comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
UISERICOR DIATUÃ MUIEA ME EICꝗSTODIÃ TESTINONIAORISTOI
Quic uiui ficationẽ sui postulat supraedixim quia ñ idp̃catus ẽ qđ h abebat sed
qd deuderabat id ucuiuere in acẽnũ. Incellogensuitaebactitudinẽ in hocfluc¬
tuanti & infido nob̵ corporeaẽ nompasse. Cui inbecillitas ꝓpositũ anime
dorolinquat: opo ergodĩmiscđia ut continuc & ꝑꝑ &uaesit in hocorpore
uiuificatio ut quoti diciustus douiuat peccatoq moriat᷑. Sien ĩculpa
moriatur in nobis erituitacdõ uiuens. & custodia p̃ceptoꝵ caclestium
ꝑ seuerans quautiq ille custodit qui uiui ficat᷑ ad nõ deniqiuiuificarise
Anteposcitic dño & posteac custodiam testimonioꝵ cae lostiũ pollia&
Nionensco munis haccuitie custo dit caeleste mandatũ: idd illic que mu¬
quia iapro ph&ra qr erunt logis agnouerat. optict aduencus dnĩci nuecdia¬

Expanded text:
custodiam testimonia oris tui . Quam vivificationem sui postulet, supra diximus; quia non id precatus est quod habebat, sed quod desiderabat, id est, ut viveret in aeternum, intelligens vitae beatitudinem in hoc fluctuanti et infido nobis corpore esse non posse, cujus imbecillitas propositum animae opus est ergo dei misericordia, ut continua et perpetua sit in hoc corpore uiuificatio, ut cotidie iustus deo uiuat peccatoque moriatur. si enim culpa moriatur in nobis, erit uita deo uiuens et custodia praeceptorum caelestium perseuerans, quam utique ille custodit qui uiuificatur a domino. Denique uiuificari se ante poscit a domino et postea custodiam testimoniorum caelestium pollicetur; non enim communis haec uita custodit caeleste mandatum, sed illa quae muquia iam propheta quae erant legis agnouerat, optat aduentus dominici
Abbreviated transcription (Latin):
bonis inhȩracm operib utexerccumꝰ studiae castuais iustitiae. continentie
caltam̃ serpente t & scorpionẽ : Calcam̃ enĩ illĩpadib oastitatisꝰ conterimꝰ
storpioneminepossit ex iurgereꝰ calcamꝰ uestigis continentiȩ diererundie dus

Expanded text:
bonis inhaereamus operibus, exerceamus studia castitatis, justitiae, continentiae, bonis inhaereamus operibus, exerceamus studia castitatis, justitiae, continentiae, calcamus serpentem, et scorpionem. Calcamus enim illum pedibus castitatis; conterimus et scorpionem
Abbreviated transcription (Latin):
sedillequilocumsibi in hominẽ uindicicũ: unde&i płia piũ magis in hominis para¬
to puticũ ex̃dum nandiipsu subiciendũ. dequocar: Conteratdr̃ satanan subpe¬
dib: ur̃iscito ex hocergo ꝑ secuto rebudicium sibi fierigestit: ui fido ꝓph&icae
uestigisu iduersicrius contert᷑ : & cominu & cũ subpedib iuis ꝓpheie sic pul¬
uere & in hac corporisiui militia constitutus: quic̃ uis breues diesuitaentbi¬
umphũ tum̃ deaduersicrio udipiscat᷑: qui reformati hominss in u&erẽ grũm
quemunte delictoꝵ uinculis tenebat udstrictũ: & feruentis libidinis lusfabat
aestuꝰ. libertatẽ ingemestat potestucẽ sentiut subiectus ẽigit᷑ aduersicrius:
qui ꝑmissic non uteris potestiace : In nob eigit᷑ :ut icut subiciat᷑ udueriarius
autresuli& Sienĩ ustus nr dis pliceat incipituduersacrius suꝑbireꝰ siuut

Expanded text:
sed ille qui locum sibi in homine uindicauit. unde et apostolus ipsum mased ille qui locum sibi in homine uindicauit. unde et apostolus ipsum mato putauit esse damnandum, ipsum subiciendum, de quo ait: conterat deus satanan sub pedibus uestris cito. ex hoc ergo persecutore iudicium sibi fieri gestit, ut fidei propheticae uestigiis aduersarius conteratur et comminuat eum sub pedibus suis propheta sicut puluerem et in hac corporis sui militia constitutus, quamuis breues dies uitae sint, triumphum tamen de aduersario adipiscatur, quo reformati hominis in ueterem gratiam, quem ante delictorum uinculis tenebat adstrictum et feruentis libidinis lassabat aestu, libertatem ingemescat, potestatem sentiat. subiectus est igitur aduersarius qui permissa non uteris potestate. In nobis est igitur, ut aut subjiciatur adversarius, aut resultet. Si enim actus noster displiceat, incipit adversarius superbire: si autem
Abbreviated transcription (Latin):
uiriutũ lumino decla nar& meritoq siturus ait quando facies mihidq sequenob
meiudiciũ. Minquit iudiciũ deꝑsiquentb: facies. nondem eꝑsaqaentib idiciũ dabis
Qm̃ron resurgunt impii iniudicio. sadm inquit diciudicium uiture munerari sinno¬
utius gram suã dñstirca ꝓph&ic̃ suũ differat. sed ipsi iudicium deꝑsequentibꝰ ficiat.
na hic quoq: iudiciume depsequutorib si quidem qui noncredunt inxp̃o iamiudica¬
tisunt. Iudiciũ cut hocełqđ dedit seruulis suis dñ sihs dicens: habebitis potestutẽ tal¬
core suprc serpenits & scorpiones & suꝑ omnõ uirtutẽ in imic &uerũ udiciũ in quo
torqu& inimicus sicutipse confessus est dicens: quiduenistiante tẽpurtor quere
nos hocergo deposendurtitu stubilitate fundanis ꝓph&a: ut subicut᷑ sib in hom&

Expanded text:
uirtutum lumine declararet. meritoque securus ait: quando facies mihi de persequentibus uirtutum lumine declararet. meritoque securus ait: quando facies mihi de persequentibus me iudicium? mihi, inquit, iudicium de persequentibus facies, non de me persequentibus iudicium dabis, quoniam non resurgunt impii in iudicio. sed mihi, inquit, da iudicium, ut, cum remuneraris innoutius gratiam suam dominus circa prophetam suum differat, sed ipsi iudicium de persequentibus faciat. nam hic quoque iudicium est de persecutoribus, siquidem qui non credit in Christo iam iudicatus est. iudicium autem hoc est, quod dedit seruulis suis dominus Iesus dicens: habebitis potestatem calcandi super serpentes et scorpiones et super omnem uirtutem inimici. et uerum iudicium, in quo torquetur inimicus, sicut ipse confessus est dicens: quid uenisti ante tempus 10 requere nos? Hoc ergo deposcit uirtutum stabilitate fundatus propheta, ut subiciatur sibi non homo,
Abbreviated transcription (Latin):
plenuiustificationũ ut peccatama ipid confutar. ut luxoria carnismex compri¬
maimoriendum ẽ enĩmundo utuiuamdo. Sicut uiuam carnimor sutiq ecarnis
prudentiu: Viuerem̃ posiumdõ: quia inimicudo carnalisistu sapientia &uitaa¬
TIB NCIVDICIVNE Potest ncaccipi qđ sunt diesseruitui quandicat quantis
dies humani. quantũ tepus. quantu spatium quurinuid& aebreuiuirae ni
trinquillo cursuistius sđi ꝑ fruamur: quur in breuis patio ue muluip iquenuu
nosidi quitendunt᷑ : ad sid amiudiciũ in quo poenuẽ ꝑfidoꝵ inquoꝑ secutorib
digniuimpi&atis suaep̃taa raddunt ul sicquousq insulta repoter quousq: inaqui¬
uere qui nos diuersis modis quer ud fligtre Ñ seruserit terminus &niquusi
ꝓphedic cagleritatẽ transc urrende istiusuuitae Nannoꝵ sed dierũ aestimatio¬
ne subduc dicens: dre diesi oruitiu. & bene dies dix̃ ut nonsclũ moris annuas
ꝓphelica insione trans urror& ueru eiua c splendidũ sibiuituehuius curriudis

