comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
erat quidã monachus erat qui ad orationẽ stare non potera
sed moxut se fr̃s ad studium orationis inclinassent: ipse egre¬
diebatur forasmente uaga terrena aliqua et transitoria ago¬
bat . Cumq: ab: abbate suo saepius fuisset ad monitus ad iurũ
dĩ deductus . ẽ: quiipse quoq eiusstultitiae uehementer in¬
crepauit : et ad monas terium reuersus uix duob: dieb uiridi
ad monitionem tenuit : Nam die tertio adusum proprium
reuersus uaguri tempore orationis coepit: quod cum seruo
dĩ ab eodem monas terii patrequem conscitierat. nuntia tũ
fuisset dix̃ ego uenio eumq permemet ipsum emendo
Cumq: uirdĩ uenisset in e᷑ demmonasteris et constituta ho¬
ra expl&a psclmodia sese fr̃s in orationẽ dedissent. aspe¬
xit quod eundem monachum quimanere in orationem non
poterat quidam nigerpuerulus peruestimenti fimbriam
foras trahebat. tunc eidempatrimonas terii pompei a no
nomine et mauro dĩ famulo secreto dixit. Num quid non

Expanded text:
xerat, quidam monachus erat qui ad orationem stare non poterat: sed mox ut se fratres ad studium orationis inclinassent, ipse egrediebatur foras, et mente vaga terrena aliqua et transitoria agebat. Cumque ab abbate suo saepius fuisset admonitus, ad virum Dei deductus est, qui ipse quoque stultitiam ejus vehementer increpavit, et ad monasterium reversus, vix duobus diebus viri Dei admonitionem tenuit: nam die tertia ad usum proprium reversus, vagari tempore orationis coepit. Quod cum servo Dei ab eodem monasterii Patre quem constituerat, nuntiatum fuisset, dixit: Ego venio, eumque per memetipsum emendo. Cumque vir Dei venisset ad idem monasterium, et constituta hora, expleta psalmodia sese fratres in orationem dedissent, aspexit quod eumdem monachum qui in oratione manere non poterat, quidam niger puerulus per vestimenti fimbriam foras traheret. Tunc eidem Patri monasterii Pompeiano nomine, et Mauro Dei famulo secreto dixit: Nunquid non
Abbreviated transcription (Latin):
q uoct q̃uiannis multis laceraniens monasterio p̃fuit simplitio qui
congregutionem illius postcum certius rexit :honorato etiani qui
nune ad hue cellas eiusinqua prius conuersutũs fucrat prac ts

Expanded text:
quoque, qui annis multis Lateranensi monasterio praefuit; Symplicio, qui quoque, qui annis multis Lateranensi monasterio praefuit; Symplicio, qui congregationem illius post eum tertius rexit; Honorato etiam, qui nunc adhuc cellae ejus, in qua prius conversatus fuerat, praees
Abbreviated transcription (Latin):
SeNOduMEEX CRABILIS GRATIA
beriedictus et nomine abi psõ purri
tiae suae tempore corgerens senile aetatẽ
quippe moribus cransens Nulli a eoimcimuoluptati dedit secddum
inbac terra adhuc esset quod cemporalitet biberditi potumt : de¬
Apexit iam quasi aridum mundum cum flores chiuliberior gene¬
re exproiuntia nursuac exortus romac liberalib: litteraram scudi .s
tradicus fuctat: sed cumꝰeis mulcos i oper abrapta iuitiorum cerc¬
ret cum quem quas in ingressũ mundi posuierat retraxi pedem łsi
quid destientia cius ad cingeret ipse quoq post modum inimine pre¬
cipitium cousiret: Dspecais itaor litterarum scud uszebiera doma
rebust: pagis solido placere desi derans scãc conuersationis habici
quuesiut : receme gitur seienter nescius et sapienter indoctus: hu¬
iusego omma gesta non didci sed pauca quac ncirre quat tuordis¬
sipulis illius referenibus agroui : Constantino scilicet reuerentimn¬
mno ua lde uiro quiei remonas terio regimine successigualentiniaro

Expanded text:
enerabilis, gratia Benedictus et nomine, ab ipso suae pueritiae tempore cor gerens senile. Aetatem quippe moribus transiens, nulli animum voluptati dedit: sed dum in hac terra adhuc esset, quo temporaliter libere uti potuisset, despexit jam quasi aridum mundum cum flore. Qui liberiori genere ex provincia Nursiae exortus, Romae liberalibus litterarum studiis traditus fuerat. Sed cum in eis multos ire per abrupta vitiorum cerneret, eum quem quasi in ingressu mundi posuerat, retraxit pedem: ne si quid de scientia ejus attingeret, ipse quoque postmodum in immane praecipitium totus iret. Despectis itaque litterarum studiis, relicta domo rebusque patris, soli Deo placere desiderans, sanctae conversationis habitum quaesivit. Recessit igitur scienter nescius, et sapienter indoctus. Hujus ego omnia gesta non didici, sed pauca quae narro, quatuor discipulis illius referentibus agnovi: Constantino scilicet reverentissimo valde viro, qui ei in monasterii regimine successit; Valentiniano
Abbreviated transcription (Latin):
auita et nonsignaqiuucrenda sunt sed qũim ipsa signa quae f¬
unt bonae uitae tertimoniũ ferunt quaeso ad huesiqua sint re¬
feras ut esurientem me per exempla bonorum pascas CIREE
Uellim tibiitil cuidibus redemptoris deuiri uenerubilis bene¬
dicti miraculis aliqua narrare sed ad haec exempla hodiernũ
tempus uideo non posse sufficere liberus icaque haec loquimur
si aliud exor dium sumamus

Expanded text:
ita et non signa quaerenda sunt. Sed quoniam ipsa signa quae fiunt, bonae vitae testimonium ferunt, quaeso te adhuc si qua sunt referas, ut esurientem me per exempla bonorum pascas. GREGOR. Vellem tibi in laudibus redemptoris de viri venerabilis Benedicti miraculis aliqua narrare, sed ad haec explenda hodiernum tempus video non posse sufficere. Liberius itaque haec loquemur, si aliud exordium sumamus
Abbreviated transcription (Latin):
recedenti suas animas commendarent: cumq lec¬
to illius huqui conuenerant omnes ad sisterent: alii
ingredientes angelos uider : sed dicere aliquidnul¬
lomodo potuer : alii omninonihil uider sedomnes
quiaderant ita uehem̃tis simustimor pculitut nill¬
lus egrediente scã anima illic stare potuisset: & hu
ergo qui uideranuet hii qui omninonihil ui derini:
uno omines &iam cimore ꝑcussi et terrici fugerunt.: ut pa¬
lim daretur intellegiquac et quantauis eẽt quac illam
ceredientem animã susciper&. cuius egressum nemo
mortalium ferre potiuis s& XX¬
Qed incer huec sciendum e quiaculiqiaendo animie
meritiim nonimipsosiio egressu ostenditur. postmortẽ
uero certus dedaratur: unde & scimartrres ab infide¬
libcrudeli a nulta perpessisunt qui tamenut pdixi¬
mus adossasua mortua signis cotidie & miraculis ela

