comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fundamentũ templi. nõ enẽ
ꝙͣ cito inu̾do renũtias. edificii
spiritalis fundamẽta locas.
Di duc end suꝑ est transitus
maris rubri. habens in se cor¬
lorem sanguĩs idest cõmonouẽ
turbationis Adhuc enĩ tuoba¬
us. ad suc et gloriaris. in pace
autẽ debes esse et hũilitate
In deserco autẽ priꝰ rexperis
a quad sed amarissimã Dũ ent
pccã deseris ad huc genuis. fit
autẽ aqua pocabilis. nxosito
signo crucis. Cũ enõ ad memo¬
riam passio xxĩ reducit᷑ dulces¬
at animiꝰ. Sũ ei de mortie sal¬
uatoris pcr̃i promittitur remissio¬
Adhuc bella sustines. et contra¬
dictiones ne transeas. adhuc
ollas carmũ suspiras. Qũ uero
appropinquas teere repromissi¬
onis. bibis aquã flaĩsis aquã
iordanis. a quã duicẽ. nõ bĩ
cũ silentio currentẽ. Dũ autẽ
ex aquis silce que cũ silentio es¬
cu̾rrunt. oculos lauas ut uideas
cuc̃ appiopiiquas ad montem
insionis. in quo edificii tui fũ¬
damenta ponas. Non igitur

Expanded text:
mpli. Non enim quam cito mundo renuntias, aedificii spiritualis templi fundamenta locas. Adhuc enim superest transitus maris Rubri, habens in se colorem sanguinis, et commotionem turbationis. Adhuc enim turbaris, adhuc et gloriaris. In pace autem debes esse, et in humilitate. In deserto autem prius reperis aquam, sed amarissimam . Dum enim peccata deseris, adhuc gemis; fit autem aqua potabilis imposito ligno crucis. Cum enim ad memoriam passio Christi reducitur, dulcescit animus dum eidem morte Domini Salvatoris peccati rAdhuc bella sustines et contradictiones, ne transeas; adhuc ollas carnium suspiras . Cum vero appropinquas ad terram promissionis, bibis aquam fluminis, aquam Jordanis, aquam dulcem, non tamen cum silentio currentem . Dum autem ex aquis Siloe, quae cum silentio currunt , oculos levas ut videas, tunc appropinquas ad montem visionis, in quo aedificii tui fundamenta ponas. Non igitur
Abbreviated transcription (Latin):
cedro. Usq ad sudimitaiẽ purietũ¬
millũdebet habe̾ suiẽ in hac iuta.
sed a primo iusto  usq ad ultimum
iustid. sub iutcla spei insudare d̃¬
iurtutũ. Aloralũ nut̃ in spirituali
templo. structura parietid. est
proressus metutũ. Fsit igitur de
mar more pario. nestitur ce dro.
Detoratur aueo mlarmor xarũd.
candidissimũ esse dignosmur. Ce¬
Orus odore suo serxentir siuat.
Auoiõ. xuritate sua metalorum
omt exsuxerat fpeciẽs. In mar¬
miore itaq paris candorẽ. In a dro
rexꝑimꝰ odorem. In auro sple¬
Dorem. Candorẽ indelict nũdi¬
cie. odorẽ bone fumie. fplendorẽ
uone conscientie. Candor utitur
in marnore est/. quasi muddicitid̃
mẽte. Odor an redo suauitãs same
procedens ex bone operanonis exẽ¬
plo. Splendor uero in auro. est
uelud puritas cõsciẽtiẽ in animo.¬

Expanded text:
o usque ad summitatem parietnullum debet habere finem in hac vita, sed a primo justo usque ad ultimum justum, sub tutela spei insudare devirtutum. Moraliter autem in spirituali templo structura parietum est processus virtutum. Fit igitur de marmore Pario, vestitur cedro, decoratur auro. Marmor Parium candidum esse dignoscitur, cedrus odore suo serpentes fugat, aurum puritate sua metallorum omnes exsuperat species. In marmore itaque puro candorem, in cedro reperimus odorem, in auro splendorem; candorem videlicet munditiae, odorem bonae famae, splendorem bonae conscientiae. Candor igitur in marmore est quasi munditia in mente; odor in cedro, suavitas famae procedens ex bonae operationis exemplo; splendor vero in auro est quasi puritas conscientiae in animo.
Abbreviated transcription (Latin):
ligi concordia morũ. Hii autẽ qui
opus facuĩt. laxides nicemẽtum
ponũt. Et sicut paries lapidum.
sine cemento. non potẽst ĩ altũ
erigi. sic et paries iuitutũ sine
qualiter debemꝰ onera portare¬
niã propria. seu aliena qualit̾
iustios doce. contemptores corii¬
pere. Te quibus apłs dicit. Cor¬
ripite in quietos. consolamini
pusillanimes. sustixite infirmos.
patientes estote ad om̃s. Precepits

Expanded text:
cordia morum. Hi autem, qui opus faciunt, lapides in caementum ponunt. Et sicut lapis sine caemento non potest in altum erigi, sic et paries virtutum sine qualiter debeamus onera portare propria seu aliena, qualiter inscios docere, contemptores corrigere. De quibus Apostolus dicit: Corripite inquietos, consolamini pusillanimes, suscipite infirmos, patientes estote ad omnes . Praecep
Abbreviated transcription (Latin):
accendunt miseriã nũddi. defectũ
caris beatitudinẽ ei̾utatis.
sic sol iusticie. et intellu̾tie. di¬
rectis ꝑ suxradicta ostia. radiis
considerationis. illiuãt archam cõ¬
sciencie. Ab hoc equiuoctio mi¬
mi̾ntur dies et noctes crescunt.
quia texidi licet oiã considerẽt
cũ temxore temxtationis recedũt
Comitatur etiã longas noctes
brata nubilo ignorãtie. Tũt
autẽ quidam alii a frigore hye¬
nuis egressi. quasi in equi noctio
uernali constituri. In quibus uer
oritur. In quibus estas sequitus
de quibus eciõ dicitus Estatẽ
et der tu plamasti ea. In uere
end̃ omiã renouantur Iu estate
uero maturantur Iu uere terra¬
ornanir floribus. et innouitꝰ
conuerso. uita et moribur. olb
equinoctio itaq uernasi. crestũt
dies. usq ad ꝑfectũ diẽ d̾ in
beatitudinis Abantũx nali ue¬
es crescunt noctes.usi ad con¬
tummami noctẽ et̾ne dax natdĩt
Banc diem nulla nox int̾ xolet
Illam noctẽ milius lucis spledor

Expanded text:
iam mundi, defectum carnis, beatitudinem aeternitatis, et sic sol justitiae et intelligentiae, directis per supradicta ostia radiis considerationis, illuminat arcam conscientiae. Ab hoc aequinoctio minuuntur dies, et noctes crescunt; quia, tepidi licet haec omnia considerent, tamen tempore tentationis recedunt. Comitatur etiam longas noctes brata nubilo ignorantiae. Sunt autem alii frigore hiemis egressi quasi in aequinoctio vernali constituti, in quibus ver oritur, in quibus aestas sequitur, de quibus etiam dicitur: Aestatem et ver tu plasmati ea . In vere enim omnia renovantur, in aestate vero maturantur. In vere ornatur terra floribus, et in noviter converso vita moribus. Ab aequinoctio itaque vernali crescunt dies usque ad perfectum diem aeternae beatitudinis; ab autumnali vero crescunt noctes usque ad continuam noctem aeternae damnationis. Hunc diem nulla nox interpellat, illam noctem nullius lucis splendor
Abbreviated transcription (Latin):
riuit axauimeto domꝰ
usiq ad suomitatõ parietũ. Et sux
tabulas cedrmas induxit auoum
ꝙistici templi parietes. sunt
popule fideles. qui ad similitu¬
dinẽ parietũ. ꝑ succestionẽ tẽ¬
poris. se ie muice. sub sequentes.
quasi ordine laxidum. dirigãt᷑
in altio. Fuit̃ autẽ ex marmore
Decorãtur tabulis cedomuis. auro
suꝑ uestĩtur. In fortitudine si¬
quidem marmoris sides. In alti¬
tudinẽ cedui spes. In p̃ciositate au¬

