comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hꝰi que noĩe capłi ñ fiebat
cũ non ad postulandam dis¬
pensat̾oem s ꝑetendam con
tii destinati ad presens non
ducimꝰ adinittendam decer¬
nentes irritum ⁊ mane.
añ susceꝑt̾oem lut̾aꝵ nrãꝵ¬
si wigoriĩ. coppłm eundem
mitoꝵ iꝑstus duxit postu¬

Expanded text:
 quae nomine capituli non fiebat, cum non ad postulandam dispensationem sed petendam confcapituli nuntii destinati, ad praesens non duximus admittendam, decernentes irritum et inane ante susceptionem litterasi Wigorniense capitulum eumdem meritorum ipsius duxerit postu
Abbreviated transcription (Latin):
tebat epc ut deĩ canonici
ip̃m iure elcõis uti libere
pate̾ntur: absolue studeas
si sit notoriũ qd in tuscia
gn̾alis ꝯsuetudo seruenur¬
nt incathedralib eccłiis
solum capłm requisito ep̃o
eligentli canoĩcos hẽant fa¬

Expanded text:
tebat episcopus, ut dicti canonici ipsum jure electionis uti libere paterentur, absolvere studeas si sit notorium, quod in Tuscia generalis consuetudo serveturt in cathedralibus ecclesiis solum capitulum, irrequisito episcopo, eligendi canonicos habent fa
Abbreviated transcription (Latin):
eungłiũ consectant qr cõ¬
secrati concelebrant pͥncipa¬
liter celebranti ne diuida¬
tur mistiũ unitatis non
debent tũc ordines celebͣre.¬
¶ Pret̾ea cum n̾ liceat ar¬
chiep̃o sñ pallio ꝯuocare ꝯ¬
elliũ. conficere crisma. dedi
nare festiuat cũ id non tã¬

Expanded text:
Evangelium consecrantur, quia consecratori concelebrant principaliter celebranti, ne dividatur mysterium unitatis, non debent tunc ordines celebrare. Praeterea, cum non liceat archiepiscopo sine pallio convocare concilium, conficere chrisma, dedicnare festinat, cum id non tan
Abbreviated transcription (Latin):
tendentes ꝙ laicis etiã re¬
ligiosis suꝑ eccłiis ⁊ ꝑsonis
eccłiasticis nulla fit atłbu¬
ta facultas ques obsequẽdi
man necesfitas non acto-¬
ritis imperandi a quib si
quid mõt ꝓprio stattitũ
fui̾t quod eccłiaꝵ ⁊̃ respiciat cõ
modum ⁊ fauorem. nulliꝰ firiui

Expanded text:
tendentes quod laicis etiam religiosis super Ecclesiis et personis ecclesiasticis nulla sit attributa potestas, quos obsequendi manet necessitas, non auctoritas imperandi, a quibus si quid motu proprio statutum fuerit quod ecclesiarum respiciat etiam commodum et favorem, nullius firmi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ap. ꝓtect᷑ois p̃sidio roborato
ad p̃ces ep̃i dc̃m .m. ⁊ quẽdã.
aliuim. sine p̃tudicio dc̃e ꝯsti¬
tut̾ois in cano receꝑunt. ita
ꝙ ip̃s de canoĩca nichil ꝑcipe¬
bendas integre assecuti.
Cũq ꝑ canoĩcoꝵ industriã

Expanded text:
 protectionis praesidio roboratusquemdam alium sine praejudicio dictae constitutionis in canonicos recepere; ita quod ipsi de canonica nihil percipessent integre assecuti. Cumque per canonicorum industriam
Abbreviated transcription (Latin):
batum. ¶Unde statutsi basilii
de non alienandes prediis rusti¬
tis uł urbanio ministiis ⁊ or¬
nam̃tis eccaꝵ illa reprobatũ
fini̾t potissimũ rato̾ne: ꝙ aucte̾¬

Expanded text:
batum unde statutum Basilii de non alienandis praediis rusticis vel urbanis ministeriis et ornamentis ecclesiarum illa reprobatum fuit potissimum ratione, quod auct
Abbreviated transcription (Latin):
necesse  ut legis trauslato̾ fi¬
atz ¶Quia esũ simł ⁊ ab eodem
et sub eadem sꝑonsione utraz
data funt quod de uno dr᷑ necõe¬
ẽ ut de alt̾o intelligatur. Idem

Expanded text:
necesse est ut legis translatio fiat, quia enim simul ab eodem, et sub eadem sponsione utraque data sunt, quod de uno dicitur, necesse ut de altero intelligatur, et
Abbreviated transcription (Latin):
in cano  receꝑunt nullis pden¬
dis assignatis eisdem. ⁊h eoꝵ
redditus si modicũ fui̾itaug¬
mentati nond̾ tñ eis uolu̾nt
exx fr̃excrescentib rodditibus

Expanded text:
icos recepere, nullis praebendis assignatis eisdem; et licet eorum redditus non modicum fuerint augmentati, nondum tamen eis voluere ex superexcrescentibus redditibus
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ita qd̾ si exeis ꝑares cũ aliis
pot̾i̾nt sortiri prebendas quod
nsus sic̃ ꝑrius statuerant sũ
alit̾ ꝑ ut meliꝰ uidebetur con¬
uertatur. ¶Renocatis in ir¬

Expanded text:
tamen quod si ex eis pares cum aliis potuerint sortiri praebendas, quod usus, sive ut prius statuerant, sive aliter prout melius videbitur convertatur, revocatis in ir
Abbreviated transcription (Latin):
nouu fecu̾nt in treceñ. ec con¬
stitutũ ut eis tam in p̃sentia
ꝙͣ. absentia redditus suos ex in¬
ui̾nt ẽẽ ꝑares. ¶ Stamerunt
⁊ ut cum singłis prebendis an¬
nexe sint uinee iꝑĩs suas dumii
uixint possidentib uinee dece¬
delitium ad fuccessores non trã¬
seant s prouentus en mt̃ sin

Expanded text:
novum fecerunt in Trecen. Ecclesia constitutum, ut eis tam in praesentia sua quam absentia redditus suos ex inverint esse pares. Statuerunt etiam ut cum singulis praebendis annexae sint vineae, ipsis suas, dum vixerint, possidentibus, vineae decedentium ad successores non transean
Abbreviated transcription (Latin):
sisset. pp̃ qd̾ nisus ÷ remĩtiasse
suꝑ hoc sibi concessimus audi¬
torem. ¶S cũ eiꝰ adu̾sariuꝰ ñ
accessit per duos menses et
ampliꝰ expectatꝰ nͦ ullus ꝯpare¬
ret ꝓ eo sufficiens Rnsalis:
tandẽ quidam litt᷑as hñs ad
contradicendũ ⁊ ĩpetrand̾ corã

Expanded text:
sisset, per quod uisus est renunciasse super hoc sibi concessimus auditorem. Sed quum eius aduersarius non accesserit, per duos menses et amplius exspectatus, nec ullus compareret pro eo sufficiens responsalis, tandem quidam literas habens ad contradicendum et impetrandum coram
Abbreviated transcription (Latin):
libam eligendi auet̾em una¬
fridiani lucañ. canõitũ olim
ep̃m faxenatem in fauentiñ.
ep̃mi postuland̾ elegit ¶ Prro¬
a. scĩ fridiani ꝑriore suꝑ hoc
requisito ⁊ oꝑtento consensu
miłr pocierunt ¶ Um postu¬
latõni hi uidebatur ocilii cor¬

Expanded text:
liberam eligendi auctoritatem unaFridiani Lucani canonicum, olim episcopum Serzenatem, in Faventinum episcopum postulandum elegit; perSancti Fridiani priore super hoc requisito et obtento consensu,militer petierunt. Verum postulationi hujusmodi videbatur concilii Con
Abbreviated transcription (Latin):
gitur ꝯciliũ attemptori. ꝙ in
descendit. Unde quidã in eo
quo ꝯuictus fu̾erat uł con¬
fessus ab ep̃ali dignitate de¬
positus in moãst̾io existat:
digne agere non ualebat. ce¬
dendi oꝑtenta licentia uitã
moa̾chalem elegiti aliis asse¬
rentib sic intelligndum ẽẽ¬
capłm ant̃dcmñ ut ꝑ se resurg̃
negueat .i. repet̾e qͣi debitũ
qd̾ tali mͦ dimisit. ꝙͣꝙͣ eligi
possit p̃sertim si locum tm̃
⁊ ñ ordinem resignauit.

Expanded text:
gitur concilium attentari; quod in iae causa descendit. Unde quidam in eo quo convinctus fuerit vel confessus ab episcopali dignitate depositus, in monasterio exstitit digne agere non valebat, cedendi obtenta licentia, vitam monachalem elegit; aliis asserentibus sic intelligendum etulum ut per se resurgere nequeat, id est repetere quasi debitum quod tali modo dimisit, quanquam eligi possit, praesertim si locum tantum et non ordinem resignavit.
Abbreviated transcription (Latin):
auct̾e aꝑ. dese̾ndo ad ocñ se
ꝯtulerit moãchale: ac per
exerciciũ lectõins scientie
reperit margaritam ꝓcul
pastoralemt. ¶Rursus. Si
quis cupiditate parentum
eo tt̃i penitus ignorante fu¬
serutatiam elegit regłare

Expanded text:
ca deserendo ad otium se contulerit monachale, ac per exercitium lectionis scientiae receperit margaritam, potepastoralem. Rursus si quis cupiditate parentum, eo tamen penitus ignorante, fuservantiam elegerit regularem,
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑ. se post cessionem multo mi¬
nus ꝙͣ autea ꝑmisifset eidem
tali crimĩe irretito ĩ pontifica¬
li ordine nũstrare. Aligqͥn cũ
durũ nimis existerere contra
tam sollempnẽ ꝯcilium hħi postu¬
lat̾cem admittere p̃poĩto ⁊ cano¬
nicis memoratis iniungas ut
aliam ꝑsonam ydoneam sͥ eli¬

Expanded text:
s post cessionem multo minus quam ante permisisset eidem tali crimine irretito in pontificali ordine ministrare. Alioquin, cum durum nimis existeret contra tam solemne concilium hujusmodi postulationem admittere, praeposito et canonicis memoratis injungas ut aliam personam idoneam sibi eli
Abbreviated transcription (Latin):
pucipalib que sicut. qͣtuor
euuigłia catholica es nenera¬
tut nullatenꝰ uidebatur ea¬
dem postulatis ad mttenda.
¶ Cetm sꝑ̃ales quid̾ casus ĩ¬
ueniuntur in quib predicto
concilio n obstante is qͥ uitã
moã chalem elegit licite rur¬
sum pot̾ ad ep̃atum assinui.
Si eni quisꝙͣ ꝑsecutd̃is tabie
seuiente uel p̾pediente ĩ ua¬
litudine corꝑis ꝯ profic̾e̾ ne¬

Expanded text:
cipalibus, quae sicut quatuor evangelia catholica Ecclesia veneratur, nullatenus videbatur eadem postulatio admittenda. Caeterum speciales quidam casus inveniuntur in quibus, praedicto concilio non obstante, is qui vitam monachalem elegit, licite rursum potest ad episcopatum assumi. Si enim quisquam, persecutionis rabie saeviente vel praepediente invaletudine cor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯħiꝰ postulatõ ideatur ñ ẽẽ
discreta. qm̃ ut id tanqͣ. notis¬
simũ omittamꝰ ꝙ ociositas ⁊
uoluptas aria sunt hostis
antiqui. ad misãs animas
captiuandas. pp̃ laboris an¬
gustias aũ ꝑsecut̾ois incur¬
sus ñ debes deserere sponsã

Expanded text:
tulatio videatur non esse discreta; quoniam ut id tanquam notissimum omittamus, quod otiositas et voluptas arma sunt hostis antiqui ad miseras animas captivandas, propter laboris angustias, aut persecutionis incursus, non debes deserere sponsam
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tñ p̃p̃ qũãl irregłaritatẽ
ꝑsone deb ei qui regłariter
mĩstrauit cedendi licentia ĩ¬
dulgeri. ut pote si de legittĩo
si tñ ⁊ culpa latet ⁊ cã cũ eo
quii laudabłitor suũ imꝑlenit

Expanded text:
n propter quamlibet irregularitatem personae debet ei, qui regulariter ministraverit, cedendi licentia indulgeri, ut, puta, si de legitimo si tamen et culpa latet, et causa, cum eo, qui laudabiliter suum implevit
Abbreviated transcription (Latin):
pp hanc te deceat aĩam tuã
pro fubditis tuts pon̾e nlła
possis. ⁊ si ñ õisi tñ multis
ab eoꝵ regimĩe te comuenit
excusare. qm̃ si laboris causã
pretendis: exemplũ te apłi
subleuabit. qui suadet tͥlabo¬

Expanded text:
deceat animam tuam pro subditis tuis ponere, nulla possis, etsi non omnibus, tamen multis, ab eorum regimine te convenit excusare, quoniam, si laboris causam praetendis, exemplum te Apostoli sublevabit , qui suadet tib
Abbreviated transcription (Latin):
carctas ã edificat ⁊ id̾o inper¬
fectũ scĩe supplere pot᷑ ꝑfecto
caritatis. ¶Propt̾ malic̾ram
int̾dum ab ip̃tus regimine
declinare. qñ plebs adeo du¬
re cetiticis existit ut ꝓfice̾¬
eo magis isto iudicio deficẽ

Expanded text:
autem aedificat ; » et ideo imperfectum scientiae supplere potest perfectio charitatis. Propter malitiam praelatus ab ipsius regimine declinare, quando plebs adeo durae cervicis existit, et ieo magis justo judicio deficere
Abbreviated transcription (Latin):
nttate uł ex senectute pro¬
cedit. uͦ tñ om̃is s illa solũ¬
modo ꝑ quã impotens reddi¬
tur ad exeqñdum offictũ
pastorale: ¶lam si ꝑ qͣtil¬
corꝑali debilitate suscepte ser¬
uitutis offiñ posset deseri᷑ se¬
fiustra fat̾e̾tur apłs in sius
infirmitatib głiari. cũ inter¬
diim ñ plus hortetur senilis
debilitas aliquẽ cedere quã
moralis mat᷑itas que ĩsenib
ẽe solet. ip̃m in suo suadet of¬
ficio ꝑmanere. ¶ Pro talibus

Expanded text:
mitate, vel ex senectute procedit, nec tamen omnis, sed illa solummodo, per quam impotens redditur ad exsequendum officium pastorale. Nam, si pro qualicorporali debilitate susceptae servitutis officium potest deseri, frustra se fateretur Apostolus in suis infirmitatibus gdum non plus hortetur senilis debilitas eum dedere, quam moralis maturitas, quae in senibus solet esse, ipsum in suo suadeat officio permanere. Pro talibus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯparetur qui uidet luꝑtĩ ueni¬
entem ⁊ dimittit oues ⁊ fugit
a ⁊ de suꝑioris licentia tũc de¬
mũ pot̾ ñ tam timide fugere
tuntur in lupos. ⁊ qui debu̾ant
huiłr obedire iam irreuocabilit᷑
contradũt. ꝯ ⁊ si tales sint gra¬

Expanded text:
etur, qui « videt lupum venientem, et dimittit oves et fugit ; » sed de superioris licentia tunc demum potest non tam timide fugere, tuntur in lupos, et qui debuerant humiliter obedire, jam irrevocabiliter contradicunt, cum, etsi tales gra
Abbreviated transcription (Latin):
cessione frugem tibi meli¬
oris uite ꝓmittis scire te
debeo ñ ẽẽ scĩficato tn uts¬
sanctiorem. ⁊ id̾o ñ oportet te
p̃dicõtus iam suscepte dese
¶Quod si forsan hitilitatis
cã de culmĩe queris ponti¬
ficali descendere eo ip̃so ui¬
deris hu̾ilitatis erigere ma¬
le u̾ticem ꝙ te nunis ĩ re¬
signandi ꝓpoĩto exhibes ꝑ¬
tinacem. qͣr tũc in te u̾am̃
hũilitatem custodies ꝯ ⁊ ꝑ
eam locñ sublimem fugies
Intneri te itaq uolumus¬

Expanded text:
cessione frugem tibi sanctioris vitae promittis, scire te debes non esse sanctificato in utsanctiorem, et ideo non oportere te praedicationis jam susceptae deserQuod si forsan humilitatis causa de culmine quaeris pontificali descendere, ac, deris humilitatis erigere male verticem, quo te nimis in resignandi proposito exhibes pertinacem, quia tunc in te veram humilitatem custodies, cum et per eam locum sublimem fugies,Intueri te itaqu
Abbreviated transcription (Latin):
collatum sponte in manu la¬
ica resignantes illud detiuo
a laico susceꝑunt eodem ft̃
beneficio spoliandi. l resigna¬
tio taliũ fcã laico nullam oꝑ¬
tineat firmitatem

Expanded text:
collatum sponte in manum laicam resignantes. illud denuo a laico susceperunt. eodem sunt beneficio spoliandi. licet resignatio talium facta laico nullam obtineat firmitatem
Abbreviated transcription (Latin):
can uitam descenidat ꝑse¬
cutois uł ogritudinis impe¬
dimento cesfante ad ep̃alem
resurgere poti̾t dignitatem.
Item. Si quis pꝑ litt̾ature
defectum netanꝙͣ cecus ceco¬

Expanded text:
cam vitam descendat, persecutionis vel aegritudinis impedimento cessante, ad episcopalem resurgere poterit dignitatem. Item, si quis propter litteraturae defectum, ne tanquam caecus
Abbreviated transcription (Latin):
torius ap̃ deũ. uiixͣ qd̃ legit᷑.
Reddet deꝰ mercedem laboꝵ scõ¬
ideo martha malam partesñ
eleg̾it que circa płima satta¬
gebat qr maria optimã ꝑtẽ
elegit que ñ auferetur ab ea
qm lic illa sit magis secu¬
ra: ista tñ mag̾ ÷ fructifera
⁊ licet illa magis suauis hoc
tñ magis utilis ꝯ in fecũdi¬
tate sobotis lippitudo lẏe ra¬
chelis pulcritudims sit prela¬
templatiitus ẽe ualeas et
actitis: legislatoris exem¬
plo qui ñt ascendelnt ĩ mõ¬
tem ut ibi głam dñ cum
maiori cerueret libertate.
ñc ti̾o descendebat in castra
ut cũ utilitate neccĩtatib
ppłi ꝓideret. ¶Quapẽ fa¬
ciliꝰ mñdulgetur ut ascendat
moa̾chus ad p̃sulatum: qͣm
presul ad mõachatũ desoen¬
ut laborem pastoralis regimi¬
nis ñ recuses ne fortassis ad
podes suos cũ maria sꝑneret
te reciꝑe qui sibi ap̃ te diu̾ten¬
di spreuisses eũ martla solli¬
cita mĩstrare ⁊3. ¶ Quia u̾o
in postulando cedendi licentiã

Expanded text:
torius apud Deum, juxta quod legitur: Reddet Deus mercedem laborum sanctoideo Martha malam partem elegerit, que circa plurima satagebat, quia Maria optimam partem elegit, que non auferetur ab ea, quoniam, licet illa sit magis secura, ista tamen est magis fructifera. Et licet illa magis suavis, hec tamen magis utilis, cum in fecunditate sobolis lippitudo Lye Rachelis pulcritudini sit prelatemplativus esse valeas et activus, legislatoris exemplo, qui nunc ascendebat in montem ut ibi gloriam Domini cum maiori cerneret libertate, nunc vero descendebat in castra ut cum utilitate necessitatibus populi provideret. Quapropter facilius indulgetur ut ascendat monachus ad presulatum, quam presul ad monachatum descenut laborem pastoralis regiminis non recuses, ne fortassis ad pedes suos cum Maria sperneret te recipere, qui sibi apud te divertenti sprevisses cum Martha sollicita ministrare. Quia vero in postulando cedendi licentiam
Abbreviated transcription (Latin):
tũ sit nebigamꝰ aũ maritꝰ
udue presumat ad satros
iuges ꝯmixtio corpoꝵ nõ
deest istiꝰ modi signacutum
sacramentr uñ is qͥ młrem
Ab alio titro ductam s mi¬
ĩpediri ñ deb quin possit

Expanded text:
tum sit, ne bigamus, aut maritus viduae praesumat ad sacros uges commistio corporum, non deest istiusmodi signaculum sacramenti. Unde, is, qui mulierem, ab alio viro traductam, sed miimpediri non debet, quin possit
Abbreviated transcription (Latin):
trahendis ñ uiris effectus s
aĩ destinat̾o attendatur. Unde
illũ comitatur infanita qͥ duas
simul ht̃ uxores ꝙ ꝑtrm ad
factũ conneĩt retorqueri sicrt
in canoe legitur de pb̃ro qui
non legalib imꝑtiis detinet᷑
eadem cenfura tales indent᷑¬
obiuet exadu̾so qd̃ opĩom sit
missa qui nullã uxorẽ hũit
foret bigamꝰ reꝑutandꝰ. qd̃
conting̾et si quis de fcõ contͣ¬
heret cũ diu̾sis quib deuire

Expanded text:
trahendis non juris affectus sed animi destinatio attendatur, unde illum comitatur infamia qui duas simul habet uxores, quod partim ad factum convenit retorqueri, sicut et quod in canone legitur de presbytero qui non legalibus nuptiis detinetur, eadem censura tales inter bobviet ex adverso quod opinioni sit missa, qui nullam uxorem habuit, foret bigamus reputandus; quod contingeret, si quis de facto contraheret cum diversis, quibus de jure
Abbreviated transcription (Latin):
iudicetur. ¶Nam cũ ĩꝑator
iustinianꝰ decreu̾it ut cano¬
nes ꝑatrũ uim legũ hãtere
oporteat. ⁊ inñ nullis patrũ
cand̃ib reꝑiatur ut cłici oĩo
iurare ñ audeant dignũ est
ut totus cłicalis ordo a pr̃añ.

Expanded text:
udicetur. Nam cum divus Justinianus jure decrevit ut canones Patrum vim legum habere oporteat, et in nonnullis Patrum canonibus reperiatur ut clerici jurare non audeant, dignum ut totus clericalis ordo a praestan
Abbreviated transcription (Latin):
intlligatur eo modo qͦ mag̃̾
poss ualere distinguendũ
uidebatur ut idem henrieus
alia donaui̾t ⁊ alia consir¬
maui̾t cũ eadem legntĩe ne¬
quutiss confirmari. ꝑaritꝰ

Expanded text:
lligatur eo modo quo magis posset valere, distinguendum utrique videbatur, ut idem Henricus alia donaverit et alia confirmaverit, cum eadem legitime nequivissent et confirmari pariter
Abbreviated transcription (Latin):
ut antiquius appareret. in
ꝗͣuis in eoꝵ aliquib mentio
fcã fu̾at luitardi qui diceba¬
tur donat̾oem fecisse. ¶Porip
diol. archiepãtui p̃iudicium
ta fu̾it int alios ⁊ res inter
alios acta alii non p̾iudicet.

Expanded text:
ut antiquius appareret. In quamvis in eorum aliquibus mentio facta fuerit Luitardi, qui dicebatur donationem fecisse. Porro sdiolan. archiepiscopatui praejudicium ta fuerit inter alios, et res inter alios ac
Abbreviated transcription (Latin):
go non cũ mitra incaꝑite set
calib s regalib tenens ĩ ma¬
ni sĩ bacłm pastoralem: set
qͣi sceptrũ regale cuiꝰ facies ñ
apꝑarebat integra s dimidia
tanꝙ in alia medietate res¬
uacua tota remanẽbat. s q̃dã
ymago uidebatur ex ea fuisse
deleta q cera in ea ꝑte nec m
colore nec in planitie relique
ꝑti simłis apparebat. ¶ Unde
dietate cesaris ymaginem ex¬
ꝑmebat ⁊ in alta medietate
presumebatur uł fili uł cõ¬
tugis ymaginem habuisse.
¶Nam ⁊ in ip̃o sigilo mille
alie lut̾e apparebant nisi que
nom̃ ꝓpũ cum hac adiectione
dei grã designabant. s cum
linthardus in noĩe ꝓpͥo quod
exprimebat sigillũ delete fue¬
rant due litt̾e. scda quȩ fuãt

Expanded text:
itra in capite sed calibus sed regalibus, tenens in manu non baculum pastoralem sed quasi sceptrum regale, cujus facies non apparebat integra sed dimidia, tanquam in alia medietate resvacua remanebat; sed quaedam imago videbatur ex ea fuisse deleta, quia certa in ea parte nec in colore nec in planitie reliquae parti similis apparebat. Unde nodietate Caesaris imaginem exprimebat et in altera medietate praesumebatur vel filii vel conjugis imaginem habuisse. Nam et in ipso sigillo nullae aliae litterae apparebant, nisi quae nomen proprium cum hac adjectione Dei gratia designabant. Sed cum Luitardus, in nomine proprio quod exprimebat sigillum deletae fuerant duae litterae: secunda, quae fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
p̃fato moa̾sti̾o a iam ocõ lui¬
fardo fuisse donata. ¶ Q ccͣ
tuo multa su̾nt cbiecta. pͦ qr¬
tur recentior aꝑꝑebat scriꝑ¬
tura tanꝙͣ ñ illo tp̃r facta
fuissetz ¶Cercio qr falsumm
sigillũ uitiose iuidebatu

Expanded text:
praefato monasterio a jamdicto Luitardo fuisse donata. Sed contrtuo multa fuerunt objecta. Prtur, recentior apparebat scriptura, tanquam non illo tempore facta fuisset. Tertio, quia falsum sigillum vitiose videbat
Abbreviated transcription (Latin):
int᷑.R. ⁊ .W. tam modicũ erat
d̾etur formata fuisse. Rupsiĩ
cũ ceua sigilli ab int̾iori parte
uetustissima eẽt cera que poĩta
erat abext̾iori ꝑte quasiad ꝯ¬
seruatoem sigilli recens erat
⁊ mollis. qd̃ cũ diligñr mue¬
stigatum suiss ẽtoc̾cius est
ꝯꝑertum qd̾ sub uetusto sigillo
sigilli uitiose fuit ip̃i caxte
reperta sunt uł falsata. Set
⁊ ip̃m henrici puliũ ad fidem
astruendam ñ uidebat᷑ suffi¬
cere qr nͨ erat puplica manu
confectũ nͦ sigilłũ hẽdat au¬
tenticũ eo quod erat ex me¬
dia fere ꝑte consũꝑtuꝰ nͨ plus
de noĩe ꝓprio nͥ ultima me¬
dietas nidel. icus. nͨ decetis
ltitis uͥ heo adiectio dei gr̃a
ꝯparebat. ita qd̃ ex lut̾es iꝑ¬
sis ñ mag̾ potãt ꝯprobari si
gillũ fuisse henrici ꝙͣ lodomi¬

Expanded text:
at deretur formata fuisse. Rursus, cum cera sigilli ab interiori parte vetustissima esset, cera quae posita erat ab exteriori parte, quasi ad conservationem sigilli, recens erat et mollis. Quod cum diligenter investigatum fuisset, certo certius est compertum quod sub vetusto sigillo sigilli, vitiose fuit ipsi chartae reperta sunt vel falsata. Sed et ipsum Henrici privilegium ad fidem astruendam non videbatur sufficere; quia nec erat publica manu confectum nec sigillum habebat authenticum, eo quod erat ex media fere parte consumptum, nec plus de nomine proprio, nisi ultima medietas, videlicet icus, nec de caeteris litteris nisi haec adjectio, Dei gratia, comparebat; ita quod ex litteris ipsis non magis poterat comprobari fuisse sigillum Henrici quam Lodoi
Abbreviated transcription (Latin):
medioł. archieꝑ̃i. qua ex dele¬
gatone ludonici ĩ ꝑatoris tu
henrici qui premissa omia
mõastio constrinabat nel ⁊̃
conferebat ¶Quarto ꝑ in¬
struũta locatõtũ quas fe¬
cerant diu̾sis ꝑsorus alhes

Expanded text:
Mediolan. archiepiscopi, quam ex delegatione Lodoici imperatoris tulHenrici, qui praemissa omnia monasterio confirmabant et conferebant. Quarto, per instrumenta locationum quas fecerant diversis personis abbates
Abbreviated transcription (Latin):
faciatis irreuocabłr obser¬
uari. cũ hꝰi signũ quod
scotatio dicitur ñ tam fce̾
donatois ꝙͣ tradite possõ¬
nis sit euidens argumtũ.

Expanded text:
ae, faciatis irrevocabiles observari, cum hujusmodi signum, quod scotatio dicitur, non tam factae donationis quam traditae possessionis sit evidens argumentum.
Abbreviated transcription (Latin):
torem nos ens p̃cib incli-¬
nati licentiam ei concessi-¬
mus precentorem hꝰi ordi-¬
nandi. dũmͦ in conferendis
dignitatem qua hñt alii
precentores maliis eccłiis

Expanded text:
 nos ejus precibus inclinati licentiam ei concessimus praecentorem hujusmodi ordinandi, dummodo in conferendis dignitatem quam habent alii praecentores in aliis ecclesiis
Abbreviated transcription (Latin):
tialis euanescat auctãs
cum de litigatoris inpro¬
bitate conscitĩt ad sier¬
sus assertionem iudicis
temĩe peorupentis mͣc
suꝑioris arbitrium di¬
gna poti̾t aĩaduersione

Expanded text:
cialis vilescat auctoritas, cum de litigatoris improbitate constiterit adversus assertionem judicis temere prorumpentis, juxta superioris arbitrium digna poterit animadversione
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ delegatum indicom con¬
docet in tantum pontifica¬
lis modestie obliusci ut ĩ¬
honestis questibus hanelã¬
do desideres cum aliena iac¬

Expanded text:
 delegatum judicem, condecet in tantum pontificalis modestiae oblivisci, ut, inhonestis quaestibus anhelando, desideres cum aliena jac
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sentis ꝑtis ꝓbarones reciꝑe
⁊ ꝙͣtum deiure possetis ĩ cẽ
cognit̾oe ac decisione ꝓced̾e
minime taidaretis. ¶Ios uo¬
leutes ut clausula illa qͣntũ
deuire poti̾tis que añquã de
probato̾nũ receptoe mentio
fieret fun̾t iusereuda: clau¬
sulam illam de receptone p̃¬

Expanded text:
sentis partis probationes recipere, et quantum de jure possetis, in causae cognitione ac decisione procedere minime tardaretis: Nos volentes ut clausula illa quantum de jure poteritis, quae antequam de probationum receptione mentio fieret fuerat inserenda, clausulam illam de probatione
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i qui noł iure leuitico in
oxecatõne sac̾dotał officii
coad iutores existunt SIs
uͦ suꝑ eos sac̾dos siiuie iu¬
dex existit. cui dñs dixit ĩ

Expanded text:
ri, qui nobis jure levitico in exsecutione sacerdotalis officii coadjutores existunt. Is vero super eos sacerdos sive judex existit, cui Dominus inquit in
Abbreviated transcription (Latin):
legittimi abinitio dubitat᷑.
susceptã s ex adtilt̾io detestat᷑
.testante dũo. cy mãz eres⁊
sptirii. tisq ĩ decimã gn̾atõẽ
s negantibꝰ ipĩs ⁊ t̾ alim̾¬

Expanded text:
legitimi ab initio dubitatur,susceptam ex adulterio detestatur, testante Domino, « manzer et spurius usque in decimam generationem sed negantibus ipsis etiam alim
Abbreviated transcription (Latin):
cria nos humilitas suppli¬
cauit᷑ ut filios tuos le¬
gittimatõis dignarem᷑
titulo becorare cum gis
quominnꝰ tibi succedẽnt
nataliũ obiectio nõ noc̾et.
cãis inspectis. cũ quib dã
minꝰ legictime genitis ñ
sp̃nale s illos legirtimas
exquo uori similiꝰ credi᷑
.⁊ probabiliꝰ reputatur.¬

Expanded text:
is nobilitas supplicavit ut filios tuos legitimationis dignaremur titulo decorare, quatenus eis, quominus tibi succederent, natalium objectio non noceret.causis inspectis, cum quibusdam minus legitime genitis, nospirituales ipsos legitimans eri ; verisimilius creditur et probabili
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ se ip̃m in pͥncipio in medio
⁊ in fĩne. cũ añquã ferat sen¬
tentiam uniu̾sa que acta
sunt in iudicio ĩuestigare
debeat diligenti ¶um cũ
totam cãm ꝯmittit aliciti
uł ꝑrincipium aut finẽ
ip̃ius ab aeo tanꝙͣ aiudice
potest licite pronecari. cũ
aũ alicut media tm̃ ꝯmit¬
tit ab ip̃o tanꝙͣ ab auditore
ꝓtiocari ñ potest nͥ manda¬
tĩ fiues excedat. uel mito
sit suspectus. uñ nualeat
recusari ꝓuide statumus
nt de ꝑtiñ detur uł recipi¬
atur assensu. ¶ Porro eñ
delegatus a nebis iurisdcõ¬
nem suã in aliũ tͣffert
totam si fu̾it applłanduni
ñ ad eũ s ad nos debebit¬

Expanded text:
per se ipsum in principio, et in medio, per se ipsum in principio, et in medio, et in fine, cum, antequam ferat sententiam, universa, quae acta sdebeat diligenter. Verum, cum totam causam committit alicui, vel principium, vel finem ipsius, ab eo, tanquam judice potest licite provocari. Cum autem alicui media tantum committit, ab ipso tanquam auditore provocari non potest, nisi mandati fines excedat, vel merito sit suspectus; unde, ne valeat recusari, provide constituimus, ut de partium detur vel recipiatur assensu. Porro, cum delegatus a nobis jurisdictionem suam in alium transfert totam, si fuerit appellandum, non ad eum, sed ad nos
Abbreviated transcription (Latin):
rogatur S illa ꝑ istam erpo¬
nitur ĩmo in ista ulus que
in illa fud̾nt prełmissa suꝑ¬
quib delegat᷑ꝰ ut laboribus
parcat partium ⁊ expẽsis
cãe cognit̾oem ip̃iuo ⁊ testiũ
examuiatoes suuia sibi reser
ꝓuocatonis obstatulo delegare
si tñ delegatus anobis uł iu¬
dex quicũq non tam cognito¬
rem ꝙͣ executorem ad aliꝙ̃ͣ
certum artidm quẽpiã de¬
ꝑtitaui̾t ab eo nͥ modũ exce¬
dat ñ liceat applłari dĩmodo
recipiatur alsensti. ¶ Quod si
delegatus a nobis uł litis ex¬
ordium uebcãe finem nec¬
ꝯmittendum: ab ip̃o taliꝙͣͣ a
iudice licite ꝓuocetur cũ ⁊̃
lis añ iudicẽm debeat cõtesta¬
ri: ⁊ cansa ꝑ indicem diffini¬
ri. ¶Intentonis gͥ nr̃e fint
sicut ex tenore ꝯstitois pre¬
misse pot̾ liquido dephendi:
qd̃ ut iudicialis auct̾as uale¬
at lib̾ius excerceri delegatꝰ a
nobis licite possit ⁊ pnciꝑiũ ⁊
alii delegare. ñ obstante quod
dr̃. ꝙ iudex debet cognoscere

Expanded text:
rogatur, sed illa per istam exponitur, imo in ista, verius, quae in illa fuerant praetermissa, supquibus delegatus, ut parcat laboribus partium et expensis, causae cognitionem ipsius, et testium examinationem sententia sibi reservprovocationis obstaculo delegare, si tamen delegatus a nobis, aut judex quicunque, non tam cognitorem, quam exsecutorem, ad aliquem certum articulum quempiam deputarit, ab eo, nisi modum excedat, non liceat appellari, dummodo recipiatur assensu. Quod si delegatus a nobis vel litis exordium, vel causae finem, necommittendum, ab ipso tanquam a judice licite provocetur; eum et lis ante judicem debeat contestari, et causa per judicem diffiniri. Intentionis igitur nostrae fuit, sicut ex tenore constitutionis praemissae potest liquido deprehendi, quod ut judicialis auctoritas liberius valeat exerceri, delegatus a nobis licite possit et principiumalii delegare, non obstante quod dicitur, quia judex debet cognoscere
Abbreviated transcription (Latin):
nis ⁊ datis an̾qͣm lis sui̾t ꝯ¬
testata nequaqmͣ ad dictos
iurusdcs̃ prorogan ꝯ ꝓcurator
ad illa intlłatur solãm ꝯsti¬
tutus que ĩ ꝯmissiomie lit¬
tis iniemiuitur exp̃ssa ꝓpꝰꝙ

Expanded text:
nis datis antequam lis fuerit contestata nequaquam ad dictos jurisdictio prorogari, cum procurator ad illa intelligatur solummodo constitutus quae in commisionis litteris inveniuntur expressa, et
Abbreviated transcription (Latin):
sone cui talia ꝯmittimus
nulli cui ꝯuissũ fu̾it ꝑre¬
dicare crucem. uł excõitare¬
uł ab soln̾e aliquos disꝑẽsa-¬
gere pũtas liceat hoc decetero
altis demandare. qr sibi nõ¬

Expanded text:
sone, cui talia committimus,nulli, cui commissum est predicare crucem, excommunicare, absolvere aliquos, dispensagere penitentias, liceat hoc de cetero aliis demandare, quia no
Abbreviated transcription (Latin):
soluto imꝑendonda hĩułr po¬
stulanti. ⁊ ĩoo̾ in hoo cãu illũ
credimus iuxͣ. formam ecc̃e
protinus absoluendũ. ut fic
demũ probatõnib utriꝰq ꝑtis
fuit decernatur. Nonoꝵ .iiiͦ.¬

Expanded text:
siae impendenda humiliter postulanti. Et ideo in hoc casu illum credimus juxta formam Ecclesiae protinus absolvendum, ut sic demum probationibus utriusque partis fuerit decernatur. Datum
Abbreviated transcription (Latin):
nec c̃am ali delegare. qͣm¬
ius in cõmissione facta
duõb contineatur exp̃shã
ãbo pariter infesse. quia
quod pot̾ ex sola iurtsocõ¬

Expanded text:
nec causam alii delegare, quamvis in commissione facta duobus contineatur expressumambo pariter interesse; quia quod potest ex sola jurisdicti
Abbreviated transcription (Latin):
officialis predictus ut ꝑote
ques idem .R. iniudices
postularat.⁊ ip̃e familia¬
ab adu̾sa ꝑte possent me¬
rito recusari. decisionem
tp̃ius cause uiẽ petiit di¬
seret̾om ꝯmitti. ¶ Quo circa

Expanded text:
officialis praedictus, utpote quos idem R. in judices postularat, et ipse familiaab adversa parte possent merito recusari, decisionem ipsius causae, vestrae petiit discretioni committi. Quocirca
Abbreviated transcription (Latin):
trinq testib ⁊ attestatõib
int̃ partes fuiss postinodũ
disputatũ tandem pars co-
in nemorib ⁊ beb altis̃ da¬
tes siꝑ quib testes depenere
nidebantur cognoscere ñ de¬
cebnt cũ in rꝑiꝑto mo nlla
de damꝑins monti hr̃etur.¬
acomite ad eos cognitio ꝑti-¬
nebat quo audito comes ad

Expanded text:
trinque testibus, et attestationibus inter partes fuisset postmodum disputatum, tandem pars comiin nemoribus et rebus aliis datis, super quibus testes deponere videbantur, cognoscere non debebant, cum in rescripto nostro nulla de damnis mentio habera comite ad eos cognitio pertinebat. Quo audito comes ad
Abbreviated transcription (Latin):
int̾oes duob ꝙͣ uii. trib
ꝙͣ duob libentius delegaret.
¶ Mandati siquid̾ fines
excedere iud̾etur si quig
citra formam Riꝑti acceꝑ¬

Expanded text:
nes duobus quam uni, tribus quam duobus libentius delegaret, ; mandati siquidem fines excedere probaretur, si quis citra formam acce
Abbreviated transcription (Latin):
rius teneatur obsequi delega¬
to ⁊ si sciat illam sĩam esse
intꝰtam exequi nnch̾omiꝰ te¬
netur eandem. nͥ apud eum
possit efficere: ut ab hoc ho¬
nere ip̃m ab soluat ⁊ infra.
¶Cum ã seꝑe contingat ad
diem quẽ uidex delegatus a
nobis ꝑtib asfignauit eaꝵ
alt̾a ꝓcuninte ut negotiũ
ꝓteletur iudicem ip̃ma re¬
ge uł archiepõ euocacari iͥ
nos ꝑuersoꝵ uolentes ma¬
lignitatib obuiare decreui¬
mus ut si delegato constitit
hoc fuisse alicꝰ ꝑtis maluia ꝓ¬
curatum ip̃am̃ ꝑuniat.m̃ad¬
Di sione condigna. ⁊ ne aliqd̃
lucrũ ex h̾i fraude reportet.
ꝑsone neniri ꝑti suspecte ꝙͣ¬
tum ad diem illũ ꝯmittat

Expanded text:
rius teneatur obsequi delegato, etsi sciat illam sententiam iniustam, exequi nihilominus tenetur eandem, nisi apud eum possit efficere ut ab hoc onere ipsum absolvat. Idem: Cum autem saepe contingat ad diem quem judex delegatus a nobis partibus assignavit, earum altera procurante ut negotium prorogetur, judicem ipsum a rege vel archiepiscopo evocari, nos, perversorum volentes malignitatibus obviare, decernimus, ut si delegato constiterit hoc fuisse alicujus partis malitia procuratum, ipsam puniat animadversione condigna, et, ne aliquid lucrum ex hujusmodi fraude reportet, personae neutri parti suspectae quantum ad diem illum committat
Abbreviated transcription (Latin):
legato a pͥnciꝑe iurũsdcõ dan¬
di iudicem fit a lege concessa
pellere renitentem eo quod
utresocõ illa nulliꝰ inderet᷑¬
eẽ mom̃ti: si cohert̾onem
aliqͣm ñ h̾e̾ret. Debet tñ
delegatus sollicite ꝓuude̾ ut
si ꝑsonis suꝑiorib exigẽte
neccĩtate negotiũ duxi̾t de¬
legandũ in coactionib infe¬
rendis dignitati deferat ⁊
persone. ¶Item cñ totum
negotium alii possit ꝯmit
demandare: ac punire me¬
rito contemꝑtorem. ¶Pret̃¬

Expanded text:
legato a principe iurisdictio dandi iudicem sit a lege concessa,, potest compellere renitentem eo quod iurisdictio illa nullius videretur momenti, si coertionem aliquam non haberet. Debet tamem delegatus solicite providere, ut, si personis superioribus, exigente necessitate, negotium duxerit delegandum, in coertionibus inferendis dignitati deferat et persone. Item: cum totum negotium alii possit commiemandare ac punire merito contemptorem. Ide
Abbreviated transcription (Latin):
dõs .R. delogatis nr̃is ñ defe̾us
ĩmo m̾us deleganti figilla ui¬
clauit eoꝵ. ⁊ scriꝑta que nob̾
scriꝑtis minꝰ fidełr redegissẽt
uñ timens nelittas portar
quad susꝑicatꝰ fu̾at adĩtienit
¶Sane si quod expedit me¬
lius notauisset uł ñ receꝑis¬
s scriꝑta susꝑecta uł recepta
nob̾ fidełr presentasset et ostẽ¬
disset cãm susꝑicat̾onis ꝓpõi¬
te coram nobis. ¶Preterea
ꝯ ñ queretur de iudice qu̾e
ei ꝓpo motu ꝯcessimꝰ s de il¬
lo potiꝰ quẽ iꝑ̃e ouxat eli
de tp̃o parit̾ ꝯquerentes.
u̾bis ip̃ius fidem non du¬
xiiius adhibendam. s ut
tn eo saltem ꝑiiret᷑ in
quo poceaua̾t contra acta
nidicum que temere ni¬
olarat ip̃m sic̃ nͦ debiimꝰ
noluimiꝰ exaudire. ne uide¬
retir dolus suus ei patro¬
cinium attulisse. dem¬

Expanded text:
s B... delegatis nostris non deferens, imo verius deleganti, sigilla violavit illorum et scripta quae nobis scriptis minus fideliter redegissent. Unde, timens ne litteras portaret quod suspicatus fuerat adinvenit. Sane, si quid expediret melius notavisset, vel non recepisset scripta suspecta vel recepta nobis fideliter praesentasset et ostendisset causam suspicionis propositae coram nobis. Praeterea, cum non quereretur de judice quem ei proprio motu concessimus, sed de illo potius quem ipse duxerat eligde ipso pariter conquerentes, verbis ipsius fidem non duximus adhibendam, sed ut in eo saltem puniretur in quo peccarat contra acta judicum quae temere violarat, ipsum, sicut non debuimus, sic noluimus exaudire, ne videretur dolus suus ei patrocinium attulisse.
Abbreviated transcription (Latin):
ret pꝰ terminũ ꝑemptori¬
um an exꝑiret iu illo. Si
um in diem alteram eqͥ¬
tate suadente pot̾is exꝑec¬
tare. nec orit pars ꝯtumax
ꝑemꝑtorio elaꝑso citonda
nisi ei grãm fecit benigni¬
tas iudicantis. ¶Si autẽ
exꝑiret nͥ ꝑtes cũ id noue¬
rint se tibi presentaui̾nt
ea hora quã congrue pos¬
sis procedere ad exeqñdũ
id pp̃ quod eis leginime f¬
minũ ꝑemptoriũ assigna
intendis ne frustra i̾udi¬
cialis instantia euanesoat.
¶Ne u̾o̾ iudictũ ecc̃asticũ
exerceatur in tenebeis qr
iuxta testimõium iu̾tatis
re romano dies amedieta
unde quod in duab dumidra¬
tis noctib agitur per inde
eam ꝓcedendi horã ꝯgruã
intelligimꝰ ex qua possis
ante noctis teneliras ꝑfi¬
cere quod incũbit porro di¬
scretus uidex in assignato¬
ne ꝑemꝑtorii ñ deb iuris¬
dconem suã nist neceffitaᷤ
gxigat adeo coartare. ¶de¬

Expanded text:
ret post terminum peremptorium, an expiret in illo. Si diem alterum equitate suadente poteris expectare nec erit pars contumax peremptorio elapso citanda, nisi gratiam ei fecerit benignitas iudicantis. Si autem expiret, nisi partes cum id noverint se tibi presentaverint, illa hora qua congrue possis procedere ad exequendum id propter quod eis legitime terminum peremptorium assignasuod intendis, ne frustra iudicialis instantia evanescat. Ne vero iudicium ecclesiasticum exerceatur in tenebris, quia iuxta testimonium veritatis,re romano, dies a medietaita ut quod in duabus dimidiatis noctibus agitur, perinde eam procedendi horam congruam intelligimus, ex qua possis ante noctis tenebras perficere quod incumbit. Porro discretus iudex, in assignatione peremptoria, non debet iurisdictionem suam, nisi necessitas exigat, adeo coarctare. Ide
Abbreviated transcription (Latin):
bilem ertorem fuisse ꝑaten¬
ter expressum. ad ꝙ ꝓbandũ
solutonis consequatur ¶ bmn
si ꝓponat se simꝑłr excõicatũ
intuste ac ep̃t ad probandum
quod iuste rp̃m excõicaut su¬
ãs postulet ꝓͥat̾oes admitti:
non ÷ añ absołcem ip̃its ali¬
qtiateriꝰ andiendus. Cum ⁊¬
si ꝑro certo constaret in illũ¬

Expanded text:
bilem errorem fuisse patenter expressum: ad quod probandum solutionis gratiam consequatur. Verum si proponat se simpliciter excommunicatum injuste, ac episcopus ad probandum quod juste ipsum excommunicaverit suas postulet probationes admitti, non est ante absolutionem illius aliquatenus audiendus, cum etsi pro certo constaret in illu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmissa: ñ ad nes s ad eum
de utre pot̾i̾t applłari. Uñ
si forsan applletur ab eo cͥ
media queq ꝯnuttit siu̾
cognitor aut executor di¬
catur uł quod meltus e
atiditor pro eo qd̃ uł man¬
dati fines excedat nł me¬
rito fit suspectꝰ nichomiuꝰ
tũ delegatus a nobis uixͣ.
consultat̾oem p̃missam cãm

Expanded text:
missa, non ad nos, sed ad eum de jure poterit appellari. Unde, si forsitan appelletur, ab eo, cui media quaeque committit, sive cognitor aut exsecutor dicatur, vel, quod melius est, auditor pro eo quod vel mandati fines excedat, vel merito sit suspectus, nihilominus tamen delegatus a nobis juxta consul
Abbreviated transcription (Latin):
suffragari. At hiidem archi¬
ep̃i exceꝑtoes ip̃tus nolen¬
tes admitt̾e: contra eũ ut
respondẽt int̾locutoriam sẽ¬
tentiam protulerunt sꝑ ꝙ¬

Expanded text:
suffragari. At vero iidem archiepiscopi exceptiones ipsius nolentes admittere, contra eum ut responderet interlocutoriam sententiam protulerunt;
Abbreviated transcription (Latin):
tum. ꝙ si excõicatores ma
liciose distuli̾nt tunt de¬
legati eandem iitiisdc̃oẽ
quiã in princiꝑali ⁊ in ac¬
cessorio exerrebunt. Innocͦat᷑.¬

Expanded text:
tum qui excommunicatores si malitiose distulerint, tunc delegati eamdem jurisdictionem quam in principali et in accessorio exercebunt. Dat
Abbreviated transcription (Latin):
dari potiusti in etate hi dele¬
gatus. ¶Cet̾m constituto ⁊̃¬
fra etatem eandem nͥ ꝑtes
scienter consentirent in eu
qui ãnm.xuii. trauscen¬
dtsset fcã delegatio ab alio ꝙͣ
a princiꝑe ñ teneret. ¶dem.¬

Expanded text:
dari potuisti in etate huiusmodi delegatus. Ceterum constituto infra etatem eandem, nisi partes scientes consentirent in eum qui annum XVIII transcendisset, facta delegatio ab alio quam a principe non teneret. DE
Abbreviated transcription (Latin):
natum ñ ostend̾it se inter¬
esse ñ posse uł alias de eodẽ
canõice ꝯstare ñ potĩt refidu¬
i ꝓredere ad cãe cognito̾em
nõn debent ꝙ si ꝓcesst̾nt ni¬
chil reꝑutabuntur egisse.

Expanded text:
natum non ostenderit se interesse non posse vel alias de eodem canonice constare non poterit, residui procedere ad cause cognitionem non debent. Quod si processerint, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
ex aliis mees suas deme¬
dio sit sublapuis. tc̃nis ut
susꝑectus nicto recuset᷑
an cellega suꝑstes suo no¬
mine ac defũcti possit ne
uente uti non ceperit
iudicandi. Si u̾o añ mortẽ
illius irisdcõe uti ceꝑit
tab̾r demandata uices su¬
Ias ⁊ illiꝰ pot̾it adĩplere

Expanded text:
ex aliis vices suas, de medio sit sublatus, tertius ut su pectus merito recusetur, an collega superstes suo nomine ac defuncti possit negvente uti non coepit, judicandi. Si vero ante mortem illius jurisdictione uti coeperit taliter demandata, vices suas et illius poterit adimplere
Abbreviated transcription (Latin):
delegatus uices nr̃as gerit
uñ in cã illa suꝑior ÷ ⁊ ma¬
ior illis quoꝵ causam sus-¬
cepit tĩmindam. ¶Ideoq
sit de iurisccõe illiis in cã
qũa ei delegamꝰ rebellis ac
ꝯtunax fuit scd̾m qͣlitate
facti pot̾it uł int̃dcĩ uł suspẽ.¬

Expanded text:
delegatus, vices nostras gerit, unde in causa illa superior est et maior illis quorum causam suscipit terminandam. Ideoque sit de iurisdictione illius in causa, quam ei delegamus, rebellis et contumax fuerit, secundum qualitatem facti poterit vel int
Abbreviated transcription (Latin):
ruis ad mandatũ indi-¬
cis delegati a nob̾ ñ uult
uł ñ pot̾ aliis resistanti¬
b sm̃am ab eo latã effe¬
ctui emancipare: delega
mandare. ⁊ si qui s resiste¬
tentia coheroere. Idem.¬

Expanded text:
ad mandatum iudicis delegati a nobis non vult aut non potest, aliis resistentibus, sententiam ab eo latam effectui mancipare, delegatmandare et, si qui sibi restitelesiastica coercere. Idem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ eius suffraganeis.
obitũ ꝯt᷑ mandatũ in morte
mandatoris nullatemis ex¬
ꝑirauit. ¶Si uo̾ anlitis con¬
testatoem decessit ñ ÷ iudici¬
b quos delegau̾at ex delega¬
tione hi ꝓoedendum. ¶rb̾ .iiꝰ.¬

Expanded text:
suffraganeis: ontestata, mandatum in morte mandatoris nullatenus expiravit. Si vero ante litis contestationem decesserit, non est a iudicibus quos delegaverat ex delegatione huiusmodi procedendum. Urb
Abbreviated transcription (Latin):
pretea quesunsti cũtibi
ãb aliquo sub hac forma
mandatur. aucte qͣ fũgor
iniũgo ut talem deminies
tibi suꝑ mandato apłico
hesitanti ab aliquo ñ fit
fides an mandatũ hꝰi exe¬
qui tenearis. ¶Suꝑ qͦ¬

Expanded text:
rea quaesivisti, cum tibi ab aliquo sub hac forma mandatur: Auctoritate qua fungor injungo ut talem denuntiestibi super mandato apostolico haesitanti ab aliquo non fit fides, an mandatum hujusmodi exsequi tenearis. Su
Abbreviated transcription (Latin):
tum tempus restituat᷑ sibi
posso si const̾i̾t indici eũ eẽ
tałr spoliatũ: possõ debeat
ei restitui. ꝯ is qui tenet
oꝵ. peregnat̾ois. uł alia hi¬

Expanded text:
s restituatur sibi possessio, si constiterit judici eum esse taliter spoliatum, possessio debeat sibi restitui, cum is qui tenet orum peregrinationis vel alia h
Abbreviated transcription (Latin):
us actori obicit qd̾ stare
nem talis amonemꝰ ꝙ si
ille qui tale quid obicit
statim uł infra tminũ
ꝯpetentem ñ ꝓlauit legi¬
tune quod intendit actor
ꝑmtti debet ut sine of¬

Expanded text:
us actori objicit, quod stare nem taliter amovemus, quod si ille qui tale quod objicit statim vel intra terminum competentem non probaverit legitime quod intendit, actori permitti debet ut sine of
Abbreviated transcription (Latin):
sit corã uidice delegato te¬
stib p̾doneis possõem ⁊ de¬
iectionem suã ꝓbare nisi
is qui possidet᷑ se ꝑ contu¬
matiam adsentasset. ¶dẽ¬

Expanded text:
sit coram judice delegato testibus idoneis possessionem et dejectionem suam probare, nisi is qui possidet se per contumaciam absentasset.
Abbreviated transcription (Latin):
contumatit᷑ a presnĩa ur̃a
recesserat furatoriã eoegistis
expon̾e caut̾oem quod corã
uobis utri pareret. ¶Enq
die prefixa irr̃o se conspectuñ
presentasset pretextu aduoca¬
ti quẽ non hãbebãt respond̾e
soltta malitia recusauit tãdẽ
auctore instante Rit quod xl.¬

Expanded text:
contumaciter a presentia vestra recessit, iuratoriam coegistis exponere cautionem, quod coram vobis iuri pareret. Cumque die prefixa vestro se conspectui presentasset, pretextu advocati quem non habebat, respondere solita malitia recusavit. Tandem actore instante r
Abbreviated transcription (Latin):
sub ea forma ꝯmisit ut de for¬
nia ⁊ ꝑrocessu elcõis memora¬
ti .D. sollicite quereretis ⁊ si
eũ electum cangĩce fuisse con¬
staret: Ip̃m face̾tis peifica pos¬
sessione gaudere. ¶Alioqͥn ĩ¬
ter ꝑredoes. ẜ. ⁊G̃. audipetis cau¬

Expanded text:
sub ea forma commisit, ut de forma et processu electionis memorati D. sollicite quaereretis; et si eum electum canonice fuisse constaret, ipsum faceretis pacifica possessione gaudere; alioquin inter praedictos F. et E. audiretis cau
Abbreviated transcription (Latin):
ue dispendio du nacare nõ
possũt p̾senti decreto statu¬
inius ut postꝙͣ intent̾oem
suam. alt̾a pars fumdauerit
si reliqua forte ualuĩt legiti¬
mã exceꝑto̾em oꝑꝑon̾e quam
oiffe̾ndũ processũ exceptones
hi per excogitatem maliciam
opponĩttur ad soluendas alt̾i
mod̾tas expensas extũc in
iudicio fa̾ciendas cũ acceptis
defeci̾t condempnet ᷑ ⁊ si soluẽ¬

Expanded text:
endio diu vacare non possunt, praesenti decreto statuimus ut postquam intentionem suam altera pars fundaverit, si reliqua forte voluerit legitimam exceptionem opponere, quam differendum processum exceptiones hujusmodi per excogitatam malitiam opponuntur, ad solvendas alteri moderatas expensas ex tunc in judicio faciendas, cum acceptis defecerit, condemnetur; et si sol
Abbreviated transcription (Latin):
tem misãt Rusalem addigm
Sͥ statutũ uł post ⁊̃ diutuiꝰ ex¬
pectatus nͦ de suctno eiꝰ aduen¬
tu spes erat ut pote qͥ ꝑlittas
ntrũq excusau̾at moram suã
s calores estiuos ⁊ insidias s
poĩtas formidabat: eũ reputa¬

Expanded text:
tem miserat responsalem, ad diem sibi statutum uel post etiam diutius exspectatus, nec de uicino eius aduentu spes erat, utpote qui per literas utcunque excusauerat moram suam, et calores aestiuos et insidias sibi positas formidabat, eum de
Abbreviated transcription (Latin):
¶Pret̾ea cũ mandnt̃ alicui
nt ad certũ fm̃inũ se tudici
represent duo sub hac forma
mandantur. ut ad iudicẽ ue¬
mat ⁊ ad diem d p̃sixũ acce¬
dat uñ si ueñe ñ possit addiẽ
assignatũ: tenet᷑ inclmituus
se uidici presentare. ¶Si enĩ
mandatur alicͥ ut ati ad cer¬
tũ diẽ certã rem exsotuat non

Expanded text:
 Cum mandatur alicui ut ad certum terminum se iudici representet, duo sub hac forma mandantur ut ad invicem veniat et ad diem sibi prefixam accedat. Unde si venire non possit ad diem assignatam, tenetur nihilominus se iudici presentare. Si enim mandatur alicui ut ad certum di
Abbreviated transcription (Latin):
dam eius maliciam semel eũ
gotio ꝯpetentem. ¶Quod si
ueĩre cõntẽꝑsi̾t cãm uͭ pote
lite que ingentur contẽstta
diffinitina sũia f̾minetis uł
p̃senti saltem adiudicetis pos¬
sessõem seruata duntarat

Expanded text:
dam eius malitiam semel eum gotio competentem. Quod si venire contempserit, causam utpote lite, que ingeritur, contestata diffinitiva sententia terminetis vel presenti saltem adiudiceris possessionem, servata duntaxat
Abbreviated transcription (Latin):
uod non ÷ licitum ĩ le¬
ge neccitas licitum facit.
Nam ⁊ sabbatum cus¬
tsdiri preceptum3.ma
chabel tamen sine cul¬
bant sic ⁊ hodie si ie¬
iunium freg̾it ogrotꝰ
reus uoti nõn habet᷑¬

Expanded text:
Quod non est licitum in lege, necessitas licitum facit. Nam et sabbatum custodiri preceptum est; Machabei tamen in sabant. Sic et hodie si quis ieiunium fregerit egrotus, reus voti non habet
Abbreviated transcription (Latin):
hoc nob faciendas quod
nobis nõ duximne iahi¬
bendum ex hoc nobm¬
noltimis gnari: quo mi¬
nꝰ possint a gͦcũq ma¬
sunt pocͤatõnes sibi de¬
bitas postulare. ita qd̃
si. exactus ultra fua
gͣuatus fu̾it facultatẽ
aibi ad aliir restauretur nuĩ¬
tis tamen nr̃is ĩnecc̃is ex¬
hibendis pareat: quicum
munes mĩstros peocͤa fonis
ob sequium si nolu̾nt re¬
ciꝑe conpellant᷑. Qui uͦ
contuma cit̾ eis dux̾int xe

Expanded text:
s faciendas, quod vobis non duximus inhibendum, ex hoc nobvolumus generari quo minus possint a quocunque maluerint procurationes sibi debitas postulare, ita quod si exactus ultra suam gravatus fuerit facultatem, sibi ab aliis restauretur. Nuntiis tamen nostris in necessariis exhibendis pareat quicunqumunes ministros procurationis obsequium, si noluerint, recipere compellantur. Qui vero contumaciter eis
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃e de fundatoris uolũ¬
tate processit ut fr̃ibus
ic̃i yrensi procͤatõnem
unam annis singlis li
tem talis procͤatio non

Expanded text:
 de fundatoris voluntate processit ut fratribus S. Irenaei procurationem unam annis singulis litemporis p