Expanded text:
recedenti suas animas commendarent. Cumque lecrecedenti suas animas commendarent. Cumque lecto illius hi qui convenerant omnes assisterent, alii ingredientes angelos viderunt, sed dicere aliquid nullo modo potuerunt, alii omnino nil viderunt; sed omnes qui aderant, ita vehementissimus timor perculit, ut nullus, egrediente illa sancta anima, illic stare potuisset. Et hi ergo qui viderant, et hi qui omnino nihil viderant, uno omnes timore perculsi et territi fugerunt, ut palam daretur intelligi quae et quanta vis esset quae illam egredientem animam susciperet, cujus egressum nemo mortalium ferre potuissed inter haec sciendum est quia aliquando animae meritum non in ipso suo egressu ostenditur, post mortem vero certius declaratur. Unde et sancti martyres ab infidelibus crudelia multa perpessi sunt, qui tamen, ut praediximus , ad ossa sua mortua signis quotidie et miraculis cla
Abbreviated transcription (Latin):
manus eruerat decisam ad areã deduxisset nihilq
aliud cumdiscipulissuis ad tocius annistipendium habe¬
ret quidam̃ peruersae uir uoluntatis antiquihos cile
mulis instigatus eandem messem ignesubpositoitaut
erat incorea incendit: quod factum dum alter aspice¬
rec eidem difamulo cucurrit & nuntiauit: quod pos¬
quam indicauit ad iuncxit dicens: uae uae paterste¬
phane quid tibi contigit: ciustatim uultu acmence pli¬
cida illere spondit: uacilli conaigit : qui hoc fecit mni
mihi quid contigit inquib: uerbis ostenditur in quour¬
tutis culmine sedebat : quiunũ quod in sumptis mun¬
dihabuerat t am secura perdebat ment : ille magis
illidolebat qui peccatũ commiserat. quã sibi quipeca¬
tuillius damnasolerabat : Nec pensabat qui dipse exto¬
rius sedculpae reusquantum ꝓdebat incus.: hunc
itaq cum dies mortis egrediecorpore urgcret:
conuener̃ multiut tam scãe animac de hocmundo

Expanded text:
manu severat decisam ad aream deduxisset, nihilque manu severat decisam ad aream deduxisset, nihilque aliud cum discipulis suis ad totius anni stipendium haberet, quidam perversae voluntatis vir, antiqui hostis stimulis instigatus, eamdem messem, igne supposito, ita ut erat in area, incendit. Quod factum dum alter conspiceret, eidem Dei famulo cucurrit et nuntiavit. Quod postquam indicavit, adjunxit, dicens: Vae, vae, pater Stephane, quid tibi contigit? Cui statim vultu ac mente placida ille respondit: Vae illi contigit qui hoc fecit; nam mihi quid contigit? In quibus ejus verbis ostenditur in quo virtutis culmine sedebat, qui unum quod in sumptus mundi habuerat tam secura perdebat mente, magisque illi condolebat qui peccatum commiserat, quam sibi qui peccati illius damna tolerabat; nec pensabat quid ipse exterius, sed culpae reus quantum perdebat intus. Hunc itaque cum dies 404 mortis egredi de corpore urgeret, convenerunt multi, ut tam sanctae animae de hoc mundo
Abbreviated transcription (Latin):
reret quiduidere : puer adiunx̃ dicens: mauri ho¬
minesuener quime collere uolunt: quicum hoc dixis¬
seiisa uertatis nomis ꝓtinus blasphemauit. et anima
noluit corrigere hoc morientem ꝑmisit iterare: ut qͥ
duperdiuinitatis patientiam blasphemus uixerat.
quandoq ꝑ diuinitatis iudicium blasphemaret a mo¬
niretuis qͥu atenus uum reatum pater eius agnoscer&
qui paruuli filii animã neglegens non parudlũ pecco¬
torem gehennae ignib nutrisset : sed interim hoctris¬
te seponentes ad eaquaenarrare coepera lactdrede
rabili patre stephano in omeliis euangelii curaui: fu¬
it etenim uirsicut isdem prob et multi alii testantur
nihil in hocmundo possidens nihil quaerens. solã
cum do pauꝑtatem diligens. int̃aduersa semꝑpati¬
entiam amplectens conuentus saecularium fugiens.
uacare semꝑoratione concupiscens : dequo unum
uirtutis bonũ refero. ut ex hocune ualeant eiꝰmͦl¬
tapensari: isnamq: cum̃ quodã die messem quam sua

Expanded text:
ireret quid videret, puer adjunxit, dicens: Mauri homines venerunt, qui me tollere volunt. Qui cum hoc dixisset, majestatis nomen protinus blasphemavit, et animam holuit corrigere, hoc morientem permisit iterare; ut qui diu per Divinitatis patientiam blasphemus vixerat, quandoque per Divinitatis judicium blasphemaret, et moreretur; quatenus reatum suum pater ejus agnosceret, qui parvuli filii animam negligens, non parvulum peccatorem gehennae ignibus nutrisset. Sed interim hoc triste seponentes, ad ea quae narrare coeperamus laeta rederabili Patre Stephano in Homiliis Evangelii curavi . Fuit enim vir, sicut idem Probus et multi alii testantur, nihil in hoc mundo possidens, nihil requirens; solam cum Deo paupertatem diligens, inter adversa semper patientiam amplectens, conventus saecularium fugiens, vacare semper orationi concupiscens. De quo unum bonum virtutis refero, ut ex hoc uno valeant ejus multa pensari. Is namque cum quadam die messem quam sua
Abbreviated transcription (Latin):
safuerit morte laxatum quia isdem leo quemuiuenꝗ̃
psumpsit occidere contingere nom psumpsit occisi 
quienim occidendi ausum habuit deoccisi cadiuere co¬
medendi licentiã non accepit : quia is quiculpabilis inui¬
diuit postmodum cadauer iusti. PETRUS
Plac& quod dicis sed nosse uelim sinunc ante
rescicitione corporum in ca elorecipi ualeant animac
fateri possumus neq de omnib: negare. Nam sunt qõ¬
rundam iustorum animaequae a caelesti regnoqui¬
b:dam adhuc mansionib: differuntur in quodilatio¬
nisdamno quid aliud innuitur nisiquod deperfeca
iustitia aliquid minus habuer : et tamen luce clarius
constat. qui a perfectorum iustarum animae. moxcũ
recipiunt: quod et ipsa ꝑseueritas at testat dicens
ubicumq fuerit corpus. illic congregabuntur aq¬
laequia ubi ipse redemptor nr̃ .ẽ. corpore silluc pro¬
culdubio colliguntur et animae iustorum: & paulus

