comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aures audiendi. audiat quid sp̃e dicat
eccłis. Et quid dicit. Venite filis
audite me. timorem dñi docebo uos.
Quorite dum lumen uitę habetis: ne
tenebre mortis uos comprehendant. Et
quereus dñs in multitudine populi. cui hȩc
clamat oꝑarium suum: iterum dicit.¬
Quis ẽ homo qui uult uitam. & cupit
uidere dies bonos.: Quod si tu audiens
respondeas ego. dicit tibi ds̃. Sius habe¬
re ueram &e ꝑpetuam uitam: ꝓhibe linguã
tuam amalo. & labiatua ne loquantur do¬
lum : diuerte a malo & fac bonum. inqͥ¬
re pacem & ꝑsequere eam. Et cum hȩc
feceritis : occłi mei suꝑ uos. et aures me¬
e adpreces ur̃as. & antequam me inuo¬
cetis. dicam uobis. ecce adsum.
uid dulcius nobis hac uoce dñi
tate sua demonstrat nobis dominꝰ uiã
uitȩ. Succictis gͦ fide uel obseruan¬
tia bonorum actuum lumbis nr̃is.
ꝑducatum eugłii ꝑgamus itinera eiuis.
ut mereamur eum qui nos uocauit in
regno suo uidere. Incuius regni taber¬
naculo si uoluinis habitare. nsi illuc

Expanded text:
aures audiendi audiat, quid Spiritus dicat Ecclesiis . Qui dicit: Venite, filii, audite me, timorem Domini docebo vos . Currite dum lumen vitae habetis, ne tenebrae mortis vos comprehendant, et quaerens Dominus in multitudine populi cui haec clamat oQuis est homo qui vult vitam, et cupit videre dies bonos ? Quod si tu audiens respondeas: Ego; dicit tibi Deus: Si vis habere veram et perpetuam vitam, prohibe linguam tuam a malo, et labia tua ne loquantur dolum; diverte a malo et fac bonum, inquire pacem, et sequere eam. Et cum haec feceritis, oculi mei super vos, et aures meae ad preces vestras: et antequam me invocetis, dicam vobis: Ecce ego adsum. Quid dulcius nobis hac voce Domini tate sua demonstrat nobis Dominus viam vitae. Succinctis ergo fide vel observantia bonorum actuum lumbis nostris, per ducatum Evangelii pergamus itinera ejus; ut mereamur eum, qui nos vocavit in regnum suum, videre. In cujus regni tabernaculo si volumus habitare, nisi illuc
Abbreviated transcription (Latin):
de ꝓfectu ur̃o letificabitis: s uos de. ad q̃sita sa¬
lute gaudebitis. & nos uob ꝓsalutis ur̃e ad qͥ¬
sitione sub detis. Donet. autem illius pietas qui
potens ẽ. ut it a de sermone nr̃o ꝓficiatis. ut
nos iucissim ur̃is meritis ad iunctis: nob̾q

Expanded text:
de profectu vestro laetificabimur, sed vos de acquisita sade profectu vestro laetificabimur, sed vos de acquisita salute gaudebitis. Nos vobis pro salutis vestrae acquisitione subdetis. Docet autem illius qui potens est pietas ut ita de sermone nostro proficiatis, ut nos vicissim vestris meritis adjuvetis, nobisque
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓitior. in castitate sit purior. quis moratione
fertior. in lectione sollicitior. in sobrietate sit par¬
tior. in largitate lacrimar̾ ꝓfufior. incorpore
honestior. in corde sincerior: quis mira mitior.
in mansuetudine modatior. in risi ratior. incõ¬
punctione feruentior. in grauitate fundatior:
incaritate iocundior. Et idõ ipsi nos ince ipsos cas¬
tigenꝰ: cotidie ipsi nobc̃ rationẽ de cotictiana cõ¬
uersatione faciamiꝰ.. Alloquatur se nisecretis lo¬
as una queq aĩa ⁊dicat. Uideamus sihanc diẽ
sine peccato. sine in uidia. sine obtrectatione
ac imrmuratione tñsegi. Ulideamꝰ si ho̾die
aliqͥd qͦd ad ꝓfectũ meum: qd ad edificationẽ
alioꝵ ꝑtin̾et. oꝑarus sum. Puto qd hodie illũ
incpientem destruri. Hodie seniori meo mobe¬
plis somuo ac otio. quã dscebat indulsi. sihnꝰ
legiminꝰ oraui quam debui. Quis inredoet hẽ
lib. idẽ incordib nr̃is. Sina egerits. nos qͥrẽ

Expanded text:
tior, in oratione  Al. quis in oratione ferventior, in lectione sollicitior, in castitate sit purior, in sobrietate parcior, in lacrymarum largitate profusior, in corpore honestior, in corde sincerior;  Al. quis in ira mitior, in mansuetudine moderatior, in risu rarior, in compunctione ferventior, in gravitate fundatior, in charitate jucundior. Et ideo ipsi nosmetipsos castigemus, quotidie ipsi nobiscum rationem de quotidiana conversatione faciamus. Alloquatur se in secretis cordis unaquaeque anima et dicat: Videamus si hunc diem sine peccato, sine invidia, sine obtrectatione ac murmuratione transegi. Videamus si hodie aliquid quod ad profectum meum, quod ad aedificationem aliorum pertineret, operatus sum. Puto quod hodie illum incipientem destruxi; hodie seniori meo inobeplus otio ac somno quam quem decebat indulsi; minus legi, minus oravi quam debui. Quis mihi reddet hunc libus; id est in cordibus nostris. Si ita egeritis, nos quidem
Abbreviated transcription (Latin):
uibunit me. iohuc sitituit. Quamuis enĩ meliuis
tace qu amnosce: prius cñ est nosse quã facdibe
bet enĩ ddisce: qui optat implere. Deniq aucli sc̃p
ram: ueritatem nonfaci&e. Et nm̃. Teluis. apre¬
hendit popłm meruditum: & nẽ ignis. adu̾sari¬
de pate xp̃i . s de parte diabol eẽ cognoscituir.
& iterum. Iusticiam discite: qui uidicatis terrã.
Hl. inifestum ẽ gͦ qͦd ipse esurit iusticiam: qͥdis¬
ce̾ optat iusticiam. Pruis gͦ debemꝰ disce: ut
post ea meam̃ implere. Ut gͦ ista beatitudo ꝑdĩ
grãm inpleatur inuobis: si in ueritate ut credi¬
mus. & esuritis ꝯsititis iusticiam. qͦtiens uob uer¬
bum dĩ fuerit tardiꝰ p̃dicatum: nolite expecta¬
si quasi rem ex iure uob̃ debitã fidelit᷑. inobis

Expanded text:
huc sitient . Quamvis enim melius sit facere quam nosse; prius est tamen nosse, quam facere: debet enim discere, qui optat implere. Denique audi Scriprram, veritatem non faciet: et iterum, Zelus apprehendet populum ineruditum; de parte Christi, sed de parte diaboli esse cognoscitur. Et iterum, Justitiam discite, qui habitatis terram . Manifestum est ergo quod ipse esurit justitiam, qui discere optat justitiam. Prius ergo debemus discere, ut postea mereamur implere. Ut ergo ista beatitudo per Dei gratiam impleatur in vobis, si in veritate, ut credimus, et esuritis et sititis justitiam, quoties vobis verbum Dei fuerit tardius praedicatum, nolite exspectasi, quasi rem vobis jure debitam, fideliter a nobis
Abbreviated transcription (Latin):
congauleat. Non enĩ disc̾nunt᷑ filii dĩ. & filii draboli:
nnsi humilitate. atq suꝑbi.a. Quẽcq enĩ suꝑbũ uidis:
diaboli filiũ eẽ nondubites. Quẽcũq humilẽ cons¬
pexeris: dĩ cẽ filiũ confident᷑ crede debes. Et ut hoc
uerumẽẽ cognoscas: audi sc̃pturim dicentem. Initũ

