comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S arsit & non arsit: qͥã ex huma¬
nitate ÷ mortuus. et tam̃ ininorta¬
lis ex diuinitate ꝑ mansit: Susce¬
pit a nobis unde sacͥficium fieret
ꝑ nobis : & tam̃ impassibilis atq in¬
comiutabilis ꝑ mansit inꝓpͥis. ut
se inhystoria mor alitatẽ : atq
ꝑ allegorie intelligentiã contẽplatio¬
nem requirit Patet cunctis iuita
hỹstoriam hoc quod in lege scͥ ptum
ẽ ut turtur qͥ ꝓ peccato offertur
retorqueatur caput eiꝰ ad pennulas:
ita ut collo in hereat. nñ penitꝰ
ab rumpatur In qͥb uerbis dubiꝰ
legentib sensus hystoricꝰ non est:
S si hec incellig̾e moralit̾ reqͥras:
agitatur rota. dũ ad mor alem
in telligentiam ducitur sacͥ uerbi
sententia Nos enim ipsi in omni¬
potentis dei sacͥfitio ẽ ẽ turtur
debemꝰ. ita ut capud nr̃m retorque¬
atur ad pennulas : id ÷ animꝰ ad
uirtutes: Non enĩ immerito ꝑ
caput m̃tem intelligimꝰ: qͥa sic̃

Expanded text:
Sed arsit et non arsit, quia etsi ex humaSed arsit et non arsit, quia etsi ex humanitate est mortuus, tamen immortalis ex divinitate permansit. Suscepit a nobis unde sacrificium fieret pro nobis, et tamen impassibilis atque incommutabilis permansit in propriis, ut suorum spinas non deseruit, nec ejus vitia  allegoriae intelligentiam contemplationem requirit. Patet cunctis juxta historiam hoc quod in lege scriptum est, ut turtur quae pro peccato offertur, retorqueatur caput ejus ad pennulas, ita ut collo inhaereat, et non penitus abrumpatur . In quibus verbis dubius legentibus sensus historicus non est. Sed si haec intelligere moraliter requiras, agitatur rota dum ad moralem intelligentiam ducitur sacri verbi sententia. Nos enim ipsi in omnipotentis Dei sacrificio esse turtur debemus, ita ut caput nostrum retorqueatur ad pennulas, id est animus ad virtutes. Non enim immerito per caput mentem intelligimus, quia sicut
Abbreviated transcription (Latin):
Bene autẽ de eisdem rotis dicitur:
sequentes eum: Hegentis enim
sp̃s si quid in eis scire morale aut
hy storict̃i querit: sensus hunc
te qͣsi pennas accipiunt. ⁊ in aere
suspenduntur. qͥa in uerbis sacri
eloqui ĩ intelligentia cęlestis aꝑitur:
Quocũq gͦ ibat sp̃s : illuc eunte
sp̃u ⁊ rote parit̾ leuabantur seqͤntes
eum: Rota enim sp̃ta sequitur: qͥa
uerba sacͥ eloquñ ut sepe iã dictum
ẽ. iuxca sensum legentiũ ꝑ intellectũ
crescunt In una enim eademq scͥꝑ¬
ture sententia: aliꝰ sola hystoria pas¬
citur. aliꝰ typica aliꝰ uͦ intelligentiã.
ꝑtipum. contemplatiuam querit :
Et fit plerumq: ut sic̃ dictũ ÷ in
una eademq sententia : cuncta si¬
mul t̾a ualeant inueniri Moy
qͥ sua peccata ñ habuit. s spinas
nrẽ nequitie suscepit. atq usq
ad passionem ꝓ nobis se humilia¬
re dignatꝰ ẽ & in semet ipsum
ignẽ tͥbulationis nr̃e fuscipere:

Expanded text:
Bene autem de eisdem rotis dicitur: Bene autem de eisdem rotis dicitur: Sequentes eum. Legentis enim spiritus, si quid in eis scire morale aut historicum quaerit, sensus hunc tae quasi pennas accipiunt, et in aere suspenduntur, quia in verbis sacri eloquii intelligentia coelestis aperitur. Quocunque ergo ibat spiritus, illuc eunte spiritu et rotae pariter levabantur, sequentes eum. Rotae enim spiritum sequuntur, quia verba sacri eloquii, ut saepe jam dictum est, juxta sensum legentium per intellectum crescunt. 10. In una enim eademque Scripturae sententia alius sola historia pascitur, alius typicam, alius vero intelligentiam per typum contemplativam quaerit. Et fit plerumque ut, sicut dictum est, in una eademque sententia cuncta simul tria valeant inveniri. Mqui sua peccata non habuit, sed spinas nostrae nequitiae suscepit, atque usque ad passionem pro nobis se humiliare dignatus est, et in semetipsum ignem tribulationis nostrae suscipere.
Abbreviated transcription (Latin):
At uͦ si anmal ambulet. id ẽ bene
uiuendi ordines querat. & ꝑ gressũ
cordis inueniat. quem ad modum
gressũ boni oꝑis ponat. ambulat᷑ parit̃
& rote: qͥa tantũ in sacro eloquio
ꝓ fectũ inuenis qͣntum apud ipsum
rote ꝓtinꝰ a t̾ra subleuantur: qͥa
t̾rena ñ ẽẽ intelligis. qͦ pͥus in sacͦ
eloquio nixta t̾remim morem
dicta credidisti:. Fitq ut scripture:
sacre uerba ẽẽ celestia sentias: si
accensus ꝑ contemplationis gr̃am
temetipsum ad celestia suspendas:
Et mira atq in effabilis sacͥ eloqͥi
uirtꝰ agnoscitur: cũ suꝑno amore
legentis animꝰ penetratur: Quia
g animal ad alta subleuat: rota uo¬
lat: Sequitur: Quocumq ibat spc̃:
illuc eunte sp̃u & rote parit̾ leua¬
bantur. sequentes eum: Quo
enĩ sp̃c legentis tendit: illuc & di¬
uina eloquia ĩeuantur Quia si
in eis altũ qͥd uidendo & sentiendo
qͣsieris: hec eadem sacͣ eloquia tecũ
crescunt. tecũ in altiorib ascendt᷑.

Expanded text:
At vero si animal ambulet, id est bene At vero si animal ambulet, id est bene vivendi ordinem quaerat, et per gressum cordis inveniat quemadmodum gressum boni operis ponat, ambulant pariter et rotae, quia tantum in sacro eloquio provectum invenis, quantum apud illud rotae protinus a terra elevantur. Quia terrena non esse intelligis, quae prius in sacro eloquio juxta terrenum morem dicta credidisti, fitque ut Scripturae sacrae verba coelestia esse sentias, si accensus per contemplationis gratiam temetipsum ad coelestia suspendas. Et mira atque ineffabilis sacri eloquii virtus agnoscitur, cum superno amore legentis animus penetratur. Quia ergo animal ad alta se sublevat, rota volat; sequitur: « Quocunque ibat spiritus, illuc eunte spiritu et rotae pariter levabantur, sequentes eum. 9. Quo enim spiritus legentis tendit, illuc et divina eloquia levantur, quia si in eis altum quid videndo et sentiendo quaesieris, haec eadem sacra eloquia tecum crescunt, tecum in altiora ascendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta ea: Et cum eleuarentur ani¬
malia de t̾ra: eleliantur simul &.
rote: Ambulat aminalia: caim scĩ
uiri in scriptura sacra intell¬
gunt quem ad modum moralit̾
inuant: Eleuantur uͦ a t̾ra anima¬
lia: cum scĩ uiri se in contemplatio¬
qͣuo ipse inscriptura sacra ꝓfecerit.
fanto hec eadem scriptura sacra ꝓ¬
ficit apud ipsum: recce dicitur.
cum ambularent animalia. anbu¬
abant parit̾ ⁊ rote. ⁊ cum eleuaren¬
tur animalia de t̾ra: eleuabantur
similit̾ q roce: qr diuina eloquia cũ
legente crescunt: Nam tanto illa qͥsq
altiꝰ intelligit: qͣnto meis altiꝰ intendit.
Unde nec eleuantur rote. si ñ eleuan¬
tur animalia: qͥa nͥ legentiũ mentes
ad alta ꝓfecerint. diiina dicca ue¬
lut in imis ñ intellecta iacent : Cũ
enim legenti ciulibet sermo scriptu¬
re sacre tepidus uidetur si sensus
diuim eloqui i eiꝰ m̃tẽ non excitat.
in cogitatione sua nullo intellectus
lumine emicat: rota & otiosa ⁊ in
t̾ra ẽ quia animal ñ eleuatur a t̾ra:

Expanded text:
ta ea. Et dum elevarentur animalia de terra, elevabantur simul et rotae. » Ambulabant animalia, cum sancti viri in Scriptura sacra intelligunt quemadmodum moraliter vivant. Elevantur vero a terra animalia, cum sancti viri se in contemplatiotorum quanto ipse in Scriptura sacra profecerit, tanto haec eadem Scriptura sacra proficit apud ipsum: recte dicitur: « Cum ambularent animalia, ambulabant pariter et rotae; et cum elevarentur animalia de terra, elevabantur simul et rotae, quia divina eloquia cum legente crescunt; nam tanto illa quisque altius intelligit, quanto in eis altius intendit. Unde nec elevantur rotae, si non elevantur animalia, quia nisi legentium mentes ad alta profecerint, divina dicta, velut in imis, non intellecta jacent. Cum enim legenti cuilibet sermo Scripturae sacrae si tepidus videtur sensus divini eloquii ejus mentem non excitat, et in cogitatione sua nullo intellectus lumine emicat, rota et otiosa et in terra est, quia animal non elevatur a terra.
Abbreviated transcription (Latin):
suspendunt Qũ his gͥ eleuatis ⁊rote
parit̾ leuantur: qͥa in qͣntũ qͥsq ad
alta ꝓ fecerit. in tantũ ei n sacͣ eloqͥa
cde altioribꝰ locuntur: Uadunt ergo
animalia ad hutilitatẽ ꝓximi: stant
ad custodiam sui: eleuantur ad contẽ
stant. eleuantur : qͥa qͣsita sacͣ lecio
talis inuenitur. qͣlis  fit ip̃e a qͦ que¬
ritur. Ad acciuam enim uitam pro¬
fecisti : ambulat tecũ: ad immobilitatẽ
atq constantiã sp̃c ꝓ fecisti: stat tecum:
Ad contemplatiuã uitã ꝑ dei grãm
ꝑ uenisti : uolat tecum. Et rursum
subditur: qͥa sp̃c uitę erat in rotis:
Gͦs ic circo sedõ dicitur. uite sp̃e in ro¬

Expanded text:
suspendunt. Cum his ergo elevatis et rotae suspendunt. Cum his ergo elevatis et rotae pariter levantur, quia in quantum quisque ad alta profecerit, intantum ei et sacra eloquia de altioribus loquuntur. Vadunt ergo animalia ad utilitatem proximi, 1230 stant ad custodiam sui, elevantur ad contempstant, elevantur, quia quaesita sacra lectio talis invenitur, qualis et fit ipse, a quo quaeritur. Ad activam enim vitam profecisti, ambulat tecum. Ad immobilitatem atque constantiam spiritus profecisti, stat tecum. Ad contemplativam vitam per Dei gratiam pervenisti, volat tecum. Et rursum subditur: Quia spiritus vitae erat in rotis. Quod idcirco secundo dicitur vitae spiritus in ro
Abbreviated transcription (Latin):
de scͥ ptione narrantur Nec nos itaq
pigeat eadẽ breuit̾ exponendo repet̾e:
narrare Hoc enim solũ in his u̾bis
nonũ addidu: qd dictũ ÷ cũ stantib
stabant: St̃ autem qͥdam qͥ usq ad
hoc ꝓficiunt: ut t̾rena qͦ accipiunt.
opͥbꝰ intendant. opp̾ssis sub ueniant:
Hũi uidelicet uadunt: in eo qd se ad
primi utilitatem tendunt: Grũ his gͦ
rote gͣdiuntur: qͥa sacͥ eloquiã dictoꝵ
suoꝵ. passus in eoꝵ itin̾e disponunt:
Et st̃ alũ qͥ infidem quã acceꝑant
ita ad tenendũ fortes st̃: ut ad uersis
qͥbq resistere ualeant. qñ solũ mi¬
ime ad ꝑuersitatẽ tͣhantur ꝑfidie.
s etiam ꝑuersa loq̃ntes impugnẽt.
eosq ad rectitudinẽ ꝑtͣhant: Cum
istis stantib stant etiam rote: qͥa
eis rectitudinem suã sacͥ eloquũ
Et st̃ aliĩ qͥ omĩa t̾rena despiciũt.
nulla qͣ p̾t̾eunt possidere dignantur:
In dei se ut p̾dictũ ÷ contẽplatione

Expanded text:
descriptione narrantur. Nec nos itaque descriptione narrantur. Nec nos itaque pigeat eadem breviter exponendo repetere,narrare. Hoc enim solum in his verbis novum additur, quod dictum est: Cum stantibus stabant. Sunt autem quidam qui usque ad hoc proficiunt, ut terrena quae acceperunt brdiae operibus intendant, oppressis subveniant. Hi videlicet vadunt, in eo quod se ad proximi utilitatem tendunt. Cum his ergo rotae gradiuntur, quia sacra eloquia dictorum suorum passus in eorum itinere disponunt. Et sunt alii qui in fide quam acceperunt ita ad tenendum fortes sunt, ut adversis quibusque resistere valeant, et non solum minime ad perversitatem trahantur perfidiae, sed etiam perversa loquentes impugnent, eosque ad rectitudinem pertrahant. Cum istis stantibus stant etiam et rotae, quia eis rectitudinem suam sacri eloquii Et sunt alii qui omnia terrena despiciunt, nulla quae praetereunt, possidere dignantur, et in Dei se, ut praedictum est, contemplatione
Abbreviated transcription (Latin):
rimuit: qd̾ petrꝰ fustib cesus. ne in noĩe iħu
loq̃ret᷑ cũ magna lib̾tate respand̾
obedire oporet deo
magis quã hominibꝰ. qͦd paulus cathenarũ
uinculis constringitur: s tamen uerbũ
dei non ẽ alligatum: Si sp̃c inte ad pe¬
nidentie lamenta compũgit. sequuntur
ꝓtinꝰ i rote: Cum scͥipture sacre uerba
dauitl penitentiam ꝓfert̃ quod & rep̾hens
⁊ ꝓpħa qͥa subiectus celesti regi ñ fuit.
subiectus increpanti ñ erubuit fonfit̾i qd̵
fecit: quod publicanꝰ qͥ reatum sue neqͥtie
cognouit. ⁊ si itꝰ ad templũ uenit s̾tificat᷑
a templo redũt qd̵ petrꝰ negationis macdas
lac̾iis lauit: quod lat᷑ qͥ incruce cog¬
noit culpã. in ipsa iã morte inuenit
uemam. De qͥb ad huc rotis eadem
ꝑpla replicat atq sub uingit: Cum
euntib ibant. ⁊ eũ stantib stabant
&. cũ eleuatis a t̾ra parit̾ eleuabant᷑
⁊ rote seq̃ntes ea qͥa sp̃s uite erat
marima parte ia dicta st̃: s iterata

