comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deliguntur. quȩ sunt bonȩ flaglan¬
tiȩ. & imputribilia: queq nec cor¬
ruptelȩ uetustatis nec esui uermi¬
um ualeant subiac̾eant: Nonñqũa
tam̃ ire p̃cedentis uitio subsequi
seu concupiscentiȩ lucriue ciuiuisꝙ
minus indepti generari solent:
cum se harum rerũ quadã spe m̃te
concepta. quis uiderit excidisse:
nt̃dum uͦ etiã nullis existentib
causis quiᷤ ad hanc labẽ corruere
ꝓuocemur inimici subtilis instinẽ¬
tu. tanto repente merore depͥmim᷑.
ut ne carorũ quidem ac necessarioꝵ
fuerit confabulatione ꝓlatũ. impor¬
tunum nob̾ ac suꝑfluũ iudicetur.
sponsio. uniu̾sos cordis nr̃i recessus
felle amaritudinis occuꝑante. Unde
manifestissime comꝓbatur. ñ sẽꝑ
nob̾ aliorũ uitio comiotionũsti¬
mulos excitariꝰ sed potius nr̃o. qͥ
qui reconditas in nob̾m& ipsis ha¬
bemꝰ offensionũ causas. ac seminaria
uitiorum : quȩ cũ mentẽ nram tẽp¬

Expanded text:
deliguntur, quae sunt et bonae fragrandeliguntur, quae sunt et bonae fragrantiae ?? et inputribilia, quaeque nec corruptelae uetustatis nec esui uermium ualeant subiacere. Nonnumquam tamen irae praecedentis uitio subsequi ?? seu concupiscentiae lucriue cuiusdam minus indepti generari ?? solet, cum se harum rerum quadam spe mente concepta quis ?? uiderit excidisse. interdum uero etiam nullis exsistentibus causis,« quibus ad hanc labem conruere prouocemur, inimici subtilis instinctu tanto repente maerore deprimimur, ut ne carorum quidem ac necessariorufuerit con- fabulatione prolatum, inportunum nobis ac superfluum iudicetur,,sponsio, . uniuersos cordis nostri recessus felle amaritudinis occupante. Unde manifestissime conprobatur non semper nobis alio- rum uitio commotionum stimulos excitari, sed potius nostro, qui reconditas in nobismet ipsis habemus offensionum causas ac seminaria uitiorum, quae, cum mentem nostram temp
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝑnitiosi uitii. sp̃c diuinꝰ exp̃ssit.
Uestim̃tũ nãq tinearũ ȩsu actactũ.:
nullius p̃cii uł honesti usu pot̾it
ult̾ius habere comm̃tium : Totidẽq¬
lignum u̾mib exaratũ:. ñ ĩa ad orna¬
tum uł mediocris ȩdificii. sed ad
combustionẽ ignis merebit᷑ depu¬
tari. Ita gͥ & anima quȩ edacissimis
tristicie morsib deuoratur. inutilis
erit uł uestim̃to illi pontificali: qd
unguentũ spc̃ scĩ de celo descendenᷤ
pͥus in barbam aarori. demnde in
horam suam solere susciꝑe. sc̃i dauid
uaticinio ꝑhibet᷑ scdm illud. Sicut
unguentum in capite. qͦd descendit
in barbam aaron: qͦd descendit in
horam uestim̃ti eiꝰ: Sed nec ad stru¬
cturam templi illiꝰ spũalis. atq or¬
natum potit ꝑtinere: cuiꝰ paulus¬
sapiens architectus sapiens posuit
bit in canticis canticorũ Trabes
inquiens nr̃e cypressus: tigna
cemodi ad templum dĩ lignorũ

Expanded text:
ac perniciosi uitii spiritus diuinus expressit. ac perniciosi uitii spiritus diuinus expressit. Uestimentum namque esu tinearum adtactum nullius pretii uel honesti usus poterit ulterius habere commerciumlignum vermibus exaratum, non jam ad ornatum vel mediocris aedificii, sed ad combustionem ignis merebitur deputari. Ita igitur et anima quae edacissimis tristitiae morsibus devoratur, inutilis erit vel vestimento illi pontificali, quod unguentum Spiritus sancti de coelo descendens, prius in barbam Aaron, deinde in oram suam solere suscipere, sancti David vaticinio perhibetur, secundum illud: Sicut unguentum in capite, quod descendit in barbam Aaron, quod descendit in oram vestimenti ejus ; sed nec ad structuram templi illius spiritalis atque ornatum poterit pertinere, cujus Paulus architectus sapiens posuit bit in Cantico canticorum: Trabes, inquiens, nostrae cupressus, tigna cemodi ad templum Dei lignorum
Abbreviated transcription (Latin):
certamine.
Medacis
tͣistitie
Istimuli
recunden¬
Sdi sunt:
si passim ꝑ singłos Dincur¬
sus & incertoᷤ ac uarios casus ob¬
tinendi animũ nr̃m habuerit
facultatem: ab omĩ nos ꝑ momĩta
singula separat diuinȩ contem¬
plationis intuitu: ipsamq m̃tem
ab tiniuiso puritatis statu deiectã
funditus labefactat ac depͥmit:¬
Non orationes eam explere cũ solita
cordis alacritate ꝑmittit: ñ sacra¬
rum lectionum sinit remeduis
incubare: Tranquillũ qͦq ac
mitem fr̃ib eẽ non patitur: & ad
cuncta oꝑationum uł religionis
officia impatientem & asꝑum red
reddit: Omĩq ꝑdito salubri con¬
silio. & cordis constantia ꝑturbata
uelut amentem facit ⁊ ebrium
sensum: frangitq & obruit despe
minore ꝓspectu. si spiritaliꝰ agonis¬
certamina legitime cupimꝰ desudare:
hic quoq nob̾ curant̾ ẽ morb Sicut
enim tinea uestim̃to. ⁊ uermis ligno:
ita tristitia uiri. nocet cordi. Satis
euident̃ ac ꝓpͥe: ium noxii huius

Expanded text:
certamine edacis tristitiae stimuli retundendi sunt. si passim per singulos incursus incertos ac uarios casus obtinendi animam nostram habuerit facultatem, ab omni nos per momenta singula separat diuinae contemplationis intuitu ipsamque mentem ab uniuerso puritatis statu deiectam funditus labefactat ac depNon orationes eam explere cum solita cordis alacritate permittit, non sacrarum lectionum sinit remediis incubare, tranquillum quoque ac mitem fratribus esse non patitur, et ad cuncta operationum vel religionis officia impatientem et asperum reddit; omnique perdito salubri consilio, et cordis constantia perturbata, velut amentem facit et ebrium sensum frangitque et obruit desperminore certamina legitime cupimus desudare, hic quoque nobis curandus est morbus. sicut enim tinea uestimento, et uermis ligno: ita tristitia uiri nocet cordi: satis euidenter ac proprie uim noxii huius
Abbreviated transcription (Latin):
ac de t̾renis oꝑib & cogitationib ascen¬
deutes. cũ illo secedunt in excelsũ soli¬
tudinis montẽ. qui lib ab om̃iũ ter¬
renarũ cogitationũ ac ꝑturbationũ
tumultu. ⁊ a cunctoꝵ uicioꝵ ꝑmix¬
tione secretꝰ. fide purissima ac uirtutũ
eminentia sublimatꝰ. głam uultꝰ eiꝰ ⁊
claritatis eiꝰ reuelat imaginẽ. his qui
merent᷑ eũ mundis animȩ obtutib
intueri Cetm uidet᷑ iħs etiã ab his
id: est qui in actuali conu̾satione suñ
atq: oꝑib consticuti: s ñ in illa clarita¬
te qua iłt apparuit qui eũ ipso possc̃
ia. est pecro. iacobo & iołii: Ita enĩ ii so¬

Expanded text:
ac terrenis operibus et cogitationibus ascendentes cum illo secedunt in excelso solitudinis monte, qui liber ab omnium terrenarum cogitationum ac perturbationum tumultu et a cunctorum uitiorum permixtione secretus, fide purissima ac uirtutum eminentia sublimatus, gloriam uultus eius et claritatis reuelat imaginem his qui merentur eum mundis animae obtutibus intueri. ceterum uidetur Iesus etiam ab his is conmorantur, id est qui in actuali conuersatione sunt atque operibus constituti, sed non in illa claritate qua illis apparuit, qui cum ipso possunt id est Petro
Abbreviated transcription (Latin):
fidei ñ posset adduci. eoqđ nouel¬
la ei hȩc ꝑsuasio nec ab ant̾iorib
aliqͣndo cõꝑta uł tͣdita iuderet᷑: accidit
ut quidã diaconꝰ sũmȩ scientiȩ uir no¬
mine fõtinꝰ. desicdĩo uidendi fr̃s qui in
eadẽ heremo cõmanebant. de capadocie
partib adueniret: Quẽ beatꝰ pasnuthꝰ
sũma gͣtulatione suscipiens. ad confir-¬
mationẽ ficdĩ quȩ fuerat p̃dicti ponti¬
ficis litt̾is c̃p̃hensa ꝓducens in mednũ.
corã cunctis fr̃ib sciscitat᷑. quẽ admodũ
illud qđ in genesi dr̃ faciamꝰ hominẽ
ad imaginẽ & similitudinẽ urãm. catho

Expanded text:
fidei non posset adduci, eo quod nouelfidei non posset adduci, eo quod nouella ei haec persuasio nec ab anterioribus aliquando conperta uel tradita uideretur, accidit ut quidam diaconus summae scientiae uir nomine Photinus desiderio uidendi fratres, qui in eadem heremo conmanebant, de Cappadociae partibus adueniret quem beatus Pafnutius summa gratulatione suscipiens ad confirmationem fidei, quae fuerat praedicti pontificis litteris conprehensa, producens in medium coram cunctis fratribus sciscitatur, quemadmodum illud quod in Genesi dicitur: faciamus hominem ad imagi
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. cũ ad eiꝰ imaginẽ creatũ adã scͥptura
manitẽstissime testaret᷑ Deniq ⁊ ab
his qui erant in heremo scithii cõmoran¬
tes quiq ꝑfectione & scientia omĩb qͥ
erant ĩ egypti monasteriis p̃minebant.
ita est hec epła refutatã ut p̃t̃ abbatẽ
pasnutiũ nr̃e congregationis p̃sbiterũ.
nullus eã cetõꝵ p̾sbiteroꝵ qui in eadẽ
heremo aliis tͥb eccłiis p̃sidebant. nec legi
quidẽ aut recitari in suis conuentib ꝓr¬
sus admitteret: Int̾ hos gͦ qͥ ħ detine¬
bant᷑ errore. fuit anciqͥssunȩ districtioniꝰ
uir. atq in actuali disciplina ꝑ omĩa
c̃sũmatꝰ: nomine serapion: Cuiꝰ imꝑitia
suꝑ p̃dicti dogiatis opimone tantũ
p̃uidicabat cunctis uerã tenentib
fidẽ: quant̃ ipse uł uitȩ mĩto uł anti¬
qui tate temporis om̃s monachosfere
an: teibat: Cũq hic sci pasmithii p̃sbi¬
teri multis adhortatib ad tͣmitẽ rectȩ

Expanded text:
tum, cum ad ejus imaginem creatum Adam Scriptura tum, cum ad ejus imaginem creatum Adam Scriptura manifestissime testaretur . Denique et ab his qui erant in eremo Scythi commorantes, quique perfectione ac scientia omnibus qui erant in Aegypti monasteriis praeeminebant, ita est haec epistola refutata, ut praeter abbatem Pafnutium nostrae congregationis presbyterum nullus eam ceterorum presbyterorum, qui in eadem heremo aliis tribus ecclesiis praesidebant, ne legi quidem aut recitari in suis conuentibus prorsus admitteret. Inter hos ergo qui hoc detinebantur eis atque in actuali disciplina per omnia consummatus, nomine Serapion, cujus imperitia super praedicti dogmatis opinione tantum praeiudicabat cunctis ueram tenentibus fidem, quantum ipse uel uitae merito uel antiquitate temporis omnes fere monachos anteibat. cumque hic sancti presbyteri Pafnutii multis adhortationibus ad tramitem rectae
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ ꝓuinciȩ illiꝰ sacerdotes uł dñici
baptisini uł scdm̃ carnẽ natiuitatis eẽ
diffiniunt. & iccirco utͥq sacͣm̃ti sollẽp¬
nitatẽ ñ bifarie ut in occidus ꝓuin¬
ciis s sub una diei festiuitate huiꝰ con¬
celebrant: epłȩ pontificis alexandrini
ꝑ uniu̾sas egypti ȩccłas dirigant᷑. quib
os iniciũ qͣdragesimȩ & dies paschȩ ñ
solũ ꝑ ciuitates om̃s s c̃ ꝑ uniu̾sa mo¬
nasteria designent᷑ Scd̃m gͥ hunc mo
conmearunt. quib cũ denuntiatione
pascali contͣ ineptã qͦ antͦpomorphita¬
rũ heresim longa disputatione disse¬
ruit. eãq copioso sermone destruxit:
Qđ tanta est amaritudine ab uniu̾so
ꝓpe modũ genere monachoꝵ qui ꝑ to¬
citatis errore susceptũ: ut econtͣrio me¬
moratũ pontificẽ uelut heresi gͣuissima
depͣuatũ pars maxima senioꝵ ab uni¬
uerso fr̃nitatis corpore decerneret dese¬
unpugnare uidẽt᷑. negaus omipotentẽ
dm̃ humane figure cõpositione forma¬

Expanded text:
ici baptismi uel secundum carnem natiuitatis esse definiunt et idcirco utriusque sacramenti sollemnitatem non bifarie ut in occiduis prouinciis, sed sub una diei huius festiuitate concelebrant, epistulae pontificis Alexandrini per tmiuersas Aegypti ecclesias dirigantur, quibus et initium Quadragensimae et dies Paschae non solum nasteria designetur. secundum hunc igiconmearunt, quibus cum denuntiatione paschali contra ineptam quoque Anthropomorphitarum haeresim longa disputatione disseruit eamque copioso sermone destruxit. quod tanta est amaritudine ab uniuerso propemodum genere monachorum, qui per tocitatis errore susceptum, ut econtrario memoratum pontificem velut haeresi gravissima depravatum, pars maxima seniorum ab universo fraternitatis corpore decerneret detentem Deum humanae figurae compositione forma
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ orans ex ꝑsona hominis assũpti.ut for¬
mã qͦ orandi nob̃ quẽ admodũ cẽta suo
pb̾et exemplo: ita cũ oraret exp̃sit: Pat̃
si possibile est: tnseat a me calix este: Lier̃¬
tam̃ ñ sic̃ ego uolo. s sic̃ tucũ utiq a
patͥs uoluntate eiꝰ ñ discrepat uoluntas:
Uenerat en ĩ saluare qd̵ ꝑierat: & dare
animã suã redẽptionẽ ꝓ multis: De qua
ipse dic̃. Nemo tollit animã meã a mẽ:
s ego pono eã a me ipso. Potestatẽ habeo
ponendi eã: & pocestatẽ habeo itm̃ sum̃¬
di eã Ex cui ꝑsona suꝑ unitate uolun¬
ita cantat᷑ lit facerẽ uoluntatẽ tuã
ds̃ meus uolui Nã & de patre legimꝰ:
Sic enĩ dilex̃ ds̃ mundũ: ut filiũ unige
nitũ suũ daret. Et de filio nichilominꝰ
inuenimꝰ. Qui dedit semetipsũ ꝓ pecca¬
tis nr̃is. Et quẽ ad modũ de illo refert᷑.
qͥ etiã ꝓpͥo filio ñ peꝑcit. s ꝓ nob̃ om¬
nib tͣdidit eũ: ita de isto narrat᷑ Oblatꝰ ÷

Expanded text:
r orans ea persona hominis adsumpti, ut formam quoque orandi nobis quemadmodum cetera suo praeberet exemplo, ita cum oraret expressit: pater, si possibile est, transeat a me calix iste: uerumtamen non sicut ego uolo sed sicut tu, cum utique eius a patris uoluntate non discreparet uoluntas. uenerat enim saluare quod perioerat, et dare animam suam redemptionem pro multis, de qua ipse dicit: nemo tollit animam meam a me, sed ego pono eam a me ipso: potestatem habeo ponendi eam, et potestatem habeo iterum sumendi eam. ex cuius persona super unitate uolunita cantatur: ut facerem uoluntatem tuam: deus meus uolui. nam et si de patre legimus: sic enim dilexit deus mundum ut unigenitum filium suum daret, et de filio nihilominus inuenimus: qui dedit semet ipsum pro peccatis nostris. et quemadmodum de illo refertur: qui etiam proprio filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum, ita de isto narratur: oblatus est
Abbreviated transcription (Latin):
stȩ sententiã. qua ambigiuitas huiꝰ questi¬
onis euident̃ absoluit᷑: Hec est inquit fi¬
dutia ꝗͣ habemꝰ ad eũ. quia quicqͥd peti¬
crimuis scdm̃ uoluntatẽ eraudit nos Ergo
suꝑ his cantũ plenã nos & indubitabilẽ
iussit exauditionis habere fidutiã: quȩ
ñ nr̃is cõmodisnecsolatus temporalib s dñi
congruit᷑ uoluntati Qđ etiã in oratione
dñica admiscere p̃cipimͣ dicentes. fiat uo¬
luntas tua. scilicet ñ nr̃a. Si enĩ & illud
oportet nescunꝰ: intelligunꝰ ñnũꝗ saluti nõ
nr̃e contͣria postulare. & conio dissime
nob̃ ab eo qui utilitates nr̃as rectiꝰ ꝗͣ nos ac
ueraciꝰ intuet᷑. ea q̃ poscimꝰ denegare: Qd̃
illi quoq magistro gentiũ accidisse ñ du¬

Expanded text:
s sententiam, qua ambiguitas huius quaestionis euidenter absoluitur: haec est, inquit, fiducia quam habemus ad eum, quia. quidquid petierimus secundum uoluntatem eius, audit nos. ergo super his tantum plenam nos et indubitabiiem iussit exauditionis habere fiduciam, quae non nostris commodis nec solaciis temporalibus, sed domini congruunt uoluntati. quod etiam in oratione dominica admiscere praecipimur dicentes fiat uoluntas tua, tua scilicet, non nostra. si enim et illud oportet ntrae contraria postulare et commodissime nobis ab eo qui utilitates nostras rectius quam nos ac ueracius intuetur ea quae poscimus denegari. quod illi quoque magistro gentium accidisse non du
Abbreviated transcription (Latin):
sublimari. uł ad t̾rena demergi. qͥb
ante orationẽ fuerit ĩmorata:
uc usq abbas ysaac attonitis nob̃
scdãm collationẽ de orationis qua¬
litate digessit: Quiꝰ doctrinã suꝑ illiꝰ
p̃dicti u̾sicłi meditatione quã uelut
informationis loco ab incipientib tͣdi¬
derat retinendã. ad mirantes ad modũ
& excolere tenacissime cupientes. litpo¬
te quã cõpendiosã ac facilẽ credebamꝰ:
difficiorẽ satis ad obseruandũ exꝑci
sumꝰ. quã illud studiũ nr̃m quo sole¬
bamꝰ antea ꝑ om̃e septurarũ corpꝰ¬
absq ulliꝰ obseruantie uincło. uaria pas¬
sim meditatione discurrere Constat gͥ
nemniẽ ꝓorsus ob imꝑitiã litterarũ a
ꝑfectione cordis excludi. nec rusticitatẽ
mͦ sanã & integͣm mentis intentionẽ
uigi ad dm̃ u̾sicłi huiꝰ medit̾atione ser¬
uauerin:¬

Expanded text:
sublimari, vel ad terrena demergi, quibus sublimari, vel ad terrena demergi, quibus ante orationem fuerit immorata. Huc usque abbas Isaac attonitis nobis secundam collationem de orationis qualitate digessit. cuius doctrinam super illius praedicti uersiculi meditatione, quam uelut informationis loco ab incipientibus tradiderat retinendam, admirantes admodum \'et excolere tenacissime cupientes, utpote quam conpendiosamt ae facilem credebamus, difficiliorem satis ad obseruandum experti sumus quam illud studium nostrum, quo solebamus antea per omne scripturarum corpabsque ullius perseuerantiae uinculo uaria passim meditatione discurrere. constat igitur neminem prorsus ob inperitiam litterarum a perfectione cordis excludi nec rusticitatem modo sanam et integram mentis intentionem iugi ad deum uersiculi huius meditatione seruauerin
Abbreviated transcription (Latin):
ut om̃iũ sensuũ ortꝰ ac finis ñ in sua
uolubilitate fluctuent. s in nr̃a diti¬
one censistant. xiiii. Ysaac
icet pridẽ suꝑ hac re disputan-¬
sit sufficient᷑ exp̃ssũ: tñ quia uob̃ hȩc
eadẽ poscitis iterari. ad c̃firmationẽ
cordis breuit᷑ intiabo Tria sunt
quȩ uagã mentẽ stabilẽ faciunt:
Uigilie. meditatio. & oracio Quarũ
fatigabilẽ iugitatẽ. om̃s om̃ĩno solli¬
citudines & curȩ uite p̃sentis fuerint pͥꝰ¬
ne orate. possimꝰ implere: Perparũ nãq
orat: quisqͥs illo tancũ cẽpore quo ge¬
nua flectunt᷑ orare consueuit: Nũ ꝗͣ
uͦ orat quisqͥs etiã flexis genib euagati¬
one cordis qualic̃q disthit᷑. Et iccuco
quales orantes uolumꝰ inueniri : tales nõ
ẽẽ oportet. ante tempꝰ oi̾onis. Necesse
est enĩ mentẽ in tempore supplicatioĩs
suȩ de statu p̃cedenti formari: illisq
cã cogitationib orantẽ. uł ad celestia