Expanded text:
rinis, a pavimento domus usque ad summitatem parietum, et super tabulas cedrinas induxit aurum . Mystici templi parietes sunt populi fideles, qui ad similitudinem parietum per successionem temporis sese invicem subsequentes, quasi ordines lapidum diriguntur in altum. Fiunt autem ex marmore, decorantur tabulis cedrinis, auro supervestiuntur. In fortitudine siquidem marmoris, fides; in altitudine cedri, spes; in pretiositate au
Abbreviated transcription (Latin):
latet mamd̃ usis ad pauxerem.
Altundo uero desiderii. gustet
eternitatis dulcedinẽ. In hac
ucitur longicudine. latitudine
altitudine parietũ. disponũtur
duisi ordines laxidĩ. In misti¬
co si quidem disponũtur honnẽs
in meralĩ murnites. Tria end
assignauim᷑ p rẽpla. iidelicet
materiale. muisticũ. ⁊ morale.
Prinud in monte. segundũ in
mẽte. tertuõ in cong̾nanone.
Dnũ de lignis et laxĩdibus
aluid de urtutibus. Cernũ de
iustis hom̃dbus. Habes mit̾
utriuisq templi. locũ. et mate¬
riã. artificẽ et me̾ iurã. Ged
quĩ de morali templo. ẜpena¬
liter loqui suscexinꝰ. id cioco ad
edificationẽ clausiraliũ miꝰ co¬
nẽ tes aliquid de mistico. que
restant aliquantulũ lacuis
exponendo moralit̾ trãscuramꝰ
¶dificemꝰ igitur ẜpiritale
templũ. idest cor nrm ad

Expanded text:
latet manus usque ad pauperem, altitudo vero desiderii gustet aeternitatis dulcedinem. In hac igitur longitudine, latitudine, altitudine parietum disponuntur diversi ordines lapidum. In mystico siquidem disponuntur homines, in morali virtutes. Tria enim assignamus templa, videlicet materiale, mysticum et morale. Primum in monte, secundum in mente, tertium in congregatione. Unum de lignis et lapidibus, alterum de virtutibus, tertium de justis hominibus. Habes nunc utriusque templi locum et materiam, artificem et mensuram. Sed quoniam de morali templo et spirituali loqui suscepimus, idcirco ad aedificationem claustralium interponentes aliquid de mystico, quae restant aliquantulum latius exponendo moraliter transcurramus. Aedificemus igitur spirituale templum, id est cor nostrum ad
Abbreviated transcription (Latin):
subleuatur. Ix hiis erigũtur tẽ¬
pli parieces. recte uideliet opera¬
ciones. In edificio mistici tẽ pli.
primꝰ lapis abel in odme poĩt᷑
aquo usq ad ulti mũ iustũd linea
iusticie pprotendatur Abel int̾ pca¬
sue miserabilis. A ccenda mꝰ u
intꝰpretationẽ nõis ad quod rẽs¬
piciat. ut ip̃ius moralitatis di¬
Iuge iiitur. luge. accende. et
dep̾care. Fuge mũdũ quia uanitas
est/. enge pctm̃. quia diquitas est
Attende carnẽ mã. quia fragilis
et quasi naxor ad modicũ patẽs
est. dexrecare deu. quia misera¬
bilis es tu. et ipẽ mi sericors est¬
et clemens. Hic la pis pmus
ponitur in porticu templi. P or
enĩ exticit it̾ pacees ueteres testa¬
mẽti Ponitur eciã  laxid d̾ porticu
morali. Dorticꝰ eñ templi. desiguat
moraliter renũtiationẽ nuddi.
Si hanc igitur porticũ edisicus.
congrnũ est ut ad sigõficano¬
nẽ noĩs supradicti accedas et sic
in primie placet tibi uanitatẽs
nũdi fugẽ. miquitatẽ pctĩ defle

Expanded text:
x his eriguntur templi parietes, rectae videlicet operationes. In aedificio mystici templi primus lapis Abel in ordine ponitur, a quo usque ad ultimum justum linea justitiae protenditur. Abel interpretaseu miserabilis. Attendamus igitur interpretationem nominis ad quid respiciat, ut ipsius moralitatis diFuge igitur, luge, attende et deprecare. Fuge mundum, quia vanitas est; luge peccatum, quia iniquitas est; attende carnem tuam, quia fragilis est, et quasi vapor ad modicum parens est . Deprecare Deum, quia miserabilis es tu, et ipse misericors et clemens est . Hic lapis primus ponitur in porticu templi, primus enim exstitit inter patres Veteris Testamenti. Ponitur enim lapis iste in porticu morali, porticus enim templi designat moraliter renuntiationem mundi. Si hanc igitur porticum aedificas, congruum est ut ad significationem nominis supradicti accedas; et sic in primis tibi placeat vanitatem mundi fugere, iniquitatem peccati defflere,
Abbreviated transcription (Latin):
Acr mentariis salomonis. et cemẽ¬
tariis hyran. lapides preciosi do¬
lancur. non eni ab aliis. nisi ab
his qui pacem tenent. et mortifi¬
cant carnẽ electorũ nita quadrat̃
Si end discructe uiuas et paci̾ nõ
teneas uel si pacẽ teneas. ⁊ disso¬
luir uiuas. nõ bene la pidẽ dolas.
Sic canta in tympano. ut cãtes ĩ
choro . In tymxano cantant qui
carnẽ mortificant. In choro cãtãt
qui concordiam morĩ ẜ u̾ãt. Por¬
ro biblas prepauerũt ligia ⁊ lapides.
iblos auitas est fenicis. pro qua
in herreo gebel. siue cebat cõ¬
tinenir. quod diffimens sine
determinans int̾ precatur. Qui
eni mẽtes hominũ sideliũ.
ad spiritule edificũd uolunt in¬
struere. tales debent esse. ut
quid faciendum sit. quid rerciẽdũ
ns adhorentes a mudo abstrahe.
abstractos instruere Qui endopꝰ
cempli spiritalis preparãt. ne¬
cesse est. ut prouideant. quas
iurtutes in fundamẽto huilitatꝭ
occoresimo amio. egressionis

