comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
parrothialium eccliarũ
licet ⁊ in eis habea nit iu
ecc̃a qmͣ ꝑrochialis u̾el
qmͣ illa ad quam perti¬
nent huiꝰmodi decime de
speciali priuilegio. Nec
potest ep̃t hodie in ha
parte prestare autori¬
tatem. Sed ante qmͣi ebi¬
ppetuo in feodum laicis contessas. Uel detentas ab eis
a temꝑore ex quo ñ exstat inemoria. Non qͣntũ ad illas
i post concilium lat̾aneñ alexaud̃. usurpate sũt ab
ao denouo In quarura alienatõne ñ sufficit sola anc

Expanded text:
alium ecclesiarum, licet etiam in eis habeant ius ecclesia quam parochialis vel quam illa ad quam pertinent huiusmodi decime de speciali privilegio. Nec potest episcopus hodie in hac parte prestare auctoritatem, sed, antequam edipetuo in feudum laicis concessas vel detentas ab eis, a tempore ex quo non extat memoria, non quantum ad illas que post concilium Lateranensem sub Alexandro usurpate sunt ab eis de novo in quarum alienat
Abbreviated transcription (Latin):
extendere ad colo¬
ñ approbo ĩmo dico¬
lortiam coloni sui¬
tus in sortem com
diõne concessisse feoda su¬
licet cuilibet ab mitõ rei¬
Quid si aliquis longuo
temꝑe recepit. uel retimut detimas. nuinc
uent᷑ad satiffõem assens se ignorantia et
simolicitate pcafse. uł. ⁊̃ scienter ⁊ postulat
s remitti intuitu dei ⁊ ełe. qd̾ accepit uł reti¬

Expanded text:
extendere ad coln approbo; immo dicoloniam coloni suitus in sortem comtione concessisse feuda licet cuilibet ab initio iQuid si aliquis longo re recepit vel retinuit decimas, nunc venit ad satisfactionem asserens se ignorantia et simplicitate peccasse, vel etiam scienter, et postulat sibi remitti, intuitu dei et eleemosyne,
Abbreviated transcription (Latin):
Idem intelligo de oĩ¬
bus possessiorb
emptis de istis fru¬
ctibus iniuste per¬
ceptis. In hoc tamẽ
est differentia quia
ñ ꝯtede̾̃m ista de de¬
cimtis. nisi cum ałr
ñ possent retuꝑari.¬
aliis possonib nõ
requiro aliud nisi
qd̾ miles iniuste de¬
do dico qd̃ si etclesia
retipit inpignore
feodum quami rai¬
les tenet ꝑeam si
durante pignore
recipit ab eo serui¬
ciura feodi tenetur
fructus computa¬
re in sortem alit̾

Expanded text:
idem intelligo de omnibus possessionibus emptis de illis fructibus iniuste perceptis. In hoc tamen est differentia, quia non concederem ista de decimis, nisi cum aliter non possent recupaliis possessionibus non requiro aliud, nisi quod miles iniuste dedo dico, quod si ecclesia recipit in pignore feudum, quem miles tenet per eam, si durante pignore recipit ab eo servitium feudi, tenetur fructus computare in sortem, alias
Abbreviated transcription (Latin):
quia ubi maius tonte¬
ditur minus concessus
esse uidetur Illud tam̃
intelligunt qͥdam de
ecc̃iis pleno iuris sb̃iec¬
tis monastĩis. uel de ilł
que sũt eis concesse. In
alias. ubi nichil habẽt
uiris in ectlis. S in de¬
ñ esse extendend̾. S poꝰ
restringendum. extͣ.e¬

Expanded text:
quia ubi maius conceditur, minus concessum esse videtur. Istud tamen intelligunt quidam de ecclesiis pleno iure subiectis monasteriis vel de illis que sunt eis concesse in uAlias ubi nihil habent iuris in ecclesiis, sed in den esse extendendum, sed potius restringendum.
Abbreviated transcription (Latin):
regiuariter similes ille
nuit ufumfructum põt
ect̃a illa ⁊ illum reciꝑe.
in pignus frustibus ñ
computatis in sortem
quia nichil recipit nisi
qd̾ suum est ect̃a. Si aũt
auctoritate ep̃i ⁊ ecclie
illius contessus ẽ ei nsꝰ¬
fructus cum eo ip̃o illũ
uiste possideat tenet᷑ eit̾
fructus computare in
sortem si illum reteꝑit
in pignus.

Expanded text:
regulariter, si miles ille nuit usumfructum, potest ecclesia illa illum recipere in pignus, fructibus non computatis in sortem, quia nihil recipit, nisi quod suum est ecclesia. Si autauctoritate et ecclesie illius concessus est ei usufructus, ut eo ipso illum iuste possideat, tenetur ecclesia fructus computare in sortem, si illum recepit in pignus.
Abbreviated transcription (Latin):
ille fricit qui restitutio¬
nem exponit se ad pleua¬
riam restitutionem faci¬
endam nisi q̃tenus fuĩt
ei temissum liberaliter
et spontanee. Si autem
miles siue laictis ille iuste tenebat detimas illas ĩ
feodum tredo qd̃ treditor qui sine auctorite epĩ rete¬

Expanded text:
i facit restitutionem, exponit se ad plenariam restitutionem faciendam, nisi quatenus fuerit ei remissum liberaliter et spontanee. Si autem talis miles sive laicus ille iuste tenebat decimas illas in feudum, credo quod creditor, qui sine auctoritate e
Abbreviated transcription (Latin):
credo inpignore qd̃
libet aliam posses¬
sionem quam rra¬
les similiter detine¬
ret molenter ⁊ in¬
iuste net tenetur
in talibus fructus
computare in sor¬
tem clum tamen
non pertineant hu¬
iusmodi detime ad
alienae etlesiau¬
quas non debet re¬
cesse sicuti sufficit ingra¬
tuita contessione Ut ixt¬
biꝰ redemptio ab alia eit
faceret laito ab illa etc̃a¬

Expanded text:
re in pignore, libet aliam possessionem, quam miles similiter detinet violenter et iniuste nec tenetur in talibus fructus computari in sortem, dum tamen non pertineant huiusmodi decime ad alienas ecclesquas non debent recesse, sicut sufficit in gratuita concessione. Ubi tdi redemptio ab alia ecclesia faceret laico ab illa ec
Abbreviated transcription (Latin):
prohibitõem predictam
aliqua persona eccl̃iasti¬
ca recepit huiusmodi deti¬
mas inpignus tenetur
fructus omnes quos inde
recepit restituere ñ laito
cum nullum ibi ius huit
sed ectẽ parrochiali. uł cũ
ea bona fide componere

Expanded text:
prohibitionem predictam, aliqua persona ecclesiastica recepit huiusmodi decimas in pignus, tenetur fructus omnes quos inde recepit restituere, non laico, qui nullum ius ibi habuerit, sed ecclesie parochiali, vel cum ea bona fide componere.
Abbreviated transcription (Latin):
posito cirta idem. qd̾ monasterium l
etcłia prescripserit decimas alituius pro¬
chie. Ii clico qd̃ decime noualium ⁊ illaꝵ
rerum que si consueuerun detimari delit
non obstantetali prescriptione solui e¬
plerosq epõs malefac̾e qui om̃s decimas noualum sue dyoc
⁊ alias quastũq possunt a mulr̾ib retuꝑare sibi itsurꝑant
qd̃ ñ licet de iure. nisi cum illa noualia. Uel alia ñ sunt ĩfra

