comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
est: appetant eum qui lingua gloriantur et se ĩpanege¬
ricis talibus q dictionibus iactent. nec docenduis nec
ad aliquid agendum mouendus sed tantumodo est de¬
lectandus auditor. ILos uero istum finem referamꝰ
ad alterum finem : ut scil ꝙͦ efficere uolumus cũ gndit̾
dicimus. hoc etiam isto uelimius. Idest ut boamorum
diligantur uel deuitentur mala. Si ab hac accõne
non sit alieni sunt hommes. ut ad eam grandi gene
dictionis indeantur urguendi Aut si etiam id agnnt.
agant studiosius acq in eo fuiter persenerent. Ita
fit ut eciam temperati generis ounatu non iactant᷑ s
prudenter utamur: non eius fine contenti quo tantũ¬
modo deleccatur auditor. sed h potius agentes. ut
etiam ip̃o ad bonum quod persuadere nolumus adiu¬
sapienter dicit si etiam eloquenteruult dicere id age
debere ut incelligenter. ut libenter. ut obedienter au¬
diatur. non sic accipienda sunt tanꝙ̃ singla illis tri¬

Expanded text:
est? Appetant eum qui lingua gloriantur, et se in panegyest? Appetant eum qui lingua gloriantur, et se in panegyricis talibusque dictionibus jactant, ubi nec docendus, nec ad aliquid agendum movendus, sed tantummodo est delectandus auditor. Nos vero istum finem referamus ad alterum finem, ut scilicet quod efficere volumus, cum granditer dicimus, hoc etiam isto velimus, id est, ut bona morum diligantur, vel devitentur mala; si ab hac actione non sic alieni sunt homines, ut ad eam grandi genere dictionis urgendi videantur: aut, si jam id agunt, ut agant studiosius, atque in eo firmiter perseverent. Ita fit ut etiam temperati generis ornatu, non jactanter, sed prudenter utamur: non ejus fine contenti, quo tantummodo delectatur auditor; sed hoc potius agentes, ut etiam ipso ad bonum quod persuadere volumus, adjusapienter dicit, si etiam eloquenter vult dicere, id agere debere, ut intelligenter, ut libenter, ut obedienter audiatur, non sic accipienda sunt tanquam singula illis tri
Abbreviated transcription (Latin):
rium qui sapienter et eloquenter uolunt dicere. Ills
uero ꝙͦ agitur genere temperato id est ut eloquentia
ipa delectet non est propter se ip̃m usurpandum ses
ut rebus que utiliter honesteq dicuntur. si nec docente
indigent eloquio nec mouente qz et scientes et fauen¬
tes adiutores hent. aliq̃ndo promptius. ex delectatione
ip̃a elocutionis accedat uel tenatius adherestat assensꝰ
Lam cum eloquentie sic uniuersale officium in quotuq
istorum generũ dicere aperte ad persuasionem. finis ac
id qd intenderis ꝓsuadere dicendo in quocumq istoꝵ trui
genere dicens quidem eloquens apte ad persuasionem :
sed nsi ꝑsuadeat ad finem non ꝑuenit eloquentie.
Persuadet autem in sumisso genere uera esse que die
Persuadet ingͣndi ut agantur que agenda esse iam
scuntur nec agnutur. Persuadet in genere tempe¬
uato pultre ornate q se dicere. quo fine nobis quid opus

Expanded text:
rium, qui sapienter et eloquenter volunt dicere Illud rium, qui sapienter et eloquenter volunt dicere Illud vero quod agitur genere temperato, id est, ut eloquentia ipsa delectet, non est propter seipsum usurpandum; sed ut rebus quae utiliter honesteque dicuntur, si nec docente indigent eloquio nec movente, quia et scientes et faventes auditores habent, aliquanto promptius ex delectatione ipsa elocutionis, accedat vel tenacius adhaerescat assensus. Nam cum eloquentiae sit universale officium, in quocumque istorum trium generum, dicere apte ad persuasionem; finis autem, id quod intenderis, persuadere dicendo: in quocumque istorum trium generum dicit quidem eloquens apte ad persuasionem, sed nisi persuadeat, ad finem non pervenit eloquentiae. Persuadet autem in submisso genere vera esse quae dicit; persuadet in grandi, ut agantur quae agenda esse jam sciuntur, nec aguntur; persuadet in genere temperato, pulchre ornateque se dicere: quo fine nobis quid opus
Abbreviated transcription (Latin):
perimenta. quibus didicimꝰ homines quid ineis fe¬
cerit sapientis grandicas dtois non clamore potuis
qͣm gemitu. aliquando etiam lacrimis. postremo uite
nnitatione monstrasse. sumisso etiam dicendi genere
pleriq mutati. Sed ut ꝙͦ nestiebant scirent aut ꝙͦ
eis iudebatur incredibile crederent. non autem ut age¬
rent ꝙͦ agendum iam nouerant et agere uolebant.
Ad liuiusmodi namq duritiam flectendã debet gͣnditer
diai. nam et laudes et iituperatoes qͣndo cloquenter dicunt̃.
cum sint in genere temperato sicafficiunt quosdam : ut no
solum in laudibus et incuperatoibus eloquentia delettent᷑.
uerum et ip̃i laudabiliter appetant fugiant q uitupera¬
biliter iuiuere. Sed nonquid omnes qui delectantur
mutantur. sicut in grandi genere ommes qui flectuntur
agunt: et in summisso genere qui docent seuint aut tre¬
nera ꝙͦ efficere incendunt. hoc eis esse maxne necessa¬

Expanded text:
perimenta quibus didicimus, homines, quid in eis feperimenta quibus didicimus, homines, quid in eis fecerit sapientis granditas dictionis, non clamore potius quam gemitu, aliquando etiam lacrymis, postremo vitae mutatione monstrasse. 54. Submisso etiam dicendi genere sunt plerique mutati: sed ut quod nesciebant, scirent, aut quod eis videbatur incredibile, crederent; non autem ut agerent quod agendum jam noverant, et agere nolebant. Ad hujusmodi namque duritiam flectendam, debet granditer dici. Nam et laudes et vituperationes quando eloquenter dicuntur, cum sint in genere temperato, sic afficiunt quosdam, ut non solum in laudibus et vituperationibus eloquentia delectentur, verum et ipsi laudabiliter appetant, fugiantque vituperabiliter vivere. Sed numquid omnes qui delectantur, mutantur, sicut in grandi genere omnes qui flectuntur, agunt; et in submisso genere omnes qui docentur, sciunt, aut crenera quod efficere intendunt, hoc eis esse maxime necessa
Abbreviated transcription (Latin):
etiam propinqui fres postromo parentes ac filii lapi¬
dibus inter se inter duas parces diuise per aliquot
dies continuos certo tempore anni sollempniter dum¬
cabant et quisq ut ꝙ̃q poterat occidebat. egi quidem
granditer q̃ntum ualiu. ut tani crudele atq inuet̾a¬
tum malum de cordibus et moribus eorum auellerem
pelleremq dicendo: si canien egisse aliquid me putaui.
cum eos audirem ac clamantes. s cum flentes uderem.
Acclamatomibus quippe se doceri et delectari: flecti aut
la crimis indicabant. Quas ubi aspexi immane
illam consuecudinem a pribus et auis longe q a
maioribus traditam. q̃ pectora eorum hostiliter obsi¬
debat uel potius possidebat uictam. anteꝙͣ ue ipa
id ostenderent credidi. moxq sermone funto ad ag̃e¬
das deo gratias corda atq ora comierti. Et ecte iam
ferme octo uel amplius anni funt propitio xpo . ex qͦ
illit nichil tale temptatu est. Sunt et alia multa ex¬

