comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
unsterdin. ut testimomio bono fultiat: nõ solu fidelui. s ⁊ ab his qui
tionem nederoget: muncri. ut qui uidet unstrũ altaris congrius
habeat. Laus.n. dñi ubi munda possessio. & ĩuocens familie disci¬
plina. De castimonia aut quid loquar. qu una tm̃ nec repecita pci¬
nutcit: copula: Et in ip̃o gͦ cõnigio lex est. nõ iterare coningium.
nec scde cõnigis sortiri cõm̾nctionẽ. Quod plerisq nuirii uidẽtu.
cur ⁊ ante baptismũ itcrati cõingii ad electionẽ ninncris. & ordinacois
p̾rogatuiã impeduñta generẽt: cu ⁊ delicta obee no soleant. si laua¬
cri renussa fueruir sacramto. S intellige̾ debemus. qr baptismo cul¬
pa dimitti p̃t. lex aboleri nõ potest. In cõnigio nõ culpa sed lex est. Quod
culpe est g: ibaptisinate relaxat. quod legis est icõuigio uo soluitiu.

Expanded text:
minister Domini, ut testimonio bono fulciatur non solum fidelium, sed etiam ab his qui minister Domini, ut testimonio bono fulciatur non solum fidelium, sed etiam ab his qui am existimationem, ne derogetur muneri; ut qui videt ministrum altaris congruis habeat. Laus enim Domini, ubi munda possessio, et innocens familiae disciplina. 247. De castimonia autem quid loquar, quando una tantum , nec repetita permittitur copula? Et in ipso ergo conjugio lex est non iterare conjugium, nec secundae conjugis sortiri conjunctionem. Quod plerisque mirum videtur, cur etiam ante baptismum iterati conjugii ad electionem muneris et ordinationis praerogativam impedimenta generentur; cum etiam delicta obesse non soleant, si lavacri remissa fuerint sacramento. Sed intelligere debemus quia baptismo culpa dimitti potest, lex aboleri non potest. In conjugio non culpa, sed lex est. Quod culpae est igitur in baptismate relaxatur: quod legis est in conjugio non solvitur.
Abbreviated transcription (Latin):
si eugłio dni ⁊ populꝰ ip̃e ad despicientiã opũ informat: atq insti¬
cutus est. quato magis uos ienitas oportet trenis nõ cupiditatib
quor dens portio est. Nam cu diuideret: a moi se possessio trena
populo patrũ. excepit leuitas dñs a terrne possessiome consortio
quod ip̃e ulis ẽet. funiculus hereditatis. Unde ait dauid. Dñs
pars hereditatis mce & calicis mei. Deniq si appellat leuita.
ipse mcus uel ipse pro me. Magnũ g ͦ iuns eius ut de eo due
dicat. ipse mens nel quẽadmodu perro dixit. de statere in ore
dixisset debere asse sobrium. pudicum. ornatum. hospitalem. docibilem.
no auaru. non litigiosum. domui sue bene ppoitum: addidit. Diaco¬
nos similit o ẽe graues. no bilingues. no multo uno deditos. uon
tipe lucrũ sectantes. hntes misteriu fidei in conscĩa pura. Ethi
timus quata a nobis requirant. Necesse est ut abstiuens sit a inino

Expanded text:
i etiam populus ipse ad despicientiam opum informatus atque institutus est; quanto magis vos levitas oportet terrenis non teneri cupiditatibus, quorum Deus portio est? Nam cum divideretur a Moyse possessio terrena populo parum, excepit levitas Dominus a terrenae possessionis consortio, quod ipse illis esset funiculus haereditatis . Unde ait David: Dominus pars haereditatis meae, et calicis mei . Denique sic appellatur levita ipse meus, vel ipse pro me. Magnum ergo munus ejus, ut de eo Dominus dicat: Ipse meus; vel quemadmodum Petro dixit de statere in ore s cum episcopum dixisset debere esse sobrium, pudicum, ornatum, hospitalem, docibilem, non avarum, non litigiosum, domui suae bene praepositum, addidit: Diaconos similiter oportet esse graves, non bilingues, non multo vino deditos, non turpe lucrum sectantes, habentes mysterium fidei in conscientia pura . Et hi timus quanta in nobis requirantur: ut abstinens sit a vino
Abbreviated transcription (Latin):
ignari locoꝵ eũ sollertib uiaꝵ iter adoriri gestiunt. quato magis ado¬
lescendes cũ senib debent noñ iter sͥ uite aggredi. quo minus
ertare possint & a uero tramite uirtutis deflecte̾rẽ: Nichil .n. pulchr

Expanded text:
ignari locorum, cum solertibus viarum iter adoriri gestiunt; quanto magis adoignari locorum, cum solertibus viarum iter adoriri gestiunt; quanto magis adolescentes cum senibus debent novum sibi iter vitae aggredi, quo minus errare possint, et a vero tramite virtutis deflectere! Nihil enim pulchrius
Abbreviated transcription (Latin):
inflamnet ad iracundiã. It aq ut illi perseuerare possint. & suppliͣ
iuncere. quantos perire faciunt. Prospiciendu ⁊ ne adulantibus
aperianus a nr̃e. E moliri .ii. idulatione non solum fortitudnus
ut de quarta iurtute dicamiis que temperantia ic modestia uocatur.
In qua maxime tranquillitas animi. studiu mansuet udinis. modera¬
tionis gra. nonesti cura. decoris consideratio spectatur & querituꝵ
Fundunta ducant. que socia ac familiaris est. intis placiditati. pro¬
teriuc fugitans. ab om̃i alicna luru sobrietate diligit. honestate᷑
fouet. decor illud requirit. Seqnatꝰ comũsationis electio. ut adiugani
probatissimis quibusq semorib Namq ut equaliũ usus dulciõr. ita
scuũ cutior est. qui magisterio quodã & ductu uite colorat mores ido¬
iescentiũ. & nelut murice probitatis ificit. ANaniq sihii qui sunt

Expanded text:
inflamment ad iracundiam. Itaque ut illi perseverare possint, et supplicia inflamment ad iracundiam. Itaque ut illi perseverare possint, et supplicia vincere, quantos perire faciunt? 208. Prospiciendum etiam ne adulantibus aperiamus aurem; emolliri enim adulatione, non solum fortitudinis ut de quarta virtute dicamus, quae temperantia ac modestia vocatur: in qua maxime tranquillitas animi, studium mansuetudinis, moderationis gratia, honesti cura, decoris consideratio spectatur et quaeritufundamenta ducantur: quae socia ac familiaris est mentis 57 placiditati, proterviae fugitans, ab omni aliena luxu, sobrietatem diligit, honestatem fovet, decorum illud requirit. 211. Sequatur conversationis electio, ut adjungamur probatissimis quibusque senioribus. Namque ut aequalium usus dulcior, ita senum tutior est, qui magisterio quodam et ductu vitae colorat mores adolescentium, et velut murice probitatis inficit. Namque si hi qui sunt
Abbreviated transcription (Latin):
reliquit. Tibigͦ mando nr̃e uirtutis successionem. Calis erat contentio.
digna sane. de qua certarent sac̾dos & mister quis puor pat̾etur pro xp̃i
nonune. In fabulis fertur tragias. excitator cheatri uiagnos ẽẽ plausus
cu se pilades oresten diceret. orestes ut erat. oresten se ce. asseneraret.
Ille ut pio oreste necaret. orestes ne piladen piose pateretur necari. D
illis non licebat uine. quod utq esset. parricidii reus. alter qui feciss.
alter qui aduiuisset. Hic laurentium sc̃m̃ ad hoc nullus urgebat. insi
amor deuotionis Tamen & ipe post tridiui cum illuso trranno. imposit
super craticula ex ureret: assu est. inquit. uersa & manduca. Ita uircute¬
animi uincebat ignis natura. Cauendum ⁊ reor. uedum aliqui nmia¬
gle ducunt. cupibitate: iusolentius abutant. ptatib & plerumq
ansos a nobis anmos genciliu in studia persecutionis excitent atq

