comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
petra deserti. hoc est de ruth moabitide que morte uiri iuduata nupsit Roos.¬
De ana sdem booꝵ genuit obed. Obed genuit iesse patrẽ danid regis. de cutus
ancto. hi ẽ agnus dñitor tottus mundi iuxta qd̾ ei deus pater dixtt. Postula a me
icquie michi oamnis potestas in celo & interra. Sane ricch petra deserti ideo
uptilit᷑ qͥa gentilttas ex qua ipsa erat. lapides ꝓ deo colebant.⁊ dim corde erãt gerttiles¬

Expanded text:
etra deserti » hoc est de Ruth Moabitida: quae morte viri viduata nupsit Booz, de quo genuit Obet, Obet genuit Jesse patrem David regis. De cujus tus enim dominator totius mundi est, juxta quod ei Deus Pater dixit: « Postula a minquit, mihi omnis potestas in coelo et in terra . » Unde estlatur, quia gentilitas ex qua ipsa erat, lapides pro Deo colebant, et duri corde erant, ide
Abbreviated transcription (Latin):
acni a deo patre. Qui ⁊ angularis uocatur. quia sicut lapis angularis duos parietes
continet. ita ⁊ ille duos ppłos in semet ipso contuuxit. & gx duobus unã eccłiam
ola ueratio intellectũ dabit auditui. Hescit impuis mala que fecit. xlp¬
dieens. qͥa si cognouisses et tu. Nõ ꝓpterea uocat᷑ a dño iherłm ariel qd̾ aliqͥnd
hoc nomen habuerit s ꝓpt etus iuterpretationẽ. Ariel si quidẽ utt̾pretat᷑ leo dei.
Iherłm gͦ leo dei iccirco appellat᷑ qͥa fortissua & potentissima semꝑ extitit. ũato¬
etiã fortitudiuis fuit ante ꝗͣ caperet᷑ a dauid. ut iebusei qui intus residebant
uitus introire nis cecos ⁊ claudos antea expellas. Unde exut ꝓuerbiũ. Cecus ⁊
claudus nõ intrabunt in tẽplum. Capta autẽ ciuitas a dauid. mirũ in modũ¬

Expanded text:
r a Deo Patre. Angularis vocatur, quia sicut lapis angularis duos parietes continet: ita et ille duos populos in semetipso conjunxit, et ex duobus unam Ecclesiam o dabit intellectum auditui . Nescit impius mala quae fecit, dicens: « Quia si cognovisses et tu . » Non propterea vocatur a Domino Hierusalem Ariel, quod aliquando hoc nomen habuerit, sed propter interpretationem nominis. Ariel siquidem interpretatur leo Dei. Et Hierusalem leo Dei idcirco appellatur, quia fortissima et potentissima semper exstitit. Nam tantae fortitudinis fuit antequam caperetur a David, ut illi Jebusaei qui in ea residebant et non permitteris intus introire nisi caecos et claudos antea expellas . » Unde exivit proverbium: Caecus et claudus non introibunt in templum. Postea autem quam capta est ab illo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑempto uirtus spirituũ malignoꝵ qͥ eũ in ostendendis signis mendacii iuiuerant
infirmata cassabit᷑. Potest ⁊ ipse homo peccati nõ sine ratione int̾ miliciam celi
deputari ꝓ eo qd se nõ solum suꝑ angelos. uerũ etiam suꝑ omnẽ diuine maiestatis
celsitudinem exaltare pͣsumet. Uisitabitur et suꝑ reges terre qui sunt suꝑ t̾ram.¬
intinistros uidelicet antixp̃i factionum frandiũꝙ enis fautores et cooꝑatores. ĩ firmis¬
ac trenis mentib impio dominantes imꝑio. qui omnes cũ antixp̃o in carcerem

Expanded text:
empto, virtus spirituum malignorum, qui eum in ostendendis signis mendacibus juverant, infirmata cassabitur, et ipse non sine ratione potest inter militiam coeli deputari pro eo, quia se non solum super angelos omnes, verum etiam super omnem divinae majestatis celsitudinem exaltare praesumit. Visitabitur et super reges terrae, qui sunt, ministros, videlicet, Antichriac terrenis mentibus impio dominantur imperio: quos dubium non est
Abbreviated transcription (Latin):
demonstrat dicens. Et erit celum nouũ ⁊ t̾ra noua. Si eñi ita infiret celũ ul¬
terra ut penitus desineret ẽẽ qd̃ est. salomon neqͣ ꝗͣ diceret. G eneratio pretent
⁊ generatio aduenit terra autẽ in et̾num stat: Dissipabit gͦ dñs terrã ĩ extremo
iudicio .i. ꝑ ignẽ faciet eã transire nuitans illã ab hac specie quã nunc habet
in meliorẽ. Et nudabit eam ab habitatorib ab homtribꝰ. a bestiis a serpentib
ab arboribꝰ ab omni sorde uł spurcicia. Et sic affliget .i. attenuabit faciem eui¬
ꝑ ignem utiq transeuntis. sicit ⁊ medicus qͣndo infirmũ curat: affligit quidem¬

Expanded text:
demonstrat: « Et erit coelum novum et terra nova . » Si enim ita transiret, penitus desineret esse. Quod et Salomon minime loqueretur. « Generatio praeterit et generatio advenit, terra autem in aeternum stat . » Dissipabit ergo Dominus terram extremo judicio, id est per ignem faciet eam transire, mutans illam ab hac specie, quam nunc habet in meliorem. « Et nudabit eam ab habitatoribus, » ab hominibus, a bestiis, a serpentibus, ab arboribus, ab omni sorde vel spurcitia, « et affiget faciem ejus » quia per ignem t
Abbreviated transcription (Latin):
deo suo. Iubente aũ rege adducti sunt uiri illi qui accusauerãt dameẽ
⁊ ĩ lacum leonũ missi sunt. ipsi & filii et uxores eoꝵ. ⁊ nõ ꝑuenerunt usq
ad pauimentũ laci donec arriꝑent eos leones. et omnia ossa eoꝵ c̃õmiuuerẽ
Tunc darius rex scͥpsit uniu̾sis ppłis ⁊ tͥbubus & linguis habitantibus in
uniuersa terra. Pax uobis multiplicet᷑. Ame gͦ constitutũ est decretum.¬
ut in uniu̾so imꝑio ⁊ regno meo tremiscant & paueant dm̃ danielis.
Ipse ẽ enim deus uiuens et et̾nus in scła. ⁊ regnũ eiꝰ nõ dissipabitur et

Expanded text:
ubente autem rege, adducti sunt viri illi, qui accusaverant Danielem: Et in lacum leonum missi sunt, ipsi, et filii, et uxores eorum: Et non pervenerunt usque ad pavimentum laci, donec arriperent eos leones, et omnia ossa eorum comminuerunt. tur: Darius rex scripsit universis populis, tribubus et linguis habitantibus in universa terra: Pax vobis multiplicetur. Rex ille tameut in universo imperio et regno meo, tremiscant et paveant Deum Danielis. Ipse est enim Deus vivens, et aeternus in saecula, et regnum ejus non dissipabitur, et
Abbreviated transcription (Latin):
significat salsis et amaris fluctibꝰ redundantẽ. sicut dñs in parabola sagene
misse in mare ut̾pretat᷑. Unde ⁊ draco rex dicit᷑ ominũ que in aquis sunt.
et cuiꝰ scd̃m dauid ĩ mari cõfringunt᷑ capita. Et ĩ amos legimus. Si
descenderit in ꝓfundũ maris ibi mandabo draconi.⁊ mordebit eũ. Quatuor
magne quatuor regna sunt que cõsurgent de terra. Quatuor aũ uenti
pugnantes in mari magno i deo uenti celi esse dicuntur. qͥa unusqͥsq angłs
facit ꝓ eo regno qd̃ sib creditũ est. Et hoc notandũ quia feritas atꝙͥ crudlitas

