comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hereticoꝵ negare conati sunt : nisi deũ uere
genuisset incarnatũ. Et propterea duas in
xp̃o recte confitemur natiuitates: unã uide¬
licet de patre. sine inicio et sine tempore. sem¬
piternam et coȩternam deo patri: alteram de
matre cũ tempore : quando miserationem
induens et miscdĩam. spontanea uoluntate
a d nos descendit natus homo deus: ac ꝑ hoc
iuxta ueritatem. etiam matris gestat᷑ utero:
qui semꝑ deus agnoscitur. Hinc etiam
theothocon. eam ueraciter confidemur. dei
scilicet genitricẽ : nec non et xp̃ot hocon:
non qd̾ uerbum carnẽ secũ detulerit: neq
olim prefatȩ carmi copulatus sit: seo tunc
quando uerbũ caro factũ est ex carne uir-¬
ginis: diuinitatis atq humanitatis substan-¬
tia. in utero ita in confuse unitur: ut una ꝑso¬
na sit. ds et homo xp̃c. Ex duab siquidem na¬
turis sine confusione alterius. non nisi unus
inuenitur iħc dñs. manens deus in forma dei:

Expanded text:
haereticorum negare conati sunt nisi Deum verum haereticorum negare conati sunt nisi Deum verum genuisset incarnatum; et propterea in Christo duas recte confitemur nativitates, unam videlicet de Patre sine initio, et sine tempore sempiternam, et coaeternam Deo Patri; aliam de matre cum tempore, quando miserationem induens et misericordiam, spontanea voluntate ad nos descendit natus homo Deus, ac per hoc juxta veritatem et matris gestatur utero, qui semper Deus agnoscitur. Hinc etiam theotocon eam veraciter confitemur, Dei scilicet genitricem, nec non et christotocon, non quod Verbum carnem secum detulerit, neque olim praefatae carni copulatum sit, sed tunc quando Verbum caro factum est ex carne virginis, divinitatis atque humanitatis substantia in utero ita inconfuse unitur, ut una persona sit Deus et homo Christus. Ex duabus siquidem naturis sine confusione alterius, nonnisi unus invenitur Jesus Dominus manens Deus in forma Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
honora patrem tuum. et matrem tuam:
Porro quia patrem honorauerit. ipse sibi cestis
est: cũ ad iudeos ait. Ego głam meam non
quero: est qui querat et iudicet : sed honori¬
fico patrem meũ. et uos inhonorastis me.
De matre uero eiiangelista. cũ redirent. ueniens
ait nazareth: erat subditus illis. Sed si alia ẽ.
natura qua deus pater scdm se honoratur.¬
alia qua idem parentib subditur: in utraq
tamen. unus idemq xp̃c recte creditur. eoqd̃
uerbum caro factum est. et habitauit in no-¬
bis: unus emmanuel: quod est nobcũ deus.
anc quippe unitionem diuinitatis atq hu-¬
manitatis: inconfusam indiuisamq fides ca-¬
tholica seruat in ipso. Quam sane intelligen¬
tatis: ut neq conuersio in alterirerã duarũ.
substantiarũ partẽ recipiatur: neq diuisio.
Sic nanq credere. honorare est matrem dñi:
quȩ et deũ nob̃ genuit et hominem. Neq
deũ et hominẽ. unũ et uerũ iħm xp̃m. Alio¬
quin. dei genitrix dici non posset. qd̾ multi

Expanded text:
Honora patrem tuum et matrem tuam ? Porro quod patrem honoraverit, ipse testis est, cum ad Judaeos ait: Ego gloriam meam non quaero: est qui quaerat et judicet: sed ego honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me . De matre vero Evangelista: Cum rediret veniens, ait, Nazareth, erat subditus illis . Sed alia est natura, qua Deus Pater salia qua idem parentibus subditur: in utraque tamen unus idemque Christus recte creditur, eo quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis : unus Emmanuel, quod est nobiscum Deus. Hanc quippe unionem divinitatis atque humanitatis, inconfusam indivisamque catholica fides servat. Quam sane intelligentatis, ut neque conversio in alterutram duarum substantiarum partem recipiatur, neque divisio. Sic namque credere, honorare est matrem Domini, quae et Deum nobis genuit et hominem, nequeDeum et hominem unum et verum Jesum Christum. Alioquin Dei genitrix dici non posset quod multi
Abbreviated transcription (Latin):
intus et foris recce colitur: ideo emendũ. ẽ. oleum
dũ uacat: ne cũ sponsus uenerit. qd̾ absit. uacue
inueniamini. Propterea quȩ sursum sunt sapite.
ubi beata ꝑuenit uirgo: et ñ quȩ suꝑ terram: qr
in cęlis. Illuc dirigite mentẽ: illuc abscondite
dĩ genitrix hodie ꝑuenit. Ibi nanq habetis
sponsũ: ibi pontificem: ibi om̃ia quȩcũq quesi¬
stis: illuc dirigite mentem: ut cũ xp̃c uirginis
filius apparuerit in fine scłi: cũ ipso et uos appa¬
reatis in gloria: amen.

Expanded text:
intus et foris recte colitur. Ideo emendum est oleum intus et foris recte colitur. Ideo emendum est oleum dum vacat, ne cum sponsus venerit, quod absit, vacuae inveniamini. Propterea quae sursum sunt sapite, ubi beata pervenit Virgo, et non quae super terram; quia . Illuc dirigite mentem, illuc abscondite  beata Dei genitrix hodie pervenit: ibi namque habetis sponsum, ibi pontificem, ibi omnia quaecumque quaesistis. Illuc dirigite mentem, ut cum Christus Virginis filius apparuerit in fine saeculi, cum ipso et vos appareatis in gloria. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
conditio. ñ etas discernit᷑ : s qͥ fecerit inquit
uoluntatẽ patris mei qͥ in cęlis est. Unde quia
sȩ: estote sorores ac ꝓpinque : quia qd̾ carne ñ
potuistis. gr̃a totũ condonatũ. ẽ. uob̃. Et ido dili-¬
gite maerẽ dñi. quȩ uob̃ sponsũ genuit ĩmor¬
talem: cuius et uob̃cũ soror. ẽ. ipsa: quia uolun¬
tatẽ patris fecit. ut esset mater. Propinqua
quidem uob̃. ñ carne s spũ: ut unitas cõmendet᷑
ut et ipsi i nob unũ sint. Que ꝓfecto unitas.
ꝑ unũ mediatorẽ dĩ et hominũ efficit᷑. Facite
ergo uoluntatẽ patris et uos: ut unũ. eẽ. possieis.
Ornate lampades ur̃as: occurrite sponso: quia iã
ad ostiũ pulsat : et matrẽ si eã diligitis seqͥmini.
Intus autẽ parate et ornate lampades ur̃as: qr
filiȩ regis estis. Omnis gͦ gła ur̃a abintus sit. et
intus habeat qd̾ foris luceat : ne forte inter has sol¬
Nam cȩlebritas huius diei. ñ nisi accensis lampadib

Expanded text:
conditio discernitur, sed, qui fecerit, inquit, voluntatem Patris mei, qui in coelis est. XIX. Unde quia ae, estote sorores ac propinquae: quia quod carne non potuistis, gratia totum condonatum est vobis. Et ideo diligite matrem Domini, quae vobis sponsum genuit immortalem: cujus et vobiscum soror est ipsa, quia voluntatem patris fecit, ut esset mater. Propinqua quidem vobis non carne, sed spiritu: ut unitas commendetur ut et ipsi in nobis unum sint . Quae profecto unitas per unum mediatorem Dei et hominum efficitur. Facite ergo voluntatem Patris et vos, ut unum esse possitis. Ornate lampades vestras, occurrite sponso, quia jam ad ostium pulsat, et matrem, si eam diligitis, sequimini. Intus autem parate et ornate lampades vestras, quia filiae regis estis. Omnis enim gloria vestra ab intus sit, et intus habete, quod foris luceat: ne forte inter has sodes exstinguantur. Nam celebritas hujus diei, non nisi accensis lampadibus
Abbreviated transcription (Latin):
bate a lege uiri. sic ꝑmanserunt. Beatior in quit
erit : si sic ꝑmanserit scdm meũ consiliũ. Puto
enĩ ait. qd̃ et ego sp̃m dĩ habeo: euident̃ uolens
exprimere. qͥd int̾sit inter eam que adhic iun-
cta.ẽ. lege uiro. et int̾ eam quȩ iã soluta uinculo.
beatior p̃dicatur. Quod si utraq beata. quia in xp̃o:
beatior tamen quȩcũq iã soluta est. et cęlestia secta¬
tur. Ideo uiduȩ semꝑ uirginibꝰ bene copulantur :
ut ait apłs. Mulier innupta. et uirgo. cogitat¬
quȩ sunt dñi: ut sit scã corpore ac sp̃u. Quodam¬
modo enĩ magisteriũ uirginitatis. uiduarum
gliscit et confortatur exemplis: quȩ cũ serua-
magis uirginib dõ seruandã: et qd̾ ꝓpe modũ
ñ inferioris uirtutis est. a coniugio abstinere. quod
aliqͣndo delectauerit: quã coniugii delectam̃ta
nescire. In utroq siquidem gradu. fortitudo lau¬
datur : et cęlestis uitȩ predicat᷑ uirtus: iccirco

Expanded text:
it, erit, si sic permanserit secundum meum consilium. Puto enim, ait, quod et ego spiritum Dei habeo: evidenter volens exprimere, quid intersit inter eam, quae adhuc est juncta lege viro, et inter eam, quae jam soluta vinculo beatior praedicatur. Quod si utraque beata, quia in Christo, beatior tamen quaecumque jam soluta est vinculo, et coelestia sectatur. Ideo viduae semper virginibus bene copulantur, ut ait Apquae sunt Domini, ut sit sancta corpore ac spiritumodo enim magisterium virginitatis, viduarum gliscit et confortatur exemplis, quae cum viris cmagis virginibus Deo servandam: et quod propemodum non inferioris virtutis est a conjugio abstinere, quod aliquando delectaverit, quam conjugii delectamenta nescire: In utroque siquidem gradu fortitudo laudatur, et coelestis vitae praedicatur virtus. Idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
ascendit : unde intemꝑantia et suꝑbia. olun
te. Gaudete inquã: quia uob̃ uia patefacta
est cȩlors. Quãuis enĩ nob̃ eadem ꝓmittantur:
uob̃ tam̃ iam p̃sto sunt. quȩ cũ angłis incorru¬
ptionẽ seruatis: quȩ licet de hoc mundo sitis.
fauente deo iã in hoc mundo ñ estis: quia et si
scłm uos hab̃e meruit. tenere omnino non potuit.
Seata itaq maria hodie iã ab om̃ib gentib longe
lateq p̃dicat᷑ : et uob̃ quȩ secutȩ estis exẽplũ tante
uirginis. beatitudo condonat᷑ cȩlestis. Quas non
illecebre sollicitant corporis: non colluuio preci¬
pitat uoluptatis: ñ estus inflãmat incentiuȩ car.¬
nis . immo angłica imitatio delectatur in terris:
quoꝵ in futuro ȩqualitas reꝓmittitur in cęlis.
Beatȩ gͥ estis filiȩ: s et beatȩ uiduȩ. quȩ cęlibem

Expanded text:
ascendit, unde intemperantia olim ascendit, unde intemperantia olim te, gaudete, inquam, quia vobis via patefacta est coelorum. Quamvis enim nobis eadem promittantur: vobis tamen jam praesto sunt, quae cum angelis incorruptionem servatis. Quae licet de hoc mundo sitis, tamen, favente Deo, jam in hoc mundo non estis: quia et si saeculum vos habere meruit, tenere omnino non potuit. Beata itaque Maria hodie jam ab omnibus gentibus longe lateque praedicatur: et vobis quae secutae estis exemplum tantae virginis, beatitudo condonatur coelestis. Quas non illecebrae sollicitant corporis, non colluvio praecipitat voluptatis, non aestus inflammat incentivae carnis, immo angelica imitatio delectat in terris: quorum in futuro aequalitas repromittitur in coelis. Beatae igitur estis, filiae, sed et be
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtus iudicaui negandũ. Malui enĩ excipere
ruborem pudoris. quã non exequi iussionem
ur̃am : quarũ precib nonnunquã ds nr̃ obȩdire
uidetur : p̃sertim cũ habeatis uob̃cũ quas imitari
uircutis est: cũ quib hic discere potestis. quod¬
affectũ ame potius quã magisterium. ad laudẽ
huius diei requisistis. Unde excusare ñ debui
propter obseruantiam grauitatis: ne imꝑtirem
deuotioni ur̃e qd̾ mandastis. Quod si docere ne-¬
quiui: saltem ad laudem cantȩ uirginis exhor-¬
tari om̃ino curaui: quatinus ñ deessem uob̃
quẽ diligitis. in die tantȩ festiuitatis: s iun-¬
gerer p̃cibꝰ. iungerer uotis : siquomodo men-¬
te ad ea uob̃cũ eleuari merear. ur̃is suffragan-¬
tib meritis: ad quȩ ꝑuenit beata et inteme¬
rata uirgo maria. Ecce hodierna die ad illũ
p̃clarũ et splendidũ thronũ archangeloꝵ.
ipsa ꝑ humilitatẽ & ꝑ integritatem carnis

Expanded text:
ertus judicavi negandum. Malui enim excipere ertus judicavi negandum. Malui enim excipere ruborem pudoris, quam non exsequi jussionem vestram, quarum precibus nonnumquam Deus noster obedire videtur; praesertim cum habeatis vobiscum, quas imitari virtutis est, cum quibus discere potestis: affectum a me potius quam magisterium ad laudem hujus diei requisistis. Unde excusare non debui propter observantiam gravitatis, ne impartirem devotioni vestrae, quae mandastis. Quod si docere nequivi, saltem ad laudem tantae virginis exhortari omnino curavi: quatenus non deessem vobis quem diligitis in die tantae festivitatis, sed jungerer precibus, jungerer votis, si quo modo mente ad ea vobiscum elevari merear vestris suffragantibus meritis, ad quae pervenit beata et intemerata virgo Maria. Ecce hodierna die ad illum praeclarum et splendidum thronum angelorum, ipsa per humilitatem et integritatem carnis
Abbreviated transcription (Latin):
dñi: immo quia ita est: habetis ꝓle fecundam.¬
et uirginẽ ꝑpetuam: quia sicut in cõparatione
dei nemo bonus: ita et in cõparatione matris
dñi. nulla inuenitur ꝑfecta: quamuis uirtutib
eximia cõꝓbetur. Unus est pat̾ ur̃ qui in cęlis ẽ:
unus et magister: una.ẽ & forma uirginitatis
in maria: cuiꝰ uos om̃s ut imaginẽ reformetis.
indegritatis faciem imprimere debetis in sculp-¬
tura sp̃s scĩ: quoniã hȩc est ortus conclusus. fons
signatus: puteus aquarũ uiuentiũ: ad quã nulli
potuerunt doli irrũꝑe. neq preualuit fraus
inimici: s ꝑmansit scã m̃te ac corpore : multis
donoꝵ priuilegiis sublimata. Iccirco hanc imi-¬
tamini moribꝰ: sequimini castitate : huiꝰ implo¬
rate auxiliũ. Quod si me quia ita loquor. pre¬
sũptionis uelit arguere inuidor aliquis. quod
uob̃ scripserim: arguat caritatẽ atq dilecti¬
onẽ : quia rogantib uob̃. ne hoc quidem inex-¬

Expanded text:
Domini, imo quia est, habetis Domini, imo quia est, habetis et virginem perpetuam: quia sicut in comparatione Dei, nemo bonus, ita et in comparatione matris Domini nulla invenitur perfecta, quamvis virtutibus eximiis comprobetur. Unus est Pater noster, qui in coelis est: unus et magister: una est forma virginitatis in Maria, cui vos omnes ut imaginem reformetis integritatis, faciem imprimere debetis in sculpturam Spiritus sancti. Quoniam haec est hortus conclusus, fons signatus, puteus aquarum viventium , ad quam nulli potuerunt doli irrumpere, nec praevaluit fraus inimici, sed permansit sancta mente et corpore, multis donorum privilegiis sublimata. Idcirco hanc imitamini moribus, sequimini castitate, hujus implorate auxilium. XVII. Quod si me, quia ita loquor, praesumptionis velit arguere invidorum aliquis, quod vobis scripserim: arguat charitatem atque dilectionem, quia rogantibus vobis ne hoc quidem inexp
Abbreviated transcription (Latin):
ñ angłos creare : non miracula deitatis insigni¬
a oꝑari: sed tantũ humiliari : cȩteraq uircu-¬
tũ docum̃ta. intra humilitatis custodiam ag¬
gregare. Unde cũ ea semꝑ singularũ uircutum
pudicitia comes irremota mansit : quia om̃ino
pudor indiuiduus uirginitati esse debet: sine
quo recte castitas uera seruari ñ potest. Nun-
ꝓcessit. Et ideo si placet uob̃ bm̃e. talis et
tanta uirgo. placeat et opus uircutis: cuius
uita omniũ disciplina est : cuius mores insti-¬
tuta sunt ęccłiarũ: quȩ p̃cellit cunctos: suꝑ¬
eminet uniuersis. Propterea. quȩcũq uirgo
sibi ab ea optat premium: et implorat auxi.¬
lium: debet imitari exẽplũ. Rogo o uir¬
gines. rogo et uiduȩ: imitamini paulam
matrẽ uiduam. exemplar continentiȩ et
castitatis : imitamini et eustochium quam ha-¬
betis uob̃cũ uirginẽ et formam ꝑfectȩ integri-¬
tatis. Quod si minus est in illis quã in mat̾re

Expanded text:
non angelos creare, non miracula deitatis insigninon angelos creare, non miracula deitatis insignia operari: sed tantum humiliari, caeteraque virtutum documenta, intra humilitatis custodiam aggregare. Unde cum ea semper singularum virtutum pudicitia comes irremota mansit: quia omnino pudor individuus virginitati esse debet, sine quo recte castitas vera servari non potest. Numqprocessit, et ideo si placet vobis, charissimae, talis ac tanta virgo, placeat et opus virtutis, cujus vita omnium est disciplina, cujus mores instituta sunt Ecclesiarum, quae praecessit cunctos, supereminet universis. Propterea quaecumque virgo sibi ab ea optat praemium et implorat auxilium, debet imitari exemplum. Rogo vos, o virgines, rogo et viduae, imitamini Paulammatrem viduam, exemplar continentiae et castitatis; imitamini Eustochium, quam habetis vobiscum, virginem et formam perfectae integritatis. Quod si minus est in illis quam in matre
Abbreviated transcription (Latin):
ea.quȩ corpus xp̃i sine contagione corporis ge¬
nerauit: Et tamen in ea solam humilitatẽ respe-¬
xisse dñm ꝓfitetur : quȩ custos est cęterarũ uir.¬
tutũ. Collocauerat enĩ in tuto stationis portu.
sullimia meritor suors exercitia : et ideo diuini-¬
tus illustratur. Unde dñs. Ad quẽ autẽ respiciã.
nisi ad humilẽ et quietũ. ac crementẽ sermones
meos: Fecit enĩ qd̃ ꝓmiserat : et respexit ad¬
humilitatẽ ancille suȩ : unde et beata iam ab
om̃i scło dicitur. Iccirco et uos o filiȩ. si uere
uirgines esse cupitis. humilitatem sectamini:
et matrem quȩ se ancillam uocat. corde ac mo-¬
rib imitari ꝓcurate : quȩ didicit ab ipso sponso
cui uos deuouistis humilitatẽ : quã uos ex se
docuit. Unde ait idem. Discite a me quia mi¬
tis sum. et humilis corde. Non gͦ beata dei geni-¬
trix a filio suo dño nr̃o didicit cęlos fabricare :

Expanded text:
ea, quae corpus Christi sine contagione corporis geea, quae corpus Christi sine contagione corporis generavit? et tamen in ea solum humilitatem respexisse Dominum confitetur, quae custos est caeterarum virtutum. Collocaverat enim in tuto stationis portu, sublimia meritorum suorum exercitia: et ideo divinitus illustratur. Unde Dominus ait: Ad quem respiciam, nisi ad humilem et quietum, ac trementem sermones meos ? Fecit enim quod promiserat, et respexit humilitatem ancillae suae: unde et beata jam ab omni saeculo praedicatur. Idcirco et vos, o filiae, si vere virgines esse vultis, humilitatem sectamini: et matrem Domini, quae se ancillam vocat, cordis amore imitari procurate, quae didicit ab ipso sponso, cui vos devovistis humilitatem, quam vos ex se docuit. Unde ait idem: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . Non ergo beata Dei genitrix a filio suo Domino nostro didicit coelos fabricare,
Abbreviated transcription (Latin):
casto hauritur pectore. Prope est enim inquit
moyses in corde tuo. et in ore tuo: tantũ eum
recto si quesieris corde. Unguentũ enim exina¬
nitũ nomen eius: ꝓpterea ac si adolescentulȩ. dili-¬
gite animo qd̾ ꝓ uob̃ effusum est. Habetis nanq
torem: qui matrẽ uirginẽ ideo elegit. ut ipsa
omnib esset exemplum castitatis. quȩ quasi in
speculo refulget forma uirtutis. Habetis gͥ
in ea magisteria ꝓbitatis expressa: quid pͥmũ
eligere. qͥd respuere. qͥd seqͥ debeatis. Prima eius uirtus
est. fundamentũ omniũ uircutũ et custos: hu¬
militas ipsa de qua głatur. Quia respexit inqͥt
humilitatẽ ancillȩ suȩ : ecce enĩ ex hoc beatã me
dicent om̃s generationes. Ergo primũ discendi
incitamentũ: nobilitas est magistri. Deinde mer¬
ces laboris optimi: fructus beatitudinis. Quid
igitur nobilius matre dñi: quid splendidius ea
quã splendor elegit paternȩ głȩ : quid castius

Expanded text:
casto sursum hauritur pectore. Prope est enim, inquit casto sursum hauritur pectore. Prope est enim, inquit Moyses, in corde tuo et in ore tuo, tantum eum recto si quaesieris corde . Unguentum exinanitum est nomen ejus: propterea, adolescentulae, diligite animo, quod pro vobis effusum est. Habetis namquetorem, qui matrem virginem ideo elegit, ut ipsa omnibus esset exemplum castitatis, in qua velut in speculo refulget forma virtutis. Habetis igitur in ea magisteria probitatis expressa, quid primum eligere, quid respuere, quid sequi debeatis. Prima ejus virtus est fundamentum omnium virtutum et custos, humilitas ipsa, de qua gloriatur: Quia respexit, inquit, humilitatem ancillae suae: ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes . Ergo primum discendi incitamentum, nobilitas est magistri: deinde merces laboris optimi, fructus beatitudinis. Quid igitur nobilius matre Domini, quid splendidius ea, quam splendor elegit paternae gloriae? Quid castius
Abbreviated transcription (Latin):
erunt sicut angłi in cȩlo. Nec mirũ si angłis
cõparatur uirginitas: quȩ angłoꝵ domino
federe copulatur nuptiarum. Et si quelibet
uirginitas tantũ erigitur. ut angłis compa-¬
retur: multomagis beata et głosa uirgo. quȩ
singulari cõmendatur priuilegio: et im̃m̃s o
ditatur mercimonio. Iccirco dilectissimȩ amate
quã colitis. et colite quã amatis: quia tunc eã
uere colitis et amatis: si imitari uelitis de toto
corde quã laudatis. Hȩc nanq uita uob̃ de cęli
fluxit. quam ꝓfessȩ estis. Supra usum naturȩ
hȩc uita est quam tenetis: et ideo de cȩlis uenit
sponsus. quẽ sequi una cũ matre debetis. Nec im-¬
merito uiuendiusum de cȩlo quȩsistis: quȩ uob̃
de cęlo sponsum petistis. Ideo ur̃a conuersatio in
cȩlis est semꝑ: qm̃ uerbũ dei qd̾ amatis. non nisi
in sinu patris inuenitur. Hicet gͥ ubiq totus sit.
et non longe ab unoquoq nr̃m: tamen ñ nisi

Expanded text:
erunt sicut angeli in coelo. Nec mirum si angelis erunt sicut angeli in coelo. Nec mirum si angelis comparatur virginitas, quae angelorum Domino, foedere copulatur nuptiarum. Et si quaelibet virginitas tantum erigitur, ut angelis comparetur, multo magis beata et gloriosa virgo Maria, quae singulari commendatur privilegio, et immenso dicatur mercimonio. Idcirco, dilectissimae, amate quam colitis, et colite quam amatis: quia tunc eam vere colitis et amatis, si imitari velitis de toto corde quam laudatis. Haec namque vita vobis de coelo fluxit, quam professae estis: supra usum naturae haec vita est, quam tenetis: de coelis venit sponsus, quem sequi cum matre debetis: nec immerito vivendi usum de coelo quaesistis, quae vobis de coelo sponsum petistis. Ideo vestra conversatio in coelis sit semper: quoniam Verbum Dei quod amatis, non nisi in sinu Patris invenitur. Licet igitur ubique totus sit, et non longe ab unoquoque nostrum, tamen non nisi
Abbreviated transcription (Latin):
s meritor qualitas sola discernitur: ubi pluri¬
mũ stella ab stella differt in claritate: quãuis
om̃s in suo sint ordine suscitandi. Quod si est
alia claritas solis. et alia claritas lunȩ. et alia
claritas stellarum: una tamen claritas.ẽ. qua
illustrantur omĩa. Iccirco beata dei genitrix
non immerito creditur hodierna die exaltata
et clarificata: quantũ nouit ille qui eã elegit
in sua sapientia quȩ disponit omia. Quod si
in domo patris mansiones multȩ sunt: credimꝰ
splendidiorẽ matri hodie filiũ prestitisse: quã sibi
olim ȩdificauit domũ subnixam columnis septẽ.
In qua nimirũ domo. parantur nuptiȩ eccłiarũ
dei: et federantur terris cȩlestia. In eo nanq ute¬
ro uirginis. sponso immortali uirginitas conse¬
bm̃ȩ. cȩlebrate sollemniter uirginis festum. ⁊¬
quȩ cȩlestem uob̃ uitam in terris ostendit:
quoniam qui ñ nubent neq nubent᷑.

Expanded text:
sed meritorum qualitas sola discernitur: ubi plurised meritorum qualitas sola discernitur: ubi plurimum stella a stella differre claritate, quamvis omnes in suo sint ordine suscitandi. Quod si est alia claritas solis, et alia claritas lunae, et alia claritas stellarum : una tamen claritas est, qua illustrantur omnia. Idcirco beata Dei genitrix,non immerito creditur hodierna die exaltata et glorificata, necnon et clarificata, quantum novit ille qui eam elegit in sua sapientia, qua disposuit omnia. Quod si in domo patris mansiones multae sunt, credimus splendidiorem matri hodie filium praestitisse, quam sibi olim aedificavit domum, subnixam columnis septem: in qua domo nimirum parantur nuptiae Ecclesiarum Dei, et foederantur terrenis coelestia. In eo namque utero Virginis, sponso immortali virginitas consedeo, charissimae, celebrate solemniter Virginis festum, quae coelestem vobis vitam in terris ostendit: quoniam qui non nubent, neque nubentur,
Abbreviated transcription (Latin):
to gratiosior: et quanto uirtute altissimi ex¬
tollitur ad sullimia: tanto clarior resultat
in gła. Plena siquidẽ grã: plena deo: plena
uirtutibus: non potest ñ possidere pleniter
pit. ut mater fieret saluatoris : quã uiderunt
laudauerunt eam: qm̃ tantam uiderunt eam.
quantã nullus narrando explebit mortaliũ:
quantomagis deũ. qui talem ac tantam fecit
eam. ut ipse fieret ꝑ eam: Unde dauid. et ho-¬
mo inquit natus est in ea : et ipse fundauit
eam altissimus. Neata gͥ talis ac tanta nati¬
uitas: beata suꝑnoꝵ ciuiũ societas. et ammira¬
bilis unamitatis eoꝵ caritas: ubi nemo angłoꝵ.
nemo archangełor. ñ dico beatȩ marie uirgi¬
nis. uerũ neq alicuius scõꝵ inuidet głȩ : sed
totũ in altero unusquisq possidet. qd̃ gratis
prestatur om̃ibꝰ. ut de om̃ib et in omnibus
glorificetur d̃s: honoret᷑ et adoret᷑ ab om̃ibꝰ:
ubi non sexus. non etas. non dignitas generis.

Expanded text:
to gratiosior: et quanto virtute Altissimi exto gratiosior: et quanto virtute Altissimi extollitur ad sublimia, tanto clarior resultat in gloria. Plena siquidem gratia, plena Deo, plena virtutibus, non potest non possidere plene glopit, ut mater fieret Salvatoris. Quam viderunt olaudaverunt eam: quoniam tantam eam viderunt, quantam nullus narrando explevit mortalium; quanto magis Deum, qui talem ac tantam fecit eam, ut ipse fieret per eam! Unde David: Et homo, inquit, natus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus . Beata igitur talis ac tanta nativitas, beata et supernorum civium societas, et admirabilis charitatis eorum unanimitas: ubi nemo angelorum, nemo archangelorum, non dico beatae virginis Mariae, verum neque alicujus sanctorum invidet gloriam: sed totum in altero unusquisque possidet, quod gratis praestatur omnibus: ut de omnibus, et in omnibus glorificetur Deus, honoretur et adoretur ab omnibus: ubi non sexus, non aetas, non dignitas generis,
Abbreviated transcription (Latin):
bus fulciantur: et formositas. decore castitatis
augeatur. Nam omnis splendor et gła. quanto
illustratur fulgore suo. sullimius. tanto apparet
prestantior claritate quorlibet subiectoꝵ. et
exunior p̃dicatur: sic et beata di genitrix. cuius
plantatio. ac si rosȩ in iherico specialius refulsit.
et candor uirginitatis splendidius enituit:
cũ circumdatur officio karitatis. submittt᷑ scoꝵ
dicatur. Nam angłoꝵ quamuis celsior natura
sit. non tamen gratia maior: quia et ipsi gratũ.¬
portatur nouẽ meniibus in utero. ampliora pro¬
meruisse uirtutũ priuilegia: et ꝑcepisse gram
ab angłis etiam collaudatam. Unde et si mira¬
bilis est eoꝵ uirtus. et firmitas ꝑpetuitatis. mi¬
rabilior tamen in maria. quam obumbrauit
uircus altissimi: ut ultra omnẽ uircutem sit
anglicã. qd̾ factũ est in ea: et ammirabile cun¬
ctĩs scłis sacramentũ: ac ꝑ hoc etiam angelis
Hinc et maria cunctis tanto uenerabilior. qͣn¬

Expanded text:
bus fulciantur, et formositas decore castitatis bus fulciantur, et formositas decore castitatis augeatur. Nam omnis splendor et gloria, quanto illustratur fulgore suo sublimius, tanto apparet praestantior claritate quorumlibet subjectorum, et eximior praedicatur. Sic et beata Dei genitrix, cujus plantatio ac si rosae in Jericho, specialius refulsit, et candor virginitatis splendidius emicuit, cum circumdata officio charitatis, submittitur illa. Nam angelorum quamvis celsior natura sit: non tamen gratia major, quia et ipsi gratuportatum novem mensibus in utero, ut credendum est, ampliora promeruisse virtutum privilegia, et percepisse gratiam ab angelis etiam collaudatam. Unde et si mirabilis est eorum virtus, et firmitas perpetuitatis: mirabilior tamen in Maria, quam obumbravit virtus Altissimi: ut ultra omnem virtutem sit angelicam, quod factum est in ea, et admirabile cunctis saeculis sacramentum. Ac per hoc etiam angelis  Virgine. Hinc et Maria cunctis tanto venerabilior, quan
Abbreviated transcription (Latin):
passa est gladio passionis xp̃i: plusquã martyr
fuit. Unde constat. quia plus om̃ib dilexte: pro¬
pterea et plus doluit : in tantũ ut animã eius
totam ꝑtransiret. et possideret uis doloris. ad
testimoniũ eximiȩ dilectionis: quȩ quia men¬
te passa est. plusquã marcyr fuit: nimirum
et eius dilectio. amplius fortis quã mors. quia
mortem xp̃i suam fecit. Nunc autẽ circundañ
eam flores rosarũ indesinenter: eius ammiran¬
tes pulchritudinẽ. inter filias hierusalem. in
qua posuit rex thronũ suũ: quia concupiuit
eius speciem ac decorem. Fuit enĩ plena caritate
et dilectione: iccirco sequitur post eam purpu¬
ratoꝵ exercitus. et candidatoꝵ grex: quia si
diligentius aspicias. nichil uirtutis est. nichil
speciositatis. nic hil candoris głe. qd̾ ex ea non
resplendeat. Et ideo bene circundant eã flores
rosarũ. et lilia conualliũ: ut uirtutes uirtuti¬

Expanded text:
passa est gladio passionis Christi, plus quam martyr passa est gladio passionis Christi, plus quam martyr fuit. Unde constat, quia plus omnibus dilexit, propterea et plus doluit, intantum ut animam ejus totam pertransiret et possideret vis doloris, ad testimonium eximiae dilectionis. Quae quia mente passa est, plus quam martyr fuit. Nimirum quod ejus dilectio amplius fortis, quam mors fuit, quia mortem Christi suam fecit. Nunc autem circumdant eam flores rosarum, indesinenter ejus admirantes pulchritudinem inter filias Jerusalem : in qua posuit rex thronum suum, quia concupivit ejus speciem ac decorem: fuit enim plena charitate et dilectione: idcirco sequitur post eam purpuratorum exercitus, et candidatorum grex. XV. Quam si diligentius aspicias, nihil virtutis est, nihil speciositatis, nihil candoris gloriaeque, quod ex ea non resplendeat. Et ideo bene circumdant eam flores rosarum, et lilia convallium, ut virtutes virtuti
Abbreviated transcription (Latin):
riui. omnẽ irrigant terram deliciarũ: & infun¬
dunt ortũ uoluptatis: ex quib cotidie lota. et
ꝑfusa beata dei genitrix. ascendit hodierna die
speciosa ualde et ammirabilis. Cuius odor inesti¬
mabilis erat nimis: et ideo ineffabilis. Ad cuius
profecto fraglantiam odoris. omĩs illa cęlestis
iherusalem leta decucurrit: quam circundant
flores rosarum. et lilia conuallium: eo qd̾ om̃s
animȩ martyrio rubricatȩ. eam ȩternȩ dilecti-¬
onis amplexib complectantur: et uirginitatis
splendore candidatȩ. ac si lilia in ualle humi¬
litatis enutritȩ. circundant eam uenerationis
gr̃a obsequentes: recte siquidem: qm̃ beata
dei genitrix. et martyr et uirgo fuit: quãuis
in pace uitam finierit. Hinc quoq qd̾ uere pas
xp̃o in carne: tamen in anima quia immorta.¬
lis est. pati non potuerunt. Heata uero dei
genitrix. quia in ea passa est quȩ impassibilis habet.
ideo ut ita fatear. quia spiritaliter et atrocius

Expanded text:
rivi, omnem irrigant terram deliciarum, et infunrivi, omnem irrigant terram deliciarum, et infundunt hortum voluptatis, ex quibus quotidie ita et perfusa beata Dei genitrix ascendit hodierna die speciosa valde et admirabilis: cujus odor inaestimabilis erat nimis, et ideo ineffabilis. Ad cujus profecto fragrantiam odoris, omnis illa coelestis Jerusalem laeta decurrit, quam circumdabant flores rosarum et lilia convallium, eo quod omnes animae martyrio rubricatae, eam aeternae dilectionis complectuntur amplexibus: et virginitatis splendore candidatae, ac si lilia in valle humilitatis enutritae, circumdant eam, venerationis gratia obsequentes. Recte igitur: quoniam beata Dei genitrix et martyr, et virgo fuit, quamvis in pace vitam finierit. Hinc quoque quod vere passChristo in carne, tamen in anima, quia immortalis est, pati non potuerunt. Beata vero Dei genitrix, quia in ea parte passa est, quae impassibilis habetur, ideo, ut ita fatear, quia spiritualiter et caro ejus
Abbreviated transcription (Latin):
festiuitas. om̃iũ suꝑnoꝵ ciuiũ est gratulatio:
presertim quia eius cȩlebritas. laus et fauor. ẽ.
saluatoris. Unde credimus ut supra dictũ est.
qd̾ non hunc tantũ diẽ sollemnẽ. ducunt pro
eius honore annuũ: uerũ etiam continuũ et¬
obsequio. cũ om̃i colunt amoris et gaudii tri
gratulatur: et ueneratur matrẽ. cuius suꝑ
se adorat filiũ regem: ante quem tremuã
potestates. et curuatur om̃e genu. De cuiꝰ
nimirũ ad cȩlos ascensione. multo ammiran¬
tis intuitu. secretoꝵ contemplator cȩlestiũ
in canticis: uidi inquit speciosam ascenden¬
tẽ quasi columbam. de suꝑ riuos aquarum.
It uere speciosa quasi columba: quia illius
speciem colũbȩ ac simplicitatem p̃monstrabat.
quȩ suꝑ dñm uenit: et docuit ioħem quod
hic est qui baptizat. Et bene de suꝑ riuos aqua¬
rum: quia suꝑ aquam refectionis educauerat
eam dñs et nutrierat. Ex qua multi deducti

Expanded text:
festivitas, omnium supernorum civium est gratulatio: festivitas, omnium supernorum civium est gratulatio: praesertim quia ejus celebritas laus et favor est Salvatoris. Unde credimus, ut supra dictum est, gentius, quibus afficiebatur beata et intemerata virgo Maria doloribus post Christi ad coelos ascensum, expleobsequio, cum omni colunt tripudio amoris et gaudii. Necgratulatur et veneratur matrem: cujus super se adorat filium regem: ante quem tremunt potestates, et curvatur omne genu. De hujus nimirum ad coelos ascensione, multo admirantis intuitu secretorum contemplator coelestium in Canticis: Vidi, inquit, speciosam ascendentem, quasi columbam desuper rivos aquarum. Et vere speciosa quasi columba, quia illius speciem columbae ac simplicitatem demonstrabat, quae super Dominum venit, et docuit Joannem, quod hic est qui baptizat. Et bene, desuper rivos aquarum, quia super aquam refectionis educaverat eam Dominus et nutriverat : ex qua multi deducti
Abbreviated transcription (Latin):
neq ex difficultate remediũ. Muȩ scilicet
beata uirgo. quãmuis iam in spũ esset: tamen dũ
in carne uixit. carneis mouebatur sensibꝰ: et ideo
quã sepe locoꝵ recreabatur uisitationibus: et quẽ
uero gliscens. quasi nouis reparabatur ardoribꝰ:
in tantũ ut credam. nonnunquã qd̃ om̃ia. etiam
et semet ipsam transcenderit: quia omnino
amor impatiens. qd̾ amat ñ potest ñ uidere.
rent: sicuti et uenerabilis beata maria. nondũ¬
dignũ ꝓ innumeris et immensis beneficiis reo¬
debat interdũ obsequiũ scĩtatis: dũ beneficioꝵ
Et ideo dilectissimȩ hodie eleuatur suꝑ choros
angłoꝵ: ut possit speciem uultũq uidere sal¬
uatoris: quẽ amauerat. quẽ cupierat. ex toto
desiderio cordis. Quod si gaudiũ fit in cęlo. de
quolibet peccatore conuerso: multomagis pu¬
tandum pro tantȩ uirginis exaltatione et
gła. qd̃ exultatio sit in suꝑnis: cuius nimirum

Expanded text:
neque ex difficultate remedium. Quae scilicet neque ex difficultate remedium. Quae scilicet beata virgo Maria, quamvis jam in spiritu esset, tamen dum in carne vixit, carnalibus movebatur sensibus, et ideo quam saepe locorum recreabatur visitationibus: et quem ero gliscens, quasi novis reparabatur ardoribus, intantum ut credam nonnumquam, quod omnia etiam et semetipsam transcenderet: quia omnino Haec idcirco dixerim tantisper de fide Incarnationis rent: sicuti et venerabilis beata virgo Maria, non inconfundere puritatem. Sunt enim et prudentes virdebat interdum obsequium sanctitatis, dum beneficiorum et ideo hodie, dilectissimae, elevatur super choros angelorum, ut possit speciem vultumque videre Salvatoris, quem amaverat, quem cupierat ex toto desiderio cordis. XIV. Quod si gaudium fit in coelo de quolibet peccatore converso, multo magis putandum pro tantae Virginis exaltatione et gloria, quod exsultatio fiat in supernis: cujus nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
erat diuinus amor: ita ut in ea nichil esset
mundanus quod uiolaret affectus: sed ardor
continuus. et ebrietas ꝑfusi amoris. Namet si¬
xp̃c ab om̃ib est amandus ex toto corde et ex
tota anima: atq ex tota uirtute querendus:
maxime tamen ab ea ardentius. cuius & dñs
erat et filius. Fortassis gͦ pre nimio amore. in
loco quo sepulta dicitur. interdũ eam habitas
se credimus: quatinꝰ piis pasceret᷑ int̃nꝰ amor
obtutibus. Sic nanq locus medius est hinc inde
constitutus. ut adire posset ascensionis eius
uestigia: et locũ sepulture ac resurrectioniᷤ.
seu om̃ia in quib passus est loca inuisere:
non qd̾ uiuentem quereret cũ mortuis : sed
ut suis se solaretur aspectibus. Hoc quippe
habet impatiens amor: ut quẽ desiderat.
semꝑ inuenire se credat. Ignorat siquidẽ iudi-¬
cium: ratione multotiẽs caret : modũ nescit:
nec aliud cogitare potest. quã quod diligit.
Amor ñ accipit de impossibilitate solacium :

Expanded text:
erat divinus amor: ita ut in ea nihil esset, mundanus quod violaret affectus, sed ardor continuus, et ebrietas perfusi amoris. Nam et Christus ab hominibus est amandus, ex toto corde, et ex tota anima, atque ex tota virtute quaerendus: maxime tamen ab ea ardentius, cujus et Dominus erat, et filius. Fortassis ergo prae nimio amore, in loco quo sepultus dicitur, interdum habitasse eam credimus: quatenus piis pasceretur internus amor obtutibus. Sic namque locus medius est hinc inde constitutus, ut adire posset ascensionis ejus vestigia, et locum sepulturae ac resurrectionis, et omnia in quibus passus est, loca invisere: non quod jam viventem quaereret cum mortuis, sed ut suis consolaretur aspectibus. Hoc quippe habet impatiens amor ut quae desiderat, semper invenire se credat. Ignorat siquidem judicium, ratione multoties caret, modum nescit, nec aliud cogitare potest quam quod diligit. Amor non accipit de impossibilitate solatium,
Abbreviated transcription (Latin):
qurd eritis: ad huc in auribus ur̃is insonat strepitus nr̃e
uocis. Ammonemꝰ uos ut fr̃s: obsecramus ut patres: hor¬
damur ut filios: nolite ꝑdere tantũ bonũ. Amor xp̃i in cor¬
debus uris ñ refrigescat: amor matris huiꝰ circa uos ñ tor¬
pescat: que uos parcurit : quȩ curã magnã ꝓ salute animȩ
uregerit : quȩ spem ur̃am diligit: quȩ cotidie redeuntes ma¬
derno sinu excipit: quȩ uobis sp̃uales eybos p̃parat: quȩ
at eternã saturitatẽ ꝑducere desiderat. Immaculatos filios
deo patri uult adsignare: quos tanta cura ac sollicitudine
dignatur nutrire. Hanc toto corde amate : hanc amando.
conseruos ur̃os. fr̃s ur̃os. dei ministros puro amore diligite.
ati ꝓ nr̃a mercede in illo sacratissimo fonte ꝓ nob̃ orate.
Orate ꝓ pace:orate ꝓ libatione huius t̾rȩ: orate ut misere¬
atur qui iuste indignatur. Nouelli filii dũ in ur̃a sc̃a nati¬

Expanded text:
quid eritis, adhuc in auribus vestris insonat strepitus nostrae quid eritis, adhuc in auribus vestris insonat strepitus nostrae vocis: admonemus vos ut fratres, obsecramus ut patres, hortamur ut filios. Nolite perdere tantum bonum. Amor Christi in cordibus vestris non refrigescat: amor matris hujus circa vos non torpescat; quae vos parturit, quae curam magnam pro salute vestrae animae gerit, quae spem vestram dirigit, quae quotidie redeuntes materno sinu excipit, quae vobis spirituales cibos praeparat, quae ad aeternam saturitatem perducere desiderat. Immaculatos filios Deo Patri vult assignare, quos tanta cura ac sollicitudine dignatur nutrire. Hanc toto corde amate; hanc amando, conservos vestros, fratres vestros, Dei ministros puro amore diligite: atque pro nostra mercede in illo sacratissimo fonte pro nobis orate. Orate pro pace, orate pro liberatione hujus terrae; orate ut misereatur qui juste indignatur. Novelli filii, dum in vestra sancta nati
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ : De qͦ tẽplo dicebat iuideis. Soluite templũ hoc : &
in triduo resuscitabo illud. In partib tuis ñ habes lapidẽ
duab pennis caritatis. dilectione dei & ꝓximi te habere de¬
monstras : quia nec deũ diligis sic̃ diligendus.ẽ: nec ꝓximũ
sic̃ de ipsũ. Diliges enĩ dñm dm̃ tuũ dictũ. ẽ. ex toto corde
tuo: & ex tota anima tua: & ex tota uirtute tua. Da cor tu¬
um patri : animã filio: uirtutẽ sp̃u sc̃o. Ecce  trͣinitati.
reticoꝵ. Ques xp̃i: timete insidias lupoꝵ. Uidete quia
nichil subtractũ.ẽ: uolunti ur̃ȩ in quantũ ipse dñs donauit :¬
de annuntione uerbi dei. Quid xp̃o sit. & quio eccła audistis
approbastis. clamastis. Et quare tanta mala patiamur: uel
quibus meritis peccatoꝵ. in manus tribulantiũ nos tradi¬
di fuerimus: cũ ante paucissimos dies loqueremur. simul
agnouimꝰ. simul fleuimus: Nunc etiã qui accepturi estis ut

Expanded text:
mentum. De quo templo dicebat Judaeis: Solvite templum hoc, et mentum. De quo templo dicebat Judaeis: Solvite templum hoc, et in triduo resuscitduabus pennis charitatis dilectionem Dei et proximi te habere demonstras; quia nec Deum diligis sicut diligendus est, nec proximum sicut te ipsum. Diliges enim Dominum Deum tuum, dictum est, ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota virtute tua . Da cor tuum Patri, animam Filio, virtutem Spiritui sancto. Ecce tria Trinitati, reticorum; oves Christi, timete insidias luporum: videte quia nihil subtractum est utilitati vestrae, in quantum ipse Dominus donavit de annuntiatione verbi Dei. Quid Christus sit et quid Ecclesia, audistis, approbastis, clamastis: sed quare tanta mala patiamur, vel quibus meritis peccatorum in manus tribulantium nos traditi fuerimus, cum ante paucissimos dies loqueremur, simul agnovimus, simul flevimus. Nunc etiam quid accepturi estis, vel
Abbreviated transcription (Latin):
orem sp̃c sc̃s inferior. Iã gͦ ñ habes unũ cor: s duplũ aut tri¬
plũ. Non gͦ illic habitat trinitas. Quare: Quia dictũ. ẽ: ue
duplici corde. Insensate : in epte : fatue : ignis. splendor. & ca¬
lor. simul atq inseparabiliter. nec distincte s equalit̃ habi¬
tant. una lucerna: & una trinitas ds̃. simul ñ potest habi¬
tare animã humanã: Si apud te equalitas unitatis. indiut¬
duȩ trinitatis. ñ fuerit digna mansio inuenta: respondetꝰ
tͥ. Ecce relinquetur uob̃ domus ur̃a deserta. Non enĩ de
lapidibus uiuis construis templũ deo: quos rebaptiz ando
p̃focas: ex honoras: reꝓbas : uastas : dampnas. exterminas:
nec fundamenta apłors sequeris : cũ sint ipsi colũpnȩ dĩui¬
ui. suꝑ quas fabricauit sapientia domũ suã: ut construere¬
tur uerũ illiro templũ in quo erat pietatis magnũ sacra¬

Expanded text:
orem Spiritus sanctus inferior? Jam ergo non habes unum cor, sed duplum, aut triorem Spiritus sanctus inferior? Jam ergo non habes unum cor, sed duplum, aut triplum. Non ergo illic habitat Trinitas. Quare? Quia dictum est, Vae duplici corde ! Insensate, inepte, fatue: ignis, splendor, et calor simul atque inseparabiliter, nec distincte, sed aequaliter habitant unam lucernam, et una Trinitas Deus simul non potest inhabitare animam humanam? Si apud te aequalis unitatis individuae Trinitatis non fuerit digna mansio inventa, respondebitur tibi, Ecce relinquetur vobis domus vestra deserta . Non enim de lapidibus vivis construis templum Deo, quos rebaptizando praefocas, exhonoras, reprobas, vastas, damnas, exterminas. Nec fundamenta Apostolorum sequeris, cum sint ipsi columnae Dei vivi, super quas fabricavit sapientia domum suam; ut construeretur verum illud templum, in quo erat pietatis magnum sacra
Abbreviated transcription (Latin):
habes: & dimittimus te: Uidetis dilectissimi qͥd sit exire:
quid sit ꝑ manere. Qui exierunt quia uerbũ xp̃i ñ intel¬
lexerunt: ñ iã discipuli. s heretici remanserunt. Qui ꝑsti¬
terunt: uerbũ uitȩ tenuerunt. Agnoscite heretici exitũ
ur̃m: quia minorem p̃dicatis xp̃m nr̃m. Et uos cũ eostar
noliuistis: quia xp̃m unũ. ẽẽ. cũ patre ñ intellexistis. Ideo
foras existis: uerbũ uitȩ reliquistis. Non in uob̃ manet:
qui cũ patre equalis manet. Audi ipsił: quia simul cũ pa¬
tre manet. Siquis inquit me diligit. diligetur a patre
meo : & ego diligam eũ : & ueniemꝰ ad eũ ego & pater.
& mansionẽ apud eũ faciemus. Dit mͥ obsecro herecice
arriane. Unã animã tuã simul habitat hȩc trinitas. pater
An diuersas mansiones in corde tuo p̃paras trinitati. ut ma¬
iorẽ partẽ teneat pat̃ maior: minorem filius minor: inferi¬

Expanded text:
habes, et dimittimus te ? Videtis, dilectissimi, quid sit exire, habes, et dimittimus te ? Videtis, dilectissimi, quid sit exire, quid sit permanere. Qui exierunt, quia verbum Christi non intellexerunt, non jam discipuli, sed haeretici remanserunt: qui perstiterunt, verbum vitae tenuerunt. Agnoscite, haeretici, exitum vestrum, quia minorem praedicatis Christum nostrum. Et vos cum eo stare noluistis, quia Christum unum esse cum Patre non intellexistis: ideo foras existis, quia verbum vitae reliquistis. Non in vobis manet, qui cum Patre aequalis manet. Audi ipsum, quia simul cum Patre manet. Si quis, inquit, me diligit, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum, et veniemus ad eum ego et Pater, et mansionem apud eum faciemus . Dic mihi, obsecro, haeretice ariane, unam animam tuam simul habitat haec Trinitas, Pater itat in vobis ? An diversas mansiones in corde tuo praeparas Trinitati, ut majorem partem teneat Pater major, minorem Filius minor, inferi
Abbreviated transcription (Latin):
Mensa sponsi tui. panẽ habet integrũ: & calicẽ sc̃m. Quẽ panẽ
& si confractũ cõminutũq uidimus in passione : integer tam̃
mansit in illa sua cũ patre in diuiꝰua unitate. De isto pane
& de isto calice : dicebat ipse dñs. Panis quẽ ego dedo: caro
mea.ẽ ꝓ scłi uita. Et calicẽ quẽ sc̃ificauero. sanguis meus
est: qͥ ꝓ uob̃ fundetur in remissionẽ peccatoꝵ. Suꝑius enĩ
dixerat. nisi manducaueritis carnẽ filii hominis. & bibitis
sanguinẽ eius: ñ habebitis uitã in uobis. Qđ uerbũ audien¬
tes nec intelligentes discipuli: dixerunt. Durus. ẽ. hic sermo.
Quis ᷤ potest audire : Et multi ex hoc uerbo scandaliꝑat.
discesserunt. Cũ uideret autẽ iħc: ait reliquis. Nũquid &
uos uultis ire. Tunc petrꝰqͥ: scãm figurã portabat eccłiȩ.
respondit ꝓ omnib. Et ad quẽ itur sumus : Uerbũ uttȩ̨

Expanded text:
Mensa sponsi tui panem habet integrum, et calicem sanctum: quem panem Mensa sponsi tui panem habet integrum, et calicem sanctum: quem panem etsi confractum comminutumque vidimus in passione, integer tamen mansit in illa sua cum Patre individua unitate. De isto pane et de isto calice dicebat ipse Dominus, Panis quem ego dedero, caro mea est pro saeculi vita: et calix quem sanctificavero, sanguis meus est, qui pro vobis fundetur in remissionem peccatorum. Superius enim dixerat: Nisi manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis sanguinem ejus, non habebitis vitam in vobis. Quod verbum audientes, nec intelligentes discipuli, dixerunt: Durus est hic sermo; quis eum potest audire? Et multi ex hoc verbo scandalizati discesserunt. Cum videret autem Jesus, ait reliquis: Numquid et vos vultis ire? Tunc Petrus, qui sanctae figuram portabat Ecclesiae, respondit pro omnibus: Et ad quem ituri sumus? Verbum vitae
Abbreviated transcription (Latin):
Eors qui tecũ patre nolunt. ẽẽ. unũ: s diuidendo inter pa¬
trẽ & filiũ. int̾ sponsã & sponsũ. magnũ incurrunt sacrile¬
giũ: magnũ suȩ animȩ inferunt morbũ : quia nec te uni
unicũ sponsũ: nec fidelẽ atq integrũ habere desiderant
medicũ. Tu aut̃ anima xp̃iana quȩ ascensura es ex sacra¬
tissimo fonte rubore atq decor& ꝑfusa: omuis speciosa
nimis & candida: serua decorẽ tuũ: agnosce quid fueris. et qͥd
cris. Uide ne deseras mensã sponsi tui. Ut pulchra ꝑmaneas :
carnes eius cottoie manducabis. Ut uitã eternã habeas: san¬
guinẽ eius potabis. Uide ne deseras hanc mensã. Plurimos
apparatus hereticoꝵ fuge Et si pluraͣ illic prauis disputa¬
tionib opponuntur: aut feda sunt aut schema sunt. Non enĩ
ẽ. illic quicquã integrũ : uͥ pater & filius & sp̃c sc̃s. ñ est unũ.

Expanded text:
m? qui te cum Patre nolunt esse unum, sed dividendo inter Pam? qui te cum Patre nolunt esse unum, sed dividendo inter Patrem et Filium, inter sponsam et sponsum, magnum incurrunt sacrilegium, magnum suae animae inferunt morbum; quia nec te unius unicum sponsum, nec fidelem atque integrum habere desiderant medicum. Tu autem, anima christiana, quae ascensura es ex sacratissimo fonte, rubore atque decore perfusa, speciosa nimis et candida, serva decorem tuum: agnosce quid fueris et quid eris, vide ne deseras mensam sponsi tui. Ut pulchra permaneas, carnes ejus quotidie manducabis; ut vitam aeternam habeas, sanguinem ejus potabis: vide ne deseras hanc mensam. Plurimos apparatus haereticorum fuge: et si plurima illic pravis disputationibus apponuntur, aut foeda sunt, aut semesa sunt. Non est enim illic qu
Abbreviated transcription (Latin):
guinẽ fudisti: cuius tab̾naculũ in sole posuist: ñ fiã sicut
qui ab ortu solis usq ad occasũ laudatur nom̃ tuũ: & sunt qͥ
de p̃dicaut ñ caste. querentes q̃ sua sunt ñ quȩ tua sunt : dũ te
quero in meridie. id÷ in affrica: ecce greges sodaliũ tuoꝵ. scolȩ
pessimȩ hereticors. fraus manicheoꝵ. nequitiȩ pelagianoꝵ.
suꝑba congregatio arrianoꝵ. insultant uelut oꝑtȩ. id est.
uelut incognitȩ: & dicunt michi. Quẽ queris. Xp̃m queris:
Ecce hic est: ecce illic. ẽ. Tu. auc̃ quia me ammonuisti diceis.
si aut̃ dixerint ecce hic. ẽ. ecce illic. ẽ. ne abieris post eos: cũ
te nouerĩ ubiq totũ. eẽ. ñ partes defendere. s unitatẽ dilig̾e:
facta sũ illis incognita. & uelut oꝑta: & derident me. quia ne¬
sciunt te. Et quid magnũ quia ego ab eis sustineo tale obp¬
briũ: cũ tu eors nunc usq contumeliosũ sustineas uerbũ:¬

Expanded text:
guinem fudisti, cujus tabernaculum in sole posuisti ; non fiam sicut guinem fudisti, cujus tabernaculum in sole posuisti ; non fiam sicut quia ab ortu solis usque ad occasum laudatur nomen tuum , et sunt qui te praedicant non caste, quaerentes quae sua sunt, non quae tua sunt, dum te quaero in meridie, id est in Africa; ecce greges sodalium tuorum, scholae pessimae haereticorum, fraus Manichaeorum, nequitiae Pelagianorum, superba congregatio Arianorum, insultant velut opertae, id est, velut incognitae, et dicunt mihi, Quem quaeris? Christum quaeris? Ecce hic est, ecce illic est. Tu autem quia me admonuisti dicens, Si autem dixerint, Ecce hic est, ecce illic est, ne abieris post eos ; cum te noverim ubique totum esse, non partes defendere, sed unitatem diligere, facta sum illis incognita et velut operta: et derident me, quia nesciunt te. Et quid magnum, quia ego ab eis sustineo tale opprobrium, cum tu eorum nunc usque contumeliosum sustineas verbu