comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
putamus: ꝗͣdo filium dei trucidarit: & hec ait. uniu̾¬
sa fecisti. oblita beneficioꝵ pristinoꝵ.⁊ me ad iracundiã
puocasti. siue contristati me: quẽ boms oꝑib debueras
ad gaudia ꝓuocare: Propterea ⁊ ego reddidi tͥ oꝑa tua
in caput tuu̾̃. ⁊ cum te subuertero o adultera. tamen
minus in te ire mee exercebo ꝗͣ meruisti. quo ⁊ in hoc
diuina clementia demonstretur: ut maiora sint pecca¬
ta. quam pene: Iuxta tropologiam. omnis anima
accipit a deo pecuniã sp̃alem. scdm illud euglł̃ii qd̾ chẽ
ꝓpter hoc p̃sent ib amatorib qͦs intelligimus de¬
mones contrar iasq uirtutes. reuelatur ignominia
ierłm: uel in die udicii. uel in tꝑre penitente. ꝗͣdo
corripiuntur: W prius quidem solus omꝑs d̃s cernit
num: Quando uͦ fuerit expletum. ñ est absconditum
qd̾ ñ manifestetur: & oꝑtum qd non reueletur Ꝙ in

Expanded text:
putamus, quando Dei Filium trucidarit? Et haec, ait, univerputamus, quando Dei Filium trucidarit? Et haec, ait, universa fecisti, oblita beneficiorum pristinorum, et me ad iracundiam provocasti, sive contristasti me, quem bonis operibus debueras ad gaudia provocare. Propterea, et ego reddidi tibi opera tua in caput tuum. Et cum te subvertero, o adultera, tamen minus in te irae meae exercebo, quam meruisti: quo et in hoc divina clementia demonstretur, ut majora sint peccata quam poenae. Juxta tropologiam, 177 omnis anima accipit a Deo pecuniam spiritualem, secundum illud Evangelii quod dicitur pter hoc praesentibus amatoribus quos intelligimus daemonas contrariasque virtutes, revelatur ignominia Jerusalem, vel in die judicii vel in tempore poenitentiae quando corripiuntur. Et prius quidem solus omnipotens Deus cernit num . » Quando vero fuerit expletum, « non est absconditum, quod non manifestetur, et opertum quod non reveletur . » Et in
Abbreviated transcription (Latin):
ue in ꝓbationem: O portet enim et hereses ẽẽ. ut ꝓbat
quiq manifesti fiant ñ ex tuo merito: s ex mea mĩa:
tunc scias qr eo sum dñs. ⁊ recorderis beneficioꝵ meoꝵ
⁊ confundaris.⁊ dicas iuxta apłm. qr ñ sum dignus
uocari apłs : quia ꝑsequutus sum eccłiam dei: E ñ sit¬
tibi ultra aꝑire os: p̃ confusione tua: S cõrum ẽ enim
aꝑire os: iuxta apłm: Os meum patet ad uos:o chorĩ

Expanded text:
ve in probationem  oportet enim et haereses esse, ut probati ve in probationem  oportet enim et haereses esse, ut probati quique manifesti fiant , non ex tuo merito, sed ex mea misericordia, et tunc scias quod ego sim Dominus; et recorderis beneficiorum meorum, et confundaris, et dicas juxta Apostolum: Qui non sum dignus vocari Apostolus: quia persecutus sum Ecctibi ultra aperire os prae confusione tua. » Sanctorum est enim aperire os, juxta Paulum: Os meum patet ad vos, o Corint
Abbreviated transcription (Latin):
maiores cum iuniorib tuis.⁊ dabo eas tibi in ꝓbatione
non ex testam̃to tuo. Et suscitabo ego testamentũ meu̾
tecum. et cognosces qr ego dñs: ut recorderis ⁊ confun¬
daris. ⁊ non sit tibi ultra aꝑire os a facie ignominie
tuȩ cum ꝓpiciatus fuero tibi iuxta omnia quȩ fecisti.
dicit dñs deus: Ideo tibi dixi. scelus tuum ⁊ ignomi¬
niam tuam tu porta siue portasti. aut portatura es.:
ut recipias qd̃ mereris: quia despexisti iuramentum
meum.⁊ irritum fecisti pactum meum: Cum autem
fuerit expletum. ego occidam .⁊ ego uiuificabo: ego
ꝑcutiam et sanabo: tunc recordabor pacti mei qd̾ ego
olim tecum habui. & suscitabo tibi pactum nequaꝗͣ
legis qd̃ preteriit: s pactum eugłii sempiternum:
ut cum recordata fueris uiarum tuarum. et recepis
sorores tuas maiores. uel minores samariam ⁊ sodomã.
earumq socias. tribuam tribuam tibi eas infilias. si¬

Expanded text:
majores cum junioribus tuis, et dabo eas tibi in probationem, majores cum junioribus tuis, et dabo eas tibi in probationem, et non ex testamento tuo, et suscitabo ego testamentum meum tecum, et cognosces quia ego Dominus: ut recorderis, et confundaris, et non sit tibi ultra aperire os a facie ignominiae tuae, cum propitius fuero tibi juxta omnia quae fecisti, dicit Dominus Deus. Ideo tibi dixi: scelus tuum et ignominiam tuam tu porta, sive portasti, aut portatura es; ut recipias quod mereris: quia despexisti juramentum meum, et irritum fecisti pactum meum. Cum autem fuerit expletum, ego occidam, et ego vivificabo: ego percutiam, et ego sanabo : tunc recordabor pacti mei, quod olim tecum habui. Et suscitabo tibi pactum, nequaquam Legis quod praeteriit, sed pactum Evangelii sempiternum: ut cum recordata fueris viarum tuarum, et receperis sorores tuas majores, vel minores Samariam et Sodomam earumque socias, tribuam tibi eas in filias, si
Abbreviated transcription (Latin):
brio habet eam: cuius uitiis suꝑata est: Quia hec dic̃
dñs d̾s: Ꝙ faciam tibi ficut despexisti uramentum
ut irritum faceres pactum: et recordabor ego pacti mei
tecum in dieb adolescentiȩ tuȩ: & suscitabo tibi pactum
sempiternum. & recordaberis uiarum tuarum. et con¬
sunderis cum receꝑis sorores tuas tecum maiores cum
minorib tuis. & dabo tibi eas infilias. sed non ex pac
to tuo ꝙ suscitabo tibi pactum meum tecum. & scies
quia ego dñs: ut recorderis et confundaris. & ñ sit
tibi ultra. aꝑire os p̃confusione tua: cum placatus
fuero tͥ in omnib quȩ fecisti: ait dñs deus. Lxx.
ec dieit dĩs adoray:. Et faciam in te sicut fecisti sicut
despexisti hȩc. ut p̃terires testamentum meum. &. recorda¬
bor ego testament mei qd̃ fecitecum in dieb adolescentie
tuȩ.&. suscitabo tibi testamentum sempiternum. ⁊ recor¬
dab̾is uiȩ tue.⁊ despicieris cum receꝑis sorores tuas te

Expanded text:
brio habet eam, cujus vitiis superata est. 188 Quia haec dicit brio habet eam, cujus vitiis superata est. 188 Quia haec dicit Dominus Deus: Et faciam tibi sicut despexisti juramentum, ut irritum faceres pactum. Et recordabor ego pacti mei tecum in diebus adolescentiae tuae: et suscitabo tibi pactum sempiternum. Et recordaberis viarum tuarum, et confunderis cum receperis sorores tuas tecum majores cum minoribus tuis: et dabo tibi eas o tuo. Et suscitabo ego  Al. tibi pactum meum tecum: et scies quia ego Dominus, ut recorderis, et confundaris, et non sit tibi ultra aperire os prae confusione tua: cum placatus fuero tibi in omnibus quae fecisti, ait Dominus Deus. LXX: Haec dicit Adonai Dominus: Et faciam in te sicut fecisti, sicut despexisti haec, ut praeterires testamentum meum. Et recordabor ego testamenti mei, quod feci tecum in diebus adolescentiae tuae, et suscitabo tibi testamentum sempiternum, et recordaberis viae tuae, et despicieris cum receperis sorores tuas te
Abbreviated transcription (Latin):
eius exempło territa es : ut similia sustineres ⁊ prohib̾es
pedem tuum: nunc autem reuelata ẽ ignominia tua:
ei ausculta sententiam. uel porta iuxta.lxx. uel portas¬
t iuxta aquilam et theodotionẽ. uel portatura es iuxta
syminachum scelus ⁊ ignominiam tuam: ut postquã
penas pro sacrilegio sustinueris. ueniam ñ ex pacto tuo:
s ex mea dementia consequaris: Syria hebraico sermone
diciturꝰ. d  XX: quȩ interp̃tatur sublimitas. E iuxta
explanationem illius loci isaie propħe. in quo aram:
arguta sapientia. & quȩ s̃ sublunitatem scientiȩ rȩꝑmit¬
tatꝰ: in crincta malitia hereticorum impugnat. uidam ꝙͦ
in quo uera confessio est: & non potest p̾ualere: Hic quoq¬
in eadem arogantia syriȩ. id ẽ philosophorum cũ filiab
alienigenarum. in quib multiplex diuersoꝵ in gentib
dogniatum error ostenditur. illudit ierłm & obpro¬

Expanded text:
ejus exemplo territa es, ne similia sustineres, et prohiberes ejus exemplo territa es, ne similia sustineres, et prohiberes pedem tuum: nunc autem revelata est ignominia tua, Dei ausculta sententiam. Vel porta juxta Septuaginta: vel portasti, juxta Aquilam, et Theodotionem: vel portatura es, juxta Symmachum, scelus et ignominiam tuam, ut postquam poenas pro sacrilegio sustinueris, veniam non ex pacto tuo, sed ex mea clementia consequaris. Syria Hebraeo sermone dicitur ARAM  , quae interpretatur, sublimitas. Et juxta explanationem illius loci Isaiae prophetae, in quo Aram, coru arguta sapientia, et quae sibi sublimitatem scientiae repromittat, juncta malitiae haereticorum, impugnat Judam, in quo vera confessio est, et non potest praevalere. Hic quoque eadem arrogantia Syriae, id est, philosophorum cum filiabus alienigenarum, in quibus multiplex diversorum in gentibus dogmatum error ostenditur, illudit Jerusalem, et oppro
Abbreviated transcription (Latin):
arum syrie. & omnium quȩ in circuitu tuo st̃ filiarum
philistinarum quȩ te ambiunt ꝑ girum. scelus tuum.
et nefas tirum tu portabis: Theodotio hoc mͦ. et ñ erat
sotloma soror tua in auditu oris tuti in die suꝑbiȩ tue
anteꝗͣ reuelaretur malicia tua sicut tꝑs obꝓbrii filiaꝵ
sirie. & omniũ ꝑ circuitum eius filiarum alienigenarũ
quȩ abhominantur te ꝑ girum: Fornicationẽ tuam. ⁊
abhominationes tuas tuportasti: dicit adonay dñs:
ditioni aquile: congruit nr̃a transiatio: Quas omnes
posui. ut ex collatione cunctarum: alicuius sensus pos
alioꝵ: sic nobis uidetur lectionis ordo reddendus:
n dieb suꝑbie tue quando peccabas. ñ es recordata euer¬
sionis sodomȩ sororis tuȩ ãtequam patereret malicia
que hoc tpre reuelataẽ.: in tantum ut incunctis
urbib syrie. & palestme quȩ in circuitu tuo sunt. fieres
obprobrium: Quia gͥ uicisti in scelere sororẽ tuam. nec

Expanded text:
arum Syriae, et omnium quae in circuitu tuo sunt filiarum arum Syriae, et omnium quae in circuitu tuo sunt filiarum Palaestinarum, quae te ambiunt per gyrum. Scelus tuum et nefas tuum tu portabis. Theodotio hoc modo: Et non erat Sodoma soror tua in auditu oris tui, in die superbiae tuae, antequam revelaretur malitia tua: sicut tempus opprobrii filiarum Syriae, et omnium per circuitum ejus filiarum alienigenarum, quae abominantur te per gyrum. Fornicationem tuam, et contaminationes tuas, tu portasti, dicit Adonai Dominus. Editioni Aquilae congruit nostra translatio; quas omnes posui, ut ex collatione cunctarum, alicujus sensus poss praejudicio, sic nobis videtur lectionis ordo reddendus: In diebus superbiae tuae, quando peccabas, non es recordata eversionis Sodomae sororis tuae, antequam pateret malitia tua, quae hoc tempore revelata est in tantum, ut cunctis urbibus Syriae et Palaestinae quae in circuitu tuo sunt, fieres opprobrium. Quia igitur vicisti in scelere sororem tuam, nec
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾a est: que ẽ mater nr̃a: W in eodem: Accessistis
ad syon montem. & cuuitatem dei uiuentis ierłm cele¬
stem: & milia angłoꝵ frequengum: Ꝙ reuertetur¬
cum filiab sius quȩ in toto orbe cdispse sunt: e q̃
plenius inisaie explanationib disseruinus: Nonfuit
autem sodoma soror tua audita in ore tuo in die suꝑbie
tue anteꝗͣ reuelaretur malicia tua: sicut hoc tꝑre in
obpbrium fillarum syrie. & cunctarum in circuitu
dñs ds. lxx: Nisi fuisset sodoma soror tua ad audien¬
dum in ore tuo in dieb suꝑbie tue. anteꝗͣ reuelarentur
malicie tue. ficut nunc ẽ filiarum syrie : & nisi hoc fe¬
cisset: quid factum eẽt tibi. & omntum in circuitu tuo
filiarum alienigenarũ. quȩ circundate ꝑgirum. in¬
pietates tuas. & iniquitates tuas tuporta: Symmachꝰ
hunc locum: ita interp̃tatus est: Quia ñ fuit sodoma
soror tua in auditu ꝑ os tuum in die suꝑbiȩ tuȩ. anteqͣ
reuelaretur ignominia tua. sicut intꝑre obprobrii fili¬

