne iam discurrere.
et eo noce̾ plus possit. Hoc enĩ
⁊ dñs ppͣ dũ adhuc ess apud
nosꝰ ob mala q̃ de illo audie¬

Expanded text:
matum, turbator pacis, unitamatum, turbator pacis, unitatis divisor: cujus dentes arma et sagittae, et lingua ejus gladius acutus. Molliti sunt sermones ejus super oleum, et ipsi sunt jacula. Unde et solet sibi allicere blandis sermonibus et simulatione virtutum divites et potentes, juxta illud: Sedet in insidiis cum divitibus in occultis, ut interficiat innocentem . Demum cum fuerit de illorum captata benevolentia et familiaritate securus, videbitis hominem aperte insurgere in clerum, fretum tyrannide militari, insurgere in ipsos episcopos, et in omnem passim ecclesiasticum ordinem desaevire. Hoc scientes, nescio an melius salubriusve in tanto discrimine rerum agere valeatis, quam juxta Apostoli monitum, auferre malum ex vobis . Quanquam amicus sponsi ligare potius, quam fugare curabit, ne jam discurrere et eo nocere plus possit. Hoc enim et dominus Papa, dum adhuc esset apud nos, ob mala quae de illo audie
Abbreviated transcription (Latin):
u̾satus ẽ.tam feda pꝰt se ⁊ tã
seua reliqͥt uestigia: ut uͥ
semel fixerit pedem. illuc ul¬
niq ipãm in qua natꝰ ẽ ual¬
de atrocit̾ ꝯmouit t̾ramꝰ oe
contͣbauit eam. Uñ ⁊ accusatꝰ
apud dñm pap̃a scismate pes¬
simo. natali solo pulsus est.
etiã ⁊ obiurare cõpulsus. ren̾si¬
onẽ nͥ ad ip̃ius apłici ꝑmissio¬
nẽ. ꝓ simili deinde causa.⁊ a
do. Cuiꝰ om̃s errores ab eccłia
iam dep̾hensos atq dãpnatos.
cũ illo etiam ⁊ p̾ illo defende̾
acrit᷑. ⁊ ꝑtinacit̾ conabatur
furor euis: s adhuc manꝰ eiꝰ
altenos. canqͣm leo rugiens.
cͥcuiens ⁊ q̃ens quos deuoret.
Et nc̃ apud uos sicut accepi¬
mꝰ oꝑat᷑ iniqͥtatẽ. ⁊ deuorat:
plebem urãm sicut escã pani.
Cuiꝰ maledictõe ⁊ amaritudi¬
ne os plenũ est. ueloces pe¬
des eius ad effundendũ san¬
gͥnem. Contͥcio ⁊ ĩfelicitas ĩ
uiis ẽoꝵ ⁊ uiam pacis ñ cog¬
nouit. Inimicꝰ coueis xͥͭ semi¬
nator discordie. fab̾cator scis¬

Expanded text:
satus est, tam foeda post se, et tam saeva reliquit vestigia, ut ubi semel fixerit pedem, illuc ulnique ipsam, in qua natus est, valde atrociter commovit terram, et conturbavit eam. Unde et accusatus apud dominum Papam schismate pessimo, natali solo pulsus est; etiam et abjurare compulsus reversionem, nisi ad ipsius Apostolici permissionem. Pro simili deinde causa et a do: cujus omnes errores, ab Ecclesia jam deprehensos atque damnatos, cum illo etiam et prae illo defendere acriter et pertinaciter conabatur. furor ejus, sed adhuc manus ejus alienos, tanquam leo rugiens, circuiens et quaerens quem devoret. Et nunc apud vos, sicut accepimus, operatur iniquitatem, et devorat plebem vestram, sicut escam panis. Cujus maledictione et amaritudine os plenum est, veloces pedes ejus ad effundendum sanguinem: contritio et infelicitas in viis ejus, et viam pacis non cognovit. Inimicus crucis Christi, seminator discordiae, fabricator schis
Abbreviated transcription (Latin):
biũ. ipãs mei laudatͥces lictãs tu¬
as. In quib aliũ fortasse delectet
eruditionis in signe. sermo fuauĩ
⁊ purꝰ : oratio luculenta. qtum
laudabileq cõpendium. Istichi
nͦ p̃ his illa ducit᷑ miranda hu-¬
mlitas qua tantillũ tant p̃ue¬
nire curasti. et obseqͥo salutan¬
di: ⁊ p̾conio p̾dicandi: ⁊ p̾candi
reuentia. Sane qͣd ad me acci-¬
net. lego de me ulittĩs tuis.
tuũ est: ⁊ siquid mebius dĩ un

