comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
contemplaer. sitranseunt ita manentibus comparem. uideo quiduere sit.
quid autem magis uideatur esse quam sit dicturus. nesumes istos dies meos:
hos quiꝰquam dies esse dicturus sum : &tam magnum hoc uerbum huic
cursui rerum labentium temere dabo: ita ergo ipse deficiens poenenon
sum ut exciderit mihi . quidixit. ego sum quisum: est ergo aliquis nume¬
rus dierum uere est. & sine fine est .: In his aut̃ diebus. dicam aliquid
esse. siteneo dequo die me interrogas utrum sit. ut uel in terroges
tene unde me in terrogas. tenens diem istum. sitenuisti hesternum. te¬
nes & hodiernum: sed hesternum inquis nonteneo. quia iam non est: istum
autem teneo in quo sum. & qui mecum est: ita nede isto excidit tibi iam
quantum a prima luce transierit᷑: nonnẽ iste dies aprima hora coepit.¬
Damihi primam horam eius. damihi & secundam eius. quia forte &ipse

Expanded text:
contempler, si transeuntia manentibus comparem, video quid verum sit: contempler, si transeuntia manentibus comparem, video quid verum sit: quid autem magis videatur esse, quam sit? Dicturusne sum esse istos dies meos? Hos, inquam, dies esse dicturus sum; et tam magnum hoc verbum, huic cursui rerum labentium temere dabo? Ita ergo ipse deficiens pene non sum, ut exciderit mihi qui dixit, Ego sum qui sum . Est ergo aliquis numerus dierum? Vere est, et sine fine est. In his autem diebus dicam aliquid esse, si teneo de quo die me interrogas utrum sit: ut vel interroges me, tene unde me interrogas. Tenes diem istum? Si tenuisti hesternum, tenes et hodiernum. Sed hesternum, inquis, non teneo, quia jam non est: istum autem teneo in quo sum, et qui mecum est. Itane de isto excidit tibi jam quantum a prima luce transierit? Nonne iste dies a prima hora coepitDa mihi primam horam ejus? da mihi et secundam ejus; quia forte et ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
ent. addulcedinem legis dominicae Veniant. non in delectationibus imquo¬
rum remaneant : Narrant enim multa multi & laudant multa multa
iniqua iniqui: & reuera & illa iniqua habent delectationem. sed non sicut
lex tua dnẽ : Dicant ergo nobiscum quicredunt haec dicere & nos nego¬
tium enim hoc intus est. nullis uerbis ostendi potest. sed qui hoc agit cre¬
dat eẽ & in alio non solum seput& accepisse quod dĩ est.: Dicat ergo in
quis est : numerum dierum quaero. quiest. si possum dicere. si possum
intellegere numerum sine numero. quomodo possunt dici anni: sine
annis: ubi enim anni. utiq quasi numerus: sed tamen tu idem ipse es & an¬
ni tui non deficient : Numerum dierum meorum . notum mihi fac: sedquiẽ:
Quid ergo iste numerus in quo tues. non est plane: si attendam bene. non ẽ:
sihanc rem quasi est sitransiliam. non est: si ab istis me excutiens superna

