comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
i satis turiositate hac : lõge lategi diftic̃tos
mulde angulos: ꝑuagatus sum. Quoxum
diiũ ud aput me qui lecta uel audite
rpro sed aput autores rex primareo ubra¬
des ent᷑ Ego autẽ his decursis ad claribra
et nobis nociora progedior

Expanded text:
iam satis curiositate hac longe lateque disiunctos iam satis curiositate hac longe lateque disiunctos mundi angulos pervagatus sum, quorum omnium non apud me, qui lecta vel audita refero, sed apud auctores rerum primarios fides erit; ego autem, his decursis, ad clariora et nobis notiora progredior
Abbreviated transcription (Latin):
ensium armata glassis penetraiit. Et imꝑ
Elemẽs sextꝰ illi patrie principem dedit
quem uidimꝰ hispanorũ et Gallorũ regũ
nixto sanguine generosum quẽdam uirũ.
Qui meministi eñ dũ eo die corona ac
sceptio per urbem spectandus incederet re¬
pente tantꝰ grelo nber effluxit: atq ita
domus madidus redut ut̾ nõ nuꝵ esseti¬
cubuisse, illi uero pluuial et a quo se patrie
principatũ. Qui quidẽ indominio extra
orbem sito. qualiter successerit non nour.¬
Scio tamen ꝙ multa stribunt᷑ et feruntur
propter que non plene fortunatarũ cogno.¬
minũ terrarũ fortuna conuenat. Ceterum
gentem illã ꝑrecunctis ferme mortalib so¬
litudine gaudere: moribus tñ incultã. adeo¬
q nõ absimilẽ belius ut nature magieg
iustinctie. quã electione sit agentẽ. nõ ta
sołitarit uniere : quã in soliudĩb enaret
seu rũ feris seu cũ gregib suis dicadifiad

Expanded text:
ensium armata classis penetravit, et nuper ensium armata classis penetravit, et nuper Clemens VI illi patrie principem dedit, quem vidimus, hispanorum et gallorum regum mixto sanguine generosum quendam virum. Qui, meministi enim, dum eo die corona ac sceptro per urbem spectandus incederet, repente tantus celo imber effluxit, atque ita domum madidus rediit, ut omen esset incubuisse illi vere pluvialis et aquose patrie principatum. Cui quidem in dominio extra orbem sito qualiter successerit non noscio tamen quod multa feruntur et scribuntur, propter que non plene fortunatarum cognomini terrarum fortuna conveniat. Ceterum gentem illam pre cuntis ferme mortalibus solitudine gaudere, moribus tamen incultam adeoque non absimilem beluis ut, nature magis instinctu quam electione sic agentem, non tam solitarie vivere quam in solitudinibus errare seu cum feris seu cum gregibus suis dicas. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
scuptores rrebra mencio driadas dixere:
solitos in specub ac remotis insaltib docee :
nobilissimes gentis sapientia atq facũdia
et naturas rerũ et siderũ motus et dearĩt
archana: et ĩmortalitatẽ aminarũ et alteriꝰ
uite statũ. Trauses Thiben et herbenen.
quarum altera scribentiũ uarietate famo¬
sissima sed ignota est altera uera notissima.
Quius gẽtem: opum rerũq cuulium contẽꝑ¬
tricem. Insuꝑer et agriculture negliente.
pascua et siluas inͣcolere compertũ habeo
Tui pro delicus ocium : pro suminis opibz
sit libertas felicem gentẽ diceren: insi
alia: si modo uera est infanna et morĩt
malignitate retraherer pretereo fõtuna¬
tas insulas que extremo sub occidente ut
nobis et uiciniores et nociores sic qͣ lõgissi¬
me uel ab indis absunt: uel ab artho teria
multorũ: sed inprimus flaccr lirico cariuine
nobilis ciiꝰ et peruetusta fama est et re¬
tens eo si quidem et patrũ memoria ianui¬

Expanded text:
scriptores crebra mentio — druidas dixere — scriptores crebra mentio — druidas dixere — solitos in specubus ac remotis in saltibus docere nobilissimos gentis sapientiam atque facundiam, et naturas rerum, et siderum motus, et deorum archana, et immortalitatem animarum et alterius vite statum. Transeo Thilem et Hibernem, quarum altera scribentium varietate famosissima sed ignota est, altera vero notissima. Cuius gentem, opum rerumque civilium contemptricem, insuper et agriculture negligentem, pascua et silvas incolere compertum habeo, cui pro delitiis otium, pro summis opibus sit libertas. Felicem gentem dicerem, nisi alia, si modo vera est, infamia et morum malignitate retraherer. Pretereo Fortunatas Insulas, que extremo sub occidente, ut nobis et viciniores et notiores, sic quam longissime vel ab Indis absunt, vel ab Artho, terra multorum sed in primis Flacci lyrico carmine nobilis, cuius pervetusta fama est et recens. Eo siquidem et patrum memoria, Ianu
Abbreviated transcription (Latin):
funs. hoc sepulcri genꝰ exuuũ: gentem
sane ĩ reliquis certe innocentissimã esse
uestissimaq mortalũ: et longioris et leci¬
dris uite bellorũ exꝑtam. ac̃ nestiam mr¬
grorũ. ocio semꝑ patifico fuientem: et int̾
lucos ac solitudines habitantem. Cuiꝰ gẽtis
et pompius Melas in Cosmogaphie le¬
bris. et multi alii memmnere: addũt ple¬
nus secundus et Goluius curiosissim talũt
strutatores: gentis alteruis: sed̾ uicis et
ħuit ꝑsimilis mẽcionem. a rupleos uor¬
tant ⁊quibus sodes nemora⁊ almrẽta suit
Saire eam gentem feriam et ilemente de¬
cunt᷑: habitare aũt. uba Ripheorũ mõcut
ig̃a deficĩt gentem sacrã haberi: nuus
auctoritas tanta sit ut inter tot feroniffimas
naciones nõ ipsi solũ sed quicunq ad eos
tõfugeãt. quasi ad templũ aliquod salui
muiolatiq suit aput hoc. Conia probiau
senous utcondetur huic ad occasum uersus
crauseo philosophos: Gallorum quorũ inter

