comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui pen̾iam impleuit dixi ꝙ si tantume̾
lamentum int̾ioris doloris ut sufficiat ĩ
iuindcam peccati om̃ino lib̾atus e̾. Si u̾o
ñ sufficit dolor int̾ior simul cum pena
sufficiat dolor int̾ior ad iuĩdcãm peccati
qui sola mentis contõne ⁊ confessione
statim ut conusus fuitr paradisum iu¬
gredi meruit s q dispensatores ecc̃e
contͥcõnis qͣfititatem non ꝑpendunt
quib nõ est datum intelligere occulta
cordium: om̃ib leges pen̾ie consticuũt
tam mag̾ qͣm nunꝰ de pcc̃o dolentibus
uorum studium ab hoc precipue
tend̾e debet ut cordis dolorem.
quantum fas est cognostant ⁊
secundum ip̃iꝰ modum sat̾factõnem in¬
alteri nec ĩ aliorum noticiam i ꝑ u̾ba uł
alia quetumq signa procedit. cum fit

Expanded text:
 non complevit dixi. Quod si tantum est lamentum interioris doloris, ut sufficiat in vindictam peccati, omnino liberatus est; si vero non sufficit dolor interior simul cum poena sufficiat dolor interior ad vindictam peccati, e, Luc. 23, qui sola mentis contritione et confessione, statim ut conversus fuit, paradisum ingredi meruit. Sed quia dispensatores Ecclesiae, contritionis quantitatem non perpendunt, quibus non est datum intelligere occulta cordium, omnibus leges poenitentiae constituunt, tam magis quam minus de peccato dolentibus. Quorum studium ad hoc praecipue tendere debet, ut cordis dolorem quantum fas est cognoscant, et secundum ipsius modum satisfactionem inalteri, neque in aliorum notitiam per verba vel quaecumque alia signa procedit; cum sit
Abbreviated transcription (Latin):
capłm benedicam ⁊ o̾ qui ab eccã precisi sũt
⁊ad excomunicatos quorum ben edcõrs
fiunt maledcões his qui eorum secunt᷑ er
claue stiencie ⁊ forma bone uite presumsit
ligare uł solu̾e si nullus ottõ sacercotit ut
debet il inimimis sit ab iłł que in alus ut¬
cui om̃is offertur peccator aute qͣm statuit᷑
om̃is languor. in nullo eorum stt iudicand̾
que m alio iudicare est promptꝰ. idicans eui
alium iui e̾ udicandꝰ condempnat se ip̃a
Cognoscat gͦ se ⁊ purgat in se ꝙ auos u̾ieet
sibi offerre. caueat ut a se proiec̾it quioqo
inalequo dampnosum reperit animadutet¬

Expanded text:
aereticos, qui ab Ecclesia praecisi sunt, et ad excommunicatos, quorum benedictiones fiunt maledictiones his qui eorum sequuntur eclave scientiae et forma bonae vitae praesumunt ligare vel solvere. Sed nullus officio sacerdotis uti debet, nisi immunis sit ab illis quae in aliis jucui omnis offertur peccator, ante quem statuitur omnis languor, in nullo eorum sit judicandus, quae in alio judicare est promptus. Judicans enim alium, qui est judicandus, condemnat se ipsum. Cognoscat igitur se, et purget in se quod alios videt sibi offerre. Caveat ergo, ut a se abjecerit quidquid in alio damnosum reperit; animadve
Abbreviated transcription (Latin):
ait cũ contisus tunc saliu̾is erit. uera eñ
confessio ultimo temꝑe pocest eẽ qr nõ mͦ
temꝑis s eciam cordis deꝰ inspector ẽ sicut
latro probat p̃ss
are iꝰ consulto ep̃o n ultima necessitas
sente ep̃o si ułtuna necc̃itas cogat cuiuscum¬
q penitentis publicum crimen est ꝙ uniu̾¬
sam cõmou̾it urbem ante absidam. s. intͦ¬

Expanded text:
 fuerit, tunc salvus erit. Vera enim confessio ultimo tempore potest esse, quia non modo temporis, sed etiam cordis Deus inspector est, sicut latro probat. are inconsulto episcopo, nisi ultima necessitas sente episcopo, vel ultima necessitas cogat. Cujuscumque poenitentis publicum crimen est, quod universam commoverit urbem, ante absidam, scil
Abbreviated transcription (Latin):
faciunt in uero corde. &̾ id̾o eorum benedõo
eis uercit᷑ in maledcõem. uł maf .b. ua¬
qr benedicunt inique agentib adulantur di¬
q peccantib dum uͦ diuites sint hus qui¬
penitencie est usq ĩ extremũ dent. au

Expanded text:
faciunt ex vero corde; et ideo eorum benedictio faciunt ex vero corde; et ideo eorum benedictio eis vertitur in maledictionem. Vel malquia benedicunt inique agentibus, adulanture peccantibus, dummodo divites sint. DISTINCPOENI
Abbreviated transcription (Latin):
testatem. et si enim penitencia ei possit ac¬
quirere gr̃ãm: non tñ mox restituit᷑ ⁊̃ potes¬
tatem ꝓrimam et si petriis post lapsum re¬
stititꝰ fui̾t ⁊ sepe lapsis sacerdotib reddita st̾¬
sit dignitatis potestas non tamen ẽ necc̃e ut
om̃ib concedatur. Q̃ ex auctoritate. Imuenct̃
Imienit᷑ alia que non concedit sed uetat. q̃
scͥpture non pugnant s concordant. Cum enĩ
tat funt qui labunt᷑ ut p̾stinam dignitatẽ
ex auctoritate deffendant. ⁊ quasi usum pcã¬
di fͥ faciant recidenda est spes ista. Si u̾o
locꝰ ẽ. ubi ista nõ cũcutrant restitui post̾
debeat ẽẽ sacertos qui alios ligat ⁊ soluit
animas q̃ nõ moriunt᷑ & uoiuficant q̃ nõ
uiiunt ⁊ ita incidit ĩ maledc̃onis iudiciũ¬
¶ Illud eciam malachie .s. maledicam .b.¬
i. siue sr̃ heretitos tm̃ ⁊ excomunicatos siu̾
sr̾ om̃s sacerdotes qui uita ⁊ stiencia. taren¬
tes benedic̾e̾ presumunt dictum accipiatur

Expanded text:
Licet enim poenitentia ei possit acquirere gratiam, non tamen mox restituit in potestatem primam. Licet enim Petrus post lapsum restitutus fuerit, et saepe lapsis sacerdotibus reddita sit dignitatis potestas; non est tamen necesse, ut hoc omnibus concedatur quasi ex auctoritalia quae non concedit, sed vetat; quae Scripturae non repugnant, sed concordant. Cum enim tot sunt qui labuntur, ut pristinam dignitatem ex auctoritate defendant, et quasi usum peccandi sibi faciant, recidenda est spes ista. Si vero locus est ubi ista non concurrant, restitui possunt debeat esse sacerdos qui alios ligat et solvitanimas quae non moriuntur, et vivificat quae non vivunt; et ita incidit in maledictionis judicium. Illud autem Malachiae, scilicet: Maledicam b super haereticos tantum et excommunicatos, sive super omnes sacerdotes qui vita et scientia carentes benedicere praesumunt, dictum accipiatur,
Abbreviated transcription (Latin):
positus nult acciꝑe penitenciam ⁊ accipit¬
⁊ mox reconciliabr᷑ & huic uadit: fateor
uab̾ non illi negnmus ꝙ petit s nõ p̃sumc¬
ꝰ securitatem uͦ non. Numquid dico
dampnabi᷑ : si nͨ dico lib̾abit᷑. uis gͦ a du¬
bio lib̾ari. age peuitenciam dum sanus eᷤ
potiusti. Si ius agere penitenciam qͣndo iam pͤ¬
care non potes. peccata dimiserunt nõ tu illa
mitte incertum. S quare hoc dicit auoͭ. c̃
penitencia q̃ in fine agitur in psalmo appel¬
lot. sacͥficium uesꝑtinum ꝙ erat acceptabiliꝰ
in lege  Et cum in qͣcumq die inuocet᷑. egͥ b
sit: ⁊ quacumãq horã ingenuerit ⁊ cõ¬
u̾sus fu̾i̾t peccat᷑or uita uiuat : fi illa dix̃
aug. ꝓpt̾ illos qui penitenciam usq ĩ futẽ
uite protrahunt ⁊ tunc non ex dei amore
uident᷑ penit̾e s timore mortis quasi ex ne¬
suꝑiora dix̾it ait nullus expestet qͣndo
peccare non potest arbitrũ enum querit¬

