comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alomon rex et om̃is multitu¬
do ure que cõuenerat ad eũ
gradicbatur cũ illo ante archanr
⁊ immolabant oues ⁊boues. absq
estimatione et numero. Et intu¬
lerunt sacerdotes archam federis
dñi ĩ locum suum: ĩ oraculum tẽ¬
pli. in scm̃ scõrum subter alas che¬
mbin Siquidem cherubin exꝑan¬
debant alas suꝑ locum arche: et
ꝓtegebant archam. ⁊ uectes eius
defup. Cumq emin̾ent uestes et
apparerent summitates eoꝵ. foris
saĩariũ ante oraculum: nõ appare¬
bant. ultra extrinsetus. Qui et¬

Expanded text:
alomon et omnis multitudo Israhel quae convenerat ad eum gradiebatur cum illo ante arcam et immolabant oves et boves absque aestimatione et numero et intulerunt sacerdotes arcam foederis Domini in locum suum in oraculum templi in sanctum sanctorum subter alas cherubin siquidem cherubin expandebant alas super locum arcae et protegebant arcam et vectes eius desuper cumque eminerent vectapparerent summitates eorum extra Sanctuarium ante oraculum, non apparebant ultra extrinsecus, id es
Abbreviated transcription (Latin):
perierunt ÷ qnͣdo securitatem a
domino etiam de capillo accepe¬
runt: Perit manus ⁊ ubi non
perit pilus: Perit caput: ubi
non perit capillus: Tibi nõ pe¬
rit palpebra: perit oculus: Hac
ergo magna accepta securitate
impenderunt seipsos.

Expanded text:
perierunt, quando securitatem a Domino etiam de capillo acceperunt ? Perit manus, ubi non perit pilus? Perit caput, ubi non perit capillus? Ubi non perit palpebra, perit oculus? Hac ergo accepta magna securitate, impenderunt se ipsos.
Abbreviated transcription (Latin):
p̾nũtiauit ẽẽ beatos. Cum enĩ do¬
cente illo ppłm quodam loco ⁊ mi¬
racula faciente. om̃s eius sapi¬
entiam ac iurtutes mirarentur.
extollens uocem quedam muli.¬
er de turba dixit illi. Peatus uẽ¬
ter qui te portauit: et ubera que
suxisti. At ille testimoniũ uerita¬
ti prolatum libenter. accipiens ꝯ¬
tinuo respondit: beati qui au di¬
unt uerbum dei ⁊ custodiunt
illd̾: ut ip̃a quoq mulier. immo
uniu̾si qui audiebant se beatos
fore confiderent. si liuinis uel¬
Lent obtem perare mandatis.
Ac si aꝑte licat. Qmͣuis singula¬
re pͥuilegium beatitud̃is habeat
que filium dei incarnatum ugo
in utero gestare parere ac nutri¬
re digna est: p̃cipuum tam̃ ẽ in
cadem uita ꝑpetue beatitudĩs locũ
⁊ ip̃i sunt habituri qui eius fi¬
dem ac dilectionem casto ĩ corde
concipiunt: qui sedula ĩ mente
p̃ceptorum eiꝰ memoriam portãt.
qui hanc ⁊ ĩ mente ꝓximorũ sol¬

Expanded text:
pronuntiavit esse beatos. Cum enim dopronuntiavit esse beatos. Cum enim docente illo populum quodam loco, et miracula faciente, omnes sapientiam ejus ac virtutes mirarentur, extollens vocem quaedam mulier de turba, dixit illi: Beatus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti . At ille testimonium veritatis prolatum libenter accipiens, continuo respondit: Beati qui audiunt verbum Dei, et custodiunt illud, ut ipsa quoque mulier, imo universi qui audiebant, se beatos fore confiderent, si divinis vellent obtemperare mandatis. Ac si aperte dicat: Quamvis singulare privilegium beatitudinis habeat, quae Filium Dei incarnatum virgo in utero gestare, parere, ac nutrire digna exstitit, praecipuum tamen in eadem vita perpetuae beatitudinis locum et ipsi sunt habituri qui ejus fidem ac dilectionem casto in corde concipiunt, qui sedula in mente praeceptorum ejus memoriam portant, qui hanc et in mente proximorum so
Abbreviated transcription (Latin):
consueuit ⁊ magnos. Bene aũ
addidit ⁊ sc̃m nomen eius: ut
ãnimoriet aucdentes inmo om̃s
ad qͦs eiꝰ u̾ba ꝑuẽirẽt ĩfferet ad¬
fidem ⁊ inuocationẽ euisdẽ nom̃is¬
aduolare: quatinus. ⁊ ip̃i sc̃itatis¬
cterne ac salutis uere possent ẽe¬
erit: om̃is quicũq ĩuocauerit
nomen dñi: saluus erit. Ip̃m ẽ
enĩ nomeu: de quo supra ait Ex
ultauit sp̃c meus: in deo saluta¬
ri meo. Unde adhuc aꝑtius addit
Et miscd̃ia eius ĩ progenies ⁊ ꝓ¬
genies timentib eum Progenios
aũt. ⁊ progenies uł utriusq ꝓpłi
uidei uidelicet ⁊ gentilis appellati᷑
uł certe om̃ium ꝑ orbem nationũ
quas ĩ xp̃o credituras eẽ p̃uidebat
qr sicut petrus ait. Non est ꝑ sona¬
rum acceptor deus: s ĩ om̃i gen¬
te qui timet deum. ⁊ oꝑatur iu¬
sticiam acceptus ẽ illi. Concunt
aut his beate marie uerbis ip̃iꝰ
dñi sermo: quo nõ tantũ matrem¬
s eo om̃s qui sua p̃cepta seruarẽt

Expanded text:
consuevit, et magnos. Bene autem consuevit, et magnos. Bene autem addidit, Et sanctum nomen ejus, ut admoneret audientes, imo omnes ad quos ejus verba pdona sibi specialiter concessa confitetur, deinde generalia Dei beneficia quibus generi humano in aeternum consulere non desistit, enumeerit: omnis quicunque invocaverit nomen Domini, salvus erit . Ipsum enim est nomen, de quo supra ait, Et exsultavit spiritus meus in Deo salutari meo. Unde adhuc apertius addit: Et misericordia ejus a progenie in progenies, timentibus eum. Progenies autem et progenies vel utriusque populi, Judaei videlicet et gentilis, appellat, vel certe omnium per orbem nationum, quas in Christo credituras esse praevidebat: quia, sicut Petrus ait, Non est personarum acceptor Deus, sed in omni gente qui timet eum, et operatur justitiam, acceptus est igularis spirituali ipsius dilectione flagrabat, cujus corporali concepd et omnes qui sua praecepta servarent,
Abbreviated transcription (Latin):
porali ortu de sua carne nascitu¬
rum ẽẽ sciebat: quatinus ĩ una
eademq ꝑsona ueracit̾ suus et
filius eẽt ⁊ dñs. Que sequenti¬
b quoq uerbis qmͣ uilia de se ip̃a
senserit edocet: ⁊ qd̾ om̃e quicqͥd
boni meriti hũit hoc suꝑna gr̃a
largiente ꝑceperit dicens. Quia
respexit humilitatem ancille sue
ecce enĩ ex hoc beatam me clicent
om̃s generationes. Humilem qp¬
pe xp̃i ancillam suo iudicio se fu¬
isse demonstrat: s respectu se gr̃e
celestis repente sublimatam pro¬
nuntiat: atq in tantum głifica¬
tam ut sua beatitudo precipua m̾i¬
to cunctarum gentiũ uoce miret̃
Addit etiam adhuc diuine pieta¬
dis munera que mirabilit̾ accepit:
digna gr̃arum actione collaudãs
Quia fecit mͥ magna qui potens
meritis tribuit: que totam suã¬
magnitudinẽ ad illius donum
refert: qui eẽntiałr potens ⁊ ma¬
gnus existens. fideles suos de par¬
uis atq infirmis forces facere

Expanded text:
porali ortu de carne sua nascituporali ortu de carne sua nasciturum esse sciebat, quatenus in una eademque persona veraciter suus et filius esset et Dominus. Quae sequentibus quoque verbis, quam vilia de seipsa senserit edocet, et quod omne quidquid boni meriti habuit, hoc superna gratia largiente perceperit, dicens: Quia respexit humilitatem ancillae suae: ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes. Humilem quippe Christi ancillam suo judicio se fuisse demonstrat, sed respectu se gratiae coelestis repente sublimatam pronuntiat, atque in tantum glorificatam, ut sua beatitudo praecipua merito cunctarum gentium voce miretur. Addidit etiam adhuc divinae pietatis munera, quae mirabiliter accepit, digna gratiarum actione collaudans. Quia fecit mihi magna qui potens meritis tribuit, quae totam magnitudinem ad illius donum refert, qui essentialiter potens et magnus existens, fideles suos de parvis atque infirmis fortes facere
Abbreviated transcription (Latin):
dona sibi specialit̾ concessa confite¬
tur: deinde generalia dei benefi¬
cia quib generi humano in et̃¬
num consulere nõ desistit enum̾¬
at. Eius aũt anima dñm mag¬
nificat: qui om̃s interioris hoĩs
sui affectus. diuinis laudib ac sex¬
uiciis mancipat: qui obseruan¬
tia mreceptoꝵ dei. semꝑ eus potẽ¬
ciam maiestatis se cogitare de¬
monstrat. Eius sp̃us ĩ deo salu¬
tari suo exultat quem nil ĩ t̾rens
libet nssa caclucarum rerum as¬
fluentia emollit. ulła adu̾sitas
frangit: s sola illiꝰ a quo salus spe¬
ratur eterna. sui cõditoris memoria
delestat. Que cĩ om̃ib ꝑfetis uer¬
bã recte conueniant: maxime tñ
ea beatani dei genitricem pferre
decebat: que meriti priuilegio sin¬
gularis. sp̃uali ip̃ius dilectione
flagra bat. cuiꝰ corporali concep¬
tione gaudebat. Que uire in ih̾u
id est salutari suo spetiali p̃ cefis
sanctis gaudio potuit exultare:
quia quem ppetuum salutis au¬
ctorem nouerat: hunc ip̃m tem¬

Expanded text:
dona sibi specialiter concessa confitetur, deinde generalia Dei beneficia quibus generi humano in aeternum consulere non desistit, enumerat. Ejus autem anima Dominum magnificat, qui omnes interioris hominis sui affectus divinis laudibus ac servitiis mancipat, qui observantia praeceptorum Dei semper ejus potentiam majestatis se cogitare demonstrat. Ejus spiritus in Deo salutari suo exsultat, quem nihil in terrenis libet, nulla caducarum rerum affluentia emollit, nulla adversitas frangit, sed sola illius a quo salus speratur aeterna, sui conditoris, memoria delectat. Quae cum omnibus perfectis verba recte conveniant, maxime tamen ea beatam Dei genitricem proferre decebat, quae meriti privilegio singularis spirituali ipsius dilectione flagrabat, cujus corporali conceptione gaudebat. Quae jure in Jesu, id est, in salutari suo speciali prae caeteris sanctis gaudio potuit exsultare, quia quem perpetuum salutis auctorem noverat, hunc ipsum tem
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a sp̃c. dei genitritẽ repleu̾it: cũ
tanta ĩ matre p̃cursoris lux doni
celestis emicuit: Uerum audia¬
mus uerba que dixit. si forte ex
his ualeamus aliqͣntulum dino¬
scere quid intus. hũerit. Audita
ergo rensione elizabech. qua eam
beatam inter mulieres predicau:
matrem dñi sui cognominauit:
fide fortem laudauit: ad cuiꝰ ingres¬
sum se ip̃am cũ filio sp̃u sc̃o reple¬
tam eẽ signauit: non amplius
tacere potuit dona que ꝑceꝑat
s que semꝑ ammo gerebat. uͥ
aptum tempus ĩuenit. etiam
deuota oris ꝓfessi one patefecit.
Namq ut uirginalem decebat᷑
culum aliqͣndiu silentio tegebat᷑
archanum mysteri celestis ĩ sui
pestoris abdito uenerabatur oc¬
cultum: expectabat reuerent᷑ do¬
nec ip̃e donorum distributor. quid
libi doni specialis tribuiss. quid̃
betreti reuelasset qnͣdocũq uellet
ostenderet. At postqͣm eadem quo
sibi erant carismata p̃stita ꝑ ali¬
os sp̃u reuelante ẽẽ patefacta cer¬

Expanded text:
ritus Dei genitricem repleverit, cum tanta in matre praecursoris lux doni coelestis emicuit? Verum audiamus verba quae dixit, si forte ex his valeamus aliquantulum dignoscere quid intus habuerit. Audita ergo responsione Elizabeth, qua eam beatam inter mulieres praedicavit, matrem Domini sui cognominavit, fide fortem laudavit, ad cujus ingressum seipsam cum filio Spiritu sancto repletam esse signavit, non amplius tacere potuit dona quae perceperat, sed quae semper animo gerebat, ubi aptum tempus invenit, etiam devota oris professione patefecit. Namque ut virginalem decebat culum aliquandiu silentio tegebat, arcanum mysterii coelestis in sui pectoris abdito venerabatur occultum, exspectabat reverenter donec ipse donorum distributor quid sibi doni specialis tribuisset, quid secreti revelasset, quandocunque vellet, ostenderet. At postquam eadem quae sibi erant charismata praestita per alios Spiritu revelante esse patefacta cer
Abbreviated transcription (Latin):
editionem iam xp̃i crugłio choruscã¬
te. uideus aquila. et symachus. ac
theodocion. uidaizantes Heretici sũt
recepti: qu multa mysteria salua¬
toris subdola int̾pretatione celarũt
et tam̃ in exapło hñtur apud eccłias¬
et explanantur ab eccłiasticis uiris:
qͣnto magis ego xp̃ianus. de parenti¬
bus rͥanis natus. et uexillum crucis
ĩ mea fronte portanis ciiꝰ studiũ fu¬
it omissa repetere. et deprauata corri¬
gere et sacramenta eccłie puro acfi¬
deli aperire sermone. uł a fastidiosis
uł a malignis lectorib non debeo
probari. Habeant qui uolunt uet̾es
libros. uł ĩ membranis purpureis.
auro argentoq descriptos: uł uncia¬
lib ut uulgo auint litteris onera
magis exarata qͣm codicos: dum mͦ
michi meisq ꝑmittant pauperes hr̃e
scedulas: et non tam pulchros codi¬
ces: qm̃ emendatos. Utraq sane edi¬
cio. et septuaginita iuxta grecos. ⁊ me¬
a iuxta hebreos: ĩ latinum meola¬

Expanded text:
editionem, jam Christi Evangelio coruscaneditionem, jam Christi Evangelio coruscante, Judaeus Aquila, et Symmachus ac Theodotion judaizantes haeretici sunt recepti, qui multa mysteria Salvatoris, subdola interpretatione celarunt, et tamen in Hexaplis habentur apud Eccet explanantur ab ecclesiasticis viris: quanto magis ego Christianus, de parentibus Christianis natus, et vexillum crucis in mea fronte portans, cujus studium fuit omissa repetere, depravata corrigere, et sacramenta Ecclesiae puro ac fideli aperire sermone, vel a fastidiosis, vel a malignis lectoribus non debeo reprobari? Habeant qui volunt veteres libros, vel in membranis purpureis auro argentoque descriptos, vel uncialibus, ut vulgo aiunt, litteris, onera magis exarata, quam codices: dummodo mihi, meisque permittant pauperes habere schedulas, et non tam pulchros codices, quam emendatos. Utraque editio, et Septuaginta juxta Graecos, et mea juxta Hebraeos, in Latinum meo la
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e dulcis ⁊ tuulus fertur nume¬
ri lege resolutus: qd̾ metrici magis
qͣm simplex lector intelligũt. A supͣ¬
dicto aũt uersu usq ad finem libri ꝑ¬
uũ comma qd̃ remanet prosa orati¬
onc contexitur. Qd̾ si cui udetur in¬
credulum metra.s. c̃ẽ apud hebreos:
⁊i morem nr̃i flacti greciq pinda¬
ri. ⁊ alchei. ⁊ sapho. uł psalteriũ. ut
lam̃tationes ieremnie uł omĩa fer¬
me scripturaꝵ cantica comprehen¬
dy logat philonem iosephum: ouge¬
ceeum testimonio meuerũ dicere.
comprobabit. Aucliant quappt̃ ca¬
nos mei iocirco me in hoc uolumine
laborasse: nõ ut interp̾tationẽ an¬
tiqͣm rep̾henderem: sed ut ea que ĩ
illa. aut oblcura sunt aut omissa:
ant certe scriptorum nitio depraua¬
ta. manifestiora. nr̃a interp̾tatiõe
ficrent: qui et hebreum sermonem¬
ct ꝑte didicimus: ⁊ in latino pene.
ab ip̃is cunabulis. int̾ gramaticos.
e ncores. ⁊ philosophos detriti summ
sdli apõ gretos post scptuaginta:

Expanded text:
ipse dulcis et tinnulus fertur numeris lege metri solutis: quod metrici magis, quam simplex lector intelligunt. A supradicto autem versu usque ad fidem libri, parvum comma quod remanet, prosa oratione contexitur. Quod si cui videtur incredulum, metra scilicet esse apud Hebraeos, et in morem nostri Flacci, Graecique Pindari, et Alcaei, et Sappho, vel Psalterium, vel Lamentationes Jeremiae, vel omnia ferme Scripturarum cantica comprehendi, legat Philonem, Josephum, Origeeorum testimonio me verum dicere comprobabit. Audiant quapropter canes mei, idcirco me in hoc volumine laborasse, non ut interpretationem antiquam reprehenderem, sed ut ea, quae in illa aut obscura sunt, aut omissa, aut certe scriptorum vitio depravata, manifestiora nostra interpretatione fierent: qui et Hebraeum ex parte didicimus, et in Latino pene ab ipsius incunabulis inter grammaticos et rhetores et philosophos detriti sumus. Quod si apud Graecos post Septuaginta
Abbreviated transcription (Latin):
stmaret: ne prior sead potentis
cõ uiuium alter occurreret. Ho gͥ
diues inuitat. et pauper occurrer
festinat: ad dei inuitamur cõu¬
uium et extusamus. Sed ecce int̾
hec estimare possumus: quid sibi
corda ur̃a respondeant. Occultisẽ
fortasse sibi cogitationib dicuat
Excusare nolumus. Ad illd̾ enim
superne refectionis cõuiuium e
uocari. et peruenire gratulamur.
Loquentes uobis calia mentes
ur̃e uerum licunt: si non plus pͦ¬
rena qm celestia diligunt: si nõ
amplius reb corporalib quam
sp̃ualib occupantur sccam¬

Expanded text:
stinaret, ne prior se ad potentis stinaret, ne prior se ad potentis convivium alter occurreret? Homo ergo dives invitat, et pauper occurrere festinat; ad Dei invitamur convivium, et excusamus. Sed ecce inter haec aestimare possum quid sibi corda vestra respondeant. Occultis enim fortasse sibimet cogitationibus dicunt: Excusare nolumus, ad illud enim supernae refectionis convivium et vocari et pervenire gratulamur. 4. Loquentes vobis talia mentes vestrae verum dicunt, si non plus terrena quam coelestia diligunt, si non amplius rebus corporalibus quam spiritalibus occupantur
Abbreviated transcription (Latin):
Ad repellendum nanq fastidi¬
um ur̃m: iam parata sunt oĩa
Sed si ad huc carnales estis fortas¬
le epulas carnales inquiritis. Ec¬
ce ip̃e carnales epule: in sp̃uale uo¬
bis alimentum conu̾se sunt. Ad
abstergendum namqꝙ mentis ũre
fastidium: ĩ cena dei ille uobis sin¬
gularis agnus occisus est. Lc. xii.¬
Uid fratres agimus: qui hoc qd̾̃¬
subuingitur ad huc fieri a
multis uidemus. Et ceperunt om̃s
simul excusare. Offert deus: qd̃ ro¬
gari debuit. Non rogatus dare
uult: qd̾ iuxsperari pot̾at quia
dignaretur largiri postulatus. Cõ¬
temptorib u̾o paratas delicias re¬
fectionis eterne denũtiat. ⁊ tamẽ
simul om̃s excusant ponamus añ
oculos mentis minima: ut possimꝰ
digne pensare maiora. Si quispi¬
am potens ad inuitandum quem¬
libet᷑ pauperem miteret: quid
fratres rogo. quid pauper.lle fãcͥet
nisi de eadem sua inuitationegau¬
deret: responsum humile redderet:
uestem mutaret: ire qnͣtotius fe¬

Expanded text:
Ad repellendum namque fastidiAd repellendum namque fastidium vestrum jam parata sunt omnia. Sed si adhuc carnales estis, fortasse epulas carnales inquiritis. Ecce ipsae carnales epulae in spiritale vobis alimentum conversae sunt. Ad abfastidium, in coena Dei ille vobis singularis agnus occisus est. Sed quid agimus, qui hoc qsubjungitur adhuc fieri a multis videmus? Et coeperunt simul omnes excusare . Offert Deus quod rogari vult quod vix sperari poterat quia dignaretur largiri postulatus, contemnitur; paratas vero delicias refectionis aeternae denuntiat, et tamen simul omnes excusant. Ponamus ante oculos mentis minima, ut possimus digne pensare majora. Si quispiam potens ad invitandum quemlibet pauperem mitteret, quid, fratres, rogo, quid pauper ille faceret, nisi de eadem sua invitatione gauderet, responsum humile redderet, vestem mutaret, ire quantocius fe
Abbreviated transcription (Latin):
rib grauemur: ⁊ nos tamen u
istis clieb sumus. Et cũ de edifica¬
tione ur̃a uobis aliquid loquor
hoc est qd̃ ago. S eruus enĩ sum sũ¬
mi patriffamilias. Cum uos ad¬
moneo ad contemptum scł̃i: inui¬
tare uos uenio ad cenam dei. Ne¬
mo me ꝓpt̾ me hoc in loco despici¬
at. Et si ad inuitandum nequaꝙͣ
dignus appareo: sed tamen mag¬
nẽ sunt delitie quas ꝓnuitto. lc̃ xi.¬
euenire qd̃ clico: ut ꝑsona po¬
tens famulum habeat despectum.
Cumq ꝑ eum suis forte uł extra¬
neis aliqd̃ Rensum mandat᷑ nõ
despicitur ꝑ son a loq̃ntis serui qr
seruatur in corde reuerentia mittẽ¬
tis clñi nec pensant qui audiunt
ꝓ quem. s quid uł a quo audiũt
Ita ergo fr̃es: ita uos agite. Et
si nos forsitan cligne despicitis ĩ
mente tam̃ ur̃a uocantis clm̃i re¬
u̾entiam seruate: conuine fieri
summi patriffamilias libenter
obedite. Corda ur̃a cliscutite: atq
ex eis mortale faftidium pellite

