comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uotione famulent᷑: et uirtutẽ sua
qͣsi ꝓ singłaritate nͣ trahat inela¬
tionis uiciũ. que habet in aliisex¬
emplũ : qr ⁊ si tͣc ei simile dnͣs nͣ¬
tͣreni pͥncipes magna se dõ humi¬
litate ꝓsternunt: praui homines
rari ẽspicrunt. ipsi cultũ religioi̾s
assumunt: ⁊ bonoꝵ uita sub desyec¬
tis uestibꝰ iniqͥs moribꝰ pͣmunt. Quo¬

Expanded text:
votione famulentur, et virtutem suam quasi pro singularitate non trahat in elationis vitium, qui habet in aliis exemplum, quia etsi tunc ei similem Dominus noreni principes magna se Deo humilitate substernunt, pravi homines rari conspiciunt, ipsi cultum religionis assumunt, et bonorum vitam sub despectis vestibus iniquis moribus premunt. Mu
Abbreviated transcription (Latin):
Quos tam̃i puteos allophili in¬
sidiantes replent: ꝙ inmun
ẽspicuint. c̃gestas nob̃ tẽptati¬
onũ cogitationes ingertͣ. Hinc
bet᷑ : ut cũ egredit᷑ ad reqͥsita
uate. mittat paxillũ in bal¬
teo. ⁊ fossa humo abscondat
quȩ egesta fuerint. Uentͥs qͥp¬
pe egestio. fossa humo ꝑ ꝑaul¬
lũ tegit᷑: cũ m̃tis nr̃e suꝑfluitas
subtili redaigutione discussa:
ante dĩ oculos ꝑ cõpunctionis
suȩ stimulũ celatur. Quia nͦ scĩ¬

Expanded text:
quos tamen puteos Allophyli insidiantes replent , quia niconspiciunt, congestas nobis tentationum cogitationes mergunt, ne Moysen ut cum egreditur ad requisita naturae, mittat paxillum in balteo, et, fossa humo, abscondat quae egesta fuerint. Natpe egestio fossa humo per paxillum tegitur, cum mentis nostrae superfluitas subtili redargutione discussa, ante Dei oculos, per compunctionis suae stimulum celatur. Quia i
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ prem̾e sua soliditate posst᷑. At
cont̾ structionis pennȩ dissolutȩ:
eo uolatũ sumere nequeunt. qͦ
ab ipso que̾ premere debuerant
tos humani fauous pͣmtnt .S.¬

Expanded text:
re virtute suae soliditatis possunt. At contra struthionis pennae dissolutae, eo volatum sumere nequeunt, quo ab ipso quem premere debuerant tos humani favoris premant? H
Abbreviated transcription (Latin):
ƿientis appecit. hoc mnore come¬
dentis sapit. Terra ẽ u̾bũ dei:
quã qͣntolibet labor inqͥrentis
exig̃: tanto largiꝰ fructũ reddit.
piat᷑. S sicͣ hu assert qͥ naturas

Expanded text:
pientis appetit, hoc profecto in ore comedentis sapit. . Terra est verbum Dei, quam quanto labor inquirentis exigit, tanto largius fructum reddit. piatur. Sed sicut hi asserunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cis in seipso stringit quȩ cogi¬
eiꝰ. s equitẽ ⁊ ascensorẽ. E quus
tatis impulsu in exercitatione
bomi oꝑis relarare. Eqͥtis uͦ nõie.
animã sci uiri expͥmit : quȩ ui¬
m̃ntũ corporis bene subditũ reg̃.¬

Expanded text:
ia in semetipso stringit quae cogiem, sed equitem et ascensorem ejus. Equus um charitatis impulsu in exercitatione boni operis relaxare. Equitis ergo nomine anima sancti viri exprimitur, quae jumentum corporis bene subditum reg
Abbreviated transcription (Latin):
uati ad cęlestia uolarent. Quȩ¬
scilicet oua strutio intͣra de¬
reliqͥt: qr eos qͦs carne genue¬
rat sinagoga apłos audire c̃¬
teͬpnens. uocande gentilitati de¬

Expanded text:
 ad coelestia volarent. Quae ova struthio in terra derelinquit, quia eos quos carne genuerat Synagoga apostolos audire contemnens, vocandae gentilitati de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑbire in nece fideliũ stulta sua
elatioͬe consideras: sub uire tuę
yͣdicatiois inclinas. sub audisut
ego. qͥ contͣ me illuͣ singłari cor¬
nii excolli cͣspicio. ⁊ tam̃ mͥ cũ uo¬
luero ꝓtinꝰ subdo: Qd in paulo¬

Expanded text:
perbire in nece fidelium stulta sua elatione consideras, sub jura tuae praedicationis inclinas? Subaudis, ut ego qui et contra me illum singulari cornu extolli conspicio, et tamen mihi cum voluero protinus subdo
Abbreviated transcription (Latin):
tionis nõie sinagoga signat᷑: quȩ
alas legis habuit. s: corde in infi-¬
tres expͥmunt᷑. Qui ad ea quȩ po¬
tuertͣ iutelligenda ꝓspice̾. ualue¬
itͣ eciã uiuendo ꝑuolare. Penna
gͥstru. tioĩs. herodii ⁊ accipitris
pennis eͣ simił: ꝙ sinagoge uox
prioꝵ uitã loquendo tenuit. s.

Expanded text:
hionis nomine, nisi synagoga signatur? quae alas Legis habuit, sed corde in infitres exprimuntur, qui ad ea quae potuerunt intelligendo perspicere, valuerunt etiam vivendo pervolare? Penna igitur struthionis, herodii et accipitris pennis est similis, quia Synagogae vox priorum doctrinam loquendo tenuit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
sitanu puluere calefa cies¬
. ea si dosidieat utiego: qͥ illa
in puluere calefacio: qͦ seilicet
paruuloꝵ animas in medio p¬
catoꝵ positas. amoris mei igne

Expanded text:
sitan in pulvere calefacis ea? - Ac si dicat, ut ego, qui illa in pulvere calefacio. Quia scilicet parvulorum animas, et in medio peccantium positas, amoris mei igne
Abbreviated transcription (Latin):
tuos. In rinocerotis fortitudi¬
ne fiduciã se hab̾e dñs asserit: qr¬
uires qͣs tẽporalit̾ t̾reno pͥncipi
contulit: ad cultũ sue uen̾atiois
inclinauit. Quo emĩ in mnundo
plus pot: eo ꝓmundi auctore
plus preualet. Lã q a subiectis
ipse mecuit᷑: tanto faciliꝰ ꝑsua¬
dec. qnto ⁊ cũ potestate indicat
fortitudine eiꝰ : Ac si dicẽt. sub¬
audis ut ego: Qui iures tͣrenoꝵ
pͥncipũ meo cultui seruituras
aspicio : ⁊ tanto ea que nͣc agis
minora estimo. qͣnto iaͣ p̃uideo

Expanded text:
o? In rhinocerotis fortitudine fiduciam Dominus habere se asserit, quia, quod temporaliter terreno principi contulit, ad cultum suae venerationis inclinavit. Quo enim in mundo plus potest, eo pro mundi Auctore plus praevalet. Nam quia a subjectis ipse metuitur, tanto facilius persuadet, quanto et cum potestate indicat fortitudine ejus? Ac si diceretur: Ut ego, qui vires terrenorum principum meo cultui servituras aspicio. Tanto enim ea quae nunc agis, minora aestimo, quanto jam praevideo
Abbreviated transcription (Latin):
os suos. quasi nͣ sint filii. Q
eniͣ caritatis grãm nͣ infund̾it
ꝑ rimo suo: etiã si ipse h̾c dsͣ ge¬
⁊ erga affectuͣ ꝓximi nulla
caritatis cõpassione mollesct.¬
Iustoꝵ uͦ mens. qr ꝑcustodiã di¬
sciplinȩ a cunctoꝵ iusibiliu̾̃i ap¬
pecitu constringit᷑: collecta
esse debeat plene conspicͣ. qr ni¬
chil sitũ extetiꝰ derelinqͥt. Qiuia¬

Expanded text:
os quasi non sint sui. Quem enim charitas gratia non infundit, proximum suum, etiam si ipse hunc Deo ge erga affectum proximi nulla charitatis compassione mollescjustorum mens, quia per custodiam disciplinae a cunctorum visibilium fluxo appetitu constringitur, collecta esse debeat, plene conspicit, quia nihil suum exterius derelinqui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͦ nichilo tͣra suspendit᷑. quod
prius uacitũ ab aquilone tenebat᷑:
q illa corda gentiluiͣ repleta stͣ ca¬
ritate dei. quȩ pressa priꝰ fuerãt
torpore ddiaboli. Uel potest hic

Expanded text:
in nihilum terra suspenditur, quod prius vacuum ab aquilone tenebatur, quia illa corda gentilium repleta sunt charitate Dei, quae pressa prius fuerant tepore diaboli. Aliter: Quia
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑: qͥ ut corporis frigore gentiũ
corda constringeret. dixͣ. Sedebo
in monte testam̃ti. in lateribꝰ
aqͥlonis : qͥ suꝑ uacrũ extendit᷑.
q illa corda possidet quȩ diuui¬
ni amoris grͣa nͣ replent᷑. Terrȩ uͦ¬

Expanded text:
qui, ut torporis frigore gentium corda constringeret, dixit: « Sedebo in mente testamenti, in lateribus aquilonis . » Qui super vacuum extenditur, quia illa corda possidet, quae divini amoris gratia non replentur. Sequ
Abbreviated transcription (Latin):
lor afflicti ex amicoꝵ conso¬
latione debuerat. S qr conso¬
latio adblandim̃ta fallaciȩ
erupit: afflicti dolor in hor¬
ruit. Quia enĩ eliphat sponde¬
re conu̾so meliora nͣtimuit: qͣsi
ex norio medicamine uulnus
creuit. Nñ recte dicit᷑ Ncͣ quoꝙ

Expanded text:
lor afflicti ex amicorum consolatione debuerat; sed quia consolatio ad blandimenta fallaciae erupit, afflicti dolor inhorruit. Quia, enim Eliphaz spondere converso meliora non timuit, quasi ex noxio medicamine vulnus crevit. Unde recte
Abbreviated transcription (Latin):
Qui eniͣ pͥus sciendo rebelles
festiora agere contẽpnunt.
ad subtiliora intelligenda
Sequit᷑. Mane primo con¬
surgit homicida. et intͣficit
egenũ ⁊ pauꝑẽ. ꝑ noctem
uero erit quasi fur. Per¬

Expanded text:
» Qui enim prius sciendo rebelles festiora agere contemnunt ad subtiliora intelligenda est. « Mane primo consurgit homicida, interficit egenum et pauperem, per noctem vero erit quasi fur.
Abbreviated transcription (Latin):
nos supplantans. sub iure suo qͣsi
arbitrio conditꝰ. ei inrusta sua¬
denti consensit. Delenda antͣ¬
erat talis culpa: s nͥ ꝑ sacrifi.¬
toꝵ auimaliũ uictimȩ cederentur.
offerri debusset: ut ꝓrationabili
peccante. rationabilis uictima mac¬
natos mundare nͣ poterat. Ergo
ut rationabilis essec hostia. homo
fuerat offerendus: ut uͦ a pecca¬

Expanded text:
 supplantans, sub captivitate sua quasi arbitrio conditus, ei injusta suadenti consensit. Ad vit sacrifitorum animalium victimae caederentur. offerri debuit, ut pro rationabili peccante rationabilis hostia macnatos mundare non posset. Ergo ut rationabilis esset hostia, homo fuerat offerendus: ut vero a pecca
Abbreviated transcription (Latin):
pimꝰ. ut mardires. Hii itaq:¬
qr de nullo suo oꝑe confidt᷑
s ad scoꝵ martirũ ꝓtectionẽ¬
des amplerant᷑. Sequit᷑. Uim
fecert᷑ depͣdantes pupillos.⁊

Expanded text:
 ut martyres. Qui itaque de nullo opere suo confidunt, sed ad sanctorum martyrum protectiondes amplexantur. Vim fecerunt depraedantes pupillos, et
Abbreviated transcription (Latin):
siderato intimo iudice. exteri¬
ora cdicta pensare. Unͣ uir scs
ab amicis suꝑbientibꝰ u̾ba sua
ante dm̃ poni posse nͣ estimat.
Ac si eis dicat. Iccirco quę lo¬
lecis: qr eiꝰ uob̾ facie᷑ peccantes

Expanded text:
siderato intimo judice, exteriora dicta pensare. Vir igitur sanctus ab amicis superbientibus, verba sua ante Deum poni posse non aestimat. Ac si aperte dicat: Idcirco quae loletis, quia ejus vobis faciem peccantes
Abbreviated transcription (Latin):
homo. nͣ filiꝰ hominis fuit : ex qͦ
quicũꝙ ꝓdiit. ñ soluͣ homo.
s: ⁊ filius hominis fuit. Sicut
autͣ ex homine filiꝰ hominis¬
fuit: ita ex putredine nascit᷑
tredo ñ uermis: qr ⁊ si ꝑ morte᷑
putruit. nͣ tam̃ ex ꝓutredine
ꝑ natiuitatẽ uenit. Filiꝰ autẽ
hominis uermis drͣ. ꝙr iaͣ ex

Expanded text:
homo, non filius hominis, ex quo quisquis prodiit, non solum homo, sed filius quoque hominis fuit. Sicut ergo ex homine filius hominis, ita ex putredine nasciturtredo, non vermis, quia etsi per mortem putruit, non tamen ex putredine per nativitatem venit. Qui autem hominis
Abbreviated transcription (French):
re cogitat adhuc inuenit᷑ ubi
Uñ subdit᷑. Et iccirco afacie
eiꝰ turbatꝰ sũ. ⁊ considerans enͣ
tunore sollicitor. Bene afacie
pauore concutit᷑: dnͣ se redden¬
dis rationibꝰ conspicit idoneu̾
nͣ esse si districte iudicet᷑. Qui be

Expanded text:
adhuc invenit ubi  15. Et idcirco a facie ejus turbatus sum, et considerans eum timore sollicitor. - Bene a facie pavore concutitur, dum se reddendi rationibus conspicit idoneum non esse, si districte judicetur. Re
Abbreviated transcription (Latin):
curauert᷑ rudibꝰ ppłis plana. et
capabilia. nͣ fuͣma atq ardua pͣ¬
dicare. Nã si scientiã ut hauriebãt
corde ita funderent ore: inm̃sitã¬
te eiꝰ auditores suos oppͥmeret
potiꝰ quã rigaret. Ligat gͦ deus

Expanded text:
re rudibus populis plana et capabilia, non summa atque ardua praedicare. Nam si scientiam sanctam, ut hauriebant corde, ita ore funderent, immensitate ejus auditores suos opprimerent potius quam rigarent. Unde s
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsarũ dominio purgari debeat.
Unde ereptioni illiꝰ ꝑsarũ pͥnccps
mͥ uire contͣ dicit: quãuis p̃ces
tuas eoꝵ quoq lacrimȩ qui in
uidea relicti ft̃ adiuuet. Unde