Expanded text:
oluerit accipere poenitentiam, et accipit, et mox reconciliatur, et hinc vadit; fateor vobis, non illi negamus quod petit, sed non praesum securitatem non. Numquid dico, damnabitur? Sed nec dico liberabitur. Vis ergo dubio liberari? age poenitentiam dum sanus es.potuisti. Si vis agere poenitentiam quando jam peccare non potes, peccata te dimiserunt, non tu illa. dimitte incertum. Sed quare hoc dixit Aug., cum poenitentia quae in fine agitur, in psalmo 140 appelletur sacrificium vespertinum, quod erat acceptabilius in lege; et cum in quacumque die invocetur Deus, adsit; et quacumque hora ingemuerit, et conversus fuerit peccator, vita Aug., propter illos qui poenitentiam usque in finem vitae protrahunt; et tunc non ex Dei amore videntur poenitere, sed timore mortis, quasi ex nesuperiora dixerit, ait: Nullus expectet quando peccare non potest. Arbitrii enim
Abbreviated transcription (Latin):
tire ꝙ si ita aliqͣ egritudine aggͣuati fũt¬
it q̃d pan̾o ante posebant. snb presenti sig¬
nificare non ualeant testimonia eis fidelium
eͥrtumstancium peodeẽ debebunt simulq pe¬
nitencie ⁊ reconciliacõnis conseqͣnt᷑ beneffim̾

Expanded text:
 si ita aliqua aegritudine aggravati suntd paulo ante poscebant, sub praesenti significare non valeam, testimonia eis fidelium circumstantium prodesse debebunt; simulque poenitentiae et reconciliationis consequantur beneficium.
Abbreviated transcription (Latin):
saterdotalem siniul ⁊ has claues recipit. Sed
non uidet᷑ ꝙ omnes uł soli sacerdotes. has
claues heaut qr pluriq ante sacram ordĩa¬
cõem scienciam disceruendi hñt pliues pꝰ
consecracõem ea carent. Saue dici potest
non omẽs heãut sacercotes unde dolendum
est atq lugendum. Nulti enim licet indis¬
creti atq sciencie qͣ einmere debet sacerdos
extoi̾es sacerdocũ gradum. rocipere pͥsumunt
ita ⁊ scĩa eo indigni qͥ nec aute sacerdocuimi
nec post scĩam hũt discernendi qui liganda
sint uł soluendi. Iaq illamͣ clauem in con¬
sẽcracõe noti fecipsunt quia semꝑ scĩa carent qͥ
uero ante sacerdocium sciencia discernendi
p̃diti sunt. licet hẽant discrecõem: non
tñ ĩ eis clauis est quia non ualent ea clan¬
dẽ uł apetite. Ido̾ cum promonet᷑ in sacer¬
dotem clauem discrerõnis recte dr᷑ a accipere
qi ⁊ ante hĩta disctecĩ augetur ⁊ fit in eo cla¬
ius ut ea iam ualeat utis̃ ad claudendum uł

Expanded text:
sacerdotalem, simul et has claves recipit. Sed non videtur quod omnes vel soli sacerdotes has claves habeant, quia plerique ante sacram ordinationem scientiam discernendi habent, plures post consecrationem ea carent. Sane dici potest non habent omnes sacerdotes, unde dolendum est atque lugendum. Multi enim, licet indiscreti, atque scientiae qua eminere debent, exortes, sacerdotii gradum recipere praesumunt, vita et scientia eo indigni; qui nec ante sacerdotium, nec post, scientiam habent discernendi qui ligandi sint vel solvendi. Ideoque illam clavem in consecratione non recipiunt, quia semper scientia carent. Qui vero ante sacerdotium scientia discernendi praediti sunt, licet habeant discretionem, non tamen in eis clavis est, quia non valent ea claudere vel aperire. Ideoque cum promovetur in sacerdotem, clavem discretionis recte dicitur accipere, quia ante habita discretio augetur, et fit in eo clavis, ut ea jam valeat uti ad claudendum vel
Abbreviated transcription (Latin):
lus aut̃ uidet᷑ ꝙ ⁊ mͥ placere fateor cũc¬
tis sacerdotib: hanc clauem dari .S.
ligandi ⁊ soluendi s non eam recte ac
digne habent: nͥ qui uitam ⁊̃ doctͥnam
apłicam seruant. Nec premissas auctori¬
tates malos sacerdotes hanc potestatem
Hr̃e negant: s illos solos digne ac recte
hac potestate uts̃ signifitant qui p̾diti siĩt
unitatores digne recteq possunt ligare
remissio ⁊ retencõ pccõrum fit tñ ⁊ ꝑ il¬
los qui scĩ non sunt sed non digne uł rec¬
te dat deus benedc̃oem digne poscenti eciã
ꝑ indignum. minist̾ium. Q uod uero hãc
potestatem heant om̃es sacerdotes ieroni¬
mus testatur sr illum locum euͣngelũ

Expanded text:
tur, quod et mihi placere fateor, cunctis sacerdotibus hanc clavem dari, scilicet, ligandi et solvendi; sed non eam recte ac digne habent, nisi qui vitam et doctrinam apostolicam servant. Nec praemissae auctoritates malos sacerdotes hanc potestatem negant habere; sed illos solos digne ac recte hac potestate uti significant, qui praediti sunt um apostolorum imitatores digne recteque possunt ligare remissio vel retentio peccatorum. Fit tamen et per illos qui sancti non sunt, sed non digne vel recte. Dat enim Deus benedictionem digne poscenti, etiam per indignum ministrum. Quod vero hanc potestatem habeant omnes sacerdotes, Hieronym. testatur super illum locum Evangel
Abbreviated transcription (Latin):
.l. ⁊ urc. aliqͣndo enim ostendunt salutas uł
ligatos qui uon sunt apud deum ⁊̃ pena sat̾¬
faccõns uł excomunicacõnus int̾dum indig¬
nos ligant uł soluunt q indignos sacra¬
mentis admittunt &̃ dignos admitti airẽt
S intelligendum est hoc in iłł. quorum m̾i¬
ta solui uł bgari postulant. Tunc enim.
sentencia sacerdotis udicõ dei ⁊ tocius celes¬
tis õurie approbatur ⁊ confirmatur sum
ita ex discretõne prodit ut reorum m̾ita
non ccͣdicant. Quoscumq gͦ soluunt
uł ligant adhibentes clauem discrecõis

Expanded text:
lis? etc. Aliquando enim ostendunt solutos vel ligatos, qui ita non sunt apud Deum; et poena satisfactionis vel excommunicationis interdum indignos ligant vel solvunt; et indignos sacramentis admittunt, et dignos admitti arcent. Sed intelligendum est hoc in illis quorum merita solvi vel ligari postulant. Tunc enim sententia sacerdotis judicio Dei et totius coelestis curiae approbatur et confirmatur, cum ita ex discretione procedit, ut reorum merita non contradicant. Quoscumque ergo solvunt vel ligant, adhibentes clavem discretionis
Abbreviated transcription (Latin):
oris confessione cͥminis indulgencia impe¬
di qui ꝑ excomunicacõem gerit᷑ dum aliqͥs
scd̾m canĩcam disciplinam tercõ uocatꝰ ad
emendacõem manifesti delicti. Q sat̾face
ip̃is relinqũit᷑. ut sit eis liberum iuere in in¬
teritum pcã. In quos eciam diabolo maior se¬
uiendi ditur potestas. Orõnes q ecc̃e ⁊ be

Expanded text:
oris confessione criminis indulgencia impedi, qui per excommunicationem geritur, dum aliquis secundum canonicam disciplinam tertio vocatus ad emendationem manifesti delicti, et satisfacere ipsis relinquuntur, ut sit eis liberum ruere in interitum peccati, in quos etiam major diabolo saeviendi datur potestas. Orationes quoque E
Abbreviated transcription (Latin):
nuttat. idd̾ enim. lib̾anit peccat̾cem qꝑ nõ
erat qui uiste proic̾et lapidem quo modo la¬
pidaret qui se lapidandum cognosceret:. nlt̃
fuisse reos. nam uenialia semꝑ reniatebãt᷑
ꝑ cerimonias. Si quod gͦ in eis pocm̃ ent.
iudex sic̃ nõ cominisit cͥmen nequicie ita
non careat mun̾e sciencie. Oportet ut stat
co nost̾e: quicqͥd deb indicare Iudiciaria
eni potestas hoc posticlat ut qd̾ d iudica¬
re discernat. diligens gͥ inuestigator: sa¬
pient̾ int̾roget apcare ꝙ forsitan igno

Expanded text:
n. 8. Ideo enim liberavit peccatricem, quia non erat qui juste projiceret lapidem. Quomodo lapidaret, qui se lapidandum cognosceret? Nullusomnes crimine fuisse reos, nam venialia remittebantur per caeremonias. Si quod ergo in eis peccatum erat, judex, sicut non commisit crimen nequitiae, ita non careat munere scientiae. Oportet ut sciat cognoscere quidquid debeat judicare. Judiciaria enim potestas hoc postulat, ut quod debet judicare discernat. Diligens ergo investigator sapienter interroget a peccatore quod forsit
Abbreviated transcription (Latin):
coram illo cui dr᷑. genutꝰ meꝰ. A.t. no̾ est
satis aꝑte p̾figunt canones pro ino qͦ
cmine ut de singuł dicant quałr unum¬
qt emendandum est sit sed mag̾ in
arbito sacerdotis incelligentis relinquend̾
statnunt qr apud deum. non tam ual
meufura temporis qͣm doloris nͤ abstinenꝰ
tñi ciborum quantum mortificacõ uicõꝵ¬

Expanded text:
coram illo, cui dicitur: Gemitus meus a te non est satis aperte praefigunt canones pro unoquoque crimine, ut de singulis dicant qualiter unumquodque emendandum sit; sed magis in arbitrio sacerdotis intelligentis relinquendum statuerunt, quia apud Deum non tantum valet mensura temporis quantum doloris; nec abstinentia tantum ciborum quantum mortificatio vit
Abbreviated transcription (Latin):
Hꝑc inquit significat fiduciam bone uite qͣm
qni uere ꝑfecteq non significacõne sed u̾i¬
tate sacercos ht̃: solus pot̾ peccata aufferre
ligandi ⁊ soluendi potestatem sicut sc̃ĩ apoͭ.
qui illorum exempla sił cum doctͥna tene¬

Expanded text:
Haec, inquit, significat fiduciam bonae vitae, quam qui vere perfecteque, non significatione, sed veritate sacerdos habet, solus potest aufligandi et solvendi potestatem sicut sancti apostoli, qui illorum exempla simul cum doctrina tene
Abbreviated transcription (Latin):
li. ⁊ sob i. ostendendi homines ligatos
solucos unde dominus leprosum prins sa
muisit qtorium uidicõ oftenderet᷑ mun
mundatus ira eciam Lazarum iam niuifica
habetur nͥ ꝑ iudicium sacerdotis / in foluen¬
dis gͥ culpit uł retinendis ita operat᷑ sacer¬
dos eiͣngelicus ⁊ indicat sicut olnͣ legał
u idł qui contaminiati eraut lepra q̃ pcc̃m

Expanded text:
id est, ostendendi homines ligatos vel solutos. Unde Dominus leprosum sanitati misit, quorum judicio ostenderetur mundatus. Ita etiam Lazarum jam vivificathabetur, nisi per judicium sacerdotis. In solvendis ergo culpis vel retinendis, ita operatur sacerdos evangelicus et judicat, sicut olim legalis in illis qui contaminati erant lepra, quae peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
locum. quidam. non intelligentes aliquid
sumunt de suꝑcilio phariseorum ud damp¬
nare naxios uł soluere se putent noxioᷤ
cum aput deum non sentencia sacerdotũ
s reorum uita queratur. In leuitico osten¬
dere se sacerdotib iubent᷑ leprosi quos isti
non faciunt le prosos uł in mundos s dis¬
cernunt qui mundi uł in mundi sunt
deus eccłie uidicium que ꝑ sub reptõem. &
ignoranciam int̾du iudicat deus autem
legales nicurandis nr̃is leprosis hũ gͦ pec¬
cata diittunt uł retinent dum dimissa
a deo uł retenta iid̾cant ⁊ ostendunt ponũt
enim sacerdotes nomen dei suꝑ filios isrł
s ipẽ benedicat ut legit᷑ in muneris hũc
modum ligandi ⁊ soluendi ieronimꝰ supͣ

Expanded text:
locum quidam non intelligentes, aliquid sumunt de supercilio Pharisaeorum, ut damnare innoxios, vel solvere se putent noxios, cum apud Deum non sententia sacerdotum, sed reorum vita quaeratur. In Levitico se ostendere sacerdotibus jubentur leprosi, quos illi non faciunt leprosos vel mundos, sed discernunt qui mundi vel immundi sunt.Deus Ecclesiae judicium, quae per surreptionem et ignorantiam interdum judicat, Deus autem legales in curandis leprosis. Hi ergo peccata dimittunt vel retinent, dum dimissa a Deo vel retenta judicant et ostendunt. Ponunt enim sacerdotes nomen Domini super filios Israel, sed ipse benedicit, ut legitur in Numeris. Hunc modum liga
Abbreviated transcription (Latin):
absurde informem. applłan posse drñs
quia ĩꝯfusione ⁊ ꝑmirtione quadam
subsistens nondum pulccam aꝑtaniq
⁊ diftĩctam. receꝑat furmam q̃iẽ m᷑i
c̾ninuis. Facta est gͦ ilta m᷑ ĩforia confu¬
sioins. ante fbimam disposicõnis. Infor

Expanded text:
absurde informem appellari posse dicimus, quia in confusione et permixtione quadam subsistens, nondum pulchram apertamque, et distinctam receperat formam, qualem modo cernimus. Facta est ergo illa materia in forma confusi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt ꝙ mutabił itelligi᷑ nr̃a natura qid̾ ab¬
sit ut in deo ẽẽ ccedamus. Dicamꝰ gͦ u̾bum
des eẽ filium dei natura nõ uoluntate ut
cens accucte ⁊ sane quidam respondit ħetico¬
uersutissimo int̾roganti uttũ deꝰ fibum uo¬
lens an nolens genu̾it ut si dic̾e̾t noleng
absurdissua dei miseria sequeret᷑ si aũt uo¬
lens contimio cꝑ intendebat concluderet.s
nõ nature ẽẽ filium s uoluntatis at ille ni¬
gilantissime uicissim quesruit ab eo utrũ
deus pr̃ uolens an nolens sit deus ut respon¬
deret sit nolens sequeret᷑ grandis absurdi¬
tas ⁊ miserta qͣm dedeo credere maͣna est in¬
sania. Si aut̃ diceret uolens responderet ei
gͦ ⁊ ipẽ uolintate sua deus ẽ non nat᷑a qd̃
g  restabit ñ ut obmictes sua intertogatõe
obligat᷑ indissolubili uõdo se uidens ex pre

Expanded text:
 mutabilis intelligitur nostra natura; quod absit ut in Deo esse credamus. Dicamus ergo Verbum Dei esse Filium Dei natura, non voluntate, utcens: Acute sane quidam respondit uersutissime interroganti, utrum deus filium nolens an nolens genuerit, ut, diceretur nolens, absurdissima dei miseria sequeretur, si autem nolens, continuo quod contenon naturae esse Filium, sed voluntatis. At ille vigilantissime vicissim quaesivit ab eo utrum Deus Pater volens aut nolens sit Deus, ut si responderet nolens, sequeretur grandis absurditas et miseria, quam de Deo credere magna est insania; si autem diceret volens, responderetur ei: Ergo et ipse voluntate sua Deus est, non natura. Quid ergo restabat, nisi ut obmutesceret, sua interrogatione obligatum indissolubili vinculo se vide
Abbreviated transcription (Latin):
ahoqum ñ est uerꝰ filius si tiuod est pater nͥ
est filius. Item sub̾a dei genuit filium ⁊ pat̾
augꝰ. ostendit dicens ad maxiuanum sic̃
dem uł substancie spm̃ genuit. Item sicut
dicis deꝰ deum genuit ita dic deꝰ eiusdem nate
uł substancie deum genuit hoc sur̃e dideris
os dixeris nich̃ de hac re utt̾is accusabilis

Expanded text:
oquin non est verus Filius, si quod est Pater, non est Filius. Item substantia Dei genuit Filium, id estAug. ostendit, dicens ad Maximinum: Sicut ve substantiae spritum genuit. Item, sicut dicis, Deus Deum genuit; ita dic, Deus ejusdem naturae sive substantiae Deum genuit. Hoc si credideris, et dixeris, nihil de hac re ulterius accusaberis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ eẽntia est: aliud ex ꝑsona. hsis u̾bis oste̾¬
dit nõ ẽẽ dicendum ꝑsonam eẽ ex ẽẽncia
nͥ ex sensu predc̃o qui sensus confirmatus
etiam ex eo qd̾ in xu. li. de tͥ. idem ait. sic̃
nr̃a scientia sciencie bei sic ⁊ nr̃m u̾bum
ꝙꝓ nascitur de urã sciꝰa dissimile e̾ u̾bo dei
ꝙꝙ natum est de prĩs eẽntia łale ẽ autem
Ex hoc itaq intelsectu u̾bum dei pat̾s imni¬
genitꝰ filius ꝑ omĩa prĩ simił ⁊ equalis¬
reste di᷑ deus de deo lumen de lumine. sa¬
piencia de sapienca. eẽncisi de ẽẽncia. qr¬
est hoc omĩno ꝙ par̾ non tamen pat̾ qr is¬
te filius ille pateRi ꝓ¬
Esde est ꝙ solus imigenitꝰ dei dicit᷑ ali
natura filius qi enisdem naturi est

Expanded text:
st, aliud quod persona. His verbis ostenditur non esse dicendum personam esse ex essentia, nisi ex sensu praedicto. Qui sensus confirmatur etiam ex eo quod in lib. 15 de Trin. idem ait: Sicut nostra scientia scientiae Dei, sic et nostrum verbum quod nascitur de nostra scientia, dissimile est i natum est de Patris essentia. Tale est autem Ex hoc itaque intellectu, Verbum Dei Patris unigenitus Filius, per omnia Patri similis et aequalis, Deus de Deo, lumen de lumine, sapientia de sapientia, essentia de essentia; est hoc omnino quod Pater, non tamen Pater; quia iste Filius, ille Pater. Inde est quod solum unigenitus Dei dicitur natura Filius, quia ejusdem naturae est,
Abbreviated transcription (Latin):
pansis ita ĩuolutum erat ut apparere nĩ
poss ꝙ fuit. Illa u̾o tͥa ĩuna ꝑmirtione
ꝯfusa cͥquaq suspensa eognaq usq ĩ
altũ porgebantur. qͦus mũe sũmitas
corꝑoe nature ꝑtigit ⁊ sic̃ quibdã indet᷑
ulttaloc̃ firmam̃ti epcendebat᷑ illa moles
ori u̾o tanor et lenior. et subtilior existebat
de qͣ ratiora sub̾a putant quidam suissea¬
quas. q̃ sup̃ firmam̃tũ eẽ dñr. talis fint mũ¬
di facies. s p̾ncpio pͥusqui reciꝑent formã
uł dispõnem.¬
o dispõnem illam qͣlr̃ ꝑfecta sit ordĩe
prosenantir. Sex dieb. sic̃ doce sipͥtura
gͥeñ. distĩt dĩ et informas redegit ꝓp̾as
suum die sexto. ⁊ sic die. deñi . uii. reqͥenit
ab omni oꝑe quod patͣrat .i. cessauit no¬
uam c̃aitutam facere. Sex .ni. diel. sex.xiͣ.
gña distiuxit. nicħq postea fecit quod iñ

Expanded text:
pansis, ita obvolutum erat, ut apparere non posset quod fuit. Illa vero tria in una permixtione confusa circumquaque suspensa, eousque in altum porrigebantur, quousque nunc summitas corporeae naturae pertingit. Et sicut quibusdam videtur, ultra locum firmamenti extendebatur illa moles,ori vero, rarior ac lenior atque subtilior existebat; de qua rariori substantia putant quidam fuisse aquas, quae super firmamentum esse dicuntur. Talis fuit mundi facies in principio, priusquam reciperet formam vel dispoositionem illam qualiter perfecta sit ordine prosequamur. Sex diebus, sicut docet Scriptura Genesis, distinxit Deus, et in formas redegit proprisuum die sexto; et sic deinde die septimo requievit ab omni opere suo, id est, cessavit novam creaturam facere. Sex enim diebus sex rerum genera distinxit, nihilque postea fecit, quod in
Abbreviated transcription (Latin):
.i. sydẽum celum. ꝙ deaquis. factum ẽe ẽdi
põt. cristallinus .i. lapis cui magna ẽ fir¬
mitas et ꝑspicuitas. de aquis fcũs est. S⁊
quom ũo mouet quomodo aque natura
aquas suspende ne labantur. quales aut̃
etar quid ꝯdide lirit. ip̃r nouit qui ꝯdidit

Expanded text:
 sidereum coelum, quod de aquis factum esse credi potest. Chrystallinus enim lapis cui magna est firmitas et perspicuitas, de aquis factus est. Si quem vero movet quomodo aquae naturaaquas suspendere, ne labantur. Quales autem et ad quid conditae sunt, ipse novit qui condidit.
Abbreviated transcription (Latin):
do ꝙ ex ip̃nis ub̾ duudicare uolunt qmbus
ait̃ demones diñ. aeria aĩalia. ñ ait sñt
Ita .n. auidã dicebant. de bĩtacõne uo ca¬
liginosi aeris ĩꝙ̃ decͥsi st̃. sĩ appanãdo. set
res ũitatem. asserendo eum trdidisse
dñt ꝙ ip̃ius socucõis. disfĩctõ ostendit
dnt̃ quoq płimos catholicos tcͣtatores
iuhos ꝯuenisse. atq id ꝯ̃cor¬
diter docuisse ꝙ angłi ĩ corꝑer
sunt nͨ corꝑa hũt sibi unita as¬
tante ad ĩplerõnem miniftit
explecõnem depomuit