Expanded text:
re gravamur, et nos tamen in re gravamur, et nos tamen in istis diebus sumus, et cum de aedificatione vestra aliquid vobis loquor, hoc est quod ago, servus enim sum summi patrisfamilias. Cum vos admoneo ad contemptum saeculi, invitare vos venio ad coenam Dei. Nemo me propter me hoc in loco despiciat. Et si ad invitandum nequaquam dignus appareo, sed tamen magnae sunt deliciae quas promitto. Saepeevenire quod dico, ut persona potens famulum habeat despectum; cumque per eum suis forte vel extraneis aliquod responsum mandat, non despicitur persona loquentis servi, quia servatur in corde reverentia mittentis domini. Nec pensant qui audiunt per quem, sed quid vel a quo audiant. Ita ergo, fratres, ita vos agite, et si nos forsitan digne despicitis, in mente tamen vestra vocantis Domini reverentiam servate. Convivae fieri summi patrisfamilias libenter obedite. Corda vestra discutite, atque ex eis mortale fastidium pellite.
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ille de quo ꝑ ꝓpħ̾am
dicitur: et hõ est eͣt quis
Icognoscet eum: Qui fo¬
⁊ tenam magnam: quia sacieca
autaunt: quia nõ nũqͣm ip̃i qu
ei ꝑ fidem subiecti sunt. eterno eus
conuuuo male uiuendo contradi
cunt. Nisit aũt seruum suum ho¬
ra cene: clicere inuitatis ut uenitẽt
Quid hora cene: nisi finis est mũdi.
In qua uimirum nos sumus: sicut
iam dudum paulus testatur dicẽs
Nos sumus: in quos fines scłorum
deuenerunt. Si ergo hora. iam cene
est. cum uocamur: tant ominus
debemus extusare a cõuiuio der᷑ qñ
to iam ꝓpinquasse cernimꝰ finem
scłi. Quo enĩ pensamus. quia ni¬
chil est qd̾ restat: eo debemus ꝑtime¬
stat. Et quia eternum dei conuiuiũ
nobis in extremo p̾parabitur: rectũ
fuit. ut hoc nõ prandium s cena
uocaretur. Sed quis ꝑ hunc seruũ
qui a pr̃efamilias ad inuitandũ
mittitur: nsi predicatorum ordo
designatur: De quo uidelicet ord̾re
qmͣius ad huc inligni existimus:
quamuis pcc̃orum nr̃orum ponde¬

Expanded text:
nisi ille, de quo per prophetam dicitur: Et homo est, et quis cognoscet eum? Qui fecit coenam magnam, quia satietatveniunt, quia nonnunquam ipsi, qui ei per fidem subjecti sunt, aeterno ejus convivio male vivendo ur: Misit autem servum suum hora coenae dicere invitatis ut venirent. Quid hora coenae, nisi finis est mundi? In quo nimirum nos sumus, sicut jam dudum Paulus testatur, dicens: Nos sumus in quos fines saeculorum devenerunt . Si ergo jam hora coenae est cum vocamur, tanto minus nos debemus excusare convivio Dei, 1620 quanto propinquasse jam cernimus finem saeculi. Quo enim pensamus quia nihil est quod restat, eo debemus pertimestat. Et quia aeternum Dei convivium nobis in extremo praeparabitur, rectum fuit ut hoc non prandium, sed coena vocaretur. Sed quis per hunc servum, qui a patrefamilias ad invitandum mittitur, nisi praedicatorum ordo designatur? De quo videlicet ordine quamvis adhuc indigni existimus, quamvis peccatorum nostrorum ponde
Abbreviated transcription (Latin):
itut camelum aĩal
tortuosum atq deforme
tgra cauerua preterire non
pstur: ita et diuitem auarũ
incongriium ⁊ absurdum est:
ut quem nudũ mater genuit:
adolescenti illi diuiti in eunge¬
lio a saluatore clicit᷑: qui sibi¬
ꝑfectus ẽẽ: uade uende omĩa
t̾ua et da pauꝑib. usq ad eo
enĩ nuda uirtus apta celo est.
ꝓfectus. Talem quippe uoluit
adolescentem illum dñs ad pa¬
radysum redire: qualis adam
fuerat de paradysi sublimitate
deiestus. imquid scis quare
uenerim ad te ⁊ nunc reuertar ut
prelier aduersus pͥncipem ꝑsarum
contradi centẽ tius precib et mec lega¬
tioni. Uerũptamen michael arthan¬

Expanded text:
im camelum, animal tortuosum atque deforme, exigua caverna praeterire non patitur; ita et divitem avarum incongruum et absurdum est ut, quem nudum mater genuit, adolescenti illi diviti in Evangelio a Salvatore dicitur: Si vperfectus esse, vende omnia tua, et da pauperibus. Usque adeo enim nuda virtus apta coelo est,perfectus. Talem enim voluit adolescentem illum Dominus ad paradisum redire, qualis Adam fuerat de paradisi sublimitate umquid scis quare venerim ad te et nunc revertar ut prelier adversus principem Persarum contradicentem tuis precibus et mee legationi.  Verumtamen Michael archan
Abbreviated transcription (Latin):
ad imperium celorum ꝑuenit᷑
suꝑbia. diuiciis prefectũra: sed
humulitate. pauperie lenitate
Arta eñĩ et angusta est uia: que
ducit ad uitam. Quisqͥs ergo
donorib inflatus fu̾it. et au-¬
rithesauris dilatatus: tanꝙͣ
onustum et impeditum animal
iangustum regni iter transire
ion poterit: simul etiam ut se
stinat ꝑuenisse ⁊ sarcinameiꝰ
mgua porta nõ capiens. reper¬
assam limine retrorsum redi¬
i compellet. Tam enĩ angu¬
il est diuiti porta celestis: qmͣ
it camelo foramen acus exigu