Expanded text:
sa fuerit morte laxatum, quia idem leo, quem viventem sa fuerit morte laxatum, quia idem leo, quem viventem praesumpsit occidere, contingere non praesumpsit occisum. Qui enim occidendi ausum habuit, de occisi cadavere comedendi licentiam non accepit, quia is qui culpabilis in vidivit postmodum cadaver justi. PETR. Placet quod dicis; sed nosse velim restitutionem corporum in coelum recipi valeant animae fateri non possumus, neque de omnibus negare. Nam sunt quorundam justorum animae, quae a coelesti regno quibusdam adhuc mansionibus differuntur. In quo dilationis damno, quid aljustitia aliquid minus habuerunt? et tamen luce clarius constat quia perfectorum justorum animae, mox ut recipiuntur, quod et ipsa Veritas attestatur, dicens: Ubicunque fuerit corpus, illuc congregabuntur aquilae : quia ubi ipse Redemptor noster est corpore, illuc procul du
Abbreviated transcription (Latin):
ddere pse quihunc capite druincauerao qamucuo
spucorreptus e adpedes ei corruit et quodamicum
diocciderit inimico digaditus ostenadicurmnt diđm
cum q morte p̃uentus fuerit iustitia eius non auferetꝰ
abeo electiqui proculdubio ad ꝑpetuam intanter¬
dunt quid eisob ẽ si ad modicum duremoruntur
Scđ est fortasse non num quã eorum culpa licet minima
quaem eadem debeat morte resecari: unde ficuere¬
probi potestatem quidem contrauiuente saecipranuod
sed illis morientib hocineis grauius uindicdeur. quod
contrabonos potestatẽ suae crudelitatis acceperunt
sicut isdem carnifex qui eundem uenerabilem dia conẽ
uiuentem ferire permissus ẽ gaudere suꝑ mortuũ
permissusnone sic̃ sacra quoq testantur eloquico:
Namuirdi contra samcricm missusq
perinoboedientiam in itinere comedit. hunc in eodẽ
itinere leo occidit : sed statim illic scriptum ẽ quia
stetit leoiuxta asinum. et non comedit
decadauere¬
exqua reostenditur quod peccatum in oboedientiae in p¬

Expanded text:
ipse qui hunc capite truncaverat, immundo spiritu correptus, ad pedes corruit, et quod amicum Dei occiderit, inimico Dei traditus ostendit. PETR. cunque morte praeventus fuerit, justitia ejus non auferetur ab eo; electi qui procul dubio ad perpetuam vitam tendunt, quid eis obest si ad modicum dure moriantur? Et est fortasse nonnunquam eorum culpa, licet minima, quae in eadem debeat morte resecari. Unde fit ut reprobi potestatem quidem contra viventes accipiant, sed illis morientibus hoc in eis gravius vindicatur quod contra bonos potestatem suae crudelitatis acceperunt, sicut idem carnifex qui eumdem venerabilem diaconum viventem ferire permissus est; gaudere super mortuum permissus non est. Quod sacra quoque testantur eloquia. Nam vir Dei contra Samariam missus, quia per inobedientiam in itinere comedit, hunc in eodem itinere leo occidit . Sed statim illic scriptum est: Quia stetit leo juxta asinum, et non comedit de cada. Ex qua re ostenditur quod peccatum inobedientiae in ip
Abbreviated transcription (Latin):
lis suranus nomine fuerit qui captiui saduenienti¬
b atq: a lango bardorum dep̃datione fugientib
cuncta quaem monas terio uidebantur habere lar¬
gitus ẽ : cumq in elimosinis uestimenta sua ac fra.¬
trumomnia & cellarium consumpsisset : quic quid
habere in ortu potuit expendit: expensis ueroreb
omnib: largo bardi ad eum subi touenor eumq tenu¬
erunt. & aurum petere coeper̃ : quib: cum ille dicer&
seomni modonihilhabere inuicinomonte ab eis
ductus ẽ in quosilua in mense magnitudinis stabat:
ubi unus exlango bardis educco gladio praedictũ
uenerabilẽ occidit uirum cuiꝰ corpore in terram
cadente mons omnis protinus et silua concussa ẽ.
acsiferre non possepondus scĩtatis cius diceret terra

Expanded text:
lis Soranus nomine fuerit, qui captivis advenientilis Soranus nomine fuerit, qui captivis advenientibus atque a Langobardorum depraedatione fugientibus, cuncta quae in monasterio videbatur habere largitus est. Cumque in elemosinis vestimenta sua ac fratrum omnia et cellarium consumpsisset, quicquid habere in horto potuit, expendit. Expensis vero rebus omnibus, Langobardi ad eum subito venerunt eumque tenuerunt et aurum petere coeperunt. Quibus cum ille diceret, se omnimodo nil habere, in vicino monte ab eis ductus est, in quo silva inmensae magnitudinis stabat. Ubi unus ex Langobardis educto gladio praedictum venerabilem occidit virum. Cuius corpore in terra cadente, mons omnis protinus et silva concussa est, acsi se ferre n
Abbreviated transcription (Latin):
Sitientamq uenertibilis ualentinus qui post in
hac romana urbe mihiisicut nosti meomonasterio
p̃fuit prius in ualeriae ꝓuintiae suum monasterium
rexit inquodum langobardi saeuientes uenissent si¬
cut eius narratione didici: duoseiꝰ monachos in ramis
unius arboris siuispender̃: qui siispensi eodem die de¬
functisunt: facto autem uespere. utrorũq: eorum sp̃s.
claris illic apertisq uocib: psallere coeperunt. itaut.
ipsi quoq qui eos occiderant cum uoces psallentium.
audirent : Nimium mirari terrent: quac suidelic&.
uoces captiui quoq: om̃squi illic aderant audierunt:
atq eorumpsalmodie post modõ testes exstiterunt:
sed has uocesspũum. ommipotens ds̃ Idcirco per¬
ungere uoluit ad aures corporum ut uiuentes quiꝙ in
carne discerent : quiasi doseruire studeant post carnẽ
Quibusdam religiosis quoq: uiris ad testantib ad¬
hũc in monas terio positus agnoui quod hoc langobar¬
dorum tempore iuxta in hac ꝓuintia quae sura nomi¬
natur. quad quidam

Expanded text:
itae namque venerabilis Valentio, qui post in hac Romana urbe mihi, sicut nosti, meoque monasterio praefuit, prius in Valeriae provincia suum monasterium rexit. In quo dum Langobardi saevientes venissent, sicut eius narratione didici, duos eius monachos in ramis unius arboris suspenderunt. Qui suspensi eodem die defuncti sunt. Facto autem vespere, utrorumque eorum spiritus claris illic apertisque vocibus psallere coeperunt, ita ut ipsi quoque qui eos occiderant, cum voces psallentium audirent, nimium mirati terrerentur. Quas videlicet voces captivi quoque omnes, qui illic aderant, audierunt atque eorum psalmodiae postmodum testes extiterunt. Sed has voces spirituum omnipotens Deus idcirco peringere voluit ad aures corporum, ut viventes quique in carne discerent, quia, si Deo servire studeant, post carnem Quibusdam religiosis quoque viris attestantibus adhuc in monasterio positus agnovi, quod hoc Langobardorum tempore iuxta in hac provincia, quae Sura nominatur, quidam
Abbreviated transcription (Latin):
qua e ds̃ loquitur sciunt : unde et dauid propheta cum dixisset.
in labiis meis pronuntiaui omnia iudicia ꝓtinus addidit: oristu:
acsia perte dicat: illa ego iudicia et nosse et pronuntias sepotur
quaete dixisse cognoui: Namea quacipse non loqueris. nostrisp¬
cul dubio cognitionib: abscondis : Concordatergo prophetica
a postolicaq: sententia quia et in conpraehensibilia sunt dĩ iudi¬
cia et tamen quae deore eius prolata fuerint humanis labus

