comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Desiderium impii monumentũ ẽ. persimorum radix
autem iustorũ profici& .: Propter peccatula¬
biorũ Ruina ꝓximat malo esfugi& aute mius¬
tus de angustia. Defructuoris sui unusquisq se¬
plebitꝰ bonir : & iuxia opera manuum succrũ
sapiens ẽ. audit consiliaꝰ fatuur statim indicat
irã suc̃ quiccutem dirsimulat in iuriã ccllidus ẽ:
qui quod nouit loquitur : indexiustitiae est:
Quiautem mentitur: tertis ẽ firudolentus:
est qui promittit & qua si gladio pungitur con¬
scientiae : lingua autem supientium sanitas ẽ
labium ueritatis firmumerit inperp&uũ :
Quicutem testis . ẽ repentinur. concinnat
linguã mendaccii : Dolus incorde cogitantiũ
mala : quiaut̃ infunt pacis consilia. sequit̃
eos guudium: non contris tabit ius tum quic¬
quid ei acciderit: impii autem ieplebuntur
malo: Ab hominatio dño labia mendacia
quicutem fideliter agunt placent ei : Homo
uersutus celat scientiam &cor insipientium
prouocat stultitiam: manꝰ: fortiũ dominabit᷑

Expanded text:
desiderium impii munimentum est pessimorum radix autem iustorum proficiet propter peccata labiorum ruina proximat malo effugiet autem iustus de angustia de fructu oris sui unusquisque replebitur bonis et iuxta opera manuum suarum sapiens est audit consilia fatuus statim indicat iram suam qui autem dissimulat iniuriam callidus est qui quod novit loquitur index iustitiae est qui autem mentitur testis est fraudulentus est qui promittit et quasi gladio pungitur conscLabium veritatis firmum erit in perpetuum: qui autem testis est repentinus, concinnat linguam mendacii. Dolus in corde cogitantium mala, qui autem ineunt pacis consilia, sequitur eos gaudium. Non contristabit justum quidquid ei acciderit: impii autem replebuntur malo. Abominatio Domino labia mendacia: qui autem fideliter agunt, placent ei. Homo versutus celat scientiam: et cor insipientium provocat stultitiam. Manus fortium dominabitur:
Abbreviated transcription (Latin):
infornus & ꝑditio cont̃ dno : quanto magis cor¬
dac filiorum hominũ : non a mat pestilens eum
quise corripit : nec ad sccpientes gntditur: Cor
gaudenr ex hilacratfaciem in mȩrore animideicit
sp̃s: cor sccpientis quacenl dootrinam & or stul¬
torum pascetur imperitia : Omnes dies pauperis.
mali: secunt mens . quasi iuge conuiuium: Meliuse.
parum cum timore dni quac̃ thesccuri magni& insa

Expanded text:
anto magis corda filiorum hominum non amat pestilens eum qui se corripit nec ad sapientes graditur cor gaudens exhilarat faciem in maerore animi deicitur spiritus cor sapientis quaerit doctrinam et os stultorum pascetur mali: secura mens quasi juge convivium. Melius est parum cum timore Domini, quam thesauri magni et insa
Abbreviated transcription (Latin):
in terrente cedron: Excelsa autem derlicta sunt inis rahel
Attamencor asaerat ꝑ fectum cunctis dieb: eius ea quae
uoc iuenit patersuus & ipse intulit indomumdñ Argen¬
tũ & aurũ : uccsorumq: diuersam suppellectilemꝰ bellũ
on fuit. usq codtricesimum cnnum regniasc:

Expanded text:
in torrente Cedron excelsa autem derelicta sunt in Israhel attamen cor Asa erat perfectum cunctis diebus eius ea quae voverat pater suus et ipse intulit in domum Domini argentum et aurum vasorumque diversam supellectilem bellum vero non fuit usque ad tricesimu
Abbreviated transcription (Latin):
nũ Eterat docens cotidiein tẽploprinceps aut̃ sacerdotũ
& scribaeet principes plebisq rebanT ilũ ꝑdere & p̃inuenie¬
baNT quid facexent illi. omnis enĩ populus sospensuserat
audieris illi ¶t factũ ẽ in un adierũ docenseillo populũ
INẽ ploet euangelitante c̃uener̃ principes sacerdotũ
et scriba ecũ seniorib: et aiunt ad illũ dicenes. Dic nobis
in potestatehaec facis &ut quis ẽ quidedit tibi hancpo
derunt senes cre undeẽẽ. eti ħs ait illis neq: ego dico uob
colonis etipsepere fuit multis tẽporib: etintẽ poremisit
adcultores seruũ ut defructuu meae darent illi quicae¬
sum dimis er̃ inanẽ. Et ad didit alterũ seruũ mittere
illiuut̃ hunc quoq cadentes et afficientes contumeliadimi¬
serunt in anem. et ad didit t̃ciũ mittere quietillũ ulilne¬
raentes eiecer̃ dix̃ aut̃ dñ s uineae quid faciã mittã filiũ
meũ dilectũ forsitancũ hunc uideriNuerebuntur quẽ cũ

Expanded text:
ns: et erat docens cottidie in templo. principes autem sacerdotum et scribae et principes plebis quaerebant illum perdere et non inueniebant, quid facerent illi. omnis enim populus suspensus erat audiens illum. et factum est in una dierum, docente illo populum in templo et euangelizante conuenerunt principes sacerdotum et scribae cum senioribus et aiunt dicentes ad illum: dio nobis, in qua potestate haec facis? et cetera quae etiam derunt, se nescire unde esset. Et Jesus ait illis: Neque ego dico vobis  et locavit eam colonis; et ipse peregre fuit multis temporibus. Et in tempore misit ad cultores servum, ut de fructu vineae darent illi. Qui caesum dimiserunt eum inanem. Et addidit alterum servum mittere. Illi autem hunc quoque caedentes, et afficientes contumelia, dimiserunt inanem. Et addidit tertium mittere: qui et illum vulnerantes ejecerunt. Dixit autem dominus vineae: Quid faciam? mittam filium meum dilectum; forsitan, cum hunc viderint, verebuntur. Quem cum
Abbreviated transcription (Latin):
ntionẽ hipcipieni dãnationẽ mcuiorẽ Respiciens aut̃ uiditeos
qͥ mittebupł monera su ciriga tophylaciũdiuites uiditaut̃ &
quandãuiduc̃ ꝑccuꝑculã mittentẽ aeramin uta duo edixit
ueredico uob qauidua haec pauꝑ plus quã omnes misit pc̃om¬
nes li eihiabundani sibimiserin munera dĩ haecaut̃ exo qđ deẽ
illiõ neuicti scũquẽ habuit mist. Et quib dã dicerłib decẽ

Expanded text:
eos, qui mittebant munera sua in gazophylacium, divites. Vidit autem et quamdam viduam pauperculam mittentem aera minuta duo. Et dixit: Vere dico vobis, quia vidua haec pauper, plus quam omnes misit. Nam omnes hi ex abundanti sibi miserunt in munera Dei: haec autem ex eo quod deest illi
Abbreviated transcription (Latin):
pitque ei rex ut incula pllatii morur&ur dec¬
tis ei prodelatione muneribus : Amanuero
filius a madathibuge us eratglorio sissimus
corũ rege : & uoluit nocere mardocheo & po¬
pulo eius produobus regis eunuchis qui fue¬
rant interfecti: Hucus qus pros coi¬
ũ quaesecuntur in eo locoposita erunt ubi scriptũ
ẽ in uolumine : Et diripe rent bonuuel substan¬
tius eorum quae in sola uulgatu editione
repperimus:
Epis tol as aut̃ hoc ex ecoplarpuit.