Expanded text:
significat, salsis amarisque fluctibus redundantem: sicut Dominus in parabola sagenae missae in mare interpretatur . Unde et draco rex dicitur omnium quae in aquis sunt, et cujus secundum David in mari confringuntur capita . Et in Amos legimus: Si descenderit in profundum maris, ibi mandabo draconi, et mordebit eum . Quatuor magnae, quatuor regna consurgent de terra. Quatuor autem venti qui pugnabant in mari magno, ideo venti coeli esse dicuntur: quia unusquisque angelus facit pro eo regno quod sibi creditum est. Et hoc notandum, quod regnorum 664 feritas
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. De t̾ra tolli seu terrã ꝑdere est: omñe ꝓpositi sui stabilitatẽ amittere.
& deiectionẽ suã indigne ferendo niuuã cordis a maritudinẽ incurrere.¬
rationabiles texere. & murmurationis sue in deũ causas cũ uere sitt
intelligere.⁊ tã suum defectũ ꝗͣ alioꝵ ꝓfectũ plenuis agnoscere. Ceterum¬
qui głe cupidi sunt : alioꝵ inspecta gła ꝓpriaq ignominia. ĩ inuidĩa cadunt
Sic uiuũ uicio succedit. Insolentia p̾cedit ⁊ inuidentia succedit. et quod
adhuc peis est insolentia non recedit

Expanded text:
ne. Et hoc forte est terram perdere, omnem propositi sui stabilitatem amittere, et dejectionem suam indigne ferendo, nimiam cordis amaritudinem incurrere.rationabiles texere, et murmurationis suae causas cum verae sint intelligit, et tam suum defectum quam aliorum profectum plenius agnoscit. Sed qu et lividum, aliorum inspecta gloria propriaque ignominia, in invidentiam cadit. Sic vitium vitio succedit, insolentia praecedit, et invidentia succedit, et quod adhuc pejus est, insolentia non recedit
Abbreviated transcription (Latin):
singlaritas et dicit᷑ de eo. Ue soli. qͥa cũ ceciderit non habet subleuantem
Ue inꝗͣ soli. hoc ẽ de solo ⁊ suo cõsilio p̾sumenti. & solitaria quadã p̾sumptĩ e
uiuenti. In scd̃o regnat impietas. et de eo dicit᷑. Se impio in malũ. In t̾cio
regnat calliditas. Callidi aũ ꝓuocant irã dei. et dicit᷑ de eis. Ue dupplici
corde. ⁊ t̾rã ingredienti duab uiis. In qͣrto regnat crudelitas. Et crudelib
ꝑtinet insolentia. ad sed̾m inuidentia. ad tciũ fraudulentia. ad qͣrtũ ĩpudenta.¬

Expanded text:
a cum ceciderit non habet sublevantem . Vae, inquam, soli, hoc est de se solo, et suo consilio praesumenti, et solitaria quadam praesumptione viventi. In secundo regnat impietas, et de eo dicitur: Vae impio in malum . In tertio regnat calliditas. Callidi autem provocant iram Dei, et dicitur de eis: Vae duplici corde, et terram ingredienti duabus viis . In quarto regnat crudelitas, et crudelibus imum insolentia, ad secundum invidentia, ad tertium fraudulentia, ad quartum impudent
Abbreviated transcription (Latin):
ascend̾e est : bestiales motus ⁊ irrationabiles impetus. post temptationũ
iuolentĩa de cordis instabilitate exurgere &e in aꝑtũ ꝓrumꝑe. Quasi
bestialem eñi formã sibi induit : qui bestialit᷑ uut. Nã ꝓculdubio qui
irrationabilit̾. et bestiałit᷑ degit. In qͣntũ iurationabiłr. ⁊ bestialit̃. Qd nisi
quedã bestie sunt quelibet uicia. Qd uisi quedã bestie sunt quelibet
praua desideria. Quis modi bestie mores lacerant. uirtutes iugulant. aĩas

Expanded text:
ascendere, nisi bestiales motus et irrationabiles impetus, post tentationum violentiam, de cordis instabilitate exsurgere et in apertum prorumpere? Quasi bestialem enim formam sibi induit, qui bestialiter vivit. Nam procul dubio, qui irrationabiliter et bestialiter degit, in quantum irrationabiliter, bestialiter. Quid nisi quaedam bestiae sunt, quaelibet vitia? Quid nisi bestiae sunt, quaelibet prava desideria? Ejusmodi bestiae mores lacerant, virtutes jugulant, animas
Abbreviated transcription (Latin):
cõmutat᷑. Oculos ad celũ leuare est: celestia ⁊ et̾na cogitare. & cura et
sollicitudine scłariũ semota. sola sp̃ualia p̾ oculis habere. Celũ respicete
regionẽ lucis pͥ oculis habere ẽ. in illud etͣnitatis lumen intelligentie
oculos tota intentione figere. Illic oculos iã fixerat qͥ dicebat. Cogitaui
dies antiquos ⁊ annos et̾nos ĩ mente habit. Sensus amissus cuiq tunc¬

Expanded text:
levaret. Oculos ad coelum levare, est coelestia et aeterna cogitare, et cura et sollicitudine saecularium semota, sola spiritualia prae oculis habere. Coelum respicere, et regionem lucis prae oculis habere, et in illud aeternitatis lumen intelligentiae oculos tota intentione figere. Illic oculos jam fixerat, qui dicebat: Cogitavi dies antiquos, et annos aeternos in mente habui . Sed ecce qui
Abbreviated transcription (Latin):
duersus dñatorem celi eleuatus es. ⁊ uasa domus eius allata sũt corã te. xxiii¬
& tu ⁊ optimates tui et uxores tue. & concubine tue uinũ bibistiꝰ in eis.
Deos quoq argenteos et aureos. ertos. ferreos. ligneosq ⁊ lapideos. qui nõ uident
neq audiunt neq sentiunt. laud asti. Porro deũ qui habet flatum tuũ in manti
sua & omines uias tuas: nõ glorificasti. Icurco missus ẽ articulus manus que
scͥpsit hoc qd̾ exaratum ẽ. Hec est aũ scriptura que digesta ẽ. mane. Techel. Phares.
& hec interpͥtatio sermonis. Mane: numerauit deus regnũ tuum ⁊ cõ pleuit
illud. Techeł. appensus es in statera. & inuentus es minus habens. Phares⁊ ousũ
est regnum tuũ ⁊ datum ẽ medis et ꝑsis. Ecce quom ꝓpħa sanctꝰ suꝑbã regis¬

Expanded text:
dversum Dominatorem coeli elevatus es, et vasa domus ejus allata sunt coram te: Et tu, et optimates tui, et uxores tuae, et concubinae tuae, vinum bibistis in eis? Deos quoque argenteos, et aureos, et aereos, ferreos, ligneosque et lapideos, qui non vident, neque audiunt, neque sentiunt, laudasti: Porro Deum, qui habet flatum tuum in manu sua, et omnes vias tuas, non glorificasti. Idcirco ab eo missus est articulus manus, quae scripsit hoc, quod exaratum est. Haec est autem scriptura, quae digesta est: MANE, THECEL, PHARES. Et haec est interpretatio sermonis. MANE: numeravit Deus regnum tuum, et complevit illud. THECEL: appensus es in statera, et inventus es minus habens. PHARES: divisum est regnum tuum, et datum est Medis et Persis. Tunc, jubente reg
Abbreviated transcription (Latin):
edificaui in domũ regni. ĩ robore fortitudinis mee.⁊ in gła decoris me
Cũ adhuc esset sermo ĩ oie regis: uox de celo ruit. Tibi dicit᷑ nabuchodonoso
rex. Regnũ transiit a te. & ab hominib eicient te. ⁊ cũ bestiis & feris
erit habtiatio tua. fenũ quasi bos comedes. et septẽ tempora mutabunt᷑
suꝑ te. donec scias qd̃ dñetur excelsus in regno hominũ.⁊ cuicumq
tatim ut locutus ẽ nabucħ. ꝑ suꝑbiam. ꝑdidit regnũ qd̾ ob elemosinas
legamus int̾rogationem p̃cessisse. An forte aliene cogitationi iespondebat
⁊ forsitan cogitatiomi que nulla erat s ẽe credebat. forte eoꝵ cognatiõi
respondebat. quos sũa magnitudinẽ & auctoritatẽ ad mirari estimabat.

Expanded text:
ris mei? Cum adhuc sermo esset in ore regis, vox de coelo ruit: Tibi dicitur, Nabuchodonosor rex: Regnum transiit a te, et ab hominibus te ejicient, et cum bestiis et feris erit habitatio tua. Fenum quasi bos comedes, et septem tempora mutabuntur super te, donec scias quod dominetur Excelsus in regno hominum, et cuicunque tatim ut locutus est per superbiam, perdidit regnum quod 650 ob eleemosynas praecedit interrogatio? An forte alienae cogitationi respondebat, et forsitan cogitationi quae nulla erat, sed esse credebat? Forte eorum cogitationi respondebat quos suam magnitudinem et auctoritatem admirari aestimabat.
Abbreviated transcription (Latin):
ciñpiam arboris miram̃ modũ fortitudinis. ĩ euis altitudine. ꝓfunditatem
suł tilitatis. ĩ aspectus dilatatione magnitudinẽ auctoritatis. ĩ pulchrttudĩe
folioꝵ facundiã sermonis. in nimietate fructuũ multitudinẽ eruditionis.
ĩ esca uniu̾soꝵ doctͥnã edificationis. in subiectione bestiarũ rigorẽ seuitats
in choabitatione uolucrũ ꝓ uidentiam circũs pectionis. Quis gͦ nis ĩsanus
in tanto mutabilitatis ancipiti sibi securitatẽ. ꝓmittat. si uere aliquando
talis fuit. qͥ postea succisus cecidit. Uere ut scͥptura dicit. Beatus homo qui
semꝑ ẽ pauidus. Nescit eñi quid futura pariat dies. Arbor aũ succidttur¬

Expanded text:
 arboris miramur modum fortitudinis; in altitudine ejus profunditatem subtilitatis; in aspectus dilatatione, magnitudinem auctoritatis. In pulchritudine foliorum facundiam sermonis; in nimietate fructuum, multitudinem eruditionis; in esca universorum, doctrinam aedificationis; in subjectione bestiarum, rigorem severitatis; in cohabitatione volucrum, providentiam circumspectionis. Quis ergo, nisi insanus, in tanto mutabilitatis ancipiti sibi securitatem promittit, si vere aliquando talis fuit, qui postea succisus cecidit? Vere, ut Scriptura dicit: Beatus homo qui semper est pavidus. Nescit enim quid futura pariat dies . CAPUT XX. Quod qu
Abbreviated transcription (Latin):
Notandũ si est qd̾ ꝓ uigil theodocio ipsum chaldaicũ u̾bum posuit. Hyt
iqd̃ ꝑ tres litteras. ain. iod.res. se̾bit᷑. Significat aũ angłos qd̾ semꝑ uigilent. ⁊ ad
dei imꝑin sint parati. Unde & nos crebris ꝑ noctationib imitan᷑i angeloꝵ
officia. Et de dño dicitur. Nõ dormitabit neq dormiet qui custodit israhel.
ferreo & ereo uinctus fu̾it nabuchodonosor aut quis eũ uinxerit ⁊ cõpedibu
alligarit. cũ ꝑspicuũ sit omnes furiosos ne se p̾cipitent et alios inuadant.¬
se ostendat post suasionẽ elemosinarũ subtungens. forfitan ignoscet tibi ds̃.
rem temerariã factunt. qui audact᷑ peccatorib indulgentĩa pollicent᷑. Et tamen
sciendũ quod si nabuchodonosor bona oꝑa facienti uenia reꝓ mittit᷑: multo magis
iuxta danielis eõsilium mtsed̾ias in pauperes. ⁊ iccirco usq ad mensem duodecunũ
in eũ est dilata seritentia. s quia postea deambulans in aula babilonis temere

Expanded text:
os ejus, etc. Pro vigili Theodotio ipsum Chaldaicum verbum posuit HIR, quod per tres litteras AIN, IOD et RES scribitur: significat autem angelos quod semper vigilent; et ad Dei imperium sint parati. Unde et nos crebris pernoctationibus imitamur angelorum officia. Et de Domino dicitur: Non dormitabit, neque dormiet qui custodit Israel . ferreo et aereo fuerit Nabuchodonosor: aut quis eum vinxerit et compedibus alligaverit: cum perspicuum sit omnes furiosos, ne se praecipitent et alios ferro invadant,srem temerariam faciunt, qui audacter peccatoribus indulgentiam pollicentur. Et tamen sciendum quod si Nabuchodonosor bona opera facienti venia repromittitur; multo magis uxta Danielis consilium misericordias in pauperes; et idcirco usque ad mensem duodecimum in eum est dilata sententia: sed quia postea ambulans in aula Babylonis,
Abbreviated transcription (Latin):
Sed̾m alios ossa sunt oliuarũ arefacta cũ amurca. Scd̃m pliniũ in t̾ra babilotus
fluit in modum bituminig¬
it nabuchodonosor optimatib siis. Nonne tres uuos nufimus ĩ medio¬
ignis compeditos. Qui respondentes regi dixerunt. Uere rex. Respondo
ed ait. Nece ego uideo uiros qͣtuor solutos ⁊ ambulantes in medio ignis. et miehal
corruꝑtionis in eis est. & species qͣrti similis filio dei. Tunc accessit nabucho donosor
ad ostiũ fornacis ignis ardentis ⁊ ait. Sydrach misach & abdenago serui dei excelsi.