Expanded text:
bium ipsas mei laudatrices litteras tubium ipsas mei laudatrices litteras tuas; in quibus alium fortasse delectet eruditionis insigne, sermo suavis et purus, oratio luculenta, gratum laudabileque compendium: mihi vero prae his illa ducitur miranda humilitas, qua tantillum tantus praevenire curasti, et obsequio salutandi, et praeconio praedicandi, et precandi reverentia. Sane, quod ad me attinet, lego de me in litteris tuis, tuum
Abbreviated transcription (Latin):
Omis homo de bono thelauro
corclis sui ꝓfert bonũ. Scripta
głe cue unno ⁊ mee satis libent̾
accepi. uir totiꝰ reu̾entie: tenens in
illis. unde te ñ unmerito glorificem.
et ip̃e ñ unmerito głier. Si qͥdera
głia nr̃a hec est tue sublimitatis
dignatio. tua nr̃e reputatio par¬
uitatis. Nempe in alto ñ altum
saꝑe s humilib consentire: nildõ
carius. nil rarius apud hoĩes.
Nius sapiens: ñ qui sapientie ꝯ¬
siliis acquiescit: ait enim. En¬
to maior es: tanto humilia tein
om̃ib. Hoc tu mͥ exhibusti. mi¬
nori maior: senior uimiori. Possĩ
ꝓ inde et ego tuam ꝓbatam sapiẽ¬
tiam. ñ indebitis efferre laudib:
et forte iustiorib his. qͥb me dig¬
nata est ip̃a. Niuppe int̾est acl
dandã rerũ certitudinẽ. quid in¬
certa iactet opinio: quidq opꝰ
euidens rectlatin dubitatum.
lieamꝰ securius. Que gͦ ad me
de me tͥ scribere placuit. uideris
tu unde ꝓbani̾s: ego laudũ cua¬
rũ argum̃tũ teneo minime du¬

Expanded text:
onus homo de bono thesauro cordis sui profert bonum. Scripta gloriae tuae, imo et meae satis libenter accepi, vir 184 totius reverentiae, tenens in illis unde te non immerito glorificem, et ipse non immerito glorier. Siquidem gloria nostra haec est, tuae sublimitatis dignatio, tua, nostrae reputatio parvitatis. Nempe in alto non altum sapere, sed humilibus consentire , nil Deo charius, nil rarius apud homines. Quis sapiens, nisi qui sapientiae consiliis acquiescit? Ait autem: Quanto major es, tanto humilia te in omnibus . Hoc tu mihi exhibuisti, minori major, senior juniori. Possim proinde et ego tuam probatam sapientiam non indebitis efferre laudibus, et forte justioribus his, quibus me dignata est ipsa. Quippe interest ad dandam rerum certitudinem, quid incerta jactet opinio, quidque opus evidens reddat indubitatum. aedicamus securius. Quae ergo ad me de me tibi scribere placuit, videris tu unde probaveris: ego laudum tuarum argumentum teneo minime du
Abbreviated transcription (Latin):
tempnet . S cerũ canta gu¬
bernatrix sapientia. horũ. ꝑ¬
necessaria uicissitudine eo mo¬
deramine electis suis cur¬
sum uite tẽꝑalis alt̾nat: ut
nec adu̾sa fuangant. nͨ leta dis¬
soluant: cũ potius oe ista ex
illis gͣciora. et illa ex his to¬
lerabiliora rectlant᷑. Benedi¬
ctus ꝑ omĩa d̾s. tristicia no¬
stra uersa est ingaudium.
acceꝑunt oleũ ptꝰ uinũ u¬
ulnera nr̃a. Raptores oe p̃.¬
dones: cõpuncto humiliant᷑.
Sacerdotẽ dñi in quẽ ausi
sũt inicere manus: cũ ho¬
nore remiccunt. Spolia q̃
dipuerarit. ce sine desidia
recolligunt. ⁊ sine fraude re¬
stituunt. Si qͥd hoꝵ ẽ quod
inueniri ñ possic: dalphinꝰ
ꝑ eo satisfaciet ad bñplaci¬
tum ur̃m. Hoc quippe ma¬
nu sua in nr̃a firmauit.ꝓ
qua sua ꝓmissione ad imii¬
plenda. si uenerit ad pedes
mitiꝰ qm̃ meruit supplicamꝰ
agi cũ iuuene.Non qd̃ ueli¬
mꝰ impunitũ e̾e̾ tam gran¬
de facinꝰ. s ut eccłia ita si
fieti potest. debita satisfacti¬