Expanded text:
A coementariis Salomonis, et a caemenA coementariis Salomonis, et a caementariis Hiram lapides pretiosi dolantur. Non enim ab aliis, nisi ab iis qui pacem tenent et mortificant carnem, electorum vita quadratur. Si enim districte vivas, et pacem non teneas, vel si pacem teneas, et dissolute vivas, non bene lapidem dolas. Sic canta in tympano, ut cantes in choro . In tympano cantant, qui carnem mortificant. In choro cantant, qui concordiam morum servant. Porro Biblii praeparaverunt ligna et lapides. Biblos civitas est Phoeniciae, pro qua in Hebraeo Gobel sive Gebal continetur, quod definiens sive determinans interpretatur. Qui enim mentes hominum fidelium ad spirituale aedificium volunt instruere, tales debent esse, ut quid faciendum sit, quid rejiciendum, is adhaerentes a mundo abstrahere, abstractos instruere. Qui enim opus templi spiritualis praeparant, necesse est ut provideant, quas virtutes in fundamento humilitatioctogesimo anno egressionis
Abbreviated transcription (Latin):
domũ dñ̃. in pͥmis fundamentũ
ponitur. quod non in si euersa et eres¬
ta terra firmũ rexeritur ne edificemꝰ
suꝑ terrami. sed super petram. perra
autr̃ erat xpristus In quo fũda mẽto
la pides grandes et precios collũtur
Idest pretiosi et nica grandes fama
suo conditori adherentes dispor̃tur.
ꝓbrius tñ debent laxides quadrari.
et sic in fundamẽto poni Quadratu¬
re lapidum pocest assi milari firmitas
eleccorũ. Electi siquidemt quadrantur
eiñ quodamq uertatur electꝰ fir¬
urꝰ manet. ne ad ignauiã prudẽ¬
na. ad delectationẽ temperantia.
fortitudo ad timorẽ. iusticia ad amor̃e
se se melmet. Habet eciã quadratꝰ
lapis. sex suꝑficies. inferis iudelicet
ct superu̾s. ante et retro. Dextrũ
et sinistrũ. Pest prelationẽ ⁊ sus¬
iectionẽ oculta et aperta. peosꝑa
et adusa. Si igitur quadratꝰ lapis
fueris inquocunq la teres iaceris fir¬
mit̾ stabis. Qeuos dolauerũt cemẽ¬
tarii hyran et cemẽtarii salomoĩs

Expanded text:
domo Domini in primis fundamentum ponitur, quod nonnisi eversa et ejecta terra firmum reperitur, ne aedificemus super terram, sed supra petram. Petra autem erat Christus . In quo fundamento lapides pretiosi et grandes tolluntur, id est, vita grandes et fama, suo Conditori adhaerentes disponuntur. Prius tamen debent lapides quadrari, et sic in fundamento poni. Quadraturae lapidum potest assimilari stabilitas electorum. Electi siquidem quadrantur,enim quocunque vertatur electus, firmus manet, ne ad ignaviam prudentia, ad delectationem temperantia, fortitudo ad timorem, justitia ad amorem se inclinet. Habent etiam quadrati lapides sex superficies, inferius, videlicet et superius, ante et retro, dextrum et sinistrum, id est, praelationem et subjectionem, occulta et aperta, prospera et adversa. Si igitur quadratus lapis fueris, in quocunque latere jaceas firmiter stabis. Quos dolaverunt caementarii Hiram, et caementarii Salomonis.
Abbreviated transcription (Latin):
edificii spiritalit parietas erigis daltũ.
In hiis uero mẽ sib. et in hus annus
dies et nocres possunt assignari
Maber enĩ aiã diem. contẽplatioiẽ
lucẽ. noctem. temxtatiõnis calignẽ
Istũ illuminat. sol in desiciens
Illain luna de crescens. hic uides deũ
ibi offendis proximũ. In die rides
In nocte ploras. Unde Iheremias.
Pplorans ploraui in nocir Miens
eñ que temptationũ turbine qñ
conuersa dolet. exhilarata radio
contemplationis. post modũ gander

Expanded text:
erigis in altum . In his vero mensibus et in his annis dies et noctes possunt assignari. Habet enim anima diem, contemplationis lucem, noctem, tentationum caliginem. Istum illuminat sol indeficiens, illam luna decrescens. Hic vides Deum, ibi offendis proximum. In die rides, in nocte ploras. Unde Jeremias: Plorans, ploravit in nocte . Mens enim, quae tentationum turbine quandoque concussa dolet, exhilarata radio contemplationis postmodum gaudet.
Abbreviated transcription (Latin):
n qua templũ dni salomõ edi¬
ficaret. non iam iebus. sed ihelũ
nũcuxatur. Mene eno q̃ remõtat
omib que possidet. conculcatore dya¬
bolo suꝑato. Deũ quẽ desiderat ni
pace inder. Iecipit ergo pro loco
arre. locũ felicitatis eterne. Quia
uero scdm̃ sitid loci mensurari soler
quantitas edificii ides congruum

Expanded text:
lum Domini Salomon aedificaret, non jam Jebus, sed Jerusalem nuncupatur. Mens enim, quae renuntiat omnibus quae possidet, conculcatore diabolo superato, Deum quem desideraverat, in pace videt. Recipit ergo pro loco areae, regnum felicitatis aeternae. Quia vero secundum situm loci mensurari solet quantitas aedificii: ideo
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ peregrinationis. Latitude
est caritas. que non ñ de prospea¬
tate gauder amiti. sed eciã dax̃no
compatitur mimici. Celsitudo
altuudimis est spes de p̃mio et̾ne
recributionis Sic fit ut sis mora¬
liter in bona operatione longus.

Expanded text:
tionis. Latitudo est charitas, quae non tantum de prosperitate gaudet amici, sed etiam damno compatitur inimici. Celsitudo altitudinis est spes de praemio aeternae retributionis. Sic fit ut moraliter sis in bona operatione longus,
Abbreviated transcription (Latin):
que sut spiritus saplentie. Et in¬
tellectus. spirrtu consilis. et forntu¬
dinis spiritus scientie. ⁊⁊ pietatis.
sp̃s iulioris dñi. ⁊per fenestram
siquidꝰ inuoris. initrat lume̾ cõ¬
sessionis. ꝑfenestrã pietatis.
lumẽ condestennonie sꝑ fenestr̃ã
sciẽtie. lumẽ cietidspecuonis
Senestrã fortitudins. exempͭluõ
oꝑanonis. Per fenestrã consilii
radius deliberanonis. ꝙ senes¬
tram intellectus. lamiẽ distrenõis.
Pex fenestram sapiẽtiẽ: lux
edificationis. Saxiẽtia enĩ e dũ¬
edificat illuiãt. ꝑ ipãm siquidem
oritur in mẽte sol iusticie. xpẽ
tie. secrerũ cordis nr̃i. Audi fe¬
nestrarum obli quitate᷑. audi dif¬
fusam lum̃e claritatẽ. Nichis
end latet occultũ in abscon sõ
mentis. quod nõ appareat in uere
luce confessionis