Expanded text:
 filii diaboli, nisi humilitate atque superbia. Quemcunque esse superbum videris, diaboli esse filium non dubites. Quemcunque esse humilem conspexeris, Dei filium esse veraciter credere debeas. Et ut hoc verum esse cognoscas, audi Scripturam dicentem: Initium
Abbreviated transcription (Latin):
minare non possumꝰ. Equidem ille stulte̾ uirgi¬
pades extinguere. quam suas illuminare cupie¬
bant. Et iõ ad illarũ similitudinẽ. sicui nr̃mde ẽ
ueniit ad eos quos magis habundare perspererit.
umo si& cum lucro possessoris in uidt. Nũꝙ̃
um mcenstis. Nec minuit solis lucẽ: onsideranti¬
um multitudo. Aiuanti ad eum persperetiuit cãtis
ac p̃clari patres nr̃i. nos ꝯhiscipłos memineri
p̃ciosam: hic mansuetudinis ac simplicitatis occu¬
ꝑoe calentum: ille decus pectoris beniuolentie. ae
sapientie mouile sibi uendic&e: hic margaritam
conpunctionis. & thesaurum castitatis in uadat.
Licox enĩ ille locupletissimꝰ xp̃i amicꝰ. qͥc quid ha¬
buit ꝓ integrũ secũ cułit & nob̾ tñ si uolum.
totum reliquit. Ita gͦ agamꝰ bona illius sectantes
ut qui in eternã głam suscitandꝰ sub fine sclorũ

Expanded text:
minare non possumus. et quidem illae fatuae uirgiminare non possumus. et quidem illae fatuae uirgias exstinguere lampades quam suas illuminare cupiebant. et ideo ad istarum similitudinem, si cui nostrum deest ueniat ad eos, quos magis abdamno, immo cum lucro possessoris invadat. Numquanis accensus, nec minuit solis lucem considerantium multitudo, quanti ad eum perspexerint, tantisac praeclari Patris nostri nos et discipulos meminerimpretiosam; hic mansuetudinis ac simplicitatis occupet talentum, ille decus pectoris benevolentiae ac sapientiae monile sibi vindicet; hic margaritam compunctionis et thesaurum castitatis invadat. Licet enim ille locupletissimus Dei amicus, quidquid habuit integrum, secum tulerit: et nobis tamen si volumus, totum reliquit. Ita ergo agamus bona illa illius sectantes, ut qui in aeternam gloriam suscitandus sub fine saeculorum
Abbreviated transcription (Latin):
cuipe. res est uirtutis. Iilud ñ scire qebetis. quod
qui int̾ uos uitam ag̾e constituerunt : aut cum
grandi fructu. aut cum grandi ꝑicłos uł chiligen¬
tes siuit: ułu negligentes. Unde felir ẽ illã
cor gaudium est : & plurimi exea uł edifican¬
tur ł illummnantur. Bona enĩ eius. dũ multis
comunicant᷑: adduntur. ad quod &̃ illud sapien¬
tissim sententia respicit q̃ dicit. fili sapieus fue
erit: se seq patientem p̃buerit. quantũc̃q ex
sẽ boni ꝑximis cõmodat: cm̃ in se luc̃ alior con¬
uertit. Si uͦ e contrario ꝑ inobedientiam. uł
suꝑbiam. q̃ res quod peius ẽ. faciliꝰ inuemiri
sol&. ad malũ exemplũ sue iniquitatis at
trarerit: quantos dĩstruxerit. de tantis ꝑidm
dãpnationis in currit. Quantis indecrimentũ
fuit: de tantis dãpna contrarit. Et peccatũ
quod ab illo semel recessit: ad rum multiplicit̃
redundabit. Quam obrem. sicut ille ualde. ad mi
ne aliorum santatẽ infirmitas nr̃a corrũpat. ne

Expanded text:
cere res est uirtutis. Illud etiam scire debemus, quod, qui inter nos uitam habere constituimus, aut cum grandi fructu aut cum grandi periculo uel diligentes uel etiam neglegentes sumus. unde felix est illa torum gaudium est; et plurimi ex ea vel aedificantur vel illuminantur. Bona enim ejus, dum multis communicantur, adduntur. Ad quod etiam sapientissimi illius sententia respicit, quae dicit: Fili, si sapiens patienter patientem praebuerit, quantum ex se bonum proximis commodat, tantum in se aliorum lucra conuertit. si uero e contrario per inoboedientiam uel superbiam, quae res, quod peius est, facilius inueniri solet, ad mali exemplum siue iniquitatis alios attraxerit, quantos destruxerit, de tantis periculum damnationis incurrit, quantis detrimentum fuit, de tantis damna contraxit et peccatum, quod ab illo semel recessit, ad eum multipliciter redundabit. quamobrem sicut ille ualde admiranne aliorum sanitatem infirmitas nostra corrumpat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃as uideamꝰ in xp̃i amore ꝓfice̾. Uude sic̃ nob̾
expedit collectis scͥpturarũ florib spiritalẽ cibũ
confice: ita ⁊ uos oport& cum grandi. auichitate re¬
quirere. Nam quomͦ solent uituli. matrũ ubera ẽ
grind impeti inquietare. ut de interiorib earũ
necessarium sibi possint extraħe qbũ: ita ⁊ popli
xp̃iani sacerdotes suos uelut scẽ eccłie ubri assi¬
due debent interrogatione piissima ꝓuocare:
ut sibi possint uictum amme sue necessarium¬
pinde: ne forte si ⁊ sacerdotes tardiꝰ uoluerint
offerre: & ppłi nimiis impedim̃tis mundi istius
occupati. de dignent᷑ inquir̾e. Impleat᷑ illud quod
scriptumẽ. Witam in qͥd fam̃ interrã. non famẽ
panis neq siti aque: s audiendi uerbũ dĩ. Credi

Expanded text:
re mereamur in Christi amore proficere. Unde sicut nobis expedit, collectis Scripturarum floribus, spiritualem cibum conficere; ita et vos oportet cum grandi aviditate requirere. Nam quomodo solent vituli matrum ubera cum grandi impetu inquietare, ut de interioribus earum necessarium sibi possint extrahere cibum; ita et populi christiani sacerdotes suos, velut sanctae Ecclesiae ubera, assidua debent interrogatione provocare, ut cibum possint providere: ne forte si et sacerdotes tardius voluerint offerre, et populi nimiis impedimentis mundi istius occupati dedignentur inquirere, impleatur illud quod scriptum est, Mittam, inquit, famem in terram; non famem panis, neque siti
Abbreviated transcription (Latin):
sis scirã scͥpturarũ montib assidae legendo uibũ
dĩ deberit fiores decerꝑe: exquib lac spiritalefi
lus sins ualeant minstrare: ut possint pardem
hebere cum apło ꝓmnilo qui dicit. Lac uobꝰ potum
Sicut em̃ uacea duo ubrta ht̃ exquib iunriat
uentulũ suum. ua⁊ sacerdos de duob uberib ue

Expanded text:
idue legendo verbum Dei, debent flores decerpere, ex quibus spirituale lac valeant filiis ministrare; ut possint partem habere cum apostolo Paulo, qui dixit, Lac vobis potum Sicut enim vacca duo ubera habet, ex quibus nutriat vitulum suum; ita et sacerdotes d
Abbreviated transcription (Latin):
hauries mala. Suã linguã maliloquiis maculat:¬
suum coe obtrectator exulcerat: sue mentis lumen
ira condꝰ obcecait. suamiũ dꝰ animã. uelut quada
rubigsue. pestifero liuoẽ corrũpit. Et sic̃ exulce¬
ratis parentib nascunt᷑ ipere. sic̃ inquã nasci
iuipers fetus disrutis matris uiscerib asserunt᷑.
ita humana p̃cordia ipsis primitꝰ quas conceꝑint
passionib lacerant᷑. Ina inquam p̃cordia de quib
uitioꝵ generatio serpentina ꝑfertur: ipsa primitꝰ
partu dicit sermo dinꝰ. Eece parturit iniusti¬
ciam. concepit dolorẽ: ꝯpeꝑit iniquitatẽ. Conu̾¬
tetur dolor eiꝰ incaput eius.nͥticẽ ipsiꝰ iniqͥ

Expanded text:
hauries mala ; suam linguam maliloquhauries mala ; suam linguam maliloqusuum cor obtrectator exulcerat, suae mentis lumen iracundus obcaecat, suam invidus animam velut tinearubigine pestifero livore corrumpit, et sicut exulceratis parentibus nascuntur viperae, sicut, inquam, nasci viperei fetus disruptis matrum visceribus asseruntur; ita humana praecordia ipsis primitus quas conceperint passionibus dilacerantur. Illa, inquam, praecordia, de quibus vitiorum generatio serpentina profertur, ipsa primitus partu dicit sermo divinus: Ecce parturit injustitiam, concepit dolorem, et peperit iniquitatem. Convertetur dolor ejus in
Abbreviated transcription (Latin):
fiome ł. etiam id mirabili tulitate subitucit. mat
camert ilii leui si sobrietate dominante dor mnae¬
Et ullequi ieuinans oneratũ &x ygraulatũ pectur
uaẽdie ł indignationis distentione arcumterts
q amirissime discorie ebrietate uruist̃ cen
ing erteriore salitifera poculaꝵ parerate se
infectus ueructat. non ne inse ꝓphicas ⁊ iocesdiri¬
g dam e̾ inp̾senti uita damuat᷑ intelligit: Non
sale ieuiniũ elegidicit chñs. & ilio. Erumer¬
ri. Hua eorũ uuia fellis: c botrus amaritudinis
nuipsis. Ita autẽ in terdum diabolus c̃auerterit
iimã fide uacuã. & dĩ timore nudatã: ita chiua¬
sis passionib inebriat mentẽ: t quando ait¬
maledicimꝰ. aut irascim̃. aut obtrectamꝰ. qñ ħagi¬
mꝰ alis nos node credimꝰ. s non itaẽ. Nam uniꝰ¬
cuuisq uitii malũ. insuũ recurrit. auctorẽ. sicut
dicit sẽrmo diuinꝰ. Fili. simalus fueris: solus

Expanded text:
ione, sed etiam abominabili vilitate subducit, multo ione, sed etiam abominabili vilitate subducit, multo esset levius, si sobrietate dominante dormiret. Qui jejunans oneratum et praegravatum pectus iracundiae, et indignationis distentione circumfert; s amara discordiae ebri exteriori et salutifera poculorum parcitate se odiorum eructant, nonne in se propheticas voces dirigi, jam etiam in praesenti vita praedamnatus, intelligit: Non tale jejunium elegi, dicit rha; uva eorum uva fellis, et botrus amaritudinis in ipsis . Ita autem interdum diabolus cum advertit animam fide vacuam et Dei timore nudatam, ita diversis passionibus inebriat mentem, ut quando maledicimus, aut irascimur, aut obtrectamus, quando ha aliis nos nocere credamus. Sed non ita est. Nam uniuscujusque vitii malum in suum recurrit auctorem, sicut dicit sermo divinus: Fili, si malus fueris, solus
Abbreviated transcription (Latin):
& conluctatio passionum: si ex teriora nrͣa serem¬
tas teneati ⁊ in teriora tempestas: Solemꝰ annos
nr̃os ⁊ tẽpoꝵ spatia quib nc̃ uiuimꝰ. suppurare.
slonte fallat quicq ipse es numerꝰ dierũ: qͦs hic
relicto corporalit̃ scło consũpsisti. Illũ tantũ di¬
em uixisse te conputa. in qua uoluntates ꝓprias
ab negasti: in quo malis desidiis recestitisti: quẽ
sine ulle regłe cusgssorie duxisti. Ilum diẽ
uirisse te cõputa : quẽ non malicia. non inui¬
dia. ñ suꝑbia contaminauit. quẽ non mendacii.
non ꝑiurii calpa resꝑsit: qui peccato nou cessit.
qui diabolo repugnauit. Iilum diem uixisse te
conpurta: qui puritatis & scẽ meditationis hr̃nt
lucem: quem non conu̾satio tenebtosa mutaur
innoctem. Iilum inquam diemm applica aouaa
euuã: taiis usus ꝑuenit .to.nnma tuam. Sole
de ipsis forte iugilus ad obtrectationes. id uerbo¬
Neates ad iiit murationes. egredins. Nm qurse
de choro psallentiũ. ad comessationes in honestis

Expanded text:
umultus, et conluctatio passionum, si exteriora nostra serenitas teneat, et interiora tempestas? Solemus annos nostros, et temporum spatia, quibus nunc vivimus, supputare. Non te fallat, quicumque ille es, numerus dierum quos hic relicto corporaliter saeculo consumpsisti. Illum tantum diem vixisse te computa, in quo voluntates proprias abnegasti, in quo malis desideriis restitisti. Quem sine ulla regulae transgressione duxisti, illum diem vixisse te computa; quem non malitia, non invidia, non superbia commaculavit; quem non mendacii, non perjurii culpa respersit; qui peccato non cessit, qui diabolo repugnavit. Illum diem vixisse te computa, qui paritatis et sanctae meditationis habuit lucem, quem non conversatio tenebrosa mutavit in noctem. Illum, inquam, diem applica ad vitam tuam, cujus usus pervenit ad animam tuam. Solemde ipsis forte vigilsitates, ad murmurationes egredimur. Nam qui se de choro psallentium ad comessationes inhonestas
Abbreviated transcription (Latin):
Beccunia chilectissim̾e̾. non aliad intelligit᷑: nͥ id
qͦd inecołia p̃dicat᷑. Nũmularii qui peccuniã acci¬
se peccuniam dñi nr̃i. ita e contrario ⁊ unicuiq
ur̃m non paruũ ꝑiđm inmin&e: si id quod uerb
acceꝑit. bonis oꝑib duplicare noluerit. Quia ergo
⁊ ur̃m ⁊ur̃m pericłin agnouistis: quotiens eue¬
nerit ut uob̾ tardiꝰ uerbũ dñi ministret᷑: sic
ħ moleste accipite: quomͦ si corpori ur̃o cotidia¬
animã digiiorẽ ẽẽ nouimꝰ : tm̃ de eius uictu
maiorẽ sollicitudinẽ habere debemꝰ. Si enĩ caro
nr̃a bis indie reficit᷑ quare molestũ ⁊ ineptum
iudic&e aliquis. siuł pꝰ septemdies anima u̾bo
dĩ pascatur: Quo modo enĩ coͦro reficit᷑ ciboisto
terreno: sic ⁊aĩa pascitur dĩ uerbo. Dido qͦtiens

Expanded text:
ecunia, dilectissimi, non aliud intelligitur, nisi id quod in ecclesia praedicatur. Nummularii qui pecuniam accise pecuniam Domini nostri; ita e contrario et unicuique vestrum non parvum periculum imminet, si id quod verbis acceperit, bonis operibus duplicare nolrum periculum agnovistis; quoties evenerit ut vobis tardius verbum Dei ministretur, sic hoc moleste accipite, quomodo si corpori vestro quotidianimam digniorem esse novimus, tantum de ejus victu majorem sollicitudinem habere debemus. Si enim caro nostra bis in die reficitur; quare molestum et ineptum judicet aliquis, si vel post septem dies anima Dei verbo pascatur. Quomodo enim caro reficitur cibo isto terreno; sic et anima pascitur Dei verbo. Et ideo quoties
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ ħ em̃a supplicia p̃parent᷑: dicente ꝓpħa. Ducent inbo¬
nis dies suos: & subito ad inferna descendeͤnt. .lxii. de
non deici. Uiri scĩplus formidant ꝓsꝑa quã ad uersa:
qr dei seruos ꝓsꝑa deiciunt: adu̾sa uͦ erudiunt.
oq scĩ uiri c̃stant̃ ita portare debent .dusa: ut fran¬
gi non queant. sc magis st̃ dĩ ocłi suꝑ instos: qͣ̃ñ eos
affligi ab iniquis ꝓudñtia suꝑna ꝑmittit. Nam tẽ eis

Expanded text:
erna supplicia praeparentur, dicente propheta: Ducunt in bonis dies suos, et subito ad inferna descendunt. . CAPUT LVIn dejici. 2. Viri sancti plus formidant prospera quam adversa, quia Dei servos prospera dejiciunt, adversa vero erudiunt. Ideoque sancti viri constantia ita portare debet adversa, ut frangi non queat. 3. Tunc magis sunt Dei oculi super justos, quando eos affligi ab iniquis providentia superna permittit. Nam tunc eis
Abbreviated transcription (Latin):
cendit. non cogitas daminĩ suũ: non respiciat ad
ruinam. Et cum illud deposuerit: tt̃ e innichilo¬
i im ꝓfutura penitudo succedit. Hic sumꝰ: ⁊ toti
non sumus..Aut enĩ coedis cogitationib uariis ⁊ ĩ¬
ꝓbis aut in honestis agitamur. aut uenenatis
lingue gladiis uulneram᷑: ꝓminimis ⁊ paruissi¬

Expanded text:
tendit, non cogitet damnum suum, non respiciat ad tendit, non cogitet damnum suum, non respiciat ad ruinam; et cum illum deposuerit, tunc ei in nihilum jam profutura poenitudo succedit. Hic sumus, et tuti non sumus: aut enim cordis cogitationibus variis et improbis atque inhonestis agitamur; aut venenatis linguae gladiis vulneramur, pro minimis et pravissi
Abbreviated transcription (Latin):
uarbutio ẽ cum uelis ao scłm dechinare. Nm uero
declinaueris: iamdificie. ic pene impossibile erit
id supdictum loc̃ uel cogitatione respice. El uotssi
aliquis ido securum se putat sȩ de h loco. aliqñ
posse discede. qd inc bene cucurrerit. qd hic multũ
ubiraiut: hic talis sic agit. quomnodo si aliquis ho¬
neritam de m̾̃cib naueni de portu soliat & cẽpestatib
Proficientib enĩ isiddiat᷑ inmic. Et ubrindertt
aliquam spem. aut aliquan grãm: ibi canquam
leo rugiens & cireuiens ad inuadendem p̃dã totꝰ
indnbit. Et iõ q hic positis noce non p̃uala: uut
aliqͦs minꝰ cautos ꝑ cogitationes. ae ꝑdiuersas cep¬
rit. uelut de loco suꝑiorẽ confligͥtde. i ĩsinauẽ mer¬
g̾e non potuerit. salteni exletrimentis & dam¬
nis ꝗ̃ habundant in scło iocundissimã ꝓredam
referit. Immitait primũ intenciones diuersas:
indignationes. animositates: ut dũ hõ quod semel
destinai̾it. atq in furore deiffimerit. implere con¬

Expanded text:
arbitrio est cum velis ad saeculum declinare. Cum vero declinaveris, jam difficile ac pene impossibile erit ad locum istum vel cogitatione respicere. Quod si aliquis ideo securum se putat, de hoc loco aliquando posse discedere quod hic bene cucurrerit, quod hic multum laboraverit, hie talis hoc agit, quomodo si aliquis oneratam mercibus navem de portu solvat, et tempestatibus proficientibus enim insidiatur inimicus, et ubi videt aliquam spem aut aliquam gratiam, ibi tanquam leo rugiens et circuiens ad invadendam praedam totus incumbit. Et ideo quia hic positis nocere non praevalet, vult aliquos minus cautos per cogitationes ac per diversas tenrit, velut de loco superiori confligere, ut etiamsi navem mergere non potuerit, saltem ex detrimentis et damnis quae abundant in saeculo, jucundissimam praedam referat. Mittit primum intentiones diversas, indignitates, animositates, ut dum homo quod semel destinarit, atque in furore definierit, implere con
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ: cẽ ħ addidit dicens. Beati quse suriũt
ꝯ sitiunt iusticiam: qm̃ ipsi saturabunt᷑. feli¬
ces illi sunt: quib istã p̃claram famem ⁊ de¬
siderabilem sitim. dñs donare dignet᷑. Quomodo
uutem esurit iusticia fr̃s: Iustiqam elueru ibe¬

Expanded text:
ns: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur . Felices sunt quibus istam praeclaram famem, et desiderabilem sitim Deus donare dignatur. Quomodo autem esuritur justitia, fratres? Justitiam esuri
Abbreviated transcription (Latin):
utq unam&̃ si auctori suo offerre dissimulet.
deuotio uolutatis: continuo a nob ẽ exactura
lex mortis. & quodñ datur ex uoto: soluit ex de¬
bito. Pro hac itaq uita: clabit illam usta. q̃ nec
ocło potest cerni. nec racta mentis dogitacione
ullatenus enarrar. Cuius erit cursus sine ter¬
mino: usus sine fastidio: reftctiosine cibo:. ao¬
iutorium sine defectu: requies sine nocte. on¬
ositas sine senio: indeficiens caritis sine uul
felictas. hurꝰ gͦ uite dulcedinem relin quẽtes.¬
iamnc̃ de futuris illis scłis cotitie cogitando
⁊ inħ corpore p̃gustare conem᷑. Exclusa de sensibꝰ
nr̃is seculariũ ł collo quioꝵ uł desidioꝵ amaritudi¬
ne quendum beatitudims illius odorem. cotis ad
nos cordib attrabamꝰ: ⁊ discisso oĩ torpore. om̃iq
prgritia. cuiꝰ mat̾ est infidelitas: illa iam hilari¬
tate illa alacritate dño ac dõ nr̃o illoq gaudio
seruam: quo gaudio suo ad munera sua ipso in¬

Expanded text:
utique vitam etiamsi auctori suo offerri dissimulet utique vitam etiamsi auctori suo offerri dissimulet devotio voluntatis, continuo a nobis est exactura lex mortis, et quod non datur ex voto, solvitur ex debito. Pro hac itaque vita dabit illam vitam quae nec oculo potest cerni, nec tacita mentis cogitatione enarrari; cujus erit cursus sine termino, usus sine fastidio, refjutorium sine defectu, requies sine nocte, otiositas sine senio, indeficiens sub vultu Dei clafelicitas. Hujus ergo vitae dulcedinem jam nunc de futuris illis saeculis quotidie cogitando etiam in hoc corpore praegustare conemur, et exclusa de sensibus nostris saecularium vel colloquiorum vel desideriorum amaritudine, quemdam beatitudinis illius odorem totis ad nos cordibus attrahamus; et discusso omni torpore, omni pigritia, cujus mater est infidelitas, illa jam hilaritate, illa alacritate Domino ac Deo nostro, illoque gaudio serviamus, quo gaudio ad munera sua ipso in
Abbreviated transcription (Latin):
negligenti atq indeuoto offensam potius credo
ieferandam esse quam grãm: Sigͦ cultꝰ atq ho¬
nor hominis deuotionẽ. fidem. atq hilaritatẽ
lum fructum officiositas illi conseqriitur. s hoc
solum ꝓfectus ẽ simereatur susceptus noca. q
to magis nos inhonorem dm̃ nr̃i obseruare debe¬
mus. ne ad obsequia eius indetiot atq conpulti
ne tristes. ne ingrati. iminiq uieniamꝰ. & nonres¬
piciat ds̃ ad inunera q̃ negligenti. acuili animo
offeriunt᷑: Non eiũ homini : s illi potius fides m̃a
seruiturã se eẽ ꝓmifit. cui admortẽ usq secueire.
uił ibsam impendisse. animã pariundebce incdi.
cur se obsequiis atq beneficus. &̃ ipsi angli m¬
partes confitentur: cui postremo cium cotũ debe¬
rtur nichil tñ gratis ꝑsoluit᷑. Pro hac eñĩ mise
ribili uita. laborib & dolorib plena. inqua sui
sus breuis ẽ. & ipsa breuitas semꝑ inaerta. quam

Expanded text:
negligenti atque indevoto offensam potius crederet negligenti atque indevoto offensam potius crederet referendam esse quam gratiam? Si ergo cultus nominis, devotionem, fidem, atque hilaritatem lum fructum officiositas ipsa consequitur, sed hoc solum profectus est, si mereatur susceptus vocari: quanto magis nos in honore Dei nostri observare debemus, ne ad obsequia ejus indevoti atque compulsi, ne tristes, ne ingrati invitique veniamus, et non respiciat Deus ad munera quae negligenti ac vili animo offeruntur? Non enim homini, sed illi potius fides nostra servituram se esse promisit, cui ad mortem usque servire, vel ipsam impendisse animam, parum debet videri; cujus se obsequiis atque beneficiis etiam ipsi angeli impares confitentur. Cui postremum cum totum debeatur, nihil tamen gratis solvira vita, et laboribus et doloribus plena, in qua et usus brevis est, et ipsa brevitas incerta, quam
Abbreviated transcription (Latin):
tinent loquimur: aut iniquis murnurationib
& obtrectacionib nos m mordemꝰ. ille horas noᷤ¬
trais subtrabiti. ⁊sib gauda adquiri. stuid ꝓ¬
dest quor nos p̃ciosis iungiluis laborib q confi
cimur. & eaq̃ maxime ds̃ nr̃ in nob desidat ñ
habemus. id est cor mundũ ⁊ libũ ab hismminittis
negligentiis : Vuas qui non obseruauit: paulatĩ
mentemq ab om̃i malechioto ab oĩ militia liberam.
& deuitatis his quib sp̃s sc̃s offendit᷑: humilitati.
dñi in odorẽ suauitatis accendint᷑. Hoc &ẽ maxime
acdeuote uoluntatis affectu. Quicqͥd uͦ inuiti
atq conpulsi facimꝰ nouerimꝰ nos ex eo ñ solũ nul¬
lum ad quire fructũ. uerũ ⁊ maximũ incurrere
detrimentũ. faciamus alicui potenti uiro obse¬
quiũ soluere. quod utiq suꝑiores ꝑsone adientib
suis ex peͤctare consuerunt. Nonne si nos uiderit
homo ille debitum sib officiũ. inurco. atq extor
rari se potius. quam ex coli ꝓñtiaret. ⁊ hꝰ modi

Expanded text:
tinent loquimur, aut nimiis murmurationibus et obtrectationibus nos mordemus, ille horas nostras Deo subtrahi, et sibi gaudet acquiri. Quid prodest quod nos pretiosis vigiliis laboribusque confcimus, et ea quae maxime Deus noster in nobis desiderat non habemus? Hoc est, cor mundum et liberum ab istis minutis negligentiis quas qui non observat, paulatim mentem ab omni maledicto, ab omni malitia liberam, et devitatis his quibus Spiritus sanctus offenditur, humilitati, Domini in odorem suavitatis ascendunt, hoc etiam maxime ac devotae voluntatis affectu. Quidquid vero inviti atque compulsi facimus, noverimus nos ex eo non solum nullum habere fructum, sed maximum incurrere detrimentum: faciamus aliquem quium solvere, quod utique superiores personae a clientibus suis exspectare consueverunt nonne si nos videret homo ille, debitum sibi officiam invito atque extortrari se potius quam excoli pronuntiaret, et hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ ocdos non timentes. Quod. ig̾e sub p̃sentia p̃posi¬
toꝵ u̾em̃: sub dĩ oclis cõmitt̾e noudebemꝰ. Non cõ¬
tẽpti sumꝰ necessarus. s rursum ꝑcordis ceporem
abundantiam quam in scło relinquimꝰ desidera¬
inus. Uude non satis ꝓdest qͦd a nob qulescũq
facultates ex clusimus: quando in nob̾ resident cu¬
contentiones mouemnus. ħ quare: Il uia lic& reli¬
querimꝰ in reb ex teriora bona: ad huc tñ incor¬
dib mala interiora retinemus. Et int̾ ħ qͦmͦ

Expanded text:
sitorum veremur, sub Dei oculis committere non debeamus: non contenti sumus necessariis, sed rursum per cordis teporem abundantiam quam in saeculo reliquimus desideramus. Unde non satis prodest quod a nobis qualescunque facultates excussimus, quando ipsae in nobis resident cucontentiones movemus. Hoc quare? Quia licet reliquerimus in rebus exteriora bona, adhuc tamen in cordibus mala interiora retinemus. Et inter haec q
Abbreviated transcription (Latin):
spem messis ostendant: & me sub ipso falcis tẽpore
subita ł aeris in temꝑie. uł pluuiarũ mũdatione d̃¬
cipiant: Quid mͥ ꝓdeat siuinea spem om̃ẽ inflore
ꝑ mittat. & uł ferarum incursio. uł uastitas gͣndi
om̃is ꝓsꝑitas. om̃isq laboꝵ felicitas: in fine consistit.
Cum autem &̃ illis dolendũ sit. qui de monasterio¬
pꝰ multa laboꝵ stipendia. post aliquantũ annoꝵ
ꝓfectum aliquib desideriis abstraunt᷑. quid de illis
erit qͥ in cong̾gatione quatuor aut quinq annis
longissimũ tempꝰ credt̃. & am̃ẽ relinquũ uite tractũ
labores nr̃os inħemo adquisitos ita possit. absumẽ.
quomͦ si mare magnũ. pariussimũ intra se riuum
recipiat ⁊ absorbent atq ei nec nom̃ relinquat: sles¬

Expanded text:
spem messis ostendant, et me sub ipso falcis tempore subita vel aeris intemperies, vel pluviarum inundatio decipiat? quid mihi proderit, si vinea spem omnem in flore promittat, vel ferarum incursio, vel vastitas grandinomnis prosperitas omnisque laborum felicitas, in fine consistit. Cum autem etiam illis dolendum sit qui hinc post multa laborum stipendia, post aliquantum annorum profectum, aliquibus desideriis abstrahuntur: quid de illis erit qui hic quatuor aut quinque annos longissimum tempus credunt, et omnem reliquae vitae tractum labores nostros in eremo acquisitos ita possit absumere, quomodo si mare magnum parvissimum intra se rivulum recipiat et absorbeat, atque ei nec nomen relinquat. Nes
Abbreviated transcription (Latin):
petur quare tam metuendã contestacionẽ p̃mii¬
serit: secutꝰ ad unirit. Predica uerbũ: instao¬
uortuune in portune: argire. obsecra. increpa.
Qao est oportune in portune: nisi oportune
uolentib. inportune nolentib : uolentib an¬
ilre uerdũ dĩ offerendum ẽ. fastidientib inge¬
rendũ: ne forte contia nos ante tͥhimal xp̃s

Expanded text:
testationem praemitteret, secutus adjunxit: Praedica verbum, insta opportune, importune; argue, obsecra, increpa . Quid est opportune, importune; nisi opportune volentibus, importune nolentibus? Volentibus audire verbum Dei offerendum est; fastidientibus, ingerendum: ne forte contra nos ant
Abbreviated transcription (Latin):
añ om̃ia teneamꝰ : ñ illam q̃ aliqͦtiens foris tm̃ os¬
indit᷑. s illamq̃ in conscientia recinet᷑. St̃ enĩ non¬
nulli qui quando aliqͣ tnͣqͥllitas fuerit. humilitatẽ
& more ⁊ incorde solent ostñde: & si aliq̃ ut assolet¬
ficritribulationis ł scandali ꝓcella surrexerit. effre¬
nato ore ⁊erecta ceririce. suꝑbia q̃ incorde tegebuͥt᷑ mł¬

Expanded text:
n illam quae aliquoties foris tantum ostenditur, sed illam quae in conscientia retinetur. Sunt enim aliqui, qui quando aliqua tranquillitas fuerit, humilitatem et in ore et in corpore solent ostendere: et si aliqua, ut assolet, tribulatio, vel scandali procella surrexerit, effrenato ore, erecta cervice, superbia, quae in corde tegebatur, mu
Abbreviated transcription (Latin):
tͥmoniũ enĩ retentũ perit: manet autẽ erogatũ. Diuenĩ
cum reb nr̃is durare non possumꝰ: q aut nos illas mori¬
endo deserimꝰ. aut ille nos iuuentes deserunt. Pro di̾si¬
tate usus. alii de reb mundanis ꝑeunt. quas cupidiꝰ ta¬
piunt: alii uͦ saluant᷑. dũ in earum pulcͥtudinẽ ẽditoris
pulcherrimã ꝑuidentiam laudantes mirant᷑: Idũ ꝑ iui
sericors ẽẽ potest: qui pͣue uiuendo in se misericors ñ est.
Qui enĩ sibi neꝗͣ ẽ. cui bonꝰ ẽ. Nulla scełaelemosinis
posse redimi. sim peccatis qͥsq ꝑmanserit. Cc̃ autẽ fruc¬
cu eleiosinarum indulgentia c̃cedit᷑: qñ abscelerũ oꝑe.
desinit᷑. Uerum ÷ quod pecc̃a oĩa mĩe oꝑib expͣgent᷑: s
dm̃ recipit᷑. Qui gͦ hic de bono laudẽ p̃sentẽ appetit: spẽ
ꝑdit: ꝯ głam m̾cedis. infuto non recipit. Dum enĩ causa
tit᷑. In tantum elemosinar̃ cꝑi pec̃m extingunt: atq in¬

Expanded text:
trimonium enim retentum perit, manet autem erogatum. Diu enim trimonium enim retentum perit, manet autem erogatum. Diu enim cum rebus nostris durare non possumus, quia aut nos illas moriendo deserimus, aut illae nos viventes deserunt. 4. Pro diversitate usus alii de rebus mundanis pereunt, quas cupidius rapiunt; alii vero salvantur, dum in eorum pulchritudine conditoris pulcherrimam providentiam laudantes mirantur; vel dum pesericors esse potest, qui prave vivendo in se misericors non est. Qui enim sibi nequam est, cui bonus est? 6. Nulla scelera eleemosynis posse redimi, si in peccatis quis permanserit. Tunc fructu eleemosynarum indulgentia conceditur, quando a scelerum opere desinitur. Verum est quod peccata omnia misericordiae operibus Deum recipitur. Qui enim hic de bono opere laudem praesentem appetit, spem perdit, et gloriam mercedis in futuro non recipit. Dum enim causa tit. Intantum eleemosynarum opera peccata exstinguunt, atque in
Abbreviated transcription (Latin):
diuitnis bene s ecessis inreb salutarib ꝑ fruuntur. Bonis ma¬
le utunt᷑: qͥ aut iuste ꝓtemporali luc iudicant: aut aliqͥd
as cogitaciones oꝑib pͣnis ꝑficiunt. Bene mał utunt᷑: qͥ
lururiã carnis conugali honestate resfngunt. S sic̃ ma¬
lo bene utiboñẽ: sicbono bene uti meltꝰ ẽ. & sic̃ bonoma¬
le uti malũ ẽ. sic malo male uti pessimũ est.. Ixiiii. Sana¬
O
adeo c̃cessas non inreb salutaribꝰ s: inusib pͥuis
utunt᷑. Nesciunt enĩ imꝑtri pauꝑib: oppressis
sub uenire despiciunt: & inde magis augent delicta.
unde redim̾ẽ debuerunt. hoc ht̃ tm̃ boñ possessio p̃sen¬
tium rerum: si uitã reficiat miseroꝵ. Oret̃ ħ. tẽpratio :
mundi lucruĩ. Cantoq maiora supplicia infut᷑m dabunt.
qͣnto ⁊ ipsa maiora st̃. Potentes enĩ potent̃ torm̃ta patient᷑.
Terrena oĩã seruando amittimꝰ: largieido seruamꝰ. Pa¬

Expanded text:
divitiis sibi concessis in rebus salutaribus pertruuntur. Bonis madivitiis sibi concessis in rebus salutaribus pertruuntur. Bonis male utuntur qui aut juste pro temporali lucro judicant, aut aliquidas cogitationes operibus pravis perficiunt. Bene malis utuntur qui luxuriam carnis conjugali honestate praestringunt. Sed sicut malo bene uti bonum est, sic bono bene uti melius est. Et sicut bono male uti malum est, sic malo male uti pessimum est. 356 CAo concessas, non in rebus salutaribus, sed in usibus pravis utuntur. Nesciunt enim impartire pauperibus, oppressis subvenire despiciunt, et inde magis augent delicta, unde redimere debuerant. Hoc tantum bonum habet possessio praesentium rerum, si vitam reficiat miserorum. Propter hoc tentatio est mundi lucrum, tantoque majora supplicia in futuro dabunt, quanto et ipsa majora sunt. Potentes enim potenter tormenta patiuntur . 3. Terrena omnia servando amittimus, largiendo servamus. Pa
Abbreviated transcription (Latin):
uen̾ant᷑ homines in ħ scło ꝑ temporali potentia: quã ꝓ
reu̾entia sc̃itatis. Suscipiunt enĩ quod mnagis sunt di¬
uites : & quod hommes sunt om̃ino despiciunt. Sc̃ qui¬
de̾m iusti: quisine lesione alicuiꝰ fins reb utunt᷑. Itẽ st̃
quidã diurtes humiles. qͦs non inflat suꝑbia rerum: ue¬
luti pleriq fuerunt scĩ uetĩs testamenti: qͥ &e affluebant
diuituis. &x tñ humilitate pollebant. At cc̃ qͦsdã suꝑbos
diuites. rerũ copia fac̃ elatos: quoꝵ non sunt opes in
uitio. s uoluntas. Nancͥm̃ inreb ñ ẽ.: s inusu agentis.
Est elatio pauꝑum. quos nec diuitie eleuant: & uoluntas
in eis sola suꝑbia ẽ. his & si opes desunt: ꝓpt̃ m̃tis tñtu¬
morẽ. plusꝙ suꝑbi diuites ẽdẽnant᷑. Securus iuilt eẽ diues
pauꝑ eẽ non uult. S quomͦ erit hiues quiet᷑: quẽ suis sti
nulis res ipse ner careant᷑. semꝑ faciunt inquietũ: & iõ
elegit cupiditas: inqͣetum eẽ ⁊ itimidũ ditem: ꝙ scc̃um

Expanded text:
erantur homines in hoc saeculo pro temporali potentia, quam pro reverentia sanctitatis. Suspiciunt enim quod magis sunt divites, et quod homines sunt, omnino despiciunt. 12. Sunt quidam justi, qui sine laesione cujusquam suis rebus utuntur. Item sunt quidam divites humiles, quos non inflat superbia rerum, veluti plerique fuerunt sancti Veteris Testamenti, qui et affluebant divitiis, et tamen humilitate pollebant. At contra quosdam superbos divites rerum copia facit elatos, quorum non sunt opes in vitio, sed voluntas. Nam crimen in rebus non est, sed in usu agentis. 13. Est et elatio pauperum, quos nec divitiae elevant, et voluntas sola in eis superba est. His etsi opes desunt, propter mentis tamen tumorem plusquam superbi divites condemnantur. 14. Securus vult esse dives, pauper esse non vultmulis res ipsae, ne careantur, semper faciunt inquietum? Et ideo magis elegit cupiditas inquietum et timidum esse divitem
Abbreviated transcription (Latin):
usculta ofili p̃cepta magistri & in¬
clina aurem cordis tui. & amino¬
nitionem pii patris libent̃ ex¬
cipe. & efficacit᷑ comple : ut ad
eum ꝑ obedientiȩ laborem redeas.: aquo ꝑinobe¬
dientiȩ desidiam recesseras. Adte gͦ minc m̃s
sermo dirigitur.: quisquis abrenuntians ꝓpri
mis. ut quicquid agendum inchoas bonim.
abeo ꝑfici iustantissima oratione deposdas. ut
tib nr̃is contristari. Ita enim ei om̃i temꝑe de
bonis suis in nobis parendum est. ut ñ solum¬
ut iratus pater suos aliquando filios ex hered&e.
s nec ut metuendus dominus irritatus malis
nr̃is. ut nequissimos seruos ꝑpetuam tradat
adpenam. qui eum sequi noluerint ad

Expanded text:
usculta, o fili, praecepta magistri, et inclina aurem cordis tui, et admonitionem pii Patris libenter excipe, et efficaciter comple: ut ad eum per obedientiae laborem redeas, a quo per inobedientiae desidiam recesseras. Ad te ergo nunc meus sermo dirigitur, quisquis abrenuntians proprimis, ut quidquid agendum inchoas bonum, ab eo perfici instantissima oratione deposcas: ut tibus nostris contristari. Ita enim ei omni tempore de bonis suis in nobis parendum est: ut non solum iratus pater suos non aliquando filios exhaeredet, sed nec ut metuendus Dominus irritatus malis nostris ut nequissimos servos perpetuam tradat ad poenam, qui eum sequi noluerunt ad
Abbreviated transcription (Latin):
& redẽptoris nr̃i beneficia recolentes : ita cũ dei
iduitorio indefesso studio laboremꝰ: ut qͦd in no
bis contulit iudicatꝰ. integrũ in nob̾ iudicat᷑us
inueniat.¬
non ad securitatem s ao pugnã certam̃q
conuenimꝰ: ad agonẽ huc ꝑcessimꝰ. ad ex¬
ercenda conuitiis bella conc̾endimꝰ Uitia enĩ ur̃a.
hostes nr̃i sunt: de quib scͥptura ꝓñtiat dicẽs.
Caue ne umꝙ̃ habeas cumeis fedꝰ. Necessaria
nob est fr̃s. ꝑ uigilcura: in defessa custodia. quia
conflictus iste sine fine: hostis iste sine parce:
uinci potest : & recipi in amicitiam non potest:
Et̃ iõ p̃lium istud qͦd suscepimꝰ. satis durũ. satisq
ꝑiculosum: qr intra hominẽ gerit᷑: & nͥ c̃ĩpso ho¬
mine non finit᷑. Ido gͦ nos ad ħ tnͣquilla secre¬
ta &e sp̃italia castra contulimꝰ. ut cotidie contͣ
passiones nras infatigabil congressione certemꝰ:

Expanded text:
et Redemptoris nostri beneficia recolentes, ita cum Dei et Redemptoris nostri beneficia recolentes, ita cum Dei adjutorio indefesso studio laboremus, ut quod nobis obtulit contulit judicatus, integrum in nobis inveniatnon ad securitatem, sed ad pugnam, ad certamen convenimus, ad agonem huc processimus, ad exercenda cum vitiis bella conscendimus. Vita enim nostra hostes nostri sunt, de quibus Scriptura pronuntiat dicens: Cave ne unquam habeas cum eis sedem. Necessaria nobis est, fratres, pervigil cura, indefessa cusconflictus iste sine fine, hostis iste sine pace, vinci potest, et recipi in amicitiam non potest. Et ideo praelium istud quod suscepimus, satis latum satisque periculosum est, quia intra hominem geritur, et nisi cum ipso homine non finitur. Ideo ergo nos ad haec tranquilla secreta et spiritalia castra contulimus, ut quotidie contra passiones nostras infatigabili congressione certemus,
Abbreviated transcription (Latin):
lancea. clauisq confossum est. Priia enĩ erit
inreos in collerinda sententia: reuelandarum
psentia cicatriẽ. Quid gͥ illo tempore facturi
suinus: quando contra illos dñi crucifiri liuo
runtur. Aut quo putas uultu respicioe redẽp¬
lam uocem resurrectionis. pretiose crucis ues¬
cigia ꝓtestantẽ: & imudicio suo. aduasa ini¬
quitatis ꝓlaturus. atq dicturus sit. Infer digi¬
tum tuum huc. & uide manꝰ meas. ⁊ affer
manũ cuitͣm. ⁊mitte uilatus meũ: & agnosce
que ꝓte: im mo ate impietatẽ humanã ꝓtu¬
lerim. Illa utiq clauoꝵ signa bomis salutaria.
malis terribilia: q̃ usq ad diem uidicn nonde¬
lentur: sine dubio obicianda seruautur. Et qͥd
pꝰ ħ sequitur: nisi illud in terpositũ inter in¬
uos acmortuos. ex pauescendum chaos: uastũꝙ
discriuen. ex el usa ea natura uiuentiũ ex¬
teterrime noctis exilium qͦd lugubre erit homi
& iõ ñm̃i fr̃s. ista dum tempꝰ est cogitantes.

Expanded text:
lancea clavisque confixum est. Prima enim erit in reos intoleranda sententia reverendarum praesentia cicatricum. Quid igitur illo tempore facturi sumus, quando contra illos crucifixi Dorentur? Aut quo putas vultu respiciet redemplam vocem resurrectionis pretiosae crucis vestigia protestantem, etiam in judicio suo ad vasa iniquitatis prolaturus sit: Infer digitum tuum huc, et vide manus meas, et affer manum tuam, et mitte in latus meum , et agnosce quae pro te et a te, impietas humana, pertulerim. Illa utique clavorum signa bonis salutaria, malis terribilia, quae usque ad diem judicii non dolentur, sine dubio objicienda servantur; et quid post haec sequitur, nisi illud interpositum inter vivos ac mortuos expavescendum chaos, vastumque discrimen exclusae a natura viventium teteterrimae noctis exsilium? Quam lugubre erit homincharissimi, ista dum tempus est cogitantes,
Abbreviated transcription (Latin):
Hã boni sacerdotes debent fidelit̃ desidare uł
cupe: uit filii eoꝵ ꝓsalute aĩe sue assiduis eos in¬
trogationib in quietent: ũdum filiis pulsanti¬
b grã diuina tribuit̃: sacerdotib scãr scpturar
saecreta reuelantib eternũ p̃miũ preparetu.

Expanded text:
am boni sacerdotes debent fideliter desiderare vel cupere, ut filii eorum pro salute animae suae assiduis eos interrogationibus inquietent; ut dum filiis pulsantibus gratia divina tribuitur, sacerdotibus sanctarum Scripturarum secreta revelantibus aeternum praemium praeparetu
Abbreviated transcription (Latin):
positum ꝓbabilit̾ uiuere: ita ꝑiculosũ ẽ aliquro
destructionis egisse: ħ. autem quare dico: slina qd
peius est. faciltꝰ in uenimus. qui ea q̃ sunt deceri¬
ora: qm̃ qui meliora sectantur. P ronior enĩ est ad
umitationem mali: quamsit prunpta adimitati¬

Expanded text:
positum probabiliter vivere; ita periculosum est aliquid positum probabiliter vivere; ita periculosum est aliquid destructionis egisse. Hoc autem quare dico? quia quod pejus est facilius invenimus qui ea quae deteriora sunt, quam quae meliora, sectentur; promor enim est ad imitationem mali humana fr
Abbreviated transcription (Latin):
icut a nob̾ dñs prosuscipti officii
necessitate loquenqi de poscit officiũ:
xta a uob̾ nm̃i. audiendi requirit
affectum. Ita inquam caritate̾ ur̃e expedit his
q̃ ꝓ salute ur̃a dicimꝰ obedire: sic̃ nob immi¬
noe non tacere. Nlam si nos offensam metumiꝰ
de silentio. quanto magis uos eam debetis
losuis est ꝓpria nolle corrig̾e. Quodam loco¬
uit beatus apłs. Uidete uocationẽ ur̃am
fr̃s. Qua ꝓpt̾ dilectissimi: & nos uideamꝰ
uocationem nrãm. Non enĩ satis ꝓdest qͣd iuus¬
tum monasterii loc̃ ex petimus: si tales sum
quales in scło eẽ potuimꝰ. Si em̃ bene ꝑspicimꝰ
non solũ ista solitudo nos ad ꝑfectionis necessi¬
tatem .s ã ipsa congregationis młtitudo cõs¬
tringit. Nim sicut p̃ciosum atq p̃cipuũ ẽ in
medio multoꝵ bene agere. & plurinos ad ꝑ¬
fectum & exemplo boni oꝑis incitare. itaꝑi¬
multoꝵ fidem frang̾e: multoꝵq anmas dde p̃ua¬
re. Sicut inquam fructuosum ẽ in medio cantor

Expanded text:
icut a nobis Dominus, pro suscepti officii necessitate loquendi deposcit officium, ita a vobis, charissimi, audiendi requirit affectum. Ita inquam charitati vestrae expedit, his quae pro salute vestra dicimus obedire, sicut nobis imminet non tacere. Nam si nos offensam metuimus de silentio, quanto magis vos eam debetis losius est propria nolle corrigere? Ait quodam loco beatus Apostolus: Videte vocationemlectissimi, et nos videamus vocationem nostram. Non enim satis prodest, quod istum locum expetivimus, si tales sumus quales in saeculo esse potuimus. Si enim bene perspicimus, non solum ista sollicitudo nos ad perfectionis necessitatem, sed etiam ipsa congregationis multitudo constringit. Nam sicut pretiosum atque praecipuum est in medio multorum bene agere, plurimos ad profectum exemplo boni operis excitare; ita perimultorum fidem frangere, multorumque animas depravare. Sicut, inquam, fructuosum est in medio tantorum
Abbreviated transcription (Latin):
t sim̃datium gͣtis dicit᷑: qͣnto magis si uenale
q̃rat᷑: Neq enĩ de erit multiplex cõuentꝰ falsoꝵ¬
testiũ: si cantũ p̃sentia sit nũmoꝵ. Testis falsidicꝰ:
tribꝰ ÷ ꝑsonis obnortꝰ. Primũ deo. quẽ peierando c̃tẽpnit.
sequent̃ iudici. quẽ mñciendo fallit: postremo innocenti
mendatii falsitas roꝑit᷑. Qd si seꝑat fuerint : exã iudicã¬
tis cito manifestamt᷑ Nam sic̃ in unitate pͣuoꝵ gͣndis: for¬
titudo: ita in seꝑatiõe maior infirmitas. Faudulentie
cito rep̃hendit᷑ m̃daciũ. Falsidicorũ enĩ testimoniũ: si¬
ꝓmit. & qͥ suppͥmit u̾itatẽ: qr ⁊ ille obeẽ uult: uiste ꝓ¬
uult. Nam ille maligisꝰ÷: iste in utił. Iniquus testis qͣuis¬

Expanded text:
Et si mendacium gratis dicitur, quanto magis si venale quaeritur? Neque enim deerit multiplex conventus falsorum, si tantum praesentia sit nummorum. 2. Testis falsidicus tribus est personis obnoxius. Primum Deo, quem perjurando contemnit; secundo judici, quem mentiendo fmendacii falsitas reperitur. Quod si separati fuerint, examine judicantis cito manifestantur. Nam sicut in unitate pravorum grandis est fortitudo, ita in separatione major infirmitas. 5. Fraudulentiae cito reprehenditur mendacium, falsidicorum enim testimonium sipromit, et qui supprimit veritatem, quia ille obesse vult, et iste pre non vult. Nam ille malignus est, iste inutilis. 349 4. Testibu
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ei anime quoq ieuiniũ. ꝑ abstinentiã uitioꝵ
fuerit sociatum. Quid enĩ uuat sisit quis piam
corpore castꝰ ⁊ mente pollutꝰ. Quem malitia de¬
p̃uat. quẽ furor irac̃die facib exagitat. quẽ suꝑ¬
bia om̃i gr̃a dĩ expoliat: quem mendatiis uł
miledictis lingua conmaculat: Non ne ipse se
fallit: Nonne ipse se irrid& acdecipit. Si credat
ieunus: ut mentẽ p̃gemus aurtiis. Cogitemus
illius udicis incessant᷑ aduentum: qui utinam
sic nos ꝑatos inuemat: quomͦ nemo potest du
millo umq corpore quod ꝓ nr̃a salute susceptũ. ꝓ¬

Expanded text:
nisi et animae quoque jejunium per abstinentiam vitiorum nisi et animae quoque jejunium per abstinentiam vitiorum fuerit sociatum. Quid enim juvat, si sit quispiam corpore castus, et mente pollutus, quem malitia depravat, quem furor iracundiae facibus exagitat, quem superbia omni gratia Dei exspoliat, quem mendaciis vel maledictis lingua commaculat? Nonne ipse se fallit; nonne ipse se irridet ac decipit, si credat jejuniis, ut mentem purgemus a vitiis. Cogitemus illius judicis incessanter adventum, qui utinam sic nos paratos inveniat, quomodo nemo potest dubin illo utique corpore quod pro nostra salute susceptum,