Expanded text:
posito circa idem, quod monasterium vel ecclesia prescripserit decimas alicuius parochie, ibi dico quod decime novalium et illarum rerum que non consueverunt decimari, debent non obstante tali prescriptione solvi eerosque episcopos malefacere, qui omnes decimas novalium sue diocesis et alias quascunque possunt a militibus recuperare, sibi usurpant q
Abbreviated transcription (Latin):
Cum sint homines. Item si cdubitetur de ꝯ¬
suetudine uirum detime pretliales dande
sint capellis ubi aucluntur diuina. uel
ud dico qd̾ de lacte fetu ⁊ lana detur detima
illi ecc̃e. In cuius prochia sita sunt. quia
cum inde suscipiant totum intrementũ taleᷤᷤ
decime prediales censentur ar exͣ e. Cõmis¬
tari possunt Si quod pauꝑum est accipiũt
Sacrilium ꝓfecto incurrunt. ⁊ ꝑ abusionẽ
talium uiditium sibi manadutant ⁊ bibũt¬
si isti deseruiant ect̾am sicut debent ⁊ eas deci¬
mas ñ recipint ut eas in malos usus consumatit. Sed ut rade pauꝑi¬
bus proudetint non peccant sł coniittunt sacrilium ut dicit ser.¬

Expanded text:
um esset ei. Item si dubitetur de consuetudine, utrum decime prediales dande sint capellis ubi audiuntur divina vel eud dico, quod de lacte, feno et lana, detur decima illi ecclesie in cuius parochia pascua sita sunt, quia cum inde suscipiant totum nutrimentum, tales decime prediales censentur. QUALITER MONACtari possunt, si quod pauperum est accipiunt, sacrilegium prosecto incurrunt et per abusionem talium, iudicium sibi manducant et bibuntsi isti deserviunt ecclesie sicut debent et has decimas non recipiunt, ut eas in malos usus consumant, sed ut inde pauperibus provideant, non peccant; alias committunt sacrilegium. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
toritas ep̃i ⁊ credo ꝙ suf¬
ficiat auctoritas eius sñ
consensu capitulz quãdo
reclimuntur detime lai¬
tis ꝑpetuo in feodũ con

Expanded text:
toritas episcopi et credo quod sufficiat auctoritas eius sine consensu capituli, quando redimuntur decime laicis perpetuo in feudum con
Abbreviated transcription (Latin):
putatis fructib ĩ sortẽ¬
tur esse emptoris qr sic̃
res empta de furto ñ ẽ
furtiua net res empta
de ufura est usura. Ita
net possesfio empta de
fructions iniuste ꝑtep¬
tis possideri uidetur ĩ¬

Expanded text:
putatis fructibus in sortepte videntur esse emptoris, quia sicut res empta de furto non est furtiva, nec res empta de usura est usuraria, sic nec possessio empta de fructibus iniuste perceptis possideri videtur in
Abbreviated transcription (Latin):
denimas detentas a laitis ad alienas ecc̃as ꝑtinen¬
tes inpignus retipeab eisdem laicis ñ presumãt
¶Quid si miles de assensu epistopi dedit propri¬
etatem detime aliene etclesie retento sibi usu frustu.
Num quid illa etclesia poterit retipere illum usum¬
fructum in pignus non tomputatis fructibus in
sortem.Rꝰ. Ex quo huiusmodi donatio facta est
inter iuuos ita qd̃ proprietas iam est etclesie ac¬
quisita. Cum usus fructus debeat seqͥ ꝓpetatem

Expanded text:
decimas detentas a laicis ad alienas ecclesias pertinentes in pignus recipere ab eisdem laicis non presumantQuid si miles de assensu episcopi dedit proprietatem decime aliene ecclesie, retento sibi usufructu; nunquid illa ecclesia poterit recipere illum usumfructum in pignus, non computatis fructibus in sortem? Respondeo: ex quo huiusmodi donatio facta est inter vivos, ita quod proprietas iam est ecclesie acquisita, cum ususfructus debeat sequi proprietatem
Abbreviated transcription (Latin):
Item aliquis hñs domialium in una parrochia colit precliu
i alia ecc̃a alius pascit pecora in alia prechia. S ht̃ caulam su̾
oulis malia. Cui ect̃e soluentur detune. Sol̃o. Ad pͥmũ clico qd̾ detĩas¬
ꝑles d soluere illi ecc̃e.u̾ ꝑ totũ annum uł freqũtius audit dĩna.
it recipit ettstica sacramenta .xii. q .i. Questi ⁊ precliales uõ debẽt
persolm ili ecc̃e in cuius ꝑrochia pretlia sita sunt .xui.qͥ.i. Si quis

Expanded text:
 aliquis habens domicilium in una parochia, colat predia in alia; alius pascit pecora in una parochia, sed habet caulem sive ovile in alia; cui ecclesie solventur decime? Solutio: Ad primuet persolvere illi ecclesie ubi per totum annum vel frequentius audit divina et recipit ecclesiastica sacramenta. Prediales vero debent persolvi illi ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
do. qd̾ si ꝑro chiałecclia
uellet redimere huiꝰmo
decinas ab iniusto detẽ
us suum redimere net
est aliqua symͣ. ex ꝑte
redunentis qd̃ ñ dat tẽ¬
ꝑale ꝓ spũali. sed tantũ
inustea milite. Ins eĩ
spũale ꝑcipiendi detĩas
remanet semꝑ apd̾ ec¬
desam a quotumq fru¬
ctus innste usurpent᷑.
Sed net biꝰ miles licz ali
pectet conmittit syuͫ

Expanded text:
edo quod si parochialis ecclesia vellet redimere huiusmodi decimas ab iniusto detentius suum redimere, nec est aliqua symonia ex parte redimentis quia non dat temporale pro spirituali, sed tantum iniuste a milite, iusque spirituale percipiendi decimas remanet semper penes ecclesiam, a quocunque fructus iniuste usurpentur. Sed nec huiusmodi miles, licet alias peccet, committit s
Abbreviated transcription (Latin):
cand̾ sufficit isti. Ut se adh sol¬
uat pcc̃i iuntulo. si indicet ta¬
libus qui magis possint ꝑdẽe
qmͣ obesse ꝑuiro fũ eã corrigen¬
do sũ ꝓeo dm̃ placando. Ut puta¬

Expanded text:
d sufficit isti, ut se ab hoc solvat peccati vinculo, si indicet talibus, qui magis possunt prodesse quam obesse periuro, sive eum corrigendo sive pro eo deum placando. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
mansuetus ⁊ iustus ⁊
cessurus distingne qr
si res hiꝰ de quibus ui¬
ratum ẽ teputate sunt
custodie islius a quo re¬
cipitur. uel exigitur hiꝰ
sactam̃tũ sñ pcc̃o potest
ta. Si quis iuderit fu

Expanded text:
mansuetus et iustus et cessurus, distingue quia si res huiusmodi de quibus iuratum est, deputate sunt custodie illius a quo recipitur vel exigitur huiusmodi sacramentum, sine peccato potest ta si quis viderit fu
Abbreviated transcription (Latin):
de dño qui facit p̃positũ
uirare. uel homines suos
uel familiam qd̾ dñt ei
si quẽ scuieruit. uel u¬
derint sub upusse ad de
foresta sua. ui de stagnis
⁊ de niuariis suis aut
decetis rebus sius ¶
Item qͥd de marito z elo¬
tipo ⁊ auaro qͥ extorquet
iuram̃tũ a faualia sua
qd reuelabunt ei quich¬