Expanded text:
finis, hoc sepulcri genus eximium. Gentem finis, hoc sepulcri genus eximium. Gentem sane in reliquis certe innocentissimam esse iustissimamque mortalium et longioris et beatioris vite, bellorum expertem ac nesciam iurgiorum, otioque semper pacifico fruentem, et inter lucos ac solitudines habitantem. Cuius gentis et Pomponius Melas in Cosmographie libris et multi alii meminere. Addunt Plinius Secundus et Solinus, curiosissimi talium scrutatores, gentis alterius sed vicine et huic persimilis mentionem, Arimpheos vocant, quibus sedes nemora, alimenta sint bacce. Eam gentem seriam et clementem dicunt habitare autem ubi Ripheorum montium iuga deficiunt; gentem sacram haberi, cuius autoritas tanta sit, ut inter tot ferocissimas nationes non ipsi solum, sed quicunque ad eos confugerint quasi ad templum aliquod, salvi inviolatique sint. Apud hos coma probrum, sexus uterque tondetur. Hinc ad occasum versus transeo philosophos Gallorum, quorum inter
Abbreviated transcription (Latin):
prourtie in illorũ pretib arbitrati sitã esse.
Rui si ole plures fuerant: qͥd uetar unuẽ
essͣ hodie. multa preterea de his dici po¬
terant que per se qui longuni est¬
Ed quoniam int̾ singulares solitudis
amitos: solitarias etiã ut ita dicã
geres atrĩgere longe alio mund
tractu trausaquilonem: montesq ripheos
ubi exingente corli racione : nõ iisi unam
toto amo diem atq uña noctem fuerũt
et utramq semenstrem hiberboream gente
esse. isdem prope moribus fama est: insi¬
quod de nuditate nichil credo propter inini¬
tuis coelũ. Eadem tamen uoluntarie mor¬
tis consuetudĩe pessima: sed alio genere
moriẽdi: sicut enim indi inflammas eũt
set hi ubi ut auĩt nõ tedium. sed sacietas
uite: et de sideriũ mõtis incessit sertis or¬
nati : letum uelut ad festum ac solenme
pgͣẽtes: se ĩ proximios pluctꝰ maris ab al¬
rissima iupe p̃cipitãt. hit percelebris uite

Expanded text:
provincie in illorum precibus arbitretur sitam. provincie in illorum precibus arbitretur sitam. Qui si olim plures fuerant, quid vetat unum esse hodie? Multa preterea de his dici poterant, que persequi longum estm iuvat inter singulares solitudinis amicos solitarias etiam, ut ita dicam, gentes attingere, longe alio mundi tractu, trans aquilonem montesque Ripheos, ubi exigente celi ratione nonnisi unam toto anno diem atque unam noctem ferunt, et utranque semestrem, Yperboream gentem esse iisdem prope moribus fama est, nisiquod de nuditate nichil credo propter immitius celum, eadem tamen voluntarie mortis consuetudine pessima, sed alio genere moriendi. Sicut enim Indi in flammas eunt, sic hi ubi, ut aiunt, non tedium sed satietas vite et desiderium mortis incesserit, sertis ornati, letum velut ad festum ac solemne pergentes, se in proximos fluctus maris ab altissima rupe precipitant: hic percelebris vite
Abbreviated transcription (Latin):
centes: et quem per omia propediuimis
uenerẽtur honorib. Cum ille grandenus
nudus humi recubãs: nec ipsis assurgẽs
regib: uix motis labiis pauca respondeat.
Cuius uoces pro oraculis excepte magnum
ominis casus fuit solamen: et longissimaꝵ
refageriũ uiarum quem reges ipsi adorasse
perhibentur: ꝙ cũ his que fecisse alexandrũt
regimꝰ satis conuenit : cum ad eam quam is
in habitat silũa uenerĩt. solitos ex equis di¬
selere : purpuream claundem exuere : Dia¬
demata et annulos et armillas et sceptra
deponere : Diissisq satellitib: solos aut cã
pancissimus electis uiris ad eum: non sinẽ
stupore quodam ingredi: atq ad pedes eiꝰ
procubuisse Et sẽmel colloquio ꝑfreti etoi
suspicari possem: Insi bardacenes illetuuꝰ
paulo suꝑra memim : Ierdinmus q pest cũ
dicerent: ꝙ ab his ins quia dicitur brguius.
non abhoret esse ibi hoste homes: ad quos
re repo uenerit adorare illos solitus sit pacẽp

Expanded text:
centes et quem per omnia prope divinis centes et quem per omnia prope divinis venerentur honoribus, cum ille grandevus, nudus humi recubans, nec ipsis assurgens regibus, vix motis labiis pauca respondeat; cuius voces pro oraculis excepte magnum omnis casus sint solamen et longissimarum refrigerium viarum. Reges ipsos perhibent quod cum his que fecisse Alexandrum legimus satis convenit, cum ad eam quam is inhabitat silvam venerint, solitos ex equis desilire, purpuream clamidem exuere, dyademata et anulos et armillas et sceptra deponere, dimissisque satellitibus solos aut cum paucissimis electis viris ad eum non sine stupore quodam ingredi, atque ad pedes eius procubuisse vel semel colloquioque dignatum suspicari possem, nisi Bardasanes ille, cuius paulo supra memini, Ieronimusque post eum dicerent quod ab his, nisi quia dicitur brevius, non abhorret: esse ibi hosce homines, ad quos cum rex venerit, adorare illos solitus sit, pacemque
Abbreviated transcription (Latin):
cula ciborũ conquisicio: et in primis esus
carmum: ube premordaciter nos non bobus
equisq uel ceruis : sed lupis ac leombus
pares dicit . atq ardenciore comucio mor¬
tuorũ ecĩã corpora sepultcra uiuẽtia ĩ hoc
quoq te sepinonis diuersoriũ. Care aĩo
ut audisti nõ õnes Bragmanitos mores
proben solitudiue tamẽ ac solitariã uitã
probo. de qua strbens. preterendos non
rredidi : quos hac uita singulariter. preq
ouuibus gtoriari: solitos accepissem :trã¬
seo tamen hũit uelud e regione suspecta
ne diutius in sistens: tam longniquis in reb
ueris forte falsa permisceani.¬
non desuit aliqui ex nostas. quib
nulla nacio orbem lustrare curiosior.
qui asserũit aput indos esse hominẽ his
morib: incredibili inuocẽtia ac doctrina
ad quem uisendum populi ac reges indoꝵ
plusquã diti possit humiliter atq supliciter
accedant: intercessionez eus aput deum:
et responsa in dubis : ac uite consilia pos¬

Expanded text:
cula ciborum conquisitio, et in primis esus cula ciborum conquisitio, et in primis esus carnium, ubi premordaciter nos non bobus equisque vel cervis sed lupis ac leonibus pares dicit, atque ardentiore convitio mortuorum etiam corporum sepulcra viventia. In hoc quoque te sermonis diversorium, care animo ut audisti non omnes bragmanicos mores probem, solitudinem tamen ac solitariam vitam probo, de qua scribens pretereundos non credidi, quos hac vita singulariter preque omnibus gloriari solitos accepissem. Transeo tamen hinc, velut e regione suspecta, ne diutius insistens tam longinquis in rebus veris forte falsa permisceam.non desint aliqui ex nostris, quibus nulla natio orbem lustrare curiosior, qui asserant apud Indos esse hominem his moribus incredibili innocentia ac doctrina; ad quem visendum populi ac reges Indorum, plus quam dici possit, humiliter atque suppliciter accedant, intercessionem eius apud Deum et responsa in dubiis ac vite consilia pos
Abbreviated transcription (Latin):
rollocucio illa grauissima tum Bragma¬
norum omiĩe. tum precipue Dardauii de
qua paulo aute dicebã. cũ Alexandro ha-¬
bita In qͣ non ibli uni. sed uiiuerso prope.¬
modũ generi humanot exprobantur scelet
iimumera biliũ acerui : nominatim mex.¬
plebilis auri sitis: in humana feritas.o.¬
dñi hominũ : contemptusq dei: puerilis
Diuiciarũ admiracio : femineusq marium
uonatus: tunor anni: tremor mortis: n¬
consultus appetitꝰ glorie: ad hoc ligne lap¬
sus multaoquiũ mane: et loquenti sepe
noxium philosophia ominis in uerbis.
seusus in labus. uite sermo contrarius ĩ¬
consideracio accionũ penitencia proxĩã.
in fuita rerũ indulgencia : per auaritiã
muecta : affectiu intestina distordia. et
exterior meubrorũ multa rebellio: mul¬
ta morũ peruersitas atq alia aute: cedis
amor: ac bellorũ studiũ : domestici quoq
uictus enornitas. preceps ebrietas: et
gula sui hostis: ac pernicies aluum: ridi¬

Expanded text:
collocutio illa gravissima cum bragmacollocutio illa gravissima cum bragmanarum omnium tum precipue Dandami, de qua paulo ante dicebam, cum Alexandro habita. In qua non illi uni, sed universo propemodum generi humano exprobrantur scelerum innumerabilium acervi, nominatim inexplebilis, auri sitis, inhumana feritas, odium omnium contemptusque Dei, puerilis divitiarum admiratio, femineusque marium ornatus, tumor animi, tremor mortis, inconsultus appetitus glorie, ad hec lingue lapsus, multiloquium inane et loquenti sepe noxium, philosophia omnis in verbis, sensus in labiis, vite sermo contrarius, inconsideratio actionum penitentie proxima, infinita rerum indigentia per avaritiam invecta, affectuum intestina discordia et exterior membrorum multa rebellio, multa morum perversitas, atque ante alia cedis amor ac bellorum studium, domestici quoque victus enormitas, preceps ebrietas, et gula sui hostis ac pernicies alumni, ridi
Abbreviated transcription (Latin):
peccatũ nõ habere ꝯfirmant ⁊ seducẽtes
sr et men̾datem facientes sprãtũ sanctum
qui per os Iohanius apostoli in solenciam
hãt retundit ad cõfessionem et penibencĩa
muitans: hec sũt que me offendunt ĩ hac
secta. Et si nescuis non sumn. senẽ ipsum
qui Alexandrũ in frontem multa cum li¬
betate restiterit: et nisi si adsit pro sua
geresi magnifice responsurũ. Exaduriso
autem placet ible contẽtus mũdi. qͥ iusto
maior esse nõ potest: placet solitudo: pla.¬
cet libertas: que nulli gencĩ tanta est:
placet silenciũ: placet ocũi: placet quies:
placet ntẽta cogitatio: placet ĩtegritas
atq securitas: modo temeritas absit: placet
annuorũ equa minitas unaq semper fious et
nullius rei timor aut cupiditas: placet sil¬
uestris habitacio. fontisq uicuntas. Quem
ut ĩ eo libro scriptum est. quasi uber terre
matris incormptum atq integrũ in os suum
mulgere consuenerat. Mouetq me fator

Expanded text:
peccatum non habere confirmant, seducentes peccatum non habere confirmant, seducentes se et mendacem facientes Spiritum Sanctum, qui per os Iohannis apostoli insolentiam hanc retundit ad confessionem et penitentiam nos invitans. Hec sunt que me offendunt in hac secta. Etsi nescius non sim senem ipsum, qui Alexandro in frontem multa cum libertate restiterit, et michi, si adsit, pro sua heresi magnifice responsurum. Ex diverso autem placet ille contemptus mundi, qui iusto maior esse non potest; placet solitudo, placet libertas, que nulli gentium tanta est; placet silentium, placet otium, placet quies, placet intenta cogitatio, placet integritas atque securitas, modo temeritas absit; placet animorum equabilitas unaque semper frons, et nullius rei timor aut cupiditas, placet silvestris habitatio, fontisque vicinitas quem, ut in eo libro scriptum est, quasi uber terre matris incorruptum atque integrum in os suum mulgere consueverat. Movetque me, fateor,
Abbreviated transcription (Latin):
habitie ac tħorũ meusamqz has et pecu¬
dis intersit Non quero tectorũ diuites ra¬
sus. atq aurras ruinas : non q̃ro celato
Argento et estũãtibus graues meusas. Nõ¬
nuimenior adeo mei sũ. sed ĩ ominnb mo¬
dũ: que nõ prohibes interdũ humi distũ¬
bere aut sopire : ne familiarem meũ mi¬
probasse uidear: qui ait in Epistolis. Cena
breuis iuat et prope riuũ sominnis in her¬
ba. Totum uero subdiuo tempus agere: nõ
tam hominũ q̃ ursorum indico: quãius
ille se coelum ꝓtecto: terram totam pro lecto
habere glorietur. ueꝵ hec incomparaciqe¬
grauiont reuissima dixeris. Ille pe uersus
mos mortis anticipande ⁊ ut quasi uita xo¬
rumi. non ab alio quam ab eis sit estimaces
torporis: in iussu dei abire liceat ctũ ueliut
qd nõ solũ fides rristi detestatur: sed philo¬
si phoꝵ quoq carissimi . Pt. uero clemencie
hot sit illud ꝯ̾portune superbre est. qdse

Expanded text:
habitum ac thorum mensamque hominis et pecuhabitum ac thorum mensamque hominis et pecudis intersit. Non quero tectorum divites casus atque aureas ruinas; non quero celato argento et estuantibus epulis graves mensas — non immemor adeo mei sum —, sed in omnibus modum quero; non prohibeo interdum humi discumbere aut sopiri, ne familiarem meum improbasse videar, qui ait in Epystolis: cena brevis iuvat, et prope rivum somnus in herba. Totum vero sub divo tempus agere, non tam hominum quam ursorum iudico, quamvis ille se celum pro tecto terram totam pro lecto habere glorietur. Verum hec in graviorum comparatione levissima dixeris. Ille perversus mos mortis anticipande, ut quasi vita eorum non ab alio quam ab eis sit, et statione corporis iniussu Dei abire liceat cum velint; quod non solum Cristi fides detestatur, sed philosophorum quoque clarissimi. Ut vero dementie hoc, sic illud importune superbie est, quod se
Abbreviated transcription (Latin):
tenti deo gracias egisse: quasi hoc illi sa¬
rrãficñ genus esset. Et de hoc quidẽ soli-¬
tario sene hactemis. de quo rursũ: dq
onũ ritu gentis illius: quid in totũ pronũ¬
ciẽ ignors: nuditas nãq illa nõ placet:
quãtalibet elementoꝵ clemẽtia : neq
eñ tantum frigorib : sed pudori honesti
aunet honestate consulitur. Euãiuis ut
striptum est. Genitalia uelare soleant
cetera nubi. Non placet incuriositas belu¬
na : somni cibiq: ne dũ extremũ curiose
uite fugius: in contrarũe relabanur. pla¬
cet hat in re ut in multis. Ciceroniana tẽ¬
peries : adhibenda inquit est munditia
non odiosa : ẽ neq exquisita niiis tãtũ
q fugiat agrestem et ⁊̃ hũanam negligen¬
tiam: ea r̃acio est habenda uestitus in quo
sicut implerisq rebus: mediocritas est¬
optima : hic in quam michi uite modꝰ pla¬
et. Sit sonmiꝰ breuis: cibus leuis potus
facilis: humilis toga: modo aliquit inter