Expanded text:
Persarum dominio purgari debeat: unde ereptioni illius Persarum princeps mihi jure contradicat, quamvis preces tuas eorum lacrymae qui in Judaea relict
Abbreviated transcription (Latin):
ter conspiciunt: in ipsa sua con¬
tẽplatione contremiscunt. S isdẽ
tremor ne ei penalissit:nͣ timoris
est s ammirationis. Postqͣ. uero
qͣnt᷑ pauor sit ammirationis eiꝰ

Expanded text:
one conspiciunt, in ipsa sua contemplatione contremiscunt. Sed isdem tremor ne eis poenalis sit, non timoris est, sed admirationis. Quia vero quantus pavor sit admirationis ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Per nocteͣ erit quasi fur. In
ualet: eis tam̃ quos pͣualere
conspicit. consilia ꝑuͣsitatis
pͣbet. Qui recte quasi fur
tuit ne depͣhendat᷑. Seqͥt᷑.¬
Oculus adulteri obseruat
caligine̾ dicens. Non me ui¬
debit oculus. Et oƿeriet

Expanded text:
Per noctem vero erit quasi fur. In valet, eis tamen quos praevalere conspicit, concilia perversitatis t. Qui recte quasi fur tuit ne deprehendatur. QOculus adulteri observat caliginem, dicens, Non me videbit oculus, et operiet
Abbreviated transcription (Latin):
quippe anima iuistoꝵ. cũ fi¬
des turbat᷑ infirmoꝵ: qr iam
hoc ipsũ clamare est. de alie¬
no lapsu tabescere. Qd̃ deus
inultũ abire nͣ patit᷑ : qr et¬

Expanded text:
quippe anima justorum, cum fides turbatur infirmorum, quibus jam hoc ipsum clamare est, de alieno lapsu tabescere. Sed Deus inultum abire non patitur, quia et
Abbreviated transcription (Latin):
terrã infirmitasactionis: ⁊sili¬
torreutes aureos doctrina accipnt¬
tes aureos: quia ꝑ robusto oꝑe
doctrinã mult̾iplicat clare pͣ
insua fortitudine ad ꝓferenda

Expanded text:
terram infirmitas actionis, torrentes aureos doctrina  torrentes aureos, quia pro robusto opere doctrinam multiplicat clarae prin sua fortitudine usque ad proferenda
Abbreviated transcription (Latin):
Baldach autͣ qͥ beatũ iob ꝓ cul¬
pa flagellatũ credidit: occultu
dei uidiciũ qđ uenerari humilit᷑
debirt: suꝑba uisus eͣ temerta¬
te penetrare. Insi uͦ se ꝑpruden¬
tĩa preculit: cuiꝰ iudicium ñ intel¬

Expanded text:
Baldath autem, qui beatum Job pro culpa flagellatum credidit, occultum Dei judicium, quod venerari humiliter debuit, superba nisus est temeritate penetrare. Ipsi ergo se per prudentiam praetulit, cujus judicium n
Abbreviated transcription (Latin):
scͥi intellectꝰ dulcedinẽ degusta¬
re. Qd̃ trͣ sufficient᷑ comedit᷑: qͣn¬
do nrͣa intelligentia iuxta m̃su¬
rã sensꝰ sub moderamine tenet᷑.
plus appetens penetrare ꝙͣ. capit:
⁊ illud ꝑdit unde potuit nutͥ.¬

Expanded text:
nem degustare. Quod tunc sufficienter comeditur, quando nostra intelligentia juxta mensuram sensus sub moderamine tenetur. plus appetens penetrare quam capit, et illud perdit unde potuit nutri
Abbreviated transcription (Latin):
Quos cũ crudelia agere contͣ
catholicos conspiciunt: quasi
i ipso solis feruore reqͥescunt.
titudini adiungunt. qͥs iam
uident grauia agere. ⁊ ad¬
feruor dũ eoꝵ desideria satiat:
in eoꝵ m̃tibꝰ quasi in meridie
qͥescunt. Sequit᷑. De ciuita
tibꝰ feccrt uiros gemere. et
auimȩ uulneratoꝵ clam abt̃.¬
⁊ deus inultũ abire nͣ patit᷑.¬

Expanded text:
Quos cum crudelia agere contra catholicorum vitam conspiciunt, quasi in ipso solis fervore requiescunt. titudini adjungunt, quos jam vident gravia agere, et adfervor dum eorum desideria satiat, in eorum actibus, quasi in meridie, quiescunt. Sequitur: CAtibus fecerunt uiros gemere, et anima uulneratorum clamauit, et deus inultum abire non patit
Abbreviated transcription (Latin):
g. s. a. Cuia elati om̃s dũ in hac
uita asseqͥ honoꝵ celsitudinem
apͥpetunt: sub ponderibꝰ ppłoꝵ ge¬
munt. Nã qͣnto quisq hic altiꝰ eri¬
git᷑. tanto curis grauioribꝰ onerat᷑:
eisq: ipsis mte ⁊ cogitatione subpo¬

Expanded text:
s. Quia elati omnes dum in hac vita assequi honorum celsitudinem cupiunt, sub ponderibus populorum gemunt. Nam quantum quis hic altius erigitur, tanto curis gravioribus oneratur, eisque ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
sensu suo alta sapunt. eẽ dĩ
utiles esse estimant. afructu
se humilitatis alienant. Seqͥt᷑.¬
illi qui nͣ habet sapientiã.
Nare stulto consiliũ caritatiseͣ:
dare sapienti ostensionis : dare
uero ipsi sapientiȩ ꝑuͣsitatis.
coꝵ spͣe. ostensioni potiꝰ quam
utilitati seruiebat recte ad
quã oportet saꝑe. Cui uero e᷑
plurima ñ est recta: ꝙ dũ ultͣ

Expanded text:
sensu suo alta sapiunt, esse huutiles esse aestimant, a fructu se utilitatis alienant. illi qui non habet sapientiam. - Dare stulto consilium, charitatis est; dare sapienti, ostentationis; dare vero ipsi sapientiae, perversitatis. m suam ostentationi potius quam utilitati serviebant, recte adhquam oportet sapere . Cui vero est plurima, non est recta, quia dum ultra
Abbreviated transcription (Latin):
ant: qr dũ doctos nͣ preualent.
in doctos auelamine fidei ꝑ¬
absq uestitu. ⁊ esurientibꝰ tu¬
lerunt spicas. Aluuid ẽ nudaͣ
esse : ⁊ aliud nuduͣ incedere.
Om̃is eni qui nec bona nec
mala agit: nudus ẽ ⁊ ociosus.
Qui uͦ mala agit. nudus ince¬
dit: quia sine uelamine bo¬
ni oꝑis ꝑ iter prauitatis ꝑgit.
ta desiderant: qui quotiens
spicas portant. S his esurien¬
tibꝰ herecici spicas tollunt: qr
in eoꝵ mͣtibꝰ patrũ sententias
destruunt. quȩ bene spicis

