comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nificat tribulationem saeculi .: Intendat caritas ur̃a: In utroq enim temp¬
tatur anima humana. Et prosperitatem necorrumpatur. et aduersitate
ne frangatur . ⁊ Ideo autem mane prosperitatem significat. quia mane lae¬
tum ẽ. trans acta uelut tristitia noctis. Tristes autem sunt tenebrae. uenienti
uespera: Ideo uent ente quasi mundi uespera. obtulit sacrificium uesper¬
tinum ⁊ Nos ergo timeamus unus quisq uesperũ nemane corrum pamur.
Ecte nescio quis ut facias malialiquid promisit lucrum mane est: arridet
tibi ampla pecunia. mane tibi fit noli corrumpi. Et habebis exitum mane
Sienim habes exitum non capieris .: Sic enim promissio lucri. quasi ȩsca in mus¬
cipulu: coartaris et nonest quo ex eas. capieris inmuscipulu: Dedit autem
tibi exitum dñs ds̃tuus. nelucro capiaris cumtibi dicit incorde. ego sum
diuitiae tuae ., Noli adtendere quod promittit mundus. sed quod promit¬

Expanded text:
nificat tribulationem saeculi. Intendat Charitas Vestra in utroque enim tennificat tribulationem saeculi. Intendat Charitas Vestra in utroque enim tentatur anima humana; et prosperitate ne corrumpatur, et adversitate ne frangatur. Ideo autem mane prosperitatem significat, quia mane laetum est, transacta velut tristitia noctis. Tristes autem sunt tenebrae, veniente vespera: ideo veniente quasi mundi vespera, obtulit sacrificium vespertinum. Non ergo timeat unusquisque vesperam, nec mane corrumpatur. Ecce nescio quis, ut facias mali aliquid, promisit lucrum; mane est arridet tibi ampla pecunia; mane tibi fit. Noli corrumpi, et habebis exitum mane. Si enim habes exitum, non capieris. Sic est enim promissio lucri, quasi esca in muscipula: coarctaris, et non est qua exeas; caperis in muscipula. Dedit autem tibi exitum Dominus Deus tuus, ne lucro capiaris, cum tibi dicit in corde: Ego sum divitiae tuae. Noli attendere quod mundus promittit, sed quod promit
Abbreviated transcription (Latin):
tudinem: Qui conturbas fundum maris sonum fluctuum eius quis sufferret :
Turbabuntur gentes. primo turbabuntur: Sed illi montes parati in fortitu¬
dine xp̃i. numquid turbati sunt .: Turbatum est mare. elisum est in montem
mare fractum est. montes in concussi manserunt .: Turbabuntur gentes et
timebunt omnes : Ecce iam omnes timent. ante a quitur bati erant. timent
lam omnes. Nontimuerunt xp̃iani ettimentur lam xp̃iani : Omnes qui perse¬
quebantur modo timent: Superauit enim ille qui circum cinctus est in poten¬
tatu. Sic adillum uenit omnis caro. Vt aeteri paucitatem ipsam iamtimeant:
ettimebunt omnes. Quiin habitant fines terrae asignistuis: Miraculaceñ
fecerunt apostoli . et ideo omnes fines terrae timuerunt ei trediderunt : Ex¬
itus mane etuespere delectabis: Idest delectabiles facis: Iaminista uita quid
nobis promittitur : exitus delectabis mane et uespere.: Sunt exitus mane.
sunt exitus uespere ., Mane significat prosperitatem sactuli, Vespera sig¬

Expanded text:
tudinem. Qui conturbas fundum maris: sonum fluctuum ejus quis sufferet? 12. Turbabuntur gentes. Primo turbabuntur: sed illi montes parati in fortitudine Christi, numquid turbati sunt? Turbatum est mare; elisum est in montes: mare fractum est; montes inconcussi manserunt. Turbabuntur gentes: et timebunt omnes. Ecce jam omnes timent: antea qui conturbati sunt, timent jam omnes. Non timuerunt Christiani, et timentur jam Christiani. Omnes qui persequebantur, modo timent. Superavit enim ille qui circumcinctus est in potentatu; sic ad illum venit omnis caro, ut caeteri paucitate ipsa jam timeant. Et timebunt omnes qui inhabitant fines terrae, a signis tuis. Miracula enim fecerunt Apostoli; et inde omnes fines terrae timuerunt, et crediderunt. 13. Exitus mane et vespere delectabis: id est, delectabiles facis. Jam in ista vita quid nobis promittitur? Exitus delectabis mane et vespere. Sunt exitus mane; sunt exitus vespere. Mane significat prosperitatem saeculi; vespere sig
Abbreviated transcription (Latin):
edutentes & secus litus sedentes. elegerunt bonos in uasa. malos autem
foras miserunt. Sicerit inquit in consummatione saeculi: Ostendit
litus. ostendit finem maris: Exibunt angeli & seperabunt malos deme¬
dio iustorum. et mittent eos in caminum ignis. ibierit fletus etstridor den¬
tium : Heia ciues hierusalem quiinfraretia estis et pisces boniestis. tolera¬
te malos. retia nolite rumpere: Cum illis estis inmare. Non cum illis eritis
inuasis: Spes enim ille finium terrae. Ipse est spes et in mari longe¬

Expanded text:
educentes, et secus littus sedentes, elegerunt bonos in vasa, malos autem educentes, et secus littus sedentes, elegerunt bonos in vasa, malos autem foras miserunt: sic erit, inquit, in consummatione saeculi. Ostendit littus, ostendit finem maris. Exibunt Angeli, et separabunt malos de medio justorum, et mittent eos in caminum ignis: ibi erit fletus et stridor dentium . Eia, cives Jerusalem, qui intra retia estis, et pisces boni estis, tolerate malos; retia nolite rumpere: cum illis estis in mari; non cum illis eritis in vasis. Spes enim ille finium terrae, ipse spes est, et in mari longe
Abbreviated transcription (Latin):
praeda efficieris magno.: Cottidiae ista eueniunt. Ante nossunt: uitemus
illu horreamus illa : Non illa agamus fratres. quia spes ille finium terrae
Ille si non eẽt spes & in mari longe. Non diteret discipulissuis faciam uos pis¬
catores hominum ⁊ Iam in mari capti perretia fidei : gaud eamus nos ibina¬
tare adhuc infra retia. quia ad hucmare hoc saeuit procellis. Sedretia
quaenos coeperunt. perducentur adlitus: litus est finis maris. Frgo
peruentio infinem sacculi . : Interim infra ipsa retia fratresbene uiuamus
non retiarum pentes foras ex eamus. ⁊ Multienim ruperunt retia. Et scisma¬
tu fecerunt. Et foras exierunt : Quia malos pisces infraretia cuptos.
Tolerare senolle dixerunt : Ipse mali fucti sunt pocius. Quamilli quos
se nom potuis se tolerare dixerunt.: Namque illa retia coeperunt pis¬
ces et bonos & malos : Dñsdicit  Simile est regnum caelorum sagenȩ

