comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uenit tempꝰ ꝓpe ẽ dies occisionis et non głe montium. uerbũ
hebraicum adarim̃. quod nos induo uerba diuisum. pͥmuo
ad. sccłm arim̃. iuxta theodotionem głam montiũ int̾p̾tati
sumꝰ: simmacus uertit in recrastinationem. Dixitq et tem¬
pus ꝓpe est. dies festinationis et non recrastinationis. Porrolxx.
ita transtulerunt. Uenit tempus ad ꝓpinquauit dies. non
cum ꝑturbatione neq cum dolorib. Theodotio. Uenit tem¬
pus ꝓpe est dies famis et non głe montrum. Occisionis au¬
tem tempus et famis. nunc quoq in iudaico popło con¬
ꝓbatur non habente ꝓpħ̾as nec uerbum dei. quo anima eͤ¬
dentium pascit᷑. Montes autem magistros intellige. et qui
habent noticiam scpͥturarũ. de quib et in alio loco dr᷑. in
luminans tu mirabiliter a montib et̾nis. Porro lxx. qui dixe¬
tatem: ut nec turbent᷑ inscelerib suis nec penitentie dolore

Expanded text:
Venit tempus, prope est dies occisionis, et non gloriae montium. Verbum Venit tempus, prope est dies occisionis, et non gloriae montium. Verbum Hebraicum ADARIM quod nos in duo verba divisum, primum AD , secundum ARIM , juxta Theodotionem, gloriam montium interpretati sumus, Symmachus vertit in recrastinationem, dixitque: Et tempus prope est: dies festinationis, et non recrastinationis. Porro LXX ita transtulerunt: Venit tempus, appropinquavit dies, non cum perturbatione, neque cum doloribus. Theodotio: Venit tempus, prope est dies famis et non gloriae montium. Occisionis autem tempus, et famis nunc quoque in Judaico populo comprobatur, non habente prophetas nec verbum Dei, quo anima credentium pascitur. Montes autem magistros intellige, et qui habeant notitiam Scripturarum. De quibus et in alio loco dicitur: Illuminans tu mirabiliter a montibtatem; ut nec turbentur in sceleribus suis, nec poenitentiae doloribus
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ theodotio. NaoRNN idẽ ordinem contertumq maloꝵ
omnium. Porro quod dr suꝑ te. qui habitas in terra uixta illd̾
ait ołi a a yy eõc iohannis debemꝰ acciꝑe. ue suꝑ omnes qͥ ha¬
bitant in terra. Sc̃s enim non est habitator terre. s aduena
atq peregrinis. Dicitq aduena sum et peregrinꝰ. sicut omĩs
patres mei. Quam obrem et abraham hebreus idest ĩt e pa¬
senti scło ad futura transire festinans. Possumꝰ hunc locũ et
et consuminatio. a sanguine abel iusti: usq ad sanguinem
dacharie filii barachie quem int̾fecerunt int̾ templum et
altare. Quam dni enim non miserunt manus infiliũ dei:
dormitauit eis dñi sententia et dilata est. Quando u̾o in¬
ĩfecerunt heredem ut periret hereditas: tunc eugilauit
aduersum eos. atq surrerit omnis ordo miseriarum atq ꝑ¬
plexio. quia non quesierunt celestia. s terre herere cupierunt.

Expanded text:
est Theodotio πλοκὴν, id est, ordinem contextumque malorum est Theodotio πλοκὴν, id est, ordinem contextumque malorum omnium. Porro quod dicitur super te qui habitas in terra, juxta illud Apocalypseos Joannis debemus accipere: Vae super omnes qui habitant in terra . Sanctus enim non est habitator terrae, sed advena atque peregrinus; dicitque: Advena sum et peregrinus, sicut omnes patres mei . Quamobrem et Abraham Hebraeus, id est, πaesenti saeculo ad futurum transire festinans. Possumus hunc locum, et t finis et consummatio a sanguine Abel justi usque ad sanguinem Zachariae filii Barachiae, quem interfecerunt inter templum et altare . Quamdiu enim non miserunt manus in Filium Dei, dormitavit sententia eis Domini, et dilata est. Quando vero interfecerunt haeredem, ut periret haereditas: tunc evigilavit adversum eos, atque surrexit omnis ordo miseriarum 66 plexio; quia non quaesierunt coelestia, sed terrae haerere cupierunt.
Abbreviated transcription (Latin):
bentur: s meditione eoꝵ. de translatione theodotionis sub
astericis addita sunt. Nos autem sequamur hebraicũ. Pro
afflictione quem iirta simmachum qui interpretatus ẽ
Rakui ciñ ꝑspicuitatis causa posuimꝰ. et in hebraico et in
quod extremo peccato terre isrł tempus aduenerit ut iam
non effugiat sententiamdei. quam longo tp̃a merebatur:
et quia nec dum compleuerat peccata sua. propterea differe¬
batur supplicium scd̃m illud quod scriptum est. Nec dũ enĩ
ctio. uenitq captiuitas. et neputes me rursum futura i¬
mitari. ostendo digito atq demonstro. Ecce uenit. finis uenit
uenit finis. Qui huc usq dormitare tͥ uidebat᷑ et quiesc̾e:
euigilauit contra te repente atq surrerit. Uent contri¬
cio que in hebraico dr seffira. et quam aquila int̾p̃tatus
est. it ẜoko it ncit̃. id est contemplationem et ꝓspectionẽ
quam semꝑ pauida tͥ uenire metuebas et quam int̃p̃tatꝰ

Expanded text:
bentur, sed in editione eorum de translatione 65 Theodotionis sub asteriscis addita sunt. Nos autem sequamur Hebraicum. Pro afflictione, quam juxta Symmachum, qui interpretatus est κάκωσιν perspicuitatis causa posuimus: et in Hebraico et in quod extremum peccatorum terrae Israel tempus advenerit, ut jam non effugiat sententiam Dei, quam longo tempore merebatur. Et quia necdum compleverat peccata sua, propterea differebatur supplicium, secundum illud quod scriptum est: « Necdum enimctio, venitque captivitas, et ne putes me rursum futura minitari, ostendo digito atque demonstro. « Ecce finis venit, venit finis. » Qui hucusque dormitare videbatur tibi et quiescere, evigilavit contra te repente atque surrexit: « Venit contrictio, quae in Hebraico dicitur SEPHPHIRA , et quam Aquila interpretatus est προσκόπησιν, id est, contemplationem et prospectionem, quam semper pavida tibi venire metuebas; et quam interpretatus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ magnitudinem peccatoꝵ pͥmum fames mutit᷑ audien
peccatoꝵ pessima. de firmam̃to et bacło panis supra dixioꝰ.
Et inmittam in uos famen et bestias pessimas. usq ad int̾ntionẽ
et pestilentia et sanguis teansibunt per te. et gladium inducam suꝑte E
go dominus loquutus sum. Bestias pessimas induci suꝑ t̾ram solitudi¬
nis que fame gladio peste uastata est. p̾sentia quoq ostendunt tp̃a.
quando familiare animal carnes indñoꝵ carnes rabie concitant᷑.
et ursis et lupis cunctisq aliis generib bestiarum terra conplet᷑.
Destilentiamq et sanguinem transire ꝑ eam morbum gladiũ¬
q significat. S et in nostram iherłm mittunt᷑ bestie pessime.
quando tradunt᷑ in passiones ignomime. et in reꝓbum sensuo.

Expanded text:
propter magnitudinem peccatorum, primum fames mitpropter magnitudinem peccatorum, primum fames mitpeccatorum pessima est . » De firmamento et baculo panis supra diximus: « Et immittam in vos famem et bestias pessimas usque ad internecionem. Et pestilentia et sanguis transibunt per te, et gladium inducam super te, Ego Dominus locutus sum. » Bestias pessimas induci super terram solitudinis, quae fame, gladio, peste vastata est, praesentia quoque ostendunt tempora, quando familiare animal canis in dominorum carnes rabie concitatur, et ursis ac lupis cunctisque aliis generibus bestiarum terra completur, pestilentiamque et sanguinem transire per eam, morbum gladiumque significat. Sed et in nostram Jerusalem mittuntur bestiae pessimae, quando tradimur in passiones igno
Abbreviated transcription (Latin):
uideat obꝓbrium eius et doleat. Et eris obꝓbrium et blasphe¬
mia. exemplum. et stupor in gentib que incͥcuitu tuo sunt. Pro qͦ
habemꝰ. ꝓ quo tres alii intp̃retes blasphemiam transtuler̃. que
rore et in inclignatione. et in increpationib ire que ego dominꝰ lo¬
cutus sum. Gemitum autem dignum iherłm que offenderit
deum. cum ipse fecerit mea iudicia in furore et inclignatione
testatur. et paulus qui dicit. Eramꝰ nat᷑a filii ire sicut et cet̾i. Et
iterum. Qui sumus in hoc tabernaculo in gemescimꝰ ad grauati.
infelicem et miseram alii ꝑspicuam expositam ad miserias intel
gabo suꝑ uos. et conteram firmam̃tũ uel baculum panis. fã¬
ne sub helia. quando tͥb annis et sex mensib celum clau¬
sum est. et sub heliseo cuiꝰ in credibilem inopiam repentina
abuncdantia conpensauit: dei iudicio missa est. Quod non so¬
lum tunc in iherłm factum esse. s et in nr̃ã sit iherłm. in qua

Expanded text:
videat opprobrium ejus et doleat. Et eris opprobrium et blasphevideat opprobrium ejus et doleat. Et eris opprobrium et blasphemia, exemplum et stupor in gentibus in circuitu tuo sunt. Pro quom non habemus. Pro quo tres alii interpretes, blasphemiam transtulerunt, qurore, et indignatione, et in increpationibus irae quae ego Dominus locutus sum. Gemitu autem dignam Jerusalem, cum offenderet Deum, ut faceret in ea judicia in furore et indignatione, testatur et Paulus, qui dicit: Eramus natura filii irae, sicut et caeteri . Et iterum: Qui sumus in hoc tabernaculo, ingemiscimus aggravati . infelicem et miseram: alii perspicuam et expositam ad miserias intellgabo super vos, et conteram firmamentum vel baculum panis. Fa volumine sub Elia , quando tribus annis, et sex mensibus coelum clausum est, et sub Elisaeo , cujus incredibilem inopiam repentina abundantia compensavit, Dei judicio missa est. Quod non solum tunc in Jerusalem factum est, sed et in nostra fit Jerusalem, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
tur. et scient quia ego dñs locutꝰ sum in zelo meo. non illi qui
consumpti sunt fame et pestilentia nec qui gladio ceciderũt
incircuitu ciuitatis : sed illi qui dispergent᷑ inomnẽ uentum.
alioꝵ mortib suisq miseriis sentient iratũ łm quem clemen¬
Pro quo addider̃ de suo: et filias tuas in cͥcutu tuo. rursum¬
q iurta utram q ecditionẽ in conspectu omĩs p̃tereuntis. Prodẽ
aut̃ iherłm omnia mea uicia desolari: et ad desertũ redigi.
et suam eam peccata cognosce. ut que ceteris gentib in exem¬
plum uirtutum ẽẽ debuerat: sit exemplum miseriarũ. fili¬
as autem eiꝰ urbes uel uinculos intellig̾e possumꝰ. siue ecłias
in toto orbe lispersas. ut quicumq huiꝰ peregrinus ẽ scłi et dic̃
cum psalmista. aduena sum et ꝑegrinꝰ sic̃ omnes patres mei. et
de quo drͣ. non dixerunt qui p̃teribant benedictio dñi suꝑ uos.

Expanded text:
tur: Et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, non illi qui tur: Et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, non illi qui consumpti sunt fame et pestilentia, nec qui gladio ceciderunt in circuitu civitatis, sed illi qui dispergentur in omnem ventum, aliorum mortibus suisque miseriis sentient iratum Deum, quem clemennta non habetur: pro quo addiderunt de suo, et filias tuas in circuitu tuo. Rursumque juxta utramque editionem, in conspectu omnis praetereuntis. Prodest autem Jerusalem omnia in ea vitia desolari, et ad desertum redigi, et sua eam peccata cognoscere, ut quae caeteris gentibus in exemplum virtutum esse debuerat, sit exemplum miseriarum. Filias autem ejus, urbes vel viculos intelligere possumus, sive Ecclesias in toto orbe dispersas, ut quicumque hujus peregrinus est saeculi, et dicit cum Psalmista: Advena sum, et peregrinus sicut omnes patres mei ; et de quo dicitur: Non dixerunt qui praeteribant: Benedictio Domini super vos ,
Abbreviated transcription (Latin):
s ꝑ multa scelera scptoꝵ atq lectoꝵ uicio deprauatũ. quãquã
et aristeus. et iosephus. et omnis scola iudeoꝵ qͥnq tantum
libros moysi alxx. translatos asserant. De quo capło quia su¬
pra diximꝰ nunc omittendum uidet᷑. Hoc tantũ addam. qd̃
necessarium est scire in eo quod ait. et implebo furorem meum.
et requiesc̾e faciam indignationem meã in eis. et consolabor. et
scient qͥa ego dommꝰ locutus sum in zelo meo cum impleu̾o
indignationem meam in eis. quomodo sentiendũ sit. furor et
inclignatio et zelus dei. Sepe exposuimꝰ qd̃ humanis deus
loquat᷑. affectib non quod ipse irascat᷑. s quo nos ꝑ penas atq
cruciatus d̾m sentiamꝰ iratũ. Telus autem sub metaforã ui¬
ri et uxoris accipiendus. qui quam dui uxorẽ diligit zelotypꝰ
ẽ.Si neglerit dicit illud qd̃ inconsequentib dicturi sumꝰ.