Expanded text:
sus, ne in nomine Jesu loqueretur, cum magna libertate respondit: « Obedire oportet Deo magis quam hominibus . » Quod Paulus catenarum vinculis stringitur , sed tamen verbum Dei non est alligatum . Si vitae spiritus ad poenitentiae lamenta compungit, sequuntur protinus rotae, cum Scripturae sacrae verba David poenitentiam proferunt. Quod rex reprehens quia subjectus coelesti regi non fuit, subjecto increpanti non erubuit confiteri quod fecit . Quod publicanus, qui reatum suae nequitiae cognovit , etsi injustus ad templum venit, justificatus a templo rediit. Quod Petrus negationis maculas lacrymis lavit . Quod latro, qui in cruce cognovit culpam suam, in ipsa jam morte invenit veniam . De quibus adhuc rotis eadem propheta replicat atque subjungit: « Cum euntibus ibant, et cum stantibus stabant, et cum elevatis a terra, pariter elevabantur et rotae, sequentes ea, quia maxima parte jam dicta sunt, sed iterata
Abbreviated transcription (Latin):
dentur foris occultiꝰ peccant ÷ recce dicit᷑
totum corpꝰ eorum plenũ ocli̾s incͥcuitu:¬
Sciendum ẽ qͦq quod in uet̾i trans¬
latione ñ habetur. totum corpꝰ eorũ
plenum oclis incircuntu: s dicitur
dorsa eorum plena ocłis: Que
uidelicet sententia: ab edificationis
intellectii non discrepat: Ea enim
que st̃ in fatie: sepe etiam pecca¬
cores homines custodire solent.
Iusti autem uiri qͥa se & in eis
custodiunt q̃ in ꝓnitu ⁊ infacie n
uidentur : indorsis oclõs habere re¬
feruntur: Quia gͦ et ea que moclis
sc̃ discutiunt. ⁊abhis se custodiunt
que latent: ꝓ fecto oculos in doisis ha¬
bent: Quod tamen intelligi potest
Quia ea que sc̃ ante fatiem nr̃ãm
nobis uidet. inos uidere ñ possumꝰ.
Quia autem scĩ uiri sollert̾ se as¬
spiciunt. in quib ab aliĩs iundicari
possunt. &. districte se uident sic̃
qui in se nec ea que se lat̾e pot̾ant
ignorant : lumen in dorso portant.

Expanded text:
dentur foris et occultius peccant, recte dicitur dentur foris et occultius peccant, recte dicitur totum corpus eorum plenum oculis. « Cumqu7. Sciendum quoque quod in translatione veteri non habetur: Totum corpus eorum plenum oculis in circuitu, sed dicitur: Dorsa eorum plena oculis. 1226 Quae videlicet sententia ab aedificationis intellectu non discrepat. Ea enim quae sunt in facie saepe etiam peccatores homines custodire solent. Justi autem viri, quia se et in eis custodiunt quae in promptu et in facie non videntur, in dorsis oculos habere referuntur. Qui ergo et ea quae in occultis sunt discutiunt, atque ab ipsis se custodiant quae latent, profecto oculos in dorsis habent. Quod tamen intelligi et aliter potest, quia ea quae sunt ante faciem nostram nobis videt, et nos videre non possumus. Quia namque sancti viri solerter se aspiciunt, in quibus ab aliis judicari possunt, et districte se vident, sicut qui in se nec ea quae se latere poterant, ignorant, lumina in dorso portant.
Abbreviated transcription (Latin):
miscdiam. ad referendas deo grãs. ocłũ
phariseus habuerat : s ad humilitatis
custodiam ocłos ñ habebat. Et quid
ꝓdest quod contra hostium insidias
pene ciuitas tota caute custoditur. si
unum foramen aꝑtum relinqͥtur.
unde ab hostib intretur Quid gͦ
ꝓdest custodia que pene ubiq cͥcum¬
ponitur. qͣndo iimicis tota cruitas
ꝑ neglectum loci umiꝰ aꝑitur  pha¬
riseus autem qͥ ieiumum exhibuit.
decimas dedit. deo grãs retulit: ꝗͣsi
pene ꝑ circuitum in sue ciuiitatiꝰ cꝰtod¬
iuigilauit: S quia unum foramen
suꝑbie ñ accendit : ibi hostem ꝑtulit.
ubi ꝑ negligentiam ocłum clausit:
Quia gͦ scõrum mentes undiq se
circumspicientes inuigilant. atq¬
in omni suo oꝑe pauoris & sollicitu¬
dinis oclũm circunducunt. ue aut
pͥua agant. aut recta que p̃cepta st̃.
non agant. aut bonis accib expletis.
in suis cogitationib intumescant.
&. tanto gͣuiꝰ offeudant qͣnto qͥ iꝰti ui¬

Expanded text:
misericordiam, ad referendas Deo gratias oculum misericordiam, ad referendas Deo gratias oculum Pharisaeus habuerat, sed ad humilitatis custodiam oculum non habebat. Et quid prodest quod contra hostium insidias pene tota civitas caute custoditur, si unum foramen apertum relinquitur, unde ab hostibus intretur? Quid ergo prodest custodia quae pene ubique circumponitur, quando inimicis tota civitas per neglectum loci unius aperitur? Pharisaeus autem qui jejunium exhibuit, decimas dedit, Deo gratias retulit, quasi pene per circuitum in suae civitatis custodia vigilavit. Sed quia unum in se foramen superbiae non attendit, ibi hostem pertulit, ubi per negligentiam oculum clausit. Quia ergo sanctorum mentes undique se circumspicientes invigilant, atqin omni suo opere pavoris et sollicitudinis oculum circumducunt, ne aut prava agant, aut recta, quae praecepta sunt non agant, aut bonis actibus expletis in suis cogitationibus intumescant, et tanto gravius offendant, quanto justi vi
Abbreviated transcription (Latin):
eos scandalo remanere ꝑmisit Ex qͦ
re nobis considerandum ẽ: qͥa in qͣntum
sine peccato possumꝰ. uitare ꝑrmorum
scandalum debemꝰ Si autem de ue¬
ritate scandalũ sumitur: utiliꝰ ꝑmittitur.¬
nasci scandalũ. ꝙͣ. ueritas relinquatur:
Corpora gͦ animalium plena sunt
ocłis: cum se hinc inde caute cͥcumspiciunt:
S sciendum nobis ẽ quia sepe dumalios
reꝑbos intendimꝰ. fit ut alia negligamꝰ: Et¬
ubi negligimꝰ: ibi ꝓculdubio ocłõs ñ habemꝰ
Nam pharisens ille qͥ ascenderat intẽplũ
orare : testante euuangelio qͦd dirit agno¬
uimꝰ: Ait enim Ds̃ grãs ago tibi: R et̾ce
autem gr̃ãs deo agebat: a quo acceꝑat. bo¬
na que fecerat: Qui etiam sub iungit:
Quia non sum sic̃ cet̾i hominum. rap¬
tores. ini̾ti. ad ult̾i. uelut etiam hic publi¬
canꝰ. Ieninobis in sabbato: decimas do
omnium que possideo: Ecce ad exiben¬
dam abstinentiam. ad impendendam

