comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
remus: Demiq conseeti famc: nullis oblectantur sensuum uoluptatib sed quasexor¬
tes corum delinimentu non sentiunt. Quid ego describam dentium uallum quocibus
conficitur et plenaefituocis ex praessio: que sinedentib al imomia deleeraras Qdieciquse
aeusimaturos plerumq cernimus hoc ipsocitius senes cerie quod amia. sdianobis
nullam possint cibiuir tutem ualidioris ad sumere i deo muta infantia qui anoihdo¬
bal adhuc organumuocis Hinguae quoq non solum in loquenelo sed&iam uacelendo
munus pciosis simiũ ẽ E aenim uelit plectrum loquentis & quaelã ad edencdinõ Mnu¬
nus quae defluente cibumdentib suggerit & ministrat Uox quoq aeris quod a
resgio uehitur &per in ane portatur Eademq uisua aerem uerbererut iunc
comou& nunc demulc& audientes affectu Iratum mitigat fractumerie quo sas¬
tor dolentem sit igitur nobis canorum cõmune cũ auibus sedaputquem quo sono

Expanded text:
remus. denique confecti fame nullis oblectantur sensuum uoluptatibus, sed quasi exorremus. denique confecti fame nullis oblectantur sensuum uoluptatibus, sed quasi exortes eorum delinimenta non sentiunt. quid ego describam dentium uallum, quo conficitur cibus et plenae fit uocis expressio? quae sine dentibus alimonia delectaret? denique aeui maturos plerumque cernimus hoc ipso citius senescere, quod amissis dentibus nullam possint cibi uirtutem ualidioris adsumere. ideo muta infantia, quia non habet adhuc organum uocis. linguae quoque non solum in loquendo, sed etiam in edendo munus pretiosissimum est. ea enim uelut plectrum loquentis et quaedam edentis est manus, quae defluentem cibum dentibus suggerit et ministrat. uox quoque aeris quodam remigio uehitur et per inane portatur eademque ui sua aerem uerberat, nunc conmouet, nunc demulcet audientis adfectum, iratum mitigat, fractum erigit, solatur dolentem. sit igitur nobis canorum commune cum auibus, sed apud quem quo sono
Abbreviated transcription (Latin):
functoriae odor transeat sed diutius hereat naribus & carum ductucerebrum
sensus que depascat ideodiutius odor flagrat acceptus quam sermo resonat aut
uisus a ppar& plerum que quodmomento breui fueris odoratus tototibi die spi¬
rat innaribus. Perhas quoque purgamenta capitis defluunt: & sine fraude atq
offensione aliquacorporis deriuantur est&iam non mediocris sensus inta tro
atq in eo uoluptas gratissima sincerumq iudicium. plerum que eñi tactu proba¬
mus : qua coculis probare non possumus postremum quo que officiũ ẽ eris autlin¬
gei quodtamen omnib uiresministrat. namneq oculi uigorem uiden di babe¬
rent nisi uirtutem subs tantia e corporalis acciperent quae cibodeferturda peuon
neque aures audiendi aut nares odorandi aut manus tangendi nisi corpusomne con¬
fortacur alimentis. Deficimus enimuiribus : nisi eas cibi comperentis as siduiaua siepar¬

Expanded text:
crimen odor transeat. sed diutus inhaereat naribus et earum ductu cerebrum crimen odor transeat. sed diutus inhaereat naribus et earum ductu cerebrum sensusque depascat? ideo diutius odor fraglat acceptus quam sermo resonat aut uisus apparet. plerumque quod momento breui fueris odoratus toto tibi die spirat in naribus. per eas quoque purgamenta capitis defluunt et sine fraude atque offensione aliqua corporis deriuantur. est etiam non mediocris sensus in tactu atque in eo uoluptas gratissima, sincerum armisque; plerumque enim tactu probamus quae oculis probare non possumus. Postremum quoque officium est oris aut linguae, quod tamen omnibus uires ministrat. nam neque oculi uigorem peregrinantibus haberent, nisi uirtutem substantiae corporalis acciperent, quae cibo defertur et potu, neque aures audiendi aut nares odorandi aut manus tangendi, nisi corpus omne confortetur alimentis. deficimus enim uiribus, nisi eas cibi conpetentis adsiduitate repa
Abbreviated transcription (Latin):
uertice sordium humori suae deflexerit . simul: ut in earum sinib: uoxreꝑcussa sine
offensione interiores ingrediatur anfractus. Namnisi ita e&̃ quis non adomnem
fortioris senum uocis ad tonitus red der&ur. Cumint̃ ipsa subsidia frequenter
in prouisoatus clamore nos absurdescere sentiamus : tum uelut quaedã in propug¬
nacula uideas p̃tendere aduersus frigoris asperitatem. calorisse fla grantiam :
ut neque frigus penetr& ductus patentes neq nimius adurat aestus Sinuatio aũt
interiorum aurium : usus ipsenos doca Si quidem uelut concauis montium uł in reces
su rupium uł in affracto fluminum uexauditur dultior : et res ponsa suauia refe¬
rens echoresultat ipsequoque sordes aurium non inutiles: quaeligant uocem: ut
tenacior eius in nobis & memoria sit & gratia denaribus aũt quid loquar. quaebiuio
& ꝓcero foramine antrum quoddam recipiendis odoribus prestant : ut nom per¬

Expanded text:
vertice sordium humorisve defluxerit; simul ut in earum sinibus vox repercussa sine vertice sordium humorisve defluxerit; simul ut in earum sinibus vox repercussa sine offensione interiores ingrediatur anfractus. Nam nisi ita esset, quis non ad omnem fortioris sonum vocis attonitus redderetur; cum inter ipsa subsidia frequenter improviso ictus clamore nos obsurdescere sentiamus? Tum velut quaedam propugnacula videas praetendere adversus frigoris asperitatem, calorisque flagrantiam; ut neque frigus penetret ductus patentes, neque nimius adurat aestus. Sinuatio autem interiorum su rupium, vel in anfractu fluminum vox auditur dulcior, et resrens echo resultat. ipsae quoque sordes aurium non inutiles, quae ligant uocem, ut tenacior eius in nobis et memoria sit et gratia. de naribus autem quid loquar, quae biuio et procero foramine antrum quoddam recipiendis odoribus praestant, ut non
Abbreviated transcription (Latin):
timo quodam ẽe domicilio constitutos. In itium eñi neruorum & omnium sensuum uo¬
luntariae commonitionis cerebrum ẽ : atq inde om̃is eorum quae diximus causa ma
nat Initium aut arteriarum & insiti caloris quo animantur ectepefiunt uitalia
coree pleriq arbitrantur. sensum aũt singulorum uelut organum nerui sunt : qui
uelut cordae & fides quaedã derebro oriuntur & ꝑpartes corporis insingula quȩque
officia deriuantur Ideo quoque mollius ẽ cerebrum c&eris : quia om̃s suscipit sensus
in alauerit uł lingua increpuerit uł ossaporis acceperit. Quod eñimolle: ad con¬
passionemaptus. Quod aut durum: ex alico rigore neruorum adagendũ efficatius
Praestantissimum quoque audiendimunus ẽ: & uisui suꝑgratiam. Ideo aures ex¬
tantiores sunt : ut & ornatus decorem p̃ferant. & excipiant omne illud quicquit de