Expanded text:
bus ait, Daemones dicuntur aerea animalia; non ait sunt; ita enim: Quidam dicebant. De habitatione vero caliginosi aeris in quem detrusi sunt non opinando, sed rei veritatem asserendo eum tradidisse dicunt, quod ipsius locutionis distinctio ostendit. Dicunt quoque plurimos catholicos tractatores in hoc convenisse atque id concorditer docuisse, quod angeli incorporei sint, nec corpora habeant sibi unita, asrante. ad impletionem ministerii exp
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ sr̃uestita aliqua gͦssior forͣ qua assũp¬
ta indemur depoĩtaq uid̾i desmunt. au¬
głis u̾o mał mutata sunt icasu corꝑa ĩ
det̃ĩorem. qualitatẽ spissioris aeris. sicut
nosumaerem deiecti sunt. ita illa corꝑa

Expanded text:
forma; qua assumpta videntur, depositaque videri desinunt. Angelis vero malis mutata sunt in casu corpora in deteriorem qualitatem spissioris aeris. Sicut , caliginosum aerem, dejecti sunt, ita illi corpora
Abbreviated transcription (Latin):
um actioꝵ nata nigent nͨ ꝑ mortẽ dissol¬
uentur. qt p̃ualet ĩeis elem̃tium. apciꝰ ad
faciend̾ quim ad paciendum. ad paciẽs
.i. humor ⁊ himins. ad faciendꝰ aer et¬
humus ignis aptitudinẽ p̃bent tͣnsẽs¬
sores ilo angłi cum pͥnope sno mint᷑
diabolo. tr̃ archangelo ñ mitũ. si post
pc̃m. ĩ hanc caliginẽ detͥsi sunt.n ⁊̃ ħ¬

Expanded text:
 natura vigent; nec per mortem dissolvuntur, quia praevalet in eis elementum aptius ad faciendum quam ad patiendum. Ad patiendum enim humor et humus; ad faciendum, aer et ignis aptitudinem praebent. Transgressores vero angeli cum principe suo nunc diabolo, tunc archangelo, non mirum si post peccatum in hanc caliginem detrusi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sensus ⁊ ꝯeuicõis iꝑciꝑent. ¶lli qui
senciũt ꝑnulos uatos ĩ statura corpo¬
ais ⁊ ussi m̃broꝵ ꝑaccessum dẽporis pro¬
fecturos ñ diffitent᷑ cosd̾ exordio nati¬
uitatis sensu ĩ ꝑfectos exft̾e ⁊ ꝑ ĩter¬

Expanded text:
is perciperent. Illi qui sentiunt parvulos natos in statura corporis et usu membrorum per accessum temporis profecturos, non diffitentur eosdem in exordio nativitatis sensu imperfectos existere, et per inter
Abbreviated transcription (Latin):
tholicam societatem honores suos ibi sĩ admi¬
nistrent non eis tamen ip̃ã ordinatõnis sacra¬
ipĩ sacramento siat inuria. Sicut auten
in bap̃mo ẽ. qd̃ ꝑ eos dari possit sic in ordĩa¬
cõues dandi est utrumq quidem ad ꝑuiciẽ

Expanded text:
tholicam societatem, honores suos ibi non administrent, non eis tamen ipsa ordinationis sacraipsi sacramento fiat injuria. Sicut autem in baptismo est quod per omnes dari possit, sic in ordinatione jus dandi; utrumque ad perniciem
Abbreviated transcription (Latin):
est opꝰ ẽẽ ut eadem officia gererent que
agebant non sunt rursus ordinati s sicut
bãpmus in eis: ita ordinacõ mansit integra
qr iͥ precisione fuat uitium ꝙ unitate paciꝰ¬
est cortestum: nõ in saccamentis q ͤ ubicumq
sunt. ip̃a sunt & cum ip̃i expedire uidẽtur¬

Expanded text:
est opus esse ut eadem officia gererent quae est opus esse ut eadem officia gererent quae gerebant, non sunt rursus ordinati, sed sicut baptismus in eis ita ordinatio mansit integra, quia in praecisione fuerat uitium quod unitatis pace correctum est, non in sacramentis, quae ubicumque sunt ipsa sunt. et cum
Abbreviated transcription (Latin):
rez suas
Iem ulli conferunt panem sacͥlegum ⁊ s̃ leo ⁊̃
testatur exͣ eccłiam nẽ rata eẽ sacerdocia uec
uera eẽ sacͥficia. Idem eciam. dicit ꝑ crudelissi¬
mam uesaniam in alexandrina sede omium
sacramentorum lumen extinttum. Iter cep¬
ta eꝰ sacͥficũ obło. deffecit cͥsmatis sanctifi¬
cacõ & parricidalib manib impiorum oĩa
⁊ sanguinis. ordiacõnis & confirmacõnis per
precisis sac̾ ordines sic̃ ⁊̃ bap̃mus tradi uiar:¬
ualeant nec ab ħ̾eticis redeuntes qui illic or¬
dinati sunt ⁊ baptitati iterum. ordinandi st̃
sic̃ nec baptitandi. unde aug̃. De h̾eciticis
Dampnatis qd̃ quidam dicunt baptisma ꝙ
accepit̃ nan amittit qui tecedit ab eccłia: iꝰ
dandi quod accepit amittit multis modis ap
causa: cur ille qui ilid baptisma amitere
non pot̾ uis dandi possit amit̾e. uttumq.
enim sacramentum est ⁊ quadam consecracõe
utrumq homini datus illud cum baptitat᷑¬
tecto cismatis ertore suscepti sunt ⁊ uisum

Expanded text:
res suas. Idem: Illi offerunt panem sacrilegum, etc. Leo etiam testatur extra Ecclesiam nec rata esse sacerdotia, nec vera esse sacrificia. Idem etiam dicit per crudelissimam vesaniam Alexandrina sede omnium sacramentorum lumen extinctum. Intercepta est sacrificii oblatio, defecit chrismatis sanctificatio, et parricidalibus manibus impiorum omnia set Sanguinis, Ordinationis et Confirmationis, per raecisis sacri ordines, sicut et Baptismus, tradi valeant; nec ab haereticis redeuntes, qui illic ordinati sunt et baptizati, iterum ordinandi sunt, sicut nec baptizandi. Unde Augustinus: De haereticis etiam damnatis quod quidam dicunt, Baptisma quod accepit non amittit, qui recedit ab Ecclesia, jus dandi quod accepit causa, cur ille, qui ipsum baptismum amittere non potest, ius dandi possit amittere. utrumque enim sacramentum est et quadam consecratione utrumque homini datur, illud cum baptizaturecto schismatis errore suscepti sunt, etiamsi uisum
Abbreviated transcription (Latin):
modo h̾etici s eciam omẽs impii s illi cor¬
rigendi sunt ⁊ pumiendi illa autem cog
noscenda os ueneranda. Item. cbͦ. quod di¬
citis ut qui ordinati sunt. s iterum. ordinẽ¬
tur ualde tidicislosum est. ut enim baptera¬
tꝰ semel iterum baptitari non d ita qui
consetratus est semel in eodem ordine nõ
ualet iterum consecrari. hiis aliisq austo¬
ritatib uidet᷑ asseri iͥ om̃ib imptis eciã
in h̾eticis precisis ⁊ dampnatis xͥ sacramen¬
ta ꝑmanere cum iure dandi possunt enĩ
dare s ꝑ nicõse: ⁊ quib dederint non sunt
iterum ordinandi que premissis ex opposito

Expanded text:
modo haeretici, sed etiam omnes impii; sed illi corrigendi sunt et puniendi, illa autem sunt agnoscenda et veneranda. Item Gregor.: Quod dicitis ut qui ordinatus est iterum ordinetur, valde ridiculosum est: ut enim baptizatus semel, iterum baptizari non debet, ita qui consecratus est semel, in eodem ordine non valet iterum consecrari. His aliisque auctoritatibus videtur asseri in omnibus impiis, etiam in haereticis praecisis et damnatis, Christi sacramenta permanere cum jure dandi. Possunt enim dare, sed perniciose; et quibus dederint, non sunt iterum ordinandi; quae praemissis ex opposito
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ art̃ de ꝑcussum. nuilieric p̃gnantir
Si quis ĩquit ꝑc̾serit mulierẽ ꝑ re¬
gnantem. et ad ortiuũ fec̃it. si adhuc
ĩforme fiñt puerꝑiũ muslctabitur
pecciniãt. si aut̃ formatũ fiũt reddat
aĩaui ꝓ anima. formatum ũo intsłiẽ¬

Expanded text:
ubi ait de percussura mulieris praegnantis: Si quis, inquit, percusserit mulierem praegnantem et abortum fecerit, si adhuc informe fuerit puerperium, mulctabitur pecunia; si autem formatum fuerit, reddat animam pro anima. Formatum vero inte
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ uolinitas t̃ ad recbũ sinẽ ñ tendũt
illi dñt uolantatis nomine aligñ utm
tum ip̃ius uis sig̃mĩ. uis aut̃ ip̃a na¬
tutabir̾ anime. insita nũqmͣ᷑ pccm est
sit nec ins memorandi uł ĩ tlrigñdi.