Expanded text:
reliquit. Tibi ergo mando nostrae virtutis successionem. 206. Talis erat contentio, reliquit. Tibi ergo mando nostrae virtutis successionem. 206. Talis erat contentio, digna sane de qua certarent sacerdos et minister, quis prior pateretur pro Christi nomine. In fabulis ferunt tragicis excitatos theatri magnos esse plausus, cum se Pylades Orestem diceret; Orestes, ut erat, Orestem se esse asseveraret: ille ut pro Oreste necaretur, Orestes ne Pyladem pro se pateretur necari. Sed illis non licebat vivere, quod uterque 56 esset parricidii reus: alter qui fecisset, alter qui adjuvisset. Hic Laurentium sanctum ad hoc nullus urgebat, nisi amor devotionis; tamen et ipse post triduum, cum illuso tyranno, impositus super craticulam exureretur: Assum est, inquit, versa et manduca. Ita animi virtute vincebat ignis naturam. CAPUT XLII. gloriae ducuntur cupiditate, insolentius abutantur potestatibus, et plerumque aversos a nobis animos gentilium in studia persecutionis excitent, atque
Abbreviated transcription (Latin):
cratione. qu cosumandoꝵ consortiñ sacraintor. huic sangn̾s tii consort ui
negas. Hide ne periditet: iditui tiii. dum fortitudo laudatꝰ. Ibiectio
discipuli. de trimentu est magist᷑u. Quio quod illus tres & piestates uiri
discipulor certamib quam siuis iuncunt: Deniq abraban filium obtu¬
lit. pecrue stephami pͥmisit. Et tupater oude i filio uirtutc̃tua. Offti
quem crudisti. ut securus indicu t in comitatu nobili peruenias ad coro
Tunc srrcus dixit. Nonego te fili relinqno ac desero. sed iaiora tibidbent.
cere imina. Nos quasi senes lemoris pugne cursii recipimꝰ te quasi iuene
manet gloriosior de tir auuo tͥumphus. Mox ucuie. flere desiste. posł¬
triduĩ mee sequeris. Dacdotem & leuita hic megus ninucr. decet Har
erat eim sub magro uncere. quasi adintore quereres. Quid consorcium
passionis mee expetis: Totam hereditat̾ẽ eius dimicto. Quid priciam
mea reauiris: Infirmi discipili magriu p̾cedant. fortes sequantin

Expanded text:
uic sanguinis tui consortium negas? Vide ne periclitetur judicium tuum, dum fortitudo laudatur. Abjectio discipuli detrimentum est magisterii. Quid! quod illustres et praestantes viri discipulorum certaminibus quam suis vincunt. Denique Abraham filium obtulit , Petrus Stephanum praemisit . Et tu, pater, ostende in filio virtutem tuam, offer quem erudisti, ut securus judicii tui comitatu nobili pervenias ad coronam. 205. Tunc Xystus ait: Non ego te, fili, relinquo ac desero: sed majora tibi debentur certamina. Nos quasi senes levioris pugnae cursum recipimus: te quasi juvenem manet gloriosior de tyranno triumphus. Mox triduum me sequeris. Sacerdotem et levitam hic medius numerus decet. Non erat tuum sub magistro vincere, quasi adjutorem quaereres. Quid consortium passionis meae expetis? Totam tibi haereditatem ejus dimitto. Quid praesentiam meam requiris? Infirmi discipuli magistrum praecedant, fortes sequantur,
Abbreviated transcription (Latin):
sac̾dos. ut pcta nr̃a dimictat. Hic i magine. ibi in uitate. ubi ap᷑
pic̾m pro nobis quasi aduocat. int̾uenit. Hic gͦ ĩ unagie amblam
iunagine udemꝰ illie facie ad faciem. ubi plena perstio est.qr pftio

Expanded text:
sacerdos, ut peccata nostra dimittat: hic in imagine, ibi in veritate, ubi apud sacerdos, ut peccata nostra dimittat: hic in imagine, ibi in veritate, ubi apud patrem pro nobis quasi advocatus intervenit. Hic ergo in imagine ambulamus, in imagine videmus: illic facie ad faciem, ubi plena perfectio; quia perfectio
Abbreviated transcription (Latin):
dolore quasi homo. sed uincebat quasi bonus miles. tolerabat quasi for¬
tis athleta. Paticcie aut finis. piomissoꝵ expectatio. Et idco dicebat.
Iotu fac michi do ͤ fine meũ. Et numeꝵ dieꝵ meoꝵ qui est. ut scia
quid desit muichi. Fine illĩ querit ꝓmissor celestui. uł illii qu uuꝰ quisq¬
surgit i luo ordine. Primitre xp̃s. deide hi qui sunt xp̃i. qui iadue̾tit
uce et̾ ne qui suñt. non qui pietunt. ut cognoscat quid sͥ desit. que
terra sit repromissionis perpetuos fructus fercns. que prima apͭ
pr̃em mansio. que scda & tercia. ĩ quib pro roe initoꝵ unusquisq
requiescet. Illa g nobis expetenda. i quib perfectio ĩ quib u̾itas est.
Hic unbra.hic ñuago. illic u̾itas. A mbra ĩ lege. unago in eugli̾o.
uitas ni celestib. Ante ignus offerabat: intulus. nuc xp̃s offertur.
Sed offercur quasi honio. quasi rccipiens passionẽ. ⁊ offert se ip̃e q̃si