Expanded text:
de domino, qui facit prepositum suum iurare vel homines suos vel familiam, quod dicent ei, si quem scierint vel audierint surripuisse aliquid de foresta sua vel de stagnis aut vinariis suis aut de ceteris rebus suis? Item quid de marito zelotipo vel avaro, qui extorquet iuramentum a familia sua, quod revelabunt quic
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Alii uero dicũt¬
qd̃ tenentur adim¬
nisi prelatus suus¬
dispenset cum eis
p̾stante auctoritatem intrauerit religi¬
onemi absolutus est. ut supͣ .e.S. Cirta re¬

Expanded text:
 Alii vero dicud tenentur adimnisi prelatus suusdispenset cum eis.prestante auctoritatem, intravit religionem, absolutus est, ut supra e.
Abbreviated transcription (Latin):
qui dedlit Solutio. Dicunt quidant id disperi¬
satiue factum fuisse. alii distingunt quib
assentio qd̃ si ille remaneret in setulo qui dede¬
rat pectumam non est ei restitutio facienda.
Sed ecclesie ut supra. Si uero transeat ad re¬
de illo monasterio transeat ad aluid debet re¬
stitiu peccuma simplititer. ⁊ possessiones sal¬
tem quo ad usum fructum illi monasterio.
qd̾ ingreditur. Ut sicut habet onus habeat. ⁊ e¬

Expanded text:
qui dedit. Dicunt quidam id dispensative factum fuisse. Alii distinguunt, quibus assentio, quod si remanet in seculo ille qui dederat pecuniam, non est ei restitutio facienda, sed ecclesie ut supra. Si vero transeat ad rede illo monasterio ad aliud, debet restitui pecunia simpliciter et possessiones, saltem quoad usumfructum, illi monasterio quod ingreditur, ut, sicut habet onus, habeat et e
Abbreviated transcription (Latin):
tamen intelligit il¬
lud de depositiont ñ
ab ordine. sed a benefitio crimine probato etiã¬
in modum denuntiationis. Uel iniquisitionis
quia si in modum acqui accusationis depo-

Expanded text:
tamen intelligit illud de depositione non ab ordine, sed a beneficio, crimine probato in modum denunciationis vel inquisitionis, quia si in modum accus
Abbreviated transcription (Latin):
telligas c̾ mod̾amine. uide licet si hẽatur
spes probabiłr de correctõe illuis. It̾ si pp̃
eoꝵ expensas ipsi

Expanded text:
telligas cum moderamine, videlicet si habeatur spes probabiliter de correctione illorum. Item si propter eorum expensas ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
Illud. ¶ Quid ergo faciet uxor uł fami¬
lia si nec hr᷑ spes de correctione illius uel
uided uirũ u̾ge ad inopiam ⁊ qiͣ sit ñ sol¬
uendo. Ad hoc dic ꝙ si ibi sũt aliqͣ de iusto
de illis separatim p̃t expende. Siuero ñ¬
comedat. sed aliunde sibi iuctum q̃rat
uel ab amicis et consanguineis suis uł
laborando manibus siis. Uel alio qͦ tũq¬

Expanded text:
 familia, si nec habetur spes de correctione illius, vel videt verum vergere ad inopiam, ut quasi sit non solvendo. Ad hoc dico, quod si ibi sunt aliqua de iusto, de illis separatim potest expendere. Si vero comedat, sed aliunde victum querat, vel ab amicis et consanguineis suis vel laborando manibus suis vel alio quocumq
Abbreviated transcription (Latin):
cũ agũt cãm spoliatoꝵ monendo ⁊ in¬
ducendo ꝓ posse ipm̃ raptorẽ ad restitu¬
ducãt ad pnĩam ⁊ restitutoẽm faciẽdã
excusentur si comedãt a pd̾ illos. maxĩe
si comede ñ possũt alios inuẽire ꝓbant᷑¬

Expanded text:
cum agant causam spoliatorum, monendo et inducendo pro posse ipsum raptorem ad restituducant ad penitentiam et restitutionem faciendam, excusentur si comedant apud illos, maxime si commode non possunt apud alios invenire, et
Abbreviated transcription (Latin):
tarioꝵ adũsus xpĩanos ⁊ catholicos ex̃¬
ceri de cetõ subanathemathe prohibemꝰ¬
Item dicũt quidã qd̾ in bello iusto possũt
officium hoc exertere. etiam contra xp̃ia¬
nos qui in talibello dicit augustiꝰ. Cũ
quis iustum bellum susceperit. Utrum
aꝑtepugn an ex msidiys nͥ ad iustici

Expanded text:
tariorum adversus christianos et catholicos exerceri de cetero sub anathemate prohibemItem dicunt quidam, quod in bello iusto possunt officium hoc exercere etiam contra christianos, quia in tali bello dicit Augustinus: Cum quis istud bellum susceperit, utrum aperte pugnet an ex insidiis, nihil ad iustiti
Abbreviated transcription (Latin):
Potest tñ ille petentem repeslere ꝑ excepti¬
onem qd̃ metus causa ⁊ pectabit utendo
ea. ⁊ hoc nusi cum uirabat se soluturu in¬
tendebat contrariũ .s. se ñ soluturũ. Tunc
eutm pectauit mortalit̾ ita uirando. Sed
bñ potest uti exteptione fine pcc̃o Bimeo
tñ scandalum ⁊ malum exemplum apd̃
alios qui nescrunt occultam intentonem

Expanded text:
potest ipse petentem repellere per exceptionem quod vi metusve causa, sed peccabit utendo ea et hoc nisi cum iurabat se soluturum intendebat contrarium, scilicet se non soluturum. Tunc enim peccavit mortaliter ita iurando, sed bene potest uti exceptione sine peccato. Timeo tamen scandalum et malum exemplum apud alios, qui nesciunt occultam intention
Abbreviated transcription (Latin):
Innuere. qd̃ qui uirat
se ftũrum aliquid si
ñ intendit se obligare
uel fatẽ qd̃ uirat ñ est
obligatꝰ ex illo iuram̃¬
to licet mortalit̃ pecta¬
ui̾t sit uirando Ego cre¬
do sine preiuditio qd ex
quo quis uidut̃ dm̃ ĩ
testera aliciiꝰ rei licite
fatiende quicty inten¬
dat quicqͥ ꝓponat cre¬

Expanded text:
at se facturum aliquid, si non intendat se obligare, vel facere quod iurat, non est obligatus ex illo iuramento, licet mortaliter peccaverit in iurando. Ego credo sine preiudicio, qud ex quo quis inducit deum testem alicuius rei licite faciende, quicquid intendat, quicquid proponat,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ solueret ⁊ ñ repeteret. tunc demntiet
i te fr̃⁊ c̾. ut sic eccłia compellat eumad
pnĩam in qua ueniet absolutio iuramẽti
uł restitutõ male
accepti. Si uero iu¬

Expanded text:
quod solveret et non repeteret, tunc denunciet ut sic ecclesia compellat eum ad penitentiam, in qua veniet absolutio iuramenti vel restitutio male accepti. Si vero iu
Abbreviated transcription (Latin):
ha quedam dicens se ta¬
lia prohabere sub eadez
destinctõne sub qua pro¬
hibuerit usum fornitariũ
non tamen cleriti qui fa¬
ciuit contra illas pribiti¬
ones etiã post admotutio