Expanded text:
a, dum doctis non praevalent, indoctos a velamine fidei absque vestitu et esurientibus tuleruesse, aliud nudum incedere. Omnis enim qui nec bona nec mala operatur nudus est, et otiosus: qui autem mala agit nudus incedit, quia sine velamine boni operis per iter pravitatis pergit. ta desiderant, qui quoties Pspicas portant. Haeretibus, haeretici spicas tollunt, quia in eorum mente Patrum sententias destruunt, quae per spicas
Abbreviated transcription (Latin):
botros animaꝵ tolit̾. De qͥbꝰ¬
tunt homines indumͣta tol¬
lentes. quibꝰ non ẽ oꝑ imen¬
tũ in frigore. Sicut uestumͣ¬
anima᷑. Heretici igit̾ cuͣ quo

Expanded text:
botros animarum tollunt. Sequtunt homines indumenta tollentes, quibus non est operimentum in frigore. - Sicut vestimean
Abbreviated transcription (Latin):
citis delectationibꝰ tangunt. S.
qr citiꝰ manu scͣe discretionis abi
ex illicita delectatione polluit.¬
insistentes auesꝑtulit: quas stu¬
diose ne oblatũ sacrificiũ rape.¬
rent abegit. Sic nos cũ in ara
rapiant. qđ mentes nrͣe offerre
se dño huimilit parant. Sequit᷑¬

Expanded text:
 delectationibus tangunt; sed cum citius manu sanctae discretionis abiguae hanc jam ex illicita delectatione tinsistentes aves pertulit, quas studiose, ne oblatum sacrificium raperent, abegit. Sic nos, dum in ararapiant, quod mens nostra offerre se domino utiliter sperat. Et
Abbreviated transcription (Latin):
lert: qr constructiones patruͣ
pͣuaricando tͣnscendt᷑. Qui etiã
greges diripiunt ⁊ pascunt :
qr imꝑitos quosdã ꝑrͣsis ad se
ꝑsuasionibꝰ traht᷑: ⁊ doctrinis
ƿestiferis ad intͣficiendũ nutͥ.¬

Expanded text:
runt, quia constitutiones Patrum praevaricando transcendunt, qui etiam greges diripiunt et pascunt, quia imperitos quoque perversis ad se suasionibus trahunt, et donis pestiferis ad interficiendum nutri
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃a uidelicet t̾rena. Et est
queunt: qr ipsa quoq fugi¬
unt quibꝰ innitunt᷑. Et dũ
teͬporalia diligunt: cũ his
ex temporis uolubilitate ꝑ¬
currunt. Qui etiã sicut sum.¬
mitates spicaꝵ conterent᷑. Spi¬
caꝵ quippe sũmitates aristȩ st̃.¬

Expanded text:
Omnia profecto terrena. Et est queunt, quia ipsa quoque fugiunt quibus innituntur: dumque temporalia diligunt, cum his et temporis volubilitate percurrunt. « Et sicut summitates spicarum, » etc. Spicarum summitates aristae s
Abbreviated transcription (Latin):
suũ quodlibet agi conspicuit.
ad occulta dei uidicia recurit᷑:
ut in eis uideant qr mordina¬
te intꝰ ñ disponit᷑. qđ inordi¬
natũ foris currere uidet᷑. Cnͣ¬

Expanded text:
um quaelibet agi conspiciunt, ad occulta Dei judicia recurrunt, ut in eis videant quia inordinate intus non disponitur, quod inordinate foris currere videtur.
Abbreviated transcription (Latin):
rata enĩ corruptione carnali ci-¬
tiꝰ cognoscit᷑: qr cũ illicite caro
concupiscit᷑. tabes desiderat᷑. Unͣ
nichil sic ad domandũ desidioꝵ¬
ut quisqͥs hoc qđ uiiuͣ diligit.
quale sit mortuũ penset. Hȩc¬

Expanded text:
rata etenim corruptione carnali, citius cognoscitur quia cum illicite caro concupiscitur, tabes desideratur. Nichil sic ad domandum unusquisque hoc quod diligit quale sit mortuum penset’. Laua
Abbreviated transcription (Latin):
nere. s suã scientiã deside¬
rat ostendere. Qui apte
diẽ. Non me uidebit ocu¬
lus: ꝙ adulteriũ quod in mente
agit᷑ ualde difficile ẽ. ut ab hu¬
Sciendũ quoq ẽ. ꝙ sic̃ is qͥ ad¬
ultertũ facit carne̾ alienȩ cͣui¬
gis sibi illicite conuingit. Ita
om̃s heretici cũ fidele̾ animã
in suo errore rapiunt. qͣsi con¬
uge̾ alienã tollunt. Quȩ dũ

Expanded text:
nere, sed suam scientiam desiderat ostentare. Quesubditur: Non me videbit oculus, quia adulterium quod in mente agitur valde est difficile ut ab huSciendum quoque est quia sicut is qui adulterium facit carnem alienae conjugis sibi illicite conjungit, ita omnes haeretici, cum fidelem animam in suum errorem rapiunt, quasi conjugem alienam t
Abbreviated transcription (Latin):
Ego me districte discutiens. sci-¬
ñ ualeo uidet subtilit᷑ cuncta
quȩ ago. Sequit᷑. Et ꝓbauit
me quasi auirũ quod ꝑ ignẽ
igne̾ transit ꝓbant̾ animȩ ui-¬
stoꝵ: quuibꝰ ex ustione thulati¬
onis ⁊ uicia subtrahunt᷑. et
merita augent᷑. Nec elationis
fuit: qđ uir sc̃s in tribulatio¬
ne se positũ. auro cõparauit.

Expanded text:
Ego me et districte discutio, non valeo, videt subtiliter cuncta quae ago. Sequitur: Et probabit me quasi aurum quod per ignem ignem transit probantur animae justorum, quibus exustione tribulationis et subtrahuntur vitia et merita augentur. Nec elationis fuit quod sanctus vir in tribulatione se positum auro comparavit,
Abbreviated transcription (Latin):
estimant. si eoꝵ ꝑusitatibꝰ con¬
sentiant: ⁊ adqͥescentibꝰ pacem
ꝓmittunt : qr contͣ eos qui sibi
consentiunt. iã iyrgari desi¬
stunt. Fructꝰ etiã optimos sibi
consentientibꝰ pollicent᷑: qr eos
etiã dicunt. Suscipe ex ore
illiꝰ lege᷑: q ea quȩ ipsi sentiunt
ex ore dĩ ꝓcedere suspicant᷑. Et
omͣipotentẽ. edificaberis. et
longe facies uuquitatẽ a tab̾¬
naculo tuo. Fidele̾ ppłm here

Expanded text:
sitatibus consentire, et acquiescentibus pacem promittunt, quia contra eos qui sibi consentiunt jam jurgari desistunt. Fructus autem optimos sibi consentientibus pollicentur, quia eos adjungit. Suscipe ex ore illius legem, quia ea quae ipsi sentiunt, ex ore Dei procedere suspicantur. EtOmnipotentem aedificaberis, et longe facies iniquitatem a tabernaculo tuo. - Fidelem populum
Abbreviated transcription (Latin):
stirpe enoch qͥ dedicatio inter¬
pͣtat᷑ pͥmus nascit᷑. In electoꝵ
riero ꝓgenie enoch septimꝰ fuis¬
se memorat᷑: qr scilicet reꝑbi
in hac uita quȩ ante ẽ. seip¬
sos edificando constituunt.

Expanded text:
stirpe Enoch, qui dedicatio interpretatur, primus nascitur. In electorum vero progenie Enoch septimus fuisse memoratur, quia videlicet reprobi in hac vita, quae ante est, semetipsos aedificando dedicant.
Abbreviated transcription (Latin):
Et q̃si ꝑ caligine̾ udicat.
Nubes latibulũ eiꝰ. nec nrͣa
considerat. ⁊ circa cardines
cȩli ꝑ ambulat. Sͣt pleriq
ita hebetes: ut formidare ne¬
sciant nͥ quȩ corporalit᷑ uident.
Unͣ fit. ut dm̃ non metuant: quẽ

Expanded text:
nem judicat nubes, latibulum ejus nec nostra considerat, et circa cardines coeli perambulat? » Sunt plerique ita hebetes ut formidare nesciant, nisi quod corporaliter vident: unde fit ut Deum non metuant, quem
Abbreviated transcription (Latin):
Ac sidicant. Qd in pͣdicatione
tua terrã unu̾salit᷑ occupasti:
potentia fortitudinis nͣratio ue¬
ritatis fuit. Quia enĩ xp̃ianos
pͥncipes pͣdicationẽ eiꝰ tenere con¬
spiciunt. hocꝙ eis appłis credit᷑:
ñ uircute̾ rectitudinis . s cau¬
sã scłaris potentiȩ eiꝰ suspicant᷑.

Expanded text:
r dicat: Qui in praedicatione tua terram universaliter occupasti, potentia fortitudinis, non ratio veritatis fuit. Quia enim Christianos principes praedicationem ejus tenere conspiciunt, hoc quod ei a populis creditur, non virtutem rectitudinis, sed causam saecularis potentiae esse suspi
Abbreviated transcription (Latin):
occasũ reddere uibem᷑: qr pͥusqͣ.
in nob̃ ꝑ dolore̾ cordis soliustitiȩ
occidat. debemꝰ ei confessionem
ueniȩ reddere. a quo cͣfessioneͣ
confiteant᷑ erroris sui culpã ꝑ
si atrũ tuoꝵ sine causa: idest
abhis qͥ a nob̾ ad te ueniunt. in¬
utilit᷑ confessionẽ errous exe-¬
nus frm suoꝵ dicunt abstulisse:
qr illos qͥ ad eã ueniunt. dona
spiritualia suspicant᷑ amittere.
Uñ ⁊ subdit᷑. Et nudos expolia¬

Expanded text:
occasum reddere iubemur, quia priusquam in nobis per dolorem cordis sol iustitiz occidat, debemus ei confessionem veniq reddere, a quo confessionem confiteri erroris sui culpam has fratrum tuorum sine causa, id est, ab his qui a nobis ad te veniunt inutiliter confessionem erroris exenus dicunt abstulisse, quia eos qui ad illam veniunt dona spiritalia suspicantur amittere. Unde et sequitur: Et nudos spolia
Abbreviated transcription (Latin):
Int̾ a ceruos eoꝵ meridiatist
qͥ calcatis torcularibꝰ siciunt.
torcular calcant: nam dũ in¬
iusti uistos depͥmunt. quasi¬
botros sub pedibꝰ mittunt.:

Expanded text:
Inter acervos eorum meridiati sunt, qui calcatis torcularibus sitiunt. torcular calcant. Nam dum injusti justos deprimunt, botros sub pedibus mittunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cant: ⁊ florent. Peccata augent :
et tͣrena bona multiplicant.
S: eoꝵ erectio tͣc succidit᷑: cum
uel a pͣsenti uita ad interitum.
carnẽ relinquunt. ipsã tam̃
in resurrectione recipunt: ut
incarne ardeant. in qua pecca¬

Expanded text:
cant et florent, peccata augent, et terrena bona multiplicant; sed eorum erectio tunc succidetur cum vel a praesenti vita ad interitum, carnem relinquunt, ipsam quoque in resurrectione recipiunt, ut cum carne ardeant, in qua pecca
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ subdit᷑. Propterea circu̾datꝰ
es laqueis⁊ ⁊ conturbat te for¬
mido subita. Illũ formidosu
immineat. Quia uͦ fidele̾ ppłm
heretici culpis ꝑfidiȩ oppressũ
putant: circũdatũ laqueis ac¬
cusant. Eit qr estimant quocĩ
futã nͣ preuideant: in ꝑcussiõe
sua hc̃ subita formis dine con¬
turbatũ putant.  Uñ adhuc
subdit᷑. At putabas tenebras
te nͣ uisuruͣ. ⁊ impecu aquaꝵ
mundantiũ non oppressuruͣ iri.
ac si dicant. Securitate̾ pacis tͥ
in spe ꝓposueras: Et iecirco de
nec te uͣꝗͣ. oppͥmi tribulationi-¬
bus estimasti. S eoce tenebrȩ¬
tribulationũ quȩ te oppͥmunt:
dũ. qđ tͥbulationes eliphar aqͥs
inundantibꝰ coͣparat: qr dũ aliȩ
suꝑ alias irruunt: qͣsi aqͥs tu¬
mentibꝰ undȩ undas secunt᷑.

Expanded text:
 10. Propterea circumdatus es laquies et conturbat te formido subita. - Illum formimmineat. Quia ergo fidelem populum haeretici culpis perfidiae oppressum credunt, circumdatum laqueis accusant. Et quia existimant quod futura non praevideat, in percussione sua hunc subita formidine conturbatum putant. Qui adhucS. 11. Et putabas te tenebras non visurum, et impetu aquarum inundantium non oppressum iri? - Ac si aperte dicat: Securitatem pacis tibi in spe proposueras, et idcirco de nec te unquam opprimi tribulationibus existimasti. Sequiturtribulationum tenebrae ostendunt. ribulationes Eliphaz aquis inundantibus comparat, quia dum aliae super alias irruunt, quasi aquis tumentibus, undae undas sequuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
destituti᷑ herecici q remanere
apud se plebes sine p̃dicatoribꝰ
cuas relictas dolent. Et qr sub.¬
tractis hereticoꝵ magistris. eoꝵ
ddiscipłos in suo oꝑe confirmari
suspicant᷑: qͣsi lacertos pupilloꝵ
qͥ ita uirginitati carnis studẽt.

Expanded text:
destituti haeretici cum remanere apud se plebes sine praedicatoribcuas relictas dolent? Et quia subtractis haereticorum magistris eorum discipulos in suo opere infirmari suspicantur, quasi lacertos pupillorum ui ita virginitati carnis student,
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Peccati uͦ confessio pignꝰ ac¬
cipit᷑: sicͣ in lege scriptũ est. Cuͣ
debet tͥ quippiã frͣ tuus. ⁊ ab¬
stuleris pignꝰ abeo: aute solis
occasnͣ pignꝰ restitue. Frat̾ noster¬

Expanded text:
ccati confessio solet intelligi, sicut in Lege scriptum est: Cum debet tibi quidpiam frater tuus, et abstuleris pignus ab eo, ante solis occasum pignus restitue . Frater ete
Abbreviated transcription (Latin):
malis omnibꝰ deteriꝰ indicaret.
Sicͣ enĩ inferiꝰ radix tegit᷑. s. ab
illa rami extrinsecꝰ expandunt᷑:
ita se suꝑbia intrinsecꝰ celat. s
ab illa ꝓtinꝰ aꝑta uicia pullulãt.
liuͦ uirtutes impetunt. qͥbꝰ ipsa
destruunt᷑: rit nidelicet ira pa

Expanded text:
 indicaret. Sicut enim inferius radix tegitur, sed ab illa rami extrinsecus expanduntur, ita se superbia intrinsecus celat, sed ab illa protinus aperta vitia pullulant.lummodo virtutes impetunt, quibus ipsa distinguuntur, ut videlicet ira pat
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ multos leuiathan qͥ intra
scam eccłam fulgore iustitre
resplende uidebant᷑. cũ uł tr̃e¬
naꝵ rerũ concupiscentia. uł
errantis doctrine cͣtagio. uł
carnalibꝰ sibi uoluptatibꝰ subi¬
cit: aurũ sibi ꝓcul dubio q̃si lu¬
tũ sternit. Aurũ qͥppe qͣsi lutũ
sternẽ est: in qͥbꝰdã uitȩ mun¬
diciã ꝑ illicita desideria ẽcul¬

Expanded text:
 intra sanctam Ecclesiam fulgore justitiae resplendere videbantur, tunc vel terrenarum rerum concupiscentia, vel errantis doctrinae contagio, vel carnalibus sibi voluptatibus subjicit, aurum sibi procul dubio quasi lutum sternit. Aurum enim quasi lutum sternere, est in quibusdam vitae munditiam per illicita desideria concul
Abbreviated transcription (Latin):
Id÷ cunctos infra se positos qͣsi
de subluni respĩc: qr duͣ ꝑ inten¬
tionẽ contͣ auctorẽ nitit᷑. estimare
sibi quẽlibet similẽ dedignat᷑. Qd
qͦs cernunt suꝑbiȩ fastu desꝑici¬

Expanded text:
ut infra se positos quasi de sublimi respicit, quia dum per intentionem contra Auctorem nititur, aestimare sibi quemlibet similem designatur quoquos cernunt superbiae fastu despici
Abbreviated transcription (Latin):
nãq ab arce rectitudinis caden¬
mor ipse solidaret. Qui ͥ tͣriti¬
ruit: et purgauit. Terruit: ne
c̃ditorẽ suii suꝑbe despicerẽt. Pur¬
ut electi soli remanerẽt. Uelsi ꝓ¬

Expanded text:
isto ab arce beatitudinis cadenmor ipse solidaret. Vet. Iruit et purgavit: terruit, ne Conditorem suum superbe despicerent; purut electi soli remanerent.
Abbreviated transcription (Latin):
diti in ecclesia angelicam ui¬
tam ducentes. qui circumdant
et honorant suos predicatores.
et suos iudices testimonio e¬
orum consentiences et confir¬
manges.

Expanded text:
diti in Ecclesia, angelicam vitam ducentes, qui circumdant et honorant suos praedicatores et suos judices testimonio eorum consentientes et se conformantes.
Abbreviated transcription (Latin):
troducentes ad fidem truutatis
ex quatuor mundi partibus
per lugulas .i. per instructo¬
nem singulorum sunt mar¬
garite .i. imutatores eoꝵ. qui
de quacumq parte munndi ad
fidem trinitatis uocentur sũt
splendidi uirtutib.¬

Expanded text:
troducentes ad fidem Trinitatis ex quatuor mundi partibus. Per singulas, id est, per instructionem singulorum; sunt margaritae, id est, imitatores eorum, qui de quacunque parte mundi ad fidem Trinitatis vocentur, sunt splendidi
Abbreviated transcription (Latin):
gelum apparuisse sibi inspe¬
cie hominuis ut aperte denotet
eum qui significabatur nerũ
angelum .i. ueru filium deri
ucrum homincm fuisse.

Expanded text:
gelum apparuisse sibi in specie hominis, ut aperte denotet eum qui significabatur verum angelum, id est Filium Dei, et verum hominem fuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
tidis. iurorem fiden ̃marrescentẽ
signifioat. uel iaspis est sanctoꝵ fi¬
ded non marrescens s semꝑin õpe¬
ris uuore perseuerans.

Expanded text:
ideo virorem fidei immarcescentem significat. Vel jaspis est sanctorum fides non marcescens, sed semper in operis virore perseverans.
Abbreviated transcription (Latin):
Cum sccłm figuram designa¬
cos sub certo numero iudisset
et tantũmodo de filus israel nũc
aperte docet quod per illum nu¬
merum uniuersi fideles ⁊ꝑ.xii.¬

Expanded text:
Cum secundum figuram designandos sub certo numero vidisset, et tantummodo de filiis Israel, nunc aperte docet quod per illum numerum, universi fideles
Abbreviated transcription (Latin):
trine antixp̃i que est fornax pͤ¬
gans bonos et in eueremre¬
digens malos.
tur quia neq uolant in altum.
tionem. nec firmit̾ gradumtur
perbonam operationem. s scd̾m

Expanded text:
e Antichristus est fornax purgans bonos, et in cinerem redigens malos. tur, quia neque volant in altum; tionem, nec firmiter gradiuntur per bonam operationem: sed
Abbreviated transcription (Latin):
quia corrigunt. corripinnt.
iram dei peccantibus minan¬
tur aliquando etiam excõicãt¬
aperta fidelibus tñ ipsa erunt
cłausa ⁊ obscura infidelib.

Expanded text:
quia corrigunt, corripiunt, iram Dei peccantibus minantur, aliquando etiam excomaperta fidelibus, tamen ipsa erunt clausa obscura infidelib
Abbreviated transcription (Latin):
deritnt deum diligere ecclesi¬
am quam permitcebat affligi
qued nunc faciet fidem cli¬
lectõnis .i. certitudinem. ne
succumbatis. quia uenio ad
remunerandum

Expanded text:
derunt Deum diligere Ecclesiam quam permittebat affligi, sed nunc faciet fidem dilectionis, id est certitudinem, ne succumbatis, quia venio ad remunerandum
Abbreviated transcription (Latin):
ta dampnatione sancti exultãt
sicut moniti erant ad exultancdũ
inuersu illo. exultate super eam
celi. per quod multo grauior in

Expanded text:
ta damnatione sancti exsultant sicut moniti erant ad exsultandum in versu illo: Exsultate super eam, coeli, per quod multo gravior in
Abbreviated transcription (Latin):
ro sanctorum que cendicur in lig¬
no cdum cliuersis cormentis e¬
undem sonum reddences crucẽ¬
xp̃i imuitantuꝵ¬
c bapcizatur. ¶quia imirnis apeccato¬
dicendes dignus es domine deus accipere librum
et soluere signacula quoniam occisus es. et re

Expanded text:
ro sanctorum, quae tenditur in lig diversis tormentis em sonum reddentes cruceti imitantormentis eti imitantudicentes: Dignus es, Domine Deus, accipere librum, et aperire signacula ejus; quoniam occisus es, et re
Abbreviated transcription (Latin):
eos qui in celo habitant et dacum illi bellum facẽ
cum sanctis.⁊uinicere illos. et data est illi potes¬
tas in omnem tribum ⁊ populum ⁊ linguam.
⁊gentem. et adorauerunt eam omnes qui ha¬
bitant intetra quoꝵ non sunt nomina scrita

Expanded text:
eos qui in coelo habitant. Et est datum illi bellum facere cum sanctis et vincere eos; et data est illi potestas in omnem tribum, et populum, et linguam, et gentem: et adoraverunt eam omnes qui inhabitabant terram, quorum non sunt scripta
Abbreviated transcription (Latin):
tatis omni lapide precioso ornata fundamentũ¬
primum iaspis. scd̃m saphirus. tercium calcedo¬
nius uartum smaragdus. Quincum sardo

Expanded text:
tatis omni lapide pretioso ornata fundaprimum iaspis secundus sapphyrus tertius carcedonius quartus zmaragdus quintus sardo
Abbreviated transcription (Latin):
sus pucens profuncliores he¬
retici qui alios mergũt prauis
sententuis in hos clauem .i. po
cestatem accipere clicitur qr
cunc non sicut modo a deo re¬
per quos heretici coparabũt᷑.¬

Expanded text:
s, id est profundiores haeretici, quia alios mergunt pravis sententiis. In hos clavem, id est potestatem accipere dicitur, quia tunc non sicut modo a Deo reper quos haeretici operant
Abbreviated transcription (Latin):
uelacio. in hac secunda uisione
agẽ de sedente inchrono. et de or¬
natueius et de angno aperience
librum .i. diuinam disposionẽ
de reparatione humanignis. e
de soluente septem sigilla .i. os
curicates. ut cumuiderimus de¬
um tantam intelligentiã scrip¬
turarum impendisse hominib
graci ei simus. ne pro eo paci for¬
mide:ꝰ¬

Expanded text:
i. In hac secunda visione agit de sedente in throno, et de ornatu ejus, et de agno aperiente librum, id est divinam dispositionem de reparatione humani generis, et de solvente septem sigilla, id est obscuritates, ut cum viderimus Deum tantam intelligentiam Scripturarum impendisse hominibus, grati ei simus, nec pro eo pati formide
Abbreviated transcription (Latin):
patrum in ueteri lege est in apo¬
stolis. quia quod illi predixert̃
futurum hii docent complccũ
Ueã omnes gentes in fide aposto
de epistola nostrauos esas scrip¬
ca incordibus nostas .n. corĩ. ii

Expanded text:
Patrum veteris legis est in apostolis, quia quod illi praedixerunt futurum, hi docent completum. Vel omnes gentes in fide apostolde: Epistola nostra vos estis scripta in cordibus nostris . VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
ro ⁊ etherea claritate maxime lu¬
cens cum splendore solis cangitur
superans omnium gẽmarum qda¬
ritates in aspectum suum singła¬
niter prouocans aspicientes quẽ
si polis obseuras. si nature relinqͥs:¬
us int̾ diuicias. contemplatiuam
uitam significat quam sanctiroges
omnib operum diuiciis ⁊ gẽmis
uirtutum preferunt ⁊ in eam ma¬
⁊ canco amplius quanto diuina¬

Expanded text:
ro et aetherea claritate maxime lucens, cum solis splendore tangitur; superans omnium gemmarum claritates; in aspectum suum singulariter provocans aspicientes; quem si polis, obscuras; si naturae relinqbus inter divitias: contemplativam vitam significat, quam sancti reges omnibus operum divitiis et gemmis virtutum praeferunt, et in eam mat tanto amplius, quanto frequent
Abbreviated transcription (Latin):
sio dulcedine concemplationise¬
theirus que ex contuitu seculi sẽ¬
per obscurescit. uix enim potest
quis simus dolorib angi ⁊ tran¬
quilla mente celi gaudia intueri
uel si polis quasi si dignitatib secu¬
li honoras cos ⁊ omas: obscuras qr

Expanded text:
 dulcedine contemplationis aethereus, quae ex attritu saeculi semper obscurascit, vix enim potest quis simul doloribus attingi, et tranquilla mente coeli gaudia intueri. Vel si polis, quod si dignitatibus saeculi honoras eos, et ornas, obscuras: q
Abbreviated transcription (Latin):
o lle. inmenl ergo habe qualiter acceperis.
et audieris. etͣserua et penitentiam age Si ex¬
go non uigilaueris ueniam tanquam fu ẽt
liescies qua hora ueniam ad c ed habes pauca

Expanded text:
o meo. In mente ergo habe qualiter hec ceperis et audieris: et serva: et penitentiam age. Si ergo non vigilaveris veniam tanquam fur: et nescies qua hora veniam ad te. Sed habes pauca
Abbreviated transcription (Latin):
Et uere debecis eum glorificare
quia ip̃e est quiuenturus est
ad remunerandum cum nubi¬
bus .i. cum scĩs quinubes fue¬
runt compluendo alios ⁊ mira¬
cula faciendo. uel sicut in nube
ascendit in nube ueniet perquã
dei clemenciam intelligimus. q̃
bonis est refugnim. et illumi¬
natio. uel terror. et excecatio. ꝙ
significatum est per nubem q̃ua

Expanded text:
 Vere debetis eum glorificare, quia ipse est qui venturus est ad remunerandum cum nubibus, id est cum sanctis qui nubes fuerunt, compluendo alios et miracula faciendo, vel sicut in nube ascendit, in nube veniet, per quam Dei clementiam intelligimus; quia bonis est refrigerium et illuminatio, malis autem terror et excaecatio: quod significatum est per nubem, qua
Abbreviated transcription (Latin):
Duodecimus amestitus putpri¬
teus mitto colore mole ⁊ roieqͣlda
flammulas de sese effunden pur¬
pureus color significat celestis reg¬
ni habitum ⁊ angelice societatis pnĩ¬
cipatum ad q̃nam uentu sunt sã
uiala humilem sanctoꝵ uerecudi¬
am cum odore bone operationis. Lo¬
sa preciosam martirum mortem. qͥ
borta non modo ppt̾ sed etiam adu¬
se seo etiam ad inimicos. ⁊ petsecuto¬
ros flammas caricatis emutunt ao¬
nificas igicur ametistus celestis ioo¬
nni semper memonam in cordib hũ¬
milium ⁊ illam egregiam uitutẽ
ut etiam pro mimicis orent ⁊ de
salute eorent eoꝵ curent que uir
etas. uirtutum multiplicitas.

Expanded text:
Duodecimus lapis est purpureus, misto colore violae et rosae quasdam flammulas de se effundens. Purpureus color, significat coelestis regni habitus, angelicae societatis principatum ad quem venturi sunt sancti. Viola humilem sanctorum verecundiam cum odore bonae operationis. Rosa pretiosam mortem martyrum, qui non modo inter se, sed etiam adam ad inimicos et persecutores flammas charitatis emittunt. Significat igitur amethistus coelestis regni semper memoriam in cordibus humilium, et illam egregiam virtutem, ut etiam pro inimicis orent, et de salute eorum curent, quae est etas virtutum multiplicitas.
Abbreviated transcription (Latin):
cimis penis quas patientur in¬
pu in inferno pro fingulis pec¬
catis ⁊ primum de babilone os¬
tendit. postea de bestia ⁊ ꝑseu¬
cdiabolo in quo finis pacet in

Expanded text:
imis poenis quas patientur impii in inferno pro singulis pect primum de Babylone ostendit, postea de bestia et pseudiabolo, in quo finis patet. I
Abbreviated transcription (Latin):
Druna a lalex naturalis. sceda
alta petit. et a quibus preclica¬
dores accipiunt tocuũ preclica¬
cionis fundamencum. uel sex
ale cognicio operum chei fac¬
torum .ui. diebus quorum no¬
ticiam in altum sub leuant qͥ
in eis bñ operantur.¬

Expanded text:
rima ala, lex naturalis; secunda,alta petit: et a quibus praedicatores accipiunt totius praedicationis fundamentum. Vel sex alae cognitio operum Dei factorum sex diebus, quorum notitiam in altum sublevant qui in eis bene operantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Iudas qui primus orcline gña¬
tionis. fuit quarcus per quod
inuitur spiritualis pro sapiẽ¬
cia attendenda. ex gnẽ dan nas¬
cecur antixep̃e ideo hic pretermi¬

Expanded text:
Judas, qui primus est ordine, generationis fuit quartus: per quod innuitur spiritualis prosapia attendenda. Ex tribu Dan nascetur Antichristus; et ideo hic praetermi
Abbreviated transcription (Latin):
Per xii habemus eos qui uifide
trinitatis inquatuor munliꝑ
cibus sunt assignati et ut hos
perfeccos ostendamus. x.ii. per
quatuor multiplicamus. et̃

Expanded text:
ecim habemus eos qui fide Trinitatis in quatuor mundi partibus sunt signati, et ut hos perfectos ostendamus, duodecim per quatuor multiplicamus, et
Abbreviated transcription (Latin):
o contingit. posꝙͣ enim clia¬
bolus omnes gentes uel ui¬
deos eccecare non potuit im¬
missit eis hereticos et quos

Expanded text:
o contigit. Postquam enim diabolus omnes Judaeos et gentiles excaecare non potuit, immisit eis haereticos, et quos
Abbreviated transcription (Latin):
terre habeiis speciem significat scõs
qui licet metitis sublimis intelle¬
tus sinit tamen fragłitatis sue re¬
cordantur acceridences se filios a

Expanded text:
habens speciem, significat sanctos qui licet cum mentis sublimes intellectu, tamen fragilitatis suae recordantur attendentes se filios A
Abbreviated transcription (Latin):
Quatuor latera. fides. spes.
caritas. operatio. que sunc
equelia quia quantum quis
tur in quadro ergo quia ro¬
busta fide longanimis. spe
ampla cantate. efficax ope¬
re. uel quatuor latera qua
tuor principiales uurtutes
quatum u̾na non debet ali

Expanded text:
Quatuor latera, fides, spes, charitas, operatio, quae sunt aequalia, quia quantum quis tur. In quadro ergo, quia robusta fide, longanimis spe, ampla charitate, efficax opere. Vel quatuor latera sunt quatuor principales virtutes, quarum una non debet ali
Abbreviated transcription (Latin):
se lucem clicet .d. quingenti .I. u¬
tium .c. centum .l. quinquagin¬
ta .u. quinq x. decem. ⁊ sic eadẽ
summa. sex primus perfectus
nurerus est. ⁊ significat illos
minus perfectos qui coniuga
ti ⁊ pro modo suo x. precepta ser¬
uant.xl. significat medigcriter
perfatos qui omissis legalibus
coniigiis in castitate permanẽt.
⁊ iterum .x. precepta pro modo
suo complent. centum significͣt
perfectissimos qui mencis. ⁊ cor¬
poris integritatem non uiolãt
I x. precepta perfectissime sernãt
neminem posse saluari nisi an¬
tixp̃o obtulerint aliquem de
fructibus sins¬

Expanded text:
se lucem esse dicet: D, quingenti; I, unum; C, centum; L, quinquaginta; V, quinque; X, decem; et sic eadem summa. Sex primus perfectus numerus est, et significat illos minus perfectos qui conjugati sunt, et pro modo suo decem praecepta servant. Sexaginta significat mediocriter perfectos, qui, dimissis legalibus conjugiis in castitate permanent, et iterum decem praecepta pro modo suo complent. Centum significat perfectissimos qui mentis et corporis integritatem non violant et decem praecepta perfectissime servant.neminem posse salvari, nisi Antichristo obtulerint aliquem de fructibus i
Abbreviated transcription (Latin):
grece sit edlitus scali grecos n¬
merus est querenus apud qͦs
omnes litcere nunerum signi¬
ficant nomenem: quod authe
trarius dicitur. a unium .ii. qͥ¬

Expanded text:
Graece sit editus, secundum Graecos numerus est quaerendus apud quos omnes litterae numerum significant. Nomen ejus Antemos trarius dicitur: A, unum; N, qu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ephesulscam bene perscantiũ
parcem uoluntas interprecatur
quorum operibus deus deloctat᷑
dequibus p̃ponit ut per eoꝵ ex¬
emplum qui lapsi fuerãt corri

Expanded text:
 Ephesus secundum bene persistentium partem voluntas interpretatur, quorum operibus Deus delectatur, de quibus proponit, ut per horum exemplum qui lapsi fuerant corri
Abbreviated transcription (Latin):
descripto subicit tempore belli
huius cdiabolum nocere paratũ
sed a deo refrenatum. ne suia¬
liquacenenus corpeant uel des

Expanded text:
descripto, subjicit tempore hujus belli diabolum nocere paratum, sed a Deo refrenatum, ne sui aliquatenus torpeant vel des
Abbreviated transcription (Latin):
celle sunt episcopi qui debent
Caliis lucere uerro et exemplo
uite qui et si peccanerint stel¬
le uocantur secclm quod insti¬
duti sunt quos habet indexte
ra .i. in pocioribus bonis que
per derteram lignificantur.

Expanded text:
ellae sunt episcopi, qui debent aliis lucere verbo et exemplo vitae, qui etsi peccaverint, stellae vocantur, secundum quod instituti sunt: quos habet in dextera, id est in potioribus donis, quae per dexteram significantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Dicca dampnacione babilonis ⁊
scoloꝵ supponit dampnationem
ipsius diaboli ⁊ preponit causã
quare. ⁊ dempus quo dampiza¬
bitur ⁊ quis illum pocerit uĩ¬
cere .s. ille qui in humili aduẽ¬
tu potint illum ligare quantũ
uoluit glorificatus omutno de¬

Expanded text:
Dicta damnatione Babylonis et stolorum, supponit damnationem ipsius diaboli, et praeponit causam quare et tempus quo damnabitur: et quis illum poterit vincere, scilicet ille qui in humili adventu potuit illum ligare quantum voluit, glorificatus eumdem omnino de
Abbreviated transcription (Latin):
dcie .i. carne qua obtulit se ⁊ coticdi¬
ẽ se offert rep̃sentãs se deo patri.
ueł poderis est ecclesia qua uestitur
deus que est tunica calaris qr usq
ad finem mundicluratura.¬

Expanded text:
cet carne, in qua se obtulit et cotidie offert, repraesentans se Deo patri. Vel poderis est Ecclesia, qua vestitur Deus; quae est talaris, quia usque ad finem mundi perma
Abbreviated transcription (Latin):
ram ⁊ similia corporeis oculis indemus
Aluis cum dormientes uł etiam uigi¬
lentes aliquid uidemus per qud̃ aliquid
figuramus sicut pharao uidit crassas
boues ⁊ macras. Aluis medus est in¬
ut dauid inplamos. Iohannes ueroi
tellexit. Deus pater p̾uidens tribulati¬
ones quas pasura erat sc̃a ecclesia. post¬
quam ab apostolis fundata dispofuit
cum filio et spiritu sanctoeas tribula¬
tiones ⁊eat premia releuare. Iacula
.ii. que pretudentur minus ledunt.
uit. ⁊ merito xp̃c iohanni reuelauit. qͥ
excellebat omibus priuilegio castitatis
omnia immaniatormentorum men
tis equanimitate dollerabat sed quia cõ¬
stat hanc reuelationem uisione factã
esse. uideclum est de quo genete uisio¬
nis est. Uisio alia corporal alia sp̃ualis.

Expanded text:
ram, et similia corporis oculis videmus; alius cum dormientes vel etiam vigilantes aliquid videmus, per quod aliquid figuramus, sicut Pharao vidit crassas boves et macilentas . Alius modus est inut David in Psalmis. Joannes vero Deus et Dominus Pater praevidens tribulationes quas passura erat sancta Ecclesia, postquam ab apostolis fuit fundata, disposuit cum Filio et Spiritu sancto eas tribulationes earumque praemia revelare. Jacula enim quae praevidentur minus laedunt.vit. Et merito Christus Joanni revelavit, qui praecellebat omnibus privilegio castitatis, et omnia tormentorum immania mentis aequanimitate sustinebat. Sed quia constat hanc revelationem visione factam esse, videndum est quo genere visionis. Visio autem alia corporalis, alia