Expanded text:
alios autem ossa sunt olivarum arefacta cum amurca, secundum Plinium in terra Babylonis fluit ad modum bituminiet ait optimatibus suis. Nonne tres viros misimus in medignis compeditos? Qui respondentes dixerunt Regi. Vere Rex. Respondit 187 et ait. Ecce ego video quatuor solutos et ambulantes in medio ignis: et nihilcorruptionis in eis est, et species quarti similis filio Dei. Tunc accessit Nabuchodonosor ad ostium fornacis ignis ardentis, et ait: Sidrach, Misach, et Abdenago, servi Dei excelsi,
Abbreviated transcription (Latin):
ñta circa quas libet suggestiones caute inuigilat. ⁊ contra quaslibet
maligni machinationes in ipso temptationis aditu oratione repugnat.
ne in cautã mentẽ ulla infestatio uł ꝑ urolentĩa oppͥmat. uel fraude

Expanded text:
nostra circa quaslibet suggestiones caute invigilat, et contra quaslibet nostra circa quaslibet suggestiones caute invigilat, et contra quaslibet maligni machinationes in ipso tentationis aditu oratione repugnat, ne incautam mentem ulla infestatio, vel violentia opprimat, vel fraude
Abbreviated transcription (Latin):
accipiunt᷑. Debemus itaq nõ solum ĩ studiis & exerciciis spiritalibꝰ. uerũ ett̃a
i negociis scłarib ⁊ necessitatis usibus nichil incircũspecte. nichil indiscrete
nichil inprouide facere. & hoc erit sydrach. misach. et abdenago. suꝑ opera
subiacere ño dubitatutr. Igit᷑ in his etiã in quib humane necessitati c̃õ¬
sulimus. uł cõmuni infirmitaq deseruimꝰ. nichil sine modestia uichil
sine mensura. nichil sine intentione bona. nil p̾ter ordinẽ. nil preter
rationẽ agamus. & quale datuel magisteriũ in babilonica ꝑ rouincia
habere nos uoluit. obtinemus. Deniq sedm sapientis sententĩa. omna
fac cũ consilio. et tale magistertũ habes quale tibi ꝓpħa desiguat ex mis¬
terio. Omnino nãq opus ẽ circunspectione. discpetione. deliberatione.¬
si uolumꝰ nichil ĩprouide. nichil incõsulte agere. Porro qͥa per fores¬
aditus ad interiora patet. daniel qͣsi in regis forib obseruat. qͣndo deuotu

Expanded text:
Debemus itaque non solum in studiis et exercitiis spiritualibus, verum etiam in negotiis saecularibus et necessitatis usibus nihil incircumspecte, nihil indiscrete, nihil improvide facere. Et hoc erit Sidrach, Misach et Abdenago, super omniuisse. Itaque in his etiam, in quibus humanae necessitati consulimus, vel communi infirmitati deseruimus, nihil sine modestia, nihil sine mensura, nihil sine intentione bona, nihil praeter ordinem, nil praeter rationem agamus, et quale Daniel magisterium in Babylonica provincia habere nos voluit, obtinemus. Denique secundum Sapientis sententiam, omnia fac cum consilio, et tale magisterium habes, quale tibi propheta designat ex mysterio. Omnino namque opus est circumspectione, discretione, si volumus nihil improvide, nihil incoaditus ad interiora patet. Daniel denique, quasi in regis foribus observat, quando devotio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbat. ut eius studiis uehementiꝰ intendat. ⁊ eiꝰ ꝓfectibus diligent᷑ infistat. ĩ uestigãde
querat. querendo inueniat. unde in id ipsũ ad meliora ꝓfietat. Qauid gͥ aliud ꝗͣ
munera magna ce multa sedulus deuotiõis nr̃e daniel accipio. qͣndo ex alacriti
impenso studio quasi quedam intelligentie talenta &e prudentie lucra facile ituer.
uande ad maiora crescere ⁊ ad plurima dilatari possit. Outinã contingat tãdẽ¬
asetio  nuiiia occupatio. nulla sollicttudo. nulla suggestio uł suasio possit

Expanded text:
bat, ut studiis vehementius intendat et ejus provectibus diligenter insistat, investigando quaerat, quaerendo inveniat, unde in idipsum ad meliora proficiat. Quid aliud igitur quam munera magna et multa devotionis nostrae Daniel accipit, quando ex alacriter impenso studio, quasi quaedam intelligentiae talenta et prudentiae lucra facile invenit, unde ad majora crescere, et ad plurima dilatari possit? Et constituit eaffectio, nulla occupatio, nulla sollicitudo, nulla suggestio, vel suasio possit
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit. qui contra suꝑiores ꝑ audaciã se erigit. et ĩferiores ꝑ seuiciã preuut.
bestus plantis nitit᷑ qui terrenoꝵ amori ĩ moderatius incumbens ad impatientĩa

Expanded text:
ostendit, qui et contra superiores se per audaciam erigit, et inferiores per saevitiam premit. ostendit, qui et contra superiores se per audaciam erigit, et inferiores per saevitiam premit. Testeis plantis i
Abbreviated transcription (Latin):
siqͥdẽ omnia metalla p̃cii sui dignitate p̾cedit. ⁊ suꝑba mens ceteros om̃s in sui
cõparatione despicit. Argentũ suauem ⁊ ad modũ dulcem sonũ habet. & iactantia
in sue laudis p̃conio blandã iocundamq se exhibet. Es eo qd̃ ualde durabile exista
recte satis ꝑtinaciã figurat. que a suo consilio uł ꝓposito. uix uł nunꝗͣ deflect
queat. ferrũ qd̃ cetera soleat metalla domare cõuenienter satis seuicĩa designat.
que solet ceteros p̾mere. Per testã aũ que facile frangit᷑. recte satis impatientia
designat᷑. Aureũ itaq sibi caput fabricat: qiti sibi sc̃itatem arrogat. Pectus argentẽ
⁊ brachia argentea circũferre uidet᷑. qui de consilii & oꝑis sui rectitudine głat᷑.
Duas uentrẽ ⁊ femora quodãmͦ erea habet: qui in his etiã ꝑtinax ꝑmanet. que
ꝓptͣ uilttatẽ despicere uł ꝓpt̾ in honesta erubesc̾e debent. Tibias ferreas habere se

Expanded text:
siquidem omnia metalla pretii sui dignitate praecedit, et superba mens caeteros omnes in sui comparatione despicit. Argentum suavem, et admodum dulcem sonum habet, et jactantia in sui laudis praeconio blandam jucundamque se exhibet. Aes eo quod valde durabile existat, recte satis pertinaciam figurat, quae a suo consilio, vel proposito vix vel nunquam deflecti queat. Ferrum quod caetera soleat metalla domare convenienter satis saevitiam designat, quae solet caeteros premere. Per testam autem quae facile frangitur, recte satis impatientia designatur. Aureum itaque sibi caput fabricat, qui sibi sanctitatem arrogat. Pectus argenteum et brachia argentea circumferre videtur, qui de consilii et operis sui rectitudine gloriatur. Quasi ventrem et femora quodammodo aerea habet, qui in his etiam pertinax permanet quae propter vilitatem despicere, vel propter inhonestatem erubescere deberet. Tibias ferreas habere se
Abbreviated transcription (Latin):
ferrũ conterere uł cõminuere ualeret: S qd̾ nõ potest humana oꝑa uł quelibet hu mi
ĩdustria. fit in sola uoluntate diuina. Solus utiq ds̃ est qui sine aliquo conatu. finra
sui motu. quociens ⁊ quedũq uoluerit potest oꝑari. stabilisq manens dat euncta moti¬
statua concutit᷑. ut cõfusibilis mens confundat᷑ ⁊ humilietur. Quid em̃ est huusiod
Nouissime etĩa uera bona. cũ sint imꝑfecta ⁊ ĩ consũmata. Sic sane pͥmũ conterit᷑ fem̃
ce testa. deinde membra erea. nouissime argentea et aurea. ostremo ꝑ estuũ tengus

Expanded text:
ferrum conterere vel comminuere valeret? Sed quod non potest humana opera vel quaelibet humana industria, fit in sola voluntate divina. Solus utique Deus est, qui sine aliquo conatu, sine aliquo sui motu, quoties et quaecunque voluerit potest operari, stabilisque manens dat cuncta mostatua concutitur, ut confusibilis mens confundatur et humilietur. Quid est hujusmodi Novissime etiam vera bona cum sint imperfecta et inconsummata. Sic sane primum conteritur ferrum et testa, deinde membra aerea, novissime argentea et aurea. In malis facilius
Abbreviated transcription (Latin):
postit. quas sub ddiei luce ꝓfert qd̾ nocte ꝑcepit. Recte gͦ nulla postmodũ fi
mentio noctis. ubi daniel qd̾ prius nocte accepit.tandẽ aliquando palã loqͥt᷑
est ẽ fessio criminis. sed̾m postulatio miserationis. t̾cium glorificatio mniserent
Pmũ est accusatio culpe. sed̾m supplicatio uenie. t̾ctũ magnificatio cliuitie
munificentie. Hec omnia iste nr̃ daniel magnifice exeqͥst᷑. sicut ex eiꝰ uerbis
cognosett᷑. Confessio ⁊ accusatio ẽ culpe ubi alio loco dño loquit᷑ in oratione.
Deccauimꝰ iniqͥtatẽ fecimus. impie egimꝰ. & recessimus et declinauimꝰ a madatis
tius ac iuidiciis. Supplicatio ⁊ imploratio ẽ uentie ubi legit᷑ eodẽ ipso dicente.
Esraudi dñe. placare dũe. attende & fac. Glorificatio et magnificatio sui creao
sibi miserentis ẽ ꝓculdubio qd̾ in hoc loco legis. Sit nomen dñi benedictum
a seło ⁊ usꝙ in scłm. qͥa sapientia &e fortittido enis sunt. S apientia et fortitudo¬

Expanded text:
pimus sub diei luce proferimus? Recte ergo nulla postmodum fit mentio noctis, ubi Daniel quod prius nocte accepit, tandem aliquando palam loquitur est confessio criminis, secundum postulatio miserationis, tertium glorificatio miserentis. Primum est accusatio culpae, secundum supplicatio veniae, tertium magnificatio divinae munificentiae. Haec omnia iste noster Daniel magnifice exsequitur, sicut ex ejus verbis cognoscitur. Confessio et accusatio est culpae, ubi alio loco Domino loquitur in oratione: Peccavimus, iniquitatem fecimus, impie egimus, et recessimus, et declinavimus a mandatis tuis ac judiciis . Supplicatio, et imploratio est veniae, ubi legis eodem ipso dicente: Exaudi, Domine; placare, Domine; attende, et fac . Glorificatio et magnificatio sui Creatoris sibique miserentis est procul dubio quod hoc in loco legis: Sit nomen Domini benedictum a saeculo, et usque in saeculum, quia sapientia, et fortitudo ejus sunt, et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
sepe ꝓ p̃senti. s latenti culpa ꝑcutimur. & ꝓ tali qͥdem quã omnino nullam. uel
forte satis factione deletã credebamꝰ. Etqͥdem qd̾ oĩo fatendum ẽ. nõ sẽꝑ ad correp¬
tionẽ ꝑcutim seu ad purgationẽ. s modo ad eruditionem mͦ ad ꝓbationẽ seu abio
captiuitatẽ incurreret. nisi eum cõmunis casus in uolueret.⁊ aliena masicia
iniuste ꝯ opꝑͥmeret. Nichilominꝰ tñ meritis suis ascribebat captiuiteatẽ quã sine

Expanded text:
saepe pro praesenti, sed latenti, culpa percutimur, et pro tali quidem quam omnino nullam, vel forte satisfactione deletam credebamus. Et quidem, quod omnino fatendum est, non semper ad correptionem, seu ad purgationem percutimur. Sed modo ad eruditionem, modo ad probationem, seu alio captivitatem incurreret, nisi eum communis casus involveret, et aliena malitia injuste opprimeret. Nihilominus tamen meritis suis ascribebat captivitatem quam sine
Abbreviated transcription (Latin):
ouect᷑. quando ex respectu distͥcte equitatis feruor deuotiõis inflãmat᷑. Multis
aũ modis atq respectib humanus c̃opungitur animꝰ. Optimis aũ pene modus
cõpunctionis: qui cõsurgit ex consideratione districti examinis. Daniel itaq nõ
animus intime cõpungitur. Ad regẽ introducit᷑ ⁊ qͣsi regie potestati assifictur.
quando deuotio ex uirtute possidet᷑. ⁊ ea animus ꝓ arbitͥo utitur. Festine ĩtͦducit᷑
qͣndo facile &e absq mora cũ oportuerit. ad cordis contritionẽ animus emollitur.

Expanded text:
ducitur, quando ex conspectu districtae aequitatis fervor devotionis inflammatur. Multis autem modis atque respectibus humanus compungitur animus. Optimus autem pene modus compunctionis qui surgit ex consideratione districti examinis. Daniel itaque noniae minus servatae, animus intime compungitur. Ad regem introducitur, et quasi regiae potestati assistitur, quando vera devotio ex virtute possidetur, et ea animus pro arbitrio utitur. Festine introducitur, quando facile, et absque mora cum oportuerit, ad cordis contritionem animus emollitur.
Abbreviated transcription (Latin):
careniꝰ. ño utiq iudicarem. Deliberationis officiũ p̃cipitur seu etiã c̃omendat᷑. cũ ꝑ

Expanded text:
icaremus, non utique judicaremur . Deliberationis officium praecipitur, seu etiam commendatur cicaremus, non utique judicaremur . Deliberationis officium praecipitur, seu etiam commendatur c
Abbreviated transcription (Latin):
osscretionẽ. A eliberationem intelliginitis. sine quib uere deuotionis officiũ nullom̾ posse
ꝯpłori edtidiano cxꝑimento ꝓbamus. Hi sunt eñi uere deuotionis socii inseparabiles
ittũspecte. discrete ⁊. ꝓuide cogitationes. Sine huiusmodi eñi sociis & cooꝑatoribus
quelbet ñr̃a deuotio ñõ nouit uł ualet orare quomͦ oportet. Cirẽuspectionis ẽ moꝵ¬
bliberationis añ: consiliũ querere ⁊ inuenire. Circũspectio dieit. Recogitabo tibi õs
annos ineos ĩ amaritudine anune mee. Diseretio fatetur. fẽci iudiciũ ⁊ iusticiaan
Desiberntio loquit᷑. Quid retͥbuam dño ꝓ omnib que retbutt michi. ad cireũ spectiom
tadium reuocat᷑. cui dicitur. Leua ĩ circuttu oculos tuos ⁊ uide. ubi non ꝓstrata
si meretrix. ad discretionis gxamen animare nos uoluit qui dixit. Si nos ip̃os dind¬

Expanded text:
discretionem, deliberationem intelligimus, sine quibus verae devotionisdiscretionem, deliberationem intelligimus, sine quibus verae devotionisprius non excitat. Hi sunt enim verae devotionis socii inseparabiles, circumspectae, discretae et providae cogitationes. Sine hujusmodi enim sociis et cooperatoribus, quaelibet nostra devotio non novit vel valet orare quomodo oportet. CAPUT VIII. deliberatio autem consilium quaerere, et invenire. Circumspectio dicit: Recogitabo tibi omnes annos meos in amaritudine animae meae . Discretio fatetur: Feci judicium et justitiam . Deliberatio loquitur: Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi? Astudium revocatur, cui dicitur: Leva in circuitu oculos tuos , et vide tunc ubi prostrata sis, meretrix. Ad discretionis examen animare nos voluit, qui dixit: Si nos ipsos dijud
Abbreviated transcription (Latin):
a domus sue penetralia recurtit. ⁊ ad orationis sue negocia ꝑfectiꝰ explenda uelut
cooꝑatores querit. qͣndo instante iã orationis tempore seu etiam urgente necest
articulo deuota mens solttã et in idofficii necessariã qͥetis sue oportunteatem
repetit. & ꝓuidis quibdam ⁊ in eiusmodi usum ydoneis cogitationib deuotionẽ
studio orandi ꝗͣ meditandi labor ꝑgrandis. ⁊ mentib uagis et inquietis pene inito¬
lirabilie. Porro quas a daniele datuelis sociis negoctũ indicat᷑. qͣndo ex deuotione
agit᷑ ut ĩmminens negociũ in considerationẽ. examinationẽ. ⁊ c̃osultationẽ ad duc.
ño sius meritis s diuinis miserationibꝰ innititur. Notandũ sane iuxta historĩã.

Expanded text:
ad orationis suae negotia perfectius explenda velut cooperatores quaerit, quando, instante jam orationis tempore, seu etiam urgentis necessitatis articulo, devota mens solitam et in id officii necessariam quietis suae opportunitatem repetit, et providis quibusdam, et in ejusmodi usum idoneis meditationibus devotionem studio orandi quam meditandi labor pergrandis, et mentibus vagis, et inquietis pene intonegotium. Quasi a Daniele Danielis sociis negotium indicatur, quando ex devotione agitur ut imminens negotium in considerationem, examinationem, consultationem adducatur.non suis meritis, sed divinis miserationibus innititur. Notandum sane juxta historiam
Abbreviated transcription (Latin):
Et em̃ dum attente conspicit. ꝗͣsit supra humanã uͥtutem diuinis beneficiis
respondere. ⁊ diuina seu̾ita ꝓ eqͥtatis ture ꝗͣ ualeat uł debeat erga nos districte
gr̃a subtrahit᷑. ne a subtilitatis sue nimietate in desꝑationis fouẽa totꝰ p̃cipitef.
Somnium gͥ quasi ab eo fugit. dũ illã quam ꝑ meitts excessum uid̾e cõsueuit.
T̃otemplatiõis luc̃ẽ amttit. orro qͥa de contẽplatione mentionẽ fecius non

Expanded text:
supra humanam virtutem divinis beneficiis respondere, et divina severitas pro aequitatis jure quam valeat, vel debeat erga nos districte gratia subtrahitur, ne a subtilitatis suae nimietate in desperationis foveam totus praecipitetur. Somnium itaque quasi ab eo fugit, dum illam quam per mentis excessum videre consuevit contemplationis lucem amittit. Praece
Abbreviated transcription (Latin):
iuestigatio. ĩ contemplatione. amnuratio. Ex imaginatione cogitatio. ex ratione
meditatio. ex intelligentia cõtemplatio. Cogitatio semꝑ uago motu de uno ad¬
aliud transit. meditatio cirea unũ aliqͥd ꝑseuerant᷑ uttendit. contemplatio sub
ino uisionis radio ad innumera se diffuudit. Et nota quomodocũq in scͥpturu¬
habetur. ubi aninius pura intelligentia utitur. Semꝑ aũ contẽplatio ẽ in rebus
uł ꝑ siti naturã manifestis. uł ꝑ studiũ familiartt̃ notis. uł ex diuma reuelatione ꝑspi

Expanded text:
investigatio, in contemplatione admiratio. Ex imaginatione cogitatio, ex ratione investigatio, in contemplatione admiratio. Ex imaginatione cogitatio, ex ratione meditatio, ex intelligentia contemplatio. aliud transit, meditatio circa unum aliquid perseveranter intendit, contemplatio sub uno visionis radio ad innumera se diffundit. Per intelligentiam siquhabetur, ubi animus pura intelligentia utitur. Semper autem contemplatio est in rebus, vel per sui naturam manifestis, vel per studium familiariter notis, ve
Abbreviated transcription (Latin):
ereditatio gͥ est studiosa mentis intentio circa aliqͥd inuestigandũ diligent᷑ infistens.
N sic. meditatio ẽ ꝓuidus animi obtutus in ueritatis inqͥsitione uehementer
ccupatus. Cogitatio aũ est imꝓuidus animi respectus ad euagationẽ ꝓmis. Sciedũ¬
uͦ est qdͤ unã eatdenq materiam alit̾ ꝑ cogitationẽ intuemur. alit̾ ꝑ meditationẽ
ninamur. atq aliter ꝑ contemplationẽ miramur. Multũ a se inur̃e hec tria in
modo differunt. ꝗͣuis quandoq ĩ materia conueniant. De una siq̾ͥdem eademq
materia alit̾ cogitatio. aliter meditatio. longeq alit̃ agit contemplatio. Cogitat
⁊ deuia queq lento pede sine respecta ꝑuentionis passim huc illucq uagatu
meditatio ꝑ ardua sepe ⁊ asꝑa ad directionis finem cũ magna animi industria
ut itur. Contemplatio libero uolatu quocũq eam fert impetus: mira agilitate
Contemplatio ꝑmanet sine labore cũ fructu. In cogitatione euagatio. In meditatione:

Expanded text:
editatio vero est studiosa mentis intentio circa aliquid investigandum diligenter insistens, vel sic: Meditatio est providus animi obtutus in veritatis inquisitione vehementer occupatus; cogitatio autem est improvidus animi respectus ad evagationem pronus. Viditaque quod unam eamdemque materiam aliter per cogitationem intuemur, aliter per meditationem rimamur, atque aliter per contemplationem miramur. Multum a se invicem haec tria in modo differunt, quamvis quandoque in materia conveniant. De una siquidem eademque materia, aliter cogitatio, aliter meditatio, longeque aliter agit contemplatio. Cogitatio per devia quaeque lento pede, sine respectu perventionis, passim huc illucque vagatur. Meditatio per ardua saepe et aspera ad directionis finem cum magna animi industria nititur. Contemplatio libero volatu quocunque eam fert impetus mira agilitate Contemplatio permanet sine labore cum fructu. In cogitatione evagatio, in meditatione
Abbreviated transcription (Latin):
nentie sc̃e. Si eñi a carne ħ qd̾ plurimũ libet abscidimꝰ. mox in sp̃u qd delectat ĩ isti
Intentioni quippe anime si excerior euagatio claudit᷑: interior secessus aꝑit᷑. Nã quo
extra se spargi ꝓpt̾ disciplinã mens ñõ potest: eo sr se ꝑ ꝓuectũ intendere pocest. q¬
N anno scd̾o regni nabuchodonosor uidit nabuchodonosor somniũ. ⁊ cont̾ritus est:
iniqum regẽ animũ uitilem & uirũ uirtutum intelligimus. Quis eñi nesciat nsi
⁊ leo animal ferocissimũ. Et si exponenti beato eregorio credimus. ĩ dauid adulterio ꝑ
Nõ est enim potestas nisi a deo. Que aũ a deo sunt teste apło ordinata sunt. Recte
itaq satis regia potestas uͥtutũ aninũ designat. qͥ regnũ illud int̾nũ morib sibi
uendicat. siue liberũ arbitͥum ꝑ quod ex cooꝑante gr̃a affectionibꝰ ⁊ passionibus

Expanded text:
essisset. Si enim a carne hoc quod libet abscindimus, mox in spiritu quod delectat invenimus. Intentioni quippe animae si exterior vagatio clauditur, interior secessus aperitur. Nam quo extra se spargi propter disciplinam mens non potest, eo super se intendere per n anno secundo regni Nabuchodonosor vidit Nabuchodonosor somnium et conterritus est iniquum animus virilis, et vir virtutum intelligi dicitur. Quis enim nesciat nisi venenosum, et leo animal ferocissimum? Et si exponenti beato Gregorio credimus, in David adultero perNon est enim potestas nisi a Deo. Quae autem a Deo sunt, teste Apostolo, ordinata sunt . Recte itaque satis regia potestas virtutum animum designat, qui regnum illud internum moribus sibi vendicat, sive liberum arbitrium
Abbreviated transcription (Latin):
nichil potestatis habuiss ignis in corporib eoꝵ. ⁊ capillus capitis eoꝵ nõ ee̾t adustꝰ
et saraballa eoꝵ nõ fuissent ĩmutata. & odor ignis non tͣnsisset ꝑ eos. et erũpens
et tradiderunt corpora sua ne seruirent. ⁊ ne ad orarent omnẽ deũ excepto deo
solo. A me gͦ positum ẽ hoc decretũ ut omnis quicũq locutꝰ fuerit blasphemĩa¬
cõtra deum sydrach nusach ⁊ abdenago disꝑeat. & domus euis uastetur. Neq

Expanded text:
nihil potestatis habuisset ignis in corporibus eorum, et capillus capitis eorum non esset adustus, et saraballa eorum non fuisset immutata, et odor ignis non transisset per eos. Et erumpens & tradiderunt corpora sua, ne servirent, & ne adorarent omnem Deum, excepto Deo suo. 96. A me ergo positum est hoc decretum, ut omnis populus, contra Deum Sydrach, Misach et Abdenagó, dispereat, et domus eius vastetur. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
reguis factus est mons magnuis & impleuit uniuersam terrã. Porro ut de ꝓposita
figura sine humana uita. Et quid aliud ẽ humana figura sine rationabili anima
nisi actio cõgrua sine uitentione recta Tociens itaq non dicã animal nutrit᷑.sẽd
statua iuxta humanã effigiem fabricat᷑. quotiens homo ĩ ordine c̃õu̾sationẽ suam
scdm caruis prudentiã que intinica ẽ deo moderat᷑. Igitur sed̾m qͣndam acceptionẽ

Expanded text:
regnis, factus est mons magnus, et implevit universam terram: quod Judafigura, sive humana vita? Et quid aliud est humana figura sine rationabili anima, nisi actio congrua sine intentione recta? Toties itaque non dicam animal nutritur, sed statua juxta humanam effigiem fabricatur, quoties homo in ordine conversationem suam secundum carnis prudentiam quae inimica est Deo modera
Abbreviated transcription (Latin):
deum. Isti scrutant᷑ etĩa ꝓfunda dei ut pote spiritales. ⁊ spiritualib sp̃ualia
nationi addicimus : qͣndo scłares disciplinas a nr̃is studiis amputamus. Harũ
amputationi conscientia nr̃a faciliꝰ acquiescit. ⁊ eo leutus earũ abiectioni cõsenti
quo cas ꝗͣuis ad aliqͥd utiles. humane tñ saluti minime necessarias actendit.¬

Expanded text:
Deum, isti scrutantur etiam profunda Dei, utpote spiritales, et spiritualibus spirituDeum, isti scrutantur etiam profunda Dei, utpote spiritales, et spiritualibus spiritunationi addicimus, quando saeculares disciplinas a nostris studiis amputamus. Harum amputationi conscientia nostra facilius acquiescit, et eo levius earum abjectioni consentit, quo eas quamvis ad aliquid utiles
Abbreviated transcription (Latin):
defecit. s quoꝵc̃ũq studioꝵ curã deponat.⁊ om̃s sapientes suos quodãmodo ꝑdere
disponat. In furore inqͥt ⁊ in ira magna. furor ẽ ꝑturbatio mentis totuis expers
rationis. Ira est mentis ꝑturbatio magna. s a ratione penitus ño aliena. Quasi ex
funore agitam &e actitamus: quando sine respectu rationis in id qd̾ fieri nõ oportet
nos tpsos p̃cipites damus. Ira sepe cõmoti intelligimꝰ qͥd faciendũ sit. cũ tamen
refrenari nõ possit si magna fuerit. In pͥmo teaq ꝑturbationis nr̃e impetu. sepe
nec saltẽ ad rationem respicimꝰ. post modũ autẽ rationẽ quidẽ uidemus s sequi
nõ possumus. tandẽ uͦ intuemur et sequimꝰ. Recte gͦ prius furor ⁊ postea ira
ponitur. Notandũ sane qd sapientes babilonis dicunt᷑ : qui hoc loco ꝑire p̾cipum¬
cuca t᷑rena. isti ctreq diuina. Illi sectant᷑ sapientiã mundi. que stulticia ẽ apud

Expanded text:
cunque studiorum curam deponat, et omnes sapientes suos quodammodo perdere disponat. In furore, inquit, et ira magna. Furor est perturbatio mentis, totius expers rationis. Ira est mentis perturbatio magna, sed a ratione non penitus aliena. Quasi ex furore agitamur, et actitamur, quando sine respectu rationis in id, quod fieri non oportet, nos ipsos praecipites damus. Ira saepe commoti intelligimus quid faciendum sit, cum tamen refrenari non possit, si magna fuerit. In primo itaque perturbationis nostrae impetu saepe, nec saltem ad rationem respicimus, postmodum autem rationem quidem videmus, sed sequi non possumus, tandem vero intuemur et sequimur. Recte ergo prius furor, et postea ira ponitur. Notandum sane quod sapientes Babylonis dicuntur, qui hoc loco perire praecipcirca terrena, isti circa divina. Illi sane sectantur sapientiam mundi, quae stultitia est apud
Abbreviated transcription (Latin):
interpͣtati sunt: Demq qͣndo natus est chain: possedi inquit parens hominẽ
ꝑ deum. posfessione hominis ad cham nomen alludens. Nimirũ sed̾m historie¬

Expanded text:
interpretati sunt. Denique quando natus est Cain, Possedi, inquit parens, hominem interpretati sunt. Denique quando natus est Cain, Possedi, inquit parens, hominem per Deum , possessione hominis, ad Cain nomen alludens. Ibique erat glori
Abbreviated transcription (Latin):
mentis. ut ño sparse fluant. s ꝑ discipliuã constricte subsistant. Manius gͦ
conigit. ius suꝑna sursum nos ab infimis trahit̃. Bene gͥ int̾ terra et celum
sublenatum se asserit. qͥa quilibet sanctus ĩ carne mortali positus. plene
quidẽ adhuc ad suꝑna nõ ꝑuenit. s iam tñ tnia dereliquit. In uisione uͦ
dei in ierłm ducit᷑. quia uidelicet uniisquisꝙ ꝓ ficiens ꝑ caritatis helum
int̾ne contemplationis aspiciunt. plus praua uttra eccłam fieri ꝗͣ recta dep̾hen¬
dint. & quasi in aquilonis partẽ oculos .⁊. ad solis sinistr̃ã flectunt. quia
contra uicioꝵ frigora caritatis se stimulis accendunt. Porro dũ intra scam¬
eccłam a quibdã specie sola fidelibus rapinas ⁊ uicia ꝑpetrari considerant. qͣsi
emulatio suꝑna ꝓuocat᷑. ut tanto districtiꝰ delinquentes feriat. qͣnto nos cari
appellant᷑ nomine. ꝓ statua siue ydolo zeli. septuaginta statuam possidentis

Expanded text:
mentis, ut non sparsae defluant, sed per disciplinam constrictae subsistant? Manus ergocolligit, vis superna sursum nos ab infimis trahit. Bene vero inter terram et coelum sublatum se asserit, quia quilibet sanctus in carne mortali positus, plene quidem adhuc ad superna non pervenit, sed jam tamen ima dereliquit. In visione vero Dei in Jerusalem ducitur, quod viinternae contemplationis aspiciunt, plus prava intra Ecclesiam fieri quam recta deprehendunt, et quasi in aquilonis parte oculos, id est, ad solis sinistram flectunt, quia contra vitiorum frigora charitatis se stimulis accendunt. Ubi et recctam a nonnullis specie sola fidelibus rapinas, et vitia perpetrari considerant, quid tra nos aemulatio superna provocatur, et tanto districtius delinquentes ferit, quanto nos charius appellantur nomine, pro statua Zeli, Septuaginta, statuam possidentis,
Abbreviated transcription (Latin):
qui ⁊ audita ea que dei sunt nõ credunt. et eos quos p̃ualent a bonis
moribus subuertunt. ⁊ quos inflectere nõ ualent occultis machinatĩoib
feriunt. Scorpio eñi palp̾ ando incedit. s cauda ferit. Nec mordet a faciẽ
s. a posterioribus nocet. Scorpiones gͦ sunt homines blandi ⁊ maliciosi. qͥ bonis
quidẽ in facie non resistunt. sed mox ut recesseruit derogant. Talibꝰ cohabttare¬

Expanded text:
quia et audita ea, quae Dei sunt, non credunt, et eos quos praevalent, a bonis moribus subvertunt, et quos inflectere non valent, occultis machinationibus fiunt. Scorpio autem palpando incedit, sed cauda ferit, nec mordet a facie, a posterioribus nocet: scorpiones ergo sunt omnes blandi et malitiosi, qui bonis quidem in faciem non resistunt, sed mox ut recesserint derogant, alios quos va
Abbreviated transcription (Latin):
onturbatio suꝑ cõturbationem ueniet. ⁊ auditus suꝑ auditum. et
querent uifionẽ de ꝓpħa. & lex ꝑibit a sacerdote. ⁊ confilium a
senioribi. Rex lugebit et princeps induetur merore. & manus poptili
terre conturbabunt᷑. Sed̃m uĩa eoꝵ faciã eis. et scd̃m iudicium eorum
iudicabo eos. ⁊ scient quia ego dñs.In ppłe iudeoꝵ hec multociens acci

Expanded text:
onturbatio super conturbationem veniet, et auditus super auditum: Et quaerent visionem de propheta, et lex peribit a sacerdote, et consilium a senioribus. Rex lugebit, et princeps induetur moerore, et manus populi terrae conturbabuntur. Secundum viam eorum faciam eis, et secundum judicia eorum jud
Abbreviated transcription (Latin):
doctor arietes in giro. dum caute auditorib denuntiat. ꝗͣ blande luxuria ꝑcuit
ꝗͣ asꝑe impatientia occidit. ꝗͣ laboriose auaricia accendit ⁊ interuntt ꝗͣ tumide
suꝑbia extinguit. In giro itaq arietes ponere ẽ. p̃dicando ostendere qui undic
Nume tibi sartaginẽ ferrẽa. et pones eã murũ ferreum int̾ te .xxui.¬
& inter ciuitatẽ. Perrum forte metalsũ est. ⁊ ĩ sartagine cibus frigit᷑.
ꝑ sartaginẽ itaq ferrẽã spiritalis ⁊eli fortis frixura signat᷑. Omnis quippe
spiritat doctoris Selus animũ frigit. qͥa ualde cruciatur dũ infirmos quos ꝙ
et̾ua deserere ⁊ rebus temporalib delectari cõspicit. Bene aũ paulꝰ sartagnñ¬

Expanded text:
praedicator arietes in gyro, dum caute denuntiat, quam caute luxuria percutit, praedicator arietes in gyro, dum caute denuntiat, quam caute luxuria percutit, quam aspere impatientia occidat, quam laboriose avaritia accendit et interimit, quam tumide superbia exstinguit. In gyro itaque arietes ponere, est praedicando ostendere qui undique ume tibi sartaginem ferream, et pones eam murum ferreum inter te et civitatem. » Quia ferrum forte metallum est, et in sartagine cibus frigitur. Quid per sartaginem ferream, nisi spiritalis zeli fortis frixura signatur? Omnis quippe spiritalis zelus doctoris animam frigit, quia valde cruciatur, dum infirmos quosque aeterna deserere, et rebus temporalibus delectari conspicit. Quam bene Paulus sartagin
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ꝑ qͣndã sib cognationẽ ꝓpinqua. sicut dissolutio sp̃c. appetitus gule.
⁊ ĩmundicia luxurie. sicut ⁊̃ multiloquiũ. faliacia atq ꝑ uiriũ. Ex difsolutiõe
quippe sp̃c mens ad ingluuiẽ uentris raptt᷑.⁊ dũ cibis uenter extenditur.
ad luxuriam caro trahit᷑ suꝑbiendocaptiua. Et rursum ex multiloqͥo fallacia
generat᷑. quia ualde difficile est: ut qui multa loquit nõ etiã mentiat᷑. Et
sepe mendaciũ etiam ꝑuiio trgitur. ut aute humana iudicia ueletur.
Suꝑbia quoq esie sine inuidia atq inani gła nullatenꝰ potest. Suꝑbu¬
enum quis ꝙ honorẽ quem ip se amibit ali imnudet. Et cũ hune foctasse
obcinuerit: in elationẽ głe temporalis attollit᷑. atq quod alios conspicit minime
ꝑcipere potuisse. hoc se ꝑ inanẽ głam gaudet p̾ ceteris habere. Ponit quoꝙ¬

Expanded text:
quasi per quamdam sibi cognationem propinqua, sicut dissolutio spiritus, appetitus gulae, quasi per quamdam sibi cognationem propinqua, sicut dissolutio spiritus, appetitus gulae, et immunditia luxuriae, sicut multiloquium, fallacia, atque perjurium. Ex dissolutione quippe spiritus mens ad ingluviem ventris rapitur, et dum cibis venter extenditur, ad luxuriam caro trahitur superbiendo captiva. Et rursum ex multiloquio fallacia generatur, quia valde difficile est ut qui multa loquitur non etiam mentiatur; et saepe mendacium etiam perjurio tegitur, ut ante humana judicia veletur. Superbia quoque esse sine invidia atque inani getenim quisque honorem quem ipse ambit, aliis invidet. Et cum hunc fortasse obtinuerit, in elatione gloriae temporalis attollitur, atque quod alios conspicit minime percipere potuisse, hoc se per inanem gloriam gaudet prae caeteris habere. Sciendu