comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tͥb mͦis. scił p̾cedentib comitantib
ł subseqñtib signis. Precedentib
sic̃ medicꝰ ex pulsu uł urina uicuõ
morti cognoscit egrotũ. Comitan¬
tib sic̃ ꝑ cͥculũ uinũ uenale ostñ¬
ditur. Subseqñtib sic̃ ꝑ cinerem ig¬
nis in camino fuisse ꝓbat᷑. Sciendr̃
ergo qd̾ d̾s semꝑ subseqñtib signis
cognoscit᷑. qr dm̃ nichil precedit. ꝓy¬
ter hoc dicit ioħs. Theophania ÷ sub

Expanded text:
cedentibus, comitantibus et subsequentibus signis. Praecedentibus, sicut medicus ex pulsu vel urina vicinum morti cognoscit aegrotum. Comitantibus, sicut per circulum vinum vaenale ostenditur; subsequentibus, sicut per cinerem ignis in camino fuisse probatur. Sciendum ergo, quod Deus semper subsequentibus signis cognoscitur, quia Deum nihil praecedit. Propter
Abbreviated transcription (Latin):
ad iudicandũ. ut ꝑ ip̃os udicet orbẽ
t̾re in equitate. Y ꝑfaniam ita diffi¬
nit. Y ꝑphania ÷ sui participe insig¬
niens scalari reue̾ntia. usumq eiꝰ
edocens. arcensq ꝯtͣriũ. In signit
enĩ yꝑphania sui ꝑticipem ministe¬
rio dñationũ scalari reu̾e̾ntia. Of¬
ficiũ enĩ dñationũ ẽ.docẽ subditoᷤᷤ
reu̾e̾ntiam p̾latoꝵ scd̾m diu̾sos gͣ

Expanded text:
ad judicandum, ut per ipsos judicet orbem ad judicandum, ut per ipsos judicet orbem terrae in aequitate. Hyperphaniam ita diffinit: « Hyperphania est sui participem insigniens scalari reverentia, usumque ejus edocens, arcensque contrarium. » Insignit enim hyperphania sui participem ministerio dominationum scalari reverentia. Officium enim dominationum est, docere subditos reverentiam praelato
Abbreviated transcription (Latin):
in deo cogitare debemꝰ. Huiꝰ aũt suꝑ¬
celestis theophanie. tres in celis des¬
cribit caracteres id̾e iohs. ad quoꝵ simłi¬
tudinẽ ⁊̃ int̾ris fecit d̾s sacerdotes an¬
głos. Primã uocat epiphaniam. scd̾ã
ẏpo uifra. Est enĩ suꝑior. media. ⁊ in¬
ferior phania. Epyphaniam diffinit
hoc mͦ. Epyphania ẽ ministi̾is in ca¬
lescentis affectionis. altioris intuitꝰ.
iudiciiq libra. resultatio distribu¬
ta. Distributa dicit .i. distincta. Di¬
sinctebitĩ resultat epiphania.
Meni stĩis incalescentis affectionis
in serapħin. affectuose si qͥd̾e amore
diuino serapħin incalescunt. Uñ
ardentes uł incalescentes int̾pretã¬
tur. Resultat ⁊̃ ministeriis altioris
intuitꝰ. in cherubin. qr altiꝰ ⁊ subci¬
lius cunctis infi̾orib diuinã maie¬
statẽ intuent᷑. Uñ cherubin pleni¬
tudo scĩe int̾pretat᷑. Resultat etiã
epyphania. iudicii libra in thro¬
nis. qr in ip̃is d̾s. qͣi rex in throno sed

Expanded text:
 cogitare debemus. Hujus autem supercoelestis theophaniae tres in coelis describit characteres idem Joannes; ad quorum similitudinem etiam in terris fecit sacerdotes angelos. Primam vocat epiphaniam, secundahypo infra. Est enim superior, media, et inferior phania. Epiphaniam diffinit hoc modo: Epiphania est ministeriis incalescentis affectionis altioris intuitus judiciique libra resultatio distributa. Distributa dicit, id est distincta. Distincte enim resultat Epiphania ministeriis incalescentis affectionis in seraphim. Affectuose siquidem amore divino seraphim incalescunt: unde ardentes vel incalescentes interpretantur. Resultat etiam ministeriis altioris intuitus in cherubim quia altius et subtilius cunctis inferioribus divinam majestatem intuentur: unde cherubim plenitudo scientiae interpretatur. Resultat etiam Epiphania judicii libra in thronis quia in ipsis Deus, quasi rex in throno sedet
Abbreviated transcription (Latin):
re scõꝵ om̃ium haberi uoluit ꝯsecͣtr̃.
¶receptũ enĩ m isrł est ⁊ iudiciũ deo ia¬
cob. Preco si qͥde̾ ille antiquus. prefec¬
tꝰ i cantorib. barachiet filiꝰ. pisca¬
tores illos quoꝵ retia rupta sunt a
ꝯclusione pisciũ suoꝵ redargu¬
ens: piscatores alios. quoꝵ retia rup¬
ta ñ fuerunt a ꝯclusione piscium
centũ qͥnquaginta tͥum exhorta
aũt asaph. exgñe. ex dignitate
officii. ex noĩs int̾pretatione dirio¬
scere ñ erit inutile. Asaph sicut
in ꝑalipomenon legr̃ fuit filiꝰ ba¬
rachieł. qui factus ẽ int̾ cantato¬

Expanded text:
Omnium haberi voluit consecratum. Praeceptum enim in Israel est, et judicium Deo Jacob. Praeco siquidem ille antiquus, praefectus in cantoribus, Barachielis filius, piscatores illos, quorum retia rupta sunt a conclusione piscium suorum redarguens: piscatores alios, quorum retia rupta non fuerunt a conclusione piscium centum quinquaginta trium, exhortatautem Asaph, ex genere, ex dignitate officii, ex nominis interpretatione, dignoscere non erit inutile. Asaph, sicut in Paralipomenon legitur, fuit filius Barachielis qui factus est inter canto
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ isrłite sunt qui in xp̃o bñdicti
sunt. S qͥ sunt in xp̃o bñdicti
Om̃s qui uidi̾nt istoꝰ eognoscent
in uigłiis. inieiuniis in psalmodia.
ñ cognoscat qd̾ uos estis sem̃ dñi sa¬
baoth. sem̃ de semĩe qd̾ dñs reliquit
nobis:Nisi enĩ ait scriptura dñs
sabaoth reliquisset nobis sem̃. qͣi so.¬

Expanded text:
go Israelitae sunt, qui in Christo benedicti sunt. Sed qui sunt hi benedicti? Omnes qui viderint istos cognoscent invigiliis, in jejuniis, in psalmodia, non cognoscat, quod vos estis semen Domini Sabaoth, semen de semine, quod Dominus reliquit nobis? Nisi enim, ait Scriptura, Dominus Sabaoth reliquisset nobis semen, quasi So
Abbreviated transcription (Latin):
qiͣ c̃ laban. in patientia ur̃a. ⁊ ꝑ
seuerantia ura testimoniũ ꝑhi¬
betis. Quotiens enĩ in labore forti¬
tudinẽ. in tẽptatione patĩam. in
oꝑe bono ꝑseua̾ntiã demonstratis
lapides in aceruo testimonii ꝯgre¬
gatis. Ex his siqͥdem tumulus
testis efficit᷑. in quo pͥmũ lapidẽ
iacob postut. ⁊ post ip̃m fr̃s eius.
Cum enĩ dñs in lucta passionis tã¬
qͣm luctator instiꝑabił. nã iacob
luctator int̾pretatur patĩam de¬
monstraret. lapidem posuit ĩ ac̾¬
tationẽ eius diu̾sas u̾tutes accu
nos. frs in hoc qd̾ hũane nature
defectui absq pecc̃õ nobisc̃ ꝯmu¬

Expanded text:
i cum Laban, in patientia vestra et perseverantia vestra testimonium perhibetis. Quoties enim in labore fortitudinem, in tentatione patientiam, in opere bono perseverantiam, demonstratis, lapides in acervo testimonii congregatis. Ex his siquidem tumultus testis efficitur, in quo primum lapidem Jacob posuit; et post ipsum fratres ejus. Cum enim Dominus in lucta passionis tanquam luctator insuperabilis, Nam Jacob luctator interpretatur, patientiam demonstraret, lapidem posuit in acetationem ejus diversas virtutes accumnos; fratres, in hoc quod humanae naturae defectui absque peccato nobiscum commu
Abbreviated transcription (Latin):
offm̃ usum ⁊ actũ huiꝰ reue̾ntie nos
mitate. diabłi suggestione. id̾o of¬
ficiũ potestatũ ẽ om̃e ꝯtͣrium arcere.
Upophaniã uͦ sic diffinit. Y̾pophania
ẽ nat᷑e legib occuirens. ⁊ archana
reserens ꝓsui capacitate. Nateͤ

Expanded text:
um et actum hujus reverentiae nos mitate, diaboli suggestione: ideo officium potestatum est omne contrarium arcere. Hypophaniam vero sic diffinit: « Hypophania est naturae legibus occurrens et arcana reserans pro sui capacit
Abbreviated transcription (Latin):
ces. pꝰ ꝯmotioẽm ⁊ ign̾ẽ. in sibiło au¬
re tenuis dm̃ eẽ ñ negauit᷑. Quĩa tl̃c
uere ꝓficit aĩa. ẽ in ꝯtẽplatĩone defi¬
cit. qñ nichil imaginariũ de deo sen¬
tit. Uñ psalmista. Concupiscit ⁊ de.¬
a .in. ir.a.d. Tunc enĩ uere ꝓbatur
diligẽ. c̃ in ꝯtẽplatione ꝓbat᷑ defic̾e.
Ppt̾ hoc m̃tes dm̃ ꝯtẽplantes. ab om̃i
imagine debent esse defecãte .i. pͣgate.
Taliũ ẽ enĩ theophania .i. manifesta¬
tio dei. qͣm suꝑeẽntialẽ ⁊ diffiniti¬
uam originẽ uocat ioħs. Suꝑẽentia¬
lem qͥdem. qr oẽm suꝑat eẽntiã. Dif
s diffini tãm originẽ. qr ꝑ eam om̃is
res ht̃ sue diffinitionis ouginẽ. Oĩs
enĩ res ht̃ ꝓp̾am diffinitionẽ. ꝑ qͣm
specifice differt a cetĩs. Debet gͥ esse
simpla manifestatio dei. qr nͨ diui¬
siones m̃broꝵ. ł mutationes locoꝵ

Expanded text:
 ignem, in sibilo aurae tenuis Deum esse non negavit, quia vero tunc proficit anima, cum in contemplatione deficit; quia nihil imaginarium de Deo sentit. Unde Psalmista: Concupiscit et deini. . Tunc enim vere probatur diligere, cum in contemplatione probatur deficere. Propter hoc mentes Deum contemplantes ab omni imagine debent esse defaecatae, id est purgatae. Talium est enim theophania, id est manifestatio Dei: quam superessentialem et diffinitivam originem vocat Joannes. Superessentialem quidem, sed diffinitivam originem, quia per eam omnis res habet suae definitionis originem. Omnis enim res habet propriam diffinitionem, per quam specifice differt a caeteris. Debet igitur esse simpla manifestatio Dei, quia nec divisiones membrorum, vel mutationes locorum,
Abbreviated transcription (Latin):
lis. ualde simił ẽ spũi ⁊ inui sibłi
deo. Psimilem bissimłitudinem
ut si q̃ dei sunt ꝑ sui ꝯtͣrili ꝯprehen¬
do. Ut ꝯsiderata nuiseria diabłi q̃
sit bicudo d̾i eognoscit᷑. Cognito
qͥppe uno ꝯtͣrioꝵ cognoscit᷑ ⁊ reliqũ.
Ihuiꝰ modi simłis dissimłrtudo in euͣ¬

Expanded text:
lis, valde similis est spiritui et invisibili Deo; per similem dissimilitudinem, ut si quae Dei sunt, per sui contrarium comprehendo, ut considerata miseria diaboli, quae sit beatitudo Dei, cognoscitur: cognito quippe uno contrariorum cognoscitur et reliquum, et hujusmodi simi
Abbreviated transcription (Latin):
cognom̃to scotꝰ ita diffinut. The¬
ophania ẽ subsequentib signis. nõ
substantificis geniis. m̃tib ab ima¬
ginib defecatis. suꝑẽẽntiał ⁊ diffi¬
tiue originis. simpla ⁊ recipca ma¬
nifestatio. Uñ ⁊ theophania dei ma¬
nifestatio int̾pretat᷑. a theos qd̾ est
d̾s. ⁊ phanes qd̾ ẽ manifestatio. Et qm̃
statione breuit̾ uelud intͦductiois
modo. ꝓ modulo nr̃o uobis aliqͣ dis¬

Expanded text:
cognomento Scotus, ita diffinivit: « Theophania est, subsequentibus signis, non substantificis geniis, mentibus ab imaginibus defaecatis, superessentialis et diffinitivae originis simpla et reciproca manifestatio. » Unde et theophania Dei manifestatio interpretatur, a Theos, quod est Deus, et phanes, quod est manifestatio. Et quonstatione breviter, velut introductionis modo pro modulo nostro vobis aliqua dis
Abbreviated transcription (Latin):
ig. Gentes enĩ in honore d̾oꝵ suoꝵ
pler̃q in abdicatione rei t̃ꝑalis
pler̃q in abstinentiis. młtociens
uͦ in carnalib sacͥficiis sollicite
intendebant. Uetĩs uͦ testam̃ti pa¬
tres. ñ hõĩb ñ demoniis s dõ deuo¬
ti erant. cultũ religionis illiꝰ ꝑ¬
soluentes ei. quẽ illi demoniis ex¬
hibebant. Q hoc młto meliꝰ. Illi .N.
nec fidem nͨ uere religionis cultũ
habebant. Isti uͦ. ⁊ si ñdum u̾am
religionẽ cognosce̾nt. fidẽ tñ iam
habebant. S tandẽ crescente fi de
creuit riligio. Nam ordinare te¬
stam̃tũ d̃ĩ. inceperunt noui testam̃¬
ti patres. suꝑ precepto sacrificiorũ.
Qd̾ illi carnalit̾ urtendentes. inten¬
tionem datoris ꝯfundebãt. Non
enĩ de re sacram̃ti. s de sacram̃to rei
ũ de uĩtatis signo. s de uĩtate signi
ñ de sig̾cante s de sig̾cato. locut᷑ est
d̾s. c̃ de legalib cerimoniis eis loq̃ret᷑.
Uñ in hoc eod̾ẽ psalmo ait. Nõ in sacͥ¬

Expanded text:
. Gentes enim in honore deorum suorum, plerumque in abdicatione rei temporalis, plerumque in abstinentiis, multoties vero in carnalibus sacrificiis, sollicite intendebant. Veteris vero Testamenti Patres, non hominibus, non daemoniis, sed Deo, devoti erant; cultum religionis illius persolventes ei, quam illi daemoniis exhibebant. Et hoc multo melius; illi enim nec fidem, nec verae religionis cultum habebant. Isti vero etsi nondum veram religionem cognoscerent, fidem tamen jam habebant. Sed tandem crescente fide, crevit religio. Nam ordinare testamentum Dei incoeperunt novi testamenti Patres, super praecepto sacrificiorum: quod illi carnaliter intendentes, intentionem datoris confundebant. Non enim de re sacramenti, sed de sacramento rei; non de veritatis signo, sed de veritate signi; non de significante, sed significato, locutus est Deus, cum de legalibus caeremoniis eis loqueretur. Unde in hoc eodem Psalmo ait: Non in sacr
Abbreviated transcription (Latin):
ita restitirti. ut ñ solũ accusandi ĩ¬
mo ⁊ iudicandi data sit nõbis in eũ
potestas. si c̃ ait apłs dicens. Nonne
angłos iudicabimꝰ: Et sic ctiam ut
nulla suspitio. nullũ oꝑpbriũ fecis
antique remaneat. Ad eccłiasticã
gͥ famã restituti sumꝰ. qñ nob̾ data
÷ accusandi seu uidicandi facultas.
Ad ciuilem uͦ. qr omis antique in famie
suspicio. ⁊ oꝓpbrii ꝯfusio deleta ẽ. ꝓ hoc
eode̾ mͦ ad cãm sumꝰ restitut. qr c̃ añ
pactũ istud. nulla nobis exꝑiendi ꝯͣ
diabł̃m eẽt facultas. ñ cantũ alle¬

Expanded text:
ita restituti, ut non solum accusandi, iita restituti, ut non solum accusandi, imo et judicandi data sit nobis in eum potestas, sicut ait Apostolus dicens: Nonne angelos judicabimus? Et sic etiam, ut nulla suspicio, nullum opprobrium faecis antiquae removeat. Ad ecclesiasticam igitur famam restituti sumus, quia nobis data est accusandi seu judicandi facultas: ad civilem vero, quia omnis antiquae infamiae suspicio et opprobrii confusio deleta est: et hoc eodem modo ad causam sumus restituti: quia cum ante pactum istud nulla nobis expetendi contra diabolum esset facultas, non tantum alle
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ ñ solum ad possessionẽ. s ad cãm
s ad famam. Ad appellationẽ enĩ iõ
restitui neqͥuimꝰ. qr maior ñ est ad
quẽ appellare debemꝰ. Prgo ad posses¬
sionẽ restitut sumꝰ. Possessio nr̃a ꝑa¬
disus ẽ. Ab hac possessione fuit expł¬
sus.⁊ ea fuit adam expoliatꝰ. S flã¬
meum gladium atq u̾sacilem a¬
mouit. ⁊ ianuas celi patefecit qͣs ꝓ¬
thoplastus clauserat sanguis xp̃i.
Uñ ⁊ in typum huiꝰ restitutionis
⁊ pacis reddite. dño patiente scissũ
ẽ uelũ tẽpli. Restituti ⁊̃ sumꝰ ad fa¬
mã. Quia c̃ ꝓpt̾ in famiã antiqui
peccĩ amisissemꝰ ius accusandi. testi¬
ficandi uidicandi. solo si qͥde̾ iure
ciuili exciꝑe posset diabłs oppõitõ
criminale. qr nobis ĩponentib ei
m̃datii crimen ⁊ malteie. posset ⁊
repeller̾e nos a cã dicens. Non pote¬
stis ꝯtͣme c̾men intendere. qr ser¬
ui mei estis. nt̃ ꝑ grãm dei. ad utm̃a¬
q famã eccłiasticã scił ⁊ cuulẽ sumus

Expanded text:
sumus, non solum ad possessionem, sed ad causam, sed ad famam. Ad appellationem enim ideo restitui nequivimus, quia major non est, ad quem appellare debemus. Ergo ad possessionem restituti sumus. Possessio nostra paradisus est, ab hac possessione fuit expulsus, et ea fuit Adam exspoliatus. Sed flammeum gladium atque versatilem amovit, et januas coeli patefecit quas protoplastus clauserat, sanguis Christi. Unde et in typum hujus restitutionis et pacis redditae, Domino patiente scissum est velum templi . Restituti etiam sumus ad famam, quia cum propter infamiam antiqui peccati amisissemus jus accusandi, testificandi, judicandi: solo siquidem jure civili excipere posset diabolus oppositum criminale, quia nobis imponentibus ei mendacii crimen et malitiae, posset et repellere nos a causa dicens: Non potestis contra me crimen intendere, quia servi mei estis: nunc per gratiam Dei ad utramque famam, ecclesiasticam scilicet et civilem sumus
Abbreviated transcription (Latin):
tergiuersari uero ẽ. aꝓposito lascescere.
capite uero plecti ẽ. xp̃o qui nr̃m ca¬
pd̾ est priuari. Restant ergo ut tibi
uocationis inducie. dilationes aũ
uocationis. cer triginta dier̃ t̾nis e¬
dictis expressar̃. uł uno edicto ꝑemp¬
torio ꝓ om̃ib ad arbitͥum iudicis
ꝓrogato ł arcato. S cũ udex ꝑ apa¬
ritores suos apłos iam scitatoriũ nob̾
edictum dederit ⁊ monitoriũ. ñ restat
nͥ ꝑemptoriũ. ꝓ quis illud expostulet.
aut quis desideret : ue inquit ꝓpħa
desiderantib diem dñ. Dies enĩ illa
dies ire. dies nubis ⁊ caliginis. dies tu¬
be ⁊ clangoris. Non ergo necessarie
sunt dilationes uocationis.

Expanded text:
tergiversari vero est a proposito lacessere; tergiversari vero est a proposito lacessere; capite vero plecti, est Christo, qui nostrum caput est, privari. Restant ergo tibi vocationis induciae, dilationes nimirum vocationis ter triginta dierum ternis edictis expressarum, vel uno edicto peremptorio pro omnibus ad arbitrium judicis prorogato vel arctato. Sed cum Judex per apparitores suos apostolos jam citatorium nobis editum dederit, et monitorium; non restat, nisi peremptorium. Et quis illud expostulet, aut desideret: Vae, inquit propheta, desiderantibus diem Domini. Dies enim illa dies irae, dies nubis et caliginis, dies tubae et clangoris . Non ergo necessariae sunt dilationes vocationis.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tũ. qͣ fronte qͣiͣ de nouo uis delibe¬
rare. qd̾ sub morosa deliberatione li¬
cuit excusare. Quia tñ lex ait. qd̾ ac¬
tor sequi debet forũ rei. Deus aũt in
hoc discrimine litis actor. tu uͦ reus
uidet᷑ qd̾ lege fori ñ lege poli ce dẽbeat
ꝯuenire. Esto. Non ergo cibi licet de¬
liberationis indutias oꝑtin̾e. Lege
qͥppe fori ã dant᷑ dilatioẽs deliberati¬
onis ĩmo ĩpetitꝰ stat̃ respondebit. ułͤ
capite plectet᷑. maxime si criminał
fiũt causa. Lege uero poli tam in cͥ¬
minali qͣm in cuuli habebit reꝰ deli¬
berationis inducias. Ergo qi lege fo
ri ꝯuenire uis actorem tuũ. denegan¬
de tͥ sunt deliberationis inducie. s
ĩpecitꝰ nisi sufficient̃ statĩ responde¬
as. dignꝰ ens capite plecti. Suffici¬
ent̾ aũt dixi. ne calũpniando. pre¬
uaricando. t̾giuersando respondeas.
Calũpniar/ aũt ẽ falsum intendere.
preuaricari aũt ẽ ueritatem trũcare.

Expanded text:
mentum: qua fronte quasi de novo vis delibementum: qua fronte quasi de novo vis deliberare, quod sub morosa deliberatione licuit excusare? Quia tamen lex ait, quod actor debet sequi forum rei, Deus autem in hoc discrimine litis actor, tu vero reus, videtur quod lege fori, non lege poli te debeat convenire. Esto. Non ergo tibi licet deliberationis inducias obtinere. Lege quippe fori non dantur dilationes deliberationis, imo impetitus statim respondebit, vel capite plectetur; maxime si criminalis fuerit causa. Lege vero poli tam in criminali quam in civili, habebit reus deliberationis inducias. Ergo quia lege fori vis convenire actorem tuum, denegandae tibi sunt deliberationis induciae; sed impetitus nisi sufficienter statim respondeas, dignus eris capite plecti. Sufficienter enim dixi, ne calumniando, praevaricando, tergiversando, respondeas. Calumniari autem est falsum intendere, praevaricari autem veritatem truncare;
Abbreviated transcription (Latin):
ait se ñ habere premanib instrum̃¬
ta uł testes quib cam suam debet
roborare. ꝯtͣ actorem petit in hoc ca¬
su reꝰ instrum̃ta ł testes. S c̃ fere
semꝑ ic̃bat actori ꝓbare affirma¬
ciuã qͣm intendit. ñ reo negatuã.
nã si actor defeci̾t. reꝰ ⁊ si nil presti¬
cerit. obtinebit. fere tñ dixi. qr sic̃
enĩ instrum̃ta nr̃e salutis sunt. qͦt
latine testes appellant᷑. ꝓpt̾ea pe¬
tis applłationis indutias. s frust᷑.
qr pecende sunt añ litis ꝯtestationem
snĩa difinit̾a. s adhuc ille dies creticꝰ
expectat᷑iqn quo dicturus ẽ iuidex. ł bo¬
ẽ. Ab illa aũt sñia tanqͣm iniqͣ quis
erit ausus appłłare. uł quẽ queso ap¬
pellaret᷑. Nam fieri solet appellatio
amnori ad maiorẽ. Quia gͥ illo ui¬
dice ñ ÷̃ maior. tenebit absq dubio
snĩa. apptłatione remota. Deliberati¬
onis ergo dilationes epostula .s. s sero.
pꝰea ratũ ẽ fcm ÷ ꝯfirmationis sacra¬

Expanded text:
at se habere prae manibus instrumentum, vel testes, quibus causam suam debet roborare contra actorem, petit in hoc casu instrumenta vel testes. Sed cum fere semper incumbat actori probare affirmativam quam intendit, non reo negativam: nam si actor defecerit, reus etsi nihil praestiterit, obtinebit fere tamen dixi, quia sicut enim instrumenta nostrae salutis sunt, quotLatine testes appellantur. Propterea petis appellationis inducias: sed frustra, quia petendae sunt ante litis contestationem, sententia diffinitiva, sed adhuc ille dies criticus exspectatur, in quo dicturus est Judex vel boest. Ab illa autem sententia tanquam iniqua, quis erit ausus appellare; vel quem, quaeso, appellaret? Nam fieri solet appellatio a minori ad majorem. Quia igitur illo Judice non est major, tenebit absque dubio sententia, appellatione remota. Deliberationis ergo dilationes expostulas, sed sero. postea ratum factum est confirmationis sacra
Abbreviated transcription (Latin):
geniũ. s hebes. memoriam s madidã.
rõnem s qͣi lipã. Prec̾ea gratuitis cu¬
is spoliatꝰ. Ergo qr spoliatꝰ es petis resti¬
tui. Quia lex dicit. qd̾ qͣntũ uiscͥmino¬
sus. fur. hereticꝰ. latro. scimaticꝰ. dũ¬
mͦ neget se talem. nec adu̾sus fui̾t
ꝓbatũ crim̃ ĩpositum. debet reb qͥb ÷
destitutꝰ restitui. Uer̃ qͥdẽ ÷. s excipr
uitiũ dilapidationis. Nam si aliquis
uitio dilapidationis in famat᷑.⁊ ꝓpt̾
hoc fuĩt expoliatꝰ. ñ debet restitui. s
in sequestrũ debent ablata custodiri.
donec rei sibi ꝯm̃date fidelem. se pa¬
tronũ ꝓbaui̾t. Tu aũt deuitio dilapi¬
dationis iudicaris. Nunqͥd similes su¬
mus illi filio uniori. qͥ accepta porti¬
one que eũ ꝯtingebat abiit in longĩ¬
quã regionẽ. ⁊ uiuendo luxuriose
c̃ meret̾cib omĩa dissipauit. ita ut
ad pacrẽ reuersus dice̾ cogeret᷑. Infixꝰ

Expanded text:
genium, sed hebes; memoriam, sed madidam; genium, sed hebes; memoriam, sed madidam; rationem, sed quasi lippam; praeterea gratuitis tuis spoliatus. Ergo quia spoliatus es, petis restitui, quia lex dicit, quod quantumvis criminosus, fur, haereticus, latro, schismaticus; dummodo neget se talem, nec adversus fuerit prolatum crimen impositum, debet rebus quibus est destitutus, restitui. Verum quidem est, sed excipitur vitium dilapidationis. Nam si aliquis vitio dilapidationis infamatur, et propter hoc fuerit exspoliatus, non debet restitui, sed in sequestrum debent ablata custodiri, donec rei sibi commendatae fidelem se patronum probaverit. Tu autem de vitio dilapidationis judicaris. Nunquid similes sumus illi filio juniori, qui accepta portione, quae eum contingebat, abiit in longinquam regionem, et vivendo luxuriose cum meretricibus omnia dissipavit, ita ut ad patrem reversus dic
Abbreviated transcription (Latin):
in me manet ⁊ ego ĩ eũ. Ecce obliga¬
cio pacti federe sacram̃ti. Ecce qͣre
certo certiꝰ debet eẽ. pactũ hoc uiola¬
ri ñ posse. Dicis tñ. Qd̃ ñ pot̃ uiola¬
ripot̾ induciari. Ut aũt induciet᷑
monet etas cogit necessitas. Etas qͥ¬
me. sp̃t longioris uite. Necessitas
tib ⁊ cognatis natꝰ sũ quib teneor
ꝓdesse ⁊ subuenire. Quia ut ait se¬
neca. Ortus nr̃i partẽ uendicat pa-¬
tria partem amici. Uñ iacobus.
mĩe. quomͦ caritas dei manet in eo:
Ergo ut amicis subueniamꝰ inducias
habeamꝰ. bñ. Actorẽ oĩum foro ciuili
coartand̾ existimas. Forte qr dicis. Ac¬
tor sequi debet forũ rei. Esto. Quero
quas dan cͥuis inducias. Nam qͥn
Restitutionis indutias peto. qr spoliatꝰ
sum. Hoc uere dixisti. qr similis fc̃s
es homini descendenti a ierłm in ieri¬
cho qͥ uicidit in latrones ⁊ expoliaue¬
runt eum. ⁊ c̾. Spoliatꝰ es ergo gratu¬
itis. ⁊ uulneratꝰ in nat᷑alib. Liberum

Expanded text:
in me manet, et ego in eo . Ecce obligatio pacti foedere sacramenti. Ecce quare certo certius debet esse, pactum hoc violari non posse. Dicis tamen: Quod non potest violari potest induciari. Ut autem inducietur, movet aetas, cogit necessitas. Aetas quniae, spem longioris vitae. Necessitas tibus, et cognatis, natus sum: quibus teneor prodesse et subvenire, quia ut ait Seneca, Ortus nostri partem vindicat patria, partem amici. Unde Joannes: iae; quomodo charitas Dei manet in eo? Ergo ut amicis subveniamus, inducias habeamus. Bene. Actorem omnium foro civili coarctandum existimas. Forte quia dicis, actor debet sequi forum rei. Esto. Quaero quas dari tibi vis inducias. Nam quinRestitutionis inducias peto, quia spoliatus sum. Hoc vere dixisti, quia similis factus es homini descendenti a Jerusalem in Jericho; et incidit in latrones, et exspoliaverunt eum, etc. . Spoliatus es ergo gratuitis, et vulneratus in naturalibus. Liberum
Abbreviated transcription (Latin):
nũ. Hoc gͥ ordine de reb tractat pri¬
mo qualit̃ mundꝰ fẽs ꝓpt̾ hoĩem.
Scd̾o qualit̃ hõ fc̃s naturalib ⁊ gͣtui¬
tis bonis fuit preditꝰ. Tercio qualit̾
lapsus. ad ultimũ qͦmͦ reꝑatꝰ. Om̃i
pacta anciqͥtꝰ formari solebant. O¬
lim qͥppe cũ antiqui pactis aliqͥb
ꝯueniebant. in loco quo pactũ fir¬
mabant. effundebant sangͥnem
fede porce. uñi pactũ alio noĩe a feda
porca fedꝰ appłlat᷑. S qm̃ in lege por¬
cus ẽ ĩmundũ aĩal. moyses c̃ pacto
pacto tenẽbat᷑. Medietatẽ uero fu¬
dit ad crepedinẽ altaris. in signũ
qd̾ ex pacto se dño ꝓpł alligabat
effusionẽ. cundem ppłm dño. et¬
effusionẽ ⁊ aque. tanco foitiꝰ nos
sͥ obligauit. qͣnto ⁊ moysen imita¬
tus est. in effusione sangumis. ⁊
iosue in effusione aque. Nam qñ
de eiꝰ late̾ sanguis exiuit ⁊ aqͣ. nõbis

Expanded text:
num. Hoc igitur ordine de rebus tractat: Primo qualiter mundus factus propter hominem; secundo qualiter homo factus naturalibus et gratuitis bonis fuerit praeditus; tertio, qualiter lapsus, ad ultimum quomodo reparatus. Omni pacta antiquitus formari solebant. Olim quippe cum antiqui pactis aliquibus conveniebant, in loco quo pactum firmabant, effundebant sanguinem foedae porcae: unde pactum alio nomine a foeda porca foedus appellatur. Sed quoniam in lege porcus est immundum animal, Moyses cum pacto pacto tenebatur. Medietatem vero fudit ad crepidinem altaris, in signum, quod ex pacto se Domino populus alligabat. effusionem, eumdem peffusionem et aquae, tanto fortius nos sibi obligavit, quanto et Moysen imitatus est in effusione sanguinis, et Josue in effusione aquae. Nam quando de ejus latere sanguis exivit et aqua, nobis
Abbreviated transcription (Latin):
unguenta adhortationũ. uindicta
u̾ber̃. sua ⁊ frm̃ suoꝵ oratio. si pͥus hec
fui̾nt adhibita. nichilq ꝓficiant.
cunc utat᷑ ferro abscisionis sic̃ scͥptr̃
est. Infidelis si discedit discedat ne u¬
na ouis morbida cotũ gregẽ ꝯtamnz.
Sepius cñ ⁊ fere semꝑ nͥ forte patientia
urã uir ĩpudens ⁊ incorrigibił abu¬
tat᷑. iudicio legis spãlis uti debetis. il
in maxillã prebe ei ⁊ alt̾am. ut sic
tanqͣm uiri sapientes ⁊ discreti. scia¬
siuũ. in quib uͦ punit̾m debeatis
udiciũ exercere. scientes qr in qͦ iudi¬
cio iudicaui̾tis udicabimini ab illo
iudice qui reddet unicuiq scd̾m oꝑa
sua. c̃ ueni̾t iudicare scłm ꝑ ignem.

Expanded text:
unguenta adhortationum, vindicta unguenta adhortationum, vindicta verberum sua et fratrum suorum oratio, si prius haec fuerint adhibita, nihilque proficiant tunc utatur ferro abscissionis, sicut scriptum est: Infidelis si discedit, discedat ; ne una ovis morbida totum gregem contaminet. Saepius tamen, et fere semper nisi forte patientia vestra vir impudens et incorrigibilis abutatur, judicio legis spiritualis uti debetis; illin maxillam, praebe ei et alteram , ut sic tanquam viri sapientes et discreti, sciasivum, in quibus vero punitivum debeatis judicium exercere, scientes, quia in quo judicio judicaveritis, judicabimini, ab illo judice, qui reddet unicuique secundum opera sua, cum venerit judicare saeculum per ignem.
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ p̾latĩs exhibent quẽ sibi uolunt
a subditis exhiberi. nec arce uolut
ꝯtͣria uirtutib. s sordescunt in feci¬
bus fuis. illoꝵ qui de celesti ypphania
lapsi sunt caracteres intueor angło¬
r̃. Cũ uͦ quidam nate legib occiur̃t
ꝯtͣ nat᷑am carnis legib seriuentes
dolis incendentes ⁊ faudib. ludis
⁊ uaniloquiis magis qmͣ sp̃alib illo¬
rum efficiuntur caracteres. qui de ce¬
lesti ỹpophania cecidu̾nt. Necẽẽ est
gͦ ut labia ur̃a custodiant scĩam. qr
ñ sufficit una clauis adligandum.
seu soluendũ. s c̃potentia soluendi se¬
uligandi necessaria ẽ scientia discer¬
nendi. Prgo qr ad iudicand̾ ꝯgregati
estis. tͥum legum uidiciũ añ m̃tis
ocłos habere debetis. Legis uidł nat᷑a
dũ cñ uti debetis iudicio scͥpte legis.
raro tñ ⁊ qñ occ᷑rit causa ineuitabił.
S raro ut dc̃m̃ ÷ si c̃ ait legislator nr̃ be¬
atus bñdictꝰ. Qñ scit nichil ꝓficiutT

Expanded text:
ejus praelatis exhibent, quae sibi volunt ejus praelatis exhibent, quae sibi volunt a subditis exhiberi, nec arcere volunt contraria virtutibus, sed sordescunt in faecibus suis: illorum, qui de coelesti hyperphania lapsi sunt, characteres intueor angelorum. Cum vero quidam naturae legibus occurrunt, contra naturam carnis legibus servientes, dolis intendentes et fraudibus, ludis et vaniloquiis, magis quam spiritualibus, illorum efficiuntur characteres, qui de coelesti hypophania ceciderunt. Necesse est ergo, ut labia vestra custodiant scientiam, quia non sufficit una clavis ad ligandum vel solvendum, sed cum potentia solvendi seu ligandi necessaria est scientia discernendi. Ergo quia ad judicandum congregati estis, trium legum judicium ante mentis oculos habere debetis, legis videlicet nrdum tamen uti debetis judicio scriptae legis: raro tamen, et quando occurrit causa inevitabilis, Sed raro, ut dictum est, sicut ait legislator noster beatus Benedictus, quando scilicet nihil proficiunt
Abbreviated transcription (Latin):
Labia qͥdem qͥb credita sunt eloqͥa d̾i.
labia quib datũ ẽ illud eulogium
test in corpus ⁊ sangͥnẽ xp̃i. labia qͥ¬
bus ꝯmissa ẽ sollicitudo orandi pro
urã ⁊ ppłi ignorantia. labia quib
data ẽ potestas ligandi ⁊ soluendi.
ut pote que fcã sunt claues regni ce¬
loꝵ. Nam qm̃ quoꝵdam labia nõ
custodierunt scĩam. ꝑierunt ꝓpt̾
suã insipientiã. Et qui stantium
ẽẽ debuerunt. cadentiũ fcĩ sunt ca¬
ractẽs angłoꝵ. Non enĩ ignorat pru
dine angłoꝵ aliqui ceciderunt. ⁊ in
hoc caliginoso aere retrusi ꝑuertũt
hoĩes. ⁊ qͦi quosdã sui caractẽs in oꝑi¬
bus suis eos efficiunt. Cum enĩ ui¬
deo quosdã igne cupiditatis ardere. qͦs¬
dam abuti dono scientie. quosdã sub¬
ditos sine discretione iudicare. illos
sine dubio intueor qui de celesti epy¬
phania cecidũnt. Cũ q alios uideo
qui nec scĩam hñt reu̾entie. nͨ usr̃

Expanded text:
Labia quidem, quibus credita sunt eloquia Dei Labia quidem, quibus credita sunt eloquia Dei labia quibus datum est, illud eulogium test in corpus et sanguinem Christi: labia, quibus commissa est sollicitudo orandi pro vestra et populi ignorantia; labia, quibus data est potestas ligandi et solvendi, utpote quae facta sunt claves regni coelorum. Nam quoniam quorumdam labia non custodierunt scientiam, perierunt propter suam insipientiam. Et qui stantium esse debuerunt, cadentium facti sunt characteres angelorum. Non enim ignorat pruddine angelorum aliqui ceciderunt; et in hoc caliginoso aere retrusi pervertunt homines, et quasi quosdam sui characteres in operibus suis eos efficiunt. Cum enim video quosdam igne cupiditatis ardere, quosdam abuti dono scientiae, quosdam subditos sine discretione judicare: illos sine dubio intueor, qui de coelesti Epiphania ceciderunt. Cumque alios video, qui nec scientiam habent reverentiae, nec usum
Abbreviated transcription (Latin):
głi celestia nob̾ secreta reuelant.
Archangłoꝵ enĩ est sũma ⁊ maxima
angłoꝵ uero minima nuntiare.
Talium ⁊̃ dilectissimi estis pr̃es in t̾ra
caractẽs. quos angłos uocat mala¬
chias. Cũ enĩ ardore diuini amoris
incalescitis. c̃ altiori intuitu in li¬
bro uite ꝑ ꝯtẽplationẽ legitis ⁊ stude¬
tis. c̃ iudicii libra iustũ iudiciũ sub¬
ditis iudicatis. epiphanie caracte̾m
induitis. Cum in ip̃a uͦ ur̃a p̾latio¬
ne subditoꝵ ur̃oꝵ conseruos uos eẽ
cognoscitis. Cum usum obedientie
prelatis ur̃is impenditis sic̃ uobis
ĩpendi uultis. Cũ q his omĩb ꝯtͣria
uirilit̾ arcetis. ẏꝓphanie participio
estis insigniti. Cũ aũt in carne p̾¬
ter carnẽ uiuitis. ⁊ in t̾ris uitã ce¬
lestem ducitis. illd̾ qd̾ de quodã scõ
reseratis unicuiq ꝓsua capacitate
um ꝯuiiis nuptiar̃ p̃ꝑantes. in t̾ris
ypophanie offm grhibetis. Necẽe est
ergo ut labia ur̃a scĩam custodiats

Expanded text:
geli coelestia nobis secreta revelant. Archangelorum enim est, summa et maxima, angelorum vero minima nuntiare. Talium estis, dilectissimi patres, in terra characteres, quos angelos vocat Malachias. Cum enim ardore divini amoris incalescitis, cum altiori intuitu in libro vitae per contemplationem legitis et studetis, cum judicii libra justum judicium subditis judicatis, epiphaniae characterem induitis. Cum in ipsa vero vestra praelatione subditorum vestrorum conservos vos esse cognoscitis, cum usum obedientiae praelatis vestris impenditis, sicut vobis impendi vultis; cumque his omnibus contraria viriliter arcetis; hypophaniae participio estis insigniti. Cum autem in carne praeter carnem vivitis, et in terris vitam coelestem ducitis, illud quod de quodam sancto reseratis unicuique pro sua capacitate,um conviviis nuptiarum praeparantes, in terris hypophaniae officium exhibetis. Necesse est ergo ut labia vestra scientiam custodiant.
Abbreviated transcription (Latin):
tis triduane. tͥna mersio aque. Est
gͥ quedã mors p̾ciosa bapt̾s qua mor¬
tui sumꝰ. sic̃ ait apłs. Mortui enĩ estiᷤ
⁊ uita ura abscondita ẽ c̃ xp̃o in deo.
Nec solum mortui. s ⁊ ꝯsepulti su¬
mꝰ e. ꝑ bapt̃m̃ in mortem. Cũ gͥbap¬

Expanded text:
tis triduanae trina mersio aquae. Est tis triduanae trina mersio aquae. Est igitur quaedam mors pretiosa baptismus, qua mortui sumus, sicut ait Apostolus: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Nec solum mortui, sed et consepulti sumus ei per baptismum in mortem. Cum igitur bap
Abbreviated transcription (Latin):
seruabo. Quis gͥ p̾sũptor cemerariꝰ
audeat uiolare. si pretor ip̃e pactum
se ꝓmittit seruare : firmat᷑ aũt stipu¬
latione. qr c̃ in bapc̃o diceret᷑ nobisa
sacerdote credis in d̾m. ⁊ responsum
fuisset credo. abrenuntias sachane
abrenuntio. uis baptitari uolo: hiis
omĩb stipłationib a uiris dictione
diabłi nos exfestucauimꝰ. ⁊ diuino
pacto nos subdidimꝰ. firmatũ est
etiam uiram̃to. uirauit enĩ dñs ⁊
ñ penicebit eum. iusiurandũ qd̾
⁊ statuimꝰ custodire iudicia iusticie
sue. qͦtiens nos obligauimꝰ ei ꝑu̾bum
rariꝰ uiolator ne ꝑiurio ꝯuincat᷑.
Santitũ ẽ etiam ultuna uoluntate.
qr dicit lex. Nil ẽ qd̾ meliꝰ debeatur
hõib. qͣm ut suppieme uoluntatis
ber sit stilus. ⁊ licitũ qd̾ iã ñ redit
ad arbitͥum. Dicit aũt apłs. Testa¬
m̃tum xp̃i in morte ꝯfumatũ est. Sic
⁊ nos qͦtqͦt baptitati sumꝰ in morce eiꝰ
baptizati sumꝰ. figura quid̾e ẽ mor¬

Expanded text:
servato. Quis igitur praesumptor temerarius servato. Quis igitur praesumptor temerarius audeat violare, si praetor ipse pactum se promittit servare? Firmatur autem stipulatione, quia cum in baptismo diceretur nobis a sacerdote: Credis in Deum? et responsum fuisset: Credo.--Abrenuntias Satanae? abrenuntio.--Vis baptizari? volo: his omnibus stipulationibus a jurisdictione diaboli nosdidimus. Firmatum est etiam juramento. Juravit enim Dominus, et non poenitebit eum , jusjurandum, quod et statuimus, custodire judicia justitiae suae, quoties nos obligavimus ei per verbum rarius violator, ne perjurio convincatur. Sancitum est etiam ultima voluntate, quia dicit lex: « Nihil est quod melius debeatur hominibus quam ut supremae voluntatis, ber sit stylus; et licitum, quod jam non redit ad arbitrium. » Dicit autem Apostolus: Testamentum Christi in morte confirmatum est . Sic et nos, quotquot baptizati sumus, in morte ejus baptizati sumus. Figura quidem est mor
Abbreviated transcription (Latin):
obnoxia legi ẽẽ uoluit. Ip̃a nos docet
rõ de talib. Quid enĩ bacłs mulieri cõ¬
petit: Mulierẽ portare bacłm insa¬
nia uidet᷑. s armillam ⁊ anulo ip̃a
decebat ornari. Nat᷑ali uero ⁊ ciuili
ucit᷑ rõne. naturali quidem. qr si c̃
lex ait nichil ꝯuenientiꝰ qm pactũ
seruare. Clamat enĩ uis nat᷑ale. qd̾
cum iuolet᷑. semꝑ int̾ pascientes ꝯue¬
niunt. Alioqͥn. pactũ .i. pacis actũ.
scruare ñ possunt. Timor gͥ parit̾¬
⁊ amor ad huiꝰ obseruantiam pacti
nos ꝯpellit. Nam qr rõne ciniłiͥm¬
titur. mĩto nat᷑a preuaricantis eli¬
ditur. ⁊ in nat᷑alib uuln̾at᷑. qͥ pri¬
uilegio indulte libertatis abutit᷑.
Scriptũ qͥppe ẽ. Pniulegium meretur
amitt̾ẽ. qui ꝯcessa sibi abutit᷑ potestate.
S ⁊ amor ideo nos ꝯpellit. qr ꝑpetua pa¬
ce debet gaude. qui ꝯtͣ pacis actum
noscit᷑ non uenisse. S in hoc ciuili
nicit᷑ rõne. qr pretor clamat. Pactũ

Expanded text:
obnoxia legi esse voluit. Ipsa nos docet obnoxia legi esse voluit. Ipsa nos docet ratio de talibus. Quid enim baculus mulieri competit? Mulierem portare baculum, insania videtur; sed armilla et annulo ipsam decebat ornari. Naturali vero et civili utitur ratione: naturali quidem, quia, sicut lex ait, Nihil convenientius quam pactum servare. Clamat enim jus naturale: « Qtum violetur, semper inter paciscentes conveniunt: alioqui pactum, id est pacis actum, servare non possunt. Timor igitur et amor ad hujus observantiam pacti nos compellit. Nam quia ratione civili nititur, merito natura praevaricantis eliditur, et in naturalibus vulneratur, qui privilegio indultae bonitatis abutitur. Scriptum quippe est: « Privilegium meretur amittere, qui concessa sibi abutitur potestate. » Sed et amor ideo nos compellit, quia perpetua pace debet gaudere, qui contra pacis actum noscitur non venisse. Sed in hoc civili nititur ratione, quia praetor clamat: Pactum
Abbreviated transcription (Latin):
neam. s p̾ea uersa ẽ in amaritudi¬
nẽ uitis aliene. uñ ⁊ thamar ama¬
nitudo dr̃. sibi federauit. ut messiã
in simłitudinẽ carnis peccĩ spetia¬
lit ci mitẽt canqͣm hedum ad faci¬
endum phase. Uñ ipẽ ait. Non sũ
missus nisi ad oues que ꝑierunt do¬
mꝰ isit. De quo apłs. Paccha nrm¬
ꝓmissum executioni mandaret. a nulũ
fidei dedit. oꝑis armillam bacłm legis.
Pro pignore quidem legem. ꝓ arra uero
fidem ⁊ oꝑationẽ. Int̃ pignꝰ siquidem
⁊ arram hec assignari diffentia solet.
ꝗd̾ pignꝰ ñ recedit a uirisditione dantiᷤᷤ.
arra uero tͣnsit in ius accipientis.
Ergo qui legem dedit. eiꝰ fuit legem ad¬
ĩplere. qr ñ fuit obnoxia legi sẏnago¬
ga. pꝰ aduentũ messie. pignori quidem
debuit abrenuntiare. soluta ꝓmissiõe
fidem uͦ ⁊ actionẽ ꝓ arra dedit. qr etiã
pꝰ aduentũ absoluta ñ fuit a fide et
oꝑatione. S misera bacłm reportauit.
pignꝰ ꝯtra legem retinuit qr semꝑ

Expanded text:
am, sed postea versa est in amaritudinem vitis alienae, unde et Thamar amaritudo dicitur, sibi foederavit, ut Messiam in similitudinem carnis peccati specialiter ei mitteret, tanquam haedum ad faciendum Phase. Unde ipse ait: Non sum missus, nisi ad oves, quae perierunt domus Israel . De quo Apostolus: Pascha npromissum exsecutioni mandaret, annulum fidei dedit, operis armillam, baculum legis. Pro pignore quidem legem, pro arrha vero fidem et operationem. Inter pignus siquidem et arrham haec assignari differentia solet, quod pignus non recedit a jurisdictione dantis; arrha vero transit in jus accipientis. Ergo qui legem dedit, ejus fuit legem adimplere, quia non fuit obnoxia legi Synagoga post adventum Messiae. Pignori quidem debuit abrenuntiare, soluta promissione: fidem vero et actionem pro arrha dedit, quia etiam post adventum absoluta non fuit a fide et operatione. Sed misera baculum reportavit, pignus contra legem retinuit, quia semper
Abbreviated transcription (Latin):
uł post obliuuionis morbũ. tt̾m ꝯua¬
lescat recordationis antidoto. En
recordari dr̃ pacti sui. ut nat᷑am hu¬
manã pigritantẽ eiugilet. q̃ semper
infirma ẽ ad bonũ. libera ad malum.
cuiꝰ ingeniũ hebes. memoria madi¬
da in gr̃arum actione. qͣm nulla ci¬
conia pinixit. in antipelargosin .i. in
bñficioꝵ rec̾butione. Nam si se solli¬
citũ dicat circa pactum quo nobis
tenet᷑ sola liberalitate ⁊ mera uolũ¬
tate. qͣnto magis nos sollicitos redd̾e
debet id pactum quo er tenem᷑ ex ne¬
cessitate. Qd̾ enĩ pacto nobis cenetur
inducit eum uoluntas. qd̾ aũt nosei
pacto tenem᷑ ꝯpellit nos ip̃a necessi¬
tas. Quod pacto nobis cenet᷑ usticia
patiens ẽ. qd̾ aũt nos ei tenemꝰ. usti¬
cia cogensẽ. Iusticiam patientẽ diẽt
qua fet aliquid iuste. qd̾ si tñ aliter
fieret inuistum ñ esset. Iusticiam

Expanded text:
vel post oblivionis morbum, iterum convavel post oblivionis morbum, iterum convalescat recordationis antidoto. Tamen recordari dicitur pacti sui, ut naturam humanam pigritantem evigilet: quae semper infirma est ad bonum, libera ad malum: cujus ingenium hebes, memoria madida in gratiarum actione, quam nulla ciconia pinsit in antipelargosi, id est in beneficiorum retributione. Nam si se sollicitum dicat circa pactum quo nobis tenetur sola liberalitate et nuda voluntate, quanto magis nos sollicitos reddere debet id pactum, quo ei tenemur ex necessitate? Quod enim pacto nobis tenetur, inducit eum voluntas. Quod autem nos ei pacto tenemur, compellit nos ipsa necessitas. Quod pacto nobis tenetur, justitia patiens est; quod autem nos ei tenemur, justitia cogens est. Justitiam patientem dicunt, qua fit aliquid juste, quod tamen si aliter fieret, in
Abbreviated transcription (Latin):
alioꝵ fc̃a discutimꝰ. S ferr̃ manu¬
brium fugit. c̃ opus rõnem excedit.
frẽm uero occidit. qñ eum inde deti¬
orẽ facit. uñ debuit eñdari. Si uero
dilectionem absq rigore habueri¬
tis. similes eritis ei qui c̃ ligna cede¬
ret. ferr̃ elapsum de manubuo ĩ aꝙͣ
cecidit. Cum enĩ alioꝵ fc̃ã sic discu¬
timꝰ. ⁊ si opꝰ rõnem excedit. ut dilectio
absq rigore uidicando seruet᷑. necẽe
ut dissolutio seqͣtur. ⁊ sic ferr̃ rõnis
in aqͣ ꝑdat᷑. Est igit᷑ rigor absq dilec¬
tione flagellũ in manu furiosi.
dilectio uero sñ rigore in manu cõ¬
reddit d̾s sollicitos. ubi ait. Cũ obdu
passibilẽ siqͥde ⁊ imutabilẽ dm̃ ꝯfite¬
minũ qr unꝰ est. Nec loco mutar qr
u̾q ẽ. nec tp̃r. qr et̾ius est. Nec cogita¬
tione qr sapientissimꝰ est. nec affectu qͥa
arbitrem᷑ qd̾ pꝰ recordationis uigilanti¬
am egrotare debeat obluuonis letargo.

Expanded text:
aliorum facta discutimus. Sed ferrum manualiorum facta discutimus. Sed ferrum manubrium fugit, cum opus rationem excedit. Fratrem vero occidit, quando eum inde deteriorem facit, unde debuit emendari. Si vero dilectionem absque rigore habueritis, similes eritis ei, qui cum ligna caederet, ferrum elapsum de manubrio in aquam cecidit. Cum enim aliorum facta sic discutimus, et sic opus rationem excedit, ut dilectio absque rigore judicando servetur; necesse est, ut dissolutio sequatur, et sic ferrum rationis in aqua perdatur. Est igitur rigor absque dilectione flagellum in manu furiosi, dilectio vero sine rigore in manu conreddit Deus sollicitos, ubi ait: Cum obduxpassibilem siquidem et immutabilem Deum confiteminui qui unus est. Nec loco mutari qui ubique est; nec tempore qui aeternus est. Nec cognitione qui sapientissimus est; nec affectu qui arbitremur, quod post recordationis vigilantiam, aegrotare debeat oblivionis lethargo;
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ suꝑiores cãs. Manifestũ uero ⁊
ĩmutabłe erit iudiciũ scd̾m retͥbu¬
tionẽ. qñ reddet unicuiq scd̾m oꝑa
sua. Aliis dicens. uenite bñdicti. a¬
liis. ite maledicti. ꝓpt̾ cot ditiersa
⁊ occulta uidicia dictũ ẽ. Iudicia
tua abyssus mĩta. Int̾ tot tñ diuer¬
sitates. una oĩum uobis data ẽ sen¬
tentia. In quo iudicio utdicabitis
iudicabimini. Uñ necẽe est ut iu¬
sticia ur̃a plus habundet. qͣm scri¬
bar̃ uł phariseoꝵ. Nam illoꝵ u
sticia erat informata rigore. ur̃ã
Ut si ꝑcusserit te quis in maxilla. pre¬
be ei ⁊ alt̾am. Uñ dictũ ẽ. Diligite
lectione informatã: Non timendam
⁊ rigore informatã. Tñ ita iusticiã
comitari debet rigor parit̾ ⁊ dilectio.
ut uec rigor sine dilectione. nec dilec¬
tio sit absq rigore. Nam si rigorem
habeatis sine dilectione similes eritis
illi. qui c̃ ligna cederet c̃ ꝓpħis in
silua ferr̃ elapsum de manubrio fra¬
trem occidit. Ligna enĩ cedimꝰ. cũ

Expanded text:
es causas. Manifestum vero et immutabile erit judicium, secundum retributionem, quando reddet unicuique secundum opera sua; aliis dicens: Venite, benedicti , aliis: Ite maledicti. Propter tot diversa et occulta judicia dictum est: Judicia tua abyssus multa . Inter tot tamen diversitates, una omnium vobis data est sententia. In quo judicio judicabitis, judicabimini . Unde necesse est ut justitia vestra plus abundet quam Scribarum, vel Pharisaeorum. Nam illorum justitia erat informata rigore; vestraut: Si percusserit te quis in maxilla, praebe ei et alteram . Unde dictum est: Diligite dilectione informatam, non timendam, et rigore informatam? Tamen ita justitiam comitari debet rigor pariter et dilectio, ut nec rigor sine dilectione, nec dilectio sit absque rigore. Nam si rigorem habeatis sine dilectione, similes eritis illi, qui cum ligna caederet cum prophetis in silva, ferrum elapsum de manubrio fratrem occidit . Ligna enim caedimus, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ria uł sub allegoria siue sub tro¬
uis in initio sue nairationis moy¬
ses tractet de oꝑib ꝯditionis. pͥnci¬
pał tñ eiꝰ intentio fuit informare
lapsos de oꝑib restaurationis. Nõ
enĩ ꝯuenienter ostend̾e̾ posset qua¬
lit̾ homo fũ̾it reꝑatꝰ. nͥ prius osten¬
deret qͣlit̾ fuit l apsus. Lapsum uͦ
eiꝰ ꝯuenient̾ ñ ostendẽt. nͥ priꝰ qualit̾
fuit conditꝰ explicaret. Uñ aũt osten¬
deret hõis institutionẽ. necẽe fuit

Expanded text:
ria, vel allegoria, sive sub troria, vel allegoria, sive sub trovis in initio suae narrationis Moyses tractet de operibus conditionis; principalis tamen ejus intentio fuit, informare lapsos de operibus restaurationis. Non enim convenienter ostendere posset qualiter homo fuerit reparatus, nisi prius ostenderet qualiter fuerit lapsus. Lapsum vero ejus convenienter non ostenderet, nisi prius qualiter fuit conditus, explicaret. Ut autem ostenderet homi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbaret. Nam c̃ illar̃ .uii. liberaliũ
artium. alie de uocrb. alie nos de
reb edificent. que aũ de uocib. alia
de ꝓnunciatione nos instruit ut
gramatica. alia de significatiõe ut
dialerica. alia de utraq ut rechori¬
ca. Que uͦ de reb. alia circa nat᷑a
ut phisica. ale circa formã ⁊ que
circa formã. alia cͥca m̃surã ut ge¬
ometͥa. alia cͥca nũm. ut arimeti¬
ca. alia circa pondꝰ ut musica. Alia
uersat᷑ circa motꝰ ut astronomia
Theologia in hoc om̃s precellit. qͣ ĩ his
oĩb. ei om̃s famłant᷑. Nam sub
eo sensu qui ẽ in significatione
uocũ ad res. hystoria ꝯtinet᷑. cui
tres scientie famłaut᷑. Gramatica
dialetica. rethorica. Sub eo uͦ sen¬
su qui ẽ rer̃ ad fcã mistica. ꝯtinet᷑
allegoria. Isub eo sensu qui ẽ
iii rer̃ significatione ad facienda
mistica. ꝯtinet᷑ tropologia. Et his
duob deseruiunt arimetica. geo¬
metria. musica. astronomia et
phisica. Quicqͥd uero uł sub histo¬

Expanded text:
um artium aliae de vocibus, aliae de rebus nos aedificent; quae autem de vocibus, alia de pronuntiatione instruit, ut grammatica: alia de significatione, ut dialectica; alia de utraque ut rhetorica; quae vero de rebus, alia circa naturam, ut physica; alia circa formam: et quae circa formam, alia circa mensuram, ut geometria; alia circa numerum, ut arithmetica; alia circa pondus, ut musica; alia versatur circa motus, ut astrologia; theologia in hoc omnes praecellit, quod in his omnibus ei omnes famulantur. Nam sub eo sensu, qui est in significatione vocum ad res, historia continetur, cui tres scientiae famulantur, grammatica, dialectica, rhetorica. Sub eo vero sensu, qui est rerum ad facta mystica, continetur allegoria. Et sub eo sensu, qui est in rerum significatione ad facienda mystica, continetur tropologia. Et his duobus deserviunt arithmetica, geometria, musica, astronomia et physica. Quidquid vero vel sub histo
Abbreviated transcription (Latin):
de poree. sic̃ statuerunt antiqui.
ł ꝑ effusionẽ sangͥnis tauroꝵ ut uo¬
luit moyses. ł ꝑ effusionẽ aque ut
statuit iosue. qͣnco magis ei debemꝰ
de ꝓpuo latere effusam sibi nos fede¬
rauit. Ornat᷑ quoq ꝯtinentia. Cõ¬
tinue enĩ pattum nos precedit. c̃ ei
ꝑ cibũ corporis ⁊ potũ sangͥnis sui
federam. Sic̃ enĩ eccłia nunqͣm ces¬
sat a sacram̃to. sic ⁊̃ nunqͣm cessat
a pacto. Continuat᷑ enĩ pactũ. dũ cõ¬
tinuat᷑ sacͣmentũ. Nam nichil a¬
liud hoc pactũ dicimꝰ. qͣm ꝯmunio¬
nẽ ⁊ unionẽ fcãm. ꝑ corporis ⁊ sangͥ¬
nis sui sacͣmentũ. Ornat᷑ tand̾e ꝯfir¬

Expanded text:
dae porcae, ut statuerunt antiqui; vel per effusionem sanguinis taurorum, ut voluit Moyses; vel per effusionem aquae, ut statuit Josue; quanto magis ei debemus de proprio latere effusam, sibi nos foederavit? Ornatur quoque continentia. Continue enim pactum nos praecedit, cum ei per cibum corporis, et potum sanguinis sui foederamur. Sicut enim Ecclesia nunquam cessat a sacramento; sic etiam nunquam cessat a pacto. Continuatur enim pactum, dum continuatur sacramentum. Nam nihil aliud hoc pactum dicimus, quam communionem et unionem factam per corporis et sanguinis sui sacramentum. Ornatur tande