comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
q nõ potest dubitari firmissime
terũ om̃ium principẽ bonũ esse
cõmunis humanoꝵ conceptio
probat aiorum llam cũ deo nichil
melius excogitari potest. id quo
nichil meluisest. bonũ esse quis
dubitet/ Ita uero deũ bonũ esse ratio
demõstrat ut perfcm̃ quoqz in eo bo¬
nũ esse cõiuncat nam in tale sit.
rerũ om̃iũ princeps esse nõ poterit.
erit enĩ prestancius aliquid perscm̃
pogidens bonũ. q̃d hoc prius. atq
ãtiquiꝰ esse uideatur omia nãq
perfecta. miꝰ integris priora
esse claruerũt Quare ne in infii¬
tr̃ ⁊atio procedat. confitendum est
sũmũ deum sũm perfectiq bom
esse plenissimũ Sed perfectũ bonũ
ueram esse beatitadinẽ cõstitiumꝰ
uerã igitur beatitudinẽ in sũmo
iꝙͣ nec est q̃d contradici ullo mo¬
do queat sed queso inquit te. uide
quã id fancte atq niuolabiliter
diximꝰ esse plenissimũ Euonam
illud sũmũ bonũ quo plenssimus

Expanded text:
que non potest dubitari. — Firmissique non potest dubitari. — Firmissirerum omnium principem, bonum esse communis humanorum conceptio probat animorum; nam cum nihil deo melius excogitari queat, id, quo melius nihil est. bonum esse quis dubitet? Ita vero bonum esse deum ratio demonstrat, ut perfectum quoque in eo bonum esse convincat. Nam ni tale sit, rerum omnium princeps esse non poterit; erit enim eo praestantius aliquid perfectum possidens bonum, quod hoc prius atque antiquius esse videatur; omnia namque perfecta minus integris priora esse claruerunt. Quare ne in infinitum ratio prodeat, confitendum est summum deum summi perfectique boni esse plenissimum; sed perfectum bonum veram esse beatitudinem constituimus: veram igitur beatitudinem in summo inquam, nec est quod contra dici ullo modo queat. – Sed quaeso, inquit, te, uide quam id sancte atque inuiolabiliter diximus esse plenissimum. – Quonamillud summum bonum, quo plenus
Abbreviated transcription (Latin):
uoniã igitur que sit imꝑsecti Que
etiã perfecti forma uidisti Nũc demõ¬
strãdũ ⁊ eor quo nã hec felicitatis ꝑfec¬
tio cõstituta sit in quo illud primo
arbitror ĩquirẽdum esse. an aliquod
in rep natura possit existere nle nos
preter subiecte rei ueritatẽ. cassa co¬
gitacõnis ymago decipiat Sed quin
existat. sitqz hoc uelut quidã om̃iũ
fons bonoꝵ negari nequit omẽ
enĩ qͣd ĩ perfectũ dicitur id dimmutione
perfecti imperfectũ esse perhibetur buo
fit si in aliquo genere ĩperfectũ quid
esse uideatur. in eo perfectũ quoq
aliquid neccesse sit Et enĩ perfectione
sublata unde illud q̃d imꝑfectũ ꝓhibe¬
tur extiterit. ne singi quidem potest
Neq enĩ a diinuitis in cõsũmatis q.
natura rerum cexit exordiũ sedab
integris absolutisqz procedens est in
hec extrema atq effeta dilabitur¬
siuti paulo ante mõstrauimꝰ est
quedã bom fragilis imperfecta fe¬
licitas/ Esse aliquã solidã perfcãm¬

Expanded text:
uoniam igitur quae sit imperfecti, quae etiam perfecti boni forma uidisti, nunc demonstrandum reor quonam haec felicitatis perfectio constituta sit. In quo illud primum arbitror inquirendum, an aliquod in 5 rerum datura possit existere, ne nos praeter rei subjectae veritatem cassa cogitationis imago decipiat. Sed quin existat, sitque hoc veluti quidam omnium fons bonorum, negari nequit. Omne enim quod imperfectum esse dicitur, id imminutione perfecti imperfectum esse perhibetur. Quo fit, ut si in quolibet genere imperfectum quid 10 esse videatur, in eo perfectum quoque aliquod esse, necesse sit. Etenim perfectione sublata, unde illud, quod imperfectum perhibetur, exstiterit, ne fingi quidem potest. Neque enim ab diminutis, inconsummatisque natura rerum cepit exordium, sed ab integris, absolutisque procedens, in haec extrema atqQuodsi, uti paulo ante monstravimus, est quaedam boni fragilis imperfecta felicitas, esse aliquam solidam perfectam
Abbreviated transcription (Latin):
Insemet reditũra mẽat mẽtem q ꝓfundã
Circuit et simili cõuertit ymagiẽ celum¬
Que cõsecta duoi motũ glomerauit ĩ orbes
Tu causis parib aĩas uitasq mmores
p rouehis et leuib sublimes cutrib aptãs
In celũ terrã qz seris. quas lege benigna

Expanded text:
In semet reditura meat, mentemque profundam Circuit, et simili convertit imagine coelum. Et esto quod Deus cognoverit abIn semet reditura meat, mentemque profundam Tu causis animas paribus uitasque minores prouehis et leuibus sublimes curribus aptans in caelum terramque seris, quas lege benigna
Abbreviated transcription (Latin):
qui perpetua mũdũ ratione gubernas
Terraꝵ celi qz sator qui tempꝰ ab euo
ze iubesstabilis q manẽs dascucta moueri
Quẽ nõ externe pepulerũt singẽre cause
Materie fluitãtis õpꝰ łeꝵ insitã sinm¬
¶ orma bomi liuore cãres tu cũcta superno
dũcisab exẽplo pultrũ pulcherrimꝰ ip̃s
Mũdũ mẽte gerẽs simili q ymagĩe formãs
P erfegtũ q iubẽs ꝑfectas q absoluere partes
Tu numeriselemẽta ligas ut frigora flãmis¬
A rida cõuemiãt liquidisne purior ignis
E uolẽt aut me sgal deducãt pondera terras

Expanded text:
qui perpetua mundum ratione gubernas, terrarum caelique sator, qui tempus ab aeuo ire iubes stabilisque manens das cuncta moueri, quem non externae pepulerunt fingere causae materiae fluitantis opus uerum insita summi forma boni liuore carens, tu cuncta superno ducis ab exemplo, pulchrum pulcherrimus ipse mundum mente gerens similique in imagine formans; perfectasque iubens perfectum absoluere partes. Tu numeris elementa ligas, ut frigora flamrida conueniant liquidis, ne purior ignis euolet aut mersas deducant pondera terras
Abbreviated transcription (Latin):
qz bidisset Admouit pectori meo le¬
uitez manumꝰ Et nichil inquit pe¬
riculi est. Letargum ratitur cõmu¬
nem illusarum mentium morbum
Sui paulisper oblitus est recordab¬
itur facile Siquidem nos ante cog¬
nouerit Se ut pogit paulisyer luĩa¬
eius mortalium ⁊crum nube caligãtia
tergamus hec dixit Oculosqz meos
fletibus undantes cõntracta in Ru¬
gam ueste siccauit.

Expanded text:
 vidisset, admovit pectori meo leniter manum, et, 25 nihil, inquit, periculi est, lethargum patitur, comnem illusarum mentium morbum. Sui paulisper oblitus est, recordabitur facile, si quidem nos ante cognoverit. Quod ut possit, paulisper lumejus, mortalium rerum nube caligantia, tergamus. Hfletibus undantes contracta in rugam ueste siccauit.
Abbreviated transcription (Latin):
lutis hausi celum et ad coctoscen¬
dam medicantis faciem mentem re¬
çexi Itaqz ꝓbi in eamdeduxi oculos¬
q intiutũ defixi. Respicio nutricem meã¬
in cuius laribus ab adolescentia ob¬
uersatus fueram philosophiam. Et
ꝙͥ in quã tu in has exilii nostri foli¬
tudines.O. ommũ magistra uirtutũ
superno cardine delaysa uemisti

Expanded text:
lutis hausi caelum et ad cognoscendam medicantis faciem mentem recepi. Itaque ubi in eam deduxi oculos intuitumque defixi, respicio nutricem meam, cuius ab adulescentia laribus obuersatus fueram, Philosophiam. Et quid, inquam, tu in has exsilii nostri solitudines, o omnium magistra uirtutum, supero cardine delapsa uenisti
Abbreviated transcription (Latin):
parte consedit. meũ qz intuens
uultum luctu grauẽ atq in
humũ merore deiectum/. hrsber¬
sibus de nr̃e mentis perturbatione
conquesta est

Expanded text:
parte consedit meumque intuens uultum luctu grauem atque in humum maerore deiectum his uersibus de nostrae mentis perturbatione conquesta est
Abbreviated transcription (Latin):
nõ segnis emeres uiz totꝰ ex sapiencia
uirtutibq factꝰ. suaꝑ securꝰ tuis
ingemiscit ĩuriis uuut uxor inge¬
mo modesta. xudicicie pudore pre¬
cellẽs Et ut omẽs eius dotes breuiter
ixsa cõcesserm tui desiderio lacͥmis
ac dolorib tabescit Eiuid dicam

Expanded text:
non segnis emeres, uir totus ex sapientia uirtutibusque factus suarum securus tuis ingemiscit iniuriis. Viuit uxor ingenio modesta, pudicitia pudore praecellens et, ut omnes eius dotes breuiter ipsa concesserim, tui desiderio lacrimis ac dolore tabescit. Quid dicam
Abbreviated transcription (Latin):
meis oxibus foui Et quod te nũc
impaciẽtem irr̃i facit fauore prono
m̃diulgẽtius educaui om̃iq̃ mei
uiris sũt affluẽcia et splẽdore circũde¬
di nũc michi retrahere manũ libet
habes grãm uelud usus aliems non
habesiusquerele tanꝙͣ tua prorsus
perdideris siuid igitur ingemiscis

Expanded text:
meis opibus foui et, quod te nunc impatientem nostri facit, fauore prona indulgentius educaui, omnium quae mei iuris sunt affluentia et splendore circumdedi. Nunc mihi retrahere manum libet: habes gratiam uelut usus alienis, non habes ius querelae tamquam prorsus tua perdideris. Quid igitur ingemescis
Abbreviated transcription (Latin):
uetamet si cõditoris oxera sui qz
distinctõne postreme aliquid pul¬
critudinis trãhũt. infra tamẽ urãm
excellẽciã collocate. admirationẽ
urãm nullo modo merebantur

Expanded text:
e tametsi conditoris opera suique distinctione postremae aliquid pulchritudinis trahunt, infra uestram tamen excellentiam conlocatae admirationem uestram nullo modo merebantur
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ plures trãsire non possũt Ed cũ fcm̃
est pauperes neccesse est. faciãt quos
relinqunt .o. igitur angustas ĩõpes¬
qz diuicias quas nec habere totas
pluribz licet et ad quẽlibet sine ceteroꝵ
paupertate nõ ueniũt aAn gemimaꝑ
fulgor oculos trahit Sedsi quid est
in hoc splẽdore precipui gemmaꝵ
est illa lux nõ homiũ quas quidẽ
quid est enĩ. omine carẽs motu atq¬

Expanded text:
in plureis transire non possunt. Quod cum factum est, pauperes necesse est faciant 10, quos reliquunt. O igitur angustas, inopesque divitias, quas nec habere totas pluribus licet, et ad quemlibet sine caeterorum paupertate non veniunt! 133 An gemmarum fulgor oculos trahit? Sed si quid est in hoc splendore praecipui, gemmarum est lux illa, non hominum: quas quidem Quid est enim carens animae motu atq
Abbreviated transcription (Latin):
esse / tñ quomimꝰ cũ uelit abeat re¬
tineti nõ possit Liquet igitur qmͣ
sit mortaliũ rerũ misera beatitudo
que neqz apud equammos perpetua
perdurat. nec anxios tota delectat
Euid igitur .o. mortales extra petitis
intra uos positã felicitatẽ Etror uos
nichil inqui es Igitur si tui fueris
atqz ut agnoscas in hus fortuitis rebz
beatitudinẽ cõstare nõ posse. sic collige
Si beatitudo est sũmũ bonũ naturẽ
ratione degẽties est iũmũ bonũ. quod
eripi ullo modo potest. qm̃ precellit
id quod nequeat auferri. maifestũ
est ꝙ ad beatitudinẽ percipiendã for¬
tune instabilitas aspirare non possit
ad hec. quẽ caduca ista felicitas uchit
uel scit. uel nescit eam esse mutabilẽ
si nescit quenã beata sors esse potest

Expanded text:
en quominus cum uelit abeat retineri non possit. Liquet igitur quam sit mortalium rerum misera beatitudo, quae nec apud aequanimos perpetua perdurat nec anxios tota delectat. Quid igitur, o mortales, extra petitis intra uos positam felicitatem? Error uos Nihil, inquies; igitur si tui compos Atque ut agnoscas in his fortuitis rebus beatitudinem constare non posse, sic collige. Si. beatitudo est summum naturae bonum ratione degentis nec est summum bonum, quod eripi ullo modo potest, quoniam praecellit id, quod nequeat auferri, manifestum est, quin ad beatitudinem percipiendam fortunae instabilitas aspirare non possit. Ad haec, quem caduca ista felicitas vehit, vel scit eam vel nescit esse mutabilem. Si nescit, quaenam . beata sors esse potest
Abbreviated transcription (Latin):
esse cõiectas qui se delo proxmosar¬
bitrentuz. si de fortune tue ⁊eliquns
pars eis mĩma cõtingat hic ip̃e lotꝰ
quẽ tu exiliũ bocas incõlentib pata
est Adeo nichil est miseꝵ isicũ pu¬
tes Etontraqz beata sors omĩs est
equammnitate tollerantis Quis est
ille tam felix. qui cũ dederit impaci¬
encie manꝰ statũ suũ mutari nõ
optet Smͣ multis amaritudinibus
humane felicitatis dulcedo ⁊espersa
ẽẽ cõiectas. qui sese. celo ꝓximos .i.¬

Expanded text:
esse coniectas, qui sese caelo proximos arbitrentur, si de fortunae tuae reliquiis pars eis minima contingat? Hic ipse locus, quem tu exsilium vocas. incolentibus patria est. Adeo nihil est miserum, nisi cum putes, contraque beata sors omnis est aequanimitate tolerantis. Quis est ille tam felix, qui cum dederit impatientiae\' manus, statum suum mutare non optet? Quam manus, amaritudinibus humanae felicitatis dulcedo respersa esse coniectas, qui sese caelo pro
Abbreviated transcription (Latin):
solamen nec suturi syem tẽporis abesse
paciũtur Et hereãt inꝙͣ precor. illis
nãq manẽtib. ut cũq ⁊es se habeãt
enatabimꝰ sed ꝙͣtum decus ornamẽtis
nrĩs discesserit uides et illa ꝓmouimꝰ
inquit aliꝙͣtulũ. sl te nondũ tocius
sortis tue piget. sed delicias tuas ferre
nõ possũ. qui abesse aliquid tue beati¬
tudim tã luctuosus atq anxiꝰ conq̃¬
felicitatis ut nõ aliqua ex parte cũ¬
statꝰ sui qualitate rixetur anxĩa
est pudori degener sãguis hunc̃ no¬
bilitas notũ facit Sed angustia
rei familiaris iclusꝰ esse mallet
ignotꝰ Ille utroq circũ fluus uitã
celibẽ deflet, Ille nuptus felix or¬
bus liberis alieno censũ nutrit heredi

Expanded text:
solamen nec futuri spem temporis abesse patiantur. – Et haereant, inquam, precor; illis namque manentibus, utcumque se res habeant, enatabimus. Sed quantum ornamentis nostris decesserit uides. – Et illa: Promouimus, inquit, aliquantum si te non iam totius tuae sortis piget. Sed delicias tuas ferre non possum, qui abesse aliquid tuae beatitudini tam luctuosus atque anxius conqfelicitatis ut non aliqua ex parte cuatus sui qualitate rixetur? Anxia est pudori degener sanguis; hunc nobilitas notum facit, sed angustia rei familiaris inclusus esse mallet ignotus. Ille utroque circumfluus uitam caelibem deflet; ille nuptiis felix orbus liberis alieno censum nutrit heredi
Abbreviated transcription (Latin):
domniã famule cognoscũt mecũ ueniũt
me abeũte ⁊ecedũt Audacter affirmẽ
Si tua suissẽt que amissa cõquereris
nullo modo perdidisses An ego sola
ius meũ excercere prohibeor/ Licet
celo proferre lucidos dieseos dẽqz tene¬
brosis noctib condere liçet anno terre
dultũ nũc floribus srugib q redmmuire¬
Nũc nmbis frigoribqz confundeꝵe
lus est mari nũt strato equore blã¬
diri Nũc procellis atq fluctib in¬
horrescere nos ad cõstanciã nrĩs mo¬
ribus alienã mexpleta hominum
cupiditas alligabit hec nr̃a uisest
uolubili orbe uersamꝰ infima sũmis
sũma infuus mutare gaudemus
Astende si placet Sed ea lege neuti
cũ ludicri mei ratio poscet descẽdere

Expanded text:
Dominam famulae cognoscunt; mecum veniunt, me abeunte discedunt. Audacter affirmem, si tua forent, quae amissa conquereris, nulius exercere prohibebor? Licet caelo proferre lucidos dies eosdemque tenebrosis noctibus condere. Licet anno terrae uultum nunc floribus frugibusquenunc nimbis frigoribusque confundere. Ius est mari nunc strato aequore blandiri, nunc procellis ac fluctibus iuborrescere. Nos ad constantiam nostris moribus alienam inexpleta hominum cupiditas alligabit? Haec nostra uis est, uolubili orbe uersamus, infima summis summa infimis mutare gaudemus. Ascende si placet, sed ea lege ne utique 1 cum Iudicia mei ratio poscet, descendere
Abbreviated transcription (Latin):
uii polo phebus ⁊oieie quadrigis
Iucem spargere cepit
Uallet albentes hebẽtata uultus
Flaminis stella prementibus
Sepe feruentes aquilo prõcellas
uerso concitat equore
Iarosi constat sua forma mundo
Si tantas uariat uices
Cpede fortums hominũ caducis
Boms spede fsugacibus
Constat eterna yoͣsitũqz est lege
ut constet genitum nichil

Expanded text:
um polo Phoebus roseis quadrigis lucem spargere coeperit, pallet albentes hebetata uultus flammis stella prementibus.saepe feruentes Aquilo procellas uerso concitat aequore. Rara si constat sua forma mundo, si tantas uariat uices, crede fortunis hominum caducis, bonis crede fugacibus! Constat aeterna positumque lege est ut constet genitum nihil
Abbreviated transcription (Latin):
is igitur tecũ si pro se fortuna
loqueretur. quid profecto hĩsce᷑¬
res nõ haberes. aut si quid est quo
querelã tuã iͣre tuearis. prõferas
oblectãt Sed miser is maloꝵ alcior
sensus est Itaqz cũ hec auribus¬
ãmũ meror et illa ita est inquit hec
eñ nondũ morbi tui sũt remedia
Cũ q tempestinũ fuerit admouebo¬
uerũtiĩ ne te existimari miserũ uẽ¬

Expanded text:
is igitur, si pro se tecum Fortuna loqueretur. quid profecto contra hisceres, non haberes; aut. si quid est. quo querelam tuam iure tuearis, proferas oblectant, sed miseris malorum altior sensus est; itaque cum haec auribavat. — Et illa: Ita est. inquit; haec enim nondum morbi tui remedia,cum tempestivum fuerit, ammovebone te existimari miserum ve
Abbreviated transcription (Latin):
Ille tigris ut indica
Tecta mitis obambulat
S edlicet uariis malis
Numẽ archadis alitis
O bsitum miserans ducẽm
peste soluerit hospitis
Iam tamẽ mala remiges
Ore ꝓocula trãxerant
Iai sues ferialia
Glande pabula uerterant
Et nichil manet integrũ
Uoce corpore perditis

Expanded text:
ille tigris ut Indica ille tigris ut Indica tecta mitis obambulat. Sed licet uariis malis numen Arcadis alitis obsitum miserans ducem peste soluerit hospitis, iam tamen mala remiges ore pocula traxerant, iam sues Cerealia glande pabula uerterant et nihil manet integrum uoce, corpore perditis
Abbreviated transcription (Latin):
opũ uiolentꝰ ereptor lupis similẽ
dixeris ferox atqz inquiez linguã
litigiis excercet cam cõparabilis
insidiator occultꝰ surripuisse frau¬
dibus gaudet uulpeculis exequitur
Ne intẽperãs fremit. leonis ammũ
gestare credatur. pauidꝰ ac fugax
nõ metuẽda formidat. ceruis similis
habeatur. Segnns ac stuxidus torpet
asmũ uiuit. leuis atq inconstans
studia perimutat nichil ‸ͤ auibus
differt fedis minũdisq libidimbus
ĩmergituz Sordide suis uoluxtatebz
detinetur ita fit ut qui ꝓbitate deser¬
ta homo ẽẽ desierit Cũ diuinã cõdi¬
cionẽ transire nõ possit uertatur
in beluam¬
Ela naricii ducis
Et uagas pelago rates
Eurrus appulit insule
Pulcra qua residens dea
Solis edita semme
Miscet hospitibus nouis
⁊ acta carmine pocula
Quos ut in uarios modos
U ertit herbipotens manus.
hunc aprifacies tegit
Ille marmaricus leo
Dente crescit et unguibus
h it luxis nuper additus
Flere dum parat ullulat

Expanded text:
opum uiolentus ereptor: lupis similem opum uiolentus ereptor: lupis similem dixeris. Ferox atque inquies linguam litigiis exercet: cani comparabis. Insidiator occultus subripuisse fraudibus gaudet: uulpeculis exaequetur. Irae intemperans fremit: leonis animum gestare credatur. Pauidus ac fugax non metuenda formidat: ceruis similis habeatur. Segnis ac stupidus torpet: asinum uiuit. Leuis atque inconstans studia permutat: nihil auibus differt. Foedis immundisque libidinibus immergitur: sordidae suis uoluptate detinetur. Ita fit ut qui probitate deserta homo esse desierit, cum in diuinam condicionem transire non possit, uertatur in beluamla Neritii ducis et uagas pelago rates Eurus appulit insulae, pulchra qua residens dea Solis edita semine miscet hospitibus nouis tacta carmine pocula. Quos ut in uarios modos uertit herbipotens manus, hunc apri facies tegit, ille Marmaricus leo dente crescit et unguibus; hic lupis nuper additus flere dum parat ululat,
Abbreviated transcription (Latin):
affectũ esse nõdubitat Si igitur sese
ip̃i estimare uelunit. possũt ne sibi sup¬
plicii e xpertes uideri quos om̃iũ maloꝵ
extrema nequicia nõ afficit. modo ueꝵ
etiã uehemẽter inficit uides autẽ ex
aduersa parte bonoꝵ que improbos
pena connttetur Om̃e nãqz q̃d sit unũ
ẽẽ ip̃m q unũ bonũ ẽẽ paulo ante
didicisti cui cõsequẽs est ut om̃e q̃d
sit id etiã bomĩ ẽẽ uideatur hoc igitur
modo quicquid a bono deficit ẽẽ desistit
quo fit ut mali designãt esse qui
fuerãt. Sed fuisse homĩes adhuc ipa
humam corporis reliqua spẽs ostẽ¬
tat. quare uersi in maliciã huãnã
quoq amisere naturã. Sed cum
ultra homnẽs quẽqz ꝓuehere sola
ꝓbitas possit. neccesse est ut quosab
humana condicione deiecit infra
homĩs meritũ detrudat imꝓbitas
euenit igitur ut quẽ trãfformatũ
uiciis uideas hommẽ estimare non
possis. auaricia feruet alienarũ

Expanded text:
affectum esse non dubitat. Si igitur sese affectum esse non dubitat. Si igitur sese ipsi aestimare velint, possunt ne sibi supplicii expertes videri, quos omnium malorum extrema nequitia non afficit modo, verum etiam vehementer inficit? Vide autem ex adversa parte bonorupoena comitetur; omne namque quod sit unum esse ipsumque unum bonum esse paulo ante didicisti; cui consequens est ut omne quod sit id etiam bonum esse uideatur. Hoc igitur modo quicquid a bono deficit esse desistit. Quo fit ut mali desinant esse quod fuerant. Sed fuisse homines adhuc ipsa humani corporis reliqua species ostentat; quare uersi in malitiam humanam quoque amisere naturam. Sed cum ultra homines quemque prouehere sola probitas possit, necesse est ut quos ab humana condicione deiecit infra homines merito detrudat improbitas; euenit igitur ut quem transformatum uitiis uideas hominem aestimare non possis. Auaritia feruet alienarum
Abbreviated transcription (Latin):
prenno carebit.cũ ꝓbus eẽ desierit
Postremo cũ om̃e preniũ idcirco Rx¬
appetatur qm̃ bonũ esse creditur
quis bom compotem premii iudicet
expertem Ad cuiꝰ premii om̃ium
pulcherrum maxumq memẽto
et enĩ corollarn illiꝰ q̃d paulo ante
precipuũ dedi Ac sic collige cum¬
ip̃m bonũ beatitudo sit. bonos omẽseo ipo
ꝙ bom sũt. fieri beatos liquet Sed qui¬
ms beati sũt deos ẽẽ cõuenit Est igitur
preniũ bonoꝵ q̃d nullꝰ detõrat dies:
nulliꝰ minuat potestas nulliꝰ fuscet
improbitas deos fieri Que cũ ita sint
de malor quoqz inseparabili pena¬
r̃ dubitare sapiẽs nequeat Nã cũ bonũ
malũqz Item pene atq preniũ diuer¬
sa fronte dissideant que in bom premio
uidemꝰ accidere eadẽ neccesse est in
mali pena cõtraria parte ⁊ espõdeãt
Sicut igitur probis ꝓbitas ip̃a fit premniũ
ita imꝑbis nequitia ixpa suppliciũ est
Iam bero quisqͥs afficitur pena. malo se

Expanded text:
praemio carebit cum probus esse desierit. praemio carebit cum probus esse desierit. Postremo, cum omne praemium idcirco appetatur quoniam bonum esse creditur, quis boni compotem praemii iudicet expertem? At cuius praemii? Omnium pulcherrimi maximique; memento etenim corollarii illius quod paulo ante pripsum bonum beatitudo sit, bonos omnes eo ipso quod boni sint, fieri beatos liquet. Sed qui beati sunt, deos esse convenit. Est igitur praemium bonorum, quod nullus deterat dies, nullius minuat potestas, nullius fuscet 10 improbitas, deos fieri. Quae cum ita sint, de malorum quoque inseparabili poena dubitare sapiens nequeat. Nam cum bonum malumque, item poenae atque praemium adversa fronte dissideant, quae in boni praemio videmus accidere, eadem necesse est in mali poena contraria parte respondeant. Sicut igitur probis probitas ipsa fit praemium; ita improbis nequitia supplicium est. Jam vero quisquis afficitur poena, malo se
Abbreviated transcription (Latin):
probra uoluãtur / qua ꝓbitas
luce ⁊esplẽdeat/ in quo perspicuũ
est. nũꝙͣ bonis premia. nũꝙͣ sua
sceleribz deesse supolicia. Reꝵ et eñ
quegerũtur illud ꝓpter q̃d una queq
res geritur eiusdẽ ⁊ ei preniũ eẽ nõ
ĩuiria uideri potest. uti currenti
instadio ꝓxter quã curritur iacet
preniũ corona Sedbeatitudinẽ
eẽ idipĩ bomũ ꝓpter quod omiã
gerũtur ostendimꝰ Est igitur hũans
actib ixm bonũ ueluti prennũ cõmu¬
ne ppõĩtũ Atqui hoc abonis nõ potest
separari Neqz enĩ bonꝰ ultra iureuo¬
cabitur qui careat bono. quareꝓbos
mores sua premia nõ relinqunt
Quãtũlibet igitur seuiãt mali. sapiẽ¬
ti tamẽ corona nõ decidet nõ arescet
Neq enĩ probis animis ꝓpriũ decus
aliena decerpit improbitas. Quot si
extruisecꝰ accepto premio letaretur
poterat hoc uel aliꝰ quispiã bel ip̃e
etiã qui cõtulisset aufferre/ sed qm̃
id sua cuiq ꝓbitas cõfert. tũ suo

Expanded text:
probra uoluantur, qua probitas luce resplendeat? In quo perspicuum est numquam bonis praemia, numquam sua sceleribus deesse supplicia. Rerum etenim quae gerentur illud propter quod unaquaeque res geritur eiusdem rei praemium esse non iniuria uideri potest, uti currendi in stadio propter quam curritur iacet praemium corona. Sed beatitudinem esse idem ipsum bonum propter quod omnia geruntur ostendimus; est igitur humanis actibus ipsum bonum ueluti praemium commune propositum. Atqui hoc a bonis non potest separari – neque enim bonus ultra iure uocabitur, qui careat bono –; quare probos mores sua praemia non relinquunt. Quantumlibet igitur saeuiant mali, sapienti tamen corona non decidet, non arescet; neque enim probis animis proprium decus aliena decerpit improbitas. Quodsi extrinsecus accepto laetaretur, poterat hoc uel alius quispiam uel ipse etiam qui contulisset auferre; sed quoniam id sua cuique probitas confert, tum suo
Abbreviated transcription (Latin):
F ortunamqz tuens utxãq ⁊ectus
Inuictum potuit tenere uultum
Non illum ⁊abies mineqz ponti
Uersum funditus exagitantis estum
Aut celsas soliti ferire turres
A rdentis uia fulminis mouebit

Expanded text:
fortunamque tuens utramque rectus inuictum potuit tenere uultum, non illum rabies minaeque ponti uersum funditus exagitantis aestum aut celsas soliti ferire turres ardentis uia fulminis mouebit
Abbreviated transcription (Latin):
putãt. sed mĩme adipiscũtur qm̃
ad beatitudinẽ ꝓrobra nõ uemũt
uos uides sedere celso¬
Solii culmine reges
P urpura claros intentes
Septos tristibus armis
Ore toruo cõmmãtes
Rabie cordis a nelos
d etrahat si quis superbis
Uam tegnimia cultus
Iam uidebit intus
hinc flagellat ira mẽtem
Fluctus turbida tollens
Meror aut captos fatigat
Aut spes lubrica torquet
Ergo cũ caput tot unũ
Cernas ferre tyrannos¬
dm̃s pressus iniquis¬

Expanded text:
putant; sed minime adipiscuntur, quoniam putant; sed minime adipiscuntur, quoniam ad beatitudinem probra non ueniunt. Quos uides sedere celsosolii culmine reges Purpura claros nitente saeptos tristibus armis Ore toruo comminantes rabie cordis anhelos, Detrahat si quis superbis uani tegmina cultus, Iam uidebit intus artas Hinc flagellat ira mentem fluctus turbida tollens Maeror aut captos fatigat aut spes lubrica torquet Ergo cum caput tot unum cernas ferre tyrannospressus iniquis
Abbreviated transcription (Latin):
insamat. Nemo atqui inquit. idem
possũt mala. utinã quidẽ inꝙͣ non
possent. Cũ igitur bonoꝵ tatũ moͦ
potens possit omĩa nõbero queant
omĩa potentes etiã maloꝵ. eosdem
qui mala possũt minꝰ posse mainfe¬
stũ est. huc accedit q̃ omẽm potẽtiã
inter expetẽda numerãdam. omĩa qz
expetenda ⁊ eferri ad bonũ belud ad q̃ddã
nature sue cacumẽ ostẽdimꝰ ded pa¬
trandi sceleris posabilitas referri
adbonũ nõ potest Expetenda/ igitur
nõ est Atqui om̃is potẽtia expe
est. liquet igitur maloꝵ ꝓoribłitatẽ
nõ ẽẽ potẽciã Ex quib omĩb bonoꝵ quidẽ
potẽcia maloꝵ uero mĩme dubitabilis
apparet infirmitas uerãq illã plato¬
ns ẽẽ sentẽciã liquet Solos q̃d desiderẽt
facere posse sapientes. improbos uero
excercere quidẽ quod libeat. q̃d uero
deside explere nõ posse. faciũt enĩ
quelibet dũ per ea quibz delectãtur
id bonũ quod desiderãt se adepturos

Expanded text:
insaniat, nemo. Atqui idem insaniat, nemo. Atqui idem possunt mala. Vtinam quidem, inquam, non possent. Cum igitur bonorum tantummodo potens possit omnia, non uero queant omnia potentes etiam malorum, eosdem qui mala possunt minus posse manifestum est. Huc accedit quod omnem potentiam inter expetenda numerandam omniaque expetenda referri ad bonum uelut ad quoddam naturae suae cacumen ostendimus. Sed patrandi sceleris possibilitas referri ad bonum non potest; expetenda igitur non est. Atqui omnis potentia expetenda est; liquet igitur malorum possibilitatem non esse potentiam. Ex quibus omnibus bonorum quidem potentia, malorum uero minime dubitabilis apparet infirmitas ueramque illam Platonis esse sententiam liquet solos quod desiderent facere posse sapientes, improbos uero exercere quidem quod libeat, quod uero desiderent explere non posse. Faciunt enim quaelibet, dum per ea quibus delectantur id bonum quod desiderant se adepturos
Abbreviated transcription (Latin):
nam uti cadauer hommẽ mortuũ
dixeris simpliciter uero hominẽ appel¬
lare non possis. ita uiciosos malos
quidẽ esse cõcesserim sed ẽẽ ab solute
nequeam confitori Est eñ qd ordinẽ
retinet. seruatq naturã. quod uero
abhic deficit. esse etiã quod in sua
natura sitũ est derelinquit sed pos¬
sũt inquies mali. nec ego quidẽ ne¬
gauerimi. sed hec eoꝵ potẽtia non a
uirib. sed ab imbecillitate descendit
possũt eñ mala que mĩme ualerẽt
sed in bonop efficẽtia manere potius¬
sent. que possibilitas eos euidentius
nichil posse demõstrat. Nam si uti
paulo ante colleginꝰ maluẽ nichil
est. cũ mala tantũ modo possint. nichil
posse improbos liquet perspicuũest
Atq ut intelligas que nã sit huiꝰ potẽ¬
cieuis. sũmo bono nichil potẽcius esse
paulo ante difsimuimꝰ. Ita est inquã
ded idem inquit facere malũ nequit
minime est igitur inquit aliquis qui
omĩa posse homiẽs putet. nisi qui

Expanded text:
Nam uti cadauer hominem mortuum Nam uti cadauer hominem mortuum dixeris, simpliciter uero hominem appellare non possis, ita uitiosos malos quidem esse concesserim, sed esse absolute nequeam confiteri. Est enim quod ordinem retinet seruatque naturam; quod uero ab hac deficit, esse etiam quod in sua natura situm est derelinquit. 'Sed possunt,' inquies, 'mali.' Ne ego quidem negauerim, sed haec eorum potentia non a uiribus sed ab imbecillitate descendit. Possunt enim mala quae minime ualerent, si in bonorum efficientia manere potuissent. Quae possibilitas eos euidentius nihil posse demonstrat. Nam si, uti paulo ante collegimus, malum nihil est, cum mala tantummodo possint, nihil posse improbos liquet. Perspicuum est. Atque ut intellegas quaenam sit huius potentiae uis, summo bono nihil potentius esse paulo ante definiuimus. Ita est, inquam. Sed idem, inquit, facere malum nequit. Minime. Est igitur, inquit, aliquis qui omnia posse homines putet? Nisi quis
Abbreviated transcription (Latin):
incessu ambulãdi potẽtissimũ esse cen¬
seres ita eũ qui expetendoꝵ finẽ quo nichil
ultra est apprehẽdit esse potẽtissimum
neccesse est iudices Ex quo fit q̃d huic
obiacet. ut idem scelesti uiribus omib
uideãtur ẽẽ deferti Cuz enĩ zelicta
uirtute uicia sectãtur inscicia ne bo¬
nop: sed quid eneruaciꝰ est ignorã¬
cie cecitate An sectãda nouerũt: Sed
trãsuersos eos libido precipitat Sit
quoqz intẽpancia sragiles qui oblu¬
ctari uicio nequeũt Ansciẽtes uolẽtes¬
q bonũ deserãt ad uicia deflectũt᷑
sed hoc modo nõ solũ potentes esse
sed omĩno eẽ desmũt Nam qui cõmu¬
nẽ om̃um que sũt finẽ relinqunt
pariter quoqz esse desistũt q̃d quidẽ
cuixiã mirũ forte uideatut ut ma¬
los qui plures hommũ sũt eosdem
non eẽ dicamus Sedita sese res habet
nã qui mali sũt eos malos eẽ nõ ab nuo
sed eosdẽ esse pure atqz simpliciter nego

Expanded text:
incessui, ambulandi poten- tissimum esse cenincessui, ambulandi poten- tissimum esse censeres, ita eum qui expetendorum finem quo nihil ultra est apprehendit, potentissimum necesse est iudices. Ex quo fit quod huic obiacet, ut idem scelesti, idem uiribus omnibus uideantur esse deserti. Cur enim relicta uirtute uitia sectantur? Inscitiane bonorum? Sed quid eneruatius ignorantiae caecitate? An sectanda nouerunt? Sed transuersos eos libido praecipitat. Sic quoque intemperantia fragiles qui obluctari uitio nequeunt. An scientes uolentesque bonum deserunt, ad uitia deflectunt? Sed hoc modo non solum potentes esse sed omnino esse desinunt. Nam qui communem omnium quae sunt finem relinquunt, pariter quoque esse desistunt. Quod quidem cuipiam mirum forte uideatur, ut malos, qui plures hominum sunt, eosdem non esse dicamus; sed ita sese res habet. Nam qui mali sunt eos malos esse non abnuo; sed eosdem esse pure atque simpliciter nego.
Abbreviated transcription (Latin):
pisci antu aliter existimas. Imime¬
Ex hus enĩ que concessermi bonosquidẽ
potentes. malos uero neccesse est esse
mibecilles. Recte inquit precurris Id¬
q uti medici sperare solent indiciũ
est erecte iã resistẽtisqz nature Sed
qm̃ te ad intelligendũ ꝓmꝑptissimũ
esse cõspicio crebras coacer nabo ⁊ õnes
infirmitas qui nec ad hoc quidem
peruenire queũt. ad q̃d eos naturalis
ducit ac pene cõpellit intencio Et
quid si hoc tam magno ac pene ĩuicto
precũtis nature desererentur/ auxilio
considera uero quãta sceleratos hoĩes
habeat impotẽcia. Neqz enĩ leuia ac
ludicra premia petũt que cõsequi
atqz obtinere nõ possunt. sed circa ipãm
rerũ sũmam uerticẽq deficiũt. Nec in
eo miferis cõtingit effectꝰ qͣ solũ dies
noctes q moluĩtur in qua re bonorũ
Uires emmiẽt sicut enĩ eũ qui pedibz
incedẽs ad eũ locũ bsque peruemire po¬
tuisset. quo nichil ulterius ꝑuium iaceret

Expanded text:
pisci; an tu aliter existimas? – Mpisci; an tu aliter existimas? – MEx his enim quae concesseram, bonos quidem potentes, malos vero esse necesse est imbecilles. Recte, inquit, praecurris, idque, uti medici sperare solent, indicium est erectae jam, resistentisque naturae. Sed quoniam te ad intelligendum promptissimum esse conspicio, crebras coacervabo rationes.infirmitas, qui ne ad hoc quidem pervenire queunt, ad quod eos naturalis ducit, ac pene compellit intentio. Et quid? si hoc tam magno ac pene invicto praeeuntis naturae desererentur auxilio? Considera vero quanta sceleratos homines habeat impotentia. Neque enim levia, aut ludicra 15 praemia petunt, quae consequi atque obtinere non possunt: sed circa ipsam rerum summam, verticemque deficiunt, nec in eo miseris contingit effectus, quod solum dies, noctesque moliuntur: in qua re bonorum vires eminent. Sicut enim eum qui pedibus incedens ad eum locum usque peruenire potuisset, quo nihil ulterius peruium iaceret
Abbreviated transcription (Latin):
scdm̃ naturã propoitũ sit eoꝵq unꝰ
naturali officio id ipm agat atq
perficiat. alter uero naturale iłd
officiũ mĩme admĩstrare queat
Aliobero modo qm nature cõuenit
nõ quidẽ impleat propoĩtũ suum
sed imutetur implentem. quẽ nam
horũ ualẽciorẽ esse disceris : Et si
cõiecto inꝙͣ quid uelis plamꝰ tamẽ
audire desidero ambulandi inqͥt
motũ scdm̃ naturã eẽ homĩb nũ
mꝙͣ si quis igitur pedibz incedere
ualens ambulet. aliusqz cui hoc na¬
turale pedũ desit officiũ manibus
intens ambulare conetur. quis hoꝵ
uire ualẽcior existimari potest
contexe iꝙͣ cetera. nam quin na¬
turalis officii potens eo qui idem
nequeat ualẽcior sit. nullꝰ ambigit
Sed sũmũ bonũ q̃deque malis bonis¬
q ptopoĩtum est bom quidẽ naturali
officio uirtutũ petũt. mali uero per uariã
cupiditatẽ quod adipiscẽdi bom natu¬
zale officiũ nõ est id ipm̃ conãtur adi¬

Expanded text:
undum naturam propositum sit, eorumque unus undum naturam propositum sit, eorumque unus naturali officio id ipsum agat atque perficiat, alter uero naturale illud officium minime amministrare queat, alio uero modo quam naturae conuenit non quidem impleat propositum suum sed imitetur implentem, quemnam horum ualentiorem esse decernis? – Etsi coniecto, inquam, quid uelis, planius tamen audire desidero. – Ambulandi, inquit, motum secundum naturam esse hominibus num inquam. – Si quis igitur pedibus incedere ualens ambulet aliusque, cui hoc naturale pedum desit officium, manibus nitens ambulare conetur, quis horum iure ualentior existimari potest? – Contexe, inquam, cetera; nam quin naturalis officii potens eo qui idem nequeat ualentior sit nullus ambigat. – Sed summum bonum, quod aeque malis bonisque propositum boni quidem naturali officio uirtutum petunt, mali uero uariam per cupiditatem, quod adipiscendi boni naturale officium non est, idem ipsum conantur adi
Abbreviated transcription (Latin):
est fateor in quã iemmisti ne igitur
que diuersis studiis agitur ad beatitu¬
diẽ festinare Menimi inꝙͣ illud quoq
esse demõstratũ / nũ recordaris beati¬
tudinẽ ipm̃ eẽ bonũ eoq modo cum
beatitudo petitur ab homĩb desiderari
rie fixũ teneo omes igitur homiẽs
bomi pariter ac mali indiscreta intẽ¬
cione ad bonũ peruenire intũtur Ita
inꝙͣ consequẽs est sed certũ est adex¬
tione bom bonos fieri. Certum est
ildixiscũtur igitur bom q̃d appetũt Sic
uidetur. Mali uero si adipiscerẽtur quod
appetũt bonũ. mali ẽẽ non possent Ita
est Cũ igitur utriqz bonũ petant Sed
hi quidẽ adipiscãtur. illi uero mĩme
nõ dubiũ est bonos quidẽ potẽtes esse
Qui uero mali sũt imbecilles Qiusqͥs
inꝙͣ dubitat. nec reꝵ naturã nec
cõsequẽtiam potest considerare ⁊õmini
Rursus inquit. si duo sint quibz idem 2ͣ ro¬

Expanded text:
est. –Fateor, inquam. – Meministine igitur, est. –Fateor, inquam. – Meministine igitur, e, quae diuersis studiis agitur, ad beatitudinem festinare? – Memini, inquam, illud quoque esse demonstratum. – Num recordaris beatitudinem ipsum esse bonum eoque modo, cum beatitudo petitur, ab omnibus desiderari riae fixum teneo. – Omnes igitur homines boni pariter ac mali indiscreta intentione ad bonum peruenire nituntur? – Ita, inquam, consequens est. – Sed certum adeptione boni bonos fieri? – Certum. – Adipiscuntur igitur boni, quod appetunt? – Sic uidetur. – Mali uero si adipiscerentur quod appetunt, bonum, mali esse non possent. –Ita est. – Cum igitur utrique bonum petant, sed hi quidem adipiscantur, illi uero minime, num dubium est bonos quidem potentes esse, qui uero mali sint imbecilles? – Quisquis, inquam, dubitat nec rerum naturam nec consequentiam potest considerare rationum. – Rursus, inquit, si duo sint quibus idem sec
Abbreviated transcription (Latin):
tur ex altero. Nã cũ bonũ malũqz
contraria sint. si bonũ potens esse
cõstiterit liquet imbecillitas mali
Ac si fragilitas darescat mali. bom
firmitas nota est Sed uti nr̃e sentẽcie
fides habũdancior sit alterutro calle
procedã. Nũc huic nũt inde propõita
confirmãs duo sũt quibz omĩe huma¬
noꝵ actuũ constat effectꝰ uolũtas sail
ac potestas uuoꝵ si alterũ desit nichil
est q̃d explicari queat. defficiente et¬
enĩ uolũtate nec aggreditur quidẽ
quisqz q̃d non uult. ac si potestas absit
uolũtas frustra fit suofit ut si quẽ
dideas adipisci uelle quod minime
adipiscatur huic obtinẽdi q̃d uolue¬
rit de fuisse ualẽciam dubita re non
possis perspicuũ est inꝙͣ nec ullo
modo negari potest/ Que uero effe¬
cisse q̃d uoluerit uideais nũ etiã potius¬
se dubitabis: inimme. Suod uero quisq
potest in eo ualidus. quod uero non
potest in hoc mbecillis eẽ censendus

Expanded text:
tur ex altero. Nam cum bonum malumque tur ex altero. Nam cum bonum malumque contraria sint, si bonum potens esse constiterit, liquet inbecillitas mali; at si fragilitas clarescat mali, boni firmitas nota est. Sed uti nostrae sententiae fides abundantior sit, alterutro calle procedam nunc hinc nunc inde proposita confirmans. Duo sunt quibus omnis humanorum actuum constat effectus, uoluntas scilicet ac potestas, quorum si alterutrum desit, nihil est quod explicari queat. Deficiente etenim uoluntate ne aggreditur quidem quisque quod non uult, at si potestas absit uoluntas frustra sit. Quo fit ut, si quem uideas adipisci uelle quod minime adipiscatur, huic obtinendi quod uoluerit defuisse ualentiam dubitare non possis. – Perspicuum est, inquam, nec ullo modo negari potest. – Quem uero effecisse quod uoluerit uideas, num etiam potuisse dubitabis? – Minime. – Quod uero quisque potest in eo ualidus, quod uero non potest in hoc imbecillis esse censendus
Abbreviated transcription (Latin):
Nubesqz post tergũ uidet
Quiqz agili motu calet etheris
Transcendit ignis uerticem
donec in astriferas surgat domos
Pheboqz comũgat uias
A ut conultetur iter gelidi sems.
miles coruscisideris¬
U el quocũqz micãs nox puigitur
Recurrat astri croculũ.
a tqz ubi iam exhausti fuĩt satis¬
ꝑ õlum relinquat extimũ
Dorsaqz uelocis premat etheris
Compos uerendi luminis
h ic regum sceptrum dñs tenet
Orbisqz habenas temperat
Et uolucrem currũ stabilis regit
rerum coruscus arbiter
huc tesi reducem ⁊efferat uia
Quã nũc ⁊equiris mimemor
hinc ortus hic sistam gradum
Quod si terrarũ placeat tibi
Noctem relictam uisere:
Quos miseri toruos populi tumẽt
Cernes tyrannos exules
uin ego pape iꝙͣ ut magna
promittis nec dubito quin pos¬
sis efficere. Tũ modo quẽ excitaue¬
ris ne moreris primũ igitur inqͥt
bonis semper ad ẽẽ potenciã. Malos
cũctis uirib ẽẽ desertos agnoscas.
licebit. Quoꝵ quidẽ alterũ demõstra¬

Expanded text:
Nubesque postergum uidet, Nubesque postergum uidet, Quique agili motu calet aetheris, Transcendit ignis uerticem, Donec in astriferas surgat domos Phoeboque coniungat uias Aut comitetur iter gelidi senis Miles corusci sideris, Vel quocumque micans nox pingitur, Recurrat astri circulum Atque ubi iam exhausti fuerit satis, Polum relinquat extimum Dorsaque uelocis premat aetheris Compos uerendi luminis. Hic regum sceptrum dominus tenet Orbisque habenas temperat Et uolucrem currum stabilis regit Rerum coruscus arbiter. Huc te si reducem referat uia, Quam nunc requiris immemor: Hinc ortus, hic sistam gradum.' Quod si terrarum placeat tibi Noctem relictam uisere, Quos miseri toruos populi timent Cernes tyrannos exules. Tum ego: Papae, inquam, ut magna promittis! Nec dubito quin possis efficere; tu modo quem excitaueris ne moreris. Primum igitur, inquit, bonis semper adesse potentiam, malos cunctis uiribus esse desertos agnoscas licebit, quorum quidem alterum demonstra
Abbreviated transcription (Latin):
collerentur. preciosa sordescerẽt Sed
non est ita. Nain si ea que pauloante
cõclusa sũt incõuulsa seruantur Ipo
de cuiꝰ nũc regnoloquimur auctore¬
deo cognosces semper quidẽ potẽtes esse
bonos. malos uero abiectos semper atq
imbecilles. Sed nec sine pena unꝙͣ eẽ
uicia. nec sine prennio uirtutes. bonis
felicia. malis semper infortunata
contingere. multa qz idgenus habẽcia
que sopitis querelis firma tesoliditate
corroborẽt Et qm̃ uere formã beatitu¬
dinis me dudũ mõstrante uidisti. quo
etiam sita sit agnouisti decursis om̃ib
que pretermittere neccessariũ puto
uiam tibi que te domũ ⁊ euehat ostendã¬
pennas etiã tue menti quibz sem
altũ tollere possit affigam ut pertur¬
batione depulsa sospes in patriam
meoductu mea semita meis etiã
uehiculis ⁊euertaris¬
unt et enĩ penne uolutres michi
Que celsa conscendant poli
Quas sibi cũ uelox mens induit
Terras perosa despicit
Aeris minensi globum

Expanded text:
colerentur, pretiosa sordescerent. Sed colerentur, pretiosa sordescerent. Sed non ita est; nam si ea quae paulo ante conclusa sunt inconuulsa seruantur, ipso de cuius nunc regno loquimur auctore cognosces semper quidem potentes esse bonos, malos uero abiectos semper atque imbecilles, nec sine poena umquam esse uitia nec sine praemio uirtutes, bonis felicia malis semper infortunata contingere multaque id genus, quae sopitis querelis firma te soliditate corroborent. Et quoniam uerae formam beatitudinis me dudum monstrante uidisti, quo etiam sita sit agnouisti, decursis omnibus quae praemittere necessarium puto uiam tibi quae te domum Pennas etiam tuae menti quibus se in altum tollere possit adfigam, ut perturbatione depulsa sospes in patriam meo ductu, mea semita, meis etiam uehiculis reuertarisunt etenim pennae uolucres mihi Quae celsa conscendant poli. Quas sibi cum uelox mens induit, Terras perosa despicit, Aeris inmensi superat globum,
Abbreviated transcription (Latin):
Tum ego nũdum penitus insiti
meroris oblitꝰ intencionẽ dicere
aliquid adhuc parantis abrupi
speculatione diumia. tũ tius ⁊ õmbus
ĩuicta patuerũt Eaqz michi et si
ob ĩuirie dolorem nuper oblita. nõ
tanẽ ante hac prorsus ignorata
dixisti sed ea ipa est uel maxmia
nr̃i causa meroris ꝙ cũ rerũ bonꝰ rector
existat uel ẽẽ om̃io mala possint uel
impunita pretereãt ꝙ solũ quãta
dignũ sit admiratione ꝑfecto cõsidera
At huic aliud maiis adiũgitur. Nam pult añads¬
imꝑante florenteqz nequicia uirtus
nõ solum premiis caret. uerũ etiam
sceleratoꝵ pedibꝰ subiecta calcatur
et in locum facioꝵ supplicia luit uue
fieri in regnostientis omĩa potẽtis
omĩa. fed bona tãtũmodo uolentis dei
nemo satis potest nec admirari nec
cõqueta Tum illa. et eẽt inquit ĩfiniti
stuporis om̃ibzqz horribilius monstris
si uti tu estimas in tanti uelud patriffa¬
milias dispositissima domo uilia uasa

Expanded text:
tum ego nondum penitus insiti tum ego nondum penitus insiti maeroris oblitus intentionem dicere adhuc aliquid parantis abrupi speculatione diuina tum tuis rationibus inuicta patuerunt, eaque mihi etsi ob iniuriae dolorem nuper oblita non tamen antehac prorsus ignorata dixisti. Sed ea ipsa est uel maxima nostri causa maeroris quod, cum rerum bonus rector exsistat, uel esse omnino mala possint uel impunita praetereant; quod solum quanta dignum sit ammiratione profecto consideras. At huic aliud maius adiungitur; nam imperante florenteque nequitia uirtus non solum praemiis caret, uerum etiam sceleratorum pedibus subiecta calcatur et in locum facinorum supplicia luit. Quae fieri in regno scientis omnia, potentis omnia, sed bona tantummodo uolentis dei nemo satis potest nec ammirari nec conqueri. – Tum illa: Et esset, inquit, infiniti stuporis omnibusque horribilius monstris si, uti tu aestimas, in tanti uelut patris familias dispositissima domo uilia uasa
Abbreviated transcription (Latin):
Matris fontibus hauserat.
Quod luctus dabat impotens.
Quod luctũ gemimãs amor
deflet trenara cõmouens
Et dulci ueniain prece
U mbrarũ dominos rogat
s tupet texgeminꝰ nouo
Captus carmĩe laintor
Que sontes agitant metu
Ultrices fcelerum dee
Iam meste lacrmus madent
Non exiomum caput
U elox precipitat rota
Etlonga siti perditus
S perint flumĩa tantalus
Uultur dum satur est modis
Non traxit tycii iecur
Tandem uincunut arbitez
U mbrarũ miserans ait
Donamꝰ comitem uiro
Emptain carmine comugem
Sed lex dona coherceat
Ne dum tartara liquerit
Fas sit lumina flectere
Quis legem det amantibz:
Maior lex amor est sibi
heu nottis prope terminos
O rpheus euridicem suam
U idit perdidit occidit
Uos hec fabula respicit
Quicũq in superiudiem
Mentem ducere queritis
Nain qui tartareum in specꝰ
U ictus lumĩa flexerit
Quicquid precipuũ trahit
ꝑ erdit dum uidet inferot
uultus et oris grauitate serua¬
ta leuitez. suauiterqz ceciisset

Expanded text:
matris fontibus hauserat, matris fontibus hauserat, quod luctus dabat impotens, quod luctum geminans amor deflet Taenara commouens et dulci ueniam prece umbrarum dominos rogat. Stupet tergeminus nouo captus carmine ianitor; quae sontes agitant metu ultrices scelerum deae iam maestae lacrimis madent; non Ixionium caput uelox praecipitat rota et longa site perditus spernit flumina Tantalus; uultur dum satur est modis non traxit Tityi iecur. Tandem “Vincimur” arbiter umbrarum miserans ait. “Donamus comitem uiro emptam carmine coniugem; sed lex dona coherceat, ne dum Tartara liquerit fas sit lumina flectere”. Quis legem det amantibus? Maior lex amor est sibi. Heu, noctis prope terminos Orpheus Eurydicen suam uidit, perdidit, occidit. Vos haec fabula respicit quicumque in superum diem mentem ducere quaeritis; nam qui Tartareum in specus uictus lumina flexerit, quicquid praecipuum trahit perdit dum uidet inferos.uultus et oris grauitate seruata leniter suauiterque cecinisset,
Abbreviated transcription (Latin):
deprecabamuz exeginꝰ Ea est eñ
diume forma substãcie ut neqz in
externa dilabatur nec in se externĩ
aliquid ipã suscipiat. sed sicut de ea
dum se ĩmobilẽ ipa conseruat. ꝙ¬
si rationes quoqz non extra petitas
sed intra rei quã tractabamꝰ ambitũ
collocatas agitaiumꝰ Nichil est igitur¬
q̃d admirere cũ platone sandiente
didiceris. cognatos de quibz loquntur
rebus oportet esse sermones
Elix qui potuit bom
Fontem iuisere lucidũ
Felix qui potuit graius
Terte soluere uincula
Euondã fimera comugis
U ates traitius gemens
Postqm flebilib modis
S iluas curiere mobiles
A mies stare coegerat
Iunxit q intrepidũ latus
Seuis cerua leombus
N ec uisum tunuit le pus
Iam cantu placidũ canẽ
Cũ flagrancior Intma
Feruor pectoris ureret
N ec qui cũcta subegerãt
Mulcerẽt dñm modi
Imuites superos querens
Infernas a diit domos
Iilic blanda sonãtibz
Cordis carmĩa temperans
Quicquid precipius dee¬

Expanded text:
deprecabamur, exegimus. Ea est enim deprecabamur, exegimus. Ea est enim diuinae forma substantiae ut neque in externa dilabatur nec in se externum aliquid ipsa suscipiat, sed, sicut de ea dum se immobilem ipsa conseruat. Quodsi rationes quoque non extra petitas sed intra rei quam tractabamus ambitum collocatas agitauimus, nihil est quod ammirere, cum Platone sanciente didiceris cognatos de quibus loquuntur rebus oportere esse sermones. Felix, qui potuit boni fontem uisere lucidum, felix, qui potuit grauis terrae soluere uincula. Quondam funera coniugis uates Threicius gemens postquam flebilibus modis siluas currere mobiles, amnes stare coegerat iunxitque intrepidum latus saeuis cerua leonibus nec uisum timuit lepus iam cantu placidum canem, cum flagrantior intima feruor pectoris ureret nec qui cuncta subegerant mulcerent dominum modi, immites superos querens infernas adiit domos. Illic blanda sonantibus chordis carmina temperans quicquid praecipuis de