comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ture diuine oc culte. uicc̃ caerpese pcer ui tactis
nãe cembi gui aate non minimac̃ seliquerunt:
Sunt & iccm planȩ spinitales uin que eorx codsec un¬
⁊. eloquiũ & penetrant intellectũ quorx nor dũ
concupis centus scctis ficcinx. p̃clacra eoꝵ scieniȩ
non equacmur. ut eccsicut illi intelle gere uelecmꝵ
cs & quae obscun tatem sacciunt. elucidaredigne
nitas sit et quib: testimoniis adꝓbesnosse de¬
sideso Resp̃ Orincipium geneseos euidenter os¬
tendit aitenim inpiincipio fecit dr̃ caelũ & t̃ram
quemclium piincipiũ intellegendũ putamus nisi
filium ipse enim deseipso in t̃so gantib: iudueis quis¬
ess& respondit. Principium qui & loquor uobis
Ergoprincipiũ filius ꝑfilium fecit dr̃ cuelũ etit̃rcem
nis ncerret. et sine ipso fccetũ ẽ. nihil Ncem ꝓcul
dubio indĩ nomine pater In princi pi. nomine filius
intellegendus est pidfecto cumdi xiss& in princi¬
xit. et spr di fere beotur su ꝑccquees. quitestia¬

Expanded text:
turae divinae occultam viam carpere, parvitati nostrae ambiguitatem non minimam reliquerunt. Sunt etiam plane spirituales viri, qui eorum assequuntur eloquium, et penetrant intellectum. Quorum nos dum concupiscentiis satisfacimus, praeclarae eorum scientiae non aequamur, ut eas sicut illi intelligere valeamus. as, et quae obscuritatem faciunt, elucidare digne utrum Deus Trinitas sit; et quibus testimoniis approbes, nosse desidero. RESP. Principium Geneseos evidenter ostendit. Ait enim: In principio fecit Deus coelum et terram. Quem alium principium intelligendum putabimus, nisi Filium? Ipse enim de se ipso interrogantibus Judesset: « Principium, ait, qui et loquor vobis . » Ergo principium Filius. Per Filium fecit Deus coelum et terram. nes narrat, et sine ipso factum est nihil . Procul dubio in Dei nomine Pater, in principii nomine Filius intelligendus est. Profecto cum dixisset, In princixit, Et spi
Abbreviated transcription (Latin):
ticc idest cellulas par¬
uas. I heae : thalamos
Auleu. fsdncem:
ALauoioth: uestibulũ
Polycendrion: mubti tuði
Epihames: palmus
Cissus. De finigio:
ynaniaa. Scccꝯfitium
Simulacra quȩ grecue
accipe ut quedot nomna
& ut mine uocentur: :¬
DE GEN TIBUS
Aidest galliqui. accendo¬
se corporis primũ galcothe
cppellatisunc. Equib po¬
puli quondc̃c inonentis.
longin quec migroentes.
Primũgaello greci Nime
centi qua gcllosx nomine
gcllate uocantur:

Expanded text:
cia, id est, cellulas parcia, id est, cellulas parvas. Thee, thalamos, Aileu, frontem. Aelaucooth, vestibulum. Polyandron, multitudines. Spitamis, palmus. Gissus, definitio. Manaa, sacrificium. simulacra, quae Graece accipe, ut quaedam nomina t ut nunc vocentur. De Gentibus. id est Galli: qui a candore corporis primum Galathae appellati sunt, e quibus populi quondam in Orientis longinqua migrantes primum Gallograeci, nunc antiquo Gallorum nomine Galatae vo
Abbreviated transcription (Latin):
sp&ies ipsac nardi i modũ
spice sit quȩ infus ac conficit᷑.
Ala Bastrꝵ Cenx marinons
p̃ciosi. ex eucengelici
illius. unguentiuas culũert
dim̃sio. Octo stadiamille
pecssus effiriune:
Haec no mointa quesus¬
secuntꝰ Inexodo uł in
segum libris. his seppe¬
nuncr locis. Quȩ arcȩ
uł tocbesnccculi aut ae᷑¬
plidm̃ pelationem
continent. Quorx nomnũ
uocabulehae quȩ obscu¬
noree sune merans lacti¬
one ueen habentur:
Dae ueso quȩ lucidiora
appocrene nouȩ trans¬
lectionis texcui continent᷑
U&us ergo trrens lectio
hab& spesateres In nouo
in mcis modũ de formatos:
ACONISCOS Inccostracturas:
Aspidiscas. uncinos :
Scygalas: ue tes lapi¬
dib acsd tomis dedolatis
Hecnapiden: celocturã
PPectalis Locminis
¶Elam: porticũ sed meli¬
us int̃p̃tcotur: cenee fo¬
res. siue uestibulum:
Ergo helccm hebreuest
c&eraque supenus sunt
greca sune maxime
Item in hie gechielis ex¬
trema parite inuisionẽ
ciuittotis Imuecten trans¬
le tione heb& pocsto¬

Expanded text:
ies ipsa nardi in modum spicae sit quae infusa conficitur. Alabastrum genus marmoris pretiosi ex quo euangelici illius unguenti uasculum erat. dimensio; octo stadia mille passus efficiunt. Haec nomina quae subsequuntur in Exodo uel in Regnorum libris his reperiuntur locis quae arcae uel tabernaculi aut templi domini relationem continent. quorum nominum uocabula haec quae obscuriora sunt in translatione ueteri habentur; haec uero quae lucidiora apparent nouae translationis textu continentur. Uetus ergo translatio habet speroteres, noua in nucis modum deformatos. Anconiscos, incastraturas. Aspidiscas, uncinos. Scitalas, vectes. Lapidibus acrotomis, dedolatis. Degrapidem, caelaturam. Petalis, laminis. m earum. Elam, porticum: sed melius interpretatur ante fores, sive vestibulum. Ergo Elam Hebraicum est. Caetera quae superius sunt, Graeca sunt maxime. Item in Ezechielis extrema parte in visione civitatis, in veteri translatione habet pasto
Abbreviated transcription (Latin):
meus catq uerscctiles
ingreco sumphec pontun:
ꝑracoeȩ Aste longis si¬
mȩ sunt quib: &ice nunc
marmonci utentes hoc
nom̃ cribuunt ⁊ Quida
id &iãgladios signifi¬
cccriputanes
Capparis. Insa lamone
fruceeti gerx mon ente
simlelentisco:
alathe in regnorx mas¬
se que derecentib ficis
conpingisolent. pocla¬
the gregum est :
pcclat heccs dicunt :
Habir: in regnorꝵ oracu
lũqđerat fac tũinmedio
roct. hoc appellaban¬
tur scã scõrum ::
Byssus. Cent siricigids¬
sions pcenter e fostio¬
ns Sunt quidec qui& ge¬
nx liniẽẽ bys sum put&

Expanded text:
atque versatilis, in Graeco rhomphea ponitur. Frameae, hastae longissimae. Sunt qui iis etiam nunc armorum vice utentes hoc nomen tribuunt. Quidam etiam ita gladios significari putant. Capparis, in Salomone fruteti genus in Oriente simile lentisco. Palathae, in Regnorum, massae quae de recentibus ficis compingi solent. Palathae Graecum est. palathas dicunt. Dabir, in Regnorum, oraculum quod erat factum in media erat, hoc appellabatur sancta sanctorum. Byssus, genus serici grossioris, pariter et fortioris. Sunt quidam qui et genus lini esse byssum putent.
Abbreviated transcription (Latin):
MIardra Gona. Ingenes.
gent pomi. simillimũ pcer¬
uo peponi sp&iȩ uł odore
quȩ duo decim signoc
mathe maticicd serꝰ
ga aut meridicenae. uł