Expanded text:
dolore, quasi homo: sed vincebat quasi bonus miles; tolerabat quasi atdolore, quasi homo: sed vincebat quasi bonus miles; tolerabat quasi athleta fortis. Patientiae autem finis, promissorum exspectatio, et ideo dicebat: Notum fac mihi, Domine, finem meum, et numerum dierum meorum, quis est, ut sciam quid desit mihisurget in suo ordine: Primitiae Christus, deinde hi qui sunt Christi, qui in adventum vitae aeternae, qui sunt, non qui praetereunt; ut cognoscat quid sibi desit, quae terra sit repromissionis perpetuos fructus ferens, quae prima apud patrem mansio, quae secunda, quae tertia, in quibus pro ratione meritorum unusquisque requiescet. 238. Illa igitur nobis expetenda, in quibus perfectio, in quibus veritas est. Hic umbra, hic imago, illic veritas. Umbra in Lege, imago in Evangelio, veritas in coelestibus . Ante agnus r quasi homo, quasi recipiens passionem; et offert se ipse quasi
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ paulus persicutionẽ patiebat. & sustinebat. qr uincebat ⁊ mitigi¬
bat humanu affectũ piopoiti icedis grã ut filius dei fie̾t si dilerisser
no fuisse  doce possum. Qui pumo quidem cu maledicet ei filius senier
& crimuina obicet. tacebat e imiliabitur. e silebat a bonis suis. hoc
Ideo maledicit mchi qr dominus dixit illi ue maledicat. Habes huilitate.
qr ea que diunitus imperant:: equanimit̾ quasi sermilꝰ fẽrenda arbi¬
trabat᷑. Iterudixit. Ecce filius mens qui exunt de uentre meo
querit anua icam. habes iusticiã. Si .n. a nr̃is grauiora patim᷑ cur
indigue fernui: que inferunt. ab alienis: Tercio ait. Dimittite
illu ut maledicat. qr dixit illido. ut iudeat huiliationẽ incã. & retri¬
buat michi dns pro maledicto hoc. Nec solu conuitiant̾e pertulit. s ⁊
speratu inuiruis pro quib m̃cidem sͥ reddenda arbitrabat. Stam̃
quanis pertectus: ad huc ꝑfectiora querebat. Inqualescebat inuirie

Expanded text:
cutionem patiebatur, et sustinebat, quia vincebat et mitigabat humanum affectum propositae mercedis gratia; ut filius Dei fieret, si dilexissenon fuisse edocere possumus. Qui primo quidem cum malediceret ei filius Semei et crimina objiceret, tacebat et humiliabatur, et silebat a bonis suis , hoc Ideo maledicit mihi, quia Dominus dixit illi ut maledicat . Habes humilitatem; quia ea quae divinitus imperantur, aequanimiter quasi servulus ferenda arbitrabatur. Iterum dixit: Ecce filius meus qui exivit de ventre meo, quaerit animam meam . Habes justitiam; si enim a nostris graviora patimur, cur indigne ferimus quae inferuntur ab alienis? Tertio ait: Dimitte illum ut maledicat; quoniam dixit illi Dominus, ut videat humiliationem meam, et retribuat mihi Dominus pro maledicto hoc . Nec solum conviciantem pertulit, sed etiam speratum injuriis, pro quibus mercedem sibi reddendam arbitrabatur. Sed tamen quamvis perfectus, adhuc perfectiora quaerebat. Incalescebat injuriae
Abbreviated transcription (Latin):
enis uteruoꝵ uit iii iuscer testimonio. in que sxpientis intellectus uelic
quidam piecatis descendit. ibiter. & uelut quandã genitalis alni or
rint. qua mi atnuis patit ffectus. qui elegerit filiu siui uel apud alie¬
nam uiuere q in conspcu matris necari: Sapientiea. fuit latentes
en iiaguere onscientias. et occultis cerncie ncritatem. & nelut quadi
mnachera rea sp̃s gladio penetrare. non soluni uteri. s ⁊ amic & niecis¬
iscera. Insticie quor: ut que siui necauerat. alienii non toleret. s uera
nat rciperet siii. Demq ⁊ scriptura hoc pronuiciauit.: Ludiuit
inquit omis isrł hoc iuditiũ q nod iudicauit rex salomon: ⁊ tminerut
a facie regis eo ouod intellectus dei in eo eet. ut faceret nisticiã. Deniq
Eipe falomon ita poposcit sapientiam. ut daretur sͥ corpridrns andi¬
anciq uior est. sapiam sine iusticia esse no posse. qr ubi una caꝵ ircutũ
sib utrao est. Daniel quor qua sapient alta int̾rogatione fraudulente

Expanded text:
tius internorum viscerum testimonio, in quae sapientis intellectus velut quidam pietatis descendit arbiter, et velut quamdam genitalis alvi vocem eruit; quia maternus patuit affectus, qui eligeret filium suum vel apud alienam vivere, quam in conspectu matris necari. 47. Sapientiae igitur fuit latentes distinguere conscientias, ex occultis eruere veritatem; et velut quadam machaera, ita spiritus gladio penetrare non solum uteri, sed etiam ania: justitiae quoque, ut quae suum necaverat, alienum non tolleret; sed vera mater reciperet suum. Denique etiam Scriptura hoc pronuntiavit: Audivit, inquit, omnis Israel hoc judicium, quod judicavit rex: et timuerunt a facie regis, eo quod intellectus Dei in eo esset, ut faceret justitiam . Denique et ipse Salomon ita poposcit sapientiam, ut daretur sibi cor prudens audiantiquior est, sapientiam sine justitia esse non posse; quia ubi una earum virtutum, ibi utraque est. Daniel quoque 82 quam sapienter alta interrogatione fraudulentae
Abbreviated transcription (Latin):
nem dni. Opuit az imis co poralib ariua uitatis. opunt passionem dni
agui nel uituli ĩmolacione. Et boni leuite senauerũt misteri fidei sub
t ẽgmne. & tu mediocre putas quod cõmissum est tibi: Primu ut alta
dei iudeas. quod est sapiẽ. deinde ut excubias pio pplo deteras. qd ẽ iustiẽ
Castra defendas. ⁊abnaculuq cucaris. quod̾ est fortitudinis. Te ip̃m
contmente ac sobrui prestes. quod est tempantie. Hec uirturu gena
principalia constituerũt ⁊ hi qui foris sunt. sod comutammꝰ supcriorem
ordine. quen sapit indicancrunt. cu sapia fundanitum sic. iusticie opiis sit.
quod manere non pot insi fundam̃tum habeat. fundauĩetum ant ipse.

Expanded text:
nem Domini: operuit azymis corporalibus azyma veritatis, operuit passionem Domini, nem Domini: operuit azymis corporalibus azyma veritatis, operuit passionem Domini, agni vel vituli immolatione. Et boni levitae servaverunt mysterium, fidei suae tegmine; et tu mediocre putas quod commissum est tibi? Primum ut alta Dei videas, quod est sapientiae: deinde ut excubias pro populo deferas, quod est justitiae: castra defendas, tabernaculumque 68 tuearis, quod est fortitudinis: te ipsum continentem ac sobrium praestes, quod est temperantiae. 251. Haec virtutum genera principalia constituerunt etiam hi qui foris sunt: sed communitatis superiorem ordinem quam sapientiae judicaverunt; cum sapientia fundamentum sit, justitia opus sit, quod manere non potest, nisi fundamentum habeat. Fundamentum autem
Abbreviated transcription (Latin):
qui eliguntũr ex om̃ib & sanctificant: ut pͥmogenita fructiui itqr
pͥmitie que dno depitant. in quib est uotoꝵ solutio ⁊ redemptio ꝓcr̃o
Non accpies cos inquit me filioꝵ stł. sed eoustitueo cos leuitas sip
tabernaculum testunonii. & super omira uasã cius astare. & suꝑ quęcunq sunt
in ip̃o. Ipsi tollant tabnaclin ⁊ oia uasacius. & ipi ministrent in co. Et icircuiti
tab̾ naculi castra ipi constituant. e promouedo tab̾nacłin ipsi deponant le inte
& constituedo castra rursum hit aculum tabnacłin ipi statuant. Alicnige.
tendas in castris scitatis ⁊ fidci. Eeqͦ  s alicingena accesserit mote moaec
positus ut operias archani testanti. Non .n. oms uident alta misterior.
que oꝑiuntur a lenitis. ne uideant que inde non debent. & sunant qͥ suare
nõ possunt. Norses deniqi circucisione indit spualem. sed opuit cã. ut i sigꝰ¬
circucisionẽ prescriberet. Uidit azmnia sinc̾itatis & u̾itatis. udit ⁊ passio¬