Expanded text:
timo quodam esse domicilio constitutos. initium enim neruorum et omnium sensuum uotimo quodam esse domicilio constitutos. initium enim neruorum et omnium sensuum uoluntariae commotionis cerebrum est atque inde omnis eorum quae dixinat. Initium autem arteriarum et insiti caloris, quo animantur et tepefiunt vitalia, cor esse plerique arbitrantur. Sensuum autem singulorum velut organum 138 nervi sunt, qui velut chordae et fides quaedam de cerebro oriuntur, et per partes corporis in singula quaeque officia derivantur. Ideoque mollius est caeteris cerebrum, quia omnes suscipit sensus;inhalaverit, vel lingua increpuerit, vel os saporis acceperit. Quod enim molle, ad compassionem aptius: quod autem durum ex aliquo rigore nervorum, ad agendum efficacius. Praestantissimum quoque audiendi munus est, et visui supra gratia. Ideo aures exstantiores sunt; ut et ornatus decorem praeferant, et excipiant omne illud quidquid de
Abbreviated transcription (Latin):
refulgentes in quorum medio pupille sunt : quae uidendi munus operantur. hae
nequa incidentis in iuriae offensione lȩdantur. pilis hinc inde consertis: uelut quo¬
dam uallo ꝑcircuitum muniuntur: unde tutum sibi auxilium postulans ꝓph& a
ait custodime dne utpupillam oculi Vt protectionis diuinae fier& ei tam sollicita
& tuta custodia : quã pupillam oculi tutissimoquodam naturae uallo munire dig¬
natus ẽ. Simulquia in nocentia & integritas leuis orde asꝑsa uiolatur: & gratiaesuae
munus admittit. Et ideo prospiciendum: nequis eam puluis erroris oblim&: aut
ulla uex& fistuca peccati. Quia scriptum . ẽ. Eiceprimum trabemdeoculotuo. & tunc
ui debis eicerefistucam deoculo fratristui. Itaque propt̾ oculos ferunt medendi periti
cerebrum hominis incapite locatum. Alios aut nr̃i corporissensus ꝓpt̃ cerebrum fini¬

Expanded text:
refulgentes. in quorum medio pupillae sunt, quae uidendi munus operantur. haec refulgentes. in quorum medio pupillae sunt, quae uidendi munus operantur. haec ne qua incidentis iniuriae offensione laedantur, pilis hinc inde consertis uelut quodam uallo per circuitum muniuntur. unde tutum auxilium. sibi postulans propheta ait: custodi me, domine, ut pupillam oculi, ut protectioni? diuinae fieret ei tam sollicita et tuta custodia quam pupillam oculi tutissimo quodam naturae uallo munire dignatus est, simul quia innocentia et integritas leui sorde aspersa uiolatur et gratiae suae munus amittit et ideo prospiciendum, ne quis eam puluis conueniens oblimet aut ulla uexet festuca peccati, quia scnptumscriptum est: eice primum trabem de oculo tuo et tunc uidebis eicere festucam de oculo fratris tui. itaque propter oculos ferunt medendi periti cerebrum hominis in capite locatum, alios autem nostri corporis sensus propter cerebrum fini
Abbreviated transcription (Latin):
ut aues: quotuta qui&e pociantur. Nobis aut̃ & insũma corporis parte constitui ocu¬
los oportuit tã quã in arce : & abomni uł minima offensione defendi Quaeduo sibi c¬
pugnantia uidebantur. Namsi in humili essent: propt̃ tutamen munus impedir&ur
siin uerticae : paterent: ad iniuriam. Itaque neuł sui muneris aliquid detra her&ur
uł aliquid ad ꝓpulsandã iniuriam prospicer&ur eo loco oculos constituit cuisuꝑcilia
desuper non minimum protectionis inperciant. Subter male aliquantulum eleua
teiput ex iguum munitionis adiungant interiorem partem sepiant nares. ex¬
teriores quoq frontis malarumq: sibi ex uberent & lic& ossiũ conpage conexa & aequ¬
ta confinia circumuallare uideantur. Inter haec medu sunt oculorũ orbes & tuti
ad cauendum & ad intuendum liberi : & decoriad gratiam ut pote in cristalli speciem

Expanded text:
ut aues, quo tuta quiete potiantur. nobis autem in summa corporis parte constitui ocuut aues, quo tuta quiete potiantur. nobis autem in summa corporis parte constitui oculos oportuit tamquam in arce et ab omni uel minima offensione defendi, quae duo sibi conpugnantia uidebantur. nam si in humili essent propter tutamen, munus inpediretur, si in uertice, paterent ad iniuriam. itaque ne uel usu muneris aliquvel aliquid ad propulsandam injuriam non prospiceretur, eo loci oculos constituit, cui supercilia desuper non aeeleuatae haut exiguum munitionis ad iungant, interiorem partem saepiant nares, exteriorem quoque frontis malarumque gibbi extuberantes et licet ossuum compage conexa et aequata confinia circumuallare uideantur. inter haec medii sunt oculorum orbes et tuti ad cauendum et ad intuendum liberi et decori ad gratiam utpote in crystalli speciem
Abbreviated transcription (Latin):
sis suꝑcilio sunt locati : ut desuꝑ spectent plana regionũ inquib: insidie latronũ latere
non possunt. Inmariquoq: positis siquis terrae ad propinquare seconic̃ : in ipsamari
fastigia et celsa antemnarũ cornua : uoti explorator ascendit: & ad huc inuisibilem reliquis
nauigantib: eminus terrã salutat. Ac fortedicas. sispecula editior nec essaria fuit. cur non
supra summũ uerticem capitis oculi constituti sunt sicut cantris ułscarabeis in sũmosunt¬
inquib: lic& nullum caput appareat : & dorsa tamen c&ero corpore celsiora sunt. sed illis
testaualida nectã tenuis membrana sicut nobis. quae facile possit offend: ruboque
& c&eris inter scindisentib: Aliis quoq animantib: huius modispecies. ut possit oculos
aut aceruicem conferre ut equi: aut boues acpropemodum om̃s ferȩ aut adalas suas

Expanded text:
si supercilio sint locati, ut desuper spectent plana regionum, in quibus insidiae latronum latere si supercilio sint locati, ut desuper spectent plana regionum, in quibus insidiae latronum latere non possint. in mari quoque positus si quis terrae adpropinquare se conicit, in ipsa mali fastigia et celsa antemnarum cornua uoti explorator ascendit et adhuc inuisibilem reliquis nauigantibus eminus terram salutat. ac forte dicas: si specula editior necessaria fuit, cur non supra summum uerticem capitis oculi constituti sunt sicut cancris uel scarabaeis in summo sunt, quibus licet nullum caput adpareat, colla ac dorsa tamen cetero corpore celsiora sunt ? sed illis testa ualida nec tam tenuis membrana sicut nobis, quae facile possit offendi ruboque et ceteris interscindi sentibus. aliis quoque animantibus huiusmodi species, ut possint oculos aut ad ceruicem conferre ut equi aut boues ac propemodum omnes ferae aut ad alas suas
Abbreviated transcription (Latin):
Eadem geminae saepes suꝑciliorum sequntur. quae oculis munimenta p̃tendunt: p̃¬
texunt gratia. Vt & uenustas decoris adrideat: & elegantia protectionis ad sistat siquid
eñi decapite sordidum decidat aut harenae puluis aut ros nebulae haut humescentis¬
uerticis sudor excipitur suꝑcilio netenera offensa acie uisiones molliũ ꝑcurbat oculo
adheren uelut quib:dã montium suꝑ cilus oculi : ut & protegente montis cacumine
tutioressint. et cãquã in summo locati dequadã schena superiore uniuersa ꝓspectent
neque enĩ oportebat eos humiles eẽ sicut aures. uł hos ipsosq narium interioressinus spe
cula eñi semꝑ ex alto ẽ. ut aduenientium cat̃uarum hostilium explorari possit aduentus
ne in prouiso occup& otiantem uł urbis populum uel imperatoris exercitum siclatronũ
quoq: cauentur incursus. sic exploratores in muris aut in montib: aut turrib: ecel¬

Expanded text:
eandem geminae saepes superciliorum secuntur, quae oculis munimenta praetendunt, praeeandem geminae saepes superciliorum secuntur, quae oculis munimenta praetendunt, praetexunt gratiam, ut et uenus decoris adrideat et diligentia protectionis adsistat. si quid enim de capite sordium decidat aut harenae puluis aut ros nebulae verticis sudor, excipitur supercilio, ne teneras offensa acie visiones mollium perturbet oculorum. Adhaerent velut quibusdam montium superciliis oculi; ut et protegente montis cacumine tutiores sint, et tamquam in summo locati, de quadam scena superiore universa prospectent. Neque enim oportebat eos humiles esse sicut aures, vel os, ipsosque narium intecula enim semper ex alto est, ut aduenientium cateruarum hostilium explorari possit aduentus, ne inprouiso occupent otiantem uel urbis populum uel imperatoris exercitum. sic latronum quoque diuidunt incursus, si exploratores in muris aut turribus aut montis excel
Abbreviated transcription (Latin):
sicut numen : atq in sublimi locatũ uehunt : undecensiora potestate quo uult dirigit
quorundam obsequia seruulorum & p̃cepta singulis obo eunda decernit. Videas impe¬
ratorisuio singula gratuita dispendio militare. Alia portant : alia pascunt alia defen¬
dunt ul ministeriu suũ exhibent. Parent ut principi: ancillantur ut domina eyinde
udut quaedam procedit tessera quã debeant pedes obirq nomen regioque militiae
muniamus consimandis operib: exequantur quamuent̃ abstinendi uł edendisormam
in posite teneat disciplinae : huic frons libera nudis aꝑta temporib: quaementis habitũ
speciesui prodat. Nunc la&a nunc tristitior: nunerecta ad seueritatem nunc ad la¬
nitatem remissior : quae signis forensib: int̃nã exprimat uoluntatem. Imagoquaedã
animi : loquitur in uultu fideibasis  in qua cotidie dñi nomen scribitur & tenetur.

Expanded text:
sicut numen atque in sublimi locatum uehunt. unde censoria potestate quo uult dirigit sicut numen atque in sublimi locatum uehunt. unde censoria potestate quo uult dirigit quorundam obsequia seruulorum et praecepta singulis obeunda decernit. uideas imperatori suo singula gratuito stipendio militare. alia portant, alia pascunt, alia defendunt uel ministerium suum exhibent, parent ut principi, ancillantur ut domino. unde uelut quaedam procedit tessera, quam debeant pedes obire regionem, quae militiae munia manus consummandis operibus exequantur, quam uenter abstinendi uel edendi formam inpositae teneat disciplinae. huic frons libera, nudis aperta temporibus, quae mentis habitum specie sui prodat, nunc laeta, nunc tristior, nunc erecta ad seueritatem, nunc ad lenitatem remissior, quae signis forensibus internam exprimat uoluntatem. imago quaedam animi loquitur in uultu, fidei basis, in qua cotidie nomen domini scribitur et tenetur.
Abbreviated transcription (Latin):
borib: non lic& quae in humani sit gratia capitis aestimare . Incapite arboris : omnis est
sructus : ibi omnis ẽ pulchritudo. Illius coma: aut paluuiis tegit : aut defendit a sole:
Tolle arbori comã ÷ tota arbor ingrata ẽ : Quantu sigitur maior humani capitis orna¬
tus ẽ. quicer ebrum nr̃m. hoc est sedem originemq: nr̃orum sensuum capillis capitis¬
munit & uestit. Neaut frigore uexetur. aut aestu: illic eñi fons uniuersorũ ẽ : Etideo
ubim iuria noc& : ibi gratia p̃min& : quid sine capite est homoĩ cum totus in capitesit :
cum caput uideris hominẽ agnoscis: sicaput desit: nulla agnitio ad ẽẽ potest: Iac&
truncus ignobilis smne honore sine nomine: sola aere fusa principum capita. et ducti
uultus deaere uł demarmore : ab hominib: adorantur : Non in merito igitur huic
quasi consultorisuo c&era membra famulantur : & circumfer̃ illud. seruiliges tamine

Expanded text:
boribus licet quae humani sit gratia capitis, aestimare. In capite arboris omnis est boribus licet quae humani sit gratia capitis, aestimare. In capite arboris omnis est fructus, ibi omnis est pulchritudo, illius coma nos aut a pluviis tegit, aut defendit a sole. Tolle arbori comam, tota arbor ingrata est. Quanto igitur major humani capitis ornatus est, qui cerebrum nmunit et uestit, ne aut frigore uexetur aut aestu ! illic enim fons uniuersorum est et ideo ubi iniuria nocet, ibi gratia praeminet. Quid sine capite est homo, cum totus in capite sit? cum caput uideris, hominem agnoscis; si caput desit, nulla agnitio adesse potest; iacet truncus ignobilis, sine honore, sine nomine. sola aere fusa principum capita et ducti uultus de aere uel de marmore ab hominibus adorantur. non inmerito lgiturigitur huic quasi consultori suo cetera membra famulantur et circumferunt illud seruili gestamine
Abbreviated transcription (Latin):
tenebris inplicar : speculatores quidam nr̃i : die ac nocte excubant : Nam et exsopore
membris c&eris citius excitantur. & uigilantes circum spectant om̃ia. uiciniores em̃ sunt
cerebro unde omnis manat usus uidendi neque uero p̃propere quis quã huic descen¬
disse mecredat quod relic  uertice oculos p̃dicem cũ alienum nonsit : summã remin parte
laudare . oculos em̃ certum ẽ . ẽẽ capitis portionem. caput itaq oculis exploratomĩa : auri¬
b: occultarimatur : cognoscit abscondita : audit quid aliis agatur interris: ipse aũt uer¬
tex capitis quã suauis & gratus : quã spatiosa cesaries: quam reuerenda insenib: quã ue¬
randa insacer dotib: quã terribilis inbellatorib: quã decora in adolescentib: quam
compta inmulierib: quã dulcis in pueris : alium sexum crinita: alium tonsa doc&: ex ar¬

Expanded text:
tenebris implicari. Speculatores quidam nostri die ac nocte excubant. Nam ex sopore tenebris implicari. Speculatores quidam nostri die ac nocte excubant. Nam ex sopore membris caeteris citius excitantur, et vigilantes circumspectant omnia; viciniores enim sunt cerebro, unde omnis manat usus videndi. Neque vero praepropere quisquam huc descendisse me credat, quod relicto vertice oculos praedicem, cum alienum non sit summam rem in parte laudare. Oculos enim certum est esse capitis portionem. Caput itaque oculis explorat omnia, auribus occulta rimatur, cognoscit abscondita, audit quid aliis agatur in terris. 56. Ipse autem vertex capitis quam suavis et gratus, quam speciosa caesaries, quam reverenda 136 in senibus, quam veneranda in sacerdotibus, quam terribilis in bellatoribus, quam decora in adolescentibus; quam compta in mulieribus, quam dulcis in pueris? Alium sexum crinita non decet, alium tonsa non decet. Ex ar
Abbreviated transcription (Latin):
membra suntmundi ita &iã caput supra reliquos artus nr̃i corporis cernimus eminere
nia in arcea cregalẽ quandam habitare sapientiam secđm ꝓphoicũ dictũ: Quia oculi
sapientis in capite eius: hanc eẽ c&eris tutiorem : & exilla omnib: mebris uigorem
prudentiam que deferri. quid enim robur & ualiditas lacertorum ꝓficiat: quid uelo¬
citas pidum nisi capitis uelut principis sui imperialis quaedã adminicul&ur potestas.
ex hoceñ aut distituuntur uniuersa: aut omĩa fulciuntur: quid agat fortitudo nisi ocu¬
loducoe uratur in p̃lium: quid fuga. sidesit obtutus : carcer ẽ. totũ corpusi tenebroso hor¬
rens situ : nisi oculorũ lumin&ur aspectu : Quodigitur sol & luna in caelo : hoc sunt
oculi in hamine : sol&luna duomundilum in aria: oculi aũt quaedam in carne sider
fulgem desuꝑ : & inferiora claro inlustrant lumine. nec paciuntur noctis quib:dã nos

Expanded text:
membra sunt mundi: ita etiam caput supra reliquos artus nostri corporis cernimus eminere,membra sunt mundi: ita etiam caput supra reliquos artus nostri corporis cernimus eminere,nia. In arce hac regalem quamdam habitare sapientiam secundum propheticum dictum: Quia oculi sapientis in capite ejus : hanc esse caeteris tutiorem, et ex illa omnibus membris vigorem providentiamque deferri. Quid enim robur et validitas lacertorum proficiat, quid velocitas pedum, nisi capitis velut principis sui imperialis quaedam adminiculetur potestas? Ex hoc enim aut destituuntur universa, aut omnia fulciuntur. Quid agat fortitudo, nisi oculo duce utatur ad praelium? Quid fuga, si desit obtutus? Carcer est totum corpus tenebroso inhorrens situ; nisi oculorum illuminetur aspectu. Quod ergo sol et luna in coelo, hoc sunt oculi in homine. Sol et luna duo mundi lumina: oculi autem quaedam in carne sidera fulgent desuper, et inferiora claro illustrant lumine, nec patiuntur noctis quibusdam nos
Abbreviated transcription (Latin):
aut fortituitus euentus aut turpis astutiasit: non hab& locum insolentia. In qui¬
bus aut nullalaus. aut in anis labor. aut cupiditas inuerecundia sit: modum nesciens
ponere uoluptati: sed iã &iam de ipso aliqua dicenda sunt corpore hominis : Quod pres¬
tantius c&eris decore et gratum ẽẽ quis abnuat: nam & siuna atq eadem omniũ ter¬
renorum corporum uideatur eẽ. substantia: firmitudo & ꝓceritas quib: dã maior
inbestiis. forma tamen humani corporis: ẽ uenustior : status erectus et celsus : ut¬
neq enormis proceritassit : neque uilis & abiecta pauxilitas: tum ipsa habitudo
corporis suauis & grata : ut neque beluina uastitas horrorisit: nec gracilitas te¬
nuis infirmitati : ac primum omnium cognoscamus humani corporis fabricam.
instar ẽẽ mundi. Si quidem ut caelum emin& aer terras. mare qua e uelut quedã

Expanded text:
aut fortuiti eventus aut turpis astutiae sit, non habet locum insolentia in quiaut fortuiti eventus aut turpis astutiae sit, non habet locum insolentia in quibus aut nulla laus, et inanis labor, aut cupponere uoluptati. Sed iam de ipso aliqua dicenda sunt corpore hominis, quod praestantius ceteris decore et gratia esse quis abnuat? nam etsi una atque eadem omnium terrenorum corporum uideatur esse substantia, firmitudo et proceritas quibusdam maior in bestiis, forma tamen humani corporis eneque enormis proceritas sit, neque vilis et abjecta pauxillitas: tum ipsa habitudo corporis suavis et grata; ut neque belluina vastitas horrori sit, nec gracilitas tenuis infirmitati. 55. Ac primum omnium cognoscamus humani corporis fabricam instar esse mundi. Siquidem ut coelum eminet aeri, terris, mari quae velut quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
pertate & in diuitus temptamenta sunt: Ideoq sapiens dicit : Diuitias & pauperta¬
tem nede deris mihi: Et quaratione hoc p&ierit: hocdicit: satisẽ enim hominihabe¬
re quod sibi efficit : quia diuitiae ut aepulis uentrem : ita animum curis sollicitu di¬
nib que distendunt. Ideoq p&it constituisibi quaeopussunt: et sufficientia : pere¬
pl&us in quit mendax fiam & dicam quis meuid&: aut factus pauꝑ furtum faciã
& iurem in nominedñi: fugienda igitur : uł cauenda sunt temptam̃ tamundi ne pau¬
ꝑ desper&. nediues opulens in solescat: scriptumẽ eñĩ : cum expuleris gentes & coeperis
uti terris carum : nedicas uirtus iea & manus mea hanc mihi possessionem parauit:
sic ẽ qui opessuas merito ad scribit suo & ideo quasiptobatus proprium non agnos¬
cit errorem: sed longotrahit fune peccatum. Namsicredat qđ accessio pecunue

Expanded text:
pertate et divitiis tentamenta sunt. Ideoque Sapiens dicit: Divitias et paupertapertate et divitiis tentamenta sunt. Ideoque Sapiens dicit: Divitias et paupertatem ne dederis mihi . Et qua ratione petierit hoc dicit; satis est enim homini habere quod sibi sufficit. Quia divitiae ut epulis ventrem, ita animum curis sollicitudinibusque distendunt. Ideoque petit constitui sibi quae opus sunt et sufficientia: Ne repletus, inquit, mendax fiam, et dicam: Quis me videt? Aut factus pauper furtum faciam, et jurem nomine Domini . Fugienda igitur et cavenda sunt tentamenta mundi; ne pauper desperet, ne opulens insolescat. Scriptum est enim: Cum expuleris gentes, et coeperis uti terris eorum, ne dicas: Virtus mea et manus mea hanc mihi possessionem paravit . Sic est qui opes suas merito ascribit suo. Et ideo quasi probatus proprium non agnoscit errorem: sed longo trahit fune 135 peccatum. Nam si credat quod accessio pecuniae
Abbreviated transcription (Latin):
requirunt suis utinesciunt: Deniq a paucis p̃ceduntur : aplurimis portantur. Nisi
forte illud miraris : quod habundant auro argento pecuna : Quantis habundant uides
quantis egeant nonuides: sed eburneis lectis accumbere p̃tiosum putas. & non consi¬
deras p̃tiosiorem ẽẽ terrã quae pauperi thoros graminum sternit. in quib: dulcis
requies suauis ẽ somnus. quem ille aurea conpositus sponda tota ꝑuigil noc tequae¬
rit & non capit : O quantote illebeatiorem iudicatuigilans quiescentẽ : illud p̃ter¬
ea quod multo ẽ praestantius : qm̃ iustusuir qui hic eguerit illic habundabit: Et
qui hic laborem tolerauerit : illic consolationem habebit Quiaũt hic receperit
bona : illic mercedem eorum sperare non poterit. Pauꝑtas eñĩ mercedem suam
reseruat. censum absumit : Adtende ergotibi pauꝑ: ad tende diues quia & in pau¬

Expanded text:
requirunt, suis uti nesciunt. Denique a paucis praeceduntur, a plurimis portantur. Nisi requirunt, suis uti nesciunt. Denique a paucis praeceduntur, a plurimis portantur. Nisi forte illud miraris, quod abundant auro, argento, pecunia: quantis abundant vides, quantis egeant non vides. Sed eburneis lectis accumbere pretiosum putas; et non consideras pretiosiorem esse terram, quae pauperi thoros graminum sternit, in quibus dulcis requies, suavis est somnus, quem ille aurea compositus sponda, tota pervigil nocte quaerit, et non capit. O quanto te ille beatiorem judicat vigilans quiescentem! Illud praetereo, quod multo est praestantius: quoniam justus qui hic eguerit, illic abundabit; et qui hic laborem toleraverit, illic consolationem habebit: qui autem hic receperit bona, illic mercedem eorum sperare non poterit. Paupertas enim mercedem suam reservat, census absumit. 53. Attende ergo tibi, pauper, attende, dives; quia et in pau
Abbreviated transcription (Latin):
latiora diuitũ rura: quã spatia terrarum.: Vnde ad eos qui domũ addomũ. & uił¬
lã aduillam iungunt: dictũ ẽ. Num quit soli habitabitis suꝑ terrã : Maio rem
domũ tu habes pauꝑ : in quaclam as & exaudiris: Disrahel inquit ꝓph&a. Quã mag¬
na est domusdĩ & ingens : locus possessionis ei magnus: & non hab& finem altus & in¬
mensus: Domus dĩ diuitiẽ cõmunis & pauperi Difficile ẽ. tamen diuitem in reg¬
num intrare caelorum: sed forte doleas : qđ nullum tibi auratorũ lignorũ lumen
refulgeat: sedmulto in lustrior : tibi lumine circumfuso luna resplend&. Dehie¬
me forsitan quaeris quia nullatibi ypo causta anhelantib ignib uaporentur :
sed habes solis calorẽ quitibi orbem terrarum temper& & hibernote defendat afrigore:
an illos beatos putas. qui seruorum sequentium stipantur cateruis : sed quialienos pedes

Expanded text:
latiora diuitum rura quam spatia terrarum? unde ad eos qui domum ad domum, uillatiora diuitum rura quam spatia terrarum? unde ad eos qui domum ad domum, uillam ad uillam iungunt dictum est: numquid soli habitabitis super terram? maiorem domum tu habes, pauper, in qua clamas et exaudiris. o Istrahel, inquit propheta quam magna est domus dei et ingens locus possessionis eius! magnus et non habet finem, altus et inmensus. domus dei diuiti est communis et pauperi; difficile tamen est diuitem intrare in regnum caelorum. sed forte doleas quod nullum tibi auratorum lychnorum lumen refulgeat: sed n.ulto inlustrior tibi lumine inluminent luna resplendet. de hieme forsitan querensquereris, quia nulla tibi sed habes solis calorem, qui tibi orbem terrarum temperet, et hyberno te defendat a frigore. An illos beatos putas, qui servitiorum sequentium stipantur catervis? Sed qui alienos pedes
Abbreviated transcription (Latin):
mur : nudimorimur: nulla discr&io inter cadauera mortuorum : nisi forte quia gra¬
uius faetent diuitum corpora distentaluxuriae Quem audisti pauperem. cruditate
defunctum: prodest illi in opiasua exerc& corpus non obprimit: Nec tamen audiuimus
iustum derelictum : semen eius quaerens panem. Qm quibeneoperatur interra sua:
habundat alimentis: Adtende ergotibi diues: quia & tu carnẽ portas sicut & pauper
Adtende tibi pauꝑ quia animatua p̃tiosa ẽ : &si caro mortalis: diuturnaanima: Et si
tibi de est pecunia : non de est gratia : Et sinonẽ domus ampla. non diffusa possessio: caȩ¬
lumpat& terralibera ẽ omnib: in cõmune elem̃ta donata sunt: patent aeque di¬
uitib atq pauperib ornamentamundi Num quit pulchriora p̃tiosissimarũ do¬
morum aurata laquearia quã caeli facies stellis insignita fulgentib Nũquit

Expanded text:
mur, nudi morimur. nulla discretio inter cadauera mortuorum, nisi forte quia expmur, nudi morimur. nulla discretio inter cadauera mortuorum, nisi forte quia expleto fetent diuitum corpora distenta luxurie. quem audisti pauperem cruditate defunctum ? prodest illi inopia sua; exercet corpus, non canere. nec tamen audiuimus uox derelictum et semen eius quaerens panem, quoniam qui bene operatur in terra sua abundat alimentis. adtende ergo tibi, diues, quia et tu carnem portas sicut pauper. adtende tibi. nauner. lenibus anima tua luci est. etsi caro mortalis, diuturna anima, etsi tibi deest pecunia, non deest gratia, etsi non est domus ampla, non diffusa possessio, caelum patet, terra libera est. omnibus in conmune elementa donata: sunt, patent aeque diuitibus atque pauperibus ornamenta mundi. numquid pulchriora pretiosissimarum domorum aurata laquearia quam caeli facies stellis insignita fulgentibus ? numquid
Abbreviated transcription (Latin):
de tuo iniquum: serpitenĩ sicut uenenum : & lo& alia infert contagia: Adtende tibi: neob¬
liuis caris dm̃ qui fecitte : ne nomen ei inuacuum accipias. Ad tende tibilex diẽ : necũ man¬
ducaueris & satiatus fueris & domos aedificaueris & habitare coeperis. & pecorib: tuis re¬
plaus fueris : & auro & argento habundaueris : & omnib: quaecumq tibi fuerint in mul
titudme exaltes tecor d&uo & obliuis caris dm̃dm̃tuum: Quid em̃ habes homo qđ non acce¬
pisti: non ne haec om̃ia sicut umbra p̃tereunt : Nonne domustua puluis ẽ & ruina non
ne falsa haec om̃ia non ne scli thesaurus uanitas ẽ nonne tuipse escinis. Respicein sepul¬
chra hominum : & uide quid exte nisicinis &ossa remanebunt: hoc ẽ excorpor&uo: res¬
pice in qua & dicmihi quisibidiues quis pauꝑsit: Discerne in opes ac potentes. nudi om̃s nasci¬

Expanded text:
de tuo iniquum: serpit enim sicut venenum, et lethalia infert contagia. Attende tibi; ne obde tuo iniquum: serpit enim sicut venenum, et lethalia infert contagia. Attende tibi; ne obliviscaris Deum qui fecit te, ne nomen ejus in vanum accipias. Attende tibi, lex dicit ne cum manducaveris, et satiatus fueris, et domos aedificaveris, et habitare coeperis, et pecoribus tuis repletus fueris, et auro et argento atitudine exaltes te corde et obliuiscaris dominum deum tuum. quid enim habes, homo, quod non accepisti? nonne haec omnia sicut umbra praetereunt? nonne domus tua haec puluis est et ruina? nonne haec omnia falsa? nonne saeculi thensaurus uanitas est? nonne tu ipse es cinis? respice in sepulchra hominum et uide quid ex te nisi cinis et ossa remanebunt, hoc est ex corpore tuo, respice, inquam, et diedic mihi quia ibi diues et pauper sit ? discerne inopes ac potentes. nudi omnes nasci
Abbreviated transcription (Latin):
lostuos. sic mitte sermones tuos ut nullum opprimas. sed alleues: soluas fluctuantem: Adien
de inquittibi: sic sta: necadas: siccurre : ut adbrauum ꝑuenias: sic certato : ut saepe decernas
quia legittimo deb&ur corona cercamini : Miles es, hostem diligent̃ explora. netibi noctur¬
nus in repat: at la&aes manibus aduersirio ꝓprior esto quã miltu neo culũ feriat tuum:
Liber obtutus sit argutus incessus ut inruentem effundas cedentẽ occupes. uulnus uigilanti
aspectui exeras forti congressu repellas. Quodsi fueris uulneratus: adcendetibi curre
ad medicum quaere remedium penitenuae: adiende tibi qui a carnem habes quae cito
labitur : ut ueniat tibibonus animarum medicussermo diuinus asꝑgattibi oracula
dñi tamquã medicamenta salubria: ad tende tibi. nefiat tibi uerbum abs conditũ in cor¬

Expanded text:
los tuos, sic mitte sermones tuos: ut nullum opprimas, sed alleves fluctuantes. Attende, inquilos tuos, sic mitte sermones tuos: ut nullum opprimas, sed alleves fluctuantes. Attende, inquit, tibi Eccli. XXVIII, 30. Sic sta, ne cadas: sic curre, ut ad bravium pervenias: sic certa, ut saepe decernas; quia legitimo debetur corona certamini. Miles es, hostem diligenter explora; ne tibi nocturnus irrepat: athleta es, manibus adversario propior esto, quam vultu; ne oculum feriat tuum. Liber obtutus sit, argutus incessus; ut irruentem effundas, cedentem occupes, vulnus vigilanti aspectu exeas, forti congressu repellas. quod si fueris vulneratus, attende tibi, curre ad medicum, quaere remedium poenitentiae. Attende tibi; quia carnem habes, quae cito labitur: veniat tibi bonus animarum medicus sermo divinus, aspergat tibi oracula Domini tamquam medicamenta salubria. Attende tibi, ne fiat verbum absconditum in cor
Abbreviated transcription (Latin):
silio hominis tua sapientia p̃dicatur: Dumme intucor. quemtu in ipsis cogitationib: oo¬
cultis &d int̃nis affectib: dep̃hendis: scientia etuae agnosco mysteria : Cognoscȩ tehomo¬
quantussis & adtendetibi nequando laqueis inplicais diaboli : fias p̃dauenantis neforto
infauces tetri illius leonis incurras. qui rugit & circuit querens quẽ deuor&. adtende tibi ut
consideres quit inte intr& quid exte exeat: non decilia dico qui absorb&ur &egericur: sed de
cogitatione dico. desermone adsero: Non inte intr& alienicori concupisientia non in repat
tuã mentem non rapiat oculustuus. transeuntis seminae pulcritudinẽ animus non indudat:
non sermotuus temptamentorum machinas nec tat: nonidolo ꝓdat. non maledico ꝓximũ
asꝑgat ob probrio. Venatorem tefecitds̃ non ex pugnatorem : quidixit : Eceegomitto uena

Expanded text:
silio hominis tua sapientia praedicatur. Dum me intueor, quem tu in ipsis cogitationibus ocsilio hominis tua sapientia praedicatur. Dum me intueor, quem tu in ipsis cogitationibus occultis et internis affectibus deprehendis, scientiae tuae agnosco mysteria. Cognosce equantus sis, et attende tibi; ne quando laqueis implicatus diaboli fias praeda venantis; ne forte in fauces tetri illius leonis incurras, qui 133 rugit et circuit quaerens quem devoret. Attende tibi, ut consideres quid in te intret, quid ex te exeat. Non de cibo dico, qui absorbetur et egeritur, sed de cogitatione dico, de sermone assero. Non in te intret alieni thori concupiscentia, non irrepat in tuam mentem, non rapiat oculus tuus transeuntis feminae pulchritudinem, animus, non includat, non sermo tuus tentamentorum machinas nectat, non in dolo prodat, non maledico proximum aspergat opprobrio. Venatorem te fecit Deus, non expugnatorem, qui dixit: Ecce ego mitto ven
Abbreviated transcription (Latin):
sit : obsidionis possit periculum propulsare. Dicit itaq: nontibi uoluptates dedi: non inle¬
cebras cupiditatum : non incentiua iuxoriae non aliena decoris concupiscentiã : sed de ditibi
sundamenta muralia deditibi turrium excelsa fastigia inquib constitutus epugnari
ab hoste non m&uas. nec ingruentium regionum terribilia lic& temptam̃ta forenides
Deniq habes mesaia quia iusti anima dicit uł eccła : Egociuitas munita egocuitas obses¬
Ego murus : &ubera mea turres: murus ẽ ecła : turreseius sunt sacerdotes: quib: habundat
& denaturalib: uerbum : & demoralib: disciplina: Cognosco ergote decora anima: quia
inago sidĩ: Cognoscȩa homo : quia gloria esd̃ : Audi quomodo gloria: ꝓphc adic: mirabi¬
lis facta est cognitiotua exme: hoc ẽ. in meo opere : tua mirabiliorẽ facta maieslas : In con¬

Expanded text:
sit, obsidionis possit periculum propulsare. Dicit itaque: Non tibi voluptates dedi, non illesit, obsidionis possit periculum propulsare. Dicit itaque: Non tibi voluptates dedi, non illecebras cupiditatum, non incentiva luxuriae, non alieni decoris concupiscentiam, sed dedi tibi fundamenta muralia, dedi tibi turrium excelsa fastigia, in quibus constitutus expugnari ab hoste non metuas, nec ingruentium legionum terribilia licet tentamenta formides. Denique habes in Esaia, quia justi anima dicit, vel Ecclesia: Ego civitas munita, ego civitas obsesEgo murus, et ubera mea turres . Murus est Ecclesia, turres ejus sunt sacerdotes, quibus abundat et de naturalibus verbum, et de moralibus disciplina. 50. Cognosce ergo te, decora anima; quia imago Dei es. Cognosce te, homo; quia gloria es Dei. Audi quomodo gloria. Propheta dicit, Mirabilis facta est cognitio tua ex me , hoc est, in meo opere tua mirabilior est facta majestas, in con
Abbreviated transcription (Latin):
escat. Audidicentem : aut supra quem requiescam. nisi suꝑ humilẽ & qui&ũ et trem̃tem uer¬
bamea estoergo humilis & qui&us : ut in tuo ds̃ requiescat affectu : quin on requieuit inbestiis
multo magis non requiesc& in pȩctore bestiali: sunteñi animi bestiales: sunt fere forma
hominũ indutae: Dequibus dicit dns: ad tendit uob asalsis ꝓphais quiueniunt aduos inuest¬
tuouium : intus aũt sunt lupi rapaces : in h.s. aũt non requiescit ds̃ sed requcũ inmorib humi¬
nis quos fecitds̃ ad ima ginem suam & similitudinem quando secit uirum qui nondeb&
uelare caput suum qm̃ imago & gloria ẽdĩ: huius uiri animae dicit᷑ Ecccegohierusalem
pinximurostuos non dixit pinxi uentrẽ tuũ nondixi inferiaratua seddixit pingimu¬
rostuo u lalida ad serens homini murorum dedissep̃sidia ut si puigil speculator in portis

Expanded text:
escat audi dicentem: Supra quem requiescam nisi super humilem et quietum, et trementem verescat audi dicentem: Supra quem requiescam nisi super humilem et quietum, et trementem verba mea ? Esto ergo humilis, et quietus, ut in tuo Deus requiescat affectu. Qui non requievit in bestiis, multo magis non requiescet in pectore bestiali. Sunt enim animi bestiales, sunt ferae forma hominum indutae, de quibus dicit Dominus: Attendite vobis a falsis prophetis, qui veniunt ad vos in vestitu ovium, intus autem sunt lupi rapaces . In his ergo non requievit Deus: sed requievit in moribus humanis, quos fecit Deus ad imaginem suam et similitudinem, quando fecit virum qui non debet velare caput suum; quoniam imago et gloria est Dei. Hujus viri animae dicit: Ecce ego, Hierusalem, pinxi muros tuos . Non dixit, pinxi ventrem tuum: non dixit, pinxi inferiora tua: sed dixit, pinxi muros tuos, valida se asserens homini murorum dedisse praesidia: ut si pervigil speculator in portis
Abbreviated transcription (Latin):
si a dsuperiora se conferat : & terrena suꝑuol& : in superiorib: enĩ ÷ nemoten dit r&ia : Laque¬
umꝰ nullus abscondit : Id eocuiꝰ conuersatio insuꝑnis ẽ : huius non sol& in p̃damuenire cap¬
tura: sed quid miraris si homo decipiatur ab homine. quando filius hominis ubirequiescer &
non habebate & ille quidemtalem homiinem fecit : in quocaput suum reclinar&: sed pos¬
iea quã in pectoreñro non requies proximi coepit esse sed fouea: posteaquã alter alteri
nec tere coepit insidias quẽ iuare deber& : caput suum xp̃s auertit a nobis. sed postea tam̃
maluit illud morti offerre pronobis: Noliigitur fraudulentus eẽ : crudelis inmitis : ut
inte xp̃s caput redin&. deniq: cumfeciss& piscium beluas cum feciss& ferarũ genera & bes¬
tiarum: non requieunt. Requieuit aũt postea quã hominem adimaginem fecit : inquorequi¬

Expanded text:
si ad superiora se conferat et terrena superuolet; in superioribus enim nemo tendit retia, laquesi ad superiora se conferat et terrena superuolet; in superioribus enim nemo tendit retia, laqueum nullus abscondit. ideo cuius conuersatio in supernis est, huius non solet in praedam uenire captura. sed quid miraris, si homo decipiatur ab homnon habebat? Et ille quidem talem hominem fecit, in quo caput suum reclinaret. Sed posteaquam in pectore nostro non requies proximi coepit esse, sed fovea; posteaquam alter alteri nectere coepit insidias, quem juvare deberet, caput suum Christus avertit a nobis: sed postea tamen maluit illud morti offerre pro nobis. Noli igitur esse fraudulentus, crudelis, immitis; ut in te Christus caput reclinet. 49. Denique cum fecisset piscium belluas, cum fecisset ferarum genera et bestiarum, non requievit: requievit autem posteaquam hominem ad imaginem suam fecit. In quo requi
Abbreviated transcription (Latin):
tiam cuimercedomꝰ dedisti: quidros pondobis: quod si graue ẽ adulterare opusdĩ quid
deillis dicimus qui interficiunt opus dĩ. qui humanum sanguinem fundunt. quiui tam
quam ds̃ donauit excorquent. quidicunt tollamus iustum quia in utilis. ẽ nobis funde be¬
ne lectum ist hodie uulpos foueas habent & uolucres caeli nidos ubi requiescant: filiu
aũt hominis non hab& ubi caput suum reclin&: uulpes ergase abscondit in fouea auis
situ&ur innido homo non alis conditur infouea sed decipitur : fouea uero : os hominis
c̃: fouea alta pectus ẽ hominis : ubi sunt noxia & fraudulenta consilia. male cogitatio¬
nes tuambulas : & alius tibi foueam parat: inmedio laqueorum ambulas. quos abs¬
conder̃ tibi inuia inimicitui: Omĩa ergo circumspice. ut effugias sicut dãmula dere¬
tib & sicut auis delaqueo: Dãmula: aspectus uiuacitate declinat: Auis: euitat laquos

Expanded text:
tiam, cui mercedem dedisti. Quid respondebis? 48. Quod si grave est adulterare opus Dei, quid tiam, cui mercedem dedisti. Quid respondebis? 48. Quod si grave est adulterare opus Dei, quid de illis dicemus, qui interficiunt opus Dei, qui humanum sanguinquam deus donauit extorquent, qui dicunt: tollamus iustum, quia inutilis est nobis? unde bene lectum est hodie: uulpes foueas habent et uolucres caeli nidos ubi requiescant, filius autem hominis non habet ubi caput suum reclinet. uulpis ergo se abscondit in fouea, aues se tuentur in nido: homo non absconditur in fouea, sed decipitur. fouea uero os hominis est, fouea alta pectus est hominis, ubi sunt noxia et fraudulenta consilia, malae cogitationes. tu ambulas, et alius tibi fecit parat. in medio laqueorum ambulas, quos absconderunt tibi in uia inimici tui. omnia ergo circum inspice, ut effugias sicut dammula de retibus et sicut auis de laqueo. dammula retia aspectus uiuacitate declinat, auis euitat laqueos,
Abbreviated transcription (Latin):
nequie illi placeas ciiplacere des. deras: quae in tellegis nontuũ sed alienũ eẽ qd placeat:
& mo displueas auctor : quiuid& opussuum eẽdel&um: Dicmihisi supra artificem aliquẽ¬
inducas. alterum quiopus illius superioris notisoperib: abducat. non ne in dignatur ille
quiopus suũ adulieratum et̃ cognouerit : Nolitollere picturadi : & picturã mer&ericis ad¬
sumere Quia seriutum ẽ Tollã ergomem braxp̃i : & faciam membra mer&ricis absit:
Quodsiquis adulterat opus dĩ : graue crimen admittit Graue est eñi crimen: ut pu¬
tes quod meliustehomo quã ds̃pingat: Graue ẽ ut dicat deteds̃: Non agnosco colores
meos non agnosco naginẽ meã : non agnoscouultũ meũ quẽ ipseformaui. Reicio ego:
quodincumnon est : Illũ quaere quite pinxit. cũ illo hab&o consortium: ab illo sume gra¬

Expanded text:
neque illi placeas, cui placere desideras, qui intelligit non tuum, sed alienum esse quod placeas; neque illi placeas, cui placere desideras, qui intelligit non tuum, sed alienum esse quod placeas; et tuo displiceas auctorinducas alterum, qui opus illius superioris novis operibus obducat, nonne indignatur ille, qui opus suum adulteratum esse cognoverit? Nolli tollere picturam Dei, et picturam meretricis assumere, quia scriptum est: Tollam ergo membra Christi, et faciam membra meretricis? Absit . Quod si quis adulterat opus Dei grave crimen admittit. Grave est enim crimen; ut putes quod melius te homo, quam Deus pingat. Grave est ut dicat de te Deus: Non agnosco colores meos, non agnosco imaginem meam, non agnosco vultum, quem ipse formavi, rejicio ego quod meum non est. Illum quaere qui te pinxit: cum illo habeto consortium: ab illo sume gra
Abbreviated transcription (Latin):
Quiaũt conformes filii dĩ scĩ sunt. sic enim legimus dicente paulo : Scimus: aũt quod
tus inmultis fratrib Quos aut̃ p̃destinauit : hos & uocauit. Et quos uocauit. hos
et iustificauit. quos aũt iustificauit: illos & clarificauit. Utrum igitr secundum
corpus. an secundum animã iustificatio tibi conferriuideatur: quaeso respondeas:
sed dubitare non potes: cum iustitia unde iustificatio diriuata ẽ mentisutiq non cor
poris fit : pictus es ergo ohomo : & pictus ad ño dõ tuo: Bonum habes artificem atq pictorẽ:
Nolibonam delere picturam: non fuco. sedueritate fulgentem: Noncera expressã. sed
gratiam : Delespicturã mulier : siuultũ tuum materiali candore oblinias si ad quisito
rubore ꝑfundas : illa piccura uiti nondicoris ẽ: illa pictura fraudis non simplicitatis ẽ
Illi pietura temporalis ẽ. aut pluuia aut sudore tergitur: Illapictura sallit & decipit ut

Expanded text:
qui autem conformes fili dei sancti sunt. sic enim legimus dicente Paulo: scimus autem quoniam qui autem conformes fili dei sancti sunt. sic enim legimus dicente Paulo: scimus autem quoniam inauit hos et uocauit et quos uocauit hos et iustificauit, quos autem iustificauit hos et glorificauit. utrum igitur secundum corpus an secundum animam iustificatio tibi conferri uideatur, quaeso respondeas. sed dubitare nporis sit. Pictus es ergo, o homo, et pictus a Domino Deo tuo. Bonum habes artificem atque pictorem. Noli bonam delere picturam, non fuco sed veritate fulgentem, non cera expressam sed gratia. Deles picturam, mulier, si vultum tuum materiali candore oblinas, si acquisito rubore perfundas. Illa pictura vitii, non decoris est: illa pictura fraudis, non simplicitatis est: illa pictura temporalis est, aut pluvia, aut sudore tergitur: illa pictura fallit et decipit; ut
Abbreviated transcription (Latin):
adimaginem dĩ : nunc consideremus utrum de anima potuerit dici. faciamus homi¬
nem : sed audi& istud : quia anima nomine hominis nuncupatur. Scriptũ ẽ enim in
genesi filii aut̃ ioseph qui facti sunt illi in a egypto : animae nouem: Om̃s ergo animȩ
quae in trauerunt cumia cob inaegrptum: animae septuaginta quinq & multo
aptius anima uł homo latinae uł grecȩ NΤΡΙTΙΩΟ dicitur Alterum ab huma¬
nitate : alterum. ab intuendo. habens uiuacitatem : Quem magis animae quã corpo¬
ri conuenire : non dubium ẽ : cui rei : &iam illud iure concurrit dictum inhirenis
hieremiae : Bonus ẽ. dñs sustinentib: eum : anima qui querunt illum. De hominib:
dixit : & animam adiciendã putauit. Melius enĩ quaerit ista sisola sit : abducens se
a corporis taeno & acupiditate carnali: Ipsaẽ adimaginem dĩ conformis dñi ihũ:

Expanded text:
ad imaginem dei, nunc consideremus utrum de anima potuerit priuilegium: faciamus homiad imaginem dei, nunc consideremus utrum de anima potuerit priuilegium: faciamus hominem. sed audi et istud, quia anima nomine hominis nuncupatur. scriptum est enim in Genesi: fili autem Ioseph, qui facti sunt illi in Aegypto, animae nouem. omnes ergo animae, quae intrauerunt cum Iacob in Aegyptum septuaginta et quinque. et multo aptius anima uel unitus latine uel graece ἄνθρωπος dicitur, alterum ab humanitate, alterum ab intuendi habens uiuacitate, quae magis animae quam corpori conuenire non dubium est. cui rei etiam illud iure concurrit dictum in Threnis Hieremiae: bonus est dominus sustinentibus eum, animae quae quaerit eum. de hominibus dixit et animam adiciendam putauit; melius enim quaerit ista, si sola sit, abducens se a corporis caeno et a cupiditate carnali. ipsa est ad imaginem dei conformis domini Iesu,