Expanded text:
ad imperium coelorum pervenitur ad imperium coelorum pervenitur superbia, divitiis, praefectura, sed humilitate, pauperie, lenitate. Arcta enim et angusta est via quae ducit ad regnum . Quisquis ergo honoribus inflatus fuerit, et auri thesauris dilatatus, tanquam onustum et impeditum animal, per angustum regni iter transire non poterit; simul etiam ut se existimat pervenisse, sarcinam ejus exigua porta non capiens, repercusso limine, retrorsum abire cogetur; tam enim angusta est diviti porta coelestis, quam est camelo acus foramen exigu
Abbreviated transcription (Latin):
liauerit se sicut paruulus iste
hic maior crit ĩ regno celorum.
Alnide intelligimus qd humili¬
tate ꝑuenitur ad regnum: sim¬
plicitate penetratur celum. Qis¬
quis ergo cupit tencre cdiuini¬
tatis fastigia: humilitatis ma
sestetur. Quicũq nult fratrem
preuenire regnando⁊ prius
illum p̃ueniat obsequendo: sic̃
ait apostolus. honore ĩuicem pre¬
uenientes. Tlincat cum officus
ut possit uincere sanctitate. Si
enĩ te non lesit frater: obsequi¬
um meretur ut diligas. Quod
si forsitan lesit: magis obsequi¬
um meretur ut uincas.
tͥ qd̃ expressum est ĩ scripturis uen¬
tatis. Et nemo est adiutor meus ĩ
om̃ib his nisi michael archangelus
pͥnceps ur̃. A Ex die qua posiusti
cortuũ ad intelligendum ut te as¬
fligeres ĩ conspestu dñi exaudita st̃¬
a uerba tua et ogo ueni ꝓpter sermo¬
nes tuos. Et nemo est.
dincm. ledentib patientiam re¬
pendamus. Qui enĩ fuerit pa¬
tientior ad ĩuiriam: potentior
constituet᷑ ĩ regno. Non enim

Expanded text:
t se sicut puer iste, hic major erit in regno coelorum ; unde intelligimus quod humilitate pervenitur ad regnum, simplicitate penetratur ad coelum. Quisquis ergo cupit Divinitatis tenere fastigia, humilitatis ima sectetur; quicunque vult fratrem praevenire regnando, prius illum praeveniat obsequendo, sicut ait Apostolus: Honore invicem praevenientes , vincat eum officiis, ut possit vincere sanctitate. Si enim te non laesit frater, obsequium meretur, ut diligas: quod si forsitan laesit, magis officium meretur, ut vincas. criptura veritatis.  Et nemo enim adiutor meus in omnibus hiis, nisi Michael archangelus princeps vester. V. Ex die qua posuisti cor tuum ad intelligendum, ut affligeres te in conspectu Domini, exaudita sunt verba tua et ego veni propter sermones tuos. Et. Lectio IIa. dinem, laedentibus patientiam rependamus. Qui ergo fuerit patientior ad injuriam, potentior constituetur in regno; non enim
Abbreviated transcription (Latin):
unt nõ nulli qui mira fa¬
cuint: signa ualent̾ ope¬
tantur. Quo isti ergo nisi ad sr̃¬
narum uirtutum sortem et
numerum cõgruint: Et sũt
nõ nlłi. qui etiam de obsessis.
corporib malignos sp̃c fugãt
cosꝙ nirtute or̃onis. ⁊ ui accep¬
te potestatis eiciunt. Quo itaq
isti icritum suũ : nͥ int̾ poteftã¬
tum celestium numerũ sorti¬
untur: Et sunt nõnłłi. qui ac¬
aptis ututib. etiam edectorum
cominũ merita transcendunt

Expanded text:
unt alii, qui mira faciunt, signa velanter operantur. Quo ergo isti, nisi ad supernarum virtutum sortem et numerum congruunt? Et sunt nonnulli, qui etiam de obsessis corporibus malignos spiritus fugant, eosque virtute orationis, et vi acceptae potestatis ejiciunt. Quo itaque isti meritum suum, nisi inter potestatum coelestium numerum sortiuntur? Et sunt nonnulli, qui acceptis virtutibus etiam electorum hominum merita transcendun
Abbreviated transcription (Latin):
nisi int̾ pͥncipatuũ numerũ
acreperunt: Et sunt nõ nlłi.
qui sic ĩ semet ip̃is cũctis uici¬
s om̃ibq desideriis dominan¬
air: ut ip̃o iure mundicie. dii
nter homines uocentur: An¬
e et ad moysen dicit᷑. Ecce cõ¬
titu te d̾m pharaonis. Quo
ago isti nisi int̾ numeros do¬
minationũ currunt : Et sũt¬
nõulsi. qu dum sibimet ip̃is
ingilanti cura dominantur.
dum se sollicita intentione dis¬
atiunt: diuino timori semꝑ
nherentes. hoc ĩ munere uirtu¬
as accipiunt: ut iudicare recte
illos possint. In quoꝵ ꝓfecto
mentib dum diuina cõtem¬
platio presto est: ĩ his uelut
inthrono suo dñs presidens a¬
liorum fc̃a examinat: ⁊ cun¬
sta mirabiliter de sua sede
dispensat. Quid ergo isti nisi
throni sui cõditoris sunt: uel
quo nisi ad supernarum sedi¬
um numeros asscribuntur:
Per quos dum sc̃a eccłia regi¬
tur: plerumq de quib dam
suis infirmis actib. etiam ele¬
cti iudicantur. Hunc fc̃a ẽ

Expanded text:
principatuum numeros acceperunt? Et sunt nonnulli qui sic in semetipsis cunctis vitiis omnibusque desideriis dominantur, ut ipsi jure munditiae dii inter homines vocentur. Unde et ad Moysen dicitur: Ecce constitui te Deum Pharaonis . Quo ergo isti nisi inter numeros dominationum currunt? Snonnulli, qui dum sibimet ipsis vigilanti cura dominantur, dum se sollicita intentione discutiunt, divino timori semper inherentes, hoc in munere virtutis accipiunt, ut iudicare recte et alios possint; quorum profecto mentibus dum divina contemplacio presto est. in his velut in throno suo Dominus presidens, aliorum facta examinat et cuncta mirabiliter de sede sua dispensat. Quid ergo isti nisi throni sui conditoris sunt, vel quo nisi ad supernarum sedium numeros adscribuntur? Per quos dum sancta aecclesia regitur, plerumque de quibusdam suis infirmis actibus etiam electi iudicantur. Quod et per
Abbreviated transcription (Latin):
Quiergo ita ad amorem sui cõ¬
ditoris inflammati sunt. quo
nisi inter seraphyn numerum
sortem suc uocationis accepert.
Pensemus ergo accepta elestoꝵ
munera: et iurtute qua possu¬
mus. ad amorem tante sortis
anhelemus. Qui ĩ se donorum
gr̃am minime recognoscit: ge¬
mat. Qui uero ĩ se minora cog¬
at: quia ⁊ suꝑne ille distinaio¬
nes beatoꝵ spũum ita sunt con¬
dite: ut alie aliis sint prelate¬

Expanded text:
Qui ergo ita ad amorem sui conQui ergo ita ad amorem sui conditoris inflammati sunt quo nisi inter seraphim numerum sortem suae vocationis acceperPensemus ergo accepta electorum munera, et virtute qua possumus ad amorem tantae sortis anhelemus. Qui in se donorum gratiam minime recognoscit gemat. Qui vero in se minora cogat, quia et supernae illae distinctiones beatorum spirituum ita sunt conditae, ut aliae aliis sint praelat
Abbreviated transcription (Latin):
unt nõ ulłi qui
tanta dei ac ꝓximi dilec¬
tione pleni sunt: ut cherubyn
iire nominentur. Quia enĩ
ut p̃fati sumus cherubyn ple¬
nitudo scientie dicitur ⁊ ⁊ pau¬
lo dicente didicimus. qr ple¬
nitudo legis est caritas: om̃s
qui dei. ⁊ ꝓximi caritate ce¬
ceris amplius pleni sũt. me¬
ritorum suorũ sortem inter
cherubyn numeros ꝑcepert
Et sunt nõ nłłi qui suꝑne
contemplationis facib accẽ¬
si ĩ solo conditoris sui deside¬
rio anhelant: nil iam ĩ hoc
mundo cupiunt ⁊ solo eterni¬
tatis amore pascuntur ⁊ ter¬
rena queq abiciunt: cuncta
temꝑalia mente transcend̃t¬
Amaut et ardenti atꝙ ĩ ip̃o suo
ardore requi escunt.Amando ar¬
dent: loquendo et alios accend̃t
Et quos uerbo tangunt: ardere
protinus ĩ dei amore faciunt
Quid ergo istos nisi seraphyn
dixerim: Quoꝵ cor ĩ igne conu̾¬
sum lucet et urit: quia ⁊ men¬
tium oculos ad suꝑna illumi¬
nant: et compungendo ĩ fleti¬
b uiciorũ rubiginem purgãt

