comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sui Terra sennaar locus ẽ babylonis. in quo
fuit campus duram: & turris quã usq ad
celum hii qui ab oriente uenerant. pedes suos
eclificare conati sunt: Unde ⁊ aconfusione
linguaꝵ. locus nomen accepit babylon:. quȩ
in linguã nr̃am transfertur confusio Si¬
mulq animaduertendum. scđm. araT u¬
sux. qõ rex babilonis ñ potuerit unuersa
dei uasa transferre.⁊ ioolo qd̃ sibi fixerat col¬
locare: s partem uasoꝵ templi dei. que in¬
telligenda sunt dogmata ueritatis: Si ẽnun
cunctos phylosophoꝵ reuoluas libros. neces¬
se ẽ. ut in his repꝑias aliquam partẽ uasoꝵ
dei: ut apud platonem fabricatorẽ mundi dm̃
ut apud ⁊ enonem stoicoꝵ principem inferos
⁊ immortales animas. ⁊ unum bonum hones¬
tatem:S quia iungunt mendaciũ ueritati
⁊ nature bonum multis ꝑdunt malis. ideo
atq ꝑfecta cepisse memorantur: E ait rex
asphaner p̃posito eunuchoꝵ suoꝵ: ut introdu

Expanded text:
sui . Terra Sennaar locus est Babylonis in quo sui . Terra Sennaar locus est Babylonis in quo fuit campus Dura, et turris quam usque ad coelum hi qui ab Oriente moverant pedes suos, aedificare conati sunt. Unde et a confusione linguarum locus nomen accepit Babylon, quae in linguam nostram tranfertur confusio. Simul et animadvertendum secundum anagogen, quod rex Babylonis non potuerit universa Dei vasa transferre, et in idolio quod sibi finxerat collocare, sed partem vasorum 624 domus Dei, quae intelligenda sunt dogmata veritatis. Si enim cunctos philosophorum revolvas libros, necesse est ut in eis reperias aliquam partem vasorum Dei. Ut apud Platonem, fabricatorem mundi Deum, ut apud Zenonem Stoicorum principem, inferos et immortales animas, et unum bonum, honestatem; sed quia jungunt mendacium veritati, et naturae bonum multis perdunt malis, ideo atque perfecta cepisse memorantur. Et ait rex Asphanez praeposito eunuchorum suorum Vu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ierlm annis undecim: Cui successit in regnũ
filius eius ioachim. cognom̃to iechonias : qui
tercio mense regni sui. die decima captus a
ducib nabuchodonosor. ductusq ẽ in baby¬
lonem: et in loco eius constitutus ẽ sedechiãs
filius iosie patruus eius: Cuius anno undeci¬
mo : ierłm capta. atq subuersa est: Nemo gͥ
putet. eumdem in danielis principio ẽẽ ioa¬
chim: qui in ezechielis exordio ioachin scribit᷑
ste enum extremam sillabam. chim: habet.
ille chin: E ob hanc causam in eugłio scd̃m ma¬
theum. una uidetur deesse generatio: qr sccd̃a
et tercia incipit aioachin. filio ioachim: Qd̾
ignorans porphyrius. calumniã instruit ec¬
clesie. suam ostendens imꝑitiam: dũ eugliste
ditus scribitur ioachim: monstrat ñ aduersa¬
rioꝵ fortitudinis fuisse uictoriam .s dñi uo¬
luntatis: Q partem uasoꝵ domus dei. et
asportauit ea in terra semnaar. in domũ dei
sui: & uasa intulit in domum thesauri dei

Expanded text:
em annis undecim: cui successit in regnum filius ejus Joachim, cognomento Jechonias; qui tertio mense regni sui, die decimo, captus est a ducibus Nabuchodonosor, ductusque est in Babylonem, et in loco ejus constitutus est Sedecias filius Josiae patruus ejus, cujus anno undecimo Jerusalem capta atque subversa est. Nemo igitur putet eumdem in Danielis principio esse Joacim, qui in Ezechielis exordio Joachin scribitur. Iste enim extremam syllabam Chin habet, ille Cim. Et ob hanc causam in Evangelio secundum Matthaeum una videtur deesse generatio, quia secunet tertia incipit a Joachin filio Joacim. Quod ignorans Porphyrius, calumniam struit Ecclesiae, suam ostendens imperitiam, dum evangelistae ditus scribitur Joacim, monstrat non adversariorum fortitudinis fuisse victoriam, sed Domini voluntatis. Et partem vasorum domus Dei, et asportavit ea in terram Sennaar, in domum Dei sui, et vasa intulit in domum thesauri Dei
Abbreviated transcription (Latin):
nichilq referre utrum in pecore aliquis aries sit.
an ouicula. utrum pͥmam lanam habeat. aut
scd̃am. utrum scabidum pecus sit ⁊ morbidum.
an uegetum. atq susultans: maxime cũ erechiel
oues rationabiles. et diuersitatem int̾ pecus ⁊
pecus. sue prophie auctoritate demonstret
dicens: E cce ego iudicabo inter pecus ⁊ pecus.
⁊ inter arietes ⁊ hyrcos: ⁊ inter pecus pingue
et macilentum: ꝓ eo qd̃ laterib ⁊ humeris
impingebatis. ⁊ cornib urĩs uentilabatis oĩa
infirma pecora. donec disꝑgerentur: Ꝙ ut¬

Expanded text:
nihilque referre, utrum in pecore aliquis aries sit, nihilque referre, utrum in pecore aliquis aries sit, an ovicula? Utrum primam lanam habeant, an secundam? Utrum scabidum pecus sit et morbidum, an vegetum atque sussultans? maxime cum Ezechiel oves rationabiles, et diversitatem inter pecus et pecus, suae Prophetiae auctoritate demonstret, dicens: Ecce ego judico inter pecus et pecus, et inter arietes et hircos, et inter pecus pingue et macilentum. Pro eo quod lateribus et humeris impingebatis, et cornibus vestris ventilabutis omnia infirma pecora, donec dispergerentur
Abbreviated transcription (Latin):
uocare luscum. ⁊ accusatoris docere inconstantã
cum propositonum serles diluenda sit: Oues
⁊ hedos a dextera ⁊ sinistra. duos iustoꝵ. ⁊ pecca¬
toꝵ ẽẽ ordines ñ negamus: Arborẽ bonam fructꝰ
malos ñ facere : nec malam bonos. nulli dubiũ ẽ:
Decem quoq uirgines sapientes ⁊ stultas: in bonas
lib̾atos iustos: et peccatores aquis obrutos: ñ ig¬
noramus: In sodoma et gomorra. erectum iustum
& impios igne consumptos: omnib ꝑspicuum est
Decem quoq plagis ꝑcussam egyptum: ⁊ isrł fuisse
sospitem nouimus: In mari rubro transisse iustos:
& pharaonẽ cum suo exercitu demersum: egam
in scolis cantant paruuli: S excenta milia in deser¬
to cectoisse. quia incredula fuerint: ⁊ duos tantũ
terrã repromissionis intrasse scripture docent:
ꝥreliqͣ. quȩ usq ad oꝑarios uinee: in duos bonoꝵ
uel e contrario malos nullam ẽẽ distantiam:

Expanded text:
vocare luscum, et accusatoris docere inconstantiam, vocare luscum, et accusatoris docere inconstantiam, cum propositionum series diluenda sit? Oves et haedos a dextera et sinistra, duos justorum et peccatorum esse ordines non negamus. Arborem bonam fructus malos non facere, nec malam bonos, nulli dubium est. Decem quoque virgines sapientes et stultas, in bonas liberatos justos, et peccatores aquis obrutos, non ignoramus . In Sodoma, et Gomorrha ereptum justum, et impios igne consumptos, omnibus perspicuum est. Decem quoque plagis percussam Aegyptum, et Israel fuisse sospitem novimus. In mari Rubro transisse justos, et Pharaonem cum suo exercitu demersum, etiam in scholis cantant parvuli. Sexcenta millia in deserto cecidisse, quia increduli fuerint, et duos tantum terram repromissionis intrasse, Scripturae docent, et 359 reliqua, quae usque ad operarios vineae, in duos bonorum vel e contrario malos, nullam esse distantiam,
Abbreviated transcription (Latin):
pexa tunica.⁊ nigra subucula uestiebaris. sor¬
didatus ⁊ pallidus.⁊ callosam oꝑe gestitatis ma¬
num: nunc lineis ⁊ sericis uestib.⁊ atrauataꝵ
ac laodicie indumentis ornatus incedif: Rubes
bucce. nitet cutis: come in occipiqum: front
tornantur: P rotentus ẽ aqualiculus. insur¬
gunt humeri: turget guitur: & de obsessis
faucib uix suffocata uerba pmuntur: Certe
in tanta diuersitate uictus ⁊ uestitus necesse
cõmutatio in deterius rep̃hensione ꝓxima sit:
Qd̃ autẽ rep̃henditur: a uirtute procul est:
Qd̃ a uirtute ꝓcul ẽ. uicio mancipatur Qo̾ uic¬
osum arguitur : peccato iungitur: Qd̾ peccatũ
uixta tuã sententram: in sinistra parte. et hyr¬
coꝵ grege describitur: Aut reuerteris gͥ ad
antiquum propositum. ut oiuspossis eẽ ad dexterã.
aut si priorem sententiã ꝑuersa penitentia cõmuta¬
ris: uelis. nolis. quamꝗͣ barbam raseris: inter

Expanded text:
pexa tunica, et nigra subucula vestiebaris, sorpexa tunica, et nigra subucula vestiebaris, sordidatus, 358 et pallidus, et callosam opere gestitans manum; nunc lineis et sericis vestibus, et Atrebatum ac Laodiceae indumentis ornatus incedis. Rubent buccae, nitet cutis, comae in occipitium frontemque tornantur: protensus est aqualiculus, insurgunt humeri, turget guttur, et de obesis faucibus vix suffocata verba promuntur. Certe in tanta diversitate victus et vestitus, necesseuod varietas, et commutatio in deterius, reprehensioni proxima sit. Quod autem reprehenditur, a virtute procul est: quod a virtute procul est, vitio mancipatur: quod vitiosum arguitur, peccato jungitur. Quod peccatum est juxta tuam sententiam in sinistra parte, et hircorum grege describitur . Aut reverteris igitur ad antiquum propositum, ut ovis possis esse ad dexteram: aut si priorem sententiam perversa poenitentia commutaris: velis nolis, quamquam barbam raseris, inter
Abbreviated transcription (Latin):
Is ⁊ huiuscemodi diuinarũ scripturaꝵ
testimoniis. que ad ꝑuersitatem suo doginatis
callidus disputator. inclinat: quis ñ temptetur
uenisse fnultos: hec uera ẽ antixꝑi p̃dicatio. que
inter ipsum iohem. ⁊ ultimum penitentem. nul¬
lam facit ẽẽ distantiam: Simulq miror. qͦmͦ
serpens lubricus. ⁊ ꝓtheus nr̃ in uariarũ se mu¬
tet portenta formarum: Q enim in coitu.⁊ in
saturitate epycureus ẽ: subito in retributio¬
ne meritoꝵ stoicus efficitur: Ierosolimam
cychio. iudeam cypro. xꝑm renone cõmutat: Si ñ
licet a uirtutib paululum declinare. & omĩa pec¬
cata sunt paria. eiusdemq criminis reus est: qui
esurienti panem subripuerit. & qui hoĩem occsde¬
rit: tu quoq maximoꝵ scelerum reusteneberis:
Porro aliud ẽ si te dicas ne minima quidẽ habere
qd̃ in sccd̃a propositione disserui peccatores ẽẽ se
plangant: solus de iusticia gleris: Ante nudo
eras pede : mͦ ñ solum calciato. s et ornato: Tẽ

Expanded text:
is et hujuscemodi divinarum Scripturarum testimoniis, quae ad perversitatem sui dogmatis callidus disputator inclinat, quis non tentetur venisse multos , haec vera est Antichristi praedicatio, quae inter ipsum Joannem et ultimum poenitentem nullam facit esse distantiam. Simulque miror, quomodo serpens lubricus et Proteus noster, in variarum se mutet portenta formarum. Qui enim in coitu et saturitate Epicureus est, subito in retributione meritorum Stoicus efficitur. Hierosolymam Citio, Judaeam Cypro, Christum Zenone commutat. Si non licet a virtutibus paululum declinare, et omnia peccata sunt paria, ejusdemque criminis reus, qui panem esuriens surripuerit, et qui hominem occiderit: tu quoque maximorum scelerum reus teneris  Al. teneberis. Porro aliud est, si te dicas ne minima quidem habere quod in secunda propositione disserui, peccatores esse se plangant, solus de justitia glorieris. Ante nudo eras pede: modo non solum calceato, sed et ornato. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
eius erat terribilis :Huius statue caput. ex
auro optimo erat: pectus autem et brachia
de argento: Porro uenter et femora ex exe:
tibie autem ferreȩ: Pedum. quedam pars
erat ferrea: quedam fictilis: Uidebas ita:
donec abscisus ẽ lapis de monte sine manibꝰ:
& ꝑcussit statuam in pedib suis ferreis:⁊ fictilibus.
et cõminuit eos: Tunc contrita st̃ pariter. ferrũ.
testa. es. argentum et aurum. et recdacta quasi
in fauillam estue aeree quȩ rapta sunt uento:

Expanded text:
ejus erat terribilis. Hujus statuae caput ex ejus erat terribilis. Hujus statuae caput ex auro optimo erat, pectus autem et brachia de argento, porro venter et femora ex aere. Tibiae autem ferreae, pedum quaedam pars erat ferrea, quaedam fictilis. Videbas ita, donec abscisus est lapis de monte sine manibus: et percussit statuam in pedibus ejus ferreis et fictilibus, et comminuit eos. Tunc contrita sunt pariter ferrum, testa, aes, argentum, et aurum: Et redacta quasi in favillam aestivae areae, quae rapta sunt vento:
Abbreviated transcription (Latin):
nabuchodonosor uitelligant bone an male:
Si bone: cur impius dr̃: Simale ut certum est.
cur malo atq terreno. id est stoico. sua ds̃ sacram̃¬
ta monstrauit: Michi quoq ñ in sapientia que
sollertia mentis humane posse comp̃hendi: et
ideo sapientes babylonis interfici usserat: Ergo
daniel. et eos excusat qui dicere ñ potuerunt:
& ipse inuidiam fugit. ne quis estimet eum q̃
dicturus ẽ. ꝓpria dixisse sapientia: Causa au¬
tem reuelationis prophice. regis ẽ desiderium:
qui uoluit uentura oognoscere: Ergo honorat
regem: ꝗͣdo ꝑꝑ illius scientiam. sibi dicit a deo
inisteria reuelata: Ꝙ hoc considerandũ. quod
somnia in quib aliqua uentura signantur.
& quasi ꝑ nubilum ueritas demonstratur.
non pateant comiectorib ⁊ humane mentis arbi¬
trio: s dei solius scientie. Tu rex uidebas: et
eoce quasi statua una grandis. statua illa magna.¬
et statua sublimis stabat contrate. et intuitus

Expanded text:
Nabuchodonosor intelligant, bonae an malae. Nabuchodonosor intelligant, bonae an malae. Si bonae: cur impius dicitur? Si malae ut certum est cur malo atque terreno, id est, χοϊκῷ sua Deus sacramenta monstravit? Mihi quoque non in sapientia, quae solertia mentis humanae posse comprehendi; et ideo sapientes Babylonis interfici jusserat. Ergo Daniel eos excusat qui dicere non potuerant, et ipse invidiam fugit, ne quis aestimet, eum quae dicturus est propria dixisse sapientia. Causa autem revelationis propheticae, regis est desiderium, qui voluit ventura cognoscere. Ergo honorat regem, quando propter illius scientiam sibi dicit a Deo mysteria revelata. Et hoc considerandum, quod somnia in quibus aliqua ventura signantur, et quasi per nubilum veritas demonstratur, non pateant conjectoribus et humanae mentis arbitrio, sed Dei solius scientiae. Tu, rex, videbas, et ecce quasi statua una grandis. Pro statua, iet statura sublimis stabat contra te, et intuitus
Abbreviated transcription (Latin):
tur: Tu rex cogitare cepisti in stratu tuo: qͥo eẽt
futurum post hec.ꝓro eo qõ est post hȩc: soli. hcͣc
dies nouissimos transtulerunt. Qd si ita legitu
sollicitus requiramus uͥ dies nouissimi scripti sit̃
turum Nunꝗͣ eium dies appellarent᷑ nouissim
simundus eẽt eternus. Qd̃q dicit. tu rex cogita¬
re cepisti. undicat causas somnii: qd̾ iccirco ei ds̃
sutoꝵ misteria reuelauerit: qr ipse rex uoluerit
scire uentura: & ut nabuchodonosor diuine in¬
spirationis mereretur grãm: non solum gõ in
somnio uiderit: s aute somnium qd̃ tacitus
cogitarit: expouit. & qui reuelat misteria: osten¬
dit ł que uentura sunt: Illud qd̾ in euglio legimꝰ:
qui solem suum oriri facit suꝑ bonos ⁊ malos.
etiam suꝑ nabuchodonosor intelligimus eẽ com¬
pletum: Tanta enim clem̃tia ẽ omnipotentis d.
ut etiam nabuchodonosor dispensationis sue q̃
mundum regit misteria reuelarte: Int̃rogemꝰ
eos q diuersas asserunt ẽẽ naturas: cunis nat᷑e

Expanded text:
tare coepisti in stratu tuo quid esset futurum post haec. Pro eo quod est, post haec, soli LXX dies novissimos transtulerunt. Quod si ita legitur, sollicitius requiramus, ubi dies novissimi scripti sunt turum. Numquam enim dies appellarentur novissimi, si mundus esset aeternus. Quodque dicitur: Tu, rex, cogitare coepisti, indicat causas somnii: quod idcirco ei Deus futurorum mysteria revelarit, quia ipse rex voluerit scire ventura, et ut Nabuchodonosor divinae inspirationis miretur gratiam, non solum quid in somnio viderit, sed ante somnium quid tacitus cogitarit, exponit. Et qui revelat mysteria, ostendit tibi quae ventura sunt. Illud quod in Evangelio legimus: Qui solem suum oriri facit super malos et bonos , etiam super Nabuchodonosor intelligimus esse completum. Tanta enim est clementia omnipotentis Dei, ut etiam Nabuchodonosor dispensationis suae qua mundum regit, 633 mysteria revelaret. Interrogemus eos qui diversas asserunt esse naturas, cujus naturae
Abbreviated transcription (Latin):
6 it. qd̃ solus interp̃tatus ẽ syminacus. ceteri ima¬
ginem transtulerunt: uolentes hoc nomine simi¬
litudinẽ ostendere futuroꝵ: Sequanur int̾pre¬
tationem ꝓpħicam. & damelis uerba consid̾antes
quȩ ab illo breuiter dictasunt: latius exponamꝰ
regnum primũ babylonium. auro p̃ciosissimo
comparatum: ꝙ post te consurget regnum aliuo¬

Expanded text:
, quod solum interpretatus est Symmachus, caeteri imaginem transtulerunt, volentes hoc nomine similitudinem ostendere futurorum. Sequamur interpretationem propheticam, et Danielis verba interpretantes, quae ab illo breviter dicta sunt, latius exponamusprimum regnum Babylonium auro pretiosissimo comparatum. Et post te consurget regnum aliu
Abbreviated transcription (Latin):
et post alexandrum. usq ad cesarem augustũ
syrie. ⁊ egypti. id est seleuci. ⁊ antiochi. ⁊ ptho¬
lomeoꝵ bella describunt: & si quando cogim᷑
litterarum scl̃arium recordari. et exhis aliqͣ¬
dicere que olim adinisimus. non nr̃e ẽ uolum.¬
tatis: s ut ita dicam grauissime necessitatis.
ut ꝓbemus ea quȩ a scĩs prophis ante scła
multa p̃dicta sunt. tam grecoꝵ ꝗͣ latinorum
& aliarum gentium. litteris contineri.:¬

Expanded text:
et post Alexandrum usque ad Caesarem Augustum, et post Alexandrum usque ad Caesarem Augustum, Syriae et Aegypti, id est, Seleuci, et Antiochi, et Ptolemaeorum bella describunt. Et si quando cogimur litterarum saecularium recordari, et aliqscere que olim omisimus, non est nostre voluntatis, sed ut ita dicam, gravissime necessitatis; ut probemus ea que a sanctis prophetis ante secula multa predicta sunt tam Grecorum, quam Latinorum et aliarum gentium literis contineri.
Abbreviated transcription (Latin):
queq designans: Cumq onĩs xꝑi eccłiȩ. tam
grecoꝵ quam latinoꝵ. syroꝵq et egyptiorum.
hanc sub astericis. et obelis editionem legant
editionib lectitant: ꝙ si illi in tantis diuitiis
doctrinarum ñ conteminunt studia hominũ
pienda est: Qerum iam tempus ẽ. ut ipsius
prophe uerba texamus: ñ iuxta consuetudinẽ
nr̃am ꝓponentes omnia. et omnia disserentes
ut in .xii. propħis fecimus: s breuiter. et ꝑ
interualla. ea tantum quȩ obscura sunt expla¬
nantis. ne libroꝵ innumerabilium magnitu¬
do. lectori fastidium faciat: Ad intelligendas
autem extremas partes danielis. multpplex
grecorum hystoria necessaria ẽ: sucorii uidelicet
callinici. diodori. ieronimi. polibii. possidonii.
claudii. theonis. exandronici. cognom̃to alipi
quos et porphirius sequutum ẽẽ se dicit: Iose¬
phi quoq. et eoꝵ quos ponit iosephus. p̃cipue¬
q nr̃i liuii.⁊ pompeii. troi. atq iustini. qui

Expanded text:
quaeque designans. Cumque omnes Christi Ecclesiam tam quaeque designans. Cumque omnes Christi Ecclesiam tam Graecorum quam Latinorum, Syrorumque et Aegyptiorum hanc sub asteriscis et obelis editionem legant,editionibus lectitant. Et si illi in tantis divitiis doctrinarum non contemnunt studia hominum pienda est. Verum jam tempus est, ut ipsius prophetae verba texamus, non juxta consuetudinem nostram proponentes omnia, et omnia disserentes, ut in duodecim prophetis fecimus; sed breviter et per intervalla ea tantum, quae obscura sunt explanantes, ne librorum innumerabilium magnitudo lectori fastidium faciat. Ad intelligendas autem extremas partes Danielis, multiplex Graecorum historia necessaria est: Sutorii videlicet Callinici, Diodori, Hieronymi, Polybii, Posidonii, Claudii, Theonis, et Andronici cognomento Alipii, quos et Porphyrius esse secutum se dicit: Josephi quoque et eorum quos ponit Josephus, praecipueque nostri Livii, et Pompeii Trogi, atque Justini, qui
Abbreviated transcription (Latin):
da conuiua regis babylonis. cum danielem et
tres pueros de tribu iuda fuisse. scã scriptura
testetur: Unde et nos ante annos plurimos cũ
uerteremus danielem. has uisiones obelo p̃¬
notauimus: significantes eas in hebraico ñ
oic. indignari m. quasi ego decurtauerim li¬
brum : cum et origenes. ⁊ eusebius. ⁊ apolli¬
naris. aliiq eccliastici uiri. et doctores gregȩ.
has ut dixiuisiones non haberi apud hebreos fatean¬
tur: nec se debere respondere porphyrio. pro his
quȩ nullam scripture auctoritatem p̃beant: Illud
quoq lectorem ammoneo. danielem ñ iuxta .lxx.
interp̃tes. s iuxta theodotionẽ eccłias legere.
qui utiq post aduentum xꝑi incredulus fuit:
licet eum quidam dicant ebionitam. qui altero
genere udeus est: S ⁊ origenis de theodotio¬
nis oꝑe. in editione uulgata asteriscos posuit.
docens defuisse que addita sunt: et rursum
quosdam uersus obelis p̃notauit : suꝑflua

Expanded text:
da, conviva regis Babylonis: cum Danielem et da, conviva regis Babylonis: cum Danielem et tres pueros de tribu Juda fuisse, sancta Scriptura testetur. Unde et nos ante annos plurimos cum verteremus Danielem, has visiones obelo praenotavimus, significantes eas in Hebraico non indicari mihi, quasi ego decurtaverim librum: cum et Origenes et Eusebius et Apollinarius aliique ecclesiastici viri et doctores Graeciae has, ut dixi, visiones non haberi apud Hebraeos fateantur, nec se debere respondere Porphyrio, pro his, quae nullam Scripturae sanctae auctoritatem praebeant. Illud quoque lectorem admoneo, Danielem non juxta LXX interpretes, sed juxta Theodotionem Ecclesias legere, qui utique post adventum Christi incredulus fuit: licet eum quidam dicant ebionitam, qui 621-622 altero genere Judaeus est. Sed et Origenes de Theodotionis opere in editione Vulgata asteriscos posuit, docens defuisse quae addita sunt, et rursus quosdam versus obelis praenotavit, superflua
Abbreviated transcription (Latin):
aut tribunalia. monet ne cogitemꝰ quid respõ¬
dere debeamus: ꝗͣntomagis contra adu̾sarios
blasphemantes sua potest bella bellare. ⁊ in
seruis suis uincere: Vnde & psalmi plurimi
illito hebraicum qd̃ in titulis ponitur. Lamagas
Se. ꝓ quo.lxͣx. transtulerunt in finem: mag̃
pro uictoria continent: Aquila enim interp̃ta¬
triumphum palmamq significat.:S et hoc nosse
debemus. inter cetera porphirium in danielis
nobis libro obicere: iocirco illum apparere confi¬
ctum. nec haberi apud hebreos. s greci sermonĩ
ẽẽ commentum. qr in susanne fabula. continea¬
ni conuenire. quam hebreo: Cui ⁊ eusebius et
apollinaris pari sententia responderunt. susan¬
ne belisq. ac draconis fabulas ñ contineri in
ebraicum. s partem ẽẽ prophetie abacuc filii
iħu de tribu leui: sicut iuxta. Lx.x. interp̃tes.
in titulo eiusdem belis fabule ponitur: Homo
quidam erat sacerdos nomine damel filius ab¬

Expanded text:
et tribunalia, monet ne cogitemus quid responet tribunalia, monet ne cogitemus quid respondere debeamus : quanto magis contra adversarios blasphemantes, sua potest bella bellare, et in servis suis vincere? Unde et psalmi plurimi illud Hebraicum, quod in titulis ponitur LAMANASSE  , pro quo LXX transtulerunt, in finem, magis pro victoria continent. Aquila enim interpretatriumphum palmamque significat. Sed et hoc nosse debemus inter caetera, Porphyrium de Danielis libro nobis objicere, idcirco illum apparere confictum, nec haberi apud Hebraeos, sed Graeci sermonis esse commentum, quia in Susannae fabula contineani convenire, quam Hebraeo. Cui et Eusebius et Apollinarius pari sententia responderunt: Susannae Belisque ac Draconis fabulas non contineri in Hebraico, sed partem esse prophetiae Abacuc filii Jesu de tribu Levi: sicut juxta LXX interpretes in titulo ejusdem Belis fabulae ponitur: Homo quidam erat sacerdos, nomine Daniel, filius Ab
Abbreviated transcription (Latin):
ea quȩ in consuminatione mundi de antixꝑo fu¬
tura dicuntur. ꝓpter gestoꝵ in quibdam simi¬
litudinem sub antiocho epyphane impleta
contendat: cuius impugnatio testimonium
ueritatis est: Tanta enim dictoꝵ fides fuit: ut
ꝓpħa incredulis hominib ñ uideatur futura
dixisse. s uarrasse p̃terita: & tamen sicubi. se
occasio in explanatione eiusdem uoluminis de¬
derit. calumnie illius strictim respondere co¬
nabor: & philosophie artib imino malitie scłari
ꝑ quam subuertere nititur ueritatem. & ex qͥ¬
busdam p̃stigiis clarum oculoꝵ lumen auferre.
explanatione simplici contraire: Itaq obsecro
la unicum rome scĩtatis exemplar. iunctos fi¬
de et sanguine: ut conatus meos orationib
aduiuetis: ut dñs atq saluator. ꝓ causa sua
suo sensu meo ore respondeat: qui loquitur
ad propħam : aꝑi os tuum. ⁊ implebo illuo:
Si enu cum apprthensi fuerimus ante uidices

Expanded text:
ea quae in consummatione mundi de Antichristo fuea quae in consummatione mundi de Antichristo futura dicuntur, propter gestorum in quibusdam similitudinem sub Antiocho Epiphane impleta contendat. Cujus impugnatio testimonium veritatis est. Tanta enim dictorum fides fuit, ut propheta incredulis hominibus non videatur futura dixisse; sed narrasse praeterita. Et tamen sicubi se occasio in explanatione ejusdem voluminis dederit, calumniae illius strictim respondere conabor, et philosophiae artibus, immo malitiae saeculari, per quam subvertere nititur veritatem, et quibusdam praestigiis clarum oculorum lumen auferre, explanatione simplici contraire. Itaque obsecro la, unicum Romanae sanctitatis exemplar, junctos fide et sanguine, ut conatus meos vestris orationibus adjuvetis: ut Dominus atque Salvator pro causa sua, suo sensu, meo ore respondeat, qui loquitur ad prophetam: Aperi os tuum, et implebo illud . Si enim cum apprehensi fuerimus ante judices
Abbreviated transcription (Latin):
ONTRa. propħam danielem duodeci¬
mum librum seripsit porphirius: no¬
lens eum ab ipso cuius inscriptus est
nomine ẽẽ compositum: s a quodam
qui temporsb antiochi. qui appellatus ẽ epypha¬
nes fuerit in udea: & non tam danielem uent᷑a
dixisse. ꝗͣ illum narrasse preterita: Deniq quic¬
quid usq ad antiochum dixerit. ueram hystoriã
continere: si quid autẽ ultra oppinatus sit.
qr futura nescierit. ẽẽ mentitum: Cui sollertis
cesimo. apollinaris quoq uno grandi libro
hoc ẽ uicesimo sexto: & ante hos ex parte metho¬
dius: Uerum quia nobis ꝓpositum ẽ non adu̾¬
sari calumpniis respondere. que longo sermo¬
ne indigent. s ea que a propħa dicta sunt nrĩs
disserere. id est xꝑianis: illud prefatione cõ¬
uenturus sit docet: ⁊ reges ꝑ ordinem digerit.
et annos enumerat: ac manifestissima signa
p̃nuntiat: Que qr udit porphirus uniuersa
completa. ⁊ transacta negare ñ poterit: suꝑat
hystorie ueritate. in hanc prupit calumniam: ut

Expanded text:
ontra prophetam Danielem duodecimum librum scripsit Porphyrius, nolens eum ab ipso, cujus inscriptus est nomine, esse compositum: sed a quodam qui temporibus Antiochi qui appellatus est Epiphanes, fuerit in Judaea, et non tam Danielem ventura dixisse, quam illum narrasse praeterita. Denique quidquid usque ad Antiochum dixerit, veram historiam continere: si quid autem ultra opinatus sit, quia futura nescierit, esse mentitum. Cui solertissicesimo; Apollinarius quoque uno grandi libro, hoc est, vicesimo sexto, et ante hos ex parte Methodius. Verum quia nobis propositum est, non adversarii calumniis respondere, quae longo sermone indigent: sed ea quae a propheta dicta sunt nostris disserere, id est, Christianis, illud in praefatione comuo tempore venturus sit docet; et reges per ordinem digerit, et annos enumerat, ac manifestissima signa praenuntiat. Quae quia vidit Porphyrius universa completa, et transacta negare non poterat, superatus historiae veritate, in hanc prorupit calumniam, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ascensuri sunt dignitatem: Porro qd̃ ait. iterũ
ueniam. et accipiam uos ad me ipsum: ut ubi ego
sum ⁊ uos sits: propriead apłos loquitur. de qͥ¬
b ⁊ in alio loco scriptum est: Ue quomͦ ego.⁊ tu
quom ⁊ in ueteri testamento & in nouo. alium
ordinem pontificem tenet. alium sacerdotes
alium leuite. alium ianitores. alium editui: et
in uolumine erechielis. ubi future ecclie & celestrͤ
ierłm ordo describitur. sacerdotes qui peccauerant
regradantur in edituos: in ostiarios: & cũ sint
intemplo dei. hoc ẽ a dextris ñ sunt int̾ arietes
s inter minimas oues in fluuio quoq illo qui
de templo egreditur ⁊ irrigat salsum mare. et
uniuersa uiuificat : multe species piscium descri¬
buntur : Quare in regno celoꝵ archangeli sunt
angeli. throni :dñationes. potestates. cherubin
⁊ seraphin. ⁊ omne nomen qd̃ nominatur. ñ so¬
lum in p̃senti scło: s et infuturo: Sine causa

Expanded text:
ascensuri sunt dignitatem. Porro quod ait: Iterum ascensuri sunt dignitatem. Porro quod ait: Iterum veniam, et accipiam vos ad meipsum, ut ubi ego sum, et vos sitis , proprie ad Apostolos loquitur, de quibus et in alio loco scriptum est: Ut quomodo ego et tu quomodo et in veteri Testamento et in novo, alium ordinem pontifex tenet, alium sacerdotes, alium Levitae, alium Janitores, alium Aeditui. Et in volumine Ezechielis, ubi futurae Ecclesiae et coelestis Jerusalem ordo describitur, sacerdotes qui peccaverant, regradantur in aedituos, et in ostiarios: et cum sint in templo Dei, hoc est a dextris, non sunt inter arietes, sed inter minimas oves. In fluvio quoque illo, qui de templo egreditur, et irrigat salsum mare, et universa vivificat, multae species piscium describuntur. Quare in regno coelorum Archangeli sunt, Angeli, Throni, Dominationes, Potestates, Cherubim, et Seraphim: et omne nomen quod nominatur, non solum in praesent
Abbreviated transcription (Latin):
Si quominus cuixissem uobis: uado parare uõ¬
bis locum: E si abiero.⁊ p̃parauero uobis locũ⁊
tterũ ueniam ⁊ accipiam uos a meipfum: ut
uibi ego sum. & uos sitis: Locus ⁊ mansiones
qs sensus scripture intuendus: Dicerem inqͥt
uobis. quia uado ⁊ p̃parabo uobis locum: si
ñ mansiones eẽnt multe apud patrem: hoc ẽ
siñ unusquisq mansionem sibi ñ ex largitate
des. si expropriis oꝑib p̃pararet ꝓ ioeo ñ est
quem sensum ⁊ illud intelligendum qd̾ ad
filios dr̃ rebedei: quoꝵ alter asinistris. alt̃
cupiebat sedere a dextris: Calicem quidem¬
inquit meũ bibetis: sedere autẽ a dextris
meis. siue a sinistris. non ẽ meũ dare uobis.
in cȩlum diuerse ⁊ plurime mansiones. plurimsͤ
diuersisq uirtutib quas ñ ꝑsone accipiunt. s
oꝑa: Fustra. gͦ me petitis. quid in uobis positũ ẽ
qd̃ pater m̃s illis parauit. qui dignis ad tantam

Expanded text:
Si quominus, dixissem vobis: quia vado voSi quominus, dixissem vobis: quia vado vo et si abiero et praeparavero vobis locum, iterum veniam, et accipiam vos ad meipsum, ut ubi ego sum, et vos sitis . Locus et mansiones que sensus Scripturae intuendus: Dicerem, inquit, vobis, quia vado et praeparabo vobis locum: si non mansiones multae essent apud Patrem, hoc est, si non unusquisque mansionem sibi non ex largitate Dei, sed ex propriis operibus praepararet: et ideo non est quem sensum et illud intelligendum, quod ad filios dicitur Zebedaei, quorum alter a sinistris, alter cupiebat sedere a dextris: Calicem quidem meum bibetis; sedere autem a dextris meis, sive a sinistris, non est meum dare vobis, in coelo diversae et plurimae mansiones, plurimis diversisque virtutibus, quas non personae accipiunt, sed opera. Frustra ergo a me petitis quod in vobis situm est, quod Pater meus illis paravit, qui dignis virtutibus, ad tantam
Abbreviated transcription (Latin):
enim cognoscent me: amaximo usq ad mini¬
mum ꝑspicue ex contextu ipsius loq. futurũ
xꝑi regnum. ꝓpħa describit: Ꝙ qua consequentia
erit ibi minus ⁊ maximus: si om̃s equales fut᷑
sunt. Utiq ea qua ⁊ in euglio dr̃: Qui docue
In conuiuio saluator p̾cipit. ut inferiorẽ occupe¬
mus locum: ne cum maior uener it de suꝑiori
turpit̾ extrudam᷑. Si cadere ñ possumus. s tan¬
tum ꝑpenitentiam subleuam᷑: quid sibi uult
scala illa in bethel. ꝑ ꝗͣ angłi descendunt. atq¬
conscendunt : Qͥ de celis ad terrã ueniunt.
certe inter oues ad dexteram stabant. dum
ibi ẽent. Angeli de celis descendunt: et io¬
uinianus de eoꝵ possessione securus ẽ: Quis aũ
risum tenere queat in eo qd̾ multas mansiones
apud patrem ȩccłias arbitretur in toto orbe c¬
uisas: cum manifestissime scriptura doceat.
ꝓpħa desiderat dño suis se sermonem: In do¬
mo inquit patris mei: mansiones multe st̃

Expanded text:
enim cognoscent me a minimo usque ad maxienim cognoscent me a minimo usque ad maximum . Perspicue ex contextu illius 368 loci, futurum Christi regnum Propheta describit, et qua consequentia ibi erit minimus et maximus, si omnes aequales futuri sunt? Utique ea, qua et in Evangelio dicitur: Qui docuerIn convivio Salvator praecipit, ut inferiorem occupemus locum: ne cum major venerit, de superiori turpiter detrudamur . Si cadere non possumus, sed tantum per poenitentiam sublevamur: quid sibi vult scala illa in Bethel, per quam angeli descendunt atque ascendunt, qui de coelis ad terram veniunt? Certe inter oves et ad dexteram stabant, dum ibi essent. Angeli de coelis descendunt, et Jovinianus de eorum possessione securus est. risum tenere queat in eo, quod multas mansiones apud Patrem, Ecclesias arbitretur in toto orbe diffusas, cum manifestissime Scriptura doceat sPropheta desiderat, Domino fuisse sermonem? In domo, inquit, Patris mei mansiones multae sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
narrata parabola saluator semꝑ intulerit.
qui habet aures audiendi. audiat:. U bi ni¬
chil ẽ qd̃ intrinsecus lateat: frustra ad intelligẽ¬
tam misticam prouocamur: Si autẽ pater et¬
filius mansionem faciunt apud credentes: et
ubi xꝑc ospes ẽ. ibi nichil deẽe estimas: Puto
ephesiis. hoc ẽ aliter in his apud quos paulus
apls peccata multa rep̃hendit: ⁊ aliter in his
quib sacram̃ta a sclis ignorata deseruit : alit̾
in gto te timotheo: aliter in paulo: Certe int̾
natos mulierũ: ñ fuit maior iohe baptista:
Ubi aũ maior dr̃: necesse ẽ ut ceteros habuerit
minores & qui minus ẽ inquit in regno celoꝵ:
maior est illo: Uides gͦ qd̾ ⁊ in celis sit maximꝰ
dñs. et feriam domui isrł. ⁊ domui iuda. fedus
nouum: ñ scdm pactum qd̃ pepigi cũ patrib
uris: & post paululum: D abo legem meam in
uiscerib eoꝵ : & in corde eoꝵ scribam illam: ⁊¬
uir frẽm suum dicens. cognosce dñm: Omnes

Expanded text:
narrata parabola, Salvator semper intulerit: narrata parabola, Salvator semper intulerit: Qui habet aures audiendi, audiat . Ubi nihil est quod intrinsecus lateat, frustra ad intelligentiam mysticam provocamur. 27. Multiplex Filius mansionem faciunt apud credentes, et ubi Christus hospes est, ibi nihil deesse existimas, puto Ephesiis; hoc est aliter in his, apud quos Paulus apostolus peccata multa deprehendit, et aliter in his, quibus sacramenta a saeculis ignorata disseruit: aliter in Tito et Timotheo, aliter in Paulo. Certe inter natos mulierum non surrexit major Joanne Baptista. Ubi autem major dicitur, necesse est ut caeteros habuerit minores. Et, Qui minimus est in regno coelorum, major est illo. Vides ergo, quod in coelis sit maximus Dominus, et feriam domui Israel et domui Jacob foedus novum, non secundum pactum quod pepigi cum patribus vestris . Et post paululum: Dabo legem meam in visceribus eorum, et in corde eorum scribam illam, ratrem suum, dicens: Cognosce Dominum. Omnes
Abbreviated transcription (Latin):
gna uasa diuersa sint: ꝑspicue patet. & huic
uelle contradicere. aꝑtissime imprudentie ẽ
rii afferat numeri: sciat in matheo & in marco.
apłis qui sua unruersa dimiserant centuplum
repromissum: in eugłio autẽ luce multo plura.
uullo euglio pro centum scriptũ ẽẽ septem:
seq aut falsarii aut imꝑicie rerum teneri. nec
nocere nobis. quia in alio eugłio a centum.
in alio a triginta incipit numerari. cũ oĩs
seriptura maxime uetus minorẽ preponat
numerum: et sic ad maiora gradatim conscendat:
nominata: Si ñ accipis in bonam partẽ diuersi¬
tatem numeri. centum. & sexaginta .⁊ tͥginta:
nec in malam partẽ accipies. & idem uthum e¬
rit seminis qd̾ secus uiam cecidit. & suꝑ petras.
& suꝑ spinas: Si & illa tria. et hec uel in bonã
uel in malam partem singula sunt: stultum
fuit pro duab reb sex septies numerare: p̃¬
sertim cum et in matheo ⁊ in marco ⁊ in luca

Expanded text:
gna, diversa vasa sint, perspicue patet: et huic gna, diversa vasa sint, perspicue patet: et huic velle contradicere, apertissimae impudentiae est. rii afferat numeri, sciat in Matthaeo et in Marco, apostolis, qui universa sua dimiserant, centuplum repromissum. In Evangelio autem Lucae multo plura, nullo Evangelio pro centum scriptum esse septem; seque aut falsarium, aut imperitiae reum teneri: nec nocere nobis, quia in alio Evangelio a centum, in alio a triginta incipit numerari; cum omnis Scriptura, maxime vetus, minorem praeponat numerum et sic ad majorem gradatim conscendat. nominata. Si non accipis in bonam partem diversitatem numeri centum et sexaginta et triginta, nec in malam partem accipies: et idem vitium erit seminis, quod secus viam cecidit, et super petras, et super spinas. Sin et illa tria, et haec vel in bonam, vel in malam partem singula sunt, stultum fuit pro duabus rebus sex species numerare, praesertim cum in Matthaeo et in Marco et in Luca
Abbreviated transcription (Latin):
nec bona malos: Si hoc ita est: responde mͥ
postea uersus in ꝓditorem. fecerit fructus
malos : Tamdiu gͦ nec arbor bona fructus ma¬
los facit. nec mala bonos: quamdiu uel in bo¬
imute sua. uel inmalicia ꝑseuerant: Porro qõ
omis ebreus equalit̾ pascha facit: & sepgrimo¬
anno liber efficitur: & in iubeleo id ẽ quinquage¬
simo uniuersa possessio redit ad dños: hoc ñ de
p̃senti dicitur s de futuro: qr sex dieb huius
scl̃i seriuentes: in septimo uͦ die. et eterno sabba
huc seruimus in scło: Si autẽ noluerimus:
ꝑforabitur nobis auricula in testimonium in¬
obedientiȩ. & cum uxore & filiis nr̃is quos
p̃tulimus libertati. to est cum carne & oꝑib
eius iugiter seruiemus: ꝑ arabola autẽ sem̃
tis. que ex utraq parte ternos fructus facit
& iuxta apłm. suꝑ fundam̃tum xꝑi. alius edi¬
ficat aurum. argentum. lapides p̃ciosos. aliꝰ
fenum. ligna. stipulam: cum et in domo ma¬

Expanded text:
nec bona malos. Si hoc ita est, responde mihi, nec bona malos. Si hoc ita est, responde mihi, postea versus in proditorem, fecerit fructus malos? Tamdiu ergo nec arbor bona malos fructus facit: nec mala bonos, quamdiu vel in bonitate sua, vel in malitia perseverat. Porro quod omnis Hebraeus aequaliter facit anno liber efficitur, et in Jubilaeo, id est, quinquagesimo, universa possessio redit ad dominos, hoc non de praesenti dicitur, sed de futuro: quia in sex diebus hujus saeculi servientes, in septimo die, vero et aeterno sabbathuc servimus in saeculo. Si autem noluerimus, perforabitur nobis auricula, in testimonium inobedientiae; et cum uxore et liberis nostris, quos praetulimus libertati, id est, cum carne et operibus ejus jugitentis, quae ex utraque parte ternos fructus facit; et juxta Apostolum, super fundamentum Christi alius aedificat aurum, argentum, lapides pretiosos: alius ligna, fenum, stipulam; cum et in domo ma
Abbreviated transcription (Latin):
cium ñ putant: Unde et infine parabole dr̃
Iigilate: quia nescitis diem neq horam: Si in
diluiuo lib̾atus ẽ noe. & omnis orbis interiit
om̃s eiro erant: & propterea ꝑierunt: An non
eiusdem dices ẽẽ meriti filios noe: & noe ꝓpter
quem filii lib̾ati sunt : Aut maledictum cham
in eodem pones loco in quo ⁊ patrem: quia de
diluiuo simul lib̾atus est: In passione. xꝑi õs
declinauerunt. simul inutiles facti sunt: non.
fuit. qui faceret bonum: non fuit usq ad unũ
Audebis ne gͥ dicere. sic negasse petrum. et cet̾os
apłos qui fugerunt: quomͦ cayphan ⁊ pharise¬
os. & clamantem popłm̃. crucisige. crucifige
talem: E ut de apłis taceam: eiusclem ne sce¬
leris tibi uidebitur reus annas. ⁊ cayphas. ⁊
est contra dnm̃ ferre sententiam: Quanto ma¬
ioris meriti fuit uidas: tanto maioris ⁊ crimi¬
nis est: & quanto maioris criminis: tanto
maioris ⁊ pene: Potentes enim: potent̾ torm̃ta

Expanded text:
cium non putant. Unde et in fine parabolae dicitur: cium non putant. Unde et in fine parabolae dicitur: Vigilate, quia nescitis diem neque horam . Si in diluvio liberatus est Noe, et omnis orbis interiit: omnes caro erant, et propterea perierunt. Aut non ejusdem meriti dices filios Noe, et Noe propter quem filii liberati sunt; aut main eodem pones loco, in quo et patrem, quia de diluvio simul liberatus est. In passione Christi omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt; et non fuit qui faceret bonum, non fuit usque ad unum. Audebisne igitur dicere sic negasse Petrum et caeteros Apostolos qui fugerunt, quomodo Caiphan et Pharisaeos, et clamantem populum, Crucifige, crucifige talem? Et ut de Apostolis taceam, ejusdemne tibi sceleris videbitur reus Anna, et Caiphas, etest contra Dominum ferre sententiam? 366 Quanto majoris meriti fuit Judas, tanto majoris criminis est; et quanto majoris criminis, tanto majoris et poenae. Potentes enim potenter tormenta
Abbreviated transcription (Latin):
condituris : huiuscemodi cibi ñ nature satisfaci¬
unt. s uoluptati: E que esurimus. eque algemꝰ
simul contrahimur frigore: estib ⁊ calore dissolui¬
mur: Sol quoq ipse ⁊ luna.⁊ omnis astrorũ
chorus. & pluiue. & mundus. ȩqualiter nob̃
currunt : & isdem om̃s iuxta euglm ymbrib
irrigamur : boni:⁊mali. iusti.⁊ iniusti:S⁊ p̃¬
sentia exempla sunt futuroꝵ : gͦ sol iusticie eqͣ¬
liter iustis. peccatorib. impiis.⁊ scĩs xꝑianis.
dicat: Timentib autẽ dñm : orietur sol iustice:
Si timentib orietur : gͦ cum tꝑrib et pseudo¬
ꝓphetis occidet: Oues quȩ stant adextris ad re
Parabola ista ñ ouium inter se merita. & econt᷑¬
rio describit hyrcorum: s inter oues et hyr¬
cos tantum. distantiam facit : Neq enim in
omnib locis docent omnia: s una queq simi¬
litudo ad so refertur. cunus similitudo est
alteri somno ⁊ mertie sedantes. futurũ iudi¬

Expanded text:
condituris, hujuscemodi cibi non naturae satisfacicondituris, hujuscemodi cibi non naturae satisfaciunt, sed voluptati. Aeque esurimus, aeque algemus: simul contrahimur frigore, aestibus et calore dissolvimur. Sol quoque ipse et luna et omnis astrorum chorus, et pluviae, et mundus aequaliter nobis currunt, et iisdem omnes juxta Evangelium imbribus irrigamur, boni et mali, justi et injusti. Si praesentia, exempla sunt futurorum, ergo et sol justitiae aequaliter justis et peccatoribus, impiis et sanctis, dicat: Timentibus autem Dominum orietur sol justitiae . Si timentibus orietur, ergo contemptoris et pseudoprophetis occidet. Oves quae stant a dextris, ad reParabola ista non ovium inter se merita, et e contrario describit hircorum; sed inter oves et hircos tantum distantiam facit. Neque enim in omnibus locis docentur omnia: sed unaquaeque similitudo ad id refertur, cujus similitudo est.alteri somno et inertiae se dantes, futurum judi
Abbreviated transcription (Latin):
ic aliquam inter eos qui cefsisunt. & qui fugere
potuerunt distantiam : Legiinus in eugłio
turrem syloe cecidisse suꝑ decem ⁊ octo iuiros:
ꝙ obrutos cecidisse: Certe iuxta sententiam sal¬
uatoris. ñ soli fuerant peccatores. s in formidinẽ
reliquoꝵ puniti sunt : ut pestilente flagellato
stultus sapientior fieret: Si omniũ peccatorũ
unum ẽ supplicium. iniuste alius occioitur:
ꝙ ꝑ mortem alterius alius cõmonetur: Opponis
mͥ gomor manne. uuamq m̃suram. & uestm̃¬
isrli̾tarum. quasi non et nos xꝑi corpus equa¬
est: Qui enim indigne manducauerit et bibe¬
rit: reus erit iuolati corporis ⁊ sanguinis xͥ
Iunquid quia ⁊ iudas de eodem calice bibit. de
quo et ceteri aplĩ: unius cum reliquis erit me¬
riq Qd̾ si ñ uis reciꝑe sacram̃tum: certe om̃s
isdem cibis pascimur Porro. si alim̃ta quo¬
coꝵ arte mutantur in melius.⁊ fit aliquid suaui

Expanded text:
Dic aliquam inter eos qui caesi sunt, et qui fugere Dic aliquam inter eos qui caesi sunt, et qui fugere potuerunt, esse distantiam. Legimus in Evangelio turrem Siloe cecidisse super decem et octo viros, et obrutos occidisse. Certe juxta sententiam Salvatoris, non soli fuerant peccatores; sed in formidinem reliquorum puniti sunt, ut pestilente flagellato, stultus sapientior fieret. Si omnium peccatorum unum est supplicium, injuste alius occiditur, et per mortem alterius alius commonetur. Chrismihi Gomor mannae, unamque mensuram, et vestiequo fuisse Israelitarum; quasi non et nos Christi corpus aequaest. Qui enim indigne manducaverit et biberit, reus erit violati Corporis et Sanguinis Christi . Numquid quia et Judas de eodem calice bibit, de quo et caeteri Apostoli, unius cum reliquis erit meriti? Quod si non vis recipere Sacramentum, certe omnesiisdem cibis pascimur. Porro 365 si alimenta cocorum arte mutantur in melius, et fit aliquid suavius
Abbreviated transcription (Latin):
potes. quin inter uĩctum ⁊ uincientes: diuersa
sunt merita: Ꝙ quomͦ unum apłĩ. militumq
naufragium est: Refert postea paulus reuelati¬
onem. et eos qui in naui fuerant. dicit sibi a
dño ẽẽ donatos: Nunquid his cui donantur.
& qui donantur unius meriti sunt: Decem sc̃:
peccatricem possunt eruere ciuitatem: Loth:
cum filiab ereptus ẽ de incendio: Lib̾ati ẽẽnt
et generi: si exire uoluissent: Ꝙ certe multa dif¬
ferentia est. uiter loth. ⁊ generos eius: Lib̾atur
segor. una urbs de pentapoli:⁊ que eiusdem
meriti erant. atq uni sententie subiacebat.
cui sodoma et gomorra. adama. ⁊ seboim. scĩ
precib custoditur: Ecce diuersũ meritum
lothi ⁊ segor: et tamen de incendio parit̃ eua¬
dunt: Latrunculi qui absente dauid uastaue¬
runt sicheleth: & uxores eoꝵ ⁊ liberos p̾de du¬
xerant : die tertia ceduntur in campo. et
quadringenti hõĩes ascensis camelis fugunt

Expanded text:
potes, quin inter vinctum et vincientes diversa potes, quin inter vinctum et vincientes diversa sint merita. Et quomodo unum Apostoli militumque naufragium? Refert postea Paulus Apostolus revelationem, et eos qui in navi fuerant, dicit sibi a Domino esse donatos. Numquid is, cui donantur, et qui donantur, unius meriti sunt? Decem sancti peccatricem possunt eruere civitatem. Lot cum filiabus ereptus est de incendio: liberati essent et generi, si exire voluissent. Et certe multa differentia est inter Lot et generos ejus. Liberatur Segor una urbs de pentapoli, et quae ejusdem meriti erat, atque uni sententiae subjacebat, cui Sodoma et Gomorrha, Adama, et Seboim, sancti precibus custoditur. Ecce diversum meritum in Lot et Segor, et tamen de incendio pariter evadunt. Latrunculi qui absente David, vastaverant Siceleg, et uxores eorum et liberos in praedam duxerant, die tertia caeduntur in campo et quadringenti homines ascensis camelis fugiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
si mͦ udicat ds̃: In p̃sentiarum nauigamus. luc¬
tamurꝰ. atq purgamus. ut in fine ꝑueniamus:
ad portum coronemur. triumphemus: Tu aũ
ꝑuerse ⁊ lubrice p̃sentis scłi conuersationẽ in fu¬
turoꝵ exempla ꝓponis. cum utiq hic in iustieia
sit ibi iusticia. donec intremus in scũarium dei
& intelligamus in nouissimis eoꝵ: Non aliter
scs̃: aliter peccator moritur: In eodem mari na¬
uigantib: eadem ⁊ tranquillitas. et tempestas
est. Non aliter latro: aliter martir occiditur:
Nec alio modo de adulteris ⁊ ꝓstibulis: alio de castis
matrimoniis nascuntur liberi Certe dñs ⁊ latro¬
nes: equali iudicio crucifixi sunt : Si idem est
huius scħi futuriq iudicium: gͦ qui hic partter
crucifixi sunt. & in futuro similiter habebunt᷑
Paulus. & qui eum uinxerant. simul nauigant.
simul sustinent tempestatem: & simul naui fru¬
ctib dissipata. in littus euadunt:. Negare non

Expanded text:
si modo judicat Deus. Impraesentiarum navigamus, lucsi modo judicat Deus. Impraesentiarum navigamus, luctamur, atque pugnamus, ut in fine perveniamus ad portum, coronemur, triumphemus. Tu autem perverse et lubrice praesentis saeculi conversationem in futurorum exempla proponis, cum utique hic injustitia sit, ibi justitia: donec intremus in sanctuarium Dei, et intelligamus in novissimis eorum. Non aliter sanctus, aliter peccator moritur? In eodem mari navigantibus eadem tranquillitas et tempestas est? Non aliter latro, aliter Martyr occiditur? Nec alio modo de adulterio et prostibulis, alio de castis matrimoniis nascuntur liberi? Certe Dominus et latrones aequali judicio crucifixi sunt. Si idem est hujus saeculi futurique judicium, ergo qui hic pariter crucifixi sunt, et in futuro similiter habebuntur. Paulus et qui eum vinxerant, simul navigant, simul sustinent tempestatem, simul navi fluctibus dissipata in 364 littus evadunt. Negare non