Expanded text:
sicut voluntas, cum ad rectum finem non tendunt, illi dicunt voluntatis nomine aliquando vtum ipsius vis significari. Vis autem ipsa naturaliter animae insita, nunquam peccatum est, sicut nec vis
Abbreviated transcription (Latin):
quod et uitait perquos non debuit et ctͣ
polluitam fidem fet̃ quod ñ debuit. Ioq qͥ
utitur fiae illuis queni ꝯstat uitasse ꝑ deos
fłos et utitur fide illus ñ ad malum s ad bo¬
num non pcc̃o illius se sociat quo ꝑdemonia
iutauit. s bono pacto eius qo fidẽ s̾uauit
enim per quod uitatur mag̃ scm̃ est tan¬
co magis est penale ꝑuirium. ꝙ uir mñtam

Expanded text:
quia juravit per quos non debuit, et contra pollicitam fecit fidem quod non debuit. Ideoque qui utitur fide illius quem constat jurasse per deos falsos, et utitur fide illius non ad malum, sed ad bonum, non peccato illius se sociat qui per daemonia juravit, sed bono pacto ejus, quo fidem servavit.enim per quod juratur magis sanctum est, tanto magis est poenale perjurium. 8. Quod juram
Abbreviated transcription (Latin):
euis in iuidicõ gͥ cordis conferenda est eła tͥ¬
buentis nec considerandum est qͣntum s
qͣ mente qͣ affeccõne dat qudꝰ potest quigͥ
pͥus offerat mentem. caueat ne ductꝰ ue¬
recundia diuidat aput se confessionem
ut diu̾sa du̾sis uelit sac̾dotib mairifesta¬
re quidam enim uni celant q̃ alii manife¬
standa conseruant ꝙ est se laudare ⁊ ad
ypocͥsim tendere ⁊ semꝑ uenia carere ad qͣm¬
ꝑ frustra putat ꝑuenire paueat etiam ne
rem. cohibeat eciam se a laudis a specuł
grãm. Isti sunt digni fructꝰ penitencie
anuiam captunam elaq̃antes ⁊ in lib̾tatẽ
dignos ⁊ si non dignos penitencie sunt
enim dignifructꝰ iutrtum que nõ suffi¬
cunt penitentib penitencia enĩ gramo¬
res postulat ut dolore ⁊ genutib mor¬

Expanded text:
ejus. In judicio ergo cordis, conferenda est eleemosyna triejus. In judicio ergo cordis, conferenda est eleemosyna tribuentis. Nec considerandum est quantum, sed qua mente, qua affectione dat quod potest. Qui ne ductus verecundia dividat apud se confessionem, ut diversa diversis velit sacerdotibus manifestare. Quidam enim uni occultant quae alteri manifestanda conservant: quod est se laudare et ad hypocrisim tendere, et semper venia carere, ad quam frustra se putat pervenire. Caveat etiam, ne rem. Cohibeat etiam se a ludis, spectaculgratiam. Isti sunt digni fructus poenitentiae animam captivam elaqueantes, et in libertatem dignos, etsi non dignos poenitentiae. Sunt enim digni fructus virtutum, qui non sufficiunt poenitentibus. Poenitentia enim graviores postulat, ut dolore et gemitu mor
Abbreviated transcription (Latin):
s preueniunt uoluptatem ⁊ ꝑtrastet sec̃
quam multiplici accõne uicii delectabilit̾
peccauit om̃it ista uarietas confitenda est. ⁊̃
deflenda it cum cognou̾it quod peccatum est:
istis ⁊ senciat modum cͥmins purgans lacro¬
mis oẽm qͣlitatem uicii. defleat iurtutem
qͣ uiterim caruit dolendum est enim non
colum. quod peccanit̃. s quia ͤ uͥctute pri¬
pleniꝰ urtutib deum om̃imo nõ timuit
In hoc enim quisꝙ pccõr sit culpabilior. qͦ¬
om̃i urtus patit᷑ detͥmentum. ab uno iucõ
ponat se om̃ino inuidicõ ⁊ pocestate sacerdo¬
tis nich sui reseruans sͥ ut om̃ia eo iuben¬
te paratus sit facere ꝓ recipienda uita aĩe
que faceret pro enitanda corporis morte ⁊ hoc
estꝰ desid̾io quia uitam recuꝑat infinitam
c̃ gaudie enim facere debet ĩ mortał fut᷑
que faceret pro differenda morte inoriturꝰ
Semꝑ deprecet᷑ deuui offerat dementem
⁊̃ cordis contͥtõem deinde ⁊ quod potest: de
eiuis pruis dicit ad abel: qͣm ad munera

Expanded text:
eniunt voluptatem. Et pertractet secum quam multiplici actione vitii delectabiliter peccavit. Omnis ista varietas confitenda est et deflenda, ut cum cognoverit quod peccatum est, istis, et sentiat modum criminis, purgans lacrymis omnem qualitatem vitii; defleat virtutem qua interim caruit. Dolendum est enim non solum quod peccavit, sed quia virtute se priplenus virtutibus Deum omnino non timuit. In hoc enim quisque peccator fit culpabilior, quomnis virtus patitur detrimentum ab uno vitio. Ponat enim omnino in judicio et potestate sacerdotis, nihil sui reservans sibi, ut omnia eo jubente paratus sit facere pro recipienda vita animae, quae faceret pro evitanda corporis morte, et hoc cum desiderio, quia vitam recuperat infinitam. Cum gaudio enim facere debet immortalis futurus, quae faceret pro differenda morte moriturus. Semper deprecetur Deum, offerat Deo mentem et cordis contritionem, deinde et quod pote Gen. 4. Prius dicit ad Abel, quam ad munera
Abbreviated transcription (Latin):
par debet ẽẽ sructus boni operis eius qui nͭ
uł minꝰ peccauit: ⁊̃ reus eius grauus accedit
Iteo dũcrecõ penitenti ualde necessaria est
ut illa gerat q̃ auo̾. tradit dicens. consid̾et
tacõe ⁊ in ipĩs incii multipliti execucõe
excellenciam sui status uł officii uł scd̾m
modum meretͥtis ꝙ̃ in modo aꝑis sui ⁊
quał̾ turpitudinem eg̾it si in loco sacra¬
to si intemꝑe oracõni ꝯstituto ᷤ sunt festi¬
uitates ⁊ tempa ieuuiũ. consideret qͣntum ꝑ¬
seueranit ⁊̃ defleat ꝙ ꝑsenerant̾ pct̃ãuit aͥ

Expanded text:
eris ejus qui nihil vel minus peccavit, et ejus qui gravius cecidit. Ideo discretio poenitenti valde necessaria est, ut illa gerat quae tradit Aug. dicens: Consideret tatione, et in ipsius vitii multiplici executione. excellentiam sui status vel officii, et secundum modum meretricis, et in modum operis sui, et qualiter turpitudinem egit, si in loco sacrato, si in tempore orationi constituto, ut sunt festivitates et tempora jejunii. Consideret quantum perseveraverit, et defle
Abbreviated transcription (Latin):
cordis. confessio oris satͥ faccõ opens. ut iohẽs
os aureum ꝑfecta peni̾a cogit pctat̃aiem oĩa
libent̾ ferte in corde eiꝰ contricõ in ore confesfiõ
in opere tota humilitas. hec est fiucdifera pe¬
nia ut sicut trib modis deum offendunus .s.
Sunt enuim tres pocĩ differencie. ut ait aug̾.¬
in corde consentit᷑ libidini. altera: qͣsi prolata
lam eti extrema extra portam c̃ in factum
procedit assensio. tertia cum male confuetu¬
deffensionis clipeo armat᷑ qͥli it sepuchro ia

Expanded text:
cordis, confessio oris, satisfactio operis. Unde Joannes, os aureum: Perfecta Poenitentia cogit peccatorem omnia libenter ferre; in corde ejus contritio, in ore confessio, in opere tota humilitas. Haec est fructifera Poenitentia, ut sicut tribus modis Deum offendimus, sciSunt enim tres peccati differentiae, ut ait Aug.in corde consentitur libidini; altera quasi prolata jam extra portam, cum in factum procedit assensio; tertia cum vi malae consuetudefensionis clypeo armatur, quasi in sepulcr
Abbreviated transcription (Latin):
la cẽ iudicentur. at insticia m̾ito punit
enta nu dicit se subtͣxisse. fr̃fma diniti
ut p̃b̾et panꝑiet falsariũ qui alienum cor¬
riuupit testamentũ. nt is eẽt ħes qͥ fac̾et
elemosinas largas. non ille qui nullas ⁊
eum qui se feasse adulfium ostendit ut
ꝑ ill. mi cimi qua facit hominem de mor¬
te lib̾et. S dicet aliquis gͦ equandꝰ ẽ fur
auam ẽ bomis quia peior ẽ unus. Peior.
est enĩm qui ꝯcupucendo quam qui uti¬
serando furatur . s si fintum om̃e poõm
ẽ. ab om̃i furto abstinend̾ ẽ. quis .n. dicat
ec̃ pectand̾ et si alud sit grauiꝰ. Aliud le¬
pectatuim. stõ s̃ non. nõdn̾m grauiꝰ sit
uel lemꝰ incende lector. ⁊ põitis ubis cota

Expanded text:
la esse judicentur? At justitia merito punit la esse judicentur? At justitia merito punit eum qui dicit se subtraxisse superflua diviti, ut praeberet pauperi; et falsarium qui alienum corrumpit testamentum, ut is esset haeres qui faceret eleemosynas largas, non ille qui nullas; et eum qui se fecisse adulterium ostendit, ut per illam cum qua fecit, hominem de morte liberaret. Sed dicet aliquis: Ergo aequandus est fur quam bonus, quia peior est unus. peior est enim, qui concupiscendo quam qui serando furatur. Sed si furtum omne peccatum est ab omni furto abstinendum est. Quis enim dicat esse peccandum, etiamsi aliud sit gravius, aliud lepeccatum sit vel non; non quid gravius sit vel levius. Intende, lector, propositis verbis tota
Abbreviated transcription (Latin):
Si malis ħant causas. Uelud st inctamctẽ¬
caula pascit᷑ pauꝵ. Aut lasciue causa cum
uxore. ꝯ cũbitur. aut filiĩ gñant᷑. ñ ut
t̃ia. blasphemĩe quis dicat cansis bonis
tib ut h̃amns quod deniuis pauꝑil aut
falsa testimonia ꝓferamus non unde
ĩ nocentes ledantur s pociꝰ saluent᷑. dno
.im. bona hic sinit ut ĩ ops alatur ⁊ ĩno¬
de morte lib̾ceat. Testam̃ta .n. ũa curñ
snppͥmanus et falsa supponamꝰ ne ħe¬
ditates ħ̾ant qui nicħ bani agunt. s
hii pocłꝰ qui indigentes. adiuuant cur
t̾cib q̃ dicant stupͣtores rapiat dinscias¬
un detur bonus. ut ĩdagñtibus cas largiat᷑
c̃ nullum malũ. malum sit si ꝓbonofi¬
at quis ħ dicat nͥ qͥ ues hũauas moresq
conatur. ⁊ leges subũt̾e. qd̾ .ii. facimus
ñ dicatut. recte posse ft̃ uec ĩpiue tm̃
s speretur ⁊ p̃mium. si semel ꝯcessimus
ĩ mal: actib nõ quid fiat. s qrͣ fiat q̃ tend̾¬
nt q̃cimiq ꝓbonis fuint causis. nͨ ip̃a ma¬

Expanded text:
si malas habeant causas: velut si jactantcausa pascitur pauper, aut lasciviae causa cum uxore concumbitur, aut filii generentur non ut ra, blasphemiae, quis dicat causis bonis tibus, ut habeamus quid demus pauperibus; aut: Falsa testimonia proferamus, non ut inde innocentes laedantur, sed potius salventur? Duo enim bona hic sunt: ut inops alatur, et innode morte liberetur? Testamenta etiam vera cur non supprimimus, et falsa supponimus, ne haereditates habeant qui nihil boni agunt, sed hi potius quilindigentes adjuvant? Cur tricibus quas ditant stupratores, rapiat divitias vir bonus, ut indigentibus eas largiatur, cum nullum malum malum sit si pro bono fiat? Quis hoc dicat, nisi qui res humanas moresque conatur et leges subvertere? Quod enim facinus non dicatur rsed speretur et praemium; si semel concesserimus in malis actibus non quid fiat, sed quare fiat e pro bonis fiant causis, nec ipsa ma
Abbreviated transcription (Latin):
quidam ꝯdendunt uuuqmͣ hr̃e bo¬
nar cam. s i .ii. alitra furatur ut pauꝑi¬
bus tͥbuat nor ꝓbonout au̾nit furatin:
slon .n. bonuni est aliena pauꝑsb ecoga¬
te. qui .n. derapina sacͥsicium deo offert

Expanded text:
quidam contendunt nunquam habere bonam causam. Qui enim aliena furatur ut pauperibus tribuat, non pro bono, ut aiunt, furatur. Non enim bonum est aliena pauperibus erogare. Qui enim de rapina sacrificium Deo offert,
Abbreviated transcription (Latin):
finem dñt eos sͥ posuisse .s. dĩ obseqͥimi et
tñ uoluntatem eoꝵ ⁊ actõnem ꝑu̾sam fo¬
te asserũt. De bonis aut̃ nulla fit. excepcto
ĩp̾missis ub̾. augͦi. qͥ onũs uoluntas boua
ex fine sit bona. et ex fine et ex uoliitate
uoluntas &x fine niala est. ñ onũis mala ac

Expanded text:
 posuisse, scilicet Dei obsequium; et tamen voluntatem eorum et actionem perversam fore asserunt. De bonis autem nulla fit exceptio in praemissis verbis August. quin omnis voluntas bona ex fine sit bona; et ex fine et voluntate voluntas ex fine mala est, nec omnis mal
Abbreviated transcription (Latin):
quo fine qua intencõne quid fitit. s ea
q̃ ꝯstat eẽ pcc̃a nuillo bone cause optentu
inillo quasi bono fine nulla nelud bõa
ĩ dencõne facrenda sinit. ea quippe oꝑa ho¬
sunt bona. nunc sunt mala q̃ ñ sunt ꝑ
se ip̃a pocã. sicut uictum pͣb̾e paꝑibus

Expanded text:
quo fine, qua intentione quid fiat; sed ea, quae constat esse peccata, nullo bonae causae obtentu, nullo quasi bono fine, nulla uelut bona intentione facienda sunt. ea quippe opera hosunt bona, nunc mala, quae non sunt per se ipsa peccata: sicut uictum praebere pauperibus
Abbreviated transcription (Latin):
quia ñ semper ex sine iudicatur uolũcas
siue actõ mala. sic̃ in illis que ꝑ se pt̃a sunt
Illa .i. aum quis gesserit. ꝓ aliqua bona cã
est mala. nec ꝙ uoluntate actõ fit mala. s
ex actõne uolinitas fit pͥua. Inquib aliqui
pomnt actum. iudeoꝵ. qui cͣcisigendo ꝓp̃i

Expanded text:
ia non semper ex fine judicatur voluntas sive actio mala, sicut in illis quae per se peccata sunt. Illa enim cum quis gesserit pro aliqua bona causest mala, nec ex voluntate actio fit mala, sed ex actione voluntas fit prava. In quibus aliqui ponunt actum Judaeorum, qui crucifigendo Chri
Abbreviated transcription (Latin):
si exͣ uotum ⁊̃ debitum inueniunt᷑. & continen¬
ciãm ꝓfiters uolicnt uxorem ducere uirginem
eccłia romana ꝑnrctit ñ uiduam uł repudia¬
tam qr deinceps uec subdyaconatumm ꝓuehi
poterunt nec laicꝰ uxorem sortitꝰ nec uirgine
nec bigamꝰ ad clicatim. Item ex cartaginensĩ
epõ. placuit epõs. prebit̾os. diato nos. subdas¬
conos. eciam ab rixorib abstinere ꝙ si uoꝰ fece
qͥ cum eent laici lectores licite upores ducere
potuerũit s cum ad predcõs ꝑuenerunt gͣdꝰ
cepit eis nõ licere qd̾ licuit. Item .ĩ .ui. sỹuodo

Expanded text:
si extra votum et habitum inveniuntur, et continentiam profiteri nolunt, uxorem ducere virginem Ecclesia Romana permittit, non viduam, vel repudiatam: quia deinceps nec ad subdiaconatum provehi poterunt, nec laicus uxorem sortitus, nisi virginem, vel bigamus ad clericatum. Item ex Carthaginensi concilio: Placuit episcopos, presbyteros, diaconos, subdiaconos etiam ab uxoribus abstinere; quod si non fequi cum essent laici vel lectores, licite uxores ducere potuerunt; sed cum ad praedictos pervenerunt gradus, coepit eis non licere quod prius licuit. Item in sexta synodo
Abbreviated transcription (Latin):
te redigi dum ille ex consensu coniugis se ser
uum fec̾it: qͣm liberum ip̃a maritũ acceꝑat¬
scd̃m legem matͥmonium inire nequnt.
Quod si aute predc̃a tempora copulam inie¬
tint siparari possunt qͣmuis ⁊ uoluntate
& assensu parentum mũcti sint. Qͥ uo ĩ in
puericia copulati pꝰ annos pub̾tatis uolunt
se relinquere s iͥ cõm̃ccõe ꝑman̾e. ia ex hoc
efficuntꝰ᷑ coniuges ad deinceps nequeunt se
parari. Item sponsalia aute septermium cͣchi
noꝰ possunt solo enĩ consensu contrahuntur
qui intͥuenire non potest nͥ ab adult̾a ꝑte
iutelligatur: ꝙ int̾ eos agit᷑. ¶ Duo illa exe¬
quti sumꝰ c̃ aliorum quoriudam ad iͨcõe qͥb
cõuigium solui potest nec tamen solui semꝑ
nectẽ est nũc de aliis q̃ ꝑsonas illegitimas
penitꝰ faciunt addendum ẽ ⁊ primũ de or¬
latenus potest cchi cõnigium ⁊̃ si int̾¬
cessent copula fit diuorcium ut sac̾ docium
dy aconatꝰ. subdiaconatꝰ. In aliis uͦ ꝑmatit᷑

Expanded text:
tem redigi, dum ille non ex consensu conjugis servum se fecit, quem liberum ipsa maritum accendum leges matrimonium inire nequeunt. Quod si ante praedicta tempora copulam inierint, separari possunt, quamvis voluntate et assensu parentum juncti fuerint. Qui vero in pueritia copulati post annos pubertatis nolunt se delinquere, sed in conjunctione permanere, jam ex hoc efficiuntur conjuges, et dalia: Sponsalia ante septennium contrahi non possunt; solo enim consensu contrahuntur, qui intervenire non potest nisi ab alterutra parte intelligatur quod inter eos agitur. Duo illa executi sumus cum aliorum quorumdam adjectione quibus conjugium solvi potest; nec tamen solvi semper necesse est. Nunc de illis qui personas illegitimas penitus faciunt, addendum est, et primum de Orlatenus potest contrahi Conjugium; et si intercesserit copula, fit divortium; ut sacerdotium, diaconatus, et subdiaconatus. In aliis vero permittitur
Abbreviated transcription (Latin):
lig̾e bons ualde. sic de cet̾is iitirtibꝰ
ĩtłtieñd ẽ et ista boni motus ł affecͥt
m̃nta sunt et dona dĩ quib menĩ

Expanded text:
ligere, bonus valde; sic de caeteris virtutibus intelligendum est. Et isti boni motus vel affectus merita sunt, et dona Dei, quibus me
Abbreviated transcription (Latin):
lioluit bona sua. et qͥb catuq donat
ꝓculdubio se donaturũ ẽẽ p̃stant. re
patait ⁊̃ d̃s ntait sulgencus. mał ignẽ
et̃nũ ilł utiqr quos iuste spatauit̃ ao
luenda supplicia. nec tñ p̃parauit̃ eos¬
ad facienda pcc̃a. P reparauit .n. deus
ꝙ diuina equitas redd̾et ñ ꝙ hũana
ũiquitas admitt̃et. Non .ii. sit̃ p̃p̃atauit
scõs ad iusticam ꝑcipiendam. sic ꝓp̃ata¬
uit iui quos ad ĩiusticiam admftcẽdã

Expanded text:
voluit bona sua, et quibuscumque donat, procul dubio se donaturum esse praetiam Deus, ut ait Fulgentius, malis ignem aeternum; illis utique, quos juste praeparavit ad luenda supplicia, nec tamen praeparavit ad facienda peccata. Praeparavit enim Deus quod divina aequitas redderet, non quod humana iniquitas admitteret. Non enim sicut praeparavit sanctos ad justitiam percipiendam, sic praeparavit iniquos ad justiti
Abbreviated transcription (Latin):
possimꝰ dr̃e. d̃s̃gͦ caritas ẽ ¶ Exp̃dictis.
ata ĩ nob̾ ẽ ut faciat nos dilig̾e dm̃i ⁊
augꝰ. hunc missionis mod̾ ĩ sinuans iu
eũ ad diligñd̾ dm̃i ⁊ ꝓximũ ⁊ ip̃e dilectõ
ẽ Non .n. ħt homo uñ diligat diã. nͥ ex
d̾o. Ecce quomodo dat᷑ ł mittit᷑ trob̾. sp̃o
mendat epplauans. aꝑciꝰ quõ detur ĩ
eod̾ li. dilectõ ur quit dĩ diffusa ẽ ĩcor¬
cͦ. solũ ẽ ꝙ diu̾idit ĩt filios regni ⁊ flli¬
os ꝑ dicõnis. dant̃ ⁊ ałia ꝑ spm̃ nunĩa¬

Expanded text:
possumus dicere. Deus ergo charitas est. « Ex praedictis ita in nobis est, ut faciat nos diligere Deum et Aug., hunc missionis modum insinuans, ineum ad diligendum Deum et proximum, et ipse dilectio est. Non enim habet homo unde diligat Deum, nisi ex Deo. Ecmendat, explanans apertius quomodo detur in eodem libro. Dilectio, inquit, Dei diffusa est in cortius: solum est quod dividit inter filios regni, et filios perditionis. Dantur et alia p