Expanded text:
pitque ei rex, ut in aula palatii moraretur, dapitque ei rex, ut in aula palatii moraretur, datis ei pro delatione muneribus. Aman vero filius Amadathi Bugaeus, erat gloriosissimus coram rege, et voluit nocere Mardochaeo et populo ejus, pro duobus regis eunuchis qui fuerant interfecti. Hucusque Prooemium. Quae sequuntur, in eo loco posita erant, ubi scriptum est in volumine. Et diripuerunt bona, vel substantias eorum. Quae in sola Vulgata editione reperimus. Epistolae autem hoc exemplar fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
illa tenebrarum et discriminis tribula¬
tionis et angusti& et ingens formido
superterram: Conturbata que est
gens iustorum timentiũ mala sua & prae¬
parata ad mortem : Clamauer̃q: addm̃et
illis uociferantibus : fons paruus creuit influ¬
uium maximum & in aquas plurimas redun¬
dauit: Lux& solortus ẽ et humiles ex altatis
et deuora uerunt inclytos: Quod cum uidiss&
mardo cheus & surrexiss& destratu: cogi¬
tabat quidds̃ facere uell& et fixum habe¬
bat in animoscire cupiens quid significaret
pore in aula regis cumba gatha et thara
eu nuchis regis quiianitores erant
palatii: Cum que intellex iss& cogitati¬
ones eorum et curas diligentius ꝑ uidis¬
s& didicit quod conarentur in regem
arta xerxen manus mittere. Et nun¬
tiauit super eo regiqui de utroque habita
questione confessos duciius sit
ad mortem: Rex autem quod gestum
erat scripsit in commentarus: sed et mardo¬
cheusrei memoricm lit teris trudiditꝰ prueee¬

Expanded text:
illa tenebrarum et discriminis, tribulailla tenebrarum et discriminis, tribulationis et angustiae, et ingens formido super terram. Conturbataque est gens justorum timentium mala sua, et praeparata ad mortem. Clamaveruntque ad Deum: et illis vociferantibus, fons parvus crevit in fluvium maximum, et in aquas plurimas redundavit. Lux et sol ortus est, et humiles exaltati sunt, et devoraverunt inclytos. Quod cum vidisset Mardochaeus, et surrexisset de strato, cogitabat quid Deus facere vellet, et fixum habebat in animo scire cupiens quid significaret pore in aula regis, cum Bagatha et Thara eunuchis regis, qui janitores erant palatii. Cumque intellexisset cogitationes eorum, et curas diligentius pervidisset, didicit quod conarentur in regem Artaxerxem manus mittere, nuntiavit super eo regi. Qui de utroque habita quaestione, confessos duci jussit ad mortem. Rex autem quod gestum erat, scripsit in commentariis: sed et Mardochaeus rei memoriam litteris tradidit. Praece
Abbreviated transcription (Latin):
attu lerunt dosetheus quise sacerdo¬
tem et leuitici generis ferebat &ptolo¬
meds filius eiushanc epistolam phurim.
quam dixerunt inter pra&atum esse
lrsima chum ptolomei filium in hierusa¬
lem: Hoc quoque principium erat inedi¬
tioneuul gata quod nec in hebureo nec
apudullum fertur inter praetum
Annosecundo regnante arta xerxe
maxi mo prima die mensis nisan
uidit somnium mardocheus filius iairi
filii semei filii cis. de tribubeniaminiho¬
moiuda eus qui habitabat in urbes usis
uir magnus et inter primos aulȩ.
regiae: Enet autem de eonumero cap¬
tiuorum quos transtulerat nabuchodo¬
nosor rexba bylonis dehieruscdem
cum ie chonia regeiudueset hoceius
somnium fuit .: Apparueruntuoces
& tumultus & tonitrua & terrae motus
et conturbatio superter ram : Et ecce
duo dracones magni paratique contrase
inproelium : ad quorum clamorem cunc¬
tae concitatae sunt nationes : ut pugnarent
contra gentem iustorum: Fuit que dies

Expanded text:
attulerunt Dositheus, qui se sacerdoattulerunt Dositheus, qui se sacerdotem et Levitici generis ferebat, et Ptolemaeus filius ejus, hanc epistolam PHURIM, quam dixerunt interpretum esse Lysimachum Ptolemaei filium in Jerusalem. Hoc quoque principium erat in editione Vulgata, quod nec in Hebraeo, nec apud ullum fertur interpretatum. Anno secundo, regnante Artaxerxe maximo, prima die mensis NISAN, vidit somnium Mardochaeus filius Jairi, filii Semel, filii Cis, de tribu Benjamin: homo Judaeus, qui habitabat in urbe Susis, vir magnus, et inter primos aulae regiae. Erat autem de eo numero captivorum, quos transtulerat Nabuchodonosor rex Babylonis de Jerusalem cum Jechonia rege Juda, et hoc ejus somnium fuit: Apparuerunt voces, et tumultus, et tonitrua, et terraemotus, et conturbatio super terram, et ecce duo dracones magni, paratique contra se in praelium. Ad quorum clamorem cunctae concitatae sunt nationes, ut pugnarent contra gentem justorum. Fuitque dies
Abbreviated transcription (Latin):
facta sunt ista recor dectus sum somnii
quod uideram hȩc eadem significantis:
nec eorum quicquam irritum fuit:
paruus fons qui creuit influuium et in lucẽ
solem que conuersus est et inaquas pluri¬
mas redundacuit: Hester ẽ quamrexaccepit
uxorem et uoluit essere ginam : Duo autem
dnxcones egosum et aman: Centes quae con
luda eorum: Ei ens autem mea isnochel est:
quȩclamauit addnm et saluum fecit dñs
populum suum. Libenuit que nos de omni¬
bus malis et fecit signa magna atque por¬
tenta intergentes. et duassortes esse
praecepit: unam populidi. et altarum
cunctarum gentium: uenit que utraque
sors instatutum ex il lotem pore diem
conem dõ uniuersis gentibus:. et re¬
cor dectus est dr̃is populi sui
ac misertus here ditatis suae : et ob¬
seruabuntur dies isti In mense adcr
quarta decima & quinta decima die
eius dem mensis cum omni studio
et gaudio: in unum coetum populicon¬
lis
congregati incunctas de in ceps generati¬
nantibus ptholomeo et cleopatiir

Expanded text:
facta sunt ista. Recordatus sum somnii, quod videram, haec eadem significantis; nec eorum quidquam irritum fuit. Parvus fons, qui crevit in fluvium, et in lucem solemque conversus est, et in aquas plurimas redundavit; Esther est, quam rex accepit uxorem, et voluit esse reginam. Duo autem dracones: ego sum, et Aman. Gentes, quae conJudaeorum. Gens autem mea: Israel est, quae clamavit ad Dominum, et salvum fecit Dominus populum suum: liberavitque nos de omnibus malis, et fecit signa magna atque portenta inter gentes: et duas sortes esse praecepit, unam populi Dei, et alteram cunctarum gentium. Venitque utraque sors in statutum ex illo jam tempore diem coram Deo universis gentibus: et recordatus est Dominus populi sui, ac misertus est haereditatis suae. Et observabuntur dies isti in mense ADAR, quarta decima et quinta decima die ejusdem mensis, cum omni studio et gaudio in unum coetum. populi congregati, in cunctas deinceps generatiarto regnantibus Ptolemaeo et Cleopatra,
Abbreviated transcription (Latin):
quis ẽ qui condemn& Ex quo absconderit uultum
quis . ẽ. qui contempletur eum: & suꝑgentẽ & suꝑ
omnes homines quiregnare facit hominẽ hypochri¬
tã ꝓpter peccata populi quia ergo egolocutus su
addm̃ : te quoq: non ꝓhibeo sierraui. tudoceme:
siiniquitatem locutus sũ ultpa Non addũ Nũquid
a teds̃ expecit eã quia dis plicuit tibi : tuenim coe¬
pistiloqui et nonego : quod siquid nostimelius. loq¬
re: uiri intellegentes loquantur mihi : &uir sacpiens
audicit me : Iob aaitẽ stulte locutus ẽ & uerba illi¬
us nor sonant disciplinã : patermi ꝓb& iobusq ad
finem : nedesinas ab homine iniquitatis qui addit
suꝑ peccata sucblasphenam Int̃ nos interim con¬
stringat᷑ & tunc adiudiciũ ꝓuoc& sermonib: suis dm̃:
ICITUR

Expanded text:
quis est qui condemnet ex quo absconderit vultum quis est qui condemnet ex quo absconderit vultum quis est qui contempletur eum et super gentem et super omnes homines qui regnare facit hominem hypocritam propter peccata populi quia ergo ego locutus sum ad Deum te quoque non prohibeo si erravi tu doce me si iniquitatem locutus sum ultra non addam numquid a te Deus expetit eam quia displicuit tibi tu enim coepisti loqui et non ego quod si quid nosti melius loquere viri intellegentes loquantur mihi et vir sapiens audiat me Iob autem stulte locutus est et verba illius non sonant disciplinam pater mi probetur Iob usque ad finem ne desinas in hominibus iniquitatis quia addit super peccata sua blasphemiam inter nos interim constringatur et tunc ad iudicium provocet sermonibus suis Deum igitur
Abbreviated transcription (Latin):
ei quo modotueũ quiiustus est intumtum con¬
demnasi qui dicit regi. Apos tata quiuocat
duces impios : quinon accipit personcsprin¬
cipum : nec cognouit tyrannum cum discep¬
taret contra pauperem : Opus enimmanuũ
eius sunt uniuersi: subitomorientur
& inmedia nocte curbuntur populi et per¬
transibunt : & auferent uiolentum absque
manu : Oculienim eius suꝑuias hominũ:¬
& omnes gressus eorum considerat : Nori sunte¬
nebrȩ &ñ .ẽ. umbra mosus ut abscondantur ibi qui
operantur iniquitatem: Neq enĩultra in homi¬
nis potestace ẽ. ut ueniat ad dm̃ iniudiciũ : Conte¬
r& multos innumerabiles & starefaci& alios
ꝓeis : nouitenim opera eorum : &idcir co induc&
Noctem & conterentur .: Qua sumpios ꝑcussit eos
in loco uidentium : qui quasi deindustria recesser
ab eo & omnes uicseius intellegere noluer ut ꝑ
uenire facereNadeũ clamorẽ egeni: & audiret
uocẽ pauperum ipso enim conicedente pacem

Expanded text:
et quomodo tu eum, qui justus est, in tantum conet quomodo tu eum, qui justus est, in tantum condemnas? Qui dicit regi, apostata: qui vocat duces impios. Qui non accipit personas principum: nec cognovit tyrannum, cum disceptaret contra pauperem: opus enim manuum eius sunt universi subito morientur et in media nocte turbabuntur populi et pertransibunt et auferent violentum absque manu oculi enim eius super vias hominut omnes gressus eorum considerat non sunt tenebrae et non est umbra mortis ut abscondantur ibi qui operantur iniquitatem neque enim ultra in hominis potestate est ut veniat ad Deum in iudicium conteret multos innumerabiles et stare faciet alios pro eis novit enim opera eorum et idcirco inducet noctem et conterentur quasi impios percussit eos in loco videntium qui quasi de industria recesserunt ab eo et omnes vias eius intellegere noluerunt ut pervenire facerent ad eum clamorem egeni et audiret vocem pauperum ipso enim concedente pacem
Abbreviated transcription (Latin):
te scpientiã : pronuntians itaq: heliu &iam haec
auscultate me. Auris enĩ uerba ꝓbat. et gut tur
escas gustudiiudicat. Iudiciũ eligamus nobis
iustus sum & ds̃ subues tit iudiciũ meũ : iniudicunoo
enim me mendacium .e : uiolenta sagittamea absq
ullo peccato : Quis ẽ uirut ẽ iob quibibit subsn¬
nationem quasi a quã : qui graditꝰ cũ operantibus
iniquitatem & ãbulat cũuiris impiis: Dixitenĩ.
Ñ placebit uirdõ &icc̃sicucurrerit cũ eo. Ideouiri
cordati auditeme. absit adõ impi& as & abomni¬
potente iniquitas. Opus enĩ hominis reddaciet
constituit adium suꝑ terrã : aut quẽ posuit suꝑ orbẽ
quem fubricatus ẽ si direxerit ad eum cotsuum
spm̃ illius & flatum adsetrab& Defici& omnis
carosimul : & homo incinerem reuerte tur :
si er gohabes intellectum: audi quoddicitur:
& aus culta uocem eloquiimei: Nũmquid
quinon amat iudicium sanari potest.

Expanded text:
te sapientiam. PRONUNTIANS ITAQUE ELIU, ETIAM HAEC te sapientiam. PRONUNTIANS ITAQUE ELIU, ETIAM HAEC auscultate me: Auris enim verba probat, et guttur escas gustu dijudicat. Judicium eligamus nobis,Justus sum, et Deus subvertit judicium meum. In judicando enim me, mendacium est: violenta sagitta mea absque ullo peccato. Quis est vir, ut est Job, qui bibit subsannationem quasi aquam, Qui graditur cum operantibus iniquitatem, et ambulat cum viris impiis? Dixit enim: Non placebit vir Deo, etiam si cucurrerit cum eo. Ideo, viri cordati, audite me: absit a Deo impietas, et ab Omnipotente iniquitas. Opus enim hominis reddet ei,constituit alium super terram? aut quem posuit super orbem, quem fabricatus est? Si direxerit ad eum cor suum, spiritum illius et flatum ad se trahet. Deficiet omnis caro simul, et homo in cinerem revertetur. Si habes ergo intellectum, audi quod dicitur, et ausculta vocem eloquii mei. Numquid qui non amat judicium, sanari potest:
Abbreviated transcription (Latin):
nem ab his quae faacit: et liberet eu de super¬
bia : eruens animam eius decorruptione et ui¬
tam illius ut nontranseat ingladun incre¬
pcit quoꝙ per dolorem ualectulo &omniaonaes
marcescerefacit : Ab hominabilis fit inuitcisua panis
& amma eillius cib: antedosidenabilis t̃tibescit acto eius :¬
& ossa quaet ecte fuerant nudabuntur ad ꝓpinqua¬
bit corruptioni anima eius : et uito illius mostiferis:
si fuerit ꝓeo crgelus loquens unũ demilib ut cd
nunti et hominis aequitatẽ : miserebitur eius et di¬
inueni in quo ei propicier. Consumpiacẽ caro eius
ã supplicus : reuertatur addies ad oliscentia e suae
depraecabitur dm̃ et placabilis eierit : et uidebit
faciemtius in iubilo : ecreddet hominioiustitiã
in interitum : seduiuens lucẽ uideretꝰ. Ecceb ae com¬
nia operatur ds̃ Trib: uicibus persingulos utre
respondemihi: loquere uolo enimte apparere
iustum: quod si non habes audim ẽ. Tace et docebo