Expanded text:
libera est, quae est mater nostra . » Et in eodem: « Accessistis ad Sion montem, et ad civitatem Dei viventis Jerusalem coelestem, et millia angelorum frequentium . » Em filiabus suis, quae in toto orbe dispersae sunt. De quo plenius in Isaiae explanationibus disseruimus. Non fuit autem Sodoma soror tua audita in ore tuo in die superbiae tuae antequam revelaretur malitia tua, sicut hoc tempore in opprobrium filiarum Syriae, et cunctarum in circuitu tuo ait Dominus Deus. LXX: Nisi fuissent Sodoma soror tua ad audiendum in ore tuo in diebus superbiae tuae antequam revelarentur malitiae tuae, sicut nunc est filiarum Syriae, et nisi hoc fuisset, quid factum esset tibi, et omnium in circuitu tuo filiarum alienigenarum, quae circumdant te per girum? impietates tuas, et iniquitates tuas tu porta. Symmachus hunc locum ita interpretatus est: 187 Quia non fuit Sodoma soror tua in auditu per os tuum in die superbiae tuae, antequam revelaretur ignominia tua, sicut in tempore opprobrii fili
Abbreviated transcription (Latin):
clesiȩ credentibq deceptis quiñ audierunt illud
apłi: ipse autem ds pacis scĩficet uos ꝑ omnia. ⁊inte¬
tum dñi nr̃i iħu xꝑi serueturꝰ: s omni genere fornicat
is. tuautem describe eam tripliciter. ut respondeas
sermonib ueritatis: qui ꝓponuntur tib. Cẜ iubet᷑¬
nobis. ut eloquia ueritatis. Io est scripturas scãs intel¬
ligamus tripliciter. primum iuxta litteram. sccłm
medie ꝑ tropologiam: tercio sublinius. ut mistica
queq cognoscamus: Scd̾m literam: illud ẽ: Neq sorni¬
cemur. sicut quidam eoꝵ fornicati sunt. et ceciderunt
una die. AXIIi: & nolite murmurare. sicut quidam
de eis murmurati sunt.⁊ ꝑierunt ab exterminatore:
Media autem. ⁊ iuxta tropologiam ꝗͣdo recedimus alit¬
tera. ⁊ paululum ad altiora conscendimus: dicente
apło:. Scriptum ẽ: non obturabis os boui trituranti:
Statimq sequitur: Nunquid de bub cura ẽ deo: anꝓpt

Expanded text:
clesiae credentibusque deceptis, qui non audierunt illud clesiae credentibusque deceptis, qui non audierunt illud Apostoli: « Ipse autem Deus pacis sanctificet vos per omnia, et intetri Jesu Christi servetur ; sed omni genere fornicatiis: Tu autem scribe ea tripliciter, ut respondeas sermones veritatis, qui proponuntur tibi . Et jubetnobis ut eloquia veritatis, id est Scripturas sanctas, intelligamus tripliciter: primum juxta litteram, secundo medie per tropologiam, tertio sublimius, ut mystica quaeque noscamus. Secundum litteram illud est: « Neque fornicemur, sicut quia . Et: Nolite murmurare, sicut quidam de eis murmuraverunt et perierunt ab exterminatore . Medie autem et juxta tropologiam, quando recedimus a littera, et paululum ad altiora conscendimus, dicente Apostolo: Scriptum est: Non alligabis os bovi trituranti. Statimque sequitur: Numquid de bobus cura est Deo? An propter
Abbreviated transcription (Latin):
dsticit regina a dextris tuis in uestitu deaurato: cir¬
cundata uarietate: Omne autem qd dicimus de
ierłm. ne in singulis inhereamus. & libroꝵ magnitu¬
do tedium legentib faciat. referamus ad ecclefiam:
nr̃a ecclĩa est: consequenter ierłm eccłia ẽ mater pri¬
mitiuorum. qui descripti funt in cęlis: E egressum ẽ
nomentuum in gentes ꝓpter speciem tuam: qr ꝑfecta
eras in decore meo quem posui suꝑte: dicit dñs deus

Expanded text:
« Adstitit regina a dextris tuis in vestitu deaurato cir« Adstitit regina a dextris tuis in vestitu deaurato circumdata varietate . » Omne autem quod dicimus de Jerusalem, ne in singulis haereamus, et librorum magnitudo taedium legentibus faciat, referamus ad ecclesiam. nostra ecclesia est, consequenter Jerusalem ecclesia est, mater primitivorum, qui descripti sunt in coelis. « Et egressum est nomen tuum in gentes propter speciem tuam: Quia perfecta eras in decor
Abbreviated transcription (Latin):
spc: & diuisiones ministerioꝵ fc̃. unus autem dñs.
diuisiones opationum: lmus autẽ ⁊ idem deus:
ui talem comedit cibum. ⁊ hoc dulcissimo et suaiussi¬
mo pane. oleiq splendore fulgente pastus fuerit ac
ntritus: uertetur in decorem. ⁊ fiet pulcherrimus.
ñ semel. s repecito nimis: Duplicatum enu aduerbi¬
um: pondus facit orationis: Qd̃ ad pulcherrimi
magnitudinem: addi ultra nil possit: Ꝙ ꝓfecisti in
randrie in grecum sermonem scripturas ex hebraica
tum regnum. ẽẽ commemorant: quamꝗͣ eruditi
solos quinq libros moysi. ab eis interp̃tatos ꝓbent¬
coronam: post auri et argenti habundantiam: post
indumenta palliaq pulcherrima: post decorem in¬
credibilem: ꝓficit in reginam: quia ciuitas ẽ regis
magni. de quo scriptum ẽ: Ds̃ iudicium tuũ regi
da: & iusticiam tuam filio regis: & in apocalipsi io¬
hannis. ierłm quasi sponsa ornata: atq composita
describitur: iiro suo: Inpsalmis quoq: de eadẽ dr:

Expanded text:
eriorum, unus autem Dominus, et divisiones operationum, unus autem et idem Deus . » Qui talem comederit cibum, et hoc dulcissimo et suavissimo pane, oleique splendore fulgente pastus fuerit, ac nutritus, vertetur in decorem et fiet pulcherrimus, non semel, sed repetito nimis, nimis: duplicatum enim adverbium pondus facit orationis, quo ad pulchritudinis magnitudinem addi ultra nihil possit. « Et profecisti in xandriae in Graecum sermonem scripturas ex Hebraica tum regnum esse commemorarent. Quanquam eruditi solos quinque libros Moysi ab eis interpretatos probentcoronam, post auri et argenti abundantiam, post indumenta palliaque pulcherrima, post decorem incredibilem, proficit in reginam, quia civitas est magni regis. De quo scriptum est: « Deus, judicium tuum regi da, et justitiam tuam filio regis . » Et in Apocalypsi Joannis: « Hierusalem, quasi sponsa ornata atque composita describitur viro suo . » In psalmis quoque de eadem dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt abhominationes coram me: & abstulisti eas sicut
uidisti & samaria dimidium peccatoꝵ tuoꝵ ñ peccauit:
s uicisti eam scełib tuis. ⁊ iustificasti sorores tuas in oĩb
abhominationib tuis: quas oꝑata es: Lxx: Uiuo ego
dicit adonay dñs: si fecit sodoma soror tua hec ⁊ filie
eius: sicut fecisti tu. ⁊ filiȩ tue: Herumtamen fuit
miquitas sorore sodome sororis tue. suꝑbia in saturitate
panum.⁊ in abundantia deliciis affluebat. ipsa et
filie eius: Hoc habebat ipsa ⁊ filiȩ eius. ⁊ manũ pauꝑis
⁊egeni ñ assumebant: & głificabantur magnifice. Et
fecerunt mniquitates in conspectu meo. ⁊ abstulisti eas
ficut uidisti & samaria dimidiũ peccatoꝵ tuoꝵ noN
peccauit: & multiplicasti iniquitates tuas suꝑ eas. et
iustificasti sorores tuas in omnib iniquitatib tuis. qͣs
oꝑata es Qd posuere .lxx. hoc habebat ipsa ⁊ filie eiꝰ.
in hebraico ñ habetur: In ueteri testamento deiiuram̃¬

