comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ead̾ grauia patiunt᷑. Qui uero amant
eadem quidem sed non grauia patiui¬
centur. Omĩa em̃ seua et immania
prorsus facilia. et ꝓpe nulla efficit amor
Quanto gͦ forcius ac faciluis ad uerã
b̃itudinem caritas facit. quod ad mi¬
seriam qnͣtum potuit cupiditas fecit
Quam facile coleratur quelio adu̾si¬
tas temꝑalis. ut eterna pena uitetur
eterna requies comparet᷑: Non ĩ me¬
rito ille uas electionis eũ ingentile¬
ticia: dixit. slon sunt condigne passi¬
ones huiꝰ temporis: ad suꝑuenturã
głam ciuic reuelabitur in nobis. Ec¬
ce unde illud uigum suaue est: ⁊ sar¬
cina leuis. Q si angusta est paueis
eligentibrs: facilis camen om̃ibus
oilgentib. Dicit psalmista. Propt̾
uerba labioꝵ cuorum ego custodiui
uias duras. Sed que oura sunt la¬
borantibus eisdem ip̃is mitescunt
amantib. Propter ciuod ita diui¬
ne pictatis dispensat̾one actum est.
ut interior homo qui renouatur
de die in diem non adhuc sub le¬

Expanded text:
eadem gravia patiuntur: qui vero amant, eadem gravia patiuntur: qui vero amant, eadem quidem, sed non gravia pati videntur. Omnia enim saeva et immania, prorsus facilia et prope nulla efficit amor. Quanto ergo certius ac facilius ad veram beatitudinem charitas facit, quod ad miseriam, quantum potuit, cupiditas fecit? Quam facile toleratur quaelibet adversitas temporalis, ut aeterna poena vitetur, et aeterna requies comparetti laetitia dixit: Non sunt condignae passiones hujus temporis, ad superventuram gloriam, quae revelabitur in nobis . Ecce unde illud jugum suave est, et sarcina levis. Et si angusta est paucis eligentibus, facilis tamen omnibus diligentibus. Dicit Psalmista: Propter verba labiorum tuorum, ego custodivi vias duras . Sed quae dura sunt laborantibus, eisdem ipsis mitescunt amantibus. Propter quod ita divinae pietatis dispensatione actum est, ut interior homo, qui renovatur de die in diem , non adhuc sub Le
Abbreviated transcription (Latin):
turus. Quibus cempestatib ⁊ pro¬
cellis qũa horribili et cremenda se¬
uicie celi ⁊ maixis imporcuni sũt
mercatores ut diuicias uenturas
ad quirant maiorib quam cuub
ad quisite sunt ꝑiculis & tempesta¬
tibus penas: Quos estus que frigo¬
ra que pericula ab eciuis. a fossis. a
precipitiis. a fluminib aferis ꝑfe¬
runt uenatores: Quem larorem esu¬
riendi ⁊ sitiendi quantas uilissimi
et soroioissimi cibi ⁊ pocus angus¬
tias ut bestiam capiant. ⁊ inter¬
dum u ip̃ius restie carnes pp qũa
hec tanta sustinent epulis necces¬
sarie: Quaciũa ⁊ si aꝑ ceriuis que
capitur: magis suane fit uenã¬
tis animo quia captus ÷: quan
comedentis palato quia coctus
Quantis cruciatib ꝓpe cotidiana¬
rum plagarũ tenera puerorum
p̃p̃ discendam sapienciam sed pp̃ opes
honoresq uanitatis ut numeros ec
utt̾as & oisertas fallacias elocrui discãt
Sed inhis om̃idus quuii hec non amãt

Expanded text:
turus. Quibus tempestatibus et proturus. Quibus tempestatibus et procellis, quam horribili et tremenda saevitia coeli et maris importuni sunt mercatores, ut divitias ventosas acquirant, majoribus quam quibus acquisitae sunt, periculis et tempestatibus plenas? Quos aestus, quae frigora, quae pericula ab equis, a fossis, a praecipitiis, a fluminibus, a feris perferunt venatores? quem laborem esuriendi et sitiendi, quantas vilissimi et sordidissimi cibi et potus angustias, ut bestiam capiant? et interdum nec ipsius bestiae carnes, propter quam haec tanta sustinent, sunt epulis necessariae. Quanquam etsi aper cervusque capiatur, magis suave sit venantis animo quia captus est, quam comedentis palato quia coctus est. Quantis cruciatibus prope quotidianarum plagarum tenera puerorum propter discendam sapientiam, sed propter opes honoresque vanitatis, ut numeros, et litteras, et disertas fallacias eloqui discantSed in his omnibus qui haec non amant,
Abbreviated transcription (Latin):
Omĩa ergo illa que ꝯmemorauit as¬
pera et grauia frequencius ⁊ habun¬
dancuis sustinebat. S profecto aderͣt
ei spiritus sanctus qui in ext̾ions ho
minis corrupt̾one interiorem reno¬
uaret de die indiem. Ꝙ gustata re¬
p̾sencia delinret. asꝑa ⁊ omĩa gra¬
uia relenaret. Ecce quam suaue
uigum xp̃i portabat. ⁊ qũa leuem
sarcinam ut omĩa illa que suꝑiꝰ
enumerata oura ⁊ ĩmania om̃is au¬
ditor horrescit leuem tribłonẽ di¬
ceret. intuens inceriorib & fidelib
oculis quanto precio cemꝑali emenda
sit futura uita non pati eternos tabo¬
res impiorum et sine ulla sollicitudĩe
perfrui eterna felicitate iustoꝵ. Se¬
cari & uri se homines patiuntur:
ut colores non eterni. sed aliciuanco
duiturni oris ulceris acrioꝵ dolorũ
p̾cio redimant᷑. In languida ⁊ incer¬
te uacat̾onis breuissima ⁊ ultima
uita ĩmanissimis bellis maiꝰ atteri¬
tur. pluribus fortasse annis in sa¬
boribus in ciuietus: q̃a in ocio qͥe¬

Expanded text:
Omnia ergo illa quae commemoravit aspera et gravia, frequentius et abundantius sustinebat: sed profecto aderat ei Spiritus sanminis corruptione, interiorem renovat de die in diem, et gustata repraesentia deliniret aspera, et omnia gravia relevaret. Ecce quam suave jugum Christi portabat, et quam levem sarcinam: ut omnia illa, quae superius enumerata dura et immania omnis auditor horrescit, levem tribulationem diceret; intuens interioribus et fidelibus oculis, quanto pretio temporalium emenda sit futura vita, non pati aeternos labores impiorum, et sine ulla sollicitudine perfrui aeterna felicitate justorum. Secari et uri se homines patiuntur, ut dolores non aeterni, sed aliquanto diuturnioris ulceris, acriorum dolorum pretio redimantur. In languida et incerta vacationis brevissimae atque ultima vita, immanissimis bellis miles atteritur; pluribus fortasse annis in laboribus inquietus, quam in otio quie
Abbreviated transcription (Latin):
cotum ꝓldiĩ appende. Et ne ad nuc¬
co putares ĩ insirmũ peccare ⁊ leue
dncires psc̃m ae parinpenderes. in
ypm in aiute peccatis. Solent em̃ ho¬
mines ditere. in honunẽ pecco. Nũce
in deum: siegat xp̃m deum. Andes
negare xp̃m deum: An aliquid in yͦ¬
toio cũ recumberes didicisti. Non a¬
nntat istam docbriiam: xp̃i doctri¬
na. Quero ubi didiceris: uon esse
xp̃m deum. Pagani hoc solent di¬
cere. Uides qiuid faciunt mense ma¬
le  uides qim̃ corrumpunt moresuo¬
nor colioriia mala. Euioi de cuan¬
getio loct non potes et de ydolis socm̃¬

Expanded text:
t ne adhuc putares te in infirmum peccare, et leve duceres peccatum ac parvi penderes, In Christum, inquit, peccatis. Solent enim homines dicere: In hominem pecco, numquid in Deum? Nega Christum Deum. Audes negare Christum Deum? An aliud, in idolio cum recumberes, didicisti? Non admittit istam doctrinam Christi doctrina. Quaero ubi didiceris non esse Christum Deum. Pagani hoc solent dicere. Vides quid faciunt mensae malae? Vides quoniam corrumpunt mores bonos colloquia mala ? Tu ibi de Evangelio loqui non potes, et de idolis loque
Abbreviated transcription (Latin):
State indño fr̃es: potencior est quiuo¬
cauit uos. Mmas impiorum ne timu¬
eritis iniucos patimini hẽtis pro qͥb
oretis. Prorsus non uos terreant: hec ẽ
sanitas. Haurite hinc in isto ꝯuiuio:
hic bibite unde satiemini: non illic
unde insanietis. Scate in dño: argen¬
tei estis: aurũ eritis. Ista similitudo nõ
a nobis est: de diuina scͥptura est. Le¬
gistis audistis. Sicut aurũ inforna¬
ce prodauit illos ⁊ sic̃ hostiam hoĩo
causti accepit illos. Cede cnd eritis:
ad thesauros dei. Estote diuites de deo:
non eum facturi duntem. sed de illo
futuri diuites. Impleat uos aliud nõ
admittatis ad cor ur̃m. Numquid ĩ¬

Expanded text:
State in Domino, fratres: potentior est qui voState in Domino, fratres: potentior est qui vocavit vos. Minas impiorum ne timueritis. Inimicos patimini; habetis pro quibus oretis; prorsus non vos terreant. Haec est sanitas, haurite hinc in isto convivio: hic bibite, unde satiemini, non illic, unde insaniatis. State in Domino. Argentei estis, aurum eritis. Ista similitudo non a nobis est, de divina Scriptura est. Legistis, audistis: Sicut aurum in fornace probavit illos; et sicut holocausti nostiam accepit illos . Ecce quid eritis ad thesauros Dei. Estote divites de Deo: non eum facturi divitem, sed de illo futuri divites. Impleat vos, aliud non admittatis ad cor vestrum.
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ de his que foris sunt iudicare:
Ipse apłos ait: illos alit̾ alloqͥnut.
Tamqũa infirmos blandiendũ est
illis ut audiant u̾itatem: in uobis
secanda putredo est. Si queritis un¬
de uincant᷑ pagam. unde illuminẽ¬
tur. unde ad salutem uocent᷑ de se¬
rite souempnitates eoꝵ. deserite nu¬
gas ipsorum. ⁊ non ꝯsentiunt ueri¬
tati nr̃e: erubescunt paucitati sue
tor tiuis est. Malus si fu̾it: tempta¬
tor ciuis ÷. Q nutͥmenta libenter
accipe: et ui temptatone approbare.
esto aurũ: attende mũdũ istũ tancͣ
fornacem aurificis: in uno angusto lo¬
co. Tria sunt aur̃. palea. ignis. Ad illa
duo ignis apponit᷑: palea urit᷑ aurũ
purgatur. Cessit nescio quis minis:
et adductus est ad ydolum. Ut michi qr
paleam plango: cinerem uideo. Non
cessit minis: non cessit terrorib. Ad¬
ductus adiudicem stecit inconfessiõe
sua: non est flexus ad ydolũ. Quid fa¬
cit flamma: Nonne aurũ purgat:

Expanded text:
enim mihi de his qui foris sunt judicare? enim mihi de his qui foris sunt judicare? ipse Apostolus ait . Illos aliter alloquimur, tanquam infirmos, Blandiendum est illis, ut audiant veritatem: in vobis secanda putredo est. Si quaeritis unde vincantur Pagani, unde illuminentur, unde ad salutem vocentur: deserite solemnitates eorum, deserite nugas ipsorum; et si non consentiunt veritati nostrae, erubescant paucitati suaeritor tuus est: malus si fuerit, tentator tuus est. Et nutrimenta libenter accipe, et in tentatione approbare. Esto aurum. Attende mundum istum tanquam fornacem aurificis: in uno angusto loco tria sunt, aurum, palea, ignis. Ad illa duo ignis apponitur, palea uritur, aurum purgatur. Cessit nescio quis minis, et adductus est ad idolium: vae mihi, quia paleam plango, cinerem video. Alius non cessit minis, non cessit terroribus ; adductus ad judicem, stetit in confessione sua, non est flexus ad idolium: quid facit flamma? Nonne aurum purgat?
Abbreviated transcription (Latin):
char chaginus. qiuasi si mars esset autt
abeatur attende. non qiuid sit. Nami
ago coerimi scis: q sapis est. Si gemũ
omamentũ alicinod est ciues charcha¬
gmis uene uuiant ⁊ ip̃i erunt geni¬
u charchaginis. Si antem geniũ
demonũ est audisti ⁊ ibi crue ĩmolãt
gentes demonis ĩ molant ⁊ non deo.
Iolo uos socios fieri demonioꝵ. lore¬
nus auia non est deuse utinomn lip̃i
Ric norint. Sed pp̃ eos cui hoc non no¬
runt infirmos uon debet ꝑcuti con¬
raencia p̃orimn. Hoc monet apis sã
et ii quod numnen habeant ⁊ pronu¬
mine accpiant ilam statuam: ara
testatur. Quid illi faciat ara: si illud
non habetur pro nmine: Nemo mi¬
chi dicat non est numen neq deus
Iam dixi: utuiam sic ip̃i norint hoc
ciũo nouimus omnes nos. Sed quid
habeant pro qua re habeant quid
ibi facit ara illa. Testatur conuicit
om̃ium colenciũ mentes. non qũi¬
tes. Atq utinã frẽs a paganis pre
ad nos ꝑtinet uerbum uobis dice¬
re: ad nos ꝑtinet xͥanis lociui. Qͥd

Expanded text:
Carthaginis. Quasi si Mars aut Mercurisis habeatur, attende; non quid sit. Nam et ego tecum scio quia lapis est. Si genium ornamentum est aliquod; cives Carthaginis bene vivant, et ipsi erunt genium Carthaginis. Si autem genium daemonium est, audisti et ibi: Quae immolant Gentes, daemonibus immolant, et non Deo: nolo vos socios fieri daemoniorum . Novimus quia non est Deus; utinam et ipsi sic norint: sed propter eos qui hoc non norunt infirmos, non debet percuti conscientia ipsorum. Hoc monet Apostolus. Nam et illi quod numen habeant et pro numine accipiant illam statuam, ara testatur. Quid illic facit ara, si illud non habetur pro numine? Nemo mihi dicat. Non est numen, non est Deus. Jam dixi, Utinam sic ipsi norint hoc, quomodo novimus omnes nos. Sed quid habeant, pro qua re habeant, quid ibi faciant, ara illa testatur. Convicit omnium colentium mentes, non convintes. Atque utinam, fratres, a Paganis premad nos pertinet vobis dicere, ad nos pertinet Christianis loqui. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
de uirgine natus est nec passus÷
nec pedibus ambulauit nec hũa¬
na ꝑtulit: nec diuina mirabilia fe¬
cit. Nichil horum incet̾is gentibus
et tamẽ de illo impletum ÷ quod
dictum erat. Populus quem non
cognoui: seruiuit mͥ. Qũo si nõ¬

Expanded text:
de virgine natus est, nec passus est, de virgine natus est, nec passus est, nec pedibus ambulavit, nec humana pertulit, nec divina mirabilia fecit. Nihil horum in caeteris gentibus: et tamen de illo impletum est, quod dictum erat, Populus quem non cognovi, servivit m
Abbreviated transcription (Latin):
constitutus: natens sub me milites. Et
dico nuic uade: ⁊ uadit. Et auo ueni: et
uenit. Ꝙ seruo meo fac hoc: ⁊ facit.
Uotestas sum eimbusdam sub me: posi¬
tus sub potestate quadam super me.
Si gͦ ego rnquit homo sub potestate
intendi hateo potestatem: quid cu pos¬
sis cui om̃s seruiunt potestates. Erat
antem iste de gentibus: erat quippe
centurio. Iam nidea gens hẽbat mi¬
litem romaui imperii: ibi iste mili¬
tem agebat quantũ agere centuri¬
o poterat. ⁊ sub potestate et habens
potestatem. Subditus orediens sub¬
ditos regens. Dñs autem qͥd: Inten¬
dat p̾cipuc neccessario caritas uestͣ
ciuanuis in populo iudaico esset
iam pronunciabat: eccłiam toto or¬
re terrarum futuram in quã erat
missurus apłos ip̃e agentib nõ
insus et creditus. Auideis uisus et
corpore non intrauit et eiꝰ tamẽ
fidem atque ip̃am domũ absens
corpore presens maiestate seruauit
sic et idem dñs in solo uideo ppło
corpore fuit. Aput alias gentes. nec

Expanded text:
s; et dico huic, Vade, et vadit; et alii, Veni, et venit; et servo meo, Fac hoc, et facit. Potestas sum quibusdam sub me positis, positus sub potestate quadam super me. Si ergo ego, inquit, homo sub potestate, jubendi habeo potestatem; quid tu possis, cui omnes serviunt potestates? Erat autem iste de Gentibus: erat quippe centurio. Jam Judaea gens habebat militem Romani imperii. Ibi iste militem agebat, quantum agere centurio poterat; et sub potestate, et habens potestatem; subditus obediens, subditos regens. Dominus autem quod intendat praecipue necessario Charitas vestra, quamvis in populo Judaico esset, jam pronuntiabat Ecclesiam toto orbe terrarum futuram, in quam erat missurus Apostolos: ipse a Gentibus non visus et creditus, a Judaeis visus et Dominus corpore non intravit, et ejus tamen fidem atque ipsam domum absens corpore, praesens majestate sanavit: sic et idem Dominus in solo Judaeo populo corpore fuit; apud alias gentes nec
Abbreviated transcription (Latin):
sumpta omĩa ĩmedicis. ⁊ non re¬
cepta sanitate alicĩdo uis sana
fieri.o mulier quam alloqͦr in ty¬
po eccłie iubet ilud p̃r tuus et
uiud nibet populus tuus. S di¬
cit tibi dñs tuus: obliuisc̾e̾ ppłm
tuum: et comũ pr̃is tui. Cui bo¬
no quo fructu. qiua mercede: Qo¬
niam concupunt inquit rex de¬
corem tuum. Concupuut quod
fecit: qm̃a ut pulchram faceret
fedam amauit. Pro infideli ⁊ feda
sanguinem fu dit fidelem. ac pul¬
chram reddidit dona sua ute a¬
mauit. Quid em̃ sponso tuo con¬
tulisti:. Quid in dotem a priore pa¬
tre. ⁊ priore ppło accepisti. Nõne lu¬
xurias et pannos peccatoꝵ: Abie¬
cit paunos tuos. diccidit ciliciũ
cuuni. misertus est ut ornaret or¬
nauit ut amaret. Quid plura

Expanded text:
sumpta omnia in medicis, et non resumpta omnia in medicis, et non recepta sanitate aliquando vis sana fieri, o mulier, quam alloquor in typo Ecclesiae, jubet illud pater tuus, et illud jubet populus tuus. Sed dicit tibi Dominus tuus, Obliviscere populum tuum et domum patris tui. Quo bono? quo fructu? qua mercede? Quoniam concupivit, inquit, rex decorem tuum . Concupivit quod fecit: quoniam ut pulchram faceret, foedam amavit. Pro infideli et foeda sanguinem fudit, fidelem ac pulchram reddidit, dona sua in te amavit. Quid enim sponso tuo contulisti? Quid in dotem a priore patre et priore populo accepisti? Nonne luxurias et pannos peccatorum? Abjecit pannos tuos, discidit cilicium tuum: misertus est, ut ornaret; ornavit, ut amaret. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
times. ne offendas maiorem: Uide ne
forte sit maior isto: cuem non tuneᷤᷤ
offende Maiorem certe noli offend̾e.
Hec tari regula ꝓponitur. Nonne ma¬
nifestum est eum minime offenden¬
dum qui maior est ceteris: Discute
nũc maiores tuos. Primi tibi sunt.
mater ⁊ pater. Si recte educantes
sim xp̃ma nutrientes audiendi in
om̃ib ob temꝑandum eis in oĩ usli¬
one contra maiorem si nichil iubeat
et seruiatur illis. Quis est incuut
maior es qui me generauit Illeqͥ
te ip̃m creauit. Generat em̃ honio
creat deus. Unde generat em̃ homo
nescit quid generaturꝰ sit nescit.
ne qua te uidit ut faceret anteꝙ̃
cũ ciuem fecit: certe maior ÷ pĩe
tuo. Maior sit pr̃ia: et ip̃is parentib
tuis: ut ciuichid iusserint parentes
contra patriam non audiant᷑. ⁊ qͥc¬
quid uisserit patria contra deum
non audiatur. Si em̃ uis seruari
si post fluxũ sanguinis. si pꝰ duode¬
cim annos in illo mordo. si post cõ¬

Expanded text:
times, ne offendas majorem, vide ne times, ne offendas majorem, vide ne forte sit major isto, quem times offendere. Majorem certe noli offendere. Haec tibi regula proponitur. Nonne manifestum est, eum minime offendendum, qui major est caeteris? Discute nunc majores tuos. Primi tibi sunt pater et mater: si recte educantes, si in Christum nutrientes; audiendi in omnibus, obtemperandum eis in omni jussione; contra majorem nihil jubeant, et serviatur illis. Quis est, inquis, major eo qui me generavit? Ille qui te ipsum creavit. Generat enim homo, creat Deus. Unde generat homo, nescit: quid generaturus sit, nescit. Ille qui te vidit ut faceret, antequam esset quem fecit, certe major est patre tuo. Major sit patria et ipsis parentibus tuis; ut quidquid jusserint parentes contra patriam, non audiantur. Et quidquid jusserit patria contra Deum, non audiatur. Si enim sanari vis, si post fluxum sanguinis, si post duodecim annos in illo morbo, si post con
Abbreviated transcription (Latin):
quem xp̃c mortuus÷. Qũo putatis
decipi posse simulachris homines
que xp̃ianis honorari putant.
Nouit in quit deus cor meũ: s fr̃
tuus non nouit coi tuum. Si nfir¬
mus es caue maiorem egritudinem
Si firmus es: cura fr̃is infirmitatẽ
Qui uident ista edificantur ad ali¬
a: ut non tantũ ibi manducare
sed et sacrificare desiderent. Et pe¬
rit infirmus: in tua sciencia fra¬
ter. Audi fr̃. Si ꝯtemꝑnebas ifir¬
mũ: etiam frẽm ꝯtempnis. Exper¬
giceti. Quid si in ip̃m xp̃m poccal
Attende em̃ quod nullo pacto possis ꝯ
qui ista comtempnũt: ⁊ reqbant iny
dolo. Nonne erunt p̾mentes nõ tan¬
gentes Et cũ recu buerĩt in ydolo
uemiant ⁊ impleant eccłiam: nõ sa¬
luitem accepturi: s p̾ssuram facturi
iorem. Uide ne forte sit maior isto:
quem non times offendere. Maiorẽ
certe noli offendere. Hec tibi regula
ꝓponitur. Nonne manifestũ estͣ ¶ ĩ¬
mes prorsus ne offendas maiorẽ. ⁊ nõ¬
times ne offendas deum: Quid em̃

Expanded text:
us mortuus est? Quomodo putatis decipi posse simulacris homines, quae a Christianis honorari putant? Novit, inquit, Deus cor meum. Sed frater tuus non novit cor tuum. Si infirmus es, cave majorem aegritudinem: si firmus es, cura fratris infirmitatem. Qui vident ista, aedificantur ad alia, ut non tantum ibi manducare, sed et sacrificare desiderent. Ecce perit infirmus in tua scientia frater. Audi, frater: si contemnebas infirmum, etiam fratrem contemnis? Expergiscere. Quid, si in ipsum Christum peccas? Attende enim quod nullo pacto possis coqui ista contemnunt, et recumbant in idolio: nonne erunt prementes, non tangentes? et cum recubuerint in idolio, veniant et impleant ecclesiam; non salutem accepturi, sed pressuram facturijorem, vide ne forte sit major isto, quem times offendere. Majorem certe noli offendere. Haec tibi regula proponitur. Nonne manifestum est, eume prorsus, ne offendas majorem; et non offendis Deum. Qui enim
Abbreviated transcription (Latin):
eñ uita corporis amma ÷ sic uita aĩe
deus Sicut expirat corpus cũ aĩãm
emigcit: ita expirat anina cum deum
amitait. Deus amissus: mors aĩe. Anima
amissa: mors corꝑis. Mors corꝑis ueccessari¬
a: mors anime uoluncaria. discumbebat
In domo eis erat ut dixi. et in pectore
euis non erat. In hꝰ uero centurionis do¬
niũ ñ intrauit: et pectus possedit. Ta¬
cheus uero dñm ⁊ domo suscepit: et
animo. Huiꝰ tamen fides: in humilita¬
te saudatur. Dixit em̃. Non sum dignus
ut sub tectum meũ intres. Et dominus
Amen dico nobis: non mueni tantã fi¬
dem in isrł. Scdm̾ carnem. Nam ⁊ iste:
iam isrsices erat scd̾m sp̃m̃. Uenerat do¬
pͥmũ cierere oues ꝑditas: in eruo po¬
puo ⁊ de qiuo popilo etiam corpꝰ assũp¬
serat. Non ibi inueni tantam fidẽ. ip̃c
dicit. Possimus nos metiri fidem hõmn
sicut homines. Ie qui interiora cer nebt
ie quem nemo fallebat ꝑhibuit testi¬
moniũ cordi hominis. audiens uerba

Expanded text:
enim vita corporis anima est: sic vita animae enim vita corporis anima est: sic vita animae Deus. Sicut exspirat corpus, cum animam emittit: ita exspirat anima, cum Deum amittit. Deus amissus, mors animae: anima emissa, mors corporis. Mors corporis necessaria: mors animae voluIn domo ejus erat, ut dixi; et in pectore ejus non erat. In hujus vero Centurionis domum non intravit, et pectus possedit. Zacchaeus vero Dominum et domo suscepit, et animo . Hujus tamen fides in humilitate laudatur. Dixit enim, Non sum dignus ut sub tectum meum intres. Et Dominus, Amen dico vobis, non inveni tantam fidem in Israel: secundum carnem. Nam et iste jam Israelites erat secundum spiritum. Venerat Douo populo, et de quo populo etiam corpus assumpserat: Non ibi inveni tantam fidem, ipse dicit. Possumus nos metiri fidem hominum, sicut homines: ille qui interiora cernebat, ille quem nemo fallebat, perhibuit testimonium cordi hominis, audiens verba
Abbreviated transcription (Latin):
filuis autem homiins non ñt ubi ca¬
puit suum reclinet: hoc est habitãt
iusidie inte sicut uulpes habitat
hominis simplex contra infsidias
huituilis contra suꝑbiam: non hab
ubi caput suum reclinet. Q ipsa
reclinat̾o capitis: non erectio fed
himiulitatis magistra est. Reuocat
gtͦ istum ire cupientẽ: tranit aliũ
recusantem. Codem qiupee loco: act
cuidam. Seciuere me. Q ille. Seqͦt
domune. s sine me pͥmo rre: et sepe¬
lire patrem meum. ꝑie ciuidẽ extusa¬
uit: et ideo dignior cuꝰ excusatͥo re¬
mou̾etur: uocat̾o firmaret᷑. Piũ
erat quod uolebat facere: s docu¬
it magister quid derebat p̃ropon̾e
Uolebat em̃ eum esse uiui uerbi ꝑ¬
dicatorem: ad faciendos uicturos. E¬
rant alii autem. ꝑ quuos illa neccessi¬
tas impłetur. Sie incruit mortuos.
sepelire mortuos suos. Infideles cada¬
uer quando sepeliunt: moitui mor¬
tium sepeliut. Iuius corpus aiam
ꝑdidit: norima ania deumi. sicut

Expanded text:
Filius autem hominis non habet ubi caFilius autem hominis non habet ubi caput suum reclinet. Hoc est, Habitant in te insidiae sicut vulpes, habitat hominis simplex contra insidias, humilis contra superbiam, non habet ubi caput suum reclinet. Et ipsa reclinatio capitis, non erectio, humilitatis magistra est. Revocat ergo istum ire cupientem, trahit alium recusantem. Eodem quippe loco ait cuidam: Sequere me. Et ille: Sequar te, Domine: sed sine me primo ire et sepelire patrem meum. Pie quidem excusavit: et ideo dignior cujus excusatio removeretur, vocatio firmaretur. Pium erat quod volebat facere: sed docuit magister quid deberet praeponere. Volebat enim eum esse vivi verbi praedicatorem, ad faciendos victuros. Erant autem alii, per quos illa necessitas impleretur. Sine, inquit, mortuos sepelire mortuos suos . Infideles cadaver quando sepeliunt, mortui mortuum sepeliunt. Illius corpus animam perdidit: illorum anima Deum. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
udiumus cum euan¬
głium legeret᷑ fidẽ nos¬
tram in humilitate la¬
udari. Ad domũ quiꝑpe centurio¬
nis cum se promitt̾et dñs ih̾c itu¬
rum ut puerũ enus sanaret: ille
respondit. Non sum dignus ut sub
tectum meũ intres: sed tm̃ dic u̾bo
et sanabitur. Dicendo se indignũ:
prestitit dignũ. Non in cuiꝰ parie¬
tes: sed in cuiꝰ cor xp̃c intraret. seq
hoc diceret cum tanta fide ⁊ hũili¬
tade: nisi illum qũe timebat ĩtra
re comũ suam corde gestaret. Nam
non erat magna felicitas si dñs
iħc intraret inparietes eiꝰ et nõ
esset in pectore enis. Magister qmꝑ¬
pe humilitatis et uerbo ⁊ exemplo
docuit et in domo euiꝰdam pha¬
risei superbi nomine symonis
Et cum in domo eiuis recunsb̾et:
non erat in corde eiꝰ ubi caput
filius hominis reclinaret. Ita em̃¬
qũedam suꝑbum cmntum intel¬
ligitur ex uerbis ip̃iꝰ dñi ultro
secum ire cupientera. a suo discipula¬
tu reuocauit. Sequar te ait donuie
ueas hatent et uolucres celi nidos:

Expanded text:
udivimus, cum Evangelium legeretur, fidem nostram in humilitate laudari. Ad domum quippe Centurionis cum se promitteret Dominus Jesus iturum, ut puerum ejus sanaret, ille respondit: Non sum dignus ut sub tectum meum intres: sed tantum dic verbum, et sanabitur. Dicendo se indignum, praestitit dignum; non in cujus parietes, sed in cujus cor Christus intraret. Neque hoc diceret cum tanta fide et humilitate, nisi illum, quem timebat intrare in domum suam, corde gestaret. Nam non erat magna felicitas, si Dominus Jesus intraret in parietes ejus, et non esset in pectore ejus. Magister quippe humilitatis et verbo et exemplo, discubuit et in domo cujusdam pharisaei superbi, nomine Simonis . Et cum in domo ejus recumberet, non erat in corde ejus ubi caput Filius hominis reclinaret. 2. quemdam superbum, quantum intelligitur ex verbis ipsius Domini, ultro secum ire cupientem, a suo discipulatu revocavit. Sequar te, Domine, veas habent, et volatilia coeli nidos:
Abbreviated transcription (Latin):
rencnios colugi nolimnus lapides estis
mua uenire uolentes offendunt et
receunt. dituntt em̃ in codibus fuis
dlure nos relinquamus de os auos
cia ilfrenui qͥuam ꝑeutis. Quid facis
di emptum est. Teribit mcuit ifrmꝰ
intiua scĩa ciuiam te dicis habere ut
scias quia nichil est idolum ⁊ animo
cogita deuni ⁊ sic recumibas midle¬

Expanded text:
reliquos colligi volumus, lapides estis in via; venire volentes offendunt, et redeunt. Dicunt enim in cordibus suis: Quare nos relinquamus deos, quos tia infirmi, quam percutis? Quid facis anti emptum est, Peribit, inquit, infirmus in tua scientia: quam te dicis habere, ut scias quia nihil est idolum, et animo cogites Deum, et sic recumbas i
Abbreviated transcription (Latin):
uodel prio fuit Eonne crucsieus
es apngmis noc didicsti sauitem
ꝑdidit fimbriam non tecigisti.
xoiase ia noc fimbriam :r ecipe salu¬
cons. Sreuit cain te cangere cocui¬
nus meo ciuod scriptura est: cui
utorit feẽm in ycolo recumbentẽ

Expanded text:
tus non homo fuit? nonne crucifixus est? A Paganis hoc didicisti, salutem perdidisti, fimbriam non tetigisti. Tange et in hoc fimbriam, recipe salutem. Sicut eam te tangere docuimus in eo quod scriptum est, Qui viderit fratrem in idolio recumbe
Abbreviated transcription (Latin):
siuit. Docuit nos cid̃ scͥptum est iñ
cantico canticoꝵ: dicente ecͣc. Ordi¬
uate in mic caritatem. Quid est ordi¬
nate in me caritatem. Eãcite gradꝰ
et qd cuicũc debetur. resticuite. No¬
lite anceriora post̾iorib subdere.A¬
mate parentes: sed p̾ponite deum pa¬
rentibus. Attende matr̃e machabeo¬
rum. fũi inquit nescio qũo appa¬
riustis in uentre. Concipere uos po¬
tui parere uos poti: formare non
potui. Illum gͦ audite illum mnͥ ppo¬
nite: nolite accendere: ne sme uob̾
remancam. Precepit. et secuti sunt
Quod cocuit mater filios: Noc doce
misit se in medio cui nemo aliquid di¬
xit prosecuar te dñe ait. sed uado pri¬
mũ renũciare his qui in domo sunt
ereto hic seneus est. Nunciem eis ne for¬
ce qũo fieri solet: querant me. Et do¬
minus. Nemo mittens manũ ad ara¬
trũ et respiciens retro: aptus est reg¬
no celorum. Uocat te oriens: ⁊ tu attẽ¬
dis occidenteni: In hoc capitulo hoc
discimius cnm̃ qiuos uoluit dũs nos ⁊

Expanded text:
II. Docuit nos quod scriptum est in Cantico canticorum, dicente Ecclesia, Ordinate in me charitatem . Quid est, Ordinate in me charitatem? Facite gradus, et cuique quod debetur, restituite. Nolite anteriora posterioribus subdere. Amate parentes, sed praeponite Deum parentibus. Attendite matrem Machabaeorum: Filii, inquit, nescio quomodo apparuistis in ventre. Concipere vos potui, parere vos potui; formare non potui: illum ergo audite, illum mihi praeponite; nolite attendere, ne sine vobis remaneam. Praecepit, et secuti sunt . Quod docuit mater filios, hoc docebmisit se in medio, cui nemo aliquid dixit: Prosequar te, Domine, ait; sed vado primum renuntiare his qui in domo sunt. Credo hic sensus est: Nuntiem meis, ne forte quomodo fieri solet, quaerant me. Et Dominus: Nemo ponens manum super aratrum, et respiciens retro, aptus est regno coelorum. Vocat te Oriens, et tu attendis Occidentem. In hoc capitulo hoc discimus, quoniam quos voluit Dominus, hos
Abbreviated transcription (Latin):
ad lutum furtim. Et quando inue¬
niuntur abscondunt: manus ne ui¬
deantur. Quia g᷑ noluit dens putãt
nos ubicunq querere idola ciue cũ
inuenimus in om̃ib tocis frang̾e.
quare non ante uos sunt loca incͥsb
sut. aut uere ignoramus ubi sint
ista: s& tamen non facimus: er uon
dedit deus in pocestatem. Quando dat
deus in potestatem: Quando xp̃ia¬
mis erit: cuiꝰ res est modo. fc̃m uo¬
uat᷑ euuis res est. Si nollet ip̃m da
lua non esse ydola.Puto cnua debu¬
it sũma denot̾one fieri: ut a xp̃ianis
adiuuaretur absens xp̃iana anima
que de terra unde uult deo gr̃ãs
agere non uult ibi aliquid esse raꝯ
tumeliam dei. huc accidit qr eccłia
rant. frẽs ecce quid displicet paga¬
nis. Parum est illis qi de iullis ip̃oꝵ
non illa tollimus. non illa frangi¬
mus. et in nr̃is ea uolunt seruari.
Contra idola p̾dicamus. de cordibus
illa tollimus. sumus ꝑsecutores y¬
coloꝵ proficemur. Nonquid seruato¬

Expanded text:
ad lutum furtim; et quando invead lutum furtim; et quando inveniuntur, abscondunt manus, ne videantur: quia ergo voluit Deus, putant nos ubicumque quaerere idola; quae cum invenerimus, in omnibus locis frangere. Quare? Non ante nos sunt loca, in quibus sunt? Aut vere ignoramus ubi sint ista? Et tamen non facimus: quia non dedit in potestatem Deus. Quando dat Deus in potestatem? Quando christianus erit cujus res est. Modo factum voluit cujus res est. Si nollet ipsum losua non esse idola; puto quia debuit summa devotione fieri, ut a Christianis adjuvaretur absens christiana anima, quae in terra vult Deo gratias agere, non vult ibi aliquid esse in contumeliam Dei. Huc accedit, quia Ecclrant? Fratres, ecce quid displicet Paganis. Parum est illis quia de villis ipsorum non illa tollimus, non illa frangimus: et in nostris volunt ea servari. Contra idola praedicamus, de cordibus illa tollimus: sumus persecutores idolorum: profitemur. Numquid servato
Abbreviated transcription (Latin):
homo: quare foris est qid̾ uidet deꝰ:
lorum ꝯuingere se cum hereticis es̃i
uideis. Nereciei uidei ⁊ pagam uni¬
tatem fecerunt contra unitacem
ciuia contigit ut in aliciuib locis
disciplinam acciperent uidei. Propt̾
improbitates suas criminantur et
suspicantur: aut fingunt ciui cali¬
a de illis semper qiueranus: eiuia
uiolenciarum suarum. Iam dicunt
nos ꝑ omĩa ciuer̾e̾: auquam ĩ cõmo¬
ditatem ⁊p̃orum ad ꝑuitiem. Rursus
qiuia contra paganos placuit ut ie¬
ges ferrentur: ĩmo pro paganis si sa¬
piant. Sicut em̃ pu̾is insensatis ad
uitum ludentib ⁊ manus inqͥnan¬
luitur de manu excutit codicem por¬
rigit: ita uoluit deus ꝑ pͥncipes sub¬
ditos sibi terrere corda insensata pue¬
tilia ut abiciant uitum de manibus
et aliciuid utue faciant. Quid est u¬
cile dr manso. Fr̃ange esurienti pa¬
nem tuũ: ⁊ egenũ sine tecto induc
indomũ cuam. Et camẽ pueri eua¬
diuit ad oculis pedagogi et redeunt

Expanded text:
homo, quare foris est quod videt Deus?homo, quare foris est quod videt Deus?lorum conjungere se cum haereticis, cum Judaeis. Haeretici, Judaei et Pagani unitatem fecerunt contra unitatem. Quia contigit ut in aliquibus locis disciplinam acciperent Judaei propter improbitates suas; criminantur, et suspicantur, aut fingunt, quia talia de illis semper quaeramus. Quia violentiarum suarum; jam dicunt nos per omnia quaerere aliquam incommoditatem ipsorum ad perniciem. Rursus quia contra Paganos placuit ut leges ferrentur, imo pro Paganis, si sapiant Sicut enim pueris insensatis ad lutum ludentibus, et manus inquinanlutum de manu excutit, codicem porrigit: ita voluit Deus per principes subditos sibi terrere corda insensata puerilia, ut abjiciant lutum de manibus, et aliquid utile faciant. Quid est utile de manibus? Frange esurienti panem tuum, et egenum sine tecto induc in domum tuam . Et tamen pueri evadunt ab oculis paedagogi, et redeunt
Abbreviated transcription (Latin):
circũ cellionũ et ubi potestatẽ
non habent seuire. ⁊ uelle mori
ꝓperant sine causa. Audistis q̃
paubus affinstis: cum data uobis
fuerit c̾erra inpotestatẽ. Priusait
u potestatem: ⁊ sic dixit que fa¬
cienda sunt. Aras eoꝵ intruit des¬
truetis. lucos eoꝵ ꝯminuetis. ⁊ om̃s
citulos eoꝵ confringetis. Cum acce¬
peritis potestatem hoc facite. Ubi
non est nobis oata potestas non
facunuis: ubi data est non preter¬
mittimus. Multi pagani habent
istas ab hominat᷑ones ĩ fundis suis
Añq uid accedimus ⁊ constriugniꝰ᷑
pruis em̃ agimus: ut ydola mneoꝵ
coide frangamus. Quando xp̃iani
⁊ ip̃i facti fuerint: aut nutant
nos aut tam ronũ opus. aut pͥue¬
niunt nos Modo orandũ est pro illic
non trascendum ulis. Si mouet
dolor magnus aduersum xp̃ianos
mouet adusum fr̃es nr̃os mouet
qui sic uoluint intrare in eccͣam. hͥ
corpus hareant et aubi cor. Totus
intus eẽ debet. Si intus est cid̾ uidet

Expanded text:
Circumcellionum, et ubi potestatem Circumcellionum, et ubi potestatem non habent saevire, et velle mori properant sine causa. Audistis qpalibus adfuistis. Cum data vobis fuerit terra in potestatem prius ait, in potestatem, et sic dixit quae facienda sunt, aras eorum, inquit, destruetis, lucos eorum comminuetis, et omnes titulos eorum confringetis . Cum acceperitis potestatem, hoc facite. Ubi nobis non est data potestas, non facimus; ubi data est, non praetermittimus. Multi pagani habent istas abminationes in fundis suis: numquid accedimus, et confringimus? Prius enim agimus, ut idola in eorum corde frangamus. Quando christiani et ipsi facti fuerint, aut invitant nos ad tam bonum opus, aut praeveniunt nos. Modo orandum est pro illis, non irascendum illis. Si movet dolor magnus, adversum Christianos movet, adversum fratres nostros movet, qui sic volunt intrare in ecclesiam, ut hic corpus habeant, alibi cor. Totum intus esse debet. Si intus est quod videt
Abbreviated transcription (Latin):
qñdoq relicturꝰ es. Noli pro illa sic
pugnare: ut tu reliqiuareᷤ. Uia no
sed et glorificari. Contempni: sed ⁊̃
exaltari. Mori: sed ⁊̃ resurg̾e. Opus
te terret: mercedem uide. Quare
Ged times ne ꝑdas argentũ tuũ:
quia ad argentũ tuum cũ magcͦ
labore ꝑuenisti. Si ad argentũ qd̃
qñdoc uel morens amissur us es
non ꝑuenisti sine labore. ad uitã
eternan sine labore uis ꝑuenires
Carior fit tibi illa ad quam post
om̃s labores sic ꝑuenies ut nũqͣm
amittas. Si hoc tibi carum est ad
quod post om̃c labores sic ꝑuenisti
ut aliquando amissurꝰ sis: quato
mag̃ illa ꝑpecua desiderare cebenꝰ¬
uerbis ip̃oꝵ ne credatis nec tume¬
atis. Hostes non dicunt ydolorũ
suoꝵ sic piestet deus: et det omnia
in potestate qũo dedit quod fcm̃
est. Hoc eñ dicimus caritati ur̃e
ne faciatis ista: cuñdo in potestate
urã non est: ut faciatis illud. pͣ¬
uorum hominũ est furiosorũ

Expanded text:
quandoque relicturus es, noli pro illa sic quandoque relicturus es, noli pro illa sic pugnare, ut tu relinquaris. CAPUT Xsed et glorificari; contemni, sed etiam exaltari; mori, sed etiam resurgere. Opus te terret, mercedem vide. Quare Sed times ne perdas argentum tuum; quia ad argentum tuum cum magno labore pervenisti. Si ad argentum quod quandoque vel moriens amissurus es, non pervenisti sine labore; ad vitam aeternam sine labore vis pervenire? Charior sit tibi illa, ad quam post omnes labores sic pervenies, ut nunquam amittas. Si hoc tibi charum est, ad quod post omnes labores sic pervenisti, ut aliquando amissurus sis; quanto magis illa perpetua desiderare debeerbis ipsorum ne credatis, nec timeatis. Hostes nos dicunt idolorum suorum. Sic praestet Deus, et det omnia in potestate, quomodo dedit quod fractum est. Hoc enim dicimus Charitati vestrae, ne faciatis ista, quando in potestate vestra non est, ut faciatis illud. Pravorum hominum est, furiosorum
Abbreviated transcription (Latin):
riam modo: timens facit. Lon dicit a¬
perce ueni ad ỹcolum: non dicit aꝑte
ueni ad aras meas ibi cõuiuare. Et
si dix̾it et uoluis hoc conquerat᷑ Hoc
ui postulat̾onem hoc in querimoni¬
am ceponat. Noluit uenire ad aras
meas: noluit uenire ad templũ qd̾̃
ueueror. Hoc dicat non audeo dic̾e:
sed alia machinatur dolose. Parat
capillos: nouaculam acuit. Ablactu¬
rus est suꝑflua tua: rasurus quictͥo
relicturus es. Tollat quicquid ꝑmane¬
bit si potest. Quid tulit potens nocẽs
Quid magnũ tulit. Quod fur. esd̾
effrator. ut multũ seuiat qd̃ latro:
Si ad ip̃m corpus occidendũ ꝑmistꝰ
fu̾it. quid tollit nisi qd̾ łatroi hono¬
ratu cum dixi latro: slam qualiscũq
latro homo est quod siebris quod
scorpius cid̃ fungꝰ malus: ista potẽ
cia tota seuientiũ est: facere quod
fungus. Manducant homines fum¬
gum malũ: ⁊ moriunt᷑. Ecce in qͣ
fragilitate est uita humana: quam

Expanded text:
riam modo, timens facit. Non dicit ariam modo, timens facit. Non dicit aperte, Veni ad idolum: non dicit aperte, Veni ad aras meas, ibi convivare. Et si dixerit, et nolueris, hoc conqueratur, hoc in postulationem, hoc in querimoniam deponat: Noluit venire ad aras meas, noluit venire ad templum quod veneror. Hoc dicat. Non audet dicere: sed alia machinatur dolose. Para capillos, novaculam acuit: ablaturus est superflua tua, rasurus quidquid relicturus es. Tollat quidquid permanebit, si potest. Quid tulit potens nocens? quid magnum tulit? Quod fur, quod effractor; ut multum saeviat, quod latro. Si et ad ipsum corpus occidendum permissus fuerit, quid tollit nisi quod latro? Honoravi, cum dixi, Latro. Nam qualiscumque latro, homo est. Quod febris, quod scorpius, quod fungus malus. Ista tota potentia saevientium est, facere quod fungus. Manducant homines fungum malum, et moriuntur. Ecce in qua fragilitate est vita humana: quam
Abbreviated transcription (Latin):
eruisierunt. Certe estoce fr̃s mimi¬
cos ñ admuti aduisus fideles nͥ ciͣitꝰ
protest temptandis ⁊ probandis fi¬
delibus. Certi estote frẽs: nemo ali¬
ud dicat omnem curam uestram
suꝑ dĩm mictite. Prorsus uos ip̃os
cotos prohieite in ulũ: non se sub¬
ducit ut cadatis nle ciui nos creaũ
et de ip̃is capillis nr̃is securitatem
nobis dedit. Amen dico uobis: in
sunt deo: quanto mag̃ mores nr̃os
eui sic noti sunt capilli nr̃i. Uide¬
te quia minima nr̃a non ꝯtemꝑ¬
nit deus. Nam si ꝯtempneret: nec
ercaret. Nam ⁊ capillos nr̃os ipse
utiq creauit: ⁊ numeratos habet
Sed modo eum sunt iniquis forte peri¬
bint : et huic audi uocem euis. Am̃
dico uobis: capillus capitis nr̃i non
ꝑibit. Qluid times hominẽ homo in
sinui dei positus: Tu de illius simi no¬
li cadere. Quicquid ibi passus fueris
ad salutem ualebit non ad ꝑnitiem
Lamatus menbroꝵ martyres ꝑtule¬
runt et timent xp̃iam miurias cem¬
porum xp̃ianoꝵ. Qui tibi facit iniu¬

Expanded text:
esidio. Certi estote, fratres, inimicos non admitti adversus fideles, nisi quantum prodest tentandis et probandis fidelibus. Certi estote, fratres, nemo aliud dicat. Omnem curam vestram super Dominum mittite, prorsus vos ipsos totos projicite in illum. Non se subducit, ut cadatis. Ille qui nos creavit, et de ipsis capillis nostris securitatem nobis dedit. Amen dico vobis, inqsunt Deo: quanto magis mores nostri, cui sic noti sunt capilli nostri? Videte, quia minima nostra non contemnit Deus. Nam si contemneret, nec crearet. Nam et capillos nostros ipse utique creavit, et numeratos habet. Sed modo cum sint, inquis, forte peribunt. Et hinc audi vocem ejus: Amen dico vobis, capillus capitis vestri non peribit . Quid times hominem, o homo in sinu Dei positus? Tu de illius sinu noli cadere: quidquid ibi passus fueris, ad salutem valebit, non ad perniciem. Laniatus membrorum martyres pertulerunt, et timent Christiani injurias temporum Christianorum? Qui tibi facit inju
Abbreviated transcription (Latin):
uertit. ab humana societate separauit: agri besti is
mutata m̃ce coniuncxit. Ut destrieto indelicet iusto¬
q indicio homo quoq esse ꝑderet ꝗ magnũ se ultra ho¬
mines estimasset. Hec itaq ꝓferentes ñ potestatẽ rep¬
hendimꝰ. sed abpecitu illius cordis infirmitatẽ munim̃:
Ne inꝑfecti ꝗq culmen arripere regiminis audeant i
Et ꝗ in planis stantes titubant inpcipiti pedẽ ponant cap̃.u.¬

Expanded text:
hunc vertit, ab humana societate separavit, agri bestiis hunc vertit, ab humana societate separavit, agri bestiis mutata mente conjunxit, ut districto videlicet justoque judicio homo quoque esse perderet, qui magnum se ultra homines aestimasset. Haec itaque proferentes, non potestatem reprehendimus, sed ab appetitu illius cordis infirmitatem munimus, ne imperfecti quique culmen arripere regiminis audeant, et qui in planis stantes titubant, in praecipiti pedem ponant. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
agimus. sed tam̃ ipso iudice teste peccamus. Neꝙ enĩ
rer babylonie tunc reus de ęlatione extitit: cũ ad
elationis uerba ꝑuenit Quippe ꝗ ore ꝓphetico et
ante cũ ab ȩlatione tacuit sententiã reꝓbationis au¬
diuit Culpã nãq ꝑpetrate suꝑbiȩ ĩa ante de terse¬
rat: ꝗ om̃ipoten tẽ dm̃ quẽ se offendisse repperit: cunc¬
tis subse gentib p̃dicauit Sed post hec successu suȩ po¬
testatis eleuatus dũ magna se fecisse gauderet: cunctis
prius in cogitatione se p̾tulit et post ad huc tumidus
diait. Nonne hec est babylon magna quã ego ȩdificaui
in domũ regni. et in roborẽ forti tudinis mee. et ingłam
decoris meiꝰ. Que uidelicet uox illius ire uindictã aꝑ¬
te ꝑtulit. quã occulta hȩlatio accendit Nã districtus
udex prius in insibiliter uidit. ꝗd post pablce ferien¬
do rep̃hendit. Unde et in urrationale hunc amal

Expanded text:
agimus, sed tamen ipso judice teste peccamus. Neque enim agimus, sed tamen ipso judice teste peccamus. Neque enim rex Babyloniae tunc reus de elatione exstitit , cum ad elationis verba pervenit; quippe qui ore prophetico et ante cum ab elatione tacuit, sententiam reprobationis audivit. Culpam namque perpetratae superbiae jam ante deterserat, qui omnipotentem Deum quem se offendisse reperit, cunctis sub se gentibus praedicavit. Sed post haec successu suae potestatis elevatus, dum magna se fecisse gauderet, cunctis prius in cogitatione se praetulit, et post adhuc tumidus dixit: Nonne haec est Babylon magna, quam ego aedificavi in domum regni, et in robore fortitudinis meae, et in gloria decoris mei? Quae videlicet vox illius irae vindictam aperte pertulit, quam occulta elatio accendit. Nam districtus judex prius invisibiliter vidit quod postea publice feriendo reprehendit. Unde et in irrationale animal
Abbreviated transcription (Latin):
titur. cũ ꝙ foras ꝑ insolentẽ cur̃ã trahitur. atimoris in¬
timi soliditate uacuat̾. fit in ex terioꝵ dispositione
sollicita: et sui solumodo ignara scit multa cogitare:
se nesciens: Nã cũ plus qu̾a necesse est sȩ ex terioribus
implicant quasi occupata initinere obliuiscitur quod
tendebat: ita ut  abstudio suȩ inꝗsitionis aliena
Ne ipsa ꝗdẽ quę patit̾ dãpna consideret. et ꝑ quanta
delinquat ignoret. Neq eni peccare sȩ erechias cre¬
didit cũ uenientib adse alienigenis cellas aromatũ osten¬
tulit : ꝗd se facere licenter estimauit. Cepe dum multa
suppe tunt. dũ quȩ agi possunt. que sub iec n ꝗa actas¬
am mirent̃. Incogita tione se anim eleuat. et plene in
se irã iudicis ꝓuocat. quã nis ꝑ iniqua foras opera
ñ erũpat: intus ꝗppe est ꝗ indicat. intus qd iudicat᷑.
Cũ ergo incorde delinꝗmus latet homines ꝗo apud nos

Expanded text:
titur. Cumque foras per insolentem curam trahitur, a timoris intitur. Cumque foras per insolentem curam trahitur, a timoris intimi soliditate vacuatur: fit in exteriorum dispositione sollicita, et sui solummodo ignara, scit multa cose nesciens. Nam cum plus quam necesse est se exterioribus implicat, quasi occupata in itinere obliviscitur quo tendebat. Ita ut ab studio suae inquisitionis aliena, ne ipsa quidem quae patitur damna consideret, et per quanta delinquat ignoret. Ezechias Rex peccare se minime credidit, cum venientibus ad se alienigenis cellas aromatum ostenertulit , quod se facere licenter aestimavit. Saepe dum multa suppetunt, duadmirentur, in cogitatione se animus elevat, et plene in se iram judicis provocat, quamvis per iniqua foras opera non erumpat. 6 Intus quippe est qui judicat, intus quod judicatur. Cum ergo in corde delinquimus, latet homines quod apud nos
Abbreviated transcription (Latin):
noluit: ipsũ ꝗ in regno se unexerat scidit. Sic dauto
auc toris indicio pene in cunc tis actibus placens : mox ut
p̃ssure pondere caruit. in tumorẽ uulneris erupit. factus¬
q est in mortẽ uiri crudeliter rigidus. ꝗa in appeti tu
femine. eneruiter fluxus. Et ꝗ malis ante nouerat. piȩ
partere: in bonoꝵ quoq nece post didicit sine obstacu¬
lo retrac tionis anhenalare. Prius ꝗppe ferire deprę¬
hensũ ꝑsecutorẽ noluit. et post cũ dapno desudantis
exercitus etiã deuo tũ militẽ extincxit. Quẽ ꝓfecto
ab electoꝵ numero culpa longius raperet: nisi hunc
ad ueniã flagella reuocassent. Cap̃ . iiii.
Suersa diuerberat. et impas ꝗsꝙ inuenitur ao
singula. dũ confusa mente diuiditur ad multa. un¬
de ꝗdã sapiens ꝓuide ꝓhibet dicens. Filiꝰ ne in multis
sint actus tui: Quia in delicet nequaquã plene inhunius¬
cuiusq operis ratione colligit̃ : dui mens ꝑdiuersa par¬

Expanded text:
noluit, ipsum qui in regnum se unxerat, scidit . Sic David noluit, ipsum qui in regnum se unxerat, scidit . Sic David auctoris judicio pene in cunctis actibus placens, mox ut pressurae pondere caruit, in tumorem vulneris erupit , factusque est in morte viri crudeliter rigidus, qui in appetitu feminae fuit enerviter fluxus; et qui malis ante noverat pie parcere, in bonorum quoque necem post didicit sine obstaculo retractationis anhelare . Prius quippe ferire deprehensum persecutorem noluit, et post cum damno desudantis exercitus etiam devotum militem exstinxit. Quem profecto ab electorum numero culpa longius raperet, nisi hunc ad veniam flagella revecassent. CAPUT IV. Quoversa diverberat, et impar quisque invenitur ad singula, dum confusa mente dividitur ad multa. Unde quidam sapiens provide prohibet, dicens: Fili, ne in multis sint actus tui , quia videlicet nequaquam plene in uniuscujusque operis ratione colligitur, dum mens per diversa par
Abbreviated transcription (Latin):
oblatã głãm culminis fugit. penã ꝓbrose mor¬
tis appetiit. ut m̃bra eiꝰ uidelicet discerent. fa¬
uores mundi fugere. terrores minime tunere. pro
ueritate aduersa diligere. ꝓspera formidando
declinare. Quia et ista sepę ꝑ tumorẽ cor in¬
ꝗ nant. et illa ꝑ dolorẽ purgant. In istis se animꝰ
erigit. in illis aũt ȩtiã si quando se crexerat sternit:
In istis sese homo obli uscit̾. In illis uõ ad sui memo¬
riã nolens etiã coac tusq reuocat̾ Iistis sepe
et ante acta bona depereunt. In illis aũt longe
quoq tẽporis amissa tergunt᷑. Nã plerũq ad uer¬
sitatis magisterio sub disciplina cor p̾mitur. qd si
ad regiminis culmen eruperit. in elatione ꝓtinus
usu głe ꝑ mutat᷑. Sic saul ꝗ indignũse prius consi¬
derans fugerat. moxx ut regni gubernacula ꝑcepit intu¬
muit. Honorari nãꝙ corã ppͦ cupiens dũ rephendi publice

Expanded text:
oblatam gloriam culminis fugit, poenam probrosae moroblatam gloriam culminis fugit, poenam probrosae mortis appetiit; ut membra ejus videlicet discerent favores mundi fugere, terrores minime timere, pro veritate adversa diligere, prospera formidando declinare, quia et ista saepe per tumorem cor inquinant, et illa per dolorem purgant. In istis se animus erigit, in illis autem etiamsi quando se erexerit, sternit. In istis sese homo obliviscitur, in illis vero ad sui memoriam nolens etiam coactusque revocatur. In istis saepe et anteacta bona depereunt, in illis autem longi quoque temporis admissa terguntur. Nam plerumque adversitatis magisterio sub disciplina cor premitur: quod si ad regiminis culmen eruperit, in elationem protinus usu gloriae permutatur. Sic Saul, qui indignum se prius considerans fugerat, mox ut regni gubernacula suscepit, intumuit ; honorari namque coram populo cupiens, dum reprehendi publice