Expanded text:
qui eliguntur ex omnibus, et sanctificantur; ut primogenita fructuum atque primitiae quae Domino deputantur, in quibus est votorum solutio, et redemptio peccatorum. Non accipies, inqtabernaculum testimonii, et super omnia vasa ejus astare, et super quaecumque sunt in ipso. Ipsi tollant tabernaculam et omnia vasa ejus, et ipsi ministrent in eo, et in circuitu tabernaculi castra ipsi constituant, et promovendo, tabernaculum ipsi deponant levitae: et constituendo castra, rursum ipsum tabernaculum ipsi statuant. Alienigenatendas in castris sanctitatis et fidei, ad quae si alienigena accesserit, morte morietur, positus ut operias arcam Testamenti. Non enim omnes vident alta mysteriorum, quia operiuntur a levitis; ne videant qui videre non debent, et sumant qui servare non possunt. passio
Abbreviated transcription (Latin):
his qr dece insticia. pudor crescit angetur dolor. Hor sinules plurimi.
de neo ordine de meo uumero. Nam michi infirmo si quis in iuriam
faciat. forsitau licet infirnius. doue inuiria nicam. Si crine obitiat
uon sum tant: ut sun content: conscia me .a. ⁊ si me enis obiecti alienu
nouerim. sed cupio abluere ingemi pudoris notam. Tanqua infirmꝰ
gͦ oculii pio oculo. & denteui pro dente exigo.  conutui conuitio re¬
pendo. Si uero is sum qui piofitia & si uondũ perfectus. nõ recorqueo

Expanded text:
is quia deest justitia, pudor crescit, augetur dolor. Horum similes plurimi de meo ordine, de meo numero. Nam mihi infirmo si quis injuriam faciat, forsitan, licet infirmus, donem injuriam meam. Si crimen objiciat, 62 non sum tantus, ut sim contentus conscientia mea, etiamsi me ejus objecti alienum noverim: sed cupio abluere ingenui pudoris notam, tamquam infirmus. Ergo oculum pro oculo, et dentem pro dente exigo, et convicium convicio rependo. 233. Si vero is sum qui proficiam, etsi nondum perfectus, non retorqueo
Abbreviated transcription (Latin):
obsernauit. Illi gͦ iuri cuis & maniftsti euis qui nichil in corde doltha¬
beant. nichil frãudis occultent s u̾ba cius custodiant. & icorde suo
conferant. sic conferebat & maria. qui suos parc̃tes officio suo no
noueriit. p̾ferendos. qui molatores od̾int castitatis. pudicitic ulcis
tpri est. ut id solum sequatur quod honestu est. sane ubi duo houesta
id qd honest iuo est p̾ponendũ putent. Hi ure bndicti. Si quis g.
manifeste iusticiã dei incensũ imponat. bndic do ͤ iuitute ip̃uis.¬

Expanded text:
257. Illi ergo viri ejus, et manifesti ejus, qui nihil in corde doli habeant, nihil fraudis occultent, sed verba ejus custodiant, et in corde suo conferant, sicut conferebat et Maria : qui suos parentes officio suo non noverint praeferendos, qui violatores oderint castitatis, pudicitiae ulcisctempori est, et ut id solum sequantur quod honestum est; sane ubi duo honesta, id quod honestius est, praeponendum putent; hi jure benedicti. 28. Si quis ergo manifestet justitias Dei
Abbreviated transcription (Latin):
p̃t̾ auctoritatem sua atq illud quod deccat tenere constancia. Gramor
aut appetit. ex indignacoe ninia nasciti. qua accepte pleriiq acce̾dit
ĩurie dolor. de quo sãtro nos psalun que in p̾fatione posium: pcepta n¬
struunt. ulchre aut & hoc accidit. ut scripturi de officus ca pretacõis
nr̃e assertione utereui ᷑: que & ipa ad officii magisteru pertinet. S quia
supͣ ut oportebat perstrinxiꝰ que ad modũ unusquisq cau̾e possit. ne
excitetur accepta iuiria. uerentes ne prefatio piolixior fieret: mic x co
nberius disputandu arbitror. Locus .n. oportimus est. ut iplitib tem¬
perantie dicanus que ad modii reprimatur iracundia. Tria itaq essẽ¬

Expanded text:
potest auctoritatem suam, atque illud quod deceat tenere, constantia. 230. Gravior potest auctoritatem suam, atque illud quod deceat tenere, constantia. 230. Gravior autem appetitus ex indignatione nimia nascitur, quam acceptae plerumque accendit injuriae dolor. De quo satis nos psalmi quem in praefatione posuimus , praecepta instruunt. Pulchre autem et hoc accidit, ut scripturi de Officiis, ea praefationis nostrae assertione uteremur quae et ipsa ad officii magisterium pertineret. 231. Sed quia supra, ut oportebat, perstrinximus quemadmodum unusquisque cavere possit, ne excitetur accepta injuria, verentes ne praefatio prolixior fieret, nunc de eo uberius disputandum arbitror. Locus enim opportunus est, ut in partibus temperantiae dicamus quemadmodum reprimatur iracundia. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
untrici obtemperet. Solliciti .n. debe mus ẽẽ ne quid temere ant inciose
Quero habemꝰ i quo possimi: nos excusare. Nam & si nis. queda uat ure
i onini appetitu sit: tamem appetitꝰ ideui rationi subiectus est. lege
uature ip̃ins. & ei obedit. Unde bomi speculatons est. ita p̾tende animo
ut appecitus neq p̾curat racione neq delerat ne precurredo ptirtet
atq excludat eam deserendo destituat. Perturbatio tollit constanciam.
destitutio piodit ignania. accusat pigriciã. Derturbata .n. mente lati.
se ac longuis fundit appetit. & tauꝙͣ efferato impecu frenos tõis nor
suscipit. nec ulla sentit aurige moderamina. quib possit reflecti. Ande
ninua gestit leticia. Hec cu fuint. abicit: illa naturalis queda censura.
grantasq mor. Nec teñi pot illa. que ĩ reb gerendis atq consilus sola

Expanded text:
mitrici obtemperet. 228. Solliciti enim debemus esse, ne quid timere aut incuriose mitrici obtemperet. 228. Solliciti enim debemus esse, ne quid timere aut incuriose vero habemus, in quo nos possimus excusare Nam etsi vis quaedam naturae in omni appetitu sit; tamen idem appetitus rationis subjectus est lege naturae ipsius, et obedit ei. Unde boni speculatoris est ita praetendere animo, ut appetitus neque praecurrat rationem, neque deserat; ne praecurrendo perturbet atque excludat, eamque deserendo destituat. Perturbatio tollit constantiam, destitutio prodit ignaviam, accusat pigritiam. Perturbata enim mente latius se ac longius fundit appetitus, et tamquam efferato impetu frenos rationis non suscipit, nec ulla sentit aurigae moderamina, quibus possit reflecti. Undenimia gestit laetitia. 229. Haec cum fiunt, abjicitur illa naturalis quaedam censura, gravitasque morum: nec teneri potest illa quae in rebus gerendis atque consiliis sola
Abbreviated transcription (Latin):
nel cinib uel si fieri pot: omib prebeat. Neq adulantem sẽ neq adulandũ
quid de se unusquisq & iaenne iroptim: sentiat. Hoc .ii. modo discit
bonis deferre reuerentiã. Nam neglege bonoꝵ uditia: nel arrogatiȩ uel
dissolutionis est. quor alter superbiẽ ascribit. alterũ neglegentie. Caucat¬
⁊̃ motus anmi sm̃i. Ipse .n.sͥ & obsernand: ⁊ circuspitiend: est. & ut ad¬
uersum se cauendus: ita ⁊ de se tuendus. Sunt .n. motusi quib st appe¬
titus ille. qui quasi quoda piorupit impetu. N nde grece horne dicitur
quod i quadam serpente pioripiat. Non mediocris in his uis quedant am¬
imi atq nature est que tn gemina est. Uua in appetitu. alta in roc poita
que appeticu refrenet. & sͥ obediente prestet & ducat quo uelit. ⁊ tanq
sedulo magisterio edoccat. quid fieri quid eiutari oporttat. ut bone do¬

Expanded text:
vel civibus, vel, si fieri potest, omnibus praebeat. Neque adulantem se, neque adulandumvel civibus, vel, si fieri potest, omnibus praebeat. Neque adulantem se, neque adulandumquid de se unusquisque et maxime vir optimus sentiat; hoc enim modo discit bonis deferre reverentiam. Nam negligere bonorum judicia vel arrogantiae, vel dissolutionis est: quorum alterum superbiae ascribitur, alterum negligentiae.  motus animi sui; ipse enim sibi et observandus et circumspiciendus est: et ut adversum se cavendus, ita etiam de se tuendus. Sunt enim motus, in quibus est appetitus ille, qui quasi quodam prorumpit impetu; unde Graece ὁρμὴ dicitur quod vi quadam se repente proripiat. Non mediocris in his vis quaedam animi atque naturae est. Quae tamen vis gemina est, una in appetitu, altera in ratione posita, quae appetitum refrenet, et sibi obedientem praestet, et ducat quo velit: et tamquam sedulo magisterio edoceat quid fieri, quid evitari oporteat, ut bonae do
Abbreviated transcription (Latin):
qr fecit deus nudi istiꝰ pulchritudinẽ. Habes & per partes. qr cu fac̾et de:
lucem a die noctemq distingnet. cn conderet celum. cu terras ⁊ maria
separaret. cu solem & luua & stellas constit ueret luce̾ suꝑ terram probauit
singula. Ergo decor hoc quod ĩ singulis nũdi partib elucebat. ĩ uui¬
uersitate resplendint. sic piobat sapientia dicens Ergo eram cin applau
debat. culetaretur orbe perfecto. Similit̾ gͦ & i fabuca huani corpis
grata est. uniuscuiusq membri portio. sed plus in comune composicio
membioꝵ apta delectat. quod itasͥ quadrare e cõuenire iudrantur.
Si quis g. equabilitate nnu̾se inte & singular actionu modos seruct
ordinem quor & constantiã dictoꝵ. itq operum moderationeꝙ eustodiat
ieuis uita decor illud excellit. & quasi in quodã speculo elucet. Accedat tu
suauis sermo ut conciliet sͥ asfectũ audient iũ. gratniuq se uel famiharib

Expanded text:
quia fecit Deus mundi istius pulchritudinem. Habes et per partes, quia cum faceret Deus lucem, et diem noctemque distingueret , cum conderet coelum, cum terras et maria separaret, cum solem et lunam et stellas constitueret lucere super terram, probavit singula. Ergo decorum hoc, quod in singulis mundi partibus elucebat, in universitate resplenduit, sicut probat Sapientia, dicens: Ego eram cui applaudebat . . . . . cum laetaretur orbe perfecto . Similiter ergo et in fabrica humani corporis grata est uniuscujusque membri portio: sed plus in commune compositio membrorum apta delectat, quod ita sibi quadrare et convenire videantur.ersae vitae, et singularum actionum modos servet, ordinem quoque, et constantiam dictorum atque operum, moderationemque custodiat, in ejus vita decorum illud excellit, et quasi in quodam speculo elucet. 235. Accedat tamen suavis sermo, ut conciliet sibi affectum audientium, gratumque se vel familiaribus,
Abbreviated transcription (Latin):
in nr̃is aliq̃nto expresms. Dicit .n. danid. Dns regnauit decore indiit
Et apo: ait. Sicut in die honeste ambulate. Quod grece dicũt ensche¬
mos. Hoc aut proprie significat bono habitu bona sp̃e. Ocus gͦ
primũ homine cũ conderet̃: bona habitudine. bona mbioꝵ comꝑosicoe
formauit. & optuna ei spem dedite. remissione non dederat pc̃toꝵ. Ded
postꝙͣ renouauit eum spũ & infudit ei gram qui uenerat ĩ serui forma
E in honuis sp̃e: assumpsit decorẽ redemptionis hu̾ane. Et ideo dͭ ꝓpha
ispon. Hoc est dice. Houestum est ut te timca mus. te diliganius. te
p̾cemur. te hononficemꝰ Scriptũ est .n. Oninia ura honẽste fiant
Sed possumꝰ & hoĩem timere. Diligere. rogare. honorare. Punus spe¬
tialit deodi. Hoc tanꝙͣ excellenti. cet̾is credere est. decoꝵ. quod deferi¬