Expanded text:
lias quedam, dicens se talia prohibere sub eadem districtione sub qua prohibuit usum focariarum, non tamen clerici qui faciunt contra illas prohibitiones, etiam post admoniti
Abbreviated transcription (Latin):
xĩt retinendas in telligo retinendas inhabends ni¬
ad nsum carnis. Lic enĩ ñ teneant eas in expoll
mam incurrũt snĩam. Uñ si tłictis adiatetꝰ cũ mee
alicꝰ remanente in domo mariti ⁊ cohĩtante cẽ n¬
rito ⁊ hoc cum marito ⁊ pt̾ admoĩtõem ucrt lil¬
predcãm. Licet non exhibeat eam ille cleriais as
aliter eam teneat. Ab illa aitem sententia camiꝰ¬
ditor tanoras non retinuerit si absolationem pos
episcopi ab soluere subditos suos. Inferiores autens
lati non consneuerunt de hot absotuere ¶Quso lal

Expanded text:
int retinendas, intelligo retinendas, id est habendas quoad usum carnis, licet enim non teneant eas in expensis mam incurrunt sententiam. Unde si clericus adulteretur cum uxore alicuius manente in domo mariti et cohabitante cum marito et hoc cum scandalo et post admonitionem, ipredictam, licet non exhibeat eam ille clericus aut aliter eam teneat. Ab illa autem sententia cum conditor canonis non retinuerit sibi absolutionem, possunt episcopi solvere subditos suos. Inferiores autem prelati non consueverunt de hoc absolvere. DE IL
Abbreviated transcription (Latin):
hant opinionem hiꝰ gñ̾alis admonitio ad illos solos
solos extenditur qui presentes sunt ad alios ñ. siuete
re. Item ñ extendit᷑ hec admonitio nisi ad illo solos
qui tempore mouitõms illius hiꝰ focariis cũ scan¬
dalo detineret. Item oportet qd̾ sit Trina uł una
ꝓ omib ft̃ã ex causa a

Expanded text:
hanc opinionem huiusmodi generalis admonitio ad illos solos extenditur qui presentes sunt, ad alios non, sive re. Item non extenditur hec admonitio, nisi ad illos solos qui tempore monitionis illius, huiusmodi focarias cum scandalo detinent. Item oportet, quod sit trina vel una pro omnibus facta ex causa, a
Abbreviated transcription (Latin):
deles ad altare uel¬
manũ sacerdotis.
¶ Sunt dande sacerdoti parrochial tm̃
quia ꝓ pccĩs offeruntur. ⁊ ille tenetur ex
offitio orare ꝓ ppło. uel si alii etcl̃ie offerũ

Expanded text:
deles ad altare vmanum sacerdotis. Sunt autem dande sacerdoti parochiali tantum quia pro peccatis offeruntur et illi tenentur ex officio orare pro populo vel, si alie e
Abbreviated transcription (Latin):
la tamen. si fui̾nt liberati omnibus ẽ. pe¬
nitencia imponenda. sed lemor qmͣ si sani
samens hoc autem fit ad cautelam. ⁊ nedis¬
tusat a culpa. ⁊ a pena coactio a toto si fu¬
erit absoluta. a tanto. si fuit condictiona¬
lis .d .i. pbros. Item excusat deceptio si forte
alicus deceptus ꝑ fratdem uel dolũ alt̾iꝰ.
uł ꝑ errorem fq̃ probabilem fecit ñ faciẽ¬

Expanded text:
 Tamen si fuerint liberati omnibus est penitentia imponenda, sed levior quam si sani Hoc autem fit ad cautelam et ne discusat a culpa et a pena coactio, a toto, si fuerit absoluta, a tanto, si fuerit conditionalis. Item excusat deceptio: si forte aliquis deceptus per fraudem vel dolum alterius vel per errorem facti probabilem, fecit non facien
Abbreviated transcription (Latin):
Aut facta pumuntur ut furta. cede sed. aut
dicta. aut conuicia et in fide aduocationis
ant scripta ut falsa et famost libelli. aut cõ¬
silia ut comuirationes. aut conscientia ut¬
os in dontum suam quosq alios suadẽndo
monuisse sceleris est instar. Sed hec qͣtuor
generas primoposita consideranda sunt
septem modis. Causa. persona. loco. Temꝑe
Qualitate. Quantitate. Euentu. sansa Ut
in uerberibus que impugnita sunt a ma¬
gistro. uel parente illata. qm̃ emendatõnis
animo ñ inntrie gratia indentur ad hiberi.
pununtꝰ cum quis ꝑ iram extraneo pulsa

Expanded text:
Aut facta puniuntur, ut furta cedesque, aut dicta, ut convitia et infide advocationis, aut scripta, ut falsa charta et famosi libelli, aut consilia, ut coniurationes, aut conscientia scientia, quosque alios suadendo juvisse sceleris est instar. § 1. Sed haec quatuor genera consideranda sunt septem modis: causa, persona, loco, tempore, qualitate, quantitate, eventu. § 2. Causa, ut in verberibus, quae impunita sunt a magistro illata vel parente, quoniam emendationis, non injuriae gratia videntur adhiberi. Puniuntur, quum quis per iram ab extraneo pulsa
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ illos qͥ dicunt cõtrariũ
in spẽ ñ debet recipi in
solatam quia debitor qͥ¬
eam dedit pro ufura pt̃¬
Actõne personali pe¬
pignus sibi obligatũ impignorare . C Si
benda distinctio qr ant certa pacta fuerũt
inter creditore ⁊ tebitoren firmata suꝑ uenditõne ꝓignoris
incerto temꝑe. Uel loco uel certe persone. uel suili facienda aũ
nullo modo facienda aut nichil suꝑ hoc conuenit int̾ eos. In
primo cãu de bet treditor prius notificare debitori. ⁊ postea pore¬
rit uendẽ scd̃m formam conuentam ⁊ ñ alr̾. In scd̾o casu itdeas
cum pactum fuit appositum ne nend̾et. ⁊̃ tunc pt̃ uend̾e . ał sias¬
casu .s. cum nichil conuenit sufficit na demintiatiatio. ⁊ post¬
ea elapso biennio poterit fieri uenditio. Probantur ħ . ft̾. tepis¬

Expanded text:
 illos qui dicunt contrarium, in specie non debet recipi in solidum quia debitor qeam dedit pro usura, potactionem personalem pepignus sibi obligatum impignorare. Item pbenda distinctio, quia aut certa pacta fuerunt inter creditorem et debitorem firmata super venditione pignoris in certo tempore vel loco vel certe persone speciali modo facienda aut nullo modo facienda aut nihil super hoc convenit inter eos. In primo casu debet creditor prius notificare debitori et postea poterit vendere secundum formam conventam et non aliter. In secundo, videlicet cum pactum fuit appositum ne venderet, etiam tunc non poscilicet cum nihil convenit, sufficit una denunciatio et postea elapso biennio poterit fieri venditio. Potest eti
Abbreviated transcription (Latin):
pũali est ei indicenda.
Si ant̃ ꝓbabilit̾ dubitaf᷑
utrũ fructus ili plus ui
mimis debeant ualere ꝙͣ
qd̾ emptor dedit ñ ẽ usu¬
ia. Eodem modo credo iu¬
dicand̾ de treditore qͥ pos¬
sessionem alienam recipͥ
ꝓ certa pettiũe qnͣtitate
ita qd̾ usꝙ ad certos an¬
fruct̾us snos. licet n. iste
cefus ñ sit ulurarius ex
forma pt̃ tñ fieri ĩ fran¬
dem usurarim ⁊ recatrẽ¬
dum est in foro cãꝵr. ad
tur eins confessioni. sic̃¬