Expanded text:
Mandragora in Genesi genus pomi simillimum paruo peponi specie uel odore. quae duodecim signa mathematici adserunt. ga ut meridiana
Abbreviated transcription (Latin):
ceinquid cenes postergum¬
eius. tenebat. Inuirgulto.
Lebethe: en eimnores
mus ũ coquendi pacrati
inpcertliponinon. pcccifi¬
cas uero hostices coxerꝰ
mleb&his caccabis &ollii
Cophinꝑ : corbus :
Hy drii ucos eoquarum:
Conti: ingenesi. Poculum
nor uas culũex here
habens. oleu quo ungue¬
bcncur in regnum :
PARAPSIS: A citabulum
macius. aliqui ecatimũ
nac ceppellan putcent
Epistiliae insegnosx que
suꝑ capitella columnasx
ponuntꝰ grecumest :
MNechonot. Inregnoru.
falture quaes bacses appela
rophagion Icepis p̃tiosus
in quo sic̃ celiqui cadfismaont
omniũ lcepidũ colores
refulgent : tium. corba¬

Expanded text:
ce, inquit, aries post tergumeius tenebatur in uirgulto Sabeth. Lebetae aenei minores in usum coquendi parati in Paralipomenon: pacificas uero hostias coxerunt in lebetis et caccabis et ollis. Cophinus corbis. Hydria uas aquarium. Condi in Genesi poculum norum uasculum ex aere habens oleum quo unguebantur in regnum. Parapsis acitabulum maius; aliqui et catinum ita appellari putant. Epistylia in Regnorum quae super capitella columnarum ponuntur, Graecum est. Maechonoth in Regnorum fulturae quas bases appellamus. Topazion lapis pretiosus in quo, sicut aliqui adfirmant, omnium lapidum colores refulgent. Corba
Abbreviated transcription (Latin):
PARGIs: Siue chalcedon
casthccgo ẽ. Quida thar¬
tur Quic & ciuites thaer¬
sus illic siat est:
Apfrica Appellecta est ab
uno expostens abrachȩde
ch &hura. qͥuocatus cefer
sorhelite. uocati abis¬
iahelo filio abrochȩ idẽ
Horx trã iudȩi expulsis
in colis possiderunt:
hu deongine chãuenunt:
Assur. Assiru ab cs sure
filio sem.hii. urbeninũ
ex nomne. nini condide¬
rꝰ. Quȩ nc̃ninnue uocat᷑.
Syso sappollator Quidacad¬
serꝰ ab cessunm filio abra¬
Hus. Quȩ &ccuxitidis regio
circa coelensyna itcab
uso. sem ꝓne pote appellata :
Melamite ꝑsȩ. Ab uelcm
filio sem Iabheber¬
Hesrei: Cognonincoti s̃¬

Expanded text:
arsis siue Carchedon Carthago est, quidam Thartur, quia et ciuitas Tharsus illic sita est. Africa appellata ab uno ex posteris Abrahae de Cetthura qui uocatus est Afer. Ismahelitae uocati ab Ismahelo filio Abrahae, idem horum terram Iudaei expulsis incolis possiderunt; hi de origine Cham ueniunt. Assur Assyrii ab Assure filio Sem, hi urbem Ninum ex nomine Nini regis condiderunt quae nunc Niniue uocatur. Syros appellatos quidam adserunt ab Assurim filio AbraUs quae et Auxitidis regio circa Coelensyriam ita ab Us Sem pronepote appellata. Aelamitae Persae ab Aelam filio Sem. Hebraei cognominati s
Abbreviated transcription (Latin):
syi est. Anahema ocũ ma¬
ranecto Siẽ quidcc̃ dicunt ꝑ¬
phera fini figorȩ uł imagi¬
nes melius quã incendia:
tes uł incendentes. iux atc
rasin. uir autes in caelis eẽ
confirmane quȩ dm̃ locudent
& inmnistena diuersanit.¬
Cherusin. Scientiȩ multi¬
tudo c&qꝵ cherbin ipsũ in

Expanded text:
Maranatha, sicut quidam dicunt, pTheraphim, figurae vel imagines, melius quâm incendia. tes, vel incendentes: iuxta ilraphin, virtutes in caelis esse confirmant, quae Deum laudent, et in ministeria diversa mitCherubin, scientiae multitudo
Abbreviated transcription (Latin):
ut htellegaes eum in tra omnia sed non incluso. ex grec
omnia sed non ex elusum. Ett ideo incsior est. ut omiia¬
continec Ideo exitmor estut in circum senptae inceg¬
nitudinis suae inm̃ si tate. omnia concludat. Per id.
ergo qđ exchor est. ostenditur ẽẽ crecctor Per id qđ
intoior gubesnase omnia de monstratur. hac neea quae
eseac tasunt sinedõessent. dr̃ in trac omnia est Verx neex¬
tradõ essent. dr̃ ex echor est ut omnia concludantur
Ds̃ ccũ quinon est facetus quomo do est ꝑ f&tus. Sed hunc
sermonem de usu noseso. sumit hum cena iopiae sĩc &reli¬
qua uerba quac tenur id qđ mneffabile est ut cumq dici
possit. qm̃ dedõ nihil digne. humanus sermo diẽ. Dum lo¬
calis non sit ds̃. loccliger ceũ insuis aembulat scis. dum de
lo coin loco p̃dicaur ceb eis : Ncem dr̃ quin& loco morietur
n& aempose. In seruis eam̃ suis & tempore & loco mo¬
uetur. quotiens cb eis dem loccliter p̃dicactur dum dedõ
N& secuncdu quaentita tem: n&e se unhii quaeli tatem Ne

Expanded text:
ut intelligamus eum intra omnia, sed non inclusum; extra omnia, sed non exclusum. Ideo scilicet icontineat; ideo exteriorem, ut incircumscripta magnitudinis suae immensitate omnia concludat. Per id ergo, quod exterior est, ostenditur esse creator; per id vero quod interior, gubernare omnia demonstratur. Ac ne ea quae creata sunt sine Deo essent, Deus intra omnia est. Verum ne extra Deum essent, Deus exterior est, ut omnia concludantur eus autem, qui non est factus, quomodo est perfectus? Sed hunc sermonem de usu nostro sumpsit humana inopia, sicut et reliqua verba, quatenus id quod ineffabile est, utcunque dici possit, quoniam de Deo nihil digne humanus sermo dicit. 5. Dum localis non sit Deus, localiter tamen in suis ambulat 119 sanctis, dum de loco in locum praedicatur ab eis. Nam Deus, qui nec loco movetur, nec tempore, in servis tamen suis et tempore et loco movetur, quoties ab eisdem localiter praedicatur. 6. Dum de Deo nec secundum quantitatem, nec secundum qualitatem, nec
Abbreviated transcription (Latin):
gol ilce cccnaa ubi cequaes dñr mutaeuit inuinum Ipse ost qui ineclio
eucen golistco senbitur gelotes Iecenca quppe gelus int̃ p̃ tactur
udccs ia cobi qui alibi ceppelletur lebbeus si gurotum nom̃ heeb&
a corde qđ nos diminutiue corculum pos sumus ceppella re. ipse
ialio eucen gelisto eaddheus senbitur quem & clesi cesticoero¬
this uł auico inquo ortus est. uł excnbu. iscc chocr. uoccebulũ sump¬
sit. quodeempse socgio. furtm incondemꝑnoctionem sui Isee choer
enim inter p̃taetur. mer cis ut signisi easetur pretium prodi¬
tons quouendi dit dnm̃ sic senptum est. etac ciperunt mercede

Expanded text:
inum. Ipse est qui in alio evangelista scribitur Zelotes. Cana quippe zelum interpretatur. Iudas Iacobi, qui alibi appellatur Lebbaeus, figuratum nomen habet a corde, quod nos diminutive corculum possumus appellare; ipse in alio evangelista Thaddaeus scribitur, quem ecclesiastica train quo ortus est, vel ex tribu Issachar vocabulum sumpsit, quodam praesagio futuri in condemnationem sui. Issachar enim interpretatur merces, ut significaretur pretium proditoris, quo vendidit Dominum, sicut scriptum est: Et acceperunt mercede
Abbreviated transcription (Latin):
enim grece. ccepud dir̃ &ipsud nom̃ inpectio syrx eset. Sy monbano¬
nec in lingucm nostrami sone. filius columbȩ & est nom̃ syrx paen¬
ter & hebreum Bcer quippe syra linguc filius iohannac hebrcice
columba utioq sermone dir̃ banona. Alii. simpliciger accipiunt
qđ sẏmon id est p&ras filius si iohcennis fuxa illc̃ interro gretio¬

Expanded text:
st. Simon Bar-iona in lingua nostra sonat filius columbae, et est nomen Syrum pariter et Hebraeum. Bar quippe Syra lingua filius, Iona Hebraice columba; utroque sermone dicitur Bariona. Alii simpliciter accipiunt, quod Simon, id est Petrus, filius sit Iohannis, iuxta illam interrogatio
Abbreviated transcription (Latin):
ett fuisse p&ix en nomium. petrĩ. cestem. et symon becrionco
Simon ocũ hebrecice interp̃eactur ocudiens. Scculus hebreo ser¬
mone tempecctio dictus eo qđ prius ingemptoationem &đae sit uer¬
scctus ꝑ seeutor enimereat. inde nom̃ hab& istud quaendo ꝑsequeba¬
tur. xp̃i anos postece. mutte to nomine deseculo fico tus. est paculus

Expanded text:
m, et Simonem Barjona; Simon autem Hebraice interpretatur obediens. 7. Saulus Hebraico sermone tentatio dictus, eo quod prius in tentatione Ecclesiae sit versatus. Persecutor enim erat, et inde nomen habebat istud, quando persequebatur Christianos. 8. Postea, mutato nomine, de Saulo factu
Abbreviated transcription (Latin):
Agustinꝗ dĩx Si enim iustus sũ. nihil timeo Niemo
me conterere pot est: Iustus enim inquid confi¬
nes putaentur elecca: & apud dm̃ se ꝓbi existunt
Et mulctiapud homines seꝓbi. sunt eapud dm̃
olecti : Nullus enim sepuc& electũ ne forte iam¬

Expanded text:
GUSTINUS. Si enim justus sum, nihil timeo, nemo me terrere potest. Justus, inquit, confiines putantur electi, et apud Deum reprobi assistunt. Et multi apud homines reprobi sunt, et apud Deum electi sunt. Nullus enim se putet electum, ne forte ap
Abbreviated transcription (Latin):
Easd non psodest quic quaem. Sala mondix
fallax grctic &uana est pulci tudo
Nasilius dix̃ Pulchi tudo dili genla est fili quue
l& iti cẽspintalem consueuit infundere : Eui¬
tenp̃ tios as pulchnitudines ne omniũ malore
genera innos insogentꝰ. Sccpiens uir non consi¬
derat corpons decorem. sed cnimȩ. Iteco spr¬
non in corpons sed manimae pulchritudinȩ de¬
Laũs lectatꝰ. Illa ergo & tudilige inqͥb delectat᷑ ꝑCORI¬

Expanded text:
odest quidquam . SALOMON. Fallax gratia et vana est pulchritudo . BASILIUS. Pulchritudo diligenda est, fili, quae laetitiam spiritalem consuevit infundere. Evitemus pretiosas pulchritudines, ne omnium malorum genera in nos irrogentur. Sapiens vir non considerat corporis decorem, sed animae. Insnon in corporis, sed in animae pulchritudine delectatur. Illam ergo et tu dilige, in qua delectatur
Abbreviated transcription (Latin):
& inuidia conta mina tus erubescas: Siimmedio
multor sedisti:pnus illis ne extendas manũti&
n& prior poscas bibere : Si coactos fuos inmedio
miltoꝵ inedendomultu . Surgedemedio &uome
& sefrigerabit te: et non aedducis corpontuo infir¬
quaciias sol& : Semꝑ enim uoluptaes comutiet᷑
epulcs cum corpus insefectiones dilectationem
resoluit. corꝰ icne gicudis selaxatur: Semꝑ epulas
loquacictas sequictn: Cumq uenter seficitur
lingua defrenctur¬

Expanded text:
 invidia contaminatus erubescas . Si in medio sedes, tu prior illis non extendas manum tuam, nec prior poscas bibere . Si coactus fueris in edendo multum, surge de medio et vome, et refrigerabit te, et non adduces corpori tuo infirenim voluptas comitatur epulas. Cum corpus in refectionis delectatione resolvitur, cor ad inane gaudium relaxatur. Semper epulas loquacitas sequitur, cumque venter reficitur, lingua defrenat
Abbreviated transcription (Latin):
insti tutum. pnmummb&h lem moncosteo ubidm nr̃ ihr̃ xp̃r proredemptio¬
ne. cenimȩ scclutis &x uirtone nas cidignatus est. Sicq & illo ꝑuniuer sum
mundum eiusdem celebrationis inucluit consu&udo. Deluculo ccũ psdm¬
de oricitur ut se surse ctioxp̃i caelebsetur. Mcc tutina enim. Iuce radicente dñ
& scclucctor coinfes re surexit. quaendo coeit. onre fidelibus lux quae mo¬
hente . xp̃o oc ciderat. p&cectonb Si quidem. & eo dem tempore cunctis spes
future se surecitionis creditur cum iusti &om̃ñ cdohac tempore cmoste quasi
ccsopore somnire susgentes euigilabun:¬

Expanded text:
pro redemptione humanae salutis ex Virgine nasci dignatus est: sicque ex illo per universum mundum ejusdem celebrationis invaluit consuetudo. Diluculo autem proinde oratur, ut resurrectio Christi celebretur. Matutina enim luce radiante, Dominus et Salvator ab inferis resurrexit, quando coepit oriri fidelibus lux, quae moriente Christo, occiderat peccatoribus. Siquidem et eodem tempore cunctis spes futurae resurrectionis creditur, cum justi, et omnes ab hac temporali morte, quasi a sopore somni resurgentes evigilabun
Abbreviated transcription (Latin):
Nter lunium lune est tempus illud inter deficientem &
nascentem lunam. Est caitem encensimadies quolunce
nonlucsit. quae ideo tuno uideri non potest. quice soli con¬
iunc c obs curaitur. Sed eodem momenito fenas cens pccula¬
axiĩ timebeo fecedendo uidectur:¬

Expanded text:
nterlunium lunae est tempus illud inter deficientem et nascentem lunam. Est autem trigesima dies, quo luna non lucet. Quae ideo tunc videri non potest, quia soli coniuncta obscuratur; sed eodem momento renascens paulatim ab eo recedendo videtur
Abbreviated transcription (Latin):
ol. oriens diem saccit. Occi¬
dens noc tem inducit. Noem die esti sol super terras. Nocte
est sol. subaerras. exipso enim sunt ore ex ipso dies cum cescende¬
nnti exipso & icem noctes. cum occid&t Ex ipso menses et cenni
inumercentur. Ex ipso uicis situd ines temporimfiunt. Quan¬
do ccutem per meridiem currit. uicinior. terrue est. quando ue¬
so iuxaa. sep tentrionem sub limis ced tollitur:

Expanded text:
ol oriens diem facit, occidens noctem inducit; nam dies est sol super terras, nox est sol sub terris. Ex ipso enim sunt horae; ex ipso dies, cum ascenderit; ex ipso etiam nox cum occiderit; ex ipso menses, et anni numerantur; ex ipso vicissitudines fiunt temporum. 2. Quando autem per meridiem currit, vicinior est terrae; quando vero juxta Septentrionem, sublimis attollitur.
Abbreviated transcription (Latin):
nostris temponb: in luxert Nicm in piincipio
erca cput dm dr̃ uerbũ ipsecrecns homnem
cdsimlitudine di quicq diuersis. uicib cedq tẽ¬
axii inpoał xxxi Qualiter. hoc accipiendũ ẽ
qđ sclmꝑ ait. Dr̃ steit insynagoga deoꝵ. Resp̃
nccuit. unde & admoysendic̃ Dedite facr comin
pelletur dr cũ dr̃ appellatus sichomo: Ipsał¬
sxxxiui l Quid hic sentiendũ ẽ iustitioc & pcex os

Expanded text:
 inluxerit. nam in principio erat apud deum deus uerbum, ipse creans hominem ad similitudinem 1 dei, quique diuersis uicibus atque temadparuit. Qualiter hoc accipiendum est, quod psalmus ait: deus stetit in synagoga deorum? nauit. unde et ad Mosen dicit: dedi te Pharaoni in pellaretur deus, cum deus appellatus sit homo. Quid hic sentiendum est: iust
Abbreviated transcription (Latin):
đ dnm umbraculis. synagoge ecđue muni¬
mo et homo facctus ẽ in ec & ipse sudoc uit eccm
altissim Quid hic sequimur RESPORISIO:
¶ccter sion ut qui dc̃c uolunt mana significat
ecm clitis simꝑ: et est. sensur hic Quis hoc homnũnun¬
ticcrepos sit sic̃ illud aut brachiũ dñ cui reuellec

Expanded text:
 umbraculis synagogae Ecclesiae munimo, et homo factus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus , quid hic sequemur? Resp. Mater Sion, ut quidam volunt, Maria significatur, eam Altissimus? Et est sensus hic: quis hoc hominum nuntiare possit? Sicut et illud: Aut brachium Domini cui revelatum
Abbreviated transcription (Latin):
Dot tidiae. euchansetiae. communionem. ꝑ cipere. Nec locudo¬
M nec ui tupero : Omnib tam̃ domnicis diebi commimi ccendũ
succdeo & ostor Si ctecm̃ mens. in ceffec tupee ceendi. non sit. Noem hoeben¬
tem adhuc uoluntatem p&caendi grecuaen maegis eo chcen stiue ꝑceptio¬
nei quaem pimn s caen: Et ideo quac uis quis pee eceito. mor decotur p̃ &e ecendi¬

Expanded text:
t, eucharistiae communionem percipere nec laudo nec vitupero: omnibus tamen dominicis diebus communicandum suadeo et hortor: si tamen mens in affectu peccandi non sit. Nam habentem adhuc voluntatem peccandi, gravari magis dico eucharistiae perceptione, quam purificari. Et ideo qua
Abbreviated transcription (Latin):
orationis quam pincipium : Sia intestam̃to tuo
& m illo conloquee &inopde mandector tuor
xp̃iconis iitia sedfinis Quia paculus male ce¬
pit. sed bene finiuit: Iudaelaudant᷑ exordia
sed finis ꝑditionis damncrtur: Coepisse. mul¬
Vistus boni opens est ꝑ seuerantra : Incas sũ
quippe bonũ cgitur si cente terminĩ urtae dłs

Expanded text:
o tuo, et in illo colloquere, et in opere mandatorum tuorum Christianis initia, sed finis; quia Paulus male coepit, sed bene finivit. Judae laudantur exordia; sed finis perditionis damnatur. Coepisse mulVirtus boni operis perseverantia est. Incassum qu
Abbreviated transcription (Latin):
pactiis & nedemiat as legem matnistue ut ted¬
decitur gratia capitiguo & torques collotuo
Tene disciplina nede mittas ea: custodi illã
quia ipsecẽ uita: ac cipite disciplinc & noli¬
te cbicere ec riolicerguese den soremneode¬
iitte. Argue sccpientem & dilegit e Qui dile

Expanded text:
t non dimittas legem matris tuae, ut addatur gratia capiti tuo, et torques collo tuo . Tene disciplinam, ne dimittas eam: custodi illam, quia ipsa est vita tua . Accipite disciplinam, et nolite abjicere eam. Noli ergo arguere derisorem, ne oderit te . Argue sapientem, et
Abbreviated transcription (Latin):
es & uistutis Qui cum sccpientib graditur scepiens ÷ Quicum stultis stul¬
tus est Similis enim simli connugi sol& Pmculosum ÷ uita cũ madir ducere
Pernictiosu ẽ cũ his qui precue uoluntate sunt sociose ANelius est medorx¬
consistens &siferreus sis celiquaendo. soluer. Psoximus peculo diutotus non
Ms Per cod sidui gretem cito pe coc t homo Sepe fremi li cenitoes impl&ecat se¬

Expanded text:
eris et virtutis; qui cum sapientibus graditur, sapiens erit, qui cum stultis, stultus erit, similes enim similibus conjungi solent. Periculosum est cum malis vitam ducere, perniciosum est cum his qui pravae voluntatis sunt sociari. Infamconsistens, etsi ferreus sis, aliquando dissolveris; proximus periculo diu tutus non eris, per assiduitatem cito peccat homo. 18. Saepe familiaritas implicuit
Abbreviated transcription (Latin):
Aritum diare post hceptis mũ icotro¬
mce tronc̃ heebunt N& illu quiuiduc uł repudiatc̃ccutim ꝙetiicem. in mcecti mo¬
cdi qua uł iusto uł iniusto timore supercctus truncuent. Neq illũ qui usur s
accipisse. conuincitur aut inscina lusis se cognus citur. Neq euꝰ quipiplica
penitentico mostolico ciminco defla, N& illũ quiꝑ combutione cedimitetione

Expanded text:
aritum duarum post baptismum matromatronam habuit; nec illum, qui viduam, vel repudiatam, vel meretricem in matrimoaliqua vel justo, vel injusto timore superatus truncaverit; nec illum, qui usuras accepisse convincitur, aut in scena lusisse dignoscitur; nec eum, qui publica poenitentia mortalia crimina deflevit; neque illum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
modis xp̃s ceppellan inscꝯptuns. Inuenie diuinis. Naemipsedipatris
unigenitus filius dumess& aequales pccen ꝓpt̃ scclute nostram
fosinam serui. accie pso inde quaed & nomince. illec ex diui nitcetis
substaentia quedam &x dis pensectione sus cepte humaniactis ced sump¬
tec sunt. Qp̃s̃ naemq cecns maee est aeppellaitus. hoc est unctus:
p̃cptũ i Wenim fueriat iuodueis. ut scccꝵ conficerent unguentum.
qđ ꝑunguipos sint hi qui uo ccebaentꝰ aed seccer detium ułaed regnum.
Eit siõ nunc segib: indum̃ eũ purpure insigne est rogiȩ dignitte tis So

Expanded text:
Christus appellari in Scripturis invenitur divinis. Nam ipse Dei Patris Unigenitus Filius, dum esset aequalis Patri, propter salutem nostram formam servi accepit. Proinde quaedam nomina in illo ex divinitatis substantia, quaedam ex dispensatione susceptae humanitatis tus namque a chrismate est appellatus, hoc est, unctus. 300 Praeceptum enim fuerat Judaeis ut sacrum conficerent unguentum quo perungi possent ii qui vocabantur ad sacerdotium, vel ad regnum; et sicut nunc regibus ind
Abbreviated transcription (Latin):
qđ quercemus non haebemus s dĩ est quia uerbuꝰ eius est. Ncem
sic̃ ꝓ uerbis quae ꝑ lingua fiunt. sepe dicimus. illoc & illee linguce. Itc
& ꝓdi uerbo os ponie. quio mos est. ut ore uerba formentur. er¬
bum ccũ ideo dir̃. quicꝑ eum pccter omnia condidit. siue iussit.
Ioꝯ ates. qui cenon stellia. sedeꝯbuit qđ ꝓmisiat. Uita: quice ereccuit:
sus cipiens formec serui. opax uistutũq sim litudinem. pcetiis in se
imaginem eatq: him̃ s& mcegnitudine designauit. Uaemis dĩ est
qđ ominice ꝑ ipsũ foceatec sunt. hinc & dex tera ꝓpit ceffectũ opes. co

Expanded text:
 quaeramus non habemus. Os Dei est, quia Verbum eius est. Nam sicut pro verbis, quae per linguam fiunt, saepe dicimus illa et illa lingua, ita et pro Dei verbo os ponitur, quia mos est ut ore verba formentur. Verbum autem ideo dicitur, quia per eum Pater omnia condidit, sive iussit. Veritas, quia non fallit, sed tribuit quod promisit. Vita, quia creavit. suscipiens formam servi, per operum virtutumque similitudinem, Patris in se imaginem atque immensam magnitudinem designavit. Manus Dei est, quod omnia per ipsum facta sunt. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
Vccm unco ecdemq: se. dir siuedicatur uet̃¬
nus dr̃ siue inmor¬
tedes siue in corsupctibilis siue inmutabilis
Nuisibilis quia
nũ quecm. ꝑ substantiam. succcepparut. oculis. mor¬
telium eri¬
nitas nis ꝑ sp&riem. sub iectue crseccture. ecdemq: corposee: Ncem
nemo pot est. ip sec maenifestectione.essentiue di uid qe & uiuge¬
dit um quac Res est enim inuisibilis. Ideoq: nonoculo sed cordeque
ulle paessiones : ut libido. Ir cundic cupi dieaes timori meror
Inuidicc & c&erao quib: mens humana turbactur. Sed cumdicig
dm̃ mesci aut golocse aut dolere mostso uso dir̃ cpuddn enim
ꝑ turbatio null est apud quem trinquillitas sũ mor ese. Sym¬
plex ccũ dir̃ siue non cemietendo qđ hocb& seu quic non celiudest
ipse & cdiud qđ inipso .ẽ. Sic̃ in homine cuius cliud est esse. & celud
scepere . Nam & ẽẽ pot est & scpiens ñ eẽ. Dr̃ cũ hab& scientiem¬

Expanded text:
mque res dicitur, sive dicatur aeternus Deus, sive immortalis, sive incorruptibilis, sive immutabilis. 23. Invisibilis, quia nunquam per substantiam suam apparuit oculis mortalium Trinitas, nisi per speciem subjectae creaturae, ejusdemque corporeae; nam nemo potest ipdit unquam Res est enim invisibilis, ideoque non oculo, sed corde quullae passiones, ut libido, iracundia, cupiditas, timor, maeror, invidia, et cetera quibus mens humana turbatur. Sed cum dicitur Deum irasci aut zelare aut dolere, nostro usu dicitur. Apud Deum enim perturbatio nulla est, apud quem tranquillitas summa est. Simplex autem dicitur sive non amittendo quod habet, seu quia non aliud est ipse et aliud quod in ipso est, sicut in homine, cuius aliud est esse, et aliud sapere. Nam et esse potest
Abbreviated transcription (Latin):
sedis se ꝑ hibeturs tunc gracdiens cumracmis pcelmrar. multitudo plobiũ
obuicem ei eloc mecuorint sanna. beneđie quiuenit in nomne dni rex isr ł.
Inrecmis enim ped mary. signisi ccbccitur uic tonc. qua ercat dir morte mon¬
cordae gentili tactis qua presedendo catq regendo ꝑducebł ciduisionẽ pacis:
Hoc aũdȩ symbulum conpetentib tracditur propt̃ confinem domin¬
cepaes chie diem so lemnitectis ut qui lem ad di greotrc ꝑcipiendo festi¬

Expanded text:
sedisse perhibetur. Tunc gradiens cum ramis palmarum multitudo plebium obviam ei clamabat: Osanna, benedictus qui venit in nomine Domini, RexIn ramis enim palmarum significabatur victoria, qua erat Dominus mortem morcorda gentilitatis, quam praesidendo atque regendo, perducebat adhodie symbolum competentibus tradebatur, propter confinem Dominicae Paschae solemnitatem, ut qui jam ad Dei gratiam percipiendam festi
Abbreviated transcription (Latin):
ara. Sed dicimus unce ee eandemq cenimã in hominem quae & corpus
succ soci& cote uiuis c& . & sem & ipsce succ retione dis ponat habens
ise libestiotem cerbi tni. ut in suco. substontico. eligiet᷑ co gito one qđ inulit
Solum homine credimus habere & nimcc̃ subsitentiuae quae exuti corpose
uuit & sensos suos cetq ingenic iue ci t̃tenst : Neq cum corpore monet

Expanded text:
e esse animam in homine, quae et corpus sua societate vivificet, et semetipsam sua ratione disponat: habens in se libertatem arbitrii, ut in suae substantiae legat cogitatione, quod vult. Solum hominem credimus habere animam substantialem, quae et exuta corpore vivit, et sensus suos atque ingenia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecutionis i cestymi maꝑto opcre estͥ ferre contumelias: Odientem
dilegere mastinumest inoc culta cogitatione :

Expanded text:
in aperto opere est: ferre vero contumelias, odientem diligere, martyrium est in occulta cogitatione.
Abbreviated transcription (Latin):
nientibus metis confon gractiam sed sola. uo cacione. diu¬
nisi ex proposito pred istintionis di. qui tustus. est inrȩꝓba¬
&uetas: Omne ccũ donũ gratiȩ. non omnib: cedintegix decitur
Sed singulis. doncc singula diuidentur. scili c& ut quaesi membra
corpons singula offitia heebent. et celger in digeccit celteri
urnle cecoeceuanceliu hoc intereot

Expanded text:
nientibus meritis conferri gratiam, sed sola vocatione divnientibus meritis conferri gratiam, sed sola vocatione divnisi ex proposito praedestinantis Dei: qui justus est in reprobaueritas. Omne autem donum gratiae non omnibus ad integrum datur, sed singulis dona singula diuiduntur, scilicet ut, quasi membra corporis singula officia habeant, et alter indigeat alteri er legem et euangelium hoc interest
Abbreviated transcription (Latin):
quor si debutosempos sit. Sedmiso modo aequus omnib condico¬
alios predistincendo preelegiti alior ueso insuis pracuis monlb
iusto iudicio derelinqu& unde uinssimum est grcotice munus
non ec humae nec uistute uł &x marto cerbitni consequi sed solius du¬
nue pi& cgis bonitatelcer gre Quid amenim gratissi mȩimi¬
sencordia eius preuentis donum sclucentur. effecti uce scc mise¬
ricordicce. Qui decm ueso seprobi apti cdpoencm predistineti¬
decm ncentur effect uocscc ircce qđ ecemplum de isccu. & icos
Ne deeminatis collegitur : quidum essent una conceptione
uł pcer ctu. editi. peen quae nocu. p&ecati on gincelis ced strieti
Al toum tamen eorum cdsemis cordiue diuinae prueue¬
niens bonitas grocituita gracxit. Altox quue dem iusti tie
seue aate hodio habitum. minces scemꝑditionis relictum
dccmnccuit. eit ꝑ profeatmidem dnis loquitur dicens. Icc cob
dilgi esccuccũ odio habui. unde consequens est. nullis preue¬

Expanded text:
quasi debitorem possit. Sed miquasi debitorem possit. Sed mialios praedestinando praelegit, alios uero in suis prauis moribus iusto iudicio derelinquit. Vnde uerissimum est gratiae munus non ex humana uirtute uel ex merito arbitrii consequi, sed solius diuinae pietatis bonitate largiri. Quidam enim gratissimae misericordiae eius praeuenientis dono saluantur, effecti uasa misericordiae; quidam uero damnatur, effecti uasa irae. Quod exemplum de Esau et Iacob necdum natis colligitur. Qui dum essent una conceptione uel partu editi, parique nexu peccati originalis adstricti, alterum tamen eorum ad se misericordiae diuinae praeueniens bonitas gratuita traxit, alterum quadam iustitiae seueritate odamnavit: sicut per prophetam idem Dominus loquitur dicens: Jacob dilexi, Esau autem odio habui . Unde consequens est nullis praeve
Abbreviated transcription (Latin):
uenitr homo utbonus sit N& humanũ cerbignu di gracticm
cente cedit. Sed ipsa graiadĩ nolentẽ homi nemp̃uenit. ut &i cc̃
bene uellit. Nam pondere cernis homo sic cogitur: ut cod p& can¬
dũ sit. fcociles taerdus adpenitendũ haeb& dese unde corrucct &
non hab& unde consurgat. nisi gratia conditons ut esegctur ma¬
num iaccenai & endoit. Deniq homnes ꝑdi gractiec libox sestacuratꝰ
& inchocctionem libai. cerbiani & ꝑfectionem dediꝰ sumimus gra¬
tiec. quicc & incipere & ꝑficere bonii deipso habemx. aquo & graetis
donum dccitum & lib &x aerbitnũ in nobis est fesicuratũ. dĩ ese
esgobonum qđ acgimus ppt̃ gractia p̃uenientem & sub se quentem:¬
Nostix uero est ꝓpter sub sequentem libm cerbiani. uolunte tem.
Noem sidĩ non est. quur. illi gractics cegimus. Et si nostrx non est. quur
p̃uenimur dĩ est . In eo uero qđ ad beneo percendũ p̃uenientẽ grccticẽ
sequimur nost ix est Ne moccũ dm̃ matis cente cedit. ut tenqe eũ

Expanded text:
uenitur homo, ut bonus sit, nec humanum arbitrium Dei gratiam antecedit; sed ipsa gratia Dei nolentem hominem praeuenit ut etiam bene uelit. Nam pondere carnis homo sic agitur, ut ad peccandum sit facilis, tardus ad penitendum. Habet de se unde corruat, et non habet unde consurgat, nisi, gratia Conditoris ut erigatur manum iacenti extendat. Denique homini per Dei gratiam liberum restauratur et inchoationem liberi arbitrii et perfectionem de Dei sumimus gratia. Quia et incipere et perficere bonum de ipso habemus, a quo et gratiae donum datum, et liberum arbitrium in nobis restauratum. Dei est ergo bonum qNostrum vero est, propter obsequentem liberi arbitrii voluntatem. Nam si Dei non esset, cur illi gratias agimus? Et si nostrum non est, quare praevenimur, Dei est, in eo vero quod bene operando praevenientem gratiam sequimur, nostrum est. Nemo autem Deum meritis antecedit, ut tenere eum
Abbreviated transcription (Latin):
uid indiccot Qđ legitꝰ posuerint signac. succ signa
et non cognouerunt sic in exiaus supra summũ¬
pẽs ¶ Quod beby lonii uic tona insolenres effecti. Ite
expo suerꝰ signa indĩ cemplo sic constitui h sopeum
solent suꝑ fomnices intsditusq portar: lbigĩp ltẽ¬

Expanded text:
uid indicat, quod legitur: posuerunt signa sua, signa et non cognorunt sicut in exitu super summum. Quod Babyllonii uictoria insolentes effecti ita exposuerint signa in dei templo, sicut constitui in tropaeum solent super fornices introitusque portarum. Q
Abbreviated transcription (Latin):
Iic ncicoenus adunitate deiaatis refertur
mpentate ucho Audiisrł dñs dr̃ tuus dñs unus est :¬
ĩ Ad duo testam̃ taiiregno et fec indabir duoceri¬
byn decim cubitorx magnitudine: Imoniũ ꝑ hibent
uiE darinitae in io hannis epistola trias̃ qui testi
liiiiello qua ttuor cucengł in ae gechiele uidi& in medio
eost simili tudo quaettuor animalium :
WiAd diem sextũ qđ dñr homine eũ uniuorsis tras ani

Expanded text:
ic numerus ad unitatem Deitatis refertur. In Pentateucho: Audi Israel, Dominus Deus tuus unus est. II. Ad duo testamenta. In Regnorum: Et fecit in Dabir duo Cherubin, decem cubitorum magnitudine. III. Ad trinitatem. In Ioi epistola: Tria sunt quae testiIIII. ad quattuor euangelia; in Ezechiele: et ex medio eorum similitudo quattuor animalium. Vdiem sextum quo dominus hominem cum uniuer
Abbreviated transcription (Latin):
sentia ieo dicuntur. quia ueternitote sua cunc¬
ateq conplectitur. Alio quin mutaebilȩs es s& dr̃ csedendus
si ei suc cessiones temporx cedsen bantur. Sisemꝑ cdiqua es¬
sent cumdo emporanon ess&tempus sed ess& ccet̃¬
nitas. N& mutasentur tempora sed starent: presens¬
preteum et futurx. nostix est habere non dm. uerbi eccuscc
dicimus ꝓpresens. teneo codicem. pid prectento tenui
pso futuso genebo: Vniuersi tatem ueso dr̃ tenuit. ei ꝓtenuit
et tenebit. aenst dicitur. Sed nec ipsor cengelonȩ decessio¬
ses quaere uicis si tudo tempor non ucl& et cengelis scilic&
uł succedunt. sednobis qui subcaelo uersamur. in hoc infimo¬

Expanded text:
aesentia in eo dicuntur, quia aeternitate sua cuncta complectitur. Alioquin mutabilis est Deus credendus, si ei successiones temporum ascribuntur. Si semper aliqua essent cum Deo tempora, non esset tempus, sed esset aeternitas, nec mutarentur tempora, sed starent. praeteritum et futurum nostrum est habere, non Dei. Verbi causa, dicimus pro praesenti, teneo Codicem; pro praeterito, tenui; pro futuro, tenebo. Universitatem vero Deus tenet; et pro tenuit, et tenebit, tenet dicitur. 3. Sed nec ipsis angelis decessiores, quibus vicissitudo temporum non valet, angelis scilicet, edunt tempora, vel succedunt, sed nobis, qui sub coelo versamur in hoc infimo
Abbreviated transcription (Latin):
pecruulus lo quebaer ut pceruulus :
Menetiux. Anmacpec catiix Queselio to cȩlesti uiro
suo idest xp̃m Adultennos dedicebulo iniquitatis
fructur concepit. Itẽ in hie renia facies mulids me¬
Opetarii : A postoli uł p̃di cacitores in eũ Messis quide¬

Expanded text:
paruulus, loquebar ut paruulus. Meretrix anima peccatrix, quae relicto caelesti uiro suo, id est Christo, adulterinos de diabolo iniquitatis fructus concipit; in Hieremia: facies mulieris meOperarii apostoli uel praedicatores euangelii; i
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ homnẽ cdimagine & adsimlitudine᷑ succ
et in malã pcer inpscđ Ex surge dnẽ ñ confortetur
uerat :
id est dicbulur quiplerq m̃te cogitatione cosepit:
Muliers anma siue casd humana inapõs capud mul um¬

Expanded text:
deus hominem ad imaginem et similitudinem suam. et in malam partem in psalmo: exurge, domine, non confortetur uerat, id est diabolus, qui plerumque mentem cogitatione corrumpit. Mulier anima siue caro humana; in apostolo: caput mul
Abbreviated transcription (Latin):
SponSus: xpr.Ideo qđ apatrecbmitio sit ꝓns¬
sus. i pscđ Etips& cc̃quã sponsus ꝓcedens d& halamosuo
Sporisa: Eccła Quȩutiq diuins sponsionib: sit ꝓms¬
scci incañ canicorx Veni alibano sponsc uenalibano:
Pil ius. opulur credentiũ in apostulo Iccmn ẽ sonius
sed flius Qđ siflius & heres ꝑdm̃ : Tuĩde
duccte & bib&e & in ebnꝰ cmini proximi:
Senex : Consuma t iustiticco Ingenes Et mor¬
tuus .ẽ. cebraham senex & plenus dier. Eit in scc¬
lcmone Cani sunt homnis sensus et c&cossene¬
tutis uita inma culata et ialterc̃par desalamone
Cũq: iccm senexes s& de pra ucctũ ẽ cor eius ::¬
uuenes : Alacres indñ. Ine pistula io ħan Senbo
uob̵ iuuenis quia fortis estis & uerbũ dĩ inuob ma¬
n& et uicistis malignũ. Et in malã pcr in regno

Expanded text:
stus ideo quod a patre ab initio sit promissus; in psalmo: et ipse tamquam sponsus procedens de thalamo suo. Sponsa ecclesia, quae utique diuinis sponsionibus sit promissa; in cantico canticorum: ueni a Libano, sponsa, ueni a Libano. Filius populus credentium; in apostolo: iam non est seruus sed filius; quod si filius, et heres per deum. ducate et bibite et inebriamini proximi. Senex consummatae iustitiae; in Genesi: et mortuus Abraham senex et plenus dierum. et in Salamone: cani sunt hominis sensus et aetas senectutis uita inmaculata. et in alteram partem de Salamone: cumque iam senex esset, deprauatum est cor eius. Iuuenes alacres in deum; in epistula Iohannis: scribo uobis, iuuenes, quia fortes estis et uerbum dei in uobis manet et uicistis ma
Abbreviated transcription (Latin):
Valentũ ẽ. pondo
Lxii. Qđ sacciunt. lxxxx
Libre cticue:
Mni na. est libroe unce &
semuncia: Talentuha
uncc̃ id est ccureos sex. ut
celu putaent tres: In euõen
sicter dectur
Secel: Quiinlatina lingira
corsuptȩ sicilus dĩr. ut i
que stionib: supra dictis
indicatur unciȩ pondus
hacb& ut cclibi scyptũ rep¬
cerbitror ricmsicilus ipse
uł si cel depropin quitate
pondes quasi si licilicus

Expanded text:
alentum, est pondo LXII, quod faciunt LXXX librae Atticae. Mina, est libra una, et semuncia. Talentum hunam, id est aureos sex, ut alii putant tres; in euangelstater datur. secel qui in Latina lingua corrupte siclus dicitur, ut in quaestionibus supradictis indicatur, unciae pondus habet, ut alibi scriptum reparbitror. Nam siclus ipse, vel sicel, de propinquitate ponderis quasi sicilicus
Abbreviated transcription (Latin):
utilice cerbi grabor inserereut & illud Quid sig¬
nifi c& eelle luic. Diapscelma. Amen. Quid sit cidc¬
ꝯs. ephod. Siclus. & c&era quȩ uł insccens libns
frequentata uł maxime in & cłcce. usupo siaa int̃¬
p̃tactionũ sequirꝰ: hu& cum selegentib ꝑtotũ. scn p¬
turare corpus crebid offernt non cbse. existimcan
ecctibi cum significationib: suis inopere hoc quacsi
cocc ceruatac ostendere: Dignũ nãq: ẽ quaccũq cura
mecc ingeniũ tuũ se muneran Quiñdũ uix decem na¬
tos annos heremũ ingressus int̃ illac scorxman Non
solum inbutus. uerx &ic enutritus : sis. sub honorato
pcetre illo inquec piimo insulcesx postece &iae &clesicsꝑ
magistio. cum te illic becctis simi hilacni. tunc insulan
tiidnes sed iam nẽ summi ponificis doctnna forma
se ꝑom̃ spiꝰ taliũ serx disciplinas Ad hoc &iae tepost.
consum mantib: scĩrs uins. saluicno adq uincentio
eloquentia paniter scientiaq preminentibi his

Expanded text:
utilia arbitrabor inserere, ut est illud, quid significet alleluia, diapsalma, amen; quid sit cidaris, ephod, siclus et cetera, quae uel in sacris libris frequentata uel maxime in ecclesiae usu posita interpretationem requirunt. haec cum se legentibus per totum scripturarum corpus crebro offerant, non ab re existimaui ea tibi cum significationibus suis in opere hoc quasi coaceruata ostendere. dignum namque est quacumque cura mea ingenium tuum remunerari qui uixdum decem natus annos heremum ingressus inter illas sanctorum manus non solum inbutus uerum etiam enutritus es sub Honorato patre, illo, inquam, primo insularum postea etiam ecclesiarum magistro; cum te illic beatissimi Hilarii tunc insulani tironis sed iam nunc summi pontificis doctrina formaret per omnes spiritalium rerum disciplinas, ad hoc etiam te postea consummantibus sanctis uiris Saluiano atque Uincentio eloquentia pariter scientiaque praeeminentibus. his
Abbreviated transcription (Latin):
one᷑ quae indiuinis. uo¬
lant Colliga᷑ ꝓutredie¬
mi. scloni saudio cognus¬
cendi. sedule copiose.¬
quȩ ꝓlacta sunt atq eis
non ex meo ingenio sed

Expanded text:
onem quae in diuinis uolant; colligam, prout rediemi Saloni, studio cognoscendi sedule copioseprolata sunt, atque eis non ex meo ingenio sed
Abbreviated transcription (Latin):
Dationem .ccũ humani corpons singulosq membrory diffe¬
erunt. dicentes homo dictus ceb humo hic & diuersis subsis tis
substantiis. ex mostali &inmor ali, Corpus cc̃u eius ex ossibus
& ccesnib constct. Diuiditur inquactituor elem̃tis. Heb & enim
humons in scenguine aens inspui. Ignis in coclore uitocli. Si quidem &¬
qua dn ꝑtiee humani corpons rectio qua ttuor elem̃torx designat
sp&riem. Eccpud ncc̃qi ced cuelũ. se festur inquo sunt duo oculi. quasi
duo lum naencc. solis. & luȩ. Pectus ccen. coniungitur quice sic
inde. emitititur spiramnis flatus sic̃ exuere uentorsp̃i¬