Expanded text:
ris aliquanto expressius. Dicit enim David: Dominus regnavit, decorem induit ris aliquanto expressius. Dicit enim David: Dominus regnavit, decorem induit . Et Apostolus ait: Sicut in die, honeste ambulate . Quod Graeci dicunt εὐσχημόνως, hoc autem proprie significat, bono habitu, bona specie. Deus ergo primum hominem cum conderet, bona habitudine, bona membrorum compositione formavit, et optimam ei speciem dedit. Remissionem non dederat peccatorum: sed posteaquam renovavit eum spiritu, et infudit ei gratiam, qui venerat in servi forma, et in hominis specie assumpsit decorem redemptionis humanae. Et ideo dixit Pin Sion ; hoc est dicere: Honestum est ut te timeamus, te diligamus, te precemur, te honorificemus; scriptum est enim: Omnia vestra honeste fiant . Sed possumus et hominem timere, diligere, rogare, honorare: hymnus specialiter Deo dicitur. Hoc tamquam excellentius caeteris credere est decorum, quod deferi
Abbreviated transcription (Latin):
corporis. Decus antem tanqua uenustas & pulchritudo. Sicut gꝰ pul¬
chitudo supͣ salubritate ac ualitudinẽ udetur excellere: & en sine
his ee non pt: nec ullo separari modo. qm̃ nisi bona nalicudo sit. pul¬
chritudo ẽe. ac uenustas non pt̾: sic honestas illud decoꝵ ĩ se continet.
ut abca perfectũ uideatur. & sĩne ea ce non possit. Uelut salubritas g:
tocius operis actusq nr̃i honestas est. & sicut spẽs est decoꝵ. quod cu
honestate confusũ opinione distingint: Nam & si indeatur i aliquo
excellere. tñ in radice est honestatis. s flore p̾cipno. ut sine ea deadat.
ica floreat. Quid est .n. honestas. nisi que turpitudine quasi morte
fugiat: Quid uͦ inhonestu. insi quod ariditate ac morte afferat: Ni¬
reutig. substantia uirtutis. decor illud tauꝙ̃ fios enucat. qr radix
salua est. At uero piopoiti nr̃i radice intiosa. uichil giminat. Habes hoc

Expanded text:
corporis: decus autem tamquam venustas et pulchritudo. Sicut ergo pulcorporis: decus autem tamquam venustas et pulchritudo. Sicut ergo pulchritudo super salubritatem ac valetudinem videtur excellere, et tamen sine his esse non potest, neque ullo separari modo; quoniam nisi bona valetudo sit, pulchritudo esse ac venustas non potest: sic honestas decorum illud in se continet, ut ab ea profectum videatur, et sine ea esse non possit. Velut salubritas igitur totius operis actusque nostri honestas est, et sicut species est decorum, quod cum honestate confusum, opinione distinguitur. Nam etsi in aliquo videatur excellere, tamen in radice est honestatis, sed flore praecipuo, ut sine ea decidat, in ea floreat. Quid enim est honestas, nisi quae turpitudinem quasi mortem fugiat? Quid vero inhonestum, nisi quod ariditatem ac mortem afferat? Virente igitur substantia virtutis, decorum illud tamquam flos emicat, quia radix salva es
Abbreviated transcription (Latin):
grauis deceret actus. nel qr in lubrica etate difficilior abstinencia.
uel qr alacri adolescentie indecur uita obscurior. Et ideo ad ea
comiercunt: studia. que plansibiliora arbitrant. Presencia quippe
plures ꝙͣ futura p̾ftrunt. Illi autem pñtib. nos futĩs militaui.
nde quo prestantior causa. eo d esse cura attentior. Cencani.:¬
icrecundiam. & eam que tocurs uite ornatum attollit modestiam. Nor
eni mediocre est reb singulis modum seruare. atq imptiri ordinem.
in quo uere prelucet illud quod ecor d̃. quod ta cum honesto uingit.
ut separari no queat. Siquid. ẜ qd decet honestu est. & qd̾ honestum est
decet. ut magis ĩ sẽrmone distinctio sit qua ui iurtute discretio. Dit¬
ferre .n. ea int̾ se intelligi pt̾. explicari nõ potest. Et ut conem. Aliꝗͥd
erũe distinctõis. honestas uelut bona ualitudo est. & quedã salubrital

Expanded text:
gravis deterret actus, vel quia in lubrica aetate difficilior abstinentia, gravis deterret actus, vel quia in lubrica aetate difficilior abstinentia, vel quia alacri adolescentiae videtur vita obscurior; et ideo ad ea convertuntur studia, quae plausibiliora arbitrantur. Praesentia quippe plures quam futura praeferunt. Illi autem praesentibus, nos futuris militamus. Unde quo praestantior causa, eo debet esse cura attentior. CArecundiam, et eam quae totius vitae ornatum attollit modestiam. Non enim mediocre est rebus singulis modum servare, atque impartiri ordinem, in quo vere praelucet illud quod decorum dicitur: quod ita cum honesto jungitur, ut separari non queat. Siquidem et quod decet, honestum est, et quod honestum est, decet; ut magis in sermone distinctio sit, quam in virtute discretio. Differre enim ea inter se intelligi potest, explicari non potest. 219. Et ut conemur aliquid eruere distinctionis, honestas velut bona valetudo est, et quaedam salubritas
Abbreviated transcription (Latin):
aptum aliud sem.. Alnid in periculis. alud ĩ reb sedis. Saltauit ante
iste laudatus. nutaure nultu coram rege cui nomen acd is. t hoc si
remota fecisset fortitudine quo minus cognosc̾etur: ncquaꝙ̾ leuitatis
reprehensione carere potuisset. Saul quo uallatus choro pioph̾aꝵ ⁊
applicet. quod sͥ aptum elegit. Itaq prius quid sequat: consideret
nou̾it bona sua. s ⁊ uitia cognoscat. equalemq se udice̾ sin prebeat.
ut bonis intendat uitia deelmet. Alius distinguende lectioni aptior.
alius psalmo gratior. aluis exorcirandis qui malo laborant sꝑn sol¬
licitior. alius sacrario oportumor habet. Hec omma spectet sac̾dos.
& quid cuiqr congruat: id offĩcii deputet. Quo R eii unuquemq suii
ducit iugeniũ. ant quod officiũ decet id maiore implet: gr̃a. S id cu¬
i omni uita difficile: tu ii nr̃o actu difficilimũ est. Amat̾ .ii. unusqiusq
sequi uitã parentũ. Demq pleriq ad militia feriure: quoꝵ mili¬

Expanded text:
 aliud seni; aliud in periculis aliud in rebus secundis. Saltavit ante iste laudatus. Mutavit vultum contra regem, cui nomen Achis : at hoc si fecisset remota formidine quo minus cognosceretur, nequaquam levitatis reprehensione carere potuisset. Saul quoque vallatus choro prophetarumapplicet, quod sibi aptum elegerit. Itaque quid sequatur, prius consideret. Noverit bona sua, sed etiam vitia cognoscat: aequalemque se judicem sui praebeat, ut bonis intendat, vitia declinet. 215. Alius distinguendae lectioni aptior, alius psalmo gratior, alius exorcizandis qui malo laborant spiritu, sollicitior, alius sacrario oportunior habetur. Haec omnia spectet sacerdos, et quid cuique congruat, id officii deputet. Quo etenim unumquemque suum ducit ingenium, aut quod officium decet, id majore impletur gramat enim unusquisque sequi vitam parentum. Denique plerique ad militiam feruntur, quorum mili
Abbreviated transcription (Latin):
uirt ntẽ aux̾at. Alius linguã issus amputanda piomiere. rñdit.
Non solum do: audit loquentes. qui audiebat moisen tacente. Plus
andit t icitas cogitationes suoꝵ: ꝙͣ uocis somĩ. Lingue flagelli tunes.
Flagellu sanguinis no timnes: Habet & sanguis notẽm sua. qua clamat
ad denni. sic clamauit i abel. Quid de nire loquar. que spectabat leta
filior quot funeri tot trophea. & morient in nocib tamꝙͣ ꝑsallentn
cantib de lectabatur. puleherrinia uentris sui cithara in filus euenl.
⁊ pietatis armonĩa onini lyre nuniero dulcio.e: Qiuid de bimulis
igauar. qui ante palmam uictorie aiapert. qua sensum a
Quis de sancta agne que induar maximar rer poita pericło casti
⁊ salutis. castitatem protexit. sal item cũ imortalitate comut uite.

Expanded text:
virtutem auxerat. Alius linguam jussus amputandam promere, respondit: virtutem auxerat. Alius linguam jussus amputandam promere, respondit: Non solum Dominus audit loquentes, qui audiebat Moysen tacentem. . Plus audit tacitas cogitationes suorum, quam voces omnium. Linguae flagellum times, flagellum sanguinis non times? Habet et sanguis vocem suam, qua clamat ad Deum, sicut clamavit in Abel . 202. Quid de matre loquar, quae spectabat laeta filiorum quot funera tot trophaea, et morientium vocibus tamquam psallentium cantibus delectabatur, pulcherrimam ventris sui citharam in filiis cernens, et pietatis harmoniam omni lyrae numero dulciorem ? 203. Quid de bimulis loquar, qui ante palmam victoriae acceperunt, quam sensum naturae? Quid de sancta Agne, quae in duarum maximarum rerum posita periculo, castitatis et salutis, castitatem protexit, salutem cum immortalitate commutavit? 204.
Abbreviated transcription (Latin):
aduc it hostiũ. aggressus facile autit. Sed dui fugientes sequit: atgo
uulneri locum piebuit. Ita gloriosiorem truphis locu mort is inuemĩt
Quid ionatham frem eius atcexa. qui cu parua mamii adu̾sus excit:
regios pugnaus. desertus asius. & cum duob tm relictus reparauit
belluni. aũtit hostem. fugitantes suos ad societat̾e reuocauit trinphi:
Rabes fortitud ine bellicam ĩ quo no mediocris honesti ac decoris foͬr
est. quod morte scruituti p̾ferat ac turpitudin. Quid aut de marti¬
dicam passionib : Et ne longis uagem. no nunore de supbo rege
anchioto machabei pucri reuexunt triumphii. qua parcutes prõprii.
Siquid illi ariuati. isti sine arnis inceruit. Scecit inucta septe pueror
choors. regus cicta legionib. Defeciuit s̃upplitia cesserut tortores.
nõ defecinit martires. Alius corui capitis exutus spetie intauerat.

Expanded text:
advertit hostium, aggressus facile avertit. Sed dum fugientes sequitur, a tergo advertit hostium, aggressus facile avertit. Sed dum fugientes sequitur, a tergo vulneri locum praebuit: ita gloriosiorem triumphis locum mortis invenit. 200. Quid Jonatham fratrem ejus attexam; qui cum parva manu adversus exercitus regios pugnans, desertus a suis, et cum duobus tantum relictus reparavit bellum, avertit hostem, fugitantes suos ad societatem revocavit triumphi? 201. Habes fortitudinem bellicam, in qua non mediocris honesti ac decori forma est; quod mortem servituti praeferat ac turpitudini. Quid autem de martyrum dicam passionibus? Et ne longius evagemur, non minores de superbo rege Antiocho Machabaei pueri revexerunt triumphos, quam parentes proprii. Siquidem illi armati, isti sine armis vicerunt . Stetit invicta septem puerorum cohors, regiis cincta legionibus: defecerunt supplicia, cesserunt tortores, non defecerunt martyres. Alius corium capitis exutus, speciem mutaverat,
Abbreviated transcription (Latin):
quo plemore feriret ictu. cuiꝰ ruina inelusus magis qua oppressus suo
est. sepultus criupho. Nec fefellit opinio uirũ ꝙ uis regns fefellerit ha¬
biens. T̃anto .n. uireutis spectatulo defiri hostes. mernĩe occupatĩ in¬
cursare non ausi: post casun ruentis bestie sic trepidauerunt. ut impares
titndine. pacem rogare cepit. Itaq elea irus heredem uirtutis sue
pace reliquit. Sed hec triumphor sint. Ueru qr fortitudo no soluni scdis¬
reb. s ⁊ adũsis piobatur: spectenus inde machabei exitũ. Is .n. post
uictũ in canore regis demetru duce securior aduisus iuginti nulia exer¬
citus regis cum n gentis uiris bellum adorsus. uolentib his cedere ne
mulcitudine opprieret. gloriosam magis morẽe ꝙͣ turpem fugasuasit
ne cͥmen inquit nr̃e relinquam. głe. Itaq comisso prelio cũ apr̃uno or¬
tu diei ĩ uesperam dimicaret:: dextrũ cormi ĩ quo ualidissima in anũ

Expanded text:
quo pleniori feriret ictu; cujus ruina inclusus magis quam oppressus, suo quo pleniori feriret ictu; cujus ruina inclusus magis quam oppressus, suo est sepultus triumpho. 198. Nec fefellit opinio virum, quamvis regius fefellerit habitus; tanto enim virtutis spectaculo defixi hostes inermem, occupatum incursare non ausi, post casum ruentis bestiae sic trepidaverunt, ut impares titudine, pacem rogaret. Itaque Eleazarus haeredem virtutis suae pacem reliquit. Sed haec triumphorum sint. CAPUT XLI. Laudata Judetiam adversis probatur: spectemus nunc Judae Machabaei exitum . 54 Is enim post victum Nicanorem regis Demetrii ducem, securior adversus viginti millia exercitus regis, cum nongentis viris bellum adorsus, volentibus his cedere, ne multitudine opprimerentur, gloriosam magis mortem, quam turpem fugam suasit: Ne crimen, inquit, nostrae relinquamus gloriae. Itaque commisso praelio, cum a primo ortu diei in vesperam dimicaretur, dextrum cornu, in quo validissimam manum
Abbreviated transcription (Latin):
stimulatus rex authiocꝰ cu belii accenderet perducos suos lisrani
ncanorẽ gorgram. ita cũ oric̃talib suis & assiris atcritus est. copiis
ut quadiaginta & octo nulia ĩ medio tampi a trib milib ꝓst ucrent.¬
Iircutẽ ducis uide machabei. & eis uno nulite considerate. Nn a
eleazarus cũ supenunentẽ ceceris elephantũ loriea uestirum
regia aduteret. arbitratꝰ quod i eo esset rer cursu concitus in
mediũ legionis se proripit. & ab iecto clipeo utraqr manu int̾fici¬
bat donẽc peruenit ad bestiam. Atq intranit sub eã. & subiccto
gladio intemit cami. Itaq cadens bestia oppressit elearaꝵ. acqr
ita mortius est. Euantagi uireus imun. primo ut mioitẽ n cuuiet¬
deinde ut circunfusus legionib inimicor. in confertos raperetur hostes.
medin penetraret agnen. & cocempta moree ferocio. abiccto clipeo utraq
manu uuluerate molem bestie subiret ac sustin̾et. post intra ip̃am succedẽt