Expanded text:
ut omnium sensuum ortus ac fines non in sua ut omnium sensuum ortus ac fines non in sua uolubilitate fluctuent, sed in nostra dicione consistant. ISAAC: Lioet pridem super hac re disputansit sufficienter expressum, tamen quia nobis haec eadem poscitis iterari, de confirmatione cordis breuiter intiquae vagam mentem stabilem faciunt, vigiliae, meditatio et oratio. Quarum fatigabilem jugitatem omnes omnino sollicitudines et curae vitae praesentis prius fuerint ne orate, possimus implere. Perparum namque orat, quisquis illo tantum tempore, quo genua flectuntur, orare consuevit. Numquam vero orat, quisquis etiam flexis genibus evagatione cordis qualicumque distrahitur. Et idcirco quales orantes volumus inveniri, tales nos esse oportet ante tempus orandi. Necesse est enim mentem in tempore supplicationis suae de statu praecedente formari, illisque eam cogitationibus orantem, vel ad coelestia
Abbreviated transcription (Latin):
torias ꝑ om̃e scripturarũ corpꝰ instabił
uagͦq iactat. nicħ ꝓ arbitͥo suo p̃ualens
uł abicere ut tenere. nec pleno quieꝗͣ
iudicio & examinatione finire. palpator
tantũ spũaliũ sensuũ ac degustator. ñ
generator nec possessor effectꝰ: Atq ita
mens mobił semꝑ ac uaga in tempore qͦ
synaxeos uelut ebria ꝑ diu̾sa distrhdit᷑.
nullũ officiũ competent̃ ex soluens uer¬
bi gr̃a Cũ orat: psalmũ aut aliqͣm re-¬
colit lectionẽ: Cũ decantat: aliud quid
uoluit. factũ ue reminiscit᷑: Atq in
hunc modũ nichil disciplinate nec
oportune recipiens uł emittens. uelut
forcuitis agi uidet᷑ incursib retinendi ea
quib delectat᷑ uł immorandi in eͥs ñ
habens potestatẽ: Necessariũ gͦ nob ÷
p̃ om̃ib nosse. quẽ ad modũ hec sp̃ualia
competent᷑ explere possimꝰ officia. uł
certe hc̃ cundẽ u̾sicłm quẽ nob uice
tõrmulȩ tͣdidisti ĩmobilit̾ custodire.

Expanded text:
torias per omne scripturarum corpus instabilis uagusque iactatur, nihil pro arbitrio suo praeualens uel abicere uel tenere nec pleno quicquam indioio et examinatione finire, palpator tantummodo spiritalium sensuum ac degustator, non generator nec possessor effectus. atque ita mens mobilis semper ac uaga in tempore quoque synaxeos uelut ebria per diuersa distrahitur, nullum officium conpetenter exsoluens. uerbi gratia cum orat, psalmum ant aliquam recolit lectionem. cum decantat, aliud quid uoluit faotnmne reminiscitur. atque in hunc modum. nihil disciplinate nec oportune recipiens uel. dimittens uelut fortuitis agi uidetur incursibus, retinendi ea quibus delectatur uel inmorandi eis non habens potestatem. necessarium ergo nobis est prae omnibus nosse quemadmedum haec spiritalia conpetenter explere possimus officia uel certe hunc eundem uersiculum, quem nobis uice formulae tradidisti, inmobiliter custodire,
Abbreviated transcription (Latin):
ad adiuandũ me festina: Hocturnis de¬
monũ terrorib circũuallat᷑ exagitor
& inmundoꝵ spuũ phantasmatib in¬
quietor. spes ipsa mͥ salutis ac uitȩ
trepidationis horrore subtͣhit᷑: ad salu¬
tarẽ uersicłi huiꝰ portũ c̃fugiens: tocis
uirib: exclamabo: d̾s in adiutoriũ meũ
intende: dñe ad adiuuandũ me festiuia:
ui fus cũ fuero consolatione dñi repat
s ipsuss animat᷑ acluentir uelut innił¬
meris angloꝵ milib me sensero cireũ¬
septũ. ita ut eoꝵ qͦs morte qͣuiꝰ ante
horrore mentis & corꝑis sentiebã repen¬
te congressus expetere audeã ac ꝓuoca¬
re c̃flictus ut in me constantie huiꝰ ul¬

Expanded text:
ndum me festina. Nocturnis daemonum terroribus circumvallantibus exagitor, et immundorum spirituum phantasmatibus inquietor; spes ipsa mihi salutis ac vitae, trepidationis horrore subtrahitur, ad salutarem versiculi hujus portum confugiens totis viribus exclamabo: Deus, in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Rursus cum fuero consolatione Domini reparatus, et ipsius animatus adventu velut innumeris angelorum millibus me sensero circumseptum, ita ut eorum quos morte gravius antea horrore mentis et corporis sentiebam, repente congressus expetere audeam ac provocare conflictus, ut in me constantiae hujus vi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓelamandũ ÷: ds̃ in adiutoriũ meũ
intende. dñe ad adiuuandũ me testina
Cuagationib animȩ innum̾is ac diu̾sis
et instabilitate cordis exestuo. nec cogi¬
tationũ disꝑsiones ualeo coercere. ipsãq
orationẽ meã fundẽ absq int̾pellatione
atq fantasmate maniũ figurarũ ser¬
monũq & actuũ retͣctatione ñ possũ.
tanta q me sentio sterilitatis huiꝰ aridi¬
tate constrictũ. ut nullas omĩno spũa.¬
liũ sensuũ generationes parturire me
sentiã Ut de hoc animi scalore merear
lib̾ari. unde me gemicib multis atq
suspiriss expedire ñ possũ uecessarie
pelamabo ds̃ in adiutoriũ meũ inten¬

Expanded text:
s, in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Evagationibus animae innumeris ac diversis, et instabilitate cordis exaestuo, nec cogitationum dispersiones valeo coercere, ipsamque orationem meam fundare absque interpellatione atque phantasmate inanium figurarum, sermonumque et actuum retractatione non possum, tantaque me sentio sterilitatis hujus ariditate constrictum, ut nullas omnino spiritalium sensuum generationes parturire me sentiam; ut de hoc animi squalore merear liberari, unde me gemitibus multis atque suspiriis expedire non possum, necessarie proclamabo: Deus, in adjutorium meum inten
Abbreviated transcription (Latin):
quoq ñ nisi rarissimis ac uere sicientib
intimat᷑. Erit itaq ad ꝑpetuã dĩ me¬
moriã possidendã hec inscꝑabilit̾ ꝓposita
uob̃ formula pietatis Ds̃ in adiutoriũ
meũ intende dñe ad adiuandũ me festi¬
na: hic namq u̾siculꝰ ñ i inmerito de
toto scͥpturarũ except̾ est instrum̃to. Re¬
cipit enĩ om̃s affectꝰ quic̃q humane intẽr
ri possunt nature. & ad omnẽ statũ
atq uniu̾sos incursus ꝓpͥe satis ac c̃pe¬
tent̾ aptat᷑. ħt siqͥdẽ adũsꝰ uniu̾sa dis¬
cͥmina inuocationẽ dĩ. ht̃ humilitatẽ
piȩ confessionis. ht̃ sollicitudins ac timo¬
ris ꝑpetui uigilantiã. ht̃ ẽsidationẽ fra¬
gilitatis sue. ex auditionis fidutiã. c̃fiden¬
tiã p̃sentis semꝑ astantis q p̃sidii Qui enĩ¬

Expanded text:
quoque non nisi rarissimis ac uere sitientibus quoque non nisi rarissimis ac uere sitientibus intimatur. erit itaque ad perpetuam dei memoriam possidendam haec inseparabiliter proposita nobis formula pietatis: deus in adiutorium meum intende: domine ad adiuuandum mi festina. hic namque nersicnlus non inmerito de toto scripturarum excerptus est instrumento. recipit enim omnes adfectus quicumque inferri humanae possunt naturae et ad omnem statum atque uniuersos incursus proprie satis et conpetenter aptatur. habet siquidem aduersus uniuersa discrimina inuocationem dei, habet humilitatem piae confessionis, habet sollicitudinis ac timoris perpetui uigilantiam, habet considerationem fragilitatis suae, exauditionis fiduciam, con- : fidentiam p
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ uł agnoscere lineas. uł intrepida
manu queunt describere caracteres. ꝗ
ꝓ typies quibdã & formulis cere dilig̾nt᷑
unp̃ssis effigies eoꝵ expͥmere contẽpla¬
tione uigi. & cotidiana imitatione con¬
suescant. huiꝰ qͦ spũalis theoriȩ tͣden¬
da uob̃ est formula: in qua semꝑ tenacis¬
sime urm̃ intuitũ defigentes. uł eandẽ
salubrit̾ uoluere indirupta iugitate
discatis. lił sublimiores intuitꝰ scandere.
illiꝰ usu ac meditatione possitis Hȩc gͥ
uobis huiꝰ quã queritis disciplinȩ atq
orationis formula ꝓponet᷑. quã uinqͥsq
monachus ad uigẽ dĩ menioriã tendenꝰ.
incessabili cordis uolutatione medicari.
expulsa omiũ cogitationũ uarietate
consuescat. Quia nec alias ullo mͦ
potĩt recentare: nͥ ab om̃ib fuerit cor¬
ꝑalib curis ac sollicitudinib absolutꝰ.
Quȩ sic̃ nob̾ a paucis qui antiquissimoꝵ
patrũ residui erant. tͣdita ÷: ita ã nob̃

Expanded text:
eorum uel agnoscere lineas uel intrepida eorum uel agnoscere lineas uel intrepida manu queunt describere characteres, quam protypiis quibusdam et formulis cerae diligenter inpressis effigies eorum exprimere contemplatione iugi et cotidiana imitatione consuescant, huius quoque spiritalis theoriae tradenda nobis est formula, ad quam semper tenacissime uestrum intuitum defigentes uel eandem salubriter uoluere indisrupta iugitate discatis uel sublimiores intuitus scandere illius usu ae meditatione possitis. haec igitur nobis huius quam quaeritis disciplinae atque orationis formula proponetur, quam unusquisque monachus ad iugem dei memoriam tendens incessabili cordis uolutatione meditari expulsa omnium cogitationum uarietate consuescat, quia nec alias eam ullo modo poterit retentare, nisi ab omnibus fuerit corporalibus curis ac sollicitudinibus absolutus. quae sicut nobis a paucis qui antiquissimorum patrum residui erant tradita eet, ita a nobis
Abbreviated transcription (Latin):
modo exꝑientiȩ manib penet᷑lia eiꝰ &
int̾iora palpare. & quedã meubra iãiãq.
contingere. nec me laboracurũ credo
ut iã intͣ aulã quodãmͦ ipsiꝰ oberrantes.
cã: nec uos ad intͦspicienda hȩc que
demonstͣnda sunt. ullo difficultatis ob¬
staculo retardandos Proximꝰ enĩ cogni-¬
tioni est: qui qͥd inquirere debeat pru¬
dent̾ agnoscit: Nec ab scientia longe ÷:
qui ceꝑit intelligere quid ignoret Et
iccirco ñ uereor notã ꝓdicionis uł leui¬
tatis incurrere: si ea quȩ in suꝑiore
tͣctatu de ꝑfectione orõnis disserens
disputationi subtͣxerã ꝓpalauero. qͦrũ
uirtutẽ uob̃ in hoc exercicio ae studio
consticutisẽ sine ministis nr̃i sermonis
ꝑ di grã arbitͦr fuisse reserandã. .x.¬
Uaꝓpt̾ sedm̃ illã insticutionẽ quã
paruuloꝵ eruditioni pruden¬
cissune comꝑastis. qui alias clementor
tͣditionẽ pͥmã ꝑciꝑe ñ possunt. nec

Expanded text:
modo experientiae manibus penetralia eius et modo experientiae manibus penetralia eius et interiora palpare et quaedam membra iam iamque contingere, nec me laboraturum credo, ut iam intra aulam quodammodo ipsius oberrantes icam, nec uos ad introspicienda haec quae demonstranda sunt ullo difficul. tatis obstaculo retardandos. proximus enim cognitioni est, qui quid inquirere debeat prudenter agnoscit, nec a scientia longe est, qui coepit intellegere quid ignoret. et idcirco non uereor notam proditionis uel leuitatis incurrere, si ea, quae in superiore tractatu de perfectione orationis disserens disputationi subtraxeram, propalaro, quorum uirtutem uobis in hoc exercitio ac studio conlocatis etiam sine ministerio nostri sermonis per dei gratiam arbitror fuisse reserandam. Quapropter secundum illam institutionem, quam paruulorum eruditioni prudentissime conparastis qui alias elementorum traditionem primam percipere non possunt nec
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq fit. ut hac ignoratione ac diffi-¬
cultate mens uigit̾ p̃pedita. errabun
& ne illud quidẽ qd̾ casu pociꝰ ꝗͣ indus¬
tria sibimet occurrerit spũale. dui ac
firmit̾ teneat. dum aliud ex alio
semꝑ recipiens. sic̃ intͦ itꝰ eoꝵ atq pͥncipia.
ita etiã finẽ discessũq ñ sentiat ysaac
Nquisitio ur̃a tã minuta atq sub¬
tilis: ꝓxime puritatis p̾signat udiciũ:
Nec enĩ de his saltẽ int̾rogare. ñ dicã itꝰ spic̾e
at liscernere quispiã p̃ualebit: nͥ quẽ dili¬
geus & efficax mentis industria de solli¬
citudo ꝑuigil ad ꝑsclitandã istarũ ꝓfun¬
ditatẽ ꝓuexerit questionũ. castigate q
uitȩ uigis intentio. ꝑ xxꝑientiã fecerit
actualẽ attemptare puritatis huiꝰ limi¬
na ianuasq pulsare Et iccirco qm̃
uideo uos ñ dico ꝓ forib orõnis illiꝰ
uere de qͣ disserimꝰ asticisse. s ipsis qͥdã¬

Expanded text:
Itaque fit ut hac ignoratione ac diffiItaque fit ut hac ignoratione ac difficultate mens jugiter praepedita, errabund ne illud quidem quod casu potius quam industria sibimet occurrerit spiritale, diu ac firmiter teneat, dum aliud ex alio semper recipiens, sicut introitus eorum atque principia, ita etiam finem discessumque non sentiat. CInquisitio vestra tam minuta atque subtilis proximae puritatis praesignat indicium. Nec enim de his saltem interrogare, non dicam introspicere atque discernere, quispiam praevalebit, nisi quem diligens et efficax mentis industria ac sollicitudo pervigil ad perscrutandam istarum profunditatem prouexerit quaestionum castigataeque uitae iugis intentio per experientiam fecerit actualem adtemptare puritatis huius limina ianuasque pulsare. et idcirco quoniam uideo uos non dicam pro foribus orationis illius uerae de qua disserimus adstitisse, sed ipsis quodam
Abbreviated transcription (Latin):
re Et iccirco qͣndã memorie huiꝰ mat̾iã
qͣ ds̃ mente concipiat᷑. uł ꝑpetuo tene¬
at᷑. nob̃ cupimꝰ demonstrari: ut eã p̃ ocu-¬
lis retentantes. cũ elapsos nos ab eadẽ
seuserunꝰ. habeamꝰ in ꝓmptu quo resi¬
piscentes ilico reuertam᷑: ac resumere
illã sine ulla cͥcuitꝰ mora. & inquisitr¬
onis difficultate possimꝰ:. Euenit namq
ut cũ de theoriis spũalib euagati. ad
uosmetipsos uelut de letali sopore con¬
uertim᷑ & tanꝗͣ exꝑgefacti mat̾iam reqͥrimꝰ
qua illã quȩ obruta est spũalẽ me¬
moriã resuscitare possimꝰ retardati ip¬
sius ĩquisitionis mora. pͥꝗͣ repperiamꝰ
corãss euanescat intentio Quã confusio
nẽ iccirco nob̃ accid̾e satis certũ ⁊ qͥa speci-¬
ale aliquid p̃ oculis ꝓbsitũ. uelut fõrmu¬
lã qͣndã stabilit̾ ñ tenemꝰ. ad ꝗͣ possit
uagꝰ animꝰ post multos anfractꝰ ac dis¬
cursus uarios reuocari: & pꝰ longa
naufragia. uelut portũ quetis intͣre:

Expanded text:
et idcirco quandam memoriae huius materiam, qua deus mente concipiatur uel perpetuo teneatur, nobis cupimus demonstrari, ut eam prae oculis retentantes, cum elapsos nos ab eadem senserimus, habeamus in promptu quo resipiscentes ilico reuertamur ac resumere illam sine ulla circuitus mora et inquisitionis difficultate possimus. euenit namque, ut cum de theoriis spiritalibus euagati ad nosmet ipsos uelut de letali sopore conuertimur et tamquam expergefacti materiam quaerimus, qua illam quae obruta est spiritalem memoriam reanscitare possimus, retardati ipsius inquisitionis mora, priusquam repperiamus cordis eunem idcirco nobis accidere satis certum est, quia speciale aliquid prae oculis propositum, velut formulam quamdam, stabiliter non tenemus, ad quam possit vagus animus post multos anfractus ac discursus varios revocari, et post longa naufragia velut portum quietis intrare.
Abbreviated transcription (Latin):
intende. dñe ada adiuuandũ me fẽstin
Accidia. cenodoxia. suꝑbiȩ elatione ꝑ.¬
tẽptor. ac de alioꝵ negligentia ut
tepore quiddã sibi inens subtili cogi¬
tatione blandit᷑. Ne in me p̃ualeat
hȩc inimnici ꝑniciosa suggestio. cũ
om̃i c̃tͥcione cordis orandũ ÷ mͥ Us̃ ĩ
adiutoriũ meũ intende. dñe ad ad¬
iuuandũ me festina: humilitatis
& simplicitatis gr̃am. suꝑbiȩ tumore
deposito. iugi c̃punctione sp̃s adquisuis
Ne rursus ueniat mͥ pessuꝑbie. & manꝰ
peccatoris ñ moueat me. qͣuiꝰq de uicto¬

Expanded text:
intende: domine ad adiuuandum mihi festina. intende: domine ad adiuuandum mihi festina. acediae, cenodoiiae, superbiae elatione pertemptor ac de aliorum neglegentia uel tepore quiddam sibi mens subtili cogitatione blanditur: ne in me praeualeat haec inimici perniciosa anggeatio, cum omni contritione cordis orandum est mihi: deus in adiutorium meum intende: domine ad adiuuandum mihi festina. humilitatis et simpucitatis gratiam superbiae tumore deposito iugi conpunctione spiritus adquisiui: ne rursum ueniat mihi pessuperbiae et manus peccatoris moueat me graui
Abbreviated transcription (Latin):
ab oculis meis sopore multis me noctib
diabolicis insonniis uideo fãtigatũ.
omnẽq a palpebris meis refectionẽ
nocturnȩ quietis exclusã. cũ suspiriis
orandũ mͥ ÷̃. Ds̃ in adiutoriũ meũ
intende dñe ad adiuuandũ me fẽstina:
Adhuc me in colluctatione positũ ui¬
cioꝵ. titillatio cariis repente c̃pung̃.
de ad c̃sensũ ꝑtͣhere dormientẽ blanda
oblectatione conat᷑: ne ignis alienꝰ ex.¬
estuans urat suaue olentes flosculos cas¬
me festina: Extincta sencio libidiniꝰ
incentiua. & genitalẽ menbris meis
intepusse feruorẽ: ut parta hec
tuo ꝑseueret: intente dicendũ ÷ mͥ.
Ds̃ in aduitoriũ meũ intende. dñe
ad adiuuandũ me festina: Ire. phy¬
largirie. cͥsticiȩ stimulis inquietor. cogorq̃
ꝓpositã atq amicã mͥ int̾rũpere lenita¬
tẽ. Ne in amaritudinẽ fellis ꝑturbati¬
one furoris abdiicar: cũ sũmo mͥ gemi¬
tu ꝓclamandũ ÷: Ds̃ in adiutoriũ meũ

Expanded text:
ab oculis meis sopore, multis me noctibus, ab oculis meis sopore, multis me noctibus, diabolicis insomniis, video fatigatum, omnemque a palpebris meis refectionem nocturnae quietis exclusam; cum suspiriis orandum est mihi: Deus, in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Adhuc me in colluctatione positum vitiorum titillatio carnis repente compungit, et ad consensum pertrahere dormientem blanda oblectatione conatur; ne ignis alienus exaestuans urat suave olentes flosculos casd adjuvandum me festina. Exstincta sentio libidinis incentiva, et genitalem membris meis intepuisse fervorem, ut parta haec tuo perseveret, intente dicendum est mihi: Deus, in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Irae, philargyriae, tristitiae stimulis inquietor, cogorque propositam atque amicam mihi interrumpere lenitatem; ne in amaritudinem fellis perturbatione furoris abducar, cum summo mihi gemitu proclamandum est: Deus, in adjutorium meum
Abbreviated transcription (Latin):
ditas ẽstrictio q dẽtret Ut effectꝰ meo
desidio tͥbuat᷑. uł certe ut estꝰ earnalis
carnalis c̃cupiscentiȩ absq temꝑam̃to
districtioris ieiunii conquiescant: oran
dũ est. ds̃ in adiutoriũ meũ intende: dnẽ
ad adiuandũ me festina Accedens ad re¬
fectionẽ hora legitima suggerente. ꝑcep¬
tionẽ panis exhorreo. atq ab om̃ĩ esu na¬
turalis necessitat rs ȩxeludor eũ eiulato
intende: dñe ad adiuuandũ me festina:
Uolentẽ me ob stabilitatẽ cordis insistere
lectioni. int̾pellans ꝓhib& capitis dolor.
horaq t̾cia faciẽ ineã ad sacͤm pagiã.
sõnꝰ allidit. ac deputatũ quietis tempꝰ
ut tͣnsgredi uł p̾t̾ire compellor: Ipsũ
deniq canonicũ synaxeos psalmoꝵ q
modũ int̾cidere me gͣuissima sõni
cogit impressio: similit̾ ꝓclamandũ ÷
i: Ds̃ in aduitoriũ meũ intende. dñe
ad adiuuandũ me festina: Sublato

Expanded text:
ditas constrictioque deterret: ut effectus meo ditas constrictioque deterret: ut effectus meo desiderio tribuatur uel certe ut aestus carnalis concupiscentiae absque temperamento districtioris ieiunii conquiescant, orandum mihi est: deus in adiutorium meum intende: domine ad adiuuandum mihi festina. accedens ad refectionem hora legitima suggerente perceptionem panis exhorreo atque ab omni esu naturalis necessitatis excludor: cum heiulatu intende: domine ad adiuuanduVolentem me ob stabilitatem cordis insistere lectioni, interpellans capitis prohibet dolor, horaque tertia faciem meam ad sacram paginam somnus allidit; ac deputatum quieti tempus, vel transgredi, vel praevenire compellor, ipsum denique canonicum synaxeos psalmorumque modum intercidere me gravissima somni cogit impressio; similiter proclamandum est mihi: Deus, in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Sublato
Abbreviated transcription (Latin):
duris ac tͥstib s etiã in scd̃is ac letis pari
modo dõ egeat adiutore. ut quẽ ad mo¬
dũ ex ilł erui. ita in istis eũ faciat in¬
morari. in neut᷑ sciens humanã fra¬
gilitatẽ si ne illiꝰ opitulatione subsiste:
Castrimargie passione ꝑstringor. cibos
quos heremꝰ ignorat inquiro & in sqͣ¬
lida solitudi ne ingerunt᷑ mͥ odores re¬
galiũ ferculoꝵ atq ad illoꝵ desidia
sentio me inuitissimũ tͣhi. dicendũ ꝓ¬
inde mͥn÷: ds̃ in acuutoriũ meũ inten¬
de: dñe ad aduiuandũ me festina: An-¬
ticipare horã refectionis statute¬
instigor. seu modũ iuste ac solidȩ
parcitatis retinere cũ magno cordis
mei colore contendo: cũ gemitu inͥ
ꝓclamandũ ÷: ds̃ in adiutoriũ ineũ
intende: dñe ad adiuuandũ me fes¬
tina. Ieumis me ob impugnationẽ¬
carnis districtiorib indigentẽ. stoma¬
chi ꝓhibet lassitudo. seu uentͥs ari¬

Expanded text:
duris ac tristibus, sed etiam in secundis ac laetis pari duris ac tristibus, sed etiam in secundis ac laetis pari modo Deo egeat adjutore; ut quemadmodum ex illis erui, ita in istis eum faciat immorari, in neutro sciens humanam fragilitatem sine illius opitulatione subsistere. Gastrimargiae passione perstringor, cquos heremus ignorat inquiro et in squalida solitudine ingeruntur mihi odores regalium ferculorum atque ad illorum desideria sentio me inuitissimum trahi: dicendum proinde mihi est: deus in adiutorium meum intende: domine ad adiuuandum mihifestina. anticipare horam statutae refectionis inetigor seu modum iustae ac solitae parcitatis retinere cum magno cordis mei dolore contendo: cum gemitu mihi est proclamandum: deus in adiutorium meum intende: domine ad adiuuandum mihi festina. iecarnis districtioribus indigentem stomachi prohibet lassitudo, seu ventris ari
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eẽ p̾sentẽ: ht̃ amoris & caritatis ardorẽ.
ht insidiarũ contẽplationẽ. ununicoꝵq
formidinẽ quib ꝓspiciens semet ipsũ die
noctuq uallatũ: conficet᷑ se ñ posse sine
lorica ac munitissimꝰ clipeꝰ Iste in acci¬
dia & auxictate anui collocatos. seu
tͥsticia uł cogitationib qͥb cũq dep̃ssos
salutis remedia desꝑare ñ pacit᷑. osten¬
deus illũ quẽ inuocat. inspic̾e iugit̃ nr̃a
c̾tamina. atq ã siuis supplicib ñ
ab ẽẽ Iste nos in spũalib successib cordisq
leticia consticutos admonet extolli pe¬
uit᷑ ñ debere: nec inflari de ꝓsꝑo statu.
quẽ sine ꝑtectore dõ retineri ñ posse tes¬
tat᷑. Aũ nͨ solũ eũ sẽꝑsed &̃ uelocit̃ ut sibi
auxiliet᷑ implorat: Iste inꝗͣ uersiculus
unicuiq nr̃m in qualibet qualitate
degent necessariꝰ ⁊ utilis inuenit. Nã
qui se semꝑ atq in om̃ib desidãt adui¬
uari: maifestat. qđ ñ tantũ in reb

Expanded text:
ntem. Habet amoris et charitatis ardorem, habet insidiarum contemplationem inimicorumque formidinem, quibus perspiciens semetipsum die noctuque vallatum, confitetur se non posse sine lorica, ac munitissimus clypeus. Iste in acedia et anxietate animi collocatos, seu tristitia, vel cogitationibus quibuscumque depressos, salutis remedia desperare non patitur, ostendens illum quem invocat inspicere jugiter nostra certamina, atque a suis supplicibus non abesse. Iste nos in spiritalibus successibus cordisque laetitia constitutos admonet extolli penitus non debere, nec inflari de prospero statu, quem sine protectore Deo retineri non posse testatur, dum non solum eum semper, sed etiam velociter ut sibi auxilietur, implorat. Iste, inquam, versiculus unicuique nostrum in qualibet qualitate degenti necessarius et utilis invenitur. Nam qui se semper et in omnibus desiderat adjuvari, manifestat quod non tantum in rebus
Abbreviated transcription (Latin):
descriptiones nominũ necdũ ẽ idoneꝰ con¬
iugare: Qua aut̃ racione is qui ꝑitia
gͣmaticȩ disciplinȩ minꝰ instructꝰ ÷. uł re
thoricã facundiã uł philosophicã scien-
tiã consequet᷑: Quappt̾ huic qͦ sublimissi¬
mȩ disciplinȩ ꝑ ꝗͣ instrium᷑ dõ iugit in he¬
rere. ñ dubito quȩdã institutionis ineẽ
fundamina. quib pͥmũ firmissime col¬
locatis pꝰ hec suꝑposita extollant᷑. ꝑfectio¬
nis excelsa fastigia Cuiꝰ hȩc ẽẽ pͥncipia
tenuit᷑ suspicañ: ut pͥisiũ nouĩmꝰ qͣ medi¬
tacione teneat᷑. uł cogitet᷑ ds̃: Deinde¬

Expanded text:
descriptiones nominum necdum est idoneus condescriptiones nominum necdum est idoneus conjugare? Qua autem ratione is qui peritia grammaticae disciplinae minus instructus est, vel rhetoricam facundiam, vel philosimisaimae disciplinae, per quam instruimur deo iugiter inhaerere, non dubito quaedam institutionis inesse fundamina, quibus primum firmissime conlocatis post haec superposita extollantur perfectionis excelsa fastigia. cuius haec esse principia tenniter suspicamur, ut primum nouerimus qua meditatione teneatur uel cogitetur d
Abbreviated transcription (Latin):
ne uoluere ceꝑamꝰ. quia necesse est lo¬
explicari ea ã nob̃ patient̾ adiittas:
quãꝗͣ sciamꝰ beatitudinẽ tuã nullis offen¬
di solere ineptiis infirmoꝵ quȩ uł ob
hoc in mediũ sc̃ ꝓferende. ut quę in
eis absurcla sunt corrigant᷑ Quantũ
itaq opinio nr̃a sesc ħt: cuiꝰlibet artis
seu discipliuȩ ꝑfectio necc̃ẽ est. ut ã
quibdã mollib incipiens rudim̃tis. fa¬
ciliorib pͥmũ ac tenerrimis iniciis imbua¬
turͫ. ut quodã racionabili lacte nutͥta
paulatĩ. educata q succrescad sucerescat:
atq: ita ab imis ad sũma sensim gͣdatĩq
conscendat: Quib cũ fuerit planiora
pͥncipia & quodãmͦ ianuas arrepte ꝓfessio¬
ueniat: Niã quẽ admodũ ꝓnuntiare pu¬
eõꝵ quispiã simplices pot̾it copulas silla¬
barũ: nisi pͥꝰ elementoꝵ caracteres diligent̃
agnouerit: Uł quomͦ citatã legendi ꝑi¬
tiã consequet᷑: qui beues & ꝑ angustas

Expanded text:
ne volvere coeperamus, quia necesse est lone volvere coeperamus, quia necesse est loesumus, ut explicari ea a nobis patienter admittas. Quamquam sciamus beatitudinem tuam nullis offendi solere ineptiis infirmorum, quae vel ob hoc sunt in medium proferendae, ut quae in eis absurda sunt, corrigantur. Quantum itaque opinio nostra sese habet, cujuslibet artis seu disciplinae perfectio necesse est ut a quibusdam mollibus incipiens rudimentis, facilioribus primum ac tenerrimis initiis imbuatur, ut quodam rationabili lacte nutrita paulatim educataque succrescat, atque ita ab imis ad summa sensim gradatimque conscendat; quibus cum fuerit planiora principia et quodammodo januas arreptae professioerveniat. Nam quemadmodum pronuntiare puerorum quispiam simplices poterit copulas syllabarum, nisi prius elementorum characteres diligenter agnoverit? Vel quomodo legendi peritiam consequetur, qui breves et perangustas
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ. uolo ut ubi ego sũ et ipsi sint mecũ.
Hȩc gͥ destinatio solitarii hȩc ẽẽ debet
om̃ĩs intentio: ut imaginẽ futͥe bea-¬
titudinis in hoc corꝑe possidere m̾e¬
atur. & quodãmͦ arrã cȩlestis illiꝰ con-¬
uersationis et głȩ. incipiat in hoc uas¬
culo p̃gustare hic inꝗͣ finis tociꝰ ꝑfec¬
łionis est : ut eo usq extenuata mens
ab omĩ situ carnali ad spũalia cotidie
sublimet᷑: donec eiꝰ om̃ĩs conu̾satio. omĩs
uolutatio cordis una & uigis efficiat᷑
oratio:¬
Germatsꝰ
aior nob̾ ad p̃t̾itȩ illiꝰ collationss ad¬
mirationẽ. ob ꝗͣ huc recurrimꝰ :
magnitudo stuporis accreseit Quant̃
enĩ incitamento doctrinȩ huiꝰ ad de¬
sidiũ ꝑfecte beatitudinis inflãmam᷑:
tantũ maiore desꝑatione c̃cidiꝰ. igno¬
rantes quẽ admodũ disciplinã tantȩ sublims
expetere uł optinere possimꝰ Quappt̃
quȩ in cella positi. duitina meditatio¬

Expanded text:
mihi, volo ut ubi ego sum et ipsi sint mecum . mihi, volo ut ubi ego sum et ipsi sint mecum . Haec igitur destinatio solitarii, haec debet esse omnis intentio, ut imaginem futurae beatitudinis in hoc corpore possidere mereatur, et quodammodo arrham coelestis illius conversationis et gloriae incipiat in hoc vasculo praegustare. Hic, inquam, finis totius perfectionis est, ut eo usque extenuata mens ab omni situ carnali ad spiritalia quotidie sublimetur, donec omnis ejus conversatio, omnis volutatio cordis, una et jugis efficiatur oratioGermanus: Major nobis ad praeteritae collationis illius admirationem, ob quam huc recurrimus, magnitudo stuporis accrescit. Quantum enim incitamento doctrinae hujus ad desiderium perfectae beatitudinis inflammamur, tanto majore desperatione concidimus, ignorantes quemadmodum disciplinam tantae sublimitatis expetere vel obtinere possimus. Quapropter quae in cella positi diutina meditatio
Abbreviated transcription (Latin):
sint: quando illa ꝑfecta dĩ dilectio qua
pͥor nos ille dilexit. in nr̃i quoq tͣnsierit
cordis affectũ. hac dñica oratione cõple¬
ta. ꝗͣ credimꝰ nullo mͦ posse cassari Qd̃
ita fiet: cũ omĩs amor. om̃e desidiũ.
omne studiũ. omĩs conatꝰ. om̃is cogita¬
qđ speramꝰ. ds̃ erit. illaq unitas q̃ nẽ
est patͥs cũ filio & filii cũ patre in
nr̃m fuerit sensũ mentẽq tnffusa.
id est. ut quẽ admodũ nos ille sincera
& pura atq indissolubili diligit
caritate : nos qͦ ei ꝑpetua & inseꝑabili
dilectione uingam᷑. ita scilicet eidẽ co-¬
pulati. ut quicqͥd speramꝰ. quicqͥd in-¬
telligimꝰ quicqͥd loqͥm᷑ ds̃ sit. in illũ
inꝗͣ ꝑuenientes quẽ p̃diximꝰ finẽ.
quẽ idẽ dñs orans in nob̃ optat imple-¬
ri. ut om̃s sint unũ. sic̃ nos unũ sumꝰ.
ego in eis & tu in me. ut sint᷑ eonsũma-¬
ti in unũ: Et itm pat̾ quos dedisti

Expanded text:
sint ; quando illa Dei perfecta dilectio, qua sint ; quando illa Dei perfecta dilectio, qua prior nos ille dilexit , in nostri quoque transierit cordis affectum, hac Dominica oratione completa quam credimus nullo modo posse cassari. Quod ita fiet, cum omnis amor, omne desiderium, omne studium, omnis conatus, omnis cogitaerit, illaque unitas, quae nunc est Patris cum Filio, et Filii cum Patre, in nostrum fuerit sensum mentesque transfusa, id est, ut quemadmodum nos ille sincera et pura atque indissolubili diligit charitate, nos quoque ei perpetua et inseparabili charitate jungamur, ita scilicet eidem copulati, ut quidquid speramus, quidquid intelligimus, quidquid loquimur, Deus sit; in illum, inquam, pervenientes quem praediximus finem, quem idem Dominus orans in nobis optat impleri, Ut omnes sint unum, sicut nos unum sumus; ego in eis, et tu in me, ut sint et ipsi consummati in unum . Et iterum: Pater, quos dedisti
Abbreviated transcription (Latin):
puritatis & quidẽ cũ ipse fõns iniuiola¬
bilis seĩtatis ad optinendã eã secessioniꝰ
adiutorio ac solitudinis beneficio extuscc̃
ñ egeret. Non enĩ poterat ulł tͥbar̃
sordib. puritatis plenitudo maculari:
nec c̃taminari humano consortio. qͥ
uniu̾sa polluta emundat atq sc̃ificat:
secessit tñ in montẽ solus orare. ꝑ hoc
scilicet nos instruens suȩ secessionis exẽ¬
plũ. ut si int̾pellare nos qͦ uoluerimꝰ
dm̃ puro & integro cordis affectu. ab
omĩ inquietudine & confusione tur-¬
barũ similit̾ secedamꝰ. ut in hoc cor-¬
pore conmorantes: ad similitudinẽ ꝗͣ¬
dã illiꝰ beatituduis quȩ in futo. ꝓpͥmit¬
tit᷑ sc̃is. uł ex parte aliqͣ nos aptare
possimꝰ. sitq nob omĩa in om̃ib ds̃.
Unc enĩ ꝑfecte consũmabit᷑ in nob̃
illa nr̃i saluatoris oratio. qua ꝓ suis
discipulis orauit dicens. ut dilectio qͣ
dilexisti me in ipsis sit. & ipsi in nob̃.
& it̾m. ut om̃s unũ sunt. sic̃ tu pat̾ in

Expanded text:
, et quidem cum ipse fons inuiolabilis sanctitatis ad obtinendam eam secessionis adiutorio ac solitudinis beneficio extrinsecus non egeret non enim poterat ullis turbarum sordibus puritatis plenitudo maculari nec contaminari humano consortio qui uniuersa polluta emundat atque sanctificat, secessit tamen in monte solus orare, per hoc scilicet nos instruens suae secessionis exemplo, ut si interpellare nos quoque uoluerimus deum puro et integro cordis affectu, ab omni inquietudine et confusione turbarum similiter secedamus, ut in hoc corpore conmorantes ad similitudinem quandam illius beatitudinis, quae in futuro repromittitur sanctis, uel ex parte aliqua nos aptare possimus, sitque nobis omnia in omnibus deus. Tunc enim perfecte consummabitur in nobis illa nostri saluatoris oratio, qua pro suis discipulis orauit ad patrem dicens: ut dilectio qua dilexisti me in eis sit et ipsi in nobis, et iterum: ut omnes unum sint, sicut tu pater in