Expanded text:
etiam propinqui, fratres, postremo parentes ac filii lapietiam propinqui, fratres, postremo parentes ac filii lapidibus inter se in duas partes divisi, per aliquot dies continuos, certo tempore anni solemniter dimicabant, et quisque ut quemque poterat occidebat: egi quidem granditer, quantum valui, ut tam crudele atque inveteratum malum de cordibus et moribus eorum avellerem, pelleremque dicendo; non tamen egisse aliquid me putavi, cum eos audirem acclamantes, sed cum flentes viderem. Acclamationibus quippe se doceri et delectari, flecti autem lacrymis indicabant. Quas ubi aspexi, immanem illam consuetudinem a patribus et avis, longeque a majoribus traditam, quae pectora eorum hostiliter obsidebat, vel potius, possidebat, devictam, antequam re ipsa id ostenderent, credidi. Moxque sermone finito ad agendas Deo gratias corda atque ora converti. Et ecce jam ferme octo vel amplius anni sunt, propitio Christo, ex quo illic nihil tale tentatum est. Sunt et alia multa ex
Abbreviated transcription (Latin):
net accionem ꝙͣlibet assensio requiritur in quocumq
alio genere occurrerit. genus adhibendu et interpo¬
nendum est temperatu. In grandi gͦ genere mue¬
munt locos suos duo cetera et sumisso similiter tẽ¬
peratum aut genus non quidem semper. sed tanien
aliquando sumisso indiget: si ut dixi questio cuiꝰ
nodus est soluendus incurrat nel quando non nlla
que ornari possent ideo non ornantur sed sumisso
sermone dicuntur. ut quibusdam quasi oris orna¬
mentoꝵ prebeant eminentiorẽ locum. Grande ac
genus temperata dictio non uequirit: Ad delectados
clametur. ideo granditer putandus est dicere.
Hoc eni et acumina sumissi generis et ornameta
faciunt temperata. Grande autem genus plerrq
pondere suo uoces premit: sed lacrimas exprimit.
Deniq cum apud cesatam mauritanie. populo dis¬
suaderem pugnam ciuilem uel potius plusquam cuule
ꝙͣ caternam uocabant. neq em Ciues tantumodo uerũ

Expanded text:
nec ad actionem quamlibet assensio requiritur, in quocumque nec ad actionem quamlibet assensio requiritur, in quocumque alio genere occurrerit, genus adhibendum et interponendum est temperatum. In grandi ergo genere inveniunt locos suos duo caetera, et in submisso similiter. Temperatum autem genus non quidem semper, sed tamen aliquando submisso indiget, si, ut dixi, quaestio cujus nodus est solvendus, incurrat; vel quando nonnulla quae ornari possent, ideo non ornantur, sed submisso sermone dicuntur, ut quibusdam quasi toris ornamentorum praebeant eminentiorem locum. Grande autem genus temperata dictio non requirit: ad delectandos clametur, ideo granditer putandus est dicere: hoc enim et acumina submissi generis, et ornamenta faciunt temperati. Grande autem genus plerumque pondere suo voces premit, sed lacrymas exprimit. Denique cum apud Caesaream Mauritaniae populo dissuaderem pugnam civilem, vel potius plus quam civilem, quam Catervam vocabant; neque enim cives tantummodo, verum
Abbreviated transcription (Latin):
impetus sicut maris escus alternet. Eo quo fitut
grande dicendi genus si diutus est dicendum noi
non debeat esse solum: sed alioriem geneꝵ interposi¬
tione uarietur. Et tamen generi dictio tota t̾buitur.
cuius copia preualuerit. Interest em ꝙͦ genus cui ge
neri interponatur uel adhibeatur: certis et neccͣiis lo¬
cisIiam et in grandi genere semper aut pene sep
temperata debẽt esse principia: et in ptate est eloqutis
ut dicantur non nulla summisse etiain que possent gn¬
diter dici. ut ea que dicuntur granditer ex illorum fiant
comparatione grandiora. Et eorum tanꝙ̃ umbris lu¬
minosiora ueddanturIn quocumq aucem genere
aliqua questionum uincula soluenda sunt a ciũe opus
est: ꝙͦ sibi sumissum genus proprie uendicat. Ac per
heo genere utendum est et in aliis duobus generib
q̃ndo eis ista incidunt: sic̃ laudandum aliquid uel
uituperandu. insi nec dampnatio cuiusꝙͣ liberatio

Expanded text:
impetus sicut maris aestus alternet. Ex quo fit ut impetus sicut maris aestus alternet. Ex quo fit ut grande dicendi genus, si diutius est dicendum, non debeat esse solum, sed aliorum generum interpositione varietur: ei tamen genere dictio tota tribuitur, cujus copia praevaluerit. CAPUT neri interponatur, vel adhibeatur, certis et necessariis locis. Nam et in grandi genere semper aut pene semper temperata decet esse prut dicantur nonnulla submisse, etiam quae possent granditer dici: ut ea quae dicuntur granditer, ex illorum fiant comparatione grandiora, et eorum tanquam umbris luminosiora realiqua quaestionum vincula solvenda sunt, acumine opus est, quod sibi submissum genus proprie vindicat. Ac per hoc eo genere utendum est et in aliis duobus generibus, quando eis ista incidunt: sicut laudandum aliquid vel vituperandum, ubi nec damnatio cujusquam nec liberatio,
Abbreviated transcription (Latin):
tione uel auditione admixta etiam excertitatione stu
esse exiscimet ista mistere. inimo qͣntum congrue
fieri potest omibus generibus dicciomi uananda est.
Iam q̃ndo prolixa est in uno genere. mimus de¬
tinet auditorem. Cum uero fit in aliud abalio tran¬
situs. etiam si longus erat. decentius procedit orato.
quauis habeant et singula genera uarietates suas
in sermone eloquentium. quibus non simitur in
eoꝵ qui audiunt frigestere uel tepescere senfibus:
ueruptanien facilius sumissum solum ꝙͣ ia solam
grande diutius tolerari posset. Comotio quippe
annui qͣnto magis excitanda est ut nobis asseriti¬
atur auditor. tanto minus in ea diu teneri pocest
cum fuerit ꝙͣtum satis est excitata. Et ideo cauen¬
dum est ne dum nolumus altius erigere qd erectũ
est etiam inde decidat. quo fuerat excitatione ꝑductu
Interpositis uero que sut dicenda sumissi i. bene
reditur ad ea que opus est granditer dici. ut dictois