Expanded text:
ontemneret? Sed rerum cauta gubernatrix Sapientia, horum pernecessaria vicissitudine eo moderamine electis suis cursum vitae temporalis alternat, ut nec adversa frangant, nec laeta dissolvant: cum potius et ista ex illis gratiora, et illa ex his tolerabiliora reddantur. Benedictus per 144 omnia Deus: tristitia nostra versa est in gaudium, acceperunt oleum post vinum vulnera nostra. Raptores et praedones compuncti humiliantur: sacerdotem Domini, in quem ausi sunt mittere manus, cum honore remittunt; spolia quae diripuerant, et sine desidia recolligunt, et sine fraude restituunt. Si quid horum est quod inveniri non possit, Dalfinus pro eo satisfaciet ad beneplacitum vestrum: hoc quippe manu sua in nostra affirmavit. Pro qua sua promissione adimplenda si venerit ad pedes mitius quam meruit supplicamus agi cum juvene: non quod velimus impunitum esse tam grande facinus, sed ut Ecclesia, si fieri potest, debita satisfacti
Abbreviated transcription (Latin):
cet̾o si inueni grãm ĩ ocłis
ur̃is: ĩtelligite sr̃ egenos ⁊
pauꝑes illos qui sunt apd̾
benedictionem clĩ. Qd̃ enim
facietis. Nam ⁊ pauꝑes sunt.
⁊ habitant int̾ pauꝑes. Hoc
p̃cipue obsecramꝰ. ut sauinia¬
censes monachos ꝓhibeatis ab
infestinatione eoꝵ. qm̃ colũg¬
niant᷑ eos ĩiuste. ut putamꝰ.
Aut si se ꝯfidunt hab̾e iustici¬
am: uidicate int̾ ullos. Filius s¬
nr̃ abb albericꝰ ⁊ si suis meriti
cõmendabilior. nrĩs tñ p̃cib
uob̾ i cõmendatior sic obse¬
cramꝰ. Tenere quippe diligo
eũ. canꝙͣ mat̾ unicũ filiũ:
⁊ diliget eum. qui diligit me.
Deniq ĩ eo exꝑiar: si me cu¬
racis. Quo enĩ longe a me po¬
sicꝰ ẽ: eo magis necessariam
ses de cõseptione st̃ẽ Marie. clxxiii.