Expanded text:
 et intellectus, spiritus consilii et fortitudinis, spiritus scientiae et pietatis, spiritus timoris Domini. Per fenestram siquidem timoris, intrat lumen confessionis. Per fenestram pietatis, lumen condescensionis. Per fenestram scientiae, lumen circumspectionis. Per fenestram fortitudinis, exemplum bonae operationis. Per fenestram consilii, radius deliberationis. Per fenestram intellectus, lumen discretionis. Per fenestram sapientiae lux aedificationis. Sapientia enim aedificat, illuminat: per ipsam siquidem oritur in mente sol justitiae Christiae secretum cordis nostri. Audi fenestrarum obliquitatem, audi diffusam luminis claritatem. Nihil enim latet occultum in absconso mentis, quod non appareat in luce verae confessionis
Abbreviated transcription (Latin):
aqua. ardẽt in tuebine. lucet
ii occulto. Sie uynis est ardor
dilectionis. arcenditur in aqua cõ¬
punctionis. Aedet intra norbiues
temx tationis. lucet in occulto cõ-¬
temxlationis Uidesne quo modo
laxis iste in ordine suo concordet
sidõ laxidi et primo. Abel enĩ
designat moralũ penitenne lus¬
tũ stex hanꝰ patientiã tribulanio¬
nũ. seraphin amoris incẽ dũd
Ihic est incixientũd dolor. prosi¬
ciencud lator. persectorũ amor
Fecit. eciã salonion ostudꝰ porticu
nn templo. ni oraculo. Ostium
porticus muistice. ui ait beda. est
sermo propheticus. ¶ stiũ temxli.
upũs. Ostiũ oratuli. patrie crles¬
ais ꝯutroitus. In porticu uero re¬
ñtiationis. moraliter est ostium
cognicio niuddi. In tẽplo conu̾sioit
cognicio sui In oraculo comie pla¬
nouis. coguitio dei. Dũ enĩ int̾de
quoᵈ sis positus in nc̾to diuitiarũ.

Expanded text:
aqua, ardet in turbine, lucet aqua, ardet in turbine, lucet in occulto. Hic ignis est ardor dilectionis, accenditur in aqua compunctionis, ardet inter turbines tribulationis, lucet in occulto contemplationis. Videsne quomodo lapis iste in ordine suo concordet secundo lapidi et primo? Abel enim designat moraliter poenitentiae luctum. Stephanus patientiam tribulationum, seraphin amoris incendium. Hic est incipientium dolor, proficientium labor, perfectorum amor. Fecit enim Salomon ostium in porticu, in templo, in oraculo . Ostium porticus mystice, ut ait Beda, sermo est propheticus; ostium templi, Christus; ostium oraculi, patriae coelestis introitus. In porticu vero renuntiationis moraliter est ostium cognitio mundi; in templo conversionis, cognitio sui; in oraculo vero contemplationis, cognitio Dei. Dum enim in te quod sis po
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ fundamẽtũ hu̾ilitatis dis¬
posita n latitudine caritatis ut
omña in caritate sianti ihabes
mũ moraliter porticũ. que est
ante templũ. remõtiationem
nũdi. mistice uero patres ueterit
cestamenti. Cor autẽ ad deum
condsum. est morale temxlum
tur norma nrã. Norma nostra
est regula iusticie. in qua diri¬
gitur equalitas la pidũ. idest
ordo uirtutũ. Didiũ rectetudinem
dũ mimicũ diligis Sũ pro per¬
stexhano occło rontẽ platr̃is iãd¬
patris stancẽ udes.ides eñ
stantem. non quasi sedentem
sed uelud edificanti auẜilũ p̃be
uolertem Si eni oraculũ mtra¬
ueris. quietũ udebis. Oraculum
mrraliter. .It. contemx la noms
secretui mistice uero siguificat
celeste regnũ In quo seraxhim
pomit̾. quasi lapis priuus
quia fundamẽto diuine mans¬
tatis. ꝑ amorem heret ꝓxpĩquꝰ
Seraxhin incẽdentia sie in¬
censa dicuntur Inceusa ab illo
igne de quo Dicitur. qui axpro¬
xmiãt michi. axproximãt
igni. Hic ignis accenditur in

Expanded text:
undamentum humilitatis, disposita in latitudinem charitatis, ut omnia in charitate fiant. Habes nunc moraliter porticum, quae est ante templum, renuntiationem mundi; mysticam vero, patres Veteris Testamenti. Cor autem ad Deum conversum, est morale templum;tur norma nostra, sed norma nostra est regula justitiae, in qua dirigitur aequalitas lapidum, id est ordo virtutum. Secundum rectitudinem dum inimicum diligis, dum pro perStephano oculo contemplationi stantem vides . Vides enim stantem non quasi sedentem, sed velut aedificanti auxilium praebere volentem. Si enim oraculum intraveris, quietum videbis. Oraculum moraliter est contemplationis secretum, mystice vero significat coeleste regnum. In quo seraphin poquia in fundamento divinae majestatis per amorem haeret propinquus. Seraphin incendentia sive incensa dicuntur incensa ab illo igne, de quo dicitur: Qui approximant mihi, approximant igni . Hic ignis accenditur in
Abbreviated transcription (Latin):
ihr̃tmn. in monte moriã qui de¬
monstratus fuerat dauid patri eiꝰ.
in loco quẽ preparauerat Dauidin
area ad nã rebusei. Edificanda
in monte. idest in pacificata me¬
ce. et in eminentiori uidelicet ho-¬
minis parte. Qui mõs morian
idest iusionne nuocixat᷑. quia in
mẽte pacifica. Dñs hitat. et dead.
occlo contemplationis uideri desidera¬
tur. Qui demoustratus suerat dauid
et quẽ preparauerat. Demonfirat᷑
end manu forti. idest bene oꝑanti
ꝑ spĩ. preparatur ab eodem per
Sefideruõ. In area ornã iabusci.
que nũdanda est uentillabiro dis¬
crenonis apalea cogitationis Yr¬

Expanded text:
i demonstratus fuerat David patri ejus in loco quem praeparaverat David in area Ornam Jebusaei . Aedificanda in monte, id est, in pacifica mente, in eminentiori videlicet hominis parte. Qui mons Moria vel visionis nuncupatur, quia in mente pacifica Dominus habitat, et in eadem oculo contemplationis videri desiderat. Qui demonstratus fuerat David, et quem praeparaverat. Demonstratur enim manu forti, id est, bene operanti per Spiritum, praeparatur ab eodem per desiderium. In area Ornam Jebusaei quae mundanda est ventilabro discretionis a palea
Abbreviated transcription (Latin):
qui pre erant singlĩs operibus
Numers triũ niliũ trecentorũ
precipientiũ populo. et hus qͥ
faciebant opus. Habuisti suꝑiꝰ
cefores lignorũ habes et mĩc
cesores iapidũ. Latomi eten cifo¬
res lapidũ solent/ appellari.
cientia lapides. rabilitas sabu
nẽtia aquam. Portant eni de
monte suꝑbie ad edificiũ ẜpuale.
hũles elatos patiẽtis duros.
Scabiles leuitati de dicos. Mansuen
igne iracundie dissolutos. conti¬
uentes in laxsu positos. Dludis
procerutatẽ lignorĩo: Suriciã lapi¬
dũ. Lenitatẽ sabuli. Ardorẽ caltis
Effluentiam aque. Cum autem
aqua cũ calce et sabulo mistetur.
Iam aliud ꝙͣ prius esset conficitur.
Fic eni cemẽtũ. Inde lapides in
edificio colligentur. Eue enm
prins lema. et dissoluta fuerant
Iam sunt in ip̃ã conuit̾none. ali¬
quantulũ solidata. Tũ enĩ cemiẽtũ
intꝰ lapides ponitur. magis ac ma¬
tis iuduratur. Et sit qnͣ̃ sit ut
lapides uelocis frangi possint quã