Expanded text:
sed per multa saecula scriptorum atque lectorum vitio depravatum. Quamquam sed per multa saecula scriptorum atque lectorum vitio depravatum. Quamquam et Aristeus et Josephus, et omnis schola Judaeorum, quinque tantum libros Moysi a Septuaginta 54 translatos asserant. De quo capitulo quia supra diximus, nunc omittendum videtur. Hoc tantum addam, quod necessarium est in eo quod ait: Et implebo furoet requiescere faciam indignationem meam in eis, et consolabor: Et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, cum implevero indignationem meam in eis; quomodo sentiendus sit furor, et indignatio et zelus Dei, saepe exposuimus, quod humanis Deus loquatur affectibus: non quo ipse irascatur, sed quo nos per poenas atque cruciatus Deum sentiamus iratum. Zelus autem sub metaphora viri et uxoris accipiendus, qui quamdiu uxorem diligit, zelotypus est; si neglexerit, dicit illud quod in consequentibus dicturi sumus:
Abbreviated transcription (Latin):
sum in zelo meo. cum impleuo indignationẽ meam in eis.
Lxx. Qula supra quatuor partes posuer̃ quas indireptione incẽdũ
et cdispersionis tres tm̃ ẽe sermo ꝓpħicus approbauit. ut suꝑfluo
una pars incendii in duas partes diuidet᷑ in hoc quoq loco eandẽ
pͥmam partem diuiser̃ induas. ut dic̾ent quarta tui pars morte
atteret᷑. ut quarta pars tuifame consumet᷑ in medio tui. et
quarta pars tui cadet in cͥcuitu tuo. et quartam partem tui
inomnem uentũ dispgam licet hoc quod posuimꝰ et quarta
pars tui in gladio cadet de theocdotionis editione sub astericis ad¬
ditum sit. Per spicuum ẽ autem ut hebrea ueritas continet tres
ẽe partes. de quarum pͥma dicat᷑. et t̾tia tui pars peste moriet᷑:
et fame consumet᷑ in medio tui. Multoq melius fuerat tͣnsferre
quod scriptum ẽ. quam rei male translate: patrociniũ quere¬
re. Nec hoc dicimꝰ ab illis factũ quib uetustas auctoritatẽ dedit.

Expanded text:
indignationem meam in eis. Septuaginta quia supra quatuor partes posuerant, quas in descriptione incendii, gladii et dispersionis tres tantum esse sermo propheticus approbavit, ut superfluo una pars incendii in duas partes divideretur, in hoc quoque loco eamdem primam partem diviserunt in duas, ut dicerent: Quarta pars tui morte atteretur, et quarta pars tui fame consumetur in medio tui, et quarta pars tui cadet in circuitu tuo, et quartam partem tui in omnem ventum dispergam: licet hoc quod posuimus: Et quarta pars tui in gladio cadet, de Theodotionis editione sub asteriscis additum sit. Perspicuum est autem ut Hebraea veritas continet, tres esse partes. De quarum prima dicatur: Et tertia tui pars peste morietur, et fame consumetur in medio tui. Multoque melius fuerat transferre quod scriptum est, quam rei male translatae patrocinium quaerere. Nec hoc dicimus ab illis factum, quibus vetustas auctoritatem dedit:
Abbreviated transcription (Latin):
et non feceritis que illi nat᷑ali lege scͥpta in cordib ss̃ sepe fece¬
runt: id cͥto non ꝑ angłos. neq ꝑ aliquos ministros. s ipse e¬
go faciam inte iudicia uidentib cunctis q̃ ante ñ feci et ul¬
tra non faciam. Dicens autẽ nidicia ostendir sententie ueri¬
tatem. ne ira m̃suram penarum uideatur excede. ne fecit in¬
nulla natione talia qualla fecit in iherłm. Potentes. portẽtes
torm̃ta paciunt᷑. Et similia inquid ultra non faciã. Pulchre di¬
xit similia non faciam. Multo enim pꝰ int̾fectionẽ xp̃i duriora
facturus est. Aliud est enim coluisse int̾dum idola ꝓpt̾ que
ante puniti sunt. et aliud dei filiũ trucidasse. Ideo patres cõ¬
meilent filios in medio tui. et filii comedent patres suos. et
faciam in te nidicia. et uentilabo uniu̾sas reliquias tuas

Expanded text:
et non feceritis quae illi naturali lege scripta in cordibus suis saepe feceet non feceritis quae illi naturali lege scripta in cordibus suis saepe fecerunt? Idcirco non per Angelos, neque per aliquos ministros, sed ipse ego faciam in te judicia mea videntibus cunctis quae ante 51 non feci, et ultra non faciam. Dicens autem judicia, ostendit sententiae veritatem, ne ira mensuram poenarum videatur excedere. Nec fecit in ulla natione talia qualia fecit in Jerusalem: Quia stormenta patientur . Et similia, inquit, ultra non faciam. Pulchre dixit, similia non faciam. Multo enim post interfectionem Christi duriora facturus est. Aliud est enim coluisse interdum idola propter quae ante puniti sunt, et aliud Dei Filium trucidasse. Idcirco patres comedent filios in medio tui, et filii comedent patres suos: et facia
Abbreviated transcription (Latin):
in cͥciitu ur̃õ sunt non estis oꝑati ad̾o hec dicit dñs ds. Ette e¬
go ad te et ipse egofaciam in medio tui iudicia in ocłis gentium.
et faciam in te que non feci et quib similia ultra non faciam.
P ropter omnes abhominationes tuas. Pro eo quod nos int̾ptati sumꝰ
qr suꝑastis gentes que in cͥcuitu ur̃o sunt. sẏmmacus tͣnͣstulit. qr
multitudo ur̃a fuit exgentib que in cͥcuitu ur̃o sunt aquile
sccła edicio eo qd̃ mimerati estis ingentib q̃ in cͥcuitu ur̃o sunt.
uel suꝑasse iherłm scelerib suis cunctas in cͥcuitu nationes uel
multitudinem eiꝰ non popłm isrł sed turbam cet̾arũ gentiũ
ẽe dicendam: aut certe in numerũ cet̾arũ gentiũ q̃ incͥcuitu
sunt eos ẽẽ conuersos. siue omnem occasionẽ habuisse de gen¬
tib quas magis in bonam partem cdoc̾e debuer̃. Quid inquid cau¬
ser. quod inp̃ceptis meis ñ ambulaueritis et uidicia mea nonfe¬
ceritis. cum etiam om̃s in cͥcuitu nationes uiceritis celere ur̃o.

Expanded text:
estis operati: ideo haec dicit Dominus Deus: Ecce ego ad te, et ipse ego faciam in medio tui judicia in oculis gentium. Et faciam in te quae non feci, et quibus similia ultra non faciam, propter omnes abominationes tuas. Pro eo quod nos interpretati sumus: Quia superastis gentes quae in circuitu vestro sunt, Symmachus transtulit: Quia multitudo vestra fuit ex gentibus, quae in circuitu vestro sunt. Aquilae secunda editio: Eo quod numerati estis in gentibus quae in circuitu vestro sunt. vel superasse Jerusalem sceleribus suis cunctas in circuitu nationes, vel multitudinem ejus, non populum Israel, sed turbam caeterarum gentium esse dicendam. Aut certe in numerum caeterarum gentium, quae in circuitu ejus sunt, eos esse conversos, sive omnem occasionem habuisse de gentibus, quas magis in bonam partem docere debuerint. Quid, inquit, causer quod in praeceptis meis non ambulaveritis, et judicia mea non feceritis, cum etiam omnes in circuitu nationes viceritis scelere vestro,
Abbreviated transcription (Latin):
ego dñs. Causa ꝑspicua cur urbes montium deserende sint. sci¬
licet ut demoliant᷑ excelsa. areq et ydola destruent᷑. et delu¬
bra pereant. et omnis simulacroꝵ cultura desistat. Cadant
int̾fecti in medio montiũ. et scient qm̃ ipse sit dñs. ꝑque occa¬
sio nobis dat᷑. sp̃italem magis intelligentiã sequi. ut urbes he¬
reticoꝵ que int̾p̃tant᷑ eccłie et excelsa suꝑbia eoꝵ. et are ꝑuer¬
soꝵ doginatũ confringant᷑. et idola ꝑeant que de suo sibi cor¬
de simularant et conterant᷑ delubra. Nam templa q̃ contͣ
templum dnĩ surrexer̃. grecoq sermone appellant᷑. Tn aa nNN.¬

Expanded text:
ego Dominus. Causa perspicua cur urbes montium deserendae sint: sciego Dominus. Causa perspicua cur urbes montium deserendae sint: scilicet ut demoliantur excelsa, araeque et idola destruantur, et delubra pereant, et omnis simulacrorum cultura desistat; cadantque interfecti in medio montium; et sciant quoniam ipse sit Dominus. Per quae occasio nobis datur, spiritualem magis intelligentiam sequi, ut urbes haereticorum, quae interpretantur Ecclesiae, et excelsa superbiae eorum, et arae perversorum dogmatum confringantur, et idola pereant, quae de suo sibi corde simularant, et conterantur delubra, non templa, quae contra templum Domini surrexerant, Graecoque sermone appellantur
Abbreviated transcription (Latin):
litt̾am. Alioqͥn. et suꝑ eos qui erigunt᷑ insuꝑbiã. et de quib apłs lo
quit᷑. Scientia inflat. karitas autem edificat. Inducit᷑ gladius ut om¬
nia eoꝵ simulacra qui de suo fincxerunt animo conterant᷑ ut in¬
t̃fecti iaceant et mortuos ẽẽ se sentiant. nichil sibi simulacra suoͣ
atq figm̃ta ꝓdesse cernentes. Quodq cdisꝑgere se dicit ossa monti¬
um circa aras: fortissimos quosq eoꝵ a se mutuo indicat sepa¬
randos. Adest enim ꝑuerse scientiȩ malos a malis diuidi. & ut
illi qui consensu pessimo ȩdificabant turrem ꝓ utilitate ꝓpͥa dissi¬
pati sunt. diuisȩ q linguȩ eoꝵ ne consensul pessimns peiores cos
et excelsa demolient᷑ et dissipabunt᷑. et interibunt arȩ ur̃ȩ. et cõ¬
fringent᷑. et cessabunt idola ur̃a et conterent᷑ delubra ur̃a. et
delebunt᷑ oꝑa ur̃a. et cadet int̾fectus in medio ur̃i: et scietis qr

Expanded text:
litteram. Alioquin et super eos qui eriguntur in superbiam, et de quibus Apostolus litteram. Alioquin et super eos qui eriguntur in superbiam, et de quibus Apostolus loquitur: Scientia inflat, charitas autem aedificat , inducitur gladius, ut omnia eorum simulacra, quae de suo finxerunt animo, conterantur, et interfecti jaceant, et mortuos se esse sentiant, nihil sibi simulacra sua atque figmenta prodesse cernentes. Quodque dispergere se dicit ossa montium circa aras, fortissimos quosque eorum a se mutuo 58 indicat separandos. Prodest enim perversae scientiae malos a malis dividi. Et ut illi qui consensu pessimo aedificabant turrem, pro utilitate propria dissipati sunt, divisaeque linguae eorum , ne consensus pessimus pejores eos et excelsa demolientur; et dissipabuntur et interibunt arae vestrae, et confrigentur et cessabunt idola vestra, et conterentur delubra vestra, et delebuntur opera vestra. Et cadet interfectus in medio vestri, et scietis quia
Abbreviated transcription (Latin):
uident᷑ mͥ tropologice montes ẽẽ qui ad ꝑfectam scientiam ꝑuener̃.
Colles qui paulo inferiores sunt. Rupes qui nullam habentes sci¬
entiam. et tantum in conu̾satione fidentes aliqua sibi descrip¬
turarum int̾p̃tatione p̾̃sumunt. habentes uixta apłm zelum
dei. s non scłm scientiam. Ualles autem appellari nouissimos in
eccłia. qui et uita et scientia inferiores: tamen de connentu dñi¬
ce familie non recedunt. Qui omnes uerbum dei iubent᷑ audire:
ut unus quisq ꝓ modulo suo et sensu intelligat quid dñs p̃cipi¬
at. Ecte ego indiicam suꝑ uos gladiũ et disꝑdam excella ur̃a. et
deus excelsa eoꝵ in quib adorabant homines fictos dos et aras et¬
simulacra confringet. et cultores eoꝵ in conspectu fanoꝵ int̾fici
in cͥcuiti ararum. et in cunctis urbib uiculis q isrł. Hoc ruxta

Expanded text:
Videntur mihi tropologice montes esse, qui ad perfectam scientiam pervenerunt; Videntur mihi tropologice montes esse, qui ad perfectam scientiam pervenerunt; colles, qui paulo inferiores sunt; rupes, qui nullam habentes scientiam, et tantum in conversatione fidentes, aliqua sibi de Scripturarum interpretatione praesumunt, habentes juxta Apostolum zelum Dei, sed non secundum scientiam ; valles autem appellari novissimos in Ecclesia, qui et vita et scientia inferiores, tamen de conventu familiae Dominicae non recedunt. Qui omnes verbum Dei jubentur audire, ut unusquisque pro suo modulo, et sensu intelligat quid Dominus praecipiat. Ecce ego inducam super vos gladium, et disperdam excelsa vestra. Et Deus excelsa eorum, in quibus adorabant homines fictos deos, et aras simulacraque confringat, et cultores eorum in conspectu fanorum interfici in circuitu ararum, et in cunctis urbibus viculisque Israel. Hoc juxta
Abbreviated transcription (Latin):
autem qui simulatris demonum fuerant occupati. non aurib s
imꝑio ac potentia conditoris suum audiunt et intelligunt creatorẽ.
quomiodo mare uidit et fugit. iordanis conuersus ẽ retrorsum. Hon
utiq carnis ođis quib carebat et ad mare dr. Tace obmutesce. Et
uentoꝵ flatib imꝑat᷑. iubet᷑q uermi qui ione ꝑcussit umbracu¬
lum. Et de eadem t̾rascͥptum ẽ. Qui respicit t̾ram et facit eam
treniere. ad quos ꝓph̃a loquitur ĩdicans ydola destruenda. et
aras. uniuersas q cerimonias quib prius ydolis seruierant conteren¬
clas. Possumꝰ montes isrt et principes acciꝑe eos qui potentia sapi¬
entiaq et scientia ac diuiciis p̃cellebant. Et hoc animaduertandũ
quod obfirmamur quidem facies. et ponit᷑ contra montes. s ne qua¬
quam solis montib s et collib loquit᷑ et rupib et uallib inqͥ¬
b inferior dignitas et gradus prudentie scientieq cognoscitur.

Expanded text:
Israel, qui simulacris daemonum fuerant occupati, non auribus, sed Israel, qui simulacris daemonum fuerant occupati, non auribus, sed imperio ac potentia conditoris suum audiunt et intelligunt Creatorem. Quomodo mare vidit et fugit, Jordanis conversus est retrorsum : non utique carnis oculis quibus carebat. Et ad mare dicitur: Tace, obtumesce . Et ventorum flatibus imperatur; jubeturque vermi, qui Jonae percussit umbraculum . Et de eadem terra scriptum est: Qui respicit terram, et facit eam tremere . Ad quos Propheta loquitur indicans idola destruenda et aras, universasque caeremonias 57 quibus prius idolis servierant conterendas. Possumus montes Israel et principes accipere eos, qui potentia, sapientiaque, et scientia ac divitiis praecellebant. Et hoc animadvertendum, quod obfirmatur quidem facies, et ponitur contra montes: sed nequaquam solis montibus, sed et collibus loquitur, et rupibus et vallibus, in quibus inferior dignitas, et gradus prudentiae scientiaeque cognoscitur.
Abbreviated transcription (Latin):
tristicie. detractiones. desidia multa. auaricia. que est radix
omnium maloꝵ: bestie pessime sunt. Que cum fuerint in nobis
merem᷑ audire. Corripiet te p̃uaricatio tua. Precam᷑q et dicimꝰ.
Ne tradas bestiis animam confitentẽ tͥ. Et factus est sermo dni ad
me dicens. Fili hominis pone faciem tuam ad montes isrł. et ꝓpla
bis ad eos et dices. Montes isrb: audite u̾bum dñi di hec dicit dñs
d̾s. Montib et collib rupib et uallib. Qd̃ sepe in boc ꝓpħa dr̃ adonꝙy.
dominꝰ ꝓpt̾ grecos et latinos qui hebree lingue non habent scien¬
tiam breuit exponendum uidr᷑. adonai. Unum nom̃ est de .x. uo¬
cabulis dei. et significat dñm. quo nomine sepe et in hominib:
utim᷑. Deniq et sara uocans habraam dñm suum hoc uocabat
mini et dñi iuncta sunt nomina. prius nom̃ comnune est sccłm
ꝓpͥe dei. quod appellat᷑ ãppnt oÑ idest in effabile et quod scͥptum
fuit in lamina aurea que erat in fronte pontificis. Montes isrł

Expanded text:
 detractiones, desideria mala, avaritia, quae est radix omnium malorum , bestiae pessimae sunt. Quae cum fuerint in nobis, meremur audire: Corripiet te praevaricatio tua Precamurque et dicimus: Ne tradas bestiis animam confitentem tibi . Et factus est sermo Domini ad me dicens: Filbis ad eos, et dices: Montes Israel, audite verbum Domini. Haec dicit Dominus Deus montibus, et collibus, rupibus, et vallibus: EcceDominus, propter Graecos et Latinos, qui Hebraeae linguae non habent scientiam, breviter exponendum videtur. ADONAI unum nomen est de decem vocabulis Dei, et significat Dominum, quo saepe et in hominibus utimur. Denique et Sara vocans Abraham dominum suum, hoc vocabat mini et Domini juncta sunt nomina, prius nomen commune est, secundum proprie Dei, quod appellatur ἄῤῥητον   id est, ineffabile, quod et scriptum fuit in lamina aurea, quae erat in fronte pontificis. Montes autem
Abbreviated transcription (Latin):
bationem ueniet: ⁊ auditus suꝑ auditum . lxx. Ue. super
ue. erit : & nuntius suꝑ nuntum: Quomͦ sc̃ĩs dicitur:
gaudete in dño semꝑ. tt̾m dico gaudete: et de ipsis scriptũ:
ibunt de uirtute in uirtutem÷ ut p̃sentia bona futuris bo¬
nis cumulent : sic ⁊ his suꝑ qͦs uenit angustia. ⁊ qui que¬
fierunt pacem ⁊ ñ inuenerunt eam. ueniet conturbatio
suꝑ conturbationẽ: sue ue. suꝑ ue: iuxta qd̃ in apocalip¬
si scriptum ẽ: Ue unum abiit: & ue alterum ueniet:
Q autoitus ueniet suꝑ auditum: nuntiusq suꝑ nuntrum:
iuxta illud beati iob Cum adhuc unus loqueretur. ue¬
nit alius mala augens malis: & appropinquantis ba¬
bylonii fremitum. turbamq describens: Ꝙ querent
uisionem de ꝓpha: ⁊lex ꝑibit a sacerdote: & consilium a
seniorib. ꝑ prie singula querunt a singulis: uaticuũ
futuroꝵ. queritur a propħa uaticinio. legis interp̃tatio

Expanded text:
rbationem veniet, et auditus super auditum. LXX: Vae super rbationem veniet, et auditus super auditum. LXX: Vae super vae erit, et nuntius super nuntium. Quomodo sanctis dicitur: Gaudete, iterum dico gaudete ; et de ipsis scriptum est: Ibunt de virtute in virtutem , ut praesentia bona futuris bonis cumulent: sic et his super quos venit angustia, et qui quaesierunt pacem et non invenerunt eam, veniet conturbatio super conturbationem, sive vae super vae, juxta quod et in Apocalypsi scriptum est: vae unum abiit, et vae alterum veniet cito . Et auditus veniet super auditum, nuntiusque super nuntium; juxta illud beati Job: Cum adhuc unus loqueretur, venit alius nuntius , mala augens malis, et appropinquantis Babylonii fremitum turbamque describens. Et quaerent visionem de Propheta: et lex peribit a Sacerdote, et consilium a senioribus. Proprie singula quaeruntur a singulis. Vaticinium futurorum quaeritur a propheta. Legis interpretatio,
Abbreviated transcription (Latin):
s sc̃uaria eorum: qr post contaminationẽ mea ẽe cessart:
Angustia adest. lxx. ꝓpiciatio adueniet: Iuxta suꝑiorẽ
ordinem. recte aquila ⁊ theodotio int̾pretat: ft̃ ad ẽẽ an¬
gustiam. symiacusq merorem: septuaguita autem
in medio uniu̾soꝵ tristium. uerbum posuere leticie. ut
lugentis animus fustentetur. ⁊ sꝑet inter aduersa meli¬
ora. dñmq ꝓpitum: De quo scriptum ẽ: Dñs erigit
elisos: Nos autẽ iuxta symmacum pͥorem sententi am
cum posteriore conumximus: ut diceremus angustia
suꝑueniente. reqͥrent pacem ⁊ñ erit: Qd iuxta .lxx.¬
querent pacem. et ñ inuenient: Queret enim ille pacẽ
et ñ seruauit eam. nec fecit eam insua mente requiescere:
s malis fugata oꝑib. ñ potest inueniri: Ipsa ẽ enim ꝑax
quȩ exsuꝑat omnem sensum: & ꝗͣ ad patrem uictor ascen¬
dens saluator. apłis dereliquit: Conturbatio suꝑ cort᷑¬

Expanded text:
sed sanctuaria eorum: quia post contaminationem mea esse cessarunt. sed sanctuaria eorum: quia post contaminationem mea esse cessarunt. Angustia adest. LXX: Propitiatio veniet. Juxta superiorem ordinem, recte Aquila et Theodotio interpretati sunt, adesse angustiam: Symmachusque, moerorem. Septuaginta autem in medio universorum tristium, verbum posuere laetitiae: ut lugentis animus sustentetur, et speret inter adversa, meliora, Dominumque propitium; de quo scriptum est: Dominus erigit allisos . Nos autem juxta Symmachum priorem sententiam cum posteriore conjunximus, ut diceremus: Angustia superveniente, requirent pacem, et non erit. Quod juxta quirent pacem, et non erit. » Quaeret autem pacem omui , » et non servavit eam, nec fecit in sua mente requiescere, sed malis fugatam operibus non potest invenire. « Ipsa est enim pax quae exsuperat omnem sensum , et quam ad Patrem victor ascendens Salvator, apostolis dereliquit . Conturbatio super contu
Abbreviated transcription (Latin):
nabuthe ꝑsona fecisse eos iudeos. scriptura cõmemorat
sic ipsoꝵ quoq fundatur cruor: ⁊ plena iniqͥtatis ciui¬
tas demonstretur: Nam ⁊ sub manasse repleta ẽ urbs
ierłm a porta usq ad portam sanguine ꝓpħarum:
uenietq eis conclusio ⁊ ꝑturbatio. atq confixio: ut¬
nullus de imiinentib miseriis possit euadere: Et
ad ducam pessimos de gentib: & possidebt̃ domos eoꝵ:¬
cunctarũ gentium adducam babylouios: ut domos¬
urãs possideãt. uos q subiciant seruituti: S et nr̃as do¬
plena sanguinib. & habitatio plena iniquitatis: E qͥes¬
cere faciam suꝑbiam potentrum: & possidebunt scuaria
eorum: lxx: & auertam fremitum forgtudinis eorum:
ꝙ polluentur sc̃a scorum: Omnis suꝑbia offendit dm̃:
ꝓpterea pessimi gentium possidebunt domos potentiũ
et suꝑbia. & optinebunt sc̃uaria eoꝵ: qr locum scĩmonie
spurcus ingreditur. & sua eum contaminat immuncdi

Expanded text:
Nabuthe persona 77 fecisse Judaeos Scriptura commemorat: Nabuthe persona 77 fecisse Judaeos Scriptura commemorat: sic ipsorum quoque fundatur cruor, et plena iniquitatis civitas demonstretur. Nam et sub Manasse repleta est urbs Jerusalem a porta usque ad portam sanguine prophetarum . Venietque eis conclusio, et perturbatio atqnullus de imminentibus miseriis possit evadere. « Et adducam pessimos de gentibus, et possidebunt domus ecunctarum gentium adducam Babylovestras possideant, vosque subjiciant servituti. Sed et nostras doplena sanguinibus, et habitatio plena iniquitatis. Et quiescere faciam superbiam potentium: et possidebunt sanctuaria eorum. LXX: Et avertam fremitum fortitudinis eorum: et polluentur sancta eorum. Omnis superbia offendit Deum. Propterea pessimi gentium possidebunt domos potentium et superborum, et obtinebunt sanctuaria eorum, quia locum sanctimoniae spurcus ingreditur, et sua eum contaminat immunditi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphete sermo cõplectitur: Ad nr̃a quoq mala oꝑa au̾¬
tit ds faciẽ suã: ⁊ qr au̾sa ẽ facies. idõ dei uiolat᷑ archanũ:
ut psacerdotib ⁊ scĩs dei pestilentes ingrediant᷑ & uniuersa
contaminent: Ut qui locus debuit ẽẽ sc̃itatis: fiat locus
imunditiȩ. iuxta illud euglicum: D omus patris mei. do¬
mus orationis uocabitur: uos autẽ fecistis illam spelun¬
cam latronum: E ac conclusionem: qm̃ terra plena ẽ udi¬
cio sanguinũ: & ciuitas plena ẽ iniquitate: lxx. ẜ ad¬
ducam ꝑturbationẽ. quia terra plena ẽ iudicio sanguinũ.
& ciuitas plena iniquitatum: Uerbum hebraicum.
kathelosyn. aquila. conclusionem. symmachus. et
mus: Igitur o ꝓpħa iram meam suꝑ terram iudeam
et suꝑ urbem ierłm breui sermone conclude: Ut qͦmͦ
terra plena ẽ iudicio sanguinũ : om̃s enim in sanguine
iudicantur. fundentes innoxium sangumem. qd ⁊ in

Expanded text:
prophetae sermo complectitur. Ad nostra quoque mala opera aveprophetae sermo complectitur. Ad nostra quoque mala opera avertit Deus faciem suam. Et quia aversa est facies, ideo Dei violatur arcanum, ut pro sacerdotibus et sanctis Dei pestilentes ingrediantur, et universa contaminent, ut qui locus esse debuit sanctitatis, fiat locus immunditiae, juxta illud evangelicum: « Domus Patris mei, domus orationis vocabitur, vos autem fecistis illam speluncam latronum . Fac conclusionem, quoniam terra plena est judicio sanguinum, et civitas plena iniquitate. LXX: Et adducam perturbationem, quia terra plena judicio sanguinum, et civitas plena iniquitatum. Verbum Hebraicum ARETHIC  , Aquila conclusionem, Symmachus et mus. Igitur, o propheta, iram meam super terram Judaeam, et super urbem Jerusalem brevi sermone conclude, ut quomodo terra plena est judicio sanguinum, omnes enim in sanguine judicantur, fundentes innoxium sanguinem: quod et in
Abbreviated transcription (Latin):
minata eẽ demonstrem. quȩ prius uidebantur esse
scissima: Nos quoq tradimurꝰ in manus mnuicoꝵ
et alienoꝵ a dño. quando facimus ornam̃ta nr̃a simu¬
lachra demonum: & omnis gla nr̃a possidetur ab im¬
piis. siue pestilentib terre: ut nos sue subiciant pote¬
stat Q auertam faciem meam ab eis. & uiolabunt
archanum meum:⁊introibunt in illud emissarii: siue
ut .lxx. transtulerunt. temere. uel ut simmacus et
theodotio irrumpentes. et pestilentes. ⁊ contaminabt̃
illito Cum in quit ꝓpter suꝑiores causas & abhomina¬
tionem populi. auertero faciem ineam ab ers: ⁊ nequa ꝗđ
eos dignos meis oculis iudicauero: tunc uiolab̾t archanũ
pent in ea impii ⁊ pestilentes terre. quȩ exceptis sacerdotib
soloq pontifice nullus alius audebat intrare qd scimus
extremum factum ẽẽ sub uespasiano et tito. ꝙo templum
captum atq subuersum. & omnia ꝑpetrata. quȩ sequens

Expanded text:
minata esse demonstrem, quae prius videbantur esse minata esse demonstrem, quae prius videbantur esse sanctissima. Nos quoque tradimur in 76 ma nus inimicorum et alienorum a Deo, quando facimus ornamenta nostra simulacra daemonum, et omnis gloria nostra possidetur ab impiis, sive pestilentibus terrae, ut nos suae subjiciant potestati. Et avertam faciem meam ab eis: et violabunt arcanum meum: et introibunt in illud emissarii sive ut Septuaginta transtulerunt temere; vel ut Symmachus et Theodotio, irrumpentes, et pestilens et contaminabunt illud. Cum, inquit, propter superiores causas abominationum populi avertero faciem meam ab eis, et nequaquam eos dignos meis oculis judicavero: tunc violabunt arcanum pent in ea impii et pestilentes terrae: quae exceptis sacerdotibus soloque pontifice nullus alius audebat intrare. Quod scimus extremum factum esse sub Vespasiano et Tito, quando templum captum atque subversum est, et omnia perpetrata quae sequens
Abbreviated transcription (Latin):
mundi. & quȩ nobis in ornam̃tum data sunt: hexetci
pofuerunt in fom̃tum. ⁊ materiam suꝑbie. & imagines
diuersoꝵ dogmatum. & abhominationũ. atq offendicu¬
lorum suoꝵ fecerunt ex eis. & ꝑ que poterant colere et
adorare dm̃: ex his dm̃ offencderunt: Propter decdli eis
illud in immunditiam: & dabo illud in manus alienoꝵ
ad diripiendum: Ꝙ impiis terre in p̃dam: & contamina¬
bunt illud . lxx. Propter hoc dedi ea illis in immunditrã
et tradam ea inmanus alienoꝵ ut diripiant ea: et pesti¬
lentib terre in p̃dam. et polluent ea: Quia ex auro et
argento. et ornamentis moniliũ quȩ dederam eis. ia¬
gines sͥ abhominationũ suaꝵ simulachroꝵ fecerunt.
ꝓpterea dedi eis illa in immunditiã et in stercora. pro
quib symmacus interp̃tatus ẽ nausiam. uolens idoloꝵ
sordes exprimere & tradam inquit ea in manus hostrũ
ut diripiant omma: ut ñ tam contaminem. ꝗͣ conta¬

Expanded text:
mundi, et quae nobis in ornamentum data sunt, haeretici mundi, et quae nobis in ornamentum data sunt, haeretici posuerunt in fomentum et materiam superbiae, et imagines diversorum dogmatum et abominationum atque offendiculorum suorum fecerunt ex eis: ut per quae poterant colere, et adorare Deum, ex his Deum offenderint. Propter hoc dedi eis illud in immunditiam: et dabo illud in manus alienorum ad diripiendum: et impiis terrae in praedam, et contaminabunt illud. LXX: Propter hoc dedi ea illis in immunditiam: et tradam ea in manus alienorum, ut diripiant ea, et pestilentibus terrae in praedam, et polluent ea. Quia ex auro et argento, et ornamentis monilium quae dederam eis, imagines sibi abominationum suarum simulacrorumque fecerunt, propterea dedi eis illa in immunditiam et in stercora. Pro quibus Symmachus interpretatus est, nauseam, volens idolorum sordes exprimere. Et tradam, inquit, ea in manus hostium, ut diripiant omnia, et non tam contaminem, quam conta
Abbreviated transcription (Latin):
rore crucientur. & se intelligant male dei munera inblas¬
phemiam conuertisse:. Et ornamenta monilrũ suoꝵ
in suꝑbiam posuerunt. & imagines abhominationum
suarum. et simulachroꝵ fecerunt ex eo.lxx. Electa mũ¬
di in suꝑbia posuerunt. & imagines abhominationum
suarum offendicula sua posuerunt ex eis: Quȩ ego in¬
quit dederam in ornam̃tum possidentium. atq diuiti¬
as : illi uerterunt in suꝑbiam: De quib poterant ꝑ ele¬
mosinas. & bona oꝑa sua aĩam lib̾are. ex illis haberent
materiam arogantie: Deniq ex auro et argento fece¬
runt idola: & mea munera. II demonũ simulachra
uerterunt: Porro qd̃ dixere . lxx. electa mundi in suꝑbia
posuerunt. ad aurum argentumq restrendum est :
quib in mundo nichil putatur ẽe p̃ciosius. Illud quoq¬
qd̾ sequitur. osfendicula eorum: sciamus de theoditionis¬
argentum. sensus et eloquia scripturaꝵ. quȩ electa sunt

Expanded text:
rore crucientur, et se intelligant male Dei munera in blasrore crucientur, et se intelligant male Dei munera in blasphemiam convertisse. Et ornamentum monilium suorum in superbiam posuerunt, et imagines abominationum suarum et simulacrorum fecerunt ex eo. LXX: Electa mundi in superbiam posuerunt, et imagines abominationum suarum, et offendicula sua posuerunt ex eis. Quae ego, inquit, dederam in ornamentum possidentium atque divitias, illi verterunt in superbiam, ut de quibus poterant per eleemosynas et bona opera suam animam liberare, ex illis haberent materiam arrogantiae. Denique ex auro et argento fecerunt idola, et mea munera in daemonum simulacra verterunt. Porro quod dixere LXX, Electa mundi in superbiam posuerunt, ad aurum argentumque referendum est: quibus in mundo nihil putatur esse pretiosius. Illudque quod sequitur: Offendicula eorum, sciamus de Theodotionargentum, sensus et eloquia Scripturarum quae electa sunt
Abbreviated transcription (Latin):
lo dentes instent: Deniq sequitur. Animã suam ñ
saturabunt : & uentres eoꝵ ñ implebunt᷑: Presentib ma¬
lis didicimus multos diuites inter sericum geminas.
⁊ auri et argenti pondera egestate confectos. habuisse exitũ
mendicantrum: Argentũ autẽ ⁊ aurum eoꝵ qui extra
eccłiam funt ñ lib̾are animas possidentiũ in die furoris
dñi: s eternam eos habere famem.⁊ inaniuentre eruci¬
ari. ostendit illud testimoniũ in quo dr̃: redemptio ãe
uiri ꝓprie diuitie: Pprie diuitie st̃ quas nos xꝑiueri¬
tas docuit. que p̃cepit nobis ut faciamus nobis amicos
de iniquo mãmona: qui nos recipiant in eterna taberꝰ¬
nacula: Quia scandalum iniqͥtatis eoꝵ factum est:
Ideo inquit possidentiũ aurum ⁊ argentũ nec anima
saturabiturꝰ. nec uenter implebitur: quia hoc ipsum
aurum et argentum scandalum scelerum eoꝵ factum
est. Significat autẽ idola. que auro argentoq fabricata
quia cruciatus miquitatũ eoꝵ fuit: ut in suo iniqui ex¬

Expanded text:
etundantur. Denique sequitur: « Animam suam non saturabunt, et ventres eorum non implebuntur. » Praesentibus malis didicimus multos divites inter sericum, gemmas et auri argentique pondera egestate confectos, habuisse exitum mendicantium. Argentum autem et aurum eorum, qui extra Ecclesiam sunt, non liberare animas possidentium in die furoris Domini, sed aeternam eos habere famem et inani ventre cruciari, ostendit illud testimonium in quo dicitur: « Redemptio animae viri, propriae divitiae . Propriae divitiae sunt, quas nos Christi veritas docuit , qui praecepit, ut faciamus nobis amicos de iniquo mammona, qui nos recipiant in aeterna tabernacula. Quia scandalum iniquitatis eorum factum est. Ideo, inquit, possidentium aurum et argentum nec anima saturabitur, nec venter implebitur, quia hoc ipsum aurum et argentum, scandalum scelerum eorum factum est. Significat autem idola, quae auro argentoque fabricata, quia cruciatus iniquitatum eorum fuit, ut in suo iniqui er
Abbreviated transcription (Latin):
uir erat et sciebat xp̃m panes fregisse legales ac dedisse disci¬
płis erogandos: loquit᷑ confident̃. Panem quem frangimꝰ.
non ne communatio ẽ corꝑis xp̃i : baculum uel fortitudinẽ
panis comede non possunt. qui lacte infancie indigent. nͥ
ualent acciꝑe solidum cybum. Nichilq ita uescentis ani¬
mum roborat. quomodo panis uite de quo scͥptum est et
panis confirmat cor hominis.¬

Expanded text:
i vir 48 Ecclesiae erat, et sciebat Christum panes fregisse legales, ac dedisse discii vir 48 Ecclesiae erat, et sciebat Christum panes fregisse legales, ac dedisse discipulis erogandos, loquitur confidenter: Panem quem frangimus, nonne communicatio est Corporis Christi? Baculumque vel fortitudinem panis comedere non possunt, qui lacte infantiae indigent, nec valent accipere solidum cibum. Nihilque ita vescentis animum roborat, quomodo panis vitae, de quo scriptum est: Et panis confirmat cor hominis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtestet᷑. ita ut unꝰ quisq corruat ad frem suum: ab alio au¬
gis quam inse habeant fiduciam contabescuntq iniqͥ¬
tatib suis. dum ꝓ iniquitatib cuncta paciunt᷑. Uereorq
ne ista panis contricio etiam in nr̃a inueniat᷑ iherłm: in
qua usio pacis cernit᷑: quem conterit dñs quando irasci¬
tur et indignos nos uidicat pane. Atq utinam saltẽ in põ¬
de eum et sollicitudine meream᷑ acciꝑe et arentem linguã
nimia siccitate extremꝰ latari ligitiis inroret. Deficien¬
te autem pane et aqua eccłe corruit uir contra frẽm suũ
et u̾q discordia ẽ. scindentib nob̾ xp̃i tunicam quam nec
milites inpassione saluatoris scinde ausi sunt. et cum tabes¬
centib miniquitatib nr̃is dum dei iusticiam non habemus.
Scriptum est in iheremia. quod paruuli. idest uulgus eccłe pe¬
tierint panem: et nonfuerit qui eis frangeret. Paulus u̾o qui

Expanded text:
protestetur: ita ut unusquisque corruat ad fratrem suum, ab alio auprotestetur: ita ut unusquisque corruat ad fratrem suum, ab alio augis quam in se habeant fiduciam: contabescuntque in iniquitatibus suis, dum pro iniquitatibus cuncta patiuntur. Vereorque ne ista panis contritio etiam in nostra inveniatur Jerusalem, in qua visio pacis cernitur, quem conterit Dominus quando irascitur, et indignos nos suo judicat pane. Atque utinam saltem in pondere eum et sollicitudine mereamur accipere, et arentem linguam nimia siccitate, extremus Lazari 47 digitus irroret . Deficiente autem pane et aqua Ecclesiae, corruet vir contra fratrem suum, et ubique discordia est, scindentibus nobis Christi tunicam, quam nec milites in passione Salvatoris scindere ausi sunt ; et contabescentibus in iniquitatibus nostris, dum Dei justitiam non habemus. Scriptum est in Jeremia quod parvuli, id est, vulgus Ecclesiae petierint panem, et non fuerit qui eis frangeret . Paulus vero qu
Abbreviated transcription (Latin):
solum humani stercoris calcamꝰ: cybos et t̾renas delicias puta¬
mꝰ ẽẽ ꝓ nichili sed comedimꝰ panem qui de celo descendit. et
fruimur illo de quo psalmista decantat. Panem angłoꝵ come¬
dit hõ.: nequaquam egyptii carnib. s maͬgne tenuitate ui¬
uentes. Et dixit ad me. fili hominis ecce ego conteram bacu¬
lum panis in iherłm et comedent panem in poncłe et sollici¬
tudine et aqͣm in mensura et in angustia bibent. ut deficien¬
tib pane et aqua corrruat unus quisq ad frẽm suũ et cõ¬
quile edicio bacłm. scd̾a et simmatꝰ theodotioq. et n sica¬
Aã. idest firmam̃tũ int̾p̃tati sunt. Qd̃ autẽ oꝑe futurũ ẽe
monstrauerat et sermone demonstrat. omnis q sinistri et
dextri lateris dormicione subcinericii panes sexq specierũ
uarietate commixti. mundi mala significant illo tendit.
ut mediam cyboꝵ in iherłm. et aque penuriã incredibilem

Expanded text:
solum humani stercoris calcamus cibos, et terrenas delicias putasolum humani stercoris calcamus cibos, et terrenas delicias putamus esse pro nihili, sed comedimus panem qui de coelo descendit, et fruimur illo cibo de quo Psalmista decantat: « Panem angelorum comedit homo , » nequaquam Aegyptiis carnibus, sed mannae tenuitate vin eo. Et dixit ad me: Fili hominis: Ecce ego conteram baculum panis in Jerusalem: Et comedent panem in pondere, et in sollicitudine: Et quam in mensura, et in angustia bibent: Ut, deficientibus pane et aqua, corruat unusquisque ad fratrem suum: et conquilae editio baculum, secunda et Symmachus Theodotioque στερέωμα, id est, firmamentum interpretati sunt. Quod autem opere futurum esse monstraverat, et sermone demonstrat, omnisque sinistri et dextri lateris dormitio, et subcinericii panis, sexque specierum varietate commixti, mundi mala significans, illo tendit, ut inediam ciborum in Jerusalem, et aquae penuriam incredibilem
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ. neq cõmixtione meretͥcis deb̾e maculari. dicente apło. qui
adheret meretͥi unum corpꝰ cum ea efficit᷑. Ex quo ostendit᷑ figu¬
ram fuisse synagoge uel eccłe non uere iuxta litt̾am ꝑpetratum. Qd̾
ipsum exponentes ꝓpħam plenius disseruimꝰ. Morticinũ dr̃ quod
absq effusione sanguinis amittit uitã et in quo morit᷑ anima.
Laceratum abestiis qd̾ grece appellat᷑ õneiaa ton. Quod autẽ
ꝓ humano stercore boũ concedit᷑ fimꝰ. leuiora significant᷑ mala.
dum iubet᷑ quidẽ coctũ in bubulostertore comedẽ panem:
sed ab bumani stercoris longe esse in mundicia. Et usꝙ ho¬
die in popło iudeoꝵ seruatur: ista sententia. non comedunt panem
suum in humano stercore. neq enim ydolis seruiunt. nec uari¬
a demonum portenta uenerant᷑. sed infimo bibulo dum om¬
nia ꝓpt̾ carnem et uentrẽ et t̾re huiꝰ bona oꝑant᷑ : scdm qd̃ dr᷑ qͥ¬

Expanded text:
corpus, neque commixtione meretricis debere maculari, dicente Apostolo: Qui corpus, neque commixtione meretricis debere maculari, dicente Apostolo: Qui adhaeret meretrici, unum cum ea corpus efficitur . Ex quo ostenditur figuram fuisse Synagogae, vel Ecclesiae, non vere juxta litteram perpetratum: quod ipsum exponentes prophetam plenius disseruimus. Morticinium dicitur, quod absque effusione sanguinis amittit vitam, et in quo moritur anima, laceratum a bestiis, quod Graece appellatur 46 θηριάλωτον. Quod autem pro humano stercore, boum conceditur fimus, leviora significantur mala: dum jubentur quidem coctum in bubulo stercore comedere panem; sed ab humani stercoris longe esse immunditia: et usque hodie in populo Judaeorum servatur ista sententia, ut non comedant panem suum in humano stercore. Neque enim idolis serviunt, nec varia daemonum portenta venerantur; sed in fimo bubulo: dum omnia propter carnem et ventrem, et terrae hujus bona operantur, secundum quod