comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
infigere notas. uł
signa uł maculas : ut solent
uarus signis ferro candenti
designare equos. uł alia ani¬
malia

Expanded text:
infigere notas uel insignia uel maculas, ut solent equos uariis signis ferro candenti designare uel alia animalia.
Abbreviated transcription (Latin):
iuno uxor adiungit᷑. quȩ dici¬
tur soror & coniux: quia io¬
uẽ inquiunt. & inȩthera acci¬
pimus. ita aeri nom̃ & hȩc
duo elementa coniuncta st̃
alterũ suꝑius. alterũ inferiꝰ.
Non est ergo ille dequo dictũ . ẽ.
ioius omĩa plena: si aliquam

Expanded text:
Iuno uxor adiungitur, quae dicaIuno uxor adiungitur, quae dicatur \'soror et coniux\'? Quia Iouem, inquiunt, in aethere accipimus, in aere Iunonem, et haec duo elementa coniuncta sunt, alterum superius, alterum inferius. Non est -ergo ille, de quo dictum est \'louis omnia plena\', si aliquam
Abbreviated transcription (Latin):
uando dictus. & iuppiter
quasi iuuans pat̃: hoc est
omnib prȩstans: hunc &
priuato titulo. iouẽ optimũ
dixer̃ : dũ fuisset incertus
insuis impudicus in extraneis:
Quẽ mͦ taurũ fingunt ꝓpt̃
europȩ raptũ: fuit enĩ in
naui. cuius insigne erat tau¬
rus : mͦ danais ꝑ imbrẽ au¬
reũ appetisse concubitum :
ubi intelligit᷑ pudicitiam
mulieris ab auro fuisse cor¬
ruptã : mͦ insimiline aquilȩ
ꝓpt̃ qđ puerũ ad stuprũ
repta uerit : & cignũ quod
cantauerit: Et ideo non figu¬
rȩ istȩ st̃. sed plane deuerita¬
te scelera: unde turpe erat.
tales deos credi. quales ho¬
omniũ dearũq regẽ uolunt:
hoc eius indicat sceptrũ. hoc
in alto colle capitoliũ. Deisto
deo quãuis apoeta dictũ con¬
uenientissime predicant io¬
uis omnia plena : hunc uar-¬
ro credit etiã abhis coli. qui
unũ dm̃ solũ sine simulacraͦ co-¬
lunt. sed alio nomine nuncu¬
pari. Qđ si ita est curtam male
tractatus ẽ rome : cui etiam

Expanded text:
vando dictus, et Iuppiter quasi iuvans pater, hoc est, omnibus praestans. Hunc et privato titulo Iovem Optimum dixerunt, dum fuisset incestus in suis, inpudicus in extraneis. Quem modo taurum fingunt propter Europae raptum; fuit enim in navi cuius insigne erat taurus: modo Danaes per imbrem aureum appetisse concubitum; ubi intellegitur pudicitiam mulieris ab auro fuisse corruptam: modo in similitudine aquilae, propter quod puerum ad stuprum reptaverit, et cygnum, quia cantaverit. 36. Et ideo non figurae istae sunt, sed plane de veritate scelera, unde turpe erat tales deos credi, quales hoomnium dearumque regem esse volunt: hoc ejus indicat sceptrum, hoc in alto colle Capitolium. De isto deo, quamvis a poeta, dictum convenientissime praedicant, Jovis omnia plena. Hunc Varro credit etiam ab his coli, qui unum Deum solum sine simulacro colunt, sed alio nomine nuncupari. Quod si ita est, cur tam male tractatus est Romae sicu
Abbreviated transcription (Latin):
Ioppe. oppidũ palestinȩ
maritimũ. Idẽ palestini ȩdi¬
ficauer̃. ubi saxũ ostenditur
quo uinculoꝵ idromedȩ
uestigia adhuc rtinet : cuiꝰ
uelȩ forma enuentior ele¬
phantis fuit. Iprecatur:¬

Expanded text:
 Palaestinae maritimum idem Palaestini aedificaverunt; ubi saxum ostenditur quod vinculorum Andromedae vestigia adhuc retinet; cuius beluae forma eminentior elephantis fuit. Ieri
Abbreviated transcription (Latin):
liciori inuidet inuidioss
aũ ipsẽ est. qͥ abalio patitur
inuidiã. Nichil aũ honestũ:
qđ non inuidiosũ. Nemo
quippe iniudet mistro. Quis
aũ bonus non inuidiosus e
& inbonã partẽ accipi pocest :
cũ quis nititur ea quȩ meli:¬
ora st̃ enulari: inuidia uero:
aliena ut dictũ est felicitate
torquetur. & induplicẽ semn¬
ditur. passionẽ : cũ aut quod
ipse est aliũ et̃. non uult.
aut aliũ uidens. et̃. meliorẽ.
dolet se non eẽ. consimilẽ.
Pulchre aũ quidã grecũ uersũ
transferens elegiaco metro:
deinuidiaiu sit dicens ur¬
tus inuidiȩ nichil est. quae
protinus ipsũ. Auctorẽ rodit.
excruciatq animũ : Inuidiȩ
aũ nom̃ dictũ est. animis in¬
tuendo felicitatẽ alterius:
ut est illud. Quis unquam
florem inuidit meũ: Tuidit

Expanded text:
liciori inuidet, inuidiosus autem est qui ab alio patitur inuidiam. Nihil tamen honestum quod non inuidiosum. Nemo quippe inuidet misero, quis autem bonus et non in in bonam partem accipi potest, cum quis nititur ea quae meliora sunt aemulari; inuidia uero et aliena, ut dictum est, felicitate torquetur, et in duplicem scinditur passionem, cum aut quod ipse est alium esse non uult, aut alium uidens esse meliorem, dolet se ei non esse consimilem. Pulcre autem quidam Graecum uersum transferens elegiaco metro de inuidia lusit dicens: «Iustius inuidia nihil est, quae protinus ipsum auctorem rodit excruciatque animum». Inuidiae autem nomen dictum est a nimis intuendo felicitatem alterius, ut est illud «Quisnam florem inuidit meum?».
Abbreviated transcription (Latin):
putet eundẽ indanielis prin-¬
cipio esse ioachim. qͥ ineze¬
chielis exordio. ioacim scri-¬
extremã sillabã . cim. habet.
ille. chim: Et obhunc usũ.
in euangłio scđm mattheũ.
una uidetur deesse generatio:
inioacim desinit. filiũ iosiȩ.
& tertia incipit aioachin

Expanded text:
putet eumdem in Danielis principio esse Joacim, qui in Ezechielis exordio Joachin scriextremam syllabam Chin habet, ille Cim. Et ob hanc causam in Evangelio secundum Matthaeum una videtur deesse generatio, oacim desinit filio Josiae, et tertia incipit a Joachin
Abbreviated transcription (Latin):
Quinta uͦ uulgaris illa inter¬
p̃tatio. cuius auctor nori
apparet : & obhoc sine nomi¬
ne int̾pretis. quinta editio
nuncupatur. Preterea sextã
& septimã editionẽ. origenes
miro labore repperit : &
cũ ceteris supͣdictis editionib:¬
int̃pretũ. qui degreco in nr̃m
eloquiũ transtuler̃: ut me¬
minit sc̃s augustinus. infini¬
tus numerus. ẽ Sicui enim
inquit. primis fidei tẽporib
ad manus uenit : qđ exgreco
itq aliquantulũ sibi utriusq
lingure periciam sensit : au-¬
sus est statim int̃pretari: Atq
inde accidit : tã innumera¬
biles apđ latinos extitisse
int̃preces. Dehebrȩo aũ in

Expanded text:
etiam et vulgaris illa interpretatio, cuius auctor non apparet et ob hoc sine nomine interpretis Quinta Editio nuncupatur. Praeterea sextam et septimam editionem Origenes miro labore repperit, et cum ceteris interpretum qui de Graeco in nostrum eloquium transtulerunt, ut meminit sanctus Augustinus, infinitus numerus est. Si cui enim, inquit, primis fidei temporibus ad manus venit codex Graecus, atque aliquantulum esse sibi utriusque linguae peritiam sensit, ausus est statim interpretari, atque inde accidit tam innumerabiles apud Latinos exstitisse interpretes. De Hebraeo autem in
Abbreviated transcription (Latin):
Int̃pres dictus : qđ int̃ partes
medius sit duarũ linguarũ.
dũ transfert. Sed et qui in
sub ptolomeo ȩgyptio rege.
successore alexandri: qui
inlegendo studiosus fuit:
omniũq libros gentiũ con¬

Expanded text:
Interpres, quod inter partes medius sit duarum linguarum 476 dum transfert. Sed et qui intsub Ptolomaeo Aegyptio rege, successore Alexandri, qui in legendo studiosus fuit, omniumque libros gentium 375 con
Abbreviated transcription (Latin):
I nuisibilis quia nunquã
ꝑsubstantiã suã apparuit
oculis mortaliũ. trinitas:
nissi ꝑspcciem sabiecte cre¬
nemo potest ipsã manifesta¬
tionẽ essentię dĩ uidere. & ui¬
uere : sic̃ & dictũ est moysi
lo sed corde querendus est

Expanded text:
Invisibilis, quia nunquam per substantiam suam apparuit oculis mortalium Trinitas, nisi per speciem subjectae crenemo potest ipsam manifestationem essentiae Dei videre, et vivere, sicut et dictum est Moysi.lo, sed corde quaerendus est
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tationis aduerteret: singulis
eoꝵ qͥ fuerant destinati sin¬
gulas cellas dedit : & ad signans
om̃ib: om̃s scripturas. ussit
int̃pretari. Qui cũ ꝑ septuaginta
dies istius rei negociũ impler
gregati nullo adnullũ pro¬
pinquare fecit. congregauit
inunũ : atq: ita om̃s libri

Expanded text:
rpretationis adverteret, singulis eorum qui fuerunt destinati singulas cellulas dedit, et assignans omnibus, omnes Scripturas jussit interpretari. Qui cum per septuaginta dies istius rei negotium adimplegregati nullo ad nullum propinquante fecerunt, congregavit in unum, atque ita omnes libri
Abbreviated transcription (Latin):
Int̃iectio uocata : quia sermo¬
nib: int̃iecta id .ẽ. int̃posita:
affectũ cõmoti anum expri¬
mit: sic̃ cũ dicit᷑ ab exultante
uah. adolente heu. abirascente
hen. atimente hei Quȩ uoces
quarũcũq linguarũ propriȩ
st̃: nec in aliã linguã facile
transferuntur. Sunt quȩdã¬

Expanded text:
Interjectio vocata, quia sermonibus interjecta, id est, interposita, affectum commoti animi exprimit, sicut cum dicitur ab exsultante vah! a dolente, heu! ab irascente hem! a timente hei! Quae voces quarumcunque linguarum propriae sunt, nec in aliam linguam facile transferuntur. 23
Abbreviated transcription (Latin):
Int̃dictũ est. qđ aiudice non
in ꝑpetuũ. sed ꝓreformando
momento ad tẽpus interim
dicitur : salua ꝓpositione
actionis eius

Expanded text:
Interdictum est quod a iudice non in perpetuum, sed pro reformando momento ad tempus interim dicitur, salva propositione actionis eius
Abbreviated transcription (Latin):
Int̃calares. dies st̃ quinq¬
qui iuxta egyptios. suꝑ duo¬
decĩ menses st̃: & incipiunt
anono ualendarũ septẽbriũ
& quinto ualendarũ memo¬
ratarũ finiuntur¬

Expanded text:
Intercalares dies sunt quinqqui juxta Aegyptios supersunt 5 duodecim mensibus, et incipiunt a nono Kalendas Septembris, et quinto Kalendarum memoratarum finiunt
Abbreviated transcription (Latin):
nichil potest: & omĩa sopore
quieta st̃ nã tẽpus ꝑse non
intelligitur : nisi ꝑ actus hu-¬
manos. Mediũ aũ noctis : actu
osa: quasi sine tẽpore. hoc. ẽ.
sine actu: ꝑ quẽ dinoscitur
tẽpus. Unde est. intẽpestiue
uenistir¬
id est actu¬
Intendens¬
Intendere. multa quidem
significa. btendere obdu¬
cere. oronare. uł ligare : ut
uingilius. intenditq locũ sor¬
ts. Itẽ intendere : minari.
Salustis. oranu minans in-¬
tendens. Intendit criminat᷑
aut cȩdẽ. aut iniuriam i facit¬
Difficile tamen. in bono est

Expanded text:
nihil potest, et omnia sopore quieta sunt. Nam tempus per se non intelligitur, nisi per actus humanos. Nam medium noctis actu osa, quasi sine tempore, hoc est, sine actu, per quem dinoscitur tempus. Unde est: Intempestive venistiid est, actuIntendeautem multa quidem significat. Intendere obducere, coronare uel ligare, ut Virgilius: ‘intenditque locum sertis’. Item intendere minari. Sallustius: ‘manum in os intendens’. Intendit criminator aut caedem aut iniuriam. Difficile tamen in bono est
Abbreviated transcription (Latin):
Int̃niciũ iudiciũ. in eũ daba¬
tur. qͥ falsũ testamentum
fecerat : & obid hominem
occiderat. Accusatorẽ. eius
possessio bonorũ sequebat᷑.
Internicii aũ significatio est :
ebibere & eluere.

Expanded text:
Internecivum iudicium in eum dabatur qui falsum testamentum fecerat et ob id hominem occiderat. Accusatorem eius possessio bonorum sequebatur. Internecivi autem significatio est, qebibere et eluere.
Abbreviated transcription (Latin):
Capilli uocati quasi capitis
qr decorem prȩstant.
& cerebrũ aduersus fri¬
gus muniunt. atq: a
sole defendunt

Expanded text:
Capilli sunt vocati, quasi capitis t decorem praestent, et cerebrum adversus frigus muniant, atque a sole defendant
Abbreviated transcription (Latin):
caput sumũ. Alii auint cũ tarquinius priscus capĩtolii fus¬
dam̃tũ romȩ iꝑiret in loco fundam̃ti caput hominis litteriftiscis
notatũ inuenit: & pinde capitoliũ appellauit:¬
Capessitur. non prose
& est uerbũ imꝑsonale
uerbũ ac tiuũ. facit enĩ
capesso. capessor. quomͦ so¬
lego legor

Expanded text:
caput summum. Alii aiunt: cum Tarquinius Priscus Capitolii fundamenta Romae aperiret, in loco fundamenti caput hominis litteris Tuscis notatum invenit, et proinde Capitolium appellavitCapessitur non per sc, et est uerbum impersonale, uerbum actiuum. Facit enim capesso capessor, ut lego legor
Abbreviated transcription (Latin):
Campana aregione italiȩ
nom̃ accepitꝰ. ubi pͥmũ
eiꝰ usus reꝑtus . ẽ.: Hȩc
duas lances non habet.
sed uirgaiẽ signata li¬
bris & unciis & uago
pondere mensurata
certus .ẽ. modus. nomi¬
nib ꝓpriis designatus

Expanded text:
Campana a regione Italiae nomen accepit, ubi primum ejus usus repertus est. Haec duas lances non habet; sed virga est signata libris et unciis, et vago pondere mensurata.certus est modus, nominibus propriis designatus
Abbreviated transcription (Latin):
argentoq inuento aere
utebantur. Nam prius
aerea pecunia inusu fuit.
postea argentea. deinde
aurea subsecuta. ẽ. sed
abea quȩ cepit & nom̃
retinuit Unde & ȩrariũ
dictũ. quia pruis aes
tantũ inusu fuit &
auro argentoq necdũ
signato. Ex quoꝵ metal¬
lis quãuis postea fuisset
facta pecunia nomen si¬
tam̃ aerarii ꝑmansit
ab eo metallo unde ini
tium sumpsit. Tria si
sunt aut̃ genera argen¬
ti & auri & aeris Signa¬
tum. factũ. infectum
Signatum. ẽ. quod in
nummis ẽ. factũ qđ¬
ctum. quod in massis.
quod & graue dicitur
id. ẽ. massa innotitiã
aut̃ formarũ metalla
ita uenerunt Dum
enĩ quocunq casũ ar¬
dentes siluȩ excoque¬
rent terram. quȩ cale¬
factis uenis fudit riuos
siue aurũ. cũ in loca ter¬
rae depressiora decurre¬
ret sumpnit figuram
inquã illud ul ꝓfluens
rus uł excipiens la¬
cua formauerat Qua¬
rum rerũ splendore
capti homines cũ liga¬
tas attollerent massas.
uiderunt in ea terrae

Expanded text:
argentoque invento, aere argentoque invento, aere utebantur. Nam prius aerea pecunia in usu fuit, post argentea, deinde aurea subsecuta est, sed ab ea, qua coepit, et nomen retinuit. Unde et aerarium dictum, quia prius aes tantum in usuauro argentoque nondum signato; ex quorum metallis quamvis postea facta fuisset pecunia, nomen tamen erarii permansit, ab eo metallo unde pecunia initium sumpsit. Armariutem sunt genera argenti, et auri, et aeris: signatum, factum, infectum. Signatum est quod in nummis est; factum ctum, quod in massis, quod et grave dicitur, id est, massa. In notitiam autem formarum metalla ita venerunt. Dum enim quacunque ex causa ardentes silvae excoquerent terram, excalefactis venis fudit rivos sive aurum, cum in loca terrae depressiora decurreret, sumpsit figuram, in quam illud, vel profluens rivus, vel excipiens lacuna formaverat. Quarum rerum splendore capti homines, cum ligatas attollerent massas, viderunt in eis terrae
Abbreviated transcription (Latin):
Aurum abaura dictũ idẽ.
absplendore. eoquod re¬
ꝓcusso aere plus fulgeat
inde auri pramos aura
refulsit. hoc. ẽ. splendor
auri. Naturale enĩ est
ut metalloꝵ splendor
plus fulgeat luce alia
reꝑcussus. hinc & aura¬
rũ dicti. quoꝵ fulgor
splendidos reddit ob¬
ritum aurũ dictũ qđ
obradiet splendore
Est enĩ coloris optimi
quod hebrei ofat. greci
dicitur teniussima la¬
lamina Pecunia prius
depecudib & ꝓprietatẽ
habebat & nomen. De
corio enĩ pecudũ nummi
incidebantur & signa¬
bantur. Postea asatur¬
no ereus nummus in¬
uentus Ipse enuĩ signari
nummos & scribi consti¬
tuit Propt̃ea & erariũ
saturno agentilib con¬
secratũ. ẽ. Alii ut suꝑius
pecumniã apecudib appel¬
lauerunt. sicut aniuan¬
do iumenta sunt dicta
om̃e enĩ patrimonium
apud antiquos peculiũ
dicebat᷑ apecudib inquib
eoꝵ constabat uniuersa
substantia. Unde & pecu¬
arius uocabatur qui erat
diues. modo uͦ pecuniosus
Antiquissimi nondũ auro

Expanded text:
Aurum ab aura dictum, id est ab splendore, eo quod repercusso aere plus fulgeat.inde auri per ramos aura refulsit, hoc est splendor auri. Naturale enim est ut metallorum splendor plus fulgeat luce alia repercussus. Hinc et aurarii dicti, quorum fulgor splendidos reddit. Obryzum aurum dictum quod obradiet splendore; est enim coloris optimi, quod Hebraei 'ophaz', Graeci dicitur tenuissima laρατυν† lamina. Pecunia prius de pecudibus et proprietatem habebat et nomen; de corio enim pecudum nummi incidebantur et signabantur. Postea a Saturno aereus nummus inventus; ipse enim signare nummos et scribi constituit. Propterea et aerarium Saturno a gentilibus consecratum est. Alii, ut superius, pecuniam a pecudibus appellaverunt, sicut a iuvando iumenta sunt dicta. Omne enim patrimonium apud antiquos peculium dicebatur a pecudibus, in quibus eorum constabat universa substantia; unde et pecuarius vocabatur qui erat dives, modo vero pecuniosus. Antiquissimi nondum auro
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ modi. ut si dicas ausim
dicere. ausim recitare.
cuiꝰ. ẽ. prima uerbi ꝑsona
audeo. & dicit ausim
ausis ausit. uł audet¬

Expanded text:
iui modi, ut si dicas ‘ausim dicere’ ‘ausim recitare’: cuius est uerbi prima persona ‘audeo’ et dicitur ausim ausis ausit uel aude
Abbreviated transcription (Latin):
A uriga ꝓprie dictus qđ
currum agat & regat.
siue quod feriat iunc tos
equos. Nã aurit. ferit.
ut latus aurit aptum
uerberator abagendo
dictus. Aurigȩ autem
duob colorib sunt quib
speciẽ idolatrie ueneti
Nã prasinus terrȩ uene¬
tus cȩlo & mari a paga¬
nis dicatus .ẽ.¬

Expanded text:
Auriga proprie dictus, quod currum agat, et regat, sive quod feriat junctos equos. Nam haurit, FERIT, ut: Latus haurit apertum. verberator ab agendo dictus. Aurigae autem duobus coloribus sunt, quibus speciem idololatriae vestiunt. Nam prasinus terrae, venetus coelo et mari a paganis dicatus e
Abbreviated transcription (Latin):
cib hauriendis. Unde
& uirgilius. uocẽq his
aurib hausi. aut quia
denliden uocant abau¬
ditu. Per immutationẽ
enĩ litterȩ. aures quasi
audes nuncupatȩ sunt
Uox enĩ reꝑcussa per
anfractus earũ sõnũ
facit. quo sensũ excipians
senũ enĩ antiqui aucutũ
dicebant. Unde & bi¬
pennis & penna

Expanded text:
cibus hauriendis: Unde et Virgilius: Vocemque his auribus hausi: aut quia den vocant ab auditu. Per immutationem enim litterae aures quasi audes nuncupatae sunt. Vox enim repercussa per anfractus aurium sonum facit, quo sensum excipiant Pinnon enim antiqui acutum dicebant. Unde et bipennis et pinna
Abbreviated transcription (Latin):
slsidr Auricalcũ clictũ quod
splendorem auri & du¬
riciam ȩris possideat:
Est aut̃ nom̃ cõpositũ Idegł¬
exlingua latina & greca
aes enĩ sermone grecoꝵ
calco uocatur Fit enĩ
exaere & igne multo. ac Nirgł¬
ad aureũ colorem

Expanded text:
 Aurichalcum dictum, quod et splendorem auri, et duritiam aeris possideat: est autem nomen compositum ex lingua latina et graeca: aes enim sermone graecorum chalcos vocatur: fit autem ex aere et igne multo, ac ad aureum colorem
Abbreviated transcription (Latin):
ri. isich A era singuloꝵ annoꝵ est
constituta acesare augu¬
sto quando primũ censũ
exagitato romanũ orbẽ
descripsit. Dicta aũ acra
ex eo qđ om̃is orbis aes red¬
dere ꝓfessus.ẽ. rei publicȩ¬

Expanded text:
rimos. Aera singulorum annorum est constituta a Caesare Augusto, quando primum censu exagitato Romanum orbem descripsit. Dicta autem aera ex eo, quod omnis orbis aes redprofessus est reipublic
Abbreviated transcription (Latin):
appellat᷑. quale om̃e cipriũ
est. Duc tile aut̃ dicit᷑ eo
qđ malleo ꝓducat᷑. sicut
contra futile qui tantum
fundit᷑. hoc & caldariũ qđ
tantũ fundit᷑ Nã malleis
fragile.ẽ. Si quidẽ om̃e aes
diligentius purgatis igne
uiciis ex coctisq regulare
efficit᷑. Campanũ quoq
int̃ genera aeris uocatur
acampania scilicet ꝓuincia
quȩ. ẽ. initaliȩ partib uten¬
silib & uasũ om̃ib ꝓbatissimũ
A es om̃e frigore magno melius
fundit᷑ Aes rubiginẽ cele¬
rius trahit : nisi oleo pun¬
gat᷑. Seruari aũ idoptime
ctiã inliquida pice tradunt
Int̃ om̃ia metalla aes uoca¬
lis simũ . ẽ. & maximȩ po¬
testatis. idõ & ȩnealimi
gignit᷑ in metalloꝵ aeris
atq argenti fornacib insi¬
dente ndore. Nanq ut ipsẽ
lapis ex quo fit aes catħ¬
mia uocat᷑. sic rursus infor¬
nacib existit. & nominis
sui originẽ recipit. Aeris
flos fit siue gignit᷑ confla¬

Expanded text:
appellatur, quale omne Cyprium appellatur, quale omne Cyprium est. Ductile autem dicitur eo quod malleo producatur, sicut contra fusile qui tantum funditur. Hoc et caldarium quod tantum funditur. Nam malleis fragile est. Siquidem omne aes diligentius purgatis igne vitiis excoctisque regulare efficitur. Campanum quoque inter genera aeris vocatur a Campania scilicet provincia quae est in Italiae partibus, utensilibus et vasis omnibus probatissimum. Aes omne frigore magno melius funditur. Aes rubiginem celerius trahit nisi oleo perunguatur; servari autem id optime etiam in liquida pice tradunt. Inter omnia metalla aes vocalissimum est et maximae potestatis. Ideo et aenea limingignitur in metallorum aeris atque argenti fornacibus insidente nidore. Namque ut ipse lapis, ex quo fit aes, cadmia vocatur, sic rursus in fornacibus existit et nominis sui originem recipit. Aeris flos fit seu gignitur confla
Abbreviated transcription (Latin):
miscuit corintho cũ capet᷑
incensa: Nã dũ hanc cuuta¬
tẽ hanibal cȩpisset. om̃s
statuas aereas & aureas
& argenteas in unũ rogũ
congess̃it. & eas in cendit
Ita ex hac cõmixtione fa¬
bri sustulerunt & fecer̃
parapsides. Sic corintea
nata sunt ex om̃ib inunũ
nec hoc. nec illud. Unde usq
inhodiernũ diẽ siue exipso
siue ex imitatione eius aes
corintheũ uł corinthea
uasa dicunt᷑. huiꝰ genera
tria : unũ candidũ ad argen¬
tinitorẽ accedens. alterũ
in quo plus auri fulua na¬
tura. ẽ. tertiũ in quo ȩqualis
cunctoꝵ temꝑies. Corona¬
riũ ex ductili aere tenuat᷑
in laminas. tauroꝵq felle
tinctũ speciẽ auri in coro¬
nis strionũ prȩbet. unde
&: appellatũ. py ropum ig¬
neus color uocauit Nanq
insingulas uncias ȩris. ad di¬
tis auri scrip ulis senis prȩ¬
tenui bractea ignescit. flã¬
masq imitat᷑. Unde & py¬
ropũ dicit᷑. Regulare aes
dicit᷑ qđ ab aliis ductile

Expanded text:
miscuit, Corintho, cum caperetur, miscuit, Corintho, cum caperetur, incensa. Nam dum hanc civitatem Hannibal cepisset, omnes statuas aeneas et aureas et argenteas in unum rogum congessit et eas incendit: ita ex hac commixtione fabri sustulerunt et fecerunt parapsides. Sic Corinthea nata sunt ex omnibus in unum, nec hoc nec illud. Unde et usque in hodiernum diem sive ex ipso sive ex imitatione eius aes Corintheum vel Corinthea vasa dicuntur. Huius tria genera: candidum unum, ad argenti nitorem accedens; alterum, in quo ipsius auri fulva natura est; tertium, in quo aequalis cunctorum temperies. Coronarium ex ductile aere tenuatur in lamminas, taurorumque felle tinctum speciem auri in coronis histrionum praebet; unde et appellatum. Pyropum igneus color vocavit. Namque in singulas uncias aeris additis auri scripulis senis praetenui brattea ignescit flammasque imitatur; unde et pyropum dicitur. Regulare aes dicitur quod ab aliis ductile
Abbreviated transcription (Latin):
Aes absplendore ieris uoca¬
tũ. sicut aurũ & argentũ¬
Apud antiquos aut̃ prier aens
quã ferri cognitus usus. aere
quippe primi ꝓscindebant
terrã. aere certamina belli
gerabant : eratq in prȩcio
aes. aurũ sũmo cessit hono¬
re. sicut uoluendaͦ ae tas
cõmutat tempora rerum.
& qđ fuit inp̃cio fit nullo
deniq honore. Usus aeris
postea transuit insimulacris.
inuasis. inȩdificioꝵ structu¬
ris. maxime & ad ꝑpecuitatẽ
monimentoꝵ etiã publicȩ
in eis constitutiones scripte
sunt. Cipriũ aes incipro
insula pͥus reꝑtũ. unde &
uocatũ. fac tũ ex lapide
aeroso. quẽ cadmiã uocant¬
& est duc tile. huc si adda¬
tur plumbũ. colore pur¬
pureo fit. Auricalcũ dictũ.
qđ & splendorẽ auri &. du¬
riciã aeris possĩdeat. Est
aut̃ nom̃ cõpositũ ex lingua
latina & greca. Aes enim
cat᷑ fit aũ exere &igne
multo. acmedicaminibus
ꝑducit᷑ ad aureũ colorem.
c orinteũ .ẽ. cõmixtio om̃iũ
metalloꝵ qđ casus primũ

Expanded text:
Aes ab splendore aeris vocatum, sicut aurum et argentuApud antiquos autem prior aeris quam ferri cognitus usus. Aere quippe primi proscindebant terram, aere certamina belli gerebant, eratque in pretio aes, aurum in summum cessit honorem: sic volvenda aetas commutat tempora rerum, et quod fuit in pretio fit nullo denique honore. Usus aeris postea transiit in simulacris, in vasis, in aedificiorum structuris; maxime et ad perpetuitatem monumentorum etiam publicae in eis constitutiones scriptae sunt. Cyprium aes in Cypro insula prius repertum, unde et vocatum, factum ex lapide aeroso, quem cadmiam vocant; et est ductile. Huic si addatur plumbum, colore purpureo fit. Aurichalcum dictum quod et splendorem auri et duritiam aeris possideat. Est autem nomen compositum ex lingua Latina et Graeca; aes enim catur. Fit autem ex aere et igne multo, ac medicaminibus perducitur ad aureum colorem. Corintheum est commixtio omnium metallorum, quod casus primum
Abbreviated transcription (Latin):
Acrumnosus arumine dictus.
qđ ꝑ in opiã miser factus
efuriat & situt.
Ner . ẽ. inanitas plurimũ ha¬
bens admixtũ raritatis
secutus. Aer autẽ dictus
ferat terrã. uł ab eo quod
ferat: Hic aut̃ partim ad
terrenã. partim ad cȩlestẽ
materiã ꝑtinet. Nã ille
subtilis u̾bi uentuosi ac pro¬
cellosi motus nonpossunt
exsistere. ad cȩlestẽ ꝑtinet
partẽ . Iste uͦ turbulentior
qui exalationib humidis
corporascit terrȩ deputat᷑.
quiq ex se multas species
reddit. Nã cõmotus uen¬
tos facit. uehem̃tius conci¬
tatus. ignes & tonitrua. con¬
tractus nubila. conspissatus
pluuiã. congelatis nubib
niuẽ. turbulentius conge¬
lantib: densiorib nubib
grandinẽ distentus serenũ
efficit. Nã aerem densum.
nubem. eẽ. nubem rarefactã
& solutã aerem

Expanded text:
Aerumnosus a rumine dictus, quod per inopiam miser factus esuriat et sitiat. Aer est inanitas plurimum habens admixtum raritatis secutus. Aer dictus ferat terram, vel ab eo quod feratur. Hic autem partim ad terrenam, partim ad caelestem materiam pertinet; nam ille subtilis, ubi ventosi ac procellosi motus non possunt existere, ad caelestem pertinet partem; iste vero turbulentior, qui exhalationibus humidis corporescit, terrae deputatur; quique ex se multas species reddit. Nam commotus ventos facit; vehementius concitatus ignes et tonitrua; contractus nubila; conspissatus pluviam; congelantibus nubilis nivem; turbulentius congelantibus densioribus nubilis grandinem; distentus serenum efficit. Nam aerem densum nubem esse, nubem rarefactam et solutam aerem
Abbreviated transcription (Latin):
Aescarus piscis dictus. eo qđ
solus ȩscã ruminare ꝑhibet᷑
Deniq alii pisces ñ ruminant
Tradunt aũ hunc in geniosũ
.ẽẽ. Nanq inclusũ nassis no
fronte erumpere nec inser¬
tis uiminib caput inserere.
sed auersũ caudȩ ic tibus
crebris laxare fores. atq
ita retrorsũ redire quem
luc tatũ eiꝰ sĩ forte alius
ȩscarus extrinsẽcus uideat
apprehensa mordicus cauda
adiuuare nisus erũpentis¬

Expanded text:
Escarus dictus, eo quod solus escam ruminare perhibetur: denique alii pisces non ruminant. Tradunt autem hunc ingeniosum esse; namque inclusum nassis non fronte erumpere nec infestis viminibus caput inserere, sed aversum caudae ictibus crebris laxare fores atque ita retrorsum redire; quem luctatum eius si forte alius escarus extrinsecus videat, adprehensa mordicus cauda adiuvare nisus erumpentis
Abbreviated transcription (Latin):
ȩquus aut̃. ẽ. qui scđm na¬
turam iustus .ẽ. est enim
iustus auire uiuendo. id ẽ
iuxta qđ nis. ẽ. faciendo
uocatur
iustus.ẽ. die tus ab ȩqui¬
tate. hoc. ẽ. ab eo quod sit
ȩqualis. unde & equitas ap¬
pellata ab ȩqualitate urel¬
quadam scilicet

Expanded text:
aequus autem est qui secundum naturam iustus est. Etenim iustus a iure uiuendo, id est, iuxta quod ius est faciendo uocaturiustus dictus, ab aequitate, hoc est ab eo quod sit aequalis; unde et aequitas appellata, ab aequalitate quadam scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
aes̃ signatũ ibi recondebat᷑
hoc enĩ olim inusu erat auro
argentoq necdũ signato
ex quoꝵ metalla quãuis
postea facta fuisset pecu¬
nia. nom̃ tam̃ acrarii per¬
mansit ab eo metallo unde
pecunia iitiũ sumpsit

Expanded text:
aes signatum ibi recondebatur. Hoc enim olim in usu erat auro argentoque nondum signato: ex quorum metallis quamvis postea facta fuisset pecunia, nomen tamen aerarii permansit ab eo metallo unde pecunia nomen initium sumpsit
Abbreviated transcription (Latin):
Berillus i nindia gͥemma¬
gua nom̃ habens: iuridi¬
tate similis smaragdo.
sed cũ pallore. Politur
aut̃ abindis insexangu¬
las formas. ut hebitudo
coloris reꝑcussũ anguloꝵ
excitetur. Aliter politus
non habet fulgorem: Ge¬
nera eius nouem:¬

Expanded text:
Beryllus in India gigngua nomen habens, viriditate similis smaragdo, sed cum pallore. Politur autem ab Indis in sexangulas formas, ut hebetudo coloris repercussu angulorum excitetur; aliter politus non habet fulgorem. Genera eius novem
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcdr B ersam barbari fuerunt
qui amultitudine boum
sic uocari credunt᷑. Deqͥb
quidã. qui colit terrȩ
medio uel ille diuitis
multo boue pillentus
accola ripȩ¬
Bestiarũ uocabulũ ꝓprie
conuenit leonib: pardis
tygrib lupis & uulpib
canib & simiđs accȩteris
quȩ uł ore uł unguibus
seuiunt. exceptis serpen¬
aui qua seuiunt
ra: non om̃is fera. bestia
Bestiȩ nanq sunt quȩ
morsu uł unguib: seuiuns.
ut pardi. leones. tygri¬
des auastando dic tȩ
terȩ aut̃ etiã illȩ sunt.
quȩ & si non seuiunt. ta bed

Expanded text:
 Bessi barbari fuerunt, qui a multitudine boum sic vocati creduntur. De quibus quidam: Qui colit terrmedio uel ille diuitis multo boue pilleatus accola ripBestiarum vocabulum proprie convenit leonibus, pardis, tigribus, lupis et vulpibus canibusque et simiis ac ceteris, quae vel ore vel unguibus saeviunt, exceptis serpena vi, qua saeviuntra, non omnis fera bestia. Bestiae namque sunt quae morsu uel unguibus saeuiunt, ut pardi, leones, tigrides, a uastando dictae. Ferae autem etiam illae dictae sunt quae etsi non saeuiunt, tame
Abbreviated transcription (Latin):
rima figura CLUN&¬
ILUNa¬
Quinta: iterũ dimidia
exmaiore
Sexta: iterũ sectilis ita
Septima bi cornis ita.
Septima iterũ semis & uicessima
scđa semis in suo orbe mediȩ

Expanded text:
rima figura lunaQuinta iterum dimidia ex maiore ita.o Sexta iterum sectilis ita.o Septima bicornis ita.o Septima autem semis et vicesima secunda semis in suo orbe mediae
Abbreviated transcription (Latin):
Prima figura LUN&¬
LLUNA¬
lunȩ: bicoanis est ita.
Quinta: iterũ dimidia
exmaioreita
Sexta. iterũ sectilis it
Septima: bn cornis. ita
Septima iterũ semis & iucessima
scđa semis in suo orbe mediȩ

Expanded text:
Prima figura lunae bicornis est, ita. Quinta iterum dimidia ex maiore ita. Sexta iterum sectilis ita. Septima bicornis ita. Septima autem semis et vicesima secunda semis in suo orbe me
Abbreviated transcription (Latin):
ratione defendere. Iniquu fateor
inter nos certamen instituitur.
Ubi me percutias habeo. ubi te
repercutia non habes. Quod
enim nomen habere potest mer¬
ceneͦrius et infamis artifex:
profecto autem michi tecu non
de opibus aut de imperio. E de
solo nomine pugna est cuiꝰ te
egenum atq mopem esse et si nõ
admonearis inteligis. Quia ⁊¬
tamen cogis ad id ad quod nũꝙͣ

Expanded text:
ratione defendere. Iniquum, fateor, inter nos certamen instituitur: ubi me percutias habeo, ubi te repercutiam non habes. Quod enim nomen habere potest mercennarius et infamis artifex? Profecto autem michi tecum non de opibus aut de imperio, sed de solo nomine pugna est, cuius te egenum atque inopem esse, etsi non admonearis, intelligis. Quia tamen cogis ad
Abbreviated transcription (Latin):
triotis aut amitis meis me
ulanditu dices.Aichil est eiz
quod non sibi simile sibi finga
Uilis ac benalis animus. qͣl

Expanded text:
triotis aut amicis meis me blanditum dices; nichil est enim quod non simile sibi fingat vilis ac venalis animus: q
Abbreviated transcription (Latin):
mentis indicium est et si uni
tantum spes glorie proposita sit
in id niti ut unusꝰ ille tu sis. ꝙ si
assequutus fueris/ uoti compos
egregii alioquin laudabili saltẽ
sis commendandus affectu:
Go quidem : nam memini
non artificium s artifi¬
ces improbaui. eosq nõ
omnes sed procates atq discodes.
airum dictu Ut sibi conscius tuus

Expanded text:
uni tantum spes glorie proposita sit, in id niti, ut unus ille tu sis. Quod si assecutus fueris, voti compos egregii; alioquin, laudabili saltem sis commendandus affectu. Ego quidem - nam memini - non artificium sed artifices improbavi, eosque non omnes, sed procaces atque discordes. Mirum dictu ut, sibi cons
Abbreviated transcription (Latin):
cuncta metimini. nec gigate
nanus edificans nec formica
cogitat elephantem. Aliquoᷤ
nisi fallor medicos ueros noui
et ingenio et ea que omnius¬

Expanded text:
cunta metimini: nec gigantem nanus edificans nec formica cogitat elephantem. Aliquot, ni fallor, medicos veros novi, et ingenio et ea que in omniu
Abbreviated transcription (Latin):
la catrita & acinis uuarũ : Qđsi aci¬
nauuarũ iam matura sunt : aut nec¬
dum nata etiã exportulaca sola ca¬
taplasma fieri potest quȩ quidẽ si
habeat acinas siue ñ habeat : trita
& inducta inplagella sic frigida
imponenda ẽ: ut possit sudor ille
noxius reprimi quãuis etiã cataplas¬
ma etiã om̃ibus causis supra scriptis
faciat᷑ synocho & synechȩ: & cau¬
son: Itẽ cont᷑ sud orẽ remediũ opti

Expanded text:
laca trita et acinis acidis. Quod si acilaca trita et acinis acidis. Quod si acina iam matura sunt aut necdum nata etiam ex portulaca sola cataplasma fieri potest que quidem sive habeas acina sive non trita ex inducta in plagella sic frigida imponenda est ut possit sudor ille noxius reprimi quamvis hoc cataplasma etiam omnibus causis suprascriptis faciat id est sinocho et sinoche et causon. I
Abbreviated transcription (Latin):
Eos multi cardiacos appellant: Dia fore¬
ticũ aũt ita cognosces: Ut cȩperit nimis
febrib & acerrimis exagitari. idẽ sũdo¬
rem patitur in congruũ & noncreacũ
ex quosudore uehementi periculo eger¬
urgetur. Qui sudor ̃tanquã synthoma
apͥpellatur: Nascit᷑ hȩc causa : aut ex¬
aut ex ca¬
si nocho. aut exsiii
onstitues eum in pauim̃to ait intes¬
sello. aut in tegestro. quȩ aqa frigi¬
da roras & ponis pueros & puellas
ut cum muscaruis flauellent. nelius¬
sit. quȩ muscaria assidue in recente
intermissione fieri iube: Quib etiã
dandũ est dia codion antidotũ ma¬
ne cocł .i. & sero .i his: simili modoͤ
utile est & rodo melle adhibere.
quãuis hȩc duo adiutoria non solũ
dia foriticis ꝓdest: uerũ etiã causȩ
unde diaforesis descendit. idẽ sino¬
chus. causon & sy nochis quãuis ad huc¬
eũ qui patitur debent spargi. & cata¬
plasina talixoperita frigida adhi¬
benda sint maxime quȩ si exportu¬

Expanded text:
os multi cardiacos appellant quos ita cognosces. Ut ceperint nimiis febribus et acerrimis exagitari sudorem patiuntur incongruum et non creticum ex quo sudore vehementi periculo urgentur. Qui sudor tamquam simptoma appellatur Nascitur hec causa aut ex sinocho aut ex constitues eum in pavimento aut in tesello aut in tegistro quem aqua frigida roras et pones pueros et puellas ut cum muscariis flabellent. Meliusint que assidue in recente intermissione facere iubebis. Quibus etiam dandum est diacodion antidoti mane coclear i sero i. His etiam simili modo utile est et rodomel adhibere quamvis hec duo adiutoria non solum diaforetico prosunt, verum etiam causis unde diaforesis descendit id est sinochus et causon et sinochi. Adhuc patientem debes spargi et cataplasmata lixoperitia id est frigida adhibenda sunt maxime que fiunt ex portu
Abbreviated transcription (Latin):
lini seminis exaqua & oleo tosẽo tan¬
tum decoctũ aut si senseriius medi¬
as partes indignatas. & quasi in fer¬
uore positas. ad dimus feni greci
pollines. & hordei uł triticiaquam

Expanded text:
lini semine ex aqua in oleo roseo tantum decoctum aut fi senserimus medias partes indignatas et quasi in fervore positas addimus fenugreci pollines et ordei vel tritici aquam
Abbreviated transcription (Latin):
atq medicinalit embrocis & fomen¬
tationib & lexiperitus & cerotis
& cataplasinate salubre calida fom̃tis.
etiã & cucurbitis leuius uł cũ foco.¬
uł cũ scaͥpello ut ratio cause postulaue¬
rit. necnon & lauadõ utimur tẽpo¬
re cõpetenti. nichil om̃ino in congrue
facientes nec ledamur potiꝰ quã iuue¬
mur Hleuot homo utimur signandi
miserit egrotantis. Clistere uͦutim᷑
si uenter non obsequitur : & decocta
febrib uentris egestio insquuibala con¬
stricta at intanta egritudine: fom̃¬
tationib aũ embrocis ea curauimus
locaquȩ dolent uł patiuntur. ana
gargarismatȩ simplici uł electuara:
Iuncutimur cũ¬

Expanded text:
Embroce atque fomentationibus et lixoperitis et cerotis et cataplasmate salubri calidis fomentis etiam et cucurbitis levibus vel cum foco vel scalpello ut ratio cause postulaverit. necnon et lavacro utantur tempore competenti nichil omnino incongrue facientes ne ledamus potius quam iuvemus. Flebothomo utimur si grandirtus egrotantis. Clistere vero utimur si venter non obsequitur et decocta febribus ventris egestio in his squibala constricta augmentat egritudinem. Fomentationibus et embroce ea curabimus loca que dolent vel patiuntur aut gargarismate simplici vel elacturio tunc utimur cu
Abbreviated transcription (Latin):
piculo. similit̃ considerandũ eadẽ
iatione & in illis est: Qui aũt nimia
Sc peridulo fit: Est enĩ in his quasi
sinthomi ꝓhibenda id fieri habitu¬
do corporis & ȩtas ipsa Neq enĩ pue¬
rinec senes hȩo postulant sibi fieri
nec gaudent si facta fuerimt sed ne¬
rent periditintes & ut diximus uni¬
uersos iucta rationẽ causarũ consi¬
derantes diligint̃ exhituriemꝰ non
semel nec uchement sed partibus
& mollit̃ abstinendo acibo medio
cibũ dantes & potũ curandos &sto¬
machũ confricationibi rationabili¬
bus &e distere nonuehementi & mol

Expanded text:
iunt. Similiter considerandum eadem ratione et in illis est qui aut nimia sine periculo fit. Est enim in his quasi sintoma prohibet id fieri habitudo corporis et etas ipsa. Nec enim pueri nec senes postulant fieri sibi nec gaudent si facta fuerit sed merent periclitantes. Sed ut diximus universos iuxta rationem causarum considerantes diligenter exauriemus non semel nec vehementer sed partibus et molliter abstinendo a cibo medioccibum dantes et potum Curandus est stomachus cum fricationibus rationabilibus et clisteri non vehementi et mo
Abbreviated transcription (Latin):
fieriutle. eẽ. uidetur ut ante id qđ
grauius est de duob optineam. & sic
curauimꝰ: Nã scimus multos medicos
multi grauissimo periculo subie¬
cisse aut certe in macronosiã misisse
qui anttꝗ laborarent & plenũ sto¬
purgrent & corroborarent. ausis
conta rationẽ totius corporis face¬
re pirgationẽ. Sed etiã si cũ fluxu
uentis febriat qui pletoricus est.
talia aliqua huic adhibenda ex¬
sint quȩ sit sponte ꝑ fluxcũ uentris
quantã cauiã his postulat : tam̃ suf¬
ficiat qua naturalis est:
medetur : quȩ ẽ domina corporis:
nã sȩpe multi non in telligendo exis¬
gationes in digere. aut si sunt hiatꝰ
sanguinẽ de trahere aut uentrẽ sp̃onte
fluentẽ : dato medicamine in ampliꝰ
ꝓuocare : grauissimis eos periculis
magis ledendo affecerunt: Sedsi qͥs¬
etiã pletoricus corruptis humorib
contorquatur & huc purgari medi¬
cinali ratione necesse sit. nec tum
tantũ detrahi de semeluenter aut
sanguis conuenit. quantũ & ipsa tusa

Expanded text:
perutile esse videtur ut ante id quod gravius est de duobus obtineamus et sic curabimus. Nam scimus multos non ad hmultosque gravi periculo subiecisse aut certe in macronosiam misisse Qui antequam laborantem et plenum stopurgarent et corroborarent ausi sunt contra rationem totius corporis facere purgationem. Sed si cum fluxu ventris febriant pletoricus non est alia aliqua huic adhibenda psit que sit ex sponte per fluxum ventris quantum causa postulat, tamen sufficiat quia naturalis est. medetur que domina corporis Nam sepe multi non intelligendo exisgationem maiori indigere ausi sunt his aut sanguinem detrahere aut ventrem sponte fluentem dato medicamine in amplius provocare et gravissimis eos periculis magis ledendo affecerunt. Sed si quisquam pletoricus corruptis humoribus contorqueatur et hunc purgari medicinali ratione necesse sit. nec tunc tantum detrahi semel uentris aut sanguinis convenit quantum ipsa causa
Abbreviated transcription (Latin):
ualde consideremus & inqͣntũ pos¬
sumus ꝑpensẽmus quale uł quantũ
ipsã febris iuxta sua uirtutẽ uł qua¬
le uxta genus suũ synthoma afferat
egrotanti periculũ: Non enĩ mediocti¬
ter laborat atq periditatur. Quȩ
febribi& synthomatȩ idẽ dolore

Expanded text:
et valde consideremus et in quantum possumus perscrutemus quale vel quantum ipsa febris iuxta suam virtutem vel quale iuxta suum genus sintoma afferat egrotanti periculum. Non enim mediocriter laborat atque periclitatur qui ex febribus et sintomate id est dolore
Abbreviated transcription (Latin):
paragoricis: horũ omiã tempora
obseruanda sunt. aut quando decli¬
nent & quando cõmoueant᷑ causȩ sc̃i¬
re possumus quia talia horũ indecli¬
nationẽ fieri conuenit cibis maxime
leuibus idest sucis utimur cũ febrie¬
rit: Deposita uͦ iã & transacta febre
paulatim ad dimus cibos bonos &
digestorios ad recuperandã senserimꝰ
egri uirtutẽ ad confirmandã sanita¬

Expanded text:
icit, horum omnia tempora observanda sunt ut quando declinent et quando commoveantur cause sciri possint quia talia harum in declinatione fieri convenit. Cibis maxime levibus id est succis utimur cum febrierint. Deposita vero tamen et traiecta febre paulatim addimus cibos bonos et digestorios ad recuperandam egri virtutem et ad confirmandam sanita
Abbreviated transcription (Latin):
pletora mala satiaur qđ ẽ. abundans
corpus humoũ gnssitudinẽ. & ex ea¬
rũ indigestioie conpungat᷑ uł cõmor
tionẽ in digetorũ & pinguiũ humoꝵ
tur. aut nulla habeat ex alationẽ : Si
etiã pletorius aliquos corruptos uo¬
mat horrores. aut ꝑ humorũ abundan¬
tiã laborans natura clausis porũ mea¬
tibus nonnuonet liberũ & apertum
iter egestionis & perilitet᷑ angustus.
Quid i hoc conuonat nos facere. ui¬
leamus utrũ ad causã & adimpetũ
febris attendentes tantũ purgauimꝰ.

Expanded text:
pletora mala patiatur quod est habundans corpus humorum crassitudinem et ex indigestione conpungatur tione indigestota ut nullam habeat exhalationem, si etiam pletoricus aliquos corruptos vomat humores aut per humoris habundantiam laborans natura clausis horum meatibus, non invenit liberum et apertum iter egestionis et periclitetur angustiis. Quid in hoc nos conveniat facere videamus utrum ad causam et ad impetum febr
Abbreviated transcription (Latin):
ma lipopericia cnfius sic i.uttis
semen lini in recene ⁊ cũmolu
dia foreticos: Sedhȩc causa maxime
obseruandũ ẽ. ut & locus & flamina
sciptica ꝓcurentur id ẽ ut recens
spersa non desit: & frondib myrtȩ
& granatȩ uł pampani acbuxi cu¬

Expanded text:
mata lixoperitia conficies. Mittes semen lini in recentem aqudiaforeticos. Sed in hac causa maxime est observandum ut locus et flamina stiptica procurentur, id est ut recens sparsa non desit et frondibus myrte et granatis vel pampinis ac buxi cu
Abbreviated transcription (Latin):
& purgari soliti
exhauris qui ante leuius purgati
guinis. Alios u̾horũ insolitos. aut faci¬
re causim att postulare cognoueris
adhic etiã habitudm̃ ẽ corporis uł qͣli¬
tatẽ in his considerabis quia aliis piso
& constricto corporũ suoꝵ acualido
& non facile sentiunt molestiã: Unde
hos talis corpore ne uerearis. desemd
& uehemont̃ purgare si erit necessitas.
aut detrahere sangumẽ quantũ cauiã
postulauerit sinichil aliud dediuerso¬
ut solet ꝓhibeint lllos u̾ qui molli &
Auido corpore sunt ut in becilli quã
sicile uncuntur ab omĩ re reserunt
molestias minime exhauriendas.
cns etiã cũfieri manifeste causam
postulat non solum detractione san¬
guinis sedalusctiã quib cunq purga¬
storiis uł madicaminib mediocriter.
& nonsemd ut diximus. uehem̃t̃ in

Expanded text:
 purgari soliti exinanies qui ante levius purgati anguinis. alios vero horum in solitos aut facire causam atque postulare cognoveris. Ad hanc ergo habitudinem corporis vel qualitatem in his considerabis, quia alii spisso et constricto corpore sunt ac valido et non facile sentiunt molestiam. Unde hos tales corpore ne verearis semel et vehementer purgare si erit necessitas aut detrahere sanguinem quantum causa postulaverit, si nichil aliud assolet prohibeat. Illos vero qui fluido et molli corpore sunt et imbecilli quam facile vincuntur ab omni re nec ferre molestias minime exauriendos censeo, etiam si id fieri manifesta caufa postulaverit nec solum detractionem sanguinis sed et aliis etiam quibuscunque purgatoriis vel medicaminibus mediocriter et non semel ut di
Abbreviated transcription (Latin):
sufferunt ex hauritionẽ uł euacuatio¬
nẽ neq ieiunium ferre idẽ neq absti¬
nere possunt a cibo in longũ. Quia sunt
aliqui qui max amittunt uirtutem.
corporis exhauriti ꝑuena Auit ꝑuen¬
trem: Alii quidẽ ieiunio stomãchũ in
uiciũ mittunt & fastidid ihc̃ipiunt
pati ciboꝵ. & siquid cõpulsi & coacti
acceperint digerere non possunt : sed
aut mox uomunt ipsud aut ñ digeren¬
do grauantẽ inpeius. Ex hoc incipit
ẽẽ .iam synthoma Ergo iam in hac par¬
te cognitionis & crassis ipsa idẽ natu¬
ra corporis eius qui ęgrotat ponenda
ut dixi & consideranda ẽ Quot quot.
enĩ calidi & siccinatura corporis suÑ
hi om̃s si uehem̃ter & nimis purgent᷑
facile & non mediocrit̃ leduntur:

Expanded text:
sufferunt exhaustionem vel evacuatiosufferunt exhaustionem vel evacuationem neque ieiunium ferunt id est nec abstinere possunt a cibo in longum quia sunt aliqui qui mox amittunt virtutem corporis exhaufti per uenas aut per ventrem. Aliqui ex ieiunio stomachum in vitium mittunt et fastidium incipiunt pati ciborum, et si quid conpulsi et coacti acceperunt digerere non possunt sed aut mox vomunt id ipsum aut non digerendo gravantur in peius hoc incipit esse iam sintoma. Ergo in hac parte cognitionis physis id est natura corporis eiusque egrotat ponenda ut dixi consideranda est. Quotquot enim calidi et sicci natura corporis sunt hi omnes si vehementer et nimium purgentur facile et non mediocriter leduntur
Abbreviated transcription (Latin):
sangiunẽ detraxerunt finẽ uitȩ fece¬
tantũ attendentes tẽporis rationẽ
ignorantes synthoma causarũ non
uiderunt: Ita ergo synthoma fit ȩ¬
gritudinis : si sit frigidum satis tẽpꝰ¬
& humidũ : Ergo simili ratione nec
tunc utile. ẽ. de tractionẽ fieri sangͥ¬
nis uł uentris quia non minima ma¬
la fient ex quo periculo perierunt:
irrationabilit̃ corporis quo sustine¬
batur humore siccatinimio & are¬
facti subitis angustus: animã exala¬
runt : Similit̃ & illis quinimis frigido
gationẽ uł detractionẽ sanguinis. na¬
turalẽ corporis calorẽ subito & nimis¬
etiã frigdor constricti mortui sunt
quia pariratione nimius frigdor
aut nimius ignis occidit : Itã siccitas
multa: ut multus humor: Quippe
occidet: Ita gͦ & lo.
est sanguis aut uenter purgandus
calida regio. calidũ tempus. abseuia¬
mus a retrahendis humoribus. idẽ. per
uenas aut ꝑuentẽ similit̃ & infrigido
tura egrotantis: Nã multi neq nimiam

Expanded text:
vite fececausam attendentes temporum rationem ignorantes sintoma causarum non viderunt. Ita ergo sintomata sit egritudinis si sit satis frigidum tempus et humidum. Ergo simili ratione nec tunc utile detractionem fieri sanguinis vel ventris quia non nimia fiunt ex hoc pericula. Perierunt irrationabiliter corporis quo sustinebatur humore siccati nimium et arefacti subditis angustiis animam exhalarunt, similiter et illi qui nimis frigido gationem detractionemve sanguinis naturalem corporis calorem subito ex niminimio frigore constricti moriuntur quia pari ratione nimius frigdor ut nimius ignis occidit. Ita siccitas multa ut multus humor necat. Quippe occidet. Ita ergo locot. Sanguis et venter purgandus calida regio calidum tempus abstinemus a retrahendis humoribus per venas aut per ventre. Similiter et in frigido grotantis. Nam multi neque nimiam
Abbreviated transcription (Latin):
dũ lauant hoc malo morbo tenctur:
Multi etiã & post cenã dormientes ex
hac causa mortui sunt: huic causȩ¬
nulla res suocurrere potes qua laten¬
ter uenit & sulbito occidit. Minoruͦ
quȩ c̃ curatur quidẽ cũ afficultate.¬

Expanded text:
 lavant, hoc morbo tenentur. Multi etiam et post cenam dormientes, ex hac causa mortui sunt. Huic nulla res succurrere potest, quia latenter venit et subito occidit. Minor vero que est, curatur quidem cum difficultate