comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uos pagani deos
asserunt homines olu fuisse ꝓduntur.
et pro uniꝰ cuiꝰq uita uelmeritis coli apud suos
post morteur ceꝑunt. uit apd̃ egẏptum hysis.
apd̃ cietam iouis. apd̃ mauros iuba. apd̾ latinos
nas ininerua. apd̾ samũ iuno. apd̾ pafos uenꝰ.
apud lemnos: uulcanꝰ. apd naxos lib̃. apd delos
apollo. In quoꝵ etiam laudib accesserunt et po¬
ete. et compositis carminib incelum eossustu¬
lerunt. Nam quorumdam cultum ⁊ inuentioes
artium reꝑisse dicuntur. ut esculapio medicina.
uulcano fabrica. abartib aut̃ uocantur. ut
etiam et qͥdam uin fortes. aut urbium condi¬
tores qͥb mortuis homines qͥ dilexerunt eos
simulacra finxerunt. u̾hab̾ent aliqd̾ exima¬
ginum contemplatione solatium. s paulatĩ
hc̃ errorem ꝑsuadentib demonib i tampostis
in repsisse. ut quos illi ꝓ sola nomups memori¬
a honorauerũt. successores cłos existimarent
atq cołent. Simulacrorum usus ex ortus :
cum ex desiderio mortuoꝵ constituerentur.

Expanded text:
uos pagani deos erantur, homines olim fuisse produntur et pro uniuscuiusque uita uel meritis colere eos sui post mortem ceperunt ut apud Egyptum Ysis, apud Cretam Iuppiter, apud Mauros Iuba, apnienses Minerua, apud Samum Iuno, apud Paphos Venus, apud Lemnos Vulcanus, apud Thebas Liber, apApollo. In quorum etiam laudibus accesserunt et poetae, et conpositis carminibus in caelum eos sustulerunt. Nam quorundam et inventiones artium cultu peperisse dicuntur, ut Aesculapio medicina, Vulcano fabrica. Ab actibus autem vocantur, ut etiam et quidam viri fortes aut urbium conditores, quibus mortuis homines, qui eos dilexerunt, simulacra finxerunt, ut haberent aliquod ex imaginum contemplatione solacium; sed paulatim hunc errorem persuadentibus daemonibus ita in posteris inrepsisse, ut quos illi pro sola nominis memoria honoraverunt, successores deos existimarent atque colerent. Simulacrorum usus exortus est, cum ex desiderio mortuorum constituerentur
Abbreviated transcription (Latin):
possessionib limo abcuctis imcium t̃re di¬
uidente ꝑlineas. ⁊ m̃suras nom̃ artidedit. qͥd
deiñ longius acumine fapientũ ꝓfecta ⁊ma¬
ris ⁊celi ⁊aeris spatia metiuntur. ⁊ lampuo¬
cati studiosi ceꝑunt post t̾re dim̃sionem. ⁊ ce¬
li spatia querere quanto int̾uallo luna at̾riᷤᷤ
a luna sol ipse distaret ⁊ usq adu̾ticem celi.
quanta semensura distend̾et sicq int̃ualla ⁊pã
babili distinxent. s qr ex t̾re dim̃sione hec
disciplina cepit ex initio sui nom̃ seruauit.
Nam geomet̾a de t̃ra ⁊ dem̃sura nuncuptita: ter¬
ra enĩ gͥce geo uocatair. met̾ͥa mensura. huiꝰ
discipline arsꝯtinet. in seliuam̃ta int̾ualla.
magnitudines. ⁊ siguias. ⁊ infigurisdim̃sioneᷤᷤ

Expanded text:
possessionibus limo obductis, initium terre dividende, per lineas et mensuras nomen arti dedit. Que inde longius acumine sapientium producta et maris et celi et aeris spatia metiuntur. Nam provocati studiosi, ceperunt post terre dimensionem et celi spatia querere, quanto intervallo luna a terris, a luna sol ipse distaret et usque ad verticem celi quanta se mensura distenderet. Sicque intervalla ipsa m, ratione probabili distinxerunt: sed quia ex terre dimensione hec disciplina cepit, ex initio sui et nomen servavit. Nam geometria de terra et de mensura nuncupata est. Terra enim grece ge vocatur, metra mensura. Huius discipline ars continet in se lineamenta, intervalla, magnitudines et figuras et infiguris dimensiones
Abbreviated transcription (Latin):
euanidi qĩ utilis beta. Cucums sunt. qd̾ sint
ĩt̃dũaman qͥ dulces nasci ꝑhibentur: si lacte mel¬
lito eoꝵ semen infundant᷑.
Cucurbita.
apoperes.
Sanpepapo: meli pepo: ocimũ : g̃ca noĩa sunt.¬
⁊ eoꝵ origo latinis incerta.
Olus molle:
a triplex.
brassica.
olisatirum.
Nasturcium: sapor appellauit. qd ac̾monia sui nasũ
torqueat. fungi qd̃ ignẽ acceptum: concipiunt.

Expanded text:
evanidi, quasi vilis beta. Cucumeres, quod sint interdum amari; qui dulces nasci perhibentur, si lacte mellito eorum semen infundatur. Cucurbita. Apoperes. Sane pepo, melipepo, ocimum Graeca nomina sunt, et origo eorum Latinis incerta. Olus molle. Atriplex. Brassica. Olisatrum. Nasturcium sapor appellavit, quod acrimonia sui nasum torqueat. Fungi, quod aridi ignem acceptum concipiant;
Abbreviated transcription (Latin):
iungebant fecła porca. federis parte sinducie.
id est uutute adhipiscatur. hoc ẽ enim iusgenti¬
tium: um ui. expellere. Nam turpis ẽdole
quesita uictoria. Certa enim uictoriae ua
occisio hostis. ł expoliatio. ł utrumꝗers ontin

Expanded text:
jungebant foedera porca. Foederis partes induciae; jungebant foedera porca. Foederis partes induciae; id est, virtute adipiscatur: hoc est enim jus gentium, vim vi expellere: nam turpis est dolo quaesita victoria. Certa autem victoria est, vel occisio hostis, vel exspoliatio, vel utrumque. Non
Abbreviated transcription (Latin):
mensis. Rursus inuna pugna. młta s̃plia ialuid
enĩ. incornib alid. in media. alidꝰ in ext̾ma atie
geritur. Bellum gͥ totum: pugna uniꝰ diei. ̃lũ:
pars pugnes. Bellum ana duellũ uocatum: eo
qd̾ due sint partes dimicantium. uł qd̾ alt̾m fa¬
ciat uictorem: alt̾m uictũ. Postea detracta ⁊ mu¬
tata luteradictũ ẽ bellum. alii ꝑ antifrasim
putant chctum: eo qd̾ sit horridum. uñ illud.
mendo hostis hostem. uñ ⁊ p̃lia ligna qͥb iui̾a p̃¬
mitur. Eugna eo uocata qd̾ initio usus fuiss:
in bello pugnnis ꝯtendend̾e. ł qr pͥmo bellum
tur. Pugna. fuga. Uictoria. Pax. Pacis uocabu
pax accipitur. pmum fedus initur. fecdus:
pax que fit int̾ cdimicantes. uł afide ⁊ afaialibꝰ
.i. sac̃dotib dictum. ꝑ ipsos aut̃ fiebant fe¬
dera: sic̃ ꝑseculares bella. Alii federadic t̾a pu¬
tant: aporca fed& ⁊ crudelit occisa. cuiꝰ mors
optabatur ei: qapace resilisset. uugiliꝰ: ⁊ cesa

Expanded text:
mensis. Rursus in una pugna multa sunt proelia. Aliud mensis. Rursus in una pugna multa sunt proelia. Aliud enim in cornibus, aliud in media, aliud in extrema acie geritur. Bellum igitur est totum, pugna unius diei, proelium pars pugnae est. Bellum antea duellum vocatum eo quod duae sint partes dimicantium, vel quod alterum faciat victorem, alterum victum. Postea mutata et detracta littera dictum est bellum. Alii per antiphrasin putant dictumeo quod sit horridum; unde illud mendo, hostis hostem. Unde et prela ligna quibus uva premitur. Pugna vocata eo quod initio usus fuisset in bello pugnis contendere, vel quia primo bellum tur: pugna, fuga, victoria, pax. Pacis vocabulpax accipitur, foedus primum initur. Foedus pax que fit inter dimicantes, vel a fecialibus, id est sacerdotibus dictum, per ipsos enim fiebant federa, sicut per seculares bella. Alii federa dicta esse putant a porca fede et crudeliter occisa, cuius mors optabatur ei q
Abbreviated transcription (Latin):
uilia. socialia. pryatica. Nam pyratica bella futt:
sparsa latronũ manꝰ. ꝑ maria. oþoparonib leuib
⁊ fugacibꝰ non solum in nauiũ cõmeatus. s ⁊̃ insu¬
las ꝓuinciasq uastantib. qͦs pͥmũ s̃neiꝰ pom
peuis pꝰt młtam uastationẽ quã t̾ra mariq diu
egerãt: mira cełitate compressit ac suꝑauit.
Sũ aut̃ bellum uocatur qd̵ contra hostes agitur.
ita tumultꝰ. qd̾ ciuili seditione concitatur. Nã
selitio ẽ dissensio ciuium. dicta: qd̾ seorsum alii
ad alios eant. alii existimant disfentionẽ aĩoꝵ se¬
dicionẽ uocari: quã g̾ci diastasim uocant. qͦ ã
enim differat utrumq cicero docet. Potest enĩ
sine bello ñ potest. Quids enim aliud tumultus:
nisi ꝑturbatiotanta. ut maior timor oriatur:
ẽẽ tumultũ. quã bellum. nã inbello uocatioẽs
pigna. ⁊ p̃lium. Nam bellum uniu̾sum dr̃ ut pu¬
nicum. huuiꝰ paires sunt pugne: ut catensis ter¬

Expanded text:
vilia, socialia, piratica. Nam piratica bella sunt vilia, socialia, piratica. Nam piratica bella sunt sparsa latronum agmina per maria myoparonibus levibus et fugacibus, non solum navibus commeatus, sed etiam insulas provinciapeius post multam vastationem, quam terra marique diu egerant, mira celeritate compressit ac superavit. Sicut autem bellum vocatur, quod contra hostes agitur: ita tumultus, quod civili seditione concitatur. Nam seditio est dissensio civium: dicta, quod seorsum alii ad alios eant. Alii aestimant, dissensionem animorum seditionem vocari, quam Graeci diastasin vocant: quoniam autem differant utrumque Cicero docet: « Potest enisine bello non potest. » Quid est enim aliud tumultus, nisi perturbatio tanta ut major timor oriatur? est tumultus quam bellum: nam in bello vacationes pugna et proelium. Nam bellum universum dicitur, ut Punicum. Huius partes sunt pugnae, ut Cannensis, Ther
Abbreviated transcription (Latin):
riors bella intulit nẏnus:¬
rex assirioeum. tpse enim finib suis neqͣꝗͣ
contemptiis: humane societatis fedus irrumpers:
sangͥne. alt̾na gͣssari cede. quatuor aut̃ sunt ge¬
nera belloꝵ.i. iustum. in iustum. cruile. ⁊ plusꝗͣ
bellũ ẽ: qd̾ de furore ñ legitima ratione initur. de
sandoꝵ hostium cãm bellũ geri: iustum nullũ
pot̾. Et hec idem tulliꝰ paruis int̾iectis subdi¬
dit. Nullum bellũ iustũ hẽt᷑: nͥ denuntiatum. nͥ
dictum nͥ derepetitis reb. Ciuile bellũ ẽ int̾ ciueᷤᷤ
orta seditio. ⁊ concitati tumultꝰ. sic̃ int̾ sillam et
manium. qͥ bellũ cuule inuicem inunagente gel¬
serunt. Plusquã ciuele bellũ ẽ: u ñ solum ciues
certant: s et cognati. quale actum ẽ int cesarẽ
⁊ pompeyum: qñ gener ⁊ socer inuicẽ dimicaue¬
runt. siqͥd̾ in hac pugna. fr̾ cum fr̾e dimicauit. et
pat̃ adu̾sus filium arma portauit. Lucanꝰ. In
parentis ceciet. Bella itaq dicunt᷑: int̾na ext̃na ser¬

Expanded text:
rimus bella intulit Ninus Assyriorum rex: ipse enim finibus suis nequaquam contentus, humane societatis fedus irrumpens, sanguine alterna crassare caede. Quattuor autem sunt genera bellorum: id est iustum, iniustum civile, et plus quam bellum est quod de furore, non de legitima ratione initur. De sandorum hostium causa bellum geri iustum nullum potest.' Et hoc idem Tullius parvis interiectis subdidit: 'Nullum bellum iustum habetur nisi denuntiatum, nisi dictum, nisi de repetitis rebus.' Civile bellum est inter cives orta seditio et concitati tumultus, sicut inter Syllam et Marium, qui bellum civile invicem in una gente geserunt. Plusquam civile bellum est, ubi non solum cives certant, sed et cognati: quale actum est inter Caesarem et Pompeium, quando gener et socer invicem dimicaverunt: siquidem in hac pugna frater cum fratre dimicavit, et pater adversus filium arma portavit. Lucanus: . parentis Cederet. . . . . Bella itaque dicuntur interna, externa, ser
Abbreviated transcription (Latin):
tunt᷑. Uñ ⁊ ille pͥmus corneliꝰ scipio appel¬
latus ẽ: qr in foro pat̾ eius cecus innixus eo
ambulat᷑. suꝑscipionẽ aut̃ aqͥla suꝑsede¬
bat. ob indic ium: qd ꝑuictoriam qi adsu¬
ꝑnam magnitudinẽ ascend̾ent. iñ ⁊ colore
rufo ꝑlniebant᷑: qĩ imitarent᷑ diuini ignis
esfigiem. qd̾ u̾o acarnifice ꝯtingebantur. id
ẽat indiciũ ut ad tantũ fastigiũ euecti. medioc̾ta¬
tis humane hoc cõmonentur. Duob enim
genib deletur exercitus aut int̾nitione
aut disꝑsione. Salustius. hostes inqͥt op
ꝙaut age diu̾sos. ⁊ dissice corpora ponto. sx.¬

Expanded text:
tuntur. Unde et ille primus Cornelius Scipio appeltuntur. Unde et ille primus Cornelius Scipio appellatus est, quia in foro pater eius caecus innixus eo ambulabat. Super scipionem autem aquila supersedebat, ob indicium quod per victoriam quasi ad supernam magnitudinem accederent. Inde et colore rufo perliniebantur, quasi imitarentur divini ignis effigiem. Quod vero a carnifice contingebantur, id erat indicio, ut ad tantum fastigium evecti mediocritatis humanae commonerentur. 7. Duobus autem generibus deletur exercitus, aut internecione, aut dispersione. Sallustius: Hostes, inquit, Aut age diversos, aut disjice corpora ponto. S
Abbreviated transcription (Latin):
tini uocant. qd̃ eius tyrsuf ł radicis sucus acuat
uisum. cuiꝰ uͥtiis fͣdit᷑ ut s̃pentes antiꝗͣ senectutĩ
eiꝰgustu cdeponant. hħolus gͥti maratron uocant
Ligusticum aregione uocatum ẽ. nascit᷑ enim płi¬
mum inlyguria. odore a romatico. ⁊ gustu acs.
b cognita. ac̃rime feruens nẽ migtualis.
Anetum:
cuninum:
Coriandrũ. ex g̾co nomine sũptum. qd̾ illi coriam
uocant.cuiꝰ semen indulci umo datũ: ꝓmores res¬
dit inuen̾em. si supͣ modũ ded̃is: amentiam nutͥt
canos enĩ ex coriandro infici ttlitum ẽ. abiotanũ.
c erefolium.
Ruta dict̾a: qd̾ sit feruentissima. cuiꝰ alt̾a ag̾stis atq̃
uͥtute acͥor. s utͦq feruentissime comꝓbãt᷑. hac̃
repugnare urnenis mustele docent. que dũ cum
serpente dimicau̾int: cibo eiꝰ armant᷑.
Saluia.
Inulam quam rustici alam uocant: radicȩ aro¬
matica odoris summi. cũ leui acmonia. huiꝰ m̃a
genera sex.

Expanded text:
t t visum: cuius virtus traditur ut serpentes annuam senectutem eius gustu deponant. Hoc olus Graeci μάραθρον vocant. Ligusticum a regione nomen accepit. Nascitur enim plurimum in Liguria, odore aromatico et gustu acri. ibus cognita, acerrime fervens, mictualis. Anethum. Cyminum. Coriandrum ex Graeco nomine sumptum, quod illi κόριον vocant. Cuius semen in dulce vino datum proniores reddit in Venerem; si supra modum dederis, amentiam nutrit. Canos etiam ex coriandro infici traditum est. Abrotanum. Caerefolium. Ruta dicta quod sit ferventissima. Cuius altera agrestis atque virtute acrior; sed utraque ferventissimae conprobantur. Hrepugnare mustelae docent, quae dum cum serpente dimicaverint, cibo eius armantur. Salvia. Inula, quam rustici alam vocant, radice aromatica, odoris summi cum levi acrimonia. Menta; huius genera sex.
Abbreviated transcription (Latin):
Tubã. tumor t̾re ꝓdit. eaq causa nom̃ illi dedit.
U olui appellati.qd̃ sint uolubiles ⁊ rotundi. as¬
ꝑagiis. qd̃ spinosa ⁊ asꝑa sitfrutex eiꝰ ex qua gig¬
nitur. Caparis. ag̾cis nom̃ sumpsisse uidetur.
qd̾ hãt insũmitatib rotunda seminũ capitu¬
la. Armoracen hec ẽ lapsana. Lapistrus.
Lapacia. hec incibo sumpta: stomacum con-¬
fortat. uenerem repͥmit. Cardus. E ruca qĩ
euruca. quod ignite sit uͥtutis. ⁊ in cibose¬
pe sumpta: ueneris incendium moueat.
huiꝰ speties due. quaꝵ alt̾a usualis: alt̾a ag̾s¬
antiquoꝵ tumphantium coronabat᷑.
hercules hanc herbam pͥmus capiti circũtulit.
nc̃ apium. cuiꝰ radices efficacit᷑ pugnant. contͤ
insidias uenenorum. eiꝰ genis sunc. petrosilinum.
ippesileson.⁊ ceoleo sileonon. Petͦsilenon uocatimn:
⁊ nascatur inpetͥs mt¬
macetlonicum. gustu fuaue. ⁊ odore a romatico
Ippe sylenondictu. qd sit durũ. ⁊ aust̾um. oleo sile¬
non: qd̾ mollior folio. ⁊ caule ten̾um. fenicłm la

Expanded text:
 causa nomen illi dedit. Volvi appellati quod sint volubiles et rotundi. Asparagus, quod spinosa et aspera sit frutex eius, ex qua gignitur. Capparis a Graecis nomen sumpsisse videtur, quod habeat in summitatibus rotunda seminum capitula. Armoracia, hoc est lapsana. Lapistrus. Lapathia: haec in cibo sumpta stomachum confortat, Venerem reprimit. Carduus. Eruca, quasi uruca, quod ignitae sit virtutis et in cibo saepe sumpta Veneris incendium moveat. Huius species duae, quarum altera usualis, altera agresantiquorum triumphantium coronabatur. Hercules autem hanc herbam primus capiti circumtulit: nunc apium. Cuius radices efficaciter pugnant contra insidias venenorum. Eius generis sunt petroselinon, hipposelinon et oleoselinon. Petroselinon vocatum  nascatur in petris moMacedonicum, gustu suave et odore aromatico. Hipposelinon dictum quod sit durum et austerum. Oleoselinon, quod mollius
Abbreviated transcription (Latin):
quisquam existimau̾at rapere. adulterare. fu¬
rari. s uͥ hec et̃ne dãpnationi obnoxia eẽ cog¬
nouit. Cognitis his ꝯficerur errorem situm.
confessio aut̾ erroris ꝓfessio÷ desinendi. desi
cedit remissio sequit᷑ ceterũ extͣ ueniam: qͥ
peccatum cognoscit. nec cognitum ꝯfitetur.
Itaq ex omologesis ꝓsternendi ⁊ humificandi
hoĩs disciplina÷ abitu atqr uictu sacco et
cieri in cubare. corpꝰ sordib obscurare. ani¬
mum merorib deicere. illa que peccant tͥsti
tͣctatione nutare. Letane aut̃ gͥco nomine
appellantur. que latinedicuntur rogationes.
Item lecanias aut̃ et exomologesyn hoc differt
qd̃ ex mologesin ꝓsola ꝯfessione pecẽoꝵ agunt᷑.
habetur. nec distat uulgo ritr̃q letane aut
eximologesin inducant᷑. Supplicationes aut̃
ferie aut legitime erant apd̾ eos aut in dic¬
te. Indiete aut̃ quia pauꝑtas antiq romano¬
rũ excollatione sacͥficabant. aut certe debo

Expanded text:
quisquam esse existimaverat rapere, adulterare, fuquisquam esse existimaverat rapere, adulterare, furari; sed ubi haec aeternae damnationi obnoxia esse cognovit, cognitis his, confitetur errorem. Confessio autem erroris professio est desinendi: desincedit, remissio sequitur. Ceterum extra veniam est qui peccatum cognoscit nec cognitum confitetur. Itaque exomologesis prosternendi et humilificandi hominis disciplina est, habitu atque victu, sacco et cinere incubare, corpus sordibus obscurare, animum maeroribus deicere, illa, quae peccant, tristi tractatione mutare. Litaniae autem Graeco nomine appellantur, quae Latine dicuntur rogationes. Inter litanias vero et exomologesin hoc differt, d exomologeses pro sola confessione peccatorum aguntur; habetur, nec distat vulgo utrum litaniae an exomologeses dicantur. Supplicationis autem feriae, aut legitimae erant apud eos, aut indictae. Indictae autem, quia paupertas antiqua Romanorum ex collatione sacrificabant, aut certe de bo
Abbreviated transcription (Latin):
p̃terita deflere.⁊ futura ñ admutere. hec ĩ¬
scda similitudine fontis ⁊ ut si forte inpug¬
nante diabolo aliquod pecc̾m inrepsit. huiꝰ
satis factione purgetur. Satiffactio aut̃ est.
causas peccatoꝵ ⁊ suggestiones excludere. et
ultra peccatum ñ iterare. Reconciliatio uero
est. que post complem̃tum penitentie adhibe¬
tur. Namsicut conciliam̃ dõ. qñ pͥmum agen¬
tilitate ꝯuertim̃. ita reconciliam᷑. qñ post pec¬
catum penitendo regidim̃. Ex omologesis gͥco
uocabulo dr̃ qd latine ꝯfessio int̾pretatur.
telligit᷑ ꝯfessio. sicut ÷ confiteor tͥ dñe pater
celi et t̃re. aut dunqͥsq ꝯficetur sua peccada
ab eo indulgenda ciiꝰ ÷ indificiens miscdia.
Ex hoc gͥ greco uocabulo expͥmitur.⁊ frequenta¬
tur. ex omologesis qr delictum nr̃m dñõ confi¬
temur ñ quid̾ ut ignaro. cuiꝰ ꝯgnitioni nicħ
ratur professa cognitio. utile enĩ s̃ ac iocundũ

Expanded text:
praeterita deflere et futura non admittere. Haec sepraeterita deflere et futura non admittere. Haec secunda in similitudine fontis est, ut si forte inpugnante diabolo aliquod peccatum inrepserit, huius satisfactione purgetur. Satisfactio autem est causas peccatorum et suggestiones excludere et ultra peccatum non iterare. Reconciliatio vero est, quae post conplementum poenitentiae adhibetur. Nam sicut conciliamur Deo, quando primum a gentilitate convertimur, ita reconciliamur, quando post peccatum poenitendo regredimur. Exomologesis Graeco vocabulo dicitur, quod Latine confessio interpretatur, tellegitur confessio, sicut est: 'Confitebor tibi Domine Pater caeli et terrae': aut dum quisque confitetur sua peccata ab eo indulgenda, cuius indeficiens est misericordia. Ex hoc igitur Graeco vocabulo exprimitur et frequentatur exomologesis, qua delictum nostrum Domino confitemur; non quidem ut ignaro, cuius cognitioni nihilratur professa cognitio. Utile enim sibi ac iucundum
Abbreviated transcription (Latin):
uł tpr̃m. dierum ut quarta feride ⁊ sexte fe¬
rie. Ieiunium exueteri lege p̾ceptum. de
qua statione in euangelic dixit ille. ⁊eiuno¬
bis. in sabbato.i. quarta feria ⁊ sexta sabbati.
ẽ emporum aut̃ que legalib acꝓpheticis insti¬
tucionib t̾minatis tp̃rib statuta s̃. ut ie¬
uinium quarti. qͥnti. septimi. ac decimi. sic̃
unu̾so orbe iustitutione apostolica obser¬
uatur circa confinum dñice passionis. hister¬
cium genus qͥdam aditiunt qd̵ scenofegiam
dicunt abstinentiam scł ciboꝵ humentium
Uñ ⁊ nom̃ hoc datum eo qd̾ siccis quidam escis .ir.¬
tantur. Penitentia appellata qĩ prantentia
eo qd̃ ipẽ homo use penitendo puut qd̾ male
ammisit. Nam nicħ aliud agunt qͥs ueracit᷑
penitet. nisi ut id qd male fecerunt impuni¬
tum ẽe s̃smant. et̃ qͥppe mͦ sͥ ñ parcentib. ille
parcit cuiꝰ altũ iustumq iudicium nullus
contemptor euadet. ꝑ fecta÷ aut̃ penitentia

Expanded text:
vel temporum. Dierum, ut quartae feriae et sextae fevel temporum. Dierum, ut quartae feriae et sextae feriae ieiunium ex veteri lege praeceptum: de qua statione in Evangelio dixit illeLubis in sabbato,' id est quarta et sexta sabbati. Temporum autem, quae legalibus ac propheticis institutionibus terminatis temporibus statuta sunt, ut ieiunium quarti, quinti, septimi, ac decimi mensisuniverso orbe institutione Apostolica observatur circa confinium Dominicae passionis. His tertium genus quidam adiciunt quam Xerophagiam dicunt, abstinentiam scilicet ciborum humentium. Unde et nomen hoc datum, eo quod siccis quidam escis utantur. Poenitentia appellata, quasi punitentia, eo quod ipse homo in se poenitendo puniat quod male admisit. Nam nihil aliud agunt, quos veraciter poenitet, nisi ut id, quod male fecerunt, inpunitum esse non sinant. Eo quippe modo sibi non parcentibus ille parcit, cuius altum iustumque iudicium nullus contemptor evadit. Perfecta est autem poenitentia,
Abbreviated transcription (Latin):
lucis ac noctis siue ugiliarum s ⁊ cibum ñ
pͥus sumere quã int̾posita orone. Pnora enĩ s¬
et ascencterit leuit̾ uel cełiter er exaudiatur. le¬
iunium ẽ par simonia uictus abstinentiaq ci¬
borum. cui nom̃ ÷ indicium exquadam parte
uiscerum tenui semꝑ tuacua. qd̾ uulgo ieui¬
nium uocatur. Uñ ieiunium nom̃grece dr̃ di¬
niuatum qd̾ fui media uiscera uacua exina
nita existant. leiunium aut̃ ⁊ statiodr̃. Stacio
aut̃ de militan eremplo nom̃ accepit ꝓ eo qd nul¬
la leticia obueniens. castris stationẽ militum
rescindit. Nam leticia libentiꝰ. tͥsticia sollicitiꝰ.
administrat disciplinam. Uñ ⁊ milices numꝗͣ
ĩmemores sacͣmenti stationẽ parent. Discernũt
aut̃ qͥdam int̃ ieiunium ⁊ stationem. Nam
i eiunium ẽ indifterent᷑ euiꝰlibet diei abstinen¬
tia. s̃ sccdm legem: s scdm ꝓpriam uoluntatẽ.
Stacio aut̃ ÷ obseruatio statutorum dierum.

Expanded text:
lucis ac noctis sive vigiliarum: sed et cibum non lucis ac noctis sive vigiliarum: sed et cibum non prius sumere, quam intraposita oratione. Priora enim et ascendit celeriter et exauditur. Jejunium est parcimonia victus, abstinentiaque ciborum, cui nomen inditum ex quadam parte viscerum tenui semper et vacua, quod vulgo jejunum vocatur. Unde jejunium nomen creditur derivatum, quod sui inedia visceraIeiunium autem et statio dicitur. Statio autem de militari exemplo nomen accepit, pro eo quod nulla laetitia obveniens castris stationem militum rescindit. Nam laetitia libentius, tristitia sollicitius administrat disciplinam; unde et milites numquam inmemores sacramenti magis stationibus parent. Discernunt autem quidam inter ieiunium et stationem. Nam ieiunium est indifferenter cuiuslibet diei abstinentia, non secundum legem, sed secundum propriam voluntatem; statio autem est observatio statutorum dierum
Abbreviated transcription (Latin):
peticio dic̾r. namorare ÷ petere. sic̃ exorare impe¬
nitas decłerit aut necessicas impetrarit. neq
enĩ ꝯtra p̃ceptum reputatur ab apłis factum
qͥ ii carcere audientib custodib orabant ⁊ ca¬
ne orate.s in hoc singłarib. Nam ÷ obsuatio
quariundã horarum cõmuniũ que diei int̾¬
fpatia signant. t̃cia. sexta. nona. similit̾ et
noctis. sed ideo hec horandi hore diuise suns.
ut si forte aliquo fu̾imus oꝑe detenti ip̃m
nos tp̃s ad officium admoneat. Que tp̃ra insꝙͥp¬
turis inueniunt᷑ pͥmum enim sp̃s sc̃s ꝯgrĩ¬
gatis discipulis suis. hora t̾cia infusus:
Petrus qua die uisionem cõmunicationis in
illo uasculo exꝑtus ÷ sexta hora horandigia
ascend̾at. idem etiam cũ ioħe hora nona tem¬
plum aduit qñ para litis sanitati reformauit.
S et clanielem legimꝰ hec tempora mor̾one obser¬
uasse ⁊ utiq ex ifrłis disciplina. ⁊ neminꝰ quã
⁊ sp̃s scĩ. Ex ceptis utiq taliis legitimis oebnib¬

Expanded text:
petitio dicitur. Nam orare est petere: sicut exorare impenitas aut etiam necessitas importarit. Neque enim contra praeceptum reputatur ab apostolis factum, qui in carcere audientibus custodiis orabant et cane orate,' sed hoc in singularibus. Nam est observatio quarundam horarum communium, quae diei interspatia signant, tertia, sexta et nona; similiter et noctis. Sed ideo haec orandi horae divisae sunt, ut si forte aliquo fuerimus opere detenti, ipsud nos ad officium tempus admoneat; quae tempora in Scripturis inveniuntur. Primum enim Spirigatis discipulis hora tertia infusus est. Petrus, qua die uisionem communitatis omnis in illo uasculo expertus est, sexta hora orandi gratia ascendplum adiit, quando paralyticum sanitati reformavit. 63. Sed et Danielem legimus haec tempora in oratione observatum utique ex Israëlis disciplina, ne minus et Spiritus Sancti; exceptis utiq
Abbreviated transcription (Latin):
satͥficia que fiebant. anteꝗͣ ad hostem ꝑg̾ent.
uictimne u̾osac̾ficiꝰ que post uictoriam deuictiᷤ
hostib immolabant. ⁊ erant uictime maiora
sacͥficia quam hostie. Alii uictimam dictam pu¬
tauert: qr ictu ꝑcussa cedebatur ił qr iuincta
ad aras ducebatur. holocaustum : illud uͥ to¬
tum igne combustum comsumit᷑ qd offertur.
Antiqui enĩ cũ maxima sacͥficia amministͣrent.
solebant cotas hostoͥas in sacroꝵ consumere
flamina. ⁊ ip̃ã eran It holocaustomata.
olo enĩg̾ce: totum dicstur. causys incensio
⁊ holocaustum: totum. uicensũ. Cerimonie
apud latinos dicunt᷑. sa Icra omiã. que
apud g̾cos orgia uocant᷑.  ꝓp̾e autem ui¬
sum ÷ doctorib a carñdouo cari cenmoni¬
as. qĩ carimonias eo qd eis q̃ U. in sacs diui¬
nis offerunt᷑ in suo usu carere. Int hõĩes. qd̃
nom̃ etiam in usu ÷ luterarũ scãrum. alii
cerimonias ꝓͥe in obseruationib Iuideoꝵ.
crecdunt abstinentia scił quarum dam esca¬

Expanded text:
t. Victima vero sacrificia, quae post victoriam devictis hostibus immolabant. Et erant victimae majora sacrificia quam hostiae. Alii victimam dictam putaverunt, quia ictu percussa cadebat, vel quia vincta ad aras ducebatur. Holocaustum illud est, ubi totum igne consumitur, quod offertur. Antiqui enim cum maxima sacrificia administrarent, solebant totas hostias in sacrorum consumere flamma, et ipsa erant holocautomata. Holo enim Graece totum dicitur; Kausis incensio. Et holocaustum totum incensum. Idea omnia, quae apud Graecos orgia vocantur. Proprie autem visum est doctoribus a carendo appellari cerimonias, quasi carimonias, eo quod ea, quae in sacris divinis offeruntur, in suo usu id carerent homines. Quod nomen etiam in usu est litterarum sanctarum. Alii cerimonias proprie in observationibus Judaeorum credunt, abstinentiam scilicet quarumdam esca
Abbreviated transcription (Latin):
canticoꝵ. que I. est ista q̃ ascendit dealba¬
ta. cuiꝰ mẏ sterium ñ alt̾ nͥ subtͥnitatiᷤᷤ
designatione .i. pat̾s ⁊ filii ⁊ spc̃ sc̃ĩ. cog
bum: ita hoc sacmentum ꝯfirmat t̃narrus
cendit sp̃c sc̃s deceł.⁊ medicatis aquis sc̃ificat
eos desemet ip̃o.⁊ accipiunt uim purgatiois
ut ueis ⁊ caro ⁊anima delictis inqͥnata mũ¬
detur. Crismag̾te latine unctio noĩatur. ex
datur. ita ꝑunctionem sc̃ĩficatio spc̃ adhibes.
⁊ hoc depͥstina disciplina qua ungui insac̃clo¬
tium ⁊ regnum solebant ex qͦ a aron a moyseu¬
ctus÷. que dũ carnalit̾ fit sp̃alit̾ ꝓficit. quomꝰ
t ip̃ã baptismigrã uisibił actus qd̾ in aqua mer¬
guntur. s spiritał effectus qd delictis inunda¬
mur. hoc sigt̃at illud unguentũ qd peccat̾e

Expanded text:
canticorum8, 5: 'Quae est ista quae ascendit dealbacanticorum8, 5: 'Quae est ista quae ascendit dealbata?' Cuius mysterium non aliter nisi sub Trinitatis designatione, id est Patris et Filii et Spiritus bum, ita hoc sacramentum confirmat ternarius caelis, et medicatis aquis sanctificat eas de semetipso; et accipiunt vim purgationis, ut in eis et caro et anima delictis inquinata mundetur. Chrisma Graece, Latine unctio nominatur; exdatur, ita per unctionem sanctificatio spiritus adhibetur; et hoc de pristina disciplina, qua ungui in sacerdotium et in regnum solebant, ex quo et Aaron a Moyse unctus est. Quae dum carnaliter fit, spiritaliter proficit; quomodo et in ipsa baptismi gratia visibilis actus, quod in aqua mergimur, sed spiritalis effectus, quod delictis mundamur. Hoc significat illud unguentum, quod peccatrix
Abbreviated transcription (Latin):
ralium rerũ uirtus diuina sec retiꝰ salutem
eoꝵ dem sacͣm̃toꝵ oꝑatur. ũn ⁊ asecretis uirtu¬
tib urł asacris sacram̃ta dicunt᷑. qd̾ iõ fruc¬
tuose penes eccłiam frunt qr sc̃s in ea manets
spc̃ eiund̾ sacͣm̃toꝵ latent̃ oꝑatur effectum.
Uñ seu ꝑ bonos. seu ꝑmalos ministros intͣdi eccł̃iam¬
cat. qͥ qͣndam apl̃ico intp̃r uisibilibꝰ apparebat
oꝑibus. nec bonorum meritis dispensatoꝵ am¬
plificantur ħ dona. nec maloꝵ attenuantur. qr¬
neq qͥ plantat ÷ aliqͥd neq qͥrigat. s qͥ increm̃¬
tum dat ds̃. uñ ⁊ grece misterium dicit᷑ quod
secretam ⁊ reconditam hãt dispositionẽ. Baptis¬
mum grece latine unctio int̃pr̃at᷑. que idc̾co
tunctio dr̃ qr ibi homo spũ gr̾e in meliꝰ im¬
mutat᷑. ⁊ longe ali Cud quã erat efficitur.
Pus enĩ fedi eramꝰ de formitate peccatoꝵ.
in ipã unctione reddimur pulc de alba¬
tione u̾tutum. im̃ ⁊ incanticis scbitun

Expanded text:
lium rerum virtus divina secretius salutem eorundem sacramentorum operatur; unde et a secretis virtutibus vel a sacris sacramenta dicuntur. Quae ideo fructuose penes Ecclesiam fiunt, quia sanctus in ea manens Spiritus eundem sacramentorum latenter operatur effectum. Unde, seu per bonos cat, qui quondam Apostolico in tempore visibilibus apparebat operibus, nec bonorum meritis dispensatorum amplificantur haec dona, nec malorum adtenuantur, qneque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat, Deus'; unde et Graece mysterium dicitur, quod secretam et reconditam habeat dispositionem. Baptismum Graece, Latine tinctio interpretatur; quae idcirco tinctio dicitur, quia ibi homo spiritu gratiae in melius inmutatur, et longe aliud quam erat efficitur. Prius enim foedi eramus deformitate peccatorum, in ipsa tinctione reddimur pulchri dealbatione virtutum; unde et in Canticis scribitur
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ icantatur tẽ ÷ hynnꝰ. cui ꝯtrarium ÷ tre¬
Aueliua duoꝵ u̾boꝵ int̾pretatio÷ hoc ÷ lausdei.
⁊ t̃ hebreum. ya enĩ unũ ÷ dedeceni nominibꝰ
qͥb apud hebreos ds̃ uocatur. Amen sigc̾at u̾e
siue fidelit̾ qd̵ ⁊ ipsum hebreum ÷ que duo
ũba ⁊ am̃ ⁊ alleluia nec grecis nec lati¬
nis nec hebreis nec barbaris licet ĩ¬
suam linguã tͣnsferre. uł alia lin
gua enuntiare. Nam qͣmuis int̃¬
p̃tari pꝰsunt: ꝓpter sanctiorẽ tñ au¬
toritatem seruata ab apłis in his ꝓpͥe
lingue antiqͥtas. tanto enĩ sacͤ sunt noũ ut
etiam ioħes inapocalipsinreferat se spũ re¬
uelante uidisse ⁊ au disse uocem celes¬
tis celestis ȩĩcitus. tanq̃uocem aq̃¬
aquaꝵ multaꝵ ⁊ tonitruum dicentiumuã
ris utraq dici sic̃ in celo resonant. Osanna ĩ
alt̾ius lingue intp̃tationẽ in toto tͣnsire ñ pͭ
o si enim saluifica int̃pretatur. anna int̃iet
uocali littera ⁊ elisa dicimꝰ osanna. sicut fit in

Expanded text:
t hymnus. Cui contrarium est threAlleluia duorum verborum interpretatio, hoc est, laus Dei: et est Hebraeum. Ia unum est de decem nominibus, quibus apud Hebraeos Deus vocatur. Amen significat vere sive fideliter: quod et ipsum Hebraeum est. Quae duo verba, amen et alleluia, nec Graecis, nec Latinis, nec bsuam linguam omnino transferre, vel alia lingua annuntiare. Nam quamvis interpretari possint, propter sanctiorem tamen auctoritatem servata est ab apostolis in his propriae linguae antiquitas. Tanto enim sacra sunt nomina, ut etiam Joannes in Apocalypsi referat se spiritu revelante vidisse, et audisse vocem coelestis exercitus, tanquam vocem aquarum multarum et tonitrui magni dicentium: rris utraque dici, sicut in caelo resonant. Osanna in alterius linguae interpretationem in toto transire non potest. Osi enim salvifica interpretatur; anna interiecorrupta media vocali littera et elisa dicimus osanna, sicut fit in
Abbreviated transcription (Latin):
scs. tc̃ enĩparaclitus pꝰ mundata ⁊ bñdictaco¬
pora libens apatre descendit ⁊ qĩ suꝑ baptimia¬
quã.tamꝗͣ suꝑ p̾stinam sedem. se recognoscits
quiescit. Nam legit᷑ qd̵ in pͥncipio aquis suꝑso
dat. sicut : illud inzacharia. ⁊ ostendit ih iħm
sac̃dotem magnũ stantem coram angło di ar
satan stabat adextris eiꝰ ut adu̾saretur ei et
dixit dñs adsathan. Increpet dñs inte sata¬
cismum inc̃pare ⁊ ꝯiurare adu̾sus diabłm.
Unde sciendum qd ñ creatura dĩ in infantib ere¬
cizatur aut essufflat᷑. s ille sub qͦ sunt om̃sqͥ
cumpeccato nascunt᷑. ẽ enĩ pͥnceps pecc̾oꝵ Syn

Expanded text:
 ille Paracletus, post mundata et benedicta corpora, libens a Patre descendit, et quasi super baptismi aquam, tanquam super pristinam, sedem recognoscens, quiescit. Nam legitur quod in principio aquis superfdat, sicut est in Zacharia: Et ostendit mihi Jesum sacerdotem magnum stantem coram angelo Domini, et Satan stabat a dextris ejus, ut adversaretur ei, et dixit Dominus ad Satan: Increpet Dominuscismus, increpare et conjurare adversus diabolum; unde sciendum quod non creatura Dei in infantibus exorcizatur, aut exsufflatur, sed ille sub quo sunt omnes qui cum pec
Abbreviated transcription (Latin):
et fit sacmentum oꝑante in uisibilit̾ sp̃u d̃i
cuiꝰ panis ⁊ calicis sac̾mentũ g̾c̾e ercaristiã
dnt. qd̾ latine bonagr̾a int̾pretat᷑. ⁊ qͥd melius
cesebratione. cum resgestaita fit ut aliqͥd sig¬
nificare intelligat᷑. qd̃ scẽ accipiend̾ ÷ sunt
aut̃ sacͤm̃ta baptimum. ⁊ cͥsma corpꝰ ⁊ sangͥs.¬

Expanded text:
fit sacramentum, operante invisibiliter Spiritu Dei; cuius panis et calicis sacramentum Graeci Eucharistian dicunt, quod Latine bona gratia interpretatur. Et quid melius st in aliqua celebratione, cum res gesta ita fit ut aliquid significare intellegatur, quod sancte accipiendum est. Sunt autem sacramenta baptismum et chrisma, corp
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃. quam elles fluiiꝰ cingit. cuiꝰ campos pac¬
tolus et erinus cͥcumfluunt᷑. arenis aureis
ditissimi. Damphilia hisauria: ex situloci
ꝑhibetur cognominata. qd̾ undiq aꝑtaau¬
rarum flatib pateat. metropolym urbem
seleutiam ht̃. Cilicia: acilice qͦndam nom̃t̾rs.
quem mortuum phenic̾e dñt. antiqͥorem q̃
iouem fuisse asserunt: plurima iacet cam¬
pis. recipiens ab occiduo lẏciam. amandie.
mare siccum. at̃go. montis tauri iuga. lui
cignus amnis int̾secat. mr̾em urbium hĩ
tharsumian ea. ⁊ choriscus oppid̾÷. uñ crocũ
plurimũ ⁊ optimimũ uenit. spitamine
flagiantior ⁊ colore plus aureo Licia mumcupa.
quodab oriente adiuncta cilicie sit. Namht̃ ab
ortu ciliciam. aboccasu ⁊ meridie. mare. a septẽ¬
trione: cariam: ibi mons÷ chunera. qui nocturniᷤ
ost asiam: ad europam stilus uertendus

Expanded text:
habet, quam Helles fluvius cingit; cuius campos Pachabet, quam Helles fluvius cingit; cuius campos Pactolus et Hermus circumfluunt, arenis aureis ditissimi. Pamphylia. Isauria ex situ loci perhibetur cognominata, quod undique aperta aurarum flatibus pateat. Metropolim urbem Seleuciam habet. Cilicia a Cilice quodam nomen traxit, quem ortum Phoenice dicunt, antiquioremque Iove fuisse adserunt. Plurima iacet campis, recipiens ab occiduo Lyciam, a meridie mare Issicum, a tergo montis Tauri iuga. Hanc Cydnus amnis intersecat. Matrem urbium habet Tarsum. In ea et Corycus oppidum est, unde crocum plurimum et optimum venit, spiramine fraglantiori et colore plus aureo. Lycia nuncupata quod ab oriente adiuncta Ciliciae sit. Nam habet ab ortu Ciliciam, ab occasu et meridie mare, a septentrione Cariam. Ibi est mons Chimaera, qui nocturnis ania. De Europa . Post Asiam ad Europam stilum vertendu
Abbreviated transcription (Latin):
chorincho ciuitate. pͥmus uenit inphrigiam ẽ
aut̃ regie: troadiᷤᷤ suꝑ recta. ab aquisonis parte gali¬
licie. Ameridiana: uicinia ÷ licaonie aboritent
bidie ad heret: ab occilente: ellesponto t̃mnat᷑ mar.
huiꝰ regio. troia:. quã ex suo nomine appellauit
tros: troianoꝵ rex ganimedis pat᷑. Due sunt iut̾
phrigie. maior ⁊ minor. nam phrigia: sinymũ
ht̃. minor uͦ ylium. sycaoniam Cariam erinꝰ
fluuiꝰ discernit aphrigia. Lydia. secles antiqua
regnorum. quam pactoli unda extulit indi¬
uitias. torrentib aureis. hec antea meonia
dicebatur: que dum ꝓbreuitate duos fr̾is lydũ
⁊ tyrrenum ferre ñ posset. Hinc at ex sorte tyr¬
renus cũ ingenti multitudine ꝓfectus. loca
gallie occupauit.⁊ tyrreniam nominauit. ly¬
dia aut̃ a lydo regis fr̾e. qui urꝓuintiam re¬
manserat: ꝯgnonata ÷: ꝯuingitur aut̃ ab occi¬
dente: minori frigie. ab ortu: myrnam urbẽ

Expanded text:
Corytho civitate primus venit in Phrygiam. Est Corytho civitate primus venit in Phrygiam. Est autem regio Troadi superiecta ab Aquilonis parte Galatiae; a meridiana vicina est Lycaoniae; ab oriente Lydiae adhaeret; ab occidente Hellesponto mari terminatur. Huius regio Troia est, quam ex suo nomine appellavit Tros, Troianorum rex, Ganymedis pater. Duae sunt autem Phrygiae: maior et minor. Maior Phrygia Smyrnam habet, minor vero Ilium. Lycaonia . . . Cariam Hermus fluvius discernit a Phrygia. Lydia sedes antiqua regnorum, quam Pactoli unda extulit in divitias torrentibus aureis. Haec antea Maeonia dicebatur, quae dum pro brevitate duos fratres reges Lydum et Tyrrhenum ferre non posset, hinc ex sorte Tyrrhenus cum ingenti multitudine profectus loca Galliae occupavit, et Tyrrheniam nominavit. Lydia autem a Lydo regis fratre, qui in provincia remanserat, cognominata est. Coniungitur autem ab occidente minori Phrygiae, ab ortu Smyrnam urbem
Abbreviated transcription (Latin):
egiptium mare: ht̃ ꝓuincias: bitiniam.
phrigiam. galatiam. lidiam cariam. pam¬
philiam hẏsauriam. lyciam. atq cilyciam.
P ma asye minoris: bẏtinia. inponti exordio.
ad partem solis orientis: ad u̾sa tͣcie iacet.
multis antea noĩb appellata. Nam pͥus
bericia dicta. deiñ mygdonia. mox abyti¬
no rege: bytinia ÷ nuncupata: ipsa : ⁊ ma¬
ior plirigia: nicomedia urbs mea ÷ ubi
hannibal fugiens: ueneni haustu animã
expirant. Galacia dicta: apscis galloꝵ gentibasͥ
b extitit occupata. Nam galli inauxilium arege
bitinie euocati:. regnum cũ eo ꝑacta uictoria duu
serunt. sicq de inde g̾cis admati: pͥmum gallo¬
gͥci. Nunc ex antiquo galloꝵ nomine: galate dicũ¬
tur.⁊ eoꝵ regio: galatia numcupantur. frigiadit¬
ta a frigia europis filia. hec ⁊ dardama: acdardan
iouis filio dict᷑a. Dequo homerꝰ ait. Quem pͥmus¬
genuit celesti iupit̃ arche. Hic enim ꝓfectus de

Expanded text:
Aegyptium mare. Habet provincias Bithyniam, Aegyptium mare. Habet provincias Bithyniam, Phrygiam, Galatiam, Lydiam, Cariam, Pamphyliam, Isauriam, Lyciam atque Ciliciam. Prima Asiae minoris Bithynia in Ponti exordio ad partem solis orientis adversa Thraciae iacet, multis antea nominibus appellata. Nam prius Bebrycia dicta, deinde Mygdonia, mox a Bithyno rege Bithynia nuncupata. Ipsa est et maior Phrygia. Nicomedia urbs in ea est, ubi Hannibal fugiens veneni haustu animam exspiravit. Galatia dicta a priscis Gallorum gentibus, a quibus extitit occupata. Nam Galli in auxilium a rege Bithyniae evoiserunt: sicque deinde Graecis admisti, primum Gallograeci, nunc ex antiquo Gallorum nomine Galatae dicuntur, et eorum regio Galatia nuncupatur. Hi verbta a Phrygia Europis filia. Haec et Dardania a Dardano Iovis filio dicta. De quo Homerus ait cf. arce. Hic enim profectus de
Abbreviated transcription (Latin):
lecta młtitudine eiꝰ que passun uagabat᷑ arme
a seprentͥone ceraunios montes. equib tygͥs fu¬
inus nascit᷑. ⁊ in cuiꝰ montib: archa pꝰdiluuiũ
sedisse ꝑhibetur. D uplex ÷ aut̃ armenia. suꝑior.
⁊ inferior. sicut due pannonie. Iberia. regio :
asye. ꝓpe pontum armenie iuncta. in hac her¬
be tincture utiles nascuntur. Capadociam:
urbs ꝓpͥa nominauit. ħ incapite sirie sita. ⁊¬
aboriente: armeniam tang̃. aboccasu: mino
rem asiam. abaqͥlone: mare cymericum.⁊ e¬
myscirios campos. quos habuere amazones.
Ameridie ił taurũ montẽ. cui subincet cilicia.
⁊ hisauria. usq ad cilicũ sinum. qͥexpec̃tat ꝯtͤ
insulam chiprum: t̃raeiante alias. nutͥx eqͦ.
alis amnis: ꝑeam fluit. qͥ qͦndam lidie regna:
disiunxit aꝑsis. Asya minor aboriente: capa¬
docia cingitur. abaliis partib mari undiq
circundatur. Nam aseptentͥone: pontum
eusinum ht̃. ab occasii: ꝓpontidẽ. ameridie:

Expanded text:
lecta multitudine eius, quae passim vagabatur, Armenlecta multitudine eius, quae passim vagabatur, Armena septentrione Ceraunios montes, e quibus Tigris fluvius nascitur, et in cuius montibus arca post diluvium sedisse perhibetur. Duplex est autem Armenia, superior et inferior, sicut duae Pannoniae. Hiberia regio Asiae est, prope Pontum Armeniae iuncta. In hac herbae tincturae utiles nascuntur. Cappadociam urbs propria nominavit. Haec in capite Syriae sita ab oriente Armeniam tangit, ab occasu Asiam minorem, ab aquilone mare Cimmericum et Themiscyrios campos, quos habuere Amazones; a meridie vero Taurum montem, cui subiacet Cilicia et Isauria usque ad Cilicium sinum, qui spectat contra insulam Cyprum. Terra eius ante alias nutrix equorum. Halys amnis per eam fluit, qui quondam Lydiae regna disiunxit a Persis. Asia minor ab oriente Cappadocia cingitur, ab aliis partibus undique mare circumdatur; nam a septentrione pontum Euxinum habet, ab occasu Propontidem, a meridie
Abbreviated transcription (Latin):
infecunditatem late uagantes. equib quedam:
agros incolunt. quedam portentuose ac truces:
carnib humanis. ⁊ eoꝵ sanguine uiuunt Sci¬
tie: ples t̾re sunt locupletes. inhabitabiles tam̃
plures. Nam dui inpłisq locis auro ⁊ gẽmis af¬
fluunt gͥphorum tam̃ in manitate accessiis hoiũm
rarus ẽ. ⁊maragdis aut̃ optimis ħ pat̾a copiosa :
Cyaneus queq lapis ⁊ cͥstallus purissimus scitie
ẽ. ht̃ flumina magna: oscorum. fasidem. atq acq
sub iacet.Habens aboriente:mare caspium. a
meridie: armeniam. a septentone albaniam.
nia. a colore ppłi nuncupata. eo qd̾ albo cͥne nascatt᷑.
hec aboriente submare caspium surgens: ꝑ ora oc¬
ceani septentona ł. usq admeotidas paludes. ꝑ deser-¬
ta et inculta extenditur. huic t̃re: canes ingenteᷤ
sunt. tante feritatis. ut tauros p̃mant. leones
ꝑimant. Armenia nuncupata: ab armeno ia¬
sonis tessali comite: qͥ amisso rege iasone.⁊ col¬

Expanded text:
infecunditatem late vagantes, ex quibus quaedam infecunditatem late vagantes, ex quibus quaedam agros incolunt, quaedam portentosae ac truces carnibus humanis et eorum sanguine vivunt. Scythiae plures terrae sunt locupletes, inhabitabiles tamen plures. Nam dum in plerisque locis auro et gemmis affluant, gryphorum immanitate accessus hominum rarus est: smaragdis autem optimis haec patria est. Cyaneus quoque lapis et crystallus purissimus Scythiae est. Habet et flumina magna Oscorum, Fasiden atque subiacet, habens ab oriente mare Caspium, a meridie Armeniam, a septentrione Albaniam, nia a colore populi nuncupata, eo quod alba crine nascantur. Haec ab oriente sub mare Caspium surgens, per ora Oceani septentrionalis usque ad Maeotides paludes per deserta et inculta extenditur. Huic terrae canes ingentes sunt, tantaeque feritatis ut tauros premant, leones perimant. Armenia nuncupata ab Armeno Iasonis Thessali comite, qui amisso rege Iasone col
Abbreviated transcription (Latin):
lem inflectit᷑. nobilib frondib fertił. et tub uel¬
lera discrepuntur: que cet̾arum gentium seres
ad usum uestium uendt̃. Bactrie regioni: pͥus
amnis bactiros uocabulũ dedit:. partes huiꝰque
plane s̃. ꝓ panis uigis ambiunt᷑: que ad u̾se sunt:
indi fluminis fontib t̃minant᷑. religua. inclu¬
dit boccus fluuiꝰ mutit bactria. fortissimos ca¬
melos. numꝗͣ atterentes pedem. Sicia. sicut ⁊go¬
cia. a magog filio iafeth fert̃ ꝯgnominata. Cuiꝰ
t̃raolim pigens fuit. ⁊am aboriente indiea
septentͥone. ꝑ paludes meotides. int̾danubiũ
⁊ occeanum: usq ad g̾manie fines porngebat᷑.
pꝰea uͦ minor effecta: a dextͣ orientis parte. qua :¬
occeanis siriciis: tenditur. usq ad mare cas¬
pium qd ÷ ad occasum. dehinc: am̃idie usq adcau¬
casi ugum deducta÷ cui subiacet hyrania
ab occasu habens parit̾ multas gentes: ꝓpt̃ terrarĩ

Expanded text:
lem inflectitur, nobilibus frondibus fertilis, e quibus vellem inflectitur, nobilibus frondibus fertilis, e quibus vellera decerpuntur, quae ceterarum gentium Seres ad usum vestium vendunt. Bactriae regionis proprius amnis Bactros vocabulum dedit. Partes huius quae pone sunt Propanisi iugis ambiuntur, quae adversae sunt Indi fluvii fontibus terminantur; reliqua includit Ochus fluvius. Mittit Bactria fortissimos camelos numquam adterentes pedes. Scythia sicut et Gothia a Magog filio Iaphet fertur cognominata. Cuius terra olim ingens fuit; nam ab oriente India, a septentrione per paludes Maeotides inter Danubium et Oceanum usque ad Germaniae fines porrigebatur. Postea vero minor effecta, a dextra orientis parte, qua Oceanus Sericus tenditur, usque ad mare Caspium, quod est ad occasum; dehinc a meridie usque ad Caucasi iugum deducta est, cui subiacet Hyrab occasu habens pariter multas gentes propter terrarum
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ int̾ uideam ⁊ arabiam. ⁊ surgens ab eu¬
frata: in mare rubrum porrigit᷑. ⁊ : pars arabi
e. Egiptus. que pͥus aeria dicebantur abegipto
danay fratre. p̃ ea ibi regnante: nom̃ accepit. hec
aboriente. syne ac rubro mariꝯiecta. ab occasu:
libicam ht̃. a septentone: mare magnũ. ameridie
u infͥrius recedit ꝑtendens usq adethiopias
regio. celi imbrib qsueta. ⁊ pluuarum ignara.
nilis solus eñ circumfluens: inrigat:⁊ inundati¬
one sua fecundat. Uñ ⁊ ferax frugib. multam
partem t̾rarum frum̃to alit. ceteroꝵ qͦ regotior
adeo copiosa: ut impleat etiam necessariis mercib
⁊ orbem t̾rarum. finis egipti canopea: a canore.
menelai gub̃natore. sepulto in ea insula. q̃ libie
yͥncipium ⁊ hostrum nyli facit. Seres: oppidũ
orientis. aqͦ et genꝰ sericũ. ⁊ regio ñcupata. ħ ab af
scitico occeano. ⁊ mari caspio: ad occeanũ orienta¬

Expanded text:
autem inter Judaeam et Arabiam, et surgens ab Euautem inter Judaeam et Arabiam, et surgens ab Euphrate in mare Rubrum porrigitur, et est pars Arabiae. 27. Aegyptus, quae prius Aeria dicebatur, ab Aegypto Danai fratre, postea ibi regnante, nomen accepit. Haec ab Oriente Syriae, ac Rubro mari conjuncta, ab Occasu Libyam habet, a Septentrione mare Magnum, a Meridie vero introrsus recedit, pertendens usque ad Aethiopas; regio caeli imbribus insueta et pluviarum ignara. Nilus solus eam circumfluens inrigat, et inundatione sua fecundat; unde et ferax frugibus multam partem terrarum frumento alit; ceterorum quoque negotiorum adeo copiosa ut inpleat necessariis mercibus etiam orbem terrarum. Finis Aegypti Canopea a Canope Menelai gubernatore, sepulto in ea insula quae Libyae principium et ostium Nili facit. Seres oppidum orientis, a quo et genus Sericum et regio nuncupata est. Haec ab Scythico Oceano et mari Caspio ad Oceanum orienta
Abbreviated transcription (Latin):
est eleas. deficiens int̾ra rabath. situᷤ eius. natu¬
ra ꝯsimili. nec ullo differens a uidea. Galilea re¬
gio palestine riocata: qd̾ gignat candidiores hoiẽs
quam palestina. Hec aut̃ duplex÷. suꝑior ⁊ infior
tes. t̃ra eorum: opuna ⁊ ferax. ⁊ fructib satis fecũ¬
da. Pentapolis regio. in confinio arabie. ⁊ palestine
sita. dicta aquinq ciuitatib impioꝵ. que cele¬
sti igne ꝯsumpte sunt. T̃ erra amplus a ierosoli¬
mis olim ubrima. nc̃ aut̃ deserta atq exusta.
Nlam ꝓ scelere in colarum. decelo descendit gnis qͥ
regionẽ illam ĩcineres et̃nos dissoluit. cuiꝰ umbͭ
quedam ⁊ spẽs infaulł ⁊ arborib ipsis ⁊̃ adhuc
iudetur. Nascuntur enĩ pͥoma uirentia. sub tan¬
ta spẽ maturitatis: ut edendi desidium gignant.
si carpas. fatiscuntac resoluuntur in ein̾em.
fumũq etalant: qi ad huc arcleant. Nabatea
regio.a nabath. filio hismael nuncupata. Iacet

Expanded text:
est Eleas, deficiens in terra Agrabat. Situs ejus natuest Eleas, deficiens in terra Agrabat. Situs ejus natura consimili, nec ullo differens a Judaea. 23. Galilaea regio Palaestinae vocata, quod gignat candidiores homines quam Palaestina. Haec autem duplex est, superior et inferior, tes. Terra earum opima et ferax et fructibus satis fecunda. Pentapolis regio in confinio Arabiae et Palaestinae sita, dicta a quinque civitatibus inpiorum quae caelesti igne consumptae sunt. Terra amplius ab Hierosolymis olim uberrima, nunc autem deserta atque exusta; nam pro scelere incolarum de caelo descendit ignis, qui regionem illam in cineres aeternos dissolvit. Cuius umbra quaedam et species invidetur. Nascuntur enim ibi poma virentia sub tanta specie maturitatis, ut edendi desiderium gignant. Si carpas, fatiscunt, ac resolvuntur in cinerem, fumumque exhalant, quasi adhuc ardeant. 26. Nabathaea regio, a Nabath filio Ismael nuncupata. Jacet