Expanded text:
eos scandalo remanere permisit. Ex qua eos scandalo remanere permisit. Ex qua re nobis considerandum est quia, quantum sine peccato possumus, vitare proximorum scandalum debemus; si autem de veritate scandalum sumitur, utilinasci scandalum quam veritas relinquatur. Corpora ergo animalium plena sunt oculis cum se hinc inde caute circumspiciunt. 6. Sed sciendum nobis est quia saepe, dum aliis rebus intendimubi negligimus, ibi procul dubio oculum non habemus. Nam Pharisaeus ille qui ascenderat in templum orare, testante Evangelio, quid dixit agnovimus. Ait enim: « Deus, gratias ago tibi. » Recte autem gratias Deo agebat in quo acceperat bona, quae fecerat, qui etiam subjungit: « Quia non sum sicut caeteri homines raptores, injusti, adulteri, velut etiam hic Publicanus; jejuno bis in Sabbato, decimas do omnium quae possideo . Ecce ad exhibendam abstinentiam, ad impendendam
Abbreviated transcription (Latin):
a qͥb accipiunt tͥbutum uel censum.
a filiis suis an ab alienis: Cui cum dice¬
retur ab alienis: ilico respondit: Ergo
liberi stͣ filũ: S pꝰquam se liberum
ẽẽ monstrauit : ne fortasse scandalũ
cinꝗͣ faceret. subdidit: It autẽ non
scandaligemꝰ eos: uade ad mare & mit¬
te hamum. & eum piscem qͥ priꝰ ascendĩt
tolle: aꝑto ore eiꝰ inuenies staterem.
illũ sumens. da eis ꝓ me &. te: Qui rur¬
sum cũ diceret. qͥa omne quod in os
intrat non co inqͥnat hominem tẽ
accedentes discipłi duert̾. S cis qr pha¬
risei audito hoc uerbo scandilarati stͣ¬
Atillȩ respondens ait: Omnis planta¬
tio quã ñ plantauit pat̾ m̃s celestis:
eradicabit᷑. Sinite illos Ceci stͣ: duces
cecorũ: Ecce magistra ueritas ne in quo¬
rundam cordib scandalum gigneretur.
⁊ qͦd ñ debuit tͥbutuna dedit: & rursũ
qr generari scandalum inquorundã
cordibꝰ contra ueritatem uidit. in suo

Expanded text:
a quibus accipiunt tributum vel censum, a quibus accipiunt tributum vel censum, a filiis suis an ab alienis? » Cui cum diceretur, « ab alienis, » illico respondit: « Ergo liberi sunt filii. » Sed postquam se liberum esse monstravit, ne fortasse scandalum cuiquam faceret, subdidit: « Ut autem non scandalizemus eos, vade ad mare, et mitte hamum, et eum piscem qui prius ascenderit tolle, et aperto ore ejus invenies staterem; illum sumens da eis pro me et te. » Qui rursum cum diceret: « Quia omne quod in os intrat, non coinquinat hominem, tunc accedentes discipuli dixerunt: Scis quia Pharisaei, audito hoc verbo, scandalizati slantatio, quam non plantavit Pater meus coelestis, eradicabitur: sinite illos, caeci sunt, et duces caecorum. Ecce magistra Veritas, ne in quorumdam cordibus scandalum gigneretur, quod non debuit tributum dedit. Et rursum, quia generari scandalum in quorumdam cordibus contra veritatem vidit, in suo
Abbreviated transcription (Latin):
derentur. nͥ qͥa sollicito ꝓuidentie oclõ
attendit. qͦd plerumq dum alt̾ donat.
alt̾ irascitur: Et quale ÷ iam miscdie
sacͥficium. qͦd cum discordia ꝓximi
offertur : Inde recte ait. ut non
circum ueniamur a sathana: non
enim ignoramꝰ cogitationes eiꝰ. Qa
uidelicet inde inalt̾iꝰ corde. rixe ma¬
lum. solet immitt̾e: unde alt̾um
conspicit pietatis negotium fecisse:
Imꝑfectum enim bonum ẽ qͦd sic
agitur. ut neqͥd ei ex alio lat̾e mali
subrepat non attendatur: nͥ forte hoc
quod sine cuiꝰ piam scandalo fieri ñ
potest culpa sit non fecisse: Hoc uero
ideo dicimꝰ ut notum urc dilectioni
faciamꝰ: quia in nr̃o bono oꝑe aliqͥndo
cauendum ẽ scandalum ꝓximi. aliqͣndo
uero ꝓnichilo contempnendum: Quod
in ip̃so nr̃o auccore didicimꝰ : qͥ dum
tͥbutum petro inqͥsito peteretur. pͥus
paradigma ꝓposuit. ꝑ quod se nichil
debere respondit dicens: Reges t̾re

Expanded text:
derentur, nisi quia sollicito providentiae oculo derentur, nisi quia sollicito providentiae oculo attendit, quod plerumque dum alter donat, alter irascitur? Et quale est jam misericordiae sacrificium, quod cum discordioffertur? Unde certe ait: « Ut non circumveniamur a Satana, non enim ignoramus cogitationes ejus. » Quia videlicet inde in alterius corde rixae malum solet immittere, unde alterum conspicit pietatis negotium fecisse; imperfectum enim bonum est, quod sic agitur, ut ne quid ei ex alio latere mali subrepat, non attendatur. Nisi forte hoc, quod sine cujuspiam scandalo fieri non potest, culpa sit non fecisse. Hoc vero ideo dicimus, ut notum vestrae dilectioni faciamus quia in nostro bono opere aliquando cavendum est scandalum proximi, aliquando vero pro nihilo contemnendum. Quod in ipso nostro auctore didicimus, qui, dum tributum Petro inquisito peteretur, prius paradigma proposuit, quo se nihil debere respondit dicens: « Reges terrae,
Abbreviated transcription (Latin):
simplex fuerit: totũ corpꝰ tuum lucidũ
erit: Oculum uidelicet intentionem.
corpꝰ uero actionem nominans: qͥa si
nrã intentio apud dm̃ simplex fuerit.
in eiꝰ iuditio nra accio tenebrosa ñ erit:
Igitur qr scĩ uiri sollert̾ inuigilant.
ut se undiq aspiciant. ubiq custodiat᷑.
ne aut mala ꝑpt̾ea ipsa appetant. aut
eadem hec sub spetie bonorum agant.
scilicet ne se eis uitia uirtutes ẽẽ m̃¬
tiantur. tocum corpꝰ plenum ĩcircuitu.
oculis habent : qͥa omnis eorum actio.
ꝓuidentia sollicitudinis & repletur
ꝯcircundatur: Hinc ẽ quod paulus apl̃s
misereri: ait: Si cui aliqͥd donastis:
& ego: Nam & ego qͦd donaui ꝑpt̾ uos
inꝑsona xͥ : ut non circũuenamur
a sathana: Non enim ignoramꝰ cogi¬
tiones eiꝰ: Si enim parcendum erat.
cur se humilitate tanta uoluntati
disciplorum magister egregiꝰ sotiauit.
ut neq ipse adiscipłis. neq ab eo dis¬
ciplłi in compassionis causa diuisi ui¬

Expanded text:
simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit . Oculum videlicet intentionem, corpus vero actionem nominans. Quia si nostra intentio apud Din ejus judicio nostra actio tenebrosa non erit. Igitur quia sancti viri solerter invigilant, ut se undique aspiciant, ubique custodiant, ne aut mala propter ea ipsa appetant, aut haec sub specie bonorum agant, seilicet ne se eis vitia virtutes esse mentiantur; totum corpus plenum in circuitu oculis habent: quia omnis eorum actio providentia sollicitudinis et repletur et circumdatur. Hinc est quod Paulus apostolus, misereri, ait: « Si cui aliquid donastis et ego. Nam et ego quod donavi, per vos isti, ut non circumveniamur a Satana. Non enim ignoramus cogitationes ejus . Si enim parcendum erat, cur se humilitate tanta voluntati discipulorum magister egregius sociat, ut neque ipse discipulis, neque ab eo discipuli in compassionis causa divisi vi
Abbreviated transcription (Latin):
cie abscundant: Cartũspecta gͦ ÷ scoꝵ
uita. ne sic sit libera ut suꝑba sit:
q sepe suꝑbia excedit in uerbis. &
uideri appetit libtas purttatis:
Nec sic sit humilis. ut formidolosa:
quia aliqͣndo timor. restringit ani¬
mum. ut loqͥ que recta sc̃ non p̾su¬
mat. s tam̃ in ipsa timida cogitatio¬
ne humilitatem ẽ ẽ se simulat: Nec
sic sit parca ut tenax sit: qr plerũq
tenatia parsimonia iuderi appetit.
ita estimans ut iꝰte ac necessarie uide¬
atur teneri qͥcqͥd egenti ꝑximo miscđit᷑
ñ uult impendere: Nec sic sit miseri¬
cors. ut effusa sit : qͥa ñ numꝗͣ effusio¬
ẽ ẽ se miscdĩam putat: Aliud ÷ enim
pietatis studio necessaria ꝓximis dare:
atq aliud ea qͦ possidentur sine merce¬
dis intentione disꝑgere: Quicqͥd gͦ agit᷑:
in radice intentionis pensandum ẽ
qͦ merito apud udicium cͤatoris habeat᷑:
Vnde idem creator. dicit: Si ocłs tuus

Expanded text:
cie abscondant. Circumspecta ergo est vcie abscondant. Circumspecta ergo est vita sanctorum, ne sic sit libera, ut superba sit: quia saepe superbia excedit in verbis; et videri appetit libertas puritatis ne sic sit humilis ut formidolosa: quia aliquando timore stringit animum, ut loqui quae recta sunt non praesumat, sed tamen in ipsa timida cogitatione humilem esse se simulat. Ne sic sit parca ut tenax sit: quia plerumque tenacia parcimonia appetit aestimari, ut juste ac necessarie videatur tenere quidquid egenti proximo misericorditer non vult impendere. Ne sic sit misericors, ut effusa sit, quia nonnunquam effusionem esse misericordiam putat. Aliud enim est pietatis studio necessaria proximis dare, atque aliud ea quae 1224 possidentur sine mercedis intentione dispergere. Quidquid ergo agitur, in radice intentionis pensandum est quo merito apud judicium creatoris habeatur. Unde et idem creator dicit: Si oculus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
loq̃retur dicens: Deus iudex iꝰtꝰ: fortis
& longauimis. nũqͥd irascitur ꝑ singłos
dies : Nisi conuertamini gladium
ipso parauit uasa mortis. sagittas suas
Concepit dolorem: ⁊peꝑit in iqͥtatem
Lacum aperuit & effodit eũ : & incidit
infoueam quã fecit: Ecce dũ dni nar¬
raret iꝰticiam. qͣsi ñ mutata uoce re¬
pente peccatoris intulit culpã: qͦd unũ
me exempli causa dixisse sufficiat
Quia qͥsqͥs in ꝓpħis usũ lectionis ha¬
bet: quã crebro ista faciant ñ ignorat:
UInde nc̃ erechiel ꝓpħa. cũ de rotis lo
Q enim ñ ipsarum s ipsorũ quatuor.¬
dirit: ꝓ fecto indicat qͥa repente ser¬
ꝑ qs nimirũ ꝑfecti quiq ut p̾dictũ
ẽ designantur Corpora itaq a nima
liũ id circo plena ocłis descbuntur.
I scõrũ actio ab omni parce cͥcũspecta
ẽ. bona desiderabilit̾ ꝓuidens. mala
sollert̾ cauens: Eit hoc ÷ laboriosiꝰ ubi
scõium mens uehem̃t in uigilat: ne
se aute eorũ ocłos mala subbonorũ spe

Expanded text:
tur, dicens: deus iustus iudex, fortis et magnanimus, numquid irascetur per singulos dies? nisi conuertimini, gladiumipso parauit uasa mortis, sagittas suas Concepit dolorem, et peperit iniquitatem; lacum aperuit, et effodit eum, et incidit in foveam quam fecit . Ecce cum Domini narraret justitiam, quasi non mutata voce, repente peccatoris intulit culpam. Quod unum me exempli causa dixisse sufficiat, quia quisquis in prophetis usum lectionis habet, quam crebro ista faciant non ignorat. Unde nunc Ezechiel propheta cum de rotis loqQui enim non ipsarum, sed ipsorum dixit, profecto indicat quia repente serper quae nimirum perfecti quique, ut praedictum est, designantur. Corpora igitur animalium sanctorum idcirco plena oculis describuntur; quia sanctorum actio ab omni parte circumspecta est, bona desiderabiliter providens, mala solerter cavens. Et hoc est laboriosius, ubi sanctorum mens vehementer invigilat, ne se ante eorum oculos mala sub bonorum spe
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃⁊ uocis inesse ꝑhibet᷑. Certe siegentus
animũ sp̃s iute in ⁊ eli feruore cetigerit:
ꝓtinus in sacͥs eloquiis uidet quod mos¬
ses ad castra rediens ⁊ p̾płin ꝑ idola peccas¬
uit. quod fineͤs ꝑ seqndo luxuriã irã dñi
seruandã patientiam tangit. statimse-¬
quuntur i rote: quia in sacͥs eloquñs
inuenit qͦd moyses & aaron cũ loqͦn¬
tes recta ꝑsecut ionem popłi passi st̃.
ad tabernaculũ cucurrert̃. ꝓipsoppło
exorantes quem fugiebant: Scã autem
eorum mens ⁊ tumorem suꝑbientium
ꝑtulit: & tamen contra eos ad odiũ
non erupit: Pacientia enim ueraẽ:
que & ipsum amat quem portat:
Ineisdem quoq eloquiis inuenit᷑:
quod samuel depͥncipatꝰ culmine
deiectiis. orasse se etiam ꝓdeicientib
conficetur quod nemo scõꝵ ad celestẽ
głam nͥ patientiam seruando ꝑuenit:
quod ip̃e auctor. ac redemptor gen̾is
humani. sputa. colaphos. spineam co¬
ronam. crucem. lanceam ꝑtulit. Ntam̃

Expanded text:
rotis inesse perhibetur. Certe si legentis animum spiritus vitae in zeli fervore tetigerit, protinus in sacris eloquiis videt quod Moyses, ad castra rediens, et populum per idola peccasavit ; quod Phinees, persequendo luxuriam, iram Domini servandam patientiam tangit, statim sequuntur et rotae, quia in sacris eloquiis invenit quod Moyses et Aaron, cum loquentes recta persecutionem populi passi sunt, ad tabernaculum cucurrerunt, pro ipso populo exorantes quem fugiebant . Sancta autem eorum mens et tumorem superbientium pertulit, et tamen contra eos ad odium non erupit. Patientia enim vera est, quae In eisdem quoque eloquiis invenit , quod Samuel, de principatus culmine dejectus, orasse se etiam pro dejicientibus confitetur; quod nemo sanctorum ad coelestem gloriam nisi patientiam servando pervenit. Quod ipse auctor et redemptor generis humani, sputa, colaphos, spineam coronam, crucem, lanceam pertulit, et tamen
Abbreviated transcription (Latin):
cautꝰ adloqñdum proruat: hoc qͦdiam p̃mi
beie sal inuobis. ⁊ pacẽ habete int̃ uos. Ac
si figuice ꝑ habitum sacerdotis dicat. ma¬
la punica cintinabulis iungite: ut ꝑ omne
qͦd dicitis. unitatẽ fidei cauta obseruatione
teneatis. ꝑ rouidendum quoq ẽ sollicita in¬
tentione rectoribꝰ: ut ab eis ñ solũ praua nul¬
lo modo. s nec recta qͥdem nimmie ⁊ in ordina¬
ce proferant᷑. Quia sepe dictoꝵ uircus ꝑdit᷑.
cum apud corda audientiũ loqͣcitatis incau¬
ta inportunitate leuigat᷑. Et auctorẽ suũ ħ
eadem loqͣcitas inquinat: quẽ seruire
auditoribꝰ adusum profectꝰ ignorat. Unde
bene ꝑ moysen dicit᷑: qd̾ uir qui fluxũ semi¬
nis patit᷑ in mundꝰ erit. In m̃te qͥppe audiẽ¬
cium᷑ secitt ure cogitationis ẽ audite qͣlitas

Expanded text:
cautus ad loquendum proruat, hoc quod jam pracautus ad loquendum proruat, hoc quod jam prabete sal in vobis, et pacem habete inter vos . Ac si figurate per habitum sacerdotis dicat: Mala punica tintinnabulis jungite, ut per omne quod dicitis, unitatem fidei cauta observatione teneatis. Providendum quoque est sollicita intentione rectoribus ut ab eis non solum prava nullo modo, sed ne recta quidem nimie et inordinate proferantur; quia saepe dictorum virtus perditur, cum apud corda audientium loquacitatis incauta importunitate levigatur; et auctorem suum haec eadem loquacitas inquinat, quae servire auditoribus ad usum profectus ignorat. Unde bene per Moysen dicitur: Vir qui fluxum seminis patitur, immundus erit . In mente quippe audientium
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa sacerdotis clament. Sed cum rector se
ad loqndum preparat: sub qͣnto caucele stu¬
dio loquat᷑ adtendat. nesi inordinate ad lo¬
qñdum rapit᷑: erroris uulnere audientiũ
corda feriant᷑. Et cum fortacse sapiens ui¬
deri desiderat: unitatis conpaigem insipient᷑
abscidat. Hinc namq ueritas dicit. habete
sal inuob̾.⁊ pacem habete int̾ uos. ꝑ sal qͥꝑ¬
pe: uerbi sapientia designat᷑: qui gͥloqui sa¬
pient̃ nititur magnope metuat: ne eiꝰ elo¬
quio autientium untal contundatꝰ hic pau¬
lus ait. Non plus saꝑe qͣm oportet saꝑe. s saꝑe
adsobrietatẽ. Hinc in sacerdotiꝰ ueste uirca diui¬
nã uocẽ tintinabulis mala punica ꝯuingunt᷑.
Quid eñ ꝑ mala pumca. nisi fidei unitas desig¬
nat: Nam sic̃ in malo punico. una exteriꝰ cor¬
tice multa interuis grana moniunt᷑: Sic ĩ nu¬
mero scẽ eccłie ppłos unitas fidei contegit.
qͦs untus diũsitas meritoꝵ tenet. Negͥ rector ĩ¬

Expanded text:
e bona opera sacerdotis clament. Sed quum rector se e bona opera sacerdotis clament. Sed quum rector se ad loquendum praeparat, sub quanto cautelae studio loquatur, attendat, ne, si inordinate ad loquendum rapitur, erroris vulnere audientium corda feriantur, et quum fortasse sapiens videri desiderat, unitatis compagem insipienter abscindat. Hinc namque veritas dicit: Habete sal in vobis, et pacem habete inter vos. Per sal quippe verbi sapientia designatur. Qui ergo loqui sapienter nititur, magnopere metuat ne ejus eloquio audientium unitas confundatur. Hinc Paulus ait: Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem . Hinc in sacerdotis veste juxta divinam vocem, tintinnabulis mala punica conjunguntur . Quid enim per mala punica, nisi fidei unitas designatur? Nam sicut in malo punico una exterius cortice multa interius grana muniuntur, sic innumeros sanctae Ecclesiae populos unitas fidei contegit, quos intus diversitas meritorum tenet. Tunc ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ipse scilicet clamandogradiat᷑. Sacerdos gͦ
si p̃dicationis ẽ nescius. qm clamoris uocem
daturꝰ ẽ p̃comutꝰ. Hinc ẽ enĩ qͦd suꝑ pastores
nimirum quos repleuerit. de se protimis
loqͣntis facit. hinc moysi p̃cipit᷑: ut cab̃na¬
culum sacerdos ingrediens. cintĩnabulis
ambiat᷑: Ut uidelicet uoces p̃dicationis
habeat ne suꝑin spectatoris iuditium exsi¬
lentio offendat S criptum qͥppe ẽ Audiat᷑
sonitꝰ. qñ ingredit᷑ : egredit᷑ scũarium incõ¬
spectu dñi: ⁊ ñ moriat᷑. Sacerdos namq in¬
grediens uel egrediens moritur. si de eosonit᷑
ñ audit᷑. Quia iram contra se occulti udicis
exigit. si sine p̃dicationis sonitu incedit. Aꝑte
aũt tintinabula: uestimentis illius desc̾bũt᷑
inserta. Uestim̃ta ⁊ enim sacerootis qͥd aliuo
q mrecta oꝑa debemꝰ acciꝑe: Propheta actes
tante qui ait. Sacerdotes tui induant᷑ iꝰticiã.
Uestimentis itaq illius tintinabula inherẽt.
ut uite uiam. cumlingue sonitu ipsa qͦq

Expanded text:
go si praedicationis est nescius, quam clamoris vocem daturus est praeco mutus? Hinc est enim quod super Pastores sedit ; quia nimirum quos repleverit, de se protinus loquentes facit. Hinc Moysi praecipitur ut tabernaculum sacerdos ingrediens, tintinnabulis ambiatur , ut videlicet voces praedicationis habeat, ne superni spectatoris judicium ex silentio offendat. Scriptum quippe est: Ut audiatur sonitus quando ingreditur et egreditur sanctuarium in conspectu Domini, et non moriatgrediens vel egrediens moritur, si de eo sonitus non auditur, quia iram contra se occulti judicis exigit, si sine praedicationis sonitu incedit. Apte autem tintinnabula vestimentis illius describuntur inserta. Vestimenta etenim sacerdotis quid aliud, quam bona opera debemus accipere? Prophetatante, qui ait: Sacerdotes tui induantur justitia. Vestimentis itaque illius tintinnabula inhaerent, ut vitae viam cum linguae sonitu ipsa quoqu
Abbreviated transcription (Latin):
iurtutũ semꝑ ornam̃to muniat᷑: Quatinꝰ ui
ta uocẽ pauli. ꝑarma iusticiea dextͥs: asinis¬
tris gradiens cum adsola q̃ interiora sunt niti¬
tur. Innullo delectationis infimclatẽ flec¬
tat᷑. ⁊on hunc ꝓsꝑa eleuent. ñ adu̾sa ꝑtur¬
bent: Non blanda usq ad uoli. ptatẽ de mull¬
ceant. Non asꝑa addesꝑationẽ p̃mant. Ut dũ
nullis passionibꝰ intentionẽ mentis humili¬
at. qnta inutroq humero suꝑ humeralis
pulcritudine tegat᷑: ostendat. Qͦd recte ctiã
suꝑ humerale: exauro. hiacucto. purpura.
biscincto cocoꝵ torta fieni bisso p̃cipit᷑. ut qͣn¬
ta sacerdos clarescẽ uirtutum diũsitate de¬
beat demonstret᷑. Insacerdotis quippe habi¬
tu ante omnia aurum fulget: ut in eo ĩtel¬
lectꝰ sapientie pͥncipalit̾ emicet: cui iacinc¬

Expanded text:
virtutum semper ornamento muniatur; quavirtutum semper ornamento muniatur; quata vocem Pauli: Per arma justitiae a dextris sinistrisque gradiens , cum ad sola, quae anteriora sunt, nititur, in nullo delectationis infimae latere flectatur. Non hunc prospera elevent, nec adversa conturbent; non blanda usque ad voluptatem demulceant, non aspera ad desperationem premant, ut dum nullis passionibus intentionem mentis humiliat, quanta in utroque humero superhumeralis pulchritudine tegatur, ostendat. Quod recte etiam superhumerale ex auro, hyacintho, purpura, bis tincto cocco, et torta fieri bysso praecipitur; ut quanta sacerdos clarescere virtutum diversitate debeat demonstretur. In sacerdotis quippe habitu ante omnia aurum fulget, ut in eo intellectus sapientiae principaliter emicet. Cui hyacint
Abbreviated transcription (Latin):
iam t̾renoꝵ oꝑin deserens inrerũ culmine sta¬
re uideat᷑. Tantoq faciliꝰ subditos ad meliora
ꝑtrahat. qͣnto ꝑuite meritũ de suꝑnisclamat.
Hinc diuina lece armũ sacerdos insacfitium
&dexterũ accipit. & separatũ: Ut ñ solũ sit eiꝰ oꝑa¬
tio utilis. s etiam singłanis: Nec int̾ malos tã¬
tum mͦ q̃ recta sunt fatiat. S bene qͦq ope¬
rantes subditos sicut honore ordinis suꝑat̾. Ita
etiã moꝵ uͥtute transcendat. Cui inesu quoq
pectculum cum armo tribugt᷑: ut qͦd de sacfi¬
tio p̃cipit᷑ sumere. hoc desemet ip̃t aucto¬
ridiscat immolare. Et ñ solum pectore q̃ rec¬
ta sunt cogitit. s spectatores suos adsubli
appetat. nulla ꝑtimescat. Blandim̃ta mun¬
direspecet intim t̾roris despitiat. Terrore̾aũt
considato int̾naedulcedinis blandum̃to con¬
tempnat. Unde suꝑne qͦ uocis imꝑio. inu¬
troq humero sacerdos uelamine suꝑume¬
ialis adstringit᷑ Ut contra adũsa ꝓspera.

Expanded text:
erum culmine stare videatur; tantoque facilius subditos ad meliora pertrahat, quanto per vitae meritum de supernis clamat. Hinc divina lege armum sacerdos in sacrificium et dextrum accipit et separatum , ut non solum sit ejus operatio utilis, sed etiam singularis; nec inter malos tantummodo quae recta sunt faciat, sed bene quoque operantes subditos, sicut honore ordinis superat, ita etiam morum virtute transcendat. Cui in esu quoque pectusculum cum armo tribuitur, ut quod de sacrificio praecipitur sumere, hoc de semetipso auctori discat immolare. Et non solum pectore quae recta sunt cogitet, sed spectatores suos ad sublimappetat, nulla adversa pertimescat; blandimenta mundi respecto intimo terrore despiciat, terrores autem considerato internae dulcedinis blandimento contemnat. Unde supernae quoque vocis imperio in utroque humero sacerdos velamine superhumeralis astringitur, ut contra adversa ac prospera
Abbreviated transcription (Latin):
indoctuna sana: ⁊ eos qui contra dicunt argu¬
ere.hinc ꝑmalachiam dicit᷑. Labia sacerootĩ
custodiunt scientiam ⁊ legẽ requirũt exore
eiꝰ: qr angłs domini ex̾cituũ ẽ. Hinc ꝑ esaiam

Expanded text:
in doctrina sana, et eos qui contradicunt redarguin doctrina sana, et eos qui contradicunt redarguere . Hinc per Malachiam dicitur: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirunt ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum
Abbreviated transcription (Latin):
p̃lio stare ẽ. prauis decertantibꝰ ex iustitie a¬
more resistere. P astort̃emin recta tumusse di¬
cere. qͥd ẽ aliud quã tacendo terga p̃biusse.c
qͥ mmnirũ. si progrege se obicit. murũ pro
domo isrł hostibꝰ obponit. Hinc rursiunde¬
linqñti populo dicit᷑. ꝓphece tui uiderunt ⁊
falsa ⁊ stulta: nec aꝑiebant inquitatẽ tuã
ut te adpenitentiã prouocarent. ꝑ rophete
qͥ ꝑpe insacro eloqͥo: ñ nunqͣm doctores uo¬
cant᷑. Qui dum fugitiua esse p̃sentia indi¬
cant. q̃ sint uentura manifestant. Oͦ s diui¬
nꝰ sermo falsa uid̾e redarguit: qr dum corri¬
pere culpas metuunt. incassum delinqñtibꝰ
promissa securitate blandiunt᷑: qui inqͥta¬
tẽ peccantium neqͣqm aꝑunt. qͣ ab increpa¬
tionis uoce conticescunt. Clauis qͥppe aꝑti¬
ons e sermo coreptioms. qr mere panos¬
culiũ de tegit: q̃msepe neleit ipse etiam qͥ ppe¬
cinuit. Hine paulus ait. Ut potens sit exortari

Expanded text:
praelio stare, est pravis decertantibus ex justitiae apraelio stare, est pravis decertantibus ex justitiae amore resistere. Pastori etenim recta timuisse dicere, quid est aliud quam terga tacendo praebuisse? Qui nimirum si pro grege se objicit, murum pro domo Israel hostibus opponit. Hinc rursus delinquenti populo dicitur: Prophetae tui viderunt tibi falsa et stulta, nec aperiebant nunc iniquitatem tuam, ut te ad poenitentiam provoae in sacro eloquio nonnunquam doctores vocantur, qui dum fugitiva et praesentia indicant, quae sint ventura manifestant. Quos divinus sermo falsa videre redarguit, quia dum corripere culpas metuunt, incassum delinquentibus promissa securitate blandiuntur. Qui iniquitatem peccantium nequaquam aperiunt, quia ab increpationis voce conticescunt. Clavis quippe apertionis est sermo correptionis, quia increpanculpam detegit, quam saepe nescit ipse etiam qui perpetravit. Hinc Paulus ait: Ut potens sit exhortari
Abbreviated transcription (Latin):
Cumq int̾ uirtutes ceterasetiam adfticte
carnis mitum proficit: quasi indiũsa suꝑhu¬
meralis specie bissus cota candescit.
Si ĩ Rect᷑ or discretꝰ insilentio: m¬
utilis inũbo. Ne aut cacenda ꝓferat.
ut proferenda reticescat. Nam sicut incau¬
a locutio inerrorem ꝑtrahit̾. Ita indiscretũ
silentium. hos qui erudii poterant merrorẽ
derelinqt. Sepe namq rectorss in prouidi.
humanã aminitte gratiam formidantes lo¬
qui libere recta ꝑtimescunt:⁊ iurtauĩtatis
uooẽ neq̃qͣm iam gregis custodie pastoꝵ stu¬
dio: sed mercennarior uice deseruiunt. qr
ueniente lupo fugiunt: dum se subsilentio ab¬
pat dicens. Canes muti. ñ ualentes latrare. hĩc
rursum q̃rit̾ dicens. Non ascendistis exadũ¬
so. neq ob posuistis mur̃ꝓ domo isrł ut sta
retis inp̃lio indie dm̃i. Exadũso qͥppe ascen¬
dere ẽ: prodefensione gregis uoce libera huiꝰ
mundi pocestatibꝰ contiture. Et indie dñi ĩ

Expanded text:
Cumque inter virtutes caeteras etiam afflictae Cumque inter virtutes caeteras etiam afflictae carnis meritum proficit, quasi in diversa superhumeralis specie byssus torta candescit.Sit rector discretus in silentio, utilis in verbo, ne aut tacenda proferat, aut proferenda reticescat. Nam sicut incauta locutio in errorem pertrahit, ita indiscretum silentium hos qui erudiri poterant, in errore derelinquit. Saepe namque rectores improvidi humanam amittere gratiam formidantes, loqui libere recta pertimescunt; et juxta Veritatis vocem , nequaquam jam gregis costodiae Pastorum studio, sed mercenariorum vice deserviunt, quia veniente lupo fugiunt, dum se sub silentio abminus increpat, dicens: Canes muti non valentes latrare . Hinc rursum queritur, dicens: Non ascendistis ex adverso, nec opposuistis 17 murum pro domo Israel, ut retis in praelio in die Domini . Ex adverso quippe ascendere, est pro defensione commissi gregis voce libera hujus mundi potestatibus contraire. Et in die Domini in
Abbreviated transcription (Latin):
abiecta cei uiut᷑. Auro aũt. iacincto. ac pͥ¬
pure. bis tinctꝰ coccus adiungit᷑. ut añ
int̾m iudicis occulo s omnia uͥtutũ bona
excaritate decorent᷑. ⁊ cuncta q̃ coram ho¬
minibꝰ rutilant: hec inconspectu occulti
arbitris flãma intum amoris accendat.
Que scilicet caritas qr dm̃ simul ac ꝓxi¬
mũ diligit: quasi ex dupplici tinc̾tura
fulcescit. Quigͥ sic ad auc̃toris speciem
uino amore corpescat: qr unumhoꝵ qͦdli¬
bet negligit. in suꝑ humeralis ornamento
habere coccum bis tinctum nescit. Sedcũ
mens ad p̃cepta caritatis tendit᷑. R estat ꝓ¬
culdubio ut ꝑ abstinentiam caro maceret᷑.
Unde ⁊bis cincto cocco: tortabissꝰ adiun¬
git᷑. De t̾m ⁊ emimbissus nitẽti specieo¬
ritia. Et qͥd ꝑbissum. nͥ candens
mũditie corporalis castitas designat᷑. Que ul¬
delicet cot̃a pulehr itucdim sup buimemlies:
nectit: quia tunc castimona ad ꝑfectũ mundi¬
tie candorẽ ducit̾. cũ ꝑ abstinentiã caro fatigat᷑.

Expanded text:
cta cernuntur. Auro autem, hyacintho ac purpurae bis tinctus coccus adjungitur, ut ante interni judicis oculos omnia virtutum bona ex charitate decorentur; et cuncta quae coram hominibus rutilant, haec in conspectu occulti arbitri flamma intimi amoris accendat. Quae scilicet charitas, quia Deum simul ac proximum diligit, quasi ex duplici tinctura fulgescit. Qui igitur sic ad auctoris speciem vino amore torpescat, quia unum horum quodlibet negligit, in superhumeralis ornamento habere coccum his tinctum nescit. Sed cum mens ad praecepta charitatis tenditur, restat procul dubio ut per abstinentiam caro maceretur. Unde et his tincto cocco torta byssus adjungitur. De terra etenim byssus nitenti specie oritur. Et quid per byssum, nisi candens decore munditiae corporalis castitas designatur? Quae videlicet torta, pulchtimonia ad perfectum munditiae decorem ducitur, cum per abstinentiam caro fatigatur.
Abbreviated transcription (Latin):
atq ad omp̃is dĩ seruitiũ conuertun¬
tur. Hui uidelicet ad dñm delonginoͥ
ueniunt. Quanto et enim quisq plus
in prauo oꝑe errauit. tanto abomp̃e.
filuis qui patrem deseruit. abut in
regionem longinquam: in qua porcos
pauit quia uitia nutrunit. Dentur
igitur alimenta eis etiam qui delon

Expanded text:
atque ad omnipotentis Dei servitium convertuntur: hi videlicet ad Dominum de longinquo veniunt. Quanto etenim quisque plus in pravo opere erravit, tanto ab omnipofilius, qui patrem deseruit, abiit in regionem longinquam, in qua porcos pavit, quia vitia nutrivit . Dentur igitur alimenta eis etiam qui de lon
Abbreviated transcription (Latin):
ideo scrutata ẽ ea anima mea. Qui rur¬
sus ait. Reuela oculos meos: et consi¬
derabo mirabilia delege tua. Qui enĩ

Expanded text:
ideo scrutata est ea anima mea . Qui rursus ait: Revela oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua . Qui eni
Abbreviated transcription (Latin):
confidens absq terrore crit: leo ẽ. ¶ a
uͦ sublimit̾ contemplat᷑ ea que celestia
tificationis sue uitulus. ꝑsortitudinẽ
securitatis leo. ꝑ contemplationẽ uõ
efficitur aquila: iecte ꝑħ sca anima

Expanded text:
confidens absque terrore erit , leo est. Qui confidens absque terrore erit , leo est. Qui vero sublimiter contemplatur ea quae coelestia tificationis suae vitulus, per fortitudinem securitatis leo, per contemplationem vero efficitur aquila: recte per haec sancta
Abbreviated transcription (Latin):
uatus ut aquila. Totum gͦ simul
nobis ẽ: qͥ ⁊ nascendo homo. ⁊ morien¬
do uitulus. ⁊ resurgendo leo. ⁊ ad celoᷤ
asccudendo aquila factus ẽ. S qr ꝑ
eorum specie simul ꝑfectos omnes
iam suꝑius significari diximꝰ. restat
ut qͦmͦ unusqͥsq electoꝵ. istis anima¬
lium uisionib expͥm̃r ostendamus.
Omnis nenim electus atq inuia di ꝑ
fectus: ⁊ homo. ⁊ uitulus. ⁊ leo. simul
naquila ẽ. Homo enim rationale ẽ
animal: uitulus aũ insacͥficio mac¬
tari solet. Leo uͦ fortis c̃ bestia: sicut
scͥptum ẽ. Leo fortissimꝰ bestiarum:
ad uullius pauebit occursum. Aqͥla
ad sublimia euolat: ꝯ in reũb̾atis ocłic
soł radios intendit. Omnis traq qͥ
in uitione ꝑfectus ẽ: homo ẽ. Et q̃m
semetip̃m ab huius mundi uolupta¬
te mortificat: uitulus. Quia uͦ ip̃sa
sua spontanea mortificatione contra
omnia adu̾sa fortitudinẽ securitatis
ht. unde scͥptum ẽ. iustus aũ q̃si leo

Expanded text:
vatus ut aquila. Totum ergo simul vatus ut aquila. Totum ergo simul nobis est, qui et nascendo homo, et moriendo vitulus, et resurgendo leo, et ad coelos ascendendo aquila factus est. Sed quieorum specie simul perfectos omnes jam superius significare diximus, restat ut quomodo unusquisque electorum istis animalium visionibus exprimatur, ostendamus. Omnis etenim electus et in via Domini perfectus, et homo, et vitulus, et leo simul, et aquila est. Homo enim rationale est animal: Vitulus autem in sacrificio mactari solet. Leo vero fortis est bestia, sicut scriptum est: Leo fortissimus bestiarum, ad nullius pavebit occursum . Aquila ad sublimia volat, et irreverberatis oculis solis radios intendit. Omnis itaque, qui in ratione perfectus est, homo est. Et quoniam semetipsum ab hujus saeculi voluptate mortificat, vitulus est. Quia vero ipsa sua spontanea mortificatione contra adversa omnia fortitudinem securitatissi leo