comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
¶Om̃ĩ poscenti. Duob modis de spe nr̃a
⁊ fide. ro̾em redde debemꝰ. ut qͣrentib fide¬
lit̾. uł infidelit̾ rectas causas. spei. ⁊ fides
intimemꝰ. ⁊ ipsã fidẽ. ⁊ spẽ. int̾ p̃ssuras illi¬
batam teneanus. ostũdentes ꝑ patientiam
ꝗͣ ronabilit̾ eã conseruandã didicimꝰ ꝓeutꝰ
amore. nec adu̾sa pati. nec mortẽ subire for¬
ctrine scientia qͣlitatem docendi monet
obseruari uit humilitas. ⁊ loqñdo. ⁊ inuen¬
do monstretut.
Meliꝰ s̾. Hio illos argunit qͥ cũ ꝑ culpis
patiente tolerant. s si absq eulpa aliqͥd
eis a fr̃ib infertur: mox ꝓcurrunt in
iracundiã. ⁊ qͥ hactenꝰ uidelantur innoxis
ꝑ impatuntiam ⁊ mͣmurationẽ se reddt̃᷑
noxios. Utilius fuit tobie ꝑcimi cecitate
cũ xͦ in cruce cognito paradisũ intrauit.
crucem ruit in tartara.¬

Expanded text:
est, spe. Duobus modis de spe nostra et fide rationem reddere debemus, ut quaerentibus fideliter vel infideliter, rectas causas spei et fidei intimemus, et ipsam fidem et spem inter pressuras illibatam teneamus, ostendentes per patientiam, quam rationabiliter eam conservandam didicimus, pro cujus amore, nec adversa pati, nec mortem subire forctrinae scientia qualitatem docendi monet observari, ut humilitas et vivendo et loquendo monstretur.itu. Hic illos arguit, qui cum pro culpis patienter tolerant. Sed si absque culpa aliquid eis a fratribus infertur, mox corruunt in iracundiam, et qui hactenus ridebantur innoxii, per impatientiam et murmurationem reddunt se noxios. Utilius fuit Tobiam percuti caecitate  qui cum Christo in cruce cognito paradisum intravit . cem, et post crucem ruit in tartar
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cum patientia dĩ inuitaret illos ad pe¬
quid futurum eẽt in mundo. Ipsi ñ utebãt᷑
patientia dĩ ad penitentiã faciendã. s ex¬
pectabant eam qͣsi semꝑ eẽt duratura.¬
¶Sic̃ archa fibricata ẽ de lignis leugatis.
sicad comparationẽ pereuntiũ. pariis ẽ
electaꝵ numerꝰ. q angusta ẽ ua qͦ ducit
Ad uitã. ⁊ pauci st̃ qͥ inueniunt eam.

Expanded text:
 Cum patientia Dei invitaret illos ad poequid futurum esset in mundo. Ipsi ergo non utebantur patientia Dei ad poenitentiam, sed exspectabant eam quasi esset duraturaSicut arca fabricata est de lignis levigatis, per aquam: sic ad comparationem pereuntium parvus est electorum numerus, quia angusta est via quae ducit ad vitam, et pauci sunt qui inve
Abbreviated transcription (Latin):
ꝵ. nabiles ostendit: in timore debet arguere.
nali spiritale efficiatur. Qͦo qr nrĩ arbitris
potestate. s dĩ grã ꝑficiendum ẽ. recte sub¬
In exult̾. Quos suꝑiꝰ monebat in timore dõ ser¬
uire. dicit constituendos in exultatione. qr qͣnto
magis trepidi ieactib in p̃senti fuerimus: tanto
ampliꝰ in futuro de ꝑcepta m̃cede letahimur.¬
magnificentiam in oꝑatione. ⁊ imꝑium suꝑ

Expanded text:
nabiles ostendit, in timore debet agere, nali spirituale efficiatur. Quod non nostri arbitrii potestate, sed Dei gratia perficiendum est. VERS. 21one. Quos superius monebat in timore Deo servire, dicit constituendos in exsultatione, quia quanto magis trepidi de actibus in praesenti fuerimus, tanto amplius in futuro de percepta mercede laetabimur.magnifice
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ redempti estis
a corruptoẽ uitȩ
carnał: tanto am¬
pliꝰ timere debetiᷤ.
ne reuertendo ad
corruptelam ui¬
redemptoris of¬

Expanded text:
 redempti estis a corruptione vitae carnalis, tanto amplius timere debetis, ne revertendo ad corruptelam viRedemptorem
Abbreviated transcription (Latin):
tias toleremu.¬
¶Quisquis iustoꝵ corpꝰ martyrio subieit:
nichil inmundo hñs uͥ peccet. hoc tñdefi¬
dare cogit᷑. ut finito certamine. ꝑcipiat co¬
ronani uitȩ. Talium m̃tẽ petrꝰ semꝑ cupit
unitari. c̃ ꝓposito dnicȩ passionis exemplo
lẽs inteligi. qͦd ⁊̃ nos in pace eccłȩ quies¬
centes. si habitum patientis indiumus: fa¬
cile iuuante dño lapsus uitamꝰ pecc̃or
Ideo minꝰ curate. si bñ facientes blasphe¬
maniini areꝓbis. qr ⁊ si uos taceatis. ñ tace¬
bit iustus udex. qͥ ⁊ illis blasphemiȩ. ⁊¬

Expanded text:
tiam toleremuQuisquis justorum corpus martyrio subjicit, nihil in mundo habens ubi peccet, hoc tantum desiderare cogitur, ut finito certamine percipiat coronam vitae. Talium mentem semper cupit itari, cum proposito dominicae passionis exemplo, lens intelligi quod etiam nos in pace Ecclesiae quiescentes, si habitum patientis induimus, facile juvante Domino lapsus vitamus peccatorIdeo minus curate, si benefacientes blasphemamini a reprobis, quia et si vos tacetis, non tacebit justus judex, qui et illis blasphemiae
Abbreviated transcription (Latin):
uero in dĩe uidicu reserua.¬
re cruciandos. Magis aũ¬
eos qui post carnem in
concupiscentiam inmundi¬
tiȩ ambulant. dñationẽq
contempnunt. Audaces.¬

Expanded text:
ero in diem judicii reserre cruciandos: magis au qui post carnem in concupiscentia immunditiae ambulant, dominationemque contemnunt, audaces
Abbreviated transcription (Latin):
dem iniquitatis amauit.
correptionem uero habuit
suȩ uesaniȩ. subiugale mu¬
tum hominis uoce loquens
.phibuit ꝓphetȩ insipientiã¬

Expanded text:
dem iniquitatis amauit, correptionem uero habuit sue uesanie, subiugale mul hominis uoce loquens prohibuit prophete insipientia
Abbreviated transcription (Latin):
Fagani quicquid eos delectabat dos appelare
ñ timuert̃. heretici acceptis dei iũ minustĩis:
de ct̾o ñ diuinis scripturis attñdere s potiꝰ
ad sensum erroneum has male int̾p̃tando
transferre studuerunt.
eo apparuit. intelligr̃ resurrõ eoꝵ qͥ fuert̃
ante legẽ. ꝓ moysen eoꝵ qͥ sub lege. E petrũ¬

Expanded text:
agani, quidquid eos delectabat, deos appellare non timuerunt. Haeretici, acceptis Dei veri mysteriis, de caetero non divinis Scripturis attendere, sed potius ad sensum erroneum has male interpretando transferre studuerunt. eo apparuit, intelligitur resurrectio eorum qui fuerunt ante legem. Per Moysen, eorum qui sub lege; per Petru
Abbreviated transcription (Latin):
ne sinceram mentẽ ut me-
domini et saluatoris. Hoc
primum scientes. quod ue¬
nient in nouissimis diebus
xta proprias concupiscen¬
tias ambulantes. et dicen¬
tes. Ubi est promissio
aut aduentus eius. Ex¬
quo enim patres dormi¬
erunt: sic omia ꝑseuerant
ab mitio creature.¬
Latet enim eos hoc
uolente. quod celi¬
erant prius et terra.¬
de aqua et per aquam

Expanded text:
ne sinceram mentem ut memoDomini et salvatoris hoc primum scientes quod venient in novissimis diebusxta proprias concupiscentias ambulantes, dicentes: Ubi est promissio, aut adventus ejusquo enim patres dormierunt, omnia sic perseverant ab initio creaturLatet enim eos hoc volentes, quod coerant prius, et terrde aqua et per aquam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ t̾ra fumigabũda
qͥ fructꝰ pulcherta
fetorẽ: innuit q
dilectio carnals
⁊ si stultis arrias.
nil tñ inuisibilid
nͥ incendium rce.¬

Expanded text:
 terra fumigabunda, quod fructus pulcherrimi et fetorem, innuit quia dilectio carnalis, etsi stultis arridet, nil tamen in invisibilibus nisi incendium
Abbreviated transcription (Latin):
q ⁊ pͥmo eas ꝑ incendium cum adiacentib
t̾ris incinerem redegit. ⁊ cũ loco incendii ptꝰ¬
modum mortui maris undis contexit᷑: ser
o ĩ cinerẽ. fumumq excitat᷑. qͣsi adhuc ardeat.
¶Et iustuml. Cruciabat̃ iustũ iniqua
ꝓximoꝵ facta ⁊ u̾ba. q̃ cernens corrige̾ ñ ua¬
lebat. ipse autem in bonis actib se serua¬
bat. neͤuisis ł auditis flagitiis se fuscabat.
stitiam.

Expanded text:
 primo eas per incendium cum adjacentibus terris in cinerem redegit, et cum loca incendii postmodum Mortui maris undis contexerit, serr in cinerem, fumumque excitant quasi adhuc ardeant.essum. Cruciabant justum iniqua proximorum facta et dicta, quae cernens, corrigere non valebat, ipse autem in bonis actibus se reservabat. Nec visis, vel auditis flagitiis se fuscabat. stitiam.
Abbreviated transcription (Latin):
bierat̃ ⁊ m̃ pumiti
s potiꝰ abicrunt
iudiciũ suꝑbiẽdi
crabile adu̾sus
seipsos. qr ꝓ illo
it̾riti magnitu¬
dine penarum:
imab illo iudi¬
cio p̃sumptioĩs
desistunt. uł tor

Expanded text:
bierant, et inde puniti sed potius abjiciunt judicium superbiendi crabile adversus seipsos, quia pro illo et territi magnitudine poenarum, jam ab illo judicio praesumptioni desistunt: sed
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Secte latine hereses gõe. cumquis stulta
obstinatione errorẽ quem semel concep̃ sẽꝑ
sectari nullatenus cessat. qͦd pͥum ẽ ħeticoꝵ¬
¶ Mĩto ꝑditionẽ s̃ inducunt. qͥ redempto¬
rẽ suumnegant. ł ñ qͣlẽ uĩtas ostendit. s
qualem ipsi sibi fingunt p̾dicant. ⁊ ꝓpea
alieni a redemptore mlcertiꝰ ꝗͣ foneam ex
qͦs ꝑ ĩpurissima sua facta ⁊ sacͥficia uel mistĩa
exetranda q̃ faciunt in odium xͥan nominiꝰ
flagitiis mancipatos ¶ Et mauaritia. Non¬

Expanded text:
Graece dicitur haeresis, cum quis stulta obstinatione errorum quem semel coepit semper sectari nullatenus cessat. Quod haereticoito perditionem sibi inducunt, qui Redemptorem suum negant, vel non qualem veritas ostendit, sed qualem sibi ipsi fingunt, praedicant. Et propterea alieni a Redemptore, nil certius quam foveam exs impurissima sua facta et sacrificia, vel mysteria exsecranda quae faciunt, in odium Christiani nominis flagitiis mancipatos, via verita
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qudñtes funes sunt quib naute uela sus¬
pendunt. ut flante aura portꝰ tranquillita
mundoꝵ sp̃uum conamina comparantur
qͥ mox ut flante suꝑbia impulsi se adu̾sus
c̃atorem erexerunt. ipsis elationis suȩ cona¬
tib mabyssi ꝓfunda sunt rapti.

Expanded text:
untur funes, quibus nautae vela suspendunt, ut flante aura portus tranquillitammundorum spirituum conamina comparantur, qui mox ut, flatu superbiae impulsi, se adversus Conditorem erexerunt, ipsis elationis suae conatibus in abyssi profunda sunt rapti.
Abbreviated transcription (Latin):
q sic ẽ famulis di carnis retinacula exuere:
sicut uiatorib confectontinere domum pͥã
ꝓ habitatione tab̾naculi adire. sic̃ positis in
uiuo dabo oꝑam ut uos frequenter. sł q̃tiẽs
instabunt pseudo ⁊ uolent uos abstrahere:
batis ħ in memoriam pꝰ obitũ mn. qñ me pͣ¬
implendo:⁊ alios docendo.

Expanded text:
is Dei famulis carnis retinacula exuere, sicut viatoribus confecto itinere domum propriam pro habitatione tabernaculi adire, sicut positis invivo, dabo operam ut vos frequenter, scilicet quoties instabunt pseudo et volent vos abstrahere, habeatis haec in memoria post obitum meum, quando me primplendo, et alios docendo.
Abbreviated transcription (Latin):
acturi sunt ponens. Et u¬
stum loth oppressum a ne¬
fandorum iniuria ac luxu¬
riosa conuersatione eripuit.
Aspectu enim ⁊ audditu iustꝰ¬

Expanded text:
acturi sunt, ponens: et justum Lot oppressum a nefandorum injuria, ac luxuriosa conversatione eripuit: aspectu enim, et auditu just
Abbreviated transcription (Latin):
dies domini ut fur. in
qͦ celi magno impetu
ro calore soluentur.
Terra autem ⁊ que in
ipsa sunt exurentur.

Expanded text:
dies Domini ut fur, in quo cęli magno impetu ro calore soluentur, terra autem et, quę in ipsa sunt, opera exurentur.
Abbreviated transcription (Latin):
expectantes. et prope¬
per quem celi ardentes
circuitꝰ. ⁊ ita mille annos ut unius diei spa¬
cium sine labore circum spiciat: manifeste
intelligndum ẽ. qͦd ipsoꝵ qͦ dierũ ⁊ annoꝵ
oĩum finem certissime nouit. rabsq ulla

Expanded text:
expectantes: et propeper quem celi ardentes circuitus, ita mille annos ut unius diei spatium sine labore circumspiciat, manifeste intelligendum quod ipsorum quoque dierum et annorum omnium finem certissime noverit, et absque ulla
Abbreviated transcription (Latin):
ut electoꝵ summã
pleat. Uñ i apoca¬
lipsi ⁊̃ dictum ẽ iłł.
ut requiescerent
adhuc modicũ tp̃s.
donec compleant᷑¬

Expanded text:
ut electorum summam, pleat, unde in Apocalypsi: Et dictum est illis, ut requiescerent adhuc modicum tempus, donec compleant
Abbreviated transcription (Latin):
¶Circuit tãꝗͣ hostis. clausos obsidens mu
rẽ linguã ꝯuitio ꝓuocat:manũ in iurus
lacessentib ad cedem instigat. honores
t̾renos ꝓmittit uͥ celestes adimat. ⁊ c̃ latent̾
ñ pot̃ falle̾. aꝑtoᷤ addit t̾rores ĩ pace subdolꝰ
pat᷑ ad resistñdũ. qͣnt ile patꝰ ẽ ad impugnãdr̃.¬
suꝑ addet ⁊ alias necessarias¬
¶ Conf̃. ad ꝑferendas tribulationes. Soli¬
dabit. m̃bra timore uel errore dissoluta:
testans auctoritate scripturarum hãc
non ẽ in alio aliquo salus in quo opor¬
teat uos saluos fieri. uł obsecrans uos¬
ut faciatis hanc gra̾m in qua sunt. qͣ
ñ gram minuit. s hanc ñ suã .i. ñ sibi
utilem reddit.
plebs israhelitica parua numero ⁊ cap¬
tiuata.sedeus suꝑ flumina babylonis
absẽtiã sc̃ȩ t̾rȩ deflebat. nec caticũ dm
hortat᷑ ad tolerantiã adu̾sitatũ p̾sentiũ

Expanded text:
uam hostis clausos obsidens, murrem; linguam convicio provocat; manum injuriis lacescentibus ad caedem instigat; honores terrenos promittit, ut coelestes adimat, et cum latenter non potest fallere, apertos addit terrores. In pace subdolus, paratus ad resistendum, quantum ille paratusuper addet alias vobis necessarias; confirmabit ad tolerandas tribulationes, solidabitque membra timore, vel errore dissoluta, testans auctoritate Scripturarum hanc non est in alio aliquo salus, in quo oportet vos salvos fieri. Vel, obsecrans vos, ut hanc gratiam in qua statis, et qua non gratiam minuit, sed hanc non suam, id est non sibi utilem reddit. plebs Israelitica parva numero, et captivata sedens super flumina Babylonis absentiam sanctae terrae deflebat, nec canticum Domini hortatur ad tolerantiam adversitatum praesentiu
Abbreviated transcription (Latin):
gilat qͥ sea sordib inmunẽ custodit.
qͥ qntũ in se ẽ. cum om̃ib hominibus
pacẽ ht̃. qͥ om̃s illecebras carnis: spc̃ re¬
gimini subdit. In se ipso pace felicissima
uten.¬

Expanded text:
qui se a sordibus immunem custodit, qui quantum in se est, cum omnibus hominibus pacem habet, qui omnes illecebras carnis spiritus regimini subdit, in seipso pace felicissima uten
Abbreviated transcription (Latin):
rando maritas. ss̃i aliquid mali infert᷑
maritis. ne inde turbemini.¬
similiter cohabitantes scađm¬
nem suã lucrifacerent maritos ⁊ser¬
uirent ut similiter p̾cipio uob̃o uiri.
ut ꝑ urãm conu̾sationem lucrifiant
mulieres. ⁊ custodite illas uios dico cũ
ilł reddendo debitum cohabitantes.
⁊ hoc sed̾m scientiã. ñ in passionib de¬
sid̾ii. s sic̃ intelligitis đm uelle. scł ut
gnetis filios in cultum unus dĩ. uosdico
pendite etiam tamquam coherelib ape¬
ait. Serico ⁊ purꝑa
margaritis ⁊ moni¬
lib ornatȩ: ornanͣta
cordis ⁊ pectoris ꝑ¬
diderunt. qdͦ si pete¬
ammonet coher¬
cendas ⁊ ad eccłia.¬
sticam disciplinam
religiosa obseruati¬
one modandas. q̃
excusare cultus suos
possunt ꝑ maritũ:
qͣnto id magis obser¬
uare uirginem fas
ẽ. cuinulla ornatus
sui competat uenia.
nec diuari in alterũ
possit m̃datiũ culpe.
s sola ipsa remane¬
at in crimine.
sonas. diu̾sas con¬
ditiones. diu̾sos
sexus docui. lã nc̃

Expanded text:
 etiam, si aliquid mali infertur on inde turbemini.similiter cohabitantes snem suam lucrifacerent maritos, et servirent illis; similiter praecipio vobis, o viri, ut per vestram conversationem lucrifiant mulieres. Et custodite illas; vos, dico, cum illis, reddendo debitum, cohabitantes; Et hoc secundum conscientiam, non in passionibus desiderii, sed sicut Deum intelligimus velle, scilicet ut generetis filios in cultum unius Dei, vos dico pendite etiam tanquam cohaeredibait. Serico & purpurmargaritis, & monilibus adornatæ, ornamenta cordis & corporis perdiderunt. Et iteadmonet coercendas, et ad ecclesiasticam disciplinam religiosa observatione moderandas, quae excusare cultus suos possunt per maritum; quanto id magis observare virginem fas est, cui nulla ornatus sui competat venia, nec derivari in alterum possit mendacium culpae, sed sola ipsa remaneat in crimine? sonas, diversas conditiones, diversos sexus docui, jam nunc
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Similit̾. Uidr qͦd mulieres eoꝵ qͥ in tͥbu¬
latione erant contempnebant uiros. ⁊
hoc fieri ꝓhibet.
Ita bonaᷤᷤ mulieres uult uiris incredulis
subdi. ut ñ solum nichil mali ad imꝑiũ
eoꝵ faciant. s ⁊̃ in tam scã in conu̾sati¬
one ꝑsistant insuꝑabiles. ut ipsis ⁊̃ iuris
exemplum sint. cariatis. castitatis.
Quarum cultꝰ sit ñ capillatura. aut au
ant᷑. s sit uob̾ ornatꝰ homo cordis int̾ior.
dico quieti ab impugnatione uitioꝵ. ꝙ
modesti. ne suꝑbiat. qui talis sp̃e ⁊ si ho¬
minib ñ patet. in conspectu dei ẽ diues.
¶ Qm̃ ext̾ior homo ur̃ corruptus ẽ. ⁊ bea¬
hr̃e destitistis. imitamini incorruptionẽ
spc̃. ꝑ abstinentiam. ⁊ qͦd corpr ñ potesti.
ram naturali scientiȩ lege dictante.
eadem sententia inuenitur. uera orna¬
m̃ta matronarum. pudicitiã ñ uestes
uram. Quarum sit ñ extrin-¬
secus capillatura. aut circũ¬
datio auri. aut indumenti
uestimentoꝵ cultus. s qui¬

Expanded text:
 Videtur, quod mulieres eorum, qui in tribulatione erant, contemnebant viros; ethoc fieri prohibet. Ita bonas mulieres vult viris incredulis subdi, ut non solum nihil mali ad imperium eorum faciant, sed etiam in tam sancta conversatione persistant insuperabiles, ut ipsis etiam viris exemplum sint charitatis quarum cultus non sit capillatura, aut aurantur. Sed sit vobis ornatus homo cordis interior piritus dico quieti ab impugnatione vitiorum et modesti, ne superbiat, qui talis spiritus, etsi hominibus non patet, tamen in conspectu Dei est dives.niam exterior homo vester corruptus est, et beanum est, habere destitistis; imitamini incorruptionem spiritus per abstinentiam, et quod corpore non potestis, ram, naturali scientiae lege dictante, eadem sententia invenitur: Vera ornamenta matronarum pudicitiam, non vestes ram. quarum sit non extrinsecus capillaturae aut circumdatio auri aut indumenti uestimentorum cultus: sed qu
Abbreviated transcription (Latin):
sq̃ solum cessetis reddẽ
inaledictum: s ⁊ ꝓ maledicto date bñdi¬
benedicentes. Quia in hoc
uocati estis. ut benedictioem
hereditate possideatis. Qui¬

Expanded text:
 solum cessetis reddere maledictum, sed etiam pro maledicto date benedictionem; quia in hoc vocati estis, ut benedictionem aereditate possideatis,
Abbreviated transcription (Latin):
¶Scola g̃ce. locꝰ in quo ad audiendos ma¬
gistros libalium artium conueniebant
studus. Scolastici gͥ sunt eruditi. discoli
in docti ⁊ agrestes. Ecce quomodo supͣ
monebat subdi oĩ humane creature.¬
¶ Si iniuste patimini. gram dĩ adqͥritis. Nã si
uos suffertis patienter penas illatas a dñis¬
uos dico peccanteᷤ nolendo obedire eis. ⁊ cola¬
firati ab ipsis dnis .i. sepe correpti ab ilł. uͥ
ꝑ colaphos ad obediendum induceremini.
q̃ grã erit uob̾ inde: Nicħ ꝑꝑ hoc accipietis
Ad

Expanded text:
Latine locus, in quo ad audiendos magistros liberalium artium conveniebant,studiis. Scholastici igitur sunt eruditi. Dyscoli indocti et agrestes. Ecce quomodo supra monebat subdi humanae creatur Si injuste patimini, gratiam Dei acquiritis. Nam si vos suffertis patienter poenas illatas a domivos dico peccantes, nolendo obedire eis; et colaphizati ab ipsis dominis, id est saepe correcti ab illis, ut per colaphos ad obediendum induceremini, quae gratia erit vobis inde? Nihil propter hoc accipietis a
Abbreviated transcription (Latin):
placeat. ñ resista¬
tis alicui dignitati
hominum. alicui
ꝑsone. alicui prin¬
cipatii. cui uos ds̃
subdi uoluit. qr ñ
ẽ potestas nͥa deo.
⁊ qui potestati re¬
sistit. ordinatioĩ¬

Expanded text:
placeat, non resistatis alicui dignitati hominum, alicui personae, alicui principatui cui Deus vos subdi voluit, quia non est potestas nisi a Deo, et qui potestati resistit, Dei ordinatio
Abbreviated transcription (Latin):
ñ obuoluat corda ur̃a. ut tanto licentius
peccetis: qͣntominus uigo serutii depͥ¬
mimini. ⁊ ne culpam ur̃ãm nomine lib̃ta
cio culparum. ut ꝑmaneant serui creatoris
boni ⁊ fideles. Uñ addit. s sicut serui. dĩ.

Expanded text:
non obnubilet corda vestra; ut tanto licentius peccetis, quanto minus jugo servitii deprimimini; et ne culpam vestram nomine libertaos esse a servitio culparum, ut permaneant servi Creatoris boni et fideles. Unde addidit: Sed sicut servi Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa hanc epłam scri¬
bit his qui de gen¬
tib adfidem uene¬
rant. assumunt᷑ hi
uersus de ꝓpħia
oseȩ in qͣ agr̃ de uo¬
catione gentium.
animum terreniᷤ
reb supponite. qͦ
uos patriam in cęlr
hrẽ memineritis.
carentes uoluptate¬

Expanded text:
 hanc Epistolam scribit his, qui de gentibus ad fidem venerant. Assumuntur hi versus de prophetia Osee, in qua agitur de vocatione gentium.animum terrenis rebus supponite, quo vos patriam in coelis habere memineritis. carentes voluptat
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ gła donanda. ꝑ dm̃: iam nunc agnos¬
cunt increduli. cum uos instant̾ ꝑ om̃ia
ꝑicła illum sequi ꝑspexerint. Uł uisita
ẽẽ debeat actioducis simplicit̾ narrat. qͥ ⁊̃¬
qͦd agit. si patient̾ imꝓbitatẽ eiꝰ tolerant
boni. ⁊ sapienter eiꝰ astutiȩ refistunt.
ni laudes consecunt᷑. qr hoc uult ds̃. qͥ ⁊̃ ma¬
lis utit᷑ in bonum. ut uos ⁊̃ utentes illis ĩ¬
in bonum. siue boni siue mali sint. faciatis
quomͦ eis in bonum utamini. ⁊ ꝑ eos lau¬
ꝗͣuis sint inmundi.¬

Expanded text:
vobis gloria donanda per Deum, jam nunc cognoscunt increduli, cum vos instanter per omnia pericula illum sequi perspexerunt. Vel esse debeat actio ducis, simpliciter narrat; qui etiamnet quod agit, si patienter improbitatem ejus tolerant boni, et sapienter ejus astutiae resistunt. ni laudem consequuntur, quia hoc vult Deus, qui etiam malis utitur in bonum; ut vos etiam utentes illis in bonum, sive boni, sive mali sint, faciatis quomodo eis in bonum utamini, et per eos lauquamvis sint immundi
Abbreviated transcription (Latin):
In hoc .e. Multum cõm̃dat conditioẽo
seruoꝵ. quos bñfacientes ⁊ absq culpa
uapulantes a dm̃s crudelib ⁊ improliis:
affirmat imitatores dm̃cȩ passioniso.
si ꝑꝑ dm̃ scientem
bonã iitentionẽ
aliquis patiens ui¬
cũ ei bñ seruiat.
sustinet .i leues
reputat tristitias.
citur gratus deo.
⁊ ħexigit grã fidi¬

Expanded text:
im vocati. Multum glorificat conditionem servorum, quos benefacientes et absque culpa vapulantes a dominis crudelibus, et improbis affirmat imitatores esse Dominicae passionis.  Deum scientem bonam intentionem aliquis patiens vecum ei bene serviat, sustinet, id est leves reputat tristitias, citur gratus Deo, et hoc exigit gratia fid
Abbreviated transcription (Latin):
Uł bñdictio qua scĩ in futura uita d̾̃m¬
benedicent. Quod gͦ quisq in futuro
inuenire desidat. hoc in p̃senti meditari ⁊
agere satagat. conditorẽ ⁊ frem bñdicat
⁊ se dignsi diuina ⁊ fr̾na bñdictiõe reddat:¬
¶ Quia ocłi.d. Quia phibuerat malũ
ꝓ malo redde. s pot̾iꝰ maledicentibus
patientiam qͣ patimur malos.⁊ nram be¬
niuolentiã qͣ ꝑseq̃ntib bona optamis. et̃¬
no p̾mio remunerandam. ⁊ ꝑsecutores
digno plectendos supplicio. Si uͦpenitu¬
na. si infert̃ torm̃ta ñ nocent. s patien¬
tiã uram̃ exercent. Si qͥs aũhis uictꝰ defic̃:
ñ ille qͥ malum intulit. s ipse qͥ malũ ñ
ꝑtulit: nocuit. Temptat᷑ omis domꝰ ⁊ ea¬
q suꝑ petram.:⁊ ea qͦ suꝑ harenam funaat᷑.
sum firmitas fundam̃ti coronã ꝑseuerintis
tbuit. alterã fragilis structura strauit.

Expanded text:
ur benedictio, qua sancti in futura vita benedicent Deum. Quod ergo quisque in futuro venire desiderat, hoc in praesenti meditari et agere satagat, conditorem et fratrem benedicat, et se dignum fraterna benedictione reddat mala. Quia prohibuerat malum pro malo reddere, sed potius maledicentibus patientiam, qua patimur malos, et nostram benevolentiam, qua persequentibus bona optamus, aeterno praemio remunerandam, et persecutores digno plectendo supplicio. Si vena, si tormenta inferunt, non nocent, sed patientiam vestram exercent. Si quis autem victus his deficit, non ille qui malum intulit, sed ipse qui malum non pertulit, nocuit. Tentatur omnis domus, e supra petram, et ea quae super arenam fundatur, sed uni firmitas fundamenti coronam perseverantiae tribuit, alteram vero fragilis structura stravit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uolenti mutuo ꝑ¬
cipe rõcinabiles pe¬
cumas ñ negeniꝰ. uñ
paulꝰ. In sapia am¬
bulate ꝑꝑt̾ eos qͥfo¬
tis sunt. scientes qͦmͦ
oporteat singłis re¬
spondere. foris enĩ
existentes ñ dũ fide

Expanded text:
olenti mutuo accipere rationabiles pecunias, non negemus. Unde Paulus: In sapientia ambulate propter eos qui foris sunt, scientes quomodo oporteat singulis responderi. Foris enim exsistentes, id
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ uos eadem cogitatione
armamini quia qui passus
ẽ in carne. desiit a peccatis.
ut iam non hominum de¬
reliquum ẽ in carne uiuat
temporis. Sufficit enimpre¬
pendisse p̾titum tempꝰ scđ uoluntatẽ .g.c.¬
tem gentium consumman

Expanded text:
 uos eadem cogitatione armamini: quia qui passus est carne desiit a peccatis, ut iam non hominum dereliquum est in carne uiuat temporis. sufficit enim prpendisse praeteritum tempus secundum voluntatem gentium consumman
Abbreviated transcription (Latin):
¶uẽ ñ st̃ imitandi
s hominẽ de utͦq
sexu genitũ m̾tũit᷑.
Si enĩ angłis pec¬
cantib ñ peꝑcit: nec
hõib suꝑbientib pari¬

Expanded text:
unt imitandi sed hominem de utroque sexu genitum mentiuntur. Si enim angelis peccantibus non pepercit, nec hominibus superbientibus par
Abbreviated transcription (Latin):
bouos. ⁊ semꝑ ero in inceptione. qr numquã
erit finis monitionis. qͦd gͦ mͥ ñ ẽ pigrum se¬
dire.¶Qrͣ uult monere illos qͥsciunt. ⁊ con¬
firmati sunt:Ideo scił. ut scientiam quã
hnt᷑. oꝑib exerceant. ⁊ u̾itatem cuius p̃sen¬
tia confirmati sunt. fixa m̃te custodiant. ne
qñ ꝑ magistros erroris excidant a simpli¬
citate ⁊ castitate fidei.

Expanded text:
bo vos, et semper ero in incoeptione, quia nunquam erit finis monitionis. Quod ergo non est mihi are vult monere illos qui sciunt, et confirmati sunt? Ideo scilicet ut scientiam quam habent, operibus exerceant, et veritatem cujus praesentia confirmati sunt, fixa mente custodiant, ne quando per magistros erroris excidant a simplicitate et castitate fidei.
Abbreviated transcription (Latin):
numerat. fidẽ. tir¬
tutem. scientiam.
abstinentiã. pati¬
entiam. pietaten
fr̾mtatis amorem
caritatẽ. qͥb fugi¬
entes. mundalis
ꝯcupiscentie cor¬
ruptionem. ad ab¬

Expanded text:
numerat: fidem, virtutem, scientiam, abstinentiam, patientiam, pietatem, fraternitatis amorem, charitatem; quibus fugientes mundialis concupiscentiae corruptionem ad c
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute autem scientiã:
In amore autem fr̃nitatis ca¬
ritatẽ. Hȩc enim si uobiscum
assint & superent. non ua¬
cuos nec sine fructu uos
constituent in dnĩ nrͣihũ

Expanded text:
uirtute autem scientiam bmore autem fraternitatis caritatem. haec enim nobis cum adsint et superent, non uacuos nec sine fructu uos constituent in domini
Abbreviated transcription (Latin):
sdandam. ¶⁊ ut secure possitis exspectare
sitis filii obedientes patri corripienti.
deuntes ad uomitum¬
prius eratis excus abtes. s iã nostis uitatẽ¬
¶ exemplo xͥ¬

Expanded text:
severantes, ut secure possitis exspectare, et filii obedientes esse patri corripienti: deuntes ad vomitumprius eratis excusabiles, sed jam nostis veritate, exemplo
Abbreviated transcription (Latin):
sentientes ei. qui in carne uisus ẽ. s cũ
multa ꝯtrectõe ꝑscrutantes scripturas
ꝑhibentes testimonium de ipso u̾bo. qͦd
uidit aliquis nuntiare pot̾ aliis. qd ꝑ
fecte conspic̾ aliq̃n ñ potest ex plicare
u̾bis.

Expanded text:
sentientes ei, qui in carne visus est, sed cum multa contrectatione perscrutantes Scripturas perhibentes testimonium de ipso Verbo. Quod vidit aliquis, nuntiare potest aliis; quod perfecte conspicit; aliquando non potest explicare verbis.
Abbreviated transcription (Latin):
mata heticoꝵ. qui de u̾bi ȩt̾nitate ma
In qͣ de fidĩ ⁊ caritatis ꝑfectione agit.
ut intelligamus quid credẽ. quid dilige̾¬
U. debeamꝰ. Multi enim pͣuis doginatib
inducti de sinceritate fidĩ ⁊ caritatis
ñ bñ intelligebant. dicebãt eẽ oꝑa ca
ritatis: crebro conuiuari. luxuriari. c̃¬
sentire uitiis alienis. otͣdicentes c̃muni¬

Expanded text:
mata haereticorum, qui de Verbi aeternitate malin qua de fidei et charitatis perfectione agit, ut intelligamus, quid diligere quidve credere debeamus. Multi enim pravis dogmatibus inducti de sinceritate fidei et charitatis non bene intelligebant. Dicebant enim opera esse charitatis crebro convivari, luxuriari, consentire vitiis alienis, contradicentes communi
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sicut linguaᷤ dethentium nr̃o uitio ñ debemꝰ
excitare ne pereant. ita ꝑ suam maliciam ex¬
citatas debemus equanimiter tolerare. ut
mitum nob crescat. aliqñ ⁊̃ compescẽ. nedum
de nobis disseminant malatoꝵ qͥ audire bona
potañt. corda corrumpant.
Amicis gram pacis ⁊ salutis mandat. ut u̾natis
Iimimicos a salute monstret extraneos.¬
Iudas qui ⁊ tadeꝰ contͣ eosdem fidei corrupto

Expanded text:
Sicut linguas detrahentium nostro vitio non debemus excitare, ne ipsi pereant, ita per suam malitiam excitatas debemus aequanimiter tolerare, ut meritum nobis crescat, aliquando compescere, ne dum de nobis disseminant, eorum qui audire bona poterant, corda corrumpant.Amicis gratiam pacis et salutis mandat, ut veritatis inimicos a salute monstret extraneosscribit contra eosdem fidei corruptor
Abbreviated transcription (Latin):
.elegans exemplum bonȩ oꝑationis de abra¬
ham patriarcha proponit illis qui de circ̃¬
cisione credidant. ut bonum patrẽ qͣsi bom
filii in temptõne iitentur ⁊ moꝑatione.
Magna tempt̾o cum filium iubebat᷑ occidẽ.
magna fides cum ⁊̃ de mortuo credebat se
posse semen acciꝑe. magnum opꝰ cum aile¬
ctissimum non dubitaret offerre.
s sola fide. hic de oꝑib agrͣ. que fidem se¬
cuntur. ꝑ que amplius iustificat᷑. cum iam
ꝑ fidem fuisset iustus. Uñ paulus. fide abra¬
ham obtulit isaac. cum temptaretur. ħ obło

Expanded text:
elegans exemplum bonae operationis de Abraham patriarcha proponit illis, qui de circumcisione crediderant, ut bonum patrem, quasi boni filii in tentatione et operatione Magna tentatio, cum filium jubebatur occidere; magna fides, cum etiam de mortuo credebat se posse semen accipere; magnum opus, cum dilectissimum non dubitaret offerre. sed sola fide . Hic de operibus agitur, quae fidem sequuntur, per quae amplius justificatur, cum jam per fidem fuisset justus. Unde Paulus: Fide Abraham obtulit Isaac, cum tentaretur : Haec
Abbreviated transcription (Latin):
÷ Si quis me offenderet. oñs fr̃s ⁊amicos meoᷤ
in me offendet. ⁊ quod aminodo contra
om̃s peccaret. sic qui unum mandatumi
negligit: ctã q̃ completa uidebant᷑ adiu¬
uare. sibi inutilia reddit. Uł alit̃. Cari¬
tas ÷ plenitudo legis. in cuius p̃ceptis tota
lex pend&. qui autem contͣ caritatẽ fac̃:
m̾ito omnium reus ẽ. Nemoaũ peccat.
nsi cont᷑ caritatem faciat. qr nec dm̃ uere
diligit. cuius legem negligit. nec ꝑximũ

Expanded text:
 Si quis me offenderet, omnes fratres et amicos meos in me offenderet, et quodammodo contra omnes peccaret. Sic qui unum mandatum negligit, caetera, quae completa videbantur adjuvare, sibi inutilia reddit. VERS. tas est plenitudo legis, in cujus praeceptis tota lex pendet . Qui ergo contra charitatem facit, merito omnium reus est. Nemo autem peccat, nisi contra charitatem faciat, quia nec Deum vere diligit, cujus legem diligit, nec
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sicut
ad iitanda stulta ma
docendi usurpat ⁊ xͣ
si solꝰ suo scelere ꝑire
Sic̃ contra qͥ bñ mi¬
nistrat gͣdum sibi

Expanded text:
Sicut ad vitanda stulta magdocendi usurpat, et Csi solus in suo scelere periret; sicut e contra qui bene ministrat, gradum sibi
Abbreviated transcription (Latin):
uos minus eruditi s nos om̃s p̃dicatores ⁊̃
maiores in multis offendimus. alii male do
malus offendit. iustus carnis fragilitate. nec
iustus ẽẽ desinit. Uñ Salomon. Septies cadit¬
iustꝰ. ⁊ resuigit. sicuit cotidiana ẽ offensio.
s impii cadunt in malum.
piant p̾lationem. quia qui cupit p̃ẽe. opor¬
tet p̃ aliis ꝑfectiorem eẽ. ne offendat dũ
audis. ⁊ in ora nr̃a multomag̃ debemusinit¬

Expanded text:
os minus eruditi, sed nos omnes praedicatores, etiam majores in multis offendimus, alii male docmalus offendit; justus carnis fragilitate, nec justus esse desinit, unde Salomon: Septies i resurget; sicut quotidiana est offensio, sed impii corruunt in malum. piant praelationem, quia qui cupit praeesse, oportet aliis perfectiorem esse, ne offendat, dumaudis, in ora nostra multo magis debemus mit
Abbreviated transcription (Latin):
si neggligitis. guius
dampnamini quã qͥ
fuerunt tempore
morsi. qi cui plꝰ cõ¬
mittit᷑ plus ab eo
crigitur ¶Quo plꝰ
digenti ꝓximo miscđi¬
am negat ⁊ iustius
luit penas impieta
tis. ¶Sic̃ in iuditio
dolebit qͥ ñ fecit mi¬
scđ̾iam: ita qͥ fecit re¬
muneratus exultabit
atq gaudebit. Alit̾.
suꝑ exaltat .i. suꝑponi.¬

Expanded text:
i negligitis, gravius damnabimini quam qui fuerunt in tempore Moysi, quia cui plus committitur, plus ab eo exigitur. Quo plusdigenti proximo misericordiam negat, et justius luit poenas impietat. Sicut in judicio dolebit qui non fecit misericordiam; ita qui fecit, remuneratus exsultabit atque gaudebit. Aliter: Superexaltat, id est supponi
Abbreviated transcription (Latin):
¶Et magna exaltat¬
i. p̾mia. si impetꝰ di¬
rigentis bñ eã gub¬
nit. simale : sibi su¬
isq magna ꝑditioĩs
exaltat. Uñ S̾alomõ.
Mors ⁊ uita in manib
lingue. uitã exaltat
si bñ docos eccłam.
mortẽ : si male. Ag̃
uita ⁊ scientia de¬
stituti. docẽ p̾sumebaĩ¬

Expanded text:
Et magna exaltat. Praemia, si impetus dirigentis bene eam gubernat; si male, sibi suisque magnam perditionem exaltat, unde Salomon: Mors et vita in manibus linguae . Vitam exaltat, si bene docet Ecclesiam; mortem si male. Agitur vita et scientia destituti, docere praesumeba
Abbreviated transcription (Latin):
deuorat. IQuia ꝑ eã cuncta fere facinora
aut concm̃nargur: ut latrocina stupͣ. aut¬
patiant᷑. ut ꝑ uiria. falsa testimonia. aut de¬
fe̾dũt᷑. ut cum quilib& impurꝰ exccus aꝑdo¬
scelꝰ quod admitit. simulat bonũ q ñ fac̃
nrĩs. q̃ maculat totum corpꝰ.

Expanded text:
dicit, quia per eam cuncta fere facinora, aut concinantur, ut latrocinia, stupra: autut perjuria, falsa testimonia: aut defenduntur, ut cum quilibet impurus excusandos quod admisit, simulat bonum quod non fecit. Quae maculat totum corpus.
Abbreviated transcription (Latin):
Ne causarent᷑ oꝑa tanti patris mitari non
posse. p̃sertim cum mͦ nullus cogat filios offer¬
ascripta ciuis ifrahelitici płi. ⁊ annumiata in
gn̾ationib saluatorie:
fid̃i docebant credentes exgentibus debcre
circumcidi. ⁊ alios inducebant errores. qui

Expanded text:
ebat, opera tanti Patris imitari non possent, praesertim cum modo nullus cogat filios offerascripta civibus Israelitici populi, et adnumerata in generationibus Salvatoris. fidei, docebant, credentes ex gentibus debere circumcidi, et alios errores i
Abbreviated transcription (Latin):
¶Si tñ. Hoc pacto purgata cordis malitia
uitalẽ xͥ alimoniã concupiscite. si qͣnta sit
diuina duicedo sapitis. nã qͥ nichil de eiꝰ
dulcedine gustat. ñ ẽ mirũ sinͥ terresto
desidius sordidari ñ euitat. FAd quem.

Expanded text:
stis. Hoc pacto purgata cordis malitia, vitalem Christi alimoniam concupiscite, si, quanta sit divina dulcedo, sapitis. Nam qui nihil de ejus dulcedine gustat, non est mirum si hunc terrestribus desideriis sordidare non evitat. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sic̃ incorruptibile ẽ p̃cium dñice passionis
qͦ redempti sumus. ita ⁊̃ incorruptũ ẽ sac᷑¬
ñtũ sacri fontis qͦ renascimur. q̃ ita sibi in¬
uicem connectuntur. ut unum sñ alto̾ sa¬
lutem conferre ñ queat. Ita enĩ nos dñs tpr̃¬
suȩ incarnationis sanguine suo redemit. ut

Expanded text:
 Sicut incorruptibile est pretium Dominicae passionis, quo redempti sumus; ita etiam incorruptibile est sacramentum sacri fontis, quo renascimur; quae ita sibi invicem connectuntur, ut unum sine altero salutem conferre nequeant. Ita enim Dominus tempore incarnationis suae sanguine suo omne
Abbreviated transcription (Latin):
ficantes .a. ut uni sponso seruent fidem.¬
tes in obedientia caritatis
¶ex dilectione dei obeclientes sitis ad
oĩa ferenda¬
in fraternitatis amore.¬

Expanded text:
imas vestras, ut uni sponso servent fidem in obedientia charitatis, id est ex dilectione Dei obedientes sitis ad omnia ferendafraternitatis amore
Abbreviated transcription (Latin):
quia sicut ipsi in sua edificatione eum re¬
ꝓbauerunt: sic ⁊ ipse in suo aduentu re¬
ꝓbabit eos accipere in ȩdificatione domꝰ
¶Quem reꝓb. Quem uoluerunt ponere
carnaliter tenendam confirmantes.
⁊ om̃s suam iustitiam constituere uolẽtes
¶Cum lapis sit in qͦ sustententur ⁊ tuti qͥ¬
escant boni: incredulis erit causa offen¬
sionis. in p̃senti ñ st̃ credentes in eum.
⁊ iõ cadentes de uitio inuitium. ⁊ infu¬
turo petra scandali. quia ad illum quẽ
g̃ssꝰ eoꝵ ⁊ cadent in eternum ignem.¬

Expanded text:
quia sicut ipsi in sua aedificatione eum reprobaverunt, sic et ipse in suo adventu reprobavit eos accipere in aedificatione domus es: quem noluerunt ponere carnaliter tenendam confirmantes, et omnes justitiam suam constituere volentes lapis in quo sustententur et tuti quiescant boni, incredulis erit causa offensionis in praesenti non credentibus in eum et ideo cadentes sunt de vitio in vitium. Est in futuro petra scandali, quia ad illum lapidgressus eorum, et cadent in ignem
Abbreviated transcription (Latin):
Augꝰ. Si hanc distantiam sedendi ⁊ standi
ad honores eccłasticos referamus. ñ ẽ pu¬
tandum leue peccatum eẽ in ꝑsonarum
dintem ferat. ad sedem honoris ȩccłe. cͣ tempto
pauꝑe instructiore ⁊ sanctiore : Si autem
de cotidianis consessib loqͥt᷑. qͥs ñ lnc peccat:
Non tamen peccat. nͥ c̃ ap̃ semetipsum intus
ita iudicat. ut ei tanto melior qͣnto ditior
ille uideat᷑ hoc enim uidr̃ significasse sub¬
dendo. Nonne iudicatis.¬
¶Audite .i. diligentius attendite. qi ñ qͥdi¬
tiores in ħ scło. In meliores in examine di
rerum uisibilium. fide autem inuisibiliũ
diuitiarũ: mundo despicabiles paret̃. s hos
tñ exspectõne futuri regni p̃daros reddit
alienia fide eos qͥ credunt ꝑ potentiã oppͥ¬
munt. ⁊ad iuditia potentiorum trahunt.
inferunt fideli.

Expanded text:
us: Si hanc distantiam sedendi et standi ad honores ecclesiasticos referamus, non est putandum, leve esse peccatum in personarum diuitem ad sedem honoris ecclesiae contempto paupere instructiore atque sanctiore? si autem de cotidianis consessibus loquitur, quis non hic peccat, si tamen peccat, nisi cum apud se ipsum intus ita iudicat, ut ei tanto melior, quanto ditior illo uideatur ? hoc enim uidetur significasse dicendo: nonne iudicastisd est diligentius attendite, quia non qui ditiores in saeculo, meliores sunt in examine divrerum visibilium, fide autem invisibilium divitiarum mundo despicabiles apparent, sed hos tamen exspectatione futuri regni praeclaros reddidit, alieni a fide eos, qui credunt, per potentiam opprimunt, et ad judicia potentiorum trahunt. inferunt fidei.
Abbreviated transcription (Latin):
Lumen eiꝰ aliqua umbra ñ intercidit.
ut aliqua mala inmittat. s semꝑ bona lu¬
cis dona an nobis aliqͣndo sunt dĩ dona quȩ
in creaturis adoptione nobis concessit.
Uñ alius tnͣslator. ut simus p̾mitiȩ crea¬
turarum eius.

Expanded text:
lumen ejus aliqua umbra non intercidit, ut aliqua mala immittat, sed semper bona lucis dona. In nobis aliquando sunt Dei dona, quae principatum in creaturis, adoptione nobis concessit. Unde alius translator: Ut simus primitiae creaturarum ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
sit homo natꝰ. ꝗͣ fragił. uł quid futurꝰ. q̃ buis
eui. in qͣnͣtis miserus positus compunctionẽ
magnã ⁊ uoluntatem penitendi contrabit:
compunctionis. ⁊ ad peccã redit. cuiꝰ incon¬
stantiȩ comꝑatur. qͥ libent̾ u̾bũ audit. ⁊ im¬
plere negligit. ⁊ ẽ similitudo int̾ illũ. qͥ
sponte sua sine doctore se ad seripturas
applicuit. ⁊ illũ qͥ ab alio scripturas audit.
cum neuter impleuĩt.¬
tute timoris. qui legem tenebant: in timo¬
re seruiebant. Quisquis enim eam transg̃¬
diebatur: sine miseratione lapidabatur.
ħ lex neminem ad ꝑfectum dirxit. quia ⁊¬
si cogebat timore seruire: ñ dabat grãm ut
compleret᷑ amore. ⁊ a penis inferui ñ potat̃
lib̾are. s caritas q̃ dat᷑ in euangłio forasmit¬

Expanded text:
sit homo natus, quam fragilis, vel quid futurus, quam brevis aevi, in quantis miseriis positus, compunctionem magnam et voluntatem poenitendi contraxit, et onstantiae comparat eum qui libenter verbum audit, et implere negligit. Et est similitudo inter illum qui sponte sua, sine doctore se ad Scripturas applicuit, et illum qui ab alio Scripturas audit, cum neuter implevetute timoris. Qui legem tenebant, in timore serviebant; quia quisquis eam transgrediebatur, sine miseratione lapidabatur. Haec lex neminem ad perfectum perduxit, quia, etsi cogebat timore servire, non dabat gratiam ut compleretur amore, et a poenis inferni non poterat liberare . Sed charitas, quae dat
Abbreviated transcription (Latin):
nunc de iłł qͣs interius instigante diabolo.
uł ⁊̃ fragilitate naturȩ toleramus. uͥ ⁊̃ illoꝵ
errorem destruit. qͥ dicebant malas cogita.¬
tiones sic̃ ⁊ bonas a dõ nob̾ inspirari. ⁊ homi¬
nẽ qͣsi ex necessitate peccare.
delectatione. ⁊ ⁊ consensu m̃rȩ fragilitaus. Qd
si suggestioninon consentimus: temptõ nob̾
ad uictoriam ꝓuenit. Si suggestio illic̃. de¬
lectando offendimus. s ñ dũ mortẽ incur¬
rimus. At si delectoem concepti in corde fa¬
cmoris seqr̃ partꝰ pͣue actionis: iã nob mortis
reis uictor abscedit hostis.

Expanded text:
nunc de illis, quas interius instigante diabolo, vel etiam fragilitate naturae toleramus; ubi etiam illorum errorem destruit, qui dicebant, malas cogitationes sicut et bonas a Deo nobis inspirari, et hominem quasi ex necessitate peccare.delectatione, vel etiam consensu nostrae fragilitatis. Quod si suggestioni non consentimus, tentatio nobis ad victoriam provenit. Sed si suggestio illicit delectando, jam offendimus, sed nondum mortem incurrimus. Ac si delectationem concepti in corde facinoris sequitur partus pravae actionis, jam nobis mortis reis victor hostis
Abbreviated transcription (Latin):
lestib suꝑueniente
facile deserit fidĩ statũ.
⁊ scdm̃ temptatoris
uoluitatem distra.¬
hitur ad errorem. i¬

Expanded text:
lestibus, superveniente facile deserit fidei statum, et secundum tentatoris voluntatem detrahitur ad errorem,
Abbreviated transcription (Latin):
cordes.⁊ hec dicit seriptura. ⁊ an putatis qd in¬
inuidia tollatur. ł cupit ut inuideatis mtm¬
do. nec ametis eum. ł spc̃ cunislib&e hominis¬
e cup̃ tp̃alia ad inuidiam ꝙ inuidet aliis qd ñ ht̃.¬
¶ Malos om̃s punit ds̃. s suꝑbis sp̃alit̾
resistere dr. quia maiori plena plectuntur. qͥ
deo subdi penitendo negligunt. s humilib dat
grãm. qui in suoꝵ plagis uicioꝵ manib uerime¬
dici se subdunt.

Expanded text:
d ininvidia tollatur: vel cupit ut invideatis mundo, nec ametis eum. Vel spiritus cujuslibet hominis cupit temporalia ad invidiam, quia invidet aliis quod non h Malos omnes punit Deus, sed superbis specialiter resistere dicitur, quia majori poena plectuntur, qui Deo subdi poenitendo negligunt Sed humilibus dat gratiam, qui in suorum plagis vitiorum manibus veri medici se subdunt.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ꝑtotim textum epłe. ostendit. ꝗ i quib
seribebat scientiam bona faciendi babebant.
⁊ rectam fidem didicerant. ita nt alis se ma¬
gistros fieri p̃stmierent. nec tñ oꝑm ꝑfectio¬
nem. neq m̃tis humilitaten. ueq sermonis
continentiam. adepti erant. ꝓpt̾ qd int̾ alia
in crepationis ⁊ exhortationis u̾ba. mͦ eos
boni ignorantia magnum sit peccm̃. cũ scriptũ
sit ignorans ignorabitur

Expanded text:
tolae textum ostendit, quia hi quibus scribebat, scientiam bene faciendi habebant, et rectam fidem didicerant, ita ut aliis se magistros fieri praesumerent, nec tamen operum perfectionem, neque mentis humilitatem, neque sermonis continentiam adepti erant; propter quod inter alia increpationis et excitationis verba modo eos rantia ipsa boni magnum sit peccatum, cum scriptum sit: Ignorans ignorabitur
Abbreviated transcription (Latin):
qui dicitis hodie aut̃ cra-¬
stino ibimus in illam ciuita
et mercabimur et lu-¬
crũ faciemus. qui ignora¬
tis quid sit in crastinam.

Expanded text:
 dicitis: Hodie, aut cras ibimus in illam civitatet mercabimur, et lucrum faciemus: qui ignoratis quid sit in crastinum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Dethit legi. quȩ detractionem ꝓhibuit.
qͣsidicat. lex ñ recte fecit. ł qͥ detralt frĩ
legem facienti: detraint ⁊ iudicat legem.
qͣrͣ talia iussa dedit̃. quȩ iniurias fratrũ iub&
tractionem. ne ut transg̃ssor a dõ iudiceris:

Expanded text:
dicat legem. Quae detractionem prohibuit. Quasi dicat, lex non fecit. Vel, qui detrahit fratri legem facienti, detrahit et judicat legem quare talia jussa dederit, quae injurias fratrum jubettractionem, ne ut transgressor a Deo judiceris,
Abbreviated transcription (Latin):
tudinis fructꝰ .i. merces iusticiȩ q pro
iustis oꝑib retͥbuitur. qui hie studet
paci.⁊ terrã cordis sui oꝑib pacis. qͣfise¬
m̃te asꝑgit. iustum ẽ. ut hãt ȩternam
pacem.qͣsi fructum huius seminis.¬
uñ ÷ latius disputat addẽs ⁊̃ alia uitia
q̃ iñ sequuntur: ex otentione scupis¬
centie. ex concupis centiis. bella ⁊ i.

Expanded text:
tudinis fructus, id est merces justitiae, quae pro justis operibus retribuitur. Qui hic studet paci, et terram cordis sui operibus pacis, quasi semente aspergit, justum est, ut habeat aeternam pacemunde etiam latius disputat, addens alia vitia quae inde sequuntur: ex contentione concupiscentia, ex concupiscentiis bella et
Abbreviated transcription (Latin):
Scripsissem ꝑseuerare debes in elemosina.
qr utilitatem tantam in ea intelligo. ꝗ ñ solũ tͥ
edemosine. s hac necessitate dimisi. qr diotrepes
ñ curat auctoritatem nrãm. Diotrepes heresi¬
archa illiꝰ tpr̃̾is noua dicendo principatum iͥ
usurpabat. Diotrepes speciose insulsus. siue¬
decor insinuans int̾pr̃ ut perfidiam cordis
⁊̃ nomine signet.

Expanded text:
c. Perseverare debes in eleemosyna, quia utilitatem tantam in ea intelligo, quod non solumeleemosynae, sed hac necessitate dimisi, quia Diotrephes non curat nostram auctoritatem. Diotrephes haeresiarcha illius temporis nova docendo principatum sibi usurpabat. Diotrepdecor insaniens interpretatur, ut perfidiam cordis etiam nomine signet.
Abbreviated transcription (Latin):
in ueritate ambulas. Maio¬
rem hors ñ habeo grãm.
quam ut audiam filios meoᷤ
inuitate ambulare ms
Fideliter facis quicquid

Expanded text:
in veritate ambulas maiorem horum non habeo gratiam quam ut audiam filios meos in veritate ambulantes fideliter facis quicquid
Abbreviated transcription (Latin):
N ec aue.d. qr signum indr consensus erro¬
ris. hoc enim dm̃s amicis quoꝵ oꝑa nob̃
placent. ⁊ siuos forte decepti ñ essetis. alii
forsan ꝑ talem ur̃am familiaritatẽ possẽt
decipiqui crederent illos placere uobis.
⁊ sic crederent illis.

Expanded text:
 Quia signum videtur consensus erroris, hoc enim dicimus amicis quorum opera nobis placent, et vos si forte decepti non essetis, alii tamen per talem vestram familiaritatem possent decipi, qui crederent illos placere vobis, et sic crederent illis.
Abbreviated transcription (Latin):
luntas largiendi
indigentib ⁊ fa¬
cultas opum: ita
semꝑ uirtutib
plenam dnõ ad¬
iuuante uitam
ducere possis.

Expanded text:
luntas largiendi indigentibus, et facultas opum; ita semper virtutibus plenam, Domino adjuvante, vitam ducere possis.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Et ñ pm̃. Si quis separat se a diuma doctna.
ut extra rectam fidẽ:¬
÷ conuersationemq mandatoꝵ dĩ sit. sepat
se adõ ne hat̃ drã. ꝑ actualem ⁊ contempla¬
tiuam uitam fit alicꝰ ds̃. qͥ ẽ creator om̃ium.

Expanded text:
et. Si quis separat se a divina doctrina, ut extra rectam fidem conversationemque mandatorum Dei sit, separat se a Deo ne habeat Deum. Per actualem et contemplativam
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s impios de omnibus
oꝑib impietatis eoꝵ. quib
impie egerunt. & de om̃i¬
bus duris quȩ locuti sunt¬
contra deum peccatores

Expanded text:
omnes impios de omnibus operibus impietatis eorum, quibus impie egerunt, et de ombus duris, quae locuti sucontra Deum peccatores
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sid̾ã err̃. lucẽ u̾itatis ꝓmittunt in hoc
mari uitioꝵ. s numquã in eod statu docñdi
ł uite ꝑdurant. ⁊ aliis causa naufragii sit̃.
⁊ ipsis ꝓ tenebris qͣs meccła dĩ inducebant:
tenebre inferniparantur. ⁊qͥ pacẽ fidĩ
mundana tempestate turbabant: ꝓcella

Expanded text:
Sidera. Lucem veritatis promittunt in hoc mari vitiorum, sed nunquam in eodem statu docendi vel vitae perdurant, et aliis causa naufragii sunt, et ipsis pro tenebris quas in Ecclesia Dei inducebant, tenebrae inferni parantur, et qui pacem fidei mundana tempestate turbabant, procella
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ ⁊ ħ epła uidȩ q̃ de apocrifo testimoniũ
ht̃. priscis tp̃rib a plerisq reiciebatur. s tñ
auctoritate iam ⁊ uetustate rusu meruit. ut
inter scãs scripturas computetur. marime
qr tale testimonium de apochrifo sumpsit.

Expanded text:
ro testimonium habet, primis temporibus a plerisque rejiciebatur. Tamen auctoritate jam et vetustate et usu meruit ut inter sanctas Scripturas computetur, maxime quia tale testimonium de apocrypho Judas ass