Expanded text:
unt nonnulli, qui tanta Dei et proximi dilectione pleni sunt, ut cherubin jure nominentur. Quia enim, ut praefati sumus, cherubin plenitudo scientiae dicitur, et, Paulo dicente didicimus quia plenitudo legis est charitas , omnes qui Dei et proximi charitate caeteris amplius pleni sunt meritorum suorum sortem inter cherubim numeros perceperunt. Et sunt nonnulli qui, supernae contemplationis facibus accensi, in solo conditoris sui desiderio anhelant, nihil jam in hoc mundo cupiunt, solo aeternitatis amore pascuntur, terrena quaeque abjiciunt, cuncta temporalia mente transcenduamant et ardent, atque in ipso suo ardore requiescunt, amando ardent, loquendo et alios accendunt, et quos verbo tangunt, ardere protinus in Dei amore faciunt. Quid ergo istos nisi seraphim dixerim, quorum cor in igne conversum lucet et urit, quia et mentium oculos ad superna illuminant, et compungendo in fletibus vitiorum rubiginem purgant.
Abbreviated transcription (Latin):
i diligenter
audistis eungłicam
lestionem: incelligere po¬
testis. que ministris ac saccrdo
tib dei reuerentia debeat᷑. nel
litate se oporteat preuenirt At
enĩ dñs ꝑcunttantib discipulis
quis corum. ĩ regno celorum
maior eẽt futurus. statito corq̃

Expanded text:
i diligenter audistis evangelicam lectionem, intelligere potestis quae ministris ac sacerdotibus Dei reverentia debeatur, velilitatis sedulitate se oporteat praevenire. Ait Dominus percunctantibus discipulis quis eorum in regno coelorum major esset futurus,
Abbreviated transcription (Latin):
qui ẽ suꝑ omĩa deus bñdictus i
secula. De huiꝰ ortu fructus: psal¬
mista mystico sermone testatur
dicens. Et enĩ dñs dabit benig¬
nutatem: ⁊ t̾ra nr̃a dabit fructũ
suum. Dedit quippe dũs benig¬
nitatem: quia genus humañ
a matu p̃uaricatõis ꝑ unigeni¬
tum suum liberare disposuit. De¬
dit benignitatem: qr eius ingres¬
sui u̾ginalis uteri templum sp̃e
sc̃ gracia consecrauit. Et tra no¬
stin dedit fructum suũ: qr cadem
iurgo que de fra corpus hũerat

Expanded text:
qui est super omnia Deus benedictus in qui est super omnia Deus benedictus in saecula . De hujus ortu fructus Psalmista mystico sermone testatur, dicens: Etenim Dominus dabit benignitatem, et terra nostra dabit fructum suum . Dedit quippe Dominus benignitatem, quia genus humanum a reatu praevaricationis per unigenitum suum liberare disposuit: dedit benignitatem, qui ejus ingressui virginalis uteri templum Spiritus sancti gratia consecravit. Et terra nostra dedit fructum suum, quia eadem virgo quae de terra co
Abbreviated transcription (Latin):
Aderat. namq tempus quo imple¬
retur angeli sermo quen dixerat.
quia sp̃u sancto replebitur adhuc
ex utero matris sue. Repleta ẽ ergo
sp̃n sc̃o eliz abeth: et ex clamauit po¬
ce magna. Recte uoce magna: qͥa
magna dei dona cognouit. Recte.
nocemagna quia illum ꝙ̃ ubiq
p̃sentem nouerat etiam corpalit
adẽẽ sentiebat. Magna ⁊ enim
uoce nõ tam clamosa qm̃ deuota
intelligendum est. Neq enĩ modi¬
ce uocis deuotõne dñm laudare.
ualebat que sp̃u scõ plena flagr¬
bat q̃ ⁊ illum ĩ utero gestabat
bat. qui cõceptus ex carne mat̾s
uirginis filius altissimi uocaret᷑¬
⁊ esset. Exclamauit aut. ⁊ clixit.
Benedicta tu int̾ mulieres. ⁊ be¬
nedistus fructus uentris tui. Nõ
solum benedicta inter mulieres.
s int̾ mulieres bñdictas maio¬
ri benedictione specialiter insig¬
nis. Beneditus fructus uentris
tui. Nec ip̃e generali sc̃oꝵ more.
benedictus: s fic̃ apłs aic. quoꝵ¬

Expanded text:
Aderat namque tempus quo impleAderat namque tempus quo impleretur angeli sermo quem dixerat: Quia Spiritu sancto replebitur adhuc ex utero matris suae . Repleta est ergo Spiritu sancto Elizabeth, et exclamavit voce magna. Recte voce magna, quia magna Dei dona cognovit; recte voce magna, quia illum quem ubique praesentem noverat, etiam corporaliter adesse sentiebat. Magna etenim voce non tam clamosa quam devota intelligendum est. Neque enim modicae vocis devotione Dominum laudare valebat, quae Spiritu sancto plena flagrabat: quae et illum in utero gestabat,bat, qui conceptus ex carne matris virginis filius Altissimi vocaretur, et esset. Exclamavit autem, et dixit: Benedicta tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris tui. Non solum benedicta inter mulieres, sed inter mulieres benedictas majori benedictione specialiter insignis. Benedictus fructus ventris tui. Nec ipse generali sanctorum more benedictus, sed sicut Apostolus ait: Quo
Abbreviated transcription (Latin):
que gustata suauitare suꝑnorum
cuuum humilitatis se gressibus.
ad uirtutum alta transtulit. Intrat
ergo domum.⁊ acharie atq eliza¬
beth quam seruum ac precurso.¬
rem dñi pariturã nouerat salu¬
tat: nõ quasi dubia de oraculo qd̾
acceperat. s ut congratulatura de
dono qd̾ conseruam accepisse didi¬
cerat: nõ ut uerbum angłi. muli¬
eris atrestatione ꝓbared: s ut
mulieri prouecte eratis. uirgo ui¬
uencula ministerium sedula im¬
ad salutandum beata maria. reple¬
ta est mox sp̃u sc̃o elizabech. reple¬
cus est ⁊ iohannes: acq uno eodẽ¬
q sp̃u ambo edocti. illa salutantẽ
que ẽet agnouit et ut matrẽ dñi
sui debita cum benedictione uene¬
uirginis portaretur intellexit. Et
quia lingua necdum ualuit aĩo
exultante salutauit: officium q
sue p̃cursionis qmͣ libenter. quam
deuote iuuenis eẽt impleturus: an
te qͣm nasceretur aduemienti dño.
quib ualebat indiciis intimauit

