comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdos alius in locode ẽ ipsa necessitas
compellit Nã siad sunt alii qui implerere
apceptione scĩ misterii ꝓibere non deb&
sed ab im molatione sacrimis terii ut arbi
tror humilit̃ deb& sitam̃ dormientis mtẽ
turpia in cogitatione concus serint Nãsunt
quib: itaplerũq in lusio nascitur. ut eoꝵ
animꝰ&iam in somno corporis positũ t̃pib
libera. cũ se & sidormienti corpore nihil
meminit uidisse Iam̃ inuigiliis corporis
meminit in ingluuiẽ cecidisse. si iã ex
entis Patet animu Reatũ suũ. uid& enĩ
aqua radice inꝗnatio illa ꝓcesserit. qͥa
quod cogitauit sciens. hoc ꝑtulit nesciens
Sedpensandũ ẽ ipsa cogitatio utrũ in sug gesti¬
one. an in delectatione. anquod mauis est
inpeccati consensu ceciderit Trib enĩmodis
impletur omne peccatũ. uidelic& suggefti¬
one. delectatione. consensu: Suggestio ẽ
quȩfit ꝑdiabolũ. delectatio ꝑcarnẽ. con¬

Expanded text:
sacerdos alius in loco deest, ipsa necessitas sacerdos alius in loco deest, ipsa necessitas compellit. Nam si adsunt alii qui implere mia perceptione sacri mysterii prohibere non debet; sed ab immolatitror, humiliter debet; si tamen dormientis mentem turpi imaginatione concusserit. Nam sunt quibus ita plerumque illusio nascitur, ut eorum animus etiam in somnio corporis positus turpibus libera, cum se, etsi dormiente corpore, nihil meminit vidisse, tamen in vigiliis corporis meminit in ingluviem cecidisse. Si vero exio dormientis, patet animo reatus suus videt; etenim a qua radice inquinatio illa processerit, quia quod cogitavit sciens, hoc pertulit nesciens. Sed pensandum est ipsa cogitatio utrum in suggestione, an in delectatione, an, quod majus est, in peccati consensu ceciderit. Tribus enim modis impletur omne peccatum, videlicet suggestione, delectatione, consensu. Suggestio est quod fit per diabolum; delectatio per carnem; con
Abbreviated transcription (Latin):
tquidẽ hunc testam̃tũ uęteris legis
sicut insuperiori capitulo diximuꝰ
pollutũ dicit. et nisilotũ aqua ei usq
aduesperũ intrare in ȩccła non concedit
quop̃fatimꝰ. Quia quasi ꝑsomiuũ inludit̾
ꝗtẽptatus in munditia uęteris imaguus.¬
incogitationib inꝗnatꝰ Sedlauandũ ẽ
aqua. utculpas cogitationis abluat lacrimis
& nisi prius ignis tẽptacionis reces serit.
reuersȩq quasi usq aduesperã cognoseat
Sed est in eadem in lusione cessaria discrecio
quȩ subtilit̾ pensare debeat. quomodo &¬
quare accidat menti dormientis Aliquando
enĩ excrapula. aliquando exneces sitate¬
contigit Et quidẽ cũ exnaturȩ suꝑfluitate
uł infirmitate euenerit. om̃imodo haet
sumendis alimentis rapitur. atq id circo
humoꝵ receptacula grauantur. habet exinde
animus aliquẽ reatũ Nontam̃ usq ad y¬
ibitionẽ ꝑcipiendi scĩmisteru ułmissarũ
solempnia cȩlebrandi. cũ fortasse autfestũ
dies exigit. ut exibere misteriũ ꝓeo quod

Expanded text:
quidem Testamentum veteris legis, sicut in superiori capitulo jam diximus, pollutum dicit, et nisi lotum aqua etiam usque ad vesperam intrare ecclesiam non concedit.quo praefati sumus, quia quasi per somnium illuditur qui, tentatus immunditia, veris imagin cogitatione inquinatur: sed lavandus est aqua, ut culpas cogitationis lacrymis abluat. Et nisi prius ignis tentationis recesserit, reum se quasi usque ad vesperum cognoscat. Sed est in eadem illusione necessaria valde discretio; quae subtiliter pensari debeat, ex qua re accidat menti dormientis. Aliquando enim ex crapula, aliquando ex contingit ita. Et quidem cum ex naturae superfluitate vel infirmitate evenerit, omnimodo haec sumendis alimentis rapitur, atque idcirco humorum receptacula gravantur, habet exinde animus aliquem reatum, non tamen usque ad prohibitionem percipiendi sancti mysterii, vel missarum sollemnia celebrandi: cum fortasse aut festus dies exigit, aut exhiberi mysterium, pro eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
discrecione int̾ fuggestionẽ atq delectationẽ
atq consensũ iudicẽ sui ꝓdire animũ. dum
enĩ malignus sp̃s peccatũ suggerit inm̃te.
sinulla peccati delectatio sequatur. peccatũ
coeperit. tunc peccatũ incipit nasci. Siuero
& iam ad consensionẽ delectatio exdelibe¬
ratione descendit. tunc peccatũ cognoscit᷑
ꝑfici Insuggestione igitur peccati iniciũ ẽ
indelectatione nutrimentũ. in consensu ꝑfectio
Et sȩpe contigit. ut hoc quod malignus sp̃s
seminat incogitatione. caro indelectione
reluctans. indelectatione carnali aliqͦmodo
ligatur inuitus. ut ei exratione contradicat

Expanded text:
tionem; inter delectationem atque consensum. judicem sui praesidere animum. Cum enim malignus spiritus peccatum suggerit in mente, si nulla peccati delectatio sequatur, peccatum coeperit, tunc peccatum incipit nasci. Si autem etiam ad consensionem ex deliberatione descendit, tunc peccatum cognoscitur perfici. In suggestione igitur peccati semen est, in delectatione fit nutrimentum, in consensu perfectio. Et saepe contingit ut hoc quod malignus spiritus seminat in cogitatione, caro in delectatione reluctans, in delectatione carnali aliquo modo ligatur invitus, ut ei ex ratione contradicat,
Abbreviated transcription (Latin):
ficus sit & neminẽ ꝑdiderit. siclerẽ ẽ anñ
anñ p̃maxime si ꝑhoc mulieris partũ quis¬
q deceperit. ill anñ unũ quẽq suꝑ auge¬
at inpañ & aq̃ ne homicidio reussit. Siq̃
sa crilegos suerit. idẽ quos a ruspis ces
uocant qui augtiria colunt ꝑ aues
aut quod cũq

Expanded text:
ficus sit, et neminem perdiderit, si laicus est, ant, maxime si per hoc mulieris partum quisquam deceperit, tres annos unusquisque superaugeat in pane et aqua, ne homicidii reus sit. Si quis sacrilegium fecerit, id est, quod aruspices vocant, qui auguria colunt per aves, aut quocunq
Abbreviated transcription (Latin):
Qui manducat carnẽ in mundã aut morti¬
Mus siceciderit inliquorẽ tollatur inde.
et asꝑgatur liquor ille aquabenedicta siuͦ
mor tuasit. spargatur totus liquor. nec ab
ullo sumatur. siue lac sit siue ceruisa uł aliꝗd
hiusmodi. Qđ si multus sit liquor ille in quo
mus uł mustela incidens moritur. purgetꝰ
& aspargatur a qua sc̃a & sumatur. sine¬
cessitas sit Si aues stercorant inquẽ cũq
liquorẽ huius modi. tollat᷑ stercus & mun¬
detur cibus aquabe ne dicta & sumat᷑ Qui
sanquinẽ nescius cũ saliua sorbet. nonei
noc& Qui manducat sanqui ne ꝓprio
polluit᷑: Insciũ non nocet. Siaũt scit
penitentiã agat. uxta modũ pollutio nis

Expanded text:
Qui manducat carnem immundamMus si ceciderit in liquorem, tollatur inde, et aspergatur liquor ille aqua benedicta: si vero mortuus sit, abjiciatur totus liquor, nec ab hominibus sumatur, sive lac sit, sive cerevisia, vel aliquid hujusmodi: quod si mortuus sit, liquor ille in quo mus vel mustela incidens moritur, purgetur, et aspergatur aqua sancta, et sumatur, si necessitas sit. Si avis stercoraverit in quemcunque liquorem, hujusmodi tollatur stercus, et mundetur cibus aqua benedicta, et sumatur. Qui sanguinem nescius cum saliva sorbet, non ei nocebit; qui manducans proprio polluitur inscius, non ei nocet. Si autem scit, poenitentiam agat juxta modum pollutionis
Abbreviated transcription (Latin):
distortũ ac prauũ corrigat Intt̃ canones con¬
inp̃cedentib nãq annis ꝑsecutione feruente
docendarũ plebiũ minime dabatur facultas
erat licentia ep̃ĩs inunũ conciliũ conuenire.
cristianis libere congregare. subhoc & iãscipatres
inconcilio niceno de omni orbeterrarũ c̃ueni¬
entes iuxtasidẽ euangelicam etapostolicam
printipalit̃ fidẽ conplectuntur quasquat tuor eugłi
uł to lidẽ paradisi flumina. Int̃ Smnodus

Expanded text:
conIn praecedentibus namque annis, persecutione fervente, docendarum plebium minime dabatur facultas. erat licentia episcopis in unum convenire, facultatem Christianis libere congregare. Sub hoc etiam sancti Patres in concilio Nicaeno de omni orbe terrarum convenientes, iuxta fidem evangelicam et apostolicam,principaliter fidem conplectunt, quasi quattuor evangelia, vel totidem paradisi flumina. Harum
Abbreviated transcription (Latin):
uiuat Siq̃ cupidus. aut auarus aut
rare longũ est. Ill anñ peñ. & iuta uires
suas demosinas faciat detristicia odio male

Expanded text:
vivat. Si quis cupidus aut avarus, aut rare longum est, III. annos peniteat, et juxta vires suas elemosinas faciat. De ira, tristitia, odio, male
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ꝑ man& in a uarina. alie net᷑. Quicũq
hospitẽ nrecipit indomosua. sic̃ dñs p̃cepit
& regna caeloꝵ ꝓmisit. ubi dic̃: Uenite
bene dicti patris mei. Quanto tẽpr̃ hospites
ñ recepit. & mandata euangeli ca nimpleuit.
nec pedes lauauit. nec ele mosinã fec̃. tanto
tẽpr peñ in pañ & aq̃. siñ em̃dat thes au¬
rizans suꝑ flua incrastinũ tepꝰ ꝑ ignorantiã
tribuat illa pauperib Siaũt ꝑ contẽptũ

Expanded text:
si permaneat in avaritia, alienetur. Quicunque hospites non recipit in domo sua, sicut Dominus praecepit et regna coelorum promisit, ubi dicit: Venite, benedicti Patris mei: quanto tempore hospites non recepit et mandata evangelica non adimplevit, nec pedes lavavit, neque eleemosynam fecit, tanto tempore poeniteat in pane et aqua; si non emendatus thesaurizans superflua in crastinum tempus per ignorantiam, tribuat illa pauperibus: si autem per contemptum
Abbreviated transcription (Latin):
te costen .x lđ. Deꝓmissione sua liciti ñ þabent
morã facere quia mors non tardat: serudscli
nulla te nꝰ debet pugnare. multorũ licet sit
consilio seruorũ dĩ. infans ꝓ infante potest
dare admonasteriũ dõ quã uis aliũ uouissec.
tam̃ meliuꝰ ẽ uotũ implere. Similit̾ pecora
aequali p̃tio poss̃ mutare sinecesse sit Rex
si alteriuꝰ regis t̾rã hab&. potest do nare ꝓani¬
ma sua in uentio in uia tollenda est. si in¬
uentais suerit possessor eiꝰ reddatur ei Tri
rebus iuĩ patiant᷑. decimas ñ est legitimũ
dare nisi pauperib & peregrinis siue laici
bis pentecost̃ orandũ est ut in quinquag̃¬
Iorat.
mortuo aut dĩ soliꝰ ẽ noticia

Expanded text:
 noctes. De promissione sua laici non debent facere moram, quia mors non tardat. Servo Dei nullatenus licet pugnare, multorum licet sit consilio servorum Dei. Infans pro infante potest dari ad monasterium Deo, quamvis alium vovisset: tamen melius est votum implere; similiter pecora aequali pretio possunt mutari, si necesse sit. Rex si alterius regis terram habet, potest donare pro anima sua. Inventio in via tollenda est, si inventus fuerit possessor, reddatur ei. Trirebus vim patiantur. Decimas non est legitimum dare nisi pauperibus et peregrinis. Pro bis Pentecostes orandum est, in quinquageoratur. mortuo autem Dei solius est notitia
Abbreviated transcription (Latin):
ateꝵ siliũ necessitate coactus potestatẽ hab&
tradere inseruitio uii anñ. De inde sine uolun¬
tate silu licentiã tradendi non hab&. Nomo
xIII annorũ seipsũ potest facere seruũ Ilic&
homini seruo suo tollere peccuniã quã ipse
adquisiuit. Siseruũ & ancillã dñs ãborũ
in matrimonio coniunxerił. pꝰea liberato
seruo uł ancilla. siñ potest redimi ꝗ inser¬
iutio est libero li c& in genio coniungere
Siq̃ liber ancilla in matrimonio acceperit.
ñ hab& licentiã dimittere eã siantea consensu
ãborũ coniunctis. Si pregnantẽ mulierẽ
quis liberã cõparat. liberẽ. exea generat᷑ꝰ

Expanded text:
ater filium necessitate coactus potestatem habet tradere in servitium septem annos; deinde sine voluntate filii licentiam tradendi non habet. Homo tredecim annorum seipsum potest facere servum. Non licet homini servo tollere pecuniam, quam ipse acquisivit. Si servum et ancillam dominus amborum in matrimonium conjunxit, postea liberato servo vel ancilla, si non potest redimi quae in servitio est, libero licet ingenuam conjungere. Si quis liber ancillam in matrimonio acceperit, non habeat licentiam dimittere, si ante cum consensu amborum conjuncti sunt. Si praegnantem qui
Abbreviated transcription (Latin):
trice quasi pellicator hoc nom̃ aput antiquos tantũ
flagitiosum significabat᷑ postea hocuocabulum¬

Expanded text:
eretrice vocatus, quasi Pellicator, quod nomen apud antiquos tantum flagitiosum significabat, postea
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcula iiii anñ Muli er siocciderit filiũ
suũ ꝑhomicidiũ. x anñ peñ Siuir cũ
muli ere sua retro nupserit. peniteat
quo modo cũ animalib idẽ si consuetudo
erit. uii an nos penit̃¬