Expanded text:
tione vel auditione, admixta etiam exercitatione, stutione vel auditione, admixta etiam exercitatione, stuesse existimet ista miscere: imo quantum congrue fieri potest, omnibus generibus dictio varianda est. Nam quando prolixa est in uno genere, minus detinet auditorem. Cum vero fit in aliud ab alio transitus, etiamsi longius eat, decentius procedit oratio: quamvis habeant et singula genera varietates suas in sermone eloquentium, quibus non sinuntur in eorum qui audiunt, frigescere vel tepescere sensibus. Verumtamen facilius submissum solum, quam solum grande diutius tolerari potest. Commotio quippe animi quanto magis excitanda est, ut nobis assentiatur auditor, tanto minus in ea diu teneri potest, cum fuerit quantum satis est excitata. Et ideo cavendum est, ne dum volumus altius erigere quod erectum est, etiam inde decidat, quo fuerat excitatione perductum. Interpositis vero quae sunt dicenda submissius, bene reditur ad ea quae opus est granditer dici, ut dictionis
Abbreviated transcription (Latin):
esse mentiris. nec tue conscientie net alien gram
erroris habitura᷑ Ille eni alteram diligit/ tu alt̾i
uis placere. et irasceris si amet alteram qui adul¬
terare in te docetur. Male magrã es miurie tue:
le notinari refugit etiam que est passa lenonem.
dt licet uilis mulier non alteri tamen sed sibi peccat
tolerabiliora prope modum in adulterio couiia st
ibi em̃ pudicicia. hic natura adulteratur. Satis ut
exiscimo apparet. feminas ne suas fucis adulterent
formas. et ad pudorem et ad timorem hac facundia
nchementer impelli. Proinde neq summissu neq
temperatum sed grande ommo genus hoc elotutionis
agnoscimnus: et in his autem quos duos ex omibus
proponere nolui Et in aliis eccliasticis uiris et bo¬
na et bene idest sicut ues postulat. acute. ornate.
ardenterq dicentibus. per multa eorum scripta nel
dicta possunt hec tria genera reperiri et lissidua lec¬

Expanded text:
esse mentiris, nec tuae conscientiae, nec alieni gratiam esse mentiris, nec tuae conscientiae, nec alieni gratiam erroris habitura? Ille enim alteram diligit, tu alteri vis placere: et irasceris si amet alteram, qui adulterare in te docetur. Mala magistra es injuriae tuae. Lenocinari enim refugit, etiam quae est passa lenonem; ac licet vilis mulier, non alteri tamen, sed sibi peccat. Tolerabiliora propemodum in adulterio crimina sunt: ibi enim pudicitia, hic natura adulteratur . Satis, ut existimo, apparet feminas ne suam fucis adulterent formam, et ad pudorem et ad timorem hac facundia vehementer impelli. Proinde neque submissum neque temperatum, sed grande omnino genus hoc elocutionis agnoscimus. Et in his autem quos duos ex omnibus proponere volui, et in aliis ecclesiasticis viris et bona, et bene, id est sicut res postulat, acute, ornate, ardenterque dicentibus, per multa eorum scripta vel dicta possunt haec tria genera reperiri, et assidua lec
Abbreviated transcription (Latin):
minu fucis inmendatiũ uera mutantur : Dñs
tuus dicit. Non potes facere capillum uñ albu
aut nigrum: et tu ad uincenda dñi tui uocem uis
te esse potiorem. audaci conatu et sacrilego cotep¬
tu crines tuos inficis malo p̃sagio futuroꝵ capil¬
los iam tibi flamineos auspicaris. longum est inse¬
rere omnia que secuntur. Ille uero posterior ut
itales diceret. Hinc illa inquid nastuntur inten¬
tiua uiciorum ut quositis coloribus ora depinguant :
dum uiris displicere formdant et de adulterio uultus
meditentur adulterium castitatis. Quanta h antia
effigiem mutare nature. piccuram querere. et dum
uerentur maritale iudicium perdere siuim. prior em
de se promĩciat que cupit mutare quod naca est.
Ita dum alii scudet placere prius ipa sibi displicet:
quem iudicem mulier ueriorem requirimus de formi¬
tatis tue ꝙͣ aut te ip̃am que uideri times. Si pulchr
es. quid absconderis: si de formis. cur te formosam

Expanded text:
minum fucis in mendacium vera mutantur? Dominus minum fucis in mendacium vera mutantur? Dominus tuus dicit, « Non potes facere capillum unum album aut nigrum » ; et tu ad vincendam Domini tui vocem vis te esse potiorem. Audaci conatu et sacrilego contemptu crines tuos inficis; malo praesagio futurorum capillos jam tibi flammeos auspicaris . Longum est inserere omnia quae sequuntur. 50. Ille vero posterior ut in tales diceret: Hinc illa, inquit, nascuntur incentiva vitiorum, ut quaesitis coloribus ora depingant, dum viris displicere formidant, et de adulterio vultus meditentur adulterium castitatis. Quanta haec amentia, effigiem mutare naturae, picturam quaerere; et dum verentur maritale judicium, prodere suum? Prior enim de se pronuntiat, quae cupit mutare quod nata est: ita dum alii studet placere, prius ipsa sibi displicet. Quem judicem, mulier, veriorem requiremus deformitatis tuae, quam teipsam, quae videri times? Si pulchra es, cur absconderis? si deformis, cur te formosam
Abbreviated transcription (Latin):
alicuius et speciem ⁊ coiporis qualitatem emulo co¬
lore signasset. et signato iam consumato ꝙ simmula¬
cro manus alius inferret. ut iam formata iam pict.
quasi pericior reformaret. granis prioris artificis
imiuria et iusta indignatio uideretur: tu te existi¬
mas impugne laturam. tam improbe temeritatis
audaciam dei artificis offensam. ut emi impudica
circa homines et incesta fucis leuocinantibus non
sis corruptis molatisq que dei funt peior adultã
decineris. quod ornari te putas comi. impugnato
est ista diuini operis: prenaricatio est ueritatis.
monentis apli uox est. Expurgate uetus fermentu.
ut sitis noua conspersio ficut esci azimii. Nam pas¬
cha nostrum immolatus est xpus. itaq festa celebre¬
mus nõ infermento ueteri neq in fermento malicie
et nequitie. sed in azimis sinteritatis et ueritatis.
Num sinceritas ꝑseuerat et ueritas. qñdo que sin¬
cera sunt poluuntur et colorũ adulteriuis medica¬

Expanded text:
alicujus et speciem, et corporis qualitatem aemulo coalicujus et speciem, et corporis qualitatem aemulo colore signasset; et signato jam consummatoque simulacro, manus alius inferret, ut jam formata, jam picta quasi peritior reformaret, gravis prioris artificis injuria et justa indignatio videretur. Tu te existimas impune laturam tam improbae temeritatis audaciam, Dei artificis offensam? Ut enim impudica circa homines, et incesta lucis lenocinantibus non sis, corruptis violatisque quae Dei sunt, pejor adultera detineris. Quod ornari te putas, quod putas comi, impugnatio est ista divini operis, praevaricatio est veritatis. Monentis Apostoli vox est: « Expurgate vetus fermentum, ut sitis nova conspersio, sicut estis azymi. Etenim Pascha nostrum immolatus est mus, non in fermento veteri, neque in fermento malitiae et nequitiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis » . Num sinceritas perseverat et veritas, quando quae sincera sunt polluuntur, et colorum adulteriis, et medica
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i nature defuisse Illic intermissa tempora. hic
cum gemmata ieiunio dies. et si qͣndo reficiendi suc¬
cesset uolmitas cibus plerũq obuius qui mortem
arceret. non delicias ministraret. ⁊ cͣ hec autẽ ꝓpt̾ea
in exemplo huius temperati genoris posui. qr non
hic agit. ut birginitatem noueant que nondu noue¬
uunt: sed quales esse debeant que iam uote sunt
Nam ut aggrediatur anmus tantum ac tale ꝓpo¬
situm. grandi utiq dicendi genore debet excitari et
accendi. Sed nr̃ cypriamis de habitu uirginũ. nõ
de suscipiendo urrginitatis ꝓposito scripsit.Iste uero
ep̃us etiam ad hoc eas magno accendit eloquio. uerũ
ex eo quod ambo egerunt. dictionis grandis exem¬
pla memorabo. Ambo quippe inueiti funt in eas
que fornam pignientis colorant. nel potius deco¬
lorant. Quorum prior ille cum hoc ageret ait
inter cetera. Si quis ping endi artifex uultum

Expanded text:
ipsi naturae pene defuisse? Illic nulla intermissa tempora, hic ipsi naturae pene defuisse? Illic nulla intermissa tempora, hic congeminati jejunio dies; et si quando reficiendi successisset voluntas, cibus plerumque obvius qui mortem arceret, non delicias ministraret , etc. Haec autem propterea in exemplo hujus temperati generis posui, quia non hic agit ut virginitatem voveant quae nondum voverunt; sed quales esse debeant quae jam votae sunt. Nam ut aggrediatur animus tantum ac tale propositum, grandi utique dicendi genere debet excitari et accendi. Sed martyr Cyprianus de habitu virginum, non de suscipiendo virginitatis proposito scripsit. Iste vero episcopus etiam ad hoc eas magno accendit eloquio. 49. Verum ex eo quod ambo egerunt, dictionis grandis exempla memorabo. Ambo quippe invecti sunt in eas quae formam pigmentis colorant, vel potius decolorant: quorum prior ille cum hoc ageret, ait inter caetera: Si quis pingendi artifex vultum
Abbreviated transcription (Latin):
deum querere. Uulli ledere os. bene uelle omibus:
assurgere maioribus natu. equalibus non inuidere :
fugere iactantiam. rationẽ sequi: amare uirtute.
Qñdo ista uel uultu le sit parentes. quando dissen¬
sit appinquis. qͣndo fastidiuit humilem qͣndo risit de¬
bilem. quando uitauit inopem: eos solos sollicita cetꝰ
uirorum iuisere quos mia est non erubestere: neque
preteriret uerecundia nichil toruum est in oculis. in¬
chil in uerbis procax: nichil in actu inuerecundum.
non gestus fractior non incessus solutior. non uox pe¬
culantior. ut ip̃a corporis species simulatiũ fuerit
uñrtutis et fsigura probitatis. Bona quippe domus
in ipo uestibulo debet agnosci: ac primo p̾tentat in¬
gressu nichil intus latore tenebraru. canꝙ̃ luc̾ne
lux intus posita foris luceat. quid ergo exequar
ciborum parsimoniam. officiorum redudanciam :
Altercan ultra naturam superfuisse. alterum pene¬

Expanded text:
Deum quaerere: nullum laedere, bene velle omnibus, Deum quaerere: nullum laedere, bene velle omnibus, assurgere majoribus natu, aequalibus non invidere, fugere jactantiam, rationem sequi, amare virtutem. Quando ista vel vultu laesit parentes? quando dissensit a propinquis? quando fastidivit humilem? qbilem? quando vitavit inopem? Eos solos solita coetus virorum invisere, quos misericordia non erubesceret, neque praeteriret verecundia. Nihil torvum in oculis, nihil in verbis procax, nihil in actu inverecundum; non gestus fractior, non incessus solutior, non vox petulantior, ut ipsa corporis species simulacrum fuerit mentis, et figura probitatis. Bona quippe domus in ipso vestibulo debet agnosci, ac primo praetendat ingressu nihil intus latere tenebrarum, tanquam lucernae lux intus posita, foris luceat. Quid ego exsequar ciborum parcimoniam, officiorum redundantiam; alterum ultra naturam superfuisse, alterum
Abbreviated transcription (Latin):
ligere.implere debetis: que deo et xp̃o uacantes ad dum cui
nos dicastis maiore et meliore parte preceditis Puette
annis iumoribus facite magisterium: minores natu
prebete comparibus matamentum. ortamentis uos mu¬
tius excitate. Ennilis de uirtute documentis ad gloriam
prouocate durate fortiter. spalicer pergite peruenite feli¬
citer. tantum mementote tuuc nr̃a cum incipiet in uob
unginitas honorari. Ambrosius etiam genere dicendi
temperato et ornato professis uirginibus proponit tanꝙͣ
sub exempli forma. quod maioribus iutentur et dic.
uirgo erat non solum corpore sed etiam mente. que
nullo doli ambitu sincerum adulteraret affectum: corde
humilis. uerbis grauis. animi prudens. loquendi ꝑati¬
or. legendi studiosior. ¶Lon in incerto diuitiare sed
in prece pauperis spem reponens: intenta operi uere¬
cunda sermonibus. arbitrum mentis non homine sed

