comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stilicet añꝙͣ baptisii grãm rex et
ppłs eiꝰ ꝑcepturi erant cũ sanctꝰ
Renigius. ⁊ uen̾abilis cõniux Regis Rothil¬
dis pro regis ⁊ ppłi eiꝰ salute in orõe ꝑ nocta¬
rent. ep̃s in domo ante altare sc̃e marie
multas effundens lacrimas ⁊ regnia ĩ ora¬
torio sc̃i petri mxta doniũ regiã. expleta
orõne pontifex ad ostiũ Regii cubituli pul¬
saturus accessit. ut uidelioet ꝑ alta silencia
noctis. aliis curis regi absoluto. abenꝰ posset
cõmittere sacra misteria uerbi. Quẽ hostiis
aꝑtis cubicuiarii Regis reu̾enter susciprunt
et cũ honore debito usq ad penetralia regis
introducũt. Sed et Rex alacrit ei obũa ꝓsi¬
liuit. eũ q amplexus. cũ ip̃o ⁊ uen̾abili cõ¬
iuge. in oratoriũ b̃issum apłorũ p̾ncipis pe¬
tri ꝙ ut diximꝰ cubieulo regis dotignũ erat
ꝓoessit. Cuꝙ illi tres. pontifex scilioet et rex
atq regina dispositis sedilibus consedissent.
cucũstantibus quibusdam clericis qui cum

Expanded text:
am baptismi gratiam rex et populus eius percepturi erant, cum sanctus Remigius et venerabilis coniunx regis Hrothildis pro regis et populi eius salute in oratione pemoctarent, episcopus in domo ante altare sanctae Mariae multas effundens lacrimas et regina in oratorio sancti Petri iuxta domum regiam, expleta oratione, pontifex ad ostium regii cubiculi pulsaturus accessit, ut videlicet per alta silentia noctis aliis curis regi absoluto liberius posset committere sacra mysteria verbi. Quem, hostiis apertis, cubicularii regis reverenter suscipiunt et cum honore debito usque ad penetralia regis introducunt. Sed et rex alacriter ei obviam prosilivit, eumque amplexus, cum ipso et venerabili coniuge in oratorium beatissimi apostolorum principis Petri, quod, ut diximus, cubiculo regis contiguum erat, processit. Cumque illi tres, pontifex scilicet et rex atque regina, dispositis sedilibus consedissent, circumstantibus quibusdam clericis, qui cum
Abbreviated transcription (Latin):
stati suhegit¬
o temꝑe ml̃te ecclie ai hludonuci
epoereitu de p̃date sũt. Erãt autẽ
sient ⁊ Rex illorũ fanaticia pa¬
gani. At tame audiẽtes mira¬
cula que be fiebant ꝑ beatũ remigium
reuerebantur eũ. ⁊ licet pagani dilige¬
bant illum. in quo liro celestio gr̃e om̃ib¬
desplendebat. et rex illorum libenter illum
andrebat. et audito eo multa faciebat et a
multis nequicus suis se oohibebat᷑. xu.¬
rat em̃ sc̃s Remigiꝰ uir sapĩẽs atq
sanctissims. egregnis Rethoncꝰ p̃cla¬
rus in untutib. cetis uisum resti¬
turns mortius uitam Repaĩas de¬
monia eiciens. om̃iũꝙ ĩfu mitatũ lango¬
ribus medelem prebens.
ransitum aute rex faciens secus
ciuitatem Remiis ꝑ uiã que usq¬
hodie ꝓpt̾ barbarorũ ꝑ eã iter bai¬
barica nõcupatur. noluit ĩ eandẽ
ciuitatẽ introire. ne ab excertitu suo aliquod
malũ ibi fieret. Sine uolutate autẽ ⁊ cõsti¬
encia ip̃us. pars quedam in disciplinatorã

Expanded text:
stati subegitstati subegito tempore multae aecclesiae ad Hludowici exercitu depredatae sunt. Erant autem, sicut et rex illorum, fanatici et pagani. Attamen audientes miracula, que fiebant per beatum Remigium, reverebantur eum, et licet pagani, diligebant illum, in quo lux caelestis gratiae omnibresplendebat; et rex illorum libenter illum audiebat, et audito eo, multa faciebat et a multis nequitiis se cohibebat. Erat enim sanctus Remigius vir sapiens atque sanctissimus, egregius rethoricus, preclarus in virtutibus, cecis visum restituens, mortuis vitam reparans, daemonia eiciens omniumque infirmitatum languoribus medelam prebens. Transitum autem rex faciens secus civitatem Remi per viam, quae usquhodie propter barbarorum per eam iter Barbarica nuncupatur, noluit in eandem civitatem introire, ne ab exercitu suo aliquod malum ibi fieret. Sine voluntate autem et conscientia ipsius pars quaedam indisciplinatorum, –
Abbreviated transcription (Latin):
linquimꝰ gloriose rex et uerũ deũ ĩmorta¬
lem quẽ uomigius p̃dicat. credere ꝑati
sumꝰ. Aunciantur hec sc̃o remigio. Ille
quoq huidio magno repletꝰ. regem ⁊ ppłm
qualit̾̃ diabolo ⁊ oꝑib ac pompis eiꝰ ab re¬
nĩciare. ⁊ in deũ crede̾ deberent. apertis
⁊ bremlz uerbis instruxit. Et quia dies
norum cõsuetudinẽ eis indixit. xxiii.
ortuo childerico. qui aureuains et
ande gaius ciuitates en suo excer¬
citu francico occupanit atq uasta¬
ut hludoniicus filius eiꝰ sagacĩt
francorũ regnũ suscepit. Anno quito hlu¬
Bonnico Regnante. siagrins filius egidii
dux romanorũ. qui in gallus habitabat
in suessionis cinitate quã pat̃ eiꝰ tenue¬
rat residebat. suꝑ quẽ hludonuitꝰ oũ hoste
aduenit. atq deuicit. quẽq ab alaricõ apd̃
quẽ in tholosa fugies hludonnicũ aliꝙͣdiu
habitauit. sibi trasmissum recepit ⁊ occidi
p̃cepit. et omña que illis fuant sue pote¬

Expanded text:
linquimus, gloriose rex, et verum Deum, inmortalinquimus, gloriose rex, et verum Deum, inmortalem, quem Remigius predicat, credere parati sumus'. Nuntiantur haec sancto Remigio. Ille quoque gaudio magno repletus, regem et populum, qualiter diabolo et operibus ac pompis eius abrenuntiare et in Deum credere det brevibus verbis instruxit. Et quia dies norum consuetudinem eis indixit. XXXVI.tem Childerico, qui Aurelianis et Andegavis civitates cum suo exercitu Francico occupavit atque vastavit, Hludowicus, filius eius, sagaciter Francorum regnum suscepit. Anno quinto Chludowico regnante, Siagrius, filius Egidii, dux Romanorum, qui in Galliis habitabant, in Suessionis civitate, quam pater eius tenuerat, residebat. Super quem Hludowicus cum hoste advenit atque devicit; quemque ab Alarico, apud quem in Tolosa fugiens Hludowicum aliquandiu habitavit, sibi transmissum recepit et occidi precepit et omnia que illius fuerant suae pote
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ sus iugo tributario constitiut. Sicq
facta uitoria. Reuersus est in franciam
ad Regnia sũa. ⁊ narranit ei. qualter ꝑ¬
ruerit obtin̾e. Acca sunt hee ão quĩto
decimo hludonuico Regnante. Tuc regĩa
ut ĩpleretur dcm̃ apłi salnabitur uir ĩfi¬
delis per mulierem fidelem uocauit scnĩ
Remigm̃ urbis Remensis antistite. depre¬
cas eñ. Et regi uiam salutis p̃dicaret
Quem sc̃s saiordos per multam saluta¬
ris uite doctrinam. ad baptismũ uenire
p̃dicabat. Et ille ait: Libenter te audiã
beatissime pat̃. sed unũ restat. quia ppłs
qui me sequitur nõ ult deos suos Re in¬
quere. Dadam autẽ adhortari eos. inpta
uerbum tuũ. Et beniens Rex ad popułũ
cepit hortari eos ut in deũ qui eis uictoriã
dederat crederent. qm̃ dii illorũ in tribula¬
cione sua nichil eis prodesse potuerunt
Acclamauerũt aute om̃s. peurrente mi¬
sericordia ⁊ potencia dei. Mortales deos Re¬

Expanded text:
eorum sub iugo tributario constituit. Sicque, eorum sub iugo tributario constituit. Sicque, facta victoria, reversus est in Franciam ad reginam suam et narravit ei, qualiter pruit obXV. Hludowico regnante. 14. Tunc regina, ut impleretur dictum apostoli: Salvatur vir infidelis per mulierem fidelem, vocavit sanctum Remigium urbis huius Remensis antistitem, deprecans eum, ut regi salutis viam praedicaret. Quem sanctus sacerdos per multam salutaris vitae doctrinam ad baptismum venire predicabat. Et ille ait: 'Libenter te audiam, beatissime pater; sed unum restat, quia populus, qui me sequitur, non vult deos suos relinquere. Vadam autem adhortari eos iuxta verbum tuum'. Et veniens rex ad populum, cepit hortari eos, ut in Deum, qui eis, victoriam dederat, crederent, quoniam dii illorum in tribulatione sua nichil eis prodesse potuerunt. Acclamaverunt autem omnes, precurrente misericordia et potentia Dei: 'Mortales deos re
Abbreviated transcription (Latin):
et p̃dicat. et dabit tibi ip̃e Rex regumet
deus celi ac terre uictoriã. Ille uero ele¬
natis in celũ oculis cõmotus in lacͥmas aĩt
qui subnenis in tribulacione. qui das
auxiliũ in te sperantib tuũ adintorium
de uotus postulo. Et si michi uictoriam
sup hos hostes dederis. et expeitus fuo
illam un tutẽ quã de te ppłi p̾ͥdicãt cre¬
dam tibi. et in noĩe tuo baptizabor. Inuo¬
caui ei deos meos. et ut experior e logati
sũt ab auxilio meo. Unde credo eos nulla
potestate esse preditos. qui sibi credentib
non succurrunt. Te uerum deũ ao dn
ĩuoos ⁊ inte credere desibero. tantũ se
liberet ab auersarus meis. Cumq hec
orans clamaret. a lemanni an fugam
uersi terga dederunt. et uidentes Be¬
gem su interfeceũ hludonuici potesta¬
e se susdunt dicentes. Parde ꝑcamur
dñe rer ne pereat plus ppłs iam tui
suitiꝰ Tuc inssit rex ĩminẽtem plagam
cessare. ⁊ alemanos cepit. ip̃os ꝙ ac t̾rã

Expanded text:
edicat, et dabit tibi ipse rex regum et edicat, et dabit tibi ipse rex regum et Deus coeli atque terrae victoriam. Ille vero elevatis in coelum oculis commotus in lacrymas, ait: qui subvenis in tribulatione, qui das auxilium in te sperantibus, tuum adiutorium devotus postulo, ut, si michi victoriam super hos ostes dederis, et expertus fuero illam virtutem, quam de te populi predicant, credam tibi et in nomine tuo baptizabor. Invocavi enim deos meos, et, ut experior, elongati sunt ab auxilio meo; unde credo, eos nulla potestate esse preditos, qui sibi credentibus non succurrunt. Te verum Deum ac dominum invoco et in te credere desidero, tantum ut liberer ab adversariis meis'. Cumque hec orans clamaret, Alemanni in fugam lapsi, terga dederunt, et videntes regem suum interfectum, Hludowici potestati se subdunt, dicentes: 'Parce, precamur, domine rex, ne pereat plus populus; iam tui sumus'. Tunc iussit rex imminentem plagam cessare et Alemannos cepit, ipsosque ac terram
Abbreviated transcription (Latin):
pectantes in exilio uel in insulis dãpnant᷑. aut
certe quãcũq sentenciã su scipĩt. nxta sacios
canones subuerentes. uel quecũq agentes bona
pro temꝑali retribucione nõ faciũt. ẜ iuxta
uodem dñicam gratis accepistis giatis date qd
dei gr̃a idest gratis data acceperũt. gratis eciã
idest sine Retribucione temporali ꝓroxinuis
saigiantur

Expanded text:
peccantes in exilio vel in insulis damnantur, aut peccantes in exilio vel in insulis damnantur, aut certe quamcumque sententiam suscipiunt, iuxta sacros canones subvenientes, vel quaecumque agentes bona pro temporali retributione non faciant; sed iuxta vocem dominicam: Gratis accepistis, gratis date, quod Dei gratia, id est gratis data, acceperunt, gratis etiam, id est sine retributione temporali, proximis largiantur
Abbreviated transcription (Latin):
ot possessores earũ sterilitatis dampno ĩ bin¬
dicta retribucionis ferirentur
ulogius quidem uir p̃potens cõuictꝰ
apud Regem hludonuicũ de cmine
regie marestatis. cũ se purgare nõ
posset ad eccliam sc̃e marie. et ad
intercessionem bissumi Remigii dõsugiũ fecit̃
Cui sc̃s Remigus et bitam et rerũ Inarũ
possessionem. apud Regem obtinuit. Idem
eulogius uerecũdie confusione addictus. quia
contra natales suos sita donari ꝑ alt̾uis indul¬
gencia meruit in seculari habitu stare nõ boluit
Ib̃s Remigius ei dixit. ut si ꝑfectus ẽẽ uellet.
uenderet omña sua ⁊ daret panꝑibus ⁊ sequerẽt
xp̃m. Et sit de thesaura eccliastico taxatũ pre¬
ciũ quiꝙ stilicet milia libias argenti eulogio
in carne uiuentibus. quã post eñ in ordinẽ
suctedentib derelinquens. ut pauꝑib aut ui¬
duis uel puppillis. uel hus qui ad mistdĩam
eccł̃ie cõfugiit qui iniuriã paciũtur. aut qui

Expanded text:
ut possessores earum, sterilitatis damno in vinut possessores earum, sterilitatis damno in vindicta retributionis ferirentur. XLVIII. Eulogius quidam vir praepotens, convictus apud regem Ludovicum de crimine regiae majestatis, cum se purgare non posset, ad ecclesiam Sanctae Mariae, et ad intercessionem beati Remigii confugium fecit. Cui sanctus Remigius et vitam et rerum suarum possessionem apud regem obtinuit. IsdemEulogius verecundiae confusione addictus, quia contra natales suos vita donari per alterius mdulgentiam meruit, in saeculari habitu stare non voluit, sanctus Remigius ei dixit, ut, si perfectus esse vellet, venderet omnia sua et daret pauperibus et sequeretur Christum. Et sic de thesauro aecclesiastico taxatum pretium, quinque scilicet milia libras argenti, Eulogio in carne viventibus, quam post eum in ordine succedentibus, derelinquens, ut pauperibus aut viduis vel pupillis vel pro his qui ad misericordiam aecclesiae confugiunt, qui iniuriam patiuntur, aut qui
Abbreviated transcription (Latin):
caberet. Quod et obẜnatum est ꝙ̃ di ip̃a sil¬
ua mansit Abinde quoq ꝓcednis. uenit ad
Gillan nore cauimatum. Quã concludere ĩtͣ
illos fmnes uolens. ab hom̃ibs eiusdem uille re¬
iectus fuit. Tũc ille Sltu hylari modoreree¬
tus. mͦ lde ꝑꝓiiquãs signa ꝑ suũ iter misit si¬
cut loca demonstrauit. ꝑ que reiectus. et per
que reaꝓpinquans ꝓcexit. Taudem repulsus
dixit illis. Semper laborate. et egestatẽ susti¬
nete. sicut hodie manentis sentencie uerboꝵ
illius uirtus ostendit. Surgente interea rege
a sõp̃no meridiano. reuersus est ad eũ sanctꝰ
Remigius. et omĩa que ambitus circuicionis
illius cõtiuit. ei p̃cepto sue auctoritatis rex
donauit. que usq qͥodie Remensis eccłia quaꝵ
rerũ capita sunt luliacus ⁊ oodiciatus iure¬
ut nec ros nec pluma beniret suꝑ eos. neq
essent agri pͥmiciarũ. Habeniꝰ scm remigiũ
ore ꝓpħico maledixisse in sensibilit creaturis

Expanded text:
caderet; quod et observatum est, quandiu illa silcaderet; quod et observatum est, quandiu illa silva mansit. Abinde quoque procedens, venit ad villam nomine Caviniacum; quam concludere intra illos fines volens, ab hominibus eiusdem villae reiectus fuit. Tunc ille vultu hilari, modo reiectus, modo repropinquans, signa per suum iter misit, sicut loca demonstrant, per que reiectus et per quae reappropinquans perrexit. Tandem repulsus, dixit illis: 'Semper laborate et egestatem sustinete'; sicut hodieque manentis sententiae verborum illius virtus ostendit. Surgente interea rege a somno meridiano, reversus est ad eum sanctus Remigius, et omnia que ambitus circuitionis illius continuit ei precepto suae auctoritatis rex donavit. Que usque hodie Remensis aecclesia, – quarum rerum capita sunt Luliacus et Codiciacusut ne ros nec pluvia veniret super eos, neque essent agri primitiarum . Habemus sanctum Remigium ore prophetico maledixisse insensibilibus creaturis,
Abbreviated transcription (Latin):
illi douaret Sanctus autẽ Remigins ꝑ fines
que mainfestissime parent ꝑgens signa sin
itmeris misit. In quo fme. quidem homo ha¬
bens molendinũ. repulit sc̃m Remigiũ ne
nitra i los fmes ip̃m̃ molendinũ concludert.
Quem bs remigius. blande alloquẽs ait. Arn¬
ce nõ sit tib durum. ut simul habeamꝰ hunc
molendinũ. Ille autẽ regecit eũ. Et statum
Rota molendim uerti in muersum cepit. Idem
autẽ homo clamauit post beatũ Renngiũ dioẽs
Serue dei. ueni ⁊ habeamꝰ insimul hũc mołe¬
dumͣ. Cui sc̃s Remigius. Nec mͥ mec tibi
Et sit talio fossa in eodem loco deuenit ut extũc
et nĩc ⁊ usq imꝑpetuũ molendinꝰ ibi esse nõ
possit. Et quia repulsus est a quibudam hom¬
nbus ne siluulam quãdam. intra terminos
suos cõcluderet. dixit ut nec folia uiꝙͣ de ip̃a
silua intra terminos suos cũ esset cõtigua euo¬
larent nec fustis inde uersus illos terminos

Expanded text:
illi donaret. Sanctus autem Remigius per fines, illi donaret. Sanctus autem Remigius per fines, quae manifestissime patent, pergens, signa sui itineris misit. In quo fine quidam homo habens molendinum repulit sanctum Remigium, ne intra illos fines ipsum molendinum concluderet. Quem beatus Remigius blande alloquens, dixit: Amice, non sit tibi molestum, ut simul habeamus hoc molendinum; ille autem rejecit eum. Et statim rota molendini verti in inversum coepit. Idem autem homo clamavit post beatum Remigium, dicens: Serve Dei, veni, et habeamus simul hoc molendinum. Cui sanctus Remigius: Nec mihi, nec tibi. Et sic talis fossa in eodem loco devenit, ut ex tunc, et nunc usque in perpetuum molendinum ibi esse non potuerit. Et quia repulsus est a quibusdam hominibus, ne sylvulam quamdam intra termsuos concluderet, dixit, ut nec folia umquam de ipsa silva intra terminos suos, cum esset contigua, evolarent, nec fustis inde versus illos terminos
Abbreviated transcription (Latin):
ulti demq de francoꝵ excercitu nec¬
dñ ad fidem couersi eũ regis parẽte¬
Raganario ultra sumã flumũ aliꝙͣ¬
diu deguerũt donec gop̃i gr̃a cooꝑan¬
te gloriosis potitus uictoriis. eũdem Ragana¬
riũ flagitus turpitudinũ in seruientẽ uinc¬
tum a francis sibi traditũ rex hlusbuuicus
occidit. et omẽm francoiũ ppłm ꝑ beatũ Remi¬
giũ ad fidem cõuerti ⁊ baptiiari obtinunt .xxiiii
nis ciuitate unde siagriũ expłat cõ¬
stitu̾es. delectabatu p̃sencia. ⁊ coslo¬
quio bi demigii des quia Gilsas
quas sibi Rex ⁊ franci in pagis suessionico
landimensi ⁊ alus casis dei donau̾ãt. nõ hebat
in uicinitate ip̃iꝰ eiitatis suessorũ nisi unã
uillulam que sc̃o nychasio data fuat. Unde
suadente Religiosissima regina. et petentibus
locorũ inoolis qui multiplicibus exemis erant
grauati. ut quod regi debebant eccłie Remẽsi
persoluerent. Rex sc̃o Remigio cocessit ut ꝙ̃tũ
cireuiret dũ ip̃e meridie quiesceret torum

Expanded text:
ulti denique de Francorum exercitu, necdum ad fidem conversi, cum regis parenteRaganario ultra Sumnam fluvium aliquandiu deguerunt, donec, Christi gratia cooperante, gloriosis potitus victoriis, eundem Raganarium, flagitiis turpitudinum inservientem, vinctum a Francis sibi traditum, rex Hludowicus occidit et omnem Francorum populum per beatum Remigium ad fidem converti et baptizari obtinuit. Ͻ 16. nis civitate, unde Siagrium expulerat, costituens, delectabatur presentia et colloquio beati Remigii. Sed quia villas, quas sibi rex et Franci in pagis Suessonico Laudunensi et aliis casis Dei donaverat, non habebat in vicinitate ipsius civitatis Suessorum nisi unam villulam, quae sancto Nicasio data fusuadente religiosissima regina, et petentibus locorum incolis, qui multiplicibus xeniis erant gravati, ut quod regi debebant ecclesiae Rhemensis persolverent, rex sancto Remigio concessit, ut quantum circumiret, dum ipse meridie quiesceret, totum
Abbreviated transcription (Latin):
eide i sc̃o presule inde cartam ⁊ uestiturã sedm̃
morem Regalem fecit Miranur quiã iuxta
uerbũ helie hydria farme nõ defecit. ⁊ lechitꝰ
bũ helisei de parno liquore olei magna uasa
infusa oleo Repleta fuere miremur quia bene¬

Expanded text:
eidem sancto praesuli inde chartam et vestituram secundum eidem sancto praesuli inde chartam et vestituram secundum morem legalem fecit. XVII. Miramur quia, juxta verbum Elibum Elisei , parvo olei liquore magna vasa infusa, oleo fuere repleta. Miremur quia bene
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃o decũbente adhuc in oracõe. cellarius tnuore
ꝑcussus exolamauit digens. In noĩe xp̃i quis
Unquã tale uidit. Quod cũ audruit ses Remi¬
gius. surrexit ab oracione. et p̃oepit illi. Ut
nemini hoc indicaret sed dice̾t dñe sue mini¬
stris ĩpetratũ uniũ se habere unde ministrare
ualerent. St̃s uero dñi redios ad p̃fatam so¬
brmã suã cõsolatus est eã dicens. filia noli cõ¬
tristari sed spera in dño ⁊ fat bonitatẽ et pa¬
sceris in diuicus eius. Habes mĩc uniũ exulte
mꝰ et letemur in dño. Quod fcm̃ cũ ip̃a ⁊ hor̃es
enis ꝑ cellarariũ eno cognoitissent. quia ut
ser iptũ est oꝑa dñi narrare honorificũ est.
dixit as eñ sobrma sua. Rũc cognoui sc̃e
pater quia Siuina Inspiracc̃e hodie ad hant
doniũ te uocani ꝓpt̃ra de hac uilla te ⁊ eccł̃iom
tuã ꝑpetuo heredem ẽẽ faciam. Et p̃sencialit̾
ipam uillam ad Remensem eccłiam tradidit et

Expanded text:
sancto adhuc decumbente in oratione, cellarius timore sancto adhuc decumbente in oratione, cellarius timore perculsus exclamavit, dicens: 'ln nomine Christi, quis umquam tale vidit?' Quod cum audivit sanctus Remigius, surrexit ab oratione et precepit illi, ut nemini hoc indicaret, sed diceret dominae suae ministris, inpetratum vinum se habere, unde ministrare valerent. Sanctus vero Domini rediens ad prefatam sobrinam suam, consolatus est eam, dicens: 'Filia, noli contristari, sed spera in Domino et fac bonitatem, et pasceris in divitiis eius. Habes nunc vinum; letemur et exultemus in Domino'. Quod factum cum ipsa et homines eius per cellerarium cognovissent, – quia, ut scriptum est, opera Domini narrare honorificum est, – dixit ad eum sobrina sua: Nunc cognovi, sancte pater, quia divina inspiratione ad hanc dtuam perpetuo haeredem esse faciam. Et praesentialiter ipsam illam ad Rhemensem ecclesiam tradidit, et
Abbreviated transcription (Latin):
illa curaret ip̃e aucẽ uelles interim hortu et
uiridiariũ ac domos illius cireiure. et uibere
qualiter illa maneret. Et sic de Industria pͥus
alia cutiuens ꝑuenit usq ad cellarii hostium
Et inte rrogans quid in illo tecto haberet. Re¬
spondit mĩnifter / miuister cellariũ esse. t¬
dem aute uir sc̃s dixit se illuc introire uelle
Gni cũ nemo auderet contradic̾e. interroga¬
nit cellariũ offo si haberet in aliquo de ip̃is
uastulis uel aliquid uimi. Et designato uascu¬
lo an quo aliquid uiiu Remanserat dixit.
Claude hostiũ ⁊ sta de ista ꝑte. usq dũ ego
as te reuertar. Et ꝑgens ad alterã frontem
uastuli que erat secus parietem. fecit cruce suꝑ
idem uastulũ quod erat nõ modibe quãtitatis
et genili flectens ad oracõem orauit diucius
⁊ cepit uniũ ꝑ foramen iuꝑius. ꝑ quod eidẽ ua¬
sculo ĩfusum fua̾t adeo uedirndare ut suꝑ pa¬
nimẽtum domus largiter ĩundaret. Et uiro

Expanded text:
illa curaret: ipse autem vellet interim hortum et illa curaret: ipse autem vellet interim hortum et viridarium, atque domos illius circumire, et videre qualiter illa maneret. Et sic de industria prius alia circumiens, pervenit usque ad cellarii ostium. Et interroganti, quid in illo tecto haberetur, respondit minister, sdem autem vir sanctus dixit, se illuc introire velle. Cui cum nemo auderet contradicere, interrogavit cellerarium, si haberet in aliquo de ipsis vasculis vel aliquid vini. Et designato vasculo, in quo aliquid vini remanserat, dixit: 'Claude ostium et sta de ista parte, usque dum ego ad te revertar'. Et pergens ad alteram frontem vasculi, que erat secus parietem, fecit crucem super idem vasculum, quod erat non modice quantitatis, et genua flectens ad orationem, oravit diutius. Et cepit vinum per foramen superius, per quod eidem vasculo infusum fuerat, adeo redius domus largiter inundaret. Et viro
Abbreviated transcription (Latin):
sem biru st ona cũ illa domũ suã quo ibat
dignaretur adire. Idem bir ses st erat
prestabilis snper iustio peticiomibus ip̃rus
en pariter ad domu puenissent et inter le
samiliaria ac spualia haberent colloquia uenit
minster ip̃ius celse ad auraculam eiꝰ dicena
quos soillicus eni̾s unniu ꝙ in eadem eilla fu̾at
Gdiditum iam habebat epcepta ꝑnula quati¬
tate quã pro saluando uasculo resernauit
Quius uoltu ses Remigiꝰ uidens robore ꝑsu¬
sum interrogauit quid ei sims minister ĩ ami¬
culam daixerit. Que ille ꝓmpte Respondit qͣm̃
non tantu ꝓ eo de ip̃o micio uerecũdabatur
quatũ pro eis qui cu ip̃o aduenerãt. Cognita
Cero causa bs Remigius hilar ultu. consola¬
tus est dioens. Pro hat re filia noli contrista¬
ri dabit ei inde dns largitate pietatis sue.
solitam consolacoem. qui ꝑ ppħam suu se time¬
tibus nichil deesse ꝓmisit. Et dixit eidẽ sobri¬
ne sue. andientibus illis qui aderant ut alia

Expanded text:
m virum, ut una cum illa domum suam, quo ibat, dignaretur adire. Isdem vir sanctus, ut erat prestabilis super iustis petitionibus, ipsiust. Et cum pariter ad domum pervenissent et inter se familiaria et spiritalia haberent colloquia, venit minister ipsius Celsae, ad auriculam eius dicens, quod villicus eius vinum quod in eadem villa fuerat venditum iam habebat, excepta parvula quantitate, quam pro salvando vasculo reservavit. Cuius vultum sanctus Remigius videns rubore perfusum, interrogavit, quid ei suus minister in auriculam dixerit. Quae illi prompte respondit, quoniam non tantum pro eo de ipso nuntio verecundabatur, quantum pro eis qui cum eo advenerant. Cognita vero causa, beatus Remigius hilartus est eam, dicens: Pro hac re, filia, noli contristari; dabit enim inde Dominus largitate pietatis suae solitam consolationem, qui per Prophetam suum se timentibus nihil deesse promisit . Et dixit eidem sobrinae suae, audientibus illis qui aderant, ut alia
Abbreviated transcription (Latin):
exestarentur. et illius ẜuituti se ꝓpensiuo ma¬
rat hic presul bissimꝰ internorũ curã
in exteriorum occupacione ꝑ indenciã
quens Cuin ergo cireniens ꝑrochias
salticituame pastorali transiret ꝑ conduma
episcopni uille eñis uocabulu est tu dimacus
aspexit messores messem sequetes accedes¬
q as eos cũ uerto p̃dicacõis exortatus est
los danis cibinꝯ ⁊ potum in consolatione la¬
doris Et dum hec agerentur accidit sobri¬
nam noie celsam deo saeratam pinde transm
et ullam sue pprietatis noie celtum adue
Que cum oognouisset stm Remigni iupta

Expanded text:
excitarentur et illius servituti se propensius maexcitarentur et illius servituti se propensius ma hic presul beatissimus internorum curam in exteriorum occupatione non minuens,nquens. Cum ergo circuiens parrochiam sollicitudine pastorali transiret per condumam episcopii villae, cuius vocabulum est Tudiniacus, aspexit messores messem secantes, accedensque ad eos, cum verbo predicationis exortatus est eos dando cibum et potum in consolationem laboris. Et dum haec agerentur, accidit, sobrinam illius nomine Celsam, Deo sacratam, perinde transire et villam suae proprietatis nomine Celtum adire. Que cum cognovit, sanctum Remigium iuxta
Abbreviated transcription (Latin):
uin inter domesticos suos cõtingebat
secreciꝰ illũ habere ooniniũ et delec¬
taretur in hilaritate carorũ. descen¬
debant ad eñ intrepidi passeres et
in manu eiꝰ mẽse Reliquias colligebant. Dos¬
dendebãt asn Iaturi accedebant alii saturandi
Dit mansuestebat feritas auiũ in operacioe
untutũ. Delectatio nanq illius talis erat
in hilaritate carrũ sicut de beato Iob legnꝰ
quꝰ nõ cadebat lux uoleus eiꝰ in terram quia
mmirũ in tarcta grauitate uoltũ tenere con¬
suenãt ut uñꝙͣ cõtemꝑtibili leticia resol¬
netur sed quõcrenscũq hilariorem se pntib
exhiberet certa se ꝑ hoe causa utilitatis eoꝵ
Soreret Ita et hie sõs Religiosa granitate di¬
stiretus in om̃ibus. non uanitate Iactancia hoc
uel dissolucione agebat sed ut dei ostendereti
collata sibi gr̃ã et ad eius amorẽ ac fidem qui
anirabilis iii scis sus seruos suos multimodis
consolari et mirificare dignatur suoꝵ corda

Expanded text:
im inter domesticos suos contingebat secretius habere convivium, et delectaretur in hilaritate charorum, descendebant ad eum intrepidi passeres, et in manu ejus mensae reliquias colligebant. Discedebant alii saturi, accedebant alii saturandi. Sic mansuescebat feritas avium, in operatione virtutum. Delectatio namque illius talis erat in hilaritate charorum, sicut de beato Job legimus, quoniam non cadebat lux vultus ejus in terram : quia nimirum in tanta gravitate vultum tenere consueverat, ut numquam contemptibili letitia resolveretur, sed quotienscumque hilariorem se presentibus exhiberet, certa semper hoc causa utilitatis eorum faceret. Ita et hic sanctus religiosa gravitate discretus in omnibus, non vanitatis iactantia hoc vel dissolutione agebat, sed ut Dei ostenderetur collata sibi gratia, et ad eius amorem ac fidem, qui mirabilis in sanctis suis servos suos multis modis consolari et mirificare dignatur, suorum corda
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ solaretur fpñam mesticiã. et quod futu¬
rũ erat gratulabunda ꝓmulgaret sentẽcia
ita dicendo. Dñs ꝓspepit de excelso sc̃õ suo
de celo interrã aspexit. ut audiret gemitũ
cõpeditorũ. ut solueret filios interemptorũ

Expanded text:
tium solaretur spirituum mestitiam, et quod fututium solaretur spirituum mestitiam, et quod futurum erat, gratulabunda promulgaret sententia, ita dicendo: 'Dominus prospexit de excelso sancto suo, de caelo in terram aspexit, ut audiret gemitum co
Abbreviated transcription (Latin):
dam plus solito oronem ꝑtelans usꝙ lucis
crepustulũ in cõtemplacione ꝑ mansit. Qui
cũ lassitudine ac fragilitate carnis cõpellante.
paululũ membra sopori dedisset. subito per
diuinã grãm angłorũ choris ⁊ antmarũ cetib
beatissimorũ hõinũ iam spiitil cũ deo reg¬
nanciũ. et ĩmortalitatem ad huc corporum
expectanciũ interfuit. et familiarissinium
cepit audire colloquiũ. Inter cet̾a igitur q̃
in cõuentu illo celico audinit. ecia illi sancti
sp̃s humane salutis auidi. queritare ceperũt
de gallicane deiectione eccl̃ie. et quid fro ad
talia opus esset crebro uersare sermone. dioẽ¬
tes quia iam tempus esset miserendi eius.
Oupplicia eĩ receperat ꝓ om̃ib pectatis suis
quã qua fex eius non sit exieonanita. his
inter le ita serentibus subito uox affuit a
Inꝑiorib atꝙ secrecioribus aditis. saluber¬
rne atq suauissime intonans. que et p̃sen¬

Expanded text:
dam plus solito orationem protelans, usque lucis dam plus solito orationem protelans, usque lucis crepusculum in contemplatione permansit. Qui cum, lassitudine ac fragilitate carnis compellente, paululum membra sopori dedisset, subito per divinam gratiam angelorum choris et animarum cetibus beatissimorum hominum iam spiritibus cum Deo regnantium et immortalitatem adhuc corporum exspectantium interfuit et familiarissimum cepit audire colloquium. Inter cetera igitur, que in conventu illo caelico audivit, etiam illi sancti spiritus humanae salutis avidi queritare ceperunt de Gallicane deiectione aecclesiae, et quid facto ad talia opus esset, crebro versare sermone, dicentes, quia iam tempus esset miserendi eius; duplicia enim receperat pro omnibus peccatis suis, quamquam fex eius non sit exinanita. His inter se ita serentibus, subito vox affuit a superioribus atque secretioribus aditis saluberrime atque suavissime intonans, que et presen
Abbreviated transcription (Latin):
Ost uindictam scelerũ que facta est
a dño cede galliarũ. ꝓsequente Gan¬
dalorũ crudelitate mistdiam celi di¬
Astillauerũt. cũ ad mittigandam gẽtis
francorũ barbarica ferocitate suꝑnẽtu¬
ram diuine animaduersionis ꝓpt̾ miqui¬
tates per seuerantes ulcionem mũdo p̃sule
a deo p̃destinatũ demigiñ pontifioe hoc
ordine protulerunt E rat quidã uen̾a¬
bilis ac dignus ꝓfessionẽ ⁊ nõie montanꝰ
monachus in reclusione. solitariã uitam
ducens. Iemmis. uigilus atq oronib cõti¬
ne uatans. nec nõ oeterarũ uirtutũ ĩsi¬
auibus a deo diminitati se cõmandabilem
Reddens. ut angelicis sepms frieretm. al¬
loquis. et celestibus frequẽter uisiomibus¬
ac Reuelacionib interesset Is ergo cũ ꝑuigil
in oratione pro pace sc̃e eccłie. que multis ac
diuersis afflictionib apud galliarũ ⁊ belgica¬
rũ ꝓuincias uexabatur. dei omipotentis ole¬
menciã in defessis p̃cibus exoraret. nocte qua¬

Expanded text:
ost vindictam scelerum, que facta est a Domino cede Galliarum, prosequente Wandalorum crudelitate, misericordiam caeli distillaverunt, cum ad mitigandam gentis Francorum barbarica ferocitate superventuram divinae animadversionis propter iniquitates perseverantes ultionem mundo praesulem a Deo predestinatum Remigium pontificem hoc ordine protulerunt. 1. Erat quidam venerabilis ac dignus professione et nomine Montanus monachus, in reclusione solitariam vitam ducens, ieiuniis, vigiliis atque orationibus continue vacans nec non ceterarum virtutum insignibus adeo divinitati se commendabilem reddens, ut angelicis sepius frueretur alloquiis et caelestibus frequenter visionibusac revelationibus interesset. Is ergo cum pervigil in oratione pro pace sanctae aecclesiae, quae multis ac diversis afflictionibus apud Galliarum et Belgicarum provincias vexabatur, Dei omnipotentis clementiam indefessis precibus exoraret, nocte qua
Abbreviated transcription (Latin):
gauit et ne ulera eũ uepare p̃sume̾t in n̾oie
xp̃i p̃cepit opem ꝙ uittus petitã panperi
tribũt O ineffabilis grã pretatis a quo
dũ substancia sola petitur trpplex remediũ
obtinetur. Sictu ꝓuit egenũ inimeranit uisu
oscatũ redoidit libertati captunũ. Atꝙ ita cõ¬
tigit ꝑ hoc insigne miraculũ sc̃ẽ tritatis mi¬
storiũ Et dñ apparuit unus in pauꝑe trinitas
e oftendit in solute. Qui ergo temptaciomibus
siue octułtis ĩ mente. sine aꝑtis in corꝑe ãtiqui
hostis sentit se infestatione brgeri. ope inter¬
dessionis eiꝰ obmixe depostat. et si fideliter pecie¬
rit ab infestacione ĩ mũdi sps̃ se ip̃iꝰ meritis
et p̃cibus a dei grã liberari non dubitet Qui
suꝑne lumen dotemplacoĩs ignorat. qui p̃sentio
bite tenebris p̃ssus dũ uentura irã nequaquã
diligendo cospicit ⁊ quo gressũ operis porrigat

Expanded text:
gavit, et ne ultra eum vexare presumeret, in nomine gavit, et ne ultra eum vexare presumeret, in nomine Christi precepit opemque victus petitam pauperi tribuit. O ineffabilis gratia pietatis, a quo dum substantia sola petitur, triplex remedium obtinctur! Victu pavit egenum, muneravit visu cecatum, reddidit libertati captivum, atque ita contigit per hoc insigne miraculum sancte Trinitatis mysterium, ut, cum apparuit unus in paupere, Trinitas se ostendit in salute. Qui ergo temptationibus sive occultis in mente sive apertis in corpore antiqui hostis sentit se infestatione urgeri, opem intercessionis eius obnixe deposcat, et si fideliter petierit, ab infestatione inmundi spiritus se ipsius meritis et precibus a Dei gratia liberari non dubitet. Qui supernae lumen contemplationis ignorat, qui presentis vitae tenebris pressus, dum venturam iram nequaquam dili
Abbreviated transcription (Latin):
ctidit aute quodam temꝑe du pasto¬
rali sollercia ex more prochias cir¬
cuiret. ut si negligenter aliquis in
aminis cultibus ageretur fidelis xp̃ĩ
sernus agnosceret. et ut bonus agrirola que
lenetra erãt lis bone oꝑacõĩe fructus ꝑferen¬
eos exooleret. ad sicum eui uocabułũ est calmi¬
siacus puenit. Ubi dum quidam oecus per.
interualla tẽpoꝵ ottultantis se demonis ⁊ua¬
sione possessus ab eo misedie ope postulasfet qm̃
antr ip̃i ꝰ sli uiri p̃sentiã occultari no potuit
erat ẽt islius generis de quo in euãgłio dñs
Sicit quos non eicitur usi in oratione ⁊ Ieiume
opit qua dndum captus fuat decuonis ĩna¬
sione iam cccus corpis bexacõe torqueri Nue
ĩtende bat. corꝑe quod qt ieuimis ⁊ bonoru ope¬
ñ epaericio moessanter afficiebat se humilit
ad t̾ram ꝓstrauit statim ꝙ lumẽ ꝓͥstuñ dece
oculis reddidit. et ab eo pestem ĩnũdi sps̃ effu¬

Expanded text:
Accidit autem quodam tempore, cum pastoAccidit autem quodam tempore, cum pastorali sollertia ex more parrochias circuiret, ut, si neglegenter illiquid in divinis cultibus ageretur, fidelis Christi servus agnosceret et ut bonus agricola quae inculta erant ad bonae operationis fructus proferendos excoleret, ad vicum cni vocabulum est Calmitiacus pervenit. Ubi dum quidam cecus, per intervalla temporum occultantis se daemonis invasione possessus, ab eo misericordiae opem postulasset, quoniam ante ipsius sancti viri presentiam occultari non potuit, – erat enim illius generis, de quo in euvangelio Dominus dicit, quod non eicitur, nisi in oratione et ieiunio, – cepit qua dudum captus fuerat daemonis infestatione isdem cecus corporis vexatione torqueri. Tunc intendebat, corpore, quod ieiuniis et bonorum operum exercitio incessanter afficiebat, se humiliter ad terram prostravit, statimque lumen pristinum ceci oculis reddidit et ab eo pestem inmundi spiritus effu
Abbreviated transcription (Latin):
manitatem ꝑpiniꝰ et frãt nobis fieri dignatꝰ
est. quomoes erga pectantes in se uel in eccliam
atqz Rebelles et erga post Reoognostentes et
penitentes debeant agere¬
.XXXIII.

Expanded text:
anitatem proximus, et frater nobis fieri dignatus est, quomodo ergo peccantes in se, vel in Ecclesiam, atque rebelles, et erga post recognoscentes et poenitentes debeant agere. LVIII.
Abbreviated transcription (Latin):
parisins. Reuelante spũ. sc̃s Rernigins cũ esset sRe¬
mis defmictũ fuisse cognonis. et sibi absisten¬
tibus indicanit. Huis aut̃e gestis filius chlo¬
domiri filii ludonuĩci regis nõi chlodoaldus.
interfectis frĩbus suis quos una cũ eo post prĩs
obitũ Rothildis Regna nuitriebat. in clericum
se totundit. et ꝑcessu temꝑis uite ac religionis
sue merito. partem hereditatis a patruis Regib
obtiunit. de qua duziacũ uillam in pago mosoma¬
gense cũ appendicus suis sc̃o Remigio ac bemẽsi
ecclł̃ie tradidit. et Gillam Rmiliacum in pago bitu¬
rico scõ dyonisio delegauit. Uillam uero nouientũ
in pago parisiaco cũ om̃ib ad se ꝑtinẽtib matui
eccl̃ie parisius ciuitatis ubi p̃sbiter extitit ordi¬
natus donauit. In qua uilla plemis uirtutibus
migrãs ad dñm in eccłia quã ip̃e edificanãt᷑ cor¬
pore fuit ix pace sepultus.
um episcopi demũ gallie at belgice
ꝓuĩciarũ causa fideĩ ad ẜynodũ cõuene¬

Expanded text:
Remigius, cum esset Remi, defunctum fuisse cognovit et sibi assistentibus indicavit. His ita gestis, filius Chlodomiri, filii Hludowici regis, nomine Chlodoaldus, interfectis fratribus suis, quos una cum eo post patris obitum Hrothildis regina nutriebat, in clericum se totondit et processu temporis vitae ac religionis suae merito partem hereobtinuit: de qua Duziacum villam in pago Mosomagensi cum appendiciis suis sancto Remigio, et Rhemensi ecclesiae tradidit, et villam Riviliacum in pago Biturico sancto Dionysio delegavit. Villam quoque Noviantum in pago Parisiaco, cum omnibus ad se pertinentibus, matri ecclesiae Parisiensis civitatis, ubi presbyter exstitit ordinatus, donavit. In qua villa, plenus virtutibus, migrans ad Dominum, in ecclesia, quam ipse aedificaverat, corpore fuit in pace sepultus. Cum episcopi demum Galliae ac Belgicae provinciarum, causa fidei ad synodum convene
Abbreviated transcription (Latin):
ost hec onña mortiuis est hludouines¬
rex in pace. ⁊ sepultus est in basilica᷑
sc̃i petri apłi quã ipe ad regͥna sua
edificanerũt. Mortuus est autem
ãno quĩto posquã cũ alarico Rege gothorum

Expanded text:
mortuus est Clodoveurex in pace, et sepultus est in Basilica sancti Petri Apostoli quam ipse et Regina sua edificaverunt. Mortuus est autem anno V, postquam cum Alarico rege Gothorum
Abbreviated transcription (Latin):
tor tlr ꝯpondo. tenr subditi ratum hr̃c
fusis sͥ dapͥns. Si ex iusta cã idit expe¬
dire possut abellando desiste ꝙ uis forte
nõ possit illata dap̾na: quitare. qr sicut
auctas monẽdi beltum penes solos pri

Expanded text:
ter componendo, tenentur subditi ratum haberfusis sibi damnis, si ex iusta causa viderint expedire, possunt a bellando desistere, quamvis forte non possint illata damna quitare. Sicut enim auctoritas movendi bellum penes solos prin
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝓp̾a. Glo. cũ nõ h̾at is mouedi bellu
uł indicendi. us mansum. gło .i. manerũ
alieni tñ. Si enĩ alios ꝓpam suam domũ
aut segetem incerõet. l pcc̾aret re sua ab¬
utẽdo: nõ tũ te pena ĩcendiar. n doloc
aliena incendente Idem ui. liui. ccͣ.iii.c.xi.

Expanded text:
 cum non habeat ius movendi bellum vel indicendi mansum, id est manerium alienum, nam si aliquis propriam suam domum aut segetem incenderet, licet peccaret re sua abutendo, non teneretur pena incendiarii, nisi dolo per incend
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯrio. Distingue aut recepit ab hũte ad¬
in ĩstͣcom aut simplici csaustrali. Inp̾me
in admistracor ula marime si ciedat cor¬
iectus. Ał securius ẽ. Ut ei nõ reddat.sfi¬
at q dcm̃ e si tñtali nõ correcto fc̃a est it¬
stõ. libata ẽ que accepit Si ł amotus sit
ab ad nũ st̃doc illa. aut si cdaustł e simplec
qui dedit façiendae resto mõstio poratu

Expanded text:
rio, distingue: aut recepit ab habente administrationem aut a simplici claustrali. In primin administratione illa, maxime si dicitur correctus, alias securius, est quod ei non reddattamen tali non correcto facta sit restitutio, liberata est que accepit. Si autem amotus sit ab administratione illa aut si claustralis est simplex qui dedit, facienda est restitu
Abbreviated transcription (Latin):
actꝰ cumi aius comedit᷑ ⁊ bibit aut dorunt
interim.aut se pͥpat ad repenend̃ adusa¬
rium suum de posẜone male occupata ẽ
aut recupandam p̃dcam ab eo abductam
l ł p̃pacio tempis moram erigat. ut dclu ẽ
S si dissimulabat ĩiuriam ad ceponit aĩ

Expanded text:
actus, cum quis comedit aut bibit aut dormit interim aut se preparat ad expellendum adversarium suum de possessione male occupata, aut ad recuperandam predam ab eo abactam, cum hec preparatio temporis moram exigat, ut dictum est. Si vero dissimu
Abbreviated transcription (Latin):
dicat᷑ in pͥmo can licitum sit suscipe du¬
ellum non offerte. Inso can nec offeitre. nͥ
suscipe. l tñ intempalib debeat quis po
ti suscipe.S cum res suas liceat armis
defertocre: easqr defentendo. raptorem e¬
cite̾. Si ali defenoe no possit. Quare non
s q ei auidice offert: uł pocius infcitur
⁊ sic benignior porius sit tenenda. ne inde¬

Expanded text:
d in primo casu licitum sit suscipere duellum, non offerre. In secundo casu nec offerre nec suscipere licet, cum in temporalibus debeat quis potsuscipere. Sed cum res suas liceat laico armis defendere et eas defendendo raptorem occidere, si aliter defendere non possit, quare non sed dum ei a iudice offertur vel potius infertur? d hec opinio potius sit tenenda,
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝯpetit dce iei repeticio. distingue
qr ai extat adhuc res data penes illũ
ciu data est si nõ aud aut curet aut
nõ pot̾ impetrare q fiat resto ꝑ p̾latũ
collegi rescituçit au̾cte ꝓpͥa ẜm for¬

Expanded text:
petit date rei repetitio, distingue quod si extat adhuc res data penes illum cui data est, si non audet aut timet aut non potest impetrare quod fiat restitutio per prelatum collegii, restituat auctorita
Abbreviated transcription (Latin):
plt. uñ nec p̾cium qd dedit pot̾ repet̾e ab
uio ciuĩ ros est. Nec expensas suas siq̃s ibi
fecit. ⁊ omẽm utilitatem qm ex illare huit
teᷤ restitũe. ⁊si restitut ⁊ rem det̾iorem qmͣ
ad ipm puenit. nõ ub̾atim. Et si aliquo tpr¬

Expanded text:
. Unde nec pretium quod dedit poterit repetere ab illo cuius res est, nec expensas suas, si quas ibi fecit et omnem utilitatem quam ex illa re habuit, tenetur restituere. Si restituat etiam rem deteriorem quam ad ipsum pervenit, non liberatur et si aliquo t
Abbreviated transcription (Latin):
I Beatꝰ est aũt¬
custodit. fides neqͣquã ui extorq̃t᷑. s rõẽ atq exemplis
suidet᷑ ĩ corde respicit d̾e. fidẽ. uͥ ñ posst se homines
ertusare. fides eñ q̃ corde retinet᷑: ꝯfessione oris
ad salutẽ ꝓfert᷑. Multi qͦq fidem xͥ excorde uͥ
amant s muimano t̾rore. eandem ꝑypoesim den̾e se
simulant. Et qͥ ẽẽ ñ post̃ aꝑte mali : ꝑt̾rorẽ ficte ⁊ fiuo

Expanded text:
Beatus est autcreditur. Fides nequaquam vi extorquetur, sed ratione atque exemplis suadetur in corde. Respicit Deus fidem, ubi se non possunt homines excusare: fides enim quae corde retinetur confessione oris ad salutem profertur. Multi fidem Christi ex corde non amant, sed humano terrore, eamdem per hypocrisim tenere se sim
Abbreviated transcription (Latin):
huãnitatẽ.⁊ ꝯgͤgatione. a qͣ ꝓfessione: dissiłitudo nos se¬
ꝑabit.uideamꝰ ne ista ꝑ que admirat̾onẽ ꝑare uolumꝰ:
mirnonias ⁊ squalorem appetere. ⁊ cibis ñ tm̃ iulib u¬
tis cantis ⁊hortidis. ꝙ̃. tõm desd̃are delicatas iny luxiurie
ẽ saustaetas ⁊ n̾o̾ magno comꝑabłes fugere. de m̃cie
⁊̃ fougalitatẽ exigit pħya. nõ penam. potest tñ et̃ no
incompta frugalitas ħ modus m̃ placẽt. Sido uiuo¬

Expanded text:
humanitatem et congregationem. A qua professione dissimilitudo nos separabit. Videamus, ne ista, per quae admirationem parare volumus, munditias et squalorem appetere; cibis non tantum vilibus uti, sed horridis. Quemadmodum desiderare delicatas res luxurie est, ita usitatas e. Frugalitatem exigit philosophia, non poenam, potest autem esse non incompta frugalitas. Hic mihi modus placet:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sit uħitator. Et erit fimicłs maris
requies pastoꝵ ⁊ caule petoꝵ. Et erit fu¬
niculꝰ eius qui remanserit de domo iuda
ibi pascent᷑ in domib ascalonis. Qdues¬
perũ requiescẽt. qr uisitauit eot dñs d̾s
eoꝵ ⁊ auertet captiuitatẽ eoꝵ. Audi¬
ui obꝓbrium moab ⁊ blasphemias filioꝵ
amon q̃ eyprobͣuerũt poplomeo. ⁊ mag¬
nificati sũt suꝑ t̾minos eoꝵ. Pt̾ca uiuo

Expanded text:
itator et erit funiculus maris requies pastorum et caulae pecorum et erit funiculus eius qui remanserit de domo Iuda ibi pascentur in domibus Ascalonis ad vesperam requiescent quia visitabit eos Dominus Deus eorum et avertet captivitatem eorum audivi obprobrium Moab et blasphemias filiorum Ammon quae exprobraverunt populo meo et magnific
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃s torq̃re nos: Erat aũ ñ longe ab
nes aũ rogabat eũ dicãtes. Si eicis
nos hinc. mitte nos ĩ gregẽ porcorũ.
Et ait ilł. Ite. At illi ereiaitts abier̃t
ĩ porcos. Et ecce magno ĩpetu abiit
totus grex ꝑp̃ceps ĩ mare. ⁊ mortui
sũt ĩ aquis. Pastores aũ fugor̃t ⁊ ue

Expanded text:
re nos? Erat autem non longe ab nes autem rogabant eum dicentes. Si ejicis nos hinc: mitte nos in gregem porcorum. Et ait illis. Ite. At illi exeuntes: abierunt in porcos. Et ecce magno impetu abiit totus grex preceps in mare: et mortui sunt in aquis. Pastores autem fugerunt. E
Abbreviated transcription (Latin):
tũ locũ. ibiq orabate⁊ ꝓsecutus ẽ eũ
sẏmon ⁊ qui c̃ illoerant. Et ẽ inue¬
nissẽt eũ: dixerũt ei. q om̃s q̾runt
te. Et ait uł. Eamꝰ in ꝓximos uicos
⁊ ciuitates. ut ⁊ ibi p̃dicem. Nd hoc
eñ ueni.Et erat predicãs in sỹna¬

Expanded text:
 orabat: et prosecutus est eum Simon, et qui cum illo erant. Et cum invenissent eum, dixerunt ei, quia omnes quaerunt te. Et ait illis: Eamus in proximos vicos et civitates, ut et ibi praedicem: ad hoc enim veni. Et erat praedicans in syna
Abbreviated transcription (Latin):
tũ mendaciũ. Sñ macula.n. sũt añ
nũ. ut eu nͣgelizaret sedentib sr̃ ter¬
płm dicẽt magna uoce. Timete dñt
⁊ date sili honorẽ qr uenit hora uidia
ieiꝰ. Et adorate eũ qui fec̃ celũ ⁊ c̾ram¬
⁊ mare ⁊ oĩa q̃ in eas sũt. ⁊ fontet aq̃

Expanded text:
unt ante rnum, ut evangelizaret sedentibus super terpulum, dicens magna voce: Timete Dominum, et date illi honorem, quia venit hora judicii ejus; et adorate eum qui fecit coelum, et terram, mare,
Abbreviated transcription (Latin):
exant cuba canituri.
Et quintꝰ angłs uuba cecinit. ⁊ uidi stel¬
lã de celo cetidisse int̾ram ⁊ data ẽ tili
Aauis putei abyssi. Et aꝑuit putitũ
abyssi. ⁊ ascdit sumꝰ putei sic̃ fumꝰ for¬
nacis magne. Et obsairatus ẽ sol ⁊ aer
de sumo putei. Et de fumo putei exi

Expanded text:
erant tuba canituri et quintus angelus tuba cecinit et vidi stellam de caelo cecidisse in terram et data est illi clavis putei abyssi et aperuit puteum abyssi et ascendit fumus putei sicut fumus fornacis magnae et obscuratus est sol et aer d
Abbreviated transcription (Latin):
reꝓcedit bñdcio ⁊ maledc̃o. hon oꝑt
fres mei hec ita fieri. Nunqͥd fons de eo¬
dẽ foramine emanat clulcẽ ⁊ amara
aqua: Nlunqͥd pot̃ frẽs mei ficus uuas
fac̾e. aut uitis ficus ͨ sicn salsa clulcẽ
pot̃ fac̾e aquã. Qc sapiens ⁊ clisciplui

Expanded text:
rocedit et maledictio. Non oportet, fratres mei, haec ita fieri. Nunquid fons de eodem foramine emanat dulcem et amaram aquam? Nunquid potest, fratres mei, ficus olivas facere, aut vitis ficus? Sic neque salsa dulcem potest facere aquam. Quis sapiens et discipli
Abbreviated transcription (Latin):
lu eliphar pͥmogemti esau. dux the¬
man. dux thoͦmar. dux sephua. dux che¬
ner dux chore.dux gathan. dux am¬
u. Dur naath. dur xara. dux sẽma.
dux mera. hi duces rauel ĩ t̾ra edõ
Isti falu basemath uxoris esau. hii a̾
filũ oolibama uroris esau. Dux hye¬
us. dux hielõ. dux chore. hñ duces o¬
olibama filie ane uxoris esau. Isti fi¬
lii es au. ⁊ hñ duces eoꝵ. ip̃e ẽ edom.
Isti filii seyr horrei hĩtatores t̾re io¬
thau. ⁊ sobal.⁊ sebeon ⁊ anan. disoi.
⁊ eser. ⁊ disan. hii duces horrei filii
seyr ĩ t̾ra edõ. tñ sũt a fiiu iothã hor¬
rei.⁊ homan. Erat ã soror lothã thãma.
Et isti filũ sobai. altiã. ⁊ maneech. ⁊ he¬
bal. sephy. ⁊ onã. Et hũ filu sebeon: a¬

Expanded text:
lii Eliphaz primogeniti Esau. Dux Theman, dux Omar, dux Sephu, dux Cenez, dux Chore, dux Gathan, dux Amu dux Naath dux Zara dux Semma dux Meza hii duces Rauhel in terra Edom isti filii Basemath uxoris Esau hii autem filii Oolibama uxoris Esau dux Hieus dux Hielom dux Core hii duces Oolibama filiae Ana uxoris Esau isti filii Esau et hii duces eorum ipse est Edom isti filii Seir Horrei habitatores terrae Lotham et Sobal et Sebeon et Anan Dison et Eser et Disan hii duces Horrei filii Seir in terra Edom facti sunt autem filii Lotham Horrei et Heman erat autem soror Lotham Thamna et isti filii Sobal Alvam et Maneeth et Hebal Sephi et Onam et hii filii Sebeon A
Abbreviated transcription (Latin):
x guones esau pris edõ: in mõte leyr
et hoc noĩa filioꝵ eiꝰ. Elipha filiꝰ ada fi¬
uroris esqu. Rauel q filius basemath
qlie pexit ei theman. omar sephu. et
cubina elipha ⁊ fau esau q̃ peꝑit eia¬
malech. hii cũt filũ ada: uroris esau.tĩ.

Expanded text:
Esau patris Edom in monte Seir, et haec nomina filiorum ejus: Eliphaz filius Ada uxoris Esau: Rahuel quoque filius Basemath liphaz: Theman, Omar, Sephu, et concubina Eliphaz filii Esau: quae peperit ei Amalech. Hi sunt filii A