Expanded text:
stimulatus rex Antiochus, cum bellum accenderet per duces suos Lysiam, Nicanorem, Gorgiam, ita cum Orientalibus suis et Assyriis attritus est copiis, ut quadraginta et octo millia in medio campi a tribus millibus prostirtutem ducis Judae Machabaei de uno ejus milite considerate . Namque Eleazarus cum supereminentem caeteris elephantum, lorica vestitum regia, adverteret, arbitratus quod in eo esset rex, cursu concitus in medium legionis se proripuit, et abjecto clypeo, utraque manu interficiebat, donec pervenit ad bestiam, atque intravit sub eam, et subjecto gladio interemit eam. Itaque cadens bestia oppressit Eleazarum, atque ita mortuus est. Quanta igitur virtus animi! Primo, ut mortem non tdeinde, ut circumfusus legionibus inimicorum, in confertos raperetur hostes, medium penetraret agmen, et contempta morte ferocior, abjecto clypeo, utraque manu vulneratae molem bestiae subiret ac sustineret: post infra ipsam succederet,
Abbreviated transcription (Latin):
ingcnti ppło & acͥbo hoste reuerit triumphũ. Ionatas adolesccus
fecit urtutencu magno p̾lio. Quid de machabcis loquar: Sed
prius de populo dicani patru. qui cu essent parati ad repugnandũ
pic templo dei & pio legitinis sius dolo hostui dic sabbati lacessici.
maluerunt uliub offe̾rre nuda corpora. ꝙ repugnare ne uiolare̾t¬

Expanded text:
ingenti populo et acerbo hoste revexit triumphum . Jonathas adolescens ingenti populo et acerbo hoste revexit triumphum . Jonathas adolescens virtutem fecit in magno praelio . Quid de Machabaeis loquar ? 196. Sed prius de populo dicam Patrum, qui cum essent parati ad repugnandum pro templo 53 Dei, et pro legitimis suis, dolo hostium die lacessiti sabbati, maluerunt vulneribus offe
Abbreviated transcription (Latin):
census aut uoluptatis studia cupiditatesq excitauit: Nimiquid t̾ui
regum i uiriosa contẽtio nel seruoꝵ cõtu melia ĩ iram excissit: Nuꝗd
gloria sic lenem extulit qui imprecabat ur grauia s̃ si nunꝙͣ uł non
uoluntariã celauit culꝑam. nel reũitus e̾et. multitudinem plebis.
quo uum: annuciaret cam ĩ couspcu ominiũ : Neq .i. consentancẽ
sunt uitus uircutes. ss constant. Quisg. tam fortis. ꝙ scs iob:
aliquos bellica defiros gła tenet. ut putent so ai ec. p̾liarem for¬
titudiucm. & ideo mie ad hec deflexissẽ. ꝙ illa nr̃is deforet. Quam
fortis ilu naue ut uno pͥlio quiq reges captos steriier cu pplis sius:
Deuiq cum adiisum gabaonitas surget prclium & uereret᷑. ne uor
upediret uictoriã: magnitudine m̃tĩe & fidei clamauit. Stet sol.
Et sterit conec uigtoria cosiimaretur. Gedeou ĩ trecentis uiris de

Expanded text:
census, aut voluptatis studia cupiditatesque excitavit? Numquid trium census, aut voluptatis studia cupiditatesque excitavit? Numquid trium regum injuriosa contentio, vel servorum contumelia in iram excussit? Numquid gloria sicut levem extulit, qui imprecabatur gravia sibi, si umquam vel non voluntariam celavisset culpam, vel reveritus esset multitudinem plebis, quominus annuntiaret eam in conspectu omnium? Neque enim consentaneae sunt vitiis virtutes, sed sibi constantaliquos bellica defixos gloria tenet, ut putent solam esse praeliarem fortitudinem; et ideo me ad haec deflexisse, quia illa nostris deforet. Quam fortis Jesus Nave, ut uno praelio quinque reges captos sterneret cum populis suis ! Deinde cum adversum Gabaonitas urgeret praelium, et vereretur ne nox impediret victoriam, magnitudine mentis et fidei clamavit: Stet sol; et stetit, donec victoria consummaretur. Gedeon in trecentis viris de
Abbreviated transcription (Latin):
fugiat. tanꝙ labeni quandã que uirtute effenuuat᷑. Nichil .m. tam
contraru fortitudini. ꝙ lucro unci. frequent̾ pulsis hostib. in¬
cliuata ad fugam adiisarior atie du exinus cesor capitur preliator.
uit ipsos quos strauit miscrandꝰ occubuit. & triumphis sins deiecte
legiones dum spolus occupant. hostes u se reuocarunt qui fugant
fortitudogͥ tam uniu ae pestem repellat a proterat. Nec tenter
cupiditatib. nec frangatur metii. ꝙ uirtus sibi constat. ut fortiter¬
omnia persequatur uitia. tanꝙͣ uircittis uenena. Iracundiam uelue
quibda ꝓpulset armis que tollit consiliu. & tanꝙ egritudine uitet.
Glorie quo caucat appetentiã. que frequent̾ notuit ĩ moderatius ex¬
ĩ uitio obrepsit: Qnomodo laborc egritudinis. frigoris. famis. per¬
tulit: Quonĩo desperit salutis periculũ: Nunquidꝰ rapinis diuitie
coac̾uate. de quib tanta in opib affluebant. Nunquid auariciam

Expanded text:
fugiat tamquam labem quamdam, quae virtutem effeminet; nihil enim tam fugiat tamquam labem quamdam, quae virtutem effeminet; nihil enim tam contrarium fortitudini, quam lucro vinci. Frequenter pulsis hostibus, inclinata in fugam adversariorum acie, dum exuviis caesorum capitur praeliator, inter ipsos quos stravit, miserandus occubuit: et triumphis suis dejectae legiones dum 1577 spoliis occupantur, hostem in se revocarunt, qui fugerat. 24. Fortitudo igitur tam immanem pestem repellat et proterat, nec tentetur cupiditatibomnia persequatur vitia, tamquam virtutis venena: iracundiam velut quibusdam propulset armis, quae tollat consilium, et tamquam aegritudinem vitet. Gloriae quoque caveat appetentiam, quae frequenter nocuit immoderatius exe defuit, vel in vitio obrepsit? Quomodo laborem aegritudinis, frigoris, famis pertulit? Quomodo despexit salutis periculum? Numquid rapinis divitiae coacervatae, de quibus tanta inopibus affluebant? Numquid avaritiam