Expanded text:
quae, gustata suavitate supernorum quae, gustata suavitate supernorum civium, humilitatis gressibus ad virtutum alta se transtulit. Intrat ergo domum Zachariae atque Elizabeth, quam servum ac praecursorem Domini parituram noverat, salutat, non quasi dubia de oraculo quod acceperat, sed ut congratulatura de dono, quod conservam accepisse didicerat: non ut verbum angeli mulieris attestatione probaret, sed ut mulieri provectae aetatis virgo juvencula ministerium sedula imad salutandum beata Maria, repleta est mox Spiritu sancto Elizabeth, repletus est et Joannes: atque uno eodemque Spiritu ambo edocti, illa salutantem quae esset agnovit, et ut matrem Domini sui debita cum benedictione venen utero virginis portaretur intellexit: et quia lingua necdum valuit, animo exsultante salutavit, officiumque suae praecursionis quam devote, quam libenter juvenis esset impleturus, et antequam nasceretur adveniente Domino quibus valebat indiciis intimavit.
Abbreviated transcription (Latin):
sione ⁊ allocutione meruit subli¬
mari. postqm se celesti gnustandã
partu clidicit. nequaqͣm se de dorus
celestib quasi a se hec essent extulit.
s ut magis magisq donis eẽt ap¬
ta diuinis. ĩ custodiam humilita¬
tis gressum mentis fixit: ita enmͣ¬
głiz anti sibi archangło respondẽs
Ecce ancilla. dñi: fiat michi scd̾m.
uerbum tuum. Ut uero ex hodier¬
na lestione audiuimus. eandem
quam angelo exhibuerat humi¬
litatem. hominib quoq curauit
exhibere: ⁊ qd̃ maioris est uirtu¬
tis. hoc etiam minorib. Quis enĩ
nesciat uirginẽ deo consetratam mu¬
liere uiro dedita gradum hr̃e poti¬
orerem. Quis dubitet matrem re¬
gis eterni. iurx matri milius esse
preferendam: Attamen ip̃a memor
angelus qui loquebatur ei ad ce¬
lestia rediit. surgit. ac montana
conscendit: gestansq in utero deum
seruorum dei habitacula pecit. ac
requirit alloquia. Et apte post ui¬
sionem angeli ĩ montana subiib:

Expanded text:
sione et allocutione meruit sublisione et allocutione meruit sublimari, postquam se coelesti onustandam partu didicit, nequaquam se de donis coelestibus quasi a se haec essent extulit: sed ut magis magisque donis esset apta divinis, in custodia humilitatis gressum mentis fixit, ita evangelizanti sibi archangelo respondens: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Ut vero ex hodierna lectione audivimus, eamdem, quam angelo exhibuerat humilitatem, hominibus quoque curavit exhihere, et quod majoris est virtutis, hoc etiam minoribus. Quis enim nesciat virginem Deo consecratam, muliere Deo dedita gradum habere potiorem? Quis dubitet matrem regis aeterni jure matri militis praeferendam? Attamen ipsa, memor angelus qui loquebatur ei ad coelestia rediit, surgit ac montana conscendit, gestansque in utero Deum servorum Dei habitacula petit, ac requirit alloquia. Et apte post visionem angeli in montana subiit,
Abbreviated transcription (Latin):
bmi ⁊ redemptionis nr̃e nobis
semp ueneranda primordia p̃di¬
cat ep salutana semꝑ imitan¬
de humilitatis remedia cõmen¬
dat. Nam qr peste suꝑbie attactũ
genus humanum perierat: dece¬
dat ut medicamentum humili¬
tatis quo sanaretur. ꝑma mox
incipientis salutis tempora pre¬
tenderent. Et quia ꝑ tementatẽ
sed uete multeris mors ĩ mundẽ
introierat: congnuum fuit ut̾
lieres se deuote humilitatis uce
ãc pictatis p̃uenirent obseq uns
prior ergo nobis beata dei genitrre
ad sublimitatem patrie celestis.
ter oftendit humilitatis: nõ mi¬
nus religionis qmͣ castitatis exẽ¬
plo uenerabilis. Si quidem gła ui¬
ginei. ⁊ intemerati corporis qualis
sit uita suꝑne ciuitatis ad quam
suspiramꝰ insinuat᷑. ubi noq nibẽt
neq nubentur. s sunt ficut angłi
dei in celis: atq uirtutem mentis
eximiam qua ad hanc ꝑtingere
debeamus indicat. Namq ficut
precedente sc̃i enͣngelii lectione cog¬
nouimus. postquam angłica ui¬

Expanded text:
ii, et redemptionis nostrae nobis semper veneranda primordia praedicat, et salutaria semper imitandae humilitatis remedia commendat. Nam quia peste superbiae attactum genus humanum perierat, decebat ut medicamentum humilitatis quo sanaretur, prima mox incipientis salutis tempora praetenderent. Et quia per temeritatem seductae mulieris mors in mundum introierat, congruum fuit  Allieres se devotae humilitatis invicem ac pietatis praevenirent obsequiis. Prior ergo nobis beata Dei genitrix ad sublimitatem patriae coelestis iter ostendit humilitatis, non minus religionis, quam castitatis exemplo venerabilis. Siquidem gloria virginei et intemerati corporis qualis sit vita supernae civitatis, ad quam suspiramus, insinuat, ubi neque nubent neque nubentur, sed sunt sicut angeli Dei in coelis, ac virtutem mentis eximiam, qua ad hanc pertingere debeamus, indicat. Namque sicut praecedente sancti Evangelii lectione cognovimus, postquam angelica vi
Abbreviated transcription (Latin):
complenda. Mirumq ĩ mod̾ idem
sp̃c eam cũ repleuit. p̃sentiũ simł
preteritoꝵꝙ ⁊ futuroꝵ scĩa instru¬
xit. De presentib namq se edoc¬
tam monstrauit: cũ beatam ma¬
riam matrem. dñi su uocans. q
redemptorem humanignus ĩ ut̾o
gestaret indicauit: unde etiam fru¬
ctum uentris eiꝰ singłarit̾ benedi¬
ctum ẽẽ ꝓfessa est. Preteritoꝵ Ce
noticiam accepisse signauit: que
et uerba angeli ad mariam ⁊ con¬
sensum marie credentis. sͥ in notu¬
isse prodidit. S et futuroꝵ scĩam
sibi nõ negatam intimauit: cum
ꝑficienda a dño. que ei difta ẽẽnt
aperuit. Quis aũt fratres mei di¬
cere. quis estimare sufficiat. que tõ

Expanded text:
omplenda. Mirumque in modum idem Spiritus eam cum replevit, praesentium simul praeteritorum et futurorum scientia instruxit. De praesentibus namque se edoctam monstravit, cum beatam Mariam matrem Domini sui vocans, quia Redemptorem humani generis in utero gestaret, indicavit. Unde etiam fructum ventris ejus singulariter benedictum esse professa est. Praeteritorum se notitiam accepisse signavit, quae et verba angeli ad Mariam, et consensum Mariae credentis sibi innotuisse prodidit. Sed et futurorum scientiam sibi non negatam intimavit, cum perficienda a Domino, quae ei dicta essent aperuit. Quis autem, fratres mei, dicere, quis aestimare sufficiat, quae t
Abbreviated transcription (Latin):
cce enĩ ut fasta est uox lc .uͭi.¬
salutationis tue ĩ aurib me¬
is: exultauit ĩ gaudio infans in
utero meo. Intellexit elizabech eodẽ
quo impleta erat. sp̃u reuelande
quid illa exultatio sui significass
infantis. hoc est illius uenisse ma¬
trem cuiꝰ ip̃e p̃cursor ac demonstra¬
pe ĩ discendo mora ẽ. ubi sp̃c sanc¬
tus doctor adest. En uno eodem¬
q momento cũ uoce salutantis
gaudium nascitur infantis. qͥa
dum uox ad aures ꝑueiit corpora¬
les: uirtus spiritalis cor intrauit
audientis. Nec solum genitricẽ:
s et sobolem amore dñi aduenien¬
tis aciendit Unde mox eadem p̃.¬
cursoris dñi genitrix. en q̃ in occul¬
to cognouerat: his qui simul ad¬
erant ⁊ audiebant. palam eissige¬
liz are curauit. Nam subdit. Et be¬
ata que credidit: qm̃ ꝑficientur ea
que dicta sunt ei a dño Nam ⁊ hoc
quoq ꝑ sp̃m scm̃ didicit elizabeth