Expanded text:
ali est ei indicenda. Si autem probabiliter dubitatur, utrum fructus illi plus vel minus debeant valere quam quod emptor dedit, non est usura. Eodem modo credo iudicandum de creditore qui possessionem alienam recipit pro certa pecunie quantitate, ita quod usque ad certos anus suos. Licet enim iste contractus non sit usurarius ex forma, potest tamen fieri in fraudem usurarum. Et reiiciendum est in foro causarum ad tur eius confessioni
Abbreviated transcription (Latin):
in accipiẽtẽ. Setꝰ in locato. Scd̾m qr p̾cĩa
ñ det̾ĩoratꝰ ꝑ usum. Setus in domo uel eqͦ
uł alia resocata. Tertiũ qr nsus pciñe ml¬
lum fructũ. Uel utilitatẽ ꝑit utenti. Secꝰ
in itsu agri. Uł domꝰ. uł equi. uł att̾ius rer
or est hec ultĩa opĩo maxĩe qr tales semper
faciũt tale mutuũ pp̃ sꝑem lucͥ pͥcĩarũ ꝙ¬

Expanded text:
ccipientem, secus in locato; secundum, quia pecunia non deterioratur per usum, secus in domo vel equo vel alia re locata; tertium, quia usus pecunie nullum fructum vel utilitatem parit utenti, secus in usu agri vel domus vel equi vel alterius rei or est hec ultima opinio maxime quia tales semper faciunt tale mutuum propter spem lucri pecu
Abbreviated transcription (Latin):
feratur ñ iidetur incongriuim
si incasu ꝓpoĩto in compensatõen ꝑicł
in me suscepti aliquid recipiam ar. di lx
locate aliquid pt accipi. qr reulocate peri¬
culum ꝑtinet ad locantẽ. Secus est in re uu¬
tuata. Alii u̾o nõuerint contͣiũ ⁊ iu̾us .s.¬

Expanded text:
feratur, non videtur incongruum si in casu proposito, in compensationem periculi in me suscepti, aliquid recipiam. Ar argumlocate aliquid potest accipi, quia rei locate periculum pertinet ad locantem; secus est in re mutuata. Alii vero notaverunt contrarium et verius s
Abbreviated transcription (Latin):
pit in se ꝑiculum .i. si pectumam uł m̃¬
ces iñ emptas portauit sainas ał ñ tene¬
atur sibi. ⁊ de sorte. Item alius mutuat

Expanded text:
pit in se periculum, id est si pecuniam vel merces inde emptas portaverit salvas, alias non teneatur sibi etiam de sorte. Item aliquis mutuat
Abbreviated transcription (Latin):
hibetur sollempuitas per susceptionem pere ⁊ baculi
bene dicti a sacer dote. Uel ꝑ susceptionem crucis in
uoto terre scẽ. Uotum autem continentie scd̃m qͦs¬
dam sollempnizatur ꝑ susceptionem sacri ordims
Uel habitus regularis. Uel ꝑ publicam scripturã
uel ꝑ attestationem fcãm coram epistopo. uel ꝑ
redibitionem in manu publice persone. situt no¬

Expanded text:
hibetur solemnitas per susceptionem pere et baculi benedicti a sacerdote vel per susceptionem crucis in voto terre sancte. Votum autem continentie secundum quosdam solennizatur per susceptionem sacri ordinis vel habitus regularis vel per publicam scripturam vel per attestationem factam coram episcopo vel etiam redditionem in manu publice persone. Sic i
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tenetur quis exequi
uotum nisi expectante
condrõne. uel die tũ. aiũt
aliquis uouet sine cõdcõ¬
ne. uel temꝑis p̃fixione
tenetur llud exequi sta¬
nendo aliud in mẽte ha¬
buerit tam̃ datur ei ad
arbitura bomi mri ad di¬
sponendum de reb suis.

Expanded text:
non tenetur quis exequi votum, nisi extante conditione vel die. Cum aut aliquis vovet sine conditione vel temporis prefixione, tenetur illud exequi stavendo aliud in mente habuerit; tamen datur ei tempus ad arbitrium boni viri ad disponendum de rebus suis.
Abbreviated transcription (Latin):
dira ita ꝙ aligmͣdiu ibi fiet inter illos uel ill as .s.¬
Cum dicit qus uel aliqua. cora m ep̃o uel abbate.¬
Ual abbĩssa. uel coram duobus uel trib testio
Ego me deuoueo huit religioni. quia hex est alid
sedm ip̃m qm̃ dicere. Uoueo continentiam. Prim̃¬
enu qͣł notum sollempne ⁊ inpedit. ⁊ dirintit
nitim sequiens. Sccundum est simplex ⁊ impe
Uel presumptam. tacitam. Uel ex pressam sicut¬

Expanded text:
i stet inter illos vel illas,cum dicit aliquis vel aliqua coram episcopo vel abbatissa aut coram duobus vel tribus testibus: ego me devoveo huic religioni, quia hoc non est aliud secundum ipsum quam dicere, voveo continentiam. est, quod votum solemne et impedit et dirimit matrimonium sequens. Secundum est, simplex impedvel presumptam sive tacitam vel expressam
Abbreviated transcription (Latin):
publice persone si tut ĩ
matͥmonio caruali ne¬
cessaria est notificatios
sensus. Item facta ĩ ma¬
ni publice ꝑsone. uelap¬
probatio ⁊ receptio facta
ꝑ ilam publicam ꝑsonã
quia qñdocumq uoueat
aliquis. Uel tradat. Uel
tum in se est. in huiꝰmo.
qui loto eus acceptet ⁊
retipiat huiꝰ modi notu
⁊ tradcõnem non eritnͥ
notum simplex qd̃ emut¬
titura setulari ⁊ in scło
remanenti. Publita aũt
persona quo ad hoc ratel¬
ligenda est ep̃c ad quem
regularit̾ ꝑtinent hec
omnes cetere ꝑsone quo¬
ad hec Credo qd sint ha¬
bende pro priuatis.

Expanded text:
publice persone, sicut in matrimonio carnali necessaria est notificatio consensus. Item traditio facta in manu publice persone. Item approbatio et receptio facta per illam publicam personam, quia quantuncumque voveat aliquis vel tradat vel tum in se est in huiusmodi qui loco eius acceptet et recipiat huiusmodi votum et traditionem, non erit nisi votum simplex, quod bene emittitur a seculari et in seculo remanenti. Publica autem persona quoad hoc intelligenda est episcopus, ad quem regulariter pertinent hec Omnes cetere persone quoad hoc, credo quod sint habende pro privatis.
Abbreviated transcription (Latin):
implenda omnis
homo ncc̃io tenet᷑
siue noueat ea su
non. Ut abrenũci¬
arecliabolo ⁊ om¬
nib pompis eius
tenere fidem catho¬
licam seruare deca¬
logum ⁊ meuter
omma illa sũ qͥb
ñ est salus ⁊ ad hec
se obligat quilibo
inbaptõ. Unde qͦci¬
enscumq postea p̾¬
cat mortalit̾ ẽ trã¬
sgressor Nuiꝰ uoti.
Ergo tenetur ag̾e¬

Expanded text:
implenda omnis homo necessario tenetur sive vovet ea sive non, ut abrenunciare diabolo et omnibus pompis eius, tenere fidem catholicam, servare decalogum et breviter omnia illa sine quibus non est salus. Et ad hoc se obligat quilibet in baptismo. Unde quotiescunque postea peccat mortaliter, est transgressor huius voti. Sed non tenetur ag
Abbreviated transcription (Latin):
tatis dicit augꝰ. Sunt quedam que etiam
ñ uouentes debemus quedam. ⁊̃ que nͥ uo¬
uerimtus non debemus. Sed postqͣm ea dõ
promittimus netes¬
sario reddere constrĩ¬

Expanded text:
tinus . Sunt quaedam, quae etiam non voventes debemus; quaedam etiam, quae nisi voverimus, non debemus, sed postquam ea Deo promittimus, necessario reddere constrin
Abbreviated transcription (Latin):
potior traditõe. prior. Ita qd̃ secunda traditio nõ
tran ffert dominium. sed tantum prima sit post
mt̃ĩm sp̃uale sic contractum non potest contra¬
hens tranfferre potestatem sui in uirum carua¬
lem. Sed ad hanc sollemp nzatõnem necessaria
sunt quatuor sine quibus ⁊̃ erit uotum huꝰmodi
sollempne quanius fiat coram toto mundo .s.
consensus de presenti. in ꝑpetuam continentiam
Ut dictum est ⁊ notificatiõ eiusdem consensus fcã¬

Expanded text:
cunda traditio non minium, sed tantum prima, sic post matrimonium spirituale sic contractum non potest contrahens transferre potestatem sui in matrimonium carnale. Sed ad hanc solemnizationem necessaria sunt quatuor sine quibus non erit huiusmodi votum solemne, quamvis fiat coram toto mundo, scilicet consensus de presenti in perpetuam continentiam, ut dictum est, et notificatio eiusdem consensus fa
Abbreviated transcription (Latin):
emittitur notum quia
in illis magis est ab reñ¬
tiatio uite p̾etente ma¬
le ⁊ professio fidei qiti aliqua obligatio refpectu
pressis. net uotum ñ retidi¬
uandi. uel promissio sed suf¬
ficit hr̃e ꝓpositum de cauẽ¬
to a pct̃o in post̾um. Qeͥdã
tñ distinx̾unt inter uotũ
prime ncc̃itatis qd̾ emit¬
titur in beptismo scd̾m eoᷤ
emittitur in penitencia ⁊
scd̃m istorum opuuoneri
loquitur hit magisterꝰ.

Expanded text:
emittitur votum, quia in illis magis est abrenunciatio vite preterite male et professio fidei quam aliqua obligatio respectu pressis, nec votum de non recidivando vel promissio, sed sufficit habere propositum de cavendo a peccato in posterum. Quidam tamen distinxerunt inter votum prime necessitatis, quod emittitur in baptismo secundum eos emittitur in penitentia. Et secundum istorum opinionem loquitur hic magister.
Abbreviated transcription (Latin):
ins qui accedentes
ad cunitates paga¬
noꝵ sb̾trahñt pa-¬
ganis hiꝰ pedagiũ
dico. Si uadunt il¬
luc temꝑe trenge
et ñ portant m̃ces

Expanded text:
tianis, qui accedentes ad civitates paganorum, subtrahunt paganis huiusmodi pedagium dico: si vadunt illuc tempore treuge et non portant merces
Abbreviated transcription (Latin):
tum syͣcum acquifitã
resigͣre te ᷑ qui eã acce¬
pitl secus sit si absz
pacto fuĩt retepta. ⁊ iõ
tuciꝰ est ditẽ qd̃ pecunia
ex pacto syͣce acquisi¬

Expanded text:
tum symoniacum acquisitam resignare tenetur qui eam accepit, licet secus sit, si absque pacto fuerit recepta. Et ideo tutius est dicere, quod pecunia ex pacto symoniaco acquisi
Abbreviated transcription (Latin):
st tale quid iuratum est qd̾ tenentur facere absci
turamento. Si dubitetur utrum simplicit̾ ⁊ abso¬
sute. aut sub condictione uiratum sit. Aut si nesci¬
tur de quo aliz intellexerunt illam condictionent
Si alii seruarent est tenendum. certum ⁊ dunit ẽs¬
dum in certum ⁊ interpretandum est uirantes
casu quasi iam non exstante condictione. sub qͣ
uiratum est reliqui non sunt obligati. ex illo uira¬

Expanded text:
si tale quid iuratum est, quod tenentur facere sine iuramento, si dubitetur utrum simpliciter et absolute, aut sub conditione iuratum sit, aut si nescitur de quot aliis intellexerunt illam conditionem si alii servarent, tenendum est certum et dimittendum incertum et interpretandum est iurantes casu, quasi iam non existente conditione sua qua iuratum est, reliqui non sunt obligati ex illo iura
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tenent᷑ sernare qnia iã
ñ exstat condc̃o sub qͣ uira¬
tum est. quia qd̃ facit ma¬
ior pars uniu̾sitatis Uniu̾¬
sitas dr̃ facere. Si autem
medietas uel maior pars
multitudinis ad huc set¬

Expanded text:
n tenentur servare, quia iam non extat conditio sub qua iuratum est, quia quod facit maior pars universitatis, universitas dicitur facere. Si autem medietas vel maior pars multitudinis, adhuc ser
Abbreviated transcription (Latin):
ta uallis. Debent tamen ad cautelam et ne
detur eis occasio peierandi petere anctori¬
lum adhibet semꝑ debet referri uiramen¬
tum ad intentionem illius qui non adhi¬
biit dolum. Uel artem .xxii. ꝙ . u. Quacũz

Expanded text:
tis. Debent tamen ad cautelam et ne detur eis occasio peierandi, petere auctorilum adhibet, semper debet referri iuramentum ad intentionem illius qui non adhibuit dolum vel artem. Guillelmus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ teneor. ⁊ ille pettat
extorquento. ⁊ si ad de¬
ludendam eius malici¬
am utor uerbis dup¬
plicib intelligens in
alio sensu qmͣ ille ĩtel¬
ligat. Non tredo me pͦ¬
care

Expanded text:
n teneor et ille peccat extorquendo, si ad elidendam eius malitiam utor verbis duplicibus, intelligens in alio sensu quam ille intelligat, non credo me pecare
Abbreviated transcription (Latin):
tius pp̃ inuiriam qmͣ tui feceram tu preci¬
pis michi aliquod in honestum. Uel impor¬
tabile uel a deo clurum uel asperum. qd̃
si michi fuisset spetificatum nullo modo il¬
lud iurassem Talia enim semper tacite sb̃¬
intelliguntur in generalibus urramentis

Expanded text:
ter iniuriam quam tibi fecero, tu precipis mihi aliquod inhonestum vel importabile vel adeo durum vel asperum, quod si mihi fuisset specificatum, nullo modo illud iurassem. Talia enim tacite subintelliguntur in generalibus iuramentis
Abbreviated transcription (Latin):
seruantium uiramentũ.
et in lucrum ñ seruanti¬
um. Cum ñ sit u̾simile
qd̃ aliquis iurantiura
uoluĩt fatere conditõnẽ.
suam deteriorem ⁊ alio¬
rum meliorem benigne
inter pretand̾ est sit̾ dc̃m

Expanded text:
servat iuramentum et in lucrum non servantium, cum non sit verissimile quod aliquis iurantium voluerit facere conditionem suam deteriorem et aliorum meliorem, benigne interpretandum est, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
Supͣ in casu de m̃suris
Si autem nullũ ĩ com¬
modum pacuiitur ex
hoc seruantes iuram̃tũ
prelato ut compellat ñ¬
uiramentum. uel illos
qui non uolunt serua¬
re qd̃ uirarunt. Si aũt
qd̃ uiratum est spectat
ad cultum dei uel in reli¬
gionera uel pietatẽ aut
lo modo iurassem non
teneor illo iuramento:
circurs cripto iuram̃to
est pettatum ut dare
gladium in manu furi