Expanded text:
eni gratiam in oculis vestris, intelligite super egenos et pauperes illos, qui sunt apud Benedictionem Dei. Quod enim  Christo, facietis. Nam et pauperes sunt, et habitant inter pauperes. Hoc praecipue obsecramus, ut Saviniacenses monachos prohibeatis ab infestatione eorum: quoniam calumniantur eos injuste, ut 169 putamus. Aut si se confidunt habere justitiam, judicate inter illos. Filius noster abbas Albericus, etsi suis meritis commendabilior, nostris tamen precibus vobis ut commendatior sit, obsecramus. Tenere quippe diligo eum, tanquam mater unicum filium: et diligit eum qui diligit me. Denique in eo experiar si me curatis. Quo enim longe a me positus est, eo magis necessariam SES, DE CONCEPTIONE S. MARIAE. C
Abbreviated transcription (Latin):
Nter crebra mala q̃ his dieb
in eccłiis uident᷑ accidere occa¬
sione electionũ. dñs de celo ꝓ¬
spexit suꝑ matrem nr̃am lug¬
dunensẽ eccłiam: qui decedẽ¬
ti pie memorie petro archiepõ.
uirũ optimũ falconẽ decañ
in oĩ pace substituit. Oeto do¬
mine uc qui a suis cõcordit᷑
est electus. ucilit̾ ꝓmotꝰ. rite ꝯ¬
secratꝰ: a uob̾ honons sui offi¬
oiiq plenitudinẽ cõseqͣtur. Qdͦ
uciq audere me facit. ñ me¬
riti ꝯscientia. s debiti. Debici
dico ñ solum quo id a me̾ il¬
la eccłia uire metropolico exi¬
git: s qr in hoc positꝰ sum.
ut testimoniũ ꝑͦbeam uita¬

Expanded text:
nter crebra mala quae his diebus in Ecclesiis videntur accidere occasione electionum, Dominus de coelo prospexit super matrem nostram Lugdunensem Ecclesiam, qui decedenti piae memoriae Petro archiepiscopo, virum optimum, Falconem decanum, in omni pace substituit. Peto, domine, ut qui a suis concorditer est electus, utiliter promotus, rite consecratus, a vobis honoris sui officiique plenitudinem consequatur. Quod utique audere me facit non meriti conscientia, sed debiti. Debiti dico non solum quo id a me illa Ecclesia jure metropolitico exigit, sed quia in hoc positus sum, ut testimonium perhibeam verita
Abbreviated transcription (Latin):
pace ⁊ ꝑsꝑitate eccłie: de curie
statu florente ⁊ ualente. Postre¬
mo de gr̃a ⁊ beniuolentia: q̃
nobis apud nos ꝑseuerat. be
facere nobiscũ: facti sumus
letantes. Uerum qd̾ uobis
demitencdis ad uos frĩb pla-¬
cet difficile ad implebitur: p̃¬
sertim cũ ñ sit copia ꝑsonarum.
que ẽẽ solebant. Siquidẽ p̾ter
sa destinati st̃ loca. tͥa ex eis no¬
ua monastĩa ex quo auobis
discessimꝰ integre ordinata st̃:
⁊ adhuc restant alia ꝓxime or¬
dinanda. Curamꝰ tñ undecũq
euocare quos uobis mittamꝰ:
cupientes ꝑ omĩa urĩs obedi¬
re mandatis.¬

