comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ocłos insui ammiratione facile
trahat: & ammirantium aĩos.
cito sua dilectione alliciat. Qͥs
enim ignorat. qͦmͦ modestia uere¬
cundie. homines omnib ce cõmen¬
dabiles reddat: & amabiles effi¬
ciat: Unde nanq ẽ. quod uerecũ¬
dos homines fere semꝑ cet̾is cariꝰ
amplectim᷑: nͥ quod in eis dũ ue¬
recundie modestiam. modestiȩ¬
q grãm miram. dine qͦdãm pul¬
chritudine allicim᷑. & pulchritu¬
dinis sue magnitudine in eius
amorem captiuamus. Oquam
singłaris huiꝰ dinȩ pulchritudo:
qͣm celebͥs huiꝰ dilect̾io: cuiꝰ pulcͥtu¬
dinem pene nemo non miratur:
cuiꝰ dilectione pene nemo ñ delecꝰ¬
tatur. Huiꝰ rei sichem ille filiꝰ emor
testis fit: qͥ ei tam ardenti amore in¬
hesit. ut mallet om̃s mares suos abͤ¬
q mora circumcidere. quam illã
ce pudendoꝵ suꝑflua que ꝓ deo
amputare debuerant. orta confu¬
sionis occasione. ꝓ euitando uere¬
cundie detͥmento. amputare non

Expanded text:
oculos in sui admirationem facile oculos in sui admirationem facile trahat, et admirantium animos cito sua dilectione alliciat. Quis enim ignorat quomodo modestia verecundiae homines omnibus et commendabiles reddat, et amabiles efficiat? Unde namque est quod verecundos homines fere semper caeteris charius amplectimur, nisi quod, in eis dum verecundiae modestiam modestiaeque gratiam miramur, Dinae quodammodo pulchritudine allicimur, et pulchritudinis suae magnitudine in ejus amorem captivamur? O quam singularis hujus Dinae pulchritudo! quam celebris hujus dilectio, cujus pulchritudinem pene nemo non miratur, cujus dilectione pene nemo non delectatur! Hujus rei Sichem filius ille Emor testis sit, qui ei tam ardenti amore inhaesit, ut mallet omnes mares suos absque mora circumcidere quam illam et pudendorum superflua, quae pro Deo amputare debuerant, orta confusionis occasione, pro evitando verecundiae detrimento amputare non
Abbreviated transcription (Latin):
mentes animos blandiꝰ alloqui: &
iratis dulciꝰ blandiri. Ualde gͦ opor¬
tunum uidet᷑ quod post ⁊abulon
dina nascit᷑: ut ex sororis lenitate.
fr̃ĩs ferocitas temꝑet᷑. Multum
enim ꝑ omnem modum zelantis
animi impetum temꝑat: cum in
se ipso inuenit quis unde erubes¬
cat. Hec utiq ẽ ratio nifallor cur
post zabulon dinanascit᷑: ut eius
modestia fr̃s sui impetꝰ moderet᷑.
S qr dina nil uirile. nil magnifi¬
cum molit᷑. tbum in popło isrł̃ face̾
nonmeret᷑. Immo etiam sepe ut di¬
ctum est. dum plus iusto confundi
metuit ad fortia & uirilia ñ solum
ñ conuales cit: s ea etiam p̃pedire
consueuit: S quamuis pauida
sit. utpote femina ad oꝑa fortitudi¬
nis: inuenit᷑ tam̃ ꝓuida & circum¬
specta ad custodiam honestatis: &
quauis nesciat placere ꝑforttu¬
dinem:nouit placere ꝑforme pul¬
chritudinem. Est enim dina am¬
mirande pulchritudinis. & for¬
me singłaris: & que intuentium

Expanded text:
mentes animos blandius alloqui, et mentes animos blandius alloqui, et iratis dulcius blandiri. Valde ergo opportunum videtur quod post Zabulon Dina nascitur, ut ex sororis lenitate fratris ferocitas temperetur. Multum enim per omnem modum zelantis animi impetum temperat, cum in seipso invenit quis unde erubescat. Haec utique est ratio, ni fallor, cur post Zabulon Dina nascitur, ut ejus modestia fratris sui impetus moderetur. Sed quia Dina nil utile, nil magnificum molitur, tribum in populo Israel facere non meretur. Imo etiam saepe, ut dictum est, dum plus justo confundi metuit, ad fortia et virilia non solum non convalescit, sed ea etiam praepedire consuevit. Sed quamvis pavida sit utpote femina ad opera fortitudinis invenitur, tamen provida et circumspecta ad custodiam honestatis; et quamvis nesciat placere per fortitudinem, novit tamen placere per formae pulchritudinem. Est enim Dina admirandae pulchritudinis et formae singularis, et quae intuentium
Abbreviated transcription (Latin):
se ipsum acriꝰseuit: & qͦ sibi parei
uebementiꝰ cupit. tantominus ipse
sibi parcit: qr qͦ amplius suam con¬
frisionem formidat: eo acerbius sua
quemq confcisio uexat. d hoc for¬
tassis cuiquam mirandum uidet᷑.
si hec int̾ alias uirtutes digne annu¬
rilem sexum expͥmit᷑. S scimꝰ omne̾.
qr in feminis quam inuiris. qͣm uns
sit forma pulchritudinis maior: ẽ
tam̃ ad oꝑa uͥtutum constantia for¬
titudinis minor. Quis nesciat ue¬
recundia quamlibet honesta. cor¬
dis robur quantum emolliat. ⁊ ꝙͣ
sepe fortia oꝑa p̃pediat. dum animꝰ
hominis ultra modum confunoi
deuitat: Est itaq dinanonuir. sed
sine causa fuit. quod post natum
⁊abulon ds lie non filium.s filiã
dare decreuit: que fr̃is audatiã
blande mitigaret: ce furentis an¬
mos blandicus deliniret. Habet
enim ut exp̾dictis apparet ⁊ abu¬
lon impet᷑ uastos: & ingentes ge¬
rit animos. S sciunt. ut omnes
nocumus femine quam uiri tu¬

Expanded text:
seipsum acrius saevit; et quo parci seipsum acrius saevit; et quo parci sibi vehementius cupit, tanto minus ipse sibi parcit; quia quo amplius suam confusionem formidat, eo acerbius sua quemque confusio vexat. Sed hoc fortassis cuiquam mirandum videtur si haec inter alias virtutes digne annurilem sexum exprimitur? Sed scimus omnes quia in feminis quam in viris, quamvis sit forma pulchritudinis major, est tamen ad opera virtutum constantia fortitudinis minor. Quis nesciat verecundia quantumlibet honesta cordis robur quantum emolliat, et quam saepe fortia opera praepediat, dum animus hominis ultra modum confundi devitat? Est itaque Dina non vir sed sine causa fuit quod, post natum Zabulon, Deus Liae non filium, sed filiam donare decrevit, quae fratris audaciam blande mitigaret, et furentis animos blanditiis deliniret. Habet enim, ut ex praedictis apparet, Zabulon impetus vastos, et ingentes gerit animos. Sed sciunt, ut omnes novimus, feminae quam viri tu
Abbreviated transcription (Latin):
pena multat᷑. Si enim sͥ conscius ñ
deb̾et. E confusioqͥdem si nulla
pena eẽt: ñ eẽt unde eam qͥsquam
tam decestari uł tm̃ detutare deby¬
isset. Miro itaq mͦ mens cuiꝰq de ꝓ¬
pria conscĩa conuicta. & condigna
confusione deiecta. uno eodemq
tempore ipsa contͣse ipsam dictat
sententiam: ipsa de se ipsa sumit
uindictam. Hoc itaq est illud u¬
dicium. in qͦ unꝰ idẽq ẽ ille qui iti¬
dicat. ⁊ ille qui iudicat᷑. idem ipse
qͥ condemnat. & idem ipse qͥ condẽ¬
natur: unꝰ idemq puniens & ipse qͥ
punit᷑. Non gͦ sine causa fuit. quod
hoc tale tudicium scͥpt᷑a sacra ñ sme
demonstratione nominare uoluit.
stud enim demonstrationem semꝑ
significat. Q quid aliud hec achecti¬
o. quam animum audientis in am¬
mirationem excitat: Nere iudicit̃
mirabile. dignum q anim iratiõe:
digne ꝙ ꝓnunciantum cum demon¬
stratione: in qͦ qͥdem iudicio qͣnͣto qͥs¬
q se ipsum ardentiꝰ diligit: tantom

Expanded text:
poena multatur. Si enim sibi conscius non deberet. Et confusio quidem si nulla poena esset, non esset unde eam quisquam tam detestari, vel tantum devitare debuisset. Miro itaque modo mens cujusque de propria conscientia convicta, et condigna confusione dejecta, uno eodemque tempore ipsa contra seipsam dictat sententiam, ipsa de seipsa sumit vindictam. Hoc itaque est illud judicium in quo unus idemque est ille qui judicat, et ille qui judicatur; idem ipse qui condemnat, et idem ipse qui condemnatur; unus idem qui punitur et ipse qui punit. Non ergo sine causa fuit quod hoc tale judicium Scriptura sacra non sine demonstratione nominare voluit. Istud enim demonstrationem semper significat, et quid aliud haec adjectio quam animum audientis in admirationem excitat? Verum judicium mirabile dignumque admiratione, digneque pronuntiandum cum demonstratione, in quo quidem judicio quanto quisque seipsum ardentius diligit, tanto in
Abbreviated transcription (Latin):
est sic̃ iam diximus. quod post eos
dina nascit᷑: qr frequent̾ deformem
lapsum pudoris confusio comitat᷑.
S post natam dinam & qͣsi ꝑ cõfu¬
sionis ignominiam. fr̃s sui inueni¬
unt.⁊ ꝑ exꝑimentum addiscunt.
nicħ meliꝰ eẽ quam consilio regi:
qr melior ẽ uir prudens uiro forti.
Uir enim prudens loquit᷑ uictori¬
as: ⁊ qͥ cum consilio cuncta agit:
in ȩt̾num ñ penitebit. Cum gͥ consi¬
lii necessaria utilitas ꝑ exꝑimentũ
cognoscit᷑. & ꝑstudium attentius

Expanded text:
est, sicut jam diximus, quod post eos est, sicut jam diximus, quod post eos Dina nascitur, quia frequenter deformem lapsum pudoris confusio comitatur. Sed post natam Dinam et quasi per confusionis ignominiam fratres sui inveniunt, et per experimentum addiscunt, nihil melius esse quam consilio regi: Quia melior est vir prudens viro forti . Vir enim prudens loquitur victorias, et qui cum consilio cuncta agit, in aeternum non poenitebit . Cum igitur consilii necessaria utilitas per experimentum cognoscitur, et per studium attentius
Abbreviated transcription (Latin):
scientiam ꝑciꝑe. ⁊ de singłis suffici¬
enter iudicare. Multa quidem de
disc̾tione legendo. multa discimꝰ
audiendo. multa ex insito nob̃ ra¬
tionis iudicio. ueruntam̃ nun qͣm
de hac ad plenum erudim᷑ sine ex¬
ꝑientie magist̾io. Post om̃s sequi o¬
portet: qͥ de omnib iudicare deba.
Primum gͦ est. ut satagamꝰ singłis
uirtutib studium freguens im¬
impendere: quod dum facimꝰ. necẽe
ẽ nos sepiꝰ cadere: oportet nos sepe re¬
surgere: & ꝑfrequentem laplum ad¬
discere: qͣ uigilantia. qua cautela
oporteat uirtutum bona acqͥrere.
uł custodire. Sic sic. dum longou¬
suuirtutam disciplina addiscit᷑:
q̃nq mens du ex̾citata. ad plenam
moꝵ disc̾tionem ꝑducit̃: &e quasi de
nato iosephiure lȩtat᷑. Ante huius
natiuitatem. eiꝰ fr̃s dum adhuc oĩa
sine disctione agt̃: quanto ultra
uires suas multa p̃sumunt: tanto
sepe det̾iꝰ atq deformiꝰ ruunt. Unde

Expanded text:
scientiam percipere, et de singulis sufficiscientiam percipere, et de singulis sufficienter judicare. Multa quidem de discretione legendo, multa discimus audiendo, multa ex insito nobis rationis judicio: verumtamen nunquam de hac ad plenum erudimur sine experientiae magisterio. Post omnes sequi oportet qui de omnibus judicare debet. Primum ergo est ut satagamus singulis virtutibus studium frequens impendere, quod dum facimus, necesse est nos saepius cadere: oportet ergo nos saepe resurgere, et per frequentem lapsum addiscere qua vigilantia, qua cautela oporteat virtutum bona aquierere vel custodire. Sic sic dum longo usu virtutum disciplina addiscitur, quandoque mens diu exercitata ad plenam morum discretionem perducitur, et quasi de nato Joseph jure laetatur. Ante hujus nativitatem ejus fratres dum adhuc omnia sine discretione agunt, quanto ultra vires suas multa praesumunt, tanto saepe deterius, atque deformius ruunt. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
non solum sint ordinati. s etiam
modati. Timor enim nimiꝰ sepe
cadit in desꝑationem: dolor ni¬
miusin amaritudinem: spes un¬
moderata. in p̃sumptionem: amor
temꝑata in furorem. In h̾c itaq mo¬
dum uirtutes inuitia u̾tunt᷑: si per
disc̾tionem minimȩ moderentur.
uides ne quema dmodum cȩt̾e õs.
uͥtutem disctionis reqͥrant̾. ne uir¬
tutis nomen amittant: Hic ẽ ille
loseph qͥ quidem sero nascit᷑ sed a
patre plus cȩtis amat᷑. Quĩ enim
nesciat. uera bona animi. sine dis¬
cretione nec posse acqͥri. nec posse
conseruari: Merito gͦ illa uirtus
singłarit diligit᷑. sine qͣnulla con¬
quirit᷑. nulla consummat᷑: nulla
conseruat᷑. S uix sero talem filiũ
acciꝑe merem᷑: qr ad disc̾tionis ꝑfe¬
etionem. ñ sine magnousu. ñ nisiꝑ
magna exꝑimenta erudim᷑. lriꝰnoᷤᷤ
oportet insingłis uirtutib ex̾ceri:
⁊quid in una quaq possimus exꝑi¬
ri: quam possimꝰ de omnib plenã