Expanded text:
supra in casu de mensuris. Si autem nullum incommodum patiuntur ex hoc servantes iuramentumprelato, ut vel compellauramentum, vel illos qui non servant servare quod iuraverunt. Si autem quod iuratum est, spectat ad cultum dei vel religionem vel pietatem, aut lo modo iurassem, non teneor illo iuramento. circumscripto iuramento est peccatum, ut dare gladium in manu furi
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ potest eam reconcili¬
are sibi muitara si ue¬
lit ⁊ qd̃ antetim retu¬
set eam sibi retoncilia¬
re illa monachari nõ
potest sue lata sit sen¬
tentia diuortii siue nõ

Expanded text:
d potest eam reconciliare sibi invitam, si velit, et quod antequam recuset sibi reconciliare illam, monachari non potest, sive lata sit sententia divortii sive non,
Abbreviated transcription (Latin):
eccłie. Si autẽ discrepant inter se spoli¬
ati quib tenetur quia alii uolunt da¬
re dilatõnem. alii non. sed petũt cessiõẽ
tunc maiori parti stand̾ est ⁊ intelligi
maiorẽ ꝑtem. ubi ẽ mauis ⁊ fortiꝰ debmuĩ¬
Si uo̾ par sit debttũ hunic m̃. stand̾ ẽ ma¬
iori nũo c̃ditoꝵ. si omĩa sint paria eligeꝰ¬
telligo uͥ petentes cessionem. uel sibistasi
satiffierz ñ possent induci ad dandamdi
ñ possũt ꝯced̾e absq ꝑitulo suo ⁊ familie
ne int̾ueniente pululũ mora ĩuemri nõ
ualeant qui redimantꝰ . ¶ꝑ .n. deb intaris

Expanded text:
e Si autem discrepant inter se spoliati quibus tenetur, quia alii volunt dare dilationem, alii non, sed petunt cessionem. Tunc maiori parti standum est. Et intellige maiorem partem, ubi est maius et fortius debiSi vero par sit debitum, hinc inde standum est maiori numero creditorum. Si omnia sunt paria, eligentelligo nisi petentes cessionem vel sibi statim satisfieri non possent induci ad dandam dinon possunt concedere absque periculo suo et familie, ne interveniente paululum mora, inveniri non valeant qui redimantur. Semper enim debet vitari
Abbreviated transcription (Latin):
ei ut petat dilatio¬
nem a spoliatis. ł
assignet ei certam
parten de redditibꝰ
suis. amicabiliter
de qua sib satisfa¬
ciant successtue. et
de hoc faciant eis
bonam cantionẽ
Si uero omnes de¬
negent sibiddlatõ¬
nen ⁊ postulent ꝙ
ip̃e cedat bonis tñt
credo ꝙ tenetꝰ absq
dtlatõe satifface uł
semꝑsunt ĩ morã.
et ideo semꝑ augẽt

Expanded text:
do petat dilationem a spoliatis, vel assignet ei certam partem de redditibus suis amicabiliter, de qua sibi satisfaciet successive et de hoc faciat eis bonam cautionem. Si vero omnes denegent sibi dilationem et postulent quod ipse cedat bonis, tunc credo quod tenetur absque dilatione satisfacere vel semper sunt in mora et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
¶Fortius debitum uñ
beatur qm reliquis om¬
nibus qui forte sunt detẽ
uel plures stabitar uo¬
luntati illuis soluis de
dilatione qͥnquenali dã¬
da uł decessione petenda.

Expanded text:
fortius debitum. Guibeatur quam reliquis omnibus, qui forte sunt decem vel plures, stabitur voluntati illius solius de dilatione quinquennali danda et de cessione petenda.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprie furtũ l int̾uenat uo¬
luntas u̾bũ ułscriptura. ał
si cõcupiscat rem alienã illiti¬
te ac sñ ꝯtritõe est transgssor
altius p̃cepti. Nõ cõcupisces
⁊c̃. Rei aliene. i deo apponitur
qr ñ omittitur ftrtũ in reple¬
nissie ꝓpͥa. Plenissĩe dico. qr si
altins hrẽt in reilla ius pura
treditor cͥres ẽ pignori obli¬
gatauł

Expanded text:
proprie furtum, licet interveniat voluntas, verbum vel scriptura. Alias si concupiscat rem alienam illicite ac sine contrectatione, est transgressor alterius precepti, non concupisces et cetera. Rei aliene ideo apponitur, quia non committitur furtum in re plenissime propriam. Plenissime dico, quia si alius haberet in re illa ius, puta creditor, cui res est pignori obligata,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonales actões tm̃. potõ¬
res imqͣm ut soluat᷑ eis
qnͣtã ualet pignꝰ. Int̃
ypothetarios aut̃ credi¬
tores qui prior est tẽꝑe
potior est ii iure nͥ in qͥ¬
busdam casib spetiali¬
bus qui solent nõri m .c.
ꝑsonales tm̃ estimant᷑¬

Expanded text:
ales actiones tantum. Potiores, inquam, ut solvatur eis quantum valet pignus. Inter hypothecarios autem creditores, qui prior est tempore, potior est et iure, nisi in quibusdam casibus specialibus, qui solent notari in C rsonales actiones tant
Abbreviated transcription (Latin):
a cebitore in frandem ur᷑.
delrat ei gͣtificare utre tͥ
tur ut credo debitor si pie¬
taie motus gratificaret
psmũ indigenti credito

Expanded text:
a debitore, in fraudem versari debeat ei gratificare. Iure tamen tur, ut credo, si pietate motus gratificaret plurimum indigenti credito
Abbreviated transcription (Latin):
tum in iditõ. uel exͣ udi¬
ciũ p̃t er debitor soltiere
soluend̃ anqͣm bona debi¬
toris autͣ iudicis intipi¬
ant possideri. qr p̾tea in¬
ra paria st̃a st̃ oĩm credi¬
toꝵ qui ñ hñt pignora ł

Expanded text:
tum in iudicium vel extra iudicium, potest ei debitor solvere solidum, antequam bona debitoris auctoritate iudicis incipiant possideri: quia iura paria facta sunt omnium creditorum qui non habent pignora vel
Abbreviated transcription (Latin):
si forte scdãrio sperent qd̾ ille debitor sib
remutuet. Uł aliqd̃ fiłe si opus fuĩt forte
posita in contractu muitui. Numꝙͥ saltĩ
hoc dico qd̃ si pena est indiciał .i. a iudice
imposita ⁊ statuta pp̃ puniendam con¬
tumatiã debitoris. qui cum possit contẽ¬
puit in termino statuto soluẽ p̾ciuam

Expanded text:
si forte secundario speret, quod ille debitor sibi remutuet vel aliquod simile si opus fuerit, forte posita in contractu mutui; numquid saltem hoc dico, quod si pena est iudicialis et a iudice imposita et statuta propter puniendam contumaciam debitoris; qui, cum possit, contemnit in termino statuto solvere pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝑ dilestionem eiꝰ sacramentis de corpo¬
ribus exierunt frustra illis a suis hiꝰ pie¬
tatis impenduntur offitia cuius dunchit
essent ꝑignore caruerunt ñ misericordiã
sibi thesaurizantes sed iram hunc artitu¬

