comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui nuper natus est inoriente.
dequo & fr̃s fidelissimi. quod eum
uiderint retulerunt. & scẽ me¬
moriȩ hieronimus presbyter.
scriptum reliquit. Ab sit in quã
ut unum hominem duplicem.
ac non potius duos. quod futurũ¬
erat sigemini nascerentur. resur¬
recturos existimemus. Ita cȩtera
quȩ singuli quiq partus. uel am¬
plius uel minus aliquid habendo.
Uel quadam nimia deformita¬
te monstra dicuntur. adhumane
naturȩ figuram. resurrectione
reuocabuntur. Ita ut singule
animȩ. singula sua corpora
optineant. nullis cohȩrentibus.
etiam quȩ cum que coheren¬
tia nata fuerant.
Sed seor¬
sum sibi singulis sua membra ge¬
stantibus. quibus humani corpo¬
autem perit dõ terrena materies.
de qua mortalium recrectur caro
Sed inquem lib& puluerem cinerẽ ue
soluatur. in quos lib& halitus aurasq
diffugiat. in quamcumq: aliorum
corporum substantiam. uel in ipsa
elementa uertatur . In quorũ cumq
animalium. etiam hominum cibum

Expanded text:
qui nuper natus est in Oriente, qui nuper natus est in Oriente, de quo et fratres fidelissimi quod eum viderint retulerunt, et sanctae memoriae Hieronymus presbyter scriptum reliquit: absit, inquam, ut unum hominem duplicem, ac non potius duos, quod futurum fuerat, si gemini nascerentur, resurrecturos existimemus. Ita caetera quae singuli quique partus vel amplius vel minus aliquid habendo, vel quadam nimia deformitate monstra dicuntur, ad humanae naturae figuram resurrectione revocabuntur; ita ut singulae animae singula sua corpora obtineant, nullis cohaerentibus etiam quaecumque cohaetia nata fuerant; sed seorsum sibi singulis sua membra gestantibus, quibus humani corpoautem perit Deo terrena materies de qua mortalium creatur caro: sed in quemlibet pulverem cineremve solvatur, in quoslibet halitus aurasque diffugiat, in quamcumque aliorum corporum substantiam vel in ipsa elementa vertatur, in quorumcumque animalium etiam hominum cibum
Abbreviated transcription (Latin):
sum atque contrarium dies at¬
tulerant. natura turpetur¬
Sed integretur. quod nondũ erat
integrum. sicut instaurabitur.
dem. inter doctissimos que ri
ac disputari potest quod utrum
ab homine inueniri possit ignoro.
quando incipiat homo in utero
uiuere. utrum sit quȩ dam uita.
& occulta. que non dum motibꝰ
uiuentis appareat . Nam nega¬
re uixisse puerperia. quȩ pro¬
pterea membratim exsecantur .¬
& eiciuntur exuteris pregnan¬
tium. ne matres quoꝙ. si mor¬
tua ibi relinquantur occidaÑ
imprudentia nimia uidetur
Ex quo aũ homo incipit uiuere.
exillo utique mori iam potest
Mortuus uero. ubicumq illi mors
potuit euenire. quomodo ad re¬
surrectionem non pertineat mor¬
tuorum. reperire non possum
Neque enim & monstra quȩ na¬
scuntur & uiuunt. quã lib& cito
moriantur. aut resurrectura
negabuntur. aut ita resurrectura
creden da sunt. ac non potius
correcta. emendata natura. IIII.¬
bsit enim ut illum bimembrem

Expanded text:
sum atque contrarium dies atsum atque contrarium dies attulerant, natura turpetursed integretur quod nondum erat integrum, sicut instaurabitur qdem inter doctissimos quaeri ac disputari potest, quod utrum ab homine inveniri possit ignoro, quando incipiat homo in utero vivere; utrum sit quaedam vita et occulta, quae nondum motibus viventis appareat. Nam negare vixisse puerperia, quae propterea membratim exsecantur et ejiciuntur ex uteris praegnantium, ne matres quoque si mortua ibi relinquantur occidant, impudentia nimia videtur. Ex quo autem incipit homo vivere, ex illo utique jam mori potest. Mortuus vero, ubicumque illi mors potuit evenire, quomodo ad resurrectionem non pertineat mortuorum, reperire noNeque enim monstra quae nascuntur et vivunt, quamlibet cito moriantur, aut resunegabuntur, aut ita resurrectura credenda sunt, ac non potius correcta emendataque natura. bsit enim ut illum bimembrem,
Abbreviated transcription (Latin):
sicut quidam reuixerunt.
iterumꝙ sunt mortui. sed in
rexit. quem ad modum possim
breuiter disputare. & omnibus
quȩ stionibus quȩ de hac re mo¬
ueri assolent. satis facere non
inuenio. Resurrecturam tamen
carnem. omnium qui nati sunt
hominum atque nascentur
& mortui sunt atque morientur.
de ab ortiuis fȩtibus que stio.
qui iam quidem nati sunt in uteris
matrum. sed non dum ita ut iam
possint renasci. Si enim resur¬
recturos eos dixerimus. de his qui
iam formati sunt. tolerari potest
ut cum que. quod dicitur. Infor¬
mes uero aborsus. quis non pro¬
cliuius perire arbitretur. sicut
semina que concepta non fuerint
Sed quis negare audeat. & si af¬
firmare non audeat. id acturam
resurrectionem. ut quicquid for¬
me defuit. impleatur. At que
ita non desit perfectio. quȩ ac¬
cessura erat tempore. quemad¬
modum non erunt uitia. quȩ
accesserunt tempore. Vt neq:
eo quod aptum & congruum di¬
es allaturi fuerant. natura frav¬
detur. neque eo quod aduer¬

Expanded text:
sicut quidam revixerunt, iterumque sunt mortui, sed in sius caro resurrexit, quemadmodum possim breviter disputare, et omnibus quaestionibus quae de hac re moveri assolent, satisfacere non invenio. Resurrecturam tamen carnem omnium quicumque nati sunt hominum atque nascentur, et mortui sunt atque morientur, de abortivis fetibus quaestio, qui jam quidem nati sunt in uteris matrum, sed nondum ita ut jam possent renasci. Si enim resurrecturos eos dixerimus; de iis qui jam formati sunt, tolerari potest utcumque quod dicitur: informes vero abortus quis non proclivius perire arbitretur, sicut semina quae concepta non fuerint? Sed quis negare audeat, etsi affirmare non audeat, id acturam resurrectionem, ut quiquid formae defuit impleatur? Atque ita non desit perfectio, quae accessura erat tempore, quemadmodum non erunt vitia quae accesserant tempore: ut neque in eo quod aptum et congruum dies allaturi fuerant, natura fraudetur; neque in eo quod adver
Abbreviated transcription (Latin):
citur: Unde his ex quibus certisumus: tantisꝑ lo¬
quamur ad exortationẽ urãm qualicumq ser¬
mone ad edificationẽ & laudẽ nominis đĩ. ut
&religio conseruetur ꝓfamulatu : & deuotio au

Expanded text:
citur. III. Unde de his ex quibus certi sumus, tantisper locitur. III. Unde de his ex quibus certi sumus, tantisper loquamur ad exhortationem vestram qualicumque sermone, ad aedificationem et laudem nominis Dei: ut et religio conservetur pro famulatu, et devotio a
Abbreviated transcription (Latin):
scoͣꝵ qui dormierant surrexerut: ac uenerunt
in scã ciuitatem: scilicet hieruisalem : & apparu¬
erunt multis: Dequibus ꝓfecto ñnulli doctorũ
senserunt : etiã & in suis reliquerunt scriptis: qđ
iam in illis ꝑpetua sit completa resurrectio: Fa¬
tentur enim quod ueri testes non essent: mnꝰ&
uera eoꝵ eẽt resurrectio: Unde & beatus petrus
nonsit ausus dicere : quod ipse. aut corpus euis
apud nos est: sed tantum sepulchrum. quoc on¬
ditus fuerat: Hunc auint resurrexisse & ipsũ
cum ceteris. scĩs : & ideo uacuũ remansisse man¬
sane factum : & dealiis quibus libet locis scriptura¬
rum firmare conantur : quod hi iam cum xp̃o re¬
gneit  resuscitati in eterna societate: Quod. quia
dõ nihil est impossibile : nec nos de beata maria
factum abniumus: quanquam ꝓpter cautelam
salua fide. pio magis desiderio opinari oporteat.
quam in consulte dꝗffinire : quod sine periculo nes¬

Expanded text:
sanctorum qui dormierant, surrexerunt, ac venerunt sanctorum qui dormierant, surrexerunt, ac venerunt in sanctam civitatem, scilicet, Jerusalem, et apparuerunt multis . De quibus profecto nonnulli doctorum senserunt, et etiam in suis reliquerunt scriptis, quod jam in illis perpetua sit completa resurrectio. Fatentur enim quod veri testes non essent, nisi et vera eorum esset resurrectio. Unde et beatus Petrus non sit ausus dicere, quod ipse, aut corpus ejus apud nos est: sed tantum sepulcrum quo conditus fuerat: hinc aiunt resurrexisse et eum cum caeteris sanctis: et ideo vacuum remansisse masane factum, et de aliis quibuslibet locis Scripturarum affirmare conantur: quod hi jam cum Christo regnent resuscitati in aeterna societate. Quod quia Deo nihil est impossibile nec nos de beata Maria Virgine factum abnuimus, quamquam propter cautelam salva fide pio magis desiderio opinari oporteat, quam inconsulte definire, quod sine periculo nes
Abbreviated transcription (Latin):
idcirco dixerim: quia multi nr̃oꝵ dubitant: utrũ
assumpta fuerit simil cum corpore: anobierit
relicto corpore: Quomodo aũ uel quo tempore :¬
aut aquibus ꝑ sonis. sẽĩssimũ corpus eius inde ab¬
latum fuerit : uel nibũ transpositũ: utrũue re¬
surrexerit. nescitur: quã uis nonulli astruere
uelint eam iam resuscitatam: & beatan cum xp̃o
io hanne theologo eius ministro. cui uirgini axp̃o
uirgo cõmissa est: plurimi asseuerant: quia in
sepulcro eius ut fertur : non nisi manna muentt᷑.
quod & scaturire cernitur: Uerũ tam̃ quod hox
ueruis censeatur: ambigimus: Melius tamen dõ
totũ. cui nihil impossibile est. committimus quã
aliquid temere definire uelimus auctoritate
nr̃a: quod non ꝓbamins. sicut & de his quos cum
đno teste euangelio resurrexisse credimis. sed
utrum redi erint᷑ interrȩ puluerẽ  certũ ñ ha¬
bemus : nisi quod legimus. quia multa corpora

Expanded text:
trorum dubitant utrum trorum dubitant utrum assumpta fuerit simul cum corpore an obierit relicto corpore. Quomodo autem uel quo tempore aut a quibus personis sanctissimum corpus eius inde ablatum fuerit uel ubi transpositum utrumue resurrexerit nescitur, quamuis nonnulli astruere uelint eam iam resuscitatam sicut et Joanne Evangelista ejus ministro, cui virgini a Christo Virgo commissa est, plurimi asseverant: quia in sepulcro ejus ut fertur nonnisi manna invenitur: quod et scaturire cernitur. Verumtamen quid horum verius censeatur, ambigimus. Melius tamen Deo totum, cui nihil impossibile est, committimus, quam ut aliquid temere definire velimus auctoritate nostra, quod non probemus: sicuti et de his, quos cum Domino Evangelio teste resurrexisse credimus. Sed utrum redierint in pulverem terrae, certum non habemus, nisi quod legimus: Quia multa corpora
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentia absens. scribere uobis curaui. quȩ absentia
p̃sens deuotus optuli : ut habeat scm̃ collegium
urm: indie tantȩ sollemnitatis. munus latini ser¬
monis. in quo discat tenera infantia. lactis experi¬
ri dulcedinem: & de exigius eximia cogitare : qua¬
liter fauente đõ. ꝑ singulos annos. tota hȩc dies ex¬
pendatur in laudẽ : & cum gaudio celebret᷑. nefor
cipiatis: quod multi latinorum. pietatis amore. stu¬
dio legendi caruis amplectunt᷑: p̾sertim ex his cum¬
nihil aluid experiri potest ꝓcerto: nisi quod hodi
erna die gloriosa migrauit acorpore: Monstratur
aũ sepulchrum eius: cernentibus. usq ad pͣsens. In
uallis ios aphath medio: Quȩ uallis. est inter montẽ
syon & montem oliueti. posita: quam & tu õpau¬
la oculis conspexisti. ubi in eius honore fabrica¬
taest eclesia: miro lapideo tabulatu: Inqua sepril¬
ta fuisse. ut scire potestis ab om̃ib ibidem p̾dicat᷑.
sed nunc uacuũ eẽ: cernentib ostenlitur Hȩc

Expanded text:
s curavi, quae absentia praesens devotus obtuli, ut habeat sanctum Collegium vestrum in die tantae solennitatis munus Latini sermonis, in quo discat tenera infantia lactis experiri dulcedinem, et de exiguis eximia cogitare: qualiter favente Deo, per singulos annos tota haec dies expendatur in laudem, et cum gaudio celebretur: ne foecipiatis: quod multi Latinorum pietatis amore, studio legendi charius amplectuntur: praesertim cum ex his nihil aliud experiri possit pro certo, nisi quod hodierna die gloriosa uirgo Maria migrauit a corpore. Monstratur autem sepulchrum eius cernentibus nobis usque ad presens in uallis Iosaphat medio; que uallis est inter montem Syon et montem Oliueti posita, ubi la, oculis aspexisti, ubi in ejus honore fabricata est Ecclesia miro lapide tabulata: in qua sepulta fuisse ut scire potestis ab omnibus ibidem praedicatur: sed nunc vacuu
Abbreviated transcription (Latin):
& uirginitas. cum sit in carne : uicia carnis nescit: Ce¬
lestis plane imberꝰ uirgmeum uellus placido se infu¬
dit elapsii : & tota diuinitatis unda se contulit incar¬
ne : quando uerbũ caro factum ẽ: acdeinde ꝑ crucis
patibulum exp̃ssum : terris omĩb pluuiam salutis infu¬
dit. & stillicidia gr̃e. humanis p̃stitit mentib Ons tecũ

Expanded text:
et virginitas cum sit in carne, nescit vitia carnis. Coeet virginitas cum sit in carne, nescit vitia carnis. Coelestis plane imber in virgineum vellus, placido se infudit illapsu: tota divinitatis unda se contulit in carnem, quando Verbum caro factum est: ac deinde per crucis patibulum expressum, terris omnibus salutis pluviam effudit, et stillicidia gratiae humanis praestitit mentibu
Abbreviated transcription (Latin):
grã plena. dñs tecũ. benedicta tu inmulierib Talib
namq decebat uirginẽ oppignerari munerib ut eẽt
gr̃a plena : quȩ dedit cęlis głam : terris đm. pacemq re¬
fudit: fidem gentib: finẽ uitus: uitȩ ordinẽ moribus
tas. ꝓ fecto mxarne p̃ter carnẽ inuere : nonterrena
uita ẽ. sed cęlestis Unde in carne angelicam głam ac¬
quirere . maisẽmeritis. quã habere. Esse enim ange¬
lum: felicitatis est: Esse uͦ uirginẽ uirtutis: dum hoc op¬
tiere uirib nitit᷑ cum grã: quod habet angelus exna¬
tura: Utrumq tam̃ : eteẽ uirginẽ. ł angelum : diuini
muneris ẽ officium. non humanũ: aue inquit grãple¬
na: Etbene plena. quia cȩteris ꝑpartes p̃stat᷑. mariȩ uᵈ
simul se tota infudit plenitudo grȩ̃. hoc quippe ͭ quod
dauid canit: descendet sicut pluuia inuellus Uellus
itaꝙ cum sit decorpore. nescit corporis passionẽ. Sic

Expanded text:
gratia plena, Dominus tecum: benedicta tu in mulieribus. Talibus gratia plena, Dominus tecum: benedicta tu in mulieribus. Talibus namque decebat Virit coelis gloriam, terris Dominum, pacemque refudit, fidem gentibus, finem vitiis, vitae ordinem, moribus tas. Profecto in carne, praeter carnem vivere, non terrena vita est, sed coelestis: Unde in carne angelicam vitam acquirere, majus est meritum, quam habere. Esse enim angelum, felicitatis est: esse vero virginem, virtutis: dum hoc obtinere viribus virgo nititur cum gratia, quod habet angelus ex natura. Utrumque tamen et esse virginem et angelum, divini muneris est officium, non humani: Ave, inquit, gratia plena ; et bene plena, quia caeteris per partes praestatur: Mariae vero simul se tota infudit plenitudo gratiae. Hoc quippe est quod David canit: Descendet sicut pluvia in vellus . Vellus itaque cum sit de corpore, nescit corporis passionem. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
gentius extollere : & dignis dõ iubilare p̃conins: ac mis
ticis honorare muneribus: nulli dubiũ. quintotũ ad
głam laudis eius ꝑtmeat: quic quid digne genitriei fuȩ
impensum fuerit. ac sollemnit᷑: Exquo timeo satis & ual¬
de ꝑtimesco : dũ uris cupio parere ꝓfectib: ne forte
sicut imꝓb : ita & indignus laudator inueniar. ꝓfec¬
to: cum nec scĩtas uel facudia suppeditet: ut beatam
et gloriosam uirgmẽ digne laudare queam: quõ ut
uerũ fatear : quicquid humanis dici. potest uerb. mi¬
nus est alaude cȩli : qua diumis ẽ & angelicis. excellen¬
tius p̃dicata. & laudata p̃comis Aꝓphetis quidẽ p̃nu¬
tiata : a patriarchis siguris & enigmatib p̃signata: ab
euangelistis exibita & monstrata: ab angelo uenerabi¬
lit atq officiosissime salutata: Prȩterea. qualis & quan¬
ta eẽt: ab eođẽ diuinitus declarat᷑. cũ ait: Aue maria

Expanded text:
gentius extollere, et digentius extollere, et diticis honorare muneribus. Nulli dubium quin totum ad gloriam laudis ejus pertineat, quidquid digne genitrici suae impensum fuerit, ac solemniter attributum. Ex quo timeo satis, et valde pertimesco, dum vestris cupio parere profectibus, ne forte sicut improbus, ita et indignus laudator inveniar. V. Profecto cum nec sanctitas vel facundia suppeditet, ut beatam et gloriosam Virginem Mariam digne laudare queam: quoniam ut verum fatear quidquid humanis dici potest verbis, minus est a laude coeli: quia divinis est et angelicis excellentius praedicata et laudata praeconiis. A prophetis quidem praenuntiata: a patriarchis figuris et aenigmatibus praesignata: ab evangelistis exhibita et monstrata: ab angelo venerabiliter atque officiosissime salutata. Praeterea qualis et quanta esset, ab eodem divinitus declaratur, cum dicitur: Ave,
Abbreviated transcription (Latin):
societas omniũ suꝑnorum: ubi dulcis sollemnitas an¬
geloꝵ : ubi post labores & erumnas huius scłi. felix
& suauis refectio animarum: Hodie namq gloriosa
semꝑ uirgo : cȩlos ascendit Rogo gaudete: quia ut
ita fatear. meffabiliter sublimata. cũ xp̃o regnat
ineternum : Regina mundi hodie deterris & dep̃¬
senti scło nequã eripit᷑ Iterũ dico gaudete: quia se¬
cura desua immarcessibili gła: ad cęli iam ꝑuenit
palatium : Exultate in quã ac gaudete: & lexetur
om̃is orbis: quia nobis om̃ib: eius interuenientibus
meritis: salus aucta ẽ: Uobis quoq diligentib: eam
honor & uirtus. una cũ reliquis uirginib: sacris. amplior
prestatur. & gr̃a: Idcirco dilectissimȩ letamini & lau¬
date. quia si đm ore ꝓphetico in scĩs suis laudare iube¬
mur : multo magis eum in hac celebritate beatȩ uir
ginis matris enis oportet cum. ymnis & canticis. dili¬

Expanded text:
societas civium supernotorum, ubi dulcis solemnitas ansocietas civium supernotorum, ubi dulcis solemnitas angelorum, ubi post labores et aerumnas felix et suavis refectio animarum. Hodie gloriosaria coelos ascendit: rogo, gaudete: quia ut ita fatear ineffabiliter sublimata cum Christo regnat in aeternum. Regina mundi hodie de terris et de praesenti saeculo nequam eripitur: iterum dico gaudete, quia secura de sua immarcescibili gloria ad coeli jam pervenit palatium. Exsultate, inquam, et gaudete, et laetetur omnimeritis salus aucta est. Vobis quoque diligentibus eam, honor, et virtus una cum reliquis sacris virginibus amplior praestatur et gratia. Idcirco, dilectissimae, laetamini et laudate, quia si Deum ore prophetico in sanctis suis laudare jubemur, multo magis eum in hac celebritate beatae Mariae Virginis matris ejus oportet cum hymnis et canticis dili
Abbreviated transcription (Latin):
tatur in lege mandatoꝵ dĩ: ut & ipsa sit forma discipli¬
ne xp̃i : & exemplũ ꝑfectionis uirginibus Conuersat᷑
aũ cum testibus scẽ resurrectionis. & ipsa testis: Conuer¬
satur cum senatoribis cȩli: infra curiã paradisi. sub
sp̃s scĩ disciplina. & magisterio totius diumȩ maies¬
ria inter primas summi regis cohortes: quorũ uita
Hinc ascendisse legunt᷑ incenaculũ quo pascha dignis¬
sime celebratur : Ibi quippe manebatit cũ maria
matre uiũ un animit᷑ aspirati incaritate. ꝑseuerantes
moratione. donec induerent᷑ uirtute exalto: Ceperant
enĩ iam orare : qui dudũ cum dño conuersantes. uir¬
tutibus & miraculis pascebant᷑: Etbene ꝑseuerantes in
oratione. nihil hesitantes. donec acciperent munera
tionibus. unanimitit᷑ iuuentes : quousque intrare pos¬
sitis gaudia aeternȩ uitȩ quo beata uirgo maria fe¬
liciter hodie intrauit: alternantib ymindicis an¬
gel& choris. infra pascua eternȩ uiriditatis : ubi una

Expanded text:
iplinae Christi, et exemplum perfectionis virginibus. Conversatur autem cum testibus sanctae resurrectionis et ipsa testis. Conversatur cum senatoribus coeli intra curiam paradisi sub Spiritus sancti disciplina et magisterio totius divinae majesria inter primas summi regis cohortes, quorum vita Hinc ascendisse leguntur in coenaculum, in quo pascha dignissime celebrabatur: ibi quippe manebant cum Maria matre Jesu unanimiter aspirati in charitate, perseverantes in oratione, donec induerentur virtute ex alto. Coeperant enim jam orare qui dudum cum Domino conversantes virtutibus et miraculis pascebantur. Et bene perseverabant in oratione nihil haesitantes, donec acciperent munera tionibus unanimiter viventes, donec intrare possitis gaudia aeternae vitae, quo beata Virgo feliciter hodie introivit, alternantibus hymnidicis angelorum choris intra pascua aeternae viriditatis: ubi una
Abbreviated transcription (Latin):
apłis fuit: quousque dispergunt᷑. sicuti lucas memi¬
nit dicens : quod regressi amonte oliueti. hierosolimã¬
quidẽ uenerunt. & ascenderunt incenaculũ. ubi ma¬
nebant. petrus & iohannes. ia cobus & andreas. philip

Expanded text:
apostolis fuit quousque disperguntur: sicut Lucas memiapostolis fuit quousque disperguntur: sicut Lucas meminit, dicens: Quod regressi quidem a monte Oliveti, Jerosolymam venerunt, et ascenderunt in coenaculum, ubi manebant Petr
Abbreviated transcription (Latin):
cellunt tota deilla quȩ dicunt᷑: quia sunt diuina
atq meffabilia: Unde uirginitas & fecunditas ꝓlis.
suꝑ eminens nouitas ẽ : quamquã humanũ cerna¬
tur : excarne quod nascitur: Uerum tamen. & sima¬
gnificentior multum uirginitas inmaria. ꝓpt̃ gr̃ȩ
excellentiã : una tam̃ integritas carnis & una inrts.
quȩ adiincẽ quasi cognata sociatur Hinc quoq
iohannes. quicquid ẽ quod maria genuit euange¬
lihando. suo commendat eloquio : uerbũ quod in
principio erat : & uerbum erat apud đm & ds̃ erat
uirgo maria: exse. carne factũ: Idcirco & uirgmitas
longe sacratior: & fecunditas ut ita dicã multo in¬
effabilior : quam suo potuerit ille explicare eloquio:
Ueruntamen. quanto uirginitas cognatior uirgini¬
tati: tanto beatus euangelista ceteris excellentior
& uicmior uerbo: Ideoq quic quidẽ quod uirgo ge¬
tȩ : conuersatio eius post ascensionẽ xp̃i. generaliter cũ

Expanded text:
cellit de illa quae dicuntur: quia sunt divina cellit de illa quae dicuntur: quia sunt divina atque ineffabilia. Unde virginitas et fecunditas prolis supereminens novitas est, quamquam humanum cernatur ex carne quod nascitur. Verumtamen etsi magnificentior multum virginitas in Maria propter gratiae excellentiam: una tamen integritas carnis, et una virtus, quae ad invicem tamquam cognata sociatur. Hinc quoque Joannes, quidquid est quod Maria genuit; evangelizando, suo commendat eloquio. Verbum, inquit, in principio erat, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Virgo Maria ex se carnem factum. Idcirco virginitas longe sacratior, et fecunditas ut ita dicam multo ineffabilior, quam suo potuerit ille explicare eloquio. Verumtamen quanto virginitas cognatior virginitati, tanto beatus evangelista caeteris excellentior et vicinior Verbo. Ideo quidquid est quod Virgo getae, conversatio ejus post ascensionem Christi generaliter cum
Abbreviated transcription (Latin):
insua. quasi matrẽ filius: cui benignus magister
decruce. mulier inquid. ecce filius tuus: addiscipu¬
lum autem. ecce mater tua: ut uirgo uirgini co¬
hȩreret. & deseruiret officiosissime: cura adoptionis:
Non enĩ pudicissima urgmitas. alicui discipuloꝵ rec¬
tius quam uirgim commendatur: ut eẽt ad inui¬
cem grata societas. & floridus aspectus : nec non &
uenustus conuersandi uultus: uernansq alternatĩ.
pudicitiarum splendor decoratus: Una si quidẽ iur
giitatis uirtus inambobus : sed altera ꝓportio in
maria : altera quidẽ. quia fȩcundior. s ipsa: Ipsa
uero s altera: Quia & supsa eademq incorruptio.
tam̃ foecunditas integritatis. longe gloriosior quam
uirginitas. Idcirco & fecunditas iilla: tota deifica ẽ
& uirginitas: alioquin : nusquã scđm naturã nascen¬
di uirginitas : ubi fecunditas p̃dicatur neq fȩcun¬
ditas. ubi uirginitas integra: seruat᷑: Ideoq. suꝑ ex¬

Expanded text:
in suam, quasi matrem filius: cui benignus magister in suam, quasi matrem filius: cui benignus magister de cruce: Mulier, inquit, ecce filius tuus; ad discipulum autem: Ecce mater tua ; ut virgo virgini cohaereret et deserviret officiosissime cura adoptionis. Non enim pudicissima virginitas alicui discipulorum rectius quam virgini commendatur ut esset ad invicem grata societas et floridus aspectus? necnon et venustas conversandi vernans, alternatim pudicitiarum splendore decoratur. Una siquidem virtus virginitatis in ambobus, sed altera proportio in Maria: altera quidem, quia fecundior, sed ipsa. Ipsa vero, sed altera: quia etsi ipsa eademque incorruptio, tamen fecunditas integritatis longe gloriosior quam virginitas. Idcirco et fecunditas in illa tota deifica est et virginitas. Alioqui nusquam secundum naturam nascendi virginitas, ubi fecunditas praedicatur: neque fecunditas, ubi virginitas integra conservatur. Ideoque
Abbreviated transcription (Latin):
emit uniuersam hereticã prauitatẽ : sola sit post
đm : quȩ nos confirmet momĩ ueritate : suisq cõ¬
mendet meritis: & p̃cibus auxili etur. ut & ipsi di¬
gni inueniamur m eius laudibus: Qđ si quęrit᷑.
post astensionem dñi quid egerit : unum ꝓcerto
ẽ : quia uirgo sc̃ã. corpore ac mente ꝑ mansit:
Quam sanȩ archangelus gabrihel: accęlestis para¬
nimphus intactam custodiuit: & iohannes apłs
atq euangelista. cui xp̃c eam meruce commisit.
uirgo uirginẽ seruauit: suisꝙ ei deseruiuit ob¬
sequiis: non eemius ille scoe apło chorus eam de¬
seruerit : inter quos intrans & exiems familiarnus c̃¬
tulit de xp̃i incarnatione : tanto si quiđẽ uerius.
spm̃ scm̃ om̃a cognouerint: & momnẽ edocti ꝑue¬
nerint ueritatẽ: Quam sane beatam uirginẽ. & si
om̃s uenerati sunt discipuli. eiq famulabant᷑ offi¬
cio dilectionis: iohannes tamen: amplus ac speci¬
alius usq infinẽ uitȩ : qui sibi commissam accepit

Expanded text:
universam haereticam pravitatem: sola post Deum quae nos confirmet in omni veritate, suisque commendet meritis, et precibus auxilietur, ut et ipsi digni inveniamur in ejus laudibus. Quod si quaeritur post ascensionem Domini quid egerit, unum pro certo est, quia Virgo sancta corpore ac mente permansit: quam sane angelus Gabriel, ac si coelestis paraymphus, intactam custodivit. Et Joannes apostolus, atque evangelista, cui Christus eam de cruce commisit, virgo virginem servavit, suisque ei deservivit obsequiis: non surrectionem intrans et exiens, familiarius contulit de Christi Incarnatione: tanto siquidem verius, sanctum omnia cognoverint, et in omnem edocti pervenerint veritatem. Quam sane beatam Virginem, etsi omnes venerati sunt discipuli, eique famulabantur affectu dilectionis, Joannes tamen amplius ac specialius usque in finem vitae, qui sibi commissam accepit
Abbreviated transcription (Latin):
tum eẽ cupiebas. teste conscientia: mihi narrare
ante p̃sepium. ubi plurimum lacrimata es non
deberes: quod ut uerum fatear. xp̃i pcomia.
etiam siuoluero adiuratus. neq tuas laudes om¬
nino tacere queo: Idcirco tue te interrogant fi¬
lix̧. quas lacte nutris : tu ea melius reserabis : quȩ
nescio si ꝑspeciem aliquã : certe. aut inspũ uidisti:
Unde uos filiȩ : pulsate matrẽ p̃cibus : pulsate ad
hostium muitantis annei: si quoqͦ modo tandem
uobis aperiantur. quȩ reserata sunt matri: uerum¬
tamen de his quid plura dicam: Om̃ã saluatoris ges¬
ta. & beatȩ mariȩ obsequia. nec non & actus uitȩ.
exeuangelio didicistis: & nunc quid suꝑ ẽ : ut aba¬
liquo doctorum quȩratis: Deassumptione tam̃ eius.¬

Expanded text:
tum esse volebas teste conscientia, mihi narrare tum esse volebas teste conscientia, mihi narrare ante praesepium, ubi plurimum lacrymata es, non debueras: quod ut verum fatear, Christi praeconia, etiamsi voluero adjuratus, neque tuas laudes omnino tacere queo. Idcirco tuae te interrogent filiae, quas lacte nutris: tu ea melius reserabis, quae nescio si per speciem aliquam, aut certe in spiritu vidisti. Unde vos, o filiae, pulsate matrem precibus, pulsate ad ostium invitantis amici: si quomodo tandem vobis aperiantur, quae reserata sunt matri. Verumtamen de his quid plura dicam? Omnia Salvatoris gesta, et beatae Mariae obsequia, necnon actus vitae ex Evangelio didicistis. Et nunc quid superest, ut ab aliquo doctorum requiratis? II. De Assumptione ejus
Abbreviated transcription (Latin):
turis duunis. p̃dicata leguntur: Quid em̃ aliud so¬
nant euangelia. nisi nascentem dñm exintemera
ta uirgine maria: Etomĩa eius incrementa. quo¬
usq fuit inmundo. duinis dum taxat efferunt
p̃conis:: Porro ab exordio scĩ euangelii. gabrie¬
lem archangelum. colloquentẽ mariȩ audistis. &
deinceps reliqua om̃a plenuis legistis: Ad p̃sepe
quoq. o paula te teste. nato puero. multitudinẽ¬
angelorum inter crepundiar nom partus . & que¬
relas nescu ploratus : ꝓfescenninis gła in excel¬
sis đo & interra pax hominibus bone uoluntatis
cantantẽ audisti: & radiantem stellam iuuidisti.
pastoribus insuꝑ euangeli ꝰ antibus credidisti: ma
atis oculis conspexisti: ipsa eadem mimera. bene
intelligendo. uotis om̃ib fiderđo optulisti Nam
& cum eisdem magis. đm puerum inp̾sepio ado¬
rasti: Sed forte : conquesta me delatorem: quod
te ꝑdiderim clamitabis ad quod ego Sicȩla¬

Expanded text:
turis divinis praedicata leguntur. Quid enim aliud soturis divinis praedicata leguntur. Quid enim aliud sonant Evangelia, nisi Dominum nascentem ex Maria virgine? et omnia ejus incrementa, quousque fuit in mundo dumtaxat, divinis efferunt praeconiis. Porro ab exordio sancti Evangelii Gabrielem archangelum colloquentem Mariae didicistis, et deinceps reliqua omnia plenius legistis. Ad praesepe quoque, o Paula, te teste, nato puero inter crepundia novi partus, et querelas nescii ploratus, pro fescenninis, Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatiscantantium audivisti, et radiantem stellam vidisti. Pastoribus insuper evangelizantibus credidisti. Magatis oculis conspexisti: ipsa eadem munera bene intelligendo votis omnibus fide Deo obtulisti. Nam et cum eisdem magis Deum puerum in praesepio adorasti. Sed forte conquesta me delatorem, qui  Al. quod te prodiderim, clamabis. Ad quod ego: Si cela
Abbreviated transcription (Latin):
OGITIS ME.O PAULA ET EUSTOCMŨ
Immo xp̃i caritas me compellit. qui
uobis dudum tractatibus loqui consueueram.
ut nouo loquendi genere. sc̃is quȩ uobiscum de¬
gunt uirginibus. latino utens eloquio. exortatio¬
nis gratia. sermonem faciam de assumptione beatȩ &
gloriosȩ semꝑ uirginis mariȩ : more eorum . qui decla¬
matorie in ȩccłus. loqui solent ad populum: Quod utiꝙ
genus docendi. necdum attigeram : Sed quia negare ne¬
qued quicquid in iungitis nimia ur̃a deuictus dilectio¬
ne. experiar quȩ hortamini. affectu infantiũ. in ore bal¬
butientium. qui quȩ cumq audierint. fari gestiunt.
cum nec dum possint adplenum uerba formare:
maxime : quia ꝓpter simpliciores quasq id
me deꝓmere compalitis : ut habeant sermone¬
latino. quibus se occupent laudibus exeadem
die : quibus ue diuinis uacent lectionibus. pͣser¬
tim. cum & eadem inmultis festiuitatibus mul¬
torum scõrum patrum studia miro cuderint
eloquio quȩ dehac quidem uberius. ubiꝙ inserp¬

Expanded text:
ogitis me, o Paula et Eustochium, imo charitas Christi me compellit, qui vobis dudum tractatibus loqui consueveram, ut novo loquendi genere, sanctis quae vobiscum degunt virginibus, Latino utens eloquio, exhortationis gratia, sermonem faciam de Assumptione beatae et gloriosae semper Virginis Mariae, more eorum qui declamatorie in Ecclesiis solent loqui ad populum: quod utique genus docendi, necdum attigeram. Sed quia negare nequeo quidquid injungitis, nimia vestra devictus dilectione, experiar quae hortamini affectu infantium, more balbutientium, qui quaecumque audierint, fari gestiunt, cum necdum possint ad plenum verba formare: maxime, quia propter simpliciores quasque id me depromere compellitis, ut habeat sanLatino, quibus se occupet laudibus eadem die, quibusve divinis vacet lectionibus: praesertim cum et eadem in multis festivitatibus, multorum sanctorum Patrum studia, miro cuderint eloquio, quae de hac quidem uberius ubique in Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
taenim. ita& in carne factus intellegitur me¬
rito opifex omnium
per sacrificiũ suum manifeftatus est. Et qđ¬
nam est sacrificium: Suumenim corpus obtu¬
lit pronobis in odorem suuauitatis dõ & patri
& intrauit inscã semel: Nonper sanguinem
hercorum & taurorum. sed persuum sangui¬
nem Sic enim. credentib remis sionem in auer¬
num comparauit. Ergo plurimi quidem ante
ipsum scĩfuere. sed nemo eorum emmanuhel no¬
minatus est. Quam obcausam: Nondumenĩ
uenerat tempus quo deber& esse nobiscum. idest
Innram uenire naturam percarnem. isquȩ est
omni superior creatura Unus igitur emmanu¬
hel : semel enim factus ẽ homo unigenitus. tunc cũ
ꝑ scam uirginem generationem carnalem perpessus
Atnon erat ille emmanuhel. Fuit &iam cum
moyse. sed nec ille emma nuhel nominatus est
gitur quotiens audimus nomen filio datum esse
nobiscum ds̃. sapienter intellegamus. nonita fu

Expanded text:
ita enim et in carne factus intelligitur meita enim et in carne factus intelligitur merito opifex omnium.per sacrificium suum manifestatus est . Et quodnam est sacrificium? Suum enim corpus obtulit pro nobis in odorem suavitatis Deo et Patri, et intravit in sancta semel, non per sanguinem hircorum, aut taurorum, sed per suum sanguinem. Sic enim credentibus in se, remissionem in aeternum comparavit . Ergo plurimi quidem ante ipsum sancti fuere; sed nemo eorum Emmanuel nominatus est. Quam ob causam? Nondum enim venerat tempus quo deberet esse nobiscum, id est, in nostram venire naturam per carnem, is qui est omni superior creatura. Unus igitur Emmanuel, semel enim factus est homo Unigenitus, tunc cum per sanctam Virginem generationem carnalem perpessus  Josue I, 5. At non erat ille Emmanuel. Fuit etiam cum Moyse; sed nec ille Emmanuel nominatus est. Igitur quoties audimus nomen Filio datum esse, nobiscum Deus, sapienter intelligamus, non ita ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
tissimus iohannes de dõuerbo dixit. quod omnia
ꝑ ipsum facta sunt. & absq: eo factum ẽ nihil
Euangeli tabat autem beatus gabrihel scãe uir¬
gini dicens. Ecce concipies inutero & paries
commemor& : confirm& autem uim sententiȩ:
& opicem omnium fuisse dm̃ euangelixet reue¬
ra dicens euangelista diuinus. diuinus. desig¬
n& autem &iam angeliuox uere ex sca uirgine
natum eẽ ium xp̃m. nec absq: humanitate:
Intellegius dm̃ uerbum: sed unum dici¬
mus ex ambobus effectum. ut dm̃ hominẽ
um uocatum . Tunc cum secundum carnem
dicitur natus. Sed natum quidem ante
omnia seculau stante tamen tempore quo
debuerat implere dispensationem. natum
&iam exmuliere secundum carnem Ergo
& si alu simili appellatione uocati sunt xp̃i. unus
mosit factus opifex omnium. sed quod ds̃ uer¬
bum per quem omnia facta sunt. similiter ac
nos participarit carni &sanguini. & nuncupa¬
tus sit homo. nontamen perdiderit eẽ quoderat

Expanded text:
tissimus Joannes de Deo Verbo dixit, quod omnia tissimus Joannes de Deo Verbo dixit, quod omnia per ipsum facta sunt, et absque eo factum est nihil . Evangelizabat autem beatus Gabriel sanctae Virgini dicens: Ecce concipies in utero, et paricommemoret; confirmet autem vim sententiae, et opificem omnium fuisse Deum evangelizet, rem veram dicens evangelista divinus; designet autem etiam angeli vox: vere eum Christum, nec absque humanitate intelligimus Deum Verbum; sed unum dicimus ex ambobus effectum, et  Baluz. utntiae initium vocatum tunc cum secundum carnem dicitur natus; sed natum quidem ante omnia saecula, instante tamen tempore, quo debuerat implere dispensationem, natum etiam ex muliere secundum carnem. Ergo, etsi alii simili appellatione vocati sunt Christi, unus mo sit factus opifex omnium, sed quod Deus Verbum: Per quem omnia facta sunt, similiter ac nos participarit carni et sanguini , et nuncupatus sit homo, non tamen perdiderit esse, quod erat:
Abbreviated transcription (Latin):
QUAMOB CAUSÃ EXINANITŨ DICIT̃ DĨ UERBUM
lenum secundum naturam & ex omni par¬
te per fectum dm̃ uerbum. & distribuens ex
tum dicimus nihil innatura propria uiolatũ.
Nec ut aliter sehaberet commutatum. nec
in ferius exulla parte factum. In conuertibi¬
le enim et immutabile est Ipsum quoque si¬
cut generator ipsius &numquam fiat passio¬
nis umquam capax. Quod uero factum sit
pauꝑtatem propriam facit . Primum quia se¬
mel homo sit factus. & siremanserit ds̃ dein¬
dẽ quod serui formam accepit. qui secundũ
suam naturam liber ẽ. Ut pote filius. Et
cum sit ipse gloriȩ dñs gloriam dicitur
accipere. Cum sit ipse uita: uiuican uidetur
Etinomnes accepit potestatem. cumsit ipserex
crucemẽ passus. & caeteraUerum haec quide
Uerum haec quidẽ
humanitatis mensurae conueniant. Tamenea
familiaria ducit eẽ cumcarne. & impl& dispen¬
sationem. manens quod erat
multi incaelo & interra. sed nobis unus ds̃ pat̃
ex quo omnia. & nos exeo. Et unus dñs uĩc xp̃cꝑ¬

Expanded text:
Quam ob causam exinanitum dicitur Dei Verbum. Plenum secundum naturam, et ex omni parte perfectum Deum Verbum, et distribuens ex tum dicimus; nihil in natura propria violatum, nec, ut aliter se haberet, commutatum, nec inferius ex ulla parte factum: inconvertibile enim et immutabile est ipsum quoque, sicut et generator ipsius, et numquam fuit passionis ullius capax. Quando vero factum fuit paupertatem propriam sibi fecit. Primum, quod semel homo sit factus, etsi remanserit Deus: deinde quod servi formam acceperit, qui secundum suam naturam liber est, utpote Filius. Atque ita cum sit ipse gloriae Dominus, gloriam dicitur accipere; cum sit ipse vita, vivificari perhibetur, et in omnes accipit potestatem, cum sit ipse rex crucem passus, et caetera. Verum cum haec quidem humanitatis mensurae conveniant, ea tamen familiaria ducit esse cum carne, et implet dispensationem, manens quod erat.multi in coelo, et in terra; sed nobis unus Deus Pater, ex quo omnia, et nos ex eo; et unus Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
ceptus est Tunc enim & passus traditur Idest
octauo Ralendas aprilis. ex quo die usque in oc¬
tauo kalendas ianuarias quo natus commenda¬
tur. nouem menses computantur. decimo in cho¬
ato serhibentur autem ubera feminarum. ex
die conceptionis. lac colligere Est alius sensus
facilior ñcoques agnũ in lacte matris suȩ Par¬
uulũ adhuc &lactantẽ. Qualib dic̃ apłs. Lac uobis
potũ dedi nescã Non mittes in prȩproperã pas¬
sionẽ. tãquã xp̃o sit dictũ. qui talib adhuc dis¬
cipulis pepercit. ꝓquib se offerens ait Siergo
me quȩritis. sinite hos abire Atq ut intellege¬
r&ur adhuc eos inuilidos. &minus idoneos fuisse
passioni. tãquã agnos in lacte matris. scutus ait
euangelista. Vt impler&ur sermo quẽ dix̃ quia quos
dedisti mihi ñ perdidi ex eis quẽ quã Unde appar& eossi
tunc paterentur fuisse perituros Hoc enĩ tunc ñ passist̃

Expanded text:
ccVIII calend. Aprilis, ex quo die usque in VIII calend. Januarii quo natus commendatur, novem menses computantur, decimo inchoato. Perhibentur autem ubera feminarum ex die conceptionis lac colligere. Est alius sensus facilior. Non coques agnum in lacte matris suae, paruulum adhuc et lactantem — qualibus dicit apostolus: lac uobis potum. dedi, non escam — non mittes in praeproperam passionem: tamquam Christo sit dictam, qui talibus adhuc discipulis pepercit, pro quibus se offerens ait: si ergo me quaeritis, sinite hos abire. atque ut intellegeretur adhuc eos inualidos et minus idoneos fuisse passioni tamquam agnos in lacte matris, secutus ait euangelista: ut impleretur sermo, quem dixit: quia quos dedisti mihi, non perdidi ex eis quemquam. unde apparet eos, si tunc paterentur, fuisse perituros; hoc enim tunc non passi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
tur praemonens. nese boni israhelitae sotiarent
malis iudaeis. a quibus xp̃s passus ẽ Tribulatio
quippe passionis. tamquã ignis ẽ Unde scrip¬
tum ẽ Iamquã aurum infornace probauit illos.
& sicut holocausta hostia suscepit illos Cui
sententiae dñs quoq attestatur dicens Dap¬
tismum habeo baptizari. quẽ uos nescitis . Hoc enĩ
ait cum dixiss&. Ignem ueni mittere in mundũ
Dicit enim iohannes. Ipse uos bapti zabit inspũ scõ
& igni Quod intellegitur. & purgatione scĩfi¬
cationis. & probatione tribulationis Cundẽ
ignem significauit &iam ipse cum ad passionẽ
ducer&ur. ubi dixit illis qui eum plangebant.
quod superse potius plangere deberent. Ita
enim terminauit ut dicer&. si inuiridi ligno
hoc faciunt. inarido quidfi&. Monentur ergo
boni. ne adxpm crucifigendum. malis consentiant
Dictusẽ enim. Agnus dĩ qui tollit peccata mundi
Non ergo coques agnũ in laete matris suae. Non
ingeres xp̃o ignem passionis. in illo die quo con¬

Expanded text:
tur praemonens, ne se boni Israhelitae sociarent malis Iudaeis, a quibus Christus passus est. tribnlatio quippe passionis tamquam ignis est; unde scriptum est: tamquam aurum in fornace probauit illos, et sicut holocaustum hostiam ssententiae Dominus quoque attestatur dicens: Baptismum habeo baait, cum dixisset: ignem ueni mittere in mundo. dicit enim Iohannes: ipse uos baptizabit in spiritu sancto et igni, quod intellegitur et purgatione sanctificationis et probatione tribulationis. eundem ignem significauit etiam ipse, cum ad passionem duceretur: ubi dixit illis qui eum plangebant, quod super se potius plangere deberent. ita enim terminauit. ut diceret: si in uiridi ligno hoc faciunt in arido quid facient? monentur ergo boni. ne ad Christum crucifigendum malis consentiant. dictus est enim agnus dei, qui tollit peccata mundi. non ergo coques agnum in lacte matris suae: non ingeres Christo ignem passionis in illo die quo con
Abbreviated transcription (Latin):
Unus exeis. semen aũ non fuerit ei . non nub& vx¬
ter uiri eius in trabit ad eam. & accipi& eam sibi
Si autem noluerit homo ille¬
accipere. uxorem fratris sui. ueni& mulier illa
ter uiri mei suscitare nomen fratris sui inis¬

Expanded text:
unus ex eis, semen autem non fuerit ei, non erit uxter uiri eius intrabit ad eam et accipiet eam sibi Si autem noluerit homo accipere uxorem fratris sui, et ascendet mulier in ter uiri mei suscitare nomen fratris sui in Is
Abbreviated transcription (Latin):
& pater : insimiltudine carnis peccato ut destruer&
peccatum Ergo uerbum cũ sit ds̃. In exinani¬
tatem homo factus immisit. & non homo sim¬
pliciter diuinã gloriã affectans xẽc. uid&ur¬
Hispensationis in carnati unigeniti mysteriũ.
subtilius considerantes: id asserimus fidẽ rec¬
tam seruantes & ueram. quod ipsum dĩ patris
delumine : in carnatũ sit & homo factum & des¬
cenderit. passum sit Surrexit autẽ &iã a mor¬
tius: ita definiuit enĩ definiuit fidei symbolũ.
synodus ingens & scã Perquirentes autẽ
& nos & discere cupientes. quid sit umquã in¬
carnatum eẽ & hominẽ factũ dĩ uerbũ. cer

Expanded text:
et Pater, in similitudine carnis peccati, ut destrueret et Pater, in similitudine carnis peccati, ut destrueret peccatum. Ergo Verbum, cum Deus sit, se in exinanitatem homo factus immisit, et non homo simpliciter, divinam gloriam affectans, ChristuDispensationis incarnati Unigeniti mysterium subtilius considerantes, id asserimus, fidem rectam servantes et veram: quod ipsum Patris de lumine, incarnatum sit, et homo factum, et descenderit, et passum sit, et surrexerit ex mortuis. Ita enim definivit fidei symbolum synodus ingens et sancta. Perquirentes autem et nos, et discernere cupientes, quid sit tandem, incarna
Abbreviated transcription (Latin):
ram: & si non id factus esse forte dicatur
Ubi autem magis ex inatus ẽ: assumens pleni¬
tudinem ditatis: Uel quomodo non sit fac¬
tus altissimus qui ingloriam supernam as¬
propter humanitatem dĩ uerbum. quod erat in
ȩqualitate patris et forma. Exinanitum ẽ enĩ
hoc modo. propt̃ similitudinẽ nr̃am. cum ess&
plenus. ut ds̃ Humiliatus est propter carnem.
cum diinȩ maiestatis fastigio non discedat: se¬
dem enim habet altissimam. Factus est insimili¬
tudine hominum. cum sit eiusdem formȩ cum pa¬
tre . & ciuius ẽ figura substantiȩ Uerum qm̃se¬
mel factus est iuxta nos ascendisse dicitur &cũ
carne. ingloriam dĩtatis : quam patentem quidem
habeat quasi propriam. alio tamen pacto in ea fuit
propt̾ humanitatem: dñs enim omnium eẽ creditꝰ
& cum carne: Flectitur autem ipsi omne genu.
& id non addolorem uel contumeliampatris sed
magis adgloriam E aud& enim &glorificatur.¬
tem ascendens. sed mittens magis filium suum ds̃

Expanded text:
ram, etsi id factus forte non diceretur? Ubi autem exinanitus est, assumens plenitudinem deitatis? Vel quomodo non sit factus altissimus, qui in gloriam supernam aspropter humanitatem, Deum Verbum, qui erat in aequalitate Patris et forma: exinanitus est enim hoc modo, propter similitudinem nostram, cum esset plenus, ut Deus. Humiliatus est propter carnem, ita ut a divinae majestatis fastigio non descendat; sedem enim habet altissimam. Factus est in similitudine hominum, cum sit ejusdem formae cum Patre, utpote cujus est figura substantiae. Verum quoniam semel factus est juxta nos, ascendisse dicitur, cum carne in gloriam deitatis, quam patentem quidem habet quasi propriam, alio tamen pacto in ea fuit, propter humanitatem: Dominus enim omnium esse creditur, etiam cum carne. Flectitur autem ipsi omne genu, et id non ad dolorem et contumeliam Patris, sed magis ad gloriam: gaudet enim, et glorificatur,tem ascendens; sed mittens magis Filium suum Deus
Abbreviated transcription (Latin):
ram. quam deicit infranaturã in conuertibilẽ
dm̃: Conueniens erat ut incorruptibilis natu¬
ra app̃henderent incorruptibilem. ut eam peste
liberar&. Conueniens erat qui peccare non no¬
uerat. cũ peccatorib: confosmari. ut peccata
compescer&. Quem admodum enim ubi cũq
lux fuerit. caligo interit tenebrarum. Ita&iã
immortalitate p̾̃sente . omnis certe pestis fugi¬
tiua disced&x. & p̃sente eo quipeccatum non no
ex sacris lit teris enitar ostendere. Ait igitur
beatus paulus deunigenito Qui cũ in forma dĩ
ess& non rapinã arbitratus est ut ess& ȩqualis
dõ sed se ex inaniuit formã serui accipiens. in si¬

Expanded text:
ram, quam dejicit infra naturam invertibilem ram, quam dejicit infra naturam invertibilem Deum. Conveniens erat, ut incorruptibilis natura apprehenderet corruptibilem, ut eam a corruptione liberaret. Conveniens erat eum, qui peccare non noverat, cum peccatoribus conformari, ut peccata compesceret: quemadmodum enim ubicumque lux fuerit, caligo interit tenebrarum; ita etiam immortalitate praesente, omnis certe pestis fugitiva discedet; et praesente eo, qui peccatum non noex sacris litteris enitar ostendere. Ait igitur beatus Paulus de Unigenito: Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est, ut esset aequalis Deo; sed exinanivit se, formam ser
Abbreviated transcription (Latin):
scrutemur Periclitata ẽ hominis natura. & de¬
praessa ẽ malis extremis. malt̾dictione & morte
damnata. Et peccati laqueis irretita erra¬
bat . &erat intenebris. dm̃ nesciebat eum qui
it creaturam Quomodo igitur huiusmodi
ma lispoterat liberari: An illud dicemus qđ
fas erat humanitati. diuinam naturã appre¬
hendere quȩ nescir& omnino qualis e&̃
dignitas naturȩ cęlestis. cũ ess& ignorantiȩ
tenebris occupata. & peccati sordibus inquina¬
ta Quo modo poterat fieri ut apprehender &
scãm naturã & acciper& gloriã: quã nemo in¬
ueniat nisi acceperit Concedamus enim qđ
enim credent nisi audierint Ce erum. non
idest apprehendere dr̃tatem. & conuenientẽ
ei gloriam capere: Ergo decentius sit. & recte qui¬
dem ita sentire. quod seruare uolens id quod
& hominis natura id quod nonerat fier&. diui¬
nȩ maiestatis dignitatib per adunationẽ eni¬
tescens. quae subleuata est magis ultranatu¬

Expanded text:
scrutemur: periclitata est hominis natura, et descrutemur: periclitata est hominis natura, et deprehensa  damnata, et peccati laqueis irretita, errabat, et erat in tenebris; Deum nesciebat eum, quiit creaturam. Quomodo igitur hujusmodi malis poterat liberari? An illud dicemus, quod fas erat humanitati, divinam naturam apprehendere, quae nesciret omnino, qualis esset dignitas naturae coelestis, cum esset ignorantiae tenebris occupata, et peccati sordibus inquinata? Quomodo poterat fieri, ut apprehenderet sanctam naturam, et acciperet gloriam, quam nemo inveniat, nisi acceperit? Concedamus enim quoenim credent, nisi audierint ? Caeterum non id est apprehendere deitatem, et convenientem ei gloriam capere. Ergo decentius sit, et recte quidem, ita sentire, quod servare volens id quod et hominis natura, id quod non erat, fieret; et divinae majestatis dignitatibus per adunationem patescens, quae sublevata est magis ultra natu