Expanded text:
plenum iustificationum, ut peccata mea ipse confitear, ut luxuriam carnis meae conprimam; moriendum est enim mundo, ut uiuamus deo. si autem uiuamus carni, mors utique est carnis prudentia; uiuere non possumus deo, quia inimica deo carnalis ista sapientia et uita judicium? Potest sic accipi: Quot sunt dies servi tui, quasi dicat: Quanti sunt dies humani, quantum tempus, quantum spatium? Cur invidetur tam brevi vitae; ne tranquillo cursu istius saeculi perfruamur? Cur in brevi spatio tam multi persequentium nos laquei tenduntur? Adsit jam judicium in quo digna impietatis suae pretia redduntur. uel sic: \'quo usque insultare poterunt, quo usque inequitare, qui nos diuersis modis quaerunt adfligere?\' non serus erit terminus; etenim quasi propheta celeritatem transcurrendae istius uitae non annorum, sed dierum aestimatione sprophetica uisione transcurreret, uerum etiam splendidum sibi uitae huius curriculum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfidioꝵ quidic ꝑsido ontuum hiebunda uit naquitiam. & linguatua concinna ũ
dolum Pinguaeñ que uult udstruereidacium: dolumutiq nacni adsertis
sad huius nõdi fur ẽ & cũsure concarrens Multieni suressunt qui uerbu dĩ non
adutilititem sucẽ furanł & nopiunti ediad incudem & patrimoniũ qđ dã cae
lestium scripturarum in suce furta de torquent a dulterina sbi copendia
colligenies dolo mugisquã ueritute quaesstic. Sedhist quimistent a quã uino
uc qua i caupones periliniudulteranies sermonedi & iniinaeru ꝓferentes¬
quicqiud ꝑfido & tiequã ebrio ore depromierint. &ideo ieliena locunt alego
unde cosbenȩꝓpheue refugitutq rephendit ieiens quid piripto legis acceperit
nec conflicius. quie uis grauium prȩlioꝵ bellator pauescit udiu&us. iod sidelis&
prouidus ud ipiraaresibi diuinitus oratiuxilia & piae deuouonis fidelia
nbi udiumentic deposcit. Idooꝗs nonpe&dt ut ꝑsecutiones quie seant: ia dimꝑse¬

Expanded text:
dicit perfido: os tuum abundauit nequitia et lingua tua concinnauit dolum; lingua enim, quae uult adstruere mendacium, dolum utique nectit adsertis. sed huiusmodi fur est et cum fure concurrens. multi enim fures sunt, qui uerbum dei non ad utilitatem suam furantur et rapiunt, sed ad fraudem, et Patrimonium quoddam cae- lestium scripturarum in sua furta detorquent, adulterina sibi conpendia colligentes dolo magis quam ueritate quaesita. sed ni sunt qui miscent aquam uino tamquam caupones pessimie deprompserint, et ideo aliena loquuntur a lege. unde bene eos propheta refugit atque reprehendit, sciens quid praescripto legis acceperit. nec conflictus quamuis grauium proeliorum bellator pauescit adsuetus, sed fidelis et prouidus adspirare sibi diuinitus orat auxilia et piae deuotionis fidelia sibi adiumenta deposcit. ideoque non petit, ut persecutiones quiescant, sed in pe
Abbreviated transcription (Latin):
esttibicure quodsoror mac reliquit mesolã ministracre᷑.: dicergo illiut me
udiuu& Respondens dix̃ dñs: marha martha mariabonam partẽ clogit
que nonicufer&urilli. Itac uerbum cognosceremaius opustẽ quãministricre di¬
uinae auctoritcie sententiedofinit᷑. Sod fortacssedicat aliquisdictum eẽ abipło
qui a noninierinone rgnum ẽdesedinuir tutderiptũ ndnegod sedin quo sermone :¬

Expanded text:
soror mea reliquit me solam ministrare? dic ergo illi ut me adiuuet, respondens dixit dominus: Martha, Martha, Maria bonam partem elegit, quae non auferetur illi. ita uerbum cognoscere maius opus esse quam ministrare diuinae auctoritate sententiae definitur. Sed fortasse dicat aliquis dictum esse ab apostolo, quia non in sermone regnum e
Abbreviated transcription (Latin):
ergo & in adueriis positidicamus: Bonita tefecisti cum seruotuo. potestent
dñs in melius mutero facti st̃ utiobsũ habemus exemplum & que amis¬
sic sunt raddere pocest quisi & amisnis filiis generter& meliores nũ quid
do esi difficile melionidonareꝰ po test &iam sinihildon&. hocipso
tameniusto eẽ prospctum si forte futuri in probirapti sunt nemutien&
militia corcoꝵ similiter & depatrimonio quacsi non uido mus plurimos
propt̃ opes patrimoni in periculum salutis cẽ deductos plurimis exdiuiti ex
hab und antia caustom orti eẽ peccandi quienim non hub& quoddon&
speciosumictq sincerum est sed corruptioneꝵ coacescit. Sic mentes & ardis
humani natura ñincera ꝑspueuaest priusquaemutioꝵ ad inixtione co¬
a uestat Cougo lito enim lacte fitqueda i coneretio. nee sueuitutt̃
hubens candem nagratiã. ltchomines quia ntesedulitate gratiaila¬

Expanded text:
ergo et in aduersis positi dicamus: bonitatem fecisti cum seruo tuo. potest enim ergo et in aduersis positi dicamus: bonitatem fecisti cum seruo tuo. potest enim dominus in melius mutare quae facta sunt, ut Iob sancti habemus exemplum, et quae amissa sunt reddere potest, quDeo est difficile meliora donare? Potest etiamsi nihil donet, hoc iptamen iusto esse prospectum, si forte futuri inprobi rapti sunt, ne mutaret malitia cor eorum. similiter et de patrimonio: quasi non uideamus plurimos propter opes patrimonii in periculum salutis esse deductos, plurimis ex diuitiarum abundantia causam ortam esse peccandi. qui enim non habet quod donet, speciosum atque sincerum est, sed corruptione coacescit, sic mentis et cordis humani natura pura sincera perspicua est, priusquam uitiorum admixtione coacescat. coagulato enim lacte fit quaedam concretio nec suauitatem habens eandem nec gratiam. ita homines, qui ante sedulitate gratia sua
Abbreviated transcription (Latin):
studium non de ponebant: Iucergo multiplicantur siue nequitia esp̃ales niue
homines & multiplicatur coruminiquitas suꝑiustum. uerbigrã si filium iustur
Amictat quod scđłi usus sepecontingit siamittat patrimonium uldiuerniafficit᷑
in cõmodisrerum uł corporis in firmitictibus tunedicunt iuꝑbrubiest iusticia
eius ubimiscđia eccequia simulatus est. eccequia ciinnocentia sua nihil prodest.
Idaq uduitucediis specim̃ extrichende tresillis c̃o specie amici obtretatione
aut iniqui probitatis aq iustitiuecius in uidiex probnentes gricuia obꝓbria
congerebant & quiuenerant ad consolandum in sulta recoe pert sediustus
his non mou&ur ideoq nec iobfraengeb antur: deniq: in amissi onibus filioꝵ
uł pucrimonii dicebut dñs dedic dñs cibstulit. sit inomen dñi benedictum

Expanded text:
studium non deponebant. ita ergo multiplicantur siue nequitiae spiritales siue studium non deponebant. ita ergo multiplicantur siue nequitiae spiritales siue homines et multiplicatur eorum iniquitas super iustum. uerbi gratia si filium iustus amittat, quod saeculi usu saepe contingit, si amittat patrimonium uel diuersis adficiatur incommodis rerum uel corporis infirmitatibus, tunc dicunt superbi: \'ubi est iustitia eius, ubi misericordia? ecce quia sic multatus est, ecce quia ei innocentia sua nihil prodest ideoque ad uitae huius specimen extrahendum tres illi sancto specie amici, obtrectatione autem iniqui, probitatis atque iustitiae eius inuidi, exprobrantes grauia obprobria congerebant et qui uenerant ad consolandum insultare coeperunt. Sed iustus his non mouetur ideoque nec Iob frangebatur. denique in amissionibus filiorum uel patrimonii dicebat: dominus dedit, dominus abstulit; sit nomen domini benedictum.
Abbreviated transcription (Latin):
farisaei seiustificare noluerunt. non baptizati baptismo: iohannis
In coenimiustificationẽ non fecerunt quinoluerunt igere poenitentiã
delictoꝵ quam proph&a in bonitate uultagere utcifiat peccatorũ remissio
sine a trocitate dimnationis cum remissionis gritia. Seq̃ .U. MVLTIELICA¬
MEO SCRVTADUR M ANDATATVA : Quanto maegis quisdo seruire
desiderat tanto magisinse excitat aduersicrios. & taemquam athl&ic
fortis coronam iustiae reporticredesiderens: Inritat in seplurimos
c liscenit quiinuident nrõ profectui. quod &lam in posterio ribus eudent̃
ostendit. cumodiosis non habentib: pacem eram inquit pacificus. nihiltam̃
tran quillitas eius proficiebat uttos quipadem oderanesiue tranquillitate con¬
poncr& & coꝵstudia conprimeracumlo quebar illis in pugnab antmȩ
gritis: hocestcum causas inpugnandi non haberent : tamen in pugnandi

Expanded text:
Pharisaei se iustificare noluerunt non baptizati baptismo Iohannis. Pharisaei se iustificare noluerunt non baptizati baptismo Iohannis. in eo enim iustificationem non fecerunt, quia noluerunt agere paenitentiam delictorum, quam propheta in bonitate uult agere, ut ei fiat peccatorum remissio sine atrocitate damnationis cum remissionis gratia. Sequitur uemeo scrutabor mandata tua. quanto magis quis deo seruire desiderat, tanto magis in se excitat aduersarios et tamquam athleta fortis coronam iustitiae reportare desiderans inritat in se plurimos et lacessit, qui inuident nostro profectui. quod etiam in posterioribus euidenter ostendit: cum odiosis non habentibus pacem eram, inquit, pacificus. nihil tamen tranquillitas eius proficiebat, ut eos qui pacem oderant sua tranquillitate conponeret et eorum studia conprimeret; cum loquebar illis, inpugnabant m e gratis, hoc est: cum causas inpugnandi non haberent, tamen inpugnandi
Abbreviated transcription (Latin):
isi ulpatorues ter quibonis est decbitbona ditt p&entibursan Sedl quã¬
uis bonus dr at cuius: &icmamara plus pros̃ non eni inferuntur uitno¬
aucho deduitorrigant. Rogaturticm̃ utinbonitate suedoceat nosius¬
aticessu as conaderamedicum. u tilia ied ponentem madicamentie uul¬
neribus: catamen que mordeunt ulceris uisus aut certe ferro putre¬
factu reset antem cuminco ipsositbonus medicus quia utilitatem operit᷑
egroti & faciat quod prodẽe nouerit. tacm̃ quia aeger dolorem aut non uult
Aur non pocest nistinere propt̃ infirmitatem affactussui : rogitui modicuseũ
quadam bonitate & succuitictesua cur&. non asperitutẽ udhibeat medica¬
mentorum non ferro incidat uulnerum fibras. autsi aliter non potest
ut cũmoderatione faciat & quacdam sub limitate mitig& uim doloris.
& idoo ineuangelibonitate melius docentur iustificationesdĩ quam in legis
soueritate. opus aut̃ iustitiae: iustificatio est. unde scriptum est quia

Expanded text:
 pater uester qui bonus est dabit bona data petentibus se Sed quamuis bonus deus sit, cuius etiam amara plus prosunt —non enim inferuntur ut noceant, sed ut corrigant —, rogatur tamen, ut in bonitate sua doceat nos iustitias suas. considera medicum utilia adponentem medicamenta uulneribus, ea tamen, quae mordeant ulceris uirus, aut certe ferro putrefacta resecantem. cum m eo ipso sit bonus medicus, quia utilitatem operatur aegroti, et faciat quod prodesse nouerit, tamen, quia aeger dolorem aut non uult aut non potest sustinere propter infirmitatem affectus sui, rogat ut medicus eum quadam bonitate et suauitate sua curet, non asperitatem adhibeat medicamentorum, non ferro incidat uulnerum fibras aut, si aliter non potest, ut cum moderatione faciat et quadam subtilitate mitiget uim doloris. et ideo in euangelii bonitate melius docentur iustificationes dei quam in legis seueritate. opus autem iustitiae iustificatio est. unde scriptum est, quia
Abbreviated transcription (Latin):
undiepiupũt didicisticoreẽ mundandũ: discequẽ ud modũ mundes muntas
une fontemiustificatio logiuma hocẽ confessiopeccatoꝵ. deniqi publicanus e

Expanded text:
unda prorumpit. Didicisti cor esse mundandum; disce quemadmodum mundes. mundat unda prorumpit. Didicisti cor esse mundandum; disce quemadmodum mundes. mundat hunc fontem iustificatio legitima, hoc est confessio peccatorum. denique publicanus ille,
Abbreviated transcription (Latin):
polluas ꝗd putics habere temundũ manus lauas quasi poss s crimen elucre ũ m̃tẽ
tuã uł nudis cogitationibꝰ inquinata lauari non posss &pilatusmanus liuit sed
corsuũ lauare non potut: mansit sclerepollutus quã uismanus suas atq: infusso¬
nd licuiss&. audi& quia cogitutio inquinat. non qđ intrat in oscoinquinat hominẽ
sod qđ exut deore. Decorde onĩ ex cunt cogitũtiones mule homicidia adulteria
Si ergo intus quo in quinaris prius mundic qđ intusẽ si qđ incus est mundacueris & tx¬
terione mundastĩ ut siaqua turbidũ fluat. frustrclacũ putiseẽ mundandũ. Si
fonsꝓ fluat cachulentus : receptaculicenĩ cerrisse nihil ꝓderit cum in fontesicuitius
ipse ubi ancepungandusẽ ut fluat om̃eqđ puru est. cortuũ cogitationũ tuaridest
sra uirrigo in illo fonae uł turbida aquam purititis cuomit᷑ uł sincericpi&uas

Expanded text:
polluas, quod putas habere te mundum. Manus lavas quasi possis crimina eluere, cum mentem polluas, quod putas habere te mundum. Manus lavas quasi possis crimina eluere, cum mentem tuam immundis cogitationibus inquinatam lavare non possis. Et Pilatus manus lavit: sed cor suum lavare non potuit. Mansit scelere pollutus, quamvis manus suas aquae infusione lavisset. Audi quia et cogitatio inquinat: Non quod intrat in os, coinquinat hominem: sed quod exit de ore. De corde enim exeunt cogitationes malae, homic. Si ergo intus coinquinaris, prius munda quod intus est. Si quod intus est mundaveris, et exteriora mundasti: ut si aqua turbidum fluat, frustra putes lacum esse mundandum, si fons profluat coenulentus; receptacula enim tersisse nihil proderit, cum in fonte sit vitium. ipse tibi ante purgandus es, ut fluat omne quod purum est. cor tuum cogitationum tuarum est scaturrigo. in illo fonte uel turbida aqua inpuritatis euomitur uel sincera pietatis
Abbreviated transcription (Latin):
teste propriis renuntiauere peccatis. ut onsortio iustoꝵ ꝓph&a uduberius puchat᷑.
tomues usti udiustũ d&estimoniis aut̃ putoum nono puscẽ rep&erecũ anteiam
nere ꝓph&iue ul regnigrũ tuntom agis sequit᷑ humilitatem & doc& quid noidebeam
imiticri co qđ ꝓph&accantus inmaculatũ coriibifieride poscit: Supripostulacuit
piut uerbũ degelestbͥ uirtucib ac pocestitib. Grandecor qđ recipiat ipsũ d ñm dicentẽ
in hubitabo in illis & de ambulabo in ipas. Vt haec igiturrecipiat creatorẽ sibicoadis
sui non aengelum ficri sedipsũ dnm̃ dep̃cat᷑ quicaclũ eracũ & trã. & beneait in macu¬
latum quia corhominis ueluti in decentiũ cogitationũ conluuione maculatur.
Si cogitutioipsa polluit quanto &uẽ facticipsa conteminant. Noliextricordinarus
cogitictionib: aduersanaturȩ contamin arepen&ralia neid inquina m̃togneui¬

Expanded text:
tes te propriis renuntiauere peccatis, ut consortio iustorum propheta ad uberius protes te propriis renuntiauere peccatis, ut consortio iustorum propheta ad uberius prote me iusti ad iustum. de testimoniis autem puto iam non opus esse repetere, cum ante iam nere prophetiae uel regni gratia, tanto magis sequitur humilitatem et docet quid nos debeamus imitari, eo quod propheta tantus inmaculatum cor fierpiat uerbum de caelestibus uirtutibus ac potestatibus, grande cor, quod recipiat ipsum dominum dicentem: inhabitabo in illis et deambulabo in ipsis. ut haec igitur recipiat, creatorem sibi cordis sui non angelum fieri, sed ipsum dominum deprecatur, qui caelum creauit et terram. Et bene ait \'inmaculatum\', quia cor hominis ueluti indecentium cogitationum conluuione maculatur. si cogitatio ipsa polluit, quanto etiam facta ipsa contaminant! noli extraordinariis cogitationibus aduersa naturae contaminare pen
Abbreviated transcription (Latin):
uis te sobrius prȩdicaorꝰ Nolite inquit seduciꝰ hocẽ sneidieni erroris ebri&usios
fauat temolentos corrũ punebonose mores conloquiamala: coqđ or & labus¬
infideliumttã quã ebri&as quȩ diũ moribꝰ audientis in fundit᷑ꝰ meritoq ued diditgo¬
bruiestore iuste & nolite peccare iignoruntuã enĩdĩ quidã habentꝰ ut sobriusillent :
quiñ hab&ignorantiã dĩ. netecitubut ȩbri&it ꝑ fidiȩꝰ iusteuũt sobrius in quo
hab& maxime iux tacgrecũ conuertunt᷑ mihi. Si ud me logimus conuertientur
qui timentdm̃ ne cõmissisꝓpriis erubescantuł certelu ant suppliciudelicioꝵ.
Conuertant᷑ aũt ud dĩseruulũ ꝓph& dsq doctrinã utdediscant. pudenda cõmit¬
teres & cientiem̃datione doctoris exuunt moressuior delietoꝵ qilabedexor sa
coptistuis. Conũ cantͥmhiã non peccanti iaẽ nonerrenti. Conuertunt᷑ inquit. quitim̃¬

Expanded text:
iuste sobrius praedicari. nolite, inquit, seduci — hoc est: ne alieni erroris ebrietas uos iuste sobrius praedicari. nolite, inquit, seduci — hoc est: ne alieni erroris ebrietas uos faciat temulentos —; corrumpunt bonos mores conloquia mala, eo unditur. meritoque addidit: sobrii estote iuste et nolite peccare. ignorantiam enim dei quidam habent, ut sobrius ille sit, qui non habet ignorantiam dei nec titubat ebrietate perfidiae; iuste autem sobrius, in quo habet maxime iuxta Graecum: conuertantur mihi. si \'ad me\' legimus, conuertantur qui timent deum, de commissis propriis erubescant uel certe luant supplicia delictorum, conuertantur autem ad dei seruulum propheticamque doctrinam, ut dediscant pudenda committere et tanti emendatione doctoris exuant mores suos delictorumque labe detersa ihi conuertantur, mihi iam non peccanti, iam non erranti. conuertantur, inquit, qui timen
Abbreviated transcription (Latin):
&snbnque degno uerit crubertere. Aiuiditicũt ex erter in pracceptis dni nisiquiu dyxẽ
ago ilit excrecbor in praceptituis In loge didicisti hocẽ sibos aduersi cruicetideri
at iuimentũ ut non desrendũ existimer salpotius eleuandũ qđ icut̃ eit inius teiniqui¬
tate gossor in quem hadicat considera niss incũ qui forte iuste iniquitatẽ geratur.
Semon seđm euaengeli p̃cepta &ideo ait nonueniuo care iustos sed peccatores quia
brius cẽ & noniuste sobrius Iut sobriussit auino : non sit sobrius equitate atq iustitia
estenĩ cracpula iniquititisꝰ potest &ccliquee ebri&uta && iuxoria esem ꝑ indulgens :
Dum adien atim̃ diripere conat᷑ eo occupatstudiosobriuscẽ auino. & non sobrius
Aripineꝰ nociste iuste sobrius : Idoo apłsammon&. dit sic in nob iusta sobri& asꝰ de¬
niq uddidit & nolite peccared quien i peccat &si sobriussit non pocest tum̃ tãquã

Expanded text:
ere. Quid sit autem exerceri in praeceptis domini nostri, quia dixit: ego autem exercebor in praeceptis tuis, in lege didicisti, hoc est: si bos aduersarii ceciderit ueliumentum, ut non deserendum existimes, sed potius eleuandum. quod autem ait: iniuste iniquitatem gesserunt, in quem hoc dicatur considera nisi in eum, qui forte iuste iniquitatem gerat, idsed non secundum euangelii praecepta. et ideo ait: non ueni uocare iustos, sed peccatores, quiabrius esse et non iuste sobrius, ut sobrius sit a uino et non sit sobrius aequitate atque iustitia — est enim crapula iniquitatis —, potest et aliquis ebrietati et luxuriae semper indulgens, dum aliena tamen diripere conatur, eo occupatus studio sobrius esse a uino et non sobrius a rapinis; nec iste iuste sobrius. ideo apostolus admonet, ut sit in nobis iusta sobrietas. denique addidit: et nolite peccare. qui enim peccat, etsi sobrius sit, non potest tamen tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
neillũ possit amicterẽ : Itioq quantomaiore desiderio exercitata fueritanima
cupiensadherere suluatorisuo : tantõ magis de foc̃. ergo is tadefectio inmi nutio¬
nem quidem fragilitatis sod adiũptionẽ uircutis operatur. Deniq ipsec libidicens
tert & concingere uid& utipiopascatur affectu: Susci pien sergo dextena
anima meac & desucuirtute mhinꝑtiens fac̃ac̃ eȩ qđ nonerat ut dicat uiuo
cẽ cupiditotis concupisut inquit & deficit animamea in utriadnĩ ance con¬
cupis cons inquit & qu astotiescin sundens in concupiscentiae los gofinoiui penst

Expanded text:
ne illum possit amittere. itaque quanto maiore desiderio exercitata fuerit anima ne illum possit amittere. itaque quanto maiore desiderio exercitata fuerit anima cupiens adhaerere salutari suo, tanto magis deficit. ergo ista defectio inminutionem quidem fragilitatis. sed adsumptionem uirtutis operatur. denique ipse alibi dicens: tere et contingere uidetur, ut ipso pascatur affectu. suscipiens ergo dextera tua animam meam et de sua uirtute mihi inpertiens facit eam esse quod non erat, ut dicat: uiuoesse cupiditatis: concupiscit, inquit, e t deficit anima mea in atria domini. ante concu
Abbreviated transcription (Latin):
ratur : tantomagis defic̃ qui desiderat. Id ergo deficere inidunũ qͣq totisstuds
mignore quoddiligat illud cogitat illiudher&. Illud ꝑsonat qđ reciperit diligendũ
in id quadam anim.ae. defactione trins fundit᷑ utsi mat̃ filu ex pect& p̃sentiã quẽ id¬
modã expacabat tobiae uxor filiũ perogrinantẽ deficiensie desi derio & inangus¬
tiis consticutie & tã quã resoluticuiribꝰ quidenĩ aliud nisi defectũ quendã ci: uerba
significant᷑ Sed quo magis lassatur affeccus coamplius amorcrese & quodiutius
aibẽ quidesiderut᷑ eo expectuntis desideriama iore quodã ui amoris ignescunt.
camo deficit sedcupiditasalitͥ &icug&᷑. hincergo collogere possumꝰ quid sit de foc̃
insaluturetuũ animamac. & enĩspũi adhȩrens anim a& lespit abeo quodẽ ani
tenditiurib: Illũ gremiomentis fou&. Illescicperuit & effudit: & hoc solũ uer&ur:

Expanded text:
ratur, tanto magis deficit qui desiderat. id est ergo deficere, in id unumquemque totis studiis ratur, tanto magis deficit qui desiderat. id est ergo deficere, in id unumquemque totis studiis migrare quod diligat. illud cogitat, illi adhaeret, illud personat quod receperit diligendum, in id quadam animae defectione transfunditur, ut si mater filii expectet praesentiam, quemadmodum expectabat Tobiae uxor filium peregrinantem deficiens a desiderio et in angustiis constituta et tamquam resoluta uiribus. quid enim aliud nisi defectum quendam eius uerba significant ? sed quo magis lassatur affectus, eo amplius amor crescit et, quo diutius abest qui desideratur, eo expectantis desideria maiore quadam ui amoris ignescunt. caro deficit, sed cupiditas alitur et augetur. Hinc ergo colligere possumus quid sit: defecit in salutare tuum anima mea. etenim spiritui adhaerentendit uiribus, illum gremio mentis fouet, illi se aperit et effundit et hoc solum. ueretur,
Abbreviated transcription (Latin):
anima amente quam corporerxor susest dđ dicens I DE ECIT INSRł QaR
monos capiat utucquã corporee fuugationes defegtionẽ hui modi iudicem̃
parq eninih ocsolit dhx defecit animnamea : sad defecit inaclutire tuuml lraq¬
hoc uerbo ꝗd cocus inmulieris desideriũ cupidicate transierit & quicquid ẽqđucher̃s
tione lassare . Amor in patiens die noctuq: meretriciasforespulsins sidiutius
potiendi den deriac differant᷑ ipsa defecit expectatio nedẽs perat in quoutiq non fines
amoris sd increm̃cũ est: & quic quide desiderabile si non contngit desideranti de¬
fec̃ in illud & quasi ipsã de ponit animã qui desiderat. Sittm̃ spesꝓpriorad surgat
datui resspes pxima : Siaut ubsencua sit dilecti coipso qđ abseniẽ desideratq
concupiuit animae suepatit᷑ defectionẽ: Iticq quanto longius est illud qđ deside¬

Expanded text:
anima ac mente quam corpore, exorsus est Dauid dicens: defecit in salutare anima ac mente quam corpore, exorsus est Dauid dicens: defecit in salutare mo nos capiat, ut tamquam corporeae fatigationis defectionem huiusmodi iudicemus. neque enim hoc solum dixit: defecit anima mea, sed: defecit in salutare tuum. itaqhoc uerbo, quod totus in mulieris desiderium cupiditate transierit. et quicquid est quod utione lassare. amor inpatiens die noctuque meretricias fores pulsans, si diutius potiendi desideria differantur, ipsa deficit expectatione, dum sperat; in quo utique non finis amoris, sed incrementum est. et quicquid est desiderabile, sinon contingat desideranti, deficit in illud et quasi ipsam deponit animam qui desiderat. si tamen spes propior adsurgat, dat uires spes proxima, si autem absentia sit dilecti, eo ipso quod absentem desiderat qui concupiuit animae suae patitur defectionem. itaque quanto longius est illud quod deside
Abbreviated transcription (Latin):
SUCIRIR EAEH QVAELATINA INTER ERETAIIONE SICHIFICATCURUA¬
TISVN Sonꝰ interpra&ationis psenosdoc& quid ntcuruari. quienimincli
miliaturud dñm & inceriorẽ migisteriucẽ : Iđ aeruicẽm̃tis & cordis. Nã dehaccer¬
uicedictumẽ Nocs flatis uttirculũ collumtuũ. quie nĩ coriliũ non flectit frustracer¬
uicemsiã flexerit: Doc& &uẽ iheremiasꝓph&i humilitatẽ hac int̃ pr&utionesig¬
nari . Vtenũ subhacdutera inchrenis quia non repellet in a&ernũ dñsꝰ quiacum
humiliabił miserebit᷑ seđmmultitudinẽ misediȩ suae ÷̃ quia non humiliaũ totũ corde
nionaireppulit filios hominũ : Bon ũergo curuarilthumilicmur dño & dñs mi¬
sereutur ⁊ deniq & in superiorib ñubhadittera demiheremiaesꝓph&ae osten¬
dems gemitus & humilittatẽ plebisdit: om̃spopulusei ingemescencerqeentespa nẽ ::
dedei ant denderiasua in escamai treficiantanimã : iiidadnẽ &icspice quiu facta¬

Expanded text:
decima \'Caph\', quae Latina interpretatione significat \'curuati sunt\'. sonus interpretationis ipse nos docet quid sit curuari; qui enim inclinmiliatur ad dominum, et interiorem magis ceruicem, id est ceruicem mentis et cordis. nam de hac ceruice dictum est: nec si flectas u t circulum collum tuum; qui enim cor suum non flectit, frustra ceruicem suam flexerit. Docet etiam Hieremias propheta humilitatem hac interpretatione signari; ait enim sub hac littera in Threnis: quia non repellet in aeternum dominus, quia cum humiliauerit miserebitur secundum multitudinem misericordiae suae, quia non humiliauit toto corde suo neque reppulit filios hominum. bonum ergo curuari, ut humiliemur domino et dominus misereatur. denique et in superioribus sub hac littera idem Hieremias prodens gemitus et humilitatem plebis ait: omnis populus eius ingemescentes, quaerentes panem, dederunt desideria sua in escam, ut reficiant animam. uide, domine, et aspice, quia facta
Abbreviated transcription (Latin):
qđ pusicatiamest cẽtionturum quod potest in telligi de do uerbo autcerte in uerbũ
piscebat desiderabat deficiebat & toto dissoluebat᷑ affatu ut tocus illius fier&
qđ desiderabat. Sic̃ &icc̃ ipsem posteriorib dic̃ effundo in conspectueu oratio¬
nom mac̃ tribulacionẽ mec̃ ante ipsũ pronuntio. indeficiendo ex mespm̃mm̃
de semueeu cognoscunt᷑ ad nõ quia non st̃ carnis sed xp̃i S emita& enĩ requiren
camus pecunias quã auaris simi concupiscunt. Non cupis camus aliene uxorbs
decorem non ambicionis exagitemur desiderio. non scłari intendamgłe non
falla cis circum scriptionis studiis occupemur. non ꝓximum circũ uenire ini¬
quituate cupiam non postremo partes uulpiũ sumus int̾renȩ uoluptati s interior
demersiti qua exulos a & noꝵ & deilla su ꝑnȩspeip̃. simptionedeiati. acullat
quigitꝰ defec̃sibi utuir tuti adhereat: Amittit qđ suum est accipit qđ a& nũc si

Expanded text:
 esse uenturum, quod potest intellegi de deo uerbo. aut certe in uerbum piscebat desiderabat deficiebat et toto dissoluebatur affectu, ut totus illius fieret quod desiderabat, sicut etiam ipse in posterioribus dicit: effundo in conspectu eius orationem meam, tribulationem meam ante ipsde semitae eius cognoscuntur a domino, quia non sunt carnis, sed Christi semitae. Etenim requirentcamus pecuniam quam auarissimi concupiscunt, non concupiscamus alienae uxoris decorem, non ambitionis exagitemur desiderio, non saeculari intendamus gloriae, non fallacis circumscriptionis studiis occupemur, non proximum circumuenire iniquitate cupiamus, non postremo partes uulpium simus in terrenae uoluptatis interiora demersi tamquam exules aeternorum et de illa supernae spei praesumqui igitur deficit sibi, ut uirtuti adh
Abbreviated transcription (Latin):
non imago: saed udimuginẽ: hibe sergo intua substantia aliquid deimagine
& similitudineđi quod sie diuinȩ simile imaginis ꝓptacimago ud cũ quiẽ ad
imaginẽ uenit a& quȩrit imagadũ quiẽ ad similitudinẽ sui utiterũ sign&. utiterũ
conform& quia amisistr qđ accepistĩ  In sufflicuerat enĩ tbids̃utins pirationis
suȩ donohaberes grã quic̃ tibi tuaculpasustulerat: Pactus erasinanimã uiuentẽ
Audiquiddicat. non in carnẽ. sed in animã uiuentẽ Sedquia pecator: signaculũ
discipulos reperiss& claustrisingressusẽ manentibus & dix̃ pax iobis Sicut ergo¬
misit inepat̃ & egomictouos: Cũ hocdixisi& insufflicuiteis & dix̃ accipite pm̃
scm̃: Videsncergo quem anus fecerint hominẽ autquẽ hominẽ fecerint᷑.

Expanded text:
non imago, sed ad imaginem. habes ergo in tua substantia aliquid de imagine non imago, sed ad imaginem. habes ergo in tua substantia aliquid de imagine et similitudine dei, quod sit diuinae simile imaginis. propterea imago ad eum, qui est ad imaginem, uenit et quaerit imago eum, qui est ad similitudinem confirmet; quia amiseras quod accepisti. Insufflaverat enim tibi Deus, ut inspirationis suae dono haberes gratiam, quam tibi tua culpa sustulerat. Factus eras in animam viventem: audi quid dicat, non in carnem, sed in animam viventem. Sed quia peccator signaculum discipulos reperisset, claustris ingressus est manentibus, et dixit: Pax vobis. Sicut misit me Pater, et ego mitto vos. Cumque hoc dixisset, insufflavi Videsne ergo quae manus fecerint hominem, aut quem hominem fecerint;
Abbreviated transcription (Latin):
seduitachaecsdesone añime corporisq dissebeit᷑. inspiratiouũt diuina ñ soluit᷑
&ideo ulloge aliurcẽ quod figunatuẽ. aliud qđ factisẽ uł picratum. meritoq
doplicit̃ hubes seripiũ dehomine primũ enĩsripiuẽ. facium hominẽ adimagi¬
iedimaginẽdĩ, Scđo uũt loco  ita scriptũẽ quia accepitd ĩ puluerẽ detra
& plas inaũ hominẽ ubipul ridis utquis ibi plasmnatio ubiaũt non puluis ibi
ñ t̃rc non materia sed in corporeũ sed admirabile ibi ñ materia sod in materiale
qđ enĩ scđm imagineẽ non ẽ in corpore noc in materia sod in animarationabili.
Ibioperatus ibi ostendit᷑ homo ad similitudinẽ &imaginẽdi: ubi effitiȩ. uibi sa pien¬
tiae ubiom̃is forma uirtutis asi sumit᷑ : Suntellogisimaginẽ uidebis adimaginẽ n
homo enĩ ñ ẽ imagodĩ : sed adsimilitudinẽ factus : Aiu s c̃imugodĩ in uisibilis . pri¬
mogenitus unuesae creatur ꝑ que facti s̃ omĩa illle ñ adimuginẽ sedimago tu

Expanded text:
 inspiratio autem divina non solvitur. Et ideo intellige aliud esse quod figuratum est, aliud quod factum est, vel paratum. Meritoque dupliciter habes scriptum de homine. Primum enim scriptum est: Faciamus hominem ad imagiem d e i. secundo autem loco ita scriptum est, quia accepit deus puluerem de terra et plasmauit hominem. ubi puluis, ibi plasmatio, ubi autem non puluis, ibi non terra, non materia, sed incorporeum, sed admirabile; ibi non materia, sed inmateriale. quod enim secundum imaginem est, non est in corpore nec in materia, sed in anima rationabili. ibi operatur, ibi ostenditur homo ad similitudinem et imaginem dei, ubi iustitiae, ubi sapientiae, ubi omnis forma uirtutis adsumitur. Si intellegas imaginem, uidebis ad imaginem; homo enim non est imago dei, sed ad similitudinem factus est. alius est imago dei inuisibilis, primogenitus uniuersae creaturae, per quem facta sunt omnia. ille non ad imaginem, sed imago; tu
Abbreviated transcription (Latin):
quinosex lortatur in omni angusticut possimꝰ &ipsi consolarieos quist̃ i nomi
tribulaciono ꝑ exortictio nẽ qua& ipsi aduo camur adõ: qm̃ sicut habundient
passionerxp̃i in nob̵: itic ꝑxp̃imł abundat &iã consolationr̃ẽ ÷ tinticui apłicae¬
p&utionis rogatuit tõsolationẽ accipiatad nõ in om̃i tribulationei quo non solum
ipicinduat colerantiam : uer &ud alios consol& ut&ipsi posunt ꝓpriȩmentis
angustias sustinore sugit᷑ ipse in omni tribulatione fucri sidoncus a ꝓbatur:
t unc demũ dignuseris. qui consolationẽ accipias i n omni tribulatione & tic
ꝓsuo nomine ꝓelientib: auxilium pollic& dicens cũergotredent uos nolite cogi¬
ture quo modo uit quid loquamini. Dabit᷑ uobin illa die quidlo quamini. ñ enĩ

Expanded text:
qui nos exhortatur in omni angustia; ut possimus et ipsi consolari eos, qui sunt in omni tribulatione, per exhortationem qua et ipsi advocamur a Deo; quoniam sicut abundant passionepetitionis rogat, ut consolationem accipiat a domino in omni tribulatione, quo non solum ipse induat tolerantiam, uerum etiam alios consoletur, ut et ipsi possint propriae mentis angustias sustinere. si igitur ipse in omni tribulatione idoneus fueris adprobatus, tunc demum dignus eris qui consolationem accipias in omni tribulatione. et tampro suo nomine proeliantibus auxilium pollicetur dicens: cum ergo tradent uos, nolite cogitare quomodo aut quid loquamini; dabitur nobis in illa die q
Abbreviated transcription (Latin):
bat elo quiudi &enĩ ueritics & inu&eritestiacm̃ioq fuit anic in populo
uda ctꝵ. Notis inĩ iniudac ds̃ Ds̃icut ueritae sẽ ergo in iudaai cueritis
Iuitigit ueriti sin patrib: moyse &ihũ nacue in samuhel indđ helia
halisaco & inillis septẽ milib uirtꝵ qui non curbicuor genuabaal sedquia
posterior sobolȩnudicoꝵ a patrũmorib deuiauit. recerutubillis ueriter
⁊ liegemerauones ueritucis exortes omniũ hereucor genera tiones non
tonent uerittatẽ i sola cccła ueritutẽ pioaffectu pos sid& quiugenera¬
toiud icot quicente aic̃ posñdebat amisit populus eubo uad aedos orconte
fideigonerauo. & ideo nfantior & in firiicer quilubrico e dol ereonie
suon nonpotuut populus aũt ap̃iaenus fideisel a gemerauo. Id corobus¬
nor e ensaruabilis onaturioa se nectute . Illa generatio legis haecere
unde audibi ait. In generatione &i generutionẽ annunciali t ueritatẽ¬

Expanded text:
tas et in ueteri testamento, quae fuit ante in populo Iudaeorum; notus enim in Iudaea deus. deus autem ueritas est, ergo in Iudaea ueritas. fuit igitur ueritas in patribus, Moyse et Iesu Naue, in Samuhel, in Dauid, Helia, Heliseo et in illis septem milibus uirorum, qui non curuauerunt genua Baal. sed quia posterior suboles Iudaeorum a patrum moribus deuiauit, recessit ab illis ueritas generationes ueritatis exsortes, omnium haereticorum generationes non tenent ueritatem. sola ecclesia ueritatem pio affectu possidet, quia generatio Iudaeorum, quae ante eam possidebat, amisit. populus ergo Iudaeorum prior fidei generatio et ideo infantior et infirmior, qui lubrico adulescentiae stare non potuit. populus autem christianus fidei secunda generatio, ideo robustior et uenerabili maturior senectute. illa generatio legis, haec gratiae. unde et alibi ait: in generationem et generationem adnuntiabit ueritate
Abbreviated transcription (Latin):
manducare sitiui& non de distis mihibibere egerenc̃ & noniusitastisme. &
quantohisticleuiorest̃. quac sidicat in iuria sihfecistisnudustis me uerberaestisme
quemsiquis intrrogiauerit. quando tibiiniurasfecimꝰ. quando spoluciumus
giuendo &ic̃ uerbencuimꝰ dic̃ quando unihoꝵ minimoꝵ fecistis mͥ fecistis ꝓpp̃t¬
cic caueim diligentius. nocui uł minima cõtumelia in rogemꝰ ncipsi dño in illis
minimis contumeliosi fuis se uideaamur. Quicrationeicũt dixerit. quitiment
te uidebt̃ me & la&icbunt᷑ ipse exposuit dicens. quia in uerbatua suꝑspericui.
hocost dicere incus ineuider. in cusinetetigert̃. Incusme aspexerunt. ub ispem
ad nuipsi d&uis uerbis ubitua uerba ꝑ cepi. Bactiergo & qui uident iustũ & lae¬
nent᷑ quiaspenent indi uerba. quã multicũt st̃ quioder̃ iustos qui oꝑ seruttent᷑

Expanded text:
manducare, sitiui et non dedistis mihi bibere, aeger eram et non uisitastis me. et manducare, sitiui et non dedistis mihi bibere, aeger eram et non uisitastis me. et quanQuem si quis interrogaverit: Quando tibi injurias fecimus, quando spoliavimus, quando etiam verberavimus? Dicet: Quamdiu uni horum minimorum fecistis, mihi fecistis . Perea caueamus diligentius, ne cui uel minimo contumeliam inrogemus, ne ipsi domino in illis minimis contumeliosi fuisse uideamur. Qua ratione autem dixerit: qui timent te uidebunt me et laetabuntur, ipse exposuit dicens: quia in uerba tua supersperaui. hoc est dicere: intus me uiderunt, intus me tetigerunt, intus me aspexerunt, ubi spem adsumpsi de tuis uerbis, ubi tua uerba percepi. beati ergo et qui uident iustum et laetantur, quia sperant in dei uerba. quam multi autem sunt qui od
Abbreviated transcription (Latin):
iustum ucuida as scđm imaginemdĩ. qđ foris est. nihil prodest. qđ intusẽ sanat.
s ane & in coquiforise: illũ qui incusẽ frequent̃ aspicum utsiuiderim picuperem
illũ ad cuius similitudinẽ factusc̃: honoremꝰ inpacuperẽ dequo.ait. dodistis mhi
manducare quia qđ uniet& dedistis mdedistis. qui enĩ cͥoronat imaginẽ impera¬
toris s utiqullũ honorat & cius imaginem coronicũ. & quistatuã contẽpsorit
imperutoris impenitori utq cui: statua consputicuerit. fecis se uid & iniu¬
riam: Gentles lignum adorent quiadiimuginẽ punt. Sedinui sibilis dĩ
amus. quĩ unicuiq xp̃s in posuit. caueam᷑ neccliquitdetra hiem hisquib
debamͥ uaediungere: Sal quo d pciusest non solũ non honessu m picuperes¬
grogiem in iurias cũ factos uddĩ imaginẽ putum cẽlodendos. quienĩ in rid& paupe¬

Expanded text:
iustum, ut uideas secundum imaginem dei. quod foris est nihil prodest, quod intus est sanat. iustum, ut uideas secundum imaginem dei. quod foris est nihil prodest, quod intus est sanat. sane et in eo qui foris est illum qui intus est frequenter aspicimus, ut, si uiderimus pauperem, illum ad cuius similitudinem factus est honoremus in paupere, de quo ait: dedistis mihi manducare, quia quod uni eorum dedistis mihi dedistis. qui enim coronat imaginem imperatoris, utique illum honorat cuius imaginem coronauit, et qui statuam contempserit imperatoris, imperatori utique cuius statuam consputauerit fecisse uidetur iniuriam. gentiles lignum adorant, quia dei imaginem putant; sed inuisibilis dei amur, quam unicuique Christus inposuit. caueamus, ne aliquid detrahamus his quibus debemus adiungere. sed, quod peius est, non solum non honestamgregamus iniurias, cum factos ad dei imaginem putamus esse laedendos; qui enim inridet paupe
Abbreviated transcription (Latin):
tantuulruisuł moculiser pentis iađ moculis e hominis ut sud terũ eliorior
ndorit pos sit etidere noncuirtus noculis iustiquireplecus uirtutisegra
Cum praeorũ tantũoper&̃ fides ut&illa que simbruedñ tetigit san arde Qille
auintendit dñalie stati ex euioculis gritie sinitatis aurir&: Sad quiuid& iustũ
deb & sare qđiudeat: Nonillu uidit in corpore: non inuestimento. Noninpatri¬
monio noninuultu. sedintus uid&: Nĩinquã illũ uid&. nisicius uiderit mentem:
Nis eius sormonem intenderit. nisisenilis illius potuerit conp̃hendere sepientiã
de traltuci a dnumere tuncigit᷑ la&abit᷑ cũisti ꝑspexerit. cumis ticognouerit
Iruergo & nosn cubicudimus iustũ festinem uidere Sicut illa mulier: quȩ acudi¬
to illius imitato ressimus: Nũq: ecđae in illam uliere figurc̃ eẽ quis dubit&. Sic
ergo ubiiustus sed eat. Si cubi accũbat. festincm uiderecũ p̃ciosũ estuidere iuiru

Expanded text:
in oculis serpentis uel in oculis est hominis, ut, si alterum alter prior uiderit, possit occidere, non est uirtus in oculis iusti qui repletus uirtutis est gratia, cum praesertim tantum operetur fides, ut et illa quae fimbriam domini tetigit sanaretur et ille cui intendit dominus Iesus statim ex eius oculis gratiam sanitatis hauriret? Sed qui uidet iustum debet scire quod uideat. non illum uidet in corpore, non in uestimento, non in patrimonio, non in uultu, sed intus uidet. non, inquam, illum uidet nisi eius uiderit mentem, nisi eius sermonem intenderit, nisi sensus illius potuerit conprehendere, sapientiam de tractatu eius adsumere. tunc igitur laetabitur, cum ista perspexerit, cum ista cognouerit. ita ergo et nos, sicubi audimus iustum, festinemus uidere, sicut illa mulier quae audito. illius imitatores simus; namque ecclesiam in illa muliere figuratam esse quis dubitet? sicubi ergo iustus sedeat, sicubi accumbat, festinemus uidere eum. pretiosum est uidere uirum
Abbreviated transcription (Latin):
exhort& nos facilecedimꝰ iplẽq cũ habentꝰ quic̃ solae nosꝰ neciebhorr& auerdo: ins¬
tigintis enĩ aliquẽ. blanda quedã ẽ exortatio : quȩ certintẽ studio laudis ascendat:
diȩ ac nocte medicictur. Sad qui mediut in lege erudit᷑ inlege . & quem lex erudiit dñs
crudiuit quilocutust̃ logẽ . Id eoq scriptũ est. Bactus quemtu crudieris dñe & de
legetu ado cucriscũ. Discamꝰ ergo & nos inloge madittcre̾non auocem scđarib in lice¬
bris. no noccupemur impedim̃tis. sed s̃ꝑ ad logẽ simͥ a tentiꝰ Scriptũ estenĩ. osiusti
meditabił scpientiã & linguaei : loqu& iudiciumꝰ. hocinu& crites tam̃to : Audidicen¬
tem & in nouo ꝓpcẽ uerbitꝰi nore tua & in cordetuo & maximehanc meditationẽ.
sicerdotib: necessiriã ostendit ad titum scribensꝰ quia deb & spsaem plecticĩt qui

Expanded text:
 nos, nec abhorret a uero. instigantis enim aliquem blanda quaedam est exhortatio, quae certantem studio laudis accendat et udie ac nocte meditatur. sed qui meditatur in lege eruditur in lege et quem lex erudierit dominus erudiuit, qui locutus est legem. ideoque scriptum est: b e at u s quem tu erudieris, domine, et de lege tua docueris eum. discamti. Scriptum est enim: Os justi meditabitur sapientiam, et lingua ejus loquetur judicium . Hoc in veteri Testamento: audi dicentem et in novo: Prope est verbum in ore tuo, et in corde tuo . Et maxime hanc meditationem sacerdotibus necessariam ostendit ad Titum scribens, quia debet episcopus amplecti eum, Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ut su nare hominem possit mom̃to exigno qđ uid&ur homoiustus snem̃ cufide
abmn aspiciat᷑: quiutilitate ahoo ꝑciperedenderat. huihil cenfert nud ipil ocuilat¬

Expanded text:
ut sanare hominem possit momento exiguo quo uidetur: homo iustus, si tamen cum fide ut sanare hominem possit momento exiguo quo uidetur: homo iustus, si tamen cum fide ab eo aspiciatur qui utilitatem ab eo percipere desiderat, nihil confert? non uel ipsi ocul