Expanded text:
non solum sint ordinati, sed etiam non solum sint ordinati, sed etiam moderati. Timor enim nimius saepe cadit in desperationem, dolor nimius in amaritudinem, spes immoderata in praesumptionem, amor temperata in furorem. In hunc itaque modum virtutes in vitia vertuntur, si per discretionem minime moderentur. Videsne quemadmodum caeterae omnes virtutem discretionis requirant, ne virtutis nomen amittant. Joseph qui quidem sero nascitur, sed a patre plus caeteris amatur. Quis enim nesciat vera bona animi sine discretione nec posse acquiri, nec posse conservari? Merito ergo illa virtus singulariter diligitur sine qua nulla conquiritur, nulla consummatur, nulla conservatur. Sed vix sero talem filium accipere meremur, quia ad discretionis perfectionem non sine magno usu, nonnisi per magna experimenta erudimur. Prius non oportet in singulis virtutibus exerceri, et quid in unaquaque possimus experiri, quam possimus de omnibus plenam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdere non possum: Quando hͥ
ad scientie certitudinem ꝑtin¬
go: qͥ innumerabilit̾ plura nes¬
cio quam scio᷑ Qͥa gͥ timor cetis
affect̾ib latiꝰ diffundit᷑. rect̾ȩ ry¬
ben fratrum comparatione mmi-
a patre suo ꝓhibet᷑: s eouidelicet
tempore qd sic̃ aqua diffusus erat:
q̃niam patͥs cubile ascenderat. stra¬
tumq eiꝰ iam macłauerat. Ruben
inquit pͥmogenitꝰ ms. tu fortitudo
mea. pͥncipium doloris mei. pͥmꝰ
indonis. maior imꝑio. effufus es
sic̃ aqua. ñ crescas: qr ascendisti cu¬
bile patͥs tui. ⁊ macłasti stratum eiꝰ.
Ecce ruben qͣntum malum p̃sũp¬
sit: qr ultͣ modum ercreuit. Cito
magnum ꝑicłm incurrit᷑: si ti¬
mor nr̃ ꝑ disc̾tionem ñ modatur.
Sic & de aliis affectib credere de¬
bemus: ꝑicłosos quidem ẽẽ. nͥ eos
int᷑ eqͥtatis metas coerceamꝰ. Certe
qͣm malum sit dolorem & spem
modum excedẽ. ex p̾dicto symeo¬
nis & leui facto facile possumus

Expanded text:
perdere non possum? Quando hic perdere non possum? Quando hic ad scientiae certitudinem pertingo, qui innumerabiliter plura nescio quam scio? Quia igitur timor caeteris affectibus latius diffunditur, recte Ruben fratrum comparatione impera patre suo prohibetur, sed eo videlicet tempore quo sicut aqua diffusus erat, quando jam patris cubile ascenderat, stratumque ejus jam maculaverat: Ruben, inquit, primogenitus meus, tu fortitudo mea, principium doloris mei, primus in donis, major imperio, effusus es sicut aqua, non cresces, quia ascendisti cubile patris tui, et maculasti stratum ejus. Ecce Ruben quantum malum praesumpsit, quia ultra modum excrevit. Cito magnum periculum incurritur, si timor noster per discretionem non moderatur.Sic et de aliis affectibus credere debemus, periculosos quidem esse, nisi eos intra aequitatis metas coerceamus. Certe quam malum sit dolorem et spem modum excedere ex praedicto Simeonis et Levi facto facile possumus
Abbreviated transcription (Latin):
quam ysachar imꝑio ẽ maior.
Plura enimsunt. que debemus
diligere: quam que audeamꝰ
sꝑare. S constat nichilominꝰ
copiosiorem ẽẽ mat̾iam sꝑandi
quam gaudendi: qr habita de
quib gaudemus. pauca sunt. ad
ea que habenda sꝑamus. Iudas
itaꝙ & zabulon imꝑũ sui mag¬
nitudine cet̾os fr̃s uincunt:
ueruntamen ad m̃suram ruben
extende se minime possunt. Os
itaq ruben antecedit: qui cet̾is
puios. longe pꝰ se relinquit. Dĩa
enim que constat homines ama¬
re. sꝑare. odisse. ꝓ quib dolere ł
gaudere: solent multiplicis ti¬
moris causas ex se gignere. Sepe
etenim circa unam rem qͣm dili¬
gimus: plures timendi causas inue¬
nimus. Quot modis siquidem ꝑ¬
dipͣ. tot timoris occasiones dare
pͣ. Multum itaq regnum sutim
ruben iste dilatat. s uires ei am¬
ministrat. nonsolum multipli¬
citas occultoꝵ. s ⁊̃ mutabilitas
apparentium. De qͦ entin securꝰ
ẽẽ possum: qui nil habeo quod

Expanded text:
quam Issachar imperio est major. quam Issachar imperio est major. Plura enim sunt quae debemus diligere, quam quae audeamus sperare. Sed constat nihilominus copiosiorem esse materiam sperandi quam gaudendi, quia habita de quibus gaudemus pauca sunt ad ea quae habenda speramus. Judas itaque et Zabulon imperii sui magnitudine caeteros fratres vincunt, verumtamen ad mensuram Ruben extendere se minime possunt. Omnes itaque Ruben antecedit, qui caeteros primus longe post se relinquit. Omnia enim quae constat homines amare, sperare, odisse, pro quibus dolere, vel gaudere solent, multiplicis timoris causas ex se gignere valent. Saepe etenim circa unam rem quam diligimus, plures timendi causas invenimus. Quot modis siquidem perdi potest, tot timoris occasiones dare potest. Multum itaque regnum suum Ruben iste dilatat, sed vires ei administrat, non solum multiplicitas occultorum, sed etiam mutabilitas apparentium. De quo enim securus esse possum, qui nil habeo quod
Abbreviated transcription (Latin):
Ante eiꝰ conspectum leui cedit.: ꝙ
fuꝑueniente tim ore. spes cadit
Ad eius imꝑium sepe iudas sece¬
dit. ⁊ abulon accedit: qr cogente ti¬
more sepe karitas refrigescit᷑. odrũ
exurgit. Ad nutum ipsius. ysachar
egͥdit᷑. & symeon ingͥdit᷑: quia sub¬
intrante timore sepe &e gaudium
excludit᷑. & dolor admittit᷑. Uidi¬
mus qͦmͦ ruben qͣndoq frĩb siuis
etiam imꝑare consueuit: uideam
qͦmͦ imꝑium suum p̃ cęt̾is latiꝰ ex¬
tendit. Certe alia st̃. que amamꝰ:
alia st̃. que odio habemus: s pro
utͥsq timere solemus: dum sepe
ista amittere: illa formidamus
incurrere. Diuidunt itaq iudaᷤ
& zabulon int̾ se regnum᷑. s ru¬
ben se extendit ad totum : qui a
uerꝰ amor. ad sola bonãuerum o¬
dium. ad sola mala: timor. se ef¬
fundit ad hec & alia. Tabulon in
partis sue partem. frẽm suum ad¬
iittit symeonem. Padũsis siqͥd
dolemꝰ: s non ꝓ omnib: quia
non omnia sustinemꝰ. Leui qͣm
iudas imꝑio ẽ minor : multo tñ

Expanded text:
Ante ejus conspectum Levi cedit, quia superveniente timore spes cadit, ad ejus imperium saepe Judas secedit. Zabulon accedit quia, cogente timore, saepe charitas refrigescit, odium exsurgit. Ad nutum ipsius Issachar egreditur, et Simeon ingreditur, quia subintrante timore, saepe et gaudium excluditur, et dolor admittitur. Vidimus quomodo Ruben quandoque fratribus suis etiam imperare consuevit, videamus quomodo imperium suum prae caeteris latius extendit. Certe alia sunt quae amamus, alia sunt quae odio habemus, sed pro utrisque timere solemus, dum saepe ista amittere, illa formidamus incurrere. Dividunt itaque Judas, et Zabulon inter se regnum, sed Ruben se extendit ad totum, quia verus amor ad sola bona, verum odium ad sola mala, timor se effundit ad hoc, et ad illa. Zabulon in partis suae partem fratrem suum admittit Simeonem. Pro adversis siquidem dolemus, sed non pro omnibus, quia non omnia sustinemus. Levi quam Judas imperio est minor, multo tamen
Abbreviated transcription (Latin):
nunquid potes non erubescere:
Cogita gͦ sitantum confundis.
q̃n immunda cogitatione in m̃te
sordidaris. Cur te iactes amplius
dinam genuisse. & ordinatam tie¬
recundiam hab̃e.si minꝰ erubes¬
cis pudenda cordis quam corꝑis:
simag̃uereris uultum hõium.
quam conspectum angłoꝵ:
Siccine mag̃ est erubescendum
quod ds fecit bnquam quod tu
male fecisti: Certe illas cẽ corꝑis
partes quas pudenda uocamus.
d̃s fecit : pudenda autem cordis ñ¬
nͥ tu fecisti. Diligent̾ gͦ consid̾anti
rect̾eq disc̾nenti quam sit rarũ
uł quam sit paucoꝵ. humanã
uerecundiam plene uicisse. &
solam illam que ordinata ẽ pos¬
sidere: ñ erte ut arbitͦr unde am¬
plius quis ammirari debeat. cur¬
talem ꝓlem tamserolia concipiat uł
cite p̾t̾isse uideam᷑: dina. iudicium

Expanded text:
nunquid posses non erubescere? nunquid posses non erubescere? Cogita ergo si tantum confunderis quando immunda cogitatione in mente sordidaris. Cur te jactes amplius Dinam genuisse et ordinatam verecundiam habere, si minus erubescis pudenda cordis quam corporis? Si magis vereris vultum hominum quam conspectum angelorum? Siccine magis est erubescendum quod Deus fecit bene, quam quod tu male fecisti? Certe illas etiam corporis partes quas pudenda vocamus Deus fecit; pudenda autem cordis nonnisi tu fecisti. Diligenter ergo consideranti, recteque discernenti quam sit rarum, vel quam sit paucorum humanam verecundiam plene vicisse, et solam illam quae ordinata est possidere, non erit, ut arbitror, unde amplius quis admirari debeat talem prolem tam sero Lia concipiat, vecite praeteriisse videamur, Dina judicium
Abbreviated transcription (Latin):
S quid hec de istis loquim᷑ qui
sepe sua etiam cͥmina iactant ⁊
q̃nquidem illi ⁊̃qui sp̃ales uiden¬
tur. hẽ pudorem haud facile su¬
perant : Sepe dum in p̃dicatioĩs
officio ꝓximoꝵ utilitati deserui¬
unt dum forte condra suꝑbiam
disputant. contingit eos suꝑbire
sepe. unde constat eos contͣ super¬
biam subtiliter disserere. Et si for¬
de inter loquendum quod fieriso¬
let. breuem accentum ꝓduc̾ent:
magis eos fortassis puderet deui¬
tio orationis. quam de uitio ela¬
tionis. Crede michi non ẽ creden¬
dum hanc ẽẽ illam uͤcundiam: ꝙͣ
intelligere debemꝰ ꝑ dinam. Uul¬
tis adhuc meliꝰ nosse quam sit rar̃
humanam uerecundiam ꝑfecte
calcasse: & hanc ueram & ordina¬
tam hab̃e. quod ẽ dinam genuisse:
Ecce de carnalib omitto: cũ sp̃ali¬
bus t̾m int̾im sit mͥ sermo. Ecce
quisquis es qui te credis iam dinã
genuisse si cogereris coram mul¬
titudine nudo corpore tͣnsire :

Expanded text:
Sed quid haec de istis loquimur qui Sed quid haec de istis loquimur qui saepe sua etiam crimina jactant, quandoquidem illi etiam qui spirituales videntur, hunc pudorem haud facile superant? Saepe dum in praedicationis officio proximorum utilitati deserviunt, dum forte contra superbiam disputant, contingit eos saepe superbire, unde constat eos contra superbiam subtiliter disserere. Et si forte inter loquendum quod fieri solet brevem accentum producerent, magis eos fortassis puderet de vitio orationis, quam de vitio elationis. Crede mihi non est credendum hanc esse illam verecundiam quam intelligere debemus per Dinam. tis adhuc melius nosse quam sit rarum humanam verecundiam perfecte calcasse, et hanc veram et ordinatam habere quodque est Dinam genuisse? Ecce de carnalibus omitto, cum spiritualibus tantum interim sit mihi sermo. Ecce quisquis es qui te credis jam Dinam genuisse, si cogeris coram multitudine nudo corpore transire,
Abbreviated transcription (Latin):
erubescere. Si ueracit odis: ciciꝰ
illud erubescis. Ille pudor uerꝰ
ẽẽ cognoscit᷑. quem uitioꝵ odrũ
p̃cedit ⁊ comitat᷑. Alioquin. si in
peccato dep̾henderis. ⁊ dep̾hensꝰ
pudore confundis: non te credo
erubesc̾e culpams infamiam.Ñ
fame det̾mento. Non ẽ gͦ unde
głeris:quasi dinam genueris.
nam utinam ordinatam. Nam
utiq sibonam hab̃ent: ꝑuerfi
forsitan non eẽnt. Peccatum &e¬
enim si ꝑfecte erubescerent: ñ
tam facile committerent. Qeł
erubescere humilitatem. Ird
non pudet eos erubescẽ: at qͦd¬
docendum non puduit celestemma¬
gistrum de cȩlo descende. Discite
ame inquit ꝙ mitissum. & humi¬
lis corde. At isti econtͣ magis ab ho¬
minantes qm sect̾antes humilita¬
tem: multo amplius erubescunt
hab̃e sordidam uestem. quam sor¬
didam mentem.
uam multi hodie sunt. qͦs ma¬
gis pudet in orone fecisse bar¬
baris mum contͣ regłam pͥscia¬
ni: quam ꝓtulisse mendactum in
suo sermone. contra reglam xp̃i.

Expanded text:
s citius illud. Ille pudor verus esse cognosciutr, quem vitiorum odium praecedit et comitatur. Alioquin, si in peccato deprehenderis et deprehensus pudore confunderis, non te credo erubescere culpam, sed infamiam. famae detrimento. Non est ergo unde glorieris quasi Dinam genueris. nam, utinam ordinatam! Nam utique si bonam haberent, perversi forsitan non essent. Peccatum etenim si perfecte erubescerent, non tam facile committerent. Qualerubescere humilitatem? Illud non pudet eos erubescere ad qdocendum non puduit coelestem magistrum de coelo descendere: Discite a me, inquit, quia mitis sum, et humilis corde . At isti econtra magis abominantes quam sectantes humilitatem, multo amplius erubescunt habere sordidam vestem quam sordidam mentem. Quam multi hodie sunt, quos magis puderet in oratione fecisse barbarismum contra regulam Prisciani, quam protulisse mendacium in suo sermone contra regulam Christi.
Abbreviated transcription (Latin):
tiorum odium conualescit: ut pa¬
rum iam eisit nullum in se ipso
ꝑ consensum reciꝑe. nͥ studeat ea ⁊
in aliis uirilit ꝑsequi: &e forti am¬
fortis contͣ omne ꝑicłm: quam
ferox hostis uitioꝵ omnium.
inc ẽ quod post ysachar za¬
bulon nascit᷑: qui habitacłm
fortitudinis int̾ytat᷑. Quidem̃ ꝑ
zabulon intelligimꝰ nisi odium
uitioꝵ: Odium bonum. odrũ
ordinatum: odium uitiorum.
Hc̃ ꝓculdubio in nob affectum
ꝓpħa ordinare cupiebat: cum
dixit̃. Irascimini. ce nolite pecca¬
re.Quid est enim irascendo non
peccare.⁊ ñ peccando irasci: nͥ
homines utilit̾ non ad ocłm a¬
mando. eorum uitiis indigna¬
ri: Hunc habere sefilium idem
ꝓpħa significabat: eum alias dixit.
ꝑfecto odio od̾am illos. Et alibi. Om¬
nem uiam iniquam odio habui.
Hic ẽ eg̾gius ille di miles qͥbella
domini p̃liari non cessat: & qͣm
usitato uocabulo scͥptura sacra ze¬
lum domini uł zelum rectitudi¬
nis appellat. Telus domus tuȩ

