comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ulcisci uoluiss& prius ꝓstratus ẽ. ⁊ tunc peccatric̃e tribum
in alio rectum uidic& ignorat: ⁊ si nouit fortasse ꝑ auditũ
quod recte uidicare debeat: recte tamen aliena merita
iuidicare ñ ual&: cui conscientia innocentiȩ ꝓpriȩ nullam
udicii regulam p̃b&. Hinc ẽ quod cũ tribus beniamin
in carnis scelere fuiss& obruta: collectus omnis isrł ulcis¬
ci iniquitatẽ uoluit: sed tam̃ semel ⁊ it̾m in belli certami¬
ne ipse ꝓstratus ẽ Consulto aute dño si adulciscendum
tribum ualde feriens pene funditus extinxit: Quid est
gͦ. qͦd ultione sceleris inflammat᷑. & tam̃ ipse prius ꝓster¬
nitur: nisi qͦd prius ipsi purgandi sunt. ꝑ quos aliorũ
culpȩ feriuntur. ut ipsi iam mundi ꝑ ultionem ueniãt:
qui aliorum uitia corrigere festinant: Inde insidiantibus
quibꝰdam & puniendam adulterã deducentibꝰ. dicitur:
Qui sine peccato ẽ ur̃m: primus in illam lapidem mit¬
tat Ad aliena quippe peccata punienda ibant: & sua

Expanded text:
us ipse prostratus est, et tunc peccatricem tribum in alio rectum judicet, ignorat; et si novit fortasse per auditum, quod rectum judicare debeat, recte tamen judicare aliena merita non valet, cui conscientia innocentiae propriae nullam judicii regulam praebet. Hinc est quod cum tribus Benjamin in carnis scelere fuisset obruta, collectus omnis Israel ulcisci iniquitatem voluit, sed tamen semel et iterum in belli certamine ipse prostratus est. At consulto Domino si ad ulciscendum tribum valde feriens, pene funditus exstinxit. Quid est ergo, quod in ultionem sceleris inflammatur, et tamen prius ipse prosternitur, nisi quod prius ipsi purgandi sunt, per duos aliorum culpae feriuntur, et ipsi jam mundi per ultionem veniant, qui aliorum vitia corrigere festinant? Unde et insidiantibus quibusdam et puniendam adulteram deducentibus dicitur: Qui sine peccato est vestrum, primus in illam lapidem mittat ; ad aliena quippe ibant peccata punienda, et sua
Abbreviated transcription (Latin):
de domo sua: Necessartum ualde ẽ. ut cura uttȩ p̃sentis
edomari fortit debeat. ne fortasse ualeat dñari: ⁊ cum
trena actio semel fuerit repulsa. non ẽ tt̾m repetenda: ne
post tergum respiciat. qui suꝑ aratrum manũi posuisse
uidebatur. Hinc ẽ enim. ⁊ qd̾ ꝑ moysen dictt᷑ Si accȩꝑit
homo uxorem ⁊ habuerit eam ⁊ ñ inuenerit grãm ante

Expanded text:
etc.-- Necessarium valde est ut cura vitae praesentis edomari fortiter debeat, ne fortasse valeat dominari. Et cum terrena actio semel fuerit repulsa, non iterum repetenda, ne post tergum respiciat qui super aratrum manum posuisse videbatur. Hinc est enim quod per Moysen dicitur: Si acceperit homo uxorem, et habuerit eam, et non invenerit gratiam ante
Abbreviated transcription (Latin):
flexis genibꝰ hauserunt. ã bellica intentione remoti sunt:
Aquis namq doctrina sapientiȩ : stanti aut̃ẽ genu recta
oꝑatio designat᷑. Qui gͦ dum aquas bibunt genu flexisse
ꝑhibentur. a bellorum certamine ꝓhibiti recesserunt: qr
cum illis xp̃c contra hostes fidei ꝑgit ad p̃lium: qui cũ doctri¬
nȩ fluenta hauriunt. rectitudiñe oꝑm non inflecꝰtunt. Om̃s
quippe tunc bibisse aquã: s non omnes recto genu stetisse
narrati sunt Reꝓbatiq sunt qui genua dum aquas bibe¬
rent inflexerunt᷑: quia attestante apło. non auditores legis
iusti sunt apud dm̃. s factores legis iustificabunt᷑ Quia
eni ut diximus dissolutio oꝑm in ipsa genuum curuatiõe
signat᷑ : recte rursum ꝑ paulum dicitur: Remissas manꝰ
⁊ dussoluta genua erigite: & gressus rectos facite pedibus

Expanded text:
flexis genibus hausere, a bellica intentione remoti sunt. flexis genibus hausere, a bellica intentione remoti sunt. Aquis namque doctrina sapientiae, stante autem genu recta operatio designatur. Qui ergo dum aquas bibunt genu flexisse perhibentur, a bellorum certamine prohibiti recessere, quia cum illis Christus contra hostes fidei pergit ad praelium, qui cum doctrinae fluenta hauriunt, rectitudinem operum non inflectunt. Omnes quippe tunc bibisse aquam, sed non omnes recto genu stetisse narrati sunt, reprobatique sunt qui genua dum aquas biberent inflexerunt, quia attestante Apostolo: Non auditores legis justi sunt apud Deum, sed factores legis justificabuntur . Quia enim, ut diximus, dissolutio operum in ipsa genuum incurvatione signatur, recte rursum per Paulum dicitur: Remissas manus et dissoluta genua erigite, et gressus rectos facite pedibus
Abbreviated transcription (Latin):
merus in thaui littera continet᷑: quȩ crucis speciem ten&
Cui si suꝑ transuersam lineam id qd̃ in cruce emin& ad¬
deretur: non iam crucis species. s ipsa crux ess&: Quia
gͦ iste trecentorum numerus in thaũ littera ꝯtinetur: &¬
ꝑ thau litteram sicut ĩa diximus species crucis ostenditur:
non immerito in his trecentis gedeon sequentibꝰ illi desig¬
nati sunt de quibꝰ dictum ẽ. qui uult uenire post me
abneg& sem& ipsum: tollat crucem suam ⁊ sequatur
me: Qui sequentes dñm. tanto uerius crucem quantõ
acrius & se edomant: & erga ꝓximos suos caritatis com-¬
passione cruciant᷑. Unde & ꝑ iezechielem ꝓpħam dicit᷑:
Signa thau: suꝑ frontes uirorum gem̃tium ⁊ dolentiũ:
Uel certe in his trecentis qui in thau littera continentur.
hoc expͥmit᷑: qd̃ ferrum hostium. crucis ligno suꝑetur:
Ductiq sunt ad fluuium ut aquas biberent: ⁊ qui aquas

Expanded text:
merus in T littera continetur, quae crucis speciem tenet, merus in T littera continetur, quae crucis speciem tenet, cui si super transversam lineam id quod in cruce eminet adderetur, non jam crucis species, sed ipsa crux esset. Quia ergo iste trecentorum numerus in T littera continetur, et per T litteram, sicut diximus, species crucis ostenditur, non immerito in his trecentis Gedeonem sequentibus illi designati sunt, quibus dictum est: Qui vult post me venire, abneget semetipsum, et tollat crucem suam, et sequatur me . Qui sequentes Dominum tanto verius crucem tollunt, quanto acrius et se edomant, et erga proximos suos charitatis compassione cruciantur. Unde et per Ezechielem prophetam dicitur: Signa tau super frontes virorum gementium, et dolentium . Vel certe in his trecentis, qui in Tau littera continentur, hoc exprimitur, quod ferrum hostium crucis ligno superetur. Ductique sunt ad fluvium ut aquas biberent, et qui aquas
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt & clausus non ẽẽt: q̃uia & intra uterum fuit ꝑ uifir¬
mitatis substantiamͥ & extra inundũ ꝑ potentiã maiestatis:
Madian uͦ interp̃tatur de iudicio Ut enĩ hostes eiꝰ reppel¬
lendi destruendi ue essent: non de uitio repellentis. sed
de udicio iuste iudicantis fuit Et iccirco de uidicio uo¬
cantur: quia alieni a gr̃a redemptoris. uiste dampnatio¬
nis meritum etiã in uocabulo nominis trahunt: Contra
hos gedeon. cum trecentis ꝑgit ad p̃lium: Sol&e in centena¬
rio numero: plenitudo ꝑfectionis intelligi: Quid gͦ inter¬
ducto centenario numero designat᷑: nisi ꝑfecta cognitio
trinitatis:  Cum his quippe dñs ñr aduersarios fidei de¬
struit: cum his ad p̃dicationis bella descendit. qui posst̃
diuina cognoscere: qui sciunt de trinitate quȩ ds̃ est ꝑ¬
fecta sentire: Notandum uͦ est quia iste trecentorum nu¬

Expanded text:
esset, et clausus non esset; quia et intra uterum fuit per infiresset, et clausus non esset; quia et intra uterum fuit per infirmitatis substantiam, et extra mundum per potentiam majestatis. Madian vero interpretatur de judicio. Ut enim hostes ejus repellendi destruendique essent, non de vitio repellentis, sed de judicio juste judicantis fuit; et idcirco de judicio vocantur, quia alieni gratia Redemptoris justae damnationis meritum etiam in vocabulum nominis trahunt. Contra hostes Gedeon cum trecentis pergit ad bellum. Solet in centenario numero plenitudo perfectionis intelligi. Quid ergo interducto centenario numero designatur, nisi perfecta cognitio Trinitatis; cum his quippe Dominus noster adversarios fidei destruit, cum his ad praedicationis bella descendit, qui possunt divina cognoscere, qui sciunt de Trinitate, quae Deus est, perfecta sentire. Notandum vero est quod iste trecentorum nu
Abbreviated transcription (Latin):
ma deseruit:  Hidicula nobis hȩc ꝓfecto fuerant: si terri¬
bilia hostibꝰ non fuissent: S uictoria ipsa attestante didici¬
mus: ne parui hȩc quȩ facta sunt ꝑpendamus: a edeon itaq:
ad p̃lium ueniens: redemptoris nr̃i signat aduentum: De
quo scriptum ẽ Tollite portas principes ur̃as : & eleuamini
portȩ eternales: & introibit rex głȩ: Quis ẽ iste rex gloriȩ:
Dñs foctis & potens: dñs potens in p̾lio: Hunc redemptorem
nr̃m non solum oꝑe: s etiam nomine ꝓpħauit: G edeon
quippe: interp̃tatur circuiens in utero Dñs enim ñr per
maiestatis potentiã om̃ia circumplectitur: & tam̃ ꝑ dis¬
pensationis gr̃ãm intra uterum uirginis uenit: Quid est¬
ergo circiuens in utero: nisi omp̃c deus sua dispensatiõe
nos redimens. diuinitate sua nos complectens & humani-¬
tatem intra uterum sumens. In quo uto ⁊ incarnatus

Expanded text:
ma deseruit? Ridicula nobis haec profecto fuerant, si terrima deseruit? Ridicula nobis haec profecto fuerant, si terribilia hostibus non fuissent. Sed victoria ipsa attestante didicimus ne parvi haec quae facta sunt pendamus. Gedeon itaque ad praelium veniens, Redemptoris nostri signat adventum, de quo scriptum est: Tollite portas, principes, vestras, et elevamini, portae aeternales, et introibit rex gloriae. Quis est iste rex gloriae? Dominus fortis et potens, Dominus potens in praelio . Hunc Redemptorem nostrum non solum opere, sed etiam nomine prophetavit; Gedeon quippe interpretatura circumiens in utero. Dominus enim noster per majestatis potentiam omnia circumplectitur, et tamen per dispensationis gratiam intra uterum virginis venit. Quid est circumiens in utero? nisi omnipotens Deus sua dispensatione nos redimens, divinitate cuncta complectens, et humanitatem intra uterum sumens, in quo utero et incarnatus
Abbreviated transcription (Latin):
eius: cum eam aduentu suo ab illa tirannidis demonicȩ
seruitute lib̃auit: Suꝑauit uirgam humeri eiꝰ: cum ꝑcus¬
sionem illiꝰ quȩ ex ꝑuerso oꝑe deprimebat grauĩt. ab hu
mano genere redempto compescuit. Suꝑauit sceptrum ex¬
actoris eius: cum regnum eiusdem diaboli qui ꝓ pestifera
ꝑpetratione uitiorum exigere consueuerat debita tributa
pęnarum de fidelium corde destruxit: Quid ẽ hoc. quod
tale bellum ꝑ ꝓpħam adducitur ad medium: & aduentui¬
redemptoris nrͣi istius pugnȩ uictoria comparat᷑. ᷤ An in¬
dicare nobis ꝓpħa studuit. qͦd aduentum redemptoris
nr̃i contra diabolum illa sub gedeon duce pugnȩ̨ uictoria
designauit: ᷤ Talia illic nimirum acta sunt. quȩ qͣnto ma-¬
gis usum pugnandi transeunt: tanto ampliꝰ a ꝓpħandi my-¬
sterio non recedunt: Quis enim unqͣm. cum lagenis ⁊ lam¬
padibꝰ ad p̃lium uenit: Quis contra arma ueniens: ar¬

Expanded text:
ejus, cum eam adventu suo ab illa daemoniacae tyrannidis ejus, cum eam adventu suo ab illa daemoniacae tyrannidis servitute liberavit. Superavit virgam humeri ejus, cum percussionem illius, quae emano genere redempto compescuit. Superavit sceptrum exactoris ejus, cum regnum ejusdem diaboli, qui pro pestifera perpetratione vitiorum exigere consueverat debita tributa poenarum, de fidtale bellum per prophetam adducitur ad medium, et adRedemptoris nostri istius pugnae victoria comparatur? An indicare nobis propheta studuit quod adventum Redemptoris nostri contra diabolum illa sub Gedeon duce pugnae victoria designavit? Talia illic nimirum acta sunt, quod quanto magis usum pugnandi transeunt, tanto amplius a prophetandi mysterio non recedunt. Quis enim unquam cum lagenis et lampadibus ad praelium venit? Quis contra arma veniens ar
Abbreviated transcription (Latin):
adiuncꝰtum ẽ. de pugna gedeon adu̾sum madianitas
Cedeon cum exercitus multitudinem ad bella ꝓducer&ͥ
diuina illi ammonitione p̃ceptum ẽ: ut ad fluurum ue¬
niens om̃s quos flexis genibꝰ aquas haurire conspicer&:
ab illorum conflictu remouer&: Actumq est: & trecenti
uiri tantummͦ qui stantes manibus aquas hauserant.
remanserunt: Cum his ad p̾lium ꝑgit: eosq non armis.
s tubis. lampadibꝰ. ⁊ lagenis armauit. Nam siciit illic
seriptum est accensas lampades miserunt intra laguncu¬
las: & tubas in dextera. lagenas autẽ in sinistra tenuer̃t.:
& adhostes suos com minus uenientes. cerinerunt tubis:
confregerunt lagunculas. lampades apparuerunt: et
hinc tubarum sonitu. illic lampadarum choruscatione
triti hostes. sunt in fugam ꝯuersi: De hoc namq bello
ꝑ ꝓpħam dicitur: Iugum enim oneris. ⁊ iurgã humeri
eius. & sceptrum exactoris eius suꝑasti: sicut in die madian.
Eripiens quippe gentilitatem dñs. suꝑauit iugum oneris

Expanded text:
adjunctum est: De pugna Gedeonis adversus Madianitas. --Gedeon cum exercitus multitudinem ad bella produceret, divina illi admonitione praeceptum est ut ad fluvium veniens, omnes quos flexis genibus aquas haurire conspiceret a bellorum conflictu removeret. Actumque est ut trecenti viri tantummodo qui stantes manibus aquas hauserant remanerent. Cum his ad praelium pergit, eosque non armis, sed tubis, lampadibus et lagenis armavit. Nam sicut illic scriptum est: Accensas lampades miserunt intra lagunculas, et tubas in dextet ad hostes suos cominus venientes, cecinerunt tubis, confregerunt lagunculas, lampades aperuerunt. Et hinc tubarum sonitu, illinc lampadarum coruscatione territi hostes sunt in fugam conversi. De hoc namque bello am dicitur: Jugum enim oneris ejus, et virgam humeri ejus, et sceptrum exactoris ejus superasti, sicut in die Madian . Eripiens quippe gentilitatem Dominus, superavit jugum oneris
Abbreviated transcription (Latin):
dit: Quẽ in hoc facto. nisi redemptorem nr̃m sauson ille
significat:  Quid gaza ciuitas : nisi infernum designat:ͥ
Quid per philisteos nisi udȩorum ꝑfidia demonstrat᷑ :ᷤ
Qui cum mortuum dñm uiderent. eiusq corpus in sepul¬
chro iam positum. custodes ilico deputauerunt: & eum qͥ
actor uitȩ claruerat. in inferni claustris retentum. quasi
sanson in gara se dep̃hensisse lȩtati sunt: Sanson uͦ nocte
media non solum exiit. s etiam portas tulit: quia uidelic&
redemptor ñr. ante lucem surgens. non solum liber exiit de
lit: & montis u̾ticem subiit: quia resurgendo claustra
inferni abstulit & ascendendo cęlorum regna penetrauit:¬

Expanded text:
 hoc in facto nisi Redemptorem nostrum Samson ille significat? Quid Gaza civitas, nisi inQuid per Philisthaeos nisi Judaeorum perfidia demonstratur? Qui cum mortuum Dominum viderent, ejusque corpus in sepulcro jam positum, custodes illico deputaverunt, et eum qui auctor vitae claruerat, in inferni claustris retentum, quasi Samsonem in Gaza se deprehendisse laetati sunt. Samson vero modia nocte non solum exiit, sed etiam portas tulit, quia videlicet Redemptor noster ante lucem resurgens, non solum liber de infernlit, et montis verticem subiit, quia resurgendo claustra inferni abstulit, et ascendendo coelorum regna penetravit
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑ dimiserit eã. uł certe mortuus fuerit: quia unus qͥsq
terrenam curam aut dimittit. aut moritur. id ẽ. aut ñ
ei ex animo succumbit: aut ꝓpt̃ eam funditꝰ in animȩ ui-¬
ta succumb& Siue gͦ eam sequens maritus dimiserit. siue
mortuus fueritꝰ maritus prior ñ poterit eam in uxorem re¬
cipere quia polluta ẽ: ut uidelic& is qui semel terrenam cu¬
ram. atq p̃sentis uitȩ intentionẽ reliquerit: ad eam ultra
nullomͦ redeat: qm ipse se iam suo uidicio eam polluit. qui
eam pruis io deseruit. qi pollutam ẽẽ cognouit: In expofit̾¬

Expanded text:
dicitur, « Dimiserit eam, vel certe mortuus fuerit, » quia unusquisque dicitur, « Dimiserit eam, vel certe mortuus fuerit, » quia unusquisque terrenam curam aut dimittit, aut moritur, id est, aut non ei ex animo succumbet, aut per eam funditus in animae vita succumbet. Sive ergo eam sequens maritus dimiserit, sive mortuus fuerit, maritus prior non poterit eam in uxorem recipere, quia polluta est. Ut videlicet is qui semel curam terrenam atque praesentis vitae intentionem reliquerit, ad eam ultra nullo modo redeat, quoniam ipse suo judicio jam eam polluit, qui eam prius ideo deseruit, quia pollutam esse cognovit. Unde rect
Abbreviated transcription (Latin):
rit ea. dederitq ci libellum repudii. ⁊ dimiserit de domo
sua. uł certe mortuus fuerit: non pot̾it prior maritus eam
reciꝑe uxorem. quia polluta ẽ Ubi uidelic& patet: quia
uis p̃cępti ratione uixta litteram car& Cum enim ueritai
dicat. excepta fornicatioĩs causa uxorem dimitti non posse:
non sine culpa ẽ hanc ꝓpter feditatem dimitti: S homo
uxorem accipit. eum actionis terrenȩ suscipit cur̃ã. cuius
si feditatem cognouerit dat libellum repudii:⁊ dimittit
eam de domo sua: quia sepe ipsa t̃rena actio quȩ pͥusquã
haberetur fortiter amabatur. cum habita fuerit cuiꝰ sit fȩdi¬
tatis agnoscitur: cum ẽe polluta ꝑ peccata uidetur: Dimit¬
tat gͦ eam uir de domo sua: ut amorem eiꝰ abiciat a m̃te sua:
Quȩ egressa alt̾m uirum accipit: quia t̾renam actionem
quã tu dẽseris. alius ꝯcupiscit: S fortasse ⁊ ipsi in odium
qͣndoq uentura ẽ: ut eam utilit̾ dimittat: Bene autem

Expanded text:
lum repudii, et dimiserit eam de domo sua, vel certe mortuus fuerit, non poterit prior maritus accipere eam in uxorem, quia polluta est. Ubi videlicet patet quia vis praecepti ratione juxta litteram caret. Cum enim Veritas dicat, excepta fornicationis causa uxorem dimitti non posse , non sine culpa est hanc propter foeditatem dimitti. Sed huxorem accipit, cum actionis terrenae suscipit curam, cujus cum foeditatem cognoverit, dat libellum repudii, et dimittit eam de domo sua, quia saepe ipsa terrena actio, quae prius quam haberetur fortiter amabatur, cum habita fuerit, cujus sit foeditatis agnoscitur, cum esse polluta per peccata videtur. Dimittat ergo vir eam de domo sua, ut amorem ejus abjiciat a mente sua. Quae egressa alterum virum accipiat, quia terrenam actionem quam tu deseris, alius concupiscit. Sed fortasse et ipsi in odium quandoque ventura est, ut eam utiliter dimittat. Bene autem
Abbreviated transcription (Latin):
sciunt: ne semꝑ in ꝓfundis curarum lateant. ⁊ nulla eos
amoris sũm quasi liberi aeris aura contingat Qui gͦ rebꝰ
tempr̾alibus occupant᷑ : t̃c bene ext̾iora disponunt. cũ
sollictte ad int̾iora refigiunt: n᷑ȩ nequaqͣm foras ꝑturba¬
tionum strepitus diligunt. s apud sem& ipsos intus in
tranquillitatis sinu requiescunt: In cõm̃tario iezechieł:¬

Expanded text:
sciunt, ne semper in profundis curarum lateant, et nulla eos amoris summi quasi liberi aeris aura contingat. Qui ergo rebus temporalibus occupantur, tunc bene exteriora disponunt, cum sollicite ad interiora refugiunt, cum nequaquam foras perturbationum strepitus diligunt, sed apud semetipsos intus in tranquillitatis sinu requiescunt. Haec sunt quae de
Abbreviated transcription (Latin):
yM beatissimi atq apłici Gregorii pontificis nr̃i.
ur̃i quoq ad dnm̃ nutritoris dicta sepius lecti¬
one ꝑcurrerẽ: auidiusq michi in eis assiduũ

Expanded text:
m beatissimi, atque apostolici Gregorii, pontificis nostri, vestri quoque, addam nutritoris, dicta saepius lectione per urrerem, avidiusque mihi eis assiduu
Abbreviated transcription (Latin):
ficium iubet᷑ offerri Quid in cauda: nisi finis ẽ corporis:
Et ille bene immolat: qui sacrificiũ boni oꝑis usq ad fine
debitȩ ꝑducit actionis Cauda gͦ hostiȩ inaltari offerri pre¬
cipitur: ut uidelic& omne bonum cum incipimus. etiam
tractaretur: adiunctum ẽ. qd sacerdos ex sacrificio
sacerdos ex p̃cepto legis non solum dextrum armum sea
tilis s etiam singularis. nec int̃ malos tantũ modo que
recta sunt faciat: s bene quoq oꝑantes subditos. sicut ho¬
nore ordinis suꝑat. ita etiam morum uirtute transcen¬
dat Cui in esu quoq pectusculum cũ armo tributt᷑: ut
qͦd de sacrificio p̃cipitur sumere. hoc de sem& ipso auctori
discat immolare: & ñ solum pectore quȩ recta sunt cogit&.
s & spectatores suos ad sublimia armo oꝑis inuit&: Nul¬
la p̃sentis uitȩ appetat: nulla ꝑtimescat: blandunenta
mundi respecto intimo t̃rore despiciat: terrores autẽ con¬
siderato internȩ dulcedinis blandimento contempnat.

Expanded text:
utem. Quid in cauda, nisi finis est corporis? et ille bene immolat, qui sacrificium boni operis usque ad finem debitae perducit actionis. Cauda ergo hostiae in altare offerri praecipitur, ut videlicet omne bonum cum incipimus etiam d sacerdos ex sacrificio, sacerdos ex praecepto legis, non solum dextrum armum, sedtilis, sed etiam singularis? Nec inter malos tantummodo, quae recta sunt, faciat, sed bene quoque operantes subditos sicut honore ordinis superat, ita etiam morum virtute transcendat. Cui in esu quoque pectusculum cum armo tribuitur, ut quod de sacrificio praecipitur sumere, hoc de semetipso auctori discat immolare. Et non solum pectore quae recta sunt cogitet, sed spectatores suos ad sublimia armo operis invitet. Nulla praesentis vitae appetat, nulla pertimescat. Blandimenta mundi respecto intimo terrore despiciat, terrores autem considerato internae dulcedinis blandimento contemnat.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qd̾ pisces qͥ pennulas ñ habent: ab esu fidelis ppłi ꝓhibent᷑.
suꝑaquas solent. Quid gͦ pennatis piscibꝰ: nͥ electȩ anime
figurantur.:  Quȩ profecto sole in cȩlestis ȩccłiȩ corpꝰ tͣnseũt:
quȩ mͦ uirtutũ pennulis fultȩ saltus dare ꝑ cęleste desidium
sciunt: ut suꝑna ꝑ contemplationẽ appetant: quãuis in
ipsis iterum ex mortali carne relabantur: In exposit libri¬
las habent: saltus cdare suꝑ aquas solent: Soli ergo
in electorum corpore quasi cibꝰ transeuntͥ qui in eo quod
imis deserurunt. aliquando suꝑna conscendere m̃tis saltibꝰ

Expanded text:
d pisces, qui pinnulas non habent, ab esu fidelis populi prohibensuper aquas solent. Quid ergo pinnatis piscibus nisi electae animae figurantur, quia profecto solae in coelestis Ecclesiae corpus transeunt; quae modo virtutum pinnulis fultae, saltus dare per coeleste desiderium sciunt, ut supernam contemplationem appetant, quamvis in seipsis iterum ex mortali carne relabantur. Soli erlas, saltus dare super aquas solent; soli ergo in electorum corpore quasi pisces transeunt, qui in eo quod imis deserviunt, aliquando ad superna conscendere mentis saltib
Abbreviated transcription (Latin):
qͣnto & ab hominibꝰ occultatum nulla laudis appetitione
maculatur Sepe aut̃ẽ nouȩ conuersationis primordia
adhuc ex carnali sunt uita cõmixta: ⁊ iccirco in notescere
citius non debent: ne cum laudant᷑ bona quȩ placent. de-¬
ceptus laude sua animꝰ. dephendere in eis mala quȩ latent

Expanded text:
quanto et ab hominibus occultatum, nulla laudis appetitione quanto et ab hominibus occultatum, nulla laudis appetitione maculatur. Saepe autem novae conversationis primordia adhuc ex carnali sunt vita commista, et idcirco innotescere citius non debent, ne cum laudantur bona quae placent, deceptus laude sua animus deprehendere in eis nequeat mala quae latent
Abbreviated transcription (Latin):
adiunctum ẽ: Non arabis in primogenito bouis: ⁊ ñ ton¬
debis pͥmogenita ouium. Quid ꝑ huius ꝓhibitionis exem¬
plum : nisi uitam bene inchoantium moyses humanis
occupationibꝰ exerceri ꝓhibuit: In pͥmogenito quippe
bouis arare ẽ: bone ꝯuersatiõis pͥmordia in exercitio publies
actionis ostendere: Ouium quippe pͥmogenita tondere ẽ: ab oc¬
cultationis suȩ tegmine humanis ocłis inchoantia bona nr̃a
denudare. In pͥmogenito gͦ bouis oꝑari ꝓhibem᷑ͥ atq a pͥmo¬
genitis ouium de tondendis compescimur: quia & si quid
robustum incipimꝰ. exercere hoc in aꝑto citiris non debemꝰ
& cum uita nr̃a simplex quid atq innocuũ inchoat. dignũ
ẽ. ut secreti sui uelamina non relinquat: ne dũ hoc humanis
ocłis quasi subducto uellere ostendat Ad sola gͦ sacrificia bo¬
um primogentta ouiumq ꝓficiant: ut quicquid forte inno-
dis immolemꝰ. Qd̃ ab illo ꝓculdubio tanto libentius accipit᷑:

Expanded text:
iptum est: Non arabis in primogenito bovis, et non tondebis primogenita ovium . Quid per hujus prohibitionis exemplum, nisi vitam bene inchoantium Moyses humanis occupationibus exerceri prohibuit? In primogenito quippe bovis arare est bonae conversationis primordia in exercitio publicae actionis ostendere. Ovium primogenita tondere est ab occultationis suae tegmine humanis oculis inchoantia bona ndenudare. In primogenito ergo bovis operari prohibemur, atque a primogenitis ovium detondendis compescimur, quia etsi quid robustum incipimus, exercere hoc in aperto citius non debemus; et cum vita nostra simplex quid atque innocuum inchoat, dignum est ut secreti sui velamina non relinquat, ne nudum hoc humanis oculis, quasi subducto vellere ostendat. Ad sola ergo divina sacrificia boum primogenita oviumque proficiant, ut quidquid forte, simpldis immolemus. Quod ab illo procul dubio tanto libentius accipitur,
Abbreviated transcription (Latin):
nos mater s pulli reficiant: quia ñ debemus de hystoriȩ
exempło. s de spualis intellectus sensibus satiari Cũ enim
legimus. aurum & argentum egiptiorum ab isrłitico ppło
petitione deceptoria surreptum: & rursum cũ legimꝰ car¬
nalia sacrificia omnipotenti deo exhibita: quid in hoc
u̾borum nido: nͥ mat̃ dimittenda ẽ. ⁊ filii tenendi: SNos
enim cũ a quibꝰq scłaribus uigilantiã ingenii in defensi¬
onem ueritatis trahimꝰ. & eorum eloquiũ in usum rectitu¬
aliis uͥtimus: quia aliud qͣm ab egiptiis aurũ & argentũ
tollimꝰ. ut ex eo & nos diuites effici. & illi ualeant pauꝑes¬

Expanded text:
nos mater, sed pulli reficiant; quia non debemus de historiae nos mater, sed pulli reficiant; quia non debemus de historiae exemplo, sed de spiritualis intellectus sensibus satiari. Cum legimus aurum et argentum Aegyptiorum ab Israelitico populo petitione deceptoria subreptum ; et rursum cum legimus carnalia sacrificia omnipotenti Deo exhibita: quid in hoc verborum nido, nisi mater dimittenda est et filii tenendi? Nos enim cum a quibusque saecularibus vigilantiam ingenii in defensionem veritatis trahimus, et eorum eloquium in usum rectitudinis vertimus, quid aliud quam ab Aegyptiis aurum et argentum tollimus, ut ex eo et nos divites effici
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt dm̃ diligi: quã timeri:. S si timorem non insinuant:
ad amorem minime ꝑducunt: Unde prius terribilia. ⁊ pꝰ¬
modum dulcia loqui solent: sicut ꝑ psalmistam dicit᷑. Uirtu¬
tem terribilium tuorum dicent: ⁊ magnitudinẽ tuã nar¬
ad amorem ꝓuocent: oua ponunt: Perfecta enim caritas:
foras mittit timorem Et tunc pulli incipiunt iuuere: qi¬
iam formidini ñ succumbunt: Ipsa quoq lex oua posuit:
cum dixit: Ocłm ꝓ oculo: centẽ ꝓ dente: S pullos ꝓ duxit
post modum: cum dixit. Ne queras ultionẽ: nec memor
eris inuiriȩ ciuium tuorum: S notandum. quia de hac
matre pullorum dictt᷑ Non tenebis eam cũ filiis. s abire
patieris captos tenens filios: quia uidelic& in quibusdã
locis prȩt̃mittenda ẽ hẏstoria. ut soli huiꝰ matris pulli. id¬
est spualis intelligentiȩ sensum nobis in esum ueniant:ͥ nec

Expanded text:
volunt Deum diligere quam timere; sed si timorem non insinuant, volunt Deum diligere quam timere; sed si timorem non insinuant, ad amorem minime perducunt. Unde prius terribilia et postmodum dulcia loqui solent, sicut per Psalmistam dicitur: « Virtutem terribilium tuorum dicent, et magnitudinem tuam narad amorem provocent, ova ponunt. « Perfecta ergo charitas foras mittit timorem . » Et tunc pulli vivere incipiunt, quando jam formidini non succumbunt. Ipsa quoque lex ova posuit cum dicit: « Oculum pro oculo, dentem pro dente . » Sed pullos produxit postmodum, cum dicit: « Nec quaeras ultionem, nec memor eris injuriae civium tuorum. » Sed notandum quod de hac matre pullorum dicitur: « Non tenebis eam cum filiis, sed abire patieris, captos tenens filios, quia scilicet in quibusdam locis praetermittenda est historia, ut soli huest, spiritualis intelligentiae sensus nobis in esum veniat, nec
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde it̾m imposuit manꝰ suꝑ ocłos eius & cȩpit uidere: &
restitutus ẽ ita ut uider& clare om̃ia Prius ttaq ꝑspeculũ
uidit & similitudinẽ: ut pͦmodum uider&e clare & ꝑfecte.
Ad contemplatiuã gͦ uitã in his u̾bis mat ouis incubat: quia
sacra hystoria hoc incipiendo in enignate insinuat: ꝑ quod
aliquid certius post modum demonstrans pullos uiuentes
ꝓdtucat. Paulꝰ quoq apłs cum quosdam incontinent̃ uiu̾e
cogno uissce: ãmonuit dicens Propt̃ fornicatioñe autem
at.  cum uxor habenda non sit. nisi liberorum ꝓcreandoꝵ
gr̃a: ne quis in fornicatiõis culpam laberetur. concessit ꝯu¬
gibꝰ aliquid. unde adhuc surgere ad meliora potuissent: Qui
ergo hoc concessit. unde animus ꝯuigum usq ad legalem co
pulam ꝑduci potuss&: quasi mat auis in terra. id ẽ. hysto¬
ria. in actiua uita. oua posutt Ipsi quoq p̃dicatores sc̃i plꝰ

Expanded text:
Deinde iterum imposuit manus super oculos ejus, et coepit videre, et Deinde iterum imposuit manus super oculos ejus, et coepit videre, et restitutus est, ita ut videret clare omnia. Priussimilitudine, ut postmodum videret clare ex perfectione. Ad contemplativam ergo vitam in his verbis mater ovis incubat, quia sacra historia hoc incipiendo in aenigmate insinuat per quod aliquid fortius postmodum demonstrans, pullos viventes producat. Paulus quoque apostolus, cum quosdam incontinenter vivere cognovisset, admonuit dicens: « Propter fornicationem itaque t . Et cum uxor habenda non sit, nisi liberorum procreandorum gratia, ne quis in fornicationis culpam laberetur, concessit conjugibus aliquid, unde adhuc surgere ad meliora potuissent. Qui ergo hoc concepiam perduci potuisset, quasi mater avis in terra, id est, historia, in activa vita posuit ova. Ipsi quoque praedicatores sancti plus
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ Mat̃ uͦ pullis uł ouis incubat. qͣndo ipsa hystoria intellec̃¬
tum spũalem fou&: ⁊ quȩdam plene eloquens quasi pullos
ꝓfert. quędam uͦ ita insinuans. ut ex eis adhuc legentis ani¬
mum ad altiora ꝑducant: quasi adhuc sub se oua ꝯtinet.
ex quibꝰ pullos ꝓducat: Qua enĩ iccirco pariunt᷑: ut ex eis
pulli debeant ꝓduci Et sunt quȩdã contemplatiuȩ uitę.
quȩ ꝑ quasdãm mͦ imagines uidentur : ut post modũ sicut
sunt. ipsa sua uirtute ⁊ natura uideant᷑: Nam paulus ait
Uidemus ñc ꝑ speculum in enigmate: tunc autẽ facie ad fa¬
ciem: & cȩcus cum impositione manuum redemptoris iam lu
tionalis ẽ: arbor autem nec sensibilis nec uiuens ẽ. E quia
iste illuminatus cȩcus significat: nisi genꝰ humanũ d Cui
cum dñs contemplationis oculos aꝑit. priꝰ quędam in enig¬
mate conspicit: ut post modum illa uera ⁊ rationabilia cȩle¬
stium agmina sicut st̃ possit aspicere. Unde ⁊ illie subditur.

Expanded text:
re. Mater vero pullis vel ovis incubat, quando ipsa historia intellectum spiritualem facit, et quaedam plene eloquens quasi pullos profert; quaedam vero ita insinuat, ut ex eis adhuc legentis animum ad altiora perducat, quasi adhuc sub se ova continet, ex quibus pullos producat. Ova enim idcirco pariuntur, ut ex eis pulli debeant produci. Et sunt quaedam contemplativae vitae quae per quasdam modo imagines videntur, ut postmodum sicut sunt ipsa sua virtute et natura videantur. Nam Paulus ait: Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . Et caecus cum impositione manuum Redemptoris jam lumtionalis est, arbor autem nec sensibilis est, nec vivit. Et quid iste illuminatus caecus significat, nisi genus humanum? Cui cum Dominus contemplationis oculos aperit, prius quaedam in aenigmate conspicit, ut postmodum illa vera et rationabilia coelestium agmina, sicut sunt posita, aspiceret. Unde et illic subditur:
Abbreviated transcription (Latin):
fid̾e. ⁊ caritate abscondit᷑ reus ꝑpetrati homicidii ñ tenet᷑:
eumq extincti ꝓximꝰ & cum inuenerit ñ occidit. quia
cum districtus uidex uenerit. qui sese nobis ꝑ naturȩ nr̃ȩ
consortium uinxit. ab eo ꝓculdubio uindictam de culpe
reatu non expetit: quemꝰ sub eius uenia fides. sp̃es. & caritas
abscondit. Citiꝰ gͦ culpa dimittit᷑: quȩ nequaqͣm maliciȩ
taret᷑: aduinctum ẽ. Si ambulans ꝑ uiã in arborẽ
uel in terram nidum auis inueneris: & matrem pullis uel
oius desuꝑ incubantem: non tenebis eam cũ filiis. s abire
patieris captos tenens filios: ut bene sit tibi ⁊ longo uiuas
tempore ꝑ uiã imus. quia p̃sentẽ uitã ꝑgimꝰ: ⁊ nidus auis

Expanded text:
fide ac charitate absconditur, reus perpetrati homicidii non tenetur; fide ac charitate absconditur, reus perpetrati homicidii non tenetur; eumque exstincti proximus et cum invenecum districtus Judex venerit, qui sese nobis per naturae nostrae consortium junxit ab eo procul dubio vindictam de culpae reatu non expetit, quem sub ejus venia, spes, fides et charitas abscondit. Citius ergo culpa dimittitur, quae nequaquam MARIAE. Si ambulans per viam in arbore, vel in terra nidum avis inveneris, matremque pullis, vel ovis desuper incubantem, non tenebis matrem cum filiis; sed patieris abire, pullos tenens captos; ut bene sit tibi, et longo vivas tempo
Abbreviated transcription (Latin):
rit manũ. ferrumq lapsum de manubrio amicũ eius ꝑcus-¬
serit ⁊ occiderit: hic ad unã supͣdictarum urbitm fugi&e &
uiu&: ne forte ꝓximus eius cuiꝰ effusus ẽ sanguis. doloris
Ad siluam cũ amico imus: quotiens cũ quolib& ꝓximo ad
intuenãa ddelicta nr̃a conu̾timur: Et simplicĩt̃ lĩgna cedimꝰ:
cum delinquentiũ uitia pia intentione resecamus S secu¬
ris manũ fugit: cum sese increpatio plusqͣm necesse ẽ in
asꝑitatem ꝑtrahit. Ferrumq de manubrio ꝓsilit: cum de
correctione sermo durior excedit  amicũ ꝑcutiens occidit:
quia auditorem siũ plata ꝯtumelia a sp̃u dilectiõis mt̃ficu:
Correcti namq mens repente ad odium ꝓruit: si hanc imo¬
derata increpatio plusqͣm debuit addicit: S is qui incau¬
te lignum ꝑcutit. & ꝓximũ extinguit: ad tres necesse est
urbes fugiat. ut in una earum defensus uiuat: quia si ad
penitentiȩ lam̃ta ꝯuersus in unitate sacramenti. sub spe

Expanded text:
rit manu ferrumque lapsum de manubrio amicum eius percusserit et occiderit hic ad unam supradictarum urbium confugiet et vivet ne forsitan proximus eius cuius effusus est sanguis dolore Ad silvam cum amico imus, quoties cum quolibet proximo ad intuenda delicta nostra convertimur. Et simpliciter ligna succidimus, cum delinquentium vitia pia intentione resecamus. Sed securis manu fugit, cum sese increpatio plusquam necesse est in asperitatem pertrahit, ferrumque de manubrio prosilit, cum de correptione sermo durior excedit. Et amicum percutiens occidit, quia auditorem suum prolata contumelia a spiritu dilectionis interficit. Correpti namque mens repente ad odium proruit, si hanc immoderata increpatio plusquam debuit addicit. Sed is qui incaute lignum percutit, et proximum exstinguit, ad tres necesse est urbes fugiat, ut in una earum defensus vivat, quia si, ad poenitentiae lamenta conversus, in unitate sacramenti sub spe,
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ꝑ lanam. nisi simplicitas : & quid ꝑ linum. nisi subtilitas
designat᷑. E sepe homo subtilis & acutus ext̾ius simplicita¬
tem mausuetudinis ostendit: & interius subtilitate maliciȩ
contegit. Iste gͦ ueste se actionis suȩ quasi ex lana linoq indu¬
it: quando ab eo & simplicitas monstraat᷑ in suꝑficie & subti¬

Expanded text:
ergo per lanam, nisi simplicitas, et quid per linum, nisi subtilitas ergo per lanam, nisi simplicitas, et quid per linum, nisi subtilitas designatur? Et saepe homo subtilis et acutus exterius simplicitatem mansuetudinis ostendit, et interius subtilitatem malitiae contegit. Iste ergo veste se actionis suae quasi ex lana, et lino induit, quando ab eo simplicitas monstratur in superficie, et subti
Abbreviated transcription (Latin):
rabis in boue simul & asino In bouȩ simul &e asino: ho
ret᷑: adiunctum ẽ: Non indues uestem: ex lana lino¬
q contextam: Quid ꝑhanc uestem. nisi hẏpochritarum
ꝑsona signat᷑: qui benignitatẽ erga ꝓximos ostendunt.
⁊ dolos suȩ iniquitatis oꝑuint: d Perͦ omne namq uel
qͦd faciunt. uł qd̾ loquunt᷑: simplicitatẽ exterius ex hi
tate suꝑficie simulant: s semꝑ maliciã sub specie puri¬
tatis occultant Per lanam quippe simplicitas: ꝑ linũ
uͦ subtilitas designat᷑. Et nimirum uestis quȩ ex lana
linoq ꝯfictt᷑. linum int̾ius celat: lanam in suꝑficie de¬
monstrat: Uestem gͦ ex lana linoq contextam induit:
qͥ in locutione uł actione qua utit᷑. intus subtilitatẽ mali¬
ciȩ oꝑit: & simplicitatẽ foras innocentiȩ ostendit Quia
enim sub puritatis imagine dẽphendi calliditas ñ ual&:
linum uero subtile ẽ. Uestis aut̃ẽ quȩ ex lana & lino fit.

Expanded text:
rabis in bove simul et asino. --In bove simul et asino homo , adjunctum est: Non indues vestem ex lana linoque contextam. --Quid per hanc vestem, nisi hypocritarum persona signatur, qui benignitatem erga proximos ostendunt, et dolo suae iniquitatis operiunt? Per omne namque quod faciunt vel loquuntur, simplicitatatem superficie simulant, sed semper malitiam sub specie puritatis occultant. Per lanam quippe simplicitas, per linum vero subtilitas designatur. Et nimirum vestis quae ex lana linoque conficitur, linum interius celat, lanam in superficie demonstrat. Vestem ergo ex lana linoque contextam induit, qui in locutione vel actione qua utitur intus subtilitatem malitiae operit, et simplicitatem foras innocentiae ostendit. Quia enim sub puritatis imagine deprehendi calliditas non valet, linum vero subtile est. Vestis autem, quae ex lana et lino fit,
Abbreviated transcription (Latin):
est. Si fuerit int̃ uos homo qui nocturno pollutus sit som¬
nio egredietur extra castra: & non reu̾tetur priusqͣm ad

Expanded text:
est: Si fuerit inter vos homo qui nocturno pollutus sit somno, egredietur extra castra; et non revertetur priusquam ad
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ serotinam:. Quid hoc loco ꝑ pluusã ÷ nͥ u̾ba sacrȩ p̾dicatioĩs
accipimꝰ  Sicut de sc̃ĩs doctoribꝰ ab offensȩ uideȩ p̃dicatione
cum uera humilitate ariditatem nr̃i cordis agnoscimus:
Unde recte deo ꝑ psalmistam dicitur: Anima mea sicut
tra sine aqua tibi His doctrinȩ fluentis infundi nos ꝓ
pheta ammon& dicens Sitientes uenite ad aquas Qui
serotinȩ pluuiȩ p̃dicatio ex eius adnos sacrificio ꝓdiit: qui
ꝑ psalmistam dicit Eleuatio manuũ mearũ: sacrificium ues¬
ꝑtinum: Quia enĩ redemptor ñr uixta mundi fin̾e uim ꝑ¬
sequentium ꝑtulit: sem& ipsum ꝓ nobis sacrificũ uesꝑtinũ

Expanded text:
ba sacrae praedicationis accipimus? sicut de sanctis doctoribus ab offensa Judaea praedicatione cum vera humilitate ariditatem nostri cordis agnoscimus. Unde recte per Psalmistam Deo dicitur: « Anima mea, sicut terra sine aqua, tibi . » His doctrinae fpheta nos admonet dicens: Sitientes, venite ad aquas . Quiserotinae pluviae praedicatio, ex ejus ad nos sacrificio prodiit, qui per Psalmistam dicit: Elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum . Quia enim Redemptor noster juxta mundi finem vim persequentium pertulit, semetipsum pro nobis sacrificium vespertinu
Abbreviated transcription (Latin):
ctaret᷑: adiunctum ẽ: Non apparebis in conspectu dñi
uacuus In conspectu dñi uacuus appar&: qui nichil
secum de fructu sui laboris portat: Alius namq adipi¬
scendis honoribꝰ exsudat: alius multiplicandis faculta¬
tibus ȩstuat: alius ꝓmerendis laudibꝰ anhelat S qr
cuncꝰta hȩc hic quisq moriens deserit. ante dñm uacuus
appar&e: quia secum ante uidicem nil tulit Hinc gͦ
ꝑ legem salubriter ammonemur dicentem: non appa¬
rebis in conspectu dñi uacuus Qui enĩ ꝓmerendȩ ui¬
tȩ mercedem bene agendo non ꝓuid&: in conspectu
dm̃ uacuus appar&: Hinc de iustis ꝑ psalmistam qr.
Uenientes autem uenient in exultatione : portantes
manipulos suos: Ad examen quippe iudicii portantes
manipulos ueniunt: qui in sem& ipsis recta oꝑa qͥbꝰ¬

Expanded text:
a dictum est: Non apparebis in conspectu meo vacuus. In conspectu Domini vacuus apparet, qui nihil secum de fructu sui laboris portat. Alius namque adipiscendis honoribus exsudat, alius multiplicandis facultatibus aestuat, alius promerendis laudibus anhelat. Sed quia cuncta haec hic quisquis moriens deserit, ante Dominum vacuus apparet, quia secum ante judicem nihil tulit. Hinc ergo per legem salubriter admonemur dicentem: Non apparebis in conspectu Domini vacuus. Qui enim promerendae vitae mercedem, bene agendo non providet, in conspectu Domini vacuus apparet. Hinc de justis per Psalmistam dicitur: Venientes autem venient inmanipulos suos . » Ad examen quippe judicii portantes manipulos veniunt, qui in semetipsis recta opera q
Abbreviated transcription (Latin):
multi in ȩccłia. qui paruuli ẽẽ despiciunt: ⁊ etiam in
humilitatis loco immanes apud se esse minime desistuNł.
Hos plerumq uideas honoribꝰ extolliꝰ uoluptatibꝰ ꝑfrui
rerum multiplicitate dilatari: hii sepe nil p̃cipue nisi pre¬
ẽẽ cȩt̾is appetunt. a multis timeri gratulant᷑ Recte uiu̾e
negligunt: ⁊ recte uitȩ famã habere ꝯcupiscunt Adula¬
tiones querunt: fauoribꝰ intumescunt:  quia in rebus
sibi copiose p̃sentibus ꝓmpti sunt: uent᷑a gaudia ñ reqͥrt̃
Cumq eos multiplex actio occupat: etiam a sem& ipsis
alienos demonstrat: Et tam̃ si qua fidei temptatio exur¬
gat. quia in ea saltem specietenꝰ ꝯtinentur. hanc uerbis.
hanc laboribꝰ defendunt: & cȩlestem patriam uendicant.
nec tamen amant. Quos bene apud moysen filii ruben.
i gad. ⁊ dimidia tribꝰ manasse exprimunt: qui multa
pecora. ⁊ iumenta possidentes. dum extra iordanem ea quȩ
uiderant campestria ꝯcupiscunt:: in repmissionis t̃ra he¬

Expanded text:
multi in Ecclesia, qui 864 parvuli esse despiciunt, etiam in humilitatis loco immanes apud se esse minime desistunt. Hos plerumque videas honoribus extolli, voluptatibus perfrui, rerum multiplicitate dilatari. Hi saepe nihil praecipue nisi praeesse caeteris appetunt, a multis timeri gratulantur, recte vivere negligunt, et rectae vitae famam habere concupiscunt, adulationes quaerunt, favoribus intumescunt: et quia rebus sibi copiose praesentibus prompti sunt, ventura gaudia non requirunt. Cumque eos multiplex actio occupat, etiam a semetipsis alienos demonstrat. Et tamen si qua fidei tentatio exsurgat, quia in ea saltem specie tenus continentur, hanc verbis, hanc clamoribus defendunt, et coelestem patriam vindicant, nec tamen amant. Quos bene apud Moysen filii Ruben et Gad et dimidia tribus Manasse exprimunt, qui multa pecora et jumenta possidentes, dum extra Jordanem ea quae viderunt campestria concupiscunt, in repromissionis terra hae
Abbreviated transcription (Latin):
dum plusqͣm tolerare ual& concutientibꝰ flatibꝰ arescat.
Ad exemplum gͦ non sunt ostendenda: nisi quȩ firma st̃.
Bruis & enim conualescere deb& mens. atq ad utilitatem
ꝑximorum post modum demonstrari: cum iam nec per
laudem eleuata corruat. neq ꝑ uituꝑationem ꝑ cussa con¬
tabescat. Nam ⁊ si thymotheo dicitur. p̃cipe hȩc & doce.
nemo adolescentiã tuam contempnat: sciendum ẽ. quia
el adolescentia in annis. ñ in moribus fuit: qͣmuis in sacro
eloquio ñnumquã adolescentia uiuentus uocet᷑. Unde
scriptum ẽ Lȩtare uiuenis in adolescentia tua In exposit̾

Expanded text:
dum plusquam tolerare valet concutitur flatibus, arescat. dum plusquam tolerare valet concutitur flatibus, arescat. Ad exemplum ergo non sunt ostendenda nisi quae firma sunt. Prius etenim convalescere debet mens, atque ad utilitatem proximorum postmodum demonstrari, cum jam nec per laudem elevata corruat, nec per vituperationem percussa contabescat. Nam etsi Timotheo dicitur: Praecipe haec et doce, nemo adelescentiam tuam contemnat , sciendum est quia ei adolescentia in annis non in moribus fuit. Quamvis in sacro eloquio nonnunquam adolescentia juventus vocetur. Unde scriptu
Abbreviated transcription (Latin):
rimogenttum bouis accipimꝰ in infirmitate pͥmi nr̃i
temporis bonam oꝑationem: in qua tam̃ arandum ñ
est. quia cũ prima sunt adolescentiȩ uł uiuentutis nr̃ȩ
tempora nobis adhuc a p̃dicatione cessandum ẽ: ut uomer
linguȩ nr̃e ꝓscindere non audeat terram cordis alien:
Quo adusq & enim infirmi sumꝰ. continere nosm & ipsos
debemus ͥ ne dum tenera bona citius ostendimꝰ amitta¬
mus: quia & arbusta plantata si prius in terra radicata
non fuerint. manu tacta citiꝰ arescunt: At si semel radi¬
cem fixerint. manꝰ tangit. & tam̃ nichil officit: uenti un¬
pellunt. nec tam̃ impellentes ledunt Et constructi pari-¬
etes si impellant᷑ eruunt᷑: nisi ã suo prius futrint humo¬
re siccati Mens itaq quousq ab humore pͣuitatis suȩ ꝑ¬
fectȩ non fuerit exsiccata. alienȩ linguȩ manu tangi nõ
deb&: ne priusqͣm plene ꝑcipiat radic̃e. ꝑdat soliditatẽ¬
suam: ne impulsa ruat. ne uelut arbustum sine radicibꝰ

Expanded text:
rimogenitum bovis accipimus in infirma aetate primi nostri temporis bonam operationem. In qua tamen arandum non est, quia cum prima sunt adolescentiae vel juventutis nostrae tempora, nobis adhuc a praedicatione cessandum est, ut vomer linguae nostrae proscindere non audeat terram cordis alieni. Quoadusque etenim infirmi sumus, continere nos inter nosmetipsos debemus, ne dum tenera bona citius ostendimus amittamus, quia et arbusta plantata si prius in terra radicata non fuerint, manu tacta citius arescunt; at si semel radicem fixerint, manus tangit, et tamen nihil officit; venti impellunt, nec tamen impellentes laedunt. Et constructi parietes, si impellantur, eruuntur, nisi a suo prius fuerint humore siccati. Mens itaque quousque ab humore pravitatis suae perfecte non fuerit exsiccata, alienae linguae manu tangi non debet, ne priusquam plene percipiat, perdat soliditatesuam, ne impulsa ruat, ne velut arbustum sine radicibus,
Abbreviated transcription (Latin):
lucis qͣnta sit claritas nesciunt: qui transitoriis occupa¬
tionibꝰ obcecant᷑: ⁊ dum t̾renis rebꝰ suꝑbiunt: cęlestis
mediatoris ac redemptoris nr̃i sacrificium tractaretur:¬

Expanded text:
lucis quanta sit claritas nesciunt, qui transitoriis occupalucis quanta sit claritas nesciunt, qui transitoriis occupationibus occupantur, et dum terrenis rebus superbiunt, coelestis mortis Christi sacrificium tractaretur
Abbreviated transcription (Latin):
sionis ter. rã abhostibꝰ liberant & relinquunt: atq ad pa¬
scenda armenta extͣ iordanem redeunt: Multi quipe
quãius fideles curis p̃sentibꝰ occupati. quasi armenta
extͣ iordanem pascunt: quia contͣ fidem baptismatis.
tota m̃te om̃iq desidio rebus ꝑituris inseruiunt: Qui ta¬
men ut diximus cum fidei temptatio ortt᷑: defensionum
armis accingunt᷑ Hostes fidei trucidando suꝑant. et
hereditatẽ terrȩ repmissionis. id ẽ fructum fidei ñ amãt:
sicq ꝑ illa pugnant. ut tam̃ sua pignora extra illam
deponant: Quia enĩ paruulos foris habent: affectum
in eius habitatione non habent: Unde ⁊ ad campestria
redeunt: quia ab altis cacuminibꝰ montiũ quasi a spe
cȩlestium delabunt᷑: ut extra repmissionis terram bru-¬
ta animalia nutriant: quia ad pascendos uanis desi¬
deriis irrationabiles animi. motus elaborant. quia ȩt̃nȩ

Expanded text:
sionis terram ab hostibus liberant et relinquunt, atque ad pasionis terram ab hostibus liberant et relinquunt, atque ad pascenda armenta extra Jordanem redeunt. Multi quippe, quamvis fideles curis praesentibus occupati, quasi armenta extra Jordanem pascunt, quia contra fidem baptismatis tota mente omnique desiderio rebus perituris inserviunt. Qui tamen, ut diximus, cum fidei tentatio oritur, defensionum armis accinguntur, hostes fidei trucidando superant, et haereditatem terrae repromissionis, id est fructum fidei non amant, sicque pro illa pugnant ut tamen sua pignora extra illam deponant. Quia enim parvulos foris habent, affectum in ejus habitatione non habent. Unde ad campestria redeunt, quia ab altis cacuminibus montium quasi a spe coelestium dilabuntur, ut extra repromissionis terram bruta animalia nutriant; quia ad pascendos vanis desideriis irrationabiles animi motus elaborant; quia aeternae