comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uulgus nr̃oꝵ putat: sed explet᷑ sententia dĩ quo huc atq
illuc uagus & ꝓfugus oberrat. Et uocauit nomen eiꝰ
dr̃. Quia igit᷑ poluerit eũ dĩ ꝓ abel. ꝓptea sedh
id est positio appellat᷑. Deniq aquila & uocauit in qͥt
nom̃ eiꝰ sedh dicens. qr posuit mͥ ds̃ semen alterũ.
Et uocauit noitien eiꝰ enos. Hic sperauit uiuocare
nomen. dnĩdĩ. Iuomꝰ adã homo int̃pretat᷑: ita et
enos iuxta hebreȩ̨ linguę uarietatẽ. homo uel uir
pleriq hebreoꝵ aliud arbitrent᷑. qđ tunc primũ in
no mine dnĩ. et in similitudiue eiꝰ fabricata sunt idola.

Expanded text:
vulgus nostrorum putat: sed expletur sententia Dei, quod huc atque vulgus nostrorum putat: sed expletur sententia Dei, quod huc atque illuc vagus et profugus oberravit. Et vocavit nomen ejus dicitur. Quia igitur posuerat eum Deus pro Abel, propterea SETH, id est, positio appellatur. Denique Aquila: Et vocavit, inquit, nomen ejus Seth, dicens: Quia posuit mihi Deus semen alterum. Et vocavit nomen ejus Enos: hic speravit invocare nomen Domini Dei. Quomodo ADAM   homo interpretatur: ita et ENOS   juxta Hebraeae linguae vaplerique Hebraeorum arbitrentur quod tunc primum in nomine Domini et in similitudine eius fabricata sint idola.
Abbreviated transcription (Latin):
Monne sibene feceris. dimittet᷑ tibi om̃e delictũ. siue ut
theodocion ait. acceptabile erit. id est munꝰ tuũ susci¬
piã ut suscepi frĩs tui. Q đ si male egeris: ilico pecca¬
tũ ante uestibulũ tuũ sedebit. & tali iantore comita¬
bis. Uerũ qr lib̾i arbitrii es. moneo ut ñ tui peccatũ
generis masculini ẽ. in greco feminini. Et qui int̃¬
p̃tati siuit: masculino illud ut erat inhebreo genere
transtulerunt. Et dixit cam ad abel frẽm suũ: sub¬
audit᷑ ea quȩ locutꝰ .ẽ. dñs. Suꝑfluũ ergo . ẽ. qđ in sa¬
maritanoꝵ. & nr̃o uolumine repperit᷑ : transeamꝰ in
cãpũ. Omĩs qui occiđit cam: septẽ uindictas ex soluet.
Pseptẽ uindict is. aquila septemplicit᷑ int̃p̃tatꝰ . ẽ. sym¬
machus septitũ. ⁊ theodocion ꝑ ebdomadẽ. Suꝑ quo
fluctuans: ac sedis in certȩ. Non.ẽ.gͥ. terra. naid. ut

Expanded text:
Nonne si bene feceris dimittetur tibi omne delictum tuum: sive ut Nonne si bene feceris dimittetur tibi omne delictum tuum: sive ut Theodotion ait, acceptabile erit: id est, munus tuum suscipiam, ut suscepi fratris tui? Quod si male egeris: illico peccatum ante vestibulum tuum sedebit, et tali janitore comitaberis. Verum quia liberi arbitrii es: moneo ut non tibi peccatum, generis masculini est, in Graeco feminini. Et qui interpretati sunt, masculino illud ut erat in Hebraeo genere transtulerunt. 312 Et dixit Cain ad Abel fratrem suum. Subauditur ea, quae locutus est Dominus. Superfluum ergo elumine reperitur, Transeamus in campum. Omnis qui occiderit Cain, septem vindictas exsolvet. Pro septem vindictis, Aquila septempliciter interpretatus est. Symmachus, septimum. Theodotio, per hebdomadem. Super quo fluctuans, ac sedis incertae. Non est igitur terra Naid, ut
Abbreviated transcription (Latin):
contristatꝰ est cam ualde. Unde scire potuit cam. qđ frĩs mu¬
nera suscepisset ds̃. et sua repudiasset : nisi illa int̾pretatio
uera ẽ. quã theodocion posuit. Et inflãmauit ds̃ suꝑ abel¬
flãmauit. Ignẽ autẽ ad sacrificiũ deuorandũ solitũ ueni¬
re de cȩlo et in dedicatione tẽpli sub salomone legimꝰ. et
quando helias in monte carmelo construxit altare. Eit
dixit dñs ds̃ ad caui. Quare concidit uultꝰ tuus. ⁊ non¬
ne si recte offeras. ñ recte autẽ diuidas peccasti: Qui
esce. Ad te conuersio eiꝰ: et tu dominab̾is eiꝰ. Necessitate
cõpellim̃ in singłis diutiꝰ inmorari. Siquidẽ & nune mul
Ait enĩ ds̃ ad cain. Quare irasceris : & quare conci¬
dit uultꝰ tulis.: Nonne si bene egeris dimitret
ł. & si ñ bene egeris. ante fores peccatũ tuũ sede¬
bit. ꝙ adre socittas eĩ. Sed tu magis dominare.
eius. Q d̃ autẽ dicit. hoc est. Quare irasceris. & inui¬
diȩ in frẽm liuore cruciatꝰ uultũ dimittis in terrĩ.

Expanded text:
contristatus est Cain valde. Unde scire poterat Cain, quod fratris munera suscepisset Deus, et sua repudiasset: nisi illa interpretatio vera est, quam Theodotion 311 posuit. Et inflammavit Dominuflammavit. Ignem autem ad sacrificium devorandum solitum venire de coelo: et in dedicatione templi sub Salomone legimus, et quando Elias in monte Carmelo construxit altare . Et dixit Dominus ad Cain: Quare concidit vultus tuus? Nonne si recte offeras, non recte autem dividas, peccasti? esce; ad te conversio ejus, et tu dominaberis illius . Necessitate compellimur in singulis diutius immorari. Siquidem multo aliusAit enim Deus ad Cain: Quare irasceris, et quare concidit vultus tuus? nonne si bur tibi, et si non bene egeris, ante fores peccatum tuum sedebit? et ad te societas ejus: sed tu magis dominare ejus. Quod autem dicit, hoc est: Quare irasceris, et invidiae in fratrem livore cruciatus, vultum dimittis in terram?
Abbreviated transcription (Latin):
erunt dies eoꝵ c̾entũ uiginti anni: hoc ẽ. centũ ui
annos contracta. ẽ: sed generationi illi. centũ uiginti
anii. ad pę̧uitentiã dati sunt. Si quidẽ inueniniꝰ qđ

Expanded text:
erunt dies eorum centum viginti anni. hoc est, habebunt erunt dies eorum centum viginti anni. hoc est, habebunt annos contracta est: sed generationi illi, centum viginti anni ad poenitentiam dati sunt. Siquidem invenimus, q
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. requies. Yidentes aut ẽ fili dĩ filias hominũ qr bone es
sent. Uerbũ hebraicũ heloim : cõmunis ẽ. nuneri. Et
ds quippe et dii similit̾ appellant᷑. ꝓpt̃ qđ. aquila plurali
nuinero filios dõꝵ ausus. ẽ: dicere : dõs intelligens scõs
siue angłos. Uĩ enĩ stetit insinagoga doi : in medio
autẽ dõs discernit. Unde & syminachus istĩ modisen¬
sũ sequens. Uidentes filii potentũ filias hominũ et reliq̃¬
Non udicabit sps̃ nĩs homines istos in sempit̃nũ. qr
caro st̃. Hoc .ẽ. qi fragilis. ẽ in homine conditio non
eos ad et nos seruabo cruciatꝰ: sed hic illis resiituã¬
fueruit fornicatę : & sponsas earũ cũ adulterauerint.
Et in alio loco. Uisitabo in uirga iniquitates eorũ: & in
flagellis peccata eorũ. Uerũtam̃ miscđãm meã uon
auferã ab eis. Porro ne uidẽt᷑ in eo. ẽẽ crulelis qđ
peccantib locũ pęnitentię ñ dedisset : adiecit. Sed

Expanded text:
tem filii Dei filias hominum, quia bonae sunt. Verbum Hebraicum ELOIM  , communis est numeri: et Deus quippe et dii similiter appellantur: propter quod Aquila plurali numero, filios deorum ausus est dicere: Deos intelligens, Sanctos, sive Angelos. Deus enim stetit in synagoga deorum: in meautem deos discernit . Unde et Symmachus istiusmodi sensum sequens ait: Videntes filii potentum filias hominum, et reliqNon judicabit Spiritus meus homines istos in sempiternum, quia caro sunt: hoc est, quia fragilis est in homine conditio, non eos ad aeternos servabo cruciatfuerint fornicatae, et sponsas eorum, cum adulteraverint . Et in alio loco: Visitabo in virga iniquitates eorum, et in flagellis peccata eorum: verumtamen misericordiam meam non auferam ab eis . Porro ne videretur in eo esse crudelis, quod peccantibus locum poenitentiae non dedisset, adjecit: Sed
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ natiuitatis matusale. usq ad diẽ ortꝰ noe. st̃ anni
trecenti sexaginta nouẽ. His adde sescentos annos noe
ita fit. ut nongentesimo sexagesimo nono anno uitę suȩ
matusala mortuus sit. eo anno quo cępit. ẽẽ. diluuiũ
Et uocauit nomen eiꝰ noe dicens. Iste requiescere nos

Expanded text:
ergo nativitatis Mathusalae, usque ad diem ortus Noe, sunt anni ergo nativitatis Mathusalae, usque ad diem ortus Noe, sunt anni trecenti sexaginta novem: his adde sexcentos annos Noe: ita fit, ut nongentesimo sexagesimo nono vitae suae Mathusala mortuus sit, eo anno, quo coepit esse diluvium. Et vocavit nomen ejus Noe, dicens: Iste requiescere nos
Abbreviated transcription (Latin):
noe. Et fium simul usq ad diẽ natiuitatis noe. anni uitȩ.
matusale trecenti quinquaginta quinque. Sescente simo
aut̃ anno uitȩ noȩ. diluuiũ factũ. ẽ. Ae ꝑ hoc habita sup¬
putatione ꝑ partes. nongentesimo quinquagesimo quinto
matusale diluiuũ fuise coniunc it᷑. Ciũ autẽ supra nori¬
¶ gentis
sexaginta nouẽ annis. uixisse sit dictus. nulli dubiũ . ẽ.
quatt uordecĩ eũ annos uixisse post diliuiiũ. Et quo modo
uerũ . ẽ. qđ octo tantũ animȩ. in archa saluȩ factȩ sit:
Restat ergo ut quomodo in plerisq : ita & in hoc sit
error in numero. Siquidẽ in hebreis & samaritanoꝵ
libris. ita scriptũ repperi. Et uixit matusale postꝗm
genuit lamech. septingentos octoginta duos annos. &
genuit filros &filias. Et fuerunt om̃s dies matusale.
anni nongenti sexaginta nouẽ. & mortuus. ẽ. E.t ux̃
lamech centũ octoginta duos annos et genuit noe. Adie

Expanded text:
Noe. Et fiunt simul usque ad diem nativitatis Noe, anni vitae Noe. Et fiunt simul usque ad diem nativitatis Noe, anni vitae Mathusalae, trecenti quinquaginta quinque. Sexcentesimo autem anno vitae Noe, diluvium factum est. Ac per hoc, habita supputatione per partes, nongentesimo quinquagesimo quinto anno Mathusalae, diluvium fuisse convincitur. Cum autem supra nongentis sexaginta novem annis vixisse 314 sit dictus, nulli dubium est quatuordecim eum annos vixisse post diluvium. Et quomodo verum est, quod octo tantum animae in arca salvae factae sunt? Restat ergo, ut quomodo in plerisque, ita et in hoc sit error in numero. Siquidem et in Hebraeis et Samaritanorum libris, ita scriptum reperi: Et vixit Mathusala centumgenuit Lamech, septingentos octoginta duos annos et genuit filios et filias. Et fuerunt omnes dies Mathusalae, anni nongenti sexagintanovem, et mortuus est. Et vixit Lamech centum octoginta duobus annis, et genuit Noe. A die
Abbreviated transcription (Latin):
suã : & uocauit nom̃ eiꝰ sedh. Sciendũ quod usq ad dilu¬
uiũ. ubi in nr̃is codicib ducentoꝵ & qt excurrit annoꝵ
geniusse quis dr̃. in hebres habeat centũ aunos. & re¬
liquos qui sequunt᷑. Euerunt autẽ dies adã. postquã ge¬
nuit sedh. septingenti. Q. uia inducentis errauerant.
consequent̃ hic posurt septingentos. cũ in hebreo habeat
octingentos: et supra. centũ. Et uixit mathusala annis
centũ sexaginta septẽ. et genuit lamech. Et uixit ma¬
tusala postquã genuit lamech annos octingentos duos. et ge¬
nuit filios. & filias. Et fuerunt om̃s dies mat̾usalȩ quos uint
anui nongenti sexaginta nouẽ: et mortuus. ẽ: Famosa qͤs¬
tio et disputatione omĩũ ęccłarũ uentilata.:
qđ iuxta diligentẽ supputationẽ. quat tuor decim an¬
nos. post diluuiũ inatusala uixisse referat᷑. Et enĩ cũ. eẽt.
matusala annoꝵ centũ sexaguita septẽ: genuit lamech.
Rursũ lameth eũ. eẽt. annoꝵ centũ octogunta octo. genuit

Expanded text:
 et vocavit nomen ejus Seth. Sciendum quod usque ad diluvium, ubi in nostris codicibus, ducentorum et quod excurrit annorum genuisse quis dicitur: in Hebraeo habeat centum annos, et reliquos qui sequuntur. Fuerunt autem dies Adam, postquam genuit Seth, septingenti anni. Quia in ducentis erraverat, consequenter hic posuit septingentos, cum in Hebraeo hic habeatur octingentos, et supra centum. Et vixit Mathusala annis centum sexaginta septem, et genuit Lamech. Et vixit Mathusala, postquam genuit Lamech, annos octingentos duos, et genuit filios et filias. Et fuerunt omnes dies Mathusalae, quos vixit, anni nongenti sexagintanovem, et mortuus est. Famosa quaestio, et disputatione omnium Ecclesiarum ventilata, quod juxta diligentem supputationem, quatuordecim annos post diluvium Mathusala vixisse referatur. Etenim cum esset Mathusala annorum centum sexaginta septem, genuit Lamech. Rursum Lamech, cum esset annorum centum octoginta octo, genuit
Abbreviated transcription (Latin):
Non udicabit sps̃ nĩs homines istos in sempit̃nũ. qr
caro st̃. Hoc .ẽ. qi fragilis. ẽ in homine conditio non
eos ad et nos seruabo cruciatꝰ: sed hic illis resiituã¬
fueruit fornicatę : & sponsas earũ cũ adulterauerint.
Et in alio loco. Uisitabo in uirga iniquitates eorũ: & in
flagellis peccata eorũ. Uerũtam̃ miscđãm meã uon
auferã ab eis. Porro ne uidẽt᷑ in eo. ẽẽ crulelis qđ
peccantib locũ pęnitentię ñ dedisset : adiecit. Sed
erunt dies eoꝵ c̾entũ uiginti anni: hoc ẽ. centũ ui
annos contracta. ẽ: sed generationi illi. centũ uiginti
anii. ad pę̧uitentiã dati sunt. Si quidẽ inueniniꝰ qđ

Expanded text:
Non judicabit spiritus meus homines istos in sempiternum, quoniam caro sunt: hoc est, quia fragilis est in homine conditio, non eos ad aeternos servabo cruciatfuerint fornicatae, et sponsas eorum, cum adulteraverint . Et in alio loco: Visitabo in virga iniquitates eorum, et in flagellis peccata eorum: verumtamen misericordiam meam non auferam ab eis . Porro ne videretur in eo esse crudelis, quod peccantibus locum poenitentiae non dedisset, adjecit: Sed erunt dies eorum centum viginti anni. hoc est, habebunt annos contracta est: sed generationi illi, centum viginti anni ad poenitentiam dati sunt. Siquidem invenimus, q
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. requies. Yidentes aut ẽ fili dĩ filias hominũ qr bone es
sent. Uerbũ hebraicũ heloim : cõmunis ẽ. nuneri. Et
ds quippe et dii similit̾ appellant᷑. ꝓpt̃ qđ. aquila plurali
nuinero filios dõꝵ ausus. ẽ: dicere : dõs intelligens scõs
siue angłos. Uĩ enĩ stetit insinagoga doi : in medio
autẽ dõs discernit. Unde & syminachus istĩ modisen¬
sũ sequens. Uidentes filii potentũ filias hominũ et reliq̃¬

Expanded text:
tem filii Dei filias hominum, quia bonae sunt. Verbum Hebraicum ELOIM  , communis est numeri: et Deus quippe et dii similiter appellantur: propter quod Aquila plurali numero, filios deorum ausus est dicere: Deos intelligens, Sanctos, sive Angelos. Deus enim stetit in synagoga deorum: in meautem deos discernit . Unde et Symmachus istiusmodi sensum sequens ait: Videntes filii potentum filias hominum, et reliq
Abbreviated transcription (Latin):
terrã qͣm dedisti patb eor: ñ forte hii qͥibi ad orandũ uenerint obtiñe
ualeant:
ut hi qui incaptiuitatẽ duicti sunt reducantur: ⁊ conuersi apeccatis
suis ex audias eos. Notandum qͥ cũ ad orandũ ꝑgitur: apeccatis conũ¬
tendũ ẽ. Sc̃ificauit saiomon mediũ atũ ante tẽptũ dñi. Quia p̾multi¬
tudine sacͥficior hostias ñ poterant om̃s offerre in altari: ido mediã par¬

Expanded text:
terram, quam dedisti patribus eorum, nisi forte hi qui ibi ad orandum venerint, obtinere terram, quam dedisti patribus eorum, nisi forte hi qui ibi ad orandum venerint, obtinere valeant, ut hi qui in captivitatem ducti sunt, reducantur. Et conversi a peccatis suis, exaudias eos. Notandum, quod cum ad orandum pergitur, a peccatis convertendum est. Sanctificavit Salomon medium atrii ante templum Domini. Quia prae multitudine sac
Abbreviated transcription (Latin):
de ꝓgenie salomith. de tͥbu dan: q̃ ĩlibro numeror sc̃bitur. Patrẽ uͦ eius
tradunt hebrei fuisse hebreum: de ꝓgenie ooliab. detͥbu dan: qui in
heremo cum beseeleel oꝑatus est. Qđ uero hͥ tiriũ uocat: illi dicunt ħ
translatione factũ fuisse. Toori enim lingua eor plasmatus intelligit᷑.
Tirus eñi ꝗͣ illi sor uocant: in quib dã locis angustia. inqͥb dã locis plas¬
matio sola ĩ telligi. Iccͥrco uocat ille patrẽ suũ: qr ad eũ de terra isrł ad
ꝑegͥnandũ ꝓfectus: docuit eũ timorẽ dñi: ⁊ adduxit eum ad cogniti
Uade interrã uisionis. Inmensura pͥma .i. ad m̃surã qua moyses taber
uͥ reges orabant. Dñs dix̃ ut habitare incaligine. qno ad moysen
dix̃: ecce ego uenio adte incolunna nub̃. Et dep̃cati fuerint ĩloco
isto. ex audi de celo: ⁊ ꝓpiciare peccatis eoꝵ: ⁊reduc eos ĩtrã ꝗͣ dedisti
patͥb eor. Cũ eñĩ in loco ipso eos oraturos dicat: cur dicit ⁊ reduc eos ĩ

Expanded text:
de progenie Salomith, de tribu Dan, qui in Libro Numerorum scribitur. Patrem vero ejus tradunt Hebraei fuisse Hebraeum de progenie Ooliab, de tribu Dan, qui in eremo cum Beseleel operatus est. Quod vero hic Tyrium eum vocat, illi dicunt hoc translatione factum fuisse. Zoori enim lingua eorum plasmator intelligitur. Tyrus enim, quam illi Sor vocant, in quibusdam locis angustia, in quibusdam plasmatio intelligi solet. Idcirco vocat illum patrem suum, quia ad eum de terra Israel ad peregrinandum profectus, docuit eum timorem Domini, et adduxit eum ad cognitioVade in terram visionis . In mensura prima, id est, mensura, qua Moyses tabernubi reges orabant. Dominus dixit ut habitaret in caligine, quando ad Moysen dixit: Ecce ego venio ad te in columna nubis. Et cum deprecati fuerint in loco isto, exaudi de coelo; et propitiare peccatis eorum, et reduc eos in terram quam dedisti patribus eorum. Cum enim eos in loco ipso oraturos dicat: cur dicit, et reduc eos in
Abbreviated transcription (Latin):
Et qđ idẽ doctores asini ñ cupentur monstratur ex libro
genesis uͥ sequit᷑. Isachar asinus fortis. accubans inter
terminos. uidit requiẽ quod esset bona. ⁊ t̾rã quod
optima ⁊ supposuit humerũ suũ ad portandũ. factꝰq
ẽ. tͥbuto seruiens. Asinus in libro geneseos fortis dr̃: ꝓp̃t
fortitudinẽ legis. eo quod in humero legẽ portara&e. ⁊ cͣetis
tribub tributũ.i. doctrinã legis impenderet. In libro
uero uidicũ asinȩ dicunt᷑. eo qd̾ urib fracti & humiliati¬
atq infirmi manerent. Iugo scilicet gentium p̾ssi atq humi¬
liati: & sola tantũ lege dĩ contenti. Surge surge. debbora
surge loquere canticũ. Notandũ quod in heb̾eo ex ꝑgiscere

Expanded text:
Et quod iidem doctores asini nuncupentur, monstratur ex libro Et quod iidem doctores asini nuncupentur, monstratur ex libro Genesis, ubi sequitur: Issachar asinus fortis accubans inter terminos, vidit requiem quod esset bona, et terram quod esset optima, et supposuit humerum suum ad portandum, factusque est tributo serviens . Asinus in Libro Geneseos fortis dicitur, propter fortitudinem legis, eo quod in humero legem portaret, et caeteris tribubus tributum, id est doctrinam legis impenderet. In Libro vero Judicum asinae dicuntur, eo quod viribus fracti et humiliatiatque infirmi manerent, jugo scilicet gentium pressi atque humiliati, et sola tantum lege Dei contenti. Surge, surge Debbora; surge, loquere Canticum. Notandum quod in Hebraeo exspergisce
Abbreviated transcription (Latin):
dñm: illa respondit. Ubi collisi sunt currꝰ ⁊ hostiũ ẽ suffo¬
catus exercitus. ibi narrentur iusticiȩ dm̃i. clem̃tiȩ fortis
isrł. Ac si dicer&. Quãius semꝑ ⁊ ubiq ds̃ laudandus sit.
tam̃ modo laudandus a nob̾ pocius ⁊ benedicendus est
qui inimicos ur̃os subu̾tit. sic̃ egẏptios inmari rubro. Tc̃
descendit popłs dñi ad portas. ⁊ obtinuit pͥcipatũ. Ad por¬
tas popłs dñi descendit.i. adportas domus dñi: qr bene¬
dicto domino ⁊ collaudato in loco uictoriȩ descendunt in
domũ dñi ut ibi etiã dñm collaudarent. orationes &
uictimas ei offerentes. Qđ uͦ de tribu isachar doctores ce¬
terarũ tͥbuũ eẽnt. monstratur ex libro paraupomenon
uͥ ait. De filiis qͦ ysachar uiri eruditi. qͥ norant sigula
tẽꝑa. ad p̃cipiendũ qͥd facẽ deber& isrł. pͥncipes ducen¬
ti. Om̃s autem relique trib earũ consiliũ sequebantur.

Expanded text:
Dominum? illa respondit: Ubi collisi sunt currus, et hostium suffoDominum? illa respondit: Ubi collisi sunt currus, et hostium suffocatus est exercitus, ibi narrentur justitiae Domini, clementiae fortis Israel; ac si diceret: Quamvis semper et ubique Deus laudandus sit; tamen modo laudandus a nobis potius et benedicendus est, qui inimicos nostros subvertit, sicut Aegyptios in mari Rubro. Tunc descendit populus Domini ad portas, et obtinuit principatum. Ad portas populus Domini descendit, id est, ad portas domus Domini, quia benedicto Domino et collaudato in loco victoriae, descenderunt in domum Domini, ut ibi etiam Dominum collaudarent, orationes et victimas ei offerentes. Quod vero de tribu Issachar doctores exterarum tribuum essent, monstratur ex libro Paralipomenon, ubi ait: De filiis quoque Issachar viri eruditi, qui norant singula tempora, ad praecipiendum quid facere deberet Israel, principes ducenti: omnes autem reliquae tribus eorum consilium sequebantur .
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ensis ⁊ lancea in manu tociꝰ popłi qui erant cũ saul ⁊ iona¬
than: excepto saul ⁊ ionathan filio euis. Cor meũ diligit pͥn¬
cipes isrł. Notandũ. quod inhebreo ñ pͥncipes. s doctores le
oc debbora inpersona di loquitur. quod ds̃ s. gitur¬
diligat doctores. legi dĩ studentes. De quib sequitur.
Qui ꝓpͥa uoluntate. uos obtulistis discrimini in popło.
hebreo sedentes suꝑ udiciũ. ⁊ ambulatis inuia. loquimini
uͥ collisi sant currꝰ. ⁊ hostiũ ẽ suffocatus exercit᷑. ibi narrent᷑
asinȩ in lege. sedentes suꝑ udiciũ .i. suꝑ legẽ. Quȩ etiã suꝑ¬
lege. eo quod uiã legis nequa quã excederent. Popłm itaq
qui suꝑ has asinas .i. suꝑ hos doctores requiescebant: ꝓuo¬
cat debbora adbenedicendũ dñm: ⁊ait. Loquimini .i.
laudate. U quasi interrogassent uͥ: ⁊ quando laudabimꝰ

Expanded text:
est ensis et lancea in manu totius populi qui erant cum Saul et Jonaest ensis et lancea in manu totius populi qui erant cum Saul et Jonathan, excepto Saul et Jonathan filio ejus . Cor meum diligit principes Israel. Notandum quod in Hebraeo, non principes, sed doctores legitur. Hoc Debbora in persona Dei loquitur, quod Deus diligat doctores legi Dei studentes. De quibus sequitur: Qui propria voluntate obtulistis vos discrimini in populo,Hebraeo, sedentes super judicium. Et ambulatis in via, loquimini ubi collisi sunt currus, et hostium suffocatus est exercitus, ibi narrentur asinae in lege, sedentes super judicium, id est, super legem. Qulege, eo quod viam legis nequaquam excederent. Populum itaque qui super has asinas, id est, super hos doctores requiescebant, provocat Debbora ad benedicendum Dominum, et ait: Loquimini, id est, laudate. Et quasi interrogassent: ubi et quando laudabimus
Abbreviated transcription (Latin):
ne & exortatione docere. ⁊ consilio abhostib lib̾are. hos etiã
fortes insuꝑiorib ad dñm secũ benedicendũ eadẽ debbora u̾b̾
his ꝑuocat dicens. Qui sponte obtulistis de isrł aminas ur̃as
ad piculum: benedicite dño. hu fortes .i. doctores obtulisse di¬
cuntur animas suas adꝑicłm. idẽ. legi dĩ ⁊ seruituti eiꝰ se subdi¬
Dis se. & die noctuq inmeditationib legis corpus ammãq macerasse.
Noua bella elegit. dĩ. & portas hostiũ ipse subũtit. Clipeus &
fortes ⁊ uictoriosos fecerit. Qđ uero isrłitȩ armis expoliati fu¬
issent. a iabin rege chanaan. insuꝑioribus de claratur. ubi
dicitur.Clamauertq filii isrł ad dum. Nungentos habebat
falcatos currus: ⁊per .xx. annos uehem̃ter oþp̃ssit eos. Uehe¬
menter ⁊ fortĩt oppressit eos. qr armis expoliasse dr̃ sicut
in libro samuhelis scribitur. Cũq uenisset dies p̃lii. ñ ĩuent

Expanded text:
ne, et exhortatione doceret, et consilio ab hostibus liberaret. Hos etiam ne, et exhortatione doceret, et consilio ab hostibus liberaret. Hos etiam fortes in superioribus ad Dominum secum benedicendum eadem Debbora verbis his provocat, dicens: Qui sponte obtulistis de Israel animas vestras ad periculum, benedicite Domino . Hi fortes, id est, doctores obtulisse dicuntur animas suas ad periculum, id est, legi Dei et servituti ejus se subdidisse, et die noctuque in meditationibus legis corpus animamque mactasse. Nova bella elegit Dominus, et portafortes et victoriosos fecerit. Quod vero Israelitae armis exspoliati fuissent a Jabin rege Chanaan, in superioribus declaratur, ubi dicitur: Clamaveruntque filii Israel ad Dominum. Nongentos habebat falcatos currus, et per viginti annos vehementer oppressit eos . Vehementer et fortiter oppressit eos, quia armis exspoliasse dicitur: sicut in libro Samuelis scribitur: Cumque venisset dies praelii, non inventus
Abbreviated transcription (Latin):
erremotus montis sina descͥbitur: Et quod die ueli aenue¬
bes stiuiauerunt aqͥs: ad p̃sentiã dm̃ celi qͣsi quo a panore
sudores miscent᷑: aquis stalaui̾se dicunt᷑. Similit̃ ⁊montes
anath. in dieb iael quieuerunt semite. ⁊ qui ingrediebant᷑
ꝑeas. ambulauert̃ ꝑcalles de mios. Quienuisse a nt semnucqr
tepe sangar ducis isrł. p̃ occupatȩ erãt semitȩ. abimimic his
isrł. iñ audiebant in domũ dm̃ lib̾e orandi gc̃a ascenasis
qui ingrediebantur ꝑeas timore inimicor latent᷑ : ealles
de uios ascendebãt. De qͥbꝰ mimicis ñ plene eos libasse san
⁊ absq ullo timore ibant indomũ dñi. qui antea ꝓcalleᷤ
deuios ulue gradiebant᷑. Et quod iael ante debboram. ħ
ponitur. humilitatis causa ħ debbora fecisse dicitariẽ
coquod iael uxor aber cinei sisarã interfecerit. Cessauer
aute fortes inisrł: quieuerunt donec surgera. debbora:
surger& mat̾ inisrł: Fortes hic doctores ⁊ p̃dicatores legis dic̃.

Expanded text:
Sina describitur. Et quod dicit: Coeli ac nubes stillaverunt aquis, ad praesentiam Dominii, coeli quasi quodam pavore sudores emittentes, aquis stillavisse dicuntur. Similiter et montes angar filii Anath, in diebus Jahel quieverunt semitae, et qui ingrediebantur per eas, ambulaverunt per calles devios. Quievisse itae ab inimicis Israel, et non audebant in domum Domini libere orandi gratia ascendere; sed qui ingrediebantur per eas, timore inimicorum latenter, et per calles devios ascendebant. De quibus inimicis non plene eos liberasse Sanget absque ullo timore ibant in domum Domini, qui antea per calles devios illuc gradiebantur. Et quod Jahel ante Debboram hic ponitur, humilitatis causa hoc Debbora fecisse dicitur, eo quod Jahel uxor Aber Cinaei Sisaram interfecerit. Cessaverunt autem, fortes in Israel quieverunt, donec surgeret Debbora, mater in Israel. Fortes hic doctores et praedicatores legis dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ consuluit dñm utrũ deb̾et ꝑgere contra nechao. Reliqͣ aũt
uerborũ ioachim ⁊ abhominationes eius quas oꝑatus est: ⁊ qͦ
in eo inuentȩ sunt. Int̾cetera mala que gessit: etiã ħ fecit in cor¬
ꝑe suo: quod dñs ꝓhibuit cũ diceret. Nontundeatis caput urm̃
ĩrotundũ. neq suꝑ mortuo: neq stignia faciatis incorꝑib ur̃is.¬

Expanded text:
Reliqua autem verborum Joachim et abominationum ejus, quas operatus est, et quae inventae sunt in eo. Inter caetera mala quae gessit, etiam hoc fecit in corpore suo, quod Dominus prohibuit, dum diceret: Non tondeatis capita vestra in rotundum, neque super mortuo, neque stigma faciatis in corpori
Abbreviated transcription (Latin):
eis de ammanitis. Idumeos uult intelligi qͥ ob reuerentiam fp̃ni
nominis tiolebant in pͥstinũ arma mouere. contͣ israhel. s tranfi¬
gurabant se ip habitu ãmanitarũ. De his locis qui transmase st̃.
uitatem reduxerunt. Nomen eñĩ tuũ indomo ista. Qđ scriptũ
erat in fronte pontificis. siue in uestim̃to ephot: unsequentib
monstratur. Idẽ locussis ieruhel uocatus ẽ ab ea die .i. timor
dm̃. Egressi sunt ꝑdesertũ thecuȩ. Unde fuit ⁊ thecuites fe¬

Expanded text:
is. Ammonitas, Idumaeos vult intelligi, quia ob reverentiam fraterni nominis, nolebant in pristino habitu arma movere contra Israel, sed transfigurabant se in habitum Ammonitarum. De his locis quae trans mare sunt: vitatem reduxerant. Nomen enim tuum in domo ista. Quod scriptum erat in fronte Pontificis, sive in vestimento Ephod, quod in sequentibus monstratur. Idem locus Jeruel vocatus est ab ea die, id est, timor Dei. Egressi sunt per desertum Thecue. Unde fuit Thecuites fe
Abbreviated transcription (Latin):
& cirꝰ. losias ut destruer& idola ⁊ cultũ di renocaret: cirꝰ.
ut ruinas tẽpli restauraret.
ecineruntq
debbora ⁊ barach filus abinoem. Barach uir
debbore ꝓpłndis fuisse traditur. Ipse etiã barach¬
in p̃cedentib. lapidoth uocatur. Lapidoth em̃ ĩtpr̃.
fulgur. Barach qͦ fulmen. Fulgur iccirco. qr anteqͣ
uscisceretur. isrł de chananeis qͥsi fulgur splendebat inpopłõ.
meritis scilicet ⁊ p̃rogatuuus operum. Postquã uero ult̾ ẽ srł
de chananeis. fulmen .i. ꝑcutiens uocatꝰ est. Dñe cũ erires de
seir ⁊ transires perregiones edom. tra mota ẽ.celi acinibes.

Expanded text:
et Cyrus. Josias, ut destrueret idola, et cultum Dei renovaret. Cyrus, ut ruinas templi instauraret.ecineruntque Debbora et Barac filius Abinoem. Barac vir Debborae prophetidis fuisse traditur. Ipse etiam Baracin praecedentibus Lapidoth vocatur. Lapidoth enim interpretatur, fulgur: Barac quoque, fulmen. Fulgur idcirco, quia antequam ulcisceretur Israel de Chananaeis, quasi fulgur splendebat in populo, meritis scilicet et praerogativis operum: postquam vero ultus est Israel de Chananaeis, fulmen, id est, percutiens vocatus est. Domine, cum exires de Seir, et transtres per regiones Edom, terra mota est, coeli ac nubes
Abbreviated transcription (Latin):
tã celebre ut scribi potuisset. Suoꝵ eñĩ nomina scͥbũtur. celebritate
ipotentia aut generositate eor fit. E gredimini ad ciuitates uida.
⁊ colligite de uniũso isrł peccuniã ad sartatecta templi dñi ur̃i ꝑ
singulos annos. Hec ẽ pecunia que inlege dari p̾cepta ẽ: ꝗͣq in
dinumeratione ipsuis ꝑsingulos annos dare consuerant: i. singu¬
li dimidios siclos. qd adieb ex quo athalia regna cepit ñded̾ant.
Athalia eñi impussima ⁊ filu eiꝰ destruxer̃ domũ di. filios eius: sac̃do¬
tes idolor dic. Plerũq enĩ insacro eloquio. filii ñ nascendo s imi
tando uocant᷑ siue sopoliando illud ornam̃tis: siue ut ferȩtur
terremotii facto sic̃ tẽꝑe oriȩꝰ ut sic̃ illo in trante cũ thuribul
ita etiam ahalia idola in domo dñi mittere enitente terremotꝰ
factus sit. Eoqd fecisset bonũ in isrł ⁊ cũ deo ⁊cũ domo eiꝰ. Cũ

Expanded text:
it tam celebre, ut scribi potuisset. Quorum enim nomina scribuntur, aut celebritate, it tam celebre, ut scribi potuisset. Quorum enim nomina scribuntur, aut celebritate, aut potentia, aut generositate illorum fit. Egredimini ad civitates Juda, et colligite de universo Israel pecuniam ad sartatecta templi Dei vestri per singulos annos. Haec est pecunia, quam in lege dari praeceptum est, quam in dinumeratione ipsius per singulos annos dare consueverant, id est, singuli dimidios siclos, quod a diebus, ex quo Athalia regnare coepisset, non dederant. Athalia enim impiissima et filii ejus destruxerunt domum Domini. Filios ejus, sacerdotes idolorum dicit, plerumque enim in sac sive spoliando istam ornamentis, sive ut ferunt, terraemotu facto, sicut tempore Oziae: ut sicut illo intrante cum thuribulo, ita etiam Athalia idola in domum Domini mittere nitente, terraemotus factus sit. Eo quod fecisset bonum in Israel, et cum Deo et cum domo ejus. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ eustodias dñ: nequis eoꝵ ĩgrediatur locũ. que ĩg̾di ñ debẽt.
sac̃dotes ⁊ leuite.
Inposuerunt super eum & diadema. ⁊ testimonium. Testimoniũ erãt
eũ interficere qui se inregẽ unxerat. Uidit regẽ stantẽ suꝑ gͣdiun
suũ stiꝑ columuã uidelicet quã salomon p̃ꝑauerat regib inbalica.
Pepigit ioiada fęd̾ ĩter se uniũsũq popdlũ ⁊ regẽ. se in loco legis ⁊ dĩ.
manib sacerdotũ atq leuitarũ. ne de alia tͥbu sacerdotes fierent:
nͥ de leui. Constituit quoq iamtores inpaetis domꝰ dĩi ut ñ ugͦde¬
retur immundus in omm re.i. ut nullatenus nulla occasione ingͤ¬
deretur domũ dñi aliquis de sacerdotib baal. Et urbs quieuit.
siue quȩ eatenꝰ idolorũ cultib tẽꝑe athaliȩ inqͥnata erat. siue qr¬
pꝰ multũ tẽpꝰ. qͦ rex unctus ẽ. athalia interfecta: singulis ad
domos suas ꝑgentib omnis tunltuatio conquieuit. Et nom̃ pat̾s

Expanded text:
as Domini, ne quis exterorum ingrediatur locum, quem ingredi non debent, nisi sacerdotes et Levitae. Imposuerunt super eum diadema et testimonium. Testimonium erant eum interficere, qui se in regem unxerat. Vidit regem stantem super gradum suum: super columnam videlicet, quam Salomon praeparaverat regibus in Basilica. Pepigit Joiada foedus inter se universumque populum et regem. Se in loco legis et Dei, manibus sacerdotum et Levitarum. Ne de alia tribu Sacerdotes fierent nisi de Levi. Constituit quoque janitores in portis domus Domini, ut non ingrederetur immundus in omni re; id est, ut nullatenus ulla occasione ingrederetur in domum Domini aliquis de sacerdotibus Baal. Et urbs quievit; sive quia eatenus idolorum cultibus tempore Athaliae inquieta erat, sive quia post tumultum quo rex unctus est, Athalia interfecta, singulis ad domos suas pergentibus, omnis tumultuatio conquievit. Et nomen matris
Abbreviated transcription (Latin):
frẽs eoꝵ ieuite:q leuitis rectius erat ad sacͥficandũ ꝗͣ sacerdotib
eo qͥ tẽꝑe achar.⁊ ipsi consenser̃t: quippe. qr exẽplar altaris
⁊ manassen. Cũ omni isrłi publice misisset nuncios. manasse
zephraĩ iatenter scͥpsit: quos sciebat conuersum iri post se
epłas. Iui eñi suꝑbiores erant ꝓp̃t regiã dignitatem: quȩ erat
in domo ephraim. Magna eni pars comedit phase: ñ iuxta¬

Expanded text:
itis rectius erat ad sacrificandum uti, quam sacerdotibus: eo quod tempore Achaz, et ipsi consenserunt: quippe quia exemplar altaris et Manasse. Cum omni Israel publice misisset nuntios, Manasse et Ephraim latenter misit, ad eos quos sciebat conversum iri posse per epistolas. Illi enim superbiores erant, propter regiam dignitatem, quae erat in domo Ephraim. Magna enim pars populi comedit
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ indieb ⁊ achariȩ intelligentis ⁊ uidentis dm̃. Lacharias
filius ⁊achariȩ filii ioiadȩ qui pt̾ mortẽ patris natus pͥ humꝰ
patris nom̃ sortitus est. Intelligens enim ⁊ uidens in terp̃tatur.
In telligens eñi ꝓpt̾ sacerdotiũ: uidens ꝓpt̃ ꝓpħ̃iã. Contra arabes.
qͥ habitabant ingurbaal. Ipsa ẽ gerara: in qua ꝑegͥnatus ẽ abrahã.

Expanded text:
Zachariae, intelligentis et videntis Deum. Zacharias filius Zachariae, filii Joiadae, qui post mortem patris natus, posthumus patris nomen sortitus est. Intelligens enim et videns dicebatur. Intelligens, propter sacerdotium; videns, propter prophetiam. Contra Arabes, qui habitabant in Gurbaal. Ipsa est Gerara, in qua peregrinatus est Abraham.
Abbreviated transcription (Latin):
taretur. qr ñ phibuit ꝑppħã ostende tehsauros suos. ⁊ thesauros
domus dñi. Uñ ⁊ pꝰea abeodẽ ꝓpħa obiuirgatus est. Et sepelier̃t
eũ suꝑ sepulcra filior dauid. & ħ notandũ qr ex celsius sepul¬
chrũ cet̾i filiis dd̃ habuit mĩtor p̾rogatiua. Et adorauit om¬
nẽ miliciã cęli .xii. signa. quȩ in zodiaco sunt. ut tradunt.
łdificauit autem eacuncto exercitu celi .i. subnomine stellarũ
demonia coluit. Inualle bennon. qͦ loco alio gehennon dr̃ .i. ual¬
regnor libro plene scribitur. ab ea eñi originẽ accepit nomen
gehennȩ. Locut᷑q ẽ dñs ad eũ. ⁊ adpopłm illiꝰ ⁊ attende noluer̃
in manu isaiȩ ꝓphe. Tradunt hebrei eundẽ iccirco occisum

Expanded text:
ttdomus Domini, unde et postea ab eodem propheta objurgatus est. Et sepelierunt eum super sepulcra filiorum David. Et hoc notandum, quia excelsius sepulcrum caeteris filiis David habuit meriti praerogativa. Et adoravit omnem militiam coeli. Duodecim signa, quae in zodiaco sunt, ut tradunt. Aedificavit autem ea cuncto exercitui coeli, id est, sub nomine stellarum daemonibus, in valle Benenon, quae alio loco Gehennon dicituRegum libro plene scribitur. Ab ea enim origine accepit nomen Gehenna. Locutusque est Dominus ad eum et ad populum ejus: et attendere noluerunt in manu Isaiae prophetae. Tradunt Hebraei eumdem Manassen filium
Abbreviated transcription (Latin):
Uenit enim pluna multituo quę purificata ñ erat inm̃se sedo:
& qr ĩ tercio m̃se illicitum erat idẽ ꝑag̃e: in scdo ꝑ egerunt.
Pro his orauit ezechias. quẽ exaudiuit dñs: ⁊ placatus ẽ popło suo
Aiunt hebrei neminẽ pollutũ potuisse phase comedere: quin
statim moreretur. Et ineo placatũ dñm cognouerunt: qđ eome¬
entes extincti ñ sunt. Reu̾susq ẽ cũ ignominia int̾rã suam.
Tradunt hebrei illi caput ⁊ barbam rasam abangło in ignonu
nouacula conducta inrege assiriorũ caput ⁊ barbam: ⁊ cetã. Quẽ
cũ eadẽ ignominia ꝑuenisse ad tẽplũ dĩ sui nesrac: quẽ dicunt ĩ
reliquus arcȩ noe culturã habuisse. Cũ gͦ qreretur cur eum ñ ad
ille ratum ducerert: illi ħ audientes. ptͦ tot clades. riunas. ⁊ igno¬
minias. tim̃tes abeo interfici. interficerunt eũ. De portento quod
acciderat suꝑ terrã. De solis reditu ꝑ lineas .x. Ad ħ enĩmisteriũ
in quirendũ legati babilonis uenerant. Reliquit eũ ds̃ ut temp¬

Expanded text:
itudo, quae purificata non erat in mense secundo, et quia in tertio mense illicitum erat illud peragere, in secundo peregerunt. Pro his oravit Ezechias, quem exaudivit Dominus et placatus est populo suo. Aiunt, neminem pollutum potuisse Phase comedere, quin statim moreretur, et in eo placatum Dominum cognoverunt: quia comedentes exstincti non sunt. Reversusque est cum ignominia in terram suam. Tradunt Hebraei illi caput et barbam rasam ab Angelo in ignomnovacula acuta conducta in rege Assyriorum caput et barbam, et caetera . Quem cum eadem ignominia pervenisse ad templum Dei sui Nesrath, quem dicunt in reliquiis arcae Noe culturam habuisse. Cum ergo quereretur  Al. quaeille ratum duceret: illi hoc audientes post tot clades, ruinas, et ignominias, timentes ab eo interfici, interfecerunt eum. De portento quod acciderat super terram, de solis reditu per lineas decem. Ad hoc unum mysterium inquirendum, legati regis Babyloniae venerunt. Reliquit eum Deus ut ten
Abbreviated transcription (Latin):
uit abbeditius qui eadẽ sepulchra custodiebant. ꝓhibitũ est: aut
alic aliquomodo uoluitate tamen di. Nomen matris eiꝰ abia filia
⁊ achariȩ post humi zachariȩ ꝓpħȩ sacerdotis: quẽ ioas rex int̾fe¬
cerat. Ipse in anno ⁊ inmense pͥmo regni sui. In heb̾eȩ lingue idioma
etiam pͥmꝰ dies regni eiꝰ in hac descriptione subanditur. Auferte
omnẽ in mundiciam de sc̃uario :i. ibola q̃ achat posuerat: ꝙͦi
modum mulieris menstruatȩ. ⁊ poiluta erant. ⁊ polluebant. Auer¬
terunt facies suas atab̾naculo dñi: ⁊ p̃buerunt dorsa. Qđ ple
uidentẽ uocat: quia ꝓpħia ei ꝑuisũ ueniebat. Mos erat leuiticꝰ:
ut illi detraherent pelles holocaustoꝵ. Et sac̾dotib ut quando
ꝓpeccato fiebat sacͥficiũ: sacerdotes detherent. Et iccirco in¬

Expanded text:
ut ab aedituis, qui eadem sepulcra custodiebant, prohibitum est, aut alio aliquo modo, voluntate tamen Dei. Nomen matris ejus Abia, filia Zachariae posthumi: Zachariae prophetae et sacerdotis, qui a Joa rege interfectus erat. Ipse in anno et mense primo regni sui. In Hebraeae linguae idiomate, etiam primus dies regni ejus in hac descriptione subauditur. Auferte omnem immunditiam de sanctuario, id est, idola quae Achaz posuerat, quae in modum mulieris menstruatae et polluta erant et polluebant. Averterunt facies suas a tabernaculo Domini, et praebuerunt dorsum. Quod pvidentem vocat: quia prophetia per visum ei veniebat. Mos erat Levitis, ut illi detraherent pelles holocaustorum: et sacerdotibus, ut quando pro peccato fiebat sacrificium, sacerdotes detraherent. Et idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
ut nullus ante eum de regib nequior fuerit. Unde ⁊ dr̃. de eo qd nudas¬
set uidam .i. p̃ceptis & auxilio dĩ: sic̃ de aaron scͥbitur. qͥ nudasset
popłm. Auxit contẽptũ ipse rex achaz quod uidetur quasi suꝑ¬
fluum. Qđ dic̃. ipse: notationis causa hoc facit. Notatio enim eius
inmalieiam: sic̃ ⁊ crebro in laudem. hoc mͦ poni solet. Et se¬
pelierunt eum inciuitatẽ ierłm: quia ñ sepelierunt eum insepul¬

Expanded text:
ut nullus ante eum de regibus nequior fuerit. Unde et dicitur de eo, quod nudasut nullus ante eum de regibus nequior fuerit. Unde et dicitur de eo, quod nudasset Judam praeceptis et auxilio Dei, sicut de Aaron scribitur, quod nudasset populum. Auxit contemptum ipse rex Achaz. Quod videtur quasi superfluum. Quod dicit ipse, causa notationis hoc facit. Notat enim ejus malitiam, sicut et crebro in laudem hoc pronomen poni solet. Et sepelierunt eum in civitatem Jerusalem: quia non sepelierunt eum in sepul
Abbreviated transcription (Latin):
In edificando noluit noluit nom̃ eius ponere. quẽ in destruendo
posuerat. Nec in merito: qr qͥ idoł immolabat. ⁊ particeps indes¬
truendo fuerat: medificatione ꝓpͥo nomine nuncupari ñ meruit:
s nomine uallis censetur ꝓpt̃ humiliationẽ. In domo seꝑata: uixta
mortuuiꝰ ẽ rex orias. uidit dñm seilentẽ. Eo anno illũ mortuũ fuisse
descͥbitur: quo lepra ꝑcussus ẽ. Et innumero. ofer multa construxͣ
ĩ ieremia hases de hismahelie qui describitur de genere regio:
cũ ñ de genere regio: s de gera sit seruo egẏptio. Ea tempesta¬
te erat ibi ꝓpħa nomine obed. Ipse ẽ pater a zariȩ. qui asa regi
ꝓpħauit. Ad ꝓpħandũ enim insamariã uenerat: quia de uida erat.
Iccirco ñ dixit hȩc dicit dñs: quia ñ erant digni sermone ꝓpħe. Iratꝰ
erat eñi ds̃ eis. In hoc solo loco achͣr uocatur rex isrł: non quod
suꝑ omnẽ isrł regnauerit: s qr secutus sit oꝑa regis isrł: intantũ

Expanded text:
ficando noluit ejus nomen ponere, quod in destruendo posuerat. Nec immerito: quia qui idolis immolabat, et particeps in destruendo fuerat, in aedificatione proprio nomine non meruit nuncupari: sed nomine vallis censetur, propter humiliationem. In domo separata, juxta est rex Ozias, vidi Dominum sedentem: eo anno illum mortuum fuisse describit, quo lepra percussus est. Et in muro Ophel multa construxit. in Jeremia habes de Ismaele, qui describitur de genere regio, cum non de genere regio fuerit, sed de Gera servo Aegyptio . Ea tempestate erat ibi Propheta nomine Obeth. Ipse est pater Azariae, qui Asa regi prophetavit. Ad prophetandum enim in Samariam venerat, quia de Juda erat. Idcirco non dixit: Haec dicit Dominus: quia non erant digni sermone Prophetae. Iratus enim erat Deus illis. In hoc solo loco Achaz vocatur rex Israel: non quod super omnem Israel regnaverit, sed quia secutus sit opera regum Israel: in tantum
Abbreviated transcription (Latin):
tandũ qd ñ in alio inuenit᷑. ħ dic̃ ds: nͥ in ħloco tantũ. Filii eñi
t achariȩ cũ eo interfecti sunt: ⁊ ido dic̃ filior ioiadȩ sac̾dotis.
nsidiati sunt eizebad filiꝰ semath ammanitidis: ⁊ iorabad filiꝰ
semmnarit moabitidis. Iccirco eos dic̃ filios moabitidũ & amma¬
nitidũ. ad exaggerandã maliciã isrłitarũ: qui ulcisci noluer̃t
sacerdotẽ dĩ: quẽ illi interfecert. qui filii alienigenarũ fuerãt.
Porro filii eiꝰ : multitudo peccuniȩ. Filios eiꝰ dic̃ quos siri int̃fe¬
cerunt corã eo: facientes in eũ igminiosa iudicia. Sine qr¬
res turpes ineum egerunt: siue q int̾ficientes filios eiꝰ
imperabant ei scelus quod in zacharia ꝑpetrauerat. In hebreo¬
habetur fundam̃tũ domius dĩ : eoqͥ sanguis zachariȩ ad fun¬
dam̃tũ templi ⁊ altaris ꝑuenerit. Fec̃q bonũ inconspectu
dñi: uerũtam̃ ñ incorde ꝑfecto: qr ꝓp̾sentis scłi dignitate.¬

Expanded text:
c tantum. Filii enim Zachariae cum eo interfecti sunt: et ideo dicit filiorum Joiadae sacerdotis. Insidiati sunt ei Zebat filius Semmaa Amanitidis et Jozabath filius Samarith Moabitidis. Idcirco enim eos dicit filios Amanitidum et Moabitidum, ad exaggerandam malitiam Israelitarum, qui ulcisci noluerunt sacerdotem Dei, quod illi fecerunt qui filii alienigenarum fuerunt. Porro filii ejus et summa pecuniae; filios ejus, quos Syri interfecerunt coram eo, facientes in eum ignominiosa judicia, sive quia turpes in eum res egerunt, sive quia interficientes filios ejus improperabant ei scelus, quod iste in Zachariam perpetraverat. In Hebraeo: Et fundamentum domus Dei, eo quod sanguis Zachariae usque ad fundamentum templi et altaris pervenerit. Fecitque bonum in conspectu Domini, verumtamen in corde
Abbreviated transcription (Latin):
eis sp̃u ꝓpħȩ. melodias. ⁊ uerba ad memoriã reuocat. Barachias.
& helcana ianitores arcę. Hic ianitores portitores uocat. Cũq aqd¬
iuiusset deus leuitas qui portabant archã fedis: timentes casum
ore. Obededom & iechiel suꝑ organa. Iste est iehiel: de cuiꝰ ꝓgenie
fuit iaz el ꝓpħes. qui indieb iosaphat ꝓpħauit. S increpauit
peis reges pharaonẽ & ab imelech. Sadoch aũt sacerdotẽ. ⁊ frẽs
euis sacerdotes corã tab̾nacło dñi in excelso qđ erat ingabaon. hͥ
gabaon qͥdã locũ quendã arbitrantur ẽẽ in ierłm uͥ a dd. tab̃na

Expanded text:
phetiae, melodias et verba ad memoriam revocabat. Barachias et Elcana janitores arcae. Hic janitores portatores vocat. Cumque adjuvisset Deus levitas, qui portabant arcam foederis, timentes casum Ozae. Obed-Edom, et Jeihel super organa. Iste Jeihel est, de cujus progenie fuit Ahiel prophetes, qui in diebus Josaphat prophetavit. Sed increpavit pro eis reges, Pharaonem et Abimelech. Sadoch autem sacerdotem, et fratres illius sacerdotes coram tabernaculo Domini in excelso, qui erant in Gabaon. Hic Gabaon, quidam locum quemdam arbitrantur esse in Jerusalem, ubi a
Abbreviated transcription (Latin):
manifestius ingestis manasse regis ostenditur: nec remansit ei filus
nͥ iõchat. lochat ipse ẽ achazias pat ioas: filiꝰ ioram: cuiꝰ soror fuit
iosabet. losabet uero ñ fuit filia athaliȩ. s de alia uxore suscepit
eam. ioram. Questio ualde ꝑplexa oboritur. Dic̃ eñ regnasse iorã

Expanded text:
manifestius in gestis Manasse regis ostenditur. Nec remansit eis filius manifestius in gestis Manasse regis ostenditur. Nec remansit eis filius nisi Joachaz. Joachaz, ipse est Achazias, pater Joas, filius Joram, cujus soror fuit Josabeth. Josabeth vero non fuit filia Athaliae, sed de alia uxore suscepit eam Joram. Quaestio valde perplexa oboritur. Dicit enim regnasse Joram
Abbreviated transcription (Latin):
dicium exercuit. Uocauerunt locũ illũ uallis benedictionis.
allis benedictionis ipse ẽ ieruhel: de qͦ suꝑiꝰ dictũ ẽ. Nom̃ matͥs
eius a zuba: filia selachi. Selachi. qͥ ĩterpr. missus: ipse ẽ ãnani.
ꝓpħa filius iado: de qͦsuꝑius dictũ ẽ. Qui iccirco missus uocatꝰ
ẽ: eoqd ad asa patrẽ iosaphat generũ suũ ad ppħetandũ muł
sit. ꝓpħauit aũt eliezer filiꝰ dodau. unde intelligit᷑ filius
auuncłi eiꝰ iosaphat fuisse. Om̃s hui filii iosaphat regis uida. qr
unitabantur oꝑa regis iosaphat. idõ dupplicatur. cũ dr̃. Om̃s isti filii
iosapht. Ambrilauit iorã iniuis regũ isrł: sic̃ egerat ahab. Filia qͥppe
abab: erat uxor eiꝰ. athalia erat uxor eius. q̃ ñ filia ahab s amri erat.
s. imitatione illiꝰ. filia eius uocata est. Uñ ⁊ in regũ dr̃. De iorã: qr erat
gener domus ahab. Insuꝑ excelsa fabricatꝰ est. Pieriq putant in
domo dm̃ illũ excelsa fabricatũ fuisse. q̃ sita ẽ in monte moria: qđ

Expanded text:
llum vallis Benedictionis. Vallis Benedictionis, ipse est Jeruel, de quo supra dictum est. Nomen matris ejus Azuba filia Silai. Silai interpretatur, missus, ipse est Anani Prophetes, filius Jaddo, de quo superius dictum est. Qui idcirco missus vocatus est, eo quod ad patrem Josaphat generum suum, ad prophetandum missus sit. Prophetavit Eliezer filius Dodahu. Dodahu intelligitur filius avunculi ejus Josaphat fuisse. Omnes hi filii Josaphat regis Juda: quia imitabantur opera regis Josaphat: ideo duplicatur cum dicitur, Omnes isti filii Josaphat. Ambulavit Joram in viis regum Israel, sicut egerat domus Ahab. Filia quippe Ahab erat uxor ejus. Athalia erat uxor ejus, quae non Ahab, sed Amri filia erat, sed imitatione illius, filia vocata est. Unde et in Regum dicitur de Joram: Erat quippe gener domus Ahab. Insuper excelsa fabricatus est. Plerique putant in domo Domini illum excelsa fabricatum fuisse, quae sita est in monte Moria, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi sunt antȩꝗͣm fr̃s occidet: cũ ad huc in nocenter uiuera&ẽ. Uigĩti
uero anni quiꝰ regnauit. idõ anumero eus anferuntur: q in langore
⁊ tͥbulatione dedux̃ eos. Idõ filio eius tribuunt᷑. qͥñ ampliꝰ qͣm .xx.
tres annos regnasse ꝑhibetur. nec de numeror sũma decidentes
errorẽ indagatione temꝑum facerent. Achazias eñi iuix annis.
regnor: huic soluende q̃stioni magnũ p̃b& auxiliũ. Igitur ara¬
rias filiꝰ iorã rex uida. Hic az arias paulo suꝑiꝰ agͣa⁊ias nominatꝰ
ẽ. Achatias intp̃r. appreheudens dm̃. Atarias ad uitoriũ dñi : &
ido mutatur ei nom̃ in meliꝰ inħloco: eoqͥ uixta p̾ceptũ dm̃i: as
infirmũ uisitandũ descend̾it. Et filios fr̃m achazie: qͥ minitrabãt
ei. filios fr̃m dic̃ consobrinos. ⁊ consanguineos. Et tercia pars in
porta q̃ appellatur fundam̃ti. Portam fundam̃ti. portã sc̃ũarui.
Et omne reliquũ uulgus obseruet custodias dñi .i. quãuis neces

Expanded text:
ipsi sunt antequam fratres occideret, cum adhuc innocenter viveret. Viginti vero anni, quibus regnavit, ideo a numero ejus auferuntur, quia in languore et in tribulatione deduxit eos: ideo filio ejus trens, regnasse perhibetur, ne de numerorum summa remanentes, errorem indagini temporum facerent. Achazias enim vixit vigintRegum huic solvendae quaestioni magnum praebet auxilium. Igitur Azarias filius Joram rex Juda. Hic Azarias paulo superius Achazias nominatus est. Achazias interpretatur, apprehendens Dominum: Azarias, adjutorium Domini. Et ideo mutatur ei nomen in melius in hoc loco, eo quod juxta praeceptum Domini, ad infirmum visitandum descenderat. Et filios fratrum Achaziae, qui ministrabant ei. Filios fratrum dicit consobrinos et consanguineos. Et tertia pars in porta, quae appellatur fundamenti. Porta fundamenti, porta sanctuarii. Et omne reliquum vulgus observet custodias Domini, id es