Expanded text:
uatuor annos. Mulier si occiderit filium suum per homicidium, XI annos poeniteat. Si vir cum muliere sua retro nupserit, poeniteat quomodo cum animalibus. Id est, si consuetudo erit, tres annos poenit
Abbreviated transcription (Latin):
uł quarum cũ q scripturarũ inspeccione
futura ꝓmittunt uł tͣotũ uouerit inar.¬
bore uł in qualib& re excepto ecda Si
deerict laici ex cõmunicent᷑ ab eccła
anno & dimeđ Mulier si filiã suã supͣ
iectũ ponit. uł in for nacẽ ꝓsaniate
febriũ. Uanñ peñ. Nolite. excercere
quando luna obscurat᷑ ut clamorib¬
suis aut male ficiis sacrilegio usu se
defensare posse confidunt caragios

Expanded text:
 inspectione futura promittunt, vel votum voverit in arborem vel in quamlibet rem, excepta Ecclesia, si clericus, laici, excommunicentur ab Ecclesia, et dimidio. Mulier si filium suum supra tectum ponit, vel in fornacem, pro sanitate febrium, V annos poeniteat. Nolite exercere, quando luna obscuratur, ut clamoribus ac maleficiis sacrilego usu se defensare posse confidunt. Caragios
Abbreviated transcription (Latin):
Misere mei ds̃. d exaudi. deꝓsundis. dexaud̃
uł unus quisq scđm suã uirtutẽ. & inmane
axa psałm cant&. uolens aut in sõnis pec¬
care. siue qui pollu tus sit sine uoluntate.
& upsalm̃ cant&. peccans non pollutus .xiiii

Expanded text:
audi vel unusquisque secundum suam virtutem, et in mane XXX Psalmos cantet. Volens autem in somnis peccare, sive qui pollutus sit sine voluntate, XV Psalmos cantet. Peccans non pollutus, vigint
Abbreviated transcription (Latin):
al dieb Qui aut nupserit his ieb al dieb
iii noctes abstineant se ante quã cõmunicent
uł aex ui solid reddat Si ꝑ ebrieta tẽ
uł aliqua causa acciderit sine consu¬
etudi ne. xl dieb pen: Mulier si diui¬
nationes fecerit. uł in cantatio nesdia¬

Expanded text:
XL dies. Qui autem nupserit his diebus X dies III noctes abstineant se antequam communicent.vel XXVI solidos reddat. Si per ebrietatem vel aliqua causa accesserit sine consuetudine, XL dies poeniteat. Mulier si divinationes fecerit, vel incantationes dia
Abbreviated transcription (Latin):
Lxx Ep̃sxc. Si insirmitatis causa.
UII dieb. Uinusquisq. siñ infirmitatis
causa. sacrisicu die.uii dieb Quidã
psalte riũ. quidã bis psalteriũ. sacri¬
ficu die inignẽ pierat uł influmine.
c. psalmos cant& dicanes comedt̃
quando statũ mentis mutant & linqua bal¬
birit &oculi turbant᷑. & uertigo erit & uen¬

Expanded text:
 decem. Si infirmitatis causa septem dies unusquisque sine infirmitatis causa sacrificii die IV dies. Quidam psalterium, quidam bis psalterium suum sacrificii die in ignem projecit, vel in flumine, C psalmos cantet. Si canes comedunt quando statum mentis mutat, et linguae balbutiunt, et oculi turbantur, et vertigo erit, et ven
Abbreviated transcription (Latin):
licitis conubiis abstinere & secđm drũ
ulla occasione separare. excepta causa
fornicationis. nisi cũ consensu ãboꝵ & hoc
frugrũ t̃rȩ adbene dicendũ ad ferant
add omos illoꝵ. & sic p̾ea indemandu
reddant. & denouẽ partib q̃remanserit
elemosinas faciant ut exipsis peccata
sua redimant sicut scriptũ ẽ. elemosina
a morte liberat. & ipsapurgat peccata
Sicut insapientia loꝗtur. sic̃ aqua extin¬
guit ignẽ ita elemosina extinguit peccata¬

Expanded text:
licitis connubiis abstinere, et, secundumulla occasione separari, excepta causa fornicationis, nisi cum consensu amborum, et hoc frugum terrae ad benedicendum afferant ad domos illorum et sic postea inde mandureddant et de novem partibus, quae remanserint, elimosinas faciant, et ex ipsis peccata illorum redimant, sicut scriptum est: Elimosina a morte liberat. Et ipsa purgat peccata, sicut in sapientia legitur: Sicut aqua extinguit ignem, ita elimosina extinguit peccat
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpoꝵ ieiunia obseruare. hoc ẽ mense martio
unio. septẽbrio & decẽbrio: quando sacri
ordines uixta statuta canonũ aguntur¬
Iterũ ad moneant ut ie uinia tria legitima
in anno agant᷑. id sunt xldies ante natiuitatẽ¬
his
uire oport& pt̃ hõc tam̃ legitina
tẽpora ieiunioꝵ oñs sexte fr̃ ꝓpt̾ passionẽ
dnĩ ieiunant᷑ sed etsabbati dies aplerisq
ꝓpt̃ quod in eo xp̃s iacuit insepulchro
diẽ secđ̾m reuerentiã colite. opusseruile
idẽ agrũ. pratũ. uineã. uł siqua grauiora
sunt in eo ñfaciatis. nec causas nec calũp¬
seruiatis. auespera usq aduesperã dies dom̃.¬
tates ad nuntient prb̃ri. dedieb dominicis
sabbatizare. etnatale dñi uui sł iañ¬

Expanded text:
temporum ieiunia observare, hoc est mense Martio, Iulio, Septembrio et Decembrio quando sacri ordines iuxta statuta canonum distribuuntur. 187. Ut ieiunia tria legitima in anno agantur. Ihisvire oportet. Praeter haec autem legitima tempora ieiunorium omnis sexta feria propter passionem Domini ieiunetur. Sed et sabbati dies a plerisque propter quod in eo Christus iacuit in sepulchro d cum reverentia colite. Opus servile, id est, agrum, pratum, vineam, vel si quae gravia sunt, in eo non faciatis; nec causas, nec calumserviatis et a vespera usque ad vesperam dies dominitates annuntient presbiteri ut diebus dominicis sabbatizare; id est natale Domini di
Abbreviated transcription (Latin):
crebro inȩcclesis mes ses & fenũ congeri. unde
uolumus ut hoc penitus obseruetur. ut nihil
in ȩccła p̃ter uestimenta ȩoclesiastica etuasascã
& libri recondantur. neforte si alia ibi quã
oportet negotia exerceantur. ad ño audiamꝰ.
domus mea domus orationis uocabitur. uios

Expanded text:
crebro in ecclesiis messes et fenum congeri, unde crebro in ecclesiis messes et fenum congeri, unde volumus et hoc penitus observetur, ut nihil in ecclesia praeter vestimenta ecclesiastica, et vasa sancta, et libros recondatur: Ne forte, si alia ibi quam oportet negotia exerceantur, a Domino audiamus: Domus mea domus orationis vocabitur; vos
Abbreviated transcription (Latin):
Panes quos dõl̃sacrificiũ offertis. aut a uobisips
aut aurĩs pueris corã uobis nitde acstudio
fiant. etdiligent̃ obseruetur. Iut panis et
uinũ & aqua sine quib missȩ neque unt
celebrari mundissime atq studiose tractentur
et nihib inhis uile nihil inꝓbatũ inueniatur iuxta
illud quod ait scriptura: Sit timor dñi uobiscum.
etcũ diligentia cuncta facite Ui Feminȩ missã
sed sole locis suȩs stent. et ibi sacerdos earum
oblationesdõ oblaturus accipiat. alemores enĩ
es sedebent femine infirmitatis sue. et sexus
inbecillitatis. & id circo scãqͣ lib& inminis terio
eccłȩ contingere ꝑtimescant. quȩ eciã laici
uiri ꝑtimescere debent. n&eoze poenã subeant
brare non potest sine salutatione sacerdotis.
debet celebrari Esse orĩ debent qui ei circũ¬
stent. quos ille salutet aquib ei respondeat᷑.
et ad memoriã illi reducendũ ẽ illud dominicũ
ubi cũq fuerint duo uł tres in nominemeo

Expanded text:
Panes, quos Deo in sacrificium offertis, aut a vobis ipsis, aut a vestris pueris coram vobis, nitide ac studiose fiant, et diligenter observetur ut panis, et vinum, et aqua, sine quibus missae nequeunt celebrari, mundissime atque studiose tractentur, et nihil in his vile, nihil non probatum inveniatur, juxta illud quod ait Scriptura: Sit timor Domini vobiscum, et cum diligentia cuncta facite . VI. Ut feminae sed locis suis stent, et ibi sacerdos earum oblationes Deo oblaturus accipiat. Memores enim esse debent feminae infirmitatis suae at sexus imbecillitatis, et idcirco sancta quaelibet in ministerio Ecclesiae contingere pertimescant; quae etiam laici viri pertimescere debent, ne Ozae poenam subeant, brari non potest sine salutatione sacerdotis, debet celebrari. Esse enim debent qui ei circumstent, quos ille salutet, a quibus ei respondeatur, et ad memoriam illi reducendum est illud Dominicum: Ubicunque fuerint duo veltres in nomine meo
Abbreviated transcription (Latin):
munitur homo peceatũ. uixta illũ ꝗdicebat
Incordemeo abscondi eloquiatua ut ñ pecẽ
tibi haecsunt arma. lectio uidelicet etoratio.
quib diabolus expugnatur haec sunt instrum̃ta
quib et̃na beatitudo ad quiritur. his armis uitia
conprimunt᷑. his alimentis uir tutes nutriunt᷑
Sed etsiquando alectione cessatur. debet manu ũ
operatio subseꝗ quia ociositas inimica ẽ anima.
et antiquus hostis quẽ alectione siue ab oratione¬
aduicia rapit: ꝑusum nãq lectionis disc&is
qualit̃ etuos uiuatis. et alios doceatis. pusum
orationis et uob̾ ethis quib in caritate conuncti
estis ꝓdesse ualebitis ꝑ manuũ operationẽ
etcorporis macerationem. et uici is alimenta
negabitis eturis necessitatib subuenietis. et

Expanded text:
munitur homo a peccato, juxta illum qui dicebat: In corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi. Haec sunt enim arma, videlicet lectio et oratio, quibus diabolus expugnatur. Haec sunt instrumenta quibus aeterna beatitudo acquiritur. His armis vitia comprimuntur, his alimentis virtutes nutriuntur. et si quando a lectione cessatur, debet manuum operatio subsequi, quia otiositas inimica est animae, et antiquus hostis, quem a lectione sive ab orationad vitia rapit. Per usum namque lectionis discetis qualiter et vos vivatis, et alios doceatis: per usum orationis, et vobis et his quibus in charitate conjuncti estis prodesse valebitis; per manuum operationem et corporis macerationem, et vitiis alimenta negabitis, et vestris necessitatibus subvenietis, et
Abbreviated transcription (Latin):
lic& petras uł olera sine incantatione
Si qua mulier diuinationes diabolicas fecerit.
lanno peñ. Qui in magnis .x. Siqua mulier
siliũ aut siliã suꝑ tecłũ ꝓ sanitate posuerit
grana arserit ubi mortuus est homo ꝓsa

Expanded text:
licet petras vel olera habere sine incantatione. Si qua mulier divinationes vel incantationes diabolicas fecerit, uno anno poeniteat; qui in magnis, decem. Si qua mulier filium aut filiam super tectum pro sanitate posuerit,grana arserit, ubi mortuus est homo, et
Abbreviated transcription (Latin):
Et illud Ignẽ ardentẽ extinguit aqua et elemo¬
sina
extinquit peccatũ. Etdñs in euangelio. uerũ tam̃
date elemosinã. et ecce om̃ã mundasunt uob.
dimit᷑ te &dimit tetur uob. date & dabitur uob̾
Et illud Sic etpat̃ ur̃ dimit tetuob̾ peccataurã
si re nuseritis unusquisq decordib urĩs Quinto

Expanded text:
; et illud, Ignem ardentem exstinguit aqua, et eleemo; et illud, Ignem ardentem exstinguit aqua, et eleemosyna exstinguit peccatum . Et Dominus in Evangelio, Verumtamen date eleemosynam, et ecce omnia munda sunt vobis . Dimittite et dimittetur vobis, date et dabitur vobis ; et illud, Sic et Pater vester dimittet vobis peccata vostra, si remiseritis unicuique de cordibus vestris . Quinto,
Abbreviated transcription (Latin):
tenob̾ debitanrã sicut etnos dimĩtimus debitorib
mundis et purificatis mentib ad scm̃pascha
accedant. e ꝑpenitentiã se renouent quȩ ẽ
secundus baptismus. Sicut enĩ baptismueccata
ia ctpenitentia purgat. Etqͥa p̾baptismũ peccator
denuo non potest baptizari. hoc medicamtũ
ad nõ penitentia datũ ẽ. utꝑeã uice baptismi
ƿeccata p̾baptismũ diluant᷑. Septẽ enĩ modis
peccata dimitti scripturȩ sacre demons trant
rimo in baptismate quiꝓpt̃ remissionẽ peccatoꝵ
datus ẽ. sȩcundo ꝑ martiriũ iuxta illud quod
att psalmista. Beatus cui non inputauit dñs
peccatũ. cui iuxta eiusdẽ dauid sententia
remit tuntur peccata ꝑbaptismũ. teguntur
ꝓpenitentiã. non inputantur ꝑ martirium
Iercio ꝑelemosinã. iuxtadanielẽ quipfano
nabuchodonosor regi ait peccata tua de¬
mosinis redime in miseri cordiis pauperum

Expanded text:
te nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus te nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus mundis et purificatis mentibus ad sanctum Pascha accedant, et per poenitentiam se renovent, quae est secundus baptismus. Sicut enim baptismus peccata, ita poenitentia purgat. Et quia post baptismum peccator denuo non potest baptizari, hoc medicamentum a Domino poenitentiae datum est, ut per eam vice baptismi peccata post baptismum diluantur. Septem enim modis peccata dimitti Scripturae sanctae demonstrant. Primo, in baptismate, qui propter remissionem peccatorum datus est. Secundo, per martyrium, juxta illud quod ait Psalmista, Beatus cui non imputavit Dominus peccatum . Quia juxta ejusdem David sententiattuntur peccata per baptismum, teguntur per poenitentiam, non imputantur per martyrium. Tertio, per eleemosynam, juxta Danielem, qui profano Nabuchodonosor regi ait, Peccata tua eleemosynis redime in misericordiis pauperum
Abbreviated transcription (Latin):
rerũ inuigilant. ut nonplus terrenalucra
quãuitam cupiant sempit̾nã Nam quiplus
dereb terrenis quãde animȩsuȩ salute cogitat.
ualde auia ueritatis oberrat. et iuxtaquendã
sapientẽ inuitasua ꝑdidit intimatafua. Se¬
circũ ueniat in negotio ꝓximũ suũ. uindex
ẽ enĩd̃s dehis om̃ib Sicut enĩ ab ipsis
quilabori agrorũ etteteris laborib uictum
atq uestitũ etnecessaria humana ad quirere
inhiant. instant̃ decime et elemosine dande
sunt: lta quoq qui ꝓneces sitatib suis negociis
inseruiunt faciendũ ẽ. Unicuiq enĩhomini
as̃ dedit artẽ quapascitur. etunusquisq de
artesua dequacorpores netessaria ͤ subsidia
habet. animȩ quoq quod magis netes sariũ ẽ
sub sidiũ administrare debetxxxii. Ebdomada¬
accipienda. discordantes reconciliandi. et oma
uirgia sedanda. etdimit tere debent debita in¬
ucem decordib suis udiberius dicant. dimit¬

Expanded text:
rerum invigilant, ut non plus terrena lucra rerum invigilant, ut non plus terrena lucra quam vitam cupiant sempiternam. Nam qui plus de rebus terrenis quam de animae suae salute cogitat, valde a via veritatis aberrat, et juxta quemdam sapientem, in vita sua perdidit intima sua. Secircumveniat in negotio fratrem suum; vindex est enim Deus de his omnibus. Sicut ab his, qui labori agrorum et caeteris laboribus victum atque vestitum et necessaria usibus humanis adquirere inhiantes instant, decimae et elimosinae dandae sunt: ita his quoque qui pro necessitatibus negotiis insistunt, fDeus dedit artem qua pascatur, et unusquisque de arte sua, de qua corporis necessaria subsidia habet, animae quoque, quod magis necessarium est, subsidium administrare debet. XXXVI. Quid curaaccipienda, discordantes reconciliandi, et omnia jurgia sedanda, et dimittere debent debita invicem de cordibus suis, ut liberius dicant, Dimit
Abbreviated transcription (Latin):
Admonendisunt fideles scaẽ dĩ ȩcła. ut filios suos
& filias suas doceant parentib suis oboedientiã
exibere. dicente dño. fili honorifica patrem tuũ
Nam et ipsi parentes erga filios suos aefilias modeste
debent agere. dicente apło. Etuos parentes. nolite
adiracundiã ꝓuocare filiosurõs Nã ethoc dicendũ
eis utsi illi genitali affectu parcere uelirit in¬
iuri is silioꝵ. non eas inpune dñs sinit. nisifarte
dignapȩnitentia exibeatur. etquia leuius ẽ fili is
parentũ quelibet flagella suscipere. quãdĩ irã
quod haecsit uencaritas. quidindiligit plus¬
quãse etꝓximũ suũ tãquãse. et quinihil uult
ali i facere nisi quod sibi uult fieri. etplura quȩ
retensere longũ ẽ Namquicũq in potu etcibo
eidandis atq accipiendis rebus caritatẽ putant
non mediocrit᷑ errant dicente apło. Regnũdĩ
nonẽ cib et potus. Nã et ipsa quando cũ caritate
fiunt bonasirt. et int̾ uirtutes computanda

Expanded text:
Admonendi sunt fideles sanctae Dei Ecclesiae ut filios suos et filias suas doceant parentibus obedientiam exhibere, dicente Domino, Fili, honorifica patrem tuum ; nam et ipsi parentes erga filios suos ac filias suas modeste debent agere, dicente Apostolo: Et vos, parentes, nolite ad iracundiam provocare filios vestros . Nam et hoc dicendum est eis ut si illi genitali affectu parcere velint injuriis filiorum, non has impune Dominus sinit, nisi forte digna poenitentia exhibeatur, et quia levius est filiis parentum quaelibet flagella suscipere quam Dei quod haec sit vera charitas quae Deum diligit plusquam se, et proximum tanquam se, et quae nihil vult alii facere nisi quod sibi vult fieri; et plura quae recensere longum est. Nam et quicunque in potu et cibo, et dandis atque accipiendis rebus, charitatem tantum putant, non mediocriter errant, dicente Apostolo, Regnum Dei non est cibus et potus . Nam et ipsa quando cum charitate faciunt, bona sunt, et inter virtutes computanda.
Abbreviated transcription (Latin):
quadragesimacũ sũma exultatione custodiri
debet. ut ie uniũ in ea p̃terdies dominicos qͥ ab
abstinentia subtractisunt nullatenus resoluat᷑.
quia ipsidies decimesunt anni nr̃i. Luos cum
om̃i religione etscĩtate transigere debemus.
nulla erim in hisoccasio sit resoluendi ieluniũ
Qui alia tẽpore soluit ieiuniũ caritatis causa
disoluit. is tauero nullatenus debet Quia in alio¬
tẽpore ie iunare inuoluntate et in arbitrio cuiu̾lih&
positũ ẽ. in hoc uero non ie uinare p̃ceptũdĩ tran

Expanded text:
Quadragesima cum summa observatione custodiri debet, ut jejunium in ea, praeter dies Dominicos, qui abstinentiae subtracti sunt, nullatenus resolvatur, quia ipsi dies decimae sunt anni nostri, quos cum omni religione et sanctitate transigere debemus. Nulla in his occasio sit resolvendi jejunii, quia alio tempore solet jejunium charitatis causa dissolvi, isto vero nullatenus debet. Quia in alio jejunare in voluntate et arbitrio cujuslibet positum est, in hoc vero non jejunare, p
Abbreviated transcription (Latin):
catholi coꝵ. Si tale ecdã ad miserit. pari
nat᷑ Si aid ulteriũ ꝑpetrauerit cũ illa. &
in conscientia deuenit popłi. ꝓiciat᷑ extra
eccłam. & pe nit̾ int laicos quã diu uixerit
Siꝗ cũ matre fornica uerit. XU anñ peñ
& nũquã mutet nisi in diȩdominiẽ Qui
cũ sorore hoc modo. xuanñ ie uinet
Incañ anchiritano de incestuosis

Expanded text:
voverit, si tale scelus admiserit, pari natur. Si quis adulterium perpetraverit cum illa, et in conscientia advenit populis, projiciatur extra ecSi quis cum matre fornicaverit, XII annos peniteat: et nunquam mutet, nisi in die Dominico. Qui cum sorore, hoc modo XII annos jejunet. Canones Anchoritani. De incestis
Abbreviated transcription (Latin):
sõe pat̃ omps & ernȩ ds̃ quinon martẽ sed
peccatoꝵ uitã semꝑ inquiris respiceflentẽ
famulũtuũ iłł adte ꝓstratũ eiusq planc¬
tum ingaudiũ tuemiserationis con¬
uerte . scinde delictoꝵ saccũ indueeũ
lȩticiã salutarẽ. Ut postlonga peregri¬
nationis fame descĩs altarib sacietur

Expanded text:
omnipotens aeterne Deus, qui non mortem sed peccatorum vitam semper inquiris, respice flentem famulum tuum, attende prostratum, ejus planctum in gaudium tuae miserationis converte, scinde delictorum saccum, et indue eum laetitiam salutarem, ut post longam peregrinationis famem de sanctis altaribus satietur,
Abbreviated transcription (Latin):
Siq̃ uocant sortes scoꝵ quos contra ratione
uocant uł alias sortes habuerint uł qualt¬
cũq ingenio sortitus suerit uł uenauerit.
diuinos uocant aliquas diuinationes
fecerit quia & hoc demoniũ est. uanñ peñ¬

Expanded text:
 vocant, sortes sanctorum, quas contra rationem vocant, vel alias sortes habuerit, vel qualecunque ingenio sortitus fuerit, vel veneraverdivinos vocant, aliquas divinationes fecerit, quia et hoc daemonicum est, quinque
Abbreviated transcription (Latin):
Et pꝰea om̃s dies reficiant ad sextã. Nisi
in duos annos remissior penitentia erit
De natale dñi usq ine pliphaniã & illis
p̃dictis dies qui supra scribunt᷑. in pęni¬
tentia non cõputantꝰ Itẽ qui ñ potest
sic agere pȩnuentiã sic̃ superius duximꝰ.
in priꝰ mo anno eroget inele mosinis¬

Expanded text:
et postea omnes dies reficiant ad sextam, nisi In secundo anno remissior poenitentia erit, de Natali Domini usque in Epiphania, et illos praedictos dies, qui supra scribuntur, qui impoenitentiae non computantur. Item qui non potest sic agere poenitentiam, sicut superius diximus, in primo anno eroget in eleemosyn
Abbreviated transcription (Latin):
uiuł ii anñ peñ. uł quo modo sac̃dos udi¬
cauerit. ipse tam̃ cogit& de medicam̃to
ani marũ quo modo suã uł aliorũ amt¬
mas saluare ualeat. Inerudiendo. in
docendo. sanũ sermonẽ. qm̃ qui bene
ministrat. bonũ gradũ sibi adquirit
apt̃ eũ quiẽ suꝑ onuia ds̃ bene dictus inscła

Expanded text:
dos judicet. Ipse tamen cogitet de medicamento animarum, quomodo suam vel eorum animas salvare valeat in erudiendo, in docendo, sanum sermonem, quod qui bene ministrat, bonum gradum sibi adquirit apud eum qui est super omnia Deus benedictus in sa
Abbreviated transcription (Latin):
turã ꝑdiderit. hocẽ tabulas. aut sce¬
dulã suã salbenedicto panẽ nouũ con¬
secratũ. uł aliꝗd huic simi le . uii dieb
peñ. Qui morticinũ comederit. xlđ
uł cato. & scit. c psalm̃ cant& uł i dies ieiunet
utł mustela mortua inueniuntur. siseru

Expanded text:
turam perdiderit, thus, tabulas aut schedulam suam, sal benedictum, panem novum consecratum, vel aliquid huic simile, IV dies poeniteat. Qui morticinum inscius comederit, XL dvel catto, et scit, C psalmos cantet, vel unvel mustela mortua inventa su
Abbreviated transcription (Latin):
tes homines. ꝓculpis criminalibus fa¬
ciant. ut zacheus ait. Dñe omiũ
bonoꝵ meoꝵ dimidiũ do pauperibus.
& si aliꝗd in iuste abstoli. inquadru¬
plũ reddã. et de mancipus dimutat
liberis & captiuos redimat. & a quo
die desinit peccare. nede sinat cõmu¬
nicare. sic̃ apłs dix̃. Qui ꝑ corpus pec¬
cat. ꝑ corpus em̃det Hoc est ieuinus.
uigilus. et orationibus ad dnm̃. Qui¬

Expanded text:
tes homines pro culpis criminalibus faciant, ut Zachaeus ait: Domine omnium bonorum meorum dimidium do pauperibus, et si quid aliquid injusti abstuli, in quadruplum reddam : et de mancipiis dimittat liberos, et captivos redimat, et a quo die desinat peccare non desinat communicare, sicut apostolus ait: Qui per corpus peccat, per corpus emendat, hoc est jejuniis et vigiliis, et orationibus ad D
Abbreviated transcription (Latin):
eccle catholice & consuctudine romanoꝵ
piciatur ab eccła sic̃ hereticus. nisi habue
auditores. & duos ad huc extra commũ¬
nionẽ Dehis in canone dicitur. dxanñ
cõmunionẽ sine oblatione recipiant: Si c p̃s
aut abb iusserit monacho suophereticis
miss cantare. ñ lic& & ñ expedit oboedure ci
Si prbo contigerit missas cantare & alia
recitauerit nomina mortuoꝵ & simul
nominauerit hereticos cũ catholicis pꝰmiss
anũ. lpeñ Siq̃ aut ꝓ morte heretici missas
ordinauit & ꝓreligione sua reliqͥas ibi
igne cremare & anñ ipeñ. Si aut scit¬
Siq̃ afide di discesserit sine ulla necesstra¬
te. & p̃ ea extoto animo pent̃ accipit᷑. ui anñ

Expanded text:
Ecclesiae catholicae et consuetudinis Romanorum, projiciatur ab Ecclesia sicut haereticus, nisi habeatauditores, et duobus adhuc extra communionem. De iis in canone dicitur: Decimo anno communionem sine oblatione recipiant. Si episcopus aut abbas jubet monacho suo pro haereticis missam cantare, non licet et non expedit obedire ei; si presbytero contigerit, ubi missam cantaverit, et alius recitaverit nomina mortuorum, et simul nominaverit haereticos cum catholicis, post missam at. Si quis autem pro morte haeretici Missam ordinaverit, et pro religione sua ejus reliquias ibi igne concremare, et annum poeniteat. Si fide Dei discesserit sine ulla necessitate, et postea ex toto animo penitentiam accepit, III. annos
Abbreviated transcription (Latin):
nentes in obsti natione an no emisso altaris
cõmunione subui dice flamma socient᷑
& dĩ iuditio relinquant᷑. Si quando
alt̃ fuerit confessus quantũ alt̃ alterius
intulit laboris tantũ sibi multiplicetur.
Qui abbi ex cu sationẽ p̃tendit uł eo¬

Expanded text:
nentes in obstinatione, anno emisso, altaris nentes in obstinatione, anno emisso, altaris communione sub judice flamma socientur, et Dei judicio relinquantur; si quando alter fuerit confessus, quantum alter alteri laboris intulerit, tantum sibi multiplicetur. Qui abbati excusationem praetendit,
Abbreviated transcription (Latin):
ui suꝑbia ceteros qualib& dispeccione
primũ satis faciat eis. de inde ieui¬
n& iuditio sac̃dotis. contentiosus &iã
alterius sententia se subdat Sin aũt ana¬
thematitet᷑ ut regno dĩ est elienꝰ: lac¬
tans in suis bencficus humili& aliquẽ
quic quid boni fecerit humanȩ głȩ causa
ꝑdat. Maloꝵ cogitationũ indulgentiaẽ.
sio perȩ ñ implet᷑ & consensu Qui aliã
decepit ad fidẽ conũ tat. & ie uinet iuditio
sac̃ dotis. Qui aũt de industria cui cũq
seniori flecti dedignat᷑. cena careat ino¬
bediens maneat extra cibĩ. & puls& hu¬
milit̃ donec recipiat᷑. quantoq tẽpr̃ inoboe¬
diens suit. tanto cũ pañ & aq̃ sit Blasphem
&ciã simili de creto sanet᷑. & opꝰ eius abra¬
at᷑ cũ semi pane debito aquaq maneat
dilator. & dila tor con simile ꝑsone sidilatꝰ
negauent. anñ simul peñ inuna quaq ebđł¬
cuusq mense: Om̃ibus frĩb subponentib
& dñi cius uiditiũ fore contestantib ꝑ ma¬

Expanded text:
ui superbia caeteros qualibet despectione arguit, primo satisfaciat eis, deinde jejunet judicio sacerdotis; contentiosus etiam alterius sententiae se subdat; sin autem, anathematizetur ut regno Domini est alienus. Jactans in suis beneficiis, se humiliet; alioquin quid quod boni fecerit humanae gloriae causa perdet, malarum cogitationum indulgentia est si opere non compleantur, et consentiat. Qui aliquam decepit, ad fidem convertat, et jejunet judicio sacerdotis; qui autem de industria cuicunque seniori flecti dedignatur, coena careat: inobediens maneat extra cibum, et pulset humiliter donec recipiatur; quantoque tempore inobediens fuit, tanto in pane et aqua sit. Blasphemus etiam simili decreto sanetur, et opus ejus abjiciatur, cum semipane debito, et aqua, quod maneat dilatus et dilator consimili persona, si dilatus negaverit ante simul poeniteant in unaquaquecujusque mensis, omnibus fratribus supponentibus, et Dominum eis judicem fore contestantibus. Perma
Abbreviated transcription (Latin):
ante corpus beatissimi petri isinodo residens
dix. Hinc maxime nimiũ dolens & ingei¬
mescens dico. quia aliquos exxp̃ianis
in occidentis partibus audio temere contra
&e ꝓ pinquas incon ugio socient. quod opor¬
uinũ est spiriali amputare mucrone
atqꝰ si uestre plac et scĩtati radicitus euelli.
ne seges boni agricole zizanioꝵ mixti orren¬
sonã responsione gregoriuꝰ a postolicus
cipis inferendã sententiã dix̃. Siq̃ prb̃t duxerit¬

Expanded text:
nte corpus beatissimi Petri in synodo residens dixit: Hinc maxime nimium dolens et ingemiscens dico, quia aliquot ex Christianis in Occidentis partibus constitutos audio temere contra et propinquas conjugio socient. Quod opportunum est spiritali amputare mucrone, atque si vestrae placet sanctitati: radicitus evelli, ne seges boni agricolae zizaniorum mista horrenconsonam responsionem Gregorius apostolicus cipis, inferendo sententiam dixit: I. Si qui
Abbreviated transcription (Latin):
Predicandũ ẽ &iam ut ꝑ iuriũ fideles caueañ
& abi hoc sum mopere abstineant. scientes hoc
scelus. edeuẽ quod am modo ꝑiuris pęnitentiae
modũ inponere. qui nos se debent talẽ deꝑiurio¬
porrutentiã inponere debere. qualẽ ad eadulterio
defornicatione dehomicidio. & deceteris crimi
criminali peccato timens pęnitentiȩ̨ longã erũnã
ad confessionẽ uenire nolułꝵit. ab ȩccła repellendũ ẽ.
siue a communione & consorciũ fideliũ. ut nullus
cũ et comedat neq bibat neq oret. neq in sua
simũ scelus eẽ etabipso dño in monte sinai ꝓhibitũ.
dicente eodẽdno Non falsũ testimoniũ dixeris.
siue testis falsus nonerit inpunitus. Sciatse & iam
quisq & iãsi hoc ꝑp& rauerit. aut tali penitentia
catione dãnandũ sicut superius insertum est

Expanded text:
Praedicandum est etiam, ut perjurium fideles caveant, et ab hoc summopere abstineant, scientes hoc scelus, et levem quodammodo perjuris poenitentiae modum imponere; qui nospoenitentiam imponere debere, qualem et de adulterio, de fornicacriminali peccato, timens poenitentiae longam aerumnam, ad confessionem venire noluerit, ab ecclesia repellendus est, sive a communione et consortio fidelium, ut nullus cum eo comedat, neque bibat, neque oret, neque in suam simum scelus esse, et ab ipso Domino in monte Sinai prohibitum, dicente eodem Domino, Non falsum testimonium dixeris ; sive, Testis falsus non erit impunitus . Sciat se etiam, quisquis hoc perpetraverit, aut tali poenitentia catione damnandum, sicut superius insertum est
Abbreviated transcription (Latin):
debiles. in firmi. sani. dequalita te pecors
uł hominũ. conti nens uł in coninens uo¬
luntate uł casu. inpublico uł iabscondito
quali conpunt.dione em̃dat. necessitate.
uł uoluntate. loca & tẽpora discernat.¬
deinde canones scoꝵ patrũ deinde alil
atq alii ut hie ronimꝰ. & augustinus. & gre¬
gorius. & teodorxs. exquorũ om̃iũ ista
de scripsimꝰ dictis & sententi is ueracit
ut salui sint om̃s & nonpus illa ni mes.
quia potentes porenter torm̃ta paciunt.
ltẽ inĩhu filu sirac. In iudicando esto misericors
pupillis ut pat᷑. & ꝓuiro mat̾ illoꝵ. ltẽ scs iacob
dic̃ iuditiũ sine misericordia erit illi qui non
uerã paenitentiã faciunt in ieiunio &fletu ine¬
le mosimis. in orationibus. & ꝑpetrata iterũ non
faciunt. & si faciunt & tam̃ ñ ꝑseuerant in eis. ꝗa
ds̃dix. Malũ cogitasti. ignoui. aalũ dixisti ignoui
tium scđm canones. ut alii timorẽ habeant

Expanded text:
debilem, infirmum, sanum. De qualitate pecudum vel hominum, continens vel incontinens, voluntate vel in casu, in publico vel in abscondito, quasi compunctione emendat necessitate vel in voluntate, loca et tempora collatideinde canones sanctorum Patrum, deinde alii atque alii, ut Hieronymus, et Augustinus, et Gregorius, et Theodorus. Ex quorum omnium ista descripsimus dictis et sententiis veraciter, ut salvi sint omnes et non pusillanimes, quia potentes potenter tormenta patientur. Item in Jesu filii Sirach: In judicando esto misericors, pusillis ut pater, et pro viro matri illorum. Item sanctus Jacobus dixit: Judicium sine misericordia erit illi, qui nonveram poenitentiam faciunt in jejunio et fletu, in eleemosynis, in orationibus et perpetrata iterum non faciunt; et si faciunt, tamen non perseverarent in eis, quia Deus dixit: Malum cogitasti, ignovi; malum dixisti, ignovictum secundum canones, ut alii timorem habeant.
Abbreviated transcription (Latin):
mortuoꝵ uł coruorũ uolantiũ ꝗ adsacerdotiũ
ue hunt̾. qui non ꝓpt̃ dm̃ sed plus ꝓpt̃ honorẽ
terre nũ inhiantes ceci diuina sapientia
detalib dit̃ gregorius narantenꝰ. Tineo qđ
canes ad sectantꝰ offitiũ pastoralẽ. maxi me
cũ in semet ipsis nihil pastoralis p̃para uer̃
discipline. Erechiele nãque ait. ue pastorib
isrł. qui pascebant semet ipsos &ñ gregẽ. Lac
bibebant. & lanis eoꝵ operiebant᷑: & qđ eras¬
sũ fuit manducabant. qđ fractũ fuit non
alligabant & reliqua. Itẽ erechiel ait uę
sacerdotibus qui comedunt popłi mei pec¬
or antes ꝓ eis. comedentes hostias & ñ corri¬
pientes. qui ubi morituros homines audiunt
indicit gaudentes. & p̃ parant se ad p̃dã qua¬
si corui ad eada uera mortuoꝵ. Nunc qͦ fr̃s
qui uoluerit sacerdotale digni tatẽ aoci¬

Expanded text:
 corvorum volantium, qui ad sacerdotium vehuntur, qui non propter Dominum, sed plus propter honorem terrenum inhiantes caeci divina sapientia. De talibus dixit Gregorius Nazianzenus: Timeo hoc quod canes assectantur officium pastorale, maxime cum in semetipsis nihil pastoralis praeparaverint disciplinae. Ezechiel namque ait: Vae pastoribus Israel, qui pascebant semetipsos, et non gregem: lac bibebant, et lanis eorum operiebantur, et quod crassum fuit manducabant, quod fractum fuit non alligabant, etc. Item Ezechiel ait: Vae sacerdotibus qui comedunt populi mei pecorantes pro eis. Comedentes hostias et non corripientes; qui ubi morituros homines audiunt, inde gaudentes, et praeparant se ad praedam quasi corvi ad cadavera mortuorum. Nunc ergo, fratres, qui voluerit sacerdotalem auctoritatem acci
Abbreviated transcription (Latin):
ad ultera. Illlanñ peñ. Mulier sȩipsã coitũ.
habens. ili anñ peñ. Mulieres uͦ quȩ fornicant᷑
& partꝰ suos ne cant. sed de his quȩ agunt.
secũ utero conceptos dissecant. & anñ peñ
Simulier cũ muliere. In anñ peñ. Siq̃
maritus uł siqua mulier uotũ habens
frangenda  & in portabilia. Ou ueri
ñ lic& uotũ uouere sine licentia uiri.
sedsi uoluerit dimitti potest. & peñ uiditio
si duob fr̃ib inupserit abici cã debere usq
addiem mortis. sed ꝓp̃t̃ huma nitatẽ inextre¬
mis sus sacra mto recon ciliari oport&: lta tam̃
in siforte sanitatẽ recuperauerit matrimo nio
soluto ad peni tentiã admittat᷑ Quodsi de¬
suncta fuerit mulier huius modi consortiũ
constituta. difficilis erit pe nitentia remanenti
Oruã sententiã tã uiri quã mulieres. tenere
debent  puella quȩ ñ parentũ coacta imperio
sed sp̃on  ta neo uiditio ueritatis ꝓ positũ atq
adbitum susceperit. si postea nupeias diligunte p̃¬

Expanded text:
adultera IIII annos peniteat. Mulier vero seipsa coitum habens III annos peniteat. Mulieres qui fornicantur, et partus suos negant, sed de his que agant secum ut uterus conceptos discutiant, X annos peniteat. Si mulier cum muliere III annos penit. Si quis maritus, vel si quae mulier votum habens frangenda sunt, et inportabilia. Mulieri non liceat votum vovere sine licentia viri: sed si voluerit dimitti potest, et peniteat judsi duobus fratriad diem mortis. Sed propter humanitatem in extremis suis sacramento eam reconciliari oportet: ita tamen, ut si forte sanitatem recuperaverit, matrisoluto ad penitentiam admittatur; Quodsi defuncta fuerit mulier hujusmodi consortio constituta dificilis erit penitentia remanenti: quam sententiam tam viri quam mulieres tenere debent. Puellae quae non parentum coactae imperio, sed spontaneo judicio virginitatis propositum atque habitum susceperunt, si postea nuptias diligunt, p
Abbreviated transcription (Latin):
sue anno in hoc ꝓlapsis. ad exitũ uitȩ
tantũ cõmunionẽ mereant᷑. Siꝗ cũ pe
uir nupserit cũ muli ere sua retro. xlđpeñ
modo deanimal. diq̃ menstruo tẽpr
coierit cũ muliere. Xldpeñ. Mulie¬
res menstruo tẽpr̃ ñ iirent in eccła neq
monio est xlmis anni & in sabbatis & in do¬
minicis nott diei. & in dieb plurimis maxime
se mine usqͥ ad mundũ sangui nẽ consum̃di.
& menstruo tẽ pr̃. continens fieri debet: Diligumꝰ

Expanded text:
suae annum in hoc prolapsi sunt, ad exitum vitae tantum communionem mereantur. Si quis cum pecuis nupserit cum mmodo de animal. Si quis menstruo tempore coierit cum muliere, XL dies res menstruo tempore non intrent in Ecclesiam, neque agesimis anni et in sabbatis et dominicis nocte diei et in diebus plurimis maxime semine usque ad modum sanguinem consumendi, et menstruum tempore continens fieri debet. Bigamus p
Abbreviated transcription (Latin):
quitate ñ licet uxorẽ alterã accipere. pꝰ obitũ
eius aequalit uir coniungit᷑ in matrimo
fr̃s duas sorores in con uigio poss habere.
& pat̃ filios cũ matre & filia dilaicus
Si uxort̃ ñ hab&: si uoluntas parentũ eoꝵ est
ipsasit uxor eius. ita ut anñ ilpeñ ambo Siq̃¬

Expanded text:
quitate non licet uxorem alterius accipere post obitum ejus. Aequaliter vir conjungitur in matrimonio res duas sorores in conjugio possunt habere, et pater filiusque matrem et filiam. Si laicus si uxorem non habet, si voluntas parentum eorum est, ipsa sit uxor ejus, ita ut annis V poeni
Abbreviated transcription (Latin):
sor nicau̾it.xuann penit̃. Sicũ filia uł so¬
rore .xii anñ peñ. Quicũ fr̃e natulabe for¬
nica uerit ꝑ cõmix̾ionẽ carnis. abõni carne
Simat̃ cũ filio suo paruulo fornica uerit.ui
anñ absti neat se acar ne & diẽ .i. in ebđieiunet.¬

Expanded text:
fornicaverit, XV annos poeniteat. Si cum filia, vel sorore, XII annos poeniteat. Qui cum fratre naturali fornicaverit per commistionem carnis, ab omni carne Si mater cum filio suo parvulo fornicata fuerit, tres annos abstineat se a carne, et diem unum in un
Abbreviated transcription (Latin):
piuntia est. In his p̾dictis diebus. faciat ca¬
ritatẽ sicut sui conpares clerici siue
laici. Ebrsltatẽ & uentris. distenti¬
onẽ in hominibus caueant. faciant
siboc implet᷑¬

Expanded text:
incia est; in his praedictis diebus faciat charitatem, sicut sui compares, clerici, sive laici. Ebrietatem et ventris distensionem in omnibus caveant. Faciant si hoc imple
Abbreviated transcription (Latin):
quent̃ iiianñ. Sigenuerit filiũ plus peñ.¬
Sic & uirgo sçẽ monialis cũ laicis sine
gradu. sic̃ clerici. qui canonicisunt. iann.
frequent̃ .ii anñ. inꝗradu aut sic̃ monac.
idẽ iii anñ. Teo dorus dix̃. Monaħs faciens

Expanded text:
quenter, III. Si genuerit filium, plus poenSic et virgo sanctimonialis cum laicis sine gradu, si clericus, qui canonici sunt unum annum; frequenter, duos. In gradu autem, sicut monachus, id est, tres annos. Theodorus dixit: Monachus faciens