Expanded text:
quae Deus loquitur sciunt. Unde et David propheta cum dixisset: quae Deus loquitur sciunt. Unde et David propheta cum dixisset: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia , protinus addidit, oris tui, ac si aperte dicat: Illa ego judicia et nosse et pronuntiasse potui, quae te dixisse cognovi. Nam ea quae ipse non loqueris, nostris procul dubio cognitionibus abscondis. Concordat ergo prophetica apostolicaque sententia: quia et incomprehensibilia sunt Dei judicia, et tamen quae de ore ejus prolata fuerint, humanis lab
Abbreviated transcription (Latin):
uid prophetã dño loquitur dicens: in labiis meis pronuntiau
omnia iudicia oristui : et cumminus sit nosse quam etiampo¬
nuntiare quidest quod paulus in conpraehensibilia. ẽẽ dĩu¬
dicia asserit dauid autem haec se omnia nonsolum nosre
sed etiam in labus pronuntiasse testatur: GRECORS
dutraq huectibi superius subbreuitate respondidicens
quod sciuiri inquantum cum dño unum sunt sensum
dñi nonignorant : Omnes enim quide uote dnm̃ sequinit
ctiam deuocione cumdño sunt. et adhuc carnis corruptibilis
pondere grauaticum dño non sunt: occulta itaq diiudicia in¬
quantum coniuncti sunt sciunt. inquantum disiuncti sunt nes¬
ciunt : qui a enim secreta eius adhuc perfect e non penetrant
in conpraehensibilia eius iudicia. eẽ testantur: qui a uero ei men
tem inhaerent atq: inhaerendo uelsacrae scripturae eloquuis
uel occultis reuelationib: inquantum accipiunt agnoscunt. hȩc¬
et norunt et pronuntiant: iudicia igitur quae dstacet nesciunt.

Expanded text:
id propheta Domino loquitur, dicens: In labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui . Et cum minus sit nosse quam etiam pronuntiare, quid est quod Paulus incomprehensibilia esse Dei judicia asserit, David autem haec se omnia non solum nosse, sed etiam in labiis pronuntiasse testatur? Gregor. Ad utraque haec tibi superius sub brevitate respondi, dicens, quod sancti viri inquantum cum Domino unum sunt, sensum Domini non ignorant. Omnes enim qui devote Dominum sequuntur, etiam devotione cum Deo sunt, et adhuc carnis corruptibilis gravati pondere, cum Deo non sunt. Occulta itaque Dei judicia inquantum conjuncti sunt, sciunt; inquantum disjuncti sunt, nesciunt. Quia enim secreta ejus adhuc perfecte non penetrant, incomprehensibilia ejus judicia esse testantur: quia vero mente ei inhaerent, atque inhaerendo, vel sacris Scripturae eloquiis vel occultis revelationibus inquantum accipiunt agnoscunt, et noverunt haec et pronuntiant. Judicia itaque quae Deus tacet nesciunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dire praeces in sesperantium etiam in reb: uilibus dignatur ds̃. QS
Hoc petre exmugna condicoris nr̃i dispensatione agitur ut per
minima quae percipimus sperare maiora debeamus exauditus nam¬
que est in reb uilib puerses et simplex ut in paruis disceret quantũ
dodo praesumere in magnis petitionib: deberet PE Placet qued
nerabilis ine isdem pcrtib fuit fortunatus nomine tuderainae. eccla

Expanded text:
dire preces in se sperantium etiam in rebus vilibus dignatur Deus. GREGOR. dire preces in se sperantium etiam in rebus vilibus dignatur Deus. GREGOR. Hoc, Petre, ex magna Conditoris nostri dispensatione agitur, ut per minima quae percipimus, sperare majora debeamus; exauditus namque est in rebus vilibus puer sanctus et simplex, ut in parvis disceret quantum de Deo praesumere in magnis petitionibus deberet. PETR. Placet quodnerabilis in eisdem partibus fuit Fortunatus nomine, Tudertinae a
Abbreviated transcription (Latin):
adhorreum matrem reduxit: quod ita tritico plenum inuentum ẽ
sicut plenum ante non fuerat. cum mater illius totius sumptus sẽ
congregasse gaudebat : quo uiso miraculo conpuncta materĩp¬
sa iam coepit agere ut duret. qui sic celeriter possit quae petisset
accipere: Haec itaque in hospitii sui uestibulo gallinas nutrire
consueuerat: sed eas exuicinitate uulpis ueniens auferebat qua¬
dam uero die dumin eodem uestibulo puerbonefatius staret : uul¬
pis ex more uenit : et gallinam abstulit : Ipse autem concitus ec¬
lesiam intrauit : et semorationem proscernens apertis uocib dix̃
placet cibi dñe ut denutrimento matris incac manducare non
poss im: etee enimgallinas quas nutrit uuspis comedit: qui ab
oratione surgens ecdesiam egressus. estꝰ iox autem uulpis reduit: &¬
gallinam quam ore tenebat dimisit. atq: ipsa moriens. ante eius
oculos interram cxcidit. PET Uuldemirum quod exau¬

Expanded text:
ad horreum matrem reduxit, quod ita tritico plenum inventum est, ad horreum matrem reduxit, quod ita tritico plenum inventum est, sicut plenum ante non fuerat, cum mater illius totius anni sumptus se congregasse gaudebat. Quo viso miraculo cumpuncta mater, ipsa jam coepit agere ut daret, qui sic celeriter posset quae petiisset accipere. Haec itaque in hospitii sui vestibulo gallinas nutrire consueverat: sed eas ex vicino rure vulpes veniens auferebat. Quadam vero die dum in eodem vestibulo puer Bonifacius staret, vulpes ex more venit, et gallinam abstulit. Ipse autem concitus Ecclesiam intravit, et se in orationem prosternens, apertis vocibus dixit: Placet tibi, Domine, ut de nutrimentis matris meae manducare non possim? Ecce enim gallinas quas nutrit vulpes comedit. Qui ab oratione surgens, Ecclesiam est egressus. Mox autem vulpes rediit, gallinam quam ore tenebat dimisit, atque ipsa moriens ante ejus oculos in terram cecidit. PETR. Valde mirum quod exau
Abbreviated transcription (Latin):
ait. quia eo tempore quocum matresua puer habitabat: egressus
hospitium non numquam sine linea crebro etiam sine tunica reuer¬
tebatur : quia moxut nudum quempiam reperisset uestiebat
hunc̃ se expolians ut se ante dioculos illius mercede uestiret: quẽ
matersua frequent̃ increpare consueuerat dicens. quod iustum
non esset. ut ipse inops: pauperib: uestimenta largiretur : Quae
die quadam horreum in gressa: paene omne triticũ quod sibi in
stipendio totius anniparauerat. inuenit a filio suo pauperibus ex¬
pensum: Cumq semet ipsã alupis pugnisq tunderet: quod qua¬
si anni subsidia perdidisset : superuenit bone facius puerdĩ eamq
uerbis quibusualuit consolari coepit: quaecũ nil consolationis
ad mitteret hanc rogauit ut abhorreo exire debuisset. in quo ex
omni corum criticaparũ quid inuentum .ẽ. remansisse : Puer autẽ
disesc illic protinus inorationem dedit : qui post paululum egressus