Expanded text:
ant, ad dulcedinem legis dominicae veniant, non in delectationibus iniquoant, ad dulcedinem legis dominicae veniant, non in delectationibus iniquorum remaneant. Narrant enim multa multi, et laudant multa multi, iniqua iniqui. Et revera et illa iniqua habent delectationem, sed non sicut lex tua, Domine . Dicant ergo nobiscum qui credunt haec dicere et nos. Negotium enim hoc intus est, nullis verbis ostendi potest. Sed qui hoc agit, credat esse et in alio: non solum se putet accepisse quod Dei est. Dicat ergo in ierum meorum qui est. Numerum dierum quaero qui est. Sic possum dicere, sic possum intelligere numerum sine numero, quomodo possunt dici anni sine annis. Ubi enim anni, utique quasi numerus; sed tamen, Tu idem ipse es, et anni tui non deficient . Numerum dierum meorum mihi notum fac, sed qui est. Quid ergo? Iste numerus in quo tu es, non est? Plane, si attendam bene, non est: si haeream, quasi est; si transiliam, non est: si ab istis me excutiens superna
Abbreviated transcription (Latin):
adquae nondum peruenerat: & quibusdam iam transitis non remane¬
r& inuia. sed desiderio raper&ur insuperna: usquequo ille quiquae
ansilierat : Omnia transili raet & ab inõratione quȩda
dominicarum. descripturarum nube uenientium uenir& sicut ceruus
ad fontes ut te & in illo lumine uider&. lumen. absconder&ur in uultu dĩ
a conturbatione hominum. ubi dicer&. bene est. ultra nihil uolo: Omnes
hic amo neminem tim eo: bonum desiderium. scm̃ desiderium. quia iam hoc
hab&is congaudetis nobis. & orate . ut perseueranter habeamus. neinter scan¬
Orate ergo pronobis fratres. ut & quod uidendum est bene uideamus & quod
dicendum est benedicamus : C&erum hoc desiderium noui in paucis ẽ. nec
me optime intellegunt. nisi quigustauerunt unde loquor: loquimuNabe¬
biscum illa suspirent . non habentibus. ut pigritiam excutiant. ima transili¬

Expanded text:
ad quae nondum pervenerat; et quibusdam jam transilitis, non remanead quae nondum pervenerat; et quibusdam jam transilitis, non remaneret in via, sed desiderio raperetur in superna; usque quo ille qui quaedam transilierat, omnia transiliret, et ab irroratione quadam guttarum dominicarum de Scripturarum nube venientium, veniret sicut cervus ad fontem vitae , et in illo lumine videret lumen , et absconderetur in vultu Dei a conturbatione hominum : ubi diceret, Bene est, ultra nihil volo, omnes hic amo, neminem hic timeo. Bonum desiderium, sanctum desiderium. Qui jam hoc habetis, congaudete nobis; et orate ut perseveranter habeamus, ne inter scanOrate ergo pro nobis, fratres, ut et quod videndum est bene videamus, et quod dicendum est bene dicamus. Caeterum hoc desiderium, novi, in paucis est: nec me optime intelligunt, nisi qui gustaverint unde loquor. Loquimur ta nobiscum in illa suspirent; non habentibus, ut pigritiam excutiant, ima transili
Abbreviated transcription (Latin):
nondum secundum peruentionem : non dum secundum ad prehensionẽ:
non relabanur. unde iam transiliuimus neremaneamus in illis in qu&
iam uenimus: curramus. intendamus. inuia sumus. nec tamen sis secu¬
rus ex eis. quae transisti quam sollicitus pro eis adq nondum peruenisti.:
quer&ro inquit oblitus. in ea quaeante sunt extentus. secundum inten¬
tionem sequor ad palmam. supernae uocationis dĩ in xp̃o uũ Ipse est
us: unum autem : hoc est illud unum. dne. ostende
p&ii ad nõ hanc requiram. quaer&ro oblitus in ea: quae ante sunt exten¬
tus. unam p&i ad nõ hanc requiram. ut inhabitem in domo dni per
omnes dies uitae meae. Propter quid : ut contempler delectationem
dni: Ibi enim gaudebo desotio . nontimebo ab aduersario: ibi enim contem¬
plator mecum erit amicus non calumniator inimicus: hoc desiderauit
iste idithun. notum sibi fieri cum hic ess& ut scir& quoͥd sibi deess&:
& notum iam gauder& dehis adquae peruenerat. quam desiderar& ea

Expanded text:
ecundum perventionem, nondum secundum apprehensionem. Non relabamur unde jam transilivimus, nec remaneamus in illis in quae jam venimus. