comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diis expulsum: uim ꝯtemplationi¬
non perdidit: sed robur condite for¬
titudinis amisit. Eumq ad suꝑna
repetenda se erigit. flagrat quidẽ
odorem memorie: sed digne non
exerit pondꝰ uite. Pomorꝰ gͦ odorib
repletur. et tamen huc illucq leni¬
ter mentis nr̃e naius impellit᷑: qr
et paradysi. celfitudinem cum ar¬
doris recordatione meminimꝰ: et
importunos temptationũ fluctꝰ ex
carne toleramꝰ. ¶nde ⁊ aꝑte sub¬
ungit᷑. Sicut aquila uolans ad el¬
cam. Aquila etenim alto ualde uo¬
latu suspendit᷑: et ad iusu p̃peti ad
ethera libratur. S per appetium
uentris terras expetit: seseq a sy¬
blimib repente deorsũ fundit. Die
ad yma de sublimib corruit. Qrod
minirum ꝯditionis sue dignitas: ĩ
rationis celsitudine quasi in aeris
 qr contra p̃ceptum cybum ꝯtigit:
per uentͥs ꝯcupiscentiam ad t̾ras ue¬
nit. Et qͣsi ꝑt᷑ uelatum carnib pas¬
citur: quia illa libera contemplau¬

Expanded text:
diis expulsum vim contemplationidiis expulsum vim contemplationis perdidit, robur conditae fortitudinis amisit; cumque ad superna repetenda se erigit, fragrat quidem odore memoriae, sed digne non exerit pondus vitae. Pomorum ergo odoribus repletur, et tamen huc illucque leviter mentis nostrae navis impellitur, quia et paradisi celsitudinem cum odoris recordatione meminimus, et importunos tentationum fluctus ex carne toleramus. Unde et apte subjungitur: Sicut aquila volans ad ecam. Aquila etenim alto valde volatu suspenditur, et adnisu praepeti ad aethera liberatur, sed per appetitum ventris terras expetit, seseque a sublimibus repente deorsum fundit. Sic ad ima de sublimibus corruit, quod nimirum conditionis suae dignitas in rationis celsitudine quasi in aeris sed quia contra praeceptum cibum contigit, per ventris concupiscentiam ad terras venit, et quasi post volatum carnibus pascitur, quia illa libera contemplat
Abbreviated transcription (Latin):
ponia portant: fructꝰ terrẽ uidelicet
per flustus ferunt. Terra uͦ hominiᷤᷤ
ꝑadysus extitit: que hunc inconcꝰ¬
sum tenere potuit: Si ꝑ innocẽtiã
stare uoluiss. S quia ad mutabili¬
tatis undas perculpam cetidit: ad
p̃sentis uite maria pt terram ue¬
niti poma etiam terre huius fuert̃
mandati sermo concessa possibili¬
tas oꝑis nature indita intelligen¬
tia conclitoris.S hec poma que ede¬
re in terra renuimꝰ permaria por.¬
tamus: quia qui contessa bona tot
numerꝰ inconcussi custodire in pa¬
radyso noluimus: hec seruare ni¬
tẽptatõnib conamur: tendentes¬
ad terminũ aura uite p̃sentis im¬
pellim᷑: mutabilitatis nr̃e flucty
fatiganum. S quia per crucis my¬
sterium adingenita nature bona
restringim᷑: quasi per lignũ poma
portamus. Quod ramen intelligi
et aliter potest. Naues ⁊ enim cum
poma portant : suauitatẽ odoris ha¬
Et humanũ genus aparadysi gar¬

Expanded text:
poma portant fructus terrae, videlicet poma portant fructus terrae, videlicet per fluctus ferunt. Terra vero hominis paradisus exstitit, quae hunc inconcussum tenere potuit, si per innocentiam stare voluisset. Sed quia ad mutabilitatis undas per culpam cecidit, ad praesentis vitae maria post terram venit. Poma etiam terrae hujus fuerunt mandati sermo, concessa possibilitas operis, naturae indita intelligentia conditoris. Sed haec poma quae edere in terra renuimus, per maria portamus, quia concessa bona tot munerum inconcussi custodire in radiso noluimus, et servare nutentationibus conamur. Tendentesad terminum, aura vitae praesentis impellimur, mutabilitatis nostrae fluctu fatigamur. Sed quia per crucis mysterium ad ingenita naturae bona restringimur, quasi per lignum poma portamus. Quod tamen intelligi et aliter potest. Naves etenim cum poma portant, suavitatem odoris haEt humanum genus paradisi gau
Abbreviated transcription (Latin):
num Sicut sepe ians diximus. sic
primꝰ homo conditꝰ fuit: ut per ar¬
gmenta temporꝰ tendi possit eius
uita tantummͦ non euolui: sed qr
sponte ad culꝑam detidit. quo acci¬
git uetium: ꝑtulit decursum. Qyẽ
nunc homo presentis uite defiderio
opp̃ssus indesient̾ ⁊ tolerat ⁊ op¬
tat. Ne enim siniat᷑ uiuere appetit:
sedper augmenta uite cotidie ad fi¬
nem tendit. Nec dep̃hendit ualde
tempor increm̃ta qmͣ nulla sint:
nisi cum repente transacta siunt:
que uenientia longa uidebant᷑. Uir
na decursus ingemiscat dicens.
Dies mei uelociores fuerunt curso¬
re: fugerunt ⁊ non uider̃t bonum.
At si aꝑte dicat. Ad hoc homo ꝯditꝰ
fuit xt̾bonum qͦd d̾s̃ est uidere po¬
tuiss. s quia stare ad lucem noly.¬
it: fugiendo oculos amisit: quiaqͥ
per culꝑam cepit ad yma decur¬
rere cõsececitate ꝑculit: ne intimũ
lumen uideret. De quib adhuc di¬
eb apte sb̾iungit᷑. Ptnsierunt qͣsi
t porat¬
naus poma porantes auq̃ ca

Expanded text:
Sicut saepe jam diximus, sic primus homo conditus fuit, ut per augmenta temporum tendi posset ejus vita tantummodo, non evolvi. Sed quia sponte ad culpam decidit, quo attigit vetitum, pertulit decursum, quem nunc homo praesentis vitae desiderio oppressus indesinenter et tolerat et optat. Ne enim finiatur, vivere appetit, sed per augmenta vitae quotidie ad finem tendit. Nec deprehendit valde temporum incrementa quam nulla sint, nisi cum repente transacta fiunt quae venientia longa videbantur.  Vna decursus ingemiscat, dicens: Dies mei velociores fuerunt cursore; fugerunt, et non viderunt bonum. Ac si aperte dicat: Ad hoc homo conditus fuit, ut bonum, quod Deus est, videre potuisset; sed qui stare ad lucem noluit, fugiendo oculos amisit, quia quo per culpam coepit ad ima decurrere, eo caecitatem pertulit, ne intimum lumen videret. De quibus adhuc diebus apte subjungitur: Pertransierunt quasi a portcum poma portan
Abbreviated transcription (Latin):
terna se ultone dampnauit. Qra¬
sienim ꝯmutata fatie ab auctore
ñ cognoscit᷑: que ꝑdita bone consu¬
entie fide repbat᷑. S nimirum re-¬
stat ut supplicior dolor torqueat:
qͣm suus non cognoscens conditor.
ignorat. Qyia gͥ hec sub redempto¬
ris nr̃i signisicatione transcurrimꝰ:
nunc moraliter discutiendo replice

Expanded text:
terna se ultione damnavit. Quaterna se ultione damnavit. Quasi enim commutata facie, ab auctore non cognoscitur, quae perdita bonae conscientiae fide reprobatur. Sed nimirum restat ut suppliciorum dolor torqueat, quam suus non cognoscens conditor ignorat. Quia igitur haec sub Redemptoris nostri significatione transcurrimus, nunc moraliter discutiendo replice
Abbreviated transcription (Latin):
sicudinis ad terras ueniat: escam
cadaueris inferius inquirat. Sau¬
lo pt᷑ etenim subdit dicens. Sisci¬
plina pacis nr̃e suꝑcum: ⁊ lyuore
eius sanati sumꝰ. Et rursum. Et
homo est. ⁊ quis cognoscit eum:
Subleuata gͦ in diuinitate menᷤᷤ
iusti: cum dispensationis grãm
ex eius carne considerat. quasi a
non ꝑmansit: et a se redemptoris
p̃sentiam negando repulit: qͣm.
cunctis se sequentib p̃nuntiando
declarauit. Unde ⁊ apte protinus ꝑ
compassionem ad gorum quoq dr̃¬
riuam sermo conu̾tit᷑: atq ab eis
quomodo ꝓphene gratia subtraha¬
tur indicatur. Nam subditur. Cũ¬
dixero nequaqͣm ita loquar:com¬
muto faciem meam ⁊ dolore torq̃or.
Sleb̃s quiipe iud̃aica loqui t pra
noluit: que cum quem p̃dixerat̾
negauit. Sed cominutata facie do
lore torquet᷑: quia dum int̾ni sui
hominis aspettr quo agnosti a con¬
ditore poterat. feditate ꝑfidie polbo¬
it: ap̃sentib malis incipiens. sub e¬

Expanded text:
situdinis ad terras veniat, escam situdinis ad terras veniat, escam cadaveris inferius inquirat. Paulo post etenim subdit, dicens: Disciplina pacis nostrae super eum, et livore ejus sanati sumus . Et rursum: Et homo est, et quis cognoscet eum ? Sublevata ergo in divinitatem mens justi, cum dispensationis gratiam ex ejus carne considerat, quasi a non permansit; 310 et a se Redemptoris praesentiam negando repulit, quam cunctis se sequentibus praenuntiando declaravit. Unde et apte protinus per compassionem ad eorum quoque duritiam sermo convertitur, atque ab eis quomodo prophetiae gratia subtrahitur, indicatur. Nam subditur: Cdixero: Nequaquam ita loquar, commuto faciem meam, et dolore torqueor. - Plebs quippe Judaica loqui ut prius noluit, quaecunque praedixerat, negavit. Sed commulore torquetur, quia dum interni sui hominis aspectum, quo agnosci a conditore potuerat, foeditate perfidiae polluit, a praesentibus malis incipiens, sub ae
Abbreviated transcription (Latin):
ad escam. Moris quippe est aqͥle:
Ut in reu̾berata acie radios solis as¬
piciat: s tum refectionis indigẽtia
urget᷑. eandem oculorꝰ atiem quam
radiis solis infixerat. ad respectum
cadaueris inclinat: et qͣmuis ad
alta eroset: prosumendis tamen
carnib terram petit Sic iũdeli¬
cet sic antiqui patres fuert̃: qui
in qͣntum humanitatis infirmi¬
tas admittebat. creatoris lucem̃
erectamente otemplati sunt. S
incarandum hunc inmundifi¬
ne p̃scientes. qͣsi a solis radiis adt̾¬
ram oculos deflexerunt. Et quasi
de summis ad yma ueniunt: dũ
hunc deum suꝑ omnia. ⁊ hominẽ
intra omnia agnoscunt: quem ꝓ
humano genere dum passurum᷑
moriturũq ꝯspiciunt: qͣ scilicet
morte semetipos refici ⁊ reforma¬
ri aduitam nouert̃. qͣsi more aqͥle
pt̾ ꝯtemplatos solis padios in ca¬
dauere escam q̃runt. Libet spectare
aquilamradios solis intuentẽ: q̃
ait. Deus fortis. pater futuri sch̃:
pͥnceps patis. S ab alto uolatu cel¬

Expanded text:
ascendi. --Moris quippe est aquilae ut irreverberata acie radios solis aspiciat; sed cum refectionis indigentia urgetur, eamdem oculorum aciem, quam radiis solis infixerat, ad respectum cadaveris inclinat; et quamvis ad alta evolet, pro sumendis tamen carnibus terram petit. Sic videlicet, sic antiqui patres fuerunt, qui in quantum humanitatis infirmitas admittebat, Creatoris lucem erecta mente contemplati sunt; sed incarnandum hunc in mundi fine praescientes, quasi a solis radiis ad terram oculos deflexerunt. Et quasi de summis ad ima veniunt, dum hunc Deum supra omnia et hominem intra omnia agnoscunt. Quem pro humano genere dum passurum moriturumque conspiciunt, qua scilicet morte semetipsos refici atque reformari ad vitam noverunt, quasi more aquilae post contemplatos solis radios in cadavere escam quaerunt. Libet spectare aquilam solis radios intuentem, quae ait: Deus fortis, pater futuri saeculi, princeps pacis . Sed ab alto volatu cel
Abbreviated transcription (Latin):
Usq in hodiernum diem cum le¬
gitur moyses: uelamen est suꝑ
corcorum. Qui rursus ait. Si enĩ
cognouissent: numqͣm dũm e¬
głe crucifixissent. Uultꝰ gͦ iudicũ
opertus sterit: quia mens ꝑseq̃n¬
tium eum quem carne tenere po¬
tuit deum nec per miracd̾a cogno¬
uit. Quia niero antiquus hostis cũ
iniquis omnib una ꝑsona est: sic
plerumq scriptura sacra de miqͥrs¬
capite sdest dyabolo loquit᷑: utre¬
infidelis ac ꝑsecutor ppłs designari.
putandꝰ est: si ille ppłs qui ipãm pu¬
tatem ꝑsecutꝰ est impiꝰ non est.S
ꝯfiderat᷑a uir sĩs iudaice plebis ꝑfi
dolet qͦd uidere nequeat quem amat:
merore afficitur: quia ex p̃senti
mundo ante sb̾trahitur. qmͣ salus
iundi reuelet᷑. Unde apte subdit.¬

Expanded text:
Usque in hodiernum diem cum leUsque in hodiernum diem cum legitur Moyses, velamen est super cor eorum . Qui rursus ait: Si enim cognovissent, nunquam e crucifixissent . Vultus ergo judicum opertus exstitit, quia mens persequentium eum, quem carne tenere potuit, Deum nec per miracula agnovit. Quia vero antiquus hostis cum iniquis omnibus una persona est, sic plerumque Scriptura sacra de iniquocapite, id est diabolo, loquitur, ut reinfidelis ac persecutor populus designari, putandus est, si ille populus, qui ipsam pietatem persecutus est, impius non est? Sed considerata vir sanctus Judaicae plebis perfiddolet quod videre nequeat quem amat; moerore afficitur, quia ex praesenti mundo ante subtrahitur quam salus mundi reveletur. Unde et subdit
Abbreviated transcription (Latin):
enim terre nomine: nisi caro expͥ¬
mit᷑. Quis appellatõe imꝑii: nisi
dẏabolus designat᷑: Huius impii
manus fuerunt hii: qui in redemꝑ¬
toris nr̃i morte crassati sunt. Ter¬
raitaq data est in manꝰ impii: qr
antiquus hostis redemptoris mẽ¬
tem corrumpere per se temptan¬
do non ualuit: sed eius carnem ꝑ
suos satellites ad triduum ꝑmissꝰ
extinxit: ⁊ dispensatõem suꝑne
pietatis nesciens: ex hac ip̃a per¬
missione seruiuit. Trib ⁊ enim
redemptorẽ nr̃m temptationib
pulsans: cor dei temerare non ua¬
luit: sed cum iude mentẽ ad mor¬
tem carnis eius excitauit: cumq
ei cohortem atq pontificib ⁊ pha¬
riseis ministros tradidit: nimirũ
iste impius manus ad terrã tetẽ¬
dit. Huius terre iudices: sacerdo¬
tes et principes pylatus atq illuso¬
res milites fuerunt. Iste namq ĩ¬
pius nultum iudictim eius oꝑuit:
quia corda ꝑseq̃ntium ne auctorẽ
suum agnoscerent malitie nubi¬
lo uelanit. ¶Inde ⁊ per paulũ drr

Expanded text:
e terrae nomine nisi caro exprimitur? Quis appellatione impii nisi diabolus designatur? Hujus impii manus fuerunt hi qui 308 in Redemptoris nostri morte grassati sunt. Terra itaque data est in manus impii, quia antiquus hostis Redemptoris mentem corrumpere per se tentando non valuit , sed ejus carnem per suos satellites ad triduum permissus exstinxit , et dispensationi supernae pietatis nesciens ex hac ipsa permissione servivit. Tribus etenim Redemptorem nostrum tentationibus pulsans, cor Dei temerare non valuit. Sed cum Judae mentem ad mortem carnis ejus excitavit , cumque ei cohortem atque a pontificibus et Pharisaeis ministros tradidit, nimirum iste impius manus ad terram tetendit. Hujus terrae judices, sacerdotes et principes, Pilatus atque illusores milites fuerunt. Iste itaque impius vultum judicum ejus operuit, quia corda persequentium, ne auctorem suum cognoscerent, malitiae nubilo velavit. Unde per Paulum dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
les: quia antiquor dista in eo quod
mysteria sp̃ualis uite denuntiãt. ꝑ
intersusam hec hẏstorie stipulam
seruant. Et oꝑtum nobis frustum
sp̃e deferunt: cum carnalia loquũt᷑.
Sepe namq dum q̃dam narrant
ꝓpͥa: ad diuinitatis eleuant᷑ archa-¬
na. Qui crebro etiam cum altitu¬
dinem diuinitatis aspiciunt: ad
incamatõis eius mysterium rep̾ete

Expanded text:
les, quia antiquorum dicta in eo quod les, quia antiquorum dicta in eo quod mysteria spiritalis vitae denuntiant, per interfusam haec historiae stipulam servant, et opertum nobis fructum Spiritus deferunt cum carnalia loquuntur. Saepe namque dum quaedam narrant propria, ad Divinitatis elevantur arcana. Qui crebro etiam cum altitudinem Divinitatis aspiciunt, ad incarnationis ejus mysterium repente
Abbreviated transcription (Latin):
poma portantes. Hi qui poma defe¬
rentes maria transmeant: ip̃i qui¬
dem frucluum odore ꝑfruunt᷑. sed coꝵ¬
dem fructum aliis cybos ferunt. Ed̃
gͥ antiqui pacres: nili naues poma¬
portantes extiterunt: qui diuine in¬
carnationis mysterium ꝓphetanteᷤ.
ip̃i quidem spei odore po᷑ ti sunt. s
nobis fructum de eiusdem spei per¬
festione deculerund: Qrod enim
illi expectando odorati sunt: hoc
nos cernendo et ꝑcipiendo satiam᷑.
Ende et redemptor. nsdem discipłis
dicit. Alii laborauert̃: et uos in la¬
bores eorum introistis. Quorꝰ uide¬
licet dies comꝑant᷑ nauib: qr decur¬
runt. Et recte poma portantib: qr.
electos omnes qͦs ante redemptoris
p̃sentiam gestauert: per ꝓohetie ua¬
luerunt sp̃m expectatione refouere:
non autem manifestata exhibitiõe
reficere. Uel certe quia tum naues po¬
ma portant. hec paleis admiscent:
ut ad terras inlesa ꝑducant. Reste
patrum p̃cedemium dies describũ¬
tur. nauib poma portantib simi¬

Expanded text:
poma portantes. - Hi qui poma deferentes maria transmeant, ipsi quidem fructuum odore perfruuntur, sed eorumdem fructuum aliis cibos ferunt. Qui igitur antiqui Patresportantes exstiterunt? Qui divinae incarnationis mysterium prophetantes, ipsi quidem spei odore potiti sunt, sed nobis fructum de ejusdem spei perfectione detulerunt. Quod enim illi exspectando odorati sunt, hoc nos cernendo et percipiendo satiamur. Unde et Redemptor isdem discipulis dicit: Alii laboraverunt, et vos in labores eorum introistis . Quorum videlicet dies comparantur navibus, quia decurrunt; et recte poma portantibus, quia electos omnes quos ante Redemptoris praesentiam gestaverunt, per prophetiae valuerunt spiritum exspectatione refovere, non autem manifesta exhibitione reficere. Vel certe quia naves cum poma portant, haec paleis admiscent, ut ad terras illaesa perducant, recte patrum praecedentium dies describuntur navibus poma portantibus simi
Abbreviated transcription (Latin):
¶uisoris quippe officium est:secu¬
tura nuntiare. Ommes gͥ elesti qui
ante aduentum redemptoris orti st̃
quia hunc aut uiuendo tantuminͦ
aut etiam loquendo mntiaraunt.
qͣsi in mudo qͥdam cursores fuert̃.
S quia ante p̾stolatum redemptõ¬
nis tempꝰ se subtrahi premdent
transire se cursore uelocus dolẽt. Si¬
esq suos eẽ breues ingemiscunt:
quia usq ad uidendam redemꝑto.¬
ris lucem minime tendunt᷑. Uñ
apte dicit᷑. Fugerunt ⁊ non uidert̃
bonum. Omnia que creata sunt
bona sunt: moyse attestante qͥ ait.
Cidit ds cuncta que feterat ⁊ et
ct bonaualde: sed hoc solum bonũ
no u̾itas per eiiͣngłium dicit.
tiniti sunt: quam mundo ds̃ in
carne monstraret᷑. recte nunc de
eisoem dieb dicit᷑. Eugerunt ⁊ ñ
inderunt bonum. Ac si aperte di
ceret᷑. Ante expectatum tempꝰ elap¬
sisunt: qui ad redemꝑtoris presc̃¬
uam ꝑuenire nequiuert. Unde

Expanded text:
ursoris quippe officium est secutura nuntiare. Omnes igitur electi, qui ante adventum Redemptoris orti sunt, quia hunc aut vivendo tantummodo, aut etiam loquendo nuntiarunt, quasi in mundo quidam cursores fuerunt. Sed quia ante praestolatum redemptionis tempus se subtrahi praevident, transire se cursore velocius dolent; diesque suos esse breves ingemiscunt, quia usque ad videndam Redemptoris lucem minime tenduntur. Unde apte dicitur: Fugerunt, et non viderunt bonum. Omnia quae creata sunt bona sunt, Moyse attestante, qui ait: Vidit Deus cuncta quae fecerat, et ecce bona valde . Sed hoc solum bonum no Veritas per Evangelium dicit: finiti sunt quam mundo Deus in carne monstraretur, recte de eisdem diebus dicitur: Fugerunt, et non viderunt bonum. Ac si apceret: Ante exspectatum tempus elapsi sunt, qui ad Redemptoris praesentiam pervenire nequiverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
plius placet ex aduersitate mala
perpeti: qͣm ex ꝓsꝑitate terrene
dispensationis cura fatgariS
quia nouerunt cautiꝰ ⁊ aduersa
transire ⁊ ꝓspera rursus illucescere:
post tenebras speratur: quia uł
pernoctem uite p̃sentis eternum
lumen ꝑcipit᷑. uel ita hic aduersi¬
tas atq prosꝑitas alternant: Ut
sibi succedere uicissim non desinãt.
¶nde sit ut ⁊ in luce nox in susꝑi¬
tione sit: et in nocte lux in p̃sumꝑ¬
tone sicut scͥptum est. In die bono¬
rum ne inmemor sis malor ⁊ in
die malors ne inmemor sis bouor⁊
S ecce quia auctoris nr̃ĩ grã redẽp¬
ti sumus. Hec iam celestis mune¬
ris habemus. ut cum a carnis
nr̃e inhabitatione subtrahimur.
mox ad celestia premia ducam᷑: qr
dum conditor ac redemptor nr̃ clar¬
stra inferni penetrans elector ex¬
inde animas eduxit: nos illuc nͣ
pautur ire unde iam alios descen¬
dendo liberauit. Hi uͦ qui ante eiꝰ
aduentum in hõc nunido uenert̃:

Expanded text:
plius placet ex adversitate mala plius placet ex adversitate mala perpeti quam ex prosperitate terrenae dispensationis cura fatigari. Sed quia noverunt cautius, et adversa transire, et prospera rursus illucescere, post tenebras speratur, quia vel post noctem vitae praesentis aeternum lumen percipitur, vel ita hic adversitas atque prosperitas alternant, ut sibi succedere vicissim non desinant. Unde fit ut et in luce nox in suspicione sit, et in nocte lux in praesumptione, sicut scriptum est: In die bonorum ne immemor sis malarum, et in die malorum ne immemor sis bonorum . Sed ecce quia auctoris nostri gratia redempti sumus, hoc jam coelestis muneris habemus, ut cum a carnis nostrae inhabitatione subtrahimur, mox ad coelestia praemia deducamur, quia dum conditor ac Redemptor noster, claustra inferni penetrans, electorum exinde animas eduxit, nos illo ire non patitur, unde jam alios descendendo liberavit. Hi vero, qui ante ejus adventum in hunc mundum venerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
modo t̾renarum rerum dispensati¬
ones curat. Que uidelicet terrena¬
rum actuum dispensatõnes: tan¬
tobonis mentib grauiores sunt.
qͣnͣto earum intiuty ab intuendiᷤ
celestib uel ad modicum euellun¬
tur. Unde bene bs̃ iob siue sua ser
uoce uniuersalis eccłie: pꝰcqͣm di¬
es suos tͣnsire testatur: ilico sub¬
iungit. Cogitationes mee dissipa¬
te sunt torquentes cormeum: qr
dum bonis mentib temꝑalis fe¬
licitas tͣnsit: etiam cura eis terre.¬
ne dispensationis subtrahit᷑. q̃ ea
in cogitationib torquere uidebat᷑.
Dym enim recte semꝑ c̃ẽ ad ꝑci¬
pienda celestia appetunt: eo ip̃o
quo aliqͣndo ex dispensatione ter¬
rena ad yma cogitanda descendũt.
torquere se sentiunt. Unde fit ut
ip̃a quoq aduersitas ꝑsecutionis
uertatur in magna exultatione le¬
ticie: propter adeptam quietẽ cor¬
dis. ¶Inde et apte subditur. Noctẽ¬
cogitationes noctem in diem uer¬
tunt: quia non numqͣm iustis ã¬

Expanded text:
modo terrenarum rerum dispensatimodo terrenarum rerum dispensationes curat. Quae videlicet terrenorum actuum dispensationes tanto bonis mentibus graviores sunt, quanto earum intuitu ab intuendis coelestibus vel ad modicum avelluntur. Unde bene beatus Job sive sua, sive voce universalis Ecclesiae, postquam dies suos transisse testatur, illico subjunxit: Cogitationes meae dissipatae sunt, 433 torquentes cor meum. Quia dum bonis mentibus temporalis felicitas transit, etiam cura eis terrenae dispensationis subtrahitur, quae eas in cogitationibus torquere videbatur. Dum enim erectae semper esse ad percipienda coelestia appetunt, eo ipso quo aliquando ex dispensatione terrena ad ima cogitanda descendunt, torqueri se sentiunt. Unde fit ut ipsa quoque adversitas persecutionis vertatur in magnam exsultationem laetitiae, propter adeptam quietem cordis. Unde et apte subditur: Ccogitationes noctem in diem vertunt, quia nonnunquam justis am
Abbreviated transcription (Latin):
reuelasti ea parimilis. Quia gͦ hi qͥ
apud semetipõs sapientes sunt
ad ueram sapientiam ꝑuenire ñ
possunt: recte beatꝰ iob conu̾sionẽ
auditorꝰ desideratis exoptat. ne in
eis ullum sapientẽ inueniat. Ac si
eis aperte dicat. Stulti e apud uoᷤ¬
metipõs discite: ut in deo uere sa¬
pientes ẽẽ ualeatis. Sequit᷑. A¬
ies mei transiert̃:cogitatõnes
mee dissiꝑate sunt torqntes cor
meum. Scã electorum eccłia per di¬
uturna et nocturna temꝑa consꝑi¬
cit uite sue spatia transire: quia
noctem transire in aduersitatib.
diem uͦ in ꝓsꝑitatib habere consy¬
euit. Quasi enim lux ei oritur ex tͣn¬
quillitate patis: et nox ex dolore
ꝑ secutoĩs. S cum post quietis otia
Ad extrescentis contra se ꝑsecutioĩs
laborem redit: dies suos transisse
testat᷑. In quib tamen dieb solet
tanto grauiorib turis premi: qnͣ¬
to a se de ip̃a tranqͥllitate pacis sb̃¬
tiliores a idice rationes cogitat ex¬
tis modo animarꝰ lucra cogitat:

Expanded text:
elasti ea parvulis . Quia ergo hi qui apud semetipsos sapientes sunt ad veram sapientiam pervenire non possunt, recte beatus Job, conversionem auditorum desiderans, exoptat ne in eis ullum sapientem inveniat. Ac si eis aperte dicat: Stulti esse apud vosmetipsos discite, ut in Deo vere sapientes esse valeatis. Sequities mei transierunt, cogitationes meae dissipatae sunt, torquentes cor meum. - Sancta electorum Ecclesia per diurna et nocturna tempora conspicit vitae suae spatia transire, quia noctem in adversitatibus, diem vero in prosperitatibus habere consuevit. Quasi enim lux ei oritur ex tranquillitate pacis, et nox ex dolore persecutionis. Sed cum post quietis otia, ad excrescentes contra se persecutiones laboremque redit, dies suos transisse testatur. In quibus tamen diebus solet tanto gravioribus curis premi, quanto a se ipsa tranquillitate pacis subtiliores a Judice rationes excogitat excis modo animarum lucra cogitat,
Abbreviated transcription (Latin):
bona semper desiderant. cor ad suꝑ¬
nagaudia numqͣm leuant. Exabta¬
rentur quippe: simentẽ ad spem
patrie celesfis erigerent. S qui ꝑ
disciplinam custodire uitam mini¬
me ftudent: semꝑ per desideria
in imis iacent. Et quod ẽ grauiuꝰ
iacendo se erigunt: quia de rebrmꝰ¬
sitoriis extollunt᷑. Extolli autem
possunt s exaltari nequeunt: ꝙ
inde ꝓfundius in imo sunt: undea¬
pud se altiores fiunt. Cor itaq ꝓ
sine disciplina est exaltari non ua¬
let: quia humana mens sicut ma¬
de eleuata in infimis p̃mitur. sic
bene p̃ssa in sublimib leuat᷑ Se¬
quitur.

Expanded text:
bona semper desiderant, cor ad superbona semper desiderant, cor ad superna gaudia nunquam levant. Exaltarentur quippe si mentem ad spem patriae coelestis erigerent. Sed qui per disciplinam custodire vitam minime student, semper per desideria in imis jacent, et, quod est gravius, jacendo se erigunt, quia de rebus transitoriis extolluntur. Extolli autem possunt, sed exaltari nequeunt, quia inde profundius in imo sunt, unde apud se altiores fiunt. Cor itaque, quod sine disciplina est, exaltari non valet, quia humana mens sicut male elevata in infimis premitur, sic bene pressa in sublimibus levatur. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
ri morbis affici qͣndoq etiam extĩ¬
gui: quid sunt hec nͥ aliqua flagel¬
La peccati: S sunt nonnulli qͥ et
flagella tolerant: et tamen men¬
tem ad flagellantis metum mimi¬
me reformant. Unde recte nunc dr᷑.
Cor corum longe fecisti a discupli¬
na: quia et si corpꝰ sub discplina ẽ
cor sub disciplina non est: dum et
flagellatur quisq ⁊ tamen ad hu¬
militatẽ mentis non reducit᷑. Neq
ita hoc dicitur. ac si omp̃e ⁊ muisericorᷤ
d̃s longe cor hominis a disciplina
faciat: sed quod sponte delapsum
ibi manere ubi cecidit iudicando ꝑ¬
miitat. sicut ei in oratione quoq di¬
cimus: et ne nos inducas in temp¬
tatoẽm. Idest induci minime per¬
altabunt᷑. Cor enim si sub discipli¬
na eẽt suꝑiora appeteret: adipiscẽ¬
dis bonis transeuntib non inhia¬
ret. ¶xorum gͥ cor sub disciplina ñ
est: recte de illis dicitr. Propt̾a
non exaltabunt᷑: quia dum ininti¬
mis uoluptatib dimissi terrena

Expanded text:
ri, morbis affici, quandoque etiam exstinri, morbis affici, quandoque etiam exstingui, quid sunt haec aliud quam flagella peccati? Sed sunt nonnulli qui et flagella tolerant, et tamen mentem ad flagellantis metum minime reformant. Unde recte nunc dicitur: Cor eorum longe fecisti a disciplina. Quia etsi corpus sub disciplina est, cor sub disciplina non est, dum et flagellatur quisque, et tamen ad humilitatem mentis non reducitur. Neque ita hoc dicitur ac si omnipotens et misericors Deus longe cor hominis a disciplina faciat, sed quod sponte delapsum ibi remanere ubi cecidit judicando permittat, sicut ei in oratione quoque dicimus. Et ne nos inducas in tentationem ; id est, induci minime perantur. --Cor enim si sub disciplina esset, superiora appeteret, adipiscendis bonis transeuntibus non inhiaret. Quorum igitur cor sub disciplina non est, recte de illis dicitur: Propterea non exaltabuntur, quia dum in infimis voluptatibus dimissi terrena
Abbreviated transcription (Latin):
culpenr̃e sine culpa suscepit. Se¬
me iuxta te: et cuius uis manus
pugnet contra me. Ip̃e et enim nõ
peccauit in cogitatione uel opere:
ip̃e in amaritudine moratꝰ est per
passionem. ip̃e liberatꝰ est per resur¬
rectionem: ip̃c iuxta ꝑatrem positꝰ
per ascensionem. quia ꝓfectus ince¬
lum sedet a dextris dei. Et quia pt᷑
ascensionis eius głam indea in dis¬
cipłorum eius ꝑsecutoẽm commo¬
ta est: recte mnc dicit᷑. Et cuius¬
uis manus pugnet contra me. Te
quippe in membris illius furor ꝑse¬
quentium seuit: tunc contra fide¬
lium uitam flamina crudelitatis
exarsit. S quo irent iniqui aut
quid agerent: dum is quem ꝑseq̃¬
hant᷑ in terra iam sedebat in celo:
discipline custodiam nossent: ne¬
quaqͣm redemptoris nr̃i precepta
stempnerent: sed ip̃a eos carnis sue
mortalitas ad amorem uite morta¬
lis extitasł̾. Hoc ip̃m namq in hac
uita corruptioni non eẽ subiectos:
iam de flagello discipline est. Estu
enim et frigore fame sitiq turba¬

Expanded text:
e sine culpa suscepit. Seme juxta te, et cujusvis manus pugnet contra me. - Ipse etenim non peccavit in cogitatione vel opere, ipse in amaritudine moratus est per passionem, ipse liberatus est per resurrectionem. Ipse juxta patrem positus est per ascensionem, quia profectus in coelum sedet a dextris Dei. Et quia per ascensionis ejus gloricipulorum ejus persecutione commota est, recte nunc dicitur: Et cujusvis manus pugnet contra me. Tunc quippe in membris illius furor persequentium saevit; tunc contra fidelium vitam flamma crudelitatis exarsit. Sed quo irent impii Judaei, aut quid agerent, dum is, quem persequebantur in terra, jam sedebat in coelo?disciplinae custodiam nossent, nequaquam Redemptoris nostri praecepta contemnerent, ipsa eos carnis suae mortalitas ad amorem vitae immortalis excitasset. Hoc ipsum namque in hac vita corruptioni nos esse subjectos, jam de flagello disciplinae est. Aestu enim et frigore, fame sitique turba
Abbreviated transcription (Latin):
Qaid enim per oculum. insi codis
intentio designatur. Sicut scͥtũ
est. Si fuerit oculus tuus simplex:
totum corpꝰ tuum lucidum erit: q
cum bona intentione quid agt̃ ĩ
intentionis astio aꝑud deum miu¬
me fuscatur. ¶umgͦ uerbosi ama
suro: idest cum et ip̃i derogam q
fide sociant᷑. ad dm̃ necesse est ntꝰ
oculus stillet: qͣtinus nr̃a inaenio
tota in amoris intimi compuntie¬
nem defluat: et tanto subtilius i
ad interiora erigat. qͣnto pererar¬
ora obprobria repulsa intꝰ redire a¬
tur: ne foras euanescat. Sequit᷑.
sie uidicaretur uir tum deo. d¬
modo udicatur filius hominis u
collega suo. Peccõres quidem uos
cẽ semper agnoscimꝰ : sed tame
sepemflagello positi pro quomage
peccato flagellamur igrioranꝰ e
nos ip̃os subtili inquisitõe disam¬
nitis. ut si quomͦ possumꝰ tausam
crssionis nr̃e inuestigare ualcan.
¶redum plerumq nos late. so
nobis oneri cetitas nr̃a ⁊ de eoqͥe
patimur plus dolemꝰ. Cpsqͥs u

Expanded text:
Quid enim per oculum nisi cordis intentio designatur? sicut scriptum est: Si fuerit oculus tuus simplex, totum corpus tuum lucidum erit . Quia cum bona intentione quid agitur, ejus intentionis actio apud Deum minime fuscatur. Cum ergo verbosi amici sunt, id est cum et ipsi derogant qui in fide sociantur, ad Deum necesse est ut oculus stillet, quatenus nostra intentio tota in amoris intimi compunctione defluat, et tanto subtilius se ad interiora erigat, quanto et per exteriora opprobria repulsa intus redire cogitur, ne foras evanescat. Sequitur. sic judicaretur vir cum Deo, quomodo judicatur filius hominis cum collega suo. - Peccatores quidem nos esse semper agnoscimus, sed tamen saepe in flagello positi, pro quo magis peccato flagellamur, ignoramus. Et nos ipsi subtili inquisitione discutimus, ut sic quomodo possumus causam persecutionis nostrae investigare valeamus, quae dum plerumque nos latet, sit nobis oneri caecitas nostra, et de eo quod patimur plus dolemus. Quisquis vero
Abbreviated transcription (Latin):
habere in celo considerat. Et sepe tõ¬
tingit ytip̃a quoq bona in nobis
opera ab in cautis hominib rep̃hẽ¬
dantur: sed qui testem in celoht. re¬
p̃hensiones hominũ metuere non
debet. Unde adhuc subdit᷑. Uerbosi¬

Expanded text:
habere in coelo considerat. Sequithabere in coelo considerat. Sequittingit ut ipsa quoque in nobis bona opera ab incautis hominibus reprehendantur. Sed qui testem in coelo habet, reprehensiones hominum metuere non debet. Unde adhuc subditur
Abbreviated transcription (Latin):
ut de sua resurrectione non trepidet:
lam eum inceloqui resurrexit a
mortuis testem habet. fidelis itaq
ppłs cum aduersa patiur: cirm
duris tribulationib fatigat᷑: ad
spem sequentis glorie mentẽ eri¬
gat: et de redemptoris sui resur¬
restione confidens dicat. Ette enĩ
incelo testis m̃s: et conscius nĩs
mexcelsis. Quireste conscius dicio:
quia naturam nr̃am non solum cre¬
ando nouit: s etiam assumendo.
Stire enim eius est nr̃a suscepisse.
Unde etiam per psalmistam dici¬
tur. Ip̃e enim scit figmentũ nxm̃.
Quio enim mirũ si figmentũ no¬
strum dicatur specialiter scire. dũ
constat nil eẽ qͥd nesciat. S fig¬
mentum nr̃m scire eius est: hoc ĩ
seip̃o ex pietate suscepisse. Qre ta
men uox cum beato iob congruere
nobis eciam singulis porest. Gio
enim qui ex eõ qͦd agit humanas
laudes appetit: testem in terrã que¬
tit. Qui auteni de actib suis om̃po¬
tenti deo placere festinat: destemse

Expanded text:
ut de sua resurrectione non trepidet, ut de sua resurrectione non trepidet, jam eum in coelo, qui resurrexit a mortuis, testem habet. Fidelis itaque populus cum adversa patitur, cum duris tribulationibus fatigatur, ad spem sequentis gloriae mentem erigat, et, de Redemptoris sui resurrectione confidens, dicat: Ecce enim in coelo testis meus, et conscius meus in excelsis. Qui recte conscius dicitur, quia naturam nostram non solum creando novit, sed etiam assumendo. Scire enim ejus est nostra suscepisse. Unde etiam per Psalmistam dicitur: Ipse enim scit figmentum nostrum . Quid enim mirum si figmentum nostrum dicatur specialiter scire, dum constet nihil esse quod nesciat? Sed figmentum nostrum scire ejus est hoc in seipso ex pietate suscepmen vox cum beato Job congruere nobis etiam singulis potest. Omnis enim, qui ex eo quod agit, humanas laudes appetit, testem in terra quaerit; qui autem de actibus suis omnipotenti Deo placere festinat, testem se
Abbreviated transcription (Latin):
t membra mea quasi in nichi¬
lum sunt redacta. Membrorꝰ
quiꝑpe nomine teneritudo ex pͥ-¬
mitur infirmorꝰ.: qui duni per¬
uersos ꝑsꝑiciunt florere iustos q
cruciari. ad hoc non numqͣm ꝑue¬
niunt. ut se bona uel inchoasse pe¬
initeano.: atop ita ad agenda mala¬
tolerat: Ut hanc superna gr̃a ad p̃¬
inia eterna ꝑducat. Carnis sue mor¬
tem despicit: quia resurrestionis
głe intendit: et transitoria sunt
que patitur. ꝑpetua que p̃stolatur.
De quib nimirum bonis perpee
is dubietatem non ht̃: quia fidele
iam testimoniũ redemptoris su
głam tenet. Carnis quippe eius re¬
surrectoem mente ꝯspicit: atq ad
spem fortiter conualescit: quia qͦd
in suouidet iam fcm̃ capite sperat
in eius quoq corꝑe: quod indelicet
ip̃a est absq dubietate secutura.
Quam salicet eccłiam ꝑsalmifta
ꝯspiciens inꝑpetua ꝑfectione man¬
suram: sub appellatione lune deᷤᷤ¬
minica resutrectõ roborat: rec̾te sb̾¬
urugit᷑. Et testis in celo fidelis: ꝙ

Expanded text:
t membra mea quasi in nihilum sunt redacta. Membrorum quippe nomine teneritudo exprimitur infirmorum, qui dum perversos prospiciunt florere justosque cruciari, ad hoc nonnunquam perveniunt, ut se bona vel inchoasse poeniteant; atque ita ad agenda malatolerat, ut hanc superna gratia ad praemia aeterna perducat. Carnis suae mortem despicit, quia resurrectionis gloriae intendit, transitoria sunt quae patitur; perpetua quae praestolatur. De quibus nuis dubietatem non habet, quia fidele jam testimonium Redemptoris sui gloriam tenet. Carnis quippe ejus resurrectionem mente conspicit, atque ad spem fortiter convalescit quia, quod in suo videt jam factum capite, sperat in ejus quoque corpore, quod videlicet ipsa est absque dubietate secuturum. Quam scilicet Ecclesiam Psalmista conspiciens in perpetua perfectione mansuram, sub appellatione lunae desminica resurrectio roborat, recte subjunxit: Et testis in coelo fidelis, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ne frigus interimat. Et quesita ad¬
iumenta proicimus: ne calor exy¬
rat. Tot gͥ dinersitatib occurrenteᷤ.
quid aliud agimus insi corruptibib¬
tati seruimꝰ: ut saltem multiplicitaᷤᷤ
impensi obsequii corpꝰ sustineat: qͦd
anxietas infirme mutabilitatis gra¬
uat Unde bene per paulum dicit᷑.
Uanitati enim creatura subiecta ẽ ñ

Expanded text:
ne frigus interimat, et quaesita adne frigus interimat, et quaesita adjumenta projicimus, ne calor exurat. Tot igitur diversitatibus occurrentes quid agimus, nisi corruptibilitati servimus, ut saltem multiplicitas impensi obsequii corpus sustineat, quod anxietas infirmae mutabilitatis gravat? Unde bene per Paulum dicitur: Vanitati enim
Abbreviated transcription (Latin):
cum ascensus sp̃t ad sinum pacis ĩ¬
time pleno desiderio pertrahat.: fer¬
uenti certamine caro perturbati Q
et si iam ante faciem uelud ex adu̾¬
sa acie erecta non obuiat: adhuc ta¬
men a mentis dorso quasi captiua.
submurmurat: ⁊ quamuis tim̃do
sed tamen turꝑi streꝑitu in corde spe¬
ciem pulchre quietis fedat. Electi gͥ
et si ualenter omnia superant:
cum securitatem pacis interne desi¬
d̾ant: grauis eis est molestia ad huc
habere qͦd uincant: qui his exceptiᷤᷤ
ea etiam uincula sustinent: que gͣ¬
uis exterius necessitas astringit. Ty-¬
rire quippe sitire lacesscere: Uincula
corruptionis sunt. Qye scilicet sol¬
ni nequeunt: nisi cum illa immor
b corpus: ne extenuatũ deficiat. Ex¬
tenuamus abstinentia: ne nos reple¬
tum premat. Negetamus hoc moti¬
b: nesitu inmutabilitatis int̾eat.
S citius hoc comlocando sistimꝰ
ne ip̃a sua uegetatione succumbat.
Ad iumento hoc uestium tegimꝰ.

Expanded text:
cum accensus spiritus ad sinum pacis incum accensus spiritus ad sinum pacis intimae pleno desiderio pertrahat, fervente certamine caro perturbat? Quae etsi jam ante faciem velut ex adverso acie erecta non obviat, adhuc tamen a mentis dorso quasi captiva submurmurat: et quamvis timendo, sed tamen turpi strepitu in corde speciem pulchrae quietis foedat. Electi igitur etsi valenter omnia superant, cum securitatem pacis internae desiderant, gravis eis est molestia, adhuc habere quod vincant. Qui his exceptis, ea etiam vincula sustinent, quae gravis exterius necessitas astringit. Esurire quippe, sitire, lassescere, vincula corruptionis sunt: quae scilicet solvi nequeunt, nisi cum in illam imbus corpus, ne extenuatum deficiat; extenuamus abstinentia, ne nos repletum premat. Vegetamus hoc motibus, ne situ immobilitatis intereat; sed citius hoc collocando sistimus, ne ipsa sua vegetatione succumbat. Adjumentis hoc vestium tegimus,
Abbreviated transcription (Latin):
stus enim qͣmuis nullos desideriorꝰ
carnalium tumultꝰ possideat: dy¬
ris tamen uinculis eos in hac uita
positos sue molestia corruꝑtõis lu
gat. Scraptum quippe est. Corpus
qͦd corrumpit᷑ aggrauat animã:
et deprimit terrena inhabitatio sẽ-¬
sum multa cogitantem. Eo itaq ip̃¬
so qro adhuc mortales sunt: cor¬
ruptionis sue pondere grauant᷑
et astricti molestia iuncti sunt: qr
in illa adhuc libertate uite incorrup¬
tibiles non exurgunt. Aliud nam¬
q de mente aliud decorꝑe tolerant.:
et contra semetip̃os cotidie in int̾no
certamine exudant. Annon duro
molestie uinculo ligant᷑ quor ni¬
mirum mens sine labore in ignorã¬
ua soluit᷑: ⁊ non nisi cum studio la¬
boris eruditim: Coacta erigitur li¬
bens iacet. ab infimis up̃c leue̾t᷑.
Et tamen eleuata ꝓtimis labitiu:
semetipãm laboriose uĩcendio suꝑ¬
na conspicit: sed reuerberata lum̃
qͦd se intadiauerat refugit. An non
duro molestie uinculo ligant᷑ qͦs

Expanded text:
stos enim quamvis nullus desideriorum carnalium tumultus possideat, duris tamen vinculis eos in hac vita positos suae molestia corruptionis 135 ligat. Scriptum quippe est: Corpus quod corrumpitur, aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Eo itaque ipso quo adhuc mortales sunt, corruptionis suae pondere gravantur, et astricti molestia vincti sunt, quia in illa adhuc libertate vitae incorruptibilis non exsurgunt. Aliud namque de mente, aliud de corpore tolerant, et contra semetipsos quotidie in interno certamine desudant. An non duro molestiae vinculo ligantur, quorum nimirum mens sine labore in ignorantia solvitur, et non nisi cum studio laboris eruditur? Coacta erigitur, libens jacet, ab infimis vix levatur, et tamen elevata protinus labitur. Semetipsam laboriose vincendo, superna conspicit; sed reverberata, lumen, quod se irradiaverat, refugit. An non duro molestiae vinculo ligantur, quos
Abbreviated transcription (Latin):
nitas modum penitentie tͣnseat
metuit. Et plerumq culꝑam iam
u̾itas relaxat: sed mens asflicta ad¬
huc de uenia dum ualde sibi est sol¬
licita trepidat Seruus gͦ hic iam
fugit dominũ sed liber non est: qr
petcatũ suum homo iam corrigen¬
do ⁊ penitendo deserit: sed tamen
ad huc districtum iudicẽ de eius re¬
tributione ꝑtimescit. Ibigͦ seruns a.
domino liber erit: ubi iam de peccĩ
uenia dubietas non erit: ubi iam
secura mente ad culye sue memori¬
am non addicit. ubi non sub reatr
animus trepidat: s de eius indul¬
gentia libere exultat. S si nulla
ibi homo peccaui sui memoria tan¬
gitur: ereꝑtum se unde gͣtulat᷑
Aut quom largitori grãs refert de
uenia quam accepit: si int̾ueniẽ¬
te obliuione tͣnsacte nequitie ẽe pe
ne debitorem nescit:
A

Expanded text:
nitas modum poenitentiae transeat, nitas modum poenitentiae transeat, metuit. Et plerumque culpam jam veritas relaxat, sed mens afflicta adhuc de venia, dum valde sibi est sollicita, trepidat. Servus ergo hic jam fugit dominum, sed liber non est, quia peccatum suum homo jam corrigendo et poenitendo deserit, sed tamen adhuc districtum judicem de ejus retributione pertimescit. Ibi ergo servus a domino liber erit, ubi jam de peccati venia dubietas non erit, ubi jam securam mentem culpae suae memoria non addicit, ubi non sub reatu animus trepidat, sed de ejus indulgentia libere exsultat. Sed si nulla ibi homo peccati sui memoria tangitur, ereptum se unde gratulatur? Aut quomodo largitori gratias refert de venia quam accepit, si interveniente oblivione transactae nequitiae esse se poenae debitorem nescit? A
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝑeccat seruus est peccati: quia
nimirũ quisqͥs se pauo desiderio sy¬
bicit. iniquitatis dominio dudum
libera mentis colla supponit. S huic
dñio contradicimꝰ: cum iniquitati
que nos ceperat reluctamus: cum
ꝯsuetudini uolente resistimus: ⁊
desideria peruersa calcantes. contͣ᷑
hanc us nobis libertatis ingenite
uendicamꝰ: cum culpam penitendo
percutimus: q maculas sordium
fletib lauamus. Glerumq autẽ
iam quidem mens: quod ꝑuerse e¬
gisse se meminit. deplorat. Iam pͣ¬
ueasta non solum deserit: sed ama¬
rissim is etiam lamentis ꝑunit.
Sed tamen dum eoꝵ que egit remini¬
stiti: graui de iudicio pauore ter
sed adhuc se perseste insecuritate nõ
erigit. quia dum quanta sit distri¬
stio extremi examinis pensat: int̾
spem ⁊ formidinẽ sollicita trepidat.
quia iustꝰ iudex ueniens. quid de ꝑ¬
petratis reputet. quid relaxet ignoᷤ
meminit:san commissa digne
desleu̾it nescit: ac ne culpe imma

Expanded text:
qui peccat, servus est peccati ; quia qui peccat, servus est peccati ; quia nimirum quisquis se pravo desiderio subjicit, iniquitatis dominio dudum libera mentis colla supponit. Sed huic domino contradicimus, cum iniquitati quae nos cepeconsuetudini violenter resistimus, et, desideria perversa calcantes, contra hanc jus nobis libertatis ingenitae vindicamus; cum culpam poenitendo percutimus, et maculas sordium fletibus lavamus. Plerumque autem jam mens quidem quod perverse egisse se meminit, deplorat; jam prave acta non solum deserit, sed amarisssed tamen dum eorum quae egit reminiscitur, gravi de judicio pavore terrsed adhuc se perfecte in securitate non erigit, quia dum quanta sit districtio extremi examinis pensat, inter spem ac formidinem sollicitus trepidat, quia, justus Judex veniens quid de perpetratis reputet, quid relaxet, ignormeminit; sed haec commissa si digne fleverit nescit, ac ne culp
Abbreviated transcription (Latin):
diose semꝑ et in uirtute timeamꝰ.
di de obitit: qͦd sb̾iungio. Sciens
qͦd non parceres delinquenti. Sie¬
nim delinqͣnti non parcit᷑: quis
ab eterna morte eripit᷑. cum a de¬
licto mundꝰ nemo reperit᷑ An pe¬
nitenti parcit: ⁊ delinq̃nti ñ porin

Expanded text:
diose semper et in virtute timeatur?diose semper et in virtute timeatur?di se objicit quod subjungit: Sciens quod non parceres delinquenti. Si enim delinquenti non parcitur, quis ab aeterna morte eripitur, cum a delicto mundus nemo reperitur? An poenitenti parcit et delinquenti non
Abbreviated transcription (Latin):
Munus ex manu est: premiũ per
datoẽm. S iustꝰ quisq ab omni inu¬
nere manus excurit: quia in eo qd
reste agit. nec ab humano corde in¬
anem grãm. nec ab ore laudem. net
a manu recipere dationem querit.
Solus gͦ in dei opere fraudẽ non facg
qui cum ad stutła bone astionis in¬
uigilat: nec ad corꝑalis rei p̃mia.¬
nec ad laudis uerba nec adhuma¬
niuidicii grãm anhelat. Ip̃a gbo¬
na nr̃a quia insidiantis culpe euade¬
re gladium nequeunt: nisi sollicito
cotidie timore muniant᷑: per scm̃
oꝑa mea. Ac si humili ꝯfessione di¬
crtet᷑. Qdue aꝑte egerim iudeo: sed
qͥd in his latenter ꝑtulerim igno¬
nanti fraude depereunt: quia ra̾i
se nt̃is actib concupiscentie trene
sb̾uingunt. Sepe desidia int̾uem¬
ente deficiunt: qr a feruore quo cex¬
ta sunt. frigescente amore tabefi¬
unt. Quia gͦ culꝑe subreꝑtio uel
in ip̃o uirtutis actuuix uincit᷑. qͥd
ad securitatem suꝑ est. nisi ut fts¬

Expanded text:
Munus ex manu est, praemium per Munus ex manu est, praemium per dationem. Sed justus quisque ab omni munere manus excutit, quia in eo quod recte agit, nec ab humano corde inanem gloriam, nec ab ore laudem, nec a manu recipere dationem quaerit. Solus in Dei opere fraudem non facit: qui cum ad studia bonae actionis inigilat, nec ad corporalis rei pranec ad laudis verba, nec ad humajudicii gratiam anhelat. Ipsa ona nostra, quia insinuantis culpae evadere gladium nequeunt, nisi sollicito otidie timore muniantur, per sanc. » Ac si humili confessione diretur: quae aperte egerim video, sed quid in his latenter nanti fraude depereunt, quia rectis se nostris actibus concupiscentiae terrenae subjungunt. Saepe desidia interveniente deficiunt, quia a fervore quo coepta sunt frigescente amore tabefiunt. Quia ergo culpae subreptio vel in ipso virtutis actu vix vincitur, quid ad securitatem superest, nisi ut stu
Abbreviated transcription (Latin):
translatõem dicit᷑. Nlaledictꝰ om̃iᷤᷤ
qui facit opꝰ dñi fraudulent̾ ⁊ desi¬
diose. S sciendũ magnoꝑe est:qr.
desidia per torporem nascit᷑: frauꝰ
per pͥuatam delectatõem. Illam
namq minor dei amor exagge¬
rat: hanc autem malã mente poᷤ¬
sidens pprius amor creat. frandẽ
quippe in dei opere ꝑpetrat: qͥsqͥs
semecip̃m in ordinate diligens per
hoc qͦd recte gerit: ad remuneratõiᷤ
tnsitorie bon̾a festinat. Sciendum
quoꝙ est qͦd trib modis fraus ip̃a
Sraitat᷑: quia perhant ꝓculdubio¬
aut tacita codis humãna gratia.
aut fauoris aura aut res q̃libet
exterior desiderat᷑. Qyo contͣ recte de
iusto per ꝓpħam dicit᷑. Excutit ma¬
nus suas ab omni munere. Quia e¬
nim non solum fraus in acceptõe pe¬
cunia est: munꝰ ꝓculdubio unum ñ
est. ¶res uero sunt acceptões munerꝰ
ad qͣs ex fraude festinat᷑. Mimꝰ nãꝙ
acorde est: captat a gr̃a cogitatione.
Munus abore est: gła per fauorem.

Expanded text:
dicitur: Maledictus omnis qui facit opus Dei fraudulenter et desidiose . Sed sciendum magnopere est, quia desidia per torporem nascitur, fraus per privatam dilectionem. Illam namque minor Dei amor exaggerat, hanc autem male mentem possidens proprius amor creat. Fraudem quippe in Dei opere perpetrat quisquis, semetipsum inordinate diligens, per hoc quod recte egerit, ad remunerationis transitoria bona festinat. Sciendum quoque est quod tribus modis fraus ipsa committitur, quia per hancaut tacita cordis humani gratia, aut favoris aura, aut res quaelibet exterior desideratur. Quo contra recte de justo per prophetam dicitur: « Excutit manus suas ab omni munere . » Quia enim non solum fraus in acceptione pecuniae est: munus proculdubio unum non est. Tres vero sunt acceptiones munerum, ad quas ex fraude festinatur. Munus namque est a corde captata gratia a cogitatione. Munus ab ore est, gloria per favorem.
Abbreviated transcription (Latin):
suetudine potius qͣm terrore corre¬
xit. ¶nde et subdit᷑. Auferat ame¬
uirgam suam: et pauor eiꝰ non me
terreat. Per legen quippe uirgã
d̃s tenuerat cum dicebat. Siquis
hec uł illa fecerit: morte moriat᷑.
S incarnatꝰ uirgam abstulit: qr¬
uiã uite per mansuetudinẽ ostendit.
¶nde et ei per ꝑsalmistã dicitur.
Intende prosꝑe procede et regna: ꝓp¬
ter u̾itatem et mansuetudinẽ et
iusticiam. Timeri quippe qͣsi deus
uoluit: sed qͣsi pater ytͣ amaret᷑ in¬

Expanded text:
suetudine potius quam terrore corresuetudine potius quam terrore correxit. Unde et subditur: CAPUterreat. - Per legem quippe virga Deus terruerat, cum dicebat: Si quis haec vel illa fecerit morte moriatur. Sed incarnatus virgam abstulit, qvias vitae per mansuetudinem ostendit. Unde et ei per Psalmistam dicitur: Intende prospere, procede, et regna, propter veritatem, et mansuetudinem, et justitiam. Timeri quippe quasi Deus noluit, sed quasi pater, ut amaretur, in