Expanded text:
ait quod eo tempore quo cum matre sua puer habitabat, egressus ait quod eo tempore quo cum matre sua puer habitabat, egressus hospitium, nonnunquam sine linea, crebro etiam sine tunica revertebatur, 192 quia mox ut nudum quempiam reperisset, vestiebat hunc, se expolians, ut se ante Dei oculos illius mercede vestiret. Quem mater sua frequenter increpare consueverat, dicens quod justum non esset ut ipse inops pauperibus vestimenta largiretur. Quae die quadam horreum ingressa, pene omne triticum quod sibi in stipendio totius anni paraverat, invenit a filio suo pauperibus expensum. Cumque semetipsam alapis pugnisque tunderet, quod quasi anni subsidia perdidisset, supervenit Bonifacius puer Dei, eamque verbis quibus valuit consolari coepit. Quae cum nihil consolationis admitteret, hanc rogavit ut ab horreo exire debuisset, in quo ex omni eorum tritico parum quid inventum est remansisse. Puer autem Dei sese illic protinus in orationem dedit, qui post paululum egressus,
Abbreviated transcription (Latin):
rant : cotidie inusum habuerunt : sicq usq: ad eundem uenerabilem
patrem ferentis reuersi sunt: ut nullo die cessarent bibere. et tamen
eisuinum ex illo uasculo numquam de . eet. acsi in illo uase ligneo
quod ep̃s dederat : uinum non augeretur: sed nasceretur. Nuper
quoq: de eiusdem locipurtib: sen exqui dam clericus aduenit. qui
ea quae de illo narrat : silentio non sunt praemenda. Namdicit
quod quadam die ingressus hortum: magna hunc aerucae mul¬
titudine inueniteẽ. coopertumꝰ: quiomne holus deperire conspi¬
dinri ihũ xp̃i recedite hinc: atq: haec holera comederenoli tequȩ
stutim aduiridĩ uerbum omnes egresse sunt. ut neuna quidem intra
spatium horti remaneret: sed quid mirũ quod haec de episcopa¬
tus eius tempr̃ narramus quando iam apud omnipotentem dm̃
ordine simul et morib: creuerat: Dumilla magis miranda sunt
quae eum hic senex clericus adhucpuerulũ fecisse testatur: nam

Expanded text:
rant, quotidie in usu habuerunt. Sicque usque ad eumdem venerabilem rant, quotidie in usu habuerunt. Sicque usque ad eumdem venerabilem Patrem Ferentis reversi sunt, ut nullo die cessarent bibere, et tamen vinum eis ex illo vasculo nunquam deesset, ac si in illo vase ligneo quod Episcopus dederat, vinum non augeretur, sed nasceretur. Nuper quoque de ejusdem loci partibus senex quidam clericus advenit, qui ea de illo narrat, quae silentio non sunt premenda. Nam dicit quod quadam die ingressus hortum, magna hunc erucae multitudine invenit esse coopertum: qui omne olus deperire conspiDei nostri Jesu Christi, recedite hinc, atque haec olera comedere nolite. Quae statim ad viri Dei verbum ita omnes egressae sunt, ut ne una quidem intra spatium horti remaneret. Sed quid mirum quod haec de episcopatus ejus tempore narramus, quando jam apud omnipotentem Deum ordine simul et moribus creverat, dum illa magis miranda sint quae eum hic senex clericus adhuc puerulum fecisse testatur? Nam
Abbreviated transcription (Latin):
uestimentũ suum inter extensa brachia reduxisset : repente insinu
suo duo decim aureos inuenit. ita fulgentes tamquã si ex igne produc¬
ti hora eadem fuissent : qui mox de eccła egressus ẽos insinu furen¬
tis prbipro iecit dicens : Ecce habes solidos quos quaesistĩ sed hocti¬
ter auaritiam tuamy̾exqua sententia uere colligitur quia
eos demsolidos prbr pro adipiscendo episcoputu praeparabat. sed
uiridi sermo praeualuit. Namisdem constantius in presbiteratus
offitio uitam finiuit: Alio item tempore duo ad eum gochi hos¬
pitalitatis gratia uenerunt qui rauenna festinare professisunt : qui¬
bus ipse paruumuas ligneum uino plenũ manu sua praebuit qđ
fortasse in prandio itineris habere potuissent. exquo illi quo adus¬
q rauennã peruenirent biberunt: Aliquantis autem die¬
bus in eadem ciuitate morati sunt. et uinum quod a sco uiro accepe¬

Expanded text:
vestimentum suum inter extensa brachia reduxisset, repente in sinu vestimentum suum inter extensa brachia reduxisset, repente in sinu suo duodecim aureos invenit ita fulgentes, tanquam si ex igne producti eadem hora fuissent. Qui mox de Ecclesia egressus, eos in sinum furentis presbyteri projecit, dicens: Ecce habes solidos quos quaesisti; sed hoc titer avaritiam tuam. Ex qua sententiae veritate colligitur quia, eosdem solidos presbyter pro adipiscendo episcopatu parabat. Sed viri Dei sermo praevaluit, nam idem Constantius in presbyteratus officio vitam finivit. Alio quoque tempore duo ad eum Gothi hospitalitatis gratia venerunt, qui Ravennam se festinare professi sunt. Quibus ipse parvum vas ligneum vino plenum manu sua praebuit, quod fortasse in prandio itineris habere potuissent: ex quo illi quoadusque Ravennam pervenirent, biberunt Gothi. Aliquantis autem diebus in eadem civitate morati sunt, et vinum quod a sancto viro accepe
Abbreviated transcription (Latin):
cessit ad arcam. et pie uiolentus claustra arcae comminuit ÷ duode¬
cim aureos culit. eosq indigentib: ut placuit diui sit: Itaq constan¬
tius prbt. reuersus exopere : arcam fractum reperit. et caballi sui
pr etium quodillic posuerat non inuenit Eoepit magna uoce per¬
strepere : et cum furore nimio clamare. omnes hcuiuuntego solus
in hacdomo uiuere non possum : ad cuius nimirum uoces aduenit ep̃s
omnesq: qui in eodem episcopio aderant : Cumq eum uirdi locuti¬
one blanda temperare uoluisset Coepit ille cum iurgio respon¬
deredicens Omnes cecumuiuunt go solus hic antete uiuere non
possum: redde mihisolidos meos quibus uocibus commotus epsbe
atae mariae semper uirginis ecdesiam ingressus. e et eleuatis
manibus extenso uestim entõstando coepit ex orare. ut cireddereinde
prbi furentis in saniam mitigare potuisset : Cumq subito oculos ad

