comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tũ intrare. introitus eiꝰ accipiendus : quã diu uix¬
itio seph ꝑquẽ factũ ÷ ut intrar& toto quippe il¬
lotẽpr nasci & iuuere potuer̃ om̃s qͥ cõmemorant᷑¬
utlxx quinq anime cõpleant᷑ usq idnepoterbe¬
niamin. Sicut enĩ dicit hifilii liȩ quos peperit ip¬
siu cob in mesopotamia spriȩ loquens &ĩ dehir
qͥnerant nati quia illic parentes eoꝵ exqͥb natis
peperat. Ib bi eos ꝑhibens natos ꝗm̃ causa quanas¬
cerent᷑ ibinata : id÷ parentes eoꝵ quos luibi pepe¬
rit. Ita qm̃ causa intrandi in egyptũ ucob inio seph
habuit totũ tepus quo in egrpto uixit ioseph ingres¬
sio erat ia cob inegrptũ ꝑsuã ꝓgeniã quae illo uiuo
ꝓpagabat᷑ ꝑquẽ factũ ÷ ut ingrederetur.

Expanded text:
tum intrasse, introitus eius accipiendus est quamdiu uixtum intrasse, introitus eius accipiendus est quamdiu uixit Ioseph, per quem factum est, ut intraret. toto quippe illo tempore nasci et uiuere potuerunt omnes qui commemorantta quinque animae compleantur, usque ad nepotes Benjamin. Sic enim dicit: Hi filii Liae quos peperit ipsi Jacob in Mesopotamia Syriae . Loquens etiam de his qui non erant nati, quia illic parentes eorum ex quibus nati sunt pepererat, ibi eos perhibens natos, quoniam causa qua nascerentur ibi nata est, id est, parentes eorum quos Lia ibi pepererit. Ita quoniam causa intrandi in Aegyptum Jacob in Joseph habuit, totum tempus quo in Aegypto vixit Joseph, ingressio erat Jacob in Aegyptum per suam progeniem, quae illo vivo propagabatur, per quem factum est ut ingrederetur.
Abbreviated transcription (Latin):
tuere ego pascã uos & paruullos uros consolatusq
: eos & blande aclenit̃ ÷ locutus & habita uit inegrp¬
dit ephraim filios usq ad tertiam generationẽ
filii quoq machir filii manasse nati sunt ingeni¬
AGb ioseph Cum hos filios filioꝵ ł nepotes fi¬
lioꝵ dicat scriptura io seph uiuendo ui disse.
Quando quidẽ ioseph senescendo ꝑuenit uteos
natos uider&. la cobaũt cũ ingressus ÷ in egiptũ¬
iuuenis erat ioseph & eũpat̃ moriens quinqua¬
gesimũ & sextũ fere a&atis annũ agentẽ reli¬
quit: Vnde constat certinsterii caur illũ
numerũ id÷ septua genariũ & quintũ scriptura
cõm̃dare uoluisse. Siaut̃ quis quĩ exigit quo
modo &iã secundũ historiȩ fide uerusit. lacob
cũ lxx quinq animab in egrptũ intrare non
illo untidie quouenit eius ingressũ oport& in¬
tellegi sed quia infiluis suis plerũq. appellatur
la cob in posterissius & ꝑ ioseph eũ constat in egip¬

Expanded text:
scam vos et parvulos vestros. Consolatusque est eos, et blande ac leniter est locutus. Et habitavit in Aegypdit Ephraim filios usque ad tertiam generationem. Filii quoque Machir filii Manasse, nati sunt in genibus Joseph. Cum hos filios filiorum, vel nepotes filiorum, dicat Scriptura Joseph videndo vidisse, quando quidem Joseph senescendo pervenit ut eos natos videret. Jacob autem cum ingressus esset Aegyptujuvenis erat Joseph, et eum pater moriens quinquagesimum et sextum fere aetatis annum agentem reliquit: unde constat, certi mysterii causa, illum numerum, id est, septuagenarium, Scripturam commendare voluisse. Si autem quisquam exigit, quo modo etiam secundum historicam fidem verum sit, Jacob cum septuaginta animabus in Aegyptum intrasse: non illo uno die quo venit, ejus ingressum oportet intelligi; sed quia in filiis suis plerumque appellatur  est in posteris suis, et per Ioseph eum constat in Aegyp
Abbreviated transcription (Latin):
suis & omni comitatu sepulto patre quo mortuo
timentes frs eiꝰ & mutuo conlo quentes ne forte me¬
mor sit iniuriȩ quã passus : & reddat nob malum
omne qđ fecimus. Manda uer̃q ei pat̾ tuus p̃ce¬
pit nob̵ antequã morer& ut haectibi uerbis illius
diceremus. Obsecrote ut obliuis caris sceleris frm̃
tuorũ. & peccati atq malitiae quã exercuer̃ inte.
Nos quoq oramus ut seruodĩ patrituo dimitta sini¬
qͥtatẽ hanc quib auditis fleuitio seph

Expanded text:
rtuo, timentes fratres ejus, et mutuo colloquentes: Ne forte memor sit injuriae quam passus est, et reddat nobis malum omne quod fecimus, mandaverunt ei: Pater tuus praecepit nobis, antequam moreretur, ut haec tibi verbis illius diceremus: Obsecro ut obliviscaris sceleris fratrum tuorum, et peccati atque malitiae quam exercuerunt in te. Nos quoque oramus ut servo Dei patri tuo dimittas iniquitatem hanc. Quibus auditis, flevit Joseph;
Abbreviated transcription (Latin):
modo dicant scripturȩ qđ assiduę dicunt demortuis
& appositus : ad patressuos uel a ppositus ÷ ad populũ
suũ. Ecce enĩ deia cob dr̃. lãquid ẽ mortuo. sed ñdũ se¬
pulto. & adquẽ populũ apponat᷑ ñ hic promtũ ÷ uide¬
re. exillo enĩ populus prior nascit᷑ quidictus popu
populus appellare cunctem. nã sidictũ e& appositus :
ad patressuos nulla questio fier& anforte populus :
ñ solũ hominũ scoꝵ uerũ & angeloꝵ populus ciuitatis
illius.unde dr̃ adhebreos: sed accessistis ad montẽ sion
& ad ciuitatẽ di hierusalẽ & admilia angeloꝵ exultan¬
tiũ: huic populo apponunt᷑ qͥ posthanc uitã placentes
dõfiunt. tunc enĩ dicunt᷑ apponi quando nulla iã re¬
man& sollicitudo tẽptationũ & periculũ peccator ũ
qđ intuens ait scriptura. ante mortẽ nelaudes homi¬

Expanded text:
modo dicant scripturae quod assidue dicunt de mortuis: et appositus est ad patres suos uel: appositus est ad populum suum. ecce enim de Iacob dicitur iam quidem mortuo, sed nondum sepulto, et ad quem populum apponatur non in promtu est uidere. ex illo enim populus prior nascitur, qui dictus espopulum appellare cunctemur. nam si dictum esset: appositus est ad patres suos", nulla quaestio fieret. an forte populus est non solum hominum sanctorum uerum et angelorum, populus ciuitatis illius, unde dicitur ad Hebraeos: sed accessistis ad montem Sion et ad ciuitatem dei Hierusalem et ad milia angelorum exsultantium? huic populo apponuntur qui hanc uitam placentes deo finiunt. tunc enim dicuntur apponi, quando nulla iam remanet sollicitudo temtationum et periculum peccatorum. quod intuens ait scriptura: ante mortem ne laudes homi
Abbreviated transcription (Latin):
uerbidi & inedia uenit
t̃ diripit regnũdi hic
p̃dã mane illud tepus
cepit tunc enĩ mudi prima quidẽ inluminatio scien¬
tiae data ÷. Comed& aut̃ mane ꝗ legem quã mane ac¬
cepit edit adhuc & meditat᷑ lic& sequens legẽ iustitiae
lia uespera : illud tẽpus nouissimũ a quo cuerter&
tunc ergo diuidit estã tunc intelleg& diuidenda eẽ
littera abspũ & tc̃ cognoscit quia littera occidit. sp̃s
aut̃ uiuificat quia ergo iãꝑgratiã dnĩ inluminatin
meditans ante ñ fecit. Quaerit᷑ aũdeia cob curom̃ quos
deliberis & deancillis genuit aequali honore filios & he¬
& gloriabitis cȩlestia p̃mia largiat᷑. nec ÷ discr&io
iudeus angrecus barbarus anscitha seruus anliber
uit ut omnib credentib: inse aequale donũ bonorũ
celestiũ largiat᷑ nec p̃fert᷑ apudillũ qͥ scđm carnẽ no¬
carnalis natiuitatis obfuscat᷑ nã hocita futurũ &iam

Expanded text:
nedia venit er diripit regnum Dei. Hic aedam. Mane illud tempus cepit. Tunc enim mundi prima quidem illuminatio scientiae Dei data est. Comedit enim mane, quia legem quam mane accepit, edit, adhuc et meditatur, licet sequens legem justitiae est illud tempus novissimum, quo convertetur. Tunc ergo dividet escam, tunc intelliget dividendam esse ritu, et tunc cognoscit, Quia litera occidit, spiritus autem vivificat. Quia ergo jam per gratiam Domini illuminatus incmeditans ante non fecit. 65. Quaeritur autem de Jacob cur omnes quos de liberis et de ancillis genuit aequali honore filios et haeet gloria habitis, coelestia praemia largiatur? nec est discretio, Judaeus an Graecus, barbarus an Scytha, servus an liber vit, ut omnibus credentibus in se aequale donum bonorum coelestium largiatur. Nec praefertur apud illum qui secundum carnem nocarnalis nativitatis offuscatur. Nam hoc ita futurum etiam
Abbreviated transcription (Latin):
nib quã magnũ miraculũ fuit c̃sonuisse firmant᷑ tridu¬
disiolui aboleriq peccata de quodictũ ÷ quiatraditus :
ꝓpt̃ delictanrã & resurrexit ꝓpt̃ iusti ficationẽ nr̃am.
Carificatio aut̃ dnĩ in resurrectione & incęlũ asce¬
dẽ spm̃ scm̃ dedit primo postea quã surreit. Iterũ
postea quã ascendit incaelũ. Etqm̃ posttriduũ resur¬

Expanded text:
nibus, quod magnum miraculum fuit, consonuisse firmantur, tridunibus, quod magnum miraculum fuit, consonuisse firmantur, triduellegerentur dissolui abolerique peccata; de quo dictum est: qui traditus est propter delicta nostra et resurrexit propter iustificationem nostram. clarificatio autdem Spiritum sanctum dedit, primo posteaquam resurrexit, iterum posteaquam ascendit in coelum. Et quoniam post triduum resur
Abbreviated transcription (Latin):
eũ egrptus Ex dieb Quad raginta dies sepulturae
quos cõmemorat scriptura forte significant aliqͥđ
potentiae qua peccata sepeliunt᷑. Non enĩ frustra&iã
xLdies ieiunioꝵ s̃ ẽstituti quib morses & helias &
dns ipse ieiunauit. & ȩcła p̃cipuã obseruationẽ ieiu¬
nioꝵ quadra gesimã uocat. Vnde & inhebreo deni¬
neuitis apud ionã ꝓph&ã scriptũ ꝑhibent. Qua¬
dra gintadies & niniue euertet᷑. ut ꝑtot dies a cõmo¬
datos iudelic& humiliatione poenitentiũ intellega
t᷑ inieiuniis suade fleuisse peccata. & in ꝑ&rasse mi¬
sericordiã di . nec tam̃ putandũ ÷: istũ numerũ luctui
poenitentiũ tantũ modo cuenire alio quin ñxldies fecis
ens manducans & bibens quidies utiq magnȩ l&itiae fu¬
erunt necdax intptes quos legere consueuit᷑. errare cre
t& ur. Maiora quippe auctoritate p̃diti quã int̃p̃tũ of¬
fitiũ : ꝓph&ico spũ quo &iã more uno in suis int̃p̃tatio¬

Expanded text:
E GENESI. Quadraginta dies sepulturae, quos commemorat scriptura, forte significant aliquid paenitentiae, qua peccata sepeliuntur. non enim frustra etiam XL dies ieiuniorum sunt constituti, quibus Moses et Helias et ipse dominus ieiunauit; et ecclesia praecipuam obseruationem ieiuniorum quadragesimam uocat. unde et in hebraeo de Nineuitis apud Ionam prophetam scriptum perhibent: quadraginta dies et Nineue euertetur, ut per tot dies, accommodatos uidelicet humiliationi paenitentium, inteltur in jejuniis sua deflevisse peccata et impetrasse misericordiam Dei. Nec tamen putandum est istum numerum luctui poenitentium tantummodo convenire, alioquin non quadraginta dies fecissens, manducans et bibens. Qui dies utique magnae laetitiae fuerunt. Nec LXX interpretes, quos legere consuevit Ecclesia, errtetur. Majore quippe auctoritate praediti quam interpretum oftico spiritu, quo etiam ore uno in suis interpretatio
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ abrssi lacentis deorsũ: ut in omnib angelis & ho¬
minib: dominaret᷑. benedictionib uberũ id : siue du¬
oꝵ testam̃toꝵ quoꝵ altero nuntiatus : Altero de¬
monstratus. si ue benedictionib: ubͤ rũ mariȩ quauere¬
bene dicta erant quia isdẽ scã maria uirgo desepotũ lac¬
tis in mulsit. Vnde & illamulier in cuangelioait beatus
uent̃ quite portauit & ubera quae suxisti. benedictionib
uberũ & uuluae &iã hic benedicit᷑ uulua eiꝰ dẽ matris illa
hieremiã ꝓph&ã dicit᷑. Priusquã teformarẽ in utero
nouite & antequã exires deuulua scĩficauite. benedic

Expanded text:
ut omnibus angelis et hominibus dominaretur. Benedictionibus uberum, id est sive duorum Testamentorum, quorum altero nuntiatus est, altero demonstratus. Sive benedictionibus uberum Mariae, quae vbenedicta erat; quia eadem sancta virgo de se Domino potum lactis immulsit. Unde illa mulier in Evangelio ait: Benedictus venter qui te portavit, et ubera quae suxisti .-- Benedictionibus uberum et vulvae. Etiam benedicitur vulva ejusdem matris, illa per Jeremiam prophetam dicit: Priusquam te formarem in utero, novi te, et antequam exires de vulva, sancti
Abbreviated transcription (Latin):
ergexp̃s utleo requieuit qͥñsolũ mortis a ceruitatẽ ñ
timuit. Ded &iã in ipsa morte mortis imperiũ uicit be¬
neidẽ iterũ ut catulus leonis quia die t̾tia resurrexit
Vnde & sic adiungit᷑ deresur rectio nc̃ei quissuscita uit
eũ hoc ÷ quia nullus hominũ iisuipse iuxta qđ idẽ de
corpore suo dix̃. soluite hoctẽplũ. Etintriduo suscita¬
bo illud: ñ defici& princeps depopulo iuda necdux
defemorib: eiꝰ. Doueniat quimit tendus : & ipsecrit
expectatio gentiũ: Hiclocus manifestissime adiudã
refertur tadiu enĩfuit ex semine ciꝰ apudiudeos inte¬
merata successio regni donec xp̃s adredẽptionẽ mun¬
di nascer&ur ꝓbanthoc hrstorię iudcoꝵ quib osten¬
dit̾ primũ alienigenã regẽ ingente iudeoꝵ fuisse he¬
rodẽ quotẽpore xpsnatus : qđ ipsiputant idei nue

Expanded text:
ergo Christus, ut leo, requievit, qui non solum mortis acerbitatem non ergo Christus, ut leo, requievit, qui non solum mortis acerbitatem non timuit, sed etiam in ipsa morte mortis imperium vicit. Bene idem iterum ut catulus leonis, quia die tertio resurrexit. 20. Unde et sic adjungitur de resurrectione ejus: Quis suscitabit eum? hoc est, nullus hcorpore suo dixit: Solvite hoc templum, et in triduo suscitabo illud . Non deficiet princeps de populo Juda, nec dux de femoribus ejus, donec veniat qui mittendus est; et ipse erit exspectatio gentium. Hic locus manifestissime ad Judam refertur. Tam diu enim fuit ex semine ejus apud Judaeos intemerata successio regni, donec Christus ad redemptionem mundi nasceretur. Probant hoc historiae Judaeorum, quibus ostenditur primum alienigenam regem in gente Judaeorum fuisse Her
Abbreviated transcription (Latin):
ens ab inferis ascendisti in altũ captiuã duxisti capti¬
uitatẽ. Requies cens accubuisti ut leo. manifestissime
in passione xp̃s recubuit quando inclinato capite tra¬
didit sp̃m. Siue quando insepulchro securus uelut
quodã corporissõno quieuit. Dedquare utleo. &
uelut catulus leonis in sõno enĩsuo leo fuit qͥ ñnecessi¬
tate sed potestate hocipsũ impleuit. Iuxta qđ & ipse
dixerat potestatẽ habeo ponendi animã meã. & nemo
eam tollet a me sedego eã pono qđ uero addit Etut
catulus leonis inde enĩ mortuus unde & natus. fisici aũ
decatulo leonis scribunt . qđ cũnatus fuerit trib: die¬
b: & trib: noctib: dormit. Tunc deinde patris fremi¬
tu uel rugitu ueluti treme factus cubilis locus suscita¬
redicit᷑. Catulũ dormientẽ. qđ ualde c̃uenient̃ depassi¬
onis morte aptat in xp̃o quitrib: dieb: & trib: noctib
incubile sepulchri iacens sõnũ mortis impleuit. Bene

Expanded text:
ens ab inferis, ascendens in altum, captivam duxisti captiens ab inferis, ascendens in altum, captivam duxisti captivitatem. Requiescens accubuisti ut leo: manifestissime in passione Christus recubuit, quando inclinato capite tradidit spiritum; sive quando in sepulcro securus, velut quodam corporis sonna quievit. Sed quare ut leo et velut catulus leonis? In somno enim suo leo fuit, qui non necessitate sed potestate hoc ipsum implevit, juxta et quod ipse dixerat: Potestatem habeo ponendi animam meam, et nemo eam tollet a me, sed ego eam pono . Quod vero addidit: Et ut catulus leonis, inde enim mortuus, unde et natus. Physici autem de catulo leonis scribunt, quod cum natus fuerit, tribus diebus et tribus noctibus dormit. Tunc deinde patris fremitu vel rugitu, veluti tremefactus cubilis locus, suscitare dicitur catulum dormientem: quod valde convenienter de passionis morte aptatur in Christo, qui tribus diebus et tribus noctibus in cubili sepulcri jacens, somnum mortis implevit. Bene
Abbreviated transcription (Latin):
sio & disꝑsio. Ideirco quia ñnulli ex ipsis dño credide¬
r̃. quida in in fidelitate ꝑmanser̃. Diui sienĩ dicuntur
spargit᷑. Edas telaudabunt frstui ꝑhunc enĩ iudã uerus
cfessor exprimit᷑ xp̃s qui ex eiꝰ tribu scđm carnẽ ÷ genitꝰ
Ipsũ laudabunt fr̃ssui apostoli scilic& & om̃ coheredes
inimicoꝵ tuoꝵ. Hisdẽ enĩmanib: atq eodẽ crucis tropeo
& suostexit inimicos & aduersanias potestates curuauit.
luxta qđ & pater ꝓmitut eidicens. Sede add exterã meã
donec ponã inimicos tuos scabellũ pedũtuoꝵ. Adorabt̃
te filii patristui. qm̃ multi exfiliisia cob adorabt̃ eũ ꝑ
electionẽ gratiae saluifacti. Catulus leonis iuda. quõ
nascendo paruulus factus sicut scriptũ ÷. Paruulus
natus : nob̵. Ad p̃dã filimi ascendisti. idest ascendens
incruce. captiuos populos redemisti. & quo sille leo
c̃trarius inuaserat tumonens eripuisti. Deniq redi¬

Expanded text:
sio et dispersio. Idcirco, quia nonnulli ex ipsis Deo credidesio et dispersio. Idcirco, quia nonnulli ex ipsis Deo crediderunt, quidam in infidelitate permanserunt. Divisi enim dicuntur spargitur. Juda, te laudabunt fratres tui. Per hunc Judam verus confessor exprimitur Christus, qui ex ejus tribu secundum carnem est genitus. Ipsum laudabunt fratres sui: Apostoli scilicet et omnes cohaeredes inimicorum tuorum. Iisdem enim manibus atque eodem crucis trophaeo et suos texit, et inimicos, et adversarias potestatesSede ad dexteram meam, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum . Adorabunt te filii patris tui; quoniam multi ex filiis Jacob adorabunt eum per electionem gratiae salvi facti. Catalus leonis Juda, quoniam nascendo parvulus factus, sicut scriptum est: Parvulus natus est nobis . Ad praedam, fili mi, ascendisti, id est, ascendens in cruce, captivos populos redemisti, et quos ille leo contrarius invaserat, tu moriens eripuisti. Deinde redi
Abbreviated transcription (Latin):
animamea isrt horrebatenĩ ia illo tẽpore sesistepa¬
triarcha uidere tantoꝵ scelerã c̃silia quȩ in nouis¬
simis tẽporib facturi erant iudȩi. Sequit᷑. quia
infuroee suo occider̃ uirũ id ÷ xp̃m iuxta qđ esai
asait. Vx animȩ ipsoꝵ quia cogitatio ipsoꝵ c̃sili¬
ũ maloꝵ aduersus se dicentes.. Aligemus iustũ qͥr
in utilis : nob. & indolore suo suffoder̃ murũ quandolan¬
cea cfoder̃ illud spiritale & fortissimũ ꝓpugnaculũ qͥ
custodit irrł. Maledictus furoreoꝵ qͥa ꝑtinax utiqad
tantũ facinus ꝑp&randũ quando furore accensi & ira
obtuler̃ xpm̃pontio pilato dicentes illi. crucifige cru¬
cifige. & si hunc dimittis nes amicus cesaris. Etindigna¬
tio eoꝵ quia dura dũ barabban latronẽ p&erent &¬
principẽuitȩ crucifigendũ postolarent. Diuidã eos
in ia cob. & disꝑgã illos inisst. Hic duo nominant᷑ diui¬

Expanded text:
anima mea; horrebat, enim jam in illo tempore iste sanctus paanima mea; horrebat, enim jam in illo tempore iste sanctus patriarcha videre tantorum scelerum facinus, quod in novissimis temporibus facturi erant Judaei. Sequitur: Quia in furore suo oas ait: Vae animae ipsorum , quia cogitatio ipsorum consilium malum adversus se dicentes: Alligemus justum, quia inutilis est nobis, et in dolore suo suffoderunt murum, quando lancea confonderunt illum, spirituale et fortissimum propugnaculum, quod custodit Israel. 12. Maledictus furor eorum, quia nus utique perpetrandum, quando furore accensi et ira obtulerunt Christum Pontio Pilato, dicentes illi: Crucifige, crucifige ; et, si hunc dimittis, non es amicus Caesaris ; Et indignatio eorum, quia dura, dum Barabbam latronem dimitprincipem vitae crucifigendum postularent. Dividam eos in Jacob, et dispergam eos in Israel . Hic duo nominantur, divi
Abbreviated transcription (Latin):
uniuerso orbe disꝑsus ÷ ualde imminutus atq ad breuiatꝰ
ẽ. Sedqͥre taliameruit. ita subiecit. Quia ascendisti cub¬
lepatristui: ñsicut iudȩi intellegunt. hoc ꝓinde dictũ eẽ.
eo qđ cũbala concubina patrissui concubuerit: ꝓph&ia
enĩ futura ꝓnuntiabat. ñ quae fuerant gesta. ipso patri¬
archa dicente. Adnuntiã uob quaeuenturas̃ nouissimis
dieb: & ideo in p̃terito ñ ẽ referendũ qđ ille futurũ p̃dix̃¬
Predicabat enĩ dnĩ passionẽ & primogenitȩ pleb audaci¬
ã. Quia ascendit cubile dĩ patrissui. Et maculauit sta¬
tũ eius quando corpus dominicũ in quo plenitudo diuini¬
titis requiescebat raptũ incruce suspendit & ferro con¬
Si meon & leui frruasa iniquitatis bellantia. Persim con
r̃ utihm moeutraderent. De quo c̃silio iste patriar¬
cha quiiã m̃tedm̃ uidebat dicit inc̃siliũ eoꝵ ñueniat

Expanded text:
universo orbe dispersus est, valde imminutus atque abbreviatus universo orbe dispersus est, valde imminutus atque abbreviatus est. Sed quare talia meruit, ita subjecit: Quia ascendisti cubile patris tui. Non sicut Judaei intelligunt, hoc proinde dictum esse, eo quod cum Bala concubina patris sui concubuerit. Prophetia enim futura praenuntiabat, non quae fuerant gesta, ipso patriarcha dicente: Annuntiem vobis, quae ventura sunt novissimis diebus. 9. Et ideo in praeteritum non est referendum, quod ille futuruPraedicabat enim Domini passionem, et primogenitae plebis audaciam. Qui ascendit cubile Dei Patris sui, et maculavit stratum ejus, quando corpus Dominicum, in quo plenitudo divinitatis requiescebat, raptum in cruce suspendit, et ferro comSimeon et Levi fratres, vasa iniquitatis bellantia. Per Simeon runt ut Jesum morti traderent . De quo consilio iste patriarcha qui jam mente Deum videbat, dicit, In consilio eorum ne veniat
Abbreviated transcription (Latin):
diuidant ea quȩ sibi apop̾ulo exlege collata sunt. lu¬
pũ sanguinariũ lupũ uoracẽ suꝑ altaris int̾p̃tatione
ponentes. & spolioꝵ diuisionẽ suꝑsacer dotib qui ser¬
uientes altari. uiuunt de altare. H aec scđm historiã¬
IS qualit̾ accipienda sint dicta sufficient. Mrsticeaũ
qualit̃ benedictiones istȩ patriar charũ intelle gende¬
sint deinceps dicemus. Ruben primogenitus ms &c&.
In ruben prioris populi uidet᷑ ostendisse ꝑsonã. Cu&iã¬
primogenitus debebat᷑ ipsius erat accipere sacerdotiũ
atq regnũ addit᷑. tuuirtus mea utiq quia ex ipso
patridõ sẽꝑ in rogar& iniuriã. dũ conuertit ad eũ dor¬
eloquia dĩ. primis ipsis legis latio. & testam̃tũ siuȩ ꝓ¬
missio. Istemaior imperio utiq ꝓmagnitudine uiriũ
quae uasculo nonten&. uoluptatis effusus : imp&u. &
id circo addit : ultra ñ crescas : qui populus ipse. post quã in

Expanded text:
dividant ea quae sibi a populo ex lege collata sunt. Ludividant ea quae sibi a populo ex lege collata sunt. Lupum sanguinarium, lupum voracem, super altaris interpretatione ponentes, et spoliorum divisionem super sacerdotibus, qui, servientes altari, vivunt de altari. Haec secundum historiam qualiter accipienda sint, dicta sufficient. Mystice autem qualiter benedictiones istae patriarcharum intelligendasint, deinceps dicemus. Ruben primogenitus meus, etc. In Ruben prioris populi videatur ostendisse personam, cuiprimogenitus debebat, ipsius erat accipere sacerdotium et regnum. Additur: Tu virtus mea; utique quia ex ipso patri dolorum semper irrogaret injuriam, dum convertit ad illum doreloquia Dei, primis ipsis legislatio et Testamentum, sive promissio. Iste major imperio, utique pro magnitudine virium, quae vasculo non tenetur, voluptatis effusus est impetu; et idcirco addit: Ultra non crescas, quia populus iste postquam in
Abbreviated transcription (Latin):
u Et: sensus capituli. Dioseph quiideo sicuocaris quia ad¬
auxit temihi dñs siue quia int̃frr̃tuos maior futurus es
fortissima siquidẽ trib fuit ephramim ut in regnorũ
& parali pomeñ libris legimus. Oinquã filimi ioseph
quitã pulcheres ut tetota demuris & t̾rib acfenestris
luaculis uulnerati. uerũtũ arcũtuũ & arma pugnandi
posuisti indõ qui fortis : ꝓpugnator: & uinculatua qͥb:
mine trib: nascat᷑ efraim fortis & stabilis. & instar lapi¬
dis durioris inuicta imperans quoq decẽ trib israhel
Beniamin lupus rapax: mane comed& p̃da. & uespere¬
diuid& spolia. Quã quã depaulo apostolo manifes¬
tissima sit ꝓph&ia .omnib: pit& qđ in adolescentia ꝑse¬
cutus ecłam. insenectute p̃dicator euangelii fuerit:
Ebreitam̃ ita edisser̃ altare in quoimmolabant᷑ hosti¬
e & uictimarũ sanguis adbasẽ illius fundebat᷑ in par¬
te trib beniamin fuit: hoc inquiunt ergo significat
quia sacerdotes immolant mane hostias. aduesperã

Expanded text:
 est sensus capituli: O Joseph, qui ideo sic vocaris, quia adauxit te mihi Deus, sive quia inter fratres tuos major futurus es fortissima siquidem fuit tribus Ephraim, ut in Regnorum et Paralipomenon libris legimus; O, inquam, fili mi Joseph, qui tam pulcher es, ut te tota de muris, et turribus, ac fenestris li jaculis vulnerati. Verum tu arcum tuum et arma pugnandi posuisti in Deo, qui fortis est propugnator: et vincula tua, quimine tribus nascatur Ephraim, fortis, et stabilis, et instar lapidis durioris invicta, imperans quoque decem tribubus Israel. Benjamin lupus rapax, mane comedet adhuc, emanifestissima sit prophetia, omnibus patet quod in adolescentia persecutus Ecclesiam, in senectute praedicator Evangelii fuerit. Hebraei tamen ita edisserunt: Altare in quo immolabantur hostiae, et victimarum sanguis ad basem illius fundebatur, in parte tribus Benjamin fuit. Hoc, inquiunt, ergo significat quod sacerdotes immolant mane hostias, ad vesperam
Abbreviated transcription (Latin):
sãson nał areũ censbostib: triuphare qđ insimilitu¬
dinẽ colubri reguliq obsidentis uias nullũ ꝑtrã srltran¬
si repmittat. Sed &iã siquis temerarius uirtute sua qua¬
siuel ocitate equi confisus ea uoluerit. p̃ donis more
populari n es fugere ualebit. Totu aũ ꝑm& a forã ser¬
pentis & equitis loquit᷑. Uidens ergotã fortẽ nazare¬
ũtuũ quia & ipse ꝓpt̃ mer&ncẽ mortuus ÷. & moriens
nros occidit imicosputaui Ods̃. ipsũtẽ xpm̃ filiĩ tuum¬

Expanded text:
sisque hostibus triumphare, quod in similitudinem colubri regulique obsidens vias nullum per terram Israel transire permittat; sed etiam si quis temerarius, virtute sua quasi velocitate equi confisus, eam voluerit praedonis more populare, non effugere valebit. Totum autem per metaphoram serpentis et equitis loquitur. Videns ergo tam fortem nazaraeum tuum, quod ipse propter meretricem mortuus est, et moriens nostros occidit inimicos , putavi, o
Abbreviated transcription (Latin):
supposuit umerũ suũ ad portandũ. factus : tributis serui¬
Hens: Quia supra dezabulon dixerat qđ marismagni
litora e& possessurus. si donẽ quoq: & reliquas finicis
urbes contiger&. nc̃ admediter raneã ꝓuinciã redit.
Pĩsachar qui iuxta neptalĩ pulchermã ingalilea regio¬
nẽ possessurus : benedictione sua habitãrẽ facit. As¬
nũ aũ osseũ ł fortẽ uocat. & umerũ ad portandũ deditũ
laborandũ. Etidcirco eiom̃trib: seruiant quasi magis¬

Expanded text:
d portandum, factusque est tributis serviens. Quia supra Zabulon dixerat, quia maris magni esset littora possessurus, Sidonem quoque et reliquas Phoenicis urbes contingeret: nunc et ad Mediterraneam provinciam redit, et Isachar qui juxta Neptalim pulcherrimam Galilaeae regionem possessurus esset, benedictione sua habitatorem facit. Asinum autem eum fortem vocat, et humerum ad portandum deditum: laborandum, et idcirco ei omnes tribus servierint, quasi magis
Abbreviated transcription (Latin):
& instatutione nauiũ. Labulon quiint̃ p̃tat᷑ habita¬
culũ fortitudinis ȩccłam significat fortissimã adom¬
nẽ tolerantiã passionis. hac in litore maris habitat.
& instatutioꝰ nauiũ. ut credentib: sit refugiũ. & peridi¬
tantib: de monstrar& fidei portũ haec contra om̃ t̾bi¬
nes sȩcłi immobili. & in c̃cussa firmitate solidata ex¬
fluctib frangit tam̃ ipsa fluctus ñ frangit᷑. necullis
heresiũ tẽpestatib cedit. neculliuento scismatũ cõmota
sub cũbit. Pertendit aut̃ usq adsidonẽ hoc ÷ usq ad gen¬
tes ꝑuenit. Legit᷑ &iã in euangelio indead suptoseẽ. aliquos
a postoloꝵ & in ipsis locis dnm̃ sepe docuisse sicut scriptũ¬
ẽ. Ierra Zabulon. & traneptalĩ . uia maris transior danẽ
galileae gentiũ: populus qui sedebat intenebris uidit lucẽ

Expanded text:
et in statione navium. Zabulon, qui interpretatur habitaet in statione navium. Zabulon, qui interpretatur habitaculum fortitudinis, Ecclesiam significat, fortissimam ad omnem tolerantiam passionis. Het in statione navium, ut credentibus sit refugium, et periclitantibus demonstraret fidei portum. Haec contra omnes turbines saeculi immobili et inconcussa firmitate solidata, exsfluctibus, frangit tamen ipsa fluctus, et non frangitur, nec ullis haeresium tempestatibus cadit, nec ulli vento schismatum commota succumbit. Pertendit autem usque ad Sidonem, hoc est usque ad gentes pervenit. Legitur etiam in Evangelio inde assumptos esse aliquos apostolorum, et in ipsis locis Domest: Terra Zabulon et terra Nephtalim, via maris trans Jordanem Galileae gentium. Populus qui sedebat in tenebris, vidit lucem
Abbreviated transcription (Latin):
liberi. Prachar asinus fortis i sachar qđ int̃p̃tat᷑ merces re¬
fert᷑ ad populũ gentiũ quẽ dñs sanguinis suip̃tio ÷ mer¬
catus hñsachar asinus fortis scribitur quia prius genti¬
lis populus quasibrutũ & luxuriosũ animal erat nul¬
laq ratione subsistens. nc̃uero fortis : alibi redẽptoris
dnĩ occulta subigens redẽptoris domimo colla subici¬
ens. Et iugũ disciplinȩ euangelicȩ ꝑferens bicaccubans
iñt minos nãq accubare ÷ p̃stolato mundi fine requi
escere nihilq dehis qua nc̃ uersant᷑ in medio quaerere.
sedultima desiderare. Et fortis asinus requiẽ & trã op¬
timã uidit cũ sĩplex gentilitas idcircose ad robor boni
operis erigit quia ad aet̃nae uitȩ patriã tendit. Vnde
&iam ad ponit umerũ suũ ad portandũ quia dũ ad ꝓ¬
missã requiẽ ꝑuenire desiderat cuncta mandatorũ
offerens. Labulon in littore maris habitabi

Expanded text:
liberi. Issachar asinus fortis. Issachar, quod interpretatur merces, reliberi. Issachar asinus fortis. Issachar, quod interpretatur merces, refertur ad populum gentium, quem Dominus sanguinis sui pretio est mercatus. Hic Issachar, asinus fortis scribiturum populus quasi brutum et luxuriosum animal erat, nullaque ratione subsistens. Nunc vere fortis est Salvatori nostro mentis occulta subigens, ac, Redemptoris dominio colla subjiciendo, jugum disciplinae evangelicae perfert. Hic accubans accubare est praestolato mundi fine requescere, nihilque de iis, quae nunc versantur in medio, quaerere, sed ultima desiderare. Et fortis asinus requiem et terram optimam videt, cum simplex gentilitas idcirco se ad robur boni operis erigit, quia ad aeternae vitae patriam tendit. Unde etiam apponit humerum suum ad portandum, quia dum ad promissam requiofferens. Zabulon in littore maris habitabit,
Abbreviated transcription (Latin):
do sic̃ botrus inligno crucis pependit. Iunc enĩ exla¬
tere eiꝰ sanguis & aqua ꝓfluxit sed aqua nos abluit.
sanguis redemit. Pulchriores oculieiꝰ uino. oculixp̃i
a postolis. & euangelistȩ quiscientiae lum̃ uniuerso cor¬
pori ȩcłae p̃stant hipulchriores uino ꝓbant᷑ quia eoꝵ
rina austeritatẽ uniu&eris exsuperat. id: p
cȩlegis traditionẽ. Euangelica enĩ p̃cepta longeclari¬
oras quã u&eris testam̃ti mandata. Etdentes lacte
rib: homines & eos quasi comedendo inxp̃i corpustrans¬
fer. Nomineaũ lactis doctrina legis significatur qua
carnalẽ populũ taquã paruulos poculo lactis alebat.
cuius quidẽ candidiores effectis doctores ȩcłae qͥa for¬
tẽ & ualidũ uerbi cibũ mandunt atq distribuunt de
qͥb dicit apost in epistola sua adhebreos. ꝑ fectoꝵ aũ¬
nistrant candidieẽ. debent & puriatq ab omni macula

Expanded text:
do sicut botrus in ligno crucis pependit. Tunc enim ex lado sicut botrus in ligno crucis pependit. Tunc enim ex latere ejus sanguis et aqua profluxit. Sed aqua nos abluit, sanguis nos redemit. Pulchriores oculi ejus vino. Oculi Christi apostoli sunt et evangelistae, qui scientiae lumen universo corpori Ecclesiae praestant. Hi pulchriores vino probantur, quia eorum doctrina austeritatem veteris vini exsuperat, id est, priscae legis traditionem. Evangelica enim praecepta longe clariora sunt quam Veteris Testamenti mandata. Et dentes lacte ribus homines, et eos quasi comedendo in Christi corpore transferunt. Nomine autem lactis doctrina legis significatur, quae carnalem populum tanquam parvulos lactis poculo alebat. Cujus quidem candidiores effecti sunt doctores Ecclesiae, quia fortem et validum verbi cibum mandunt atque distribuunt, de quibus dicit Apostolus in Epistola sua ad Hebraeos : Perfectorum autnistrant, candidi esse debent et puri, atque ab omni macula
Abbreviated transcription (Latin):
dũs erat ideo sequit᷑. Etipse crit expectatio gentiũ.
Alligans ad uineã pullũ suũ. pullus suus exgentib:i.
populus cuiadhuc nũquã fuerat legis onus inpositũ
hunccopulauit aduneã apostoloꝵ qui exiudeiss Nã¬
uinea dnĩ saba hogt domusisrt. & aduitẽ ofilimi asi¬
nã suã ipsedicit. Egosũuitis uera ad hanc ergo uitẽ
alligat asinã suã cui suꝑ sedit ęcłam nationis ex gen¬
tib c̃gregatã hancitaq. aduitẽ corporissui alligauit
uinculo caritatis. & disciplinę euangelicȩ nexu ut
grada scilic&. & graui pondere legis oppressã. laua¬
bit inuino stolã suã siue carnẽ suã insanguine pas¬
sionis siue scam ełam illo uino qui ꝓmultis effunde
t᷑ in remissio peccatoꝵ. Et in sanguine uuȩ palliũ suũ.
Palliũ gentess quascorpori suo ciunxit. sicut scrip¬
tũ ÷. Uiuo ego dicit dñs nisihos om̃s induã sicut ues¬
tim̃tũ. hos quippe xp̃s in sanguine uuȩ mud auit qͥn¬

Expanded text:
dus erat, ideo sequitur: Et ipse erit exspectatio gentium, alligans ad vineam pullum suum. Pullus suus ex gentibus, populus cui adhuc nunquam fuerat legis onus impositum: hunc copulavit ad vineam apostolorum, qui ex Judaeis vinea Domini Sabaoth domus Israel. Et ad vitem asinam suam. Ipse enim dicit: Ego sum vitis vera; ad hanc ergo vitem alligat asinam suam, cui supersedit Ecclesia ex nationibus congregata. Hanc ad vitem corporis sui alligavit vinculo charitatis et disciplinae evangelico nexu, ut gradam scilicet, et gravi pondere legis depressam. Lavit in vino stolam suam, sive carnem suam in sanguine passionis, sive illam Ecclesiam illo tur in remissionem peccatorum. Et in sanguine uvae pallium suum. Pallium gentes sunt, quas corpori suo conjunxit, sicut scriptum est: Vivo ego dicit Dominus, nisi hos omnes induam sicut vestimentum . Hos quippe Christus in sanguine uvae mundavit, quan
Abbreviated transcription (Latin):
nedictionib: patrũtuoꝵ: ultra omne enĩ scoꝵ meritũ
patriarcharũ siue ꝓph&arũ conualuit benedictio.
omnipotentis patris infilio. Ita ut ei nullus scoꝵ aqua¬
t̃. donec uenir& desideriũ colliũ a& noꝵ. colles istisci
carnationẽ eiꝰ ex spectauer̃. Dequib dns dicit ꝗ mul¬

Expanded text:
nedictionibus patrum tuorum. Ultra omne enim sanctorum meritum patriarcharum sive prophetarum convaluit benedictio omnipotentis Patris in Filio, ita ut ei nullus sanctorum aequetur. Donec veniret desiderium collium aeternorum. Colles isti sancarnationem ejus exspectaverunt; de quibus Dominus dicit: Qu
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt antixpm ꝑhaec uerba p̃dici deistatribi futurũ.
alii deiuda a quo traditus : xp̃s. haec scripta ꝓnuntiant.
& eqͥtẽ atq equũ dnm̃ cũ carne suscepta designareuo¬
expectabo dnẽ. sicut ꝑ dauid dicit Non relinques animã
meã imnferno. Haec quidã ita exponunt. Alii uero¬
re antixpm. fer peo qđ hocloco dan & coluber ad se¬
rit᷑ & mordens. Vnde & ñin merito dũisraheliticus po¬
pelus tras in castroꝵ particione susciper& primus
din ad ccquilonẽ castra m&atusẽ. Illũ scilic& signins
qͥincor desuo dix̃. Sedebo in monte aquilonis in late

Expanded text:
dici per haec verba de ista tribu futurum. 36. Alii de Juda, a quo traditus est Christus, haec scripta pronuntiant, et equitem, et equum Dominum cum carne suscepta designari voexspectabo, Domine, sicut et per David dicit: Non relinques animam meam irunt, pro eo quod in hoc loco Dan et coluber asseritur, et mordens. Unde et non immerito, dum Israeliticus populus terras in castrorum partitione susceperat, primus Dan ad Aquilonem castra metatus est, illum scilicet significans qui in corde
Abbreviated transcription (Latin):
factus caro scilic& eiꝰ quae ẽ. esca scoꝵ quã si quis man¬
ducauerit ñ mori& in xt̃nũ iste & iã p̃bebit dilicias
dominant᷑ uitioꝵ suoꝵ qͥ castigant corporasua & in
postolos & p̃dicatores scõs significat quoꝵ doctrina
in latitudinẽ totius mundi diffusa ÷ ex hacenĩ tribu
fuer a postoli quis̃ principes ȩcdesiarũ & duces & prin¬
cipes Zabulon & principes neptalĩ quis ine dubio adꝑ

Expanded text:
factus est: caro scilicet illius, quam si quis manducaverit, non morietur in aeternum. Idem etiam praebet delicias dominantur vitiorum suorum, qui castigant corpora sua, et postolos et praedicatores sanctos significat, quorum doctrina in latitudine totius mundi effusa est. Ex hac enim tribu fuerunt apostoli, qui sunt principes Ecclesiarum, et duces, et principes Z
Abbreviated transcription (Latin):
escens accubuisti utleo. & quasileena. quissuscitabit eũ:
quia iuda confessio siuelan̾s inter pr&atur. recte scri¬
bitur iuda confitebuntur tibi fr̃s łlaudabunte. Et lic&
dexp̃o grande mrsteriũ sittam̃ secundũ litteram signi¬
ficat. qđ ꝑdauid stirpẽ generant᷑ reges & qđ ado&ent
eum omnestrib non enimait filu matristuae sed filii pa¬
tristui. Et qđ sequit᷑ : ad praedam filiimi ascendisti. Osten¬
dit eũ captiuos populos eẽ ducturũ. & uixta intellegen¬
tiã sacratorẽ: ascendisse in altũ. captiuã duxisse captiui¬
tatẽ. Siueqđ melius puto captiuitas passionẽ ascensus
resurrectionẽ significat. Alligans ad uineã pullũ suũ
& aduitẽ asinã suã. Qđ uidelic& pullũ asinȩ cui suꝑ se¬
deis s̃ copulauerit. Et aduitẽ siue ut in hebreo hab& &
ad sorech id: electãuitẽ alligauerit asinã cui suꝑ sedit.
ȩcłam exnationib congregatã. Qđ aut dicit filimi.

Expanded text:
escens accubuisti ut leo, et quasi leaena. Quis suscitabit eum? Quia Juda confessio sive laus interpretatur, recte scribitur de Juda, confitebuntur tibi fratres; vel, laudabunt te. Et licet de Christo grande mysterium sit, tamen secundum litteram significat, quod per David stirpem generarentur reges, et quod adorarent eum omnes tribus. Non enim ait, filii matris tuae; sed, filii patris tui. Et quod sequitur, Ad praedam, fili mi, ascendisti, ostendit eum captivos populos esse ducturum, et juxta intelligentiam sacratiorem ascendisse in altum, et captivam duxisse captivitatem. Sive, quod melius puto, captivitas passionem, ascensus resurrectionem significat. Alligans ad vineam pullum suum, et ad vitem asinam suam. Quod videlicet pullum asinae, cui supersedaeis sunt, copulaverit. Et ad vitem, sive, ut in Hebraeo habetur, ad Sorech, id est, electam vitem, alligaverit asinam cui supersedit, Ecclesiam ex nationibus congregatam. Quod autem dicit, fili mi,
Abbreviated transcription (Latin):
expectatio gentiũ: Gad accinctus pliabit᷑ antoũ & ip¬
se accing&ur r&rorsũ : Significat qđ anteruben & di¬
midiã tribũ manasse ad filios quostrans ior danen in pos¬
sessione dimiserat. post quattuor decimannos reuer¬
tens p̃liũ aduersũ eos gentiũ uicinarũ grande reperͤst.
& uictis bostib: fortiter dimicarit. legelibrũ hiesuna¬
ue & paralipumeñ Neptalĩ ceruus emissus. dans elo¬
quia pulchritudinis: Siueneptalĩ ager inriguus utrũq
breiaũ uolunt ꝓpt̃ trberiadẽ quael egis uidebat᷑ habe¬
ph&ari. Ceruusaũ emissus. tẽperaneos fruges & ue¬
locitatẽ t̃rae uberioris ostendit: sed melius siaddoctri¬
nã saluatoris cuncta referamus. qđ ibi ł maxime do¬
cuerit saluator. Vtin euangelio quoq scriptũ : Fili
us ad crescensio seph. filius ms̃ ad crescens & decorus
aspectu. filiae discurror̃ suꝑmurũ. sed exaspera uer

Expanded text:
d accinctus praeliabitur ante eum, et ipse accingetur retrorsum. Significat quod ante Ruben et dimidiam tribum Manasse, ad filios quos trans Jordanem in possessionem dimiserat, post quatuordecim annos revertens, praelium adversum eos gentium vicinarum grande repererit, et victis hostibus, fortiter dimicarit. Lege librum Jesu NaI, V, 1, 11. Nephtalim cervus emissus, dans eloquia pulchritudinis sive Nephtalim ager irriguus . Utrumque braei autem volunt propter Tiberiadem, quae legis videbatur haberophetari. Cervus autem emissus temporaneas fruges et velocitatem terrae uberioris ostendit. Sed melius, si ad doctrinam Salvatoris cuncta referamus, quod ibi vel maxime docuerit Salvator, ut in Evangelio quoque scriptum est . Filius meus accrescens Joseph, filius meus accrescens et decorus aspectu. Filiae decurrerunt super murum, sed exasperaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
qͥaipse : caput omniũ eminens uniuersoꝵ scoꝵ quos
mane comed& p̃dã uespepe. diuid& spolia. Quib dic¬
tis a postolus paulus designat᷑ debeniamin stirpe pro¬
genitus quimane rapuit p̃dã Id ÷ in primor diis fideles
quos potuit deuastauit uespere aũ spolia diuisit quia
fidelis postmodũ factus sacra eloquia audientib dis¬
cretione minfica dispensauit. legimus quendã exdoc¬
torib: adurbẽ hierusalẽ eaquae debeniamiꝰscrip ta sunt
referentẽ : beniamin inquit. filius doloris int̃p̃tat᷑. hicro¬
re hereditatis eulocũ accepit in quot̾rena .ẽ hierusalẽ.
quae nunc pp̃ incredulitatẽ abiecta ÷ atq repulsa hȩc
enim infiliis suis sub ꝑsona beniamin designat᷑. nãsicut
beniamin ultimã c̃sequit᷑ benedictionẽ. ita & idẽ popu¬
liꝰ ultimus : saluandus. postea quã plenitudo gentiũ in¬
trauerit. Dicit enĩ beniamin lupus rapax. lupus scilic&
ꝗipsepopuliꝰ effudit sanguinẽ ꝓph&arũ atq iustoa¬

Expanded text:
quia ipse caput omnium eminens universorum sanctorumane comedet praedam et vespere dividet spolia. Quibus dictis apostolus Paulus designatur, de Benjamin stirpe progenitus, qui mane rapuit praedam, id est in primordiis fideles, quos potuit, devastavit. Vespere autem spolia dividit: quia, fidelis postmodum factus, sacra eloquia audientibus descriptione mirifica dispensavit. Legimus quemdam ex doctoribus, ad urbem Hierusalem ea quae de Benjamin scripta sunt, referentem. Benjamin, inquit, filius doloris interpretatur. Hic sorte haereditatis eum locum accepit, in quo terrena est Hierusalem, quae nunc propter incredulitatem abjecta est atque repulsa. Haec enim in filiis suis sub persona Benjamin designatur. Nam sicut Benjamin ultimam consequitur benedictionem, ita et idem populus ultimus est salvandus, posteaquam plenitudo gentium introierit. Dixit enim: Benjamin lupus rapax, lupus scilicet, quia ipse populus effudit sanguinem prophetarum atque justo
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Reminiscent᷑ & c̃uertent᷑ addnm uniuersi
finestra. Filius ad crescens & decorus aspectu. om̃senĩ
dinis xp̃i accensȩ discurr: utuerũ sponsũ ꝑctẽplatio¬
nẽ aspiciant. & osculo caritatis illi copulent᷑ atq adhe
reant : sed obiurgatis eũ quando falsistestimoniis calũ¬
niantes sem dñi opprimere sinagogȩ populi cogita¬
uer. Inuider illi habentes iacula. neq enĩ quisquã in io¬
seph ciecit sagittas. ł aliquando uulneris telũ. sed hoc
tor cinus uirtute c̃cid& omnis neqͥcia ꝑfidoꝵ.¬

Expanded text:
dicens: Reminiscentur, et convertentur ad Dominum universi fines terrae . Filius accrescens decorus aspectu. Omnes enim dinis Christi accensae discurrunt, ut verum sponsum per contemplationem aspiciant, et osculo charitareant. Sed objurgati sunt eum, quando falsis testimoniis calumniantes sanctum Domini opprimere Synagogae populi tentaverunt, inviderunt illi habentes jacuta. Neque enim quisquam in Joseph conjecit sagittas, vel aliquod vulneris telum, sed hoc nator, cujus virtute conciditur omnis nequitia perfido
Abbreviated transcription (Latin):
tarũ qͥ inmanu potentis dĩ positi & taquã sagittae ex¬
cussȩ ꝑuener̃ usq ad fines trae. Vnde & benehic nep¬
talĩ ceruus emissus scribit᷑ quianimirũ apostoli siue
p̃dicatores uelocisaltu exilientes more ceruoꝵ trans¬
cendunt implica m̃ta sȩculi huius sicq excelsa ac sub¬
limia meditantes. dant eloquia pulchritudinis: id÷
p̃dicant cunctis gentib doctrinã dnĩ saluatoris Pi¬
lius ad crescens iosephꝰ hac ꝓph&ia p̾passionẽ dñi. pat̃¬

Expanded text:
tarum, qui in manu potentis Dei positi, et tanquam sagittae excussae, pervenerunt usque ad fines terrae. Unde et bene hic Nephthalim cervus emissus scribitur, qua nimirum apostoli sive praedicatores, veloci saltu exsilientes more cervorum, transcendunt implicamenta saeculi hujus; sicque excelsa ac sublimia meditantes, dant eloquia pulchritudinis, id est, praedicant cunctis gentibus doctrinam Domini Salvatoris. Filius accrescens Joseph. Haec prophetia post passionem Domini pat
Abbreviated transcription (Latin):
rit antixp̃s itẽrecurr& r&rorsũ. id : p̾eius uestigi¬
a xp̃s celeri aduentu ꝓcedens ut int̾ficiat eũ gladio
orissui. Vnde & beneidẽ gad latrunculus int̾p̃tat᷑. eo
qđ posterior id ÷ secus pedes quasilatrunculi rapidoat¬
q in ꝓuiso aduentu exiliat. Contra aꝑtã antrxp̃i oppug¬
nationẽ : hinc ÷ qđ euangelista exclamat dicens qđ di¬
es dnĩ sicut fur in nocte ita ueni& xp̃s ergo &ante &

Expanded text:
rit Antichristus, item recurret retrorsum, id est, post ejus vestigirit Antichristus, item recurret retrorsum, id est, post ejus vestigia Christus adventu procedens, ut interficiat eum gladio oris sui. Unde et bene idem Gad latrunculus interpretatur, eo quod posterior, id est, secus pedes quasi latrunculus, rapido atque improviso adventu exsiliat, contra apertam Antichristi oppugnationem. Hinc est quod Apostolus exclamat dicens: Quia dies Domini sicut fur in n
Abbreviated transcription (Latin):
datascensor eiꝰ rero. ascensor eqͥ .ẽ. quis quis extollit᷑
ciẽ sicut saulus cecidisse memorat᷑. In faciẽ enĩ cadere
÷ in hacuita suas unũ quẽq culpas cognoscere easq: peni¬
repente decedere. & adqua supplicia ducat᷑ igno¬
rare. Et quia iudȩa errorissui laqueis capta ꝓxp̃o
electoꝵ uoce conuersus : dicens. Salutare tuũ ex pec¬
tabo dnẽ id ÷ ñ sic̃ infideles antrxpon sedeũ qͥ in redẽp
tionẽ nram uenturus : uerũ credo fidelit̃ xpm. Bad
accinctus p̃liabit᷑ ante eũ. Istegad accinctus ꝑsonã xp̃i
exprimit qui in primo aduentu humilitatis sua ante
aduentũ antixp̃i p̃liandus occurrit accinctus gladio
uerbi sui circafemur potentissime quo inimicos diui
sit. id ÷ filiũ a patre filiã amatre. nurũ a socru. iuxta
qđ legit᷑ in euangelio. ñueni pacẽ mittere intrã sed
gladiũ. Qđ auait. Etipse accing& rarorsũ. clari¬

Expanded text:
dat ascensor ejus retro. Ascensor equi est quisquis extollitur dat ascensor ejus retro. Ascensor equi est quisquis extollitur  non in faciem, sicut Saulus cecidisse memoratur. In facie enim cadere, est in hac vita suas unumquemque culpas cognoscere, easque poenit ex hac vita repente decedere, et ad quae supplicia ducatur ignorare. Et quia Judaea, erroris sui laqueis capta, pro Celectorum voce conversus est dicens: Salutare tuum exspectabo, Domine, id est, non sicut infideles Antichristum, sed eum qtione nostra venturus est, verum credo fideliter Christum. Gad accinctus praeliabitur ante eum. Iste Gad accinctus personam Domini exprimit, qui in primo adventu humilitatis suae ante adventum Antichristi praeliaturus occurrit, accinctus gladio verbi sui circa femur potentsit, id est, filium a patre, filiam a matre, nurum a socru. Juxta quod legitur in Evangelio: Non veni mittere pacem, sed gladium ; quod autem ait: Ipse accingetur retrorsum , clari
Abbreviated transcription (Latin):
rasta enĩ grece cornua dñr serpensq hiccornutus eẽ
tra uitã fideliũ cũmorsu pesti ferȩ p̃dicationis armabit᷑ &¬
iã cornib potestatis. quisaũ nesciat. semitã angustiorẽ eẽ
quã uia: fit ergo coluber inuia. qui in p̃sentis uitae latitudi¬
ne eos ambulare ꝓuocat quib: quasi parcendo blandit̃
sedinuia mord&. quia eos quib: libertatẽ tribuit erroris
suiueneno c̃sumit: fititerũ cerastes insemita quiaquos
fideles repperit. & sese ad p̃cepti cȩlestis angusta itnera
cstringentes nsolũ nequitia callidȩ ꝑsuasionis impe¬
dit. sed & iã terrore potestatis p̃mit. & in ꝑsecutionis
angore post beneficia fictȩ dulcedinis exerc& cornua
potestatis quo in loco equus hunc mundũ insinuat. qͥ ꝑ
elationẽ suã in cursu labentiũ tẽpoꝵ spumat. & quian¬
tixp̃s extrema mundi adphendere nitit᷑. Cera stesiste
equi ungulas mordere ꝑhib&. Vngulã quippe equi
mordere : extrema sęculi feruendo ẽtingere ut ca¬

Expanded text:
rastae enim Graece cornua dicuntur, serpensque hic cornutus esse tra vitam fidelium, cum morsu pestiferae praedicationis, armabitur etiam cornibus potestatis. Quis autem nesciat semitam angustiorem esse quam viam? Fit ergo coluber in via, quia in praesentis vitae latitudinem eos ambulare provocat, quibus parcendo quasi blanditur. Sed in via mordet, quia eos quibus libertatem tribuit erroris sui veneno consumit. Fit iterum cerastes in semita, quia quos fideles reperit, et sese ad coelestis praecepti angusta itinera constringentes, non solum nequitia callidae persuasionis impedit, sed etiam terrore potestatis premit, et in persecutionis angore, post beneficia fictae dulcedinis, exercet cornua potestatis. Quo in loco equus hunc mundum insinuat, qui per elationem suam in cursu labentium temporum spumat. Et quia Antichristus extrema mundi apprehendere nititur, cerastes iste equi ungulas mordere perhibetur. Ungulas quippe equi mordere est extrema saeculi feriendo contingere. Ut ca
Abbreviated transcription (Latin):
& .x. frugũ primitias quas metunt Ante quã ex
eis uescantur dm̃ iudicantes iustũ eẽ primitus
honorari quo sint hac ubertate completi. Offerunt
istomodo siccantes spicarũ mamipulũ & contunden¬
tes & munda ad coquendũ ordea facientes arg
dĩ assariumofferunt & unã dragm̃a ex eomit¬
tentes reliquũ sacerdotũ usui derelinquunt &¬

Expanded text:
 frugum primitias quas metunt, antequam ex eis vescantur, Deum judicantes justum esse primitiis honorari, quo sint hac ubertate completi, offerunt isto modo: Siccantes spicarum manipulum, et contundentes, et munda ad coquendum hordea facientes, arae Dei assarium offerunt: et unam drachmam ex eo mittentes, reliquum sacerdotum usui derelinquunt