comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alium hoĩem uł aliunde ho¬
rfiuiẽ qmͣ de gñe illiꝰ adam deus assu¬
mere potu̾it. adꝰ qd sane dici potest
ip̃m et aliam aĩam et aliam carnem
potuisse assum̾e. qr grã tm̃ assũpta
sũma gr̃a est ꝙ homo ĩ uitate ꝑto¬
ne ꝯuĩctus est deo. Potuit gͥ d̾s aliã
aĩam et aliã carnẽ sum̾e ⁊ carnem
ut iq alninde ꝙͣ de gu̾e adã uñ aug̃¬

Expanded text:
alium hominem vel aliunde quam de genere illius Adam Deus assumere potuerit. Ad quod sane dici potest ipsum et aliam animam et aliam carnem potuisse assumere quia gratia tasumma gratia est, quod homo in unitate personae conjunctus est Deo. Potuit ergo Deus aliam animam et aliam carnem assumere, et carnem utique aliunde quam de genere Adam. Unde Aug
Abbreviated transcription (Latin):
Si homo ille potuit uel non esse
et potuit dampnari. si potuit damp¬
nari potuit ñ ẽẽ deus. gͦ si potuit pec¬
deus. qr ẽẽ deũ et posse uelle ũquitatẽ.
sumł eẽ nequeunt hĩc distĩctione opꝰ
ẽ utrũ de ꝑsona an de natura agat᷑.
Si eiũ de ꝑsona agu ᷑. manifestũ est
qr peccare ñ potuit nec d̾s ñ ẽẽ potuit.
Siu̾o de nat ura discutiend̾ est utrũ
unitatem u̾bo peccare ñ posse et est
sine ambigniͦtate uerũ eamdẽ si eẽt
et ñ unita u̾bo posse peccasse. Opposi

Expanded text:
 homo ille potuerit peccare et potuit damnari. Si potuit damnari potuit non esse Deus; ergo si potuit pecDeus, quia esse Deum, et posse velle iniquitatem, simul esse nequeunt. Hic distinctione opus est, utrum de persona, an de natura agatur. Si enim de persona agitur, manifestum est quia peccare non potuit, nec Deus non esse potuit. Si vero de natura discutiendum est, utrum unitam Verbo peccare non posse; et est sine ambiguitate verum, eamdem, si esset et non unita Verbo, posse peccare. 4.
Abbreviated transcription (Latin):
o quis audeat manducare dñm
suñ: et tñ ueritas ĩuitãs nos ad
manducand̾ aiͣt . Qui mãducat
me uiuit pp̃ me. nec occidit᷑ ut¬
xp̃c manducet᷑ set mortuos ui¬
uificat qũ mandutat᷑. reficit nõ
deficit. uiuit manducatꝰ qr sur¬

Expanded text:
d quis audeat manducare Dominum suum? et tamen Veritas invitans nos ad manducandum ait, Joan. 6: Qui manducat me, vivit propter me. Nec occiditur Christus ut manducetur, sed mortuos vivificat; quando manducatur, reficit, non deficit; vivit manducat
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ geuitos copłari ꝓhib¬
scribens regino epõ post suscep¬
tum filium de fonte uł filiam
tre fuerint nati matͥ monio iũ¬
gi non possunt. Ex tͥburiensi¬
ꝙ ĩ tͥburiensi ꝯcilio legitur

Expanded text:
tatem genitos copulari prohibscribens Regino episcopo: Post susceptum filium de fonte vel filiam tre fuerint nati, matrimonio jungi non possunt. Illud etid in Tiburiensi concilio leg
Abbreviated transcription (Latin):
sunt apłi et martyres. ut enĩ
id̾ auꝰ ita dicit. pͥompa
fuñis. agmina exequiaꝵ sũptu¬
osa. diligencia sepulture. unio¬
ꝑũ st̃ qualiaq solatia ñ adiuto¬
ria mortuoꝵ.si aliquid ꝓdest ĩpio
sepultura p̾ciosa oberit pio uił
uł nulla. p̾claras exequias ĩ con¬
spectu hominũ putpurato illi
diuiti exhibuit turba famuloꝵ.
set multo clariores ĩꝯspectu dñi
ulceroso illi pauperi inimist̾ium
exhibuit angłoꝵ. qui eum extu¬
et sepulcra ꝯstruendi. qr hec ĩ
scͥpturis scis int̾ bona opeta de¬
putata sunt. ñ solũ in corporib
ip̃iꝰ domini corpore. qui ista fece¬
runt. laudati sunt. Implent gͥ¬
hec hoĩes erga suos officia pos¬
rremi mum̾is. et sui humam le¬
uiam̃ta metoris. Um illa que ad¬

Expanded text:
sunt apostoli et martyres. Ut enim sunt apostoli et martyres. Ut enim idem August. ita dicit: Pompa funeris, agmina exequiarum, sumptuosa diligentia sepulturae, vivorum sunt qualiacumque solatia, non adjutoria mortuorum. Quia si aliquid prodest impio sepultura pretiosa, oberit pio vilis, vel nulla. Praeclaras exequias in conspectu hominum purpurato illi diviti exhibuit turba famulorum; sed multo clariores in conspectu Domini, ulceroso illi pauperi ministerium exhibuit anget sepulcra construendi, quia haec in Scripturis sanctis inter bona opera deputata sunt, non solum in corporibus ipsius Domini corpore qui ista fecerunt, laudati sunt. Impleant igitur homines erga suos officia postremi muneris, et sui humani lenimenta moeroris. Verum illa quae ad
Abbreviated transcription (Latin):
oret᷑.ac ꝓ illis qͦ id offerri ꝯme¬
morent᷑. Non est gͥ ambigend̾
ista ꝓdesse defunctis set talibus
qui ita inx̾unt añ mortem ut
possint eis hec utilia eẽ post mor¬
tẽ. Nam qui sine fide oꝑante ꝑ
dilectionẽ etꝰq sacramentis de
corpore exierunt. frustra illis a
suis hiꝰ pietatis officia impẽdũ¬
tur. cuiꝰ dũ hic eeñt pignore
caruerunt. Non mĩam thezau¬
aliquid boni oꝑant᷑ sui. s eoꝵ
p̾cedentib ꝯsequ̾etia ista reddũ¬
tur. Nam istam quisq finiẽs ui¬
ta̾ nͥ qd̃ in ea meruerit: non po¬
terit hr̃e post eã. Ecte quib et
quałr ꝓsint illa que ꝓ defunc¬
tis freqñtat eccã. mediocriter
malis suffragant᷑ ad pene miti¬
gationẽ. mediocrit̾ bonis ad ple¬
nam absolonem qui ñ hñt tan¬
te ꝑfectionis merita ut ñ indi.¬
geant iuuari ꝑ pauperes quoꝵ
ẽ regnũ celoꝵ quos sibi fet̾unt
amicos de mãmona ĩquitatis.
quoꝵ ñ tanta ẽ ꝑfectõ ut hiis
aduitoriis ñ indigeant quales

Expanded text:
oretur, ac pro illis quoque id offerri commemoretur. Non est ergo ambigendum ista prodesse defunctis, sed talibus qui ita vixerunt ante mortem, ut possint eis haec utilia esse post mortem. Nam qui sine fide operante per dilectionem, ejusque sacramentis, de corpore exierunt, frustra illis a suis hujusmodi pietatis officia impenduntur; cujus, dum hic essent, pignore, caruerunt, non misealiquid boni operantur sui, sed eorum praecedentibus consequentia ista redduntur. Nam istam quisque fimens vitam, nisi quod in ea meruerit, non poterit habere post eam. Ecce quibus et qualiter prosunt illa quae pro defunctis frequentat Ecclesia. Mediocriter malis suffragantur ad poenae mitigationem; mediocriter bonis ad plenam absolutionem; qui non habent tantae perfectionis merita, ut non indigeant juvari per pauperes quorum est regnum coelorum, quos sibi fecerunt amicos de mammona iniquitatis; quorum tanta est perfectio, ut his adjutoriis non indigeant: quales
Abbreviated transcription (Latin):
di modus nec tã bonꝰ ut et sacri¬
ũ requirat ista post morficiũ¬
tẽ. nec tã malus ut ei ñ pro quo
sint ista post mortẽ. Est uo̾ ta¬
lis ĩ bono ut ista ñ requitat ⁊
e risus tał ĩ malo. ut nec hus
ualeat cũ hec uita tnͣsierit. ad¬
ꝯpat᷑. quo possit post hãc uitã
quispiam grauari uł releuari.
Nemo aũt speret qud̃ ħ neglexit
cum obierit apud deum ꝓm̾eri.
Non gͥ ista que ꝓ defunctis ꝯmẽ¬
dandis freqũt eccłia illi apłice
sunt adu̾sa sñe qua dcm̃ ẽ oẽt¬

Expanded text:
di modus, nec tam bonus, ut non requirat ista per mortem, nec tam malus, ut non ei pro sint ista post mortem. Est vero talis in bono, ut ista non requirat. Et est rursus talis in malo, ut nec his valeat, cum haec vita transierit, adcomparatur, quo possit post hanc vitam quispiam gravari vel relevari. Nemo autem speret quod hic neglexit, cum obierit, apud Deum promereri. Non igitur ista quae pro defunctis commendandis frequentat Ecclesia, illi apostolicae sunt adversa se
Abbreviated transcription (Latin):
absit enĩ ut illũ bimenbrẽ quẽ
nuꝑ natũ iuoriente fr̃es fidelis¬
simi qui eũ ind̾unt retulerũt.
et sc̃s ier scͥptũ reliquit ut unũ
hoĩer duplicẽ an ñ pociꝰ duos ꝙ
futurũ erat. si genimi nasc̾ent᷑
resurrecturos extimemꝰ. Ita et
cet̾a que nimia deformitate mõ¬
stra dñrad hũane nature figurã¬

Expanded text:
Absit enim ut illum bimembrem, quem nuper natum in Oriente fratres fidelissimi qui eum viderunt retulerunt, et sanctus Hieron. scriptum reliquit, ut unum hominem duplicem, ac non potius duos, quod futurum erat, si gemini nascerentur, resurrecturos existimemus. Ita et caetera quae nimia deformitate monstra dicuntur, ad humanae naturae figura
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcepta non fuerũt: Strupulo¬
se quid̃ int̾ doctores q̃ri ac dispͣ¬
tari potest qũ incipit homo in
utero uiu̾e. an sit quedã iuta
occulta q̃ uñdum motib unien¬
tis appareat. Negari enĩ urxisse
puerꝑia que lõ menbratĩ et̾e¬
qnͣt᷑ ut eiciant᷑ ex utis p̾gnan¬

Expanded text:
concepta non fuerunt? Scrupuloconcepta non fuerunt? Scrupulose quidem inter doctores quaeri ac disputari potest, quando incipit homo in utero vivere, an sit quaedam vita occulta quae nondum motibus viventis appareat. Negari enim vixisse puerperia, quae ideo membratim exsecantur, ut ejiciantur ex uteris praegnan
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ pccõrem diuitẽ dampnatum ĩ
ignib ueritas ꝑhib quis sapiẽs
reꝓboꝵ aĩas tenĩ ignib neget
p̾cipue cum humanã aĩam cor¬
poris siłitudinem hr̃e doceat auꝰ
tudinẽ corporis et corporaliũ oĩo
m̃broꝵ quisquis tenuit pot̾ ne¬
gare aĩameẽ que in sõpnis uidz
ur ambulare se uł sedere ul̾ huc
atq illuc g̾ssu ur ⁊̃ uolatu ferri
⁊̃ apud inferos gerit ũ corporalẽ
set corpori siłem. ita ⁊̃ in locis uide¬
tur ẽẽ ñ corporalib set corporaluĩ
silib si ue in requie sii ĩ doloribus.
diues ille ĩ inferno se flãma cru¬
ciari clamat. uñ ꝓbat᷑ aĩas defũc¬
toꝵ ñ solũ suis sensib ñ pͥuari si
dio. ac metu carere. et ex hus que
sibi in illo gradu gũ̾ali examine
oportet si abortiui fetus ⁊ mõstia
resurgent et qualia. de quo aug̃
ita ait. Sccurrit de abortiuis fe
eos dix̾imus de his qui iam form¬
ȩati sunt tolari potest ut eũqi
ꝑire arbitrent᷑ sic̃ semina que

Expanded text:
 peccatorem divitem damnatum in ignibus Veritas perhibet, quis sapiens reproborum animas teneri ignibus neget? Praecipue, cum humanam animam corporis similitudinem habere doceat August.,  corporis et corporalium omnino membrorum quisquis negat potest negare animam esse, quae in somnis uidet uel ambulare se uel sedere uel hac atque iliac gressu aut etiam uolatu ferri etiam apud inferos gerit non corporalem, sed corpori similem, ita etiam in locis uidetur esse non corporalibus, sed corporalium similibus sine in requie siue in doloribus. dives ille in inferno se flamma cruciari clamet. Unde probatur animas defunctorum non solum suis sensibus non privari, sed dio ac metu carere; et ex his quae sibi in illo generali examine estigari oportet si abortivi foetus et monstra resurgent, et qualia. De quo August. de primo occurrit de abortivis feteos dixerimus; de iis qui jam formati sunt, tolerari potest utcumque perire arbitretur, sicut semina quae
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcorporeos posse pena ip̃iꝰ corpora¬
lis ignis adicͣi si spc̃ hominũ ⁊̃ ip¬
si incorporei et nc̃ potuerunt ĩ¬
cludi corporalib m̃bris ⁊ tc̃ pote¬
runt corpoꝵ suoꝵ uinculis uiso¬
lubiłr alligati ᷑. Gehenna illa que
stagnũ ignis et sulphuris dicta᷑
est corporeus igniserit. et cru¬
clabit dampnatoꝵ corpora homi¬
nũ uł demonũ. s solida hominum
aerea demonũ. unus enĩ utͥsq ig¬
ins erit ut uerit᷑as ait. de̾ quoig¬
ne si querit ᷑ quał uł ubi sit. auꝰ¬
sit et in qua mundi uł reꝵ ꝑte
futurus sit. hõiem scire arbitror
neuintẽ. nͥ forte cui spc̃ diuinus
ostendit.¬
often dit. Si aĩe sine cor ꝑibe sen

Expanded text:
incorporeos posse poena corporalis ignis affligi, si spiritus hominum etiam incorporei, et nunc potuerunt includi corporalibus membris, et tunc poterunt corporum suorum vinculis insolubiliter alligari? Gehenna illa quae stagnum ignis et sulphuris dicta est, corporeus ignis erit, et cruciabit damnatorum corpora vel hominum, vel daemonum; sed solida hominum, aerea daemonum. Unus enim utrisque ignis erit, ut Veritas ait. De quo igne si quaeritur qualis vel ubi sit, Ausit, et in qua mundi vel rerum parte futurus sit, hominem scire arbitror neminem, nisi forte cui Spiritus divinus ostendit. 7. Si animae sine corporibus sen
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatem humane nature que a
pͥmis descendit ꝑentib que sola ĩ
resurrectione erit. reliqua u̾o caro
ĩ quam cibi transeũt tam quã st̃ eꝑ¬
ain resurrectione deponet᷑. que tũ
ciboꝵ aliaꝵ q reꝵ fomentis. toalesẽ.¬

Expanded text:
eritate humanae naturae, quae a primis descendit parentibus, quae sola in resurrectione erit; reliqua vero caro in quam cibi transeunt, tanquam superflua in resurrectione deponetur, quae tamen ciborum aliarumque rerum fomentis coales
Abbreviated transcription (Latin):
muteit᷑. qd̾ ⁊ rõne ostendi potest hoc
modo. Puer qui statĩ post ortũ mo¬
ritur ĩ illa statura resurget qũã ha
ditus. uñ gͦ illa sub̾a que adoo ꝑua
fuit mortu. in desurrectõne tam

Expanded text:
ratione ostendi potest hoc modo: Puer qui statim post ortum moritur, in illa statura resurget quam habiditus. Unde ergo illa substantia quae adeo parva fuit mortua, in resurrectione tam
Abbreviated transcription (Latin):
t̾asmisit enĩ adam modicũ ꝙͥ
massa sub̾e eiꝰ diuisum est ⁊ inde for¬
matũ corpus filis sui q mulciplica¬
tione sine rei extͥnsete adiectione
actũ est et de illo ita augm̃tato ad
itidem seꝑat᷑. uñ formant᷑ post̾orũ
lege ꝓpagationis usq ad finem hũa¬
ni gñs. Itaq diligent̾ ac ꝑspicue

Expanded text:
Transmisit enim Adam modicum quimassa substantiae ejus divisum est, et inde formatum corpus filii, suique multiplicatione sine rei extrinsecae adjectione, auctum est; et de illo ita augmentato aliquid inde separatur, unde formantur posterorum lege propagationis, usque ad finem humani generis. Itaque diligenter ac perspicue
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonas. cumtres deos aut tres een̾¬
cias non dicamus. Solutio.¬
uia uolumus uł unũ aliquod
uocabulũ seruare huic signi¬
ficatiomi qua intelligu ᷑ tͥnitas. ne
oĩo tateremꝰ int̾roganti quid tres
cum tres ẽẽ fateamur. Cum gͦ q̃rit᷑
magna prorsus inopia humanũ
laborot eloquiũ. Dem̃ est tñ tres ꝑ¬
sone ñ ut ilid̾ dic̾et᷑. set ne tacetet᷑
oĩo. Non enĩ rei meffabilis emmen¬
cia hoc uocabulo explicari ualet.
rentib de trib respondeamus.
Qua nccĩtate dem̃ sit tres ꝑsone
a latinis et a g̾cis tres ypostases

Expanded text:
 tres deos aut tres essentias non dicamus? Quia volumus vel unum aliquod vocabulum servare huic significationi qua intelligitur Trinitas, ne omnino taceamus interrogati quid tres essent, cum tres esse fateantur. Cum ergo quaeritur in., c. 9, magna prorsus inopia humanum laborat eloquium: dictum est tamen tres personae, non ut illud diceretur, sed ne taceretur omnino. Non enim rei ineffabilis eminentia hoc vocabulo explicari valet. rentibus de tribus respondeamus. 4. Qua necessitate dictum sit tres personae a Latinis, et a Graecis tres hypostases
Abbreviated transcription (Latin):
eus enĩ non est magnus ea
magnitudĩe que non est qd̃
ip̃e ut qiͣ ꝑticeps eiꝰ sit. alioquin
maior eẽt illa magnitudo ꝙͣ deus
Deo aũt non ẽ aliquid maius. ea
gͥ magnitudĩe magnus est qua
ip̃e est. Iõq nec tres magnitudĩes
dicimus set unam magnitudinem
nec tres magnos set unũ magnum.
qr ñ ꝑticipatione magnituduns de¬
us magnus ẽ s se ip̃o magno mag¬
nus ẽ. qr ip̃e est sua magnitudo. ⁊¬
ta et de bonitate et et̾nitate et
oĩpotencia dĩ dicend̾ ẽ et de om̃ib
oĩo que de deo possunt ꝓnũciari
latiue. ac ꝑ similitudinẽ set ꝓprie:
si cñ de illo ꝓpͥe aliquid ore hoĩs di¬
ci potest. Ecce aꝑte docuit ꝙ noĩa
unitatẽ diuine maiestatis signifi¬
cancia et ad se dicunt᷑ de deo .i. sm̃¬

Expanded text:
eus enim non est magnus ea magnitudine, quae non est quod ipse, ut quasi particeps ejus sit; alioquin major esset illa magnitudo quam Deus. Deo autem non est aliquid majus; ea ergo magnitudine magnus est, qua ipse est. Ideoque nec tres magnitudines dicimus, sed unam magnitudinem; nec tres magnos, sed unum magnum, quia non participatione magnitudinis Deus magnus est, sed seipso magno magnus est, quia ipse est sua magnitudo. Ita et de bonitate, et aeternitate, et omnipotentia Dei dicendum est, et de omnibus omnino quae de Deo possunt pronuntiari lative ac per similitudinem, sed proprie, si tamen de illo proprie aliquid ore hominis dici potest. Ecce aperte docuit quod nomina unitatem divinae majestatis significantia, et ad se dicuntur de Deo, id
Abbreviated transcription (Latin):
mo dubitat. non tñ dicimꝰ hanc
tͥnitatem ẽẽ tres deos s unĩ deum.
Ita dicit᷑ pater magnus. filꝰ mag
magni set unus magnus. Ita et
oĩpotens pater oĩpoteus filiꝰ oĩ¬
se ip̃m dr̃ deus et de singulis ꝑso¬
iuis siłr dicit᷑ et simul de ip̃a tͥm
et aliud magnũ ẽẽ s ħ id̾ est illi ẽẽ ꝙ
est magnũ ẽẽ. p̃pea sicut ñ dicimus
tres eencias: sic non dicimus tres

Expanded text:
mo dubitat. Non tamen dicimus hanc Trinitatem esse tres deos, sed unum Deum. Ita dicitur Pater magnus, Filius magnmagni, sed unus magnus. Ita etiam omnipotens Pater, omnipotens Filius, omnseipsum dicitur Deus, et de singulis personaliter dicitur, et simul de ipsa Trinet aliud magnum esse, sed hoc idem illi est esse quod magnum esse. Propterea sicut non dicimus tres essentias, sic non dicimus tres
Abbreviated transcription (Latin):
dissicił quid̃ set non inutilis.
qua querit᷑ cur non dicant᷑ hri tres
una ꝑsona sic̃ una eẽncia et unus
tractat atq ꝯgrue explicat in .uii.
li. de tri. ita dicens. cur non hec tͥa
simł unam ꝑsonam dñs sic̃ unam

Expanded text:
ficilis quidem, sed non inutilis, qua quaeritur, cur non dicantur hi tres una persona, sicut una essentia, et unus tractat, atque congrue explicat in septimo libro De Trinitate ita dicens: « Cur non haec tria simul unam personam dicimus, sicut unam
Abbreviated transcription (Latin):
sub̾am dicat᷑ aug̾ ostendit
in li .uii. de trr dicens. Nõ est aliud
deo eẽ. aliud ꝑsonam eẽ. s oĩo idem.
Item in hac trimitate. cũ dĩs ꝑso¬
nam prĩs. non aliud dĩs ꝙͣ sub̾am
uo circaut sub̾a prĩs ip̃e pr̾

Expanded text:
am dicatur, Aug. ostendit in lib. 7 de Trin. dicens, c. 6: Non est aliud Deo esse, aliud personam esse, sed omnino idem. Item in hac Trinitate, cum dicimus personam Patris, non aliud dicimus quam uocirca ut substantia Patris ipse Pater e
Abbreviated transcription (Latin):
natũ ht̃ filius et geniti honceis
admiratõ in honore gñantis ẽ.
cũ gͦ filiꝰ eeũciã hẽat. tota enĩ
in eo est dĩna eeñcia. uidet᷑ qd̾
ip̃a diuina een̾cia nata sit. It̃
non ten̾e naturã. nec enim
aliud ꝙͣ d̾s subsistit: qd̾ nõ ali¬
unde qmͣ de deo subsistit. Ecͣ¬
ce hic dicit natiuitatẽ dĩ ꝑfec¬
tã ex natura. ⁊ ita indet᷑ ex hiis
u̾bis atq p̾dictis natura dei et
genita et genuisse. qd̃ aꝑciꝰ di

Expanded text:
natum habet Filius; et geniti honoris admiratio in honore generantis est. Cum ergo Filius essentiam habeat tota enim in eo est divina essentia, videtur quod ipsa divina essentia nata sit. Itemnon tenere naturam, nec enim aliud quam Deus subsistit, quod non aliunde quam de Deo subsistit. Ecce hic dicit nativitatem Dei provectam ex natura; et ita videtur ex his verbis atque praedictis natura Dei et genita, et g
Abbreviated transcription (Latin):
sisse naturã qd̾ a plerisq negat᷑.
Item ĩ eod̾. uĩquidungenito
deo ꝯͦtuelia est prẽm sibi ĩna¬
scibilẽ deũ esse cũ ex ĩnascibili
deo nat᷑iuitas ũigenita ĩ na¬
turã unigenitã subsistat. Eccͥe

Expanded text:
negatur. Item in eodem: Numquid unigenito Deo contumelia est, Patrem sibi innascibilem Deum esse, cum ex innascibili Deo nativitas unigenita in naturam unigenitam subsistat. Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
secꝰ rursus corporali ĩsimuatõe
prẽm ĩ filio p̾dicamꝰ s ex eo eiꝰ¬
dẽ gñis genita uaturã n᷑ałr
ĩ se gignentẽ hũisse naturã. q̃
ĩ forma natureꝰ se gignẽtis ma¬
nens. formã nature ⁊ ĩfirmita¬
tis corꝑalis acceꝑit. ꝙ nat¬

Expanded text:
rursum corporali insinuatione Patrem in Filio praedicamus, sed ex eo ejusdem generis genitam naturam naturaliter in se gignentem se habuisse naturam: quae in forma naturae se gignentis manens, formam naturae atque infirmitatis corporalis acceperit. Erat
Abbreviated transcription (Latin):
uite ẽ apd̾ deũ prẽm fontẽ ui¬
te. filiꝰ gͦ sapĩa de pr̃e sapĩa est
sic̃ filius lum̾ de liũe pr̃e et deꝰ
filius de deo pr̃e ut et singulieͤ
sit lum̃ et singulus it̾ sit deꝰ. et
singuluᷤᷤ sit sapĩa et simul unũ
lum̃. imus deus una sapĩa. eccͣe¬

Expanded text:
Deum Patrem fontem vitae. Filius ergo sapientia de Patre sapientia est, sicut Filius lumen de Patre lumine; et Deus Filius de Deo Patre, ut et singulis sit lumen et singulus Deus, singulus sapientia; et simul unum lumen, unus Deus, una sapientia. Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
quaꝵ ĩ unũ locñ. beda. cong̾gate
sunt enĩ oͥm̃s ãque celo itiores in
unã matͥtẽ ut liꝑc que pret̾ito bidu¬
o aquas luce clara illustrau̾at ĩ pu¬
ro aere clarior fulgebat et appare¬
bat terraq̃ cooꝑta latebat ⁊ q̃ aqͥs
limosa erat fi̾et arida et gram̃ib
apta eod̾ die euĩ ꝓtulit t̾ra h̾bam
uitentem lignumq faciens frnctũ.
i aut qrͣ ubi cong̾gate sũt aq̃
que totũ tex̾ant spaciũ us¬
q ad̾ celũ potuit fĩ ut terra sub¬
sidens ꝯcauas ꝑtes p̾teret uͥ fluc¬
tuantes aquas reciperet. Potest ⁊̃
credi pͥmarias aquas rariores fu¬
isse que sic̃ nebula teg̾ẽt terras. s
cong̾gatõne ẽẽ spistatas. et iõ fatile
ĩ imũ posse redigi lotũ. Qũo om̃s¬
umͣ q multa constet ẽẽ ma¬
tia et flumina in unũ taͣ
maria magno mar  uigunt᷑.

Expanded text:
quarum in unum locum. Congregatae sunt enim omnes aquae coelo inferiores in unam matricem, ut lux quae praeterito biduo aquas clara luce lustraverat, in puro aere clarior fulgeat, et appareat terra quae cooperta latebat, et quae aquis limosa erat fieret arida et germinibus apta. Eodem enim die protulit terra herbam virentem, lignumque faciens fructum. ratur ubi congregatae sunt aquae quae totum texerant spatium usque ad coelum, potuit fieri ut terra subsidens concavas partes praeberet, ubi fluctuantes aquas reciperet. Potest etiam credi primarias aquas rariores fuisse, sic ut nebula tegeret terras, sed congregatione esse spissatas, et ideo facile in unum posse redigi locum. Cumumque multa constet esse maria et flumina, in unum tamen maria magno mari junguntur.
Abbreviated transcription (Latin):
płr cong̾gationesq aquaꝵ appel
quib pĩb ex magno mari pͥnci¬
pim᷑ est. de opere quarte di¬
ei qũdo facta sunt luminarin
equit᷑ dyxit deus fiant lumi¬
narta ł firmam̃to celi ⁊ diui¬
dent diem ac noctẽ. tnͣ p̾tedẽti tri¬
duo disposita est uniu̾sitatis huius
mundi machina ⁊ ꝑtib sius distri¬
buta. formata eĩ luce pͥma die que
unu̾sa illustrar dues sequetes dres
de suꝑ expansum ẽ. t̾cia uõ aquaꝵ
molib in tͣerra receptacła sua col¬
lectis terra est reuelata atq aer
serenatus .iiiiͦʳ. gͥ mundi elem̃ta
illis dieb sinis locis distincta sunt
et ordinata. tͥb aũt seqũtib die¬
bus ornata sunt illa .iiii. elemẽta
Quarta enĩ die ornatu̾ est firma¬
mentum sole et luna et scellis. Qn¬
ta aer inuolatib et aque ĩ pisci¬
bus ornamenta acceꝑunt. Sex¬
ta accepit iuimenta et reptibsia
et bestias. post q̃ oĩa factus est
hõ de terra et in terra. Non canĩ
ad terram nec pp̃ terram. set ad

Expanded text:
gationes aquarum, quibus omnibus ex magno mari principium est. 6. De opere quartae diei, quando facta sunt luminaria. Sequitur: Dixit Deus: Fiant luminaria in firmamento coeli, et dividant diem ac noctem. In praecedenti triduo disposita est universitatis hujus mundi machina, et partibus suis distributa. Formata enim luce prima die quae universa illustraret, duo sequentes dies desuper expansum est. Tertia vero equarum molibus intra receptacula sua collectis, terra est revelata atque aer serenatus. Quatuor ergo mundi elementa illis diebus, suis locis distincta sunt et ordinata. Tribus autem sequentibus diebus ornata sunt illa quatuor elementa. Quarta enim die ornatum est firmamentum sole, et luna, et stellis. Quinta aer in volatilibus, et aquae in piscibus ornamenta acceperunt. Sexta accepit terra jumenta et reptilia et bestias, postque omnia factus est homo de terra et in terra; non tamen ad terram, nec propter terram, sed ad
Abbreviated transcription (Latin):
caritatẽ. set sic uenit ut exeat. Si
enĩ pp̃ penas tumes deũ. nũdũ amas
que sic times. non bona desid̾as. set
caues mala. set ex eo qd̃ mala caues
corrigis te et incipis bona desiore.
cum uona desidare ceperis. erit ĩte
timor castus. quid ẽ tumor castus.ti
times deũ necideserat p̾sentia eius
amplectens eũ ip̃o fruidesideras.
Qũo distent duo timores ꝑ sisit u

Expanded text:
charitatem, sed sic venit ut exeat. Si charitatem, sed sic venit ut exeat. Si enim propter poenas times Deum, nondum amas quem sic times; non bona desideras, sed mala caves. Sed ex eo quia mala caves, corrigis te et incipis bona desiderare; cumque bona desiderare coeperis, erit in te timor castus. Quid est timor castus? Titimes Deum ne te deserat praesentia ejus, amplecteris eum, ipso frui desideras. 8. Quomodo distant duo timor
Abbreviated transcription (Latin):
caritate set ꝑfecta caritas foras ni¬
cit timorẽ. hoc enĩ dcm̃ est ꝑ io
flatus inflat duas tybias. Non pot̃
unus spẽ impłe duo corda ⁊ agitare
duas linguas. si spũ uno .i. flatu u¬
no implete due tybie sonãt. ĩple¬
te due lingue spũ dei dissonare pos¬
sunt᷑ absit. ĩ mo est ibi quedã ꝯsonã¬
cia est quedã ꝯcordia. set auditorẽ
desid̾at scudiosũ non ociosũ. Ette
mouit duas linguas spt̃ dĩ et au¬
duumꝰ ex una. timor ñ est in ca¬
ritate. audiumsꝰ ex alia timor dñi
castus ꝑmanet ĩ seculũ secłr. quid
est homo dissonãt. ñ exeute aures
ĩcende melodiã. non sine cã aodi
mor aliquis qui dr̃ castuf est au̾t
aliꝰ timor qui non dr̃ castꝰ. disc̾namꝰ
istos duos timores et intelligaius ꝯso¬
nanciã tybiaꝵ. qũo disc̾nmus attẽ¬
dat caritas ur̃a. sũt hoĩes qui pp̃eati¬
ment deũ ne mittant᷑ in gehennã
ne forte ardeant cũ diadolo in igne
et̾no. ip̃e est timor qui introducit

Expanded text:
fecta charitas foras mittit timorem? Hoc enim dictum est per flatus inflat duas tibias, non potest unus Spiritus implere duo corda, et agitare duas linguas? Si spiritu uno, id est, flatu impletae duae tibiae consonant, impletae duae linguae Spiritu Dei dissonare possunt? Imo est ibi quaedam consonantia, est quaedam concordia; sed auditorem desiderat studiosum, non otiosum. Ecce movit duas linguas Spiritus Dei, et audivimus ex una: Et timor non est in charitate; audivimus ex alia: Timor Domini castus permanet in seculum seculi. Quid est hoc? Dissonant? Non. Excute aures, intende melodiam; non sine causa hic mor aliquis qui dicitur castus, est alius qui non dicitur castus. Discernamus istos duos timores, et intelligamus consonantiam tibiarum. Quomodo discernimus? Attendat charitas vestra. Sunt homines qui propterea timent Deum, ne mittantur in gehennam; ne forte ardeant cum diabolo in igne aeterno. Ipse est timor qui introducit
Abbreviated transcription (Latin):
deo ⁊̃ Ex uno hoĩe om̃s eẽ uo¬
luit d̾s ut dum cognosc̾ent se ab
uno eẽ om̃s se qiͣ unũ amarent.
Quare de latere uiri ñ de alia cor¬
poris parte formata est¬
lnm mt hiis de cais fcã sit
mulier de uiro ñ de quaiz
ꝑte cͦorporis uiri set de latere eius
formata ẽ ut oñderet᷑ qr in con¬
sorciũ creabat ᷑ dilcõnis ne forte
si fuisset de capite uiri fcã uiro
ad dũationẽ ind̾et᷑ prefe̾nda au̾
la ꝑabat ᷑ set socia. nec de capi¬
te nec de pedib set de latere
fuerat ꝓducenda. ut iuxta se ponen
dam cognosc̾et qu̾a de suo lat̾e sũp¬
dormienti uiro pociꝰ qmͣ iugilanti
detracta est costa de qua mulier in
adiutoriũ gn̾atioms uiro est for¬
mata. set ut nullam ĩ eo sensisse
penai monstraret᷑ et diume smił
potencie opus uurabile ostend̾et᷑
que hoĩs dormientis latus aꝑuit
nec eũ tñ a quiete soporis excitauit¬

Expanded text:
etiam ex uno homine omnes esse voluit Deus, ut dum cognoscerent se ab uno esse omnes, se quasi unum amarent. 3. Quare de latere viri, non de alia corporis parte formata sitCum autem his de causis facta sit mulier de viro, non de qualibet parte corporis viri, sed de latere ejus formata est, ut ostenderetur quia in consortium creabatur dilectionis, ne forte si fuisset de capite facta, viro ad dominationem videretur praeferenda; aut lla parabatur sed socia; nec de capite, nec de pedibus, sed de latere fuerat producenda ut judam cognosceret, quam de suo latere sumpdormienti viro potius quam vigilanti detracta est costa, de qua mulier in adjutorium generationis viro est formata; sed ut nullam sensisse poenam monstraretur, et divinae simul potentiae opus mirabile ostenderetur, quae hominis dormientis latus aperuit, nec eum tamen a quiete soporis excitavit
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmũ ẜm auctoritates scarũ
scͥpturaꝵ utrũ se fides ita ha¬
beat. demonstrand̾ est. De m̃
ad u̾sus garrulos rõcinacores
elatiores qui capaciores rõib
catholicis et siłitudĩd ꝯgͥis¬
et illi si neqͥu̾int inuenire qd̾ q̃¬
runt. de suis mencid pociꝰ qm̃ͣ de
ip̃a u̾tate uł de nr̃a assertione

Expanded text:
um auctoritates sanctarum Scripturarum, utrum fides ita se habeat, demonstrandum est. Deinde adversus garrulos ratiocinatores elatiores potius quam capaciores, rationibus catholicis, et similitudinibet illi si nequiverint invenire quod quaerunt, de suis mentibus potius quam de ipsa veritate, vel de nostra dissertione
Abbreviated transcription (Latin):
tenend̾ est ꝙ trinitas sit
unus et solus⁊ uerus deus ut
pat̾ et fi. et s .s. et hec tͥnitas u¬
cͣredit᷑ et mͣtelligit᷑ qͥ ẽ sũmũ
bonũ qd̃ purgatissimis ietib
c̾nit᷑. mentis enĩ hũane acies
ĩuallida in tam extellenti luce
non figit᷑. nͥ ꝑ iusticiã fidĩ emũ¬
det᷑. Pe hͣqͣc gͥ re sũma et excellẽ¬
tissima cũ modestia et cimore¬
que de meffabili et ĩaccessibli
dĩnitatis suꝰce᷑ dicunt᷑. studeat
inutari atq seruare ꝙ uen̾a¬
bilis doctor aug̾. in li .i. de tͥ. de
se ip̃o ait. si on pigebit me. di¬
xit. sic uͥt hesito querere. nõ
pudebit sicubi etro disc̾e. quis¬

Expanded text:
tenendum est, quod Trinitas sit unus et solus verus Deus, ut s: et haec Trinitas ucreditur et intelligitur, quae est summum bonum, quod purgatissimis mentibus cernitur. Mentis enim humanae acies invalida in tam excellenti luce non figitur, nisi per justitiam fidei emundetur. De hac igitur re summa et excellentissima cum modestia et quae de ineffabili et inaccessibili luce Divinitatis dicuntur, studeat imitari atque servare quod venerabilis doctor August. in 2 lib. de Trin. de seipso ait: Non pigebit me, inquit, sicubi haesito quaerere; nec pudebit, sicubi erro, discere. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
queo nascendo ad ocsos nr̃os exeũt
ex ocultis seminib accipiũt ꝓg̾¬
diendi hic p̾mordia et intrem̃ta
debite magnitudĩs distinctõnes¬
q formaꝵ ab originalib ut ica di¬
cam regulis sumũt.

Expanded text:
que nascendo ad oculos nostros exeunt, ex occultis seminibus accipiunt progrediendi primordia et incrementa debitae magnitudinis, distinctionesque formarum ab originalibus, ut ita dicam, regulis sumunt.
Abbreviated transcription (Latin):
angll manẽte sp̃alisin corporis
qualitate . ꝑ hanc occulciꝰ oꝑãtes
assimiũt ex infĩorib ełis corpulẽ¬
tiorib corpus qd̾ sibi coaptatum
qiͣ aliqũa uestem mutẽt et u̾tant
in quasl spẽs corꝑales. et ip̃as ue¬
tas sic̃ aqua uera ĩ uerũ uinũ ẽ¬

Expanded text:
corporis qualitate, per hanc occultius operantes, assumant ex inferioribus elementis corpulentioribus corpus quod sibi coaptatum quasi aliquam vestem mutent et vertant in quaslibet species corporales et ipsas veras, sicut aqua vera in vinum
Abbreviated transcription (Latin):
dem pͥmã irritã fecerũt .i. uotũ
uł si ĩ uoto molato fidẽ qmͣ in
baptismo ꝓfessi st̃. Si ã peouo¬
luntate uubendi dãpnant᷑. ꝯstat
si eam effectui mancipau̾int. re.¬
das redire ad ꝓpositũ. uñ g̾goriꝰ¬

Expanded text:
otum vel in voto violato fidem quam in Baptismo professae sunt. Si autem pro voluntate nubendi damnantur, constat si eam effectui mancipaverint, redas redire ad propositum. Unde Gr
Abbreviated transcription (Latin):
aliud̾ cõe. aliud est singu¬
lare. cõe̾. ut illud qd̾ in bap̃o oẽs
faciũt cum spondent renũcia¬
re diabolo et pompis eiꝰ. Singu¬
lare. ut cũ aliquis sponte ꝓmit¬
tit seruare uͥginitatẽ uł cõti¬

Expanded text:
aliud est commune, aliud singulare. Commune, ut illud quod in Baptismo omnes faciunt, cum spondent renuntiare diabolo, et pompis ejus; singulare, ut cum aliquis sponte promittit servare virginitatem vel conti
Abbreviated transcription (Latin):
hũanam uatmã mutauit sic̃ ang̃¬
et habitu tante felicitatis amissũ.
tam magnum est ut in uno homi¬
datum: qnͣto faciliori pot̾at obser¬
uancia custodiri. Nũdum enĩ uolũ¬
tati cupiditas resistebat qd̾ de pe¬
na tnͣsg̾ssionis postea secutũ est.

Expanded text:
humanam naturam mutavit: sicet habitu tantae felicitatis admissum, tam magnum est, ut in uno homidatum, quanto faciliori poterat observantia custodiri. Nondum enim ipsi voluntati cupiditas resistebat, quod de poena transgressionis postea secutum est.
Abbreviated transcription (Latin):
ostend̾e latorant ħ modo mag̾ no¬
cuit illud pcc̃ in qmͣ aliqd̾ alioꝵ. qr
totũ genus hũanũ uictauit ac mor¬
ti ut̾ subdidit. qd̃ nullo alio ptes

Expanded text:
ostendere laborant hoc modo: Magis nocuit illud peccatum quam aliquod aliorum, quia totum humanum genus vitiavit ac morti utique subdidit, quod nullo alio peccato
Abbreviated transcription (Latin):
Temͦpͣtafiõ aut yͥ modo facta
est. stans coram femina hostis suꝑbꝰ
ñ audet in u̾ba ꝑsuasionis exire. me¬
tuens dep̾hendi. set sub iterroga¬
tione ennagg̾dit᷑. ut ex responsio¬
ne collig̾et quałt ĩ malicia ꝓced̾e
posset. cur inqͣmt᷑ p̾cepit uodis d̾t
ut non comed̾etis de oĩ ligno ꝑa¬

Expanded text:
Tentatio autem hoc modo facta est: Stans coram femina hostis superbus non audet in verba persuasionis exire, metuens deprehendi, sed sub interrogatione eam aggreditur, ut ex responsione colligeret, qualiter in malitiam procedere posset. Cur, inquit, praecepit vobis Deus, ut non comederetis de omni ligno pa
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o non ẽẽ et̾na pp̃ uarietatẽ et
mutabilitatẽ s non tempora ñ
ĩ tempore ẽẽ cepisse. qr ñ erat
dit deout dominus eẽt qr ip̃oꝵ

Expanded text:
 non esse aeterna propter uarietatem et mutabilitatem, sed tamen tempora non in tempore esse coepisse — non enim erat dit deo, ut dominus esset, quia ipso
Abbreviated transcription (Latin):
tris et fi. et s .s. baptismi sacramẽ¬
cũ acceꝑit. integrum sacrament᷑
accepit. set salutem que uͥtus ẽ ca¬
cram̃ti non habebit: si extͣ eccłiã
caͣt holicam ip̃m sacramentũ hu̾it
Debet gͥ ad eccliam redite ñ ut sc̾¬
qͣdͤ nemo cebet ĩ aliquo repet̾e. s
ut in societate cagholica uitam ac¬
cipiat. bapt̃s enĩ extͣ ẽccãm neqͥt
ꝓdesse. Ibi enĩ cii ^ ꝓ desse pot᷑ bap¬

Expanded text:
i et Spiritus sancti Baptismi sacramentum acceperit, integrum sacramentum accepit; sed salutem, quae virtus est sacramenti, non habebit si extra Ecclesiam catholicam ipsum sacramentum habuerit. Debet ergo ad Ecclesiam redire, non ut sacrquod nemo debet in aliquo repetere, sed ut in societate catholica vitam accipiat. Baptismus enim extra Ecclesiam nequit prodesse. Ibi enim cuique prodesse potest Bap
Abbreviated transcription (Latin):
uod ĩlo ait aug̃ mala fĩ bo¬
num est. nec sin̾ent᷑ mala
ab oĩpotenti bono fĩ nͥ hoc eẽt boñ
ut ea fierent. ea rõne dcm̃ eẽ asse¬
runt.qr ex malis que fiuint deus
bona elicit. nec ir̃e ꝑmitt̾et ea fĩ
nͥ de eis bñ aliquid fac̾et. uñ aug̃
ain ait. Deus oĩpotens cui ten est
sũma potestas cũ sume bonus sit:
nullo modo sin̾et aͥd mali eẽ ĩ oꝑi¬
bus suis. nͥ usq adeo eẽt oĩpotens
et bonus ut bñfaceret ⁊ de malo.
iudicauit deus de malis bona fac̾e

Expanded text:
uod vero Aug. ait: Mala fieri bonum est, nec sinerentur mala ab Omnipotenti bono fieri, nisi hoc esset bonum, ut ea essent, ea ratione dictum esse asserunt, quia ex malis quae fiunt Deus bona elicit; nec ipse permitteret ea fieri nisi de eis boni aliquid faceret. Unde August., am, ait: Deus omnipotens, cui rerum est summa potestas, cum summe bonus sit, nullo modo sineret aliquid mali esse in operibus suis, nisi usque adeo esset omnipotens et bonus. ut benefaceret etiam de malo. judicavit Deus de malis bona facere,
Abbreviated transcription (Latin):
gestũ non imꝓbe tradit᷑. Ibi
tñ et si non p̾cessit. secutus ẽ ꝯsentꝰ.
net ex illo ꝯcubitu qui ꝯsensũ pre¬
cessit fornicari iudicant᷑. cum ille
maritali affcũ eam cognou̾it ⁊ illi
uxorio affectu debitũ ꝑsolu̾it pu¬
tans lege pͥmogenitaꝵ et pͣt̾nis
imperuis se illi iure copulatã. ex
cui inscio iꝑeoris soror lectulũ es
ĩgressa se subic̾et que cum sine
spe ꝯiugii ꝑpetuo man̾e censea
gurans se in angelũ lucis creda¬
tur bonus. ñ est error ꝑiciosus.
ꝙ aũt uir ille ĩ aliã mulierem
ñ ꝯsenserit ex siłi ostendit᷑. Si qͥs
cui catholico se offerret. eũ  ad
sue fidĩ imitationẽ uocaret si il¬
le assentiret. ĩ cuiꝰ fidĩ suĩam di
ceret᷑ ꝯsensisse ñ in h̾et icoꝵ sec¬
tam set ĩ i̾tegritatem fidĩ qui il¬
ẽẽ diuitẽ non post̃ renũciart pͥ

Expanded text:
raditur, ibi en etsi non praecessit, secutus est consensus; nec ex illo concubitu qui consensum praecessit, fornicarii judicantur, cum ille maritali affectu eam cognoverit, et illa uxorio affectu debitum persolverit, putans lege primogenitarum, et paternis imperiis se illi jure copulatam; exccui inscio uxoris soror lectulum ejus ingressa se subjiceret; quae cum sine spe conjugii perpetuo manere censeatgurans se in angelum lucis credatur bonus, non est error periculosus. Quod autem vir ille in illam mulierem non consenserit, ex simili ostenditur. Si quis cui catholico se offerret, eumque ad suae fidei imitationem vocaret: si ille assentiret, in cujus sententiam fidei diceretur consensisse? Non in haereticorum sectam, sed in integritatem fidei, quam ilesse divitem, non potest renuntiare p
Abbreviated transcription (Latin):
fideliũ cm̃ matͥ moniũ ĩcludit᷑.¬
p̾senti. Si enĩ ꝯsenciũt ĩ futu¬
rũ dicentes. accipiam te ĩ uirĩ.
et ego te ĩ uxorem. ñ est iste sõ¬
sensus efficax matͥmonii. Itẽ si
bis uł aliis c̾tis signis. uec tał cõ¬
sensus efficit iatͥmoniũ. Si ã
si ñ sit coactio ibi ur dolus. obli¬
gatio illa u̾stoꝵ quib ꝯsenciũt
dicentes accipio te ĩ uirũ. et

Expanded text:
fidelium tantum matrimonium includiturpraesenti. Si enim consentiunt in futurum, dicentes: Accipiam te in virum, et: Ego te in uxorem, non est iste consensus efficax Matrimonii. Item si bis vel aliis certis signis; nec talis consensus efficit matrimonium. Si autem si non sit coactio ibi vel dolus, obligatio illa verborum quibus consentiunt dicentes: Accipio te invirum, et
Abbreviated transcription (Latin):
illi pͥmi pentes postea iuste uiuen
illa uita meruerũt ad ꝑadisuł reuo¬
cari sic et caro peccͣat᷑i ⁊̃ remissis p᷑¬
catis si homo in ea iuste uꝑe̾it non
ꝯtinuo meret᷑ cam morte ñ ꝑpeti

Expanded text:
illi primi homines postea iuste uiuendilla uita meruerunt ad paradisum reuocari: sic et caro peccati, etiam si remissis, peccatis homo in ea iuste uixerit, non continuo meretur eam mortem non perpeti,
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑. que mittet pat̾ in noĩe meo.
et it̾ si abiero mittã eum ad uos.
et filius de se dicit. Exiiͦni a prẽ
et ueni ĩ mundũ. et apłs dicit.
misit deus filiũ suũ. In ꝓpħa aũt
scͥptũ est ex  ꝑsona dĩ celu et

Expanded text:
gitur, quem mittet Pater in nomine meo . Et item: Si abiero, mittam eum ad vos . Et Filius de se dicit: Exivi a Patre, et veni in mundum. Et Apostolus dicit: Misit Deus Filium suum . In propheta autem scriptum est ex
Abbreviated transcription (Latin):
me. euuͣgelizare paupib misit
me p̾dicare captiuis renussio¬
nẽ et c̾. qd̃ cum de libro ysaye le
unctus ẽ et missus ad p̾dicand̾.
Nam ẜmn diuinitatẽ ñ suꝑ xp̃m¬

Expanded text:
me, evangelizare pauperibus misit me, praedicare captivis remissionem, etc. Quod cum de libro Isaiae legunctus est, et missus ad praedicandum. Nam secundum divinitatem non sup
Abbreviated transcription (Latin):
scõ. ꝙ filius datus sit a se ip̃o
a quo datus sit filiꝰ. ostenditur
datus gr̾a tͥnitatis ut ⁊̃ ip̃e filius
ded̾it . Ecce hic dicit ꝙ filiꝰ se de¬
dit qr tͥnitas eũ dedit. Si aũt filiꝰ
a sedatus est: a se gͥ missus ẽ. a se
ꝓcessit. et hoc utiq u̾m ẽ ⁊ cõ
cedendi oportet. cũ eiꝰ missio sit

Expanded text:
od Filius sit datus etiam a seipso. a quo datus est Filius, ostenditur datus gratia Trinitatis, ut etiam ipse Filius se dederit. Ecce hic dicit quod Filius se dedit, quia Trinitas eum dedit. Si autem Filius a se datus est, a se ergo missus est, et a se processit. Et hoc utique verum est, et concedi oportet, cum ejus missio sit
Abbreviated transcription (Latin):
filii nomen ad alt̾m transiret qui
lius. et ẜm ueritatem nature ex
hoĩe hoĩs filius. ut ueritas geniti
non adoptione ñ appllone set ra
utraq natiuitate filiy noniẽ na¬
stendo hrẽt et eẽt uerus deus ⁊ ue¬
rus homo unus filius. Non gͦ duos

Expanded text:
filii nomen ad alterum transiret, quilius, et secundum veritatem naturae ex homine hominis filius, ut veritas geniti non adoptione, non appellatione, sed in utraque nativitate Filii nomen nascendo haberet, et esset verus Deus, et verus
Abbreviated transcription (Latin):
et siue in infernui demsͤ
sit siue non: credibile est
eumꝰ non hre facultatẽ acceden¬
di ad nos. qũa hẽbit in tempore
antixp̃i in quo frandlenter ac
inolent o ꝑabu᷑. et iõ forte dici¬
tur tẽ soluendus qr dabitur ei
a deo potestas temptandi hoĩes¬
sane q scĩ repugnantes adu̾sus il¬
los incentores et uincentes minu¬
ant ext̾citũ demonũ ^ ueld̾ qmͣ płi̾¬
mos eoꝵ int̾imant ne ultͣ fas sit il¬
li spr̃ qui ab aliquo scõ caste ⁊ pu¬
dice uiuendo uictus est Impũgna¬
re it̾um alium hoĩem. hoc aũt qͥ¬

Expanded text:
ed sive in infernum demersus sit sive non, credibile est eum non habere potestatem accedendi ad nos, quam habebit in tempore Antichristi; in quo fraudulenter ac violenter operabitur, et ideo forte dicitur tunc sotentandi hominessane quia sancti repugnantes adversus istos incentores et vincentes minuant exercitum daemonum, velut quam plurimos eorum interimant: nec ultra fas sit illi spiritui qui ab aliquo sancto caste et pudice vivendo victus est, impugnare iterum alium hominem. Hoc autem pu
Abbreviated transcription (Latin):
lluminat oem̃ hominẽ dum.
uenientem ĩ hunc mundum.
ñ qr nullus hominũ est qui nõ illu¬
minet᷑. s qr nͥ ab ip̃o nullus illũat᷑.
potest et alio modo illõ intelligi dũ
tam̃ cred̾e non cogam᷑ oĩpotentem
qui sine ullis ambiguitatib sim
celo et in terra sicut ueritas cãtat.
oĩa queq uoluit fecit. ꝓfecto fac̾e̾
ñ uoluit qud̃o non fecit. ex hiis

Expanded text:
hominem venientem in hunc mundum; non quia nullus hominum est qui non illuminetur, sed quia nisi ab ipso nullus illuminatur. Potest et alio modo illud intelligi, dum tamen credere non cogamur Omnipotentem qui sine ullis ambiguitatibus sive in coelo et in terra, sicut Veritas cantat, omnia quaecumque voluit fecit; profecto facere non voluit
Abbreviated transcription (Latin):
utrũ semł tm̃ missus fit
filiꝰ an sepe mittat ᷑ si enĩ missio
filii ip̃iꝰ tm̃ incarnatio est. cum se¬
meltm̃ incarnatus sit: et semel
cm̃ uidet᷑ missus at si sepe mit¬
tit᷑ est et alia missio eiꝰ ꝙ ĩcar¬
natio. s q̃ est ilia iuĩquid et̾ na
genitura missio eiꝰ dicẽda ẽi an
et alia missio q̃renda ẽ. ꝙ duod

Expanded text:
utrum semel tantum missus sit Filius, an saepe mittatur. Si enim missio Filii ipsius tantum incarnatio est, cum semel tantum incarnatus sit, semel tantum videtur missus. At si saepe mittitur, est et alia ejus missio quam incarnatio. Sed quae est illa? Numquid aeterna genitura, missio ejus dicenda est, an etiam alia missio quaerenda est? 10.
Abbreviated transcription (Latin):
.s. uł cũ uisibiłr mũdo aꝑꝑuit
carne indutus. uł cũ se in aĩas
pias sic tnͣsfert. ut ab eis ꝑcipi¬
atur ac cognostat᷑. hos duos¬
missionis modos aug̾ aꝑte distin¬

Expanded text:
 cum visibiliter mundo apparuit carne indutus, vel cum se in animas pias sic transfert, ut ab eis percipiatur et cognoscatur. Hos duosmissionis modos aperte beat
Abbreviated transcription (Latin):
a prẽ exiui et nem ĩ mũdũ. uł eo
qd̃ ex tẽpore cuiꝰꝙͣ mente ꝑcipit᷑
dinis tue ut mecũ sit etͣ mec̾um
laboret .i. doceat me laborare. et
tt̃ unicuiq mittit᷑ cũ agͦ qũa
cognoscit᷑ atq ꝑcipitur qnͣtum
cognosci et ꝑcipi pot̾. ꝓ captu

Expanded text:
atre exivi, et veni in mundum; vel eo quod ex tempore cujusquam mente percipitur; dinis tuae, ut mecum sit et mecum laboret, id est, doceat me laborare. Et tunc unicuique mittitur, cum a quoquam cognoscitur atque percipitur, quantum cognosci et percipi potest, pro captu
Abbreviated transcription (Latin):
noĩa. diu̾sis ꝑsonis ꝯuenire ñ posst̃
qd̃ aug̃ lic obscure in eod̾ libro ita
dicit. ħ solum de eis dici ñ pot᷑ uis
illo solo noĩe non possumus uti ad
ostendendum unũ de uno. qd sir
bo dici ñ potest qr ñ ambo simł u̾¬
bũ. nec ymago de ymagĩe. nec fi¬
intestigenciã ꝑsonaꝵ distincte fa¬
ciunt : Ita ⁊ int̾dum tocius tͥita¬
tis simul. uñ aug̾ in eod̾ li. ait.⁊

Expanded text:
nomina diversis personis convenire non possent. Quod Aug., licet obscure, in eodem lib. ita dicit: Hoc solum de eis dici non potest in sunt, id est, illo solo nomine non possumus uti ad ostendendum unum de uno, quod simul bo dici non potest, quia non simuFiintelligentiam personarum distincte faciunt, ita etiam interdum totius Trinitatis simul. Unde Aug., in eodem libro, ait: In
Abbreviated transcription (Latin):
et illam unã eeñciam in qua
ista sunt. extendit se ad ꝯtempla¬
tionẽ c̾atoris. et uidet unitatẽ in
tͥnitate. et tͥnitatẽ in unitate. ⁊̃¬
tlligit enĩ unũ esse deũ. unã een¬
ciã. unũ pͥncipiũ. Intelligͣit enĩ

Expanded text:
et illam unam essentiam in qua ista sunt, extendit se ad contemplationem Creatoris; et videt unitatem in Trinitate, et Trinitatem in unitate. Intelligit enim unum Deum esse, unam essentiam, unum princip
Abbreviated transcription (Latin):
que pp̃ dĩ timorẽ apd̾ hoĩes eru¬
bescere non tenet ᷑ ueret᷑. tamẽ
qr non oĩum sunt huiꝰtemoĩ pec¬
cata ut ea que pnĩam poscunt
ñ timeãt publicare. remoueat᷑
imꝓbabir ꝯsuetudo ne multi a
pnĩe remediis arteant᷑. Dum au̾
erubescunt aut timẽt ũmicis
sua facta reserare quib possunt
legum ꝑcelli constitutione. Suf
plẽs ad pnĩam pot̾unt ꝓuocari
si ppłi aurib non publicet ᷑ ꝯscĩa
confitentis. Exͣ hiis aliisq płibus
indubitant̾ ostendit᷑ oportere deo
pͥmũ et deinde saterdoti offerre
confessione. nec ałr posse ꝑueni¬
riad ingressum ꝑadisi si assit fa¬
cultas. De t̾tio articulo an suffi

Expanded text:
er Dei timorem apud homines erubescere non veretur; tamen quia non omnium sunt hujuscemodi peccata, ut ea qui poenitentiam poscunt, non timeant publicari, removeatur improbabilis consuetudo, ne multi a poenitentiae remediis arceantur, dum aut erubescunt, aut timent inimicis sua facta reserare, quibus possunt legum percelli constitutione. Suffplures ad poenitentiam poterunt provocari, si populi auribus non publicetur conscientia confitentis. Ex his aliisque pluribus indubitanter ostenditur oportere Deo primum, et deinde sacerdoti offerri confessionem; nec aliter posse perveniri ad ingressum paradisi, si adsit facultas. 5. De tertio articulo, si
Abbreviated transcription (Latin):
soli deo confit̾i suffic̾et expeditũ
est et c̾tificatũ p̾missis testimoni¬
is. set ꝙ non sufficit ꝯfit̾i deo sine
sacerdote nec est u̾e humił̾ ⁊ pe¬
ntens si non desid̾at et requirit
sac̾dotis iudiciũ. S mĩquid eque
ualet alicui ꝯfit̾i socio uł ꝓxinro
suo saltẽ cum de est sacerdos: Sa
men requirend̾ est studiose. q
sac̾dotib concessit d̾s potestatẽ
ligandi atq soluendi. ⁊ iõ a qͥb
ip̃i dimittũt ⁊ d̾s dimittit. Si

Expanded text:
sufficeret, expeditum est; et certificatum praemissis testimoniis, quod non sufficit confiteri Deo sine sacerdote, nec est vere humilis et poenitens, si non desiderat et requirit sacerdotis judicium. Sed numquid aeque valet alicui confiteri socio vel proximo suo, saltem cum deest sacerdos? Sanmen requirendum est studiose, quia sacerdotibus concessit Deus potestatem ligandi atque solvendi; et ideo quibus ipsi dim
Abbreviated transcription (Latin):
Qũe penitet oĩo peniteat et do¬
lorem latrimis ostendat. repre¬
sentet uitam suam deo ꝑ sacer¬
dotem p̾ueniat iudicium dĩ ꝑ
confessionẽ. precepit enĩ domi¬
nus mundandis ut ostend̾ent
ora sacerdotib. docens corporali
ora monstrate ⁊ om̃s ñ unus ꝓ
oĩb. non aliũ statuatis nunciũ
qui ꝓ uobis offerat mimus a
moyse statutũ set qui per uos
peccastis: ꝑ uos erubescatis. Quid¬

Expanded text:
ur poenitet, omnino poeniteat, et dolorem lacrymis ostendat: repraesentet vitam suam Deo per sacerdotem, praeveniat judicium Dei per confessionem. Praecepit enim Dominus mundandis, ut ostenderent ora sacerdotibus : docens corporali Ora monstrate; et omnes, non unus pro omnibus. Non alium statuatis nuntium, qui pro vobis offerat munus a Moyse statutum : sed qui per vos peccastis, per vos erubescatis.
Abbreviated transcription (Latin):
utilitati eccẽ uidet᷑ antistiti. ĩ no¬
ticiam młtoꝵ ⁊ tociꝰ plebis ag̾e
pnĩam non recuset. ne lecali pla¬
ge ꝑ pudoeẽ addat tumtrẽ: stent.
cũ tanta est plaga pcc̃i ⁊ impetꝰ
morbi ut medicam̃ta corporis ⁊
sangiũs domini diffenda sĩt auc¬
toritate antistitis deb quis se re¬
mou̾e ab altari ad agendã pnĩã
humanis ut non mͦ per copo.¬

Expanded text:
utilitati Ecclesiae videtur antistiti, in notitiam multorum vel totius plebis agere poenitentiam non recuset, ne lethali plagae per pudorem addat tumorem. Cum tanta est plaga peccati et impetus morbi, ut medicamenta corporis et sanguinis Domini differenda sint, auctoritate antistitis, debet se quisque removere ab altari ad agendam poenitentiam, humanis, ut non modo per Bapti