Expanded text:
cessit ad arcam, et pie violentus claustra arcae comminuit, duodecessit ad arcam, et pie violentus claustra arcae comminuit, duodecim aureos tulit, eosque indigentibus, ut placuit, divisit. Itaque Constantius presbyter reversus ex opere, arcam fractam reperit, et caballi sui pretium quod in eam posuerat, non invenit. Coepit itaque voce magna perstrepere, et cum furore nimio clamare: Omnes hic vivunt, solus ego in domo hac vivere non possum. Ad cujus nimirum voces venit episcopus, omnesque qui in eodem episcopio aderant. Cumque eum locutione blanda vir Dei temperare voluisset, coepit ille cum jurgio respondere, dicens: Omnes tecum vivunt, solus ego hic ante te vivere non possum: 189 redde mihi solidos meos. Quibus vocibus commotus episcopus, beatae Mariae semper virginis Ecclesiam ingressus est, et elevatis manibus extenso vestimento, stando coepit exorare, ut ei redderet unde presbyteri furentis insaniam mitigare potuisset. Cumque subito oculos ad
Abbreviated transcription (Latin):
cundiam sc̃suir trahitur : quis alius a dirascendum nisi eius dem
templi habitator excitatur : ł anto ergo metuenda ẽ ira iustorum:
quanto et constat quia in eorum cordib ille praesens ẽ qui ad infe¬
rendam ultionẽ quam uoluerit inualidus tion est: Alio quoq
tempr praedictus constuntius prbt. neposeius ẽquum suum duo¬
decim aureis uendidit. quos in propria arca ponens ad exercen
dum aliquod opus discessit : cum subito ad epm̃ pauperes uenerunt
qui im portune p̃cabantur. ut eis sc̃s uir bonefatius ep̃sad consolau¬
onem suae inopiae aliquid largiri debuisset : sed uirdiquia quod cri¬
bueret Ñ habebat : a estuare coepit in cogitactione. ne abeo pauperes
uacui exirent Cuirepente ad memoriam rediit̃ quia constantius prb̃t
Neposeius equum quem sedere consuerat uendidisset : atq hoc ipsum¬
prȩtium in arcasua haber&. Absente igitur eodemnepote suo: ac¬

Expanded text:
cundiam vir sanctus trahitur, quis alius ad irascendum nisi ejusdem cundiam vir sanctus trahitur, quis alius ad irascendum nisi ejusdem templi inhabitator excitatur? Metuenda ergo tanto est ira justorum, quanto et constat quia in eorum cordibus ille praesens est, qui ad inferendam ultionem quam voluerit, invalidus non est. Alio quoque tempore praedictus Constantius presbyter nepos ejus, equum suum duodecim aureis vendidit, quos in propriam arcam ponens, ad exercendum opus aliquod discessit. Cum subito ad episcopium pauperes venerunt, qui importune precabantur ut eis sanctus vir Bonifacius episcopus ad consolationem suae inopiae aliquid largiri debuisset. Sed vir Dei quia quid tribueret non habebat, aestuare coepit in cogitatione ne ab eo pauperes vacui exirent. Cui repente ad memoriam rediit, quia Constantius presbyter nepos ejus, equum quem sedere consueverat, vendidisset, atque hoc ipsum in arca sua pretium haberet. Absente igitur eodem nepote suo ac
Abbreviated transcription (Latin):
Peract sigitur missarum solemnus cum ad praedictiuri fortunati
mensamuenisset prius quãdõ hrmnum dicer& sicut quidam luden¬
di arte solent uictum quaerere : repente ante ianucim uircum simia
dixit heu heu. mortuus ẽ miser iste mortuus ẽ miseriste Ego ad
mensam refectionis ueni os adhuc ad laudem di non aperui. et ille
cumsimia ueniens crmbal ũpercussit : subiun cx̃ tamen atq ait: Iie et
procaritate ei cibum potumq tribuite: scitote tam̃ quia mortuus e
Qui infelixuir dumpanẽ acuinum ex eadem domopercepisset
egrediianuam uoluit. sed saxum ingens subito dececto cȩcidit ẽi¬
q inuerticem uenit: ex qua percussione prostratus inmanib: iam
semiuiuus leuatus .ẽ. Dieuero altero secundum uirdĩ sententiam
funditus finiuit uitam : Qua in repetre pensandum ẽ. quantussit
scis uiris timor exhibendus: Templa enim disunt: et cum adira¬

Expanded text:
Peractis igitur missarum solemniis, cum ad praedicti Fortunati Peractis igitur missarum solemniis, cum ad praedicti Fortunati venisset mensam, prius quam Deo hymnum diceret, sicut quidam ludendi arte victum solent quaerere, repente ante januam cum simia dixit: Heu, heu, mortuus est miser iste, mortuus est miser iste. Ego ad mensam refectionis veni, os adhuc ad laudem Dei non aperui, et ille cum simia veniens percussit cymbala. Subjunxit tamen et ait: Ite et pro charitate ei cibum potumque tribuite; scitote tamen quia mortuus est. Qui infelix vir dum panem ac vinum ex eadem domo percepisset, egredi januam voluit, sed saxum ingens subito de tecto cecidit, eique in verticem venit. Ex qua percussione prostratus in manibus jam semivivus levatus est: die vero altera secundum viri Dei sententiam funditus finivit vitam. Qua in re, Petre, pensandum est quantus sit viris sanctis timor exhibendus; templa enim Dei sunt. Et cum ad ira
Abbreviated transcription (Latin):
offenso pede operis praesentis uitae curpamus uiam: Miraculum
namq faciens et taceri iussit . et tamen taceri non potuit uit uide
licet electicius exempla doctrinae illius sequentes inmagnis
quae faciunt. latere quidem in uoluntate habeant : seduc prosint
& minime potuit : sed quiduelle eius membra debeant: quidue
dccis ctium nolentib: fiat : doctrinae magisterio exemplum dedit
perĩ Pacet quod dicis. GRC̃G̃ Adhuc pauca ali
quas debonefacii ep̃i opere super sunt : quia eius memoriam fe¬
cimus ex sequamur: Alionamq tempr beati proculi martrris
Ncitalicius propinquabat dies : quo in loco uir nobilis fortunatus
nomine manebat. qui magniis praecib: ab eodem uenerabiliuiro
posculauit : ut cum apud beatum martrrem missarum solemnia
ageret᷑: adbenediccione dendam insua domo declinaret : Uir autem
dinegare non potuit quod ab eo ex fortunatimente caaritaspoposcit:

Expanded text:
offenso pede operis praesentis vitae carpamus viam. Miraculum offenso pede operis praesentis vitae carpamus viam. Miraculum namque flicet electi ejus, exempla doctrinae illius sequentes, in magnis quae faciunt latere quidem in voluntate habeant, sed ut prosint ieri, et minime potuit; sed quid velle ejus membra debeant, quidve de eis etiam nolentibus fiat, doctrinae magisterio exemplum dedit. PETR. Placet quod dicis. GREGOR. Adhuc pauca aliqua quae de Bonifacii episcopi opere supersunt, quia ejus memoriam fecimus, exsequamur. Alio namque tempore beati Proculi martyris natalitius propinquabat dies, quo in loco vir nobilis Fortunatus nomine manebat: qui magnis precibus ab eodem venerabili viro postulavit ut cum apud beatum martyrem missarum solemnia ageret, 188 ad benedictionem dandam in suam domum declinaret. Vir autem Dei negare non potuit quod ab eo ex Fortunati mente charitas poposcit.
Abbreviated transcription (Latin):
centia uina inuciderent : si ad huc ep̃s tardius intrassetꝰ ł unctern¬
biliter prbo praecepit. Nequousq ipse in corpore uiuer& hoc
fucto humatio fauore pulsatus in deintus in anescerea uinde foris
hominib: magnus appareret : Exemplum etiam magistrisequens
quiut nios aduiam humilitatis introduceret desemet ipso discipu¬
lis praecepit dicensuit ea quae uidissent. nemini dicerent qͥuousq
filius hominis amortuis resurrexisset. PCΙR Quioccasto
aperta sepraq buit: libet inquirere quid namsit quod redemp¬
tor nostercum duob: caecis lum enred didit: iussitut nemini dice¬
rent. et illi ab euntes diffamauer̃ eum intotam terram illam. Num¬
le habuit quod non potuit impleri: ut miraculum quod tacere uo¬
luit minime potuisset abscondi QRC̃C̃ Redemptor noster
permortale corpus omne quodȩgit hoc nobis in exemplo actionis
p̃buit ut pronostrarum uirium modulo. eius uestigia sequente s in¬

Expanded text:
centia vina invaderent, si adhuc episcopus tardius intrasset. Tunc terrcentia vina invaderent, si adhuc episcopus tardius intrasset. Tunc terribiliter presbytero praecepit ne quousque ipse in corpore viveret, hoc facti favore humano pulsatus, inde intus inanesceret, unde foris hominibus magnus appareret: exemplum etiam Magistri sequens, qui ut nos ad viam humilitatis instrueret, de semetipso discipulis praecepit, dicens ut ea quae vidissent, nemini dicerent, quousque Filius hominis a mortuis resurgeret . PETR. Quia occasio apta se praebuit, libet inquirere quidnam sit quod Redemptor noster cum duobus caecis lumen reddidit, jussit ut nemini dicerent, et illi abeuntes diffamaverunt eum in totam terram illam . Nunle habuit, quod non potuit implere, ut miraculum quod taceri voluit, minime potuisset abscondi? GREGOR. Redemptor noster per mortale corpus omne quod egit, hoc nobis in exemplum actionis praebuit, ut pro nostrarum virium modulo ejus vestigia sequentes, in
Abbreviated transcription (Latin):
mos collegit ad calectorium detulit omnesq exinde ẽgredipnacce¬
pic solusq ibi cumuno parudlopuerulo remansit: quemin eodẽ
calcactorio deposuit. et calcari ipsospaucissimos racemos fecit:
cumque excisdem racemis parum aliquid uini deflueret : coepit
hoc uirdi suis manib: in paruulo uase suscipere et percuncta dolea
dem uino omnia uascula uix in fusa uiderentur : Cum uero ex liquo¬
nus iussit pauperes ad eẽ . Tunc coepit uinum in calcatorio cres¬
cere. Itaut omnia quae allata fuerant pauperum uascula imple¬
ret: quibus cumseidone e satis fecisse conspicerer : ex calcatoro
pucrum iussit ascendere a pothecam clausit atq in praesso sigillo
propriomunitam reliquit moxq ad ecdesiam rediꝰ tertio uero
die praedictum constantiũ prb̵m uocauit. et oratione facta apo¬
thecam aperuit et uasa in quibus tenuissimũ liquorem fuderat:
ubertm uinum fundentia inuenit. Itaut pauimentũ omne exeres¬

Expanded text:
mos collegit, ad calcatorium detulit, omnesque exinde egredi praecemos collegit, ad calcatorium detulit, omnesque exinde egredi praecepit, solusque ibi cum uno parvulo puerulo remansit, quem in eodem calcatorio deposuit, et calcare ipsos paucissimos racemos fecit. Cumque ex iisdem racemis parum aliquid vini deflueret, coepit hoc vir Dei suis manibus in parvo vase suscipere, et per cuncta doliadem vino omnia 185 vascula vix infusa viderentur. Cum vero ex liquoesbytero, jussit pauperes adesse. Tunc coepit vinum in calcatorio crescere ita ut omnia quae allata fuerant pauperum vascula impleret. Quibus cum se idonee satisfecisse conspiceret, ex calcatorio jussit puerum descendere, apothecam clausit, atque impresso sigillo proprio munitam reliquit, moxque ad Ecclesiam rediit. Die vero tertia praedictum Constantium presbyterum vocavit, et oratione facta apothecam aperuit, et vasa in quibus tenuissimum liquorem infuderat, ubertim vinum fundentia invenit, ita ut pavimentum omne excres
Abbreviated transcription (Latin):
ne in ruenteuascuta ẽ ut in ea in paucis uitib uix parui rariq racemi.
remanent: quam cum praedictus uir reuerentissimus bone fatius
ep̃s fuisset ingressus: magna s omni potentidõ gratias retulit quia
inipsa sua adhuc in opia sese angustare cognouit: sed cumiam temp̃
exigeret ut ipsi quoq racemi quiremanserant maturescere potuis¬
sent : cuscodem uineac exmore posuit : eamq solertiuigilantia ser¬
uari praecepit: quadim uerodie iussit consitintio prbo neporisuo
ut cuncta uiniuascula in episcopio omnia qu edolfec. Itaut ante
consueuerat superfusa pice pracpararet : quod cum nepos illius
prbe audisset : ad miratus ualde .õ quod quas insana pracciperet
ut uini uascula praeparare faceret. qui uinum minime haberet
ec tamen prac sumpsic inquirere curtalicc iuberet sed iussis obaem¬
percns omnia exmore p̃parauit: Tuncurdiuine am ingressus racẽ¬

Expanded text:
ne irruente vastata est, ut in ea paucis in vitibus vix parvi rarique racemi ne irruente vastata est, ut in ea paucis in vitibus vix parvi rarique racemi remanerent. Quam cum Dei praedictus vir reverentissimus Bonifacius episcopus fuisset ingressus, magnas omnipotenti Deo gratias retulit, quia in ipsa sua adhuc inopia sese angustiari cognovit. Sed cum jam tempus exigeret ut ipsi quoque racemi qui remanserant, maturescere potuissent custodem vineae ex more posuit, eamque solerti vigilantia servari praecepit. Quadam vero die mandavit Constantio presbytero nepoti suo, ut cuncta vini vascula in episcopio, omniaque dolia, ita ut ante consueverat, pice superfusa praepararet. Quod cum nepos illius presbyter audisset, valde admiratus est quod quasi insana praeciperet, ut vini vascula praeparari faceret, qui vinum minime haberet; nec tamen praesumpsit inquirere cur talia juberet, sed jussis obtemperans, omnia ex more praeparavit. Tunc vir Dei vineam ingressus race
Abbreviated transcription (Latin):
tio generis abrahae perisa ac praedestinata fuit . quur coniugen
scerilem accepit : sednimirum constat quia praedestinatio p̃cib¬
implecur. quando is in quo ds multipli cari semen abrahae praedestina¬
uerat oratione obrinuit ut filium habere pocuisset: PIRS
Quia secretum ratio aperuit. nihil mihi dubietatis remansit. G
Uistibiciliquid decuscias partib narrem : ut cognoscas quales in
cauiri fuerint. et onini potentis dinocitiae quantum propinqui:
officiũ tenuit morib impleuitꝰ huius multa miracula isqui ad huc
super ẽ giudentius prbe narrat: qui ix eius obsequio nucricus tanto
ualet deillo quaeq uerutius dicere quanto ei hunc contigit. et int̃
esse grauis huius ecclae ualde paupertas inerat : quae bonis mentib
ec̃ solet cuscos humilicatis : Nihilq: aliud ad omne scipendium nisi
unam itntum modo uineam habebat quae quodam die ita grandi¬

Expanded text:
tio generis Abrahae per Isaac praedestinata fuit, cur conjugem tio generis Abrahae per Isaac praedestinata fuit, cur conjugem sterilem accepit? Sed nimirum constat quia praedestinatio pimpletur, quando is in quo Deus multiplicare semen Abrahae praedestinaverat, oratione obtinuit ut filios habere potuisset. PETR. Quia secretum ratio aperuit nihil mihi dubietatis remansit. GREGOR. Vis tibi aliquid de Tusciae partibus narrem, ut cognoscas quales in ea viri fuerint, et omnipotentis Dei notitiae quantum propinqui? officio tenuit, et moribus implevit . Hujus multa miracula is qui adhuc superest Gaudentius presbyter narrat. Qui nutritus in ejus obsequio, tanto valet de illo quaeque veracius dicere, quanto eis hunc contigit interesse. Hujus Ecclesiae gravis valde paupertas inerat, quae bonis mentibus esse solet custos humilitatis, nihilque aliud ad omne stipendium, nisi unam tantummodo vineam habebat: quae quodam die ita grandi
Abbreviated transcription (Latin):
nonsunt prae destnat& VRE GΟRΙVS Optinere ne qua quan
possunt quae praedestinata non fuerint : sed ea quaescĩuiri orando
efficiunt: ita praedestinata suntut praecib obtineantur: Namipsi
quoq perennis regnipraedestinatio : ita ẽ ab omni pocentido diposta
ut adhoc electi ex labore perueniant : quaterius postulando mere¬
antur accipere quod eis omnipotens ds̃ ante scđa disposuit donare
crte uidet probar:: certe & enim nosti qđ ad abrabam dnsdoet
inisa ac uocabitur tibi semenꝰ cuietiam dixerat patremmultorumn
gentium constituite. Cuirursum promisit dicens benedicamaibie
multiplicabo sementuum sicut stellas caeli et uelut arenã quae c̃
inlitore maris. Ex quare aperte constat quia omni potens ds̃ semen
abra hae multiplicare perisa ac praedestina uerat. et ta menserp¬
tum .e de praccatus eisa ac dñm prouxore sua eoquod eẽt sien lis
qui excudiuit cum et dedit conceptum rebeccae: si ergo mulaplica¬

Expanded text:
non sunt praedestinata? GREGOR. Obtineri nequaquam non sunt praedestinata? GREGOR. Obtineri nequaquam possunt quae praedesefficiunt, ita praedestinata sunt, ut precibus obtineantur. Nam ipsa quoque perennis regni praedestinatio, ita est ab omnipotenti Deo disposita, ut ad hoc electi ex labore perveniant: quatenus postulando mereatur accipere, quod eis omnipotens Deus ante secula disposuit donare. cite valet probari. Certe etenim nosti, quia ad Abraham Dominus dixit: In Isaac vocabitur tibi semen. Cui etiam dixerat Patrem multarum gentium constituite. Cui rursum promisit, dicens: Benedicam tibi et multiplicabo semen tuum sicut stellas coeli, et sicut arenam quae est in littore maris . Ex qua re aperte constat quia omnipotens Deus semen Abrahae multiplicare per Isaac praedestinaverat, 184 et tamen scriptum est: Deprecatus est Isaac Dominum pro uxore sua, eo quod esset sterilis, qui exaudivit eum, et dedit conceptum Rebeccae . Si ergo multiplica
Abbreviated transcription (Latin):
uoccitiꝰ frater autem ille ad quem uocandum uox parum siluit
At que itacum nominauit morientibus aliis paucis diebus uixit ÷
Et tuncuittm finiuit: ut aperte monstraretur quia int̃iectũ
uocis slentium paruum spacium uiuendisignauerit: sedmirares
contigit qui adum uenerabilis uiranastasius de corpore exir&
erat quidam frater inmonas cerio qui suꝑ eum uiuere nolebat:
Pro uolucus eiꝰ pedibus coepit ab eo cumla crimis postulare dicens:
mundo facium ante cuius septimum diem. etium ipso die
defunctus & quita meniin illu nocte inter eeteros non fuerat uocatur
ut aperte daresceret : quia eius obitum sola uenerabilis anastasii in¬
terdemo obtmere potuisset PEIRUS Num sdem frater et uo¬
catus interceteros non e et tamen scĩ uiri intercessionib: ex hac luce
subtractus e quid aliud datur in tellegi. nisi quedhi quiapud
dñm magni sunt meriti obtinere aliquando posiunt. ea etiamque

Expanded text:
vocati. Frater vero ille ad quem vocandum vox parum siluit, vocati. Frater vero ille ad quem vocandum vox parum siluit, atque eum ita nominavit, morientibus aliis, paucis diebus vixit, et tunc vitam finivit; ut aperte monstraretur quia interjectum vocis silentium parvum vivendi spatium signaverit. Sed mira res contigit, quia venerabilis vir Anastasius dum de corpore exiret, erat quidam frater in monasterio qui super cum vivere nolebat: provolutus vero ejus pedibus coepit cum lacrymis ab eo postulare, dicens: mundo faciam; ante cujus septimum diem etiam ipse defunctus est, qui tamen in illa nocte inter caeteros non fuerat vocatus, ut aperte claresceret, quia ejus obitum sola venerabilis Anastasii intercessio obtinere potuisset. PETR. Cum idem frater et vocatus inter caeteros non est, et tamen sancti viri intercessionibus ex hac luce subtractus est, quid aliud datur intelligi, nisi quod hi qui apud Dominum magni sunt meriti, obtinere aliquando possunt ea etiam quae