Expanded text:
qui praeerant singulis operibus qui praeerant singulis operibus numero trium millium trecentorum praecipientium populo, et iis qui faciebant opus . Habuisti superius caesores lignorum, habes et nunc caesores lapidum. Latomi etenim caesores lapidum solent appellari. tientia lapides, stabilitas sabulnentia aquam. Portant enim de monte superbiae ad aedificium spirituale humiles elatos, patientes duros, stabiles levitati deditos, mansueti igne iracundiae dissolutos, continentes in lapsu positos. Audis proceritatem lignorum, duritiam lapidum, levitatem sabuli, ardorem calcis, effluentiam aquae. Cum autem aqua cum calce et sabulo miscetur, jam aliud quam prius esset efficitur, fit enim caementum, unde lapides in aedificio colligantur. Quae enim prius levia et dissoluta fuerant, jam sunt in ipsa conjunctione aliquantulum solidata. Dum autem caementum inter lapides ponitur, magis ac magis induratur, et sic quandoque fit, ut lapides velocius frangi possint, quam
Abbreviated transcription (Latin):
itaq foris laboramiꝰ. in duobꝰ
reliquis domi suurꝰ. emiestimrꝰ
restimur ferramẽta purannis
Super mẽ sam eni scrixture. refici¬
nuir. inlectione. Serramenta
acuimꝰ in meditanone. securim
tenenrꝰ. labarãtes in pdicatione.
Igie cedinrꝰ ligna. idest uicia.
ibi ferrimẽta acuinr. idest inge¬
nia. illic cibũ caximꝰ exempla
gustando moralia. Hni sue mẽsts
morales. hii proprie ꝑtinẽt ad
claustrales. Lii sũt eni oxerari
templi. de quibut̾ dicitur. Et¬
adomean erat sux hui cemode
indicnonẽ. Per adoniran qui
Dñs me excelsus int̾ pretatur.
Ille dñs excelsus. quia hu̾̃ilia
respicit/ ueracitꝰ designatur. Ipẽ
itaq huiꝰmodi oꝑariis p̃ponitur
dũ ꝑ eũ quibus horis lectioni
uacent. quibus meditationi . uł
pdicationi insistere debeãt ordi¬
datur nobis affectus. consequi¬
nułia eorũ qui portarẽt ouera.¬
et octogdta nulia latomorũ in
monte̾. absq prexositis oper̃.¬

Expanded text:
itaque foris laboramus, in duobus itaque foris laboramus, in duobus reliquis domi sumus, quiescimus, reficimur, ferramenta paramus. Super mensam enim Scripturae reficimur in lectione, ferramenta acuimus in meditatione, securim tenemus laborantes in praedicatione. Hic caedimus ligna, id est, vitia; ibi ferramenta acuimus, id est ingenia; illic cibum capimus. exemplo gustando moralia. Hi sunt menses morales, hi proprie pertinent ad claustrales, hi sunt operarii templi, de quibus dicitur: Adoniram erat super hujuscemodi indictione . Per Adoniram, qui Dominus meus excelsus interpretatur, ille Dominus excelsus, qui humilia respicit, veraciter designatur. Ipse itaque hujusmodi operariis praeponitur, dum per eum quibus oris lectioni vacent, quibus meditationi, et praedicationi insistere debeant, ordiuae dono datur nobis affectus, et consequiarent onera, octo millia latomorum in monte, absque praepositis
Abbreviated transcription (Latin):
do conu̾tunt unde et petro dictũ
et erat in dictio .xxxͣ miłia ui¬
rorũ. mittebatq eos in libanum
decẽ milia. per sungulos mẽ ses
ita ut duobus ic̾sibus essent
in Domibus suis Unmerꝰ trigã¬
ta continet in se ternariũ. atq
de nariũ. Trignita end̃ ter decem
sunt. Tra nãq demd̃tant
sante trinitatis. in confessione
uere fidei cogntionẽ. dec euã¬
gelici de narii remuneratione.
Trũuero mẽsũ que singulis
lignorũ cesoribus. erat actribu¬
ta distinctio. Tut̃ mistice tres
uirtules euangelice indelicet
elemosina. ieuinuũet oratio.
unꝰ autẽ mẽsis. in quo adadẽ¬
da ligna templi egre diuir. It
tatis in cura proxime laboranis
perarii in domibus suis morãtur
sũt ieuimũ et oratio. in quib
carne. nntus conũsi ad domenũ.
uacant sibi. Possunt etia mo¬
raliter isti cres mẽses. tres de¬
meditationẽ. et p̃dicationem.
ayensis primꝰ quo ligna ci dimiꝰ
est predicatio. scds̃. et tertius
sunt lectio et meditacio. In uno

Expanded text:
do convertunt. Unde et Petro dictum et erat indictio triginta millia virorum, mittebatque eos in Libanum decem millia per singulos menses , ita ut duobus mensibus essent in domibus suis. Numerus triginta continet in se ternarium atque denarium. Triginta enim, ter decem sunt. Tria siquidem denuntiant sanctae Trinitatis in confessione verae fidei cognitionem; decem evangelici denarii remunerationem. Trium vero mensium, quae singulis lignorum caesionibus erat attributa, distinctio, sunt mystice tres virtutes evangelicae, videlicet eleemosyna, jejunium et oratio. Unus autem mensis, in quo ad caedenda ligna templi egredimur, est sericordiae in cura proximi laboramus. quibus in domibus suis morantursunt jejunium et oratio, in quibuscarnem intus conversi ad Dominum vacant sibi. Possunt etiam moraliter isti tres menses tres meditationem et praedicationem. Mensis unus, quo ligna caedimus, est praedicatio; secundus et tertius est meditatio et lectio. In uno
Abbreviated transcription (Latin):
scientiã habeat/. ut modioteneat
ut stiat penuriã pati ⁊⁊ habũ¬
Sare saciari et esurire ut su
in eo multixlex supradica ah
plicandis bonie oxerisz Pal¬
mas fecit. dĩ inconflictu uicio¬
riõ de dyabolo truophans
nictor extitit. In plalma siqͥd

Expanded text:
scientiam habeat, et modum teneat, ut sciat pati penuriam et abundare, satiari et esurire , ut sit in eo multiplex supradicti anplicandis bonis operibus. Palmas facit, dum in conflictu vitiorum de diabolo triumphans victor existit. In palma
Abbreviated transcription (Latin):
namq in marnore p̃positi firmi¬
tas. In abiere desiderii proceritas
In aueo inrẽtionis puritas. Raler̃
nut̾ abietem in medio cũ marnore
et auro. Ur si quid desiderer dxuri¬
tate uite. eciã sirmitꝰ conserues.
Est igitur morale paiumẽtum
huũlis concordia morũ itrĩsetꝰ ⁊
extonisecus uestitũ auro. Intrrius
sulie intẽsioius puritate. ext̾ius¬

