comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dũ temporali sollicitudini in caute deseruiunt. ab intimo amo¬
dũ frigescunt &e foras fusa obluusci ñ metuunt qͥa animarũ re¬
gimina susceper Soulicitudo gͦquȩ subditis exteriꝰ in pendtt sub
cttanec et ẽ m̃ sura teneat᷑ ẜ ñbene ad ehechielẽ dr̃ Saedotes caput
suũ sadent neq comã nutrient s tondentes attondeant capita sua
dui trdetes nanq ure uocati s̃. qui ut saerũ dueatũ p̃beant fidelibꝰ
erebrũ insensibilit̃ oriunt᷑ curas uite psenitis designant. quȩ ex sen
ponet᷑ Qu̾ia gͥ euncti qͥ p̃ s̃ habere quidẽ sollicitudines extiores. de¬
bent nec tñ eis uehem̃ter in cumbere sacerdotes recte & cap̃ ꝓhi¬
bent᷑ radere & comã nutrie & cogitationes carnis de uita subditoꝵ
nee ase funditus ampittent nec rursus adcrescendũ nimis relaxent
ubi aebene dr tondentes tondeant capita sua. ut uidelicet eure.
tẽporalis souicitudines & qͣntũ nec ẽe̾ ẽ ꝓiudeant & t̃nrecidantur

Expanded text:
dum temporali sollicitudini incaute deserviunt, ab intimo amore frigescunt; et foras fusa oblivisci 27 non metuunt, quia animarum regimina susceperunt. Sollicitudo ergo quae subditis exterius impenditur, sub certa necesse est mensura teneatur. Unde bene ad Ezechielem dicitur: Sacerdotes caput suum non radent, neque comam nutrient, sed tondentes attondeant capita sua . Sacerdotes namque jure vocati sunt, qui ut sacrum ducatum praebeant, fidelibus cerebrum insensibiliter oriuntur, curas vitae paesentis designant, quae ex sensprocedunt. Quia igitur cuncti qui praesunt habere quidem sollicitudines exteriores debent, nec tamen eis vehementer incumbere. Sacerdotes recte et caput prohibentur radere, et comam nutrire, ut cogitationes carnales de vita subditorum, nec a se funditus amputent, nec rursus ad crescendum nimis relaxent. Ubi et bene dicitur: Tondentes tondeant capita sua, ut videlicet curae temporalis sollicitudines, et quantum necesse est prodeant, et tamen recidantur
Abbreviated transcription (Latin):
Sieeninre syinis serte .s. qͣndo in hoe qͥa male cupimꝰ. dolo puncti¬
ones inuenimꝰ Et sepia eã maceriã & semitas suas ñ inueniet bie
nr̃e maceria sepiunt᷑ cũ desideriis nr̃is durȩ in hoç mundo obiec¬
tones resistunt Et semitas nr̃as inuenire ñ possumꝰ. qͥa hoc qa ma¬
i querimꝰ adi pisci phibem̃ et sequit᷑ amatores suos. & ñ ay p̃henaet
cos queret & ñ inueniet eos. qͥa malignos sp̃c quib se insius deside¬
rus anima subdidit ad desiderio suo effectũ minimȩ cõp̃hendit
s da hac salubri ad usitate qͣnta utilitas nascat̾ ad iungit cũ subaitͣ
St dicet Gada &e reuertar aduirũ meũ pͥorẽ qͥa benȩ mͦ erat t̾ena
gis quã nẽ post quã uias suas spinis septas inuenit pꝰ qͣm amatores
suos app̃hendere ñ ualet adamorẽ uiri pͥoris redit. qͥa plerũꝙ
pquã in hoc mundo ñ possumꝰ optinere qͥd uolumꝰ pꝰ quã int̃nis
repente dulcescit in memoria & peccatrix anima quȩ adulta

Expanded text:
 male cupimus dolorum punctiones invenimus. Et sepiam eas maceria, et semitas suas non inveniet. Viae nostrae maceria sepiuntur cum desideriis nostris durae in hoc mundo objectiones resistunt. Et semitas nostras invenire non possumus, quia hoc quod male quaerimus adipisci prohibemur. Et sequetur amatores suos, et non apprehendet eos; quaeret, et non inveniet eos; quia malignos spiritus quibus se in suis desideriis anima subdidit ad desideriorum suorum effectum minime comprehendit. Sed ex hac salubri adversitate quanta utilitas nascatur adjungit cum subditur: Et dicet: Vadam et revertar ad virum meum priorem, quia bene mihi erat tunc magis quam nunc. Postquam ergo vias suas spinis septas invenit, postquam amatores suos apprehendere non valet, ad amorem viri prioris redit, quia plerumque postquam in hoc mundo non possumus obtinere quae volumus, postquam in repente dulcescit in memoria, et peccatrix anima, quae adultera
Abbreviated transcription (Latin):
epe non nulli ad temporalem giam ꝓficere uolentes aũ lon¬
ga egritudine tabescunt. aũ afflictuniuriis coneiat aũꝵ
eiussi grauib: damnis affligunt᷑ & inmundidolore uident qͥa nihil
esidere de eiꝰ uoluptate debuer seq ipsos in suis desiderus rephen¬
aetes adđm cora conu̾tunt. Dehis qͥppe añs ꝑꝓpham dĩ Ecor

Expanded text:
e nonnulli ad temporalem gloriam proficere volentes, aut longa aegritudine tabescunt, aut afflicti injuriis concidunt, aut percussi gravibus damnis affliguntur, et in mundi dolore vident quia nihil confidere de ejus voluptate debuerunt, seque ipsos in suis desideriis reprehendentes, ad Deum corda convertunt. De his quippe Dominus per
Abbreviated transcription (Latin):
Ti eut q̃s cũ impureũ mergit᷑ putei fundo retinet᷑. ita corruens
impeceato qͣsi inq̃dam funꝰdi loeo consisteret anima. si semel lapsa
in aliqua se peccati mensura retineret. S eũ pexcato in quo labit᷑ ñ potest
er contenta dum cotadiȩ ad deteriora deicit᷑ quasi inputeo qͦ cecidit fun¬
au n inuenit qͥ figat᷑ E sset enĩ fundus pitei si fuisset mensura peccati. Ind¬
re nanq dissimulat qͥa misereri sͥ posse desperat. S cũ desperando ampliꝰ pec¬
cat qͣsi piteo suo fundũ subtrahit nȩ ubi retineri possit inueniat. Unde

Expanded text:
icut quis in puteo mergitur, putei fundo retinetur, ita corruens quasi in quodam fundi loco consisteret anima, si semel lapsa in aliqua se peccati mensura retineret. Sed cum peccato in quo labitur, non potest esse contenta, dum quotidie ad deteriora dejicitur, quasi in puteum cecidit, fundum non invenit quo figatur. Esset enim fundus putei, si fuisset mensura peccati. re namque dissimulat, quia misereri sibi posse desperat. Sed cum desperando amplius peccat, quasi puteo suo fundum subtrahit, ne ubi retineri possit inveniat. Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
osuerunt me custodem inuineis. uineã
ma neustodiuilsinee qͥy pe nr̃e aetiones s̃ q̃s usu cottidiani laboris
ex colimꝰ S custodes in uineis postti nrãm uineã minime eusto dimꝰ qͥa di
eetraneis actionibꝰ implica m᷑ ministeriũ aetionis nr̃e neglegimus.

Expanded text:
osuerunt me custodem in vineis, vineam meam non custodivi . Vinea quippe nostra, actiones sunt, quas usu quotidiani laboris excolimus. Sed custodes in vineis positi, nostram vineam minime custodimus: quia cum extraneis actionibus implicamur, ministerium actionis nostrae negligimus.
Abbreviated transcription (Latin):
rentis. quã ytͣnsire ñ ualet. quia & intuet specuiando qͥd libtr
doꝙ puenit qm ñ ptͣnsit. quia ad ẽtẽplationẽ sapiennȩ eũ udor¬
tremũ ducit᷑ ipsa ciꝰ inm̃sitas quȩ ex se hominẽ sub leuat. adse
humano animo plenã cogitationẽ negat. ut hanc & tangendo
amet. & t̾nnequaquã ꝑtranseundo penetret.

Expanded text:
rrentis quem pertransire non valet. Et quia intuetur speculando quod libeat, pervenit, quam non pertransit, quia ad contemplationem sapientiae cum ad extremum ducimur, ipsa ejus immensitas, quae ex se hominem sublevat, ad se humano animo plenam cognitionem negat, ut hanc et tangendo amet, et tamen nequaquam pertranseundo penetret.
Abbreviated transcription (Latin):
redibꝰ uris. Aꝗ eͦ ad genua ꝑuenit eũ nos ꝑcepta sapientia per fecte asbons
opis rtelttũdine stringit. Qui iterum metit᷑ millȩ & ꝓblapam
do in nob ꝑcepta sapientia omnẽ quoꝙ inquantũ ẽ possibile adt¬
tationẽ carnis extinguit Nã nͥ carnis delectatio eẽt in renib oi
ca que urere mentẽ poterant delectationis incendia frigetan
Qui ad huc m̃sus ẽ mille torrentẽ uidelicet quẽ ꝓpha transiuam
ñ potuit. De quo & iã dic̃. quo intumuerant aquȩ ꝓfunde tor¬
rentis qͥ non pot̃ tͥnsuadari ꝑcepta nãq ꝑfectione oꝑis adẽ tepa¬

Expanded text:
ris . Aqua ergo ad genua pervenit, cum nos percepta sapientia perfecte ad boni operis rectitudinem stringit. Qui iterum metitur mille, et prophe in nobis percepta sapientia omnem quoque, in quantum est possibile, delectationem carniea quae urere mentem poterant delectationis incendia frigescant. Qui adhuc mensus est mille torrentem, videlicet quem Propheta pertransire non potuit. De quo etiam dicit: « Quoniam intumuerunt aquae profundi torrentis, qui non potest transvadari. » Percepta namque perfectio
Abbreviated transcription (Latin):
nitudo figurat᷑ iir itaq qͥ apparuit mille. cubitos metit᷑ & ꝓpħa
boni ex ordii plenitudinẽ tribuit dono spũalis sapientie pͥma nri
opis uestigia in fundit. Aquã qͥppe usq ad talos uenire ẽ. iã nos ꝑ
acceptã sapientiã desideratȩ rectitudinis uestigia tenere. Qui
rursũ mille metit᷑ & ꝓpħa usq: ad genua ꝑaquã ducit᷑ qͥa cũ boni
eis plennudo tbuit ad hoc usq nĩa sapientia auget᷑ ut ĩp̾uuis iã actib mino¬

Expanded text:
nitudo signatur? Vir itaque qui apparuit, mille cubitos metitur, et Prboni exordii plenitudinem tribuit, dono spiritalis sapientiae prima nostri operis vestigia infundit. Aquam quippe usque ad talos venire, est jam nos per acceptam sapientiam desideratae rectitudinis vestigia tenere. Qui rursum mille metitur, et Propheta usque ad genua per aquam ducitur. Quia cum boni operis plenitudo tribuitur, ad hoc usque nostra sapient
Abbreviated transcription (Latin):
tus & habitu inuentus ut homo. Nue illucq de ambulat: qͥa & ui¬
deam uixta. & longe positas gentes uocat. Suꝑ mortuũ septies
inspirat: quia ꝑ apertionẽ duuni muneris gr̃ȩ septi formis sp̃m
inpeccati morte iacentib: aspirat. Moxq uiuens erigitur quia
is quem terroris uirga suscitare non potuit ꝑ amoris spirituor
puer aduitã redit.

Expanded text:
tus et habitu inventus ut homo . » « Huc illucque deambulabat, » quia et Jutus et habitu inventus ut homo . » « Huc illucque deambulabat, » quia et Judaeam juxta et longe positas gentes vocat. « Super mortuum septies inspirat, » quia per apertionem divini muneris, gratiam septiformis spiritus, in peccati morte jacentibus aspirat. « Moxque vivens erigitur, » quia is quem terroris virga suscitare non potuit, per amoris spiritum puer ad vitam redit.
Abbreviated transcription (Latin):
sunamitis quẽ puer abhelis eo missus cũ baculo ñ resiscitat.
ꝓsemetipsum u heliseus ueniens seq suꝑ mortuũ sternens atꝙ
aderss menbra se colligens hue illucq de ambulans & inore mor¬
puerũ doluit cũ extinctos nos iniquitatis aculeo miserates as¬
pexit & qͥa ꝑmoisen terrorẽ legis ꝓtulit. quasi ꝑpuerũ uirgã
misit ꝑ legẽ quippe uirgã ds tenuerat cũ dicebat. Si ꝗͥs hȩc Tilla
fecerit morte moriat᷑ Apeccati gͥ mortetimor nossuscitare ñ
ualuit: s ad statũ uitȩ aspirata mansuetutinis gr̃a ereit. S
puer cũ baculo mortuũ suscitare ñ ualuit: qͥa paulo attestante ni¬
chil ad ꝑfectũ duxcit lex. Ipse autẽ ꝑsemetipsũ ueniens & suꝑ cada¬
uer humilit̃ se sternens. ad ex equanda mortu menbra collegit.
qͥa cũ in forma di eͥet ñ rapinã arbitrato ẽ eẽ se equalẽ đo. s semet¬
ipsũ exinaniuit formã serui accipiens insimilitudinẽ hominũ fac

Expanded text:
Sunamitis, quem puer Elisaei missus cum baculo non resuscitat, per semetipsum vero veniens, seque super mortuum sternens, atque ad ejus membra se colligens, huc illucque deambulans, et in ore morpuerum doluit, cum exstinctos nos iniquitatis aculeo miseratus aspexit. Et quia per Moysen terrorem legis protulit, quasi per puerum virgam misit: per legem quippe virgam Dominus tenuerat cum dicebat, Si quis haec vel illa fecerit, morte moriatur. A peccati igitur morte timor nos suscitare non valuit, sed ad statum vitae aspirata mansuetudinis gratia erexit. Sed puer cum baculo mortuum suscitare non voluit, quia, Paulo attestante, nihil ad perfectum adduxit lex . Ipse autem per semetipsum veniens, et super cadaver se humiliter sternens, ad adaequanda mortui membra se collegit, quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo, sed semetipsu
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ secutus sũ quia ignorans feci in incredulitate . Petrus aut̃ infir¬
mitate peccauit: qndo omne in eo robur fiđi qͦd dño ꝑhibuit.
una uox puelle concussit. & đm quẽ corde tenuit. uoce dene¬
gauit. S: quia infirmitatis culpa łignorantie eo faciliꝰ tegit᷑ quo
ñstudio ꝑpetrat᷑ paulus qͦd ignorauit sciendo correxcit. & petrus¬
motã & quasi arescentẽ iã radicẽ fidi lacrimis regando solidauit.
Ex industria uͦ peccauerant hi de quib ipse dicebat᷑ magister. Si¬
ñ uenissem & locutus fuissem eis peccatũ ñ haberent. Nũnc aut̃¬
ex cusationẽ ñ habent de peccato suo. Et paulo post. Etuiderunt
sent. ea quȩ inse negligunt. saltẽ in aliis amarent. Si enĩ ea ipsi
łsolo uoto appeterent facta ab aliis ñ odissent.¬

Expanded text:
consecutus sum: quia ignorans feci in incredulitate . Petrus vero infirmitate peccavit, quando omne in eo robur fidei quod Domino perhibuit una vox puellae concussit, et Deum quem corde tenuit voce denegavit. Sed quia infirmitatis culpa vel ignorantia eo facilius tergitur, quo non studio perpetratmotam, et quasi arescentem jam radicem fidei lacrymis rigando solidavit. Ex industria vero peccaverant hi de quibus Magister dicebat: Si non venissem, et locutus fuissem eis, peccatum non haberent. Nunc autesent, ea quae in se negligunt saltem in aliis amarent. Si enim ea ipsi solo voto appeterent, facta ab aliis non odissent
Abbreviated transcription (Latin):
riri nequeuunt quasi honore tegminis uelant᷑. S hoc de occul¬
tis potentiũ delictis loquim᷑. Nam qͣndo & aliis agnoscentibꝰ pec¬
cant. aliis & iã eognoscentib increpandi s̃. ne si p̃dicator tacet
culpam apꝓbasse uideat᷑. atq hȩx crescens in ex emplũ ueniat. quã¬
os estis corpus xp̃i. & menbra de m̃bro. Aliud ẽ menbrũ cor¬
poris & aliud menbrũ m̃bri. Ss enbrũ qͥppe corporis pars ad totũ
menbrũ uͦ menbri ẽ particula ad partẽ Mlenbrũ nanq m̃bri
ẽ digitus ad manũ. manus ad brachiũ

Expanded text:
riri non queunt, quasi honore tegminis velantur. Sed haec de occulriri non queunt, quasi honore tegminis velantur. Sed haec de occultis potentum delictis loquimur. Nam quando et aliis cognoscentibus peccant, aliis etiam cognoscentibus increpandi sunt, ne si praedicator tacet, culpam approbasse videatur, atque haec crescens in exemplum veniat, quaos estis corpus Christi, et membra de membro. Aliud est membrum corporis, aliud membrum membri. Membrum quippe corporis est pars ad totum vero membri est particula ad partem. Membrum namque membri est digitus ad manum, manus ad brachium.
Abbreviated transcription (Latin):
solo ad huc argui ñ potẽ ne de terior fiat. Et cũ generalit̃ contͣ
culpã in uectio intendit᷑ correptionis uerbũ libent̃ ad mentẽ
ducit᷑. qͥa potens pͣuus ignorat. qͥd sͥ hoc specialit̃ dicat᷑. Qͥd itaq
isti p̃dicator suus nͥ parcens minime peꝑcit. eui & specialit̃ correp¬
tionis u̾ba ñ intulit & tam̃ uulnꝰ illius sub cõmuni ad monitione
ꝑeussit. Ende fit plerunq ut eo uehementiꝰ ꝑpetratã culpã luge¬
teriores fiunt. quoda temꝑamento correptionis ad salutẽ re¬
deant. Unde & iã paulus dic̃. Que pitamꝰ ignobiliora ẽe m̃bra
corporis. his honorẽ abundantiorẽ circumdamꝰ & quȩ inhones
ta s̃ nr̃a abundantiorẽ honestatẽ habent. honesta aitt̃ nr̃a nul¬
liꝰ egent. Sic̃ enĩ in honesta menbra in corpore. ita quiđa et̃ in¬
tra scãm eccłam potentes & ꝓterui. quidũ aꝑta inuectione fe¬

Expanded text:
solo adhuc argui non potest, ne deterior fiat? Et cum generaliter contra solo adhuc argui non potest, ne deterior fiat? Et cum generaliter contra culpam invectio intenditur, correptionis verbum libenter ad mentem ducitur, quia potens pravus ignorat quod sibi hoc specialiter dicatur. Quid itaque isti praedicator suus nisi parcens minime pepercit, cui et specialiter correptionis verba non intulit, et tamen vulnus illius sub communi admonitione percussit? Unde fit plerumque ut eo vehementius perpetratam culpam lugeteriores fiunt quodam temperamento correptionis ad salutem redeant. Unde etiam Paulus dicit: Quae putamus ignobiliora membra esse corporis, his habundantiorem honestatem habent. Honesta autem nostra nullius egent. Sicut enim inhonesta membra in corpore, ita quidam intra sanctam Ecclesiam potentes et pravi. Qui dum aperta invectione fe
Abbreviated transcription (Latin):
situtos. quorsit unũ potens & ꝓteruus alt̾ mitis & subditus. Si qua
miti & sub dito culpa surripuerit hane ꝓtinus increpando p̃dica¬
tor insequit᷑ corripit eũ & corripiendo aculpa liberat. atq ad uiã
reclitudinis reformat. Qͥd itaq huic nͥ ñ parcens peꝑeit. quia dũ
correptionis uerbũ ñ distulit. citius aculpa hẽliberauit. Libe¬
re enĩ arguens ñ peꝑcit s in eo ꝗd correxit ƿepcit. At contͣ potens
& ꝓteruus cũ aliqͥd ꝑpetrasse cognoscit᷑ tempꝰ querit᷑ ut de ma¬
lo qd fecit increpet᷑. Nisi enĩ p̃dicator sustineat qndo ferre con¬
grue correptionẽ possit. auget in eo malũ qd insequit᷑. Sepe enĩ
contingit. ut talis sit. qui nulla increpationis u̾ba suscipiat. Qa
itaq inhuiꝰ culpa p̃dicatori agendũ ẽ nͥ ut insermone ad moni¬
tionis quẽ ꝓ cõmuni salute omniũ audito facit tales culpas ad
mediũ deducat. quales eũ ꝑpetrasse considerat qͥ & p̃sto ẽ & de se

Expanded text:
 constitutos, quorum sit unus potens et protervus, alter mitis et subditus. Si qua miti et subdito culpa subripuerit, hanc protinus increpando praedicator insequitur et corripit, eumque corripiendo, a culpa liberat, atque ad viam rectitudinis reformat. Quid itaque huic nisi non parcens pepercit, quia dum correptionis verbum non distulit, citius hunc a culpa liberavit? Libere enim arguens non pepercit, sed in eo quod correxit pepercit. At contra potens et protervus, cum aliquid perpetrasse cognoscitur, tempus quaeritur ut de malo quod fecit increpetur. Nisi enim praedicator sustineat quando ferre congrue correptionem possit, auget in eo malum quod insequitur. Saepe enim contingit ut talis sit qui nulla increpationis verba suspiciat. Quid itaque in hujus culpa praedicatori agendum est, nisi ut in sermone admonitionis, quem pro communi salute omnium auditorum facit, tales culpas ad medium deducat quales eum perpetrasse considerat qui et praesto est, et de se
Abbreviated transcription (Latin):
ogitationes iusto uidicia. Accedunt enĩ ad secretariũ iudicis. intra sinũ
cordis considerant quã districte qndoꝙ feriat qͥ diu pacient̃ ex pectat Metu¬
unt in his que se egisse meminerunt. punuint flendo ꝗd ꝑpetrasse se intel¬
ligunt. Uiment subtilia diuina udicia etiã de his quȩ insemetipsis intellege¬
re fortasse ñ possunt. hident enĩ uideri diuinitus. qd ipsi inse ꝑhumanitate᷑

Expanded text:
ogitationes justorum judicia. Accedunt enim ad secretarium judicis intra sinum cordis, considerant quam districte quandoque feriat, qui diu patienter exspectat. Metuunt in his, quae se egisse meminerunt, et puniunt flendo, quod perpetrasse se intelligunt, timent subtilia divina judicia, etiam de his quae in semetipsis intelligere fortasse non possunt. Vident enim videri divinitus, quod ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
etiã patrũ residere ẽuentũ cũ eo parit̃ contẽplant᷑. eoq ł ex empla ł dicta sẽ
c̃ tempsisse rep̃hendunt. atq in hoc secreto int̾ioris udicii. ipsa m̃tis suȩ exe¬
cutione ẽstrieti pȩnitendo feriunt. qd suꝑbiendo cõmiser̃ lbi nanq adiisũ
se qͥc qͥd se impugnat enumerant. ibi ante oculos suos omne qͦd defleant co¬
aceruant. Ibi qͥc qͥd ꝑ irã districti iudicis decerni possit intuent᷑ ibi tot pa¬
tiunt᷑ supplicia qͥd patitiment. Nec de ẽ in hoc iudicio inmente concepto
omne ministeriũ qͦd punire reos suos plenius debeat. Nã c̃ scientia accusat
ratio uidicat. timor ligat. dolor ex cruciat. Qd iudiciũ eo certius punit qͦ
intęrius seuit qͥa uidelicet ab exterioribꝰ ñ accedit. Unus qͥs q enĩ cũ causã
huiꝰ ex aminis contͣ se aggredi ceꝑit ipse ẽ auctor qui ex hibet ipse ẽ reus
atq ab ipso homine ad u̾sus semetipsũ fit queda rixa in animo parturiens
pacem cum dõ.

Expanded text:
etiam patrum residere conventum cum eo pariter contemplantur, eorumque vel exempla, vel dicta se contempsisse reprehendunt, atque in hoc secreto interioris judicii ipsa mentis suae exsecutione constricti poenitendo feriunt, quod superbiendo commiserunt. Ibi namque adversum se, quidquid se impugnat enumerant, ibi ante oculos suos omne, quod defleant, coacervant. Ibi quidquid per iram districti judicis discerni possit intuentur, ibi tot patiuntur supplicia quot pati timent. Nec deest in hoc judicio mente concepto omne ministerium, quod punire reos suos plenius debeat; nam conscientia accusat, ratio judicat, timor ligat, dolor excruciat. Quod judicium eo certius punit, quo interius saevit, quia videlicet ab exterioribus non accedit. Unusquisque enim cum causam hujus examinis contra se aggredi coeperit, ipse est actor qui exhibet, ipse reus, sequitur illum qui fuit, atque ab ipso homine adversus semetipsum fit quaedam rixa in animo, parturiens pacem cum Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
hos metipsos temptate si estis infide. ipsi uos temptate. Aesi apte p̃¬
ciperet dic̃s. ꝑ. secutionũ certamina ad mentẽ reducite . & cordis
ur̃i intima atq occulta pensantes. quales int̃ supplicia ex istere ua¬
łimminentia ab infidelib ꝑ secutionũ tormenta ẽspiciunt quidũ
recte uuunt sepe ꝓbonis mala recipiunt. de tͣctionũ contumelias
equaminit̃ ferunt. ut si ꝑsecutionis occasio subpetat. tanto illos for
la ñ ex pugnant. Nam qui abstatu patientie ante linguarũ uulne¬
ra corruitꝰ ipse s testis ẽ quia contͣ manifeste ꝑsecutionis gladi¬
um non sub sistit.

Expanded text:
smetipsos tentate si estis in fide, ipsi vos probate . Ac si aperte praeciperet, dicens: Persecutionum certamina ad mentem reducite, et cordis vestri intima atque occulta pensantes, quales inter supplicia existere vavel imminentia ab infidelibus persecutionum tormenta conspiciunt. Qui dum recte vivunt, saepe pro bonis mala recipiunt, detractionum contumelias aequanimiter ferunt, ut si persecutionis occasio suppetat, tanto illos fortrum fratrum jacula non expugnant. Nam qui a statu patientiae ante linguarum vulnera corruit, ipse sibi testis est quia contra manifestae persecutionis gladios non subsistit.
Abbreviated transcription (Latin):
dabo ei sedere mecũ inthrono meo. sic̃ & ego uici. & seueo cũ
patre meo inthrono eiꝰ Nincens dñs inthrono cũ patre sedisse se
asserit quia pꝰpassionis certamina. pꝰ resurrectionis palmã. claru¬
isse omnibꝰ qͥd potestati pats e̾e equalis indicauit. eiq se in disparẽ
calcato aculeo mortis innotuit. Nob̃ enĩ inthrono filii sedere ẽ ex
eiꝰd̃e filii potestate iudicare: Quia enĩ iudiciĩ principatũ ex eiꝰ uir¬
tute ꝑcipimꝰ uelut in eiꝰ throno residemꝰ. Nec ab horret auero
qd alias suꝑ .xii. thronosuenturos testatur e̾e discipulos. hic uͦ¬
Nocũ ꝑ .xii. thronos. ꝗͦd uno throno filii designat᷑ quia uidelicet
uniuersale udiciũ ex meditoris nr̃i int̃uentione ꝑcipitur

Expanded text:
dabo ei sedere mecum in throno meo, sicut et ego vici et sedi cum Patre meo in throno ejus , Vincens Dominus in throno cum Patre sedisse se asserit, quia post passionis certamina, post resurrectionis palmam, claruisse omnibus quod potestati Patris esset aequalis judicavit, eique se non disparem, calcato aculeo mortis innotuit. Unde et ejusdem Filii potestate judicare. Quia enim judicii principatum ex ejus virtute percipimus, velut in ejus throno residemus. Nec abhorret a vero, quod alias super XIIergo duodecim thronis quod uno throno filii designatur, quia videlicet universale judicium ex nostri Mediatoris interventione percipitur
Abbreviated transcription (Latin):
eretio e Sepe enĩ in quibꝰdã locis alius. & hẏstoria seruanda ẽ &e alle¬
goria & sepe inquib dã sola ex quirenda ẽ allegoria. aliquando uͦ
sola necesse ẽ ut teneat᷑ hystoria. Nam in quib̾dam iocis ut dicrimus
hstoria simul tenenda ẽ & allegoria. ut & tardiores pascant᷑ ꝑhisto¬
nã &e uelociores ingenio ꝑallegoriã. Vnde cũ loquente đo ppłs iampa¬
des & sonttũ bucinȩ & montẽ fumi gantẽ cerneret ꝑterritus petut.

Expanded text:
retio est. Saepe enim in quibusdam locis illius et historia servanda est et allegoria: et saepe in quibusdam sola exquirenda est allegoria; aliquando vero sola necesse est ut teneatur historia. Nam in quibusdam locis, sicut diximus, historia simul tenenda est et allegoria: et ut tardiores pascantur per historiam, et velociores ingenio per allegoriam. Unde cum loquente Deo populus lampades et sonitum buccinae et montem fumigantem cernere
Abbreviated transcription (Latin):
rum caliginẽ ñ ualet penetrare: quia ualde paueoꝵ ẽ spiritalẽ in¬
teilectũ rimapi Quia enĩ mentes carnaliũ sola sepe hẏstoria pascunt᷑
netrant. ut spiritalit̃ di uerba cognoscant moyses ascendit ad cali¬
ginẽ inqua erat dõ.

Expanded text:
etrare, quia valde paucorum est, spiritualem intellectum rimari. Quia enim mentes carnalium sola saepe historia pascunturegoriarum nubem penetrant, ut spiritualiter Dei verba cognoscant, Moyses accessit ad caliginem, in qua erat Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
phibent᷑ finc paulus cũ ꝑ abrahȩ sacrificiũ melchi sedech tẽpore
leui sacerdotiũ diceret decimatũ ubi tẽ in abrahȩ corpore laterueti
ostendens ait adhue eni in iũbis pats erat. Quia ũ seminariũ luacurie
feminis inumbilico continet᷑ ꝓpħa testat᷑ qui subfeminȩ specie ꝓsttuit
iudee petulantiã increpans ait. Indie ortus tiu ñ ẽ p̃cisus umbilicus tus
Indie qͥpye ortus umbilicũ p̃cidere ẽ conu̾sionis tẽpore carnis luxurã
desecare. Quia enĩ difficile ẽ male inchoata corrigere. & semel defor¬
mata de formit̃ in meliꝰ reformare de ortu suo iudea rep̃hendit᷑ que
dũ in dõnata ẽ in p̃cisũ umbilicũ retinuit. qͥa fluxa luxuriȩ ñ absciat¬

Expanded text:
e . Hinc Paulus cum per Abrahae sacrificium Melchisedech tempore Levi sacerdotium diceret decimatum, ubi tunc in Abrahae corpore Levi lateret, ostendens, ait: Adhuc enim in lumbis patris erat . Quia vero seminarium luxuriae feminis iJudaeae petulantiam increpans, ait: In die ortus tui non est praecisus umbilicus tuus . In die quippe ortus umbilicum praecidere, est conversionis tempore carnis luxuriam resecare. Quia enim difficile est mala inchoata corrigere, et semel formata deformiter in melius reformare, de ortu suo Judaea reprehenditur, quae dum in Deo nata est, impraecisum umbilicum retinuit, quia fluxa luxuriae non absci
Abbreviated transcription (Latin):
filios auferente creditore amit¬
teret helisei ꝓphetȩdictis obediuit.
liseo missus cũ baculo ñ resuscitat.
ꝑsemetipsũ uͦ heliseus ueniens seq
suꝑ mortuũ sternens atq aderꝰ
menbra se colligens.¬

Expanded text:
filios auferente creditore amitteret, prophetae dictis obedivit, saeo missus cum baculo, non resuscitavit. Per semetipsum vero Helisaeus veniens, seque super mortuum sternens, atque ad ejus membra se colligens
Abbreviated transcription (Latin):
infide quidẽ positis ee uidet᷑. s aliena ambi accipe honores mun¬
ꝗła ꝓpẜam ẽsulat: iustũ ualde ẽ ut exculpȩ suȩ merito aꝓphete ore
audiat unde ampliꝰ obligatis cadat: ut dũ spe t̾renȩ głȩ delectatus
pascit᷑ suis desideriis adima semꝑducat᷑. Req aut̃ bonus ille sp̃e erat
qͥmendax ee appetit inore ꝓpħarũ. Inde & p̃missũ ẽ qͥa exercitos

Expanded text:
in fide quidem positus esse videtur, sed aliena ambit accipere, honores munam consultat, justum valde est ut ex culpae suae merito a prophetae ore audiat unde amplius obligatus cadat, dum spe terrenae gloriae delectatus pascitur, suisque desideriis ad ima semper ducatur. Neque enim bonus fuit ille spiritus qui mendax esse appetiit in ore prophetarum. Unde et praemissum est
Abbreviated transcription (Latin):
aeriũ helias sub leuato ascensionẽ dominicã designauit. Ascen¬
sionis gͦ suȩ dñs p̃nuncios & testes habuit. unũ ante legẽ aliũ
sublege: ut quandoq ipse ueniret quiueractt̃ cȩlos penetra¬
re potusset. Vnde & ipse ordo in eoꝵ qͦq utrorũq sub leuatio¬
ne ꝑ quȩdã incrementa distinguit : ħam e noeh transiatus.
helias ũ ad cȩlũ subleuats ẽẽ memorat᷑ ut ueniret postmodũ
qui nec transiat& nȩc subuectus cęlũ ȩtheriũ sua uirtute pe¬
netraret. Qui nobis inse cretdentib: qͦd carnis qͦq mundiciã
lagiret᷑. & sub eo ꝑ incrementa tempoꝵ uirtus castatis exereces¬
ceret in ipsa qͦq eoꝵ transiatione qui ascensionẽ dominicã ut ui¬
delicet famuli designauerunt: & in ipsose qui ad cȩlũ ascendit
dñs ostendit. Ham enoch qͥ dẽ uxorẽ & filios habuit: helias uͦ neꝙ
uxorẽ neq filios legit᷑ habuisse. Pensate gͦ quomꝰ ꝑ incrementa¬
creuerit mundicia castitatis: qd & ꝑtrans iatos famulos &

Expanded text:
Dominicam designaverunt. Ascensionis suae Dominus praenuntios et testes habuit, unum ante legem, alium sub lege, ut quandoque veniret ipse, qui veraciter coelos penetrare potuisset, unde et ipse ordo in eorum quoque utraque sublevatione per quaedam incrementa distinguitur. Nam Enoch translatus, Elias vero ad coelum subvectus esse memoratur, ut veniret postmodum qui, nec translatus nec subvectus, coelum aethereum sua virtute penetraret; qui nobis in se credentibus carnis quoque munditiam largiretur, et sub eo per incrementa temporum virtus castitatis excresceret. In ipsa quoque eorum translatione, qui ascensionem Dominicam ut videlicet famuli designaverunt, et in ipso se, qui ad coelum ascendit, Dominus ostendit. Nam Enoch quidem uxorem et filios habuit, Elias vero neque uxorem neqcreverit munditia castitatis quod et per translatos famulos et
Abbreviated transcription (Latin):
se suꝑari sentiat eiusq uulnus medullitus in flictũ exicialtter xt¬
meseat: Plerunq u ipsi temptationũ stimulidũ inusum uenuont di¬
iatant᷑ & ñ quidem acrioress languores ex istunt minus aũ doletu
ħ maius inficiunt qͥa dum mentidiutius adherent. tanto fiunt mi¬
nus pauendi qnto magis asueti. Inter hee gͦ dep̃hensa mens huc
illucq distendit᷑ & muttiplicibꝰ temptationũ estibus dissipat᷑. &i sepe
hine inde ꝓ uocata eui temptanti uitio obuet uel qa primũ impug¬
netegnorat Inde plerunq euenit. ut dum nimis in surgentia utta c̃ru¬
ciant: dũ repugnantis animũ iam iamq quasi in lapsũ desperationie ui¬
clainaitti c uersus ag q hanc ipsam sublimitatis uiã quã sibi adremediũ
eleteit capaues Seat & quasi in summo eductus ttubat qui inimo soli¬
duis stabat.

Expanded text:
superari se sentiat, ejusque vulnus medullitus inflictum exitiabiliter pertsuperari se sentiat, ejusque vulnus medullitus inflictum exitiabiliter pertimescat. Plerumque vero ipsi tentationum stimuli dum in usum veniunt, dilatantur, et non quidem acriores, sed longiores existunt. Minus autem dolent, sed magis inficiunt: quia dum menti diutius adhaerent, tanto fiunt minus pavendi, quanto magis assueti Inter haec ergo deprehensa mens huc illucque distenditur, et multiplicibus tentationum aestibus dissipatur, et saepe hinc inde provocata, cui tentanti vitio obviet, vel quod primum impugnet, ignorat. Unde plerumque evenit ut dum nimis insurgentia vitia cruciant, dum repugnantis animum jamjamque quasi in lapsum desperationis inclinant, conversus quisque hanc ipsam sublimitatis viam, quam elegit, expavescat: et quasi in summo eductus titubat, qui in imo solidus stabat.
Abbreviated transcription (Latin):
tamen radix oeculta ꝑ durat. Si aut̃ eum transeuntiũ pedes terere
& caleare cessauerint mox in suꝑ ficiem surgendo ꝓgreditur. & p
spinam ꝓdit in publicum quicqͥd in radice uiuebat oceultum .Lta &
in corde seculariũ sepe occulta quedam temptationũ radiaen faci¬
ue apparet ex urgere quia uelut inuia actionum sita transeuntiũ
teritur pede cogitationũ & ꝑ innumeras curas quasi multis itine¬
rantib p̾mitur ne uideatur Si aitt̃ ꝑ conuersionis grãm auia cor¬
discurarum turba remouet᷑ ut nulla actionum insolentia conte¬
rat nlus cogitationũ tu multus p̃mat tune qͥd oceuttũ latebatag¬
noscitur tunc deradice uicio pungit libere spina temptationum
Contra quã bene uiuentis manu agit᷑ ut in qͣnto potest fieri nonte¬
gatur occulta s radicitus euellatur. Qd donet fiat unius cuiꝰq con¬
uersi animũ ita hȩc spina conturbat. ut sepe ꝑcussione subita pene

Expanded text:
tamen radix occulta perdurat. Si autem eam transeuntium pedes terere tamen radix occulta perdurat. Si autem eam transeuntium pedes terere et calcare cessaverint, mox in superficiem surgendo progreditur, et per spinam prodit in publicum, quidquid in radice vivebat occultum. Ita et in corde saecularium saepe occulta quaedam tentationum radix non facile apparet exsurgere, quia velut in via actionum sita, transeuntium pede teritur cogitationum, et per innumeras curas quasi multis itinerantibus premitur ne videatur. Si autem per conversionis gratiam a via cordis curarum turba removetur, ut nulla actionum insolentia conterat, nullus cogitationum tumultus premat, tunc quod occultum latebat agnoscitur, tunc de radice vitiorum pungit libere spina tentationum. Contra quam bene viventis manu agitur, ut quantum potest fieri non tegatur occulta, sed radicitus evellatur. Quod donec fiat, uniuscujusque conversi animum ita haec spina conturbat, ut saepe percussione subita pene
Abbreviated transcription (Latin):
a maritudo temptationis ex ciperet tam facile ad ea quȩ reliquerañ
redirent quam nec longius discesserunt. Plerunq autt̃ con uersus
quisq temptationum talibus stimulis agitatur: qualib ante con¬
uersionis gratiam nunquam pulsatum sͦe esse reminiscitur non
quia tune eadem hȩc radix temptationis de erat s quia non appa¬
rebat. Humanus qͥppe animus multis cogitationibus occupatus
sepe sibi metipsi ali quo modo manet in cognitus ut omnino qͥd
tolerat nesciat quia dum ꝑmulta spargitur ab eterna sui cogni¬
tione remouetur. Si aut̃ đo uacare appetit & ramos multimode
cognitionis abscidit. tunc libere conspicit qͦd de intima cordis ra¬
dice ꝓcedit. Cardiuis nanq si nascatur in uia itinerantium pedibus
teritur atq ipso usu transeuntium eius suꝑficies ne apparett con¬
trieatur S qmi uis de suꝑ fruetificantes spine ñ appareant subeĩ

Expanded text:
amaritudo tentationis exciperet, etiam facile ad ea quae reliquerant amaritudo tentationis exciperet, etiam facile ad ea quae reliquerant redirent; a quibus nec longius discesserunt, cum tentati priusquisque tentationum stimulis agitatur, qualibus ante conversionis gratiam nunquam pulsatum se esse reminiscitur, non quia tunc haec eadem radix tentationis deerat, sed quia non apparebat. Humanus quippe animus multis cogitationibus occupatus, saepe sibimetipsi aliquo modo manet incognitus, ut omnino quod tolerat nesciat, quia dum per multa spargitur, ab interna sui cognitione removetur. Si autem Deo soli vacare appetat, et ramos multimodae cogitationis abscidat, tunc libere conspicit quod de intima procedit radice carnis. Carduus namque si nascatur in via, itinerantium pedibus teritur, atque ipso usu transeuntium ejus superficies ne appareat confricatur. Sed quamvis desuper frutificantes spinae non appareant, subter
Abbreviated transcription (Latin):
norum coniuneta aut̃ ꝓbationibus ex ercetur in heremo ꝓbata
uero reꝓmissionis terra uirtutis plenitudine confirmatur. Ante
igitur in miraculis de gustauit quod appeteret. post modum in
labore temptata ẽ si custodire nouerat quod gustasset ad extre¬
mum quoq plenius accipere meruit qͦd laboribus ꝓbata custodi¬
uit. Ita gͦ uitam unuuis cuiusq conuersi & in choatio blanda ꝑmul¬
cet. & aspera meditas probat & plena post ꝑfectio roborat. Nam
quillitatem pacatissimam carnis uel dona ꝓphetie uel p̃dicam̃¬
ta doetrinȩ uel signorum miracula uel gratiam curationis ac¬
cipiunt. post hȩe aut̃ temptationum duris ꝓbationibus fatigan¬
tur: aquib: temptationibus ad huc cum inciperent ualde liberos
se eẽ crediderunt. Quod diuin& gratie dispensatione agit᷑. in in cho¬
atione sua temptationum asperitate tangantur quiasi eoꝵ initia

Expanded text:
norum; conjuncta autem, probationinorum; conjuncta autem, probationivero, in repromissionis terra virtutis plenitudine confirmatur. Ante igitur in miraculis degustavit quod appeteret, postmodum in labore tentata est si custodire noverit quod gustasset; ad extremum quoque plenius accipere meruit, quod laboribus probata custodivit. Ita ergo vitam uniuscujusque conversi, et inchoatio blanda permulcet, et aspera medietas probat, et plena post perfectio roborat. 29. quillitatem pacatissimam carnis, vel dona prophetiae, vel praedicamenta doctrinae, vel signorum miracula, vel gratiam curationis accipiunt: post haec autem duris tentationum probationibus fatigantur, a quibus tentationibus adhuc cum inciperent, valde liberos se esse crediderunt, quod divina gratia dispensatorie agitur: ne inchoatione sua tentationum asperitate tangantur; quia si eorum initia
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Cos̃ enim pulsare negligit. quos quieto iure possidere se sen¬
sentit Contra nos uero eo uehementius incitatur quo ex corde nr̃o
quasi ex iure ꝓpriȩ habitationes ex pellitur. Equidem quis quis in ipso
conuersationis initio magno plerunq: ex cipitur dulcedine con sola¬
tionis. s durum laborem post modum ꝓpationis ex peritur: Tres qͥp¬
pe modi sunt conuersorum. inchoatio medietas atq ꝑ fectio. In in
dinis. Prius gͦ illos dulcia suscipiunt quȩ consolentur post modũ
amara que ex erceant. & tunc demum suauia atq subuimia que
confirment. Nam & sponsam suam uir unus quisq prius dulcibus
blandimentis reuouet quam tamen iam coniunetam asperis in¬
crepationibus ꝓbat ꝓbatam uͦ securis cogitationibus possidet. Unde
& plebs israhelitica cum sponte se đo ad sacras mentis nuptias ex e¬
gypto uocaret᷑ quasi arrarũ uice prius accepitblandimenta sig¬

Expanded text:
dit. Eos enim pulsare negligit, quos quieto jure possidere se sdit. Eos enim pulsare negligit, quos quieto jure possidere se sentit. Contra nos vero eo vehementius incitatur, quo ex corde nostro quasi ex jure propriae habitationis expellitur. Hoc enim in seipsoconversionis initio magna plerumque excipitur dulcedine consolationis, sed durum laborem postmodum probationis experitur. Tres quippe sunt modi conversorum: inchoatio, medietas atque perfectio. In incdinis. Prius ergo illos dulcia suscipiunt quae consolentur, postmodum amara quae exerceant; et tunc demum suavia atque sublimia quae confirment. Nam et sponsam suam vir quisque prius dulcibus blandimentis fovet, quam tamen jam conjunctam asperis increpationibus probat, probatam vero securis cogitationibus possidet. Unde et plebs Israelitica, cum spondente se Deo ad sacras mentis nuptias ex Aegypto vocaretur, quasi arrharum vice prius accepit blandimenta sig
Abbreviated transcription (Latin):
modum securitas sternat. dispensante do ꝑmitiitur ut post conuer¬
sionem suam temptationum stimulis fatigetur: lam quidem ꝑ conuer¬
sionem rubrum mare transitum est sed ad huc inheremo uitȩ pre¬
sentis ante faciem hostes occurrunt. lam peccata p̃terita uelut̃ ex
uiant ut ad terram rexmissionis ꝑ gentibus ceptum iter inter clu¬
dant. lam priores culpe uelut insequentes aduersaru sola diuina¬
uirtute ꝓstrate sunt. s temptationum stimuli quasi hostes alui contra
faciem uenunt qui & cum nostro labore superentur. Con uersio ui¬
delicet securitatem parit. mater autem negligentie solet esse secu¬
ritas. He ergo securitas negligentiam generet scriptum est.
fili accedens ad seruitutem dĩ sta in iusticia & tremore. & p̃para ani¬
mam tuam ad temptationem. Non gͦ ait ad requiem s ad temp¬
tationem. quia hostis nr̃ ad huc in hac uita nos positos quanto ma¬
gis nos sibi rebellare conspicit tanto amplius ex pugnare conten¬

Expanded text:
modum securitas sternat, dispensante Deo permittitur, ut post conversionem suam tentationum stimulis fatigetur. Jam quidem per conversionem rubrum mare transitum est, sed adhuc in eremo vitae praesentis ante faciem hostes occurrunt. Jam peccata praeterita velut exobviant, ut ad terram repromissionis pergentibus coeptum iter intercludant. virtute prostratae sunt, sed tentationum stimuli, quasi hostes alii contra faciem veniunt, qui et cum nostro labore superentur. Conversio videlicet securitatem parit, mater autem negligentiae solet esse securitas. Ne ergo securitas negligentiam generet, scriptum est: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in justitia et timore, et praepara animam tuam ad tentationem . Non enim ait, ad requiem, sed ad tentationem, quia hostis noster adhuc in hac vita nos positos, quanto magis nos sibi rebellare conspicit, tanto amplius expugnare conten
Abbreviated transcription (Latin):
rant ado e.s Genebras dñs ponit cũ peccatis iudicia rependens ium̃ utelle¬
gente sue subtrahit & nox efficit᷑ ꝗͥa prauo mens ignorantie sue errorib
catuli leonũ rugiunt ꝗa nequissimarũs tam̃ eminentiũ potestatũ minis¬
trisp̃e importunis temptationis insurgunt. Qui tam̃ ado escam expeturit.
qͥa nimirũ capere animas nequeunt n iusto udicio p̃ualere diuinitus ꝑ¬
mittant᷑ ubi &e apte subiungit᷑ Ortus ẽ sol & congregati s̃ & in cubilibus
sius se e olloeauerunt quia ueritatis luminȩ ꝓcarnẽ apparente afideliu
mentib ex cussi qͣsi ad cubilia sua reuersi s̃. dũ sola infideliũ cordla atdbno¬

Expanded text:
tc.--Tenebras Dominus ponit, cum peccatis judicia rependens, lumen suae intelligentiae subtrahit, et nox efficitur, quia pravorum mens ignorantiae suae erroribcatuli leonum rugiunt, quia nequissimarum, sed tamen eminentium potestatum ministri spiritus, importunis tentationibus insurgunt. Qui tamen a Deo escam expetunt, quia nimirum capere animas nequeunt, nisi justo judicio praevalere divinitus permittantur. Ubi et apte subjungitur: Ortus est sol, et congregati sunt, et in cubilibus suis se collocaverunt : quia veritatis lumine per carnem apparente, a fidelium mentibus excussi, quasi ad cubilia sua reversi sunt, dum sola infidelium corda ten
Abbreviated transcription (Latin):
reficiat. qͦd ydrias uacuas. aqua dñs impleri p̃cepit
eandẽq aquã ꝓtinꝰ in uinũ uertit.: S cũ hȩe uigilantiores ingenio
audiunt. & saerã hystoriã credendo uenerantur: & qͥd intis in¬
nuant requir̃. Qui enĩ mutare aquã in uinũ potuit. & iã uacu¬
as ydrias ualuit uno statim implere. S impleri ydrias aqua
iubet quia prius ꝑsaerȩ lectionis hystoriã corda nr̃a replen¬
la s. &. aqͣm nob in uinũ ittit qͣndo ipsa hẏstoria ꝑ allegoria&

Expanded text:
d hydrias vacuas Dominus aqua impleri praecepit, eamdemque aquam protinus in vinum vertit ? Sed cum haec vigilantiores ingenio audiunt, et sacram historiam credendo venerantur, et quid interius innuat requirunt. Qui enim mutare aquam in vinum potuit, etiam vacuas hydrias valuit vino statim replere. Sed impleri hydrias aqua jubet, quia prius per sacrae lectionis historiam corda nostra replenda sunt. Et aquam nobis in vinum vertit, quando ipsa hist
Abbreviated transcription (French):
F ugint ur iueria enrporis noeua.
Perunt petcatricis anime cruntna.
Nic uor lȩticiȩ personat.
H ic par et gaudia redundant.
Hac dorio trinitatilaus et gloria
semper resultent.

Expanded text:
Fugiunt universa corpori nocua, Pereunt peccatricis animae crimina; Hic vox laetitiae personat; Hic pax et gaudia redundant. Hac domo Trinitati laus, Et gloria semper resultant.
Abbreviated transcription (Latin):
gene tuȩ absq ocus benȩ s̃ sc̃ȩ excłȩ sp̃ales patres. qͥ nune in ea nura¬
culis coruscant. & uelut in eiꝰ facie uenerabiles apparent. sumenim
uidemus multos mira agere uentura ꝓphare. mundũ ꝑfecte relin¬
quere ce estib aesidesiris ardere. siẽ cortex mali punici sẽe exele
de quaseriptũ ẽ qd oculus ñ uidit nec auris audiuit. nee in cor ho

Expanded text:
patres, qui nunc in ea miraculis coruscant, et velut in ejus facie venerabiles apparent. Cum enim videmus multos mira agere, ventura prophetare, mundum perfecte relinquere, coelestibus desideriis ardere, sicut cortex mali punici sanctae udivit, nec in cor hom
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndo affectatis iniquitatib subsequens fauet effectus & nulla con¬
trarietas impedit qͥd mens ꝑu̾sa c̃ cepit. Nam sepe pͣuo hominũ dũ tar¬
dant᷑ uota : mutant᷑ &̧ dũ difficultatẽ ꝑfectionis sentiunt reatũ ma¬
le actionis agnoscunt & quibꝰ pris inuitis cont̾ đr̃ uolentes pꝰ modũ hoc
quod conceperant auersant᷑¬

Expanded text:
ndo affectatis iniquitatibus subsequens favet effectus, et nulla contrarietas impedit quod mens perversa conceperit. Nam saepe pravorum hominum dum tardantur vota, mutantur; et dum difficultatem perfectionis sentiunt, reatum malae actionis agnoscunt; et quibus prius invitis contradicitur, volentes postmodum hoc quod conceperant, adversant
Abbreviated transcription (Latin):
te redit . S quib da m̃tibꝰ prauis nihil ẽ laboriosius quã si eis p̃cipit᷑
ut in huiꝰ mundi actibꝰ ñ laborent. Nã sepe quiđa repuisi ab actione
ena dep̃cant᷑ ut redeant. rogant ut p̃mant᷑ gͣuȩ se ĩcurrisse piulũ¬
tem abstrahimus. partẽq relinquimꝰ. Quia gͦ in electissius dñs fun¬
ditus occidit mortẽ. mors mortis extitit. Quia uͦ ex inferno partẽ ab¬
tiuis inferne: quia sublatis eis ex parte tͣnsfigo.

Expanded text:
redit. Sic quibusdam pravis mentibus nihil est laboriosius quam si eis praecipitur ut in hujus mundi actibus non laborent. Nam saepe quidam repulsi ab actione terrena deprecantur ut redeant, rogant ut premantur, grave se incurrisse periculutem abstrahimus, partemque relinquimus. Quia ergo in electis suis funditus occidit mortem, mors mortis exstitit; quia vero ex inferno partem abtuus, inferne, » quia sublatis eis te ex parte transfigo.
Abbreviated transcription (Latin):
&line tibulpes ualde fraudulenta s̃ animalia que nn fosis uel
inetub abscondunt iũ apparuerint nunqua rȩctis itineribꝰ
st inatra subicuant Nomine gͣ iulpiũ dolosa atq fraudulen¬
ta nomine aũ uolucrũ hȩc eađe suꝑba demonia designagi
Aesi lirat fraudulenta & elata demonia in corde iato hde
ẽ humilitas mea requiẽ in suꝓba

Expanded text:
imirum valde fraudulenta sunt animalia, quae in fossis vel specubus absconduntur, cumque apparuerint, nunquam rectis itineribus, se in aera sublevant. Nomine ergo vulpium dolosa atque fraudulenta, nomine autem volucrum, haec eadem superba daemonia designantur. Ac si dicat: Fraudulenta et elata daemonia in corde vestro, it, humilitas mea requiem in superba
Abbreviated transcription (Latin):
aduatis cura pstrauit Nemo discutiat cur aluis t rahĩt̃ ex do¬
tabsa &sapientib & prudentibꝰ & reuelasti ea paruuilisi tta piatĩ
qui moss tanqua rationẽ qͣna absconsionis aereuelatoniu
quimgtns art̃ Qua sic fu̾it plactiũ antete. Quidꝰ nimisũr
ubis nempla humilitatis accipimꝰ ne temere discutere sur¬
no c suiadbo alio uocatione aliq uͦ repulsione psũma misunu

Expanded text:
atis culpa prostravit. Nemo discutiat cur alius trahatur ex doa sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. Ita, pater . Atque mox tanquam rationem quamdam absconsionis ac revelationis adjungens, ait: Quia sic fuit placitum ante te. Quibus nimirum verbis exempla humilitatis accipimus, ne temere discutere superna consilia de aliorum vocatione, aliorum vero repulsione praesumamus. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
amouere conat᷑. ꝗͥd aliud ioquit᷑ qͣm id qͣd pͥmis hominib: dixit cur
p̃cepit uobis ds̃ ut ñ comederetis de omni ligno paradysi S quia
diuino munere redemptus homo uisticiã recipit quã dudũ ẽditss
amisit: robustiorẽ se iã ẽtra blandimenta callidi ꝑsuasoris exercet
qͥa exꝑimento didicit. qͣntũ obediens e̾ẽ debeat p̃cepto. & quẽ e̾ẽ cul¬
pa duxcit ad pęnã. nunc pena sua restringit aculpa. ut tanto ma
gis delinquere metuat. qͣnto cogente supplicio & ipse iam quod
perpetrauit accusat.

Expanded text:
quod primis hominibus dixit: Cur praecepit vobis Deus, ut non comederetis de omni ligno paradisi ? Sed quia divino munere redemptus homo justitiam recepit, quam dudum conditus amisit, robustiorem se jam contra blandimenta callidae persuasionis exercet, quia experimento didicit quantum obediens esse debeat praecepto. Et quem tunc culpagis delinquere metuit, quanto, cogente supplicio, et ipse jam quod perpetravit accusat.
Abbreviated transcription (Latin):
Iinimiei temptationibs tractaret᷑ adiunctũ ẽ. cur p̃cepit uobis
ris inimicus qͦd inparadẏso egit. hoc cottidie agere ñdesistit.im Ner¬
ba qͥppe di in cordib hominum molit᷑ euellereꝰ atꝙ in eis ficta ͬ pro¬
missionis suȩ blandimenta radicare. sottidie id qd ds minat᷑ leui¬
gat. & ad hoc eredendũ qͦd falso ꝓmitiit inuitat. Falso enĩ pollicet᷑
temporalia. ut mentib hominũ ea supplicia leuiget quȩ ds minat᷑
ȩt̃na. ħam cũ p̃sentis uitȩ głam spondet: qͥd aliud dicit quã gustate
& eritis siẽ du lesi aꝑte dicat. Corporalem c̃cupiscentiã tangite &¬

Expanded text:
tationibus tractaretur, adjunctum est: Cur praecepit vobis ris inimicus quod in paradiso egit, hoc quotidie agere non desistit. Verba quippe Dei de cordibus hominum molitur evellere, atque in eis ficta promissionis suae blandimenta radicare, quotidie id quod Deus minatur, levigat, et ad hoc tradendum quod falso promittit, mutat. Falso enim pollicetur temporalia, ut mentibus hominum ea supplicia leviget, quae Deus minatur aeterna. Nam cum praesentis vitae gloriam spondet, quid aliud dicit, quam, Gustate, et eritis sicut dii? Ac si aperte dicat: Temporalem concupiscentiam tangite