Expanded text:
Ecclesiae, de curiae statu florente et valente, postremo de gratia et benevolentia, quae nobis apud vos perseverat. Benfacere nobiscum; facti sumus laetantes. Verum quod vobis de mittendis ad vos fratribus placet, difficile adimplebitur, praesertim cum non sit copia personarum quae esse solebat. Siquidem praeter trini ad diversa destinati sunt loca; tria ex eis nova monasteria, ex quo a vobis discessimus, integre ordinata sunt; et adhuc restant alia proxime ordinanda. Curamus tamen undecunque evocare, quos vobis mittamus; cupientes per omnia vestris obedire mandatis.
Abbreviated transcription (Latin):
deinceps ext̾minabit᷑. Si sa¬
pis: ñ ueniet suꝑ ce illa male¬
dicto. Uidi stultũ firma radi¬
ce: & statim maledixi pul¬
chatudini eius. Pulchrestul¬
tũ pseudo sapientẽ uerus sapi¬
ens appellauit: sciens sapienti¬
am huiꝰ mũdi. stultitiã ẽẽ apd̃
dm. O utinã saꝑes. ⁊ intellige¬
res. ac nouissima ꝓuid̾es. Sa¬
ꝑes q̃ dei sunt: intelliges que
mũdi sunt: ꝓuid̾es q̃ inferna
sunt. Sfecto inferna horreres:
suꝑna appetẽs: q̃ sunt ad ma
rit aĩmꝰ. immo spẽ loqui tͥ de
salute aĩe tue. s donec rescrip¬
to nouerun tuo qualit̾ ista ac¬
ceꝑis. ñ adiciam ultra. nefi¬
am onerosus. cui de ceto̾ uolo
ẽẽ amicꝰ. ⁊ adiutor si uolueris.
ad salutem. Dilectã nob̾ in
xp̃o uxorẽ tuam ꝑte licet in¬

Expanded text:
einceps exterminabitur. Si sapis, non veniet super te illa maledictio: Vidi stultum firma radice, et statim maledixi pulchritudini ejus . Pulchre stultum pseudosapientem verus Sapiens appellavit, sciens sapientiam hujus mundi stultitiam esse apud Deum . O utinam saperes, et intelligeres, ac novissima provideres! . Saperes quae Dei sunt, intelligeres quae mundi sunt, provideres quae inferni sunt! Profecto inferna horreres, superna appeteres, quae sunt ad manrit animus, imo spiritus, loqui tibi de salute animae tuae: sed donec rescripto noverim tuo qualiter ista acceperis, non adjiciam ultra, ne fiam onerosus, cui de caetero volo esse amicus, et adjutor, si volueris, ad salutem. Dilectam nobis in Christo uxorem tuam per te, licet im
Abbreviated transcription (Latin):
it aũt dilectus filius meus
petrus cui ce notior. oe fami¬
liarior sanguinis affinitate
iuderis. ut tͥ scrib̾em: immo
rescrib̾em. Tũ enim scripseraᷤ
illi: ce utina ut te decuiss. oe
illi expediret. Non sic fecistr.
Nouũ xp̃i militẽ. ausus es
dehortari a seruitio dm̃ sui.
Dico tͥ: est qui q̃rat ⁊ iudi¬
cet. Non suffitiebant tͥ pec̃a
tua. nͥ te ce alienis inuolu¬
eres. ce iirsũ ad pcc̃a. qd̃ in te
fuit penitente iuuenem re¬
uocares: oe sic socłm duritiã
tuam &e cor impenitens. che¬
saurizares tͥ iram in clie irecꝰ
Quasi ñ satis eũ ꝑ se tẽptee
diabolus: nͥ cu uuteris illũ.
homo xͥanus. dux euis. oe no¬
tus eius. Tu quidem illi serpen¬
tem altm: s ñ tͥ ille alta̾m
euam exhibuit. Tuis ĩpulsꝰ
est manib. s ñ eu̾sus: fun¬
datus est enĩ supͣ firm̾a petͣm.
uerũtñ ñ redelimꝰ tibi uicẽ.
s uincunꝰ in bono malũ. oran¬
ces ꝓ te: optantes tͥ meliora.
oe meliora scribentes. Primos.

Expanded text:
it autem dilectus filius meus Petrus, cui et notior, et familiarior sanguinis affinitate videris, ut tibi scriberem, imo rescriberem. Tu enim scripseras illi, et utinam ut te decuisset, et illi expediret. Non sic fecisti. Novum Christi militem ausus es dehortari a servitio Domini sui. Dico tibi, est qui quaerat et judicet. Non sufficiebant tibi peccata tua, nisi te et alienis involveres; et rursum ad peccata, quod in te fuit, poenitentem juvenem revocares: et sic secundum duritiam tuam et cor impoenitens thesaurizares tibi iram in die irae? Quasi non satis eum per se tentet diabolus, nisi tu juveris illum, homo christianus, dux ejus, et notus ejus. Tu quidem illi serpentem alterum, sed non tibi ille alteram Evam exhibuit. Tuis impulsus est manibus, sed non eversus: fundatus est enim supra firmam petram. 2. Verumtamen non reddimus tibi vicem, sed vincimus in bono malum, orantes pro te, optantes tibi meliora, et meliora scribentes. Primo
Abbreviated transcription (Latin):
t̾iores. uͭ est fietus ⁊ stridor den¬
tiuim. pͥusqm detrudaris in
locum tenebrosum ⁊ oꝑtum mor¬
tis caligine. Erubescis forte re¬
dire. quia ad horam cessisti.s
Erubesce fugam. ⁊ ñ post fugã
reu̾ti inp̃lium ⁊rursum pugna¬
re. necclum finis pugne. nec¬
dum abinuicem dimicantes aci¬
es cliscesserũt. aclhuc iuctoria p̃
manib ẽ Sĩ uis nolumus uincͤe
sñ te. nͨ tuam tͥ in uidemus głe

Expanded text:
teriores, ubi est fletus et stridor denteriores, ubi est fletus et stridor dentium; priusquam detrudaris in locum tenebrosum, et opertum mortis caligine. Erubescis forte redire, quia ad horam cessisti. Erubesce fugam, et non post fugam reverti in praelium, et rursum pugnare. Necdum finis pugnae, necdum ab invicem dimicantes acies discesserunt: adhuc victoria prae manibus est. Si vis, nolumus vincere sine te, nec tuam tibi invidemus
Abbreviated transcription (Latin):
oleo suꝑ te fili
mi bautride: doleo suꝑ te.
E merito. Quisͤ. nõ dolecit
florem iuuentutis tue. quẽ letã¬
tib angłis d̾o illibatum obtule¬
ras in odirem suauitatis: mũc
adanonib ꝯculcari. uitioꝵ spur¬
citiis ⁊ scłi sordib inquinariͤ
Qm qui uocatus eras ado. re¬
uocantem diabolũ sequeris.⁊
te pedem ab ip̃o int̾itu gle re¬
tͣxisti: Inte exꝑior nunc ueri¬
tatẽ sermonis domini. quẽ dixit¬
it inimici hominis. domestici eiꝰ
¶mici tui ⁊ pxima tui. adusum
te appropinquerunt ⁊ steterunt.
Reuocauerũt te in fauoes leonis:
& in portis mortis it̾m collocaue¬
runt te. Collocauerunt te in
obscuris. sicut mortuos scłi: et¬
aR iam parum ẽ ut descendas
inuentrẽ inferi. iam te deglu¬
tire festinat: ac rugientib p̃ꝑa¬
tis ad escam trad̃e deuorandũ
te ab sorbeat ꝓfundum. ⁊ iuge¬
at suꝑ te puceus os suum: pꝰ¬
ꝙͣ demngaris unde ulterurs ñ
em̾gas: ꝑꝰ qmͣ ligatis manibus
⁊ pedib ꝓiciaris intenebras ex¬