Expanded text:
ligere, inplere debetis quae Deo et Christo uacantes ad Dominum, cui ligere, inplere debetis quae Deo et Christo uacantes ad Dominum, cui uos dicastis, et maiore et meliore parte praeceditis. prouectae annis, iunioribus facite magisterium: minores natu, praebete conparibus incitamentum. hortamentis uos mutuis excitate, aemulis de uirtute documentis ad gloriam prouocate. durate fortiter, spiritaliter pergite, peruenite feliciter. tantum mementote tunc nostri, cum incipiet in uobginitas honorari . 48. Ambrosius etiam genere dicendi temperato ei ornato professis virginibus proponit, tanquam sub exempli forma, quod moribus imitentur, et dicit: Virgo erat, non solum corpore, sed etiam mente, quae nullo doli ambitu sincerum adulteraret affectum: corde humilis, verbis gravis, animi prudens, loquendi parcior, legendi studiosior; non in incerto divitiarum, sed in prece pauperis spem reponens; intenta opericunda sermone, arbitrum mentis solita non hominem, sed
Abbreviated transcription (Latin):
mo est. Quarum quo sublinnor est gla. maior et
cura. Flos est ille eccliastici germinis. decus atq orna¬
mentum gratie spalis. leta indoles laudis et honoris:
opus integrum atq incorruptum. dei ymago respon¬
dens ad scimoniam din: mlustrior portio gregis xpi.
gaudet per ipas atq in illis largiter floret ecclie mris
gloriosa fecunditas: qnͣtoq plus gloriosa uirginitas
alio loco in fine eple. Quoniam portaui inquid y¬
maginem eius qui de limo est. sic portemus ⁊ yma¬
ginem eius qui de colo est. hant ymaginem uirginitas
portat. portat integritas : scitas portat et ueritas.
portãt discipline dei memorores: uisticiam cum religione reti¬
nentes. et stabiles in fide: humiles in timore. ad onmem
collerantiam fortes: ad sustmendas imiurias mittes. ad fa¬
ciendam miãm faciles. et fraterna pace unamimes atq
concordes. Quie uos singule bone uirgines obseruare di¬

Expanded text:
mo est, quarum quo sublimior gloria est, major et mo est, quarum quo sublimior gloria est, major et cura. Flos est ille ecclesiastici germinis, decus atque ornamentum gratiae spiritualis, laeta indoles laudis et honoris, opus integrum atque incorruptum, Dei imago respondens ad sanctimoniam Domini, illustrior portio gregis Christi. Gaudet per ipsas, atque in illis largiter floret Ecclesiae matris gloriosa fecunditas: quantoque plus gloriosa virginitas alio loco in fine epistolae: Quomodo portavimus, inquit, imaginem eius qui de limo est, portemus et imaginem eius qui de caelo est. hanc imaginem uirginitas portat, portat integritas, sanctitas portat et ueritas, portant disciplinae Dei memores, iustitiam cum religione retinentes, stabiles in fide, humiles in timore, ad omnem tolerantiam fortes, ad sustinendam iniuriam mites, ad faciendam misericordiam faciles, fraterna pace unanimes adque concordes. Quae uos singula, o bonae uirgines, obsernare, di
Abbreviated transcription (Latin):
autem erat xp̃us. Quod utiq non adbiuinitatem
sed ad carnem uelatum est: que sicienteracorda populoꝵ
perhenni riuo sui sangumis mundanit. Iam tunc in
ministerio declaratum est: quia dñs ihus in carne sua
totius mundi peccata crucifixus aboleret. Net solum
delicta factorum sed etiam cupiditates ammoru. Caro
em hedi ad culpam facti re fertur ius adillecelebras cu-¬
piditatum. Sicut scriptum est. Quia concupiuit ppls
cupiditatem pessimam et dixerunt. quis nos cibabit
carne. Quod igitur extendit anglus uugam et teti¬
git petram de qua ignis exiit. ostendit ꝙ caro dnn spu
repleta diuino. peccata omnia humane conditionis
exureret. unde et dus aic. Ignem uem mutere in terra
et cetera. in quibus rei docende ac probande maxime
incumbit. De genere temperato est apud cipriam
uirginitatis illa landatio. nnc nobis ad uirgines ser¬

Expanded text:
autem erat Christus » . Quod utique non ad divinitatem ejus, autem erat Christus » . Quod utique non ad divinitatem ejus, sed ad carnem relatum est, quae sitientium corda populorum perenni rivo sui sanguinis inundavit. Jam tunc igitur in mysterio declaratum est, quia Dominus Jesus in carne sua, totius mundi peccata crucifixus aboleret, nec solum delicta factorum, sed etiam cupiditates animorum. Caro enim haedi ad culpam facti refertur; jus ad illecebras cupiditatum, sicut scriptum est, « Quia concupivit populus cupiditatem pessimam, et dixerunt, Quis nos cibabit carne » ? Quod igitur extendit angelus virgam, et tetigit petram, de qua ignis exiit, ostendit quod caro Domini Spiritu repleta divino, peccata omnia humanae conditionis exureret. Unde et Dominus ait, « Ignem veni mittere in terram » ; et caetera, in quibus rei docendae ac probandae maxime incumbit . 47. De genere temperato est apud Cyprianum virginitatis illa laudatio: Nunc nobis ad virgines ser
Abbreviated transcription (Latin):
fatile est explorare legentibus. Sanctus quoq ambro¬
suis. cum agat rem magnam de spũ sancto ut enm
pr̃i et filio demonstoet equalem simisso tamen dicendi
gene utitur. Em ues suscepta non ornamenta u̾r¬
borum aut ad flettendos animos cõmotionis affectum.
ses uerum documenta desiderat. Etgo inter cetera m
principio huius operis ait. Commotus opaculo gedeon
tum audisset quod deficientibus licet populoru milib.
ni uno uiro dñs plebem suam ab hostibus lferaret. ob¬
tulit odum caprarum: cuius carnem scdm precepta
angeli et azima supra petram posuit et ea iure ꝑfu¬
dit. que sumil ut uirge caciine quam gerebat angls
dei contigit. de petra igiis erupit. atꝙ sacrificiũ quod
offorebatur assumptum est. quo indicio declaratum
uidetur ꝙ petra illa tipum huerit corporis xpi. quia
scriptum est̃. Bibebant de consequenci petra eos. pet̾

Expanded text:
facile est explorare legentibus. 46. Sanctus quoque Ambrofacile est explorare legentibus. 46. Sanctus quoque Ambrosius cum agat rem magnam de Spiritu sancto, ut eum Patri et Filio demonstret aequalem, submisso tamen dicendi genere utitur; quoniam res suscepta non ornamenta verborum, aut ad flectendos animos commotionis affectum, sed rerum documenta desiderat. Ergo inter caetera, in principio hujus operis ait: Commotus oraculo Gedeon, cum audisset quod deficientibus licet populorum millibus, in uno viro Dominus plebem suam ab hostibus liberaret, obtulit haedum caprarum, cujus carnem secundum praeceptum angeli, et azyma supra petram posuit, et ea jure perfudit: quae simul ut virgae cacumine, quam gerebat, angelus Dei contigit, de petra ignis erupit, atque ita sacrificium quod offerebatur absumptum est . Quo indicio declaratum videtur, quod petra illa typum habuerit corporis Christi; quia scriptum est, « Bibebant de consequenti petra, petra
Abbreviated transcription (Latin):
quod uinum bibit: ꝙ mebriatus est. ꝙ in domo su
iidatus est: qd fuit recubans midis patentibus
femoribus. qd miditas illa pris a medio filio deno¬
tata est: a maiore uero et iumore concecta ⁊c̃.
q̃ necesse non est exsequi. cum satis sit hoc solum com¬
plecti. quod noe tipum ueritatis ostendens non aqͣm
sed uinum biberit. et sic ymaginem dñice passionis
expresserit. Item in sacerdote melchisedech dñicũ
sacramentũ prefiguratũ uidemus: scdm ꝙ serip¬
tra diuina testatur et dicit. Et melchisedech
rex salem protulit panem et uinũ: fuit autẽ dei¬
sacepdos summi et benedixit abraham Quod aut
melchise decħ tipum xp̃i portaret declarat in psal¬
mis sp̃us sanctus ex ꝑsona pris ad filium dicens
dente luciferũ generaui te. et tu es sacerdos iet̾¬
nũ scdm ordinem melchisẽdech. hec et alia que secun¬
tur huius ep̃łe sumisse dictionis modum seruant: qd

Expanded text:
quod vinum bibit, quod inebriatus est, quod in domo sua quod vinum bibit, quod inebriatus est, quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus; quod nuditas illa patris a medio filio denotata est; a majore vero et minore contecta , et caetera quae necesse non est exsequi, cum satis sit hoc solum complecti, quod Noe typum futurae veritatis ostendens, non aquam sed vinum biberit; et sic imaginem dominicae passionis expresserit. Item in sacerdote Melchisedech dominicum Sacramentum praefiguratum videmus, secundum quod Scriptura divina testatur, et dicit: « Et Melchisedech rex Salem protulit panem et vinum. Fuit autem sacerdos Dei summi, et benedixit Abraham » . Quod autem Melchisedech typum Christi portaret, declarat in Psalmis Spiritus sanctus, ex persona Patris ad Filium dicens: « Ante Luciferum genui te. Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech » . Haec et alia quae sequuntur hujus epistolae , submissae dictionis modum servant, quod
Abbreviated transcription (Latin):
disputat. Soluitur ibi quippe questio in qua querit
utrum calix dincus aquam solam. an eam umo mi¬
xtam debeat here: sed exempli gra aliquid inde pone¬
dum est. Post principiũ ergo eple iam soluere inci¬
piens propositam questione. Admonitos antem nos
scias inquid. ut in calice offerendo dñica traditio ser¬
uetur: neq aliud fiat a nobis ꝙͣ am qd pro nobis doꝰ pͥor
facit. ut calix qui in comemorationẽ eius offertur.
mixtus uino offeratur. Nam cum dicat xpus
ego sum uitis uera. sanguis xpi non aqua est utiq
sed uinum : nec potest uideri sanguis eius quo redep¬
ti et uiuificati sumus esse in calice qͣndo uinu desit
talici. quo xp̃i sanguis ostenditur qui scripturar
oim sacramento ac cestimomio predicetur. Inuemi¬
mus em in genesi cirea sacramentum noe h idem p¬
currisse. et siguram dñice passionis illic extitisse

Expanded text:
disputat. Solvitur quippe ibi quaestio, in qua quaeritur disputat. Solvitur quippe ibi quaestio, in qua quaeritur utrum calix dominicus aquam solam, an eam vino mixtam debeat habere. Sed exempli gratia aliquid inde ponendum est. Post principium ergo epistolae, jam solvere incipiens propositam quaestionem: Admonitos autem nos scias, inquit, ut in calice offerendo dominica traditio servetur, neque aliud fiat a nobis, quam quod pro nobis Dominus prior fecit, ut calix qui in commemorationem ejus offertur, vino mixtus offeratur. Nam cum dicat Christus, « Ego sum vitis vera » ; sanguis Christi, non aqua est utique, sed vinum; nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice, quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur; qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicatur. Invenimus enim in Genesi circa sacramentum Noc hoc idem praecucurrisse, et figuram dominicae passionis illic exstitisse,
Abbreviated transcription (Latin):
num est autem ennilari in bono semper: et non solu
cum pns sum apud uos. Filioli mei quos iteru par¬
turio donec xpus formetur in uobis. Uellem autem
minc adesse apud uos: et mutare nocem meam. quia
confundor in uobis. Numquid aut contraria con¬
trariis uerba sunt reddica: aut aliqua gradatione sibi
subnexa sunt. aut cesa et membra circuitus ue somi¬
erunt: et tamen non ideo tepuit grandis affectus
quo eloquium feruere sentimus. Sed aplica ista
sic claroa sunt. ut et profunda sint. Atq ita consep¬
ta memorieq mandata. ut non solum lectors uel
auditore. uerum etiam expositore opus habeant
si quis in eis non superficie contentus altitudinem
querat. Qua propter uideamus ista genera di
cendi in eis qui istorum lectione ad uerum diuinarum
atq salubrium scientiam profecerunt. eamq ecclesiẽ
ministrarunt. Beatus cipriamis sumisso dicendi
genere utitur in eo libro. ubi de sacramento calitis

Expanded text:
num est autem in bono aemulari semper, et non solum num est autem in bono aemulari semper, et non solum cum praesens sum apud vos. Filioli mei, quos iterum parturio, donec formetur Christus in vobis. Vellem autem nunc adesse apud vos, et mutare vocem meam, quia confundor in vobis. Numquid hîc aut contraria contrariis verba sunt reddita, aut aliqua gradatione sibi subnexa sunt, aut caesa et membra circuitusve sonuerunt? Et tamen non ideo tepuit grandis affectus, quod eloquium fervere sentimus: sed Apostolica ista sic clara sunt, ut et profunda sint: atque ita conscripta, memoriaeque mandata, ut non solum lectore vel auditore, verum etiam expositore opus habeant, si quis in eis non superficie contentus altitudinem quaerat. Quapropter videamus ista genera dicendi in eis qui istorum lectione ad rerum divinarum atque salubrium scientiam profecerunt, eamque Ecclesiae ministrarunt. Beatus Cyprianus submisso dicendi genere utitur in eo libro ubi de Sacramento calicis
Abbreviated transcription (Latin):
Ad galatas autem ꝙͣuis illa tota epla sumisso di¬
cendi genere scripta sit. nisi in extremis partibus
ubi est eloquu temperatum. tamen incerponit que¬
dam locum eo motu amini. ut sine illis quidem ta¬
libus ornamentis qualia sunt in his que modo posumꝰ.
non posset tamen insi granditer dici. Dies inquid ob¬
seruatis et menses et annos et tempora. timeo aut¬
uos ne forte sine causa laborauerim in uobis estote
sicut et ego: qui et ego sicuc uos. fratres precor uos.
nichil me lesistis. Scitis qr per infrrmitate carnis ia¬
pridem euangelizaui uobis: et temptacõem uram in carne
mea non spreuistis neq respiustis. sed sicut angelũ
dei excepistis me sicut xp̃m ihin. Que ergo fuit be¬
aticudo ura: testimoniũ uobis perhibeo. qmi si fieri poss
oculos uros eruissetis et dedissetis michi. ergo mincꝰ
factus sum uobis uerum p̃dicans: ennilantur uos no
bene. sed excludere uos uolunt ut cos emulemini. Bo¬

Expanded text:
Ad Galatas autem, quamvis tota ipsa epistola submisso dicendi genere scripta sit, nisi in extremis partibus, ubi est eloquium temperatum: tamen interponit quendam locum eo motu animi, ut sine ullis quidem talibus ornamentis, qualia sunt in iis quae modo posuimus, non posset tamen nisi granditer dici: Dies, inquit, observatis, et menses, et annos, et tempora. Timeo vos, ne forte sine causa laboraverim in vobis. Estote sicut et ego: quoniam et ego sicut vos. Fratres, precor vos, nihil me laesistis. Scitis quia per infirmitatem carnis iampridem Evangelizavi vobis, et tentationes vestras in carne mea non sprevistis, neque respuistis: sed sicut angelum Dei excepistis me, sicut Christum IESUM. Quae ergo fuit beatitudo vestra? Testimonium vobis perhibeo, quoniam si fieri posset, oculos vestros eruissetis, et dedissetis mihi. Ergo inimicus factus sum vobis vera praedicans? Aemulantur vos non bene, sed excludere vos volunt ut eos aemulemini. Bo
Abbreviated transcription (Latin):
nititur dicendo quod bonum est. nichil illorum trium
spernens ut salicet doceat. ut delectet. ut flectat oret
atq agat: ut que admodum supradixinius intelligent̾¬
libenter obedientet audictir.¶ mod cum apte et
comasientee sfatit non nmerito eloquens dici pecefe et¬
fi caon essm sequatur auditoris assensũs did hxt emm¬
gla ⁊d est ut doceat ut delectet. ut fẽcciat. et iam illa ena
yndetirr pertinere uoluisse Ide ipe romani auitor e¬
quuii cum itidem dixit Is g euit cloquens. qui ut doce¬
pepoterit parua sumiisse ut delectet modita tem¬
peraterer t ẜsectat magna grandicer dicere. Nanꝙͣ¬
se adderea ulła etiam tria. et sit explicaret una eandeq
sententiam dicens Is erit igit̾ loquens. qui nt doce¬
at poterit summnisse ut delectet modica temperate:
ul slectatimagna granditer dicere. hec antomaua¬

Expanded text:
nititur dicendo persuadere quod bonum est, nihil horum trium nititur dicendo persuadere quod bonum est, nihil horum trium spernens, ut scilicet doceat, ut delectet, ut flectat; oret atque agat, ut quemadmodum supra diximus, intelligentlibenter, obedienterque audiatur. Quod cum apte et convenienter facit, non immerito eloquens dici potest, etsi non eum sequatur auditoris assensus. Ad haetria, id est ut doceat, ut delectet, ut flectat, etiam tria illa videtur pertinere voluisse idem ipse Romani auctor eloquii, cum itidem dicit: Is igitat, poterit parva submisse; ut delectet, modica temperate; ut flectat, magna granditer dicere. CAsi adderet illa etiam tria, et sic explicaret unam eamdemque sententiam dicens. Is erit igitur eloquens, qui ut doceat, poterit parva submisse; ut delectet, modica temperate; ut flectat, magna granditer dicere. CAPUT XVII
Abbreviated transcription (Latin):
est aliquid. neq qui rigat. sed deus qui incrementu dat.
Onde ipis quoq ministris sanctis hommibus uel etiã
sancas angelis operantibus nemo recte dicit que per¬
tinent aduuendum cum deo nisi fiat a deo docibilis do.
ui dicitur in psalmo. Doce me ut faciam uolun¬
tatem tuam: qui tu es deus meris. unde et ip̃i tlinnocheo
idem dicit apłus. loquens utiq ad discipulum doctor. Cu
autem perseuera in his que didicisti et credita sunt tͥͬ
sciens a quo didiceris. Sicut eni corporis medicamenta
que homimibus ab hominibus ad hibentur non insi eis
profunt quibus deus operatur salutem. qui et sine illis
mederi potest cum sine ip̃o illa non possinc. et tamen
adhibentur et si hoc officiose fiat inter opera mĩe ul
profunt amme adhibita per hominem. cum deus oꝑat᷑
ut profint: qui potuit englin dare homini etiam non
ab homimibus neꝙ per hominem. Qui gͦ per fuade

Expanded text:
esse aliquid, neque qui rigat, sed Deum qui incrementum dat ? esse aliquid, neque qui rigat, sed Deum qui incrementum dat ? Unde ipsis quoque ministris sanctis hominibus, vel etiam sanctis Angelis operantibus, nemo recte discit quae pertinent ad vivendum cum Deo, nisi fiat a Deo docilis Deo, cui dicitur in Psalmo: Doce me facere voluntatem tuam, quoniam tu es Deus meus . Unde et ipsi Timotheo idem dicit apostolus, loquens utique ad discipulum doctor: Tu autem persevera in iis quae didicisti, et credita sunt tibi, sciens a quo didiceris . Sicut enim corporis medicamenta, quae hominibus ab hominibus adhibentur, nonnisi eis prosunt quibus Deus operatur salutem, qui et sine illis mederi potest, cum sine ipso illa non possint, et tamen adhibentur; et si hoc officiose fiat, inter opera misericoprosunt animae adhibita per hominem, cum Deus operatur ut prosint, qui potuit Evangelium dare homini, etiam non ab hominibus, neque per hominem. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
tatis uecte tractante. Ibi est et illud. predica ubu.
insta orportune. importune. argue. hortare. in¬
crepa in longaminitate et doctrina d itemq ad
tytum in me dicit ep̃m iuxta doctrinam fidelis u̾bi
perseuerantem esse debere: ut potens sit in dottrma
sana et contradicentes redarguere. Ibi etiam
dicit. tu uero loquere que decet sanamn doctrinã. senes
sobrios esse. et que secuntur Ibi illud. hec loquere
et exortare et increꝑa cum omi imperio. nemo te cõ¬
tempnat: admone illos principibus es potentatibus subdi¬
toe esse ⁊ c̃ Quid gͦ putamus ͤ miniquid contra sẽ¬
ipsula sentit apłus. qui cum dicat doctores operatione
fieri spiritꝰ sancti. ipe illis precepit quid et queadmodu
doceant. An intelligendum est et hominum officia ipo
sancco spiritu largiente in docendis etiam ipis doctori¬
bus non debere cessare. Et tamen neq qui plantat