Expanded text:
unt abominationes coram me. Et abstuli eas sicut vidisti, et Samaria dimidium peccatorum tuorum non peccavit, sed vicisti eam sceleribus tuis, et justificasti sorores tuas in omnibus abominationibus tuis quas operata es. LXX: Vivo ego, dicit Adonai Dominus: sic fecit Sodoma soror tua haec, et filiae ejus sicut fecisti tu et filiae tuae. Verumtamen fuit iniquitas Sodomae sororis tuae superbia in saturitate panum, et in abundantia, Deliciis affluebat ipsa et filiae ejus ÷ hoc habebat ipsa et filiae ejus  et manum pauperis et egeni non assumebant, et gloriabantur magnifice, et fecerunt iniquitates in conspectu meo, et abstuli eas sicut vidisti. Et Samaria dimidium peccatorum tuorum non peccavit, et multiplicasti iniquitates tuas super eas: et justificasti sorores tuas in omnibus iniquitatibus tuis, quas operata es. Quod posuere LXX, hoc habebat ipsa et filiae ejus, in Hebraico non habetur. In veteri Testamento Dei jurame
Abbreviated transcription (Latin):
nosor. in erłm fuerat constitutus. cepit in quit
mittere propagines suas ad eam: Id ẽ ad regem
egyptioꝵ legatos dirigere: & ab eo contra regem
clu fubditus erat auxilium postulare: Hoc ẽ enim
qd̃ scriptura nunc dicit. ut irrigaret eam de areoł
germinis fui. quȩ in terra bona anabuchodonosor
plantata erat : ut faceret frondes. ⁊ afferret fruc¬
tum: ꝙ cresceret in uineam latiorem: Propterea
iubetur propħe ut loquatur ad uineam. quȩ a nabu¬
chodonosor plantata fuerat. ⁊ramos suos ad aquilam
egyptiam miserat: Nunquid prosꝑabitur qr hoc fa¬
cere conata ẽ. ⁊ ñ statim om̃s ꝓpagines eius.⁊ palini¬
tes ficcabuntur: E ñ inquit in brachio grandi: neq
in populo grandi multo: Fugiens enim sedechias. et
regis egypti auxilio destitutus. aducib nabuchodo¬
nosor in desertis iericho nocte comp̃hensus ẽ ⁊ cuncti
eius socii huc illucq disꝑsi. sicut in uolumine regum.

Expanded text:
nosor in Jerusalem fuerat constitutus. « Coepit, inquit, nosor in Jerusalem fuerat constitutus. « Coepit, inquit, mittere propagines suas ad eam, » id est, ad regem Aegyptiorum legatos dirigere, et ab eo contra regem cui subditus erat auxilium postutare. Hoc est enim quod Scriptura nunc dicit: ut irrigaret eam de areolis germinis sui. Quae in terra bona a Nabuchodonosor plantata erat, ut faceret frondes, et adferret fructum, et cresceret in vineam latiorem. Propterea jubetur prophetae ut loquatur ad vineam, quae a Nabuchodonosor plantata fuerat, et ramos suos ad aquilam Aegyptiam miserat. « Numquid prosperabitur, quia hoc facere conata est, et non statim omnes propagines ejus et palmites siccabuntur? » « Et non, inquit, in brachio grandi, neque in populo multo. » Fugiens enim Sedecias et regis Aegyptii auxilio destitutus, a ducibus Nabuchodonosor in desertis Hiericuntis comprehensus est, et cuncti ejus socii huc illucque dispersi sunt. Sicut in volumine Regum,
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ aquila altera grandis magnarum alarum. pluri¬
mis unguib. ⁊ ecce uinea hȩc implicata erat ad eam.
& radices eius ad illam: & ramos suos extendit ad illã:
ut irrigaret eam cum gleba plantationis sue in cam¬
po bono suꝑ aquã multam. ipsa impinguata ẽ ut fa¬
ceret germina. & asferret fructum. & c̾et in uineam
grandem: Propterea dic: Hec dicit adonax dñs:
i dirigereturꝰ. nonne radices tenerttudinis eius. ⁊fruc¬
tus illius computrescit: & arescent omnia quȩ ex ea
ut euellat eam aradicib suis: Ecce impinguatur:
nunquid dirigetur: Nonne statim ut tetigerit eã
uentus urens arescet. ⁊ siocabitur ariditate: cum
gleba germuns sui & arescet: Aquila sccła. id est
altera. et ipsa magna. plena pluimis. multoꝵq un¬
guium. ꝓpter rapacitatem ⁊uastationẽ gentium
plurimarum : rex egypti. est pharao: E ecce uinea
ista. subauditur rex sedechias. qui a nabuchodo¬

Expanded text:
ta est aquila altera grandis magnarum alarum, plurita est aquila altera grandis magnarum alarum, plurimis unguibus: et ecce vinea haec implicata erat ad eam, et radices ejus ad illam, et ramos suos extendit ad illam, ut irrigaret eam cum gleba plantationis suae. In campo bono, super aquam multam ipsa impinguata est: ut faceret germina et afferret fructum, et esset in vineam grandem. Propterea dic: Haec dicit Adonai Dominus: Si dirigetur? Nonne radices teneritudinis ejus, et fructus illius computrescent, et arescent omnia quae ex ea ulo multo, ut evellat eam a radicibus suis: et ecce impinguatur. Numquid dirigetur? Nonne statim ut tetigerit eam ventus urens, arescet, ac siccabitur ariditate: cum gleba germinis sui arescet? Aquila secunda, id est, altera, et ipsa magna, plena plumis, multorum unguium, propter rapacitatem, et vastationem gentium plurimarum, rex ista subauditur rex Sedecias, qui a Nabuchodo
Abbreviated transcription (Latin):
mam & paruulam ut tantum apparerent rami ep
ut uideretur quidem habere regnum.s ipsum reg¬
num eius humile atq infirmum. babylonii pͥnci¬
pis regeretur arbitrio: Hoc interim de p̃senti capło
cui subnectamus. & rel: E facta ẽ aquila altera gͣn¬
dis. magnis alis: multisq plumis: O ecce uinea ista
quasi mittens radices suas ad eam. palmites suos extẽ¬
dit ad illam ut irrigaret eam de areolis germinis sui
in terra bona suꝑ aquas multas plantauit eam ut
faciat frondes. ⁊ portet fructum et sit in uineam
grandem: Dic: hec dicit dñs deus: Ergo ne ꝓsꝑa¬
bitur: Nonne radices eius euellet. & fructum eius
destruet. & siccabit om̃s palmites germinis eius
& arescent: & non in brachio grandi. neq in populis mul¬
ts: ut euelleret eam radicitus: Eoce plantata ẽ. Ergone
ꝓsꝑabitur: Nonne contigerit eam uentus urens sicca¬
bitur : & in areis germinis sui arescet: lxx: Et fac¬

Expanded text:
mam, et parvulam, ut tantum apparerent rami ejus. » mam, et parvulam, ut tantum apparerent rami ejus. » Ut videretur quidem habere regnum, sed ipsum regnum ejus humile atque infirmum Babylonii principis regeretur arbitrio. Hoc interim de praesenti capitulo cui subnectamus et reliqua. « Et facta est aquila altera grandis magnis alis multisque plumis. Et ecce vinea ista, quasi mittens radices suas ad eam, palmites suos extendit ad illam, ut irrigaret eam de areolis germinis sui. In terra bona super aquas multas plantavit eam, ut faciat frondes et portet fructum, et sit in vineam grandem dic haec dicit Dominus Deus ergone prosperabitur nonne radices eius evellet et fructum eius distringet et siccabit omnes palmites germinis eius et arescet et non in brachio grandi neque in populo multo ut evelleret eam radicitus ecce plprosperabitur? Nonne cum tetigerit eam ventus urens, siccabitur, et in areis germinis sui arescet? LXX: Et fac
Abbreviated transcription (Latin):
tulerunt:. Indicat auitem iechoniam regem iuda.
quem cepit nabuchodonosor cum matre sua ⁊ principib
postea genere. sicut mathei eugliste scriptura testatuR
dñs et saluator nr̃ natus ẽ: ꝑ salathiel. et ⁊orobabel:
ro quo tulit de semente eiusdem terre. id÷ de stirpe regia
mathatam patruum iechonie. cuius uertit nomen
& uocauit eum sedechiam. & posuit regem in ierłm
multisq p̃fecit populis: et tam̃ in suꝑficie posuit illũ:
ec potestatem eius alta imꝑii radice firmauit: s po¬
suit eum ut respiceretur. ⁊ sub potestate ẽẽt babylonia
siue humili statura respicientib ramis eius ad eam
ut preẽet quid̃ populis iudeorum. s respiceret baby¬
lonii iubentis imꝑium: hoc ẽ enim qd scriptura dic̃
humili statura respicientib ramis eius. ad eam sub¬
auditur aquilam: Qd̃ aꝑtrus uertere.lxx. ortũq
est qd̃ plantatum fuerat. & factum ẽ in uineã infir¬

Expanded text:
tulerunt LXX. Indicat autem Jechoniam regem Juda, tulerunt LXX. Indicat autem Jechoniam regem Juda, quem cepit Nabuchodonosor cum matre sua et principibus postea genere sicut Matthaei evangelistae scriptura testatur, Dominus et Salvator noster natus est, per Salathiel et Zorobabel. Qui pro tulit de semente ejusdem terrae, id est, de stirpe regia, Mathaniam patruum Jechoniae, cujus vertit nomen, et vocavit eum Sedeciam, et posuit regem in Jerusalem, multisque praefecit populis, et tamen in superficie posuit illum, nec potestatem ejus alta imperii radice firmavit, sed posuit eum ut respiceretur et sub potestate esset Babylonia, sive humili statura, respicientibus ramis ejus ad eam: ut praeesset quidem populis Judaeorum, sed respiceret ad Babylonii jubentis imperium. Hoc est enim quod Scriptura dicit, « humili statura, respicientibus ramis ejus ad eam, » subauditur aquilam. Quod apertius vertere LXX: « Ortumque est quod plantatum fuerat. Et factum est in vineam infir
Abbreviated transcription (Latin):
nunc dicendum ẽ. de altera in consequentib disseremꝰ.
et interim simplicem carpamus historiam: Aquila gͣn¬
dis magnarum alarum. longo menbrorum ductu
plena plumis et uarietate. siue ut uertere .lxx plena
unguium: nabuchodonosor rex chaldeorum ẽ :De quo
et osee loquitur : quasi aquila suꝑ domum dñi: Iste
multis imꝑans nationib & innumerabili uallatus
exercitu. uenit suꝑ domum dei. haud dubium quin
templum significet. siue ut nunc scriptura dicit ad liba¬
num: de quo loquitur ⁊acharias: Aꝑi libane portas
tuas. & comedat ignis cedros tuas: ulula abies quia
cecidit cedrus: qm̃ magnific uastati sunt. E crebro
templum qd̃ erat inclitum atq fublime in scripturis
sc̃is libanus appellatur. tulitq medullam cedri. ⁊ sum¬
mitatem frondium eius auellit. & transportauit eam
in terram chanaam: in urbe negotiatoꝵ posuit illam:
negotiatorib. siue negotiatione: muratam. lxx. tͣns¬

Expanded text:
nunc dicendum est: de altera in consequentibus disseremus. nunc dicendum est: de altera in consequentibus disseremus. Et interim simplicem carpamus historiam. Aquila grandis magnarum alarum, longo membrorum ductu, plena plumis et varietate, sive ut vertere Seunguium, » Nabuchodonosor rex Chaldaeorum est. De quo et Osee loquitur: « Quasi aquila super domum Dei . » Iste multis imperans nationibus et innumerabili vallatus exercitu venit super domum Dei: haud dubium quin templum significet, sive ut nunc Scriptura dicit, « ad Libanum, » de quo loquitur Zacharias: « Aperi, Libane, portas tuas, et comedat ignis cedros tuos: ulula, abies, quia cecidit cedrus, quoniam magnifici vastati sunt. » Et crebro templum quod erat inclytum, atque sublime in Scripturis sanctis Libanus appellatur . « Tulitque medullam cedri et summitatem frondium ejus evellit. Et transportavit eam in terram Chanaan, in unegotiatoribus sive negotiationibus muratam trans
Abbreviated transcription (Latin):
Possumus uixta interp̃tationem sccde editionis aqͥle
qui floridum interp̃tatus ẽ uestimentum: ubertatẽ
terre udeȩ. ꝑ metaphorañ intelligere: uel diuini cul¬
tus pulchritudinem: Et ornauite: ornamento:
eneraliter ornamenta nunc ponit: de quib in consequen¬
tibus ꝑpartes enumerat: armillas. et torquem. inau¬
res. et coronam.⁊ reliqua. que ornamenta tribuit
ierłm: & in isaia dicitur. qd̾ uitio suo uniuersa ꝑdidit¬

Expanded text:
Possumus juxta interpretationem secundae editionis Aquilae, Possumus juxta interpretationem secundae editionis Aquilae, qui floridum interpretatus est vestimentum, ubertatem terrae Judae per metaphoram intelligere, vel divini cultus pulchritudinem. « Et ornavi te ornamento. » Generaliter ornamenta nunc ponit, de quibus in consequentibus per partes enumerat, armillas et torquem, inaures et coronam et reliqua, quae ornamenta tribuit Jerusalem. Et in Isaia dicitur, quod vitio suo universa perdi
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ .lxx. transtulerunt.⁊ a nullo grecoꝵ. nec philoso¬
possem inuenire sermonis: tandem didici a.lxx.
ẽẽ compositum: Rebus enim nouis: noua singenda
sunt nomina: Qd̃ tante subtilitatis fuerit uestimentum.
ut piloꝵ ⁊ capilloꝵ tenuitatem habere credatur Un¬
de et ego uolens teniuitatem exprimere uestrmenti
pro tricaptho subtilib transtuli: qd̃ tenui stamine. alq
sub tegmine textum erat: S congrue illis de quib incre¬
pans cdixerat. incrassatum ẽ corpopuli huius: & man¬
ducauit et bibit iacob: & saturatus ẽ. & incrassatus. et
recalcitrauit dilectus: et dereliquit dm̃ factorẽ suum:
ñ tenuitas uestum condonaturꝰ: Nam et in libro sa¬
pientie. qui a quibdam salomonis inscribitur sꝑc sa¬
pientie ingenitus. & multiplex tenuis. & ita mutabił
appellaturꝰ: & manna de quo scriptum ẽ. panẽ angło¬
rum manducauit homo: tenuissimum in similitudi¬
nem pruine. & sementis coriandri fuisse narratur:

Expanded text:
transtulerunt; et a nullo Graecorum nec usupossem invenire sermonis: tandem didici a LXX esse compositum rebus enim novis nova fingenda sunt nomina quod tantae subtilitatis fuerit vestimentum, ut pilorum et capillorum tenuitatem habere credatur. Unde et ego volens tenuitatem exprimere vestimenti, pro trichapto, subtilibus transtuli, quod tenui stamine atque subtegmine textum erat. Et congrue illis, de quibus increpans dixerat: Incrassatum est cor populi hujus, et manducavit, et bibit Jacob, et saturatus est, et incrassatus, et calcitra» tunc tenuitas vestium condonatur. Nam et in libro Sapientiae, qui a quibusdam Salomonis inscribitur: Spiritus sapientiae, unigenitus et multiplex, tenuis et mutabilis appellatur. Et manna de quo scriptum est: « Panem angelorum manducavit homo , » tenuissimum in similitudinem pruinae et sementis coriandri fuisse narratur.
Abbreviated transcription (Latin):
post hec uocaberis ciuitas iusticie mater ciuitatum
fidelis syon: & nr̃a loquitur apocalipsis: et dauid ca¬
nat: bene fac dñe in bona uoluntate tua syon: ut
edificentur muri ierłm: & in alio loco: Edificabunt᷑
ciuitates uidee.⁊ habitabunt.⁊ cõmorabuntur ibi:
et semen eoꝵ in eternum dirigetur: Nos autẽ horum
ꝑfectam scientiam dei iudicio relinquentes. imimo li¬
na celestia quȩ primũ in eugłio ꝓmittuntur: hoc
dicimus. qd̃ in eccłie statu cuncta cõpleta suit: et
cotidie compleanturꝰ: Sodoma reuertitur in ant¬
quum statum. ꝗͣdo nature sue reddita. gentilis pri¬
us et ipsa anima: intelligit creatorem: Samaria re¬
cipit antiquã beatitudinem. hereticorum errore con¬
tempto: & iuncta doctrine. & fidei xꝑiane. Cum
ille reuerse fuerint. & ierłm que usio pacis interp̃¬

Expanded text:
post haec vocaberis civitas justitiae, mater civitatum, post haec vocaberis civitas justitiae, mater civitatum, fidelis Sion ; et nostra loquatur Apocalypsis : Et David cantat: Bene fac, Domine, in bona voluntate tua Sion, et aedificentur muri Jerusalem . Et in alio loco: Aedificabuntur civitates Judae, et habitabunt, et commorabuntur ibi, et semen eorum in aeternum dirigetur . Nos autem horum perfectam scientiam, Dei judicio relinquentes, immo lina coelestia quae primum in Evangelio promittuntur, hoc dicimus, quod in Ecclesiae statu, cuncta completa sint, et quotidie compleantur. Sodoma revertitur in antiquum statum, quando naturae suae reddita gentilis prius, et impia anima intelligit Creatorem. Samaria recipit antiquam beatitudinem, haereticorum errore contempto, et juncta doctrinae, et fidei Christianae. Cumque illae reversae fuerint, et Jerusalem, visio pacis
Abbreviated transcription (Latin):
tem fuam: tu et filii tui reuertemini ad antiquitatẽ
ut̾am: Lxx: Et soror tua sodoma ⁊ filiȩ eius restituen¬
tur sicut fuerant a pͥncipio. et samaria ⁊filiȩ eius
restituentur sicut erant apͥncipio: tu et filiȩ tuȩ resti¬
tiumini. sicut fuistis ab initio: Iude inter ceteras fabri¬
las. & interminabiles genealogias. et deliram̃ta que
sit quasi paradysus dei. & quasi terra egypti: et sama¬
riam pristinam reciꝑe felicitatem: ut de assiriis reu̾¬
tantur in terram uideam: Legimus enim decem trib
captas aphul. ꝙ salmanassar. et theglath. phalasarꝰ
regib assirioꝵ: et usq hodie ibi eẽ captuitas: Ierłm
quoꝙ tune ẽẽ sabricandam. ꝙ om̃s filias eius. urbes
udelicet ⁊ uiculos et castella. quȩ sub ipsius futura
sint potestate floritura. ut prius floruerunt: & ipsam
ierłm auro et argento.⁊ p̃ciosis lapidib extruendam
de qua et isaias uaticinetur. constituam iudices tuos
sicut prius. & consiliarios tuos sicut aprincipio: et

Expanded text:
e tuae revertemini Al. revertimini ad antiquitatem vestram. LXX: Et soror tua Sodoma, et filiae ejus restituentur sicut fuerant a principio: et Samaria, et filiae ejus restituentur sicut fuerant a principio. Et tu et filiae tuae restituemini, sicut fuistis ab initio. Judaei inter caeteras fabulas, et interminabiles genealogias, et deliramenta quae sit quasi paradisus Dei, et quasi terra Aegypti; et Samariam pristinam recipere felicitatem, ut de Assyriis revertantur in terram Judaeam . Legimus enim decem tribus captas a Phul, et Salmanassar, et Teglathphalassar regibus Assyriorum, et usque hodie ibi esse captivas. Jerusalem quoque tunc esse fabricadelicet et viculos et castella, quae sub ipsius futura sunt potestate florituras, ut prius floruerunt. Et ipsam Jerusalem auro et argento, et pretiosis lapidibus extruendam: de qua et Isaias vaticinetur: « Constituam judices tuos sicut prius et consiliarios tuos sicut a pri
Abbreviated transcription (Latin):
sermonis hebraici  :. posuit. Soe itor̃. qd nos dicere
possumus foueam: ut significaret. tartiati. ac defos¬
sum specum atq tenebrosum. in quo prostitutarum
libido uersaretur: Qd̃q sequitur: & fecisti tͥ ꝓstibulum
in cunctis plateis: ꝓ quo .lxx. dixerunt: ekoeamia:

Expanded text:
sermonis Hebraici GOB  , posuit βάθυνον, quod nos dicere sermonis Hebraici GOB  , posuit βάθυνον, quod nos dicere possumus, foveam: ut significet ganeam ac defossum specum atque tenebrosum, in quo prostitutarum libido versatur. Quodque sequitur: Et fecisti tibi prostibulum in cunctis plateis, pro quo Septuagint
Abbreviated transcription (Latin):
corem tuum: & diuisisti pedes tuos omni transeunti:
& multiplicast fornicationes tuas: Et fornicata es cũ
filiis egipti uicinis tius magnarum carnium: & mul¬
tiplicasti fornicationẽ tuam ad irritandum me: lxx.
& factum ẽ post om̃s malitias tuas: ue. ue. tibi. dicit ado¬
nai dñs: E edificasti tibi habitaculum formcationis: et
fecisti tibi ꝓstitutionem in omni platea: Ꝙ in principio
omnis iue edificasti fornicationes tuas. ⁊ corrupist decorẽ
tuum. & diuaricasti crura tua omni transeunti. et mł¬
tiplicasti fornicationẽ tuam. & forncata es cumfiliis
egipti ⁊ uicinis tuis qui sunt magnarũ carnium. et
multipliciter fornicata es: ut me ad iracuncdiã ꝓuoca¬
res: Hoc qd̃ scd̃o dicitur ueue. tibi uulgata editio ñ
habet: s cheodotionis transiatione additum est:
ꝓ quo .lxx. transtulerunt: & edificasti tͥ habitaculũ
soencationis: symmachus ⁊ theodotio ñoptiori.
interp̃tat sunt: ꝗquila uolens exprimere. ponirecoaotrar.

Expanded text:
 Al. dimisisti pedes tuos omni transeunti, et multiplicasti fornicationes tuas. Et fornicata es cum filiis Aegypti vicinis tuis magnarum carnium, et multiplicasti fornicationem tuam ad irritandum me. LXX: Et factum est post omnes malitias tuas + vae, vae tibi  dicit Adonai Dominus. Et aedificasti tibi habitaculum fornicationis, et fecisti tibi prostitutionem in omni platea. Et in principio omnis viae aedificasti fornicationes tuas: et corrupisti decorem 166 tuum, et divaricasti crura tua omni transeunti, et multiplicasti fornicationem tuam: et fornicata es cum filiis Aegipti vicinis tuis, qui sunt magnarum carnium, et multipliciter fornicata es, ut me ad iracundiam provocares. Hoc quod secundo dicitur, vae, vae tibi, Vulgata editio non habet, sed de Theodotionis editione additum est. uaginta transtulerunt: Et aedificasti tibi habitaculum fornicationis, Symmachus et Theodotio πορνεῖον interpretati sunt; Aquila volens exprimere etymologiam
Abbreviated transcription (Latin):
populus tuus: quem eduxisti de terra egypti: Que lnc
extenso manus: alibi eleuatio. siue uisitatio dicitur
uando enim peccantem ñ corripit ds. contrahit manum
mittitur ad eum uisitatio. iuxta illud qd̾ inpsalmis ca¬
nitur: Si derelinquerint filii eius legem meam. et in
iudiciis meis ñ ambulauerint: iusitabo in uirga unqͥta¬
tes eorum: & in uerberib peccata eoꝵ: Et in hoc ꝓpħa

Expanded text:
populus tuus quem eduxisti de terra Aegypti . » Quae hic populus tuus quem eduxisti de terra Aegypti . » Quae hic extensio manus alibi elevatio sive visitatio dicitur. Quando enim peccantem non corripit Deus, contrahit manum mittitur ad eum visitatio juxta illud quod in psalmis canitur: « Si dereliquerunt filii ejus legem meam, et in judiciis meis non ambulaverint, visitabo in virga iniquitates
Abbreviated transcription (Latin):
palestinarum: que erubescant in uia tua scelerata: lxx:
i autem extendero manum meam suꝑ te. & auferam legi¬
tima tua. & cdabo te in amas odientium te filiarum
alienarum: qui te declinare fecerunt de uia tua: Qoq
ti capitulo coaptatur: iuxta ceteros finis supioris est:
Extendit autem dñs suꝑ ierł̾m manum suam. ut corrigat¬
delinquentem. ⁊ auserat legitima eius. que ꝙͣdiu dei p̃¬
cepta seruabat: legitima dni sertiabatur: Q uando uͦ
adorabat idola. ⁊ religionem impietate mutauit. Le
gitima illius appellantur: Qd̃ non solum in lege ⁊ceri¬
momiis s insabbatis quoq et dieb festis. ⁊ neomeniis ẽ¬
accipiendum: Dans enim legem ait. sabbata mea.: & dies
festos meos: Quando recesserunt a deo: dicitur eis: Neo¬
menias ur̃as. ⁊ sabbata. ⁊ diem magnum ñ recipiam. ie¬
nunium et otium.⁊ sollemnitates ur̃as: odiuit aĩa mea
d et de ppło scriptum ẽ. qui pͥus dei popłs uocabatur
postꝗͣ recessit a deo: dicitur de eo ad moysen. Peccauit

Expanded text:
escunt Al. ardescunt in via tua scelerata. LXX: Si autem extendero manum meam super te, et auferam legitima tua, et dabo te in animas odientium te, filiarum alienigenarum, quae te declinare fecerunt de via tua. Quodque ti capitulo coaptatur, juxta caeteros finis superioris est. Extendit autem Dominus super delinquentem, et auferat legitima ejus, quae quamdiu Dei praecepta servabat, legitima Domini dicebantur. Quando vero adoravit idola et religionem impietate mutavit, nequaquam legitima illius appellantur. Quod non solum in lege et caeremoniis, sed in sabbatis quoque et diebus festis et neomeniis accipiendum. Dans enim legem ait: « Sabbata mea et dies festos meos . » Quando autem recesserunt a Deo, dicitur eis: « Neomenias vestras et sabbata et diem magnum non recipiam. Jejunium et otium et solemnitates vestras odit anima mea . » Quod et de populo scriptum est. Qui enim prius Dei populus vocabatur, postquam recessit a Deo, dicitur de eo ad Moysen: « Peccavit
Abbreviated transcription (Latin):
TTU fili hominis sume tibi glac̾¬
um acutum quasi nouaculam toi¬
soꝵ siue racdentem pilos et trahe ꝑ
cap̃ tuum et barbam tuã et assur
tͥ stateram ponderis et diuides eos
Terciam partem igni conbures in

Expanded text:
tu, fili hominis, sume tibi gladium acutum, quasi novaculam tonsorum sive radentem pilos , et trahe per caput tuum, et barbam tuam, et assumes tibi stateram ponderis, et divides eos. Terti
Abbreviated transcription (Latin):
ione mea exardescet ignis. Nec putaui illam sententiam
neglegendam: musica in luctu inportuna narratio. Uerum
quia et tu in desinent̾ hoc flagitas et magno uulneri cica¬
trix paulatim obducitur. scorpiusq int̾ encheladũ et porphi¬
rium trinacrie humo p̃mitur. et hydra multoꝵ capitũ con¬
tra nos aliquando sibilare cessauit. datumq tempus quo ñ
hereticoꝵ responde insidiis. s scripturarum expositioni in¬
cumbe debeamꝰ ad grediar iherechiel ꝓpħam cuiꝰ difficulta¬
tem hebreoꝵ. ꝓbat traditio. Nam nͥ quis apud eos etatem
sacerdotalis ministerii. idẽ tricesimum annum impleue¬
rit nec principia geneseos. nec canticũ canticoꝵ nec huius
uoluminis exordium et finem leg̾e ꝑmutitur: ut ad ꝑf̾e¬
ctam scientiam et misticos intellectus plenum humane na

Expanded text:
tione mea exarsit ignis : nec putavi illam sententiam tione mea exarsit ignis : nec putavi illam sententiam negligendam: Musica in luctu importuna narratio . Verum quia et tu indesinenter hoc flagitas, et magno vulneri cicatrix paulatim obducitur: Scorpiusque inter Enceladum et Porphyrionem Trinacriae humo premitur, et Hydra multorum capitum contra nos aliquando sibilare cessavit: datumque tempus, quo non haereticorum respondere insidiis, sed Scripturarum expositioni incumbere debeamus, aggrediar Ezechiel prophetam, cujus difficultatem Hebraeorum probat traditio. Nam nisi quis apud eos aetatem sacerdotalis ministerii, id est, tricesimum annum impleverit, nec principia Geneseos, nec Canticum Canticorum, nec hujus voluminis exordium et finem legere permittitur, ut ad perfectam scientiam, et mysticos intellectus, plenum humanae na
Abbreviated transcription (Latin):
initis in i saẏa ꝓpħa decem &
octo ex planationum uoluminib ad
et echiel. quod tibi & sc̃ȩ memoriȩ ma¬
tri tuȩ paulȩ o uirgo xp̃i eustochium
sepe pollicitus sum transire cupiebam. et extremam ut
dicitur manum operi imponere ꝓphetali: et ecce mͥ subito
mors paminachii. atq marcelle. et romane urbis obsidio mul¬
toꝵq frm et sorori dormitio nuntiata est. atq ita conster¬
natus obstupui. ut nichil aliud dieb ac noctib nͥ de sa¬
lute illoꝵ omniũ cogitarem. meq in captiuitate scõꝵ pu.¬
tarem ẽẽ captuum nec possem prius ora reserare. nͥ aliqͥd
certius dicerem. dum int̾ spem et desperationem sollicitus
pendeo alioꝵq malis me crucio. Post quam uͦ clarissimũ
terrarũ omniũ lumen extinctũ est. immo romani imꝑii trun¬
catum est caput. et ut ueriꝰ dicam in una urbe totꝰ orbis
interiit. obmutui et humiliatꝰ sum. & silui a bonis. et dolor
meis renouatꝰ est. concaluit cor meũ intra me. et in medita¬

Expanded text:
initis in Isaiam decem et octo Explanationum voluminibus, ad Ezechiel, quod tibi, et sanctae memoriae matri tuae Paulae, o Virgo Christi Eustochium, saepe pollicitus sum, transire cupiebam, et extremam, ut dicitur, manum operi imponere prophetali: et ecce subito mors mihi Pammachii atque Marcellae, Romanae urbis obsidio, multorumque fratrum et sororum dormitio nuntiata est. Atque ita consternatus obstupui, ut nihil aliud diebus ac noctibus nisi de salute omnium cogitarem: meque in captivitate sanctorum putarem esse captivum, nec possem prius ora reserare, nisi aliquid certius discerem: dum inter spem et desperationem sollicitus pendeo, aliorumque 3-4 malis me crucio. Postquam vero clarissimum terrarum omnium lumen exstinctum est, immo Romani imperii truncatum caput: et, ut verius dicam, in una Urbe totus orbis interiit, obmutui et humiliatus sum, et silui a bonis, et dolor meus renovatus est: concaluit cor meum intra me, et in medita
Abbreviated transcription (Latin):
lius ẽ ⁊ magis necessam ad semel añ cogno¬
scit᷑ ¶ Itaq tm̃slata aut facta aut ꝯuĩctai
u̾ba facile sũt cognita ꝗa suma dãt᷑ cõsnetu¬
dine cotidianoq ẜmonẽ.
̾mens aut no mͦ depromebat᷑. neqi
hẽbat aliꝗͣ necessitudĩe aut cognationẽ
cũ orõne . Itaq serius aliꝙͣto notat᷑ ⁊ co

Expanded text:
lius est et magis necessarium, id semper ante cognoscitur—ita translata aut facta aut coniuncta verba facile sunt cognita, quia sumebantur e consuetudine cotidianoque sermone. Numerus autem non domo depromebatur neque habebat aliquam necessitudinem aut cognationem cum oratione. Itaque serius aliquanto notatus et co
Abbreviated transcription (Latin):
stis ⁊ cellatũ aurũ ⁊ argẽtũ quos nrõs ue¬
tẽs martellos maximosq młti enuchi esy¬
ria egyptoq incerũt. Uerba ꝑmullta sic̃
uicerũt enuchi esyria egyptoq. ¶Adde
t̾ciũ. neq uõ ornam̃ta ista uillaꝵ. quibus:
italiãq cem̃ referserũt. ab aliquo uideo faceͣ
ne u̾boꝵ paululũ cõmutatio istẽ tam̃ u̾bis
stãte sentẽtia / ad nichilũ oũ recidãt cũ sint
ex aptis dissoluta. aut si alicuiꝰ ĩconditi ar¬
ripus dissipat᷑a aliquã sentẽtiã eamq or¬
dine u̾boꝵ paululũ cõmutato ĩ qͦdrigã redi¬
res illd̾ hñs se ñ põt qui eiꝰdem hõis sit pro¬
bos impbare ꝙ impbos ꝓbet. Quãto iptius
si ita drciss. qn eiusdẽ hoĩs sit qui imꝓbos
improbet. probos improbare. ¶ Hoc mͦ dice̾
nemo ũquã uoluit. nemo qui potuit quin di¬
ueit. Qui aũt aliter dixerũt hoc assequi nõ
potuert. Ita facti sũt repẽte attici. ¶ Qu isiiꝰ :

Expanded text:
stis aut caelatum aurum et argentum, quo nostros veteres Mar- cellos Maximosque multi eunuchi e Syria Aegyptoque vicerunt; verba permuta sic, ut sit vicerunt eunuchi e Syria Aegyptoque: adde ium: Neque vero ornamenta ista villarum, quibus Italiamque omnem referserunt, ab aliquo video perfacile ne verborum paululum commutato, isdem tamen verbis stante sententia, ad nihilum omnia recidant, cum sint ex aptis dissoluta? Aut si alicuius inconditi arripias dissipatam aliquam sententiam eamque ordine verborum paululum commutato in quadrum redires illud: Abesse non potest quin eiusdem hominis sit probos improbare qui improbos probet; quanto aptius, si ita dixisset: Quin eiusdem hominis sit qui improbos probet probos improbare! hoc modo dicere nemo umquam noluit nemoque potuit quin dixerit; qui autem aliter dixerunt, hoc adsequi non potuerunt. Ita facti sunt repente Attici; quasi vero
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑo siłitudinẽ adhibeat᷑ ĩ fabulis. ꝙ ille dacu¬
dactilus mĩs. exametroꝵ magni loqñtie sit
ꝯmodatior. ¶Ephorus enĩ lenis ip̃e orator
et ꝑfectꝰ ⁊ optima disciplina peana seꝗt᷑ aut
dactilu. fugit eĩ spondeũ ⁊ throcheũ. Quo eĩ¬

Expanded text:
 veritatis adhibeatur in fabulis, quod ille dactylicus numerus hexametrorum magniloquentiae sit accommodatior. Ephorus autem, levis ipse orator et profectus ex optima disciplina, paeana sequitur aut dactylum, fugit autem spondeum et trochaeum. Quod e
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ admodũ adhibitꝰ aliꝗd uoluptati affea̾t.
¶ S ut ĩ plerisq reb. sic ĩ hac duplex ẽ cõside¬
sit aut qͣlis ẽ. Et poeticis ne nuĩs an ex abi
gn̾e qͦdam. Et si poteticis ꝗs eoꝵ sitan qͥuam¬
idẽ uident᷑. Deinde ꝗcũq sit sũt siue unus
siue płes. ccẽs ne sint omĩs gniͣs orationi.¬
Qm̃ aluid genꝰ ẽ n arrãdi. aliud ꝑsuadẽdi. aliud
docẽdi. In qd̾ pares nui cmq orõnis gnͣi ac¬
reat. ¶ Deinde qd̾ dicit᷑ ĩ or̃one nũosñ. id utrũ

Expanded text:
quem ad modum adhibitus aliquid voluptatis adferat. sed ut in plerisque rebus sic in hac duplex est considesit aut quales, et e poeticisne numeris an ex alio genere quodam et, si e poeticis, quis eorum sit aidem videntur. Deinde, quicumque sunt sive unus sive plures, communesne sint omni generi orationisam aliud genus est narrandi aliud persuadendi aliud docendi—an dispares numeri cuique orationis generi acreat. deinde, quod dicitur in oratione numerosum, id utrum
Abbreviated transcription (Latin):
tãto. an se se seꝗ ẽẽ in uorẽ. ¶ Ita fit eqͣlis
dactilus. dupͤ ⁊ambus. sequs pern. qui pe¬
deo ĩ oronẽ nõ eide̾ ꝗ possũt. Quib ordine
locatis ꝙ efficit᷑ nũosũ sit necc̃e est.
Ed qͣritur quo nũo
an quib potissimũ sit utẽdũ. Incidẽ uo̾ oĩs¬
S
in oronẽ q̃ ex hoc ĩtelligi põt qd u̾sus¬

Expanded text:
Ita fit aequalis dactylus, duplex iambus, sesquiplex paean; qui pedes in orationem non cadere qui possunt? quibus ordine locatis quod efficitur numerosum sit necesse est. sed quaeritur quo numero aut quibus potissimum sit utendum. Incidere vero omnis in orationem etiam ex hoc intellegi potes