Expanded text:
tenti Deo gratias egisse, quasi hoc illi satenti Deo gratias egisse, quasi hoc illi sacrificii genus esset. Et de hoc quidem solitario sene hactenus. De quo rursum deque omni ritu gentis illius quid in totum pronuntiem ignoro. Nuditas namque illa non placet quantalibet elementorum clementia, neque enim tantum frigoribus sed pudori modesti amictus honestate consulitur; quamvis, ut scriptum est, genitalia velare soleant, cetera nudi. Non placet incuriositas belluina somni cibique, ne dum extremum curiose vite fugimus in contrarium relabamur; placet hac in re, ut in multis, ciceroniana temperies: «Adhibenda» inquit «est munditia non odiosa neque exquisita nimis, tantum que fugiat agrestem et inhumanam negligentiam». Eadem ratio est habenda vestitus, in quo sicut in plerisque rebus mediocritas optima est. Hic, inquam, michi vite modus placet. Sit somnus brevis, cibus levis, potus facilis, humilis toga, modo aliquid inter
Abbreviated transcription (Latin):
nime libroꝵ eius : quod in Archio Ambro¬
siane Mediolanensis ecclesie custoditur.
Euãtum sane aut fortuitis suspicibue bi
auguror: non Ambrosii: sed Palladii liber
est. Quisquis autẽ sit autor : narrat certe.
ꝙ auditu forsitan non fuerit mmiocundum.
detulisse ille regum munera auram et
argentum. uestes panes oleuni: Illum oĩa
preter ultimũ contempsisse: ꝙ aurum en
argentum diceret usq a deo nulliꝰ est mo.¬
menti: ut ne dum ueri animũ caꝑe seduet
ullam quãlibet tircũ uolitantium auiculaꝵ
ad cauendum dulcuis possent inducere. De¬
stes non ut suꝑuacuas modo respueret. sed
et impedimentum libertatis ad uiiculum
abhorreret panẽ ignis. quasda quasi reli¬
quias irrideret. Sed ne ad unũ regalium
mumerum cõtemptor existeret. sup̃sisse odeũ
refert. et mox magna lignorũ congerie sut¬
censa: suꝑfudisse ⁊ flãmaq clarissima erut¬
pente. brenite quidem ut in omnib omuipo¬

Expanded text:
mine librorum eius, quod in archivo Ambromine librorum eius, quod in archivo Ambrosiane mediolanensis ecclesie custoditur; quantum sane haud fortuitis suspicionibus auguror, non Ambrosii sed Palladii liber est. Quisquis autem sit auctor, narrat certe quod auditu forsitan non fuerit iniucundum, detulisse illi regem munera, aurum, argentum, vestes, panes, oleum. Illum omnia preter ultimum contempsisse, quod aurum et argentum diceret usque adeo nullius esse momenti, ut nedum viri animum capere, sed nec ullam quamlibet circumvolitantium avicularum ad canendum dulcius possent inducere; vestes non ut supervacuas modo respueret, sed ut impedimentum libertatis ac vinculum abhorreret; panem ignis quasdam quasi reliquias irrideret. Sed ne ad unum regalium munerum contemptor existeret, sumpsisse oleum refert et mox magna lignorum congerie incensa superfudisse, flammaque clarissima erumpente, perbreviter quidem ut in omnibus omnipo
Abbreviated transcription (Latin):
uet. cuiꝰ et greci et nra st̾ ꝓtores menũert:
uir apᵈ nos famosꝰ: ĩfamis int̾ suos: qd qͣsi
discipline seuerioris et moris ꝑatrii desertõ
ad uerbosã grecie phĩam et deliciosã molli¬
cr̃e tnffugiss ĩ quẽ acrit᷑ quidẽ omnes: s
acriꝰ cunctis ĩuehit᷑ ille uenerabilior nudꝰ
seuex dardaneꝰ coetaireꝰ suꝰ: s nec extertus
moribus nec dogniatibus peregrinis ĩfectꝰ
Cuiusq epistolam nescio ammosam magis
aut uerbosan: ad eundem regem in alioꝵ
scriptis muemo Nã Calam epistolam quã
dixi : ne quis dubitet: ipse ambrosiꝰ epi-¬
stolis suis nimiscuit : huiꝰ uero nõ epistola
sed tamẽ ipse rege colloquium exstat lou¬
gum quidem et ab omui parte Riberrmut
in eo libro quẽ de Bragnanorũ uitar suo
nomine inscriptũ : supra retuli: qui licet
non plene michi redoleat Ambrosii stilũ.
inter Ambrosii tamen libros medius est.
ingẽte quodã et uenerabili et uetusto uolu¬

Expanded text:
iret; cuius et greci et nostri scriptores meminerunt. iret; cuius et greci et nostri scriptores meminerunt. Vir apud nos famosus, infamis inter suos quod, quasi discipline severioris et moris patrii desertor, ad verbosam Grecie philosophiam et delitiosam mollitiem transfugisset; in quem acriter quidem omnes, sed acrius cuntis invehitur ille venerabilior nudus senex Dandamus, coetaneus suus, sed nec externis moribus nec dogmatibus peregrinis infectus, cuius quoque epystolam, nescio animosam magis an verbosam, ad eundem regem in aliorum scriptis invenio. Nam Calani epystolam quam dixi, nequis dubitet, ipse Ambrosius epystolis suis immiscuit; huius vero non epystola, sed cum ipso rege colloquium extat, longum quidem et ab omni parte liberrimum, in eo libro quem de Bragmanarum vita suo nomine inscriptum supra retuli. Qui licet non plene michi redoleat Ambrosii stilum, inter Ambrosii tamen libros medius est, ingenti quodam et venerabili et vetusto volu
Abbreviated transcription (Latin):
lateat ex hus q̃ in prohenno diuinaꝵ sciꝑ¬
turaꝵ Ieromiuꝰ idẽ narrat lõge aliõe sentẽ¬
ciam nasti posse. S ne hic scrupulꝰ ceptũ
opꝰ ĩpediat. p̃teruehar et id pociꝰ seqͣr
qd institiu. Est itaq Bragnanoꝵ gens
ut aĩut et ꝯtinẽtia et puritate mentis
eximia et iorẽp̃tit diuiciaꝵ: et graui
multũ uenerãda silẽtio ⁊ ĩ quo illis non
in fabell̃ auilib. ut mł̃tis sũma auriũ uo¬
luptas id nõ hoñi clamor aut Sympho¬
matũ tarmẽ obrũpit. s uł cantus auium
cũẽ habet. dume ilł de siderĩ: omins spes
nõ isĩ in futĩ scłi uita ẽ Cibus ex herbis
a arboꝵ batas. uestis ẽ frõdidib si qͣ tñ est
uestis: postremo tectũ ex ramis. lectus ex
plorb: porꝰ i ex fõtib hoꝵ unꝰ Calauꝰ
ill. fuit cuius ad Alexãdꝭ Macedonem
fet᷑ epistola. cui eciã ĩ stãtẽ uite exitum
iocãdo p̃dixit. cui ip̃a succẽsa lignorum
strue more gẽtis ad uolũtariã mortem

Expanded text:
his que in prohemio divinarum Scripturarum Ieronimus idem narrat, longe aliam sententiam nasci posse. Sed ne hic scrupulus ceptum iter impediat, pretervehar, et id potius sequar quod institui. Est itaque bragmanarum gens, ut aiunt, et continentia et puritate mentis eximia, et contemptu divitiarum et gravi multum veneranda silentio; in quo illis non in fabellis anilibus, ut multis, summa aurium voluptas. Id non hominum clamor aut simphoniacum carmen obrumpit, sed vel cantus avium s nonnisi in futuri seculi vita est. Cibus ex erbis aut arborum baccis, vestis ex frondibus siqua tamen est vestis; postremo tectum ex ramis, lectus ex floribus, potus ex fontibus. Horum unus Calanus ille fuit, cuius ad Alexandrum Macedonem fertur epystola, cui etiam instantem vite exitum iocando predixit cum ipse, succensa lignorum strue, more gentis ad voluntariam mortem
Abbreviated transcription (Latin):
tos testeq feromino certum est Quere a de¬
mocrito fatebit᷑ se sibi oculos eruisse: ut
et uideret uerũ et ueri hosten: populũ nõ
tibus reliquisse. Promothens si ueritas re¬
quirit᷑ nõ negabit: huic fuisse locũ fabule.
qua michi. Cancaso religatus edacissims
uulturi rodendus exponitur ꝙ magna cũ
intentione animi nncumibens: totus indagim
rerum apchanaru que aut dubie studiosũ
extenuant: montis illius solitudinẽ usur¬
passet. Sepe locus stinuilos admouet Ides
aptus et libere optatus: est his. qui aninũ
rebus altis applicuere quẽ ĩ popuł nimine̾
uaitatũ fome depͥmũt atq disce pũt e eie
nulle uias ꝑ fenestras ingressura morbine¬
mit  quibus racionibus inuitatos niultes
psilosophorũ. non modo frequẽtias abus
resiquisse. aput Ieromnũt ipm̃ legos quol
prinas inquietudinis ac laborũ sides sed
ortulos enam subuibauos quos suspecto to¬
q uel eorie minis culta mollicies uel tiu¬

Expanded text:
tos, teste quoque Ieronimo, certum est. Quere a Detos, teste quoque Ieronimo, certum est. Quere a Democrito: fatebitur se sibi oculos eruisse, ut et videret verum et veri hostem populum non tibus reliquisse. Ipse Prometheus, si veritas requiritur, non negabit hinc fuisse locum fabule, qua in Caucaso religatus edacissimo vulturi rodendus exponitur, quod magna cum intentione animi incumbens totus indagini rerum archanarum, que hauddubie studiosum extenuant, montis illius solitudinem usurpasset. Sepe locus ingenio stimulos admovet; ideo apertus et liber optandus est his, qui animum rebus altis applicuere, quem in populis innumere vanitatum forme deprimunt atque discerpunt, et mille vias per fenestras ingressura mors invenit. Quibus rationibus invitatos multos philosophorum non modo frequentias urbium reliquisse apud Ieronimum ipsum lego, quasi primas inquietudinis ac laborum sedes, sed ortulos etiam suburbanos, quos suspectos scilicet vel eorum nimis culta mollities vel tu
Abbreviated transcription (Latin):
minis debeatur. hn tales uel philos ꝓhi
uel poete qualem nec unũ digito mõstrare
et si multos possim cogitatõe michi fingere.
si quos tñ uel nostrã habet etas uel po¬
cestas habitatura est nonue et urbes fu¬
grent: et solitudunes sectabunt᷑: de his eñ
qui fuerũt constat ꝑlatonẽ interroga Cre¬
Do achademiam suam multam landatis pre¬
fet athenis. Interroga plotiũ inter phi¬
losophie ꝓfessores cr̃ platone principẽ ut
macrobuis ait resꝑondebit Campanu sibi
otium de toto orbe sufficere cuiꝰ et si misera¬
bilis fiis: tamẽ electio gloriosa est.
pricunctare pitagoram dicet se non modo
sulatudines amenas: sed uastas eciam et
horrendas et sepe laboriosessimas peregri¬
naciones : desertis ĩgioĩb. uestigande ueri¬
tatis studio q̃siuisse: nã doctrine eius ar
nominis successores pitagoreos: uoluptatum
prorellis expositam frequentiã. declinãtes
in solitudine: Desertisq locis habitare soli¬

Expanded text:
minis debeatur. Hi tales vel philosophi minis debeatur. Hi tales vel philosophi vel poete, qualem nec unum digito monstrare etsi multos possim cogitatione michi fingere, siquos tamen vel nostra habet etas vel posteritas habitura est, nonne et urbes fugient et solitudines sectabuntur? De his enim qui fuerunt constat. Platonem interroga: credo Achademiam suam multum laudatis preferet Athenis. Interroga Plotinum, «inter philosophie professores cum Platone principem», ut Macrobius ait: respondebit Campanum sibi otium, de toto orbe, sufficere; cuius etsi miserabilis finis, tamen electio gloriosa est. Percontare Pithagoram: dicet se non modo solitudines amenas, sed vastas etiam et horrendas et sepe laboriosissimas peregrinationes desertis regionibus vestigande veritatis studio quesivisse. Nam doctrine eius ac nominis successores pithagoreos, voluptatum procellis expositam frequentiam declinantes, in solitudine desertisque locis habitare soli
Abbreviated transcription (Latin):
Uid ergo philosophi quid pcete.
philosophos autẽ dico non istos.
quos qui cachedrarios prinuu deu¬
xit᷑. ille michi prepruũ rer nomen
imposussẽ uisus est in cathedus eñ ꝓhulo¬
sophantur in actionibus insaniũt pciput
lus. preceptisq suis prime obstaniti ꝓs
cegibus a se latis. Berogant: et signiferos
sr professe primi ordines deser̃t priu
uuitutes iperio rebellant nõ hos igiur
dico sed illos ueros: qui semꝑ panci nunene¬
stio liñ penitꝰ nulle suit : quiquod profitent᷑
exhibrant amorem studiq sapiencie. Rur¬
sum et poetas intelligo non hos quib conte¬
Iorre uersus sit satis et ut ait fs flaccus¬
uersus mopes rerũ migas q canoras: quib
usq ad fastidium habundam ꝰ ⁊ sed eos qui se¬
quid Ciceromi credius fuerũt sẽper ipsis
quoq philosophis rariores. Poetas inquã
ueros quibus ingemũ sit: ut flaccus idem
ait et miens dĩnimor atq os magna soua¬
turũ : et quib ex merito huius honor no¬