Expanded text:
tatis recte tractantem ? Ibi est et illud: Praedica verbum, tatis recte tractantem ? Ibi est et illud: Praedica verbum, insta opportune, importune; argue, obsecra, increpa in omni longanimitate et doctrina . Itemque ad Titum, nonne dicit episcopum juxta doctrinam fidelis verbi perseverantem esse debere, ut potens sit in doctrina sana et contradicentes redarguere ? Ibi etiam dicit: Tu vero loquere quae decent sanam doctrinam, senes sobrios esse , et quae sequuntur. Ibi et illud: Haec loquere, et exhortare, et increpa cum omni imperio. Nemo te contemnat . Admone illos principibus et potestatibus subditos esse , etc. Quid ergo putamus? Numquid contra seipsum sentit Apostolus, qui cum dicat doctores operatione fieri Spiritus sancti, ipse illis praecipit quid et quemadmodum doceant? An intelligendum est, et hominum officia ipso sancto Spiritu largiente, in docendis etiam ipsis doctoribus non debere cessare; et tamen neque qui plantat
Abbreviated transcription (Latin):
sed spus pr̃is uri qui loquitur in uobis. Si ergo loqͣt
in eis spiritus sanctus qui per sequentibus tradunitur
pro xp̃o. cur non et in eis qui tradunt discentibus
p̃cipiendum quid uel quemadmodum doceant. si
doctores sanctus efficit spiricus. potest dicere n
orandum nobis: qr dñs ait. scit pacer uester quid
uobis necessarium sit p̾usꝙͣ petatis ab eo. Aut
apłm paulum timotheo et tito non debuisse p̾cipere
quid nel quemadmnodum preciperent aliis. quas
tres aplicas eplas ante oculos habere debet cui est
in eccłia persona doctoris imposita. Nonie ĩ
prima ad thimotheum legitur. annuucia hec
et doceͬ᷑. que autem sunt supradictum est. Non
ibi est. semorem ne increpaueris. sed obsetra ut
parrem. Nonne in secunda ei dicitur. forma
habe uerboru sanorum que audisti a me. Nome
ei ibi dicitur satis age te ipsum probabilem opera¬
rium exhibens deo: non erubescentem uerbum ui¬

Expanded text:
sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis . Si ergo loquitur sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis . Si ergo loquitur in eis Spiritus sanctus qui persequentibus traduntur pro Christo, cur non et in eis qui tradunt discentibus praecipiendum quid vel quemadmodum do ceant, si doctorandum nobis esse, quia Dominus ait, Scit pater vester quid vobis necessarium sit, prius quam petatis ab eo ; aut apostolum Paulum Timotheo et Tito non debuisse praecipere quid, vel quemadmodum praeciperent aliis. Quas tres apostolicas Epistolas ante oculos habere debet, cui est in Ecclesia doctoris persona imposita. Nonne in prima ad Timotheum legitur: Annuntia haec et doce ? quae autem sint, supra dictum est. Nonne ibi est: Seniorem ne increpaveris, sed obsecra ut patrem ? Nonne in secunda ei dicitur: Formam habe verborum sanorum, quae a me audisti ? Nonne ibi ei dicitur: Satis age, teipsum probabilem operarium exhibens Deo, non erubescentem, verbum veri
Abbreviated transcription (Latin):
ut orando pro se ac pro illis quos est allocuturus sit
orator anteꝙͣ dictor.Ipã hora iam ut dicat accedens
priusꝙͣ̃ exerat proferente linguam. ad deum leuet
ammĩa sicientem ut uuccet quod biberit uel quod im¬
pleuit fundat. Cum em de unaquaq ⁊e que sed
fidem dilectionẽ ꝙ cractanda sunt multa sint que
dicantur. Et multimodi quibus dicantur ab eis
qui ħ sciunt. quis nouit quid ad pns tempus uel
nobis dicere nel pey nos expediat audiri nisi qui
corda ominũ uidet. et quis facit ut ꝙ̾ oportet et que¬
bumia que docenda sunt qui et nosse uult et dot̾e:
facultatemq dicendi ut decet uirum eccliasticum
comparet. ad horain uero ipius dictionis illud pociꝰ
bone menti cogitet conuenire quod dns ait. No¬
lite cogitare quomodo aut quid loquanim: non em¬
uos estis qui loquimini. dabitur eni uobis in illa
hora quid loquamini. non em uos estis qui loqͥmim:

Expanded text:
ut orando pro se, ac pro illis quos est allocuturus, sit ut orando pro se, ac pro illis quos est allocuturus, sit orator antequam dictor. Ipsa hora jam ut dicat accedens, priusquam exserat proferentem linquam, ad Deum levet animam sitientem, ut eructet quod biberit, vel quod impleverit fundat. Cum enim de unaquaque re, quae secundum fidem dilectionemque tractanda sunt, multa sint quae dicantur, et multi modi quibus dicantur ab eis qui haec sciunt; quis novit quid ad praesens tempus, vel nobis dicere, vel per nos expediat audiri, nisi qui corda omnium videt? et quis facit ut quod oportet, et queomnia quae docenda sunt, qui et nosse vult et docere; facultatemque dicendi, ut decet virum ecclesiasticum, comparet: ad horam vero ipsius dictionis, illud potius bonae menti cogitet convenire quod Dominus ait, Nolite cogitare quomodo aut quid loquamini; bis in illa hora quid loquamini. Non enim vos estis qui loquimini,
Abbreviated transcription (Latin):
amatur: religione appetitier ded difficillime imple¬
tur. dit gͦ quodam loco. petamꝰ hanc sedem. dant
secessum secreta uicina: ubi dum erratici palmitum
lapsus pendulis nexibus per arundines baiulas
reput. uiteam portitum frondea tecta fecerunt.
Non dicuntur ista iisi mirabiliter affluentissima
fecunditate facundie: s profusione numa displicent
grauitati. Qui uers hec amant profecto eos qui
non ita dicunt sed castigatius elocuntur non ꝑosse
ita loqui existimant non indicio ista uitare. Cxppt̾
iste uir sanctus et posse se ostendit sit dicere. quia dixͬ
alicubi: et nolle. qu postmodum misꝙiͣ. Aget itaq iste
eloquens cum iusta et santta et bona dĩc. neq eni alia
debet dicere. aget uero qntum potest cum ista dicit.
ut intelligenter. ut libenter. ut obedient̾ audiatur:
et het se posse si potuerit et in qͣntum potuerit pieta¬
te magis orationũ ꝙͣ oratorũ facultate non dubitet.

Expanded text:
amatur, religiose appetitur, sed difficillime impleamatur, religiose appetitur, sed difficillime impletur. Ait ergo quodam loco: Petamus hanc sedem: dant secessum vicina secreta; ubi dum erratici palmitum lapsus pendulis nexibus per arundines bajulas repunt, viteam porticum frondea tecta fecerunt . Non dicuntur ista nisi mirabiliter affluentissima fecunditate facundiae, sed profusione nimia gravitati displicent. Qui vero haec amant, profecto eos qui non ita dicunt, sed castigatius eloquuntur, non posse ita eloqui existimant, non judicio ista devitare. Quapropter iste vir sanctus et posse se ostendit sic dicere, quia dixit alicubi, et nolle, quoniam postmodum nusquam. CAPUT XV.-- eloquens, cum et justa et sancta et bona dicit, neque enim alia debet dicere; agit ergo quantum potest cum ista dicit, ut intelligenter, ut libenter, ut obedienter audiatur: et haec se posse, si potuerit, et in quantum potuerit, pietate magis orationum, quam oratorum facultate non dubitet;