Expanded text:
cce enim ut facta est vox salvationis tuae in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo. Intellexit Elizabeth, eodem quo impleta erat Spiritu revelante, quid illa exsultatio sui significasset infantis, hoc est illius venisse matrem cujus ipse praecursor ac demonstrape in discendo mora est, ubi Spiritus sanctus doctor adest. In uno eodemque momento cum voce salutantis gaudium nascitur infantis, quia dum vox ad aures pervenit corporales, virtus spiritualis cor intravit audientis, nec solum genitricem, sed et sobolem amore Domini advenientis accendit. Unde mox eadem praecursoris Domini genitrix ea quae in occulto cognoverat, his qui simul aderant et audiebant palam evangelizare curavit. Nam subdit: Et beata quae credidit, quoniam perficientur in ea; quae dicta sunt ei a Domino. Nam et hoc quoq
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ frustus t̾re iublimis. Cermen
namꝙ dñi fuit ĩ magnificentia
⁊ gła: cũ sempit̾nus dei filius m
carne temporałr apparens. ma¬
gnitudĩe uirtutum celestium m̃¬
doclarus effulsit. Fruatus quoq
t̾re sublimis effectus est: qndo car¬
nem qtł de nr̃a natura mortalẽ¬
deus susceperat. uirtute resurresti¬
onis ĩmortalem iam reddita m ad
celos subleuauit. Reste ergo dicit᷑
coronam integritatis seruauit It
rum maledictio pͥmematris ex¬
clusa est. Benedistus frustus uẽ¬
mo illius: ꝑ quem ⁊ semen ĩcor¬
ruptionis ⁊ suꝑne herditatis ꝙ
ꝑdidimus ĩ adam fructum rece¬
pimus. Et uere ac singłarit᷑ bñ¬
dictus: qui nõ nr̃o more post qm
ueniat mater dñi mei ad me o
qnta inaphetisse mente humi
lits: quam uerus scrmo dma
quidẽ dñi que ad se uen̾at: mox u
uidit ẽẽ cognouit. S nichil ĩ seta¬
lis meriti repperiens quo digna fi¬
cret a tanta hospite uisitari. Unde
qu ei ꝓphecie donum cõtulit: munꝰ

Expanded text:
 fructus terrae sublimis . Germen namque Domini fuit in magnificentia et gloria, cum sempiternus Dei Filius in carne temporaliter apparens, magnitudine virtutum coelestium mundo clarus effulsit. Fructus quoque terrae sublimis effectus est, quando carnem quam de nostra natura Deus mortalem susceperat, virtute resurrectionis immortalem jam redditam ad coelos sublevavit. Recte ergo diciturcoronam integritatis servavit. Berum maledictio primae matris exclusa est. Benedictus fructus ventris illius, per quem et semel incorruptionis, et supernae haereditatis, quam perdidimus in Adam, fructum recepimus. Et vere ac singulariter benedictus, qui non nostro more postquam veniat mater Domini mei ad me? O quanta in prophetissae mente humilitas, quam verus sermo Domiquidem Domini, quae ad se venerat, mox ut vidit, esse cognovit: sed nihil in se talis meriti reperiens quo digna fieret a tanta hospite visitari, Unde qui ei prophetiae donum contulit, munus
Abbreviated transcription (Latin):
et hoc quoq per
didicit elisabeth. q̃
angelus ad mariã
uerba protulerat.
quod illa mox euã¬
gelizanti crediderit:
quod hec diuina ope¬
rante potencia. absq
ulla essent dubieta¬
te complenda. Mi

Expanded text:
et hoc quoque per didicit Elizabeth, quae angelus ad Mariam verba protulerit, quod illa mox evangelizanti crediderit, quod haec, divina operante potentia, absque ulla essent dubietate complenda. Mi
Abbreviated transcription (Latin):
uolumĩs liddeum quenidã p̃cepto¬
rem qui apd̾ hebreos pͥmus hr̃i pu¬
tabatur. nõ parius recdemisse nuni¬
mis: cuiꝰ doctrina. an aliquid ꝓfece¬
rim neicio: hoc unum scio: non po¬
tuisse me interpretari. nisi qd̃ ante
intellexeram. A pͥncipio itaq uola¬
minis usꝙ ad uerbã iobapud hebre¬
os prosa oratio est. Porro a uerbis iob
in quib ait. pereat dies in qua na¬
tus lum. et nox in qua dictum cõ
ceptus est homo usq ad cun⁊ locum
ubi ante finem uoluminis scriptũ
cst. id cirto ip̃e me reprehendo. et ago
penitenciam ĩ fauilla et cincre: ex¬
ametri uersus sunt. dactilo spondeo¬
ꝙ currentes. ⁊ ꝓpt̾ lingue ydioma
crebro recipientes. et alios pedes: nõ
carũdem sillabarum: sed corũdem
temporum. Interdum qͦ richinus

Expanded text:
quemdam praeceptorem, qui apud Hebraeos primus haberi putabatur, non parvis redemisse nummis: cujus doctrina an aliquid profecerim, nescio: hoc unum scio, non potuisse me interpretari, nisi quod ante intellexeram. A principio itaque volminis, usque ad verba Job, apud Hebraeos prosa oratio est. Porro a verbis Job, in quibus ait, Pereat dies, in qua natus sum, et nox, in qua dictum est, conceptus est homo, usque ad eum locum, ubi ante finem voluminis scriptum est: Idcirco ipse me reprehendo, et ago poenitentiam in favilla et cinere: hexametri versus sunt, dactylo spondaeoque currentes: et propter linguae idioma, crebro recipientes et alios pedes, non earumdem syllabarum, sed eorumdem temporum. Interdum qu
Abbreviated transcription (Latin):
septingenti ferme. aut oftingentiuͥ¬
sus sunt. quib decurcatꝰ et laceratus
corrosusq liber. feditatem sui publice
logentib prebeat. Hec aũt transia¬
tio nullum de ueterib sequitur int̾¬
precem. sed ex ip̃o hebraico arabicoq
sermone. et interdum syro. nunc uͥ¬
ba nunc sensus. n̾c simul utrumq
resonabit. Oblitus enĩ etiam apud
hebreos totus liber fercur. et lubriẽ.
menos: dum q aliud loquitur: ali̾
agit: ut si uelis anguillam aut mu

Expanded text:
septingenti ferme aut octingenti vseptingenti ferme aut octingenti versus desunt; ut decurtatus et laceratus corrosusque liber, foeditatem sui publice legentibus praebeat. Haec autem translatio nullum de veteribus sequitur interpretem; sed ex ipso Hebraico, Arabicoque sermone, et interdum Syro, nunc verba, nunc sensus, nunc simul utrumque resonabit. Obliquus enim etiam apud Hebraeos totus liber fertur et lubricus: μένος, dumque aliud loquitur, aliud agit: