comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
paulo. ut gr̃ãm ce nom̃ israclis
obtineam munere ꝑpetuo. Ia¬
cob quidem femur gerit mar¬
cidum. paulus uͦ corpꝰ emortuũ
quia mortificationem m̃broꝵ
quam cȩpit ꝓpħice religionis
initium: ad integrum cõnsum¬
mauit euangłm. Iacobelau¬
dicans. quia ex parte que mun¬
di sunt cogitans. alterum pe¬
dem a t̾ra suspensum portat:
paulus cogitans solum que d̃i
sunt. siue incorpore siue extra
corpus nescio d̾s scit: totus tam̃
in sp̃u liber ad celum uolat.
Uobis itaq dicimus fr̃s qui ag¬
gressi estis cȩlum raꝑe. qui con¬
gressi estis luctari cum angło.
qui uiam custodit ligni uitȩ. uo¬
bis inquam dicimꝰ omninone.¬
cesse est ut constant̾ & iu̾remis¬
se luctemini: non dicousq ad
eneruationem fȩmoris unde ge¬
neratio ꝓpagat᷑ carnis. s etiam
usq ad mortificationem corꝑis.
hoc tam̃ ipsum nec sic labor nr̃
pot̾it assequi. nͥ tactu ce beneficio
diuine uirtutis: cum urãm ui¬

Expanded text:
Paulo, ut gratiam et nomen Israelis Paulo, ut gratiam et nomen Israelis obtineam munere perpetuo. Jacob quidem femur gerit marcidum, Paulus vero, corpus emortuum quia mortificationem membrorum, quam coepit propheticae religionis initium, ad integrum consummavit Evangelium. Jacob claudicans, quia ex parte quae mundi sunt cogitans, alterum pedem a terra suspensum portat. Paulus cogitans solum quae Dei sunt, sive in corpore, sive extra corpus, nescit, Deus scit , totus tamen in spiritu liber ad coelum volat. 2. Vobis itaque dicimus, fratres, qui aggressi estis coelum rapere, qui congressi estis luctari cum angelo qui viam custodit ligni vitae: vobis, inquam, dicimus omnino necesse esse ut constanter et irremisse luctemini; non dico usque ad enervationem femoris, unde generatio propagatur carnis, sed etiam usque ad mortificationem corporis. Hoc tamen ipsum nec sic labor noster poterit assequi, nisi tactu et beneficio divinae virtutis, cum vestram vi
Abbreviated transcription (Latin):
dixeris michi: Dico. quia cum
deoluct̾atꝰ est: ds siquidem erat
in angło cum qͦ luctatꝰ est. Auo¬
quin nec angis diceret. eur que¬
ris nomen meum qͦd ẽ mirabi¬
le: nec iacob diceret. uidi dñ
facie ad faciem. S neq dñs de ia¬
cobdiceret ꝑ oseẽ ꝓpħam: in be¬
thel locutꝰ est nobiscum. Bona
gͦ uiolentia que benedictionem
extors it̾. felix lucta qua deusho¬
mini succubuit: uictusꝙ uicto¬
rem gr̃a benedictionis. & honore
sanctioris nominis munciauit.
Quid enim si tetigit neruumfȩ.¬
moris eius & emareuit. ac de ce¬
dero claudicauit: facilis iactura
corporis. damnumq consola¬
bile quod tanto compens atum
est munere: p̃sertim ill qui po¬
tuit dicere. Suꝑ salutem & om¬
nem pulchritudinem dilexi
sapientiam. Utinam marcescat
in me non solum neruus femo¬
ris. s uirtꝰ totius corporis: dum¬
mͦ uel unam merear benedictio¬
nem angłi. Utinã ñ solum cladi¬
cem cum iacob. s & moriar cum

Expanded text:
dixeris mihi? Dico quia cum dixeris mihi? Dico quia cum Deo luctatus est: Deus siquidem erat in angelo, cum quo luctatus est. Alioquin nec angelus diceret, Cur quaeris nomen meum, quod est mirabile? nec Jacob diceret, Vidi Dominum facie ad faciem : sed neque Dominus de Jacob diceret per Osee prophetam, in Bethel locutus est nobiscum . Bona igitur violentia, quae benedictionem extorsit: felix lucta, qua Deus homini succubuit, victusque victorem gratia benedictionis et honore sanctioris nominis muneravit! Quid enim, si tetigit nervum femoris ejus, et emarcuit, ac de caetero claudicavit? Facilis jactura corporis damnumque consolabile, quod tanto compensatum est munere: praesertim illi qui potuit dicere, Super salutem et omnem pulchritudinem dilexi sapientiam . Utinam marcescat in me non solum nervus femoris, sed virtus totius corporis; dummodo vel unam merear benedictionem angeli. Utinam non solo claudicem cum Jacob, sed et moriar cum
Abbreviated transcription (Latin):
regnum cȩlorum uim patit᷑:
&& ĩuolenti diripiunt illud.
uitas. cuius tam fausta sunt tẽ¬
pora. ut regnum dei iam exinde
nobis expositum sit ad diripien¬
dum: qͥb utiq iusticia ñ suffici¬
ebat ad ꝓmerendum. Merito¬
multim natiuitate eiꝰ gaudent sic̃
ꝓmittebat angłs. sub quo tanta
felicitate mutatꝰ est tempoꝵ statꝰ:
ut regnum dei quod ante nulla
innocentium obtinebat iusticia.
nẽ penitentium unuadat ce possi¬
deat uiolentia. Qdenim aliud
debuit dici pȩnitentia peccatoꝵ:
ñ uiolentia in regnum cȩlors:
Annon iuolentia est rape uirtu¬
te. quod ñ erat concessum nature:
ut quinatura erant fuliiire ⁊ ge¬
henne. labore imꝓbo qui omnia
uincit intrudant se inherech¬
tatem scõrs ⁊ coisortium głe: An
non plane uiolentꝰ deostrenu¬
us ille luctator patarcha iac ob.
qͥ ut scͥptum est contra dm̃ fortis
fuit. & inualuit: qui cum eolue¬
tatus usq mane. constanter & ob¬
nixe tenebat rogantem dimitti.
non dimittam de inquiens nͥbene¬

Expanded text:
regnum coelorum vim patitur, et violenti diripiunt illud . vitas, cujus tam fausta sunt tempora, ut regnum Dei, jam exinde nobis expositum sit ad diripiendum, quibus utique justitia non sufficiebat ad promerendum. Meritomulti in nativitate ejus gaudent, sicut promittebat angelus; sub quo tanta felicitate mutatus est temporum status, ut regnum Dei quod ante nulla innocentium obtinebat justitia, nunc poenitentium invadat et possideat violentia. Quid enim aliud debuit dici poenitentia peccatorum, nisi violentia in regnum coelorum? An non violentia est, rapere virtute quod non erat concessum naturae; ut qui natura erant filii irae et gehennae, labore improbo qui omnia vincit, intrudant se in haereditatem sanctorum et consortium gloriae? An non plane violentus Deo strenuus ille luctator patriarcha Jacob, qui, ut scriptum est, contra Deum fortis fuit et invaluit, qui cum eo luctatus usque mane, constanter et obnixe tenebat rogantem dimitti, Non dimittam te, inquiens, nisi bene
Abbreviated transcription (Latin):
rem ẽẽ cons ilii ꝓspe‸ certa. certa
subire dispendia:. ce si ꝓfectus
quorumdam me iubeat inter¬
im a p̃cipitatione cohibe sen¬
tentiam. Eminuꝰ multum
dissimilis ẽ causa eorum qui
amore sapientie inquieti fiũt:
ee eoꝵ de quib loqui cȩꝑam.

Expanded text:
rem esse consilii, pro spe incerta, certa subire dispendia; etsi profectus quorumdam me jubeat interim a praecipitatione cohibere sententiam. 3. Enimvero multum dissimilis est causa eorum qui amore sapientiae inquieti fiunt, et eorum de quibus loqui coeperam
Abbreviated transcription (Latin):
re: suiolata cons olidare. Si u̾bo
dei apta es: tum demum nonmͦ
clausa. s &e signata es. Pone me
inquit ut signacłm suꝑ cortu¬
um: ut signacłm suꝑ brachiũ
tuum. Iħ̃s quippe impressus in
corde. exp̃ssus in oꝑe. sigillũ pla¬
ne & munimentum ẽ inuiola¬
bile castitatis sponse sue: & eo
ipso qͦ se impͥmit imitatioĩs
formam: imponit etiam incor¬
ruptionis eustodiam. Sit gͦ o
uirgo fidelis auris tua aꝑta ad
audiendum. & mens tua ad
cre dendum: aure ꝑcipe u̾bum
angłi: &e corde suscipe uerbũ
altissimi: & corpore concipe fi¬
lium dei. Dic ce tu o beata. tam
humilis quam fidelis. dic dñs
aꝑuit mͥ aurem. ego autem ñ
contradico: retrorsum ñ abii:
ecce ancilla domini. p̾sto sum
cius uoluntati. quinimino iu¬
uabouotis si possum. fiat mi¬
chi seđm u̾bum tuum. Hoc
dicere. sic suam deuotionem
offerre: istud plane est dñope¬
ctus aꝑire: istud est etiam os
aꝑire ce sp̃m attrahere. Sic ꝓ¬
fecto aꝑiebatur t̾ra: ut quemro¬

Expanded text:
ed violata consolidare. Si Verbo Dei apta es, tum demum non modo clausa, sed et signata es. Pone me, inquit, ut signaculum super cor tuum, ut signaculum super brachium tuum . Jesus quippe impressus in corde, expressus in opere, sigillum plane et munimentum est inviolabile castitatis sponsae suae, et eo ipso quo se imprimit imitationis formam, imponit etiam incorruptionis custodiam. Sit ergo, o Virgo fidelis, auris tua aperta ad audiendum et mens tua ad credendum: aure percipe verbum angeli, et corde suscipe Verbum Altissimi, et corpore concipe Filium Dei. Dic et tu, o beata, tam humilis quam fidelis, dic Dominus aperuit mihi aurem; ego autem non contradico, retrorsum non abii . Ecce ancilla Domini: praesto sum ejus voluntati; quinimo juvabo votis si possum, fiat mihi secundum verbum tuum . Hoc dicere, sic suam devotionem offerre, istud plane est Domino pectus aperire, istud est etiam os aperire, et spiritum attrahere. Sic profecto aperiebatur terra, ut, quem ro
Abbreviated transcription (Latin):
dio. pietas &e deuogo: in maria
que cum nich deberet legi in
hac scilicet parte purificationis ⁊¬
Legem nichilominus impleuit.
humilitas ce obedientia: in dño
autem iħu qui factus ex muliere.
factꝰ ẽ etiam sub lege. ut eos qui
sub lege erant redimeret. car¬
tas & miscdia. Nam castitatis
scĩmonia. euius laus ut comꝑi
ur̃am semꝑ puritatem delectat.
in omnib effulsit commnunit̾
licet satis dissimilit̃: cum in se¬
nibus fuerit labore continentiȩ.
inpuella munere gr̃ȩ: inpuero
iure ce ꝓpͥetate nature. non pue¬
ritie recens nate. s puritatis in¬
nate. In ipso non solum huius
uirtutis. s etiam omnium ori¬
go ce ꝑfectio. ab ipso singłarũ
distributio: ꝑ ipsum earum
conseruatio. apud ipsum remu¬
neratio. Ad ipsum gͥ ambiamꝰ
tam uirginis marie. quam sy¬
meonis & anne meritis suffra¬
gantib: ut qͦd minus habemꝰ
uirtutis largiat᷑: quod largitꝰ
fuerit tueatur: ut depositum

Expanded text:
dio, pietas et devotio; in Maria, dio, pietas et devotio; in Maria, quae cum nihil deberet legi, in hac scilicet parte purificationis legem nihilominus implevit, humilitas et obedientia; in Domino autem Jesu, qui factus ex muliere, factus est etiam sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret, charitas et misericordia. Nam castitatis sanctimonia, cujus laus, ut comperi, vestram semper puritatem delectat, in omnibus effulsit communiter, licet satis dissimiliter; cum in senibus fuerit labore continentiae; in puella, munere gratiae in puero, jure et proprietate naturae, non pueritiae recens natae, sed puritatis innatae. In ipso non solum hujus virtutis, sed etiam omnium origo et perfectio; ab ipso singularum distributio; per ipsum earum conservatio; apud ipsum remuneratio. Apud ipsum igitur ambiamus, tam virginis Mariae, quam Simeonis et Annae meritis suffragantibus, ut quod minus habemus virtutis largiatur, quod largitus fuerit tueatur; ut depositum
Abbreviated transcription (Latin):
hac noct̾e cantauimꝰ. ad leticiam
huius diei ꝑtinere credimus:
saluo dumtarat alio ꝓfundiore
intellect̾u. Letare irłm: ce diem
festum agite om̃s qui diligitis
eam. Ne si diceret᷑. Lȩtata ẽ na¬
zarech de annunciatione. beth¬
leem de natiuitate: letare & tu
irłm de purificatione: qm̃ qui
in nazareth conceptus. & in be¬
thleem natus est. Ein irłm ẽ
susceptꝰ ce p̃dicatus. Et diem
inquit festum agite. siue con¬
uentum facite omnes qui di¬
ligitis eam. scilicet irłm: id est
festiua deuotione conuenite
in templum ad suscipiendum
redemptoren omnes qui expe¬
ꝓcessione consideret ꝑsonas:
quarum uita non solum ecele¬
sias illustrat. S &e celos adornat.
iħ̃m loquor & mariam. symeo¬
nem ce annam. Et ut ab infe¬
riorib ad suꝑiora ꝓgrediatur
sermo. in anna que ieiuniis
& obsecrationib seruiebat
noct̾e ac die. ieiunium nobis c̃o¬
mendatur & oratio: insymeone
qͥ tanto iħm amplectabat᷑ gau¬

Expanded text:
hac nocte cantavimus, ad laetitiam hac nocte cantavimus, ad laetitiam hujus diei pertinere credimus, salvo duntaxat alio profundiore intellectu: Laetare, Jerusalem; et diem festum agite, omnes qui diligitis eam . Ac si diceretur: Laetata est Nazareth de annuntiatione, Bethlehem de nativitate: laetare et tu, Jerusalem, de purificatione, quoniam qui in Nazareth conceptus, et in Bethlehem natus est, in Jerusalem est susceptus et praedicatus. Et diem, inquit, festum agite, sive conventum facite, omnes qui diligitis eam, scilicet Jerusalem, id est, Festiva devotione convenite in templum, ad suscipiendum Redemptorem, omnes qui exspeprocessione consideret personas; quarum vita, non solum ecclesias illustrat, sed et coelos adornat: Jesum loquor et Mariam, Simeonem et Annam. Et, ut ab inferioribus ad superiora progrediatur sermo, in Anna, quae jejuniis et obsecrationibus serviebat nocte ac lie, jejunium nobis commendatur et oratio; in Simeone, qui tanto Jesum amplectitur gau
Abbreviated transcription (Latin):
clinet caput suum: & scđm y
saiam. aporiatꝰ est ⁊ non est qui
occurrat. Sufficit tam̃ istorũ
occursus ad omnem sollemni¬
tatem & leticiam. eo quod con¬
summatio adbreuiata inun¬
det iusticiam: &e consũmata
atq abundans iusticia. paucoꝵ
facile compenset infidelitatẽ
multorum. Michi omnino ce¬
lebris est iste conuent᷑: michi
sollemnis ista ꝓcessio. omniq
festiua gaudio: tibi hine adue¬
nit puer & puerꝑa. iħs & ma¬
Rla: inde occurrit senex & ui¬
dua. symeon ce anna: hinc
dñs & domina. inde seruus &
ancilla: hine mediator ce me¬
tam fideles tamq deuoq ip¬
sorum destes ce ministri. In
hoc deniq contientu mis cłia
& ueritas obuiauerunt sibi:
misedia scilieet redemptioĩs
in ihu: ueritas confessionis in
senib. In hoc oceurfu iusticia &
pax os cłate sunt: dum iusticia
piorum senum. & pax reconeili¬
antis mundum. inuicem inos¬
culo affect̾irum & gaudio sp̃s
consociate sunt. R ecte gͦ quod

Expanded text:
clinet caput suum, et secundum clinet caput suum, et secundum Isaiam, Aporiatus est, et non est qui occurrat . Sufficit tamen istorum occursus ad omnem solemnitatem et laetitiam, eo quod consummatio abbreviata inundet justitiam, et consummata atque abundans justitia paucorum facile compenset infidelitatem multorum. 6. Mihi omnino celebris est iste conventus, mihi solemnis ista processio, omnique festiva gaudio, ubi hinc advenit puer et puerpera, Jesus et Maria; inde occurrit senex et vidua, Simeon et Anna; hinc Dominus et Domina, inde servus et ancilla; hinc Mediator et Metam fideles tamque devoti ipsorum testes et ministri. In hoc denique conventu misericordia et veritas obviaverunt sibi, misericordia scilicet redemptionis in Jesu, veritas confessionis in senibus. In hoc occursu, justitia et pax osculatae sunt; dum justitia piorum senum, et pax reconciliantis mundum invicem in osculo affectuum et gaudio Spiritus consociatae sunt. Recte ergo quod
Abbreviated transcription (Latin):
& uiduam antm. utrumq ea¬
stum: utrumq desidio redemp¬
toris gemebundum: qui utiq
semetipsos hostiam uiuam. scãm.
deo placentem. domino ce ꝓ dño
obtulerunt. Par durturum sa¬
ne dico non coniugum. s con¬
iunctorum. non copula matri¬
monii. s sacratioris mist̾ii: pares
nimirum fide. equales castitate.
similes deuotione. consortes p̃di¬
catione gr̃ȩ: ambos ꝓuecte eta¬
tis. ambos ꝑfecte sc̃itatis. qui ẽ
ante euangłm euanglicȩ puri¬
tatis ac pietatis in utroq sexu pͥ¬
mitias dedicarunt. Hi duo ua¬
rio decore uirtutum adornaue¬
runt thalamum duum syon ad
suscipiendum xp̃m regem: ñ
parietes templi tui. s penetralia
cordis sui: secreta cubicul ubi
adorare patrem in sp̃u ce tieri¬
tate iubemur. ub & suscipiduar
qui in manu factis se nequaqͣm
habitare testat᷑. In istis itaq sus¬
cepit xp̃m fidelis syon: in istis
gaudens & letabunda occurrit
deo suo. Alas uix habee ubire.¬

Expanded text:
et viduam anum, utrumque caet viduam anum, utrumque castum, utrumque desiderio Redemptoris gemebundum; qui utique semetipsos hostiam vivam, sanctam, Deo placentem, Domino et pro Domino obtulerunt. Par turturum sane dico, non conjugum, sed conjunctorum, non copula matrimonii, sed sacratioris mysterii; pares nimirum fide, aequales castitate, similes devotione, consortes praedicatione gratiae, ambos provectae aetatis, ambos perfectae sanctitatis, qui etiam ante Evangelium, evangelicae puritatis ac pietatis in utroque sexu primitias dedicaverunt. Hi duo vario decore virtutem adornaverunt thalamum tuum, Sion, ad suscipiendum Christum Regem; non parietes templi tui, sed penetralia cordis sui, secreta cubiculi, ubi adorare Patrem in spiritu et veritate jubemur , ubi et suscipitur qui in manufactis se nequaquam habitare testatur . In istis itaque suscepit Christum fidelis Sion, in istis gaudens et laetabunda occurrit Deo suo. Alias vix habet ubi re
Abbreviated transcription (Latin):
ret que mundisunt. quomodo
placeret uiro. hec quomͦ deo:
illa de thorouiri quereret sobo¬
lem: hec de sinu patris peterẽt
saluatorem. Hec gͥ quodam p̃sa¬
gio gr̃e excellentis que inuitaeiꝰ
effloruit. qua etiam gratiam
redemptoris agnoscere & p̃dica¬
re meruit. gr̃ȩ nom̃ accepit:¬
exemplar uere uiduitatis. specłm
scĩtatis: & uiuum in emortuo coꝵ¬
pore simulachrum totiꝰ uirtutis.
Hec finem legis & initium euan¬
gelii sentiens ꝓpinquare: ritusu¬
daicos xp̃ianaiam ceꝑat pietate
mutare: ieiumis potius & oratio¬
nibus seruiens nocte ac die. quã
cibis & potib & uariis baptisma¬
tibus. iusticiis carnis ñ anime.
Inde erat qͦd bndictione filiorũ
que in lege magni habebatur cõ¬
tempta: nomen melius a filiis ⁊
filiab elegerat: & iam ꝑ annos
octoginta quatuor lignum ẽẽ
aridum. lignoq insidere ari¬
do. tanquam turtur amisso se¬
mel coniuge gaudebat. Ecce ha¬
bes par turturum. senem iustũ.

Expanded text:
ret quae mundi sunt, quomodo ret quae mundi sunt, quomodo placeret viro; haec quomodo Deo: illa de thoro viri quaereret sobolem; haec de sinu Patris peteret Salvatorem. Haec igitur, quodam presagio gratiae excellentis quae in vita ejus efforuit, qua etiam gratiam Redemptoris agnoscere et praedicare meruit, gratiae nomen accepitexemplar verae viduitatis, speculum sanctitatis, et vivum in emortuo corpore simulacrum totius virtutis. Haec finem Legis et initium Evangelii sentiens propinquare, ritus Judaicos christiana jam coeperat pietate mutare, jejuniis potius et orationibus serviens nocte ac die, quam cibis et potibus et variis baptismatibus, justitiis carnis, non animae. Inde erat quod benedictione filiorum, quae in Lege magni habebatur, contempta, nomen melius a filiis et filiabus elegerat, et jam per annos octoginta quatuor, lignum esse aridum lignoque insidere arido, tanquam turtur amissa semel conjuge, gaudebat 5. Ecce habes par turturum, senem justum,
Abbreviated transcription (Latin):
me. fact̾us eram sicut uter in
pruina: frigidꝰ corpore. aridꝰ
corde: sp̃umareidus. & totꝰ desid̾io
languidus. S quia in u̾bum tue
promissionis suꝑsꝑaui. non ui¬
surum scilieet me mortem. nisi
uiderem xp̃m tuum: quod sꝑa¬
ui iam uideo. quod desideraui te¬
neo: quod concupiui complector.
Uideo deum saluatorem meum
in carne mea: & salua facta est
anima mea. Uiderunt ocħ mei
salutare dei: ce illuminati ft̃
intiores oeuli mei. qui langue¬
bant p̾ inopia. Omnino ad tac¬
tum huius pueri. huius hoĩs
noui. renouata est ut aquile
iuuentꝰ mea: sic̃ paulo ante mͥ lo¬
quens pollicebat. Introibo ad al¬
tare dei. ubi maria iħm offeret
patͥ: ad dm̃ qui lȩtificat senectu¬
tem meam: immo renouabit
iuuentutem meam. Nec minore
fortassis gaudio exultabat cor
anne indomino:que ut arbi¬
tror tanto maioris fuit meriti.
quanto altioris ꝓpositi & sancti¬
oris desiderii. quam illa anna
mat̾ samuelis: eum illa cogita¬

Expanded text:
me? Factus eram sicut uter in me? Factus eram sicut uter in pruina, frigidus corpore, aridus corde, spiritu marcidus, et totus desiderio languidus. Sed quia in verbum tuae promissionis supersperavi, non visurum scilicet me mortem, nisi viderem Christum tuum, quod speravi jam video, quod desideravi teneo, quod concupivi complector. Video Deum Salvatorem meum in carne mea, et salva facta est anima mea. Viderunt oculi mei salutare Dei, et illuminati sunt interiores 949 oculi mei, qui languebant prae inopia. Omnino ad tactum hujus pueri, hujus hominis novi, renovata est ut aquilae juventus mea, sicut paulo ante mihi loquens pollicebar. Introibo ad altare Dei, ubi Maria Jesum offert Patri, ad Deum qui laetificat senectutem meam, imo renovabit juventutem meam . 4. Nec minore fortassis gaudio exsultabat cor Annae in Domino; quae, ut arbitror, tanto majoris fuit meriti, quanto altioris propositi et sanctioris desiderii, quam illa Anna mater Samuelis: cum illa cogita
Abbreviated transcription (Latin):
tis & caritatis: ueritate docens.
caritate ungens ce accẽdens: ce
omnia int̾iora gelidi senis ponẽs
quasicum unguenta bulliunt.
Motus bullientium unguento¬
rum. estꝰ desideriorum: sonus
eorum. iubilus affectuum pa¬
riter dicentium: si tam̃ aliqd
erpͥmere ualentium. Ds̃ m̃s es
tti. & confitebor tͥ. d̾s m̃s es tu ⁊
nuncias te. Confitebor inquã
tͥ quoniam exaudisti me: coti¬
die cum lacrimis dicentem.
quando cons olab̃is me. Exau¬
disti me. & nẽ demum symeo¬
nem. id est exauditum fecisti
me: qͥa factꝰ es michi in salutẽ:
iħs michi factꝰ ex semine dauid
seđm carnem: quidatud & oĩa
fecisti scđm deitatem. Omnib
quidem generalit̾ factus es in
saluatorem: s mͥ specialit̾ factꝰ
es in salutem: pectꝰ morbidũ
pungens: uitalemq resuscitãs
calorem: animam refocillans.
a ocłos illuminans. Defecerat
enim anima mea in salutare
duum o domine pat̾ domini
mei in eloquium tuum: di¬
centes quando consolaberis

Expanded text:
tis et charitatis, veritate docens, tis et charitatis, veritate docens, charitate ungens et accendens, et omnia interiora gelidi senis ponens, quasi cum unguenta bulliunt. Motus bullientium unguentorum, aestus desideriorum: sonus eorum, jubilus affectuum pariter dicentium si tamen aliquid exprimere valentium, Deus meus es tu, et confitebor tibi; Deus meus es tu, et nuntians te. Confitebor, inquam, tibi, quoniam exaudisti me, quotidie cum lacrymis dicentem, Quando consolaberis me? Exaudisti me, et nunc demum Simeonem, id est, exauditum fecisti me; quia factus es mihi in salutem . Jesus mihi factus ex semine David secundum carnem, qui David et omnia fecisti secundum deitatem, omnibus quidem generaliter factus es in Salvatorem; sed mihi specialiter factus es in salutem, pectus morbidum perungens, vitalemque resuscitans calorem, animam refocillans, et oculos illuminans. Defecerat enim anima mea in salutare tuum, o Domine, Pater Domini mei in eloquium tuum, dicentes: Quando consolaberis
Abbreviated transcription (Latin):
eum ub̃ib suis. ce gestiret ineli¬
dere si posset in intimis cordis
sui: Quid inquam putamtis
ille suauis & mitis qualem insi¬
nuabat seipsum castissimo simu
pii senis: qualis illabebatur
medullis: quam delectabilem
& salubrem. mimo quam oĩo
in effabilem se impliȩabat ossibꝰ.
inspirabat sensib:. Ersus liqͥs¬
cebat unctꝰ in unctionem: qua¬
si ad ignem resolutus ad amples¬
dentis amorem: ut nimirum
doceret unctio quod dicit lec¬
do. s nondiscit nisi dilectio.
Quom enim legis: Unguentũ
inanitur cum a quadam duri¬
cia sui resoluit᷑: non ut ꝑefflu¬
at substantia illiꝰ. s ut fluant
aromata illius: ut quas nicħ
habens solidi sentiri possit. tene¬
ri non possit. Aut certe magis
anima senis liques cebat in am¬
plexu huius uncti uł unguen¬
t: ut diceret amma mea lique¬
fact̾a ẽ: ut dilectus m̃s infusus
est michi. Infusio itaq unctio¬
nis: destimonium est uncti. Hec
seni destabatur de ꝑuero. syme¬
oni de xp̃o. tanquam sp̃s uerita¬

Expanded text:
eum uberibus suis, et gestiret includere, si posset, in intimis cordis sui? Quid, inquam, putamus ille suavis et mitis, qualem insinuabat seipsum castissimo sinui pii senis, qualis illabebatur medullis, quam delectabilem et salubrem, imo quam omnino ineffabilem se implicabat ossibus, inspirabat sensibus? Prorsus liquescebat unctus in unctionem, quasi ad ignem resolutus ad amplectentis amorem; ut nimirum doceret unctio quod dicit lectio, sed non discit nisi dilectio. Quomodo enim legis? Unguentum, inanitur, cum a quadam duritia sui resolvitur, non ut pereffluat substantia illius, sed ut fluant aromata illius, ut quasi nihil habens solidi sentiri possit, teneri non possit. Aut certe magis anima senis liquescebat in amplexu hujus uncti, vel unguenti, ut diceret: Anima mea liquefacta est, ut dilectus meus infusus est mihi. Infusio itaque unctionis, testimonium est uncti. Haec seni testabatur de puero, Simeoni de Christo, tanquam spiritus verita
Abbreviated transcription (Latin):
quam bene uobis parit̃ con¬
uenit in huius pueri sensib
& morib. quoutiq nichil
innocentius. s nicħ sapien¬
tus: nicħ iocundius. s ni¬
chil maturius: nicħ mitiꝰ
s nichil iustius. Uobis o filii
hominum uobis iam tunc
ipso suosilentio loquebat᷑
deisermo: ut uidelicet malicia
sitis paruuli: sensib autem ꝑfecti.
Alii siquidem ex uob columba

Expanded text:
quam bene vobis pariter conquam bene vobis pariter convenit in hujus pueri sensibus et moribus; quo utique nihil innocentius, sed nihil sapientius, nihil jucundius, sed nihil maturius, nihil mitius, sed nihil justius! 951 2. Vobis, o filii hominum, vobis jam tunc ipso suo silentio loquebatur Dei Sermo, ut videlicet malitia sitis parvuli, sensibus autem perfecti. Alii siquidem ex vobis columba
Abbreviated transcription (Latin):
Cet̾m ẽ contrario senectꝰ uenera¬
bilis ẽ. non diuturna. neq no¬
mero annorum computata.
Cani sunt enim sensus hoĩs:⁊
etas senectutis uita immacłata.
Si hac utiq senectute symeon
non consenuisset: nunquã
coronam senum.sapientiam
dei. xp̃mportare meruisset.
Sic nanq scͥptum est. Corona
dignitatis senectus: que in uii
iusticie repitur. Q que ẽ illa
senectus quȩ in uiis iusticie
repitur. que reperienti in coro¬
namaꝓ. tatur: ñ sapientia
dei xp̃s: Ipse nanq meritõiu¬
storum oꝑum tͥbuit canos sen¬
sus sapientiȩ: quam postmo¬
stis in coronam głe. Sanctꝰ
itaq senex symeon ut sanctaiꝰ
senesceret adhuc. senectutẽ
sapientium. siue sapientiam
senum factam puerum. in
uiis iusticie. cum scilice ĩ sp̃u
uenit in templum.reperit.
& comꝑit inueritate. quia
senectus erat in lactente. sa¬
pientia in infante: turtꝰ in
infirmitate. uerbum in car¬
ne. O infantia. o senectus.

Expanded text:
Caeterum e contrario, Senectus veneraCaeterum e contrario, Senectus venerabilis est, non diuturna, neque numero annorum computata. Cani sunt enim sensus hominis, et aetas senectutis vita immaculata . Si hac utique senectute Simeon non consenuisset, nunquam coronam senum, sapientiam Dei Christum portare meruisset. Sic namque scriptum est: Corona dignitatis senectus, quae in viis justitiae reperitur . Et quae est illa senectus, quae est in viis justitiae reperitur, quae reperienti in coronam aptatur, nisi sapientia Dei Christus? ipse namque merito justorum operum tribuit canos sensus sapientiae, quam postmostis in coronam gloriae. Sanctus itaque senex Simeon, ut sanctius senesceret adhuc, senectutem sapientium, sive sapientiam senum factam puerum, in viis justitiae, cum scilicet in spiritu venit in templum, reperit, et comperit in veritate; quia senectus erat in lactente, sapientia in infante, virtus in infirmitate, Verbum in carne. O infantia, o senectus!
Abbreviated transcription (Latin):
enex puerum portabat. Senex
plenus dierum: puerum anti¬
quum dierum. Longitudine di¬
erum adimpleuerat ds senem
istum ut ostenderet ei salutare
erum temporalium. portabat
antiquum dierum antiquoꝵ.
atq spei et̾ne pignus fidelissimũ
tenebat in sinurepositum: qͦd
uidelicet dies suos fuꝑ dies sems
adiceret puer ille. iuuentutẽq
eius renouaret tt aquile. Qmͣ¬
quam senem qͦq istum sicut
abraham cum dr plenꝰ dierum.
libentius accipiam plenum uir¬
dutum quam dempoꝵs: eum tẽ¬
pora statum nullum habeant.
suoq accessu dece dentia. ho¬
minem potꝰ exhauriant qm
impleant. S neq magnum est
immomag̃ malum est. multiᷤ
uixisse dieb. si non senueris uͥ¬
tutib: cum puer centum an¬
norum moriturꝰ sit: ce pecca¬
tor centum annoꝵ maledicen¬
dus. Ideo si annis multis uixe¬
rit homout ait salomon. & m
õĩb letus fu̾it. meminisse de¬
bet tenebrosi temporis & dierũ
multorum: qui eum uienerint
uanitatis arguuntur p̃terita.

Expanded text:
enex puerum portabat, senex plenus dierum, puerum antiquum dierum. Longitudine dierum ad impleverat Deus senem istum, ut ostenderet ei salutare erum temporalium portabat antiquum dierum antiquorum, atque spei aeternae pignus fidelissimum tenebat in sinu repositum; quod videlicet dies suos super dies regis adjiceret puer ille, juventutemque ejus renovaret ut aquilae. Quanquam senem quoque istum, sicut Abraham, cum dicitur plenus dierum, libentius accipiam plenum virtutum quam temporum: cum tempora statum nullum habeant, suoque accessu decedentia, hominem potius exhauriant quam adimpleant. Sed neque magnum est, imo magis malum est, multis vixisse diebus, si non senueris virtutibus; cum puer centum annorum moriturus sit, et peccator centum annorum maledicendus . Ideo, Si annis multis vixerit homo, ut ait Salomon, et in omnibus laetatus fuerit, meminisse debet tenebrosi temporis et dierum multorum, qui cum venerint, vanitatis arguentur praeterita .
Abbreviated transcription (Latin):
Ampluis autem & euidentius
ad resurrectionem ꝓficit: cũ
desiderio & esurie quadam
iusticiȩ oscitare frequentius inci¬
nit: illo scilicet mͦ qͦ oscitabat qͥ
pe ista distensio est affectus. ut
capacior fiat sp̃s uite: quatinus
post alia carismata septiformis
gr̃e. inftisus etiam sp̃s intellect᷑
& sapientiȩ: ocłos tandem ad cõ¬
templandum dm̃ faciat aꝑire.
Primus gͦ calor uite redeuntis
ẽ. cumbonus exercet᷑ act̾us: se¬
cundus resurrectionis ꝓfectus
cum ꝑ orationem dilatat᷑ affec¬
tus: ꝑfectio autem cum ad contẽ¬
plandum illuminatur intelle¬
ctus. His gradib uirtutum. his san¬
ctioris uite incrementis fr̃s mei
resurgere magis ac magis semꝑ¬
enitemini: si qͦ mͦ occurratis ut

Expanded text:
Amplius autem et evidentius Amplius autem et evidentius ad resurrectionem proficit, cum desiderio et esurie quadam justitiae oscitare frequentius incipit, illo scilicet modo quo oscitabat qui pe ista, distensio est affectus, ut capacior fiat spiritus vitae, quatenus post alia charismata septiformis gratiae, infusus etiam spiritus intellectus et sapientiae, oculos tandem ad contemplandum Deum faciat aperire. Primus ergo calor vitae redeuntis est, cum bonus exercetur actus: secundus resurrectionis profectus, cum per orationem dilatatur affectus: perfectio autem, cum ad contemplandum illuminatur intellectus. His gradibus virtutum, his sanctioris vitae incrementis, fratres mei, resurgere magis ac magis enitimini, si quo modo occurratis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
portionem accepisse in resurres¬
uite in hominem redeuntis in¬
dicium est. si strenuus ce impi¬
ger sit ad actionem: nam ꝑfec¬
ta resurrectio eiꝰ est in hoc dũta¬
at moribundo corpore: si oculos
apiat ad contemplationem.
tamen non ante ꝓmeret᷑ intelle¬
ctus. quam crebris sus piriis. ue¬
hementib desideriis dilatetur
affectus: ut tantȩ nimirum capr
maiestatis reddatur. Quodu
delicet uelut ꝑ quos dam gradꝰ
incrementum resurgendi sig¬
nanter figuratum arbitror in
mortuo quem helyseus fusei¬
tauit: qͥcum ad uitam redire
inciperet pͥmo dr quia cale¬
facta est caro pueri. dembe
quia septies oscitauit. de sic de¬
mum ocłos aꝑuit. ¶ aro pue¬
ri cor carneum ẽ in xp̃o par¬
uuli: eui pͥma spesuite ẽ si di¬
cere possit concaluit cor meũ
intra me: & in meditatione mea
exardescet ignis. Quanquam
& uestimenta eius calida sint.
utiq sanct̾o: quem uerꝰ helyseꝰ
p̃ueniendo aspirat rediuiuo.

Expanded text:
portionem accepisse in resurrecportionem accepisse in resurrecvitae in hominem redeuntis indicium est, si strenuus et impiger sit ad actionem; nam perfecta resurrectio ejus est in hoc duntaxat moribundo corpore, si oculos aperiat ad contemplationem. Quod tamen non ante promeretur intellectus, quam crebris suspiriis et vehementibus desideriis dilatetur affectus, ut tantae nimirum capax majestatis reddatur. Quod videlicet velut per quosdam gradus incrementum resurgendi signanter figuratum arbitror in mortuo quem Elisaeus suscitavit, qui cum ad vitam redire inciperet, primo dicitur quia calefacta est caro pueri; deinde, quia septies oscitavit, et sic demum oculos aperuit . Caro pueri, cor carneum est in Christo parvuli, cui prima spes vitae est, si dicere possit: Concaluit cor meum intra me, et in meditatione mea exardescet ignis . Quanquam et vestimenta ejus calida sint, utique sancto, quem verus Elisaeus praeveniendo aspirat redivivo.
Abbreviated transcription (Latin):
de.etiam a dolore clauorum:
ce adhuc eorumdem amplexy
& oscło pedum. non grauatur
laborem remunerare aut rele¬
uare pedum tuorum. Nam ce
illud quante consolationis
erit. si se tͥ uie comitem adiunx¬
erit: miraq delectatione sue
sermorinationis etiam sensũ
tͥ laboris ademerit. aꝑiens tibi
sensum ut intelligas scͥptuiras.
quas fortasse domi sedens lege¬
bas ce non intelligebas. Ogsec
uos fr̃s mez quib hoc aliqͣndo
dedit exꝑiri dignatio diuina:
nonne cor ur̃m ardens erat ĩ
uob̾ de iħu cum loqueret᷑ uo¬
bis inuia ce aꝑiret scripturas:
Recordent᷑ gͥ illud exꝑti. ⁊ can¬
dent in uiis domini. quoniam
magna est gła domini.credãt
&e exꝑiri satagant in exꝑti: ut
aliquando &e ipsis cantabiles
fiant iustificationes dei. in
loco ꝑegrinationis fue ce af-¬
flictionis. Resurgat itaq ac
reuiuiscat sp̃s omnium nr̃m.
siue aduigilantiam orandi.
siue ad instantiam oꝑandi.
ut quadam rediuitia ac uiui¬
da alacritate. ꝓbet se de nouo

Expanded text:
e etiam a dolore clavorum; et adhuc eorumdem amplexu et osculo pedum non gravatur laborem remunerare aut relevare pedum tuorum. Nam et illud quantae consolationis erit, si se tibi viae comitem adjunxerit, miraque delectatione suae sermocinationis, etiam sensum tibi laboris ademerit, aperiens tibi sensum, ut intelligas Scripturas, quas fortasse domi sedens legebas et non intelligebas? Obsecro vos, fratres mei, quibus hoc aliquando dedit experiri dignatio divina, nonne cor vestrum ardens erat in vobis de Jesu, cum loqueretur vobis in via, et aperiret Scripturas? Recordentur igitur illud experti, et cantent in viis Domini, quoniam magna est gloria Domini; credant, et experiri satagant inexperti, ut aliquando et ipsis cantabiles fiant justificationes Dei, in loco peregrinationis suae et afflictionis. 5. Resurgat itaque ac reviviscat spiritus omnium nostrum, sive ad vigilantiam orandi, sive ad instantiam operandi, ut quadam rediviva ac vivida alacritate probet se de novo
Abbreviated transcription (Latin):
uos in ꝑu̾sum adu̾sum eum in¬
ceditis: ce ipse ut ait. ꝑuersus
ineedet uobis. Non uultis sig¬
num dari. ne glorificet᷑ auet̾or
miracħ: & ipse ꝓpt̾ hoc dabit. ut
ipse glorificet᷑. & uos confunda¬
mini. fac domine fac mecum
filius. Primum autem signũ
quod pater ce filius oꝑati sunt
in confusionem infidelium. ⁊ głã

Expanded text:
vos in perversum adversum eum invos in perversum adversum eum inceditis, et ipse, ut ait, perversus incedet vobis. Non vultis signum dari, ne glorificetur auctor miraculi; et ipse propter hoc dabit, ut ipse glorificetur, et vos confundamini. Fac, Domine, fac mecum Filius. 3. Primum autem signum quod Pater et Filius operati sunt in confusionem infidelium et g
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s nasceret᷑ inuidere cȩpit
glorie illius. Nam ce iste achar
quantum ex uita &e moribus
ipsius intelligi dat᷑. nã eultor
idolorum erat: non alia religio¬
ne aut metu. signum recusauit
petere cum iuberet᷑: nisi ideo sei¬
licet ne dominus glorificaret᷑
Sane mira ce plane digna ira
dei ce hominum tam dira pũsi¬
tas iudeoꝵ: qui cum iubent᷑
signa querere renuunt. ñ ut
fingunt ne dempdent. s ne glori¬
ficent dñm: cum non iubent᷑.
demptant & querunt. Namue¬
lut natura ce usu iudei signaq̃¬
runt. & si dant᷑ calumniantur
ae inticiari contendunt ÷ ut ma¬
nifeste confiteantur quia demp¬
tantes querebant: non ut crede¬
rent facienti. s ut insultarent
non facienti. O gens peccatͥe. se¬
men nequam. filii scelerati ait
ysaias: nunquid parum ẽ uob̃
molestos ẽẽ hominib. mͥ ce aliis
ꝓpħis. immo uniũso gn̾i homi¬
num. quia molesti estis & deo
meo: ꝓpt̾ hoc dabit dominus
ipse uob signum. Quia enim

Expanded text:
Christus nasceretur, invidere coepit Christus nasceretur, invidere coepit gloriae illius. Nam et iste Achaz, quantum ex vita et moribus ipsius intelligi datur nam cultor idolorum erat, non alia religione aut metu signum recusavit petere cum juberetur, nisi ideo scilicet ne Dominus glorificaretur. Sane mira et plane digna ira Dei et hominum, tam dira perversitas Judaeorum, qui, cum jubentur signa quaerere, renuunt, non, ut fingunt, ne tentent, sed ne glorificent Dominum ; cum non jubentur, tentant et quaerunt. Nam velut natura et usu Judaei signa quaerunt, et, si dantur, calumniantur et inficiari contendunt, ut manifeste confiteantur quia tentantes quaerebant, non ut crederent facienti, sed ut insultarent non facienti. O gens peccatrix, semen nequam, filii scelerati ! ait Isaias, Numquid parum est vobis molestos esse hominibus, mihi et aliis prophetis, imo universo generi hominum, quia molesti estis et Deo meo? Propter hoc dabit Dominus ipse vobis signum . Quia enim
Abbreviated transcription (Latin):
tui: ut uirtutem tuam dumne¬
gat prauitas ce paueitas iudeoꝵ
głos ius & copios ius confiteatur
fides omnium poplorum. Consi¬
iħm uelint nolint iudei creauit
dñs nouitatem huiꝰ miraculi. m
signum eorum meredulitati:
utiq in signum cui contradiet
usq hodie plus nͥ fallor ꝑtinacia
octibili: quam ignorantia mie¬
rabili. Non alienum tamenab
origine &e consuetu dine
ui ꝑei germinis. Si¶ modo
contradicunt huic signo pꝰqͣm
factum ẽ: qui ab initio in patu
& rege suo impiissimo achar
contradixerunt ne fieret. Lo¬
cutus est enim dominꝰ ad achat
dicens. Pete tͥ signum. N petam
inquit &e ñ temptabo dominũ.
Oreligio ꝓphana: õ pietas execͣn¬
da: o humilitas dolosa. Ne tem¬
ptesut ais dominum: contem¬
nis dñm. Quomꝰ enim tempta¬
res: si fidelit̾ obȩdires: Nunc
autem qͦmͦ non grauius temp¬
tas: quem manifesto contemp¬
tu irritas: Nouimus utiq no¬
uimus dolum &e inuidiam iu¬
daice radicis: que & antequã

Expanded text:
tui, ut virtutem tuam dum netui, ut virtutem tuam dum negat pravitas et paucitas Judaeorum, glosiosius et copiosius confiteatur fides omnium populorum. ConfiJesum . Velint, nolint Judaei, creavit Dominus novitatem hujus miraculi, in signum eorum incredulatis; utique in signum cui contradicunt usque hodie, plus, nisi fallor, pertinacia odibili, quam ignorantia miserabili. 2. Non alienum tamen ab origine et consuetudine viperei germinis, si modo contradicunt huic signo, postquam factum est, qui ab initio in patre et rege suo impiissimo Achaz contradixerunt ne fieret. Locutus est enim Dominus ad Achaz, dicens: Pete tibi signum. Non petam, inquit, et non tentabo Dominum . O religio profana! o pietas exsecranda! o humilitas dolosa! Ne tentes, ut ais, Dominum, contemnis Dominum. Quomodo enim tentares, si fideliter obedires? Nunc autem quomodo non graviter tentas, quem manifesto contemptu irritas? Novimus utique, novimus dolum et invidiam Judaicae radicis, quae et antequam
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce dabit dominus ipse uo¬
bis signum. Eece uirgo concipi¬
et. Hodie impleta ẽ hec ꝓpħia ĩ
aurib ur̃is. Hodie nanq illud
ineffabile conceptꝰ uirginalis
miracłm sic̃ atidieratis ꝓmissũ.
sic audistis impletum. Uirgo ho¬
die concepit. Et hoc signum pͥo¬
ribus retͦ scłis inauditum. nr̃is
scłis dominus dedit: &e siẽ ihere¬
mias eodem sp̃u ce eodem sensu
p̃dixit. ereauit dñs nouum suꝑ
t̾ram. quia femina cireumdedit
signum. uirgo concipiet filiũ:
Hoc nempe est circumdabit : ñ
de consortio uirili suscipiet. sed
de se sola intra semetipsam con¬
cipiet: & solius mat̾ni corporis
inuolucro uestiet. Auoqum di¬
cant si possunt iudei. quod sig¬
num dominꝰ in hoc dedit si ñ
uirgo s adoles centula ut ipoi
falso interp̾tant᷑ concepit: aut
quidnouum dñs creauit : si
femina mascłm de masculo sus¬
ceptum in ut̾o eircum dedit. Po¬
test qͥdem mentiri iniquitas sͥ.
s in mulatydine uirtutis tue o
domine mentient᷑ tibi inimici

Expanded text:
ecce dabit Dominus ipse vobis signum. Ecce virgo concipiet . Hodie impleta est haec prophetia in auribus vestris. Hodie namque illud ineffabile conceptus virginalis miraculum, sicut audieratis promissum, sic audistis impletum: Virgo hodie concepit. Et hoc signum, prioribus retro saeculis inauditum, nostris saeculis Dominus dedit. Et sicut Jeremias eodem spiritu et eodem sensu praedixit: Creabit Dominus novum super terram, quia femina circumdabit signum, Virgo concipiet filium ? Hoc nempe est, circumdabit. Non de consortio virili suscipiet, sed de se sola intra semetipsam concipiet, et solius materni corporis involucro vestiet. Alioquin dicant, si possunt Judaei, quod signum Dominus in hoc dedit, si non virgo, sed adolescentula, ut ipsi falso interpretantur, concepit; aut quid novum Dominus creavit, si femina masculum de masculo susceptum circumdedit. Potest quidem mentiri iniquitas sibi; sed in multitudine virtutis tuae, o Domine, mentientur tibi inimici
Abbreviated transcription (Latin):
te saluum fecit. Quanquam
in hac salomonis sententia pos¬
sit intelligi non fides qͣ eredimꝰ.
s qua credibiles nos exhibemus.
dum fidem deo ce hominib ser¬
&e fidem purgant᷑ peccata. & pan¬
lopost. miscdia & ueritate redi¬
mitur iniquitas: eadem sit in
diu̾sitate uerborum repetita
ueritas seu fides sociata sunt:
quam purgari peccata sit ue¬
tendum. Ut enim de aliis act̾io¬
nibus int̾m taceam. & de mi¬
sericordiis pauꝑum loquar. qͣs
abundantiꝰ nẽ fieri temporis
huiꝰ postulat necessitas: quid
in ipsis etiam quib peccata¬
purganda sunt peccati cõmitttt᷑.
si miscđia fide. uel fides miscdia
destituat᷑: Audiant gͦ quibus
dispensatio credita est. audiat̃
quib credita non ẽ: isti scilicoe
ne sic uelint ẽẽ fideles ut mise

Expanded text:
te salvum fecit . Quanquam te salvum fecit . Quanquam in hac Salomonis sententia, possit intelligi non fides qua credimus, sed qua credibiles nos exhibemus, dum fidem Deo et hominibus ser fidem purgantur peccata , et paulo post: Misericordia et veritate redimitur iniquitas , eadem sit in diversitate verborum repetita rdia et veritas seu fides sociata sunt: quam purgari peccata sit verendum. Ut enim de aliis actionibus interim taceam, et de misericordiis pauperum loquar, quas abundantius nunc fieri temporis hujus postulat necessitas: quid in ipsis etiam, quibus peccatapurganda sunt, peccati committitur, si misericordia fide, vel fides misericordia destituatur? 6. Audiant ergo quibus dispensatio credita est; audiant quibus credita non est: isti scilicet, ne sic velint esse fideles, ut mise
Abbreviated transcription (Latin):
purgatꝰ igne iudicii: in nouum
transibit statum incorruptioĩs
Deniq ut deneris ce delicatis
geramus aliquatenus morem.
si lacrimas non habent. si labo¬
res horrent.si nesciunt ferre tri¬
bulationem: nunquid ce illurd
ereusabunt qͦd salomon cõmen¬
dat. ꝑ miscdiam inquiens ce fi¬
dem purgant᷑ peccata: Q̾d mi¬
sericordia suauius : quid fide
iocundius: Hec oleum ẽ mem¬
bris: illa lumen ocłis. Hec un¬
git affectꝰ. illa sensus illumi¬
nat. dirigitq gressus: ut ad lu¬
men eiꝰ ambules in tenebͥs. ut
inuisibilia contempleris: &
futuram tuam beatitudinem
iam animo p̃sumptam medite
& fidem purgari peccata: quia
miscdia de ꝓpͥoimpendens re¬
dimit debita: fides autem etiã
gratis sine oꝑib indulgentiã
impetrat. De miscdia nempe
dic̃ ꝓꝓħa. iniquitates tuas redi
omnia munda sunt uobis: de
fide autem ait apłs. fide mun¬
dans corda eorum: ce dominꝰ
apłorum.uade inquit fides tua

Expanded text:
purgatus igne judicii, in novum purgatus igne judicii, in novum transibit statum incorruptionis. 5. Denique, ut teneris atque delicatis geramus aliquatenus morem, si lacrymas non habent, si labores horrent, si nesciunt ferre tribulationem; nunquid et illud excusabunt, quod Salomon commendat: Per misericordiam, inquiens, et fidem purgantur peccata? Quid misericordia suavius? quid fide jucundius? Haec oleum est membris, illa lumen oculis. Haec ungit affectus, illa sensus illuminat, dirigitque gressus: ut ad lumen ejus ambules in tenebris, ut invisibilia contempleris, et futuram tuam beatitudinem jam animo praesumptam meditersericordiam et fidem purgari peccata: quia misericordia de proprio impendens, redimit debita; fides autem etiam gratis sine operibus indulgentiam impetrat. De misericordia nempe dicit propheta: Iniquitates tuas redimomnia munda sunt vobis . De fide autem ait Apostolus: Fide mundans corda eorum ; et Dominus apostolorum: Vade, inquit, fides tua
Abbreviated transcription (Latin):
neraliter purificat xp̃s. purga¬
tionem peccatorum faciens: aꝗͣ
scilicet &e sanguinem. sp̃m & ig¬
nem. Hic est inquit iohs. qͥ ue¬
nit ꝑ aquam ce sanguinem. Hic
est qui baptizat in sp̃u scõ & ig¬
ni. Aqua baptizauit. pedesq
discipłoꝵs lauit: dedicans bay¬
tis mum qͦq lacrimarum: qͥ
de contritione ꝓfluunt cordis.
Sanguinem fudit: ut & nos
mortificatione corporis partici¬
pantes eiꝰ passioni. lauemus
stolas nr̃as in sanguine agni.
Sp̃m dedit. ut caritas deiac ꝓx¬
uni diffusa in cordibus nr̃is per
sp̃m: multitudinem in nob̾ oꝑi¬
at peccatorum. Quȩ siminus
ꝑfecta est. ut tot & tanta non
sufficiat oꝑire: admouet ignẽ
conflator ille qui purgat filios
leui: &e quicquid resi duum est
rubiginis. ignis excoquit seu p̃¬
sentis seu futurȩ tͥbulationis.
ut tandem decantare possint.
Transiuimꝰ ꝑ ignem ce aquam:¬
& e.n. ĩ re. Sic nempe & mundꝰ
iste pͥꝰ baptizatꝰ aqua diluuii. pꝰ̾ea

Expanded text:
neraliter purificat Christus, purganeraliter purificat Christus, purgationem peccatorum faciens: aquam scilicet et sanguinem, spiritum et ignem. Hic est, inquit Joannes, qui venit per aquam et sanguinem. Hic est qui baptizat in Spiritu sancto et igni . Aqua baptizavit, pedesque discipulorum lavit, dedicans baptismum quoque lacrymarum, quae de contritione profluunt cordis. Sanguinem fudit; ut et nos mortificatione corporis participantes ejus passioni, lavemus stolas nostras in sanguine Agni. Spiritum dedit; ut charitas Dei ac proximi diffusa in cordibus nostris per Spiritum, multitudinem in nobis operiat peccatorum. Quae, si minus perfecta est, ut tot et tanta non sufficiat operire, admovet ignem conflator ille, qui purgat filios Levi; et quidquid residuum est rubiginis, ignis excoquit, seu praesentis, seu futurae tribulationis, ut tandem decantare possint: Transivimus per ignem et aquamerium . Sic nempe et mundus iste prius baptizatus aqua diluvii, postea
Abbreviated transcription (Latin):
Nec ista itaq potest nob ẽẽ nisi
ammirationi nec illa nͥ formi¬
dini: qͥppe qui nec ad istam poᷤ¬
sumus aspirare: ce in illam s sa¬
pimus semꝑ formidamus inci¬
dere. Omnino si sapim semper
clamabimus. plus emendatiõe
morum qm strepitu u̾borum:
dñe ne in furore tuo arguame
neq in ira tua corripias me. He¬
utrunq genꝰ purgationis iłlo
sumium ad quod non atcin¬
gimus. & illud ultimum qͦd
metium alia purgationum ge¬
nera pietas ꝓuidit diuina: siet
tempus & locꝰ penitentie. sic plu¬
Que licet multa ac uaria sint.
sub quatuor tamen generibus
uident᷑ omnia fere posse comp̃¬
hendi: ne scilicet indigesta mul¬
titudine rerum: memoriã con¬
fundamus auditoris. Hec gͥqͣ
tuor ẽẽ arbitror quib oportune
&e commode his dieb purgatio
licet contritionem cordis. affuc¬
tionem corporis. oꝑa pietatis &
fidei. patientiam tribulatioĩs.
Ad hunc siquidem modum qͣ¬
tuor inuenies. qͥbꝰ mundum ge¬

Expanded text:
Nec ista itaque potest esse nobis nisi Nec ista itaque potest esse nobis nisi admirationi, nec illa nisi formidini: quippe qui nec ad istam possimus aspirare, et in illam, si sapimus, semper formidamus incidere. Omnino si sapimus, semper clamabimus, plus emendatione morum, quam strepitu verborum: Domine, ne in furore tuo arguas me, neque in ira tua corripias me utrumque genus purgationis, illud summum ad quod non attingimus, et illud ultimum quod metuimus, alia purgationum genera pietas providit divina, sicut tempus et locum poenitentiae, sic pluQuae licet multa ac varia sint, sub quatuor tamen generibus videntur omnia fere posse comprehendi; ne scilicet indigesta multitudine rerum memoriam confudamus auditoris. Haec igitur quatuor esse arbitror quibus opportune et commode his diebus purgationcilicet contritionem cordis, afflictionem corporis, opera pietatis et fidei, patientiam tribulationis. Ad hunc siquidem modum quatuor invenies, quibus mundum ge