Expanded text:
umani corporis singulorumque membrorum diffeerunt, dicentes: Homo dictus est ab humo. Hic ex diversis subsistit substantiis, ex mortali et immortali. Corpus autem ejus ex ossibus et carnibus constat, dividiturque in quatuor elementa. 48. Habet enim humoris in sanguine, aeris in spiritu, ignis in calore vitali. Siquidem quadripertita humani corporis ratio quattuor elementorum designat speciem. Caput namque ad caelum refertur, in quo sunt duo oculi, quasi duo luminaria solis et lunae. Pectus aeri coniungitur, quia sic inde emittitur spiraminis flatιιs, sicut ex aere uentor
Abbreviated transcription (Latin):
Discipulorx cordec. &acces dunt̃ utquerant & deferunt̃ ne inuenaent:
quatenus infirmtes cenimi ipso. suo mesdre crucicctur. ae pustecctor
ad inueniendũ fiat. Et taento ucclidius teneccit cũ inuenet. quaento
solemnitas solemni eatũ. Ex hac quippe solemnitiete ecemplũ nob̵
re sussectionis dccũ ẽ. spes. caelestis pactnȩ ceꝑta. & ficete suꝑni regni
situs quaendo sc cricm̃tũ pcssionis illius cumore. cedredempaionem
sumie. adimaccctione᷑ quoq intentec m̃ te cogiteca. Neem qui sic sedemp¬
ctons sui scenguinem accepit. ut imitaere. poessione illius n&e dũiuellit

Expanded text:
discipulorum corda et accenduntur ut quaerant, et differuntur ne inveniant, quatenus infirmitas animi ipso suo moerore cruciata, et purgatior ad inveniendum fiat, et tanto validius teneat cum invenerit, 1533 quanto solemnitas solemnitatum. Ex hac quippe solemnitate exemplum nobis resurrectionis datum est, spes coelestis patriae aperta, et facta superni regni situs, quando sacramentum passionis illius cum ore ad redemptionem sumitur, ad imitationem quoque intenta mente cogitatur. Nam qui sic Redemptoris su
Abbreviated transcription (Latin):
Sine graui. merore. loqui nom possumus. quic &si sunt quibone
ccudiunt. desunt quidicantꝰ. Ecce mundus scccer dotib: plenꝓ
quicc offictiũ quidem scccer dotalem suscipimx sed opus offitii non
semꝑ ccũ subi& tis. nocect. certissime scitur. Sic̃ eegnus inter lu¬
pas. miatimur : & sensũ seruantes. Innocentiȩ : morsum moclitue
non habecmꝰ. Quienim locum prediectionis sus cepit. mela infer¬
re. non deb&. sed tollerare. ut ex ipsac mansu&udine irccse¬
predi cacton enim. tanta deb& eẽ. in dõ fiducic ut p̃sentis ui¬
te sumptus quaeuis non ꝓuidecat trem̃ sibi hos nonde ẽẽ cer¬
tissime sciait. Nedũ mens eius oc cupatur adtemporelic nnus
num non est. ut onus seculanũ negotiore. post& Nenudũ¬
S hoc. eius colla depiimaet. oed p̃di ccendeo cuelestia. non ad¬

Expanded text:
sine gravi moerore loqui non possumus, quia etsi sunt qui bona audiant, desunt qui dicant. Ecce mundus sacerdotibus plenus quia officium quidem sacerdotale suscepimus, sed opus officii non sicut agni inter lupos mittimur, ut sensum servantes innocentiae, morsum malitiae non habeamus. Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram saePraedicatori etenim tanta debet in Deo esse fiducia, ut praesentis vitae sumptus quamvis non provideat, tamen sibi hos non deesse certissime sciat, ne dum mens ejus occupatur ad temporalia, minus num non est, ut onus saecularium negotiorum portet, ne dum hoc ejus colla deprimit, ad praedicanda coelestia non as
Abbreviated transcription (Latin):
debemus ꝑ pcestoredem. acton eatem soluꝗre. quos. auctore nm̃. cog¬
nus cimꝰ. ꝑ sus ci tantem gractice uiuisi ccese. Quinimisx u uis ccecio cente
operaaionem. seccti cuidinis inipsc Iam cognus citur: conuessionem.
culpc confitecctur p&cctor Venientẽ uero foras solucnt dis cipuli:
ut pecstores &c cłȩ ei penã debecent cemouoe quec̃ meruit qui non erupu¬
ut constee qđ fecit h&c desolutionis ordine breuiter dixhit ut sub magno
cen iniustue oblig& pastor pcestor dictom̃. sententia gregi timendoc est
Ne his qui sub: est & cum iniuste forsiaten legitur ipscc̃ obligitionis
suue. sententiae. &celic culpa iqeatur. Pcestores erdo uł ceb soluese in¬

Expanded text:
debemus per pastoralem auctoritatem solvere, quos auctorem nostrum cognoscimus per suscitantem gratiam vivificare. Quae nimirum vivificatio ante operationem rectitudinis in ipsa jam cognoscculpam confiteatur peccator. Venientem vero foras solvant discipuli; ut Pastores Ecclesiae ei poenam debeant amovere, quam meruit, qui non erubuit confiteri quod fecit. Haec de solutionis ordine breviter dixerim, ut sub magno an iniuste liget Pastor, Pastoris tamen sententia gregi timēda est, ne is & qui subest, & cum iniuste forsitan ligatur, ipsam obligationis suæ sententiam ex alia culpa mereatur. Pastor ergo sicut
Abbreviated transcription (Latin):
comed &is. &bib&is nũquid non uob comed&is & non uob̵ m& ip¬
sisibib&is. Sibi commedit. & bib& qui clim̃aa corpons quae sunt
comminiadona. conditos sine indigentib ꝑ cipit. et sibi quis que
iennt siecc que sibi cotempus sub trahit non pacupeib: tribuit sed
uentri postmodu offerenda custodit. Hino ꝑ iohel dir̃ Scificate¬
ieiunũ Iennio scifccre est cdiunctis bonis aeliis dignado abstinen¬
ticẽ ccrnis ostendere, Cers& .ira. sopiant̃ iusgia: Incces sũ coeso
codtentur sicepracuis suis uolupatib: animꝰ non refrenatur. Cũ
ec ceadlites & contentiones ieniatis & ꝑ cut&is pugno impiȩ
& om̃ debicores uestros rep&itis. Neq enim qui debitore suũ

Expanded text:
is, nunquid non vobis conteditis, et vobismetipsis bibitis? Sibi enim comedit et bibit qui alimenta corporis, quae sunt communia dona conditoris, sine indigentibus percipit. Et sibi quisque jejunat, si ea quae sibi ad tempus subtrahit non pauperibus tribuit, sed ventri postmodum offerenda custodit. Hinc per Joelem dicitJejunium quippe sanctificare est, adjunctis bonis aliis, dignam Deo abstinentiam carnis ostendere. Cesset ira, sopiantur jurgia. Incassum enim caro atteritur, si a pravis suis voluptatibus animus non refrenatur, cum Ecce ad lites et contentiones jejunatis, et percutitis pugno impie, et omnes debitores vestros repetitis . Neque enim qui