comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndoq inde plus feriat. Bene gͦ
dicitur. Abundant tab̃nacula pre¬
donum: et audacter prouocant
deum cum ip̃e dederit omnia in
manib eorum: quia quod iniqͥ¬
tollunt eis. hoc ip̃e dat qui illis
ad rapinam possit obsistere si mi¬
telligi dereb quoq sp̃ualib po¬
test. Nam plerumq nonnulli doc¬
trine dona percipiunt: sed ex eis¬
dem donis intumescunt. ⁊ mag¬
ni preceteris uideri uolunt: ato
omnipotentẽ deum ꝓuocare est.
de eius donis inter proximos suꝑ¬
bire. Qui euam p̃dones non ĩme¬
rito uocantur: quia dum loquu¬
tur que non faciunt. in usu lo¬
cuuionis sue uerba iustorum tol¬
lunt. Sed quia hec ip̃a uerba suꝑ¬
na eis gratia tribuit: quorum t̾a¬
men uitam in prauis morib re¬
linquit.: per semetip̃os quidem
p̃dones sunt. sed tamen bona q̃
hñt diuinitꝰ acceperunt. Sequi¬

Expanded text:
quandoque inde plus feriat. Bene ergo quandoque inde plus feriat. Bene ergo dicit: Abundant tabernacula praedonum, et audacter provocant Deum, cum ipse dederit omnia in manibtollunt, eis hoc ipse dat, qui illis ad rapinam posset obsistere, si mitelligi de rebus quoque spiritalibus potest. Nam plerumque nonnulli doctrinae dona percipiunt, sed ex eisdem donis intumescunt, et magni prae caeteris videri volunt. Atque omnipotentem Deum provocare est de ejus donis inter proximos superbire. Qui etiam praedones non immerito vocantur, quia dum loquuntur quae non faciunt, in usum locutionis suae verba justorum tollunt. Sed quia haec ipsa verba superna eis gratia tribuit, quorum tamen vitam in pravis moribus relinquit, per semetipsos quidem praedones sunt, sed tamen bona quae habent divinitus acceperunt. Sequi
Abbreviated transcription (Latin):
est transire debeamꝰ ad secretum.
cum una sit sapientia: alium nu¬
nus alium mauis inhabitat. alii
hoc alii aliud prestat. Et quasi ce¬
rebri more nob̾metipĩs uelut qui¬
bidam sensib uuur: ut qͣmuis
ip̃a sibimet numqͣm sit dissimiliᷤ.
per nos tamen diuersa et dissimi
fenatur: percuius nequssimã po¬
luntatem. culꝑam omp̃c deus in
alterum iuste uindicauit. Ille pur¬
gatur qui opprimitur. in isto re¬
atus augetur qui oppͥmit: ut de
profundo nequitie quandoq ad
penitentiam redeat uel non reuer¬
tens. tanto grauius eterna damp¬
natione feriatur: qnͣto dix est in
sua iniquitate toleratus. Cum il¬
lo gͦ misericordit᷑ agitur ut pecca¬
tum finiat᷑: cum isto districte ut
multiplicetur nisi ad penitentiã
recurrat. In illo mala purgant᷑
dum uimi sustinet. in isto cumu¬
lantur dum facit. Omp̃c itaq
ds̃ quod fieri prohibet. iustum ẽ
ut fieri sinat ut unde nunc expec¬
tat: et non conuersos diu polerat.

Expanded text:
est transire debeamus ad secretum est transire debeamus ad secretum cum una sit sapientia, alium minus, alium magis inhabitat; alii hoc, alii illud praestat, et, quasi cerebri more, nobismetipsis velut quibusdam sensibus utitur, ut quamvis ipsa sibimet nunquam sit dissimilis, per nos tamen diversa et dissimiferiatur, per cujus nequissimam voluntatem, culpam omnipotens Deus in alterum juste vindicavit. Ille purgatur qui opprimitur; in isto reatus augetur qui opprimit, ut vel de fundo nequitiae quandoque ad poenitentiam redeat, vel non revertens, tanto gravius aeterna damnatione feriatur, quanto diu est in sua iniquitate toleratus. Cum illo ergo misericorditer agitur, ut peccatum finiat: cum isto districte ut multiplicet, nisi ad poenitentiam recurrat. In illo mala purgantur dum vim sustinet: in isto cumulantur, dum facit. Omnipotens itaque Deus quod fieri prohibet, justum est ut fieri sinat: ut unde nunc exspectat, et non conversos diu tolerat,
Abbreviated transcription (Latin):
per ppham dicitui. Labia sacerdo¬
tis custodiunt scientiam. ⁊ legen
requirunt ex ore eius: quia angłs̃
Ioco si anima omnis uiuemis ip̃a
corporis uita signatur. sp̃t uniuer¬
se camis hominis effectus intelli¬
gentie spũalis exprimitur Sequit᷑.¬
quod quiuq sensus corꝑoris nr̃i : ui.¬
delicet uisus auditus gustus odo¬
ratus et tactus: in onme quod sẽ¬
tiunt. atq discernunt: uirtutem
discrenoms et sensus a cerebro tra¬
hunti. Et cum uiuis sit iudex sen¬
sus cerebri qui intrinsecꝰ presidet:
ꝑmeatꝰ tamen pprios sensus qͥnq
discernit. deo mira oꝑante: ut ne¬
q oculus audiat neq auris uide¬
at neq os olfaciat neq nares gr¬
stent: neq manus odorentim.
Et cum per unum sensum cerebri
omnia disponantur: quilibet
tanen horum sensus aliud facere
non potest. preter io quod ex dispo¬
sitione conditoris accipit. Existis gͦ
corporalib exteriorib interiora.
et spiritualia colligenda sunt
ut per id quod in nobis publicum

Expanded text:
icitur: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirunt ex ore ejus, quia angelus loco si anima omnis viventis ipsa corporis vita signatur, spiritu universae carnis hominis effectus intelligentiae spquod quinque sensus corporis nostri, videlicet visus, auditus, gustus, odoratus, et tactus, in omni quod sentiunt atque discernunt, virtutem discrehunt. Et cum unus sit judex sensus cerebri qui intrinsecus praesidet, per meatus tamen proprios sensus quinque discernit, Deo mira operante, ut neque oculus audiat, neque auris videat, neque os olfaciat, neque nares gustent, neque manus odorentur. Et cum per unum sensum cerebri omnia disponantur, quilibet tamen horum sensus aliud facere non potest, praeter id quod ex dispositione conditoris accepit. Ex istis ergo corporalibus et exterioribus, interiora et spiritalia colligenda sunt, ut per id quod in nobis publicum
Abbreviated transcription (Latin):
bona nũa ueracit̾ꝰ inconspetu i¬
dicis placent: cum hec mens sub¬
tilius recogitando conterit. ⁊ qͣsi de
aromatib puluerem reddit: negͦs¬
sum durumq sit bonum quod agi¬
tur: ne si hoc arta retractationis
manus ñ minuat: odorem de Se
subtilius non aspergat. Hinc ẽ enĩ
qͦd sponse uirtus sponsi uoce laudat᷑
cum dicitur. Que est ista que ascen¬
dit per desertum sicut uirgula fu¬
mi ex aromatib myrre ⁊ thuris.¬

Expanded text:
bona nostra veraciter in conspectu jbona nostra veraciter in conspectu judicis placent, cum haec mens subtilius recogitando conterit, et quasi de aromatibus pulverem reddit; ne 37 grossum durumque sit bonum quod agitur; ne si hoc arcta retractationis manus non comminuat, odorem de se subtilius non aspergat. Hinc est enim quod sponsae virtus, sponsi voce laudatur, cum dicitur: Quae est ista, quae ascendit per desertum, sicut virgula fumi ex aromatib
Abbreviated transcription (Latin):
nen bom oꝑis odoris ⁊ thus lucidiᷤ¬
simum: faciesq ⁊ thymiama com¬
postrum oꝑe ungentarii. mixtum
diligenter ⁊ purum. Thymiama qͥp¬
pe ex aromatib compositũ facimuᷤ.:
cum in altare boni oꝑis uirtutum
multiplicitate redolemus. Quod
myrtum ⁊ purum sit.: quia quan¬
tum uirtus uirtuti iungitur: tan¬
to incensum boni oꝑis sincerius ex¬
hibetur. Ubi ⁊ bene subiungit᷑. Cũ¬
q in tenuissimũ puluerem uniu̾¬
sa contuderis: pones ex eo coram te¬
stimonio tab̃nacli. In tenuissimũ
puluerem aromata yniuersa con¬
terimus: cum bona nr̃a quasi in
pylo cordis occulta discussione tun¬
dimus: ⁊ si ueraciter bona sint
sb̾tiliter retractamus. Aromata gͦ
in puluerem redigere est: uirtuteᷤ
recogitando terere: ⁊ usq ad subti¬
litatem occulti exanimis reuocare.
Et notandũ quod de eodem pulue-¬
re dicitur. Pones ex ẽo coram testimo¬
nio tabernacłi: quia tunc nimirũ¬

Expanded text:
num boni odoris, et thus lucidinum boni odoris, et thus lucidisimum, faciesque thymiama compositum opere unguentarii, mistum diligenter et purum . » Thymiama quippe ex aromatibus compositum facimus, cum in altari boni operis virtutum multiplicitate redolemus. Quod mistum et purum fit; quia quanto virtus virtuti jungitur, tanto incensum boni operis sincerius exhibetur. Ubi et bene subjungitur: « Cumque in tenuissimum pulverem universa contuderis, pones ex eo coram testimonio tabernaculi . » In tenuissimum pulverem aromata universa conterimus; cum bona nostra quasi in pilo cordis, occulta discussione tundimus; et si veraciter bona sint, subtiliter retractamus. Aromata ergo in pulverem redigere, est virtutes recogitando terere, et usque ad subtilitatem occulti examinis revocare. Et notandum, quod de eodem pulvere dicitur: Pones ex eo coram testimonii tabernaculo; quia tunc nimiru
Abbreviated transcription (Latin):
ferre conspicit. qͣm ueneni dente in
radice iutiauit. Qyia gͦ summna cy¬
ra uigilandum ẽ. ne uel bonis oꝑib
seruiens mens reꝓba intentione pol¬
luatur: recte dicitur. Ne forte pecca¬
u̾int filii mei: ⁊ benedix̾int deo in
cordib suis. Ac si aperte diceret᷑:
Nullum est bonum qͦd foras agit᷑:
Sinon pro eo intus ante dei oculos
innocentie uictima in ara cordis im¬
ciendus est fliuiius oꝑis: Si purus
emanat ex fõ te cogitationis. Onu
cura seruandus est amalicie pul¬
uere oculus cordis. ne hoc quod in
actione rectum hominib ostentat.
apud semetip̃m per uitium praue
intentionis intorq̃at. Curandum¬
itaq est. ne bona nr̃a pauca sint:
turandũ ne indiscussa: ne aut pay¬
ca agentes inueniam᷑ steriles: aut
indiscussa relinq̃ntes uecordes. Ne¬
q enim una queq uere uirtꝰ est:
Si myxta aliis uirtutib non estꝰ.
¶nde recte ad moysen dicitur. Sume
t̾ a romata stactem. ⁊ onica galba¬

Expanded text:
ferre conspicit, quam veneni dente in ferre conspicit, quam veneni dente in radice vitiavit. Quia ergo summa cura vigilandum est, ne vel bonis operibus serviens mens, reproba intentione polluatur, recte dicitur: Ne forte peccaverint filii mei, et benedixerint Deo in cordibus suis. Ac si aperte diceretur: Nullum est bonum, quod foris agitur, si non pro eo intus ante Dei oculos innocentiae victima in ara cordis imciendus est fluvius operis, si purus emanat ex fonte cogitationis. Omni cura servandus est a malitiae pulvere oculus cordis; ne hoc, quod in actione rectum hominibus ostentat, apud semetipsum per vitium pravae intentionis intorqueat. 54. Iditaque est ne bona nostra pauca sint; curandum ne indiscussa; ne aut pauca agentes, inveniamur steriles; aut indiscussa relinquentes, vecordes. Neque enim unaquaeque vere virtus est, si mista aliis virtutibus non est. Unde recte ad Moysen dicitur: Sume tibi aromata, stacten et onycha, galba
Abbreviated transcription (Latin):
dio intentionis ferit. neq in itine¬
re actionis intercipit. duriores in
fine laqueos tendit: quem tanto
nequius obsidet. quanto solum sͥ
remansisse ad decipiendum uidet.
Hos namq fini suo appositos la¬
queos ꝓpħa conspexerat: cum dice¬
bat. Ip̃si calcaneum meũ obserua.¬
biuit. Quia enim in calcaneo sinis
est corꝑis: quid per hunc nisi t̾minꝰ
signatur actionis.Siue gͦ malig¬
ni sp̃c. seu praui quiqz homines. il¬
lorum suꝑbie sequaces calcaneũ
obseruant᷑: cum actionis bone finẽ
uiciare desid̾ant. Unde ⁊ eidem ser¬
penit dicit᷑. Ip̃a tuum obsernabit
Caput quippe serpentis obseruare ẽ:
initia suggestionis eius aspicere. Qͥ
cutere calcaneum demolit᷑: qr ⁊ si
suggestione prima in intentione ñ
pertutit: decipere in finem tendit.
Si autem semel in intentione cor¬
rumpit᷑. seqñtis actionis medietas
⁊ t̾minus ab hoste callido seture poᷤᷤ¬
sidetur: qm̃ totam sͥ arborem fructꝰ

Expanded text:
dio intentionis ferit, neque in itinedio intentionis ferit, neque in itinere actionis intercipit, duriores in fine laqueos tendit. Quem tanto nequius obsidet, quanto solum sibi remansisse ad decipiendum videt. Hos namque fini suo appositos laqueos Propheta conspexerat, cum dicebat: Ipsi calcaneum meum observabunt . Quia enim in calcaneo finis est corporis, quid per hunc nisi terminus signatur actionis? Sive ergo maligni spiritus, sive pravi quique homines, illorum superbiae sequaces, calcaneum observant, cum actionis bonae finem vitiare desiderant. Unde et eidem serpenti dicitur: Ipsa tuum observabit Caput quippe serpentis observare, est initia suggestionis ejus aspicere, et percutere calcaneum molitur, quia etsi suggestione prima intentionem non percutit, decipere in finem tendit. Si autem semel cor in intentione corrumpitur, sequentis actionis medietas, et terminus ab hoste callido secure possidetur; quoniam totam sibi arborum fructus
Abbreviated transcription (Latin):
Unde. ⁊ dixisse perhibet᷑. uenite ad Go¬
doliam filium aycham. atq dum
maiora ꝓmittit: etiam minima sb̃¬
trahit. Unde ⁊ reste dictum ẽ. Qui
cum uenissent ad mediũ ciuitatis:
interfecit eos. Uiros gͦ ad offerenda
deo munera. uenientes in medio ci-¬
uitatis interfecit: quia diuinis de¬
dite oꝑib mentes. nisi magna se cir¬
tum spestione custodiant. subripiẽ¬
te hoste dum deuotionis portant ho-¬
stiam in ip̃o itinere perdunt uitã.
De cuius hostis manu ñ euaditur:
nisi citius ad penitentiã recurrat᷑.
Ende ilic apte subiungit᷑. Decem.
autem uiri reꝑti. sunt intꝰ eos: qͥ
dixerunt ad ysmael. noli occidere
nos: quia habemus thesauros in a¬
gro frumenti ⁊ hordei ⁊ olei ⁊ melliᷤ.
⁊ non occidit eos. Thesaurus qͥppe
in agro est: spes in penitentia: q̃
quiã non cernitur. quasi in terra cor¬
dis sui susfosa cominet᷑. Qrigͦ the-¬
sauros in agro habuere seruati st̾:

Expanded text:
Unde et dixisse perhibetur, Venite ad GoUnde et dixisse perhibetur, Venite ad Godoliam filium Aicham; atque dum majora promittit, etiam minima subtrahit. Unde et recte dictum est: Qui cum venissent ad medium civitatis, interfecit eos. Viros ergo ad offerenda Deo munera venientes, in medio civitatis interficit; quia divinis deditae operibus mentes, nisi magna se circumspectione custodiant, hoste subripiente, dum devotionis portant hostiam, in ipso itinere perdunt vitam. De cujus hostis manu non evaditur, nisi citius ad poenitentiam recurratur. Unde illic apte subjungitur: Decem autem viri reperti sunt inter eos qui dixerunt ad Ismael: Noli occidere nos, quia habemus thesauros in agro frumenti et hordei, et olei, et mellis; et non occidit eos . Thesaurus quippe in agro est spes in poenitentia, quae quia non cernitur, quasi in terra cordis suffossa continetur. Qui ergo thesauros in agro habuere, servati sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
bat: cumq occurriss eis dixit ad eoᷤ.
Uenite ad godoliam filium aythã.
Qui cum uenissent ad medium e¬
uitatis: interfecit eos. Barbam qͥp¬
pe radunt: qui sͥ de ꝓpriis uirib fi¬
duciam subtrahunt. Uestes scindũt:
qui ꝯͥmetip̃is inexterioris decoris la¬
ceratione non parcunt. Oblaturi ĩ
domo dñi thus ⁊ mun̾a ueniunt: qͥ
exhibere se in dei sacrificio oratõem
cum oꝑib pollicent᷑. sed tamen sise
in ip̃a scẽ deuotõis uia caute circũspi
quilibet malignus sp̃c pͥoris sui. sa¬
thane udelicet exemplo in suꝑbie er-¬
rore generatꝰ: Se ad laqueum᷑ decep¬
tionis supponit. De quo ⁊ bene dicit᷑
Incedens ⁊ plorans ibat: quia ut de¬
uotas mentes interimere feriendo p̃¬
ualeat. semetip̃m qͣsi sub uelamine
uirtutis occultat. ⁊ dum concordare
Se uere lugentib simulat. ad cordi
intima securus admissus. hoc qͦd in¬
tus de uirtute latet occidat. qui ple¬
rumq se spondet ad altiora ꝑuehere.

Expanded text:
isset eis, dixit ad eos: Venite ad Godoliam filium Aicham. Qui cum venissent ad medium civitatis, interfecit eos . Barbam quippe radunt, qui sibi de propriis viribus fiduciam subtrahunt. Vestes scindunt, qui sibimetipsis in exterioris decoris laceratione non parcunt. Oblaturi in domo Domini thus et munera veniunt; qui exhibere se in Dei sacrificio orationem cum operibus pollicentur. Sed tamen si se in ipsa sanctae devotionis via caute circumspicum quilibet malignus spiritus, prioris sui, Satanae videlicet exemplo, in superbiae errore generatus, se ad laqueum deceptionis opponit. De quo et bene dicitur: Incedens et plorans ibat; quia ut devotas mentes interimere feriendo praevaleat, semetipsum quasi sub velamine virtutis occultat; et dum concordare se vere lugentibus simulat, ad cordis intima securius admissus, hoc, quod intus de virtute latet, occidit. Qui plerumque se spondet ad altiora provehere.
Abbreviated transcription (Latin):
actione bona omne pondus gra¬
uitatis repellit. Quia enim etiã¬
bene inchoantib subeẽ in itincre
laqueos psalmista ꝯspexerat: rec¬
te ꝓphetico plenus sp̃u dicebat. In
uia hac quã ambulabam abscon¬
derunt laqueos michi. Qyod bñ
ac subtiliter ieremias insinuat.
qͥ dum gesta foris referre studuit:
que intus apud nosmetipõs gere¬
rentur. indicauit dicens. Uenert̃
octoginta uiri de sychen ⁊ de Splo
⁊ de Samaria rasi barbam ⁊ scissiᷤ
uestib squalentes: munera ⁊
thus habebant in manu. ut offer¬
rent in domo dm̃. Egressus autem

Expanded text:
actione bona omne pondus graactione bona omne pondus gravitatis repellit. Quia enim bene etiam inchoantibus subesse in itinere laqueos Psalmista conspexerat, recte prophetico plenus spiritu dicebat: In via hac, qua ambulabam, absconderunt laqueum mihi . Quod bene ac subtiliter JerQui dum gesta foris referre studuit, quae intus apud nosmetipsos gerantur indicavit, dicens: « Venerunt octoginta viri de Sichem, et de Silo, et de Samaria rasi barba, et scissis vestibus squalentes, munera et thus habebant in manu, ut offerrent in domum Domini. Egressu
Abbreviated transcription (Latin):
ut in eo qͦd bene agnur. cor ex latere¬
ad uitium deriuetur. qͣtimis qͦd in¬
choans aliter ꝓposuerat. in actio¬
nem longe aliter quam ceperat
ꝑcurrat. Sepe enim bono operi dũ
laus humana obuiat: mentẽ ope¬
rantis immittat: que qͣmuis que¬
sita non fuerat. tamen oblata de¬
lectat. Cuius delectatione dũ mẽs
bene oꝑantis resoluit᷑: ab omni ĩ¬
tentionis intime uigore dissipat᷑.
Sepe se bene inchoate nr̃e iusti¬
tie ex latere ira subiungit.⁊⁊dũ
zelo restitudinis immoderatius
mentem turbat: cunctã quietiᷤ
intime salutem sanciat. Seꝑe gra¬
uitatem cordis quasi subiuncta ex
latere tristicia sequitur: atq om¬
ne opus qͦd mens bona intentiõe
inchoat: hec uelamine meroris
obumbrat. Qye ⁊ ñ numqͣm tan¬
to tardius repellitur: qͣnto ⁊ sue
menti quasi serior famulat᷑. Se¬
pe se bono oꝑi leticia immodera¬
ta sb̃uingit᷑. cumq plus mentẽ
qͣm decet hylarescere exigit.: ab

Expanded text:
ut in eo quod bene agitur cor exaltut in eo quod bene agitur cor exaltad vitium dirivetur, quatenus quod inchoans aliter proposuerat, in actione longe aliter quam coeperat percurrat. Saepe enim bono operi dum laus humana obviat, mentem operantis immutat, quae quamvis quaesita non fuerat, tamen oblata delectat: cujus delectatione cum mens bene operantis resolvitur, ab omni intentionis intimae vigore dissipatur. Saepe se bene inchoatae nostrae justitiae ex latere ira subjungit, et dum zelo rectitudinis immoderatius mentem turbat, cunctam quietis intimae salutem sauciat. Saepe gravitatem cordis quasi subjuncta ex latere tristitia sequitur, atque omne opus, quod mens bona intentione inchoat, haec velamine moeroris obverberat. Quae et nonnunquam tanto tardius repellitur, quanto et pressae menti quasi serior famulatur, saepe se bono operi laetitia immoderata subjungit. Cumque plus mentem quam decet hilarescere exigit, ab
Abbreviated transcription (Latin):
s opus bonum in fine actionis illaq̃¬
at. quanto uł a domo cordis. uł abi¬
tiuere oꝑis longius recessisse se simy¬
lat: tanto decipiendũ bone actioniᷤ
terminũ astutius expectat. ⁊ quo
in cautum queniq qͣsi recedendo red¬
diderit: eo illum repentino ñ nunꝙͣ
milnere durius insanabiliusq tͣns¬
sigit. Intentionem quippe in bono
oꝑe polluit: qi cum facilia ad deccpi¬
endum corda hominũ osꝑicit. eor de¬
sideriis aurã transitorii fauoris aꝑ¬
ponit: ut in his que recta faciunt.
dee spetie de una quaq anima laq̃¬
o misere intentionis capta per ꝓphe¬
tam dicitur. Ftĩ sunt hostes eius ĩ
capite. Ac si aꝑte diceretur. Cymbo¬
num opuis non hona intentione fy¬
mitur. huic adu̾santes sp̃c ab ip̃oco
gitationis exordio principant᷑. tñ¬
toq eam plenius possident. qͣnto
⁊ per inicium dominantes tenent.
¶umuͦ intentõem uitiare ñ pre¬
ualet. in uia positos laq̃os tegit:

Expanded text:
sed opus bonum in fine actionis illaqused opus bonum in fine actionis illaqueat; quantoque vel a domo cordis, vel ab itinere operis longius recessisse se simulat, tanto ad decipiendum bonae actionis terminum astutius exspectat; et quo incautum quemque quasi recedendo reddiderit, eo illum repentino nonnunquam vulnere durius insanabiliusque transfigit. 51. Intentionem quippe in bono opere polluit, quia cum facilia ad decipiendum corda hominum conspicit, eorum desideriis auram transitorii favoris apponit; ut in his, quae recta faciunt, daeae specie, de unaquaque anima laqueo miserae intentionis capta, per prophetam dicitur: Facti sunt hostes ejus in capite. Ac si aperte diceretur: Cum bonum opus non bona intentione sumitur, huic adversantes spiritus ab ipso gitationis exordio principantur; tantoque eam plenius possident, quanto et per initium dominantes tenent. 52. Cum vero intentionem vitiare non praevalent, in via positos laqueos tegunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dib maledicũt: cũ recta nr̃a oꝑa. a nõ
rectis cogitationib ꝓdeunt: cũ bona¬
in aꝑto exert. sed noxia in occulto mo
liunt᷑. Deo quippe maleditũt: cum
m̃tes nr̃e se dese estimant habere qͦd
sunt. Deo maledicũt: cũse ⁊ ab illo ac-¬
cepisse uires intelligũt: s tam̃ de eiꝰ my¬
n̾ib ꝓpͥam laudẽ querunt. A
tiendũ uero ẽ: qͦd bona nr̃a tͥb¬
S
modis antiquis hostis insequi¬
tur. Ut udelicet hoc qͦd rectum co¬
ram hominib agrur.: in interm
iudicis ꝯspectu intiet᷑. Aliqͣndo nãq
in bono oꝑe intentionẽ polluit: Ut
omne qͦd in actione sequitur. eo pu¬
tum mundũq non exeat: qͦd hoc
ab origine ꝑturbat. Aliquando ue¬
to intentõem boni oꝑis uitiare nõ
p̃ualet. s in ip̃a actione se qͣsi in it¬
nere opponit: Ut cum per ꝓpositum
mentis securior quis q egreditur.
sbiuncto latenter uitio. quasi ex insi¬
diis ꝑimat᷑. Alqndo uͦ nec intentio¬
nem iitiat. nec initinere supplantat:

Expanded text:
Deo maledicunt, cum recta nostra opera non rectis cogitationibus prodeunt, cum in aperto exerunt, sed in occulto noxia moliuntur. Deo quippe maledicunt, cum mentes nostrae se de se aestimant habere quod sunt. Deo maledicunt, cum se et ab illo accepisse vires intelligunt, sed tamen de ejus muneribus propriam laudem quaerunt.  iendum vero est, quod bona nostra tribus modis antiquus hostis insequitur, ut videlicet hoc, quod rectum coram hominibus agitur, in interni judicis conspectu vitietur. Aliquando namque in bono opere intentionem polluit, ut omne, quod in actione sequitur, eo purum mundumque non exeat, quo hoc ab origine perturbat. Aliquando vero intentionem boni operis vitiare non praevalet, sed in ipsa actione se quasi in itinere opponit; ut cum per propositum mentis securior quisque egreditur, subjuncto latenter vitio, quasi ex insidiis perimatur. Aliquando vero nec intentionem vitiat, nec in itinere supplantat,
Abbreviated transcription (Latin):
re: Nequaqͣm uero his bosech iste¬
hac morte suctumberet: si non ad
ingressum domus mulierẽ idest ad
mentis aditum mollẽ custodiã de¬
putass. fortis namq uirilisq sen¬
sus preponi cordis forib debet. quẽ
nec negligentie sompnus oppͥmat:
nec ignorantie error fallat. Unde be¬
ne ⁊ hisboseth appellatus est: qui
custode femina hostilib gladiis no¬
danir. Hisborech quippe: uir confy¬
sionis dicitur. Uir autem confusiõis
est. qui forti mentis custodia mumi¬
tus non ẽ: quia dum uirtutes se a¬
gere estimat. sub intranti audaua
nesctientẽ necant. Tota itaq uirty¬
te muniendꝰ est aditus mentis: ne
quando eam insidiantes hostes pe¬
netrent: foramine neglecte cogita¬
tionis. Hint Salomon ait. Omni
custodia serua tuum cor: qm̃ ex ip̃a
uita procedit. Uirtutes gͦ quas agi
mus: dignum est ut summoꝑe ad
intentionis originem pensemus:
ne ex malo ortu ꝑdeant. etiam si reg¬
ta sunt que ostentant. Unde hic qͦ

Expanded text:
re. Nequaquam vero Hisbosere. Nequaquam vero Hisbosehac morte succumberet, si non ad ingressum domus mulierem, id est, ad mentis aditum mollem custodiam deputasset. Fortis namque 34 virilisque sensus praeponi cordis foribus debet, quem nec negligentiae somnus opprimat, nec ignorantiae error fallat. Unde bene et Isboseth appellatus est, qui custode femina hostilibus gladiis nudatur. Isboseth quippe vir confusionis dicitur. Vir autem confusionis est, qui forti mentis custodia munitus non est; quia dum virtutes se agere aestimat, subintrantia vitia nescientem necant. Tota itaque virtute muniendus est aditus mentis, ne quando eam insidiantes hostes penetrent foramine neglectae cogitationis. Hinc Salomon ait: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit . Virtutes ergo quas a mus dignum est ut summopere ab intentionis origine pensemus, ne ex malo ortu prodeant, etiam si recta sunt quae ostentant. Unde hic quoque
Abbreviated transcription (Latin):
sech dicitur. quem scͥpt᷑a sac ñ in do¬
mo ostiariũ. sed ostiariam habuis¬
se testatur dicens: uenientes filii
remmon berothyte. recha ⁊ bana¬
ha. ingressi sunt feruente die do¬
muni his boseth. qui dormiebat
suꝑ stratum suum meridie. Ingͦs¬
si sunt autem domũ: ⁊ ostiaria do¬
mus purgans trititum obdormi¬
uit: assumentesꝙ spicas tritico la¬
tenter ingressi sunt: ⁊ ꝑcussert̃
eum in inguine. Ostiaria triticũ
purgat: cum mentis custodia diᷤ¬
cernendo uirtutes a uitiis separat.
Que si obdormierit: in mortem ꝓ¬
prii dñi insidiatores admitit: quia
cum discretionis sollicitudo cessaue¬
rit: ad int̾ficiendũ animũ malig¬
nis spiritib iter pandit. Qui ingͦs¬
si spicas tollunt: quia mox bonarꝰ
cogitationum germina auferunt:
atq in ingume ferunt. qr uirtutẽ
cordis delectauione carnis occidũt.
In ingume quippe ferire est. uitã
mentis carnis delectatione ꝑfora¬

Expanded text:
seth dicitur, quem Scriptura sacra non in doseth dicitur, quem Scriptura sacra non in domo ostiarium, sed ostiariam habuisse testatur, dicens: « Venientes filii Remmon Berothitae, Rechab, et Baana ingressi sunt fervente die domum Isboseth, qui dormiebat super stratum suum meridie: ingressi sunt autem domum, et ostiaria domus purgans triticum obdormivit; assumentes spicas tritici latenter ingressi sunt et percusserunt eum in inguine. « Ostiaria triticum purgat, cum mentis custodia discernendo, virtutes a vitiis separat: quae, si obdormierit in mortem proprii Domini, insidiatores admittit, quia cum discretionis sollicitudo cessaverit, ad interficiendum animum malignis spiritibus iter pandit: qui ingressi spicas tollunt, quia mox bonarum cogitationum germina auferunt, atque in inguine feriunt, quia virtutem cordis delectatione carnis occidunt: in inguine quippe ferire, est vitam mentis carnis delectatione perfora
Abbreviated transcription (Latin):
currit aberret: ne ꝯsilium dum se
multiplicat ꝯfundat. ne fortitudo
dum fiduciam ꝑrebet p̃cipitet: ne
scientia dum nouit ⁊ non diligit
inflet: ne pietas dum se extra rec¬
titudinem inclinat intorq̃at. ne
timor dum plus iusto trepidat: ⁊̃
desꝑationis foueam mergati Cũgͦ
pro unaquaq uirtute ut preesse de¬
beat p̃ces dño fundimꝰ: quid aliud
quam iuxta filiorum numer. ho¬
locaustum per singłos exhibemus:
Holocaustũ namq totum incensũ
dicitur. Holocanstum gͥ dare est :¬
totam mentẽ igne compunctõis ĩ¬
cendere: ut in ara amoris cor arde¬
at ⁊ qͣsi delicta pprie sobolis inqͥ¬
namenta cogitationis exuratiS
het agere nesciunt. nͥ hi qui prius¬
qͣm cogitationes ad opus ꝓdeant̾:
inter nos suos motꝰ sollicite circum¬
sꝑicientes frenant. Hec agere nes¬
ciunt: nisi qui uirili custodia my¬
nire mentẽ nouerunt. Unde recte
inopinata morte extinctus his bo¬

Expanded text:
currit, aberret; ne consilium, dum se currit, aberret; ne consilium, dum se multiplicat, confundat; ne fortitudo, dum fiduciam praebet, praecipitet; ne scientia, dum novit et non diligit, inflet; ne pietas, dum se extra rectitudinem inclinat, intorqueat; ne timor, dum plus justo trepidat, in desperationis foveam mergat. Cum ergo pro unaquaque virtute, ut pura esse debequam juxta filiorum numerum holocaustum per singulos exhibemus? Holocaustum namque totum incensum dicitur. Holocaustum igitur dare est totam mentem igne compunctionis incendere, ut in ara amoris cor ardeat, et quasi delicta propriae sobolis inquinamenta cogitationis exurat. Sed haec agere nesciunt, nisi hi qui priusquam cogitationes ad opus prodeant, internos suos motus sollicite circumspicientes frenant. Haec agere nesciunt, nisi qui virili custodia munire mentem noverunt. Unde et recte inopinata morte exstinctus Isbo
Abbreviated transcription (Latin):
est: post uirtutũ sensum intentio¬
nem cordis dirigere: ⁊ omne qͦd agi¬
tur districta retractationis discus¬
sione mundare: ne bona estiment᷑
q̃ mala sunt. ne saltem ueraciter
bona putent᷑ sufficientia cum per¬
fecta non sunt. Sic enim mens ꝑle¬
rumq decipitur. si aut a qͣlitate
mali aut boni qͣntitate fallatur.
S hos uirtutũ sensus. melius pre¬
ces qͣm discussiones inueniunt.
Nam ea que perscrutari. in nobis¬
metip̃is plenius nitim᷑: sepe ueriꝰ
orando qͣm inuestigando penetͣmꝰ.
CUm enim mens ꝑ qͣndam cum¬
punctionis machinam ad alta su¬
templat᷑. Ende ⁊ reste sb̃iungit᷑. Cõ¬
gimus. cum conpunctionis luce ꝑ¬
fusi. humanitatis nr̃e noctem dese¬
rimꝰ : & ad ueri luminis radios oculo
mentis aꝑimus. Atq holocaustum
per singłos filios offerimus: cum
p̃ro unaqͣq uirtute domino hostiã
nr̃e pretis immolamꝰ. ne saꝑientia
eleuet. ne intellectꝰ dum sb̃tiliter.

Expanded text:
est post virtutum sensum, intentioest post virtutum sensum, intentionem cordis dirigere, et omne quod agitur, districta retractationis discussione mundare; ne bona aestimentur quae mala sunt; ne saltem veraciter bona putentur sufficientia, cum perfecta non sunt. Sic enim mens plerumque decipitur, ut aut qualitate mali, aut boni quantitate fallatur. hos virtutum sensus melius preces quam discussiones inveniunt; nam ea quae perscrutari in nobismetipsis plenius nitimur, saepe verius orando quam investigando penetramus. Cum enim mens per quamdam compunctionis machinam ad alta sutemplatur. Unde et recte subjungitur: Cgimus, cum compunctionis luce perfusi humanitatis nostrae noctem deserimus, et ad veri luminis radios, oculos mentis aperimus. Atque holocaustum per singulos filios offerimus, cum pro unaquaque virtute Domino hostiam nostrae precis immolamus: ne sapientia elevet; ne intellectus, dum subtiliter
Abbreviated transcription (Latin):
derent ⁊ biberent cum eis. Cym
uirtutes nr̃e in omne qͦd aguntꝰ.
fidem sꝑem ⁊ caritatẽ sciunt: qͣsi
oꝑatores filii tres ad ꝯuiuiũ uo¬
cant sorores: ut fides spes ⁊ caritaᷤᷤ
gaudeant in opus bonuni. qͦd una¬
queq uirtus administrat: que qͣ¬
si ex cibo uires accipiunt. dum bo¬
nis oꝑib fidentiores fiunt: ⁊ dũ
pt᷑ cibum ꝯtemplationis rore in¬
fundi appetunt. quasi ex poculo de¬
briantur. S quid est quod in hac
uita sine quauis tenuissimi conta¬
gi inqͥnatione ꝑagatur. Non nũ¬
quam namq ip̃sis bonis que agi¬
mus. ad deterius ꝓpinqͣmus: quia
dum leticiam mentis pariunt qͣndã
etiam securitatem gignunt: dũq
mens setura redditur in torpore laxa¬
tur. Non numiqͣm uero aliquantula
elatione nos polluunt. ⁊ tanto deiec¬
tiores apud deum faciunt: qͣnto a¬
pdꝰ nosmetip̃os nos tumidiores red¬
dunt. Unde bene sb̃iungitur. Cum¬
Peracto quippe orbe dierum conui¬
uii mittere ad filios. eosq scĩficare

Expanded text:
biberent cum eis. Cum virtutes nostrae in omni, quod agunt, spem, fidem, et charitatem sciunt, quasi operatores filii tres ad convivium sorores vocant, ut fides, spes et charitas gaudeant in opus bonum, quod unaquaeque virtus administrat. Quae quasi ex cibo vires accipiunt, dum bonis operibus fidentiores fiunt; et dum post cibum contemplationis rore infundi appetunt, quasi ex poculo eamus. --Sed quid est, quod in hac vita sine quavis tenuissimi contagii inquinatione peragatur? Nonnunquam namque ipsis bonis quae agimus ad deterius propinquamus; quia dum laetitiam menti pariunt, quamdam etiam securitatem gignunt; dumque mens secura redditur, in torporem laxatur. Nonnunquam vero aliquantula elatione nos polluunt; et tanto dejectiores apud Deum faciunt, quanto apud nosmetipsos tumidiores reddunt. Unde bene subjungitur. C--Peracto quippe orbe dierum convivii, mittere ad filios, eosque sanctificare,
Abbreviated transcription (Latin):
teneat᷑. Hec itaq sub intellectu tri¬
plici diximus: ut fastidienti anĩe
naria alimenta ꝓponentes: aliqͥd
qͦd eligendo sumat offeramus. Hoc
tamen magnoꝑe petimus: Ut qͥl ad
spũalem intelligentiam mentẽ sb̾¬
leuat: aueneratione hystorie non
recedat.

Expanded text:
teneatur. 56. Haec itaque sub intellectu triteneatur. 56. Haec itaque sub intellectu triplici diximus, ut fastidienti animae varia alimenta proponentes, aliquid, quod eligendo sumat, offeramus. Hoc tamen magnopere petimus, ut qui ad spiritalem intelligentiam mentem sublevat, a veneratione historiae non recedat
Abbreviated transcription (Latin):
nis sue prouidentia ꝑseuerare.
¶nde ⁊ recte sb̾iingitur. Sit faci¬
quirpe bonum agitur: si ante ter¬
minũ uite deserat᷑: qr ⁊ frustra
uelociter currit. qui priusqͣm ad
metas ueniat deficit. Hinc ẽ enĩ
qͦd de repbis dicit᷑ Ue his qui per¬
diderunt sustinentiã. Hinc electis
suis ueritas dicit. Uos estis qui ꝑ¬
mansistis metum intemptatioib
meis. Hinc ioseph qui inter fra¬
tres usq ad finem iustus ꝑseue¬
rasse describitur: solus talarem do¬
nicam habuisse perhibetur. Nam
quid est talaris tunica: nisi actio
ꝯsuminata: Quasi emĩ ꝓpensa tr¬
nita talum corꝑis oꝑit:: cum bona
actio ante dei otulos usq ad uite
nos terminũ tegit. Hinc est quod
per moysen caudam hostie in alta¬
ri offerri p̃cipimur: ut iuidelicet oẽ
bonum cum incipimꝰ: etiam per-¬
seueranti sine compleamus. Bene
gͥ cepta cunctis dieb agenda sunt:
Ut cum malum pugnando repellit᷑.
ip̃a boni uictoria constantie maur

Expanded text:
nis 38 suae providentia perseverare. nis 38 suae providentia perseverare. Unde et recte subjungitur: quippe bonum agitur , si ante terminum vitae deseratur; quia et frustra velociter currit, qui prius quam ad metas veniat deficit. Hinc est enim quod de reprobis dicitur: Vae his qui perdiderunt sustinentiam . Hinc electis suis Veritas dicit: Vos estis qui permansistis mecum in tentationibus meis . Hinc Joseph, qui inter fratres usque ad finem justus perseverasse describitur, solus talarem tunicam habuisse perhibitur . Nam quid est talaris tunica, nisi actio consummata? Quasi enim protensa tunica talum corporis operit, cum bona actio ante Dei oculos usque ad vitae nos terminum tegit. Hinc est quod per Moysen caudam hostiae in altari offerre praecipitur ; ut videlicet omne bonum quod incipimus, etiam perseveranti fine compleamus. Bene igitur coepta cunctis diebus agenda sunt; ut cum malum pugnando repellitur, ipsa boni victoria constantiae manu
Abbreviated transcription (Latin):
Scã quippe eccłia sicut fumi uirgy¬
la ex aromatib ascendit: qr ex uite
sue uirtutib in interni cotidie incẽ¬
si rectitudinem ꝓficit. nec sparsa ꝑ
cogitationes defluit: s sese intrã
archana cordis in rigoris uirga cõ¬
stringit: que ea que agit. dñ reco¬
gitare semꝑ ac retractare non desi¬
uit: myrram quidem ⁊ thus habet
in opere. sed pusuerem incogitatio¬
ne. Hinc est qͦd de oblatorib hostie
ad moysen iterum dicitur. Subtͣc
trahimus: cum a ment̾is nr̃e ocu¬
lis superficiem uirtutis amonemꝰ
Cuius artus in frusta concidimꝰ:
cum distingue ntes subtiliter eiꝰ
intima membratim cogitamus.
¶urandum gͦ est necum mala iũ¬
cimus. bonis lasciuientib supplã¬
temur: ne fortasse fluxa prodeant.
ne incirtumspecta capiant᷑: ne ꝑ
errorem uiam deserant. ne per las¬
situdinem fracta ante acti laboris
meritum ꝑdant. In cunctis enĩ
igilanter debet Se mens circũ¬
spĩcere: atq in ip̃a cirtum spectio¬

Expanded text:
Sancta Ecclesia sicut fumi virgula ex aromatibus ascendit, quia ex vitae suae virtutibus in interni quotidie incensi rectitudinem proficit, nec sparsa per cogitationes defluit, sed sese intra arcana cordis in rigoris virga constringit. Quae ea quae agit, dum recogitare semper ac retractare non desinit, myrrham quidem et thus habet in opere, sed pulverem in cogitatione. Hinc est, quod de oblatoribus hostiae ad Moysen iterum dicitur: Detracttrahimus, cum a mentis nostrae oculis superficiem virtutis amovemus. Cujus artus in frusta concidimus, cum distinguentes subtiliter ejus intima, membratimque cogitamus. Curandum ergo est, ne cum mala vincimus, bonis lascivientibus supplantemur; ne fortasse fluxa prodeant, ne incircumspecta capiantur, ne per errorem, viam deserant, ne per lassitudinem fracta, anteacti laboris meritum perdant. In cunctis enim vigilanter debet se mens circumspicere, atque in ipsa circumspectio
Abbreviated transcription (Latin):
scondat dicens. Afacie manus tue
solus sedebam: qm̃ cõminatione
replestime. Ac si aperte dicat. Dũ
considero quid iam per iudicii exꝑi¬
mentum patior: iam tumultu de¬
siderior temꝑalium trepidus men¬
tis secessum pͥeto: quia ⁊ ad huc acriꝰ
illa que minaris eterna supplicia for
nido. Bene gͦ de regib atq consuli¬
b dicitur. qui edificant s solitudine ᷤᷤ.
quia hi qui ⁊si bene regere et consr¬
lere aliis sciunt: qm̃ p̃sentari inte¬
rim illi intime quieti non possunt:
hanc apd̃ semetip̃os per studium tͣr¬
quille mentis imitant᷑.
sident aurum: ⁊ replent domoᷤᷤ
suas argento. Qros alios pͥncipes:
nisi scẽ eccł̃ie rectores uocat: quos ĩ¬
desinenter in loco p̃dicator⁊ precedẽ¬
tium diuina dispensatio subrogat:
de quib eidem ecclie psalmista ait.
Dro patrib tuis nati sunt tͥ filii:¬

Expanded text:
scondat, dicens: A facie manus tuae scondat, dicens: A facie manus tuae solus sedebam, quoniam comminatione replesti me. Ac si aperte dicat: Dum considero quid jam per judicii experimentum patior, a tumultu desideriorum temtis secessum peto, quia adhuc acrius illa, quae minaris, aeterna supplicia formido. Bene ergo de regibus atque consulibus dicitur: Qui aedificant sibi solitudines. Quia ii qui et se bene regere, et consulere aliis sciunt, quoniam praesentari interim illi intimae quieti non possunt, hanc apud semetipsos per studium tranquillae mentis imitantur sident aurum, et replent domos suas argento. - Quos alios principes, nisi sanctae Ecclesiae rectores vocat? Quos indesinenter in loco praecedentium praedicatorum divina dispensatio subrogat. De quibus eidem Ecclesiae Psalmista ait: « Pro patribus tuis nati sunt tibi filii
Abbreviated transcription (Latin):
litudine. Fugiens elongat: qui a
turba desiderior temꝑalium. in
alta dei contemplatõe se subleuat.
Manet uero in solitudine: qr perse¬
uerat inremota mentis intentione.
Dequa bene solitudine dño iereni¬
as aiti. Afacie mantis tue solus sede¬
bam: qm cõminatõe replesti me.
Facies quippe manus dei est illa ꝑtꝰ¬
sio iusti iudicii: qua suꝑbientem ho¬
minẽ a paradyso repulsum. et in hac
cetitate presentis exilii exclusit. Cõm¬
minatio uero eius est terror adhuc
supplicii sequentis. Post faciem gͥ
manus adhuc nos minime terrisi¬
cat: quia per experim̃tũ iudicii.
iam nos ⁊ pena presentis exiliĩ per¬
culit: et si petcare nor desistimus.
eternis adhuc suppliciis addicit.
Consideret gͦ urr. sc̃s prorectꝰ huc.
unde homio ceciderat: atq huc pt᷑
ista peccantem qͦd ad huc iusticia iy¬
dicantis rapit. ⁊ cunctas a se deside¬
riorum temꝑalium turbas eiciat:
seq in magna mentis solitudine ab¬

Expanded text:
litudine . Fugiens elongat, quia a litudine . Fugiens elongat, quia a turba desideriorum temporalium in alta Dei contemplatione se sublevat. Manet vero in solitudine, quia perseverat in remota mentis intentione. De qua bene solitudine Domino Jeremias ait: A facie manus tuae solus sedebam, quoniam comminatione replesti me . Facies quippe manus Dei, est illa percussio justi judicii, qua superbientem hominem a paradiso repulit, et in hac caecitate praesentis exsilii exclusit. Comminatio vero ejus, est terror adhuc supplicii sequentis. Post faciem igitur manus adhuc nos minae terrificant, jam nos ex poena praesentis exsilii perculit, et si peccare non desistimus, aeternis adhuc suppliciis addicit. Consideret ergo vir sanctus projectus huc unde homo ceciderit, et hunc post ista peccantem, quo adhuc justitia judicantis rapit; et cunctas a se desideriorum temporalium turbas ejiciat, seque in magna mentis solitudine ab
Abbreviated transcription (Latin):
sb̃iectis pplõrum cuneis. uirtutum
calculos spargat. Etce ad insinuan.¬
dam retributõem boni promalo: de
semetip̃o fatetur dicens. Si reddidi
retͥbuentib mͥ mala: detidam meri¬
to ab inmicis meis inanis. Ad dilec¬
tionem conditoris excitandam insiny¬
at dicens. Michi autem adherere d̾o
bonum est. Ad formam sc̃e humi¬
litatis impͥmendã. secreta cordis sug
iudicat dicens. Dñe non ẽ exaltanũ
cormeum: neq elati sunt oculi mͥi.
Adimittandã ⁊ eli restitudinẽ: exẽ¬
plo suonos excitat dicens. Nonne qͥ
te oderant deus oderam eos: ⁊ suꝑ
inimicos tuos tabescebam: Perfecto
odio oderam illos: inimici fc̃ĩst̾ mͥ.
Ad eterne nobis patrie desiderium
succendendũ: uite p̃sentis longitu¬
dinem deplorat dicens. Her me qͦd
incolatus meus ꝑlongatus est. Laigi¬
tate nimirũ ꝯsolatus emicuit: qui
exemplo conuersationis ꝑpue. tot
nobis uirtutum calculos spargit.
edificet: narret. Ait enim. Ecce e¬
longaui fugiens: et mansi in so¬

Expanded text:
subjectis populorum cuneis, virtutum calculos spargat. Ecce ad insinuandam retributionem boni pro malo, de semetipso fatetur, dicens: Si reddidi retribuentibus mihi mala, decidam merito ab inimicis meis inanis . Ad dilectionem conditoris excitandam insinuat, dicens: Mihi autem adhaerere Deo bonum est . Ad formam sanctae humilitatis imprimendam, secreta cordis sui indicat, dicens: Domine, non est exaltatum cor meum, neque elati sunt oculi mei . Ad imitandam zeli rectitudinem exemplo suo nos excitat, dicens: Nonne qui te oderunt, Deus, oderam eos, et super inimicos tuos tabescebam? Perfecto odio oderam illos, inimici facti sunt mihi . Ad aeternae nobis patriae desiderium succendendum, vitae praesentis longitudinem deplorat, dicens: Heu mihi! quod incolatus meus prolongatus est . Largitate nimirum consulatus emicuit, qui exemplo conversationis propriae, tot nobis virtutum calculos spargit. aedificet, narret. Ait enim: Ecce elongavi fugiens, et mansi in so
Abbreviated transcription (Latin):
entiam appellat:Bequa per salo¬
monem dicit᷑. Thesantꝰ desiderabi¬
lis requiescit in ore sapientis. Aurũ
nempe sapientiam uidit: qͣm the¬
saurum uocauit. Cye ⁊ recte auri
appellatione signatur: quia sicut
auro temꝑalia. ita sapientie bona
eterna mercant᷑. Si aurum saꝑien¬
tia non ess: nequaqͣm laoditie et¬
cłie ab angło diceretut. Suadeo tibi
emere a me aurum ignitum. Aurũ
quippe emimꝰ: cum accepturi sapi¬
entiam prius obedientiã prebemus.
Ad quem uidelicet nos contrastũ:
bene quidam sapiens excitat dicẽs.
Concupiscens sapientiã serua man¬
data: ⁊ dominꝰ prebebit illam tibi.
Q uid autẽ per domos: nisi conscien¬
tiam designatur: Unde sanaro cus¬
dam dicitur. Uade in domũ tuam. Ac
si aperte diceret᷑. audiat. Post exteriꝰ
miracłm ad ꝯscientiam reuertere:
et qualem te intrinsecus deo debeas
exhibere ꝑpende. Quid etiam perar¬
gentum: nisi eloquia diuina figy¬
rantur. De quib per ꝑsalmistamdr᷑

Expanded text:
entia intelligitur, de qua per Salomonem dicitur: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Aurum nempe sapientiam vidit, quam thesaurum vocavit. Quae recte auri appellatione signatur, quia sicut auro temporalia, ita sapientia bona aeterna mercantur. Quia igitur alitia non esset, nequaquam Laodiceae Ecclesiae ab angelo diceretur: Suadeo tibi emere a me aurum ignitum . Aurum quippe emimus, cum accepturi sapientiam, prius obedientiam praebemus. Ad quem videlicet nos contractum bene quidam sapiens excitat, dicens: Concupisti sapientiam? Serva mandata, et Dominus praebebit illam tibi . Quid autem per domos, nisi conscientiae designantur? Unde sanato cuidam dicitur: Vade in domum tuam . Ac si aperte audiat: Post exterius miraculum ad conscientiam revertere, et qualem te intrinsecus Deo debeas exhibere, perpende. Quid etiam per argentum, nisi eloquia divina figurantur? de quibus per Psalmistam dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯspiciuis apparuit. ex utero matͥs
nudus exiuit. Sed numqͥd hanc oĩ-¬
modo deserit Et ubi est quod per
ꝓpħam dicitur: si fu̾it numerꝰ filior
ifrł quasi arena maris reliquie sal¬
ue fient. Ebi qͦd scͥptum est. donec
plenitudo gentium introiret: ⁊ sic oĩs
ifrł saluus fieret. Erit gͦ qͣndo ꝯspicuꝰ
etiam synagoge appareat. erit infi¬
ne mundi ꝓculdubio qͣndo gentis sue
reliquus semetip̃m sicut est d̾̃s inno¬
tescat. Unde ⁊ bene hic dicit᷑. Nudus
reuertar illuc. Nudus quippe ad. ute¬
rum matris reuertit᷑: cum immũdi
huius termino his qui in scl̃o factꝰ
homo despicitur: synagoge sue oclĩs
d̾s ante secula declaratur. Sequitur.¬

Expanded text:
conspicuus apparuit, ex utero matris conspicuus apparuit, ex utero matris nudus exivit. Sed nunquid hanc omnimodo deserit? Et ubi est quod per prophetam dicitur: Si fuerit numerus filiorum Israël quasi arena maris, reliquiae salvae fient ? Ubi quod scriptum est: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret ? Erit ergo quando conspicuus etiam Synagogae appareat. Erit in fine mundi procul dubio, quando gentis suae reliquiis semetipsum, sicut est Deus, innotescat. Unde et bene hic dicitur: Nudus revertar illuc. Nudus quippe ad uterum matris revertitur, cum in mundi hujus termino is, qui in saeculo factus homo despicitur, Synagogae suae oculis, Deus ante saecula declaratur. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
N edemptoris mater iuxta carnẽ sy¬
nagoga extitit: ex qua ad nos percor¬
pus uisibilis processit: s hunc intͣ
se tegmine littere ad oꝑtum tenuit:
dum ad spũalem eius intelligentiã
mentis oculos aꝑire neglexit. Hunc
qr in came humani corꝑis latentem
uidere deum noluit: quasi in diuini¬
tate nudum ꝯsiderare contemꝑsit.
S nudus de ytero matris mee exi¬
it: quia synagoge carne ꝓdiens cõ¬
sꝑicuus ad gentes uenit. Qd bene
Ioseph relicto pallio fugiente signa¬
tum est. Bum enim mulier adul
tera male illo yti uoluiss. relicto pal¬
si adulterino complexu ꝯstringere
uoluit: ip̃e degien littere eius ocu¬
lis reliquit: ⁊ ad cognoscendam di
uinitatis sue potentiam. ꝯspicuũ
se gentib p̃buit. Unde ⁊ paulus di¬
cit. Usq hodie dum legitur moyseᷤ.
uelamen est suꝑ cor corum: quia
uidelicet adultera muker apud se¬
metip̃am pallium retinuit: ⁊ quẽ¬
male tenebat nudum amisit. Qã
gͦ a synagoga ueniens fidei gentiũ

Expanded text:
--Redemptoris mater juxta carnem Synagoga exstitit, ex qua ad nos per corpus visibilis processit. Sed hunc intra se tegmine litterae adopertum tenuit, dum ad spiritalem ejus intelligentiam mentis oculos aperire neglexit. Hunc quia in carne humani corporis latentem videre Deum noluit, quasi in divinitate nudum considerare contempsit. Sed nudus de utero matris exiit: quia a Synagogae carne prodiens conspicuus ad gentes venit. Quod bene Joseph relicto pallio fugiente signatum est . Dum enim mulier atera male uti Joseph voluisset, relicto palsi aduvoluit, ipse tantum litteram Legis ejus oculis reliquit, et ad cognoscendam suae divinitatis potentiam, conspicuum se gentibus praebuit. Unde et Paulus dicit: Usque hodie dum legitur Moyses, velamen est super cor eorum . Quae videlicet adultera mulier apud semetipmale tenebat, nudum amisit. Qui ergo a Synagoga veniens, fidei gentium
Abbreviated transcription (Latin):
ut in opinatꝰ eius aduentꝰ expri¬
matur. Qyod enim ruit uel cadit
ad ima repente nenit. Ilediatore gͦ
in terram qͣsi corruisse est: nullis
signis p̃currentib inopinate ad
gentes uenisse. Bene antem dicit᷑
Qd̾ corruens adorauit: qr dum ip̃e
humilitatem carais suscepit: in
se credentib uota humilitatis infr¬
dit fecit enim qr fieri docuit: sicut
⁊ de eius sp̃r dicitur. Ip̃e sp̃c postr¬
lat pronobis gemitib inenarrabi¬
lib. Neq enim petit qr eqͣlis est. s
postulare dicitur: quia minirũ qͦs re¬
pleu̾it postulantes facit: qnius hoc
⁊ in semetip̃o redemptor nr̃ osten¬
dit: qui patrem etiam dum passio¬
ni ppinqͣret exor auit. Quid enim
mirum si in forma serui exorando se
patri subdidit: in qua etiam manꝰ
peccantium usq ad mortis extrema
tolerauit: Sequit᷑.¬

Expanded text:
ut inopinatus ejus adventus exprimatur. Quod enim ruit vel cadit, ad ima repente venit. Mediatori ergo in terram quasi corruisse est, nullis signis praecurrentibus inopinate ad gentes venisse. Bene autem dicitur quod corruens adoravit, quia dum ipse humilitatem carnis suscepit, in se credentibus vota humilitatis infudit. Fecit enim, quia fieri docuit; sicut et de ejus Spiritu dicitur: Ipse Spiritus postulat 62 pro nobis gemitibus inenarrabilibus . Neque enim petit, qui aequalis est, sed postulare dicitur; quia nimirum quos repleverit, postulantes facit: quamvis hoc et in semetipso Redemptor noster ostendit, qui Patrem etiam, dum passioni propinquaret, exoravit. Quid enim mirum, si in forma servi exorando so Patri subdidit, in qua etiam manus peccantium usque ad mortis extrema toleravit? Sequit