Expanded text:
itaque in marmore propositi infirmiitaque in marmore propositi infirmitas; in abiete, desiderii proceritas; in auro intentionis puritas. Habes nunc abietem in medio cum marmore et auro, ut si quid desideres, in puritate vitae firmiter conserves. Est igitur morale pavimentum, humilis eoncordia morum. Intrinsecus et extrinsecus vestitum auro, interius scilicet intentio
Abbreviated transcription (Latin):
tare sus magisterii rrgla. hũlir᷑
se ipõs pro sterunt/. caltandos
etia a ꝑsequẽtibus. Concordi
societatẽ. ne in disposinone
pami mẽ ti scia que inflat. int̾ frẽs
ine qualitatit offendiculio ponat
ne in aliquo nobilitas genẽ sau¬
puliõ faciat elationis. ne iõ
qui de stlõ. ad monasteruã. aliquid
de proprio acculit. remissior in
labore. paratior in habitu delica¬
tior in uictu. honoratior p̃ceteris
esse uelit/. Bed ordinatis fr̃ĩb ĩ
pauimẽto beniuolentie ⁊ subiectio¬
ment̃ auro. priit tũ marmoria
laxides fuꝑ terram steruẽs deude
uero marinori tabulas suxxoĩt
abienas. In marmore idelicer
fortitudinẽ fideri. nͥ ab irie altitu¬
diẽ sper. in auro precud̃ raritatis
designans. In hiis igitur est an¬
bulandũ defideranti ꝑuenire ũd
regnũ celeste. Ded et moralitrr
panimẽtũ domꝰ intrõ setus ⁊ extĩr¬
secus auro tegitur ita scilie ut
pruis marnior. ac deinde tabule
abiene supponantur. Intelliccitur

Expanded text:
tate sub magisterii regula humiliter seipsos prosternunt calcandos etiam persequentibus, concordi societate, ne in dispositione pavimenti scientia, quae inflat, inter fratres inaequalitatis offendiculum ponat; ne in aliquo nobilitas generis scrupulum faciat elationis; ne is, qui de saeculo ad monasterium aliquid de proptio attulit, remissior in labore, paratior in habitu, delicatior in victu, honoratior prae caeteris esse velit; sed ordinatis fratribus in pavimento benovolae subjectiomentum auro prius tamen marmoreos lapides super terram sternens, deinde vero marmori tabulas superponens abiegnas . In marmore videlicet fortitudinem fidei, in abiete altitudinem spei, in auro pretium charitatis designans. In his igitur est ambulandum desideranti pervenire ad regnum coeleste. Sed et moraliter pavimentum domus intrinsecus, et extrinsecus auro tegitur, ita scilicet ut prius marmor, ac deinde tabulae abiegnae superponantur. Intelligitur
Abbreviated transcription (Latin):
gistrũ. u̾uo et exemxlo p̃cedẽtẽ
turbam discipulorũ. Int̾xone
nũddiciam lilii. seu rosã martirii.
Habes igͬ in temxlo spũdali dñi¬
sas celaturas. Did intrd̃̾setus in
anima. nrtutũ diu̾sitates locꝰ
ꝙcul pũtur enam morali torno.
dũ in uolubilitate obediẽtie. uir¬
tutes animi disponũtur sub
p̃dicationis serro. Doctrine
appellari ferrũ. Tornatio. est
ni mẽte discretiomis uigor. qui
ante se dicitur torm̾d. idest
rationabile intellectũ In torno
autr̃ quamuor considerantur. Eco¬
rũ. uirga. corrigia. et lignũ
sub pede. ꝑ quod instrumennum
mouetui. Duo eciã accumuina

Expanded text:
gistrum verbo et exemplo praecedentem gistrum verbo et exemplo praecedentem turbam discipulorum. Interpone munditiam lilii, seu rosam martyrii. Habes igitur in templo spirituali diversas caelaturas, dum intrinsecus in animo virtutum diversitates locas. Sculpuntur etiam morali torno, dum in volubilitate obedientiae virtutes animi disponuntur sub praedicationis ferro. Doctrina tornatoris ferrum. Tornator est in mente discretionis vigor, qui ante se dicitur habere tornum, id est, rationalem intellectum. In torno autem quatuor considerantur, ferrum, virga, corrigia, lignum sub pede per quod instrumentum movetu
Abbreviated transcription (Latin):
parretes templi uariis celatiis
stulxnntur cũ du̾sis fidelibus ꝑ
spiritũ sctiũ duose donationes
actribuñtur. Ita ut detur alii
sermo saxientie. aliiͦ sermo scie¬
cie. alii grã curationũ. alis
miꝰ pretãtio seomonuꝰ. Etulxũt᷑
etiam parieres adtorno. cũ omnib¬
drecixit. nullus fideliũ contra¬
Dicit sed ex animo. musquisq̃¬
clamat cũ psalmista. Pairatus
sũ et non sum turbatus. unt
custodiam mandata tua. Et aliꝰ
proxhã. Ecce ego. mitte me.
In torno itguur suur. qui mada¬
tis diuimis obediĩt. m oralit̃
ymagines. ut habeãt singlẽ
uioaues. iuxta moralitatis d¬
tunõ. forma sibi conueniẽtis.
Atrende igitur in quolibet loco
intelligibilis temxli bonis r¬
maginc. idest mã sue tudiuẽ¬
Et imp̾me ecꝭ alioi sururam
lednis rigorẽ indelicet sruere
Districtionis. Imx̾me colũbã
sumolicitats. formã ade. et
turturẽ. idest rastitart̃. aduo̾ge arie¬
tem. omiũ scilicet ducẽ. idest ma¬

Expanded text:
templi variis caelaturis sculpuntur, dum diversis fidelibus per spiritum diversae donationes attribuuntur, ita ut detur alii sermo sapientiae, alii sermo scientiae, alii gratia curationum, alii interpretatio sermonum . Sculpuntur etiam parietes cum torno, cum omnibpraecipit, nullus fidelium contradicit, sed ex animo clamat cum Psalmista: Paratus sum et non sum turbatus, ut custodiam mandata tua ; et alius propheta: Ecce ego, mitte me . In torno sunt, qui mandatis divinis obediunt. Moraliter untur imagines, ut habeant singulae virtutes juxta moralitatis intuitum formas sibi convenientes. Attende igitur in quolibet loco intelligibilis templi, bovis imaginem, id est, mansuetudinem. Imprime, et alibi figuram leonis, rigorem videlicet severae districtionis. Imprime columbam, simplicitatis formam. Adde et turturem, id est, castitatem. Adjunge arietem, ovium scilicet ducem, id est, ma
Abbreviated transcription (Latin):
est laxis angularis. Hec est dext̾a
dei prĩs. Pumũ lenit. scdnd
stine pr̃. ut dolorẽ meũ lemas.
amnu mei tuuorẽ p̃mas. operi
manius cnaiũ po dextrrã porriigas.
iacentẽ erittas. erectũ trahas. Dũ
e nĩ oleũ scr̃ spiritus infundis. cor¬
die duritiam molliendo dispolius.
Dr̃ uero silii huõlitatẽ ⁊ patiẽtiã
pretendis in nobis tumorẽ suꝑbie
ipius exemplo p̃mis. et sic ad dex¬
teram ꝙͣ du ꝑ expectationem.
porrexisti accediurꝰ. ut cũ electis
ad dexteram dei prĩs simꝰ. Hec
iggitur consideranda sunt in atrio
confessionis ordmata sul regula
uisticie. et fub sunculo p̃dicatoĩs
Dicitur etiam hoc atruõ. interus¬
acruõ. uocatur et atrguõ sacrrdotid̃
Et recie dicitur int̾ius quia quidqͥd
ꝑ confessionẽ mamfestatur. ocul¬

Expanded text:
gularis, haec est dextra Dei Patris. Primum lenit, secundum ssime Pater, ut dolorem meum lenias, animi mei timorem premas, operi manuum tuarum dexteram porrigas, jacentem erigas, erectum trahas. Dum enim: sancti Spiritus oleum infundis, cordis duritiem molliendo dissolvis. Dum vero humilitatem et patientiam filii praetendis, in nobis tumorem superbiae ipsius exemplo premis . Et sic ad dextram, quam diu per exspectationem porrexisti, accedimus, ut cum electis ad dextram Patris simus. Haec igitur consideranda sunt in atrio confessionis, ordinata sub regula justitiae, et sub funiculo praedicationis. Dicitur etiam hoc atrium interius, vocatur et atrium sacerdotum. Et recte dicitur interius, quia quidquid per confessionem manifestatur, occul
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ. Unus nero ordo lignor cedri.
bene operantib ꝑ smulitudinem
potest assignari. Fides enr sine
oꝑibus mornia est Et recte poli¬
torid dicit/. ut quomodo crede̾.
quid sperare. nel diligẽ debeat
unusquisq dignosce possis Ile nue¬
matur in fide scruxulus erroris In fpe.
defectus trrroris. In caritite offendi¬
culud rancoris. Sed poliatur fides
boni oꝑis excersitio. spes et̾ntatis
desiderio. caritas exhibitionis obseqͥs
Iunge aticur ligiud lapidi. cr diis mar¬
nori. fidem oꝑi. ne sit fides figa.
spes cassa. caritas infructuosa. Did
ce drũ marmori i̾iis: E disicauit
igitur salomion moraliter atrium
int̾ius. tribus ordinib iapidũ poli¬
torx̃. et uno ordine signorũ cedoi
intius atrũ moraliter. est confessio
Delictorũ. Unꝰ ordo adri. est pẽd¬
tenna longaminitas ꝑ seuerandi.
Tut̾ enĩ gedrus conurntitur marmori.

Expanded text:
tium. Unus vero ordo lignorum cedri, tium. Unus vero ordo lignorum cedri, bene operantibus per similitudinem potest assignari. Fides enim sine operibus mortua est . Et recte politorum dicit, ut quomodo credere, quod sperare, vel diligere debeat unusquisque dignoscere possit; ne inveniatur in fide scrupulus erroris, in spe defectus terroris, in charitate offendiculum rancoris; sed poliatur fides boni operis exercitio, spes aeternitatis desiderio, charitas exhibitionis obsequio. Junge igitur lignum lapidi, cedrum marmori, fidem operi, ne sit fides ficta, spes cassa, charitas infructuosa. Dum cedrum marmori conjungis. Aedificavit etiam Salomon moraliter atrium interius tribus ordinibus lapidum politorum, et uno ordine lignorum cedri. Interius atrium, est moraliter confessio delictorum. Unus ordo cedri, est in poenitentia longanimitas perseverandi. Tunc enim cedrus conjungitur marmo
Abbreviated transcription (Latin):
Sed extũis atriũ moralire.
desiguat recordationẽ pccõrũd
Adducũtur ibidem ut a sac docib
offerantur petudes. dũ ad me¬
moriã correctionis reducidius
motus aiãles. Hoc autẽ fit
cũ animus ad memoriã reducit
uitulum petulantie. hedũ las¬
enĩ gander animꝰ uanitate.
caris de siderio delectatur. Infla¬
nir sciẽtia. honorib sublimari
suꝑ contritionis altare. Intuenie
etiam occlõ discretionis. licet
lenge positus. dũ operitur tẽ od
ipũis temxli pulcritudinẽ. Dũ
in comi̾sis curꝰ libet. ꝑ exemxlũ
boni operis foras apparentẽ actẽ¬
dit morũ uenustatem. Ad dñm
clamat. Dũ pro hiis in quibus
iacet. ad dñm suspirans anhelat
dificauit quoq salomõ
tãtũ ostas offerũt. sed eciam ĩ¬
molant et occidunt alffligũt et¬
etiam carnem suam. in laborib
et ieuiniis. et incẽdunt iggne tabu¬
lanonis. Tres autẽ ordines politor
laxidũ. suĩ tres dudsitates. homnud̃
udelicer credentiũ. sperantũ. amiã¬

Expanded text:
Sed exterius atrium moraliter designat recordationem peccatorum. Adducuntur eodem, ut sacerdotibus offerantur pecudes dum ad memoriam recordationis reducuntur motus animales. Hoc autem fit, cum animus ad memoriam reducit vitulum petulantiae, haedum lasenim gaudet animus vanitate, carnis desiderio delectatur, inflatur scientia, honoribus sublimari super contritionis altare. Intuetur etiam oculo discretionis licet longe positus dum aperitur templum ipsius templi pulchritudinem, dum in conversis quibuslibet per exemplum boni operis foris apparentem attendit morum venustatem. Ad Dominum clamat, dum pro iis, in quibus jacet, ad Dominum suspirans anhelat.Aedificavit quoque Salomon tantum hostias offerunt, sed etiam immolant et occidunt. Affligunt enim carnem suam in laboribus et jejuniis, incendunt igne tribulationis. Tres autem ordines politorum lapidum, sunt tres diversitates hominum, videlicet credentium, sperantium, aman
Abbreviated transcription (Latin):
politorũ lapidũ in atrio confessidis.
suyr tere qualitatis iͥ edificio iur̃¬
lis. idest tnuor. Solor. et pudor.
Hni igitur lapides in equalitate
sui. sexius exasperaniur. cd ideo
necesse esti ut dilugẽtꝰ ⁊ artificio¬
se poliantur. Ox asperatur emin
dit. turpia que gesfit. dũ etiam
eorũdẽ. in secreto consciẽtie. nullo
uidenre ꝑhorret recordari. nõ est
mirid. si hec eadẽ alteri pudor sit
confiteri. Cũ autr̃ considerat quod
quõius turpia. tñ perpetrauit mlta
nõ est muũ si multiõ doleat adiu

Expanded text:
um in atrio confessionis, sunt tres qualitates in aedificio mentis, id est, timor, dolor, pudor. Hi igitur lapides inaequalitate sui saepius exasperantur, et ideo necesse est ut diligenter et artificiose poliantur. Exasperatur enim  animus attendit turpia quae gessit, dum etiam eorumdem in secreto conscientiae nullo vidente perhorret recordari: non est mirum si alteri haec eadem pudor sit confiteri. Cum autem considerat, quod quamvis turpia tamen perpetravit multa, non est mirum si multum doleat
Abbreviated transcription (Latin):
basilicã grãde idest
extius atrud. in quo desunãt᷑
corda car naliũ. qui ꝑ quod ꝯ
cõnuini et simplici side ma¬
ue̾t ad edificũt temxli ꝑtinẽt
Nec tñ tales sunt ͭ ut perse
hostias ĩmolent. sed ĩ ma¬
ni iãt dotũ eas offerũt. ut
pro eis orent hostias enm
offerũt. Dũ ex habid̃dãtiarex
quas posfident egẽtes quosq.
sine mĩstros eccłiẽ offerendo¬

Expanded text:
basil cam grandem , id est, exterius atrium, in quo designantur corda carnalium. Qui per hoc quod in communi et simplici fide manent, ad aedificium templi pertinent. Nec tamen tales sunt, ut per se hostias immolent, sed in manu sacerdotum eas offerunt, ut pro eis orent. Hostias etiam offerunt, dum ex abundantia rerum, quas possident, egentes quosque sive ministros Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
mansueta et mins Ei autẽfũt
aomꝰ hũdlis. Sit habitꝰ exteroi
eidem aĩo suuilis. pãnosꝰ salic
abiectus et uilis Gestus siquidẽ
modestie demonstratur ex hĩt
conscienne. ut talis appareas
et egreditur dĩ prospera et
aduersa toleras cũ hilaritate¬

Expanded text:
mitis. Si autem fuerit animus humilis, fit et habitus exterior eidem animo similis, pannosus scilicet, abjectus, et vilis. Gestus siquidem modestiae demonstrantur ex habitu conscientiae, ut talis appareat et egreditur, dum prospera et adversa toleras cum hilaritat
Abbreviated transcription (Latin):
pre ceteris diligue. Mlonẽ eciã
iudes aliquos a silõ longe remgtos
tanta scientia p̃ditos ut sciẽtia
stlãris subdatur eis ut itõ tãtiõ
nocẽtur ad consiliũ pricixũ. srd
qui texerunt Sñari propͥis moa¬
bus dũant᷑ eniam alienis. S ho¬
norentur eniam aꝑsonis subli¬
mioribus. i sunt qui locũtue
miꝰ philoz ophos saxiẽnã. quorid
rethores irantur eloquentia.
quos enõ nullis seu paucis arnib
singulis loque̾tes audiũt. et ad
tantã scientie inuititudinẽ. eos
ꝑueniire cognoscunt. ut saxiẽ¬
abus huiꝰ mũddi Diuine scrixtu¬
re prosunditatẽ. et secta celesta
uerbis pandant Palmas facit
dũ spem. et eterne retributiorẽ
memoriã. post agonẽ legutime
certantibus. sine dubitanone
habitures rexronuctũt. Facit
picturas prominẽtes de pariete
egredientes. ad ad hoc electi ex
bona consuemdine ꝑueniunt. et
quid dicendũ sit. uel quil ficiẽdũd
non abaliis sed a semetixĩs

Expanded text:
prae caeteris diligunt. Nonne et nunc prae caeteris diligunt. Nonne et nunc vides aliquos a saeculo longe remotos, tanta scientia praeditos, ut scientia saecularis subdatur eis, ut non tantum vocentur ad consilia principum, sed qui coeperunt dominari propriis moribus, dominentur etiam alienis, et honorentur a personis sublimioribus? Hi sunt, qui loquuntur inter philosophos sapientiam, quorum rhetores mirantur eloquentiam. Quos enim nullis seu paucis artibus singulis loquentes audiunt, et ad tantam scientiae multitudinem eos pervenisse cognoscunt, ut sapientibus hujus mundi divinae Scripturae profunditatem, et secreta coelestia verbis pandant. Palmas facit, dum spem et memoriam retributionis aeternae post agonem legitime certantibus sine dubitatione habituros repromittit. Facit picturas proeminentes de pariete, et egredientes, cum ad hoc electi ex bona consuetudine perveniunt, ut quid dicendum vel quid faciendum, non ab aliis sed a seipsis
Abbreviated transcription (Latin):
ipec enĩ carnẽ mortificat. et mẽ¬
tem Domant. Labor uidelicet o¬
bedientie. et correctio disaphine
Lignd sus pede pmitur iurgade¬
suꝑ minatus quia ad obedic̾nã
cogini᷑. dũ disciplme legibus
cgartamur A duobus acaumt/
ferri. anmꝰ pu̾git᷑ in̾ que duo.
aliud ut ad regnid cranscas. Tico
uero comxellit. amor trahit Ini
hec itaq uoluit᷑ qui in torno spuali
ponitur et dicit. Paratũ cor
meũ deus paracũ cor meũ. his
dicit paratuõ id̾est intrruis in
mete. et exteruis in operationi.
Intus ad coritandũ recta foris
ad faciendũ utilia de cherubin
progredientes. Feat salomon che¬
rubmn in parietibus templi mistice
dũ quoslibet fideles sacie serixture
precepta. in qua est scientie nuila¬
tudo docent. mutari. Gherubd̃ fucit
did fieri docet in terrts quod ãhto
tenent, in celis. Dũ docẽt hũanã
creaturam angłitam mtã posridere.
did eciam ceteros in mundo mul¬
tendine scienne pre celluĩ. qui deĩ

Expanded text:
haec enim carnem mortificant, et menhaec enim carnem mortificant, et mentem domant, labor videlicet obedientiae et correctio disciplinae. Lignum sub pede premitur, virga desuper minatur, quia ad obedientiam cogimur, dum disciplinae legibus coarctamur. A duobus acuminibus ferri animus pungitur, inter quae duo aliud, ut ad regnum transeas. Timor enim compellit, amor vero trahit. Inter haec itaque volvitur, qui in torno spirituali ponitur, et dicit: Paratum cor meum, Deus, paratum cor meum . Bis dicit paratum, id est interius in mente, et exterius in operatione, intus ad cogitandum recta, foris ad faciendum utilia. CAP. XXII. progredientes . Facit Salomon cherubin in parietibus templi mystici, dum quoslibet fideles Scripturae praecepta, in qua est scientiae multitudo, docet imitari. Cherubin facit, dum fieri docet in terris, quod angeli tenent in coelis, dum docet humanam creaturam, angelicam possidere vitam, dum etiam caeteros in mundo multitudine scientiae praecellunt, qui Deum
Abbreviated transcription (Latin):
igitur Doctrina. In u̾ga discipli¬
mertificatio carius intelligit ᷑
In qua animꝰ spuãlis inuolutꝰ
denuenir. ꝑ lignũ nero quod
mouetur sub pede. de signari
potest uelocitas obedientie
eñ debet esse obedic̾tia
et quasi sus pedibus posita ut
siat cũ hu̾olitate et sine tardita¬
te. Unde in canticis canticoꝵ¬
Dicitur Manꝰ euis tornatilesᷤ au¬
ree. plene iacĩtis. Suẽt manꝰ
tornanles. dũ affecius animii
facile uertuntur ad quasliber
oꝑationis. ¶ut̃ auree. dũ affectias
animi. ab om̃i axpetitu carnalis
desiderii redduntur purs. ꝑplene
sut̾ iachintis. dũ estuãt amore
et desiderio celestis patris. Duo
siũ accumina ferri. in quib portus
quidqd in torno uoluitur. Surr
tuuoi et amor. Aunor pene
et a mor beacitudinis eterne.
sixũ. nõ ita tñ qͥn teneat uolubi¬
litatis sue cursum. Uota quoq
se et eleuans. percunenus more
discixlinã minatur. Coroigia
aucẽ liganie insuminitare iurge¬
⁊ in ligno quod tenetur sub pde

Expanded text:
igitur doctrina, in virga disciplimortificatio carnis intelligitur, in qua animus spiritualis involutus detinetur. Per lignum vero quod movetur sub pede designari potest velocitas obedientiae. Cita enim debet esse obedientia et quasi sub pedibus posita, ut fiat cum humilitate et sine tarditate. Unde et in Canticis canticorum: Manus ejus tornatiles, aureae plenae hyacinthis . Fiunt manus tornatiles, dum affectus animi facile divertuntur ad quaslibet operationes. Sunt aureae dum affectiones animi ab omni appetitu carnalis desiderii redduntur purae. Plenae sunt hyacinthis, dum aestuant amore et desiderio coelestis patriae. Duo vero acumina ferri, in quibus ponitur quidquid in torno volvitur, sunt timor et amor: timor poenae, et amor beatitudinis aeternae. fixum, non ita tamen quin teneat volubilitatis suse et elevans percutientis more disciplinam minatur. Corrigia autem ligatur in summitate virgae, et ligno quod tenetur sub pede: