comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lint in de in se głari. id̾o mox adiũcꝰ¬
tum ẽ. & dicant semꝑ magnificet᷑
dñs. Semꝑ enim oport& illũ mag¬
nificare ⁊ laudare: qui oꝑat᷑ in nob̾ &
uelle ⁊ oꝑari ꝓbona uoluntate. Recte
autem subdit: qui uolt̃ pacẽ seruiei.
Neq enim suffic̃ seruis dĩ uelle iꝰticiã.
nͥ studeant ⁊ uelle pacem. Unde cum
suꝑus dixiss&. declina a malo ⁊ fac
bonum: ꝓtinus adiũxit. inqͥre pacĩ
⁊ ꝑsequere eam. Pax ẽ: qñ caro ⁊ sp̃s
c̃cordant in do. In hac pace cõplet᷑
iusticia: ⁊ nich iam restat aliud nisi
ꝑseuerantia. Unde apte mox subdit.
& lingua mea meditabit᷑ iusticiã
tuam: tota laudem duam. Uid̾etur
mag̃ ad cor ꝑtin̾e meditatio: quã
ad linguam. S qr scĩ uiri die acno¬
cte meditant᷑ in lege. dni. ⁊ q̃ medi¬
tantur locunt᷑. id̾o lingua eoꝵ dei¬
i: H iusticiam meditari dicit.¬
o Hinc scͥptum ẽ. Os sapien¬
tium in corde ipsoꝵ. S cuiꝰ lingͣ

Expanded text:
ri, ideo mox adjunctum est. Et dicant semper, Magnificetur Dominus. Semper enim oportet illum magnificare, et laudare, qui operatur in nobis, et velle et operari pro bona voluntate . Recte autem subdit: Qui volunt pacem servi ejus. Neque enim sufficit servis Dei velle justitiam, nisi studeant et velle pacem. Unde cum superius dixisset, Declina a malo et fac bonum : protinus adjunxit, Inquire pacem et persequere eam. Pax est, quando caro et spiritus concordant in Deo. In hac pace completur justitia. Et nihil jam restat aliud, nisi perseverantia. Unde apte mox subditur: 29. Et lingua mea meditabitur justitiam tuam, tota die laudem tuam. Videtur magis ad cor pertinere meditatio, quam ad linguam. Sed quia sancti viri die ac nocte meditantur in lege Domini , et quae meditantur, loquuntur: ideo lingua eorum Dei justitiam meditari dicitur. Hinc scriptum est, Os sapientium in corde ipsorum . Sed cujus ling
Abbreviated transcription (Latin):
ique. qui oder̃ me gͣtis ⁊ annuunt
resurger&e. S qr resurrexit: gau¬
dium eoꝵ c̾ũsum ẽ inluctũ. Be¬
ne autẽ ait qr inique adũsabãt᷑
ei: scilicae ñ ex amore s ex odio: nõ
studio corrigendi. s ex uoluntade
nocendi. Gratis autẽ oder̃. id est
sine culpa. sine merido. Annuen¬
tes ocłis sunt hẏpoctȩ simulati: qͥ
uultu ꝓnunciant. qd̃ in corde ñ
qr uerax es.:⁊ ñ respicis ꝑsonam hoĩs.
ec ⁊ his similia pacisica u̾ba sc̃.
sub adulationis fig᷑a. & in irac̃dia
t̃re loqñtes dolos cogitabant. Irati
loq̃bant᷑. tim̃des ne t̾ram ꝑdent ⁊
gentem. Hȩc autẽ causa hac irac̃¬
do animo. ꝓt̾ra sua loq̃bant᷑: ut¬

Expanded text:
ique, qui oderunt me gratis, et annuunt resurgeret: sed quia resurrexit, gaudium eorum conversum est in luctum. Bene autem ait, quia inique adversabantur ei, scilicet non ex amore, sed ex odio: non studio corrigendi, sed voluntate nocendi. Gratis autem oderunt, id est, sine culpa, sine merito. Annuentes oculis sunt hypocritae simulati, qui vultu pronuntiant quod in corde non quia verax es, et non respicis personam hominis . Haec et his similia pacifica verba sunt sub adulationis figura. Et in iracundia terrae loquentes, dolos cogitabant. Irati loquebantur, timentes ne terram perderent et gentem . Haec autem hac caussa iracundo animo pro terra sua loquebant
Abbreviated transcription (Latin):
Animã meã q̃ unica ẽ. ĩmunis a pec¬
cato. nulla enim alia aĩa sine peccõ:
hanc inꝗͣ aiãm ereptã a malignan¬
te ppło. ⁊ a leonib scilic& pͥncipib
⁊ sac̾dotib lib̾atam. restitue a pas¬
sione: ut facias eam redditã corpi.
cum ipso corꝑe ĩmortalẽ. ⁊ incorrup¬
tibilem. Qd factura es o scã aĩa pͦs
resurrexeris: Confitebor tͥ in ȩccła
magna: in ppło gͣui laudabo de.
fit quid̃ c̃fessio in omĩ multitudi¬
ne. s ñ in om̃ib laudat᷑ ds̃. In ista
enim magna eccła toto t̾rarũ orbe
diffusa. palea ẽ ⁊ frum̃tũ. Palea uꝰ¬
lat: frum̃tum man&e. Igit᷑ ingͣil
ppło quẽ uent᷑ temptatiõis ñ aufer̃

Expanded text:
Animam meam, quae unica est, immunis a pecAnimam meam, quae unica est, immunis a peccato. Nulla enim alia anima sine peccato. Hanc, inquam, animam ereptam a malignante populo, et a leonibus, scilicet principibus et sacerdotibus liberatam, restitue a passione: ut facias eam redditam corpori, cum ipso corpore immortalem et incorruptibilem. Quid factura es, o sancta anima, posresurrexeris? 19. Confitebor tibi in ecclesia magna, in populo gravi laudabo te. Fit quidem confessio in omni multitudine, sed in omnibus laudatur 157 Deus. In ista enim magna Ecclesia toto terrarum orbe diffusa, palea est, et frumentum. Palea volat, frumentum manet . Igitur in gravi populo, quem ventus tentationis non auf
Abbreviated transcription (Latin):
ei.Subsannauer̃ me subsannatiõe.
natiõe addidit: aꝑte insinuat: qr
illa subsannatio. ñ ex u̾bi p̃cipitaci¬
one. s ex studio ⁊ aͣnimi delib̾atiõe
fuit. frenduer̃ bestiali ferocitate
suꝑme: dentib idẽ corrosionibus
suis. Earhis gͦ u̾bis nob̾ ostñdit. qͣlã
humilitatẽ. qͣncã caritatẽ. qntã
patientiam. erga tã pͣuos. tã ꝑu̾sos
tam ꝑfidos puis redẽptor nr̃ habu¬
erit. Qua in re sciendũ nob̃ ẽ. qͥa
hȩc causa nob̃ fuit qͣ pat̾etur cap̃
nrm: ut uidelic& corꝑi suo patien
diȩ p̃ber& exemplum. Dñs enim uo¬
luntate passus ẽ. ñ necessitade. Uolũ¬
taria eiꝰ passio nra ẽ necessaria c̃sola¬
tio: ut qndo forde talia patim᷑. cap̃
urm̃ intucam᷑: atq exemplo eiꝰ com¬
moniti. discamꝰ ⁊ nos cũ eopati. Si
enim cõpatim᷑. ⁊ c̃głabim᷑. Ipsi ita
cies: ut de eoꝵ me eruas potestate:
Restitue animã meã a malignitate
eoꝵ: a leonib unicã meã. Ac si dic̾&e.

Expanded text:
annaverunt me subsannatione. natione addidit, aperte insinuat, quia illa subsannatio non ex verbi praecipitatione, sed ex studio, et ex animi deliberatione fuit. Frenduerunt bestiali ferocitate, super me dentibus, Idest, corrosionibus suis. Ex his ergo verbis nobis ostendit, quantam humilitatem, quantam caritatem, quantam patientiam, erga tam pravos, tam perversos, tam perfidos, pius Redemtor noster habuerit. Quia in re sciendum nobis est, quia haec caussa fuit, qua pateretur caput nostrum: ut videlicet corpori suoxemplum . Dominus enim voluntate passus est, non necessitate. Voluntaria ejus passio, nostra est necessaria consolatio: ut quando forte talia patimur, caput nostrum intueamur: atque ejus exemplo commoniti, discamns et nos cum eo pati. Si enim compatimur, congloriabimur . Ipsi ita cies, ut de eorum me esuas potestate? Restitue animam meam a malignitate eorum, a leonibus unicam meam. Ac si diceret,
Abbreviated transcription (Latin):
plum orandi: qui nicħ ꝓrsus in hu¬
manitatȩ sua debent ẽfidẽ. Dicone
discedas. s potiꝰ exurge aduuiando
me. & intende iudicio meo: id ẽ cõ¬
sida qͣle sit uidicium de mefac̾tum.
& ne putaret᷑ iudiciũ attẽdi deb̃e sccł

Expanded text:
plum orandi, qui nihil prorsus in huplum orandi, qui nihil prorsus in humanitate sua debent confidere. Dico ne discedas, sed potius, 24 Exsurge, adjuvando me: et intende judicio meo. Id est, considera quale sit judicium de me factum. Et ne putaretur judicium attendi debere secundum
Abbreviated transcription (Latin):
bene. Insultatoria laus ẽ. Uidert̃
dcli nr̃i. Uidimꝰ qͣlis eẽt: ⁊ tandem
dim cognouimꝰ. Ubi sc̃ uircutes
A faciebat: Cur qͥ saluaũ ag̃
alios. se ipsum ñ saluat: tec¬
Dñs aũc̃ paciens erat in cruce. ñ potñ¬
diam ꝑdidãt. s padientiam demon¬
strabat. Qͥd enun illi erat magnum
de cruce descende: qͥ potuit pꝰeade se¬
pulchro resurg̾e: S cessisse uidẽtur
insultantib.⁊ hoc oportebat ut resur¬
gens suis se ostñderae. ⁊ ñ illis: qr resur¬
rectio ipsius uitam nouã significabat.
Uita autẽ noua amicis nota ẽ. ñ mnimi¬
cis. Uidisti dñe insultatioẽs ⁊ obꝓbͥa
illoꝵ. Cognouisti eoꝵ neqͥciã ⁊ meã ĩnocẽtiã
& iõ nesileas s ꝓfer sñtẽtiã. E ñ siles ap̃cepto:
ne sileas a iudicio. Unẽ ne discedas ame. Qͣuis.
sit securꝰ. qd̾ ab eo ñ discedat ds̃. una
enim ꝑsona in duab uat̾is homo ⁊
u̾bum: tam̃ qr scit se incħ habe ex
humanitate. orat ut d& aliis exem¬

Expanded text:
ltatoria laus est. Viderunt oculi nostri. Vidimus qualis esset, et tandem eum cognovimus. Ubi sunt virtutes, quas faciebat? Cur, qui salvavit alios, seipsum non salvat? Dominus autem patiens erat. In cruce non potentiam perdiderat, sed patientiam demonstrabat. Quid enim illi erat magnum de cruce descendere, qui potuit postea de sepulchro resurgere? Sed cessisse videretur insultantibus. Et hoc oportebat, ut resurgens suis se ostenderet, et non illis: quia resurrectio ipsius vitam novam significabat: vita autem nova amicis nota est, non inimicis. 23. Vidisti, Domine, Insultationes et opprobria illorum. Cognovisti eorum nequitiam, et meam innocentiam. Et ideo, Ne sileas. Sed profer sententiam. Qui non siles a praecepto, ne sileas a judicio. Domine, ne discedas a me. Quanvis sit securus, quod ab eo non discedat Deus una enim persona in duabus naturis Homo et Verbum, tamen, quia scit se nihil habere ex humanitate, orat, ut det aliis exem
Abbreviated transcription (Latin):
letent᷑ qui uolunt iusticiã meã. Ad
corpꝰ simul ⁊ animã ꝑtin& exulta¬
tio. Lecicia tantũ ad animũ. Exul¬
tare itaq ⁊ letari ẽ: ext̾ius ⁊ int̾ius
gaudio repleri. Qͥ uolt̃ delinare
amalo ⁊ fac̾e bonum.hi st̃ qͥ uolunt
iusticiam di. Ee notandum qd ñ ait
qͥ faciunt. s qͥ uolt̃. M ulti enim faci¬
unt oꝑa iusticiȩ ñ ex uoluntate. Ne¬

Expanded text:
entur, qui volunt justitiam meam. Ad corpus simul et animam pertinet exultatio: laetitia tantum ad animum. Exultare itaque et laetari, est exterius et interius gaudio repleri. Qui volunt declinare a malo, et facere bonum , hi sunt, qui volunt justitiam Dei. Et notandum, quod non ait, Qui faciunt, sed, qui volunt. Multi enim faciunt opera justitiae, non ex voluntate. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
toleraremꝰ. S qͥd contigit huic ppło
reꝓboꝵ: Sequit᷑ ⁊ dic̃. Ueniat illi laq̃¬
us quẽ ignorat. Magnifica recͥbutio:
nicħ iustius. Illi laq̃um abscondert̃:¬
⁊ inde decipunt᷑ nescientes. unde deci¬
ꝑe uoluer. Inde illis nocet᷑: unde illi
noc̾e conati sunt. Sequit᷑ enĩ. E cap¬
tio qmͣ abscondit app̃hendat eũ. Tan¬
qmͣ si qͥsꝗͣ ueneni calicẽ p̃parar&. alicui.
⁊ oblitus bibat. & tanqm si foueã fo¬
diat̃. ut inmicꝰeiꝰ i ea ĩcidat.⁊ ille oblit᷑
qd̾ focdat. ambulans ea uia pͥor illuc
cadat. Sic omĩs qui noc& alt̾i. pͥus si¬
bi noc&. qm alt̾i. Recte gͦ subiungit᷑.
& in laqueo cadat in ipso. Ñ in alio.s
in ipso. Unde enim aliũ deciꝑe appe¬
tit. inde seipsum pͥmũ decipit. ⁊ fieri
pot᷑. ut malicia sua ñ noceat alderi:
fieri aut̃ ñ pot̃. ut ñ noccat sibi. Michi
autẽ qͥd: Amina aut̃ mea exultabit
in dño. Tanqͣm in eo a qͦ audiuit. salꝰ

Expanded text:
toleraremus. Sed quid contigit huic populo toleraremus. Sed quid contigit huic populo reproborum? Sequitur et dicit: 8. Veniat illi laqueus quem ignorat. Magnifica retributio. Nihil justius. Illi laqueum absconderunt, et inde decipiuntur nescientes, unde decipere voluerunt. Inde illis nocetur, unde illi nocere conati sunt. Sequitur enim: Et captio quam abscondit, apprehendat eum. Tamquam si quisquam veneni calicem praepararet alicui, et oblitus bibat. Et tamquam si foveam fodiat, ut inimicus ejus in eam incidat: et ille oblitus quod foderat, ambulans ea via prior illuc cadat. Sic omnis qui nocet alteri, prius sibi nocet quam alteri: recte ergo subjungitur, Et in laqueo cadat in ipso. Non in alio, sed in ipso. Unde enim alium decipere appetit, inde seipsum primum decipit. Et fieri potest, ut malitia sua non noceat alteri: fieri autem non potest ut non noceat sibi. Mihi autem quid? 9. Anima mea exultabit in Domino. Tamquam in eo, a q
Abbreviated transcription (Latin):
tatio oꝑis. Qnͣdo reꝓbi tẽptati ⁊ c̃fusi
ab angło malo coartant᷑. pͥmũ ẽ. ut m̃¬
tis cecitate denebrent᷑. deinde. in lubric̃
maloꝵ dilabunt᷑. Nec iã posst̃ retͦsum
conu̾ti: qr tẽptator angłs eos ꝑseqͥdur.
ut impingat de malo in peiꝰ: donec in¬
cidant in foueã iniquitatis:⁊ mergan¬
tur in ꝓfundũ desꝑadioĩs ⁊ mortis. Un¬
de audẽ tanta mala: Quo merito:
ad int̾itum meũ parauer̃. ⁊ hoc gratis:
qr nicħ mali feci. nec eis nocui. Suꝑua¬
cue exꝓbrauer̃ aiãm meã. Multa enĩ
obꝓbria adu̾sus dñm dixer̃. s hoc suꝑ¬
uacue: qr falsum dicentes.⁊ nicħ ꝓbã¬
tes. S quomͦ absconder̃ ei laq̃um: qͥ
uidebat corda abscondentiũ: S tan¬
tum erat int̾ illos ignoranti similis
qͣsi falleret᷑: cum illi meo deciꝑent᷑.
in qͦ eum falli arbitrabant᷑. Hoc aũt
ad exemplũ pacientie nĩx̃ factumẽ.
quib neceẽ erat ut int̾ malos uiuere¬
mus.:⁊ malos siue scientes suie nesciẽtes

Expanded text:
s. Quando reprobi tentati et confusi ab angelo malo coarctantur: primum est ut mentis caecitate tenebrentur, deinde in lubricum malorum dilabuntur. Nec jam possunt converti, quia tentator angelus eos persequitur, ut impingat  Ant. impinguat de malo in pejus, donec incidant in foveam iniquitatis, et mergantur in profundum desperationis et mortis. Unde autem tanta mala? Quo merito? ad interitum meum paraverunt. Et hoc gratis, quia nihil mali feci, nec eis nocui. Supervacue exprobraverunt animam meam. Multa enim opprobria adversus Dominum dixerunt. Sed hoc supervacue: quia falsum dicentes et nihil probantes. Sed quomodo absconderunt ei laqueum, qui videbat corda abscondentium? Sed tantum erat inter illos ignoranti similis quasi falleretur, cum illi in eo deciperentur, in quo eum falli arbitrabantur. Hoc autem ad exemplum patientiae nostrae factum est, quibus necesse erat, ut inter malos viveremus: et malos, sive scientes, sive nescientes
Abbreviated transcription (Latin):
manu fortioꝵ eiꝰ: egenũ ⁊ pauꝑem a
diripientib eũ. Fordior enĩ erat dia¬
bolus ad denendũ te: qr ipse te uicit.¬
⁊ diripuit cui c̃sensisti. S qͥd fec̃ manu
fortis: Alligauit fortẽ. effundendo fra¬
meam ad c̃cludendũ eũ.⁊ de manu. id¬
ẽ de pocestate eius. eruit mopẽ sine
iurib. pauꝑem spũi: egenum cui ñ erat
adiutorium. Qͥs enim aduitor tͥ nͥ ille
cuidicis. dñs adiutor m̃s.⁊ redẽptor m̃s:
Si de tuis uirib p̃sum̾e uolueris:. inde
cades. unde p̃sumpseris. Si de alt̾us.
dñari uult. ñ subuenire. Ille gͦ unus
querendus ẽ: qͥ ⁊ redemit.⁊ lib̾os fas.
Qͥad aut̃ in ꝑsona sua subuingat. audi¬
amus. Surgentes testes iniqͥ. que is¬
norabam int̾rogabant me. Testes in¬
iqui surrexer̃. qnͣdo iniqͦ animo ad¬
u̾sus eũ falsum destimoniũ dꝑxert̃.
S qͥd ẽ qd̾ ignorabat: qui iniquoris
corda ⁊ dolos uidebat: Ignorabal
peccatum: ñ qͣsi ñ iudicando. s ñs

Expanded text:
: egenum et pauperem a diripientibus eum. Fortior enim erat diabolus ad tenendum te, quia ipse te vicit et diripuit, cui consensisti. Sed quid fecit manu fortis? Alligavit fortem, effundendo frameam et ad concludendum eum: et de manu, idest, de potestate ejus eruit inopem, sine viribus, pauperem spiritu, egenum cui non erat adjutorium. Quis enim adjutor tibi, nisi ille, cui dicis, Dominus adjutor meus et redemptor meus ? Si de tuis viribus praesumere volueris, inde cades, unde praesumseris: si de alterius, dominari vult, non subvenire. Ille ergo 155 quaerendus est, qui et redemit et liberos facit. Quid autem in persona sua subjungat, audiamus: 11. Surgentes testes iniqui, quae ignorabam interrogabant me. Testes iniqui surrexerunt, quando iniquo animo adversus eum falsum testimonium dixerunt . Sed quid est quod ignorabat, qui iniquorum corda et dolos videbat? Ignorabat peccatum, non quasi non judicando, sed non
Abbreviated transcription (Latin):
ant mͥ. Ñ dicant in cordib suis euge
euge aĩẽ nr̃e. nec dicãt deuorauimꝰ eũ:
id ẽ omĩno deleuimꝰ. Qđ qͥd̾e nec fac̾e
potuer̃: qnͣdo eum resurrexisse audier̃.
Hec qͦ ñ dubius de seorat: s ut nob̃ exẽ¬
plum orandi ꝓponãt. De talib etiã
ut c̃uertant᷑ postulat cum subdit᷑.
Erubescant ⁊ reu̾eant᷑ simul: qͥ gͣcu¬
lant᷑ mał meis. Ac si dic̾et. Pȩniteait¬
⁊ honorent me: qui de mea gauisist̃
passione. Hinc ẽ ⁊̃ qd̃ nos admon&
pius dñs in eugłio suo. dic̃s. Si diligi¬
tis eos qui uos diligt̃ tantum: quam

Expanded text:
uge, euge animae nostrae: nec dicant, Devoravimus eum . Id est, omnino delevimus. Quod quidem nec facere potuerunt, quando eum resurrexisse audierunt. Haec quoque non dubius de se orat, sed ut nobis exemplum orandi proponat. De talibus etiam, ut convertantur, postulat: cum subditur: 27. Erubescant et revereantur simul, qui gratulantur malis meis. Ac si diceret, Poeniteant et honorent me, qui de mea gavisi sunt passione. Hinc est etiam, quod nos admonet pius Dominus in Evangelio suo dicens, Si diligitis eos, qui vos diligunt tantum, qua
Abbreviated transcription (Latin):
cudorib. de quib sequit᷑. Retͥbuebãt
mihi mala ꝓ bonis:. stilitatẽ aĩe mee.
Ego attuli fȩcunditatẽ: ipsi retͥbuebãt
stilitatẽ. Ego uitã: ipsi mortẽ. Ego ho¬
norem: ipsi c̃tumelias. Ego medicinã:
ipsi uuln̾a. E in his oĩb quȩ retͥbue¬
bãt utiqsfilitas erat. Ego aut̃ cum mͥ
molesti eeñt: induebar cilicio. Nõ
portasse cilicium. Intelligñdũ ẽ gͦ
cium. carnis suȩ mortalitatẽ. Quare
cilicium:. Ppt̾ similitudinẽ carnĩ
peccati. Apłs enim dic̃. Misit dz̃ fi¬
lium suũ in similitudinc̃ carnis
peccadi: ut de peccõ damnane pec¬
cadum in carne. Hoc ẽ. filiũ suum
indint cilicio. ut de cilicio dãna¬
re hedos: ñ qͥa peccatũ erat in dño.
s similitudo carnis peccati: quia
mors ñ ẽ nͥ de peccato: ⁊ utiq caro
illa erat mortał. Cum gͦ ei molesti
cent. induebat᷑ cilicio. id ẽ abscon¬
debat᷑ in carne: ñ se uindicabat. ñ
se demonstrabat. Hinc nos admo¬
net apłs dic̃s. N uosm& ipsos defẽ¬

Expanded text:
uibus? De quibus sequitur, Retribuebant mihi mala pro bonis, et sterilitatem animae meae. Ego attuli fecunditatem, ipsi retribuebant sterilitatem; ego vitam, ipsi mortem; ego honorem, ipsi contumelias: ego medicinam, ipsi vulnera; et in his omnibus quae retribuebant, utique sterilitas erat. 13. Ego autem cum mihi molesti essent, induebar cilicio. Non portasse cilicium. Intelligendum est ercium, carnis suae mortalitatem. Quare cilicium? Propter similitudinem carnis peccati. Apostolus enim dicit, Misit Deus Filium suum in similitudinem carnis peccati, ut de peccato damnaret peccatum in carne : hoc est, Filium suum induit cilicio, ut de cilicio damnaret haedos: non quia peccatum erat in Domino, sed similitudo carnis peccati: quia mors non est nisi de peccato, et utique caro illa erat mortalis. Cum ergo ei molesti essent, induebatur cilicio, idest, abscondebatur in carne. Non se vindicabat, non se demonstrabat. Hinc nos admonet Apostolus dicens, Non vosmetipsos defen
Abbreviated transcription (Latin):
tͥnsecus diuicias. tanꝗͣ ñ q̃rens cͥcũflu¬
ere uoluptatib bonisq t̾renis. uerũ
gͣtis amans. ñ ab illo uolens acciꝑe qd̃
delect&. sed ipsum solũ sͥ ꝓponens in qͦ
delectetur. Qͥd enim meliꝰ dõ: & dele¬
c̾tabit᷑ suꝑ salutari suo. idẽ filio suo
ꝑ quẽ saluadi sumꝰ: ꝑ quẽ accessum ha¬
bemꝰ ad dm̃: ut exultantes in eo corde
credamꝰ ad iusticiam: ore audẽ c̃fitea¬
mur ad salutem. Unde ⁊ subditur.
Omnia ossa mea dicent: dñe qͥs simił
tibi: Ossa dicunt᷑ in corꝑe dñ. om̃s
iusti. firmi: corde fortes: nullis ꝑsecu¬
tionib ⁊ dẽptationib cedñdes ad con¬
sentiendũ malo. & unde posst̃ nułt
potentẽ dm̃. in estimabilẽ. ualentẽ eos

Expanded text:
rens circumfluere voluptatibus bonisque terrenis: verum gratis amans. Non ab illo volens accipere quod delectet, sed ipsum solum sibi proponens, in quo delectetur. Quid enim melius Deo? Et delectabitur super salutari suo. Idest, filio suo, per quem salvati sumus : per quem accessum habemus ad Deum , ut exultantes in eo, corde credamus ad justitiam, ore autem confiteamur ad salutem . Unde et subditur: 10. Omnia ossa mea dicent, Domine, quis similis tibi? Ossa dicuntur in corpore Domini, omnes justi, firmi, corde fortes, nullis persecutionibus et tentationibus cedentes ad consentiendum malo. Et unde possunt nullis omnipotentem, inaesti
Abbreviated transcription (Latin):
dix̾at. ego in patre.⁊ pat̾ in me est.
Qnͣto aut̃ asfectu eos diligebat pro
quib orabat: ostendit cum subiũg̃.¬
Qͥ si ꝓximum. qͣsi frẽm nr̃m. sic com¬
placebam: qͣsi lugens ⁊ c̃tristatus sic
humiliabar. hic dict̃ quidã qd̾ po¬
nit᷑ casus ꝓ casu. Ac si dic&: qͣsi de
ꝑrimo ⁊ de frẽ. Complacebat gͦ
xp̃c dõ patri de ꝑsecutorib suis.

Expanded text:
dixerat, Ego in Patre, et Pater in me est . dixerat, Ego in Patre, et Pater in me est . Quanto autem affectu eos diligebat, pro quibus orabat : ostendit, cum subjungQuasi proximum, quasi fratrem nostrum, sic complacebam: quasi lugens et contristatus sic humiliabar. Haec dicunt quidam, quia ponitur casus pro casu: ac si diceret, quasi de proximo et de fratre. Complacebat ergo Christus Deo Patri de persecutoribus suis,
Abbreviated transcription (Latin):
illis crucifigentib nicħ boni inueni¬
ebat. iõ iciunabat. Ret̾buebant e¬
nim st̾ilitatem aĩȩ eiꝰ. Nam qͣle ieui¬
nium ipsiꝰ funit: qͥ uix unũ latͦnem
inuenit. quẽ in cruce gustarae. &
apłi cum fuger̃. Nullũ aut̃ maiꝰ aut
meliꝰ negotium ẽ in t̾buladioe. qͣm
recede ab eo strepitu qui foris ẽ: ⁊ ĩ
int̾iora secreta m̃tis ire. Ibiq orare
dnm ne in tep̃tatione uincam᷑: dem̃
ut ⁊ illi qui nos ꝑsecunt᷑. ad sanitatẽ
iusticie c̃uertant᷑. Id̾o subunctũ ẽ.
& oratio mea in sinu meo conu̾det᷑.
ꝑsinum agnoscimꝰ sec̾tum. In secre¬
do cordis debenius orare: ubi ds ui¬
det. iͥ ds audit. Unde in eugłio dr.
Tu autẽ cum orau̾is. intͣ in cubicłi
tium. ⁊ cet̾a. & hoc bene admonem᷑:
s in xp̃o dño aliquid amplius intel¬
ligere debemꝰ. Ego intelligo. qͥa in si¬
nu suo habebat padrem. Ds enĩerat
in xp̃o. mundũ rec̃cilians sibi. In se
gͦ habebat quẽ dep̃caretur: qr ipse

Expanded text:
illis crucifigentibus nihil boni inveniebat, ideo jejunabat. Retribuebant enim sterilitatem animae ejus. Nam quale jejunium ipsius fuit, qui vix unum latronem invenit, quem in cruce gustaret? Et Apostoli eum fugerunt . Nullum autem majus aut melius negocium est in tribulatione, quam recedere ab eo strepitu, qui foris est: et in interiora secreta mentis ire, ibique orare Dominum, ne in tentatione vincamur. Deinde ut etiam illi qui nos persequuntur, ad sanitatem justitiae convertantur. Ideo subjunctum est; 14. Et oratio mea in sinu meo convertetur. Per signum agnoscimus secretum. In secreto cordis debemus orare, ubi Deus videt, ubi Deus audit. Unde in Evangelio dicitur, Tu autem cum oraveris, intra in cubiculum tuum, et caetera . Et hoc bene admonemur. Sed in Christo Domino aliquid amplius intelligere debemus. Ego intelligo, quia in sinu suo habebat Patrem. Deus enim erat in Christo, mundum reconcilians sibi . In se ergo habebat, quem deprecaretur: quia ipse
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ reu̾erent᷑. Au̾tant᷑ retͦrsum ⁊ c̃fun¬
dant᷑: cogitantes mͥ mala. Ñ p̃cedãt
s seqͣnt᷑. ñ cadant. c̃silium s accipi¬
ant. Nam petr̃ p̃cedẽ uoluit dñm:
cum ait. Absit a de dñe: ꝓpicius tibi
esto. ñ fiat istud. S qͥd ait dñs: Redi
ret᷑ sathanas. Precedndo sathanas
es:⁊ sequendo discipłs eris. Hocgͦ ⁊
istis. Au̾tantur retͦrsum ⁊ c̃fundan¬
dur de peccatis. erubescant ad peni¬
dentiam: ⁊ cum ceꝑint recͦrsũ sequi
iam ñ cogitabt̃ michi mala. s desi¬
d̃abunt bona. Hȩc bñ ilł optauit.
d qr st̃ duo genera eoꝵ qͥ c̃fundunt᷑.
aut enĩ ad hoc c̃fundunt᷑. ut c̃uer¬
ut damnent᷑ a xp̃o: qd̾ de c̃uersis
puluis ante faciẽ uenti. ⁊ angłs dñi.
coartans eos. Uent᷑ cẽptatio ẽ. puliuis
iniquus. Qnͣdo uen̾it cep̃tatio: tollit᷑
puluis. nec stat nec resistit. Tales co¬
artat̃ angłs: qnͣdo eos sub potestace
sua inuisibił redig̃ iniicꝰ. De qͥb ad¬

Expanded text:
tantur retrorsum et confundantur cogitantes mihi mala. Non praecedant, sed sequantur. Non dent consilium, sed accipiant. Nam Petrus praecedere voluit Dominum, cum ait, Absit a te, Domine, propitius tibi esto, non fiat istud. Sed quid ait Dominus? Redi retro, sathana . Praecedendo sathanas es, et sequendo discipulus eris. Hoc ergo et istis. Avertantur retrorsum et confundantur de peccatis: erubescant ad poenitentiam: et cum ceperint retrorsum sequi, jam non cogitabunt mihi mala, sed desiderabunt bona. Haec bene illis optavit. Sed quia sunt duo genera eorum qui confunduntur: aut enim ad hoc confunduntur, ut converut damnenpulvis ante faciem venti, et angelus Domini coarctans eos. Ventus tentatio est, pulvis iniquus. Quando venerit tentatio, tollitur pulvis, nec stat, nec resistit. Tales coarctat angelus, quando eos sub potestate sua invisibilis redigit inimicus: De quibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
rem aut̃ hac dilectionẽ nemo hab&:
qmͣ ut aiãm suã ponat qͥs ꝓ amicis
suis. & quia nolebãt acquiesc̃e ei.
humiliabat᷑ tanqͣm lugens in cor¬
ꝑe:⁊ ctͥstatus in aĩa. Exemplo gͦ dñ¬
co admonem᷑. ut ñ solum qͦs colera
defleamus. Ego sic ꝓ eis humiliabar:
⁊ contͣria. ⁊ c̃uenert̃ in unum ẽsiliũ
⁊ eande uoluntatẽ. ut me dolo tra¬
derent ⁊ caꝑent. Cong̃gata. id est
multiplicata ⁊ coadunata st̃ super
me flagella:⁊ ignoraui: nesciebam
enim in me culpã qͣ debuissẽ flagel¬
lari. Dissipati sc̃ nec compuncti.
Scdm̃ enim int̾iorẽ hoĩem st̃ destͥc¬
ti: atq a caritatis uincło diuisi. Uł

Expanded text:
mo habet, quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis . Et quia ei nolebant acquiescere, humiliabatur tamquam lugens in corpore, et contristatus in anima. Exemplo ergo Dominico admonemur, ut non solum quos toleramcontristati delleamus. Ego sic pro eis humiliabar: unt. Et convenerunt in unum consilium et eamdem voluntatem, ut me dolo traderent et caperent . Congregata, idest, multiplicata et coadunata sunt super me flagella, et ignoravi. Nesciebam enim in me culpam, qua debuissem flagellari. Dissipati sunt nec compuncti. Secundum enim interiorem hominem sunt destructi, atque a caritatis vinculo divis
Abbreviated transcription (Latin):
qui uolt̃ delere nom̃ meũ. Uł per
frameam: ꝗͣlib& fidełe designat a¬
nimam. Abundent iusti.⁊ effundit
framea. Conclusũ ẽ aut̃ adũsus cũ:
qui ñ hab&. adu̾sus scõs qͥd dicat
ipsi in dõ eius: dic animȩ meȩ salus
tua ego sum. Dic ⁊ fac̾tũ erit. Auã
salutẽ ñ reqͥram: p̃t̾ dm̃ meũ. Ec si bõ
subuenit mͥ: si angłs. si alia creat᷑a:
iecta st̃. ⁊ idõ ñ illa s ille ẽ mea salus.
Deinde incip̃ orare. ꝓmimicis. s hic
ꝓpħia ẽ. & quȩ figͣa optandi dicunt᷑.
aĩo ꝓpħandi explicant᷑. Iud̃ fiat. ⁊ illd̾¬

Expanded text:
qui volunt delere nomen meum. Vel per qui volunt delere nomen meum. Vel per frameam quamlibet fidelem designat animam. Abundent justi, et effunditur framea. Conclusum est autem adversus eum, qui non habet adversus sanctos quid dicat iego sum. Dic, et factum erit. Aliam salutem non requiram, praeter Deum meum. Et si homo subvenit mihi, si angelus, si alia creatura: jecta sunt: et ideo non illa, sed ille est mea salus. Deinde incipit orare pro inimicis: sed hic prophetia est. Et quae figura optandi dicuntur, animo prophetandi explicantur. I
Abbreviated transcription (Latin):
impugnantes me. Nocendes ⁊ ĩpu¬
gnantes st̃. nrĩ uisibiles:⁊ inuisibi¬
les inimici. Iudica in qͥt.⁊ expugna:
ac si aꝑte dicat. discerne ⁊ destrue.
Quomͦ : App̃hende arma ⁊ scutũ: ⁊
exurge in adiutorium mͥ. O agnũ
spectacłm ẽ. uidere dm̃ armatum
ꝓte. Arma aut̃ ciꝰ quib ꝑcutiat in¬
imicos. si bñ ꝓfecerimꝰ. nos erimus.
Sic̃ enim nos ut armaemur: ab illo
habemꝰ:. sic ipse armat᷑ de nob̃. Scutũ
ẽ bona uoluntas eiꝰ. sic̃ alibi dr. Dñe
ut scuto bonȩ uoluntatis tuȩ coro¬
nasti nos. Uł scutũ ẽ fides nr̃a qua
ꝓdegim᷑: ne igneis inimici iadis se¬
uis splendida. ꝙͣuis acuta: qmuis
luce sapĩȩ choruscantia. qd possumꝰ
nͥ nos app̃hendat ds̃.⁊ ꝑugnae de nob:
Quȩlib& optima arma iacent. si bel¬
latorẽ ñ habent. App̃hendat gͦ nos
dirc: adiuua ad expugnandũ. Effun¬
de framcã: ⁊ c̃clude adu̾sus eos qui
ꝑsecunt᷑ me. Ac si dicer&. Multipli¬
ca uindictã: ⁊ c̃cludat᷑ aditus illis

Expanded text:
impugnantes me. Nocentes et expugnantes sunt nostri visibiles et invisibiles inimici . Judica, inquit, et expugna. Ac si aperte dicat, discerne et destrue. Quomodo? 2. Apprehende arma et scutum, et exsurge in adjutorium mihi. Magnum spectaculum est, videre Deum armatum pro te. Arma autem ejus, quibus percutiat inimicos, si bene profecerimus, nos erimus. Sicut enim nos, ut armemur ab illo habemus: sic ipse armatur de nobis. Scutum est bona voluntas ejus; sicut alibi dicitur, Domine, ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos. Vel scutum est fides nostra, qua protegimur ne igneis inimici jaculis fevis splendida, quamvis acuta, quamvis luce sapientiae coruscantia, quid possumus nisi nos apprehendat Deus, et pugnet de nobis? Quaelibet optima arma jacent, si bellatorem non habent. Apprehendat ergo nos tire, adjuva ad pugnandum. 3. Effunde frameam, et conclude adversus eos qui persequuntur me. Ac si diceret, Multiplica vindictam et concludatur aditus illis,
Abbreviated transcription (Latin):
eum.⁊ ñ ẽ inuent᷑ locus eiꝰ. Suꝑexal¬
tatus ⁊ eleuatꝰ sic̃ cedrꝰ liban uidit᷑
impius: qñ corde tumens. ⁊ uͥtude
elatus. S si m̃de tͣnseas. ⁊ diligñt̃ qd̾
fut᷑um ẽ animadu̾tas. uideb̾ oclis fi¬
d̾i qd̾ nulla sit. ⁊̃ cũ aliqͥd eẽ uidr gła
cũ statꝰ uide p̃sentis ꝓ nichilo cõputa¬
tur. & hoc quid̃ incessant̃ contingit.
Nam mͦ cernimꝰ aliqͦs honorib ⁊ diui¬
tiis florere.: ⁊ ecce qͣsi in tnsitu atq mo
m̃do uidemꝰ eosd̾e. int̾ire. Unde ⁊ di¬
cimus. u̾ ẽ ille: ubi tanta gła. tan¬
de diuidiȩ: tanta potñtia : i ingemi¬
mꝰ dicendes: heu qm nicħ ẽ homo.

Expanded text:
eum, et non est inventus locus ejus. Superexaltatus et elevatus sicut Cedrus Libani videtur impius, quando corde tumens, et virtutelatus. Sed si mente transeas, et diligenter quod futurum est animadvertas, videbis oculis fidei, quod nullcum status vitae praesentis pro nihilo computatur. Et hoc quidem incessanter contingit. Nam modo cernimus aliquos honoribus et divitiis florere, et ecce quasi in transitu atque in momento videmus eosdem interire. Unde et dicimus: Ubi est ille? ubi tanta gloria? tantae divitiae? tanta potentia? Et ingemimus dicentes! Heu quia nihil est homo.
Abbreviated transcription (Latin):
pendat. Unde ⁊ subdit᷑. Tota die
miseret᷑ ⁊ cõmodat. Hoc iã exposi¬
dum ẽ. Bene aut̃ dix̃. cõmodat: qr
qd̃ dispensat. sibi reddi ñ a pauꝑe
s a dño expectat. Unde ꝓtinꝰ adiungit.
& sem̃ illius in bñdictiõe erit. Sem̃
iusti st̃ oꝑa bona: de qͥb apłs ait.
om̃s. & itm. Qui parce seminat:
parce ⁊ metet. & qͥ seminat in bene¬
dictionib. de bñdictioĩb ⁊ met&.
hinc alibi dr. Euntes ibant ⁊ flebãt.
mictentes semina sua. Audiuimꝰ
sem̃. audiamꝰ huiꝰ seminis fut᷑am
esse piger. Delina a malo:⁊ fac bonũ.
diu̾te a peocõ. fuge diabolum: seq̃re
bonum. & inhabita in scłm scłi Ubi:
Inȩccła. in unitate̾. in u̾itate. ind̾o:
in recto iudicio. Qa dñs amat uidi¬
cium. idẽ disẽtionẽ. qͣ seꝑat᷑ bonũ
a malo. falsum a uerõ. tp̃rale ab ec̃¬
no. & ñ delinqu& scõs suos: qͦs fla¬
gellat ad tp̃s. In et̃num c̃seruabunt᷑.
Ego inqͥt dñs qͦs amo: argno. ⁊ castigo.

Expanded text:
subditur: 26. Tota die miseretur et commodat. Hoc jam expositum est. Bene autem dixit, Commodat, quia quod dispensat sibi reddi, non a paupere, sed a Deo expectat. Unde protinus adjungit: Et semen illius in benedictione erit. Semen justi sunt opera bona, de quibus Aomnes. Et iterum, Qui parce seminat, parce et metet: et qui semitat in benedictionibus, de benedictionibus et metet . Hinc alibi dicitur: Euntes ibant et flebant, mittentes semina sua . Audivimus semen: audiamus hujus seminis futuramesse piger. 27. Declina a malo, et fac bonum. Diverte a peccato, fuga diabolum, sequere bonum, Et inhabita in saeculum saeculi. Ubi? in Ecclesia, in unitate, in veritate, in Deo, in recto judicio. 28. Quia Dominus amat judicium, idest, discretionem, qua separatur bonum a malo, falsum a vero, temporale ab aeterno. Et non derelinquet sanctos suos, quos flagellat ad tempus. In aeternum conservabuntur. Ego, inquit Dominus, quos amo, arguo et castigo .
Abbreviated transcription (Latin):
mał dicturꝰ ẽ. Am̃ dico uob̃: nescio
uos. Omĩs enim qͥ ignorat. ignora¬
erit. Esto gͦ purꝰ ⁊ mundꝰ omib die¬
b uidȩ tuȩ. ut placeas dño dõ tuo in
om̃i tua ꝯu̾satione. & cũ dies istos fi¬
nieris. in et̃num heditabis. N c̃fun¬
dent᷑ in tpr̃e malo:⁊ in dieb famis
sat᷑abunt᷑. Modo ẽ tp̃s malũ. in qͦ
laborant iusti: uñ cotidie dict̃ in
oratione. lib̃a nos amalo. In hoc
tẽꝑre elati qͥq dũ suã głam q̃runt:
simiurie łcontumelie sͥ illade fue¬
rint. erubesct̃. Qͦ contͣ scĩ iuri qui
c̃tumeliis ⁊ penis dehonestantur:

Expanded text:
icturus est, Amen dico vobis, nescio vos . Omnis enim qui ignorat, ignoraerit. Esto ergo purus et mundus omnibus diebus vitae tuae, ut placeas Domino Deo tuo in omni tua conversatione . Et cum dies istos finieris, in aeternum haereditabis. 19. Non confundentur in tempore malo, et in diebus famis saturabuntur. Modo est tempus malum, 167 in quo laborant justi. Unde quotidie dicunt in oratione, Libera nos a malo . In hoc tempore elati quique, dum suam gloriam quaerunt, si injuriae vel contumeliae sibi illatae fuerint, erubescunt. Quo contra sancti viri qui contumeliis et paenis dehones
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ tacendum ẽ.⁊ dic̃ qd̃ dicendum
ẽ. lingua eiꝰ loquit᷑ iudiciũ. Ostñd̾
aut̃ illam sapĩam ꝗͣ iustus medita¬
tur. ñ mundanã ẽẽ. s diumã. cum
subiung̃. Lex di eiꝰ in corde ipsius.
Habent ⁊ repbi aliqñ legẽ di. s in
ore tantũ. ñ in corde. U̾ba dĩ ꝓfert̃:
nec tam̃ diligt̃. Laudando exagge¬
rant: uiuendo calcãt. Quo contra
iustꝰ qr u̾bũ dĩ ⁊ meditando diligit.
⁊ diligñdo compla&: merito dictũ ÷

Expanded text:
d tacendum est: et dicit, quod dicendum est, lingua ejus loquitur judicium. Ostendit autem illam sapientiam, quam justus meditatur, non mundanam esse, sed divinam, cum subjungit: 31. Lex Dei ejus in corde ipsius. Habent et reprobi aliquando legem Dei, sed in ore tantum, non in corde. Verba Dei proferunt, nec tamen diligunt: laudando exaggerant, vivendo calcant. Quo contra justus: quia verbum Dei et meditando diligit, et diligendo complet, mer
Abbreviated transcription (Latin):
cipiat unꝰqͥsq qd ꝑ corpꝰ gessit sius
bonum siue malũ. Qnͣdo gͦ ad illd̾
iudicrum uentũ fu̾it.⁊ dñs iusti sui cau¬
sam audierit: iam ñ damnabit ⁊ si
mͦ damnari ab hoĩe uideat᷑. Expecta

Expanded text:
t unusquisque quod per corpus gessit, sive bonum sive malum . Quando ergo ad illud judicium ventum fuerit, et Dominus justi sui caussam audierit: jam non damnabit etsi modo damnari ab homine videatur. 34. Exspecta
Abbreviated transcription (Latin):
głã hominẽ cernerent. tc̃ eiꝰ int̾icum
cogitantes. tñseuntẽ potñdiã nichil
ẽẽ sensissent. Tc̃ humana elatio pen¬
sanda ẽ. qm nicħ sit: cum sese super
cet̾os successib extollit. Custodi gͦ
innocendiã ⁊ uide eqͥtatẽ: qm̃ sunt
reliquie hõi pacifico. Innocentia
uera ẽ: quȩ nec sibi nec alt̾i nocet.
hȩc ẽ animȩ thesaurꝰ. qm auferre
semꝑ molit inimicꝰ. Unde ⁊ suadae¬
t̾rena appet̾e. p̃sentẽ głam amare. car¬
nis uoluptatib deseruire. Equitas

Expanded text:
a hominem cernerent, tunc ejus interitum cogitantes, transeuntem potentiam nihil esse sensissent. Tunc humana elatio pensanda est, quam nihil sit, cum sese super caeteros successibus extollit. 37. Custodi ergo innocentiam, et vide aequitatem, quoniam sunt reliquiae homini pacifico. Innocentia vera est, quae nec sibi nec alteri nocet. Haec est animae thesaurus, quam auferre semper molitur inimicus. Unde et suadeterrena appetere, praesentem gloriam amare, carnis voluptatibus deservi
Abbreviated transcription (Latin):
aliis uita ipsius. & idõ q̃rit morti¬
ficare eum. duob modis q̃rit mor¬
tificare bonum malus. Primũ ut
ei ꝯsentiat. ⁊ sic occidat eum in aĩa:
deinde si ñ c̃senserit. q̃rit ut occidat
eum incorꝑe. S qͥd sequit᷑: dñs aũ¬

Expanded text:
aliis vita ipsius . Et ideo quaerit mortificare eum. Duobus modis quaerit mortificare bonum malus. Primum ut ei consentiat, et sic occidat eum in anima. Deinde si non consenserit, quaerit ut occidat eum in corpore. Sed quid sequitur? 3
Abbreviated transcription (Latin):
scłm scłi suꝑ eã. Suꝑ. bñ dic̃: qr pos¬
sessores ⁊ dñi t̾re illius er̃. Noli gͦ istã
tͣnsitoriam ħeditatẽ dilig̾e: in qͣdiu
ñ potes habitare. Despicienda st̃ cun¬
cta q̃ tͣnͣscunt. Illa sola amanda ẽ.
q̃ tnͣsire ũ pot᷑. Cuius uia ẽ sapiẽtia:
de qͣ subditur. Os iusti meditabit᷑
sapĩam. Os int̾ioris hoĩs. ẽ cornrm.

Expanded text:
dicit: quia possessores et domini terrae illius erunt. Noli ergo istam transitoriam haereditatem diligere, in qua diu non potes habitare. Despicienda sunt cuncta quae transeunt: illa sola amanda est, quae transire non potest: cujus via est sapientia, de qua subditur: 30. Os justi meditabitur sapientiam. Os int
Abbreviated transcription (Latin):
Cum mͦ uid⁊ aliquẽ errare ⁊ ꝑire:
ñne ꝑ c̃passionẽ sol⁊ dolere ⁊ gem̾e.
S iam dẽ auctoris sui iusticie c̃um¬
ctus tanta rectitudine c̃stͥngitur:
ut nulla ad reꝓbos compassione
moueat᷑. Uidebt̃ gͦ iusti penas pec¬
cõꝵ. ⁊ gaudebt̃ qr tales ñ ert̃. Qua
scissa&. nͥ aliqͦs ex eis usus bonos pre¬
uidiss&. Quoꝵ quidẽ iniqͥtas sic̃ mͦ
.ꝓdẽ bonis ad augm̃tum sc̃itatis:
sic ipsoꝵ pęna eisd̾c iustis ꝓd̾it ad
incm̃tum beatitudinis. Nã ex reꝓ¬
boꝵ damnatione cognoscent elec¬
di qͥd ꝑ iusticiam meruerint:i ex
sua saluatione sentient. qͥd ꝑ gr̃ã
receꝑint. Cantoq amore ardentio¬
ri adħebt̃ diuine bonitati. qnͣto
penam. ⁊ ĩmeritã p̃cipient głam.

Expanded text:
liquem errare et perire, nonne per compassionem solet dolere et gemere? Sed jam tunc auctoris sui justitiae conjunctus, tanta rectitudine constringitur, ut nulla ad reprobos compassione moveatur. Videbunt ergo justi poenas peccatorum, et gaudebunt , quia tales non erunt. Qua scisset, nisi aliquos ex eis usus bonos praevidisset. Quorum quidem 171 iniquitas sicut modo prodest bonis ad augmentum sanctitatis, sic ipsorum paena eisdem justis proderit ad incrementum beatitudinis. Nam ex reproborum damnatione cognoscent electi, quid per justitiam meruerint: quia ex sua salvatione sentient, quid per gratiam receperint. Tantoque amore ardentiori adhaerebunt divinae bonitati, quanto poenam, et immeritam percipient
Abbreviated transcription (Latin):
possidebt̃. & ne hanc sustinentiam
longissimã estimares: ꝓtinꝰ adiunẽ.
n. & adhuc pusillum ⁊ ñ erit peccaltor.
idẽ. ñ apparebit. Breuis ẽ p̃uoꝵ nstã
⁊ felicitas.⁊ si longum spacuĩ uidet̃
tur. Cito tͣnseunt demꝑa. b̃ue ẽ qd̾

Expanded text:
possidebunt. Et ne hanc sustinentiam longissimam aestimares, protinus adjunxit: 10. Et adhuc pusillum, et non erit peccator. Id est, non apparebit. Brevis est pravorum vita et foelicitas. Et si longum spatium videtur, tur. Ci
Abbreviated transcription (Latin):
ipse iuit. Fortasse uid̾r dura. s secͣa.
alia forte delicias hab&: s lacͦnibus
plena ẽ. Melius ẽ mͦ uiã dñi uelle de¬
nere ieiunando: orando:patiendo:
ut pꝰmodum in patͥa gaudeamꝰ: qm̃
uelle tenẽ uiam scłi. ridñdo. delectã¬
do: carnẽ suam seqñdo. ut pꝰmodũ
in ȩt̃na pena lugeamꝰ. E qͥa in hac r̃ iuia¬
dñi ñ ẽ homo qui ñ pecc&e: seqͥt᷑ con¬
solatio cum subinfert᷑. Cũ cecidit
ñ collidet᷑. qr dñs suppoñ manum
suam. Cecidit petr᷑. s ñ ẽ collisus.
Nam dñs manũ suã supposuit: atq
⁊ fleuit amare. S qͣre ꝑmisit dñs
cadere electũ suum: ut uidelic&
intẽptatione discer& se. qͥ ante tẽp¬
tationem p̃stĩpserat de se. Hoc co¬
tidie in electis suis dñs fac̾e ñ ces¬
sat. Magnaꝵ uiriũ hõ se crederae.
si semꝑ in uircude fixꝰ ꝑmanere.
Pie gͦ dñs aliqñ grãm suã subtͣhit:

Expanded text:
ipse ivit. Fortasse videtur dura, sed secura. Alia forte delicias habet, sed latronibus plena est. Melius est modo viam Domini velle tenere, jejunando, orando, patiendo, ut postmodum in patria gaudeamus, quam velle tenere viam saeculi, ridendo, delectando, carnem sequendo, ut postmodum in  homo qui non peccet : sequitur consolatio, cum subinfertur: 24. Cum ceciderit, non collidetur: quia Dominus supponit manum suam. Cecidit Petrus , sed non est collisus. Nam Dominus manum suam supposuit, atque et flevit amare . Sed quare? Permisit Dominus cadere electum suum, ut videlicet in tentatione disceret se, qui ante tentationem praesumserat de se. Hoc quotidie in electis suis Dominus facere non cessat. Magnarum virium homo se crederet, si semper in virtute fixus permaneret. Pie ergo Dominus aliquando gratiam suam subtrahit
Abbreviated transcription (Latin):
ert̃ omĩa illa. tanqͣm umbͣ. Undiq
cẽuenit infirmitatẽ nrãm hȩc ꝓ¬
pħica scͥptura. oͦ. nos erudit u̾bis. mͦ
informat exemplis. Hinc ꝓponit no¬
bis reꝓboꝵ penam:. illinc iustoꝵ głam:
qͣtinus illa nos t̾reat. atq ab amore
huiꝰ scłi compescat:⁊ ista nos excicet.
atq ad amorẽ patͥȩ celestis inuit&..
Unde ⁊ subditur. Iusti aut̃ hedicabt
t̃ram uiuendium: ⁊ ħ ñ ad ꝙ̃s. s in¬

Expanded text:
erunt omnia illa tamquam umbra. Undique circumvenit infirmitatem nostram haec prophetica Scriptura. Modo nos erudit verbis, modo informat exemplis. Hinc proponit nobis reproborum poenam, illinc justorum gloriam: quatenus illa nos terreat, atque ab amore hujus saeculi compescat: et ista nos excitet atque ad amorem patriae coelestis invitet. Unde et subditur: 29. Justi autem haereditabunt terram, viventium
Abbreviated transcription (Latin):
peccata: contͣ hoc salubre dat c̃siliũ.
dic peccata tua: accusa & corrige teip¬
sum: ⁊ sꝑa in eo ⁊ ipse faci&. Spem enĩ
ꝓmittit peccatorib.:⁊ fac̃ indulgñtiã
agentib penitñtiam. O qͣmͣ salubͥa

Expanded text:
peccata: contra hoc salubre dat consilium,peccata: contra hoc salubre dat consilium,iam tuam. Dic peccata tua . Accusa, et corrige teipsum . Et spera in eo, et ipse faciet. Spem enim promittit peccatoribus , et facit indulgentiam agentibus poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
Qd fac̾ẽ ñ ual&: nͥ is qui caritatẽ hab&.
Ipsa ẽ diuitie huiꝰ t̾rȩ. Ds̃ ẽ caritas:. ñ
querit eccła diuitias alias. nͥ dm̃ suũ.
Unde ⁊ cecinit. pars mea dues. Ergo de¬
lectare o anima in diuitiis tuis. Ad
hoc enim q̃rt̃ hoĩes diuidias: ut delec̃¬
dent᷑ in eis. & id̾o subdit᷑. Delectare
in dño. Qͦ fructu: Sequit᷑ ⁊ dic̃. & da¬
bit cͥ petitiones cordis tui. Alie st̃ peti¬
ciones carnis: aliȩ cordis. Ille st̃ corpo¬
rales. iste spãles. Delectatio in dño. ñ
petit qd̾ caro uult: s qd̾ uult sp̃s. Qd
aliud petit cor. delectantis in do:. nisi
ipsum dñi. ipsã lucẽ. ipsam sapiãm.
ipsam ȩt̃nitatẽ : Hanc ꝓmittit ds̃
delectantib inse. Inde scͥptũ ẽ. Qd̾
ocłs ñ uidit. nec auris audiuit. nec
in cor hominis ascendit. hec p̃paraũ
d̾s diligñtib se. Hec ẽ peticio cordis
nrĩ. hec ẽ merces delectantis in dño.
& qr posset aliqͥs dic̾e. ñ possum dele¬
ctari uł sꝑare in dño. qr multa habeo

Expanded text:
n valet, nisi is, qui caritatem habet. Ipsa est divitiae hujus terrae. Deus est caritas . Non quaerit Ecclesia divitias alias, nisi Deum suum: unde et cecinit, Pars mea tu es. Ergo delectare, o anima, in divitiis tuis. Ad hoc enim quaerunt homines divitias, ut delectentur in eis: et ideo subditur: 4. Delectare in Domino. Quo fructu? Sequitur, et dicit: Et dabit tibi petitiones cordis tui. Aliae sunt petitiones carnis, aliae cordis. Illae sunt corporales, istae spirituales. Delectatio in Deo non petit, quod caro vult, sed quod vult spiritus. Quid aliud petit cor delectantis in Deo, nisi ipsum Deum, ipsam lucem, ipsam sapientiam, ipsam aeternitatem? Hanc promittit Deus delectantibus in se. Inde scriptum est, Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, haec praeparavit Deus diligentibus se . Haec est petitio cordis nostri. Haec est merces delectantis in Domino. quia posset aliquis dicere, Non possum delectari, vel sperare in Domino: quia multa habeo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑgladium aꝑtam ⁊ manifestã ꝑsecu
⁊ dolosam deceptionẽ qͣ scĩs insidiant᷑.
Gladium euaginare ẽ: maliciã priꝰ
in corde occultã. ⁊̃ oꝑe exerce. Arcũ
indendit. qͥ dolum parat: un incau¬
tum feriat. Gladio cominꝰ qͥsq ꝑcu¬
tit: arcu ⁊̃ a longe tͣit. Gladius gͦ ꝑ
cutiens. ẽ ꝑsecutio insistens. arcꝰ uͦ in¬
opinata ⁊ qͣsi longe remota deceptio.
His duob gnib ꝑsecutionis imꝑug¬
nant malibonos. uidelic&. ut deci¬
piant pauꝑem ⁊ inopẽ: ut trucidẽt
rectos corde. Nomme pauꝑis ⁊ inopis.
designant᷑ simplices: sciãm ⁊ uͥtutẽ
ñ habñtes. ꝑ rectos corde. intelligimꝰ
ꝑfectos. Simplices gͦ moliunt᷑ arcu occulte
deciꝑe: ꝑfectos uͦ student aꝑte ꝑsecu¬
tioĩs gladio trucidare. Inimici ecdȩ̃

Expanded text:
Per gladium, apertam et manifestam Per gladium, apertam et manifestam et dolosam deceptionem, qua sanctis insidiantur. Gladium evaginare est malitiam prius in corde occultam, etiam opere exercere. Arcum intendit, qui dolum parat, unde incautum feriat. Gladio cominus quisque percutit, arcu a longe trahit. Gladius ergo percutiens, est persecutio insistens. Arcus vero, inopinata et quasi longe remota deceptio. His duobus generibus persecutionis impugnant mali bonos: videlicet, Ut decipiant pauperem et inopem, ut trucident rectos corde. Nomine pauperis et inopis designantur simplices scientiam et virtutem non habentes. Per rectos corde intelligimus perfectos. Simplices ergo moliuntur arcu occulte decipere: perfectos vero student aperte persecutionis gladio trucidare. Inimic
Abbreviated transcription (Latin):
insidias paciunt᷑. subiunctũ ẽ. Ob¬
seruab̃ peccador iustũ. Ñ enĩ cessãt
pͣui bonoꝵ uitã inqͥrere:. studiose
atcñdñdes. si qͣ ex parte ualeant eis
nocere. Hinc de dño scͥptũ ẽ. & ipsi
obseruabãt eum. Malus gͦ bonum
obseruat. ut eum capiat ⁊ ꝑdat. ⁊
qd oꝑe exerc̾e ñ ual&: fera ⁊ bestiali
corrosiõe u̾boꝵ exerc&. E hoc ẽ qd̾
subdit. E stridebit suꝑ eum dentib
suis: id ẽ dentib neqͥtie ⁊ impieta¬
tis qͥb eum nitit᷑ deuorare. Sepe. aũ
ꝑ corꝑis motꝰ: animi designant᷑ af
clos cognitiõĩs. p̃sciuit futͣm eẽ diẽ
iudicii. in qͦ er̃ occulta manifesta. Ibi
peccator.irrisione dignꝰ a dño demõ¬
st̃bit᷑: qñ amissa potestate. ac gła. pȩnis
ȩt̃nis pumiendꝰ tͣdet᷑. Hic ⁊̃ iam irride¬
ri incipiunt: cũ maliciȩ gladiũ qͦ no¬
cere alus extimant. ipsi in scipsos ne¬
sciendes c̃uertunt. Gladium euagina¬
uer̃ peccatores. intender̃ arcũ suum.

Expanded text:
insidias patiuntur, subjunctum est: 12. Observabit peccator justum. Non enim cessant pravi bonorum vitam inquirere, studiose attendentes, si qua ex parte valeant eis nocere. Hinc de Domino scriptum est, Et ipsi observabant eum . Malus ergo bonum observat, ut eum capiat et perdat. Et quod opere exercere non valet, fera et bestiali corrosione verborum exercet. Et hoc est, quod subdit, Et stridebit super eum dentibus suis. Id est dentibus nequitiae et impietatis, quibus eum nititur devorare. Saepe autem per corporis motus animi designantur afculos cognitionis. Praescivit futurum esse diem judicii, in quo erunt occulta manifesta. Ibi peccator irrisione dignus, a Domino demonstrabitur: quando amissa potestate a gloria paenis aeternis puniendus tradetur. Hic etiam jam irrideri incipiunt, cum militiae gladium, quo nocere aliis aestimant, ipsi in seipsos nescientes convertunt. 14. Gladium evaginaverunt peccatores, intenderunt arcum suum.
Abbreviated transcription (Latin):
ammo: nam b̃uis ẽ eoꝵ ⁊ felicitas ⁊¬
mniꝗtas. Qm̃ tanqm fenũ uelocit̃
arescẽ. Ad tp̃s enm letant᷑ ⁊ florent.
Sicito siccant᷑. ⁊ in pulu̾em redigunt᷑.
riditas herbaꝵ cito decident. Unde y¬
saias. Omĩs inqͥt caro fenum. ⁊ om̃is
gła eiꝰ qͣsi flos feni. Siccatum ẽ fenũ: ⁊
cecidit flos. Prius euellit pͣuitatẽ. de¬
in de cõm̃dat bonos mores cum subñig̃.
Sꝑa in dño. ⁊ facbonitatẽ. Neq enim ẽ

Expanded text:
animo. Nam brevis est eorum et felicitas animo. Nam brevis est eorum et felicitas niam tanquam faenum velociter arescent. Ad tempus enim laetantur et florent, sed cito siccantur, et in pulverem rediguntur . riditas, herbarum cito decident. Unde Isaias, Omnis, inquit, caro foenum, et omnis gloria ejus quasi flos foeni. Siccatum est faenum, et cecidit flos . Prius evellit pravitatem: deinde commendat bonos mores, cum subjungit: 3. Spera in Domino, et fac bonitatem. Neque enim est