comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quidper ammaum nisi a matores mundi exprimuntur : qui percupidi¬
tatem sȩculi neglegunt habere amicitiam dĩ: Unde scriptum est: Quiuult
amicus esse huius seculi inimicus dĩ constiturtur: &iohanne : Quidi ligit
inquit mundum nonest caritas patris in eo. Et merito hoc nomine tales
nuncupantur : Inter pr&atur enim ammaus populus abiectus
Abiectione quippe sunt digni. quia amorẽ prȩsentis huius scłi prȩfuerunt
dilectioni dĩ : Vnde ips aueritas in euangelio ait: Qui amat patrem suum
aut matrem suam plusquam me nonẽ me dignus Nec in congrue
Ammaus interra campestri essedicitur. quia lata acspatiosa uia est
quae ducit Admortem & multi intrant peream
OT AUDIERUNT MERCATOROS REGIONUM NOMENEOꝵ¬

Expanded text:
Quid per Emmaum nisi amatores hujus mundi exprimuntur, qui per cupidiQuid per Emmaum nisi amatores hujus mundi exprimuntur, qui per cupiditatem saeculi negligunt habere amicitiam Dei. Unde scriptum est: Qui vult esse amicus hujus saeculi, inimicus Dei constituitur ; et Joannes inquit: Qui diligit mundum, non est charitas Dei in eo . Et merito hoc nomine tales nuncupantur. Interpretatur enim Emmaus populus abjectus, abjectione quippe digni sunt qui amore praesentis saeculi praeferunt ctioni Dei. Unde ipsa Veritas in Evangelio ait: Qui amat patrem suum aut matrem suam plus quam me, non est me dignus . Nec incongrue Emmaus in terra campestri esse dicitur, quia lata et spatiosa est via quae ducit ad mortem, et multi intrant per eam . Et audierunt mercatores regionum nomen eo
Abbreviated transcription (Latin):
ticipare uoluisse : Vnde abhora mortis eius usq ad diluculum
resurrectionis eius constant horȩ quadraginta. supsa nona con¬
numer&ur post resurrectionem quoq: non amplius quam dies
qua draginta cum discipulis in hac terra esse uoluit. huic eorum
uitȩ Ad huc humana conuersatione commixtus. &cumillis ali¬
menta mortalium quamuis iam non moriturus accipiens. ut per
ipsos qua draginta dies significar&. seocculta prȩsentia quod pro¬
miserat impleturum quandoait : Ecce ego uobis cum sum omnibus
dieb usq ad consummationem scł̃i: Perseptenarium enim numerũ
quo ȩquit ummilia discribuntur : Non aliud quam plenitudo persecuti¬
liere peccatrice legitur dñs septem dȩ monia eiecisse: Omnes ergo per¬
secutores rectore diabolo instigante Adhoc coad unantur : ut eclam Ap̃i
destruant & confessores omni potentis dĩ blasphemare conpellant
Ꝙ hoc non segniter. sed tota uirtute a gerenitunt᷑. Vnde sequitur:

Expanded text:
ticipare voluisse. Unde ab hora mortis ejus usque ad diluculum ticipare voluisse. Unde ab hora mortis ejus usque ad diluculum resurrectionis constant horae quadraginta, si ipsa nona connumeretur. Post resurrectionem voluitque non amplius quam dies quadraginta cum discipulis in hac terra esse: hinc eorum vitae adhuc humana conversatione commistus, et cum illis alimenta mortalium quamvis jam non moriturus, accipiens; ut per ipsos quadraginta dies significaret se occulta praesentia quod permisit impleturum, quando ait: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi . Per se ptenarium numerum quo equitum millia describuntur, non aliud quam plenitudo persecutiliere peccatrice legitur Dominus septem daemonia ejecisse , omnes ergo persecutores recte diabolo instigante ad hoc coadunantur ut Ecclesia Christi destruatur, et confessores omnipotentis Dei blasphemare compellant; et hoc non segniter, sed tota virtute perficiunt. Et
Abbreviated transcription (Latin):
GIS ETMISIT CUNTIS QUADRAGINTA MILIA UIROROM
ET SEPIEM MILIA AEQUITUM UTUENIRENT INTERRAMI
UT DISPERDERENT EAM SECUNDUM UERBUMREGIS
Quid perlysiam nisi fastus mundanus designatur : qui pertres uiros
hocestordines tres persecutorum bellum xp̃i ecclesiȩ ingerit :
hoc est perpaganos. perhereticos. & perfalsos xp̃ianos : quibus
subrogantur quadraginta milia uirorum & septem milia ȩquitũ.
ut disperdant iudam secundum uerbum regis. Quid per quadra¬
genarium numerum. nisiuni uersitas temporis designatur :¬
Quo persecutionem inmundotolerat eclã. Quat tuor enim princi¬
pales partessunt orbis. hoc est oriens occasus. septentrio & meridies:
inquibus dilatata consistit ecclesia: Quamut congregar & filius dĩ
descendit inmundum : ubi ante passionem suam quadraginta dieb
& qua draginta noctib i eiunauit ut ostender& temptationẽ nram̃
incarnesuaquam de nr̃a mortalitate adsumere dignatus est par¬

Expanded text:
gis et misit cum eis quadraginta milia virorum gis et misit cum eis quadraginta milia virorum et septem milia equitum ut venirent in terram Iuda et disperderent eam secundum verbum regQuid per Lysiam, nisi fastus mundanus designatur, qui per tres viros, hoc est, tres ordines persecutorum, bellum Christi Ecclesiae ingerit, hoc est per paganos, per haereticos et per falsos Christianos: quibus subrogantur quadraginta millia virorum, et septem millia equitum, ut disperdant Judam secundum verbum regis. Quid per quadragenarium numerum nisi universitas temporis designatur quod persecutionem in mundo tolerat Ecclesia. Quatuor enim principales partes sunt orbis, hoc est Oriens, Occasus, Septentrio et Meridies, in quibus dilatata consistat Ecclesia. Quam ut congregaret Filius Dei descendit in mundum; ubi ante passionem suam quadraginta diebus et quadraginta noctibus jejunavit, ostendens tentationem nostram in carne sua, quam de nostra mortalitate accipere dignatus est, par
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ commoda & honores. Ambitiosos quosq incitat Adpersecutionem
fidelium: Intentusq fastu mundano acupiditate obtimates suos elegit
ut prouideant regninegotia. quando ministros atq sequaces Ad hoc̃
ordinat. ut prȩsentium rerum in lecebras suggerant Ac prouocan¬
do aduoluptates terrenas consentientes sibiper trahant Filiorum¬
enim nomina illi censentur qui imitatores sunt Antichristi. Hos enim
peroptimates suos nutrit. Cumpersceles tissimos quosq uariis uitus
corrumpendo pabulumignis aeterni efficit: hocq precipue suis
magistratibus prȩcipit ut ex stirpent uirtutem isrł. & reliquias hie¬
rus alem: Et constituant alienigenas proeis. quia nulla intentio
nullumq studium maius diaboli est. quamut euertat ecclesiam xp̃
& robor fidei inelectis mollific& atq in loco uirtutum uitia subintroducat
Et olegit lisias ptholomeum pilium dorionui.¬
FINICANOREME GORDIAM UIROS POTENTIS EXAMICIS RE¬

Expanded text:
vitae commoda et honores ambitiosos quosque incitat ad persecutionem vitae commoda et honores ambitiosos quosque incitat ad persecutionem fidelium: vitae nequam, fastu mundano ac cupiditate optimates suos eligit, ut provideant regni negotia, quando ministros suos atque sequaces ad hoc ordinat ut praesentium rerum illecebras suggerant, ac provocando ad voluptates terrenas consentientes sibi pertrahant. Filiorum nomine illi censentur qui imitatores sunt Christi. Hos enim per optimates suos nutrit, cum per scelestissimos quosque variis vitiis corrumpendo pabulum ignis aeterni efficit. Hoc praecipue suis magistratibus praecipit ut exstirpent virtutes Israel et reliquias Jerusalem, et constituant alienigenas pro eis, quia nulla inventio, nullumque studium magis diaboli est, quam ut evertat Ecclesiam Christi, et robur fidei in electis mollificet, atque in loco virtutum vitia subintroducat. Et elegit Lysias Ptolomaeum filium Dorimiet Nicanorem et Gorgiam viros potentes ex amicis re
Abbreviated transcription (Latin):
tio eius euangelii: Et de proelus iudȩ narrabant omnes gentes.
Cumuictoriam redemptoris nr̃i demorte Acmortis auctore totius
orbis prȩdicant nationes UTAŨAUDIUIT ANNOCNUS SERAO¬
NESISIOS IRATOSESTANIMO ET MISIT TICONGREGAUIT
EXERCITUM UNIUERSIREONISUI CASTRAFORNA UALOE IT
APERUIT AERARIUNSUUM. ET DEDIT STIPENDIA EXERCITUIIN
ANNUM ET MANDAUIT ILLIS UTESSENT PARATI ADOMNIA ETCER
Antiochi huius historici affectus quibus non mediocriter estuabat. hoc
est ira cupiditas & superbia. Bene exprimunt antiochi spĩtalis
mores quib ualidissime totum infestat mundum. Sed nunc per¬
Sednunc per
membra sua iuxta finem aũ mundi persem&ipsum. quando tribula¬
tio talis ẽ. qualis non fuit antea nec postea futura erit: Irascitur
Nũ quando audit gloriam scõrum &uirtutem atq constantiam eorũ
Congregataũ exercitum dans illistipendia in annum. cumꝑ presentis

Expanded text:
tio evangelii ejus; et de praeliis Judae narrabant omnes gentes, tio evangelii ejus; et de praeliis Judae narrabant omnes gentes, cum victoriam Redemptoris nostri de morte ac mortis auctore totius orbis praedicant nationes. Ut audivit autem Anes istos iratus est animo et misit et congregavit exercitum universi regni sui castra fortia valde et aperuit aerarium suum et dedit stipendia exercitui in annum et mandavit illis ut essent parati ad omnia et Antiochi hujus historici affectus, quibus immediocriter aestuabat, hoc est, ira, cupiditas et superbia, bene exprimunt Antiochi spiritalis mores, quibus totum validissime infestat mundum nunc per membra sua, sed in fine mundi per semetipsum; quando tribulatio talis erit qualis non antea nec post futura erit . Irascitur autem quando audit gloriam sanctorum et virtutem atque constantiam eorum, congregatque exercitum, dans illi stipendia in annum, cum per praesentis
Abbreviated transcription (Latin):
cadentium. quia illi uoluntariȩ cȩdunt ueritati. quicir cum cisi¬
student inse recolligere uirtutes. C&eri aũ qui fugerant uenerunt
C&eri aũ qui fugerant uenerunt
interram philistum. Quia cum quidam persecutorum lic& resiste¬
re nullo modo ueritati possint. tamen magis eligunt confugere¬
Ad latibula errorum suorum quam cedere Atq oboedire utilicon¬
silio spiritalium magistrorum Et bene dictum est fugisse eos
interram philistum. Philistum enim inter pr&atur ruinaduplex¬
Duplicem enim hab& ruinam is qui primum concidit peccato. & deinde
sem & ipsum desperans perseuerat in malo.
ENCECIDIT NMORIDAE AC FRMTIOS ET FORAIDO. SOPEROMNES
GENTES IN CIRCUITUEORUM
Timor iudȩ ac frm̃ eius super omnes gentes cecidit. quando potentia xp̃i
peruirtutes atq miracula in membris eius emicuit. Et peruenit
ad regem nom eneius. quia potenta tui huius mundi in notuit prȩdica¬

Expanded text:
cadentium, quia illi qui voluntarie cedunt veritati, et circumcisicadentium, quia illi qui voluntarie cedunt veritati, et circumcisio beatitudinum student in se recolligere virtutes. Caeteri autem qui fugerunt venerunteri autem qui fugerunt venerunt in terram Philisthiim. Quia quidam persecutorum, licet resistere nullo modo veritati possint, tamen magis eligunt confugelatibula errorum suorum, quam cedere atque obedire utili consilio spiritualium magistrorum. Et bene dictum est, fugisse eos in terram Philisthiim. Philisthiim enim interpretatur ruina duplexuplicem habet ruinam is qui primum concidit peccato, et deinde, semetipsum desperans, perseverat in malo. Et cecidit timor Judae ac fratrum ejus, et formido super omnes gentes in circuitu eorumTimor Judae et fratrum ejus super omnes gentes cecidit, cum potentia Christi per virtutes atque miracula in membris emicuit. Et pervenit ad regem nomen ejus. Quod potentatui hujus mundi innotuerit praedica
Abbreviated transcription (Latin):
QUIA NONINMULTITODINE EXERCITUS UICIORIA BELLI
SED DE CELO PORTITUDO OST OT ROLIQua¬
erba timentium fragilitatem exprimunt quorundam subditorũ
quimagis in becillitatem suam considerantes pertimescunt casum
quam perrobur fidei fidutiam habent in dm̃. sed talium formidinẽ
doctorum sollertia piis exhortationibus conpescens. De futuro
dĩ adiutorio certam illis tribuit spem qui pro tector est omnium
fideliter inse sperantium
ET CONTRITUSEST SERONETEXERCITUSEIUS IN CONSPEC
TUIPSIUS. ETPERSEQUEBATUREUM IN DESCENSU BETNO¬
furorem mitigat persequentium & mansuetudo humilium
prosternit audaciam superborum. Inde est quod paulus
doc& dicens: Si esurierit in imicus tuus cibaillum. sisitit
potum dailli : Hoc enim faciens carbones ignis congeres
super caput eius. Noliuinci amalo. sed uince in bono malũ
ET CE OIDORUNT EXEIS OOTIN GENTI¬
Bene per octonarium numerum sum ma concluditur salubriter

Expanded text:
quia non in multitudine exercitus victoria belli, quia non in multitudine exercitus victoria belli, sed de celo est fortitudo. ipsi veniuerba timentium fragilitatem exprimunt quorumdam subditorum, qui, magis imbecillitatem suam considerantes, pertimescunt casum, quam per robur fidei fiduciam habent in Dominum; sed illam formidinem doctorum solertia piis exhortationibus compescens, de futuro Dei adjutorio certam illis tribuit spem, qui protector est omnium fideliter in se sperantium. Et contrittu ipsius et persequebatur eum in descensu Bethofurorem mitigat persequentium, et mansuetudo humilium prosternit audaciam superborum. Inde est quod Paulus docet, dicens: Si esurierit inimicus tuus, ciba illum; si sitit, potum da illi; hoc enim faciens, carbones ignis congeres super caput ejus. Noli vinci a malo, sed vince in bono malum . Et ceciderunt ex eis octingentBene per octonarium numerum summa concluditur salubriter
Abbreviated transcription (Latin):
regnum populo scõrum Vicitq leo de tribuiuda radix dauid
cui omnis potestas incȩlo data est & interraUIILLI CŨPAUCIS
ETAD PROPIAUERUNT USEBEIHORON. ET EXIUIT IUDAS OB
uniuersum suum actum profert cum tumultu. Bethoron enim
inter pr&atur domus irȩ: Cui iudas obuiauit cum paucis. quia
co&us scõrum non periram. sed perpatientiam Atq humilita¬
tem respond& inimicis. Cui preceptum ẽ. Adñõ dicente
Esto consentiens Aduersario tuo cito cumes inuia cum eo. Ego Au
dico uobis. non resistere malo. sed siquis tepercusserit inde xte¬
ram maxillam prȩbe illi & alteram. Ꝙei quiuult tecum iudi
UT UIDERUNT AU EXERCIIUMUENIENTEM SIBIOBUIAM.
DIATRUNNIUDAE: QUOMODO PONRINUS PAUCI PUONAREAD
MOLTTODINEMTANTAM. TAMEORIEM EENOS FAnGATI
SUNUS IEIUNIONODIE. ETAITIUDAS. FACILEEST CONCLUDI
MULTOS INMANUS PAUCORUN ET NONEST DIFERENTIA
IN CONSPECIUD̃I CAELILIBERARE IN MOLTIS ETIN PAUCIS

Expanded text:
regnum populo sanctorum. Vicit leo de tribu Juda, radix David regnum populo sanctorum. Vicit leo de tribu Juda, radix David , cui omnis potestas in coelo data est et in terra . Et appropinquaverunt usque Bethoron, et exivit Judas obvuniversum suum actum profert cum tumultu. Bethoron autem interpretatur domus irae. Cui Judas obviavit cum paucis, quia chorus sanctorum non per iram, sed per patientiam atque humilitatem, respondet inimicis, cui praeceptum est a Domino dicente: Esto consentiens adversario tuo cito cum ieris in via cum eo: Ego autem dico vobis non resistere malo; sed si quis te percusserit in dexteram maxillam, praeve ei et alut viderunt autem exercitum venientem sibi obviam dixerunt Iudae quomodo poterimus pauci pugnare ad multitudinem tantam tam fortem et nos fatigati sumus ieiunio hodie et ait Iudas facile est concludi multos in manus paucorum et non est differentia in conspectu Dei caeli liberare in multis et in p
Abbreviated transcription (Latin):
BOIUDAM ETEOS QUICUMISSOSONT. QUISPERNEBANT UERBOM
RESIS. ET PRAEPARAUIT SE ETASCENDERONT CUMEO CASTRAIM¬
PIORUM FORTES AUXILIARII UT FACERENT UIN DICTAM IN FILIIS
ISRLETAD PROPIAUERUNT OSU BEIN O RON
Perseron principem exercitus syriȩ significatur potentatus istius mun¬
di quibenesrriȩ nomine censetur. seria enim inter pr&atur subli¬
mis siue humectans. quiamundus iste superbia extollitur luxoriaq
grauatur. Disponit itaq seron debellare iudam. &eos quicum
ipsosunt. Cum fastus mundanus doctorib scĩs & fidelium populo in¬
sidias molitur : Castraq: impiorum adhoc congregat. ut perpluri
morum solatium opprimat innocentes. Confidens magis in poten¬
tia regni. quaminuir tute dĩ: Sed contra oppinionem suam illi
euenit. quialapis abscisus demonte sine manibus conter& statuam
superbam comminu&q Aurum argentum aes ferrum & dabitur

Expanded text:
bo Iudam et eos qui cum ipso sunt qui spernebant verbum bo Iudam et eos qui cum ipso sunt qui spernebant verbum regis et praeparavit se et ascenderunt cum eo castra impiorum fortes auxiliarii ut facerent vindictam in filios Israhel et adpropinquaverunt usque Bethoron Per Seron, principem exercitus Syriae, significatur potentatus istius mundi, qui bene Syriae nomine censetur: Syria enim interpretatur sublimis, sive humectans, quia mundus iste superbia excolitur, luxuriaque gloriatur. Disponit itaque Seron debellare Judam et eos qui cum ipso sunt, cum fastus mundanus doctoribus sanctis et fidelium populo insidias molitur, castraque impiorum ad hoc congregat ut per plurimorum nocentium solatium opprimat innocentes, confidens magis in potentiam regni quam in virtute Dei. Sed contra opinionem suam illi evenit, quia lapis abscisus de monte sine manibus conteret statuam superbiae, comminuet aurum et argentum, aes et ferrum, dabitur
Abbreviated transcription (Latin):
taest inoperibus eius &ex a cerbabat reges multos. Illos uideli¬
c& reges qui resistere euangelio xp̃i moliebantur: Elaetificabat
ia cob inoperibus suis. quando credentium populum uerbo confor¬
tauit Atq exemplis. &insȩculum me moria eius in benedictione
Secundum illud sapientiae: Sapientiam inquit scõrum narra¬
bunt omnes populi & laudem eorum ꝓnunti& omnis ecła scorũ¬
&perambulabat ciuitates udȩ & perdidit impios exeis. quia ex¬
plorando ecclesiarum fidem hereticos qui contraria rectȩ fidei
sapiebant anathemate perculerat : & nominatus ẽ usq ad
nouissimum terrȩ. quia in omnem terram exiuit sonus eorum
& in fines orbis terrae uerba eorum
ET CON GROGAUIT APOLLONIUS GONTOS. ETASAMA¬
RIA UIRTUNEM MULTAM ET MAONAM. ADBELLAN DVNCON¬
TRAISRL EICOGNOUIT IUDAS. ETEXIIT OB UIAMILLI ETPER¬
CUSSIT ETOCCIDITILLUM. EICECIDERUNT UULNERATIMOL¬
TI ETRELIQUI EUGERUNT ET ACCEPIT SPOLIAEORUN
ETGLADIUME APOLLONII ABSTULIIUDAS. ETERAT POG¬
NANSIN EO OMNIBUS DI EBUS

Expanded text:
ae timore ejus. Et exacerbabat reges multos. Illos videlicet qui resistere Evangelio Christi moliebantur. Et laetificabat Jacob in operibus suis. Quando credentium populum confortavit verbo et exemplis. Et in saeculum memoria ejus in benedictione. Secundum illud sapientis: Sapientiam, inquit, sanctorum narrabunt omnes populi, et laudem eorum pronuntiabit omnis Eccperambulabat civitates Juda, et perdidit impios ex eis. Quia explorando Ecclesiarum fidem, haereticos qui contraria rectae fidei sapiebant, anathemate perculerat. Et nominatus est usque ad novissimum terrae. Quia in omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum. Et congregavit Apollonius gentria virtutem multam et magnam ad bellandum contra Israhel et cognovit Iudas et exiit obviam illi et percussit et occidit illum et ceciderunt vulnerati multi et reliqui fugerunt et accepit spolia eorum et gladium Apollonii abstulit Iudas et erat pugnans in eo omnibus diebu
Abbreviated transcription (Latin):
quiaminoris ordinis uiri &omnes credentes. quidogmate xp̃i xofi
demeius conuenerunt in attestatione euangelii prouiribus choro
apostolorum conlaborabant: Et proeliabatur proelium isrł
cum lȩtitia. & dilatauit gloriam populo suo. quia ipse aposto li¬
cus coetus sp̃s sc̃ĩ gratia repl&us instanter ubiq uerbum dĩ predica
Augendo & multiplicando ubiq numerum in dño credentium: Induit sẽ
loricam sicutgigans. quia fortitudine fidei undiq se muniebat
Succinxit sẽ ar mabellica. Iuxta illue pauli apostoli quo docuit dicens
State ergo succincti lumbos ur̃os inueritate. &induti loricam iustitiȩ & cal¬
ciati pedes in prȩparatione euangeli pacis. In omnibus sumentes scutum

Expanded text:
quia minoris ordinis viri, et omnes credentes qui dogmate Christi quia minoris ordinis viri, et omnes credentes qui dogmate Christi ad fidem convenerunt, in attestatione Evangelii pro viribus choro apostolorum collaborabant. Et praeliabantur praelium Israel cum laetitia, et dilatavit gloriam populo suo. Quia ipse apostolicus coetus, Spiritus sancti gratia repletus, instantor ubique verbum Dei praedicabitatibus, augendo et multiplicando ubique numerum in Domino credentium. Induit se loricam sicut gigas. Quia fortitudine fidei undique se muniebat. Succinxit se arma bellica. Juxta illud Pauli apostoli quo docuit, dicens: State ergo succincti lumbos vestros in veritate, et induti loricam justitiae, et culceati pedes in praeparatione E
Abbreviated transcription (Latin):
student salutiferis lacrimis conpungi
ET SURROXIT IUDAS QUIUOCABATUR MACHASGUS
FILIUSTIUS PROTO ETADIUUAB MTEUMOMNES FRSTIOS TN
UNIUER SI QUISECONIONXERANT PATRIEIUS ET PROELIABATOR
PROELIUMISR̃LCOMLAETNAET DILATAUIT GLORIAM POPULO
SOO ET INDUIT SE LORICAM SICOTSIGANS. ET SUCCIN XNT
SE ARMABELLICASUAIN PROELUS ET PROTEOEBAT CASTRA
Mathathia decedente iudas machabeus filius eius successit in locum ip¬
sius. quem adiuuabant omnes fr̃s eius. & uniuersi quis ẽ coniunxerant
patrieius Quid ergo inhoc facto nobis innuitur. nisi quod redẽptor
noster postquam passione acresurrectione sua compl&a ascendit in
cȩlos. successores sibi in euangelica prȩdicatione misso decȩlo spũscõ
A postolos primum ordinauit. Quimerito iudȩ nomine. hoc est
confitentis censentur. Quia de ipsis lucas in euangelio suo At
Erant semper intemplo laudantes & bene dicentes dm̃ Hos ergo om̃s
fratres sui & uniuersi quise coniunxerant patrieius adiuuabant.

Expanded text:
student salutiferis hacrymis compungistudent salutiferis hacrymis compungiet sur. rexit Iudas qui uocabatur Machabaeus filius eius pro eo. et adiuuabantuniversi qui se coniunxerant patri eius et proeliabantur proelium Israhel cum laetitia et dilatavit gloriam populo suo et induit se loricam sicut gigans et succinxit se arma bellica sua in proeliis et protegebat castra Mathathia decedente, Judas Machabaeus, filius ejus, successit in locum ipsius, quem adjuvabant omnes fratres ejus, et universi qui se junxerant patri ejus. Quid ergo hoc facto nobis innuitur, nisi Redemptor noster postquam passione ac resurrectione sua completa ascendit in coelos, successores sibi in evangelica praedicatione, misso de coelo Spiritu sancto, apostolos primum ordinavit, qui merito Judae nomine, hoc est confitentes, censentur, quia de ipsis Lucas in Evangelio ait: Erant semper in templo laudantes et benedicentes Dominum . Hunc ergo omnes fratres sui et universi qui se conjunxerant patri ejus adjuvabant:
Abbreviated transcription (Latin):
to Anno gentibus templum dĩ profanantibus surrexerit & filii eius ze¬
lare legem dĩ & uindicare sc̃a : Nunc quoq scriptura refert eundem
mathathiam centesimo qua dragesimo sexto anno de func tum esse
Vnde appar& quod non amplius quamuno anno cum filiis suis post in¬
ceptam ultionem pariter uixerit sicq defunetus sit. Iste enim nume¬
rus Annorum bene conuenit per mysterium passioni dominicȩ. quia
post plenitudinem temporis quads̃ filium suum mittere deereuit¬
secundum Attestationem legis & proph& arum sexta ȩtate sȩculi
hominem quis ex todie creatus est. sex todie passus sanguinis sui pretio
per fecte redemit Acreparauit: Quod aũ sepultus dicitur afiliis suis
in sepulchro patrumsuorum in modin significat passionis suȩ memoriam
uenerari. planetumq salubrem ibidem celebrari quia eterne uite
desiderio scĩuiri accensi proeius adeptu in cordium suorum cubiculis

Expanded text:
to anno, gentibus templum Dei profanantibus, surrexerit, et filii ejus, zeto anno, gentibus templum Dei profanantibus, surrexerit, et filii ejus, zelare legem Dei et vindicare sancta. Nunc quoque Scriptura refert eumdem Mathathiam centesimo quadragesimo sexto anno defunctum esse. Inde apparet quod non amplius quam uno anno cum filiis suis post incoeptam ultionem pariter vixerit, sicque defunctus est. Iste enim numerus annorum bene convenit mysterio Dominicae passionis, quia post plenitudinem temporis qua Deus Filium mittere decrevitsecundum attestationem legis et Evangelii, sexta aetate saeculi Salvator hominem, qui sexto die creatus est, sexta die passus, sanguinis sui pretio perfecte redemit ac reparavit. Quod autem sepultus dicitur a filiis suis in sepulcro patrum suorum in Modin, significat passionis suae memoriam venerari, planctumque salubrem ibidem celebrari, quia aeternae vitae desiderio sancti viri accensi, in cordium suorum cubiculis
Abbreviated transcription (Latin):
Scriptum inuenitur ineuangelio quomodos aluator postquam finiuit cȩnam
quamcum discipulis suis ante passionem suam habuit ultimam predicationem
qua in struebat ips a nocte discipulos ad extremum oratione ad patren directa
finierit. suosq discipulos ipsi seruandos commendauerit dicens
Pater sc̃e seruaeos in nomine tuo quos de distimihi ut sint unum sicut & nos
sicut tu me misisti inmundum & ego misieos inmundum. & pro eis ego¬
sc̃ĩfico me ipsum ut sint &ipsi scĩficati in ueritate. & reliqua¬
Talibus enim locutionib: mathathias nr̃ suos alumnos instruxit acbene¬
dixit sicq positus est ad patressuos. quia peromnia sicut deeo scriptum
erat scõ rum patrum dicta passionesua acresurrectione atque As¬
censione implendo confirmauit
ET DOFUN ETuS oSt cextosimo ot quAdrAGΕ SIMO SEX¬
IO ANNO ET SE PULIUSEST AFILUS SUIS IN SEPULCHRO PATRUM SO¬
Supra dictum est quod mathathias incentesimo & qua dragesimo & quin¬

Expanded text:
etc. Scriptum invenitur in Evangelio quomodo Salvator, postquam finivit coenam quam cum discipulis suis ante passionem suam habuit, ultimam praedicationem qua instruebat ipsa nocte discipulos, ad extremum oratione ad Patrem directa, finierat, suosque discipulos ipsi servandos commendaverat, dicens: Pater sancte, serva eos in nomine tuo quos dedisti mihi, ut sint unum sicut et nos undum, et pro eis sanctifico meipsum, ut sint et ipsi sanctificati in veritate, etcTalibus enim locutionibus Mathathias noster suos alumnos instruxit ac benedixit. Sicque positus est ad patres suos, quia per omnia, sicut de eo scriptum erat, sanctorum patrum dicta, passione sua, ac resurrectione sua, atque ascensione, implendo confirmavit. Et defunctus est centesimo et quadragesimo sexto anno, et sepultus est a filiis in sepulcris patrum sudictum est quod Mathathias in centesimo et quadragesimo sex
Abbreviated transcription (Latin):
hostes protegebat castra eđȩ &similis factus est leoni in operib sus:
& sicut catulus leonis rugiens inuenatione: Illiuidelic& leoni Aomodum¬
similis dequo scriptum est : Vicitleo de tribuiuda radix dauid
&dequo iacob patriarcha perfiguram inbenedictione mystica filiorũ
suorum interc&era ait: Catulus leonis iuda ad prȩdam filimi ascen¬
disti requiescens Accubuisti ut leo & quasi leena quis suscita uit eum
Venatio ergo illa spiritalis fuit. quando spiritales uenatores retibus
euangeli homines adfidem rapiebant: Taliter ergo iudas mysticus
persecutus est iniquos. & qui conturbabant populum suum succendit flã¬
mis quia siue persecutores homines. seu &iam malignos sp̃s talistu¬
dio taliq actu persequendo conturbationem non minimam flammis
inuidiȩ succensis ingerebat. &repulsi sunt in imici prȩtimore eius.

Expanded text:
et protegebat castra gladio suo similis factus est leoni in operibus suis et sicut catulus leonis rugiens in venatione et pesimilis de quo scriptum est: Vicit leo de tribu Juda, radix David, ; et de quo Jacob patriarcha per figuram in benedictione mystica filiorum suorum inter caetera ait: Catulus leonis Juda; ad praedam, fili mi, ascendisti: requiescens accubuisti ut leo, et quasi leaena: quis suscitabit eum? Venatio atque illa spiritalis fuit, quando spiritales venatores retibus Evangelii homines ad fidem rapiebant. Taliter ergo Judas mystice persecutus est iniquos et qui conturbabant populum suum succendit flammis, quia sive persecutores homines sive et malignos spiritus tali studio talique actu persequendo, conturbationem modo minimam, flammis invidiae succensis, ingerebant. Et repulsi sunt inimici prae timore ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
SEFAII CONTRA NIE ROSALEM. QUIA LOCOS ORANONISTRAT
INMAS SEPHAT ANTE INISRL ETIEIUNAUERONT ILLADIE
ETIN DUERUNT SE CILICIIS TICINERE INCAPIIESUO ETDESTI¬
IOERUNT UESTIMENTA SUA ETEXPANDERUNT LIBROS LECIS
DE QUIBUS SCRUTABANIUR GENTES SIMILIUDINEM SINO¬
LACRORUM SUORUM. IT ADTULIRUNT ORNAMENTA SACERDOTA¬
LIA TTPRIMINAS ETOECIMAS. EN SUSCIAUE RUNT NATARTOS QUI¬

Expanded text:
sefat contra Hierusalem quia locus orationis erat sefat contra Hierusalem quia locus orationis erat in Masefat ante Israhel et ieiunaverunt illa die et induerunt se ciliciis et cinere in capite suo et destituerunt vestimenta sua et expanderunt librum legis de quibus scrutabantur gentes similitudinem simulacrorum suorum et adtulerunt ornamenta sacerdotalia et primitias et
Abbreviated transcription (Latin):
PROPOPOLONRO TI SCIS NOSTRIS ETRTLIOOX¬
stuantibus persecutoribus & pugnam contra fideles disponentib
ipsimagis ad exemplum iudȩ Acfrm̃ eius incitantur adccugmentĩ
fidei & profectum uirtutum. Iuxta illud psalmiste quo ait
Dum superbit impius incenditur pauper. Talis ergo intentio deb& eẽ
seruorum xp̃i ut pugnent propopulo & scĩssuis. quia prostatu fidei
& xp̃i anȩ religionis atq profraterna salute debent contra sp̃i¬
tales nequitias & contra prauos homines in stanter dimicare. Ad¬
iutoriumq dĩ assidua oratione implorare. Quia ipse est de quo
scriptum ẽ: Adiutor in oportunitatib intribulatione: cuisoli
de relictus ẽ. pauper. & pupillo ipseerit Adiutor Qui paterna
pi&ate laborem & dolorem sugrum considerans : Conter& bra¬
chium peccatoris & maligni. Iudicat pupillo & humili ut non
ad ponat ultra magnificare se homo super terram
ET CONGREGATISUNT OT UO NORUNT IN MAS¬

Expanded text:
pro populo nostro et sanctis nostris et copro populo nostro et sanctis nostris et costuantibus persecutoribus, et pugnam contra fideles disponentibus, ipsi magis, ad exemplum Judae ac fratrum ejus incitantur ad augmentum fidei et profectum virtutum, juxta illud Psalmistae: Dum superbit impius, incenditur pauper . Talis ergo intentio debet esse servorum Dei ut pugnent pro populo et sanctis suis, quia pro statu fidei Christianae religionis atque pro fraterna salute debent contra spiritales nequitias et contra pravos homines instanter dimicare, adjutoriumque assidua oratione implorare, quia ipse est de qua scriptum est: Adjutor in opportunitatibus, in tribulatione; tibi soli derelictus est pauper, et pupillo tu eris adjutor , quia paterna pietate laborem et dolorem considerat suorum, conteret brachium peccatoris et maligni Ibid, judicat pupillo et humili, ut non apponat ultra magnificare se homo super terram . Et congregati sunt, et venerunt in Ma
Abbreviated transcription (Latin):
Mercatores istos qui ambiunt seruitium ebreorum non alios melius
significare arbitror quamma lignos sp̃s quidesiderant interitum fi¬
delium Et hoc gestiunt. ut percupiditatem terrenam cȩlestem
nobis auferent gloriam & libertatem quam habemus in gratia xp̃i
incultum ac̃ seruitutem conuertant diaboli. Vnde in euange liolegit᷑
quodipse diabolus caput nr̃m mediatorem uidelic& di& hominum
At temptando dixerit hȩc omniatibidabo si procidens adora uerisme
Etbene dicitur quod additisint adeos exercitus syriȩ & terre alien ge¬
narum : quia luxoriosi quiq & alieni Auerodĩcultu iungunt᷑ inimicis
nr̃is. & moliendo interitum nr̃m cooperatores s̃ inmundorum spuum
FIUIDITIUDAS IT FR̃STIOS QUAMULI PLICAM SUNT MALA ET
EXERCITUS AD PLICABAT ADFINESEOROM EICOONOUTRONT
UERBARECIS QUAEMANDAUIT POPOLOFACERE ININTERNIOMIT
CONSOMMATIONEA ET DIXERUNTUNUS QVISO AD PROXINUN
SVOM FRIGANIUS DEIECTIONEM POPULINR̃I ET POENINOS

Expanded text:
Mercatores istos, qui ambiunt servitium Hebraeorum, non alios melius significare arbitror quam malignos spiritus, qui desiderant interitum fidelium, et hoc gestiunt ut per cupiditatem terrenam coelestem nobis auferant gloriam, et libertatem quam habemus in gratia Christi, in cultum ac servitutem convertant diaboli. Unde in Evangelio legitur quod ipse diabolus caput nostrum, mediatorem videlicet Dei et hominum, atque tentando dixerit: Haec omnia tibi dabo si procidens adoraveris me . Et bene dicitur quod additi sunt ad eos exercitus Syriae et terrae alienigenarum, quia luxuriosi quique et alieni vero Dei cultui junguntur inimicis nostris, et moliendo interitum nostrum cooperatores sunt immundorum spirituum. vidit Iudas et fratres eius quia multiplicata sunt mala et exercitus adplicabat ad fines eorum et cognoverunt verba regis quae mandavit populo facere in interitum et consummationem et dixerunt unusquisque ad proximum suum erigamus deiectionem populi nostri et pugnemus
Abbreviated transcription (Latin):
idon ei fuerunt adagendum bellum xp̃iani populi. sed quiaiudas
confessio inter pretatur. &plerisq: in locis trpumten & ipsius salua¬
toris sciamus tunc ordinabiliter agibellum nr̃m quando ipse digna¬
tur dirigere consilium & actum nr̃m: Vnde ipsẽ ueritas discipulis ait
MAn&e in me & ego in uobis sicut palmes non potest ferre fructum Asem&¬

Expanded text:
idonei fuerunt ad agendum bellum Christiani populi? Sed quia Judas idonei fuerunt ad agendum bellum Christiani populi? Sed quia Judas confessio interpretatur, et plerisque in locis typum tenet ipsius Saloris, sciamus tunc ordinabiliter agi bellum nostrum, quando ipse dignatur dirigere et consilium et actum nostrum. Unde ipsa Veritas discipulis ait: Manete in me et ego in vobis: sicut palmes non potest ferre a seme
Abbreviated transcription (Latin):
redemptoris. quomodo ecclesiae magisterium ordinauerit per
Omne tempus presentis uite
OT ECCE SIMEON FRT UESTOR SCIO QUODUIRCON¬
SILIIEST. IPSUMAUDITESEM PER. ET IPSE UOBIS ERIT PATER
ETIUDAS MACHABEUS PORTIS UIRIBUS AIUUENTU¬
TE SUA. SITUOBIS PRINCEPSMILINAE ETIPSEAGTISELLUM
POPULI ENUOS ADDUETTIS ADUOS OMNE SFACTORIS LISIS ET UIN¬
DICATEUINDICTAM POPULIURI RETRIBUITERETRIBUTIONẼ
GENTIBUS ET INTENDITE IN PRECEPTIS LOGIS
Supradiximus quodsimeon audiens inter pr&aretur. &bene heit
simeonem uirum esse consilii. quia quisps scĩ gratia docente Auditu in¬
struuntur interno utiles peromnia atq: abiles sunt consilio
dicat ueni. hortatur nos magister cȩlestis quatinus illos audiamus
quos ipse interius docens sa lubres nobis esse fecit magistros.
ipse ag& bellum populi: Quid per iudam machabeum. nisi primi
predicatores designantur euangelii. qui ab ipso saluatore eruditi

Expanded text:
Redemptoris, quomodo Ecclesiae magisterium ordinaverit per Redemptoris, quomodo Ecclesiae magisterium ordinaverit per omne tempus praesentis vitae t ecce Simeon frater vester scio quod vir consilii est ipsum audite semper et ipse vobis erit pater et Iudas Macchabeus fortis viribus a iuventute sua sit vobis princeps militiae et ipse aget bellum populi et vos adducetis ad vos omnes factores legis et vindicate vindictam populi vestri et retribuite retributionem gentibus et intendite in praeceptum legisSupra diximus quod Simeon audiens interpretatur, et bene dixit Simeonem virum esse consilii, quia qui, Spiritus sancti gratia docente, auditu instruuntur interno, utiles per omnia atque habiles sunt consilio. dicat, Veni . Hortatur nos magister coelestis quatenus illos audiamus quos ipse interius docens, salubres nobis esse fecit magistros. ipse aget bellum populi. Quid per Judam Machabaeum, nisi primi praedicatores designantur Evangelii, qui, ab ipso Salvatore eruditi,
Abbreviated transcription (Latin):
tores essent legis dĩ &darent animas suas protestamento ꝑatrum
Bene conuenit euangelicȩ doctrinȩ. quaipsa ueritas discipulos suos
uerbis & exemplis instruebat. quomodo resisterent uniuersis erro¬
ribus iudeorum paganorum atq hereticorum. & mundum predi¬
cationib suis ad fidem conuerterent. ipsamq doctrinam suam attes¬
tectione legis & proph& arum ad firmabat ostendens eundem esse¬
Auctorem noui qui &u&eris est testamenti.
UOS ORGO OFILII CONFORTAMINI OT UIRILIT ORAGIO
Legimus in euangelio iohannis quod saluator ad passionem prope¬
rans eadem nocte quatraditus est postcenam mysticam & lauationẽ
pedum quam discipulissuis precinctus lintheo exhibuit plurima exhor¬
tationis suȩ prȩbuerit documenta. interquȩ & passionem quȩ eis inmun¬
do erat futura prȩdixit. & gloriam futuri regni ac gaudium cȩlestis
patriae promisit: Sed quia mors mathathiȩ passionem prefigurat

Expanded text:
tores essent legis Dei et darent animas suas pro testamento patrum, tores essent legis Dei et darent animas suas pro testamento patrum, bene convenit evangelicae doctrinae, quia ipsa Veritas discipulos suos verbis et exemplis instruebat quomodo resisterent universis erroribus Judaeorum, paganorum atque haereticorum, et mundum praedicationibus suis ad fidem converterent; ipsamque doctrinam suam a testimonio legis et prophetarum affirmabat, ostendens eumdem essauctorem Novi qui et Veteris Testamenti. Vos ergo, filii, confortamini et viriliter agite Legimus in Evangelio Joannis quod Salvator ad passionem properans eadem nocte qua traditus est, post coenam mysticam et lavationem pedum quam discipulis suis praecinctus linteo exhibuit, plurima exhortationis suae praebuerit documenta, inter quae et passionem quae eis in mundo erat futura praedixit, et gloriam futuri regni ac gaudium coelestis patriae promisit . Sed quia mors Mathathiae passionem praefigurat
Abbreviated transcription (Latin):
quod plurimi eorum quiperfastum mundanum elati persecutores ante
fuerant xp̃ianȩ religionis idem postmodum conuersi adsertores essent
firmis simi ueritatis : & non dederunt cornu peccatori. quia non consen¬
tiebant iniquitati. Iuxta illud hester quo in oratione sua dicit
Netradas dñe sceptrum tuum his qui non sunt
ETAD PROPIN QUAUERUNT DIES MATHATHIE MORI
ENDI. ET DIXIT FILAIS SUIS. NUNO CONFORTATUS
EST SUPERBIA EICASTIGATIO. ENTEMPUSEUERSIONIS ETIRA
IN DIONATIONIS  NONCERGO GFILII AEMULATORESESTO¬
TE LEGIS ET OATE ANIMASURAS PROTESTAMENTO PATRUN.
ETME MENTOTE OPERUM PATRUM QUAEFECERUNTIN GENE¬
RATIONIBUS SUIS. ETACCIPIETIS GLORIAMMAGNAM. ET
NOMENAETERNUM. ABRAHAN NONNE INTEMPTAONE
INUE NIUSEST FIDELIS ETRE PUIMUMEST EI AD IUSTINAN
IO SEPH INTEM POREANSUSTIAE SUAE CUSTODIUIT MANOMŨ
ETFAOTUS EST DOMINUS AEGUPTI OTRELIq̃
x hortatio hec mathathiȩ quaexhor tabatur filios suos ut ȩmula¬

Expanded text:
quod plurimi eorum qui, per fastum mundi elati, persecutores ante quod plurimi eorum qui, per fastum mundi elati, persecutores ante fuerant Christianae religionis, iidem, postmodum conversi, essent assertores firmissimi veritatis, et non dederunt cornu peccatori, quia non consentiebant iniquitati; juxta illud Esther, quae in oratione sua dixit: Ne tradas, Domine, sceptrum tuum his qui non sunt . Et appropinquaverunt dies Mathathiae mendi et dixit filiis suis nunc confortata est superbia et castigatio et tempus eversionis et ira indignationis nunc ergo o filii aemulatores estote legis et date animas vestras pro testamento patrum et mementote operum patrum quae fecerunt in generationibus suis et accipietis gloriam magnam et nomen aeternum Abraham nonne in temptatione inventus est fidelis et reputatum est ei ad iustitiam Ioseph in tempore angustiae suae custodivit mandatum et factus est dominus Aegypti Finees xhortatio haec Mathathiae, qui exhortabatur filios suos ut aemula
Abbreviated transcription (Latin):
Adfidem credentes legi & proph&is de aduentu xp̃i testantibus. necñ¬
& de proselitis atq de aduenis plurimi. relinquentes idola sua ac
suꝑ stitionem gentilitatis confluebant undiq: Adaudiendum uerbum
dĩ. & additisunt Ad numerum credentium. Percus seruntq pece a¬
tores in irasua. &uiros iniquos in indignatione sua. Cum zelofidei insti¬
gatimalignos sp̃s ab obsessis pererrorem hominib eicientes expu¬
lerunt. & fraudis suȩ uenena ipsis pate fecerunt. Inde quoq con¬
pulsi fugerunt adnationes. Iuxta illud euangelii quos anatis¬
hominibus demones permissisunt as aluatore ire inporcos ut in¬
mundi possessores uasa inmunditiȩ possiderent I CATORI
ETOBTINUERUNTLEGEM DEMANIBUS GENTIUM
btinebant milites Xp̃ilegem demanib gentium & demanibus regum
quando inueritate euangelii persistentes nullo cedebant errori. quin
potius errantes predicationesua subiciebant ueritati. Inde factum est

Expanded text:
ad fidem credentes legi, et prophetis de adventu Christi testantibus, necnoad fidem credentes legi, et prophetis de adventu Christi testantibus, necnon de proselytis atque de advenis plurimi, relinquentes idola sua ac superstitionem gentilitatis, confluebant undique ad audiendum verbum Dei, et additi sunt ad numerum credentium: Et percusserunt peccatores in ira sua, et viros iniquos in indignatione sua. Cum zelo fidei instigati, malignos spiritus et ab obsessis per errorem hominibus ejicientes expulerunt, et fraudis suae venena ipsis patefecerunt. Judaei quoque compulsi fugerunt ad nationes, juxta illud Evangelii quo sanatishominibus daemones permissi sunt a Salvatore ire in porcos , ut immundi possessores vasa immunditiae possiderent. Et obtinuerunt legem de manibus regumbtinebant milites Christi legem de manibus regum quando in veritate Evangelii persistentes, nulli cedebant errori, quin potius orantes praedicatione sua subjiciebant veritati. Inde factum est
Abbreviated transcription (Latin):
ideo potius eligunt contra in imicos spĩtales cotidie uirtutib confligere
quam desidia inerti otiose torpere. Maxime cum  spem uictoriae
non ase. sedper auxilium presumunt habere diuinum Nec sibise¬
curitatem in prȩsenti. sed infuturo promittunt. quando destructis
cunctis Aduersitatibus nouissime ips adestru&ur mors: Nec erit
ultraluctus neq clamor. neq dolor. quȩ prima abierunt. Quan¬
do lȩtificabuntur scĩ ingaudio uultus dĩ. & delectatione salu¬
berrima fruentur indextera eius usque infinem
EIOMNESQUIFUSIEBANT AMALIS ADDITISUNT ADEOS ET FAC¬
TISUNT EISADFIRMAMENTUM ET COLLIGO¬
RUNT EXERCITUM OTPORCUSSERUNTPOCCATO¬
RESINIRASUA ETUIROSINI QUOS IN IN DIONATONESUA. TICEIT¬
RI FOGERUNT AONATIONES UTEUADERENTAETRELIQUA
Arrante scriptura. manifestumest. quod saluatore &apostolis
eius predicante euangelium multi deiudeorum populo ueniebant

Expanded text:
imo potius eligunt contra inimicos spiritales quotidie vir tutibus confligere, imo potius eligunt contra inimicos spiritales quotidie vir tutibus confligere, quam desidia mali otiose torpere, maxime cum spem victoriae, non a se, sed auxilium praesumant habere divinum, nec sibi securitatem in praesenti, sed in futuro promittant, quando destructis cunctis adversitatibus, novissima ipsa destruetur mors , nec erit ultra luctus, neque clamor, neque dolor, quoniam prima abierunt , quando laetificabuntur sancti in gaudio vultus Dei, et delectatione saluberrima fruentur in dextera ejus usque in finemet omnes qui fugiebant a malis additi sunt ad eos et facti sunt illis firmamentum. et constituerunt uirtutem, et percusserunt peccatores in ira sua et uiros iniquos in indignatione. et ceteri fugerunt ad nationes, ut se liberaarrante Scriptura manifestum est quod Salvatore et apostolis ejus praedicante Evangelium, multi de Judaeorum populo veniebant
Abbreviated transcription (Latin):
quippe abhostibus spiritalibus facile obruuntur. quia scuto fidei ga¬
lea salutis lorica iustitiȩ & gladiosp̃s. cum quib in imicis resiste¬
re debuerant Armarinon curabant: Vnde subiungitur quo dma¬
thathias & amicieius luctum habuerint suꝑhorum interitum. quia
grandidolore afficitur eclã quando aliquos denumero suorum
perinsidias atq per secutionem malignorum hostium in peccatorum
precipitium agnos cit corruisse
ET DIXITUIRPROXIMOSUO. SIOMNES FOCERIMV
SICUT FR̃S NRI FECORUNT. ET NONPUGNAUORIMI
ADUERSUS GENIES PROANIMAB NRS ETIUSTIFICATIONIB
NRIS CINUS DISPERDENT NOS ATERRA ITCOGITAUERUNT
llA diG DICENTOS OMUISHOMO qUΙCΩMq UOΝORI
ADNOS INBELLO DIO SABBATORUM PUOUEMUS
AD UERSOSEUM. ETNONMORIEMUROMNES SICOT¬
NORTUISUNT FR̃S NOSTRI IN OCCOLTIS
Alde igitur de testantur bonio tiositatem quȩ in imica est anime &

Expanded text:
quippe ab hostibus spiritalibus facile obruuntur, quia scuto fidei, gaquippe ab hostibus spiritalibus facile obruuntur, quia scuto fidei, galea salutis, lorica justitiae, et gladio spiritus , cum quibus inimicis resistere debuerant, armari non curabant Unde subjungitur quod Mathathias et amici ejus luctum habuerunt super horum interitu, quia grandi dolore afficitur Ecclesia quando aliquos de numero suorum per insidias atque persecutionem malignorum hostium in peccatorum praecipitium agnoscit corruisse. Et dixit vir proximo suo: Si omnes fecerimus, sicut fratres nostri fecerunty et non pugnaverimus adversus gentes pro animabus nostris et iustificationibus nostris, citius disperdent nos a terra. Et cogitaverunt illa die dicentes: Omnis homo quicumque venerit ad nos in bello die sabbatorum, pugnemus adversus eum et non moriemur omnes, sicrtui sunt fratres nostri in occultisalde igitur detestantur boni otiositatem, quae inimica est animae, et
Abbreviated transcription (Latin):
liter in nouotestamento obseruanda sint. Contra quos paulus aposto lus
inepistolis suis Scopiosissime disputat. Adserens finem legis esse
xp̃m adiustitiam omnicredenti. IStiergo spiritalium hostium
gladio merito feriuntur : quia xp̃igratiam sufficere sibi Adsalu¬
tem non arbitrantur : Possunt quoq iuxtatro pologiam in ipsis
Ap&itoribus deserti. desidiosi quiq intellegi qui post perceptam gra¬
tiam xp̃ianȩ religionis satissibi fieri estimant. quod perceperint
carismata diuina &mundationem baptismatis. nec uolunt postab¬
lutionem sordium opera exercere uirtutum. Neq recor dantur
illius euangelice parabolȩ. qua saluator in euangelio de inmundo
spũ narrando disserebat. ubidicit inmundum spm̃ exisse de homine
& ambulasse perloca in aquosa quȩrendo requiem & non inuenien¬
tem. Iterum cum septem spiritibus nequioribusse pristinam domum
uacantem Acscopis mundectam & ornatam rep&isse: Tales

Expanded text:
liter in Novo Testamento observanda sint. Contra quos Apostolus liter in Novo Testamento observanda sint. Contra quos Apostolus in Epistolis suis copiosissime disputat, asserens finem legis esse Christum ad justitiam omni credenti . Isti ergo spiritualium hostium gladio merito feriuntur, qui Christi gratiam sufficere sibi ad salutem non arbitrantur. Possunt quoque juxta tropologiam in ipsis appetitoribus deserti desidiosi quique intelligi, qui, percepta gratia Christianae religionis, satis sibi fieri aestimant quod perceperunt charismata divina et mundationem baptismatis, nec volunt post absolutionem sordium opera exercere virtutum, neque recordantur illius evangelicae parabolae, qua Salvator in Evangelio de immundo spiritu narrando disserebat, ubi dicit immundum spiritum exisse de homine, et ambulasse per loca inaquosa, quaerendo requiem et non invenisse. Iterum cum septem spiritibus nequioribus se pristinam domum vacantem ac scopis mundatam, et ornatam, reperisse: tales
Abbreviated transcription (Latin):
SABBATORUM ETDIXERUNT ADEOS. RESISTITIS ETNONE
ADTUC EXIIE EIFACIIE SECUNDUM UERBUM REGISETUIOTTS
ET DIXERUNT. NONEXIBIMUS NEE FACIE MOS UERBUMREOIS
UTPOLLUAMUS DIEMSABBATORUM ETCONCIIAUE ROMT
NON LAPIDEM MISERUNTEIS. NECOPPILAUERUNT LOCAOCCUL¬
IA DICENIES. MORIAMUR OMNES IN SIM PLICITATE NRA
ETIESIES ERUN⁊ SUPER NOS CAELUMETIERRA QUODINIUSIE
PEROMSNOS ET INTULERUNTEIS BELLOM SABBATS EAMOR¬
TUISUNTIPSI ETUXORES EORUM ET FILIIEORUMET PECORATOꝵ &c&̃¬
cenderunt in desertum. ut ibi sedentes quȩrerent iudicium & iustitias
quos melius perallegoriam accipere possumus quam iudȩos. qui post
acceptam gratiam baptismatis xp̃i circumcisionem & legemueterem
obseruandam putabant. &benehi in desertum isse memorantur. qui
lucescente euangelii ueritate desertam legis umbram quasi ad huc si bi
necessariam rep&ebant. sabbatumq legale obseruare deberi prȩdica¬
bant: Cumomnia hȩc temporibus legis infigura prȩcesserint. & spita¬

Expanded text:
sabbatorum et dixerunt ad eos resistitis et nunc sabbatorum et dixerunt ad eos resistitis et nunc adhuc exite et facite secundum verbum regis et vivetis et dixerunt non exibimus neque faciemus verbum regis ut polluamus diem sabbatorum et concitaverunt ponderunt eis nec oppilaverunt loca occulta dicentes moriamur omnes in simplicitate nostra et testes erunt super nos caelum et terra quod iniuste perditis nos et intulerunt eis bellum sabbatis et mortui sunt ipsi et uxores eorum et filii eorum et pecora eorucenderunt in desertum, ut ibi sedentes quaererent judicium et justitiam, quos melius per allegoriam accipere possumus quam Judaeos qui, post acceptam gratiam baptismatis Christi, circumcisionem et legem veterem observandam putabant. Et bene hi in desertum isse memorantur, qui, lucescente Evangelii veritate, desertam legis umbram quasi sibi adhuc necessariam reputabant, sabbatum legale observari debere praedicabant, cum omnia haec temporibus legis in signum praecesserint, et spiritua