Expanded text:
tiorum odium convalescit, ut patiorum odium convalescit, ut parum jam ei sit nullum in seipso per consensum recipere, nisi studeat ea et in aliis viriliter persequi, et forti anfortis contra omne periculum, quam ferox hostis vitiorum omnium. Hinc est quod post Issachar, Zabulon nascitur, qui habitaculum fortitudinis interpretatur. Quid enim per Zabulon intelligimus, nisi odium vitiorum. Odium bonum, odium ordinatum, odium vitiorum. Hunc procul dubio in nobis affectum Propheta ordinare cupiebat cum dixit: Irascimini, et nolite peccare . Quid est enim irascendo non peccare, et non peccando irasci, nisi homines utiliter non ad oculum amando, eorum vitiis indignari? Hunc habere se filium idem Propheta significabat, cum alias dixit: Perfecto odio oderam illos . Et alibi: Omnem viam iniquam odio habui . Hic est egregius ille miles Dei, qui bella Domini praeliari non cessat, et quem usitato vocabulo Scriptura sacra zelum Domini vel zelum rectitudinis appellat: Zelus domus tuae,
Abbreviated transcription (Latin):
ad modicum potiri. felicem nichil¬
ominus cui datum est. disꝑsiones
cordis inunum colligere: & in illo
uere felicitatis fonte desid̃ium fige.
Itto utiq bonum: ueruntam̃ hoc
obtimum. Iuxta qͦd ysachar uidit
requiem quod eẽt bona: & t̾ram
qd̃ ẽẽt obtima. Qͥabonum qͥdem
est. longe ẽẽ ab omni malo: multo
tamen meliꝰ immo obtimum. in¬
hesisse summobonõ. Nouit hoc
ysachar. ⁊ iccirco a tali t̾ra longiꝰ
discede nolebat:. s habitans int̾
t̾minos. in eiꝰ uicinia manebat: cu¬
piens & ambiens eam raptim qͥdẽ
&e furtim ꝑ raros saltem excurfus
tangere: s ce de illius t̾re fruct̾ib
frequentius comedere. Est enim ut
nosse potestis fruct̾us terre illiꝰ subli¬
mis. fructꝰ mirabilis. fruct singła¬
ris. Huiꝰ siquidem t̾re fructibus
mens hominis sepiꝰ satiata. & aliqͣte¬
nus impinguata. mirandam subi¬
to contra omnia ꝑicła fortitudinẽ
accipitꝰ in tm̃ mox ad omnium ui¬

Expanded text:
ad modicum potiri! Felicem nihilad modicum potiri! Felicem nihilominus, cui datum est dispersiones cordis in unum colligere, et in illo verae felicitatis fonte desiderium figere. Illud utique bonum, verumtamen hoc optimum. Juxta quod Issachar vidit requiem quod esset bona, et terram quod esset optima. Quia bonum quidem est longe esse ab omni malo, multo tamen melius, imo optimum inhaesisse summo bono. Novit hoc Issachar, et idcirco a tali terra longius discedere nolebat, sed habitans inter terminos in ejus vicinia manebat, cupiens et ambiens eam raptim quidem et furtim per raros saltem excessus tangere, sed et de illius terrae fructibus frequentius comedere. Est enim, ut nosse potestis, fructus terrae illius sublimis, fructus mirabilis, fructus singularis. Hujus siquidem terrae fructibus mens hominis saepius satiata, et aliquatenus impinguata, mirandum subito contra omnia pericula fortitudinem accipit, in tantum mox ad omnium vi
Abbreviated transcription (Latin):
tranquillitas: contͣ concupiscenti¬
am cordis stabilitas. Nullam mo¬
lestiam sentire. ẽ bn requiescere:
Nallis concupiscentiȩ fluct̾ibus
agitari. est ꝓculdubio iam in t̾ra
morari. In t̾ra tali requies talis.
Mens que ao int̾num gaudium ñ¬
dum tota colligit᷑: que sit uera reqͥ¬
fugus. declinando miseriam. Sc̃ꝑ
deest quod concupiscam: ubiq inue¬
nio qͦd fugiam. Concupiscentia me
facit uagum: miseria effic̃ ꝓfugum.
ꝓfecto t̾ra mala. t̾ra miserie. t̾ra talis
in qua talit̾ uiuo:tra miserie ce tene¬
brartim: uͥ umbra mortis ẽ: ⁊ nullus
ordo. Est ꝓculdubio t̾ra talis. ñsta¬
bilitas cordis s duricia. ⁊ insensibi¬
litas mentis. S sp̃s tuus bonꝰ dñe de¬
ducet me int̾ram rectam: ce qualẽ
deniq ysachar uidit & concupiũ.
eo qͦd eẽt ibi requies bona. & ipsa t̾ra
obtima. Ofelicem. qui potuit uł ad
horam malorum omnium obluris¬
ci: & illa int̾na pace uł requie saltẽ

Expanded text:
tranquillitas, concupiscentitranquillitas, concupiscentiam cordis stabilitas. Nullam molestiam sentire, est bene requiescere. Nullis concupiscentiae fluctibus agitari, est procul dubio jam in terra morari. In terra tali, requies talis. Mens, quae ad internum gaudium nondum tota colligitur, quae sit vera requifugus, declinando miseriam. Semper deest quod concupiscam, ubique invenio quod fugiam. Concupiscentia me facit vagum, miseria me efficit profugum. Profecto terra mala, terra miseriae, talis terra in qua taliter vivo: terra miseriae et tenebrarum, ubi umbra mortis est et nullus ordo. Est procul dubio terra talis non stabilitas cordis, sed duritia et insensibilitas mentis: sed, Spiritus tuus bonus, Domine, deducet me in terram rectam . Et qualem denique Issachar vidit, et concupivit, eo quod esset ibi requies bona, et ipsa terra optima. O felicem, qui potuit, vel ad horam, malorum omnium oblivisci, et illa interna pace vel requie saltem
Abbreviated transcription (Latin):
quod ẽẽt bona: & t̾ram qͦd eẽt optima.
Quid gͦ mirum quod eam uidit: qͥ
in eiꝰ confinio habitauit: Quid inꝙͣ
mirum qͦd uidit: qͦdiusam cogno¬
uit: qͦd cognitam concupiuit: Et
na. Requies gͦ ibi ẽ: & requies bona.
Si enim ibi ñ eẽt: ibi eam minime
uidisset. ¶ sibona non eẽt: ꝓꝓt̾ eam
humerum suum ad portandum
minime supposuisset. Mansueti aut̃
Paxibi ẽ: requies ibi est: pax plena. re¬
quies bona. pax quitta: quies pacifi¬
ca. Uidit requiem quod ẽet bona: ce
t̾ram quod eẽt optima. In illa. labor
non ẽ: s ad illam sine labore ꝑueni¬
ri ñ pot̃. Ept̾ ipsam laborat᷑: s in ipsa
non laborat᷑. Extͣ hanc t̾ram nonin¬
uenit᷑ requies uera: null penitꝰ la¬
bor inuenit᷑ in hac terra
uosunt: t̾ra ce requies. Ouo contͣ
duo. Ouobona: contͣ duo mala.
Duo sunt magna mala. miseria &
concupiscentia: pena scł̃. & culpa.
Duo magna bona: tranquillitas &
stabilitas. Contra miseriam.mentis