Expanded text:
nem ab his quae fecit, et liberet eum de supernem ab his quae fecit, et liberet eum de superbia, eruens animam ejus a corruptione, et vitam illius, ut non transeat in gladit quoque per dolorem in lectulo, et onnia ossa ejus marcescere facit. Abominabilis ei fit in vita sua panis, et animae illius cibus ante desiderabilis. Tabescet caro ejus; et ossa, quae recta fuerant, nudabuntur, Appropinquavit corruptioni anima ejus, et vita illius mortiferis. Si fuerit pro eo angelus loquens unum de millibus h. unus de mille, ut annuntiet hominis aequitatem: Miserebitur ejus, et diuptionem. inveni in quo ei propitier. Consumpta est caro ejus a suppliciis, revertatur ad dies adolescentiae suae. Deprecabitur Deum, et placabilis ei erit: et videbit faciem ejus in jubilo, et reddet homini justitiam in interitum, sed vivens lucem videret. Ecce, haec omnia operatur Deus tribus vicibus per singulos. Ut responde mihi, loquere: volo enim, te apparere justum. Quod si non habes, audi me: tace, et docebo
Abbreviated transcription (Latin):
xxiii. audiigitꝰ iob eloquia mea : &õnes sermones meosaus¬
culta : Eccea peruios meum : loquatꝰ linguamea in faucib
meis. simplicicor de meo sermones mei : & sententiã meã
labia meapur eloquent᷑ sp̃s di fecit me : et spiricculũ õni¬
potentis uiuificauit me. si potes responde m. & ad¬
uersus faciẽ meã c̃siste. Ecceet mesicut et tefecit ds̃
& de eodẽ luto ego quoq: formatus sũ. Verũt am̃miroccu¬
lũ meũ Ñte t̃reait & elo quentiamea Ñ sit tibigiruis: Dixisti
ergo in a urib meis & uocẽ uerborũ audiui: mundus suego¬
absq delicto in maculatus et ñ . ẽ iniquitas ia me: quia quae¬
relasin mere ꝓperit : ideo arbitiatus ẽ meini micũ sibi:
posuit inner uopedes ieos custodiuit omñs semitas meas:
hoc ẽ ergo in quones iuscificatus. responde botibi quia maior sit
& dormiunt in lectulo : Tunc a peruit aures uirdrũ
& erudieris eos instruit disciplina ut auertat homi¬

Expanded text:
XXIII. Audi igitur, Job, eloquia mea, et omnes sermones meos ausXXIII. Audi igitur, Job, eloquia mea, et omnes sermones meos ausculta. Ecce aperui os meum, loquatur lingmeis simplici corde meo sermones mei et sententiam labia mea puram loquentur spiritus Dei fecit me et spiraculum Omnipotentis vivificavit me si potes responde mihi et adversus faciem meam consiste ecce et me sicut et te fecit Deus et de eodem luto ego quoque formatus sum verumtamen miraculum meum non te terreat et eloquentia mea non sit tibi gravis dixisti ergo in auribus meis et vocem verborum audivi mundus suabsque delicto inmaculatus et non est iniquitas in me quia querellas in me repperit ideo arbitratus est me inimicum sibi posuit in nervo pedes meos custodivit omnes semitas meas hoc est ergo in quo non es iustificatus responet dormiunt in lectulo: tunc aperit aures virorum, et erudiens eos, instruit disciplina, ut avertat homi
Abbreviated transcription (Latin):
ostendã uobis &iã ego mec̃ scpientiũ Ex pectaui enĩ
sermones uros : audiui prudentiã urãdonet discepta¬
remini sermonib: & donec putabc̃uosaliquid dicere
c̃sidenteba : sedutuideo ñ ẽ quiar guerepos sitiob:
& respondere ex uobis sermonib: eiꝰ nefos tedicatis
inuenim: sapientiã : dsꝑiecit eufihomo. Nihillocu
tus .ẽ. mihi : & ego ñ secundũ urõs sermones tespondebo
illiꝰ Extimuer & nontes ponder̃ ultra. abstuler̃q ã se
eloqui a̾qnm̃ igit̾ expectauiet ñs locuti steter̃ nectes¬
ponder ultur : respondebo et egopas tẽmeã & osten¬
dcc̃scientiã meã Plenus sũser monib: & coa stat
me sp̃s uterimei : Enuent̃ meus quasimustũ absq spi¬
ra culo qđ la gunculas nouas disrũpit: loquar
& respincbo paulalum : A periã labi cmea etrespon¬
debo Ñ accipiã ꝑsonã uiri & dm̃ homini ñ aequabo nes¬
cio enĩ quã diu subsis tcc̃ : & si pͥmodicũtolla tme factorm̃s̃:

Expanded text:
am vobis etiam ego meam scientiam expectavi enim sermones vestros audivi prudentiam vestram donec disceptaremini sermonibus et donec putabam vos aliquid dicere considerabam sed ut video non est qui arguere possit Iob et respondere ex vobis sermonibus eius ne forte dicatis invenimus sapientiam Deus proiecit eum nohi et ego non secundum vestros sermones respondebo illi extimuerunt non responderunt ultra abstuleruntque a se eloquia quoniam igitur expectavi et non sunt locuti steterunt nec responderunt ultra respondebo et ego partem meam et ostendam scientiam meam plenus sum enim sermonibus et coartat me spiritus uteri mei en venter meus quasi mustum absque spiraculo quod lagunculas novas disrumpit loquar et respirabo paululum aperiam labia mea et respondebo non accipiam personam viri et Deum homini non aequabo nescio enim quamdiu subsistam et si post modicum tollat me factor meus
Abbreviated transcription (Latin):
one quadis ꝑsifuerant ad unatis : et ascenderunt
montana haec omnia &iterũ possideN
hierusalẽ : ubi sunt sca eorum : nuncergo
meus domine: perquire si est aliqua
ini quitas eorum in conspectudi
eorum ascendumus adillos qnm̃ traderis

Expanded text:
one, qua dispersi fuerant, adunati sunt, et ascenderunt one, qua dispersi fuerant, adunati sunt, et ascenderunt montana haec omnia, et iterum possident Jerusalem, ubi sunt sancta eorum. Nunc ergo, mi domine, perquire si est aliqua iniquitas eorum in conspectu Dei eorum: ascendamus ad illos, quoniam tradens
Abbreviated transcription (Latin):
monti soccusuerunt in quib: numquã homoh dbi¬
tare potuit uel filids hominis requieuit : Illic
fontes amarꝰ dulcati sunt cis adbibendum: &
percnnos quad itginta annonã decalo consecu¬
ti sunNt : tibicũq ingressi sunt sin earid & sagitta
et absq stuto gladio ds̃ eorũ ꝓeispugnacuit
et uicit & non fuit qui insultar& populoisti
nisi quandoreces sit acultunt dni dĩ sui. De¬
neum regẽ & iebusaeũ et fereza eũe the theũ
et eua cũ&amorra eum : et omñs potentes ine
esebonprostauerunt et terras eorum & qiuitites
corum ipsi possiderunt etusq dumꝰ peccas senT in comn¬
spcctud̃ suieranł cõ ills bona : Ds̃em̃illorum odit
iniquitate Na& inte hosun noscũ recessis senł ai a quã
dederat illis ds ut ambularen in ea : Ex terminatis proe
liis a multis rutib: et plurimieoꝵ captiui abductis i der¬
rã ñ suam : Nuꝑ autẽ reuersi addnmdm̃ suũ ex disꝑsi¬

Expanded text:
montis occurrerunt in quibus numquam homo habimontis occurrerunt in quibus numquam homo habitare potuit vel filius hominis requievit illic fontes amari obdulcati sunt eis ad bibendum et per annos quadraginta annonam de caelo consecuti sunt ubicumque ingressi sunt sine arcu et sagitta et absque scuta et gladio Deus eorum pro eis pugnavit et vicit et non fuit qui insultaret populo isti nisi quando recessit a cultura Domini Dei sui qneum regem et Iebuseum et Ferezeum et Hettheum et Eveum et Amorreum et omnes potentes in Esebon prostraverunt et terras eorum et civitates eorum ipsi possederunt et usque dum non peccarent in conspectu Dei sui erant cum illis bona Deus enim illorum odit iniquitatem nam et ante hos annos cum recessissent a via quam dederat illis Deus ut ambularent in eam extermim captivi abducti sunt in terram non suam. Nuper autem reversi ad Dominum Deum suum, ex dispersi
Abbreviated transcription (Latin):
filiorum ammonres pondensait: sidigne¬
ris audire domine meus dicam ueritatem
in cons pectutuo depopulo isto quiinmonta¬
incharram: Cumq: qoo o peruis s& omnem
terram fames: descender in aegyptum : Illicq
ꝑquadringentos annos. sic multiplicati sunt
ut dinumerari nonposset exercitus : Cumq:
grauas s& eos rex aegrptiatq: in aedificatio¬
nib: urbium succrum in lutuet latere subiu¬
gas set eos. Clamauerunt addm̃ suũ et ꝑcus¬
sit totũ terrama e gypti plagisuariis : Cumq
eiecissent eos a seaȩ gyptii et cessa retplaga
ab eis : et iterum uellent eos capere et ad
suum seruitium reuocare fugientibus his
Ds̃caelimare a peruit itaut hic inde aquae
quasi muri soli deorentur et istipedesicco
fundum maris ꝑ ambulando transirent : In quo
loco dum innumerabilis exercitus ae grptioꝵ
eos ꝑseq retur. itacaquis cooꝑtus ẽ ut non re¬
maner& uel unus qui factum posteris nuntiar&:
egres sus ist eti ammarerubrum desertasyna

Expanded text:
filiorum Ammon respondens, ait: Si dignefiliorum Ammon respondens, ait: Si digneris audire, domine mi, dicam veritatem in conspectu tuo, de populo isto qui in montain Charam cumque cooperuisset omnem terram fames descenderunt in Aegyptum illicque per quadringentos annos sic multiplicati sunt ut dinumerari eorum non possit exercitus cumque gravaret eos rex Aegypti atque in aedificationibus urbium suarum in luto et latere subiugasset eos clamaverunt ad Deum suum et percussit totam terram Aegypti plagis variis cumque eiecissent eos a se Aegyptii et cessasset plaga ab eis et iterum eos vellent capere et ad suum servitium revocare fugientibus his Deus caeli mare aperuit ita ut hinc inde aquae quasi murus solidarentur et isti pede sicco fundum maris perambulando transirent in quo loco dum innumerabilis exercitus Aegyptiorum eos persequeretur ita aquis coopertus est ut non remaneret vel unus qui factum posteris nuntiaret egressis etiam mare Rubrum deserta Sina
Abbreviated transcription (Latin):
siꝑ seuera ueritis in hoc opere qđ o coepistis:
Adhancigitur exhortationem eius de p̃can¬
tes dnm̃ ꝑ maneb ant in conspectudnĩ itaut
etiam qui holo caustadnõ offerebant : Prae¬
cincticiliciis offerent sacrifitia dnõ eterat
cinis supercapita eorũ et ex toto corde suo
omnes onbant dm̃ ut uisita ret populum suũ
isrł : Nuntiatumq: ẽ. holo ferni principi
militiae as syriorum qđ filuis rł praepara¬
sent se adresistendum ac montium itinera
conclusissent : et furo renimio ex arsitira¬
cundiam agna: uocauitq omñs principes
moab et ducesam monet dixit eis: Dicite mihi
quis sit populus iste qui monta naobsidet: aut
quae et quales et quante sint ciuitates eorum
q̃ &iam sit uirtus eorum aut quaes it multitudo
eorum uel quirex militia eeorũ : quare p̃omni¬
b: qui habitant in oriente isti contempserunt me
et non exier̃ in obuiam nobis ut susciperent
nos cum pace. Tunc achior dux omnium

Expanded text:
si perseveraveritis in hoc opere quo coepistis si perseveraveritis in hoc opere quo coepistis ad hanc igitur exhortationem eius deprecantes Dominum permanebant in conspectu Domini ita ut etiam hii qui holocausta Domino offerebant praecincti ciliciis offerrent sacrificia Domino et erat cinis super capita eorum et ex toto corde suo omnes orabant Deum ut visitaret populum suum Israhel nuntiatumque est Holoferni princmilitiae Assyriorum, quod filii Israel praepararent se ad resistendum, ac montium itinera conclusissent, et furore nimio exarsit in iracundia magna, vocavitque omnes principes Moab et duces Ammon, et dixit eis: Dicite mihi, quis sit populus iste, qui montana obsidet: aut quae, et quales, et quantae sint civitates eorum: quae etiam sit virtus eorum, aut quae sit multitudo eorum: vel quis rex militiae illorum: et quare prae omnibus, qui habitant in oriente, isti contempserunt nos, et non exierunt obviam nobis, ut susciperent nos cum pace. Tunc Achior dux omnium
Abbreviated transcription (Latin):
montium perquos uia eẽ. potenat adhierusa¬
lem ut illiccus todirent ubi angustum iter eẽ
potenit inter montes: et fecer᷑ filiiis rł secun¬
dum quod constituerat eis sacerdos dnĩ eliacͥim
Et clamauit omnis populus addnm̃ instaentia
magna: et humilicuerunt animas suasinieiu
niis ipsiet mulieres eorum et in duer̃ ses acer¬
dotes ciliciis. et infantes ꝓstrauer̃ contra fa¬
ciem templidnĩ et altare dndoperuer̃ cilicio:
rentur in prȩdam infantes eorum etuxores
eorum in diuisionem : et ciuitates eorum in ex¬
issł . Allocutusq: ẽ eos dicens: scito teqnm̃ ex
audiet dñs p̃cesurãs simanentes ꝑ manseritis
inieiuniis & orationib: in conspectudni: memo¬
res estote moysi serui dnĩquia malech confi¬
dentem inuirtute sua. et in omn potentia sua:
et in exercitusuo et inclypeis suis et incurribus suis
& ineqͥtibus suis non inferropugnando sed p̃cib: scĩs
onondo deiecit: sicer̃ uniuersi hostes isrł

Expanded text:
montium, per quos via esse poterat ad Jerusamontium, per quos via esse poterat ad Jerusalem, et illic custodirent ubi angustum iter esse poterat inter montes. Et fecerunt filii Israel, secundum quod constituerat eis sacerdos Domini Eliacim. Et clamavit omnis populus ad Dominum instantia magna, et humiliaverunt animas suas in jejuniis, et orationibus, ipsi et mulieres eorum. Et induerunt se sacerdotes ciliciis, et infantes prostraverunt contra faciem templi Domini, et altare Domini operuerunt cilicio, rentur in praedam infantes eorum, et uxores eorum in divisionem, et civitates eorum in exIsrael, allocutusque est eos, dicens: Scitote quoniam preces vestras si manentes permanseritis in ieiuniis et orationibus in conspectu Domini memores estote Mosi servi Domini qui Amalech confidentem in virtute sua et in potentia sua et in exercitu suo et in clypeis suis et in curribus suis et in equitibus suis non ferro pugnando sed precibus sanctis orando deiecit sic erunt universi hostes Israhel
Abbreviated transcription (Latin):
donosor rex ut omnes de os terrae exterminar&
ui delic& ut ipsesolus dicer&ur deus abhis nati¬
onibus quae potuis sent holo fernis potentia
subiugari: Pertransiens autem syriam sobal:
& omnem a pamiam omnem que me sopotamiã
uenit adidu meos interra gabaa accepit ciuita¬
tes eorum : et seditibi ꝑtriginta dies : Inquib: dieb:
bitabantterrã iude timuer̃ ualdea facie eius
Tremor &iam &horror inuasit sensus eorum:
ne hoc facer& hierus ale et templodnĩ quod fece¬
rat c&eris ciuitatibus et templis earum : et miser̃ in
omnemsa mariã ꝑcircuitum usque hiericho : et p̃oc¬
cupauer omñs uestices montium et murȩs circũde¬
derunt uicos suos et congregauerunt frumentio
in praepanrtionem pugnae: sacerdos eticom
eliacͥim scripsit aduniuersos quienant contra
hes dicce lon: quace est contra faciem campi
magni iuxtadoticm et᷑ uniuersos perquos
transitus eẽ poterat ut obtinerent ascensus

Expanded text:
donosor rex, ut omnes deos terrae exterminaret, donosor rex, ut omnes deos terrae exterminaret, videlicet ut ipse solus diceretur Deus ab his nationibus, quae potuissent Holofernis potentia subjugari. Pertransiens autem Syriam Sobal, et omnem Apameam, omnemque Mesopotamiam, venit ad Idumaeos in terram Gabaa, accepitque civitates eorum, et sedit ibi per triginta dies, in quibus diebubitabant in terra Juda, timuerunt valde a facie ejus. Tremor et horror invasit sensus eorum, ne hoc faceret Jerusalem et templo Domini, quod fecerat caeteris civitatibus et templis earum. Et miserunt in omnem Samariam per circuitum usque Jericho et praeoccupaverunt omnes vertices montium: et muris circumdederunt vicos suos, et congregaverunt frumenta in praeparationem pugnae. Sacerdos etiam Eliacim scripsit ad universos qui erant contra Esdrelon, quae est contra faciem campi magni juxta Dothain, et universos, per quos viae transitus esse poterat, ut obtinerent ascensus
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a omnisq: possessio. omnes colles et montes
et campi. armenta boum greges ouium capra¬
rum que equorum: ca melorumq: et uniuersȩ
facultates nrae atque familiae in conspectutuo
suntusintomnia sublegetua nos etiam et filii
nrĩ seruitui sumus: uenin obis pacificus. edo¬
minus etutere seruitio nrtosicut placuerittibi:
Tunc descendit demontib: cũ equitibus inuirtute ma¬
gna et obtinuit omnem ciuitatem et omnem in ha¬
bitantem terram: De uniuersis autem urbib
ad sumpsit sibi auxiliarios uiros fortes et electos
adbellum tantus que m&us prouincius illis in¬
cubuit. utuniuersarum urbium habitatores:
principes & honoratisimul cum populis ex¬
irent in obuiam uenienti excipientes eum
cum coronis et lam padibus ducentes choros
in tibiis & trmpanis: nec statamen facientes fero¬
citatem eius pectoris mitiga repotuerunt :¬
nam et ciuitates eorum destruxit et lucos
eorum excidit : praeceperat enim illi nabucho

Expanded text:
nostra omnisque possessio omnes colles et montes nostra omnisque possessio omnes colles et montes et campi armenta boum greges ovium caprarumque equorum camelorumque et universae facultates nostrae atque familiae in conspectu tuo sunt sint omnia sub lege tua nos iam et filii nostri servi tui sumus veni nobis pacificus dominus et utere servitia nostra sicut placuerit tibi tunc descendit de montibus cum equitibus in virtute magna et obtinuit omnem civitatem et omnem inhabitantem terram de universis autem urbibus adsumpsit sibi auxiliarios viros fortes et electos ad bellum tantusque metus provinciis illius incubuit ut universarum urbium habitatores principes et honorati simul cum populis exirent in obviam venienti excipientes eum cum coronis et lampadibus ducentes choros in tibiis et tympanis nec ista tamen facientes ferocitatem eius pectoris mitigare potuerunt nam et civitates eorum destruxit et lucos eorum excidit praece
Abbreviated transcription (Latin):
Praedauit que omnes filios tharsis et filios isrł
terrae celeon ettrn sut euphraten : et uenit
ad mes opotamiam et fregit omnes ciuitates
excelsas quȩerant ibitorrente mambrae usq:¬
quo perueniatur admare : et occupauit termi¬
nos eius acilicia usque ad finesia fetqui suntad
austrum : ab duxit que omnes filiosmadiao acp̃da¬
uit omnem locupl&atione meorum Omnes¬
que resistentes sibi occidit in ore gladii et post
haec descendit in campoda masci in diebus mes
sis omniasata omnes que arbores acuineas fecit
incidi & cecidittimor illius super omnes in ha
uniuersarum urbium et prouintiarum reges
acprincipes syriae scilic&a mesopota miae
et syrie sobal et lybiae atq: ciliciae qui uenien¬
tes adolofernem dixerunt. Desinat indigna¬
tio tua circanos. Melius ẽ enimutui uentes ser¬
uia mus nabuchodo nosor regima gnoet subditisi¬
mus tibi quam morientes cũ interitun rõ ipsiser¬
uitutis nrae damna patiamini. Omnis c̃iuitas

Expanded text:
praedavitque omnes filios Tharsis, et filios Ismapraedavitque omnes filios Tharsis, et filios Ismaterrae Cellon. Et transivit Euphratem, et venit in Mesopotamiam: et fregit omnes civitates excelsas, quae erant ibi, a torrente Mambre usquequo perveniatur ad mare: et occupavit terminos ejus, a Cilicia usque ad fines Japheth, qui sunt ad austrum. Abduxitque omnes filios Madian, et praedavit omnem locupletationem eorum, omnesque resistentes sibi occidit in ore gladii. Et post haec descendit in campos Damasci in diebus messis, et succendit omnia sata, omnesque arbores et vineas fecit incidi: et cecidit timor illius super omnes inhabiuniversarum urbium ac provinciarum reges ac pret Syriae Sobal et Lybiae atque Ciliciae qui venientes ad Holofernem dixerunt desinat indignatio tua circa nos melius est enim ut viventes serviamus Nabuchodonosor regi magno et subditi simus tibi quam morientes cum interitu nostro ipsi servitutis nostrae damna patiamini omnis civitas
Abbreviated transcription (Latin):
tu. us ulli regno. omnem que urbem munit am
subiugabis mihi: Tuncholo fernis
uocauit duces et magistractus uirtutis assy¬
riorum : et dinuncuit uiros in expeditionẽ
sicut praecepit ei rexcentum uigintimilic
peditom pugnatorum : et equites sagittarios
duodecimmilia:omnem que expeditionem suã
fecit prȩire in multitudine innumenbilium
ca melorum : cum his quae exercitib: sufficerent
copios e: Boum quo que armenta gregesque
ouium quorum nonerat numerus. frumentũ
ex omni sera intransitu suoparani constituit
Aurum uero et argentum dedomoregis ad¬
sumpsit multumnimis: et ꝓfectus ẽ ipse etom¬
nis exercitus cum quadri  et equitibus et sagit¬
tariis quico operuerunt faciem terrae sicut
locus tae: Cum que ꝑtroensis set fines assyri¬
orum uenit ad magnos montes angae qui sunt
a sinistrociliciae. Ascendit que omnia castel¬
la eorum et obtinuitmunitionem effregra
autem ciuitatem oppinatissimam melothi

Expanded text:
tuus ulli regno, omnemque urbem munitam tuus ulli regno, omnemque urbem munitam subjugabis mihi. Tunc Holofernes vocavit duces, et magistratus virtutis Assyriorum: et dinumeravit viros in expeditionem, sicut praecepit ei rex, centum viginti millia peditum pugnatorum, et equitum sagittariorum duodecim millia. Omnemque expeditionem suam fecit praeire in multitudine innumerabilium camelorum, cum his qui  Al. quae exercitibus sufficerent copiose, boum quoque armenta gregesque ovium, quorum non erat numerus. Frumentum ex omni Syria in transitu suo parari constituit. Aurum vero et argentum, de domo regis assumpsit multum nimis. Et profectus est ipse, et omnis exercitus, cum quadrigis, et equitibus, et sagittariis qui cooperuerunt faciem terrae, sicut locustae. Cumque pertransisset fines Assyriorum, venit ad magnos montes Ange, qui sunt a sinistro Ciliciae, ascenditque omnia castella eorum, et obtinuit omnem munitionem. Effregit autem civitatem opinatissimam Melothi,
Abbreviated transcription (Latin):
ria. et trans flumen ior da nenus que hierusalẽ:
et omnem terram iesse quous que perueniatur
ad montes a &hiopice. Ad hosomnes misit nun¬
tios nabuchodo nosorrex as syriorum: qui omnes
uno animo contradixerunt et remiserunt eos
uacuos: Ac sine honore abiecerunt : Tunc indig¬
natus nabu chodo nosorrex adominem terramꝰ
illam & iurauit perregnum et pesthronum suũ¬
monabuchodonosorre uicesima & secundo
die mensis primi factum ẽ uerbum indo mo
nabuchodo nosor regis assyriorum ut defen¬
der& se: Vocauit que omnes maiore s . omnes que
duces bellatores suos ethabuit cum eis mysteri¬
um consilii sui: Dixit que cogitationem suam in eo
esse ut omnem terram suo subiu garet imperio:
quod dictum  pͥlacuis s& omnibus: uocauit nabu¬
chodonosorrex holo fernem principem militiae
suae et dixitei : Egredere adomne regnum
occidentis: et contrax eos praecipue qui contẽp¬
serunt imperiumeum: Non parc& oculus

Expanded text:
ria, et trans flumen Jordanem usque ad Jerusalem, ria, et trans flumen Jordanem usque ad Jerusalem, et omnem terram Jesse, quousque perveniatur ad terminos Aethiopiae. Ad hos omnes misit nuntios Nabuchodonosor rex Assyriorum: qui omnes uno animo contradixerunt, et remiserunt eos vacuos, et sine honore abjecerunt. Tunc indignatus Nabuchodonosor rex adversus omnem terram illam, juravit per thronum et regnum suumo Nabuchodonosor regis, vicesima et secunda die mensis primi, factum est verbum in domo Nabuchodonosor regis Assyriorum ut defenderet se. Vocavitque omnes majores natu, omnesque duces et bellatores suos, et habuit cum eis mysterium consilii sui. Dixitque cogitationem suam in eo esse, ut omnem terram suo subjugaret imperio. Quod dictum cum placuisset omnibus, vocavit Nabuchodonosor rex Holofernem principem militiae suae, et dixit ei: Egredere adversus omne regnum Occidentis, et contra eos praecipue, qui contempserunt imperium meum. Non parcet oculus
Abbreviated transcription (Latin):
ARFAXAT ITA QUEREX MEDORUM
Asubiugauerat multas gentes imperio suo
Et ipse aedificauit ciuitatem potentis simam:
quam appella uit egbathanis exlapidibus
quadratis et sectis fecit muros eius In alti¬
tudinẽ cubitorum sep᷑ aginta : et in latitu¬
dinem cubitorum triginta : Turres uero eius posuit
in altitudinem cubitorum centum: Perquadrũ
uero eorum latus utrum que uiconorũ pedums pa
turrium et gloriatr quasi potens in potentia
exorcitus sui et ingloria quadrigarum suarũ:
Annoigitur duo decimo regnisuinabuchodo¬
nosorrex assrriorum qui regnabat innine ue
ciuitate magna pugnauit contra arfaxat:
et optinuit exm incampomagno qui appella¬
tur ragaucirca euphraten ettigrin
& iadas in campo erioch regis elyco¬
rum: Tunc ex altatum est regnumnabu¬
chodonosor eteleuatum est: Et misit ad
omnes quihabitabant incilicia et dee masco¬
et libano et ad gentes quae sunt in carmelo
&cedur et in habitantes galileã in campomag¬
no hes drcelon et ad omnes querant in sama¬

Expanded text:
Arphaxad itaque rex Medorum subjugaverat multas gentes imperio suo, et ipse aedificavit civitatem potentissimam, quam appellavit Ecbatanis, ex lapidibus quadratis et sectis: fecit muros ejus in latitudinem cubitorum septuaginta, et in altitudinem cubitorum triginta, turres vero ejus posuit in altitudinem cubitorum centum. Per quadrum vero earum, latus utrumque vicenorum pedum spatturrium: et gloriabatur quasi potens in potentia exercitus sui, et in gloria quadrigarum suarum. anno igitur duodecimo regni sui Nabuchodonosor rex Assyriorum qui regnabat in Nineven civitatem magnam pugnavit contra Arfaxat et obtinuit eum in campo magno qui appellatur Ragau circa Eufraten et Tigrin et Hyadas in campo Erioch regis Elicorum tunc exaltatum est regnum Nabuchodonosor et cor eius elatum est et misit ad omnes qui habitabant in Cilicia et Det Libano, et ad gentes, quae sunt in Carmello, et Cedar, et inhabitantes Galilaeam in campo magno Esdrelon, et ad omnes qui erant in Sama
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑnos & in pi&atib: nr̃is tuꝓpiciaberis: Beatus quon elegisti & ad¬
sumpsisti in babitabit inatriistuis: Replebimur inbonir domus tuae
scm̃ e templutuũ mirabile inae quitate. Excuidinos drseduta ris pr̃
spes omnum finiũ t̃rae & in marilonge: Prte parens montes in
uir tut&ua accinctus potentic̃ quicont̃ bas ꝓfumdum marir sonũ fluc

Expanded text:
nos et impietatibus nostris tu propitiaberis beatus quem elegisti et adsumpsisti inhabitabit in atriis tuis replebimur in bonis domus tuae sanctum est templum tuum mirabile in aequitate exaudi nos Deus salutaris noster spes omnium finium terrae et in mari longe praeparans montes in vir
Abbreviated transcription (Latin):
& agrumagro
copulatis usque ad terminum loci: Numquid habita¬
bitis soliuos in medioterrae in auribus meis sunt
haec dnĩ exercituum : Nisi domus multae desertae
fuerint grandes et pulchrȩ absque habitatore : Decẽ
enim iuga uinearum. facient laculã unã & trigin¬
ta modia sementis : facient modiostres : Vae qui con¬
surgitis mane ad ebriaetatẽ sec tandam et potandũ
usque adues persim ut uino aestuaetis : crthara edyra
& trmpanũ &tibia et uinũ in conuiuiisuris et opus
dnĩ non respicitis. Nec opera manuũ eius considera¬

Expanded text:
 agrum agro copulatis usque ad terminum loci numquid habitabitis soli vos in medio terrae in aurihaec, dicit Dominus exercituum: Nisi domus multae desertae fuerint, grandes, et pulchrae, absque habitatore. Decem enim jugera vinearum facient lagunculam unam, et triginta modii sementis faciunt modios tres. Vae qui consurgitis mane ad ebrietatem sectandam, et potandum usque ad uesperam, ut uino aestuetis cithara et lyra et tympanum et tibia et uinum in conuiuiis uestris: et opus domini non respicitis, nec opera manuum eius considera
Abbreviated transcription (Latin):
Auriscudiens becti ficabatme & oculu s uidens testi¬
moniũ reddebat mihi qđ libenis sẽpauperẽ uoci¬
ferantẽ & pupillũ cuinera tadiutor: Benedictio
p&uri suꝑ meueniebat : & corui ducce consolatus sũ
iustiticcindutus su & uestiuit me sicut uestim̃to et dr

Expanded text:
auris audiens beatificabat me et oculus videns testimonium reddebat mihi, quod liberassem pauperem vociferantem et pupillam, cui non esset adiutor. Benedictio perituri super me veniebat, et cor viduae consolatus sum. Iustitia indutus sum, et vestivit me sicut
Abbreviated transcription (Latin):
instccut abit : Quime audiebant expectaban sentemiã¬
meã et inteNitacebcl adc̃ siliũ meũ : Verbis meiscd¬
de renihil audebant : & supillos stillabatelo quiũ meũ:
Expecitbant mesicut pluuiã : &os suũ a periebant
qua sic dimbrẽ serotinũ siquandoridebã ad eos
non credebant : & lux uultus mei ñ cadebat intra: siuo¬
luis semire cdeos sed eb ãprimus. Cũq sederẽquasi
rexcircũ stante exercitu . Erã tam̃ merentiũ conso¬
.XXX. lator : Nunc autẽ derident meiuniore stempor e. quo¬
xrũ ñ dignabar patresponerecũcanib: gregis mei: quo¬
rũuistus manuũ erat mihi ꝑnihilo : & uita ipscputa¬
bcntꝰ indigni: Egeflate ec stmestoriles : qui rodebant
in solitudine qualentes calaomitate et miseria et man¬
debant herbus & arborũ cortices & radixiumi perorũ
erat cib: eorũ : quide c̃uallib: istccrapiente scũsinigula

Expanded text:
urabitur. Qui me audiebant, exspectabant sententiam, et intenti tacebant ad consilium meum, Verbis meis addere nihil audebant, et super illos stillabat eloquium meum; Exspectabant me sicut pluviam, et os suum aperiebant quasi ad imbrem serotinum; Si quando ridebam ad eos, non credebant, et lux vultus mei non cadebat in terram. Si voluissem ire ad eos, sedebam primus: cumque sedererex circumstante exercitu eram tamen maerentium consolator nunc autem derident me iuniores tempore quorum non dignabar patres ponere cum canibus gregis mei quorum virtus manuum erat mihi pro nihilo et vita ipsa putabantur indigni egestate et fame steriles qui rodebant in solitudine squalentes calamitate et miseria et mandebant herbas et arborum cortices et radix iuniperorum erat cibus eorum qui de convallibus ista rapientes cu
Abbreviated transcription (Latin):
est iudicare Dixit autem ds̃ cid sclomonẽ
quia hoc magis placuit cord&uo : & non postu¬
lastidiuitics & substantiam & gloriam neq
animas eorum quite odenunt sed nec dies uitue
plurimos. P& istiautem sapientiã & scientiam
ut iudiccue possis populũ meũ suꝑ quẽ constituite
regem: Sapientia & sciencia duta sunt tibi. Diui¬
tius aute m& substantiam & gloriã dacbotibi. ita
ut nullus in regib: nec ante tenec p̃te fueritsimilis
tui : Venitergosalomon ab excelso gubaon in hie¬
rusclem conem tabernaculo foederis: & regnauit
suꝑ isrł : Congre gacuitq sibicurrus & equites

Expanded text:
est, judicare? Dixit autem Deus ad Salomonem: est, judicare? Dixit autem Deus ad Salomonem: Quia hoc magis placuit cordi tuo, et non postulasti divitias, et substantiam, et gloriam, neque animas eorum qui te oderant, sed nec dies vitae plurimos: petisti autem sapientiam et scientiam, ut judicare possis populum meum, super quem constitui te regem: Sapientia et scientia data sunt tibi: Divitias autem, et substantiam, et gloriam dabo tibi; Ita ut nullus in regibus, nec ante te, nec post te fuerit similis tui. Venit ergo Salomon ab Excelso Gabaon in Jerusalem coram tabernaculo foederis, et regnavit super Israel. Congregavitque si