Expanded text:
te per dilectionem, ejusque sacramentis de corporibus exierunt, frustra illis a suis hujusmodi pietatis impenduntur officia, cujus dum hic essent fidei pignore caruerunt, non misericordiam sibi thesaurizantes, sed iram
Abbreviated transcription (Latin):
auuaria uiuis. augꝰ. Non estimemus ad
moriuos ꝓ quib curam g̾minis ꝑuenire nͥ
qd̾ ꝓ eis siuealtaris siue orationũ sie ela¬
rum sacrificiis sollempnit̾ supplitamus
soluuntur aut obło nib sacerdotum aut
pretib scõꝵ aut carorum elemosinis aut

Expanded text:
uae cum ita sint, non existimemus ad mortuos, pro quibus curam gerimus, peruenire, nisi quod pro eis siue altaris siue orationum siue elemosynarum sacrificiis sollemniter supplicamussolvuntur: aut oblationibus sacerdotum, aut precibus sanctorum, aut carorum elemosinis, aut
Abbreviated transcription (Latin):
tur: pro ualde bonis grãꝵ actoes sunt pro non ualde malis pa¬
tiationes sunt sed pro ualde malis ⁊ si nulla frat ad iumemes
tuorum. tamen qualestumq unoritm consolatiores lureal
autem prosunt. aut ab hoc prosunt. Ut sit plena remisfo al
terte ut tolerabilior sit eis ipsa dampnatio. ficet atem sugus

Expanded text:
tur, pro valde bonis gratiarum actiones sunt, pro non valde malis propitiationes. Sed pro valde malis etiam, si nulla sunt adjumenta mortuorum, tamen qualescunque vivorum consolationes sunt. Quibus vero prosunt, vel ad hoc prosunt, ut sit plena remissio, vel certe ut tolerabilior sit ipsa damnatio. Orationibus
Abbreviated transcription (Latin):
expensas quas fecit in nccĩas cãs hẽdita¬
tis siue in fun̾e. siue in testamenti. uel
inuentarii ꝯfectõne. uel simili ⁊ brem¬
ter sicut debitis totam hereditatem
exhauxientib a lucro debet esse uiu¬

Expanded text:
as causas hereditatis, sive in funere sive in testamento vel inventarii confectione vel simili et breviter, sicut debitis totam hereditatem exhaurientibus, a lucro debet esse immu
Abbreviated transcription (Latin):
tores ⁊ accipiunt. uel postĩores creditores
pͥores ⁊ potõres preuemiũt. Creditores pt᷑¬
mod̃ uemientes ñ debent unqͥte̾ heredem
nͥ remanserit ei de hereditate unde poss
ets ad huc satiffacẽ. sed hñt tamqm po¬
tiores uis suũ salnũ contͣlegatarios qͥ
primo acceꝑant. Similr ⁊ ant̾iores credi¬
tores. contͣ poteres qͥ pͥmo acceꝑant. Hoc¬

Expanded text:
editores, priores et potiores preveniunt. Creditores postmodum venientes non debent inquietare heredem, nisi remanserit ei de hereditate, unde posset eis adhuc satisfacere, sed habent tamquam potiores ius suum salvum contra legatarios, qui primo acceperant. Similiter et anteriores creditores, contra posteriores qui primo acceperant.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ĩ. sed ⁊ gramora co¬
equalib. panderida
sunt. cum deest sat̾
dotis oblata copia licet confiteri coequali ⁊
et tontemptu ñ preterm ittatur sacerdos. A¬
neris pettata sacerdotibus sunt pandenida

Expanded text:
i. Sed et graviora coaequalibus pandenda sunt, cum deest sacertiam sacerdotum oblata copia, licet confiteri coaequali, ex contemptu non praetermittatur sacerdos. Tneris peccata sacerdotibus pandere,
Abbreviated transcription (Latin):
Percusserit secularen
Non nsi ꝑ apostolitam
sedem u̾t standalum eui¬
Nos tamen in religionis fauorem qu
enagandi materia subtrahatur maia
tis gratiam exhibere uolentes edrum pe¬
tis qd̃ etiam talibris abidlutions l¬

Expanded text:
percusserit secularem, non nisi per apostolicam sedem, ut scandalum euinos tamen in religionis fauorem, ut euagandi materia subtrahatur, uberiorem eis gratiam exhibere uolentes, quod etiam talibus absolutionis b
Abbreviated transcription (Latin):
extiterit difficilis ⁊ enormis. Ut pote siti
tilationem menbri uel effusionem satꝑ
est processum auit in ep̃m uel abbatem u¬
lenta sit manus iniecta cum extesfras all
⁊ similes nequtant sine scandalo pretim¬

Expanded text:
extiterit ita difficilis et enormis, utpote si ad mutilationem membri uel effusionem sanguinis sit processum, aut in episcopum uel abbatem uiolenta sit manus iniecta, cum excessus tales et similes nequeant sine scandalo pret
Abbreviated transcription (Latin):
tali ⁊ si moriatur impenitens. ¶ Si uͦ
ñ manifestat formidat ip̃m mẽdacium¬
suꝑ cio ud̾r nlłm posse ad hib̾i remedi¬
umi. Solutõ plane udr sentire augꝰ ꝙ nł
lo modo debeat quis mentiri ⁊ maxime ꝑ¬
fectus ꝓ uita alfius redim̃da. Ait .n. Ad
sempiternã salutem nullus est ducendꝰ
opitulante iãdatio. Idem. Ne quis arbt abłm morte
tretur ꝑ factum ⁊ spiritualem hominem
pro ista temporali

Expanded text:
tali et moriatur impenitens. Si vero non manifestat, formidat ipsum mendaciumur nullum posse adhiberi remedium. Solutio: Plane videtur sentire Augustinus quod nullo modo debeat quis mentiri et maxime perfectus, pro vita alterius redimenda. Ait enim ad sempiternam salutem nullus est ducendus, opitulante mendacio. Idetretur perfectum et spiritalem hominem pro ista temporali
Abbreviated transcription (Latin):
tũ rogare uidicem ne talem penam ĩ fli¬
in ep̃o. uł idice eccͣastico qui obdefensionẽ
rr̃ eccͣastitar̃. uł fidei inocat. ⁊ hortatur ccͣ¬
molentos brachiũ¬
hortando eos. ut ñ¬

Expanded text:
tamen rogare iudicem, ne talem penam inflipo vel iudice ecclesiastico, qui ob defensionem rerum ecclesiasticarum vel fidei, invocat et hortatur cviolentos brachiuhortando eos, n
Abbreviated transcription (Latin):
lata. Si aũt ñ repu¬
płr dixit quid seni¬
ebat de talib cũ nõ
presum̃et uͭ debere¬
sequeret᷑ ixnsionẽ
eius. ñ credo qd̾ cõtͣ¬
hat irregularitatem
si ñ respondet in cãu
defcõ. Si aũt rendet
de caũ testõ scienter
Ut pote si querat ab
eo uidex quid d fac̾e̾
deisto dep̃henso ĩ tali
ułtali cͥmĩe. Si ex caꝰ
rensione seqͣt᷑ mors

Expanded text:
. Si autem non repuer dixit quid sentiebat de talibus, cum non presumeret nec deberesequeretur responsionem eius, non credo quod contrahat irregularitatem, si non respondet in casu de facto. Si autem respondet de casu de facto scienter, utpote si querat ab eo iudex, quid debeat facere de isto deprehenso in tali vel tali crimine. Si ex eius responsione sequatur mors