Expanded text:
oleo super te, fili mi Gaufride, doleo super te. Et merito. Quis enim non doleat florem juventutis tuae, quem laetantibus angelis Deo illibatum obtuleras in odorem suavitatis, nunc a daemonibus conculcari, vitiorum spurcitiis, et saeculi sordibus inquinari? Quomodo qui vocatus eras a Deo, revocantem diabolum sequeris, ete pedem ab ipso introitu gloriae retraxisti? In te experior nunc veritatem sermonis Domini, quem dixit: Inimici hominis, domestici ejus . Amici tui et proximi tui adversum te appropinquaverunt, et steterunt. Revocaverunt te in fauces leonis, et in portis mortis iterum collocaverunt te. Collocaverunt te in obscuris, sicut mortuos saeculi: et jam parum est ut descendas in ventrem inferi; jam te deglutire festinat, ac rugientibus praeparatis ad escam tradere devorandum. 2. te absorbeat profundum, et urgeat super te puteus os suum; priusquam demergaris, unde ulterius non emergas; priusquam ligatis manibus et pedibus projiciaris in tenebras ex
Abbreviated transcription (Latin):
flammantem sp̃m qͦ mnc real¬
uit sine dubio cor tuum intͣte.
⁊ in meditationib tuis exardescẽ¬
tem ignem diuinum. iam extingui
gͥ ꝑmiseris: quid restat ñ ut te il¬
li seruandam noueris igni qui
ñ possit extinguiͤ S extingo¬
at potius idem sp̃e inte ꝯcũ¬
piscentias carnales. ne forte
ab his p̃focato quod ab sit nu¬
ꝑ concepto sc̃o desiderio in flã¬
mas ꝯtingat incid̾e gehennale.¬

Expanded text:
flammantem spiritum, quo nunc recalflammantem spiritum, quo nunc recaluit sine dubio cor tuum intra te, et in meditationibus tuis exardescentem ignem divinum jam exstingui permiseris, quid restat, nisi ut te illi servandam noveris igni qui non possit exstingui? Sed exstinguat potius idem Spiritus in te concupiscentias carnales, ne forte ab his praefocato quod absit! nuper concepto sancto desiderio, in flammas contingat incidere gehennale
Abbreviated transcription (Latin):
cassam ꝓfessionẽ causabim. Ex hoc
iam nͨ corꝑis integͥcas. animi cce¬
ruptione infirmabitur: nec moꝵ
pͣuitate uͥginitatis titulus obscu¬
rabit᷑. Ex hoçiam nͨ falsum nom̃.
nec uacuum uelam̃ portabis.
Ut quid .n. hactenus nonna ⁊
scĩmonialis uocata es. que sub
scĩtatis nominib tam ñ sc̃e con¬
u̾sata es .Eur uelum in capite
mentiebat᷑ reu̾entiamł ⁊ sub
uł petulans ocł̃s exhibebat im¬
pudentiamᷤ. Caput siquidem
g̾ebas uelatum: s elatum. Sub
signo u̾ecundie: sermo resona¬
bat inu̾ecundus. Risus in mode¬
ratior. incessus lasciuior. uestis
ornatior. Wimplate magis hec¬
qmͣ uelate congruerẽt. S ecce iã
uetera xͦ auctore tnͣsierunt.⁊ no¬
ua fieri incipuint omnia: dũ
cultum ext̾iorem intĩore cõmii¬
tas:⁊ magis uitam ꝙͣ uestem aꝑ¬
petis habere ornatam. Facis qd̃
debes. immo qd̾ iam olim fecisse
Oẜ iccirco forsitan qđ huc usqe¬
gisti: excusationem habet Cet̾m si

Expanded text:
cassam professionem causabimur: ex hoc cassam professionem causabimur: ex hoc jam nec corporis integritas animi corruptione infirmabitur, nec morum pravitate virginitatis titulus obscurabitur: ex hoc jam nec falsum nomen, nec vacuum velamen portabis. Utquid enim hactenus nonna et sanctimonialis vocitata es, quae sub sanctitatis nomine, non tamen sancte conversata es? Cur velum in capite mentiebatur reverentiam, et sub velo petulans oculus exhibebat impudentiam? Caput siquidem gerebas velatum, sed elatum: sub signo verecundiae sermo resonabat inverecundus. Risus immoderatior, incessus lascivior, vestitus ornatior, wimplatae magis quam velatae congruerent. Sed ecce jam vetera Christo auctore transierunt, et nova fieri, incipiunt omnia, dum cultum exteriorem interiore commutas, et magis vitam quam vestem appetis habere ornatam. Facis 124 quod debes, imo quod jam olim fecisse Et idcirco forsitan quod hucusque egisti, excusationem habet. Caeterum si