Expanded text:
uid ergo philosophi, quid poete? Philosophos autem dico, non istos quos, qui cathedrarios primum dixit, ille michi proprium rei nomen imposuisse visus est. In cathedris enim philosophantur in actionibus insaniunt, precipiunt aliis preceptisque suis primi obstant primi legibus a se latis derogant, et signiferos se professi primi ordines deserunt primi virtutis imperio rebellant. Non hos igitur dico, sed illos veros, qui semper pauci, nunc nescio an penitus nulli sint, qui quod profitentur exhibeant amorem studiumque sapientie. Rursum et poetas intelligo, non hos quibus contexere versus sit satis, et, ut ait Flaccusversus inopes rerum nugasque canoras, quibus usque ad fastidium abundamus; sed eos qui, siquid Ciceroni credimus, fuerunt semper ipsis quoque philosophis rariores; poetas, inquam, veros, quibus ingenium sit, ut Flaccus idem ait, mens divinior atque os magna sonaturum, et quibus ex merito huius honor no
Abbreviated transcription (Latin):
peccauit. quanqͣ quid fecerit ignorauit ut
ut ierominꝰ. Et quanq̃ uolũtas non si
⁊ trimine: ñ error ĩ culpa ẽ. hoc ẽ ergo in
quo erusari uir ĩ ce̾tis iustus et ĩteger nõ
possit. qd ia se uno obrui passꝰ est. ut
uel ignorãs ꝓbrũ illud admutẽt. qd̵ cogitare
sciẽs ac sobriꝰ horuisset. leuo ꝑede astẽdit
igit᷑ in mont̾ẽ: mellꝰ forte mãsuiꝰ ĩ Se¬
gor: qͣ ĩ becillitati sue sedet spõte diligerat.
saue clarior testaciorq res ẽ. quã ut tor
op̃e exẽploꝵ flagitet eos qui ĩ celo inhiãt.
nõ soñores urbiu quẽtus. s carias at trau¬
quillitas solitudĩs optare ubi deꝰ ibłis assi¬
due supra uerticẽ est mũd i atq humana
sub pedibus.

Expanded text:
peccavit, quanquam enim quid fecerit ignoravit, ut peccavit, quanquam enim quid fecerit ignoravit, ut ait Ieronimus, et quanquam voluntas non sit in crimine, tamen error in culpa est. Hoc est ergo in quo excusari vir in ceteris iustus et integer non possit, quod ita se vino obrui passus est, ut vel ignorans probrum illud admitteret, quod cogitare sciens ac sobrius horruisset; levo pede igitur ascendit in montem melius forte mansurus in Segor, quam imbecillitati sue sedem sponte delegerat. Sane clarior testatiorque res est quam ut tot opem exemplorum flagitet, eos qui celo inhiant non sonoros urbium conventus, sed tacitas ac tranquillas solitudines optare, ubi Deus illis assidue supra verticem est, mundus atque humana sub pedibus.
Abbreviated transcription (Latin):
miserã ꝯtigisse. Iure eigo ꝑiculosam et in¬
fiustã urbẽ fugies turã at foelicẽ solitudinẽ
ꝓpcrabat. Quod si de xp̃o dictũ accepuuꝰ ut
quidã uolũt. eo nuiꝰ adid de quo agiturar¬
gumentũ est: quo non modo Dauid: s omniũ
maiõr est crist9. Nõ sine causa equide
ut sinonis illiꝰ extͣma cũ primis iungã.
dũs foras. et ait illi. Euspice celũ. In eo nãq
iudicĩ qui celũ uult suspicore : quiq celestia
ꝯtẽplari educẽdꝰ ẽ foras: eo ꝙ in urbibus
obiectu multaꝵ et malarũ ⁊ erx mortalis
obtundit᷑ ac p̃pedit᷑ obtuitꝰ. Ita dico educẽ¬
dus foras: s educẽdꝰ a dño⁊ alioqũt nusqͣ
tutꝰ piaculis nostais: ⁊̃ media nos deserta
sequẽtib et maria alta ranãtib ⁊ unde e
ꝙ nõ duce deũ s ꝯcapistẽtias suas secuti
quidã ĩ solitudĩe corruerũt. Nec ignotum
habreo ut both iustus i Sodonus in monte

Expanded text:
miseram contigisse. Iure ergo periculosam et inmiseram contigisse. Iure ergo periculosam et infaustam urbem fugiens, tutam ac felicem in solitudinem properabat. Quod si de Cristo dictum accipimus, ut quidam volunt, eo maius ad id de quo agitur argumentum est, quo non modo David sed omnium maior est Cristus. Non sine causa equidem ut sermonis huius extrema cum primis iungam, xit eum Dominus foras, et ait illi: Suspice celum». Meo namque iudicio, qui celum vult suspicere quique celestia contemplari, educendus est foras, eo quod in urbibus obiectu multarum et malarum rerum mortalis obtunditur ac prepeditur obtuitus; ita dico educendus foras, sed educendus a Domino, alioquin nusquam tutus, piaculis nostris in media nos deserta sequentibus et maria alta tranantibus. Unde est quod non ducem Deum sed concupiscentias suas secuti quidam in solitudine corruerunt; nec ignotum habeo ut Loth, iustus in Sodomis, in monte
Abbreviated transcription (Latin):
quũ: seq nõ fratrib tãtũ suis qͥ in cuictate
unt maiorib natu : s regi eciã Israhel ⁊ qͦ
eiat inregia diuino indicie platũ: eũq
ipsũ rege multiplica bilit̾ aduersantem in
selitudis at spelũtis bis ĩ manus suas tra¬
ditũ at dimissum s mamfestis indicus iuo¬
tẽtie sue: ut ora clamidis hastaq regio pro¬
tul ostẽsis ⁊ ĩ mitẽ lic animũ beneficio uit¬
tum płere cõpelleret reputabat tñ inde secũ
ut bis in solitudĩe magni hostis: et qua nłła
clarior. uicto bis amnmi sui uictor : in Iheru¬
salem uero uictꝰ libidine in dignũ marestate
regis stelꝰ t̾pi adulterio degenerẽ frandẽ. et
hoĩtidiũ crudele ꝯuẽperat. conferebat cum
ysaat solitudĩe: sorte̾m suã uibauã cogitans.
ut illi post diei medũe meditãd grãcia in a-¬
grũ egresso et ꝑ uĩa de ãbulãti: in solariore¬
gie domꝰ. aliena quigia fedãdi uolũtatem
nꝑiã ac suꝑbiã et occasionẽ pẽĩtendã at

Expanded text:
um, seque non fratribus tantum suis, qui in civitate erant, maioribus natu, sed regi etiam Israel, qui erat in regia, divino iudicio prelatum, eumque ipsum regem sibi implacabiliter adversantem in solitudine ac speluncis bis in manus suas traditum ac dimissum, tam manifestis indiciis innocentie sue, ut ora chlamidis hastaque regia procul ostensis, immitem licet animum beneficio victum flere compelleret. Reputabat inde secum, ut bis in solitudine magni hostis et, qua nulla clarior victoria, bis animi sui victor, in Ierusalem vero victus libidine, indignum maiestate regis scelus, turpi adulterio degenerem fraudem et homicidium crudele coniunxerat. Conferebat cum Isaac solitudine suam sortem urbanam, cogitans ut illi post diei medium meditandi gratia in agrum egresso et per viam deambulagie domus aliena coniugia fedandi voluntatem impiam ac superbam et occasionem penitendam ac
Abbreviated transcription (Latin):
Qmpus erat ut finẽ facerẽ. Nam et
destinati operi modꝰ excedit. et me
alie uorãt cure. Tu uero iã niuũ ser¬
mone hoc⁊ ab officii maioris intencõne distra¬
qras. d tẽꝑare michi nequeo. quo mueꝰ
aliquor exẽpla: ex alio genere homurum
altinga. eoꝵ qui aliquã rarioris fane ma¬
teriam ĩgenio moliunt᷑. Sileo aũt Gmoso¬
phistas quos ꝑ uliias et umbrosas Indie
solatudines modos: qd̵ ipsũ nomẽ indicat
at uagos phãre solitos feuĩt. Preteieo Prag¬
manas de quibus Ambrosii noĩe p̃uotatus
cbet a nõnullis ostẽdit᷑. qui trans Gangen
in oriẽtis extͣmo: saluberrmus auribũ Et
solitaria regione habitãt quae quantũ opi¬
mone asse quor: aut lõge se moto ab illis
elotis ubi t̾restris ꝑadisꝰ eẽ crediti et ip̃t
ꝑ siluas uagi et nudi ques dreeemabcẽ¬
guo sophistis. nec secta nec morib differe¬
tes net te ulla isi loco forsan ant nons
insi Baldasanes uir Babilomꝰ: et es id sal¬

Expanded text:
mpus erat ut finem facerem, nam et destinatus operi modus exceditur et me alie vocant cure, tu vero iam nimium sermone hoc ab officii maioris intentione distraheris; sed temperare michi nequeo quominus aliquot exempla ex alio genere hominum attingam, eorum qui aliquam rarioris fame materiam ingenio moliuntur. Sileo autem gignosophistas, quos per ultimas et umbrosas Indie solitudines nudos, quod ipsum nomen indicat, ac vagos philosophari solitos ferunt. Pretereo bragmanas, de quibus Ambrosii nomine prenotatus liber a nonnullis ostenditur, qui trans Gangen in orientis extremo saluberrimis auris et solitaria regione habitant que, quantum opinione assequor, haud longe semota ab illis est locis, ubi terrestris paradisus esse creditur, et ipsi per silvas vagi et nudi. Quos dicerem a gignosophistis nec secta nec moribus differentes nec re ulla nisi loco forsan aut nomine, nisi Bardasanes, vir Babilonius et ob id sal
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ est inter solitarios atq ocio feruẽtes
nullus huit magno occupatoq principi lor¬
tus esset. quia tamen bomi huiꝰ quãta dul¬
cedo est: non alio clarius teste cognoscitur
non fuit tractãtib pretermitẽdus tesar.¬

Expanded text:
dictum est, inter solitarios atque otio fruentes dictum est, inter solitarios atque otio fruentes nullus huic magno occupatoque principi locus esset, quia tamen boni huius quanta dulcedo est, non alio clarius teste cognoscitur, non fuit ista tractantibus pretermittendus Cesar
Abbreviated transcription (Latin):
Nec uero Senatũ modo ꝑlitteras orauit.
ut sibi iam tandem uiuere pacũte re publi¬
ra: preuatamq senectutẽ agere liceret. Sed¬
etĩa aliquãdo presens Senatu et magistia¬
tib domũ acticis racionariũ imꝑerii tradi¬
dix ut. Tranquillus ait. Suie aut̃ reputãs
et se preuatũ nõ sine periculo fore et
rempublitam pluriũ arbitro temere cõ¬
nuiti in retinẽda ꝑseuerauit. ut eidem
placet historico: atq ita proprie suuul et
publice salute modestissima uota haburt.
Bie et opmari licet Senatus ac populi
metu ipsa cum reꝵx natiera turbabat. Ab
alussuo enĩ fortuns culiume ⁊ cui mũdi
domi  at rector insederat : ad iblud humile
submissũq desiderue preruꝓtus forte ror¬
gitante aumo destensus uidebat᷑. Et ui
diti solet quedam cerebri uertigo altitudinẽ
tantam mencientis incesserat. Itaq etde¬
lberaus et circiespiciẽs herebat: nec unꝙͣ
isi morte destendit. Quo circa licet ut

Expanded text:
Nec vero senatum modo per literas oravit, Nec vero senatum modo per literas oravit, ut sibi iantandem vivere, patiente republica, privatamque senectutem agere liceret; sed aliquando etiam presens, «senatu et magistratibus domum accitis, rationarium imperii tradidit», ut Tranquillus ait. Sive autem «reputans et se privatum non sine periculo fore, et rempublicam plurium arbitrio temere committi, in retinenda perseveravit», ut eidem placet historico, atque ita proprie simul et publice saluti modestissima vota posthabuit; sive, ut opinari licet, senatus ac populi metu, ipsa eum rerum natura turbabat. Ab altissimo enim fortune culmine, cui mundi dominus ac rector insederat, ad illud humile submissumque desiderium preruptus forte cogitanti animo descensus videbatur, et, ut dici solet, quedam cerebri vertigo altitudinem tantam metientis incesserat. Itaque deliberans et circumspiciens herebat, nec unquam nisi morte descendit. Quo circa licet, ut
Abbreviated transcription (Latin):
fastigii sũma est Et si interdum habitantẽ
rure atq in silius spaciare solitũ muemã.
quia raram tamẽ ut auguror preuati omni
licẽtiã pullici negocii moles dabat. Ut
solitarius ĩseruisse non ausum sit solitarie
uite miratoribz Anumerare non uerear.
huius eñ uite requiem semꝑ optauit
Quicquid cogitabat : quicquid loquebar
ociũ desinebat: hoc solamen presenciũ la¬
borũ hec preteritoꝵ merces. hec uẽture
temporis spes erat. Omnis huit statur col¬
latus duuciarx honos omne omis nu pii
seu graue sibi aliquid aut uile sordebar
Demq in sũma omniũ que fortuãtissimo
hominũ contingere possũt : bonoꝵ copia
defessus: in solo uite hꝰ nomr̃e respirabat.
Cuiꝰ rei et scaptores aliqui meminere: et
que in manus meas uenit. quedam eius ad
Senatũ epistola est testis. Quanta cũ uoluꝑ¬
tate igit᷑ eo ꝑuenturũ eum fuisse estimamꝰ.
quo lam dulcite oculos mentis incenderat.

Expanded text:
fastigii summa est, etsi interdum habitantem fastigii summa est, etsi interdum habitantem rure atque in silvis spatiari solitum inveniam, quia raram tamen, ut auguror, privati otii licentiam publici negotii moles dabat, ut solitariis inseruisse non ausim, sic solitarie vite miratoribus annumerare non verear. Huius enim vite requiem semper optavit: quicquid cogitabat, quicquid loquebatur, in otium desinebat, hoc solamen presentium laborum, hec preteritorum merces, hec venturi temporis spes erat. Omnis huic statui collatus divitiarum honos, omne onus imperii, ceu grave sibi aliquid ac vile sordebat. Denique in summa, omnium que fortunatissimo homini contingere possunt bonorum copia defessus, in solo vite huius nomine respirabat. Cuius rei et scriptores aliqui meminere et, que in manus meas venit, quedam eius ad senatum epystola est testis. Quanta cum voluptate igitur eo perventurum fuisse extimamus, quo tam dulciter oculos mentis intenderat?
Abbreviated transcription (Latin):
idoneũ legisset autorem. Et de his quidem
satis est dictum. Ipse autẽ Solon cuiꝰ iter
septem illos grecie sapientes preclarissũt
est nomẽ et si primũ legifer reiq publice
dux moderator q etate tamen uleuna.ut
Thũneus indicat platonis et aliis se studus
dedit. et inter solitarios depritandus este
quando et patram liquit legib ornatã suis
et cupiditate discendi ignotas berras adui
ꝑegriã nacione delectaetus ogiptiara
Uis nam uero mirabit᷑ studiosis¬
honimbus solitudines placuisse:
q̃ quod admiracione non uacat.
Imperatorib ac belloꝵ ducibus placuerũt
Cranseo Iulium cesarem : qui lucz ad modĩe
uiuenis dũ e procellis forensibus in ocũt
edium recedere de creuisset: atqz ibi litteris
operam dare. prohibitus tamen tunt in¬
cursibus pirataꝵ. et postea huit ciuiliumr
huit externoꝵ estibus bellor nplere nõ
potuit quod optabat Angustĩe cesarem po¬
nes quem potencie mortalis et humam

Expanded text:
ydoneum legisset auctorem. Et de his quidem ydoneum legisset auctorem. Et de his quidem satis est dictum. Ipse autem Solon, cuius inter septem illos Grecie sapientes preclarissimum est nomen, etsi primum legifer sueque reipublice dux moderatorque, etate tamen ultima, ut Timeus indicat Platonis, et aliis se studiis dedit et inter solitarios deputandus est, quando et patriam liquit legibus ornatam suis, et cupiditate discendi ignotas terras adiit, peregrinatione delectatus egiptiaca. 13 Quisnam vero mirabitur studiosishominibus solitudines placuisse, que, quod admiratione non vacat, imperatoribus ac bellorum ducibus placuerunt? Transeo Iulium Cesarem qui, licet admodum iuvenis e procellis forensibus in otium rhodium secedere decrevisset atque ibi literis operam dare, prohibitus tamen tunc incursibus pyratarum et postea hinc civilium hinc externorum estibus bellorum, implere non potuit quod optabat. Augustum Cesarem, penes quem potentie mortalis et humani
Abbreviated transcription (Latin):
sua Senocratem sepherissimũ philosophoꝵ
ut ait Cicerõ. uel Senonem Stoicoꝵ
patrem: uel laboriosissimũ ex ommibues
Carneadem. Cuius exactissimam illam studio¬
se mentis intencionem que. ut leginus
discumbẽtem sepe tibi fecit ĩmemorẽ. An
puta mus usq post nouagesimũ uite anũt
tam fixam tamq continuã inter tumultus
et tedia hominũ ꝑuentura fuisse⁊ et non
pocius insolitudine ubi auiuũ a ꝓposito nul¬
lus auerteret. Michi quidem aut facile ꝑ¬
suadet᷑. et si preter comecturas nichil habeã.
aut horũ cuiuspiam. Aut Crisippi domiũ aut
dolium Diogenis in plateis urbim fuisse:
tum et illũm salutatio hominũ: et hum
umibra eciam sũmi regis offenderet. Nisi
genem diceret. In portaꝵ uestibulis ⁊ porti¬
cibus ciiitatum. Quod non cuilibet credi¬
turus: ut rredam sibi. et sua cogit auctoritas.
at uaria et finl muluiplex lectio. Tale
eni aliquid profecto non stiberet nisi aꝑud

Expanded text:
sua Xenocratem «severissimum philosophorum», sua Xenocratem «severissimum philosophorum», ut ait Cicero, vel Zenonem, stoicorum patrem, vel laboriosissimum ex omnibus Carneadem? Cuius exactissimam illam studiose mentis intentionem, que, ut legimus, discumbentem sepe cibi fecit immemorem, an putamus usque post nonagesimum vite annum tam fixam tamque continuam inter tumultus et tedia hominum perventuram fuisse, et non potius in solitudine ubi animum a proposito nullus averteret? Michi quidem haud facile persuaderetur, etsi preter coniecturas nichil habeam, aut horum cuiusquam aut Crisippi domum, aut dolium Dyogenis in plateis urbium fuisse, cum et illum salutatio hominum, et hunc umbra summi etiam regis offenderet, nisi genem diceret «in portarum vestibulis et porticibus civitatum». Quod non cuilibet crediturus, ut credam sibi et sua cogit autoritas, ac varia et multiplex lectio; tale enim aliquid profecto non scriberet, nisi apud
Abbreviated transcription (Latin):
populis uenderent : meditabant᷑ in silius.
quod in urbibus ostentarent. excusabatq
professio. quib intẽtio una esset nel loq̃ndo
uel tacendo rem augre. Quo de Ciceronre
non memini Demoscenem coustat. ꝙ ui
noctibus achicis scriptũ est: prectũ q si¬
lentii pepigisse : nobis quib ueniale in¬
chil penitus michi ostentui esse debet
Sed ommia ad salutem uiteq legem temꝑa¬
as. et eterne spem in solitudine distendũ
est. quod restat in solitudine exercendũ
dem ualde: et si deꝰ pie nos aspicit spero
eciam
Tcum ab erroubus duiersum semꝑ¬
seusisse philosophos credam. et
diuelsitas morũ facit. et oĩs alius
intencionũ fuus. Illis eñ̃ plausiẽ populi
captare animus. hoꝵ labor ui falsa ꝓfessio
est. Cerca noticiã su reflectendũq ad se ani¬
mũ. et circa conspectum mains glorie uer¬
sat᷑. Nam qualem fuisse arbitranuir Anaxa¬
gorami: qualem uel constãtia illa abstiuẽtiaq

Expanded text:
populis venderent, meditabantur in silvis populis venderent, meditabantur in silvis quod in urbibus ostentarent; excusabatque professio, quibus intentio una esset vel loquendo vel tacendo rem augere. Quod de Cicerone non memini, Demosthenem constat, quod in Noctibus Athicis scriptum est, precium quoque silentii pepigisse. Nobis quibus venale nichil penitus, nichil ostentui esse debet, sed omnia ad salutem viteque legem temporalis et eterne spem, in solitudine discendum est quod restat, in solitudine exercendum,idem valde, et si Deus pie nos aspicit spero etiam. Ut tamen ab oratoribus diversum sempsensisse philosophos credam, et diversitas morum facit et omnino alius intentionum finis. Illis enim plausum populi captare animus, horum labor, ni falsa professio est, circa notitiam sui reflectendumque ad se animum et circa contemptum inanis glorie versatur. Nam qualem fuisse arbitramur Anaxagoram, qualem vel constantia illa abstinentiaque