Expanded text:
quod esset bona, et terram quod esset optima. quod esset bona, et terram quod esset optima. Quid ergo mirum quod eam vidit, qui in ejus confinio habitavit? Quid, inquam, mirum quod vidit, quod visam cognovit, quod cognitam concupivit? Et na. Requies ergo ibi est, et requies bona. Si enim ibi non esset, ibi eam minime vidisset. Et si bona non esset, propter eam humerum suum ad portandum minime supposuisset: Mansueti autemPax ibi est, requies ibi est. Pax plena, requies bona; pax quieta, quies pacifica. Vidit requiem quod esset bona, et terram quod esset optima. In illa labor non est, sed ad illam sine labore perveniri non potest. Propter ipsam laboratur, sed in ipsa non laboratur. Extra hanc terram non invenitur requies vera; nullus penitus labor invenitur in hac terra. Duo sunt, terra et requies. Duo contra duo. Duo bona contra duo mala. Duo sunt magna mala, miseria et concupiscentia, poena scilicet et culpa. Duo magna bona, tranquillitas et stabilitas. Contra miseriam mentis
Abbreviated transcription (Latin):
deseruerat: pene ñ plane illam ui¬
uentium t̾ram apphendat. qui int̾
t̾minos habitabat. Quia uilissimis
qr paucissimis huiꝰ uitȩ bonis con¬
tentus erat: huiꝰ t̾re miserȩ extͤma
tenebat. Qͥa ꝑfrequentes mentis
excesꝰ ꝑbennis tute bona p̃grista¬
bat: illiꝰ beate t̾re initia tangebat.
sachar asinꝰ fortis habitans int̾ t̾mi¬
ñ respuebat. Hanc t̾ram pęnitꝰ non
deserebat: qr futurȩ uitȩ ñ nͥ nouis¬
sima quedam caꝑe poterat. Illam
omnino ñ apphendebat: ce ideo int̾
tminos habitabat. Istam tolerabat
ad necessitatemꝰ. illam concupierat
ad iocunditatem: & iccirco int̾ t̾mi¬
nos habitabat. Satagebat ista pęnit
deserere. nec pot̾at: ambiebat in il¬
lam totꝰ intrare. nec ualebat. fecit
gͦ qͦd potuit: int̾ t̾minos habitauit
Cotidie ad illam nitebat᷑: cotidie ad
istam relabebat᷑: & inh̾c modum int̾
t̾minos morabat᷑. Isachar asinus for¬
tis habitans int̾ t̾minos: uidit reqͥẽ

Expanded text:
 pene, non plene, illam viventium terram apprehenderat, qui inter terminos habitabat. Quia vilissimis, quia paucissimis hujus vitae bonis contentus erat, hujus terrae miserae extrema tenebat. Quia per frequentes mentis excessus perennis vitae bona praegustabat, illius beatae terrae initia tangebat. Issachar asinus fortis, habitans inter terminon respuebat, hanc terram penitus non deserebat, quia futurae vitae nonnisi novissima quaedam capere poterat. Illam omnino non apprehendebat, et ideo inter terminos habitabat. Istam tolerabat ad necessitatem, illam concupierat ad jucunditatem, et idcirco inter terminos habitabat. Satagebat penitus istam deserere, nec poterat, ambiebat in illam totus intrare, nec valebat. Fecit ergo quod potuit, inter terminos habitavit. Quotidie ad illam nitebatur, quotidie ad istam relabebatur, et in hunc modum inter terminos morabatur. Issachar asinus fortis, habitans inter terminos, vidit requiem
Abbreviated transcription (Latin):
ture uite gaudiis comparata.
quantumlibet excrescens anue.¬
nitur parua:. in euiꝰ comparatio¬
ne tamen. omnis ext̾iors delecta¬
tionum suauitas est nulla. O dul¬
cedo miranda: dulcedo tam mag-¬
na: dulcedo tam parua. Quomͦ
non magna. que mundanam om¬
nem excedis: qͦm non parua. q̃
de illa plenitudine uix stillam
modicam decerpis:. Modicum
quiddam de tanto felicitatis
pelago. mentib instillas: m̃tem
tamen quam infundis.plene in¬
ebrias. Merito tantillum de tan¬
to. gustꝰ quidam dr: m̾ito nichil¬
ominus que mentem a seipsa a¬
lienat. ebrietas nominat᷑. Guistꝰ
gͦ est: & ebrietas uire diciyotest.
Gustate inquit ꝓpħa ce uidete: q̃m¬

Expanded text:
turae vitae gaudiis comparata, turae vitae gaudiis comparata, quantumlibet excrescens invenitur parva, in cujus comparatione tamen omnis exteriorum delectationum suavitas est nulla. O dulcedo miranda, dulcedo tam magna, dulcedo tam parva! Quomodo non magna? quae mundanam omnem excedis. Quomodo non parva? quae de illa plenitudine vix stillam modicam decerpis. Modicum quidem de tanto felicitatis pelago mentibus instillas, mentem tamen quam infundis, plene inebrias. Merito tantillum de tanto, gustus quidem dicitur, merito nihilominus quae mentem a seipsa alienat, ebrietas nominatur. Gustus ergo est, et ebrietas jure dici potest: Gustate, inquit Propheta, et videte q
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ occidunt corpꝰ: anime autem
autemunum abstinendo suꝑ amus.
alt̾m patiendo calcamꝰ. Itaq ꝑgad.
exstirpat᷑ falsa delectatio: ꝑ aser uͦ
uana ꝑturbatio. Isti sunt gad ⁊ aser.
qui excludunt gaudium falsum:
&e introducunt gaudium uerũ.
amut estimo nulla erit deinceys
questio. eur hic talis filiꝰ ysachar
dicat᷑: siquidem ysachar merces
intytat᷑. Quid enim aliud. tot
tantisq laborib querimus: quid
inqͣm aliud quamuerum gaudi¬
um. tam ꝑseueranti longammita¬
de expectamꝰ: Huuꝰ mercedis toci¬
ens qͣsi quasdam pͥmitias. & uelud
arram quandam accipimꝰ : qͦtieis
ad ilłd domini nr̃i gaudium in¬
ternum intramꝰ: ce ex aliqua par¬
dulcedinis degustationem. scͥpt᷑a
sacranẽ gustum nc̃ ebrietatem
uocat: ut quam sit parua uel
magna ostendat: parua qͥdem.
ad comparationem fut᷑e pleni¬
tudinis: magna autem in com¬
paratione euiꝰlibet mundane
iocunditatis. Presens etemm
sp̃alium uirorum delectatio fu¬

Expanded text:
qui occidunt corpus, animam autem qui occidunt corpus, animam autem autem unum abstinendo superamus, alterum patiendo calcamus. Itaque per Gad exstirpatur falsa delectatio, per Aser vero vana perturbatio. Isti sunt Gad et Aser, qui excludunt gaudium falsum, et introducunt gaudium verum. Jam, ut aestimo, nulla erit deinceps quaestio, cur hic talis filius Issachar dicatur, si quidem Isachar merces interpretatur. Quid enim aliud tot tantisque laboribus quaerimus? quid, inquam, aliud quam verum gaudium, tam perseveranti longanimitate exspectamus? Hujus mercedis toties quasi quasdam primitias, et velut arrham quamdam accipimus, quoties ad illud Domini nostri gaudium internum intramus, et ex parte aliqdulcedinis degustationem Scriptura sacra nunc gustum, nunc ebrietatem vocat, ut quam sit parva, vel magna ostendat, parva quidem ad comparationem futurae plenitudinis, magna autem in comparatione cujuslibet mundanae jucunditatis. Praesens etenim spiritualium virorum delectatio fu
Abbreviated transcription (Latin):
sentit᷑: est ille filiꝰ lie. qͥ ei . ͭ . loco nas¬
citur. Est enim gaudium ut suꝑiꝰ
filios iacob e liȩ annumerari pot̃.
Ordinatum autem ⁊ uerum gau¬
dium ueracit̾ tunc habemus: q̃nde
ueris & int̾nis bonis gaudemts. Ad
talis ꝓlis desidium apłs nos anima¬
re uoluit: cum dix̃. Gaudete in do¬
lia mandragoras libent̾ contemp¬
sit: ut talem filium hab̃e possit.
Mens etenim q̃ in laude hoĩum
delectat᷑: qͦd sit int̾num gaudium
exꝑiri ñ meret᷑. Rect̾e autem post
natiuitatem gad & aser. lia talem fi¬
lium genuit: ꝙr nͥ ꝑ abstinentiam
& patientiam. mens humana ad
uerum gaudium ñ ꝑtingit. Opor¬
tet gͦ ñ solum falsam delectationẽ.
s etiam uanam ꝑturbationem ex¬
cludere: qui uult de ueritate
gaudere. Qui enim adhuc in in¬
fimis delectat᷑: int̾na utiq iocun
ñc ridetis. Uanam ꝑturbationem
exstirpabat: cum auditores suos
ammonebat. Nolite timere eos

Expanded text:
sentitur, est ille filius Liae, qui ei quinto loco nassentitur, est ille filius Liae, qui ei quinto loco nascitur. Est enim gaudium, ut superfilios Jacob et Liae annumerari potest. Ordinatum autem et verum gaudium veraciter tunc habemus, quando de veris et internis bonis gaudemus. Ad talis prolis desiderium Apostolus nos animare voluit, cum dixit: Gaudete in DoLia mandragoras libenter contempsit, ut talem filium habere possit. Mens etenim, quae in laude hominum delectatur, quod sit internum gaudium experiri non meretur. Recte autem post nativitatem Gad et Aser, Lia talem filium genuit; quia, nisi per abstinentiam et patientiam, mens humana ad verum gaudium non pertingit. Oportet ergo non solum falsam delectationem, sed etiam vanam perturbationem excludere eum qui vult de veritate gaudere. Qui enim adhuc in infimis delectatur, interna utique jucundnunc ridetis . Vanam perturbationem exstirpabat, cum auditores suos admonebat, dicens: Nolite timere eos
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ pacificatis. nil iam obstat ut
arbitror qͥn illa nr̃a ciuitas exꝑiat᷑
que sit illa pax dei quȩ exuipat
omnem sensum: uł qmͣ sit magna mul¬
titudo dulcedinis. qͣm abscondit ds
diligentib se. Abscondit inquit. Qd
gͦ mirum. si eam qͥlibet mundi ama¬
tor nescit: qm d̾s diligentib se absco¬
dit: Qui enimin bonis falsis & de¬
ceptoriis spemfigt̃: que sint uera
bona inuenire ñ possunt: unde est
quod diẽt. Quis ostendit nobis bo¬
na: Est enimmnanna absconditum:.
& nͥ gustantib omnino incognitum.
Est namq huiꝰ modi dulcedo cord̃.
non carnis: unde nec eam nosse pͣ.
quilibet carnał. Dedisti inquit le¬
ticiam incorde meo. Corporales de¬
licie sic̃ & ipsum corpꝰ corporeo ocło
uideri possunt: delicias cordis siẽ
nec ipsum cor. ocłi carnis uidere ne¬
queunt. Qua gͦ ratione spĩales de¬
licias cognoseat: nͥ qui ad cor strũ
intrare. & intꝰ habitare ñ dissimu¬
lat: Unde ⁊ ei ddr: intra in gaudiũ

Expanded text:
bstat, ut arbitror, quin illa nostra civitas experiatur quae sit illa Dei pax quae exsuperat omnem sensum ; vel quam sit magna multitudo dulcedinis, quam abscondit Deus diligentibus se . Abscondit, inquit. Quid ergo mirum, eam si quilibet mundi amator nescit, quam Deus diligentibus se abscondit? Qui enim in bonis falsis et deceptoriis spem figunt, quae sint vera bona invenire non possunt; unde est quod dicunt: Quis ostendit nobis bona . Est enim manna absconditum, et nisi gustantibus, omnino incognitum. Est namque hujusmodi dulcedo, cordis, non carnis; unde nec eam noscere potest quilibet carnalis: Dedisti, inquit, laetitiam in corde meo ibid. Corporales deliciae, sicut et ipsum corpus, corporeo oculo videri possunt; delicias cordis, sicut nec ipsum cor, oculi carnis videre nequeunt. Qua ergo ratione spirituales delicias cognoscat, nisi qui ad cor suum intrare, et intus habitare non dissimulat? Unde et ei dicitur: Intra in gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
ebrietate idem ꝓpħa. Uisr tasti t̾rã:
ce inebriasti eam. Audi hoĩem de¬
hac ebrietate madentem: & qͥdd
circase agat᷑ omnino ignorantem:
siue incorpore inquit stue extra
corpꝰ nescio. ds scit. Qͦ mͦ putas
inebͥat᷑ erat: qͦm mundus ei in o¬
bliuionem uen̾at. qui se ipsum
huc carnalium desidiorum fluctibꝰ
asse:cur non etiam & mare: S
scimus. quia mens que ꝑuaria de¬
sideria fluctuat. quam adhuc se¬
cularium curaꝵ ꝓcella exagitat.
ad illud int̾num gaudium non
admitat᷑. ⁊ illo torrente uolupta¬
debemꝰ accipere: Debet gͦ fluctu¬
ationem cordis restringere: & ad
uniꝰ ueri gaudii desidium. cogi¬
tationum affectionumq motꝰ
colligere: qͥ se cupit uł credit il¬
lo uere sob̾etatis pocło inebͥan¬
dum fore. Hec ẽ illa uͭ beata t̾ra.
mentis uideł stabilitas tͣnquilla.
qñ mens inse ipsa tota colligit᷑:
& in uno et̾nitatis desidio immo¬
bilit̾ figit᷑. Hec est illa t̾ra. quam
u̾itas ꝓmitcebat: cum dicebat.

Expanded text:
ebrietate idem Propheta: Visitasti terram, et inebriasti eam . Audi hominem hac ebrietate madentem, et quid circa se agatur omnino ignorantem: Sive in corpore, inquit, sive extra corpus, nescio, Deus scit . Quomodo putas inebriatus erat, quomodo mundus ei in oblivionem venerat, qui seipsum huc carnalium desideriorum fluctibus asse, cur non etiam et mare? Sed scimus quia mens, quae per varia desideria fluctuat, quam adhuc saecularium curarum procella exagitat, ad illud internum gaudium non admittitur, et illo torrente voluptadebemus accipere? debet igitur fluctuationem cordis restringere, et ad unius veri gaudii desiderium cogitationum affectionumque motus colligere, qui se cupit, vel credit illo verae sobrietatis poculo inebriandum fore. Haec est illa vere beata terra, mentis videlicet stabilitas tranquilla, quando mens in seipsa tota colligitur, et in uno aeternitatis desiderio immobiliter figitur. Haec est illa terra quam Veritas promittebat, cum dicebat:
Abbreviated transcription (Latin):
reuelabit᷑ in nob. In uno gͥ sͥ uilis. in
alt̾o fortis effectꝰ: de uno humiliatꝰ.
de alt̾o roboratꝰ. fortitudinis suȩ
humerum ad omnem laborem li
tͥbutum ꝑsoluit. Uultis autem au¬
dire. & alt̾m simili rõne sͥ uiluisse:
or ad omnem nicħominꝰ laborem

Expanded text:
revelabitur in nobis . In uno igitur sibi vilis, in revelabitur in nobis . In uno igitur sibi vilis, in altero fortis effectus; de uno humiliatus, de altero roboratus, fortitudinis suae humerum ad omnem laborem libtributum persolvit. Vultis audire, et alterum simili ratione sibi viluisse, et ad omnem nihilominus l
Abbreviated transcription (Latin):
supposuit humerum adportandum:
&e fact̾us ẽ tͥbutis seruiens. Oportet
gͦ nos tͣnsire de t̾ra ad t̾ram: de t̾ra
aliena ad t̾ram ꝓpͥam: de exilio ad
patͥam: de gente ad gentem: & de
regno ad popłm alt̾m: de t̾ra mori¬
entium. ad t̾ram uiuentium: si uo¬
lumus exꝑiendo nosse uerum &
int̾num gaudium. Concupiscamꝰ
& nos t̾ram illam: qͣm ysachar iste
uidit & concupiuit. Si enim non
uidisset. ñ cognouisset: ⁊ si non cog¬
nouisset. non concupisset. ⁊ hac t̾ra
asinꝰ factꝰ. & fortis effectꝰ. libent̾ suꝑ¬
pofuit humertim suum ad portan¬
dum: & fc̃s ẽ tͥbutis seruiens. Mul¬
tum sͥ subito uiluerat: quise asi
se reputabat. Multum concupitit
t̾ram qͣmuidit: ꝓ qua ad omnem
laborem fortis ꝑdurauit. Uiderat¬
sane: quod ad pulchritudinem t̾rȩ
illiꝰ om̃s iusticie nr̃e erant ut panmꝰ
mulieris menstruate. Uiderat nicħ¬
ominꝰ quod ñ sunt condigne passio¬
nes huiꝰ temporis: ad fut᷑am głam qͤ¬

Expanded text:
suum ad portandum, et factus est tributis serviens . Oportet ergo nos transire de terra ad terram, de terra aliena ad terram propriam, de exsilio ad patriam, de gente ad gentem, et de regno ad populum alterum, de terra morientium ad terram viventium, si volumus experiendo nosse verum et internum gaudium. Concupiscamus et nos terram illam quam Issachar iste vidit, et concupivit. Si enim non vidisset, non cognovisset; et si non cognovisset, non concupisset. CAinus factus, et fortis effectus, libenter supposuit humerum suum ad portandum, et factus est tributis serviens. Multum sibi subito viluerat, qui se asins vilius reputabat. Multum concupivit terram quam vidit, pro qua ad omnem laborem fortis perduravit. Videratsane quod ad pulchritudinem terrae illius omnes justitiae nostrae erant ut pannus mulieris menstruatae . Viderat nihilominus quod non sunt condignae passiones hujus temporis ad fut
Abbreviated transcription (Latin):
factꝰ sum apd̃ te. E alibi. Ept̾ te in¬
quit mortificamur tota die. Ccce
quam uilis: ecce quam fortis. Uilis
ut iumentum: fortis ad se mortificã¬
dum. Ysachar asinꝰ fortis habitans
int̾ t̾mmnos uidit requiem quod eẽt

Expanded text:
factus sum apud te . Et alibi: Propter te, inquit, mortificamur tota die . Ecce quam vilis, ecce quam fortis. Vilis ut jumentum, fortis ad se mortificandum. Issachar, asinus fortis, habitans inter terminos vidit requiem quod esset
Abbreviated transcription (Latin):
inueniunt᷑. Deniq duodecim ft̃
si bene memini qͥ mittunt᷑ in pͥ¬
ma exploratione: ce .xͦii. sunt que
iubent᷑ explorare. S ce duo sunt
qͥ inscda exploratione mittunt᷑:
& duost̾ que ꝑscrutari p̃cipiuit᷑.
Multa sunt que de pͥma explorati¬
one dici possunt: s hec ut digne
explicent᷑. ꝓprium syntasma reqͥ
runt. Quod speculatio meritoꝵ.

Expanded text:
inveniuntur. Denique duodecim sunt, inveniuntur. Denique duodecim sunt, si bene memini, qui mittuntur in prima exploratione, et duodecim sunt quae jubentur explorare. Sed et duo sunt, qui in secunda eet duo sunt quae perscrutari praecipiuntur. Multa sunt quae de prima exploratione dici possunt; sed haec ut digne explicentur proprium syntasma requirunt. CAPUT XIV. Quod speculatio merito
Abbreviated transcription (Latin):
plena ext̾minatio uitioꝵ: nec ꝑfe¬
ct̾a consummatiouirtutum. Ibi
plena securitas: ꝑfecta iocunditaᷤ.
Hic nec plena puritas: nec ꝑfecta
integritas. Ibi plena securitas. uͥ
nullum malum timet᷑. ibi ꝑfec¬
ta iocunditas. ubi omne bonum
possidet᷑. Hic nec plena puritas.
ubiuitium reluctat᷑: hic nec ꝑfe¬
eta in tegritas. uͥ infirmitas dñat᷑
Ibigͦ ex gemina ꝑfectione securitatiᷤ
& iocunditatis. una beatitudo con¬
summat᷑. ut senariꝰ duplicetur. &
duodenarius ꝑficiat᷑. Hic ex gemi¬
na imꝑfectione puritatis & integͥ¬
tatis. nr̃a ustificatio inchoat: ut ex
geminatione unitatis. in duode¬
narii consummationem utq sena¬
rius ꝑfectionis fuȩ exordium capi¬
at. Recte gͦ in illa legatione .xii.
exploratores mittunt᷑: uͥ gemine ꝑ¬
fectionis beatitudo ꝑ inuestigatio¬
nem querit᷑. Recte duo in ea dele¬
gatione dirigunt᷑. ubi ꝑfectȩ iu¬
stificationis uix quedam exoroia

Expanded text:
plena exterminatio vitiorum, nec perfeplena exterminatio vitiorum, nec perfecta consummatio virtutum. Ibi plena securitas, perfecta jucunditas. Hic nec plena puritas, nec perfecta integritas. Ibi plena securitas, ubi nullum malum timetur. Ibi perfecta jucunditas, ubi omne bonum possidetur. Hic nec plena puritas, ubi vitium reluctatur; hic nec perfecta integritas, ubi infirmitas dominatur. Ibi ergo ex gemina perfectione securitatis et jucunditatis una beatitudo consummatur, ut senarius duplicetur et duodenarius perficiatur; hic ex gemina imperfectione puritatis, et integritatis nostra justificatio inchoat, ut ex geminatione unitatis in duodenarii consummationem uterque senarius perfectionis suae exordium capiat. Recte ergo in illa legatione duodecim exploratores mittuntur, ubi geminae perfectionis beatitudo per investigationem quaeritur. Recte duo in ea delegatione diriguntur, ubi perfectae justificationis vix quaedam exordia