Expanded text:
praeda efficieris magno. Quotidie ista eveniunt, ante nos sunt; videmus praeda efficieris magno. Quotidie ista eveniunt, ante nos sunt; videmus illa, horreamus illa. Non illa agamus, fratres, quia spes est ille finium terrae. Ille si non esset spes, et in mari longe, non diceret discipulis suis: Faciam vos piscatores hominum . Jam in mari capti per retia fidei, gaudeamus nos ibi natare adhuc intra retia; quia adhuc mare hoc saevit procellis, sed retia quae nos ceperunt, perducentur ad littus. Littus est finis maris: ergo perventio in finem saeculi. Interim intra ipsa retia, fratres, bene vivamus: non retia rumpentes foras exeamus. Multi enim ruperunt retia, et schismata fecerunt, et foras exierunt, quia malos pisces intra retia captos tolerare se nolle dixerunt; ipsi mali facti sunt potiusquam illi quos se non potuisse tolerare dixerunt. Namque illa retia ceperunt pisces et bonos, et malos. Dominus dicit: Simile est regnum coelorum sagen
Abbreviated transcription (Latin):
& in mari longe, Ecce unde dictum est. ad te omnis caro ueniet .: Vndique
uenitur spes omnium finium terrae. Non spes unius anguli. Non spes so¬
lius iudacȩ. Non spes solius africȩ. Non spes pannoniȩ. aut orientis. Aut
occidentis. sed spes omnium finium terrae. & inmari longe: Ipsorum¬
finum terrae in marilonge. et quia in mari ideo longe: Mare enim in figura
dicitur sacculum hoos alsitate amarum. procellis turbulentum : Vbi homi¬
nes cupiditatibus peruersis et prauis facti sunt uelut pisces. Inuicem sede¬
uorantes: Adtendite mare malum. mare amarum. fluctibus saeuum ad¬
tendite qualibus hominibus plenus sit, Quis optat hereditatem nisi amor
multi utemant optant alios uendere ressuas.: Quomodo inuicem se oppri¬
munt. Et qui possunt deuorant: Et cum deuorauerit unus piscis maior mi¬
norem. Deuoratur et ipse amaiore: Opiscis male. praedam uis deparuo.

Expanded text:
et in mari longe. Ecce unde dictum est: Ad te omnis caro veniet. Undique et in mari longe. Ecce unde dictum est: Ad te omnis caro veniet. Undique venitur. Spes omnium finium terrae: non spes unius anguli, non spes solius Judaeae, non spes solius Africae, non spes Pannoniae, non spes Orientis, aut Occidentis; sed spes omnium finium terrae, et in mari longe; ipsorumfinium terrae. Et in mari longe: et quia in mari, ideo longe. Mare enim in figura dicitur saeculum hoc, salsitate amarum, procellis turbulentum; ubi homines cupiditatibus perversis et pravis facti sunt velut pisces invicem se devorantes. Attendite mare malum, mare amarum, fluctibus saevum; attendite qualibus hominibus plenum sit. Quis optat haereditatem, nisi mormulti ut emant optant alios vendere res suas! quomodo se invicem opprimunt, et qui possunt devorant! et cum devoraverit unus piscis major minorem, devoratur et ipse a majore. O piscis male, praedam vis de parvo;
Abbreviated transcription (Latin):
neris hocte oportet esurire etsitire.: Cumperegrinaris hocsiti. hoc esuri. quic
ipsa erunt bonadĩ: Audi illum regem cui ista dicuntur. quiauenit ut teredu¬
cat. et se tibi faciat uiam Quid dicit: Beati quiesuriunt etsitiunt iustitiã
qm̃ ipsi saturabuntur. : Et scm̃ templum tuum ad mirabile in iustitia Etip¬
sum templum fratres. Nolite praeter uos cogitare: amate iustitiam etuos
estis templum dĩ: Exaudinos ds̃ saluator noster. Aperuit modo quem
quo dixerat. adte omnis caro ueniet: Ex audinos ds̃ saluator noster.
Ille unus uir qui ad sumitur intemplum dĩ. et pluressunt. et unus est: Exu¬
nius persona dixit. Exaudi orationem meam Et quia ipse unus epluribus
constat modo ait exaudinos ds̃ saluator noster, Audi illum iam apertius
praedicari: Ex audinos ds̃ saluator noster. Spes omnium finium terae

Expanded text:
neris; hoc te oportet esurire et sitire, cum peregrinaris: hoc siti, hoc esuri; quia neris; hoc te oportet esurire et sitire, cum peregrinaris: hoc siti, hoc esuri; quia ipsa erunt bona Dei. Audi illum regem cui ista dicuntur, qui venit ut te reducat, et se tibi fecit viam . Quid dicit? Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur . Sanctum templum tuum, admirabile in justitia. Et ipsum templum, fratres, nolite praeter vos cogitare. Amate justitiam, et vos estis templum Dei. 9. Exaudi nos, Deus, salvator noster. Aperuit modo quem quo dixerat: Ad te omnis caro veniet. Exaudi nos, Deus, salvator noster. Ille unus vir qui assumitur in templum Dei, et plures sunt, et unus est. Ex unius persona dixit, Exaudi, Deus, orationem meam: et quia ipse unus ex pluribus constat, modo ait, Exaudi nos, Deus, salvator noster. Audi illum jam apertius praedicari: Exaudi nos, Deus, salvator noster; spes omnium finium terrae,
Abbreviated transcription (Latin):
Omniac cum aetate defectrunt: Anforte sonus uerborum eius delectat aures
tuas. quae uerba uixplene nuntiat lapsis dentibus.: Tamen suustus est. Si
alienum non concupiscit. sidesuo quod habet erogat indigentib. sibene
monet etrectum sapit. integrum credit. siparatus est profide ueritatis
etiam ipsa confracta membra inpendere ., Multi enim martyres etiam se¬
nes: Vnde illum amamus: Quid in eo bonum uidemus oculis carneis : Nihil
Quaedam ergo est pulchritudo iustitiae. quamuidemus oculis cordis. et
amamus et ex ardescimus: Quam multum dilexerunt homines. ipsis mar¬
tyreis cumeorum membra bestiae laniarent.⁊ Nonne cum sanguis fȩ¬
daret omnia. Cum morsibus beluinis uiscera funderentur. non habebant
oculi nisi quod horrerent., Quid ibierat quod amaretur . Nisi quia erat in
illa feditate. dilaniatorum membrorum integra pulchritudo iustitiae:
Ista sunt bona domus dĩ : his. tepara satiari.: Sed ut inde satieris cumperue¬

Expanded text:
omnia cum aetate defecerunt. An forte sonus verborum ejus delectat aures tuas, qui verba vix plena enuntiat lapsis dentibus? Tamen si justus est, si alienum non concupiscit, si de suo quod habet erogat indigentibus, si bene monet, et rectum sapit, si integre credit, si paratus est pro fide veritatis etiam ipsa confracta membra impendere, multi enim martyres etiam senes; unde illum amamus? quid in eo bonum videmus oculis carnis? Nihil. Quaedam ergo est pulchritudo justitiae, quam videmus oculo cordis, et amamus, et exardescimus; quam multum dilexerunt homines in ipsis martyribus, cum eorum membra bestiae laniarent. Nonne cum sanguis foedaret omnia, cum morsibus belluinis viscera funderentur, non habebant oculi nisi quod horrerent? Quid ibi erat quod amaretur, nisi quid erat in illa foeditate dilaniatorum membrorum integra pulchritudo justitiae? Ista sunt bona domus Dei; his te para satiari. Sed ut inde satieris, cum perve
Abbreviated transcription (Latin):
geret᷑ & cũ temporibus & ante tempora : Quodergo temp: antecedit aeter¬
num est. Et hoc uerbũ habendũ ẽ aeternum. qđ nullo tempore uariatur
sicut in principio erat uerbum: sed ꝑlunam significare maluit in crementa.
defectusq mortalium: Deniq cum dixiss& antelunam uolens quodam¬
modo exponere proquare lunã posuerit. generationes inquit generati¬
onũ : Tamquã dicer& antelunam : id est ante generationes generationume
quae transeunt decessione accessione que mortalium tam quam decrem̃¬
tis incrementisq: lunarib: ac ꝑ hoc quid melius intellegit᷑ ꝑmanere ante
lunam. nisi omnia mortalia in mortalitate p̃cedere : Quod &iam sic non

Expanded text:
geretur, Et cum temporibus, et ante tempora. Quod ergo tempus antecedit, aeternum est: et hoc vere habendum est aeternum, quod nullo tempore variatur, sicut in principio erat Verbum. Sed per lunam significare maluit incrementa defectusque mortalium. Denique cum dixisset, ante lunam; volens quodammodo exponere pro qua re lunam posuerit, generationes, inquit, generationum: tanquam diceret, Ante lunam, id est ante generationes generationum, quae transeunt decessione et successione mortalium, tanquam decrementis incrementisque lunaribus. Ac per hoc quid melius intelligitur permanere ante lunam, nisi omnia mortalia immortalitate praecedere? Quod etiam sic non
Abbreviated transcription (Latin):
sint adcorp: referatis.: Sicenim loquitur xp̃stam quã unus. quia & uere unus
de quo dictum est. Prunt duo in carneuna: Sienim in carneuna : quid mirarisquia
& in uoce una : Sequiturergo: Exaudime dñe quõ suauis est misericor¬
dia tua: Hanc causam adseruit quare debeat &audiri. quia suauis est misae¬
ricordia dĩ : Nonne hoc magis erat consequens ut diceret &audime dñe. ut sua

Expanded text:
sint, ad corpus referatis. Sic enim loquitur Christus tanquam unus; quia et vere unus sint, ad corpus referatis. Sic enim loquitur Christus tanquam unus; quia et vere unus de quo dictum est: Erunt duo in carne una . Si enim in carne una, quid miraris quia et in voce una? Sequitur ergo, Exaudi me, Domine, quoniam suavis est misericordia tua. Hanc causam asseruit quare debeat exaudiri, quia suavis est misericordia Dei. Nonne magis hoc erat consequens ut diceret, Exaudi me, Domine, ut sua
Abbreviated transcription (Latin):
OSTERIOR PARS PSALMI DEQUO HES TERNO
die locuti su mus caritati ur̃ae. hodie nobis &xplicanda
remanserat : Etuideo tempus esse reddendi debiti. sitam̃
eius prolixitas non nos &iam hodie debitores relinquerit Itaq hoc
praeloquor & peto Neduitur num sermonem in his quae mani festa
sunt &pectetis .: Ita enim possumus in obscuriorib necessitate in mo¬
rari. & fortasse supplere quod debemus. utaluis debemus. alia debeamus alia¬
que red dam ⁊ Videamus ergo quaes equuntur postea quam dixit. Neq: coar¬
t& super me puteus ossuum : Quodhesterno die commendauimus caritati urãe
ut omni animi intentione. & fide pietatis caueamus. nehoc maledictum super¬
ueniat nobis. : Tunc enim coartat puteus suꝑ hominẽ ossuum. id est pro fundi¬
tas iniquitatis. quando non solum mersus in peccatis iac& sed &iam perdita¬
ditum confessionis.: Quando aũt dicit homo peccator sum. radiatur in aliquo
tis uerba cognoscatis.: Quae aũt dicta fuerint. ita ut sicapiti conuenire pos¬

Expanded text:
osterior pars psalmi de quo hesterno die locuti sumus Charitati Vestrae, hodie nobis explicanda remanserat. Et video esse tempus reddendi debiti, si tamen ejus proliritas non nos etiam hodie debitores reliquerit. Itaque hoc praeloquor, et peto ne diuturnum sermenem in his quae manifesta sunt exspectetis. Ita enine possumus in obscurioribus necessitate immorari, et fortasse supplere quod debemus, ut aliis diebus alia debeamus, alie reddamus. Videamus ergo quae sequuntur. Posteaquam dixit, Neque coarctet super me puteus os suum; quod hesterno die commendavimus Charitati Vestrae, ut omni animi intentione et fide pietatis caveamus ne hoc maledictum superveniat nobis. Tunc enim coarctat puteus super hominem os suum, id est profunditas iniquitatis, quando non solum mersus in peccatis jacet, sed etiam perdit aditum confessionis. Quando autem dicit homo, Peccator sum; radiatur aliquo tis verba cognoscatis; quae autem dicta fuerint ita ut capiti convenire non pos
Abbreviated transcription (Latin):
ti quia cognoscet. ñ eritis beati. quia alonge cognoscit.. Uidete ergo quid
agatis. quia si agnoscit ñ ignoscit. Melius ergo ignoscit. quã agnoscit .:
Quid ẽ enĩ ipsũ ignoscereꝰ. nisi ñ noscere.: Quid ẽ ñ noscere ñ anĩ aduertere
Audi orantẽ ut ignoscat. Auer¬
te faciẽ tuã apeccatis meis. Quid igitur facies. si auertit faciẽ suã ate.
Molestũ ẽ et timendũ nedeserat te.: Rursũ si faciẽ ñ auertit. anĩ aduertit
Nouit hoc ds̃. potest hoc ds̃. et uertere faciẽ apeccante. et ñ auertes a c̃fitente
Itaq alibi  dicitur. auerte faciẽ tuã apeccatis meis: et alibi ei dicitur. nea¬
uertas faciẽ tuã ame. Ibi apeccatis meis auerte. hic aũ ame noli a uer

Expanded text:
ti, quia cognoscit; non eritis beati, quia a longe cognoscit. Videte ergo quid ti, quia cognoscit; non eritis beati, quia a longe cognoscit. Videte ergo quid agatis; quia si agnoscit, non ignoscit. Melius ergo ignoscit, quam agnoscit. Quid est enim ipsum ignoscere, nisi non noscere? Quid est non noscere? Non animadvertere: Audi orantem ut ignoscat: Averte faciem tuam a peccatis meis . Quid igitur facies, si averterit faciem suam a te? Molestum est, et timendum ne deserat te. Rursus si faciem non avertit, animadvertit. Novit hoc Deus, potest hoc Deus, et avertere faciem a peccante, et non avertere a confitente. Itaque alibi ei dicitur: Averte faciem tuam a peccatis meis; et alibi ei dicitur: Ne avertas faciem tuam a me . Ibi, A peccatis meis averte; hic autem, A me noli aver
Abbreviated transcription (Latin):
go sim̃ deꝓmissis dĩ. et cantem iã unde incip̃ psalmus..
Aquã c̃fitearis inuocare. c̃fitere et inuoca. Illũ quippe quẽ inuocas. inte
uocas Quid ẽ enĩ inuocare᷑. nisi te ipsũ inuocare Si inuocatur ate idẽ
siuocatur inte. Adquẽ accedit. Ad suꝑbũ ñ accedit Certe alt̾ ẽ ñ eum
attingit elatꝰ Omnia sublimia ut c̃tingamꝰ. attollimnos. Et si attingere
ñ possum machinam̃ta aliqua uel scalas quaerimꝰ. ut sublimẽ et sublimia
btriuer̃cor Tritura cordis pietas humilitas. Qui se
aliud testimoniũ. excelsus dñs et humilia respicit. excelsa aũ a longe
cognoscit Excelsus dñs et humilia respic̃. ñ alonge. Excelsa aũ alon¬
ge cognoscit Et ne forte cũ dictũ eẽt̃ quia humilia respic̃. suꝑbi de in¬
punitate gauderent. quasi eos suꝑbientes ñ agnoscat. qui in excelsis ha¬
bitat. Territis̃ et dictũ ẽ eis. uidet uos et cognoscet uossed alonge. Hos

Expanded text:
go simus de promissis Dei; et cantemus jam, unde incipit Psalmus. go simus de promissis Dei; et cantemus jam, unde incipit Psalmus. invoca. Illum quippe quem invocas, in te vocas. Quid est enim invocare, nisi in teipsum vocare? Si invocatur a te, id est, si vocatur in te, ad quem accedit? Ad superbum non accedit. Certe altus est; non eum attingit elatus. Omnia sublimia ut contingamus, attollimus nos; et si attingere non possumus, machinamenta aliqua vel scalas quaerimus, ut sublimati sublimia inus his qui obtriverunt cor : tritura cordis, pietas, humilitas. Qui se aliud testimonium: Excelsus Dominus, et humilia respicit; excelsa autem a longe cognoscit . Excelsus Dominus, et humilia respicit, non a longe; excelsa autem a longe cognoscit. Et ne forte cum dictum esset quia humilia respicit, superbi de impunitate gauderent, quasi eos superbientes non agnoscat qui in excelsis habitat; territi sunt et dictum est eis: Videt vos, et cognoscit vos, sed a longe. Hos
Abbreviated transcription (Latin):
tristitia: quando acceperint humiles qđ irrident suꝑbi tunc suꝑborũ typͥus
c̃uertetur inluctũ. tunc erit illa uox quã in libro sapientiae nouimꝰ Dicent
enĩ tunc uidentes gloriã scõrũ quicũ hic humiliarentur tolerauer̃ qui
cũ hc sublimarent᷑ ñ audier̃. Tunc ergo illidicent. hi s̃ quos aliquando ha¬
buimꝰ in risũ. Vbi etiã dicunt. Quid nob̵ ꝓfuit suꝑbia et diuitiarũ iactan¬
tia quid c̃tulit nobis Transier̃ omnia tãquã ũbra. Quia decorruptilib
p̃sumser̃ spes eorũ corrũ petur nr̃a uero spes tunc eritres. promissio enĩ
dĩ ut maneat integra et firma et certa erga nos. dixim excorde fidei infine necor¬
rũpas Noli ergo timere ne promissiones dĩ corrũpat aliquis potentiũ. Ipse non
corrũpit quia uerax ẽ. potentiorẽ ñ habet. a quo ei ꝓmissio corrũpat᷑.. Certier¬

Expanded text:
tristitia. Quando acceperint humiles quod irrident superbi, tunc superborum typhus tristitia. Quando acceperint humiles quod irrident superbi, tunc superborum typhus convertetur in luctum. Tunc erit illa vox quam in libro Sapientiae novimus: dicent enim tunc videntes gloriam sanctorum, qui cum hic humiliarentur, toleraverunt; qui cum hic sublimarentur, non annuerunt; tunc ergo illi dicent: Hi sunt quos aliquando habuimus in risum. Ubi etiam dicunt: Quid nobis profuit superbia? et divitiarum jactantia quid contulit nobis? Transierunt omnia tanquam umbra . Quia de corruptibilibus praesumpserunt, spes eorum corrumpetur; nostra vero spes tunc erit res. Promissio enim Dei ut maneat integra et firma et certa erga nos, diximus ex corde fidei, In finem, ne corrumpas. Noli ergo timere ne promissiones Dei corrumpat aliquis potentium. Ipse non corrumpit, quia verax est; potentiorem non habet a quo ejus promissio corrumpatur: certi er
Abbreviated transcription (Latin):
omnib huius saeculi delicus p̃ponenda sit. Scriptũ ẽ delectare in dño. Et
ne putares iã te habere qđ ꝓmittit. subiec̃ statĩ. et dabit tibi petitiones cordis
tui Si ergo ñdũ petitiones cordis unde delectaris indño nisi quia tenes cer
issorẽ. qui effic̃ ꝓmittendo debitorẽ. Huius igitur dep̃cationis ut ma¬
neat nobiscũ spes nr̃a et in troducamur in id qđ ꝓmisit ds̃. Loquit᷑ titulus
huus psalmi. Infinẽ necorrũpas. Quidẽ necorrũ pas. Qđ ꝓmisisti ex hibe
Sed quando Infinẽ Illuc ergo m̃tis oculos dirigatur infinẽ. Omnia quae
inua occurrunt transeunt. ut ꝑueniat̾ infinẽ: Exultent suꝑbi dep̃senti
felicitate. tumeant honorib. fulgeant auro. redundent familiis obsequiis
clientiũ c̃stipentur. p̃tereunt ista transeunt tãquã ũbra. Cũ ille finis ue¬
nerit ubi omnes quimodo sperant gaudeant. Tunc illis ueniet sine fine

Expanded text:
omnibus hujus saeculi deliciis praeponenda sit, sicut scriptum est, Delectare in Domino. Et omnibus hujus saeculi deliciis praeponenda sit, sicut scriptum est, Delectare in Domino. Et ne putares te jam habere quod promittit, subjecit statim, Et dabit tibi petitiones cordis tui . Si ergo nondum habes petitiones cordis tui, unde delectaris in Domino, nisi quia tenes certum promissorem, qui se effecit promittendo debitorem? Hujus igitur deprecationis ut permaneat nobiscum spes nostra, et introducamur in id quod promisit Deus, loquitur titulus hujus psalmi: In finem ne corrumpas. Quid est, ne corrumpas? Quod promisisti, exhibe. Sed quando? In finem. Illuc ergo mentis oculus dirigatur; in finem: omnia quae in via occurrerint, transeantur, ut perveniatur in finem. Exsultent superbi de praesenti felicitate; tumeant honoribus, fulgeant auro, redundent familiis, obsequiis clientium constipentur: praetereunt ista; transeunt tanquam umbra. Cum ille finis nerit, ubi omnes qui mod
Abbreviated transcription (Latin):
Salmꝰ iste tumori superbiȩ medicinam humilitatis ad portat. Humi¬
les aũ c̃solatur inspe. hoc agens ut nequis quã suꝑbe dese p̃sumat. ne
quis quã humilis dednõ desperet.: Est enĩ ꝓmissio dĩrata. certa fixa. et in con¬
cussa fidelis et omni dubitatione carens quae c̃solatur afflictos: Iota enĩ uita
super terrã sic̃ scriptũ ẽ. temptatio ẽ.. Nec quasi prospera eligenda ẽ. et sola
aduersa deuitanda sed utraq cauenda ẽ Illa necorrũpat. illa ne frangat
Vt unicuiq hominũ in quocũq statu rerũ in hac uita egerit ñ sit refugiũ nisi ds̃
Nec ullũ gaudiũ nisi in promissis eius. Vita enĩ haec qualibet redundans fe¬
licitatẽ. multos fallit. Ds̃ enĩ neminẽ Quia ergo omni homini c̃uerso ad
dm̃ mutatur delectatio. mutantur delitiae. ñ enĩ subtrahuntur sed mutant᷑
Omnes enĩ delitiae nraẽ in hac uita ñdũ inre. Sed ipsa spes tã certa ẽ. ut

Expanded text:
salmus iste tumori superbiae medicinam humilitatis apportat, humiles autem consolatur in spe: hoc agens, ut ne quisquam superbe de se praesumat, ne quisquam humilis de Domino desperet. Est enim promissio Dei rata, certa, fixa et inconcussa, fidelis et omni dubitatione carens, quae consolatur afflictos. Tota enim vita humana super terram, sicut scriptum est, tentatio est . Nec quasi prospera eligenda est, et sola adversa devitanda: sed utraque cavenda est; illa ne corrumpat, ista ne frangat; ut unicuique hominum, in quocumque statu rerum in hac vita egerit, non sit refugium nisi Deus, nec ullum gaudium nisi in promissis ejus. Vita enim haec qualibet redundans felicitate multos fallit; Deus neminem. Quia ergo omni homini converso ad Deum mutatur delectatio, mutantur deliciae non enim subtrahuntur, sed mutantur: omnes autem deliciae nostrae in hac vita, nondum sunt in re; sed ipsa spes tam certa est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Etuidete fratres: cum confiterentur multi erant.: Confitebimur tibi ds̃
confitebimur : et in uocabimus nomen tuum. : Multa enim sunt corda confi¬
tentium : unum credentium . : Quare multa sunt confitentium unum credentiũ.
Diuersa enim peccat homines confitentur : Unam fidem credunt ⁊ Iam ergo
cũ coeperit xp̃s habitare in interiore homine ꝑfidem : Coeperit inuocatus pos¬
sidere confessum: Fit totus xp̃s caput & corpus : Ex multis unus. ⁊ Auditae

Expanded text:
Et videte, fratres; cum confiterentur multi erant: Confitebimur tibi, Deus; Et videte, fratres; cum confiterentur multi erant: Confitebimur tibi, Deus; confitebimur tibi, et invocabimus nomen tuum. Multa enim sunt corda confitentium, unum credentium. Quare multa sunt corda confitentium, unum credentium? Diversa enim peccata homines confitentur; unam fidem credunt. Jam ergo cum coeperit Christus habitare in interiore homine per fidem , coeperitque invocatus possidere confessum; fit totus Christus, caput, et corpus, et ex multis unus. Audite jam
Abbreviated transcription (Latin):
tũ cormeũ dr̃ inquit. paratũ cormeũ. Alio loco dic̃ Sustine dnm̃iu
rilit̃ age et c̃fortetur cortuũ et sustine dnm.: In nu merabilia talia s̃ ꝑ om¬
nes scripturas. his suffic̃ cõm̃dasse nos uob loquendi genꝰ qđ obseruetis in om¬
nib similib. Modo ad rem aduertite. Confitebimꝰ tibi inquit. et in uo¬
cabim̃ Dixi. Quare ante inuocationẽ p̃cedit confessio. ⁊ Quia queminuocas
inuitass uenire aũ nonuult inuocatus: situfueris elatus.: Flatus si fueris : Confiteri non
poteris. Hec ea negas dõ: quaenescit .: Itaq confessio tua : Non illum docet sed temun¬
det : etiam confessus est inuocauit : immo confessi sunt inuocauerunt : et dr̃
exꝑsona unius. : En arrabo omnia mirabilia tua .: Confessus ex inauit sema¬
lis : Inuocans impleuit sebonis. ⁊ Enarrans eructuauit . quose impleuit. ⁊¬

Expanded text:
tum cor meum, Deus, » inquit; « paratum cor meum » . Alio loco dicit: « Sustine Dominum, tum cor meum, Deus, » inquit; « paratum cor meum » . Alio loco dicit: « Sustine Dominum, viriliter age; et confortetur cor tuum, et sustine Dominum » . Innumerabilia talia sunt per omnes Scripturas. His sufficit commendasse nos vobis loquendi genus, quod observetis in omnibus similibus: modo ad rem advertite. Confitebimur tibi, inquit, et invocabimus. Dixi quare ante invocationem praecedit confessio: quia quem invocas, invitas. Venire autem non vult invocatus, si tu fueris elatus: elatus si fueris, confiteri non poteris; nec ea negas Deo quae nescit. Itaque confessio tua non illum docet, sed te mun4. Et jam confessus est, invocavit: imo confessi sunt, invocaverunt; et dicitur ex persona unius, Enarrabo omnia mirabilia tua. Confessus exinanivit se malis, invocans implevit se bonis, enarrans eructavit quo se implevit.
Abbreviated transcription (Latin):
doppitiũ. quẽ negando ñ facis nesciũ.. Confitebim̾ tibi ds̃ c̃fitebimꝰ. et se¬
curiiã in uocabimꝰ nom̃ tuũ. Exhausimꝰ corda nrã c̃fessione. terruisti
mundasti. Confessio nos humiles fac̃ Propinqua humilib qui recedis
ab excelsis firmam̃tũ aũ eẽ sententiae inrepetitione. multis scriptura¬
tis. quod cũ ibi iã eẽt ioseph. pp̃t pudicitiae amorẽ inclusus incarcerẽ. ui¬
dit sõniũ idem pharao. notũ õnib: nob̵ a septẽ macris c̃sumptas eẽ septẽ
boues pingues. Et rursũ a septẽ spicis exilib : c̃sũtas eẽ septẽ fecundas.
Et quid ẽ interp̃tat̃ ioseph. Si meministis ñ duo s̃ ista sõnia. sed uisũ unum.
Vna ẽ inquit inter p̃tatio ipsorũ. Sed qđ rursũ uidistiait. ad c̃firmatio¬
nẽ ualet. Haec dix̃ ut ñ putetis repetitionẽ in uerbis scaẽ linguae quasi
loquacitatis eẽ appetitũ. Sepe ibi repetitio. firmam̃ti habet iuim. Para¬

Expanded text:
. Confitebimur tibi, Deus; confitebimur, et securi jam invocabimus nomen tuum. Exhausimus corda nostra confessione; terruisti, mundasti. Confessio nos humiles facit, propinqua humilibus, qui recedis ab excelsis. Firmamentum autem esse sententiae in repetitione, multis Scripturatis quod cum ibi jam esset Joseph propter pudicitiae amorem inclusus in carcere, vidit somnium idem Pharao notum omnibus nobis: a septem macris consumptas esse septem boves pingues; et rursus, a septem spicis exilibus consumptas esse septem fecundas. Et quid est interpretatus Joseph? Si meministis, non duo sunt ista somnia, sed visum unum. « Una est, » inquit, « interpretatio eorum: sed quod rursus vidisti, » ait, « ad confirmationem valet » . Haec dixi ut non putetis repetitionem in verbis sanctae linguae, quasi loquacitatis esse appetitum. Saepe ibi repetitio firmamenti habet vim. « Para
Abbreviated transcription (Latin):
erat᷑: Cũ informa eet ñ rapinã arbitratꝰ ẽ eẽ aequalis dõ A postoli uerba
sunt Et quid accepit: Sed semet ipsũ ex in aniuit formã serui accipiens.
Sic̃ formã serui accepit. ita et tẽpus accepit.. Nemutatꝰ ẽ ergo. Diminutus
ẽ. Exilio reddit̾ in defectũ lapsus. Absit. Quid ergo semet ipsũ ex ina¬
niuit formã serui accipiens : : Rinanisse sedictꝰ ẽ accipiendo inferiorẽ
ñ degenerando ab aequali.¬
i Ergo fr̃s quid ẽ hoc. cũ accepero ego iustitias

Expanded text:
erat? Cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo: Apostoli verba erat? Cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo: Apostoli verba sunt. Et quid accepit? Sed semetipsum exinanivit. formam servi accipiens Sicut formam servi accepit, ita et tempus accepit. Demutatus est ergo? deminutus est? exilior redditus? in defectum lapsus? Absit. Quid ergo semetipsum exinaservi accipiens? Exinanisse se dictus est accipiendo inferiorem, non degenerando ab aequali. Ergo, fratres, quid est hoc, Cum accepero tempus, ego justitias
Abbreviated transcription (Latin):
Audi narrantẽ. Audi p̃dicantẽ Nã sic̃ tempseris. Cũ accepero tẽpus ego
iustitias iudicabo Dono inquit nc̃ peccata c̃fitenti. ñ parcã p̾ea c̃tẽnenti.
Misericordiã et iudiciũ cantabo tibi dnẽ. Dicitur in psalmo misericordium
iciũ. Modo misericordia p̃ea iudiciũ: In qua misericordia pec¬
cata donantur: In quo iudicio peccata puniuntur. Uis ñ timere peccato¬
rũ punitorẽ : Ama donatorẽ Noli respuere. Nolite extollere. Nolite
dicere ñ habeo qđ mihi donet. Audi enĩ quid sequitur. Cũ accepero tẽ¬
pus ego iustitiã iudicabo. Accepit tẽpus xp̃s. Accepit tẽpus xp̃s. Accepit¬
tẽpus filius dĩ filius dĩ ñ accepit tẽpus. sed filius hominis accepit tẽpus.
Idẽ ipse aũ et filius dĩ perquẽ facti sum̃. et filius hominis ꝑ quẽ refecti sumꝰ. No¬
mine assumpto. ipse ñ assũptus. Homine mutato in melius nullo modo ip¬
se in deterius cõmutatꝰ. Ndesistit eẽ qđ erat. sed accepit qđ ñ erat. Quid

Expanded text:
Audi narrantem, audi praedicantem; nam si contempseris, Cum accepero tempus, inquit, ego justitias judicabo. Dono, inquit, nunc peccata confitenti; non parcam postea contemnenti. Misericordiam et judicium cantabo tibi, Domine , dicitur in psalmo. Misericordiam et judicium: modo misericordiam, postea judicium; in qua misericordia peccata donantur, in quo judicio peccata puniuntur. Vis non timere peccatorum punitorem? Ama donatorem; noli respuere, noli te extollere, noli dicere, Non habeo quod mihi donet; audi enim quod sequitur: Cum accepero teus, ego justitias judicabo. Accepit tempus pus. Idem ipse autem et Filius Dei per quem facti sumus, et Filius hominis per quem refecti sumus. Homine assumpto, ipse non assumptus; homine mutato in melius, nullo modo ipse in deterius commutatus, non destitit esse quod erat, sed accepit quod non erat. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
Auertat faciẽ apeccatis tuis. ñ auertat
ate. Auertat faciẽ ab eo qđ tufecisti. ñ auertat abeo qđ ipse fec̃ Te enĩ
hominẽ ipse fec̃. peccata tua ipse fecisti. Confitere ergo et inuoca: dic
Confitebimꝰ tibi ds̃ c̃ficebim tibi Ipsa repetitio c̃firmatio ẽ nete c̃fessũ
eẽ pęniteat. Nenĩ alicui crudeli c̃fessus es ñ ultori. ñ insultatori. c̃fiteri¬

Expanded text:
Avertat faciem a peccatis tuis; non avertat a te: avertat faciem ab eo quod tu fecisti; non avertat ab eo quod ipse fecit. Te enim hominem ipse fecit; peccata tua ipse fecisti. Confitere ergo, et invoca; dic: Confitebimur tibi, Deus: confitebimur tibi. 3. Ipsa repetitio, confirmatio est, ne te confessum esse poeniteat. Non enim alicui
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cedat iustitia. et sic udicat iustitias.. Nã si ante uellet uidicare quã
p̃dicare. quis inueniretur liberandus: Quis absoluendus occurreret.
Modo ergo p̃dicationis tẽpus ẽ. narrabo inquit omnia mirabilia tua.

Expanded text:
titias, et sic judicat justitias. Nam si ante vellet judicare quam titias, et sic judicat justitias. Nam si ante vellet judicare quam praedicare, quis inveniretur liberandus? quis absolvendus occurreret? Modo ergo praedicationis tempus est: Narrabo, inquit, omnia mirabilia tua.
Abbreviated transcription (Latin):
expsona capitis. loquitur exꝑsona corporis Sed quid dictũ ẽ: Er̃ duoin
carne una: Sacram̃tũ hoc magnũ ẽ. Ego inquit dico inxpõ et in eccle¬
sia Etipse in euangelio. Igit̾ iã ñ duo. sed una caro. Nã ut noueri¬
tis has duas quodã modo eẽ ꝑsonas. et rursũ unã copulationẽ c̃iugu. tã¬
quã unus loquit̃ apud esaiã et dic̃. sic̃ sponso alligauit mihi mitrã. et
pore: Loquatur ergo unꝰ audiam̾ eũ. et in eo quoq: nos loquam. Simͥ
mẽbra eiꝰ. ut haec uox et nr̃a eẽ possit. Enarrabo inquit omnia mira¬
bilia tua. Fuangelizat xprse ipsũ. euangelizat se etiã in mẽbris
suis uã exsistentib ut et alios adducat. et accedant quiñ erant. et copu¬
lent᷑ mẽ bris eiꝰ¬
lent᷑ mẽ bris eiꝰ. Perque mẽbra ei p̃dicatũ ẽ euangeliũ. et fiat unũ cor¬
inquit tẽpus. ego iustitias iudicabo. Quando uidicauit iustitias : cum¬
acceperit tẽpus. Nondũ ẽ ipsũ tẽpus. Gratias miseri cordiae eiꝰ. prius

Expanded text:
 loquitur ex persona corporis. Sed quid dictum est? Erunt duo in carne una. Sacramentum hoc magnum est; ego, inquit, dico, in Christo et in Ecclesia . Et ipse in Evangelio: Igitur jam non duo, sed una caro . Nam ut noveritis has duas quodammodo esse personas, et rursus unam copulatione conjugii, tanam modo. et apud Esaiam, ubi dicit: Sicut sponso alligauit mihi mitram et e. Loquitur ergo unus; audiamus eum, et in eo nos quoque loquamur: simus membra ejus, ut haec vox et nostra esse possit. Enarrabo, inquit, omnia mirabilia tua. Evangelizat Christus seipsum, evangelizat se etiam in membris suis jam existentibus, ut et alios adducat, et accedant qui non erant, et copulentur membris ejus, per quae membra ejus praedicatum est Evangelium; et fiat unum cortempus ego justitias judicabo. Quando judicabit justitias? Cumacceperit tempus. Nondum est ipsum tempus. Gratias misericordiae ejus: prius
Abbreviated transcription (Latin):
quaedam cuminciperent exire.: Incipit exire. qui incipit amare , Exeunt
enim multi latenter: et excuntium pedessunt. cordis affectus.: Exeunt
autem debabylonia.: Quid est debabylonia: de confusione: Quomodo ex¬
itur debabylone. id est de confusione: Qui primo confusi erant similibus
cupiditatib. incipiunt caritate distingui ⁊ Iam distincti non sunt confusi:
Etsiadhuc corpore permixti sunt : desiderio tamen sc̃o discernuntur: Et
propter permixtionem corporalem nondum exierunt. propter affectũ
cordis coeperunt exire : Iamergo audiamus fratres: audiamus. et tantemus.
& desideremus unde ciuessumus : Et quae gaudia cantatur nobis: quomodo
in nobis reformatur amorciuitatis nostrae. quam diuturna peregrinati¬
one obliti fueramus .: Sed misit inde adnos epistolas pater noster. ministra¬
uit nobis scripturas ds̃: Quibus epistolis fieret in nobis redeundi desideriũ.

Expanded text:
quaedam, cum inciperent exire. Incipit exire qui incipit amare. Exeunt quaedam, cum inciperent exire. Incipit exire qui incipit amare. Exeunt enim multi latenter, et exeuntium pedes sunt cordis affectus: exeunt autem de Babylonia. Quid est de Babylonia? De confusione. Quomodo exitur de Babylone, id est de confusione? Qui primo confusi erant similibus cupiditatibus, incipiunt charitate distingui; jam distincti, non sunt confusi. Etsi adhuc corpore permixti sunt, desiderio tamen sancto discernuntur; et propter permixtionem corporalem nondum exierunt: propter affectum cordis exire coeperunt. Jam ergo audiamus, fratres; audiamus, et cantemus, et desideremus unde cives sumus. Et quae gaudia cantantur nobis? Quomodo in nobis reformatur amor civitatis nostrae, quam diuturna peregrinatione obliti fueramus? Sed misit inde ad nos epistolas Pater noster, ministravit nobis Scripturas Deus, quibus epistolis fieret in nobis redeundi desiderium;
Abbreviated transcription (Latin):
mae : duas istasciuitates faciunt duo amores. : Hierusalem facitamor
dĩ, Babyloniam facitamor sactuli ⁊ Interroget ergo sequisque quid
amet. & inueniet undesit ciues.: Et sise inuenerit ciuem babyloniae.
extirpet cupiditatem. plantet caritatem.: Siaũ sein uenerit ciuem
hierusalem : toleret captiuitatem. speret libertatem : Multi enim
ciues scaẽ matris hierusalem. cupiditatib: babyloniae corrupti te¬
nebantur. et ipsa corruptione cupiditatum. tam quam ciues inde fac¬
tierant : et multi ad huc ita sunt. et multi postnos in hac terra futuri
ita erunt , Sed nouit dñs conditor hierusalem. quosciues eius prae¬
distinauerit. quosuideat adhuc sub dominatu diaboli redimendos
sanguine xp̃i: Nouit illos ipse. antequam seipsi nouerint : Sub hacergofi¬
gura cantatur hic psalmus: incuius titulo positisunt etiam duo prophetae.
qui illo tempore incaptiuitate fuerunt. hieremias &hieze chiel: etcantant

Expanded text:
niae. Duas istas civitates faciunt duo amores: Jerusalem facit amor niae. Duas istas civitates faciunt duo amores: Jerusalem facit amor Dei; Babyloniam facit amor saeculi. Interroget ergo se quisque quid amet, et inveniet unde sit civis: et si se invenerit civem Babyloniae, exstirpet cupiditatem, plantet charitatem; si autem se invenerit civem Jerusalem, toleret captivitatem, speret libertatem. Multi enim cives sanctae matris Jerusalem cupiditatibus Babyloniae corrupti tenebantur, et ipsa corruptione cupiditatum tanquam cives inde facti erant; et multi adhuc ita sunt, et multi post nos in hac terra futuri ita erunt: sed novit Dominus, conditor Jerusalem, quos cives ejus praedestinaverit, quos videat adhuc sub dominatu diaboli redimendos sanguine Christi, novit illos ipse antequam se ipsi noverint. Sub hac ergo figura cantatur hic psalmus. In cujus titulo positi sunt etiam duo prophetae, qui illo tempore in captivitate fuerunt, Jeremias et Ezechiel, et cantabant
Abbreviated transcription (Latin):
lus dĩ liberatus deegrpto introductus est interram promissionis: Baby¬
lon autem condita in intimis persidis regionib: : quaediuturno tempore
caput extulit superceteras gentes. Duae ergo istae urbes certis tempo¬
ribus conditae sunt ⁊ Vt manifesta retur figura duarum ciuitatum
olim ceptarum : etusq infinem isto sactulo mansurarum. sed infinem
superandarum : Vnde ergo possumus casmodo ostendere quae permix¬
tȩsunt : ostendet tunc dñs cum alis ponet addexteram. alios ad sinis¬
tram : Hierusalem addexteram erit.: Babylon adsinistram : Hieru¬
salem auditura est: uenite benedicti patris mei percipite regnum.
quod uobis paratum est aborigine mundi.: Babylon auditura est
lte inignem aeternum. qui paratus est diabolo &angelis cius . : Pos¬
sumus tamen aliquid afferre quantum dñs donat. Vnde distin gua¬
tur Pu fideles. etiam hoc temporeciues hierusalem aciuib babylo¬

Expanded text:
 de Aegypto, et introductus est in terram promissionis. Baby de Aegypto, et introductus est in terram promissionis. Babylon autem condita est in intimis Persidis regionibus, quae diuturno tempore caput extulit super caeteras gentes. Duae ergo istae urbes certis temporibus conditae sunt, ut manifestaretur figura duarum civitatum olim coeptarum, et usque in finem in isto saeculo mansurarum, sed in fine separandarum. Unde ergo possumus eas modo ostendere, quae permixtae sunt? Ostendet tunc Dominus, cum alios ponet ad dexteram, alios ad sinistram. Jerusalem ad dexteram erit; Babylon ad sinistram. Jerusalem auditura est: Venite, benedicti Patris mei; percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi. Babylon auditura est: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Possumus tamen et aliquid afferre, quantum Dominus donat, unde distinguantur pii fideles, etiam hoc tempore, cives Jerusalem a civibus Babylo
Abbreviated transcription (Latin):
dicari: umbra quec significabatur deiecta est : propter ea modo templũ¬
ibi non est. quod fabricatum fuerat inimagine futuri corporis dño.
Tenemus lucem umbra transiuit: tamen adhuc inquadam captiuitate
sumus: Quam diu sumus inquit incorpore peregrinamur adño :
Etuidete nomina duarum istarum ciuitatum. babylon et hierusalem.
Dabylon confusio inter praetatur. Hierusalem uisio pacis .⁊ Intendite
nunc ciuitatem confusionis. ut intellegatis uisionem pacis.. Istam tole¬
retis. ad illam suspirtis: Vndedinosci possunt istaeduȩ ciuitates : Num¬
quid possumus eas modo separare ab inuicem: permixtae sunt et ab ipso ex¬
ordio generis humani: permixtȩ currunt usque infinem sacculi: hicru¬
salem accepit exordium perabel: Babylon percam⁊ Aedificia quippe
urbium postea facta sunt: Illa hierusalem. in terra hicbus aeorum : Nam
primo hiebus dicebatur: indegens hiebusaeorum ciecta est: quando popu

Expanded text:
dicari; umbra qua significabatur, dejecta est: propterea ibi modo templudicari; umbra qua significabatur, dejecta est: propterea ibi modo templum non est, quod fabricatum fuerat in imaginem futuri corporis Domini. Tenemus lucem; umbra transivit: tamen adhuc in quadam captivitate sumus: Quamdiu sumus, inquit, in corpore, peregrinamur a Domino . 2. Et videte nomina duarum istarum civitatum, Babylonis et Jerusalem. Babylon Confusio interpretatur, Jerusalem visio pacis. Intendite nunc civitatem confusionis, ut intelligatis visionem pacis: istam toleretis, ad illam suspiretis. Unde dignosci possunt istae duae civitates? Numquid possumus eas modo separare ab invicem? Permixtae sunt, et ab ipso exordio generis humani permixtae currunt usque in finem saeculi. Jerusalem accepit exordium per Abel; Babylon per Cain: aedificia quippe urbium postea facta sunt. Illa Jerusalem in terra Jebusaeorum; nam primo Jebus dicebatur : inde gens Jebusa
Abbreviated transcription (Latin):
quippe duȩ ciuitates. secundum litteram reuera duaeciuitates. Et illa
quidem hierusalem modo aiuda eis non incolitur: Post crucifixum enim
dnm uindicatum est in illos flagello magno. eteradicati ab eo loco. ubi
impiu libertate furiosi. aduersus medicum insanierant : Dispersi sunt
per omnes gentes. et data est illa terra xp̃ianis. Impletumq est quod
deis praedixerat dñs : Propter ea auferetur a uobis regnum. et dabitur
genti facienti iustitiam .: Cum aũt̃ uiderent tunc multas turbas irepost
dnm. praedicantem regnum caelorum. et mirabilia facientem. dixe¬
runt principes illius ciuitatis.: Sidimiserimus eum. omnes eunt post illũ
etuenient romani. et tollent nobis et locum et gentem, Nelo cum per¬
derent dnm occiderunt. &ideo perdiderunt quia occiderunt : Ciuitas
bram gerebat. A tubi coepit illa quae significabatur euidentius prae¬

Expanded text:
quippe duae civitates, secundum litteram revera duae civitates. Et illa quippe duae civitates, secundum litteram revera duae civitates. Et illa quidem Jerusalem modo a Judaeis non incolitur. Post crucifixum enim Dominum, vindicatum est in illos flagello magno; et eradicati ab eo loco, ubi impia libertate furiosi adversus medicum insanierant, dispersi sunt per omnes gentes, et data est illa terra Christianis: impletumque est quod eis dixerat Dominus, Propterea auferetur a vobis regnum, et dabitur genti facienti justitiam . Cum autem viderent tunc multas turbas ire post Dominum, praedicantem regnum coelorum, et mirabilia facientem, dixerunt principes illius civitatis: Si dimiserimus eum, omnes ibunt post illum; et venient Romani, et tollent nobis et locum, et gentem . Ne locum perderent, Dominum occiderunt; et ideo perdiderunt, quia occiderunt. Civitas ebram gerebat; at ubi coepit illa quae significabatur, evidentius prae
Abbreviated transcription (Latin):
salem : ductus est inseruitutem babyloniae.: Prophetauit autem hiere¬
mias sc̃s post septuaginta annos rediturum populum decaptiuitate :
Et instauraturum captiuitatem ipsam hierusalem quam deuictam
ab hostib planxerat .: Illo aut̃ tempore fuerunt prophetae in illa
captiuitate populi constituti in babylonia. Inter quos erat sc̃s ietechiel pro¬
pheta: Expectabat autem ille populus donec implerentur tempora septu¬
agintu annorum. secundum prophetiam hieremiae factum est.: Com¬
pletis septuaginta annis. resttͣtum est templum quod de iectum erat: et
regres sa est de captiuitate. magna pars illius populi .: Sed qm̃ dicit a posto¬
lus haecꝰfigura contingebat in illis: Scripta sunt autem propter nos. in
quos fines sacculorum obuenit Debemus etnos nosse prius captiuitatem
nostram. de inde liberationem nostram., Debemus nosse baby loniam
in qua captiui sumus. et hierusalem ad cuius reditum suspiramus.: Istae

Expanded text:
salem ductus est in sersalem ductus est in sermias post septuaginta annos rediturum populum de captivitet instauraturum civitatem ipsam Jerusalem, quam devictam ab hostibus planxerat . Illo autem tempore fuerunt prophetae, in illa captivitate populi constituti in Babylonia; inter quos erat et Ezechiel propheta. Exspectabat autem ille populus donec implerentur tempora septuaginta annorum, secundum prophetiam Jeremiae. Factum est completis septuaginta annis, restitutum est templum quod dejectum erat; et regressa est de captivitate magna pars illius populi. Sed quoniam dicit Apostolus, Haec in figura contingebant in illis; scripta sunt autem propter nos, in quos finis saeculorum obvenit ; debemus et nos nosse prius captivitatem nostram, deinde liberationem nostram; debemus nosse Babyloniam, in qua captivi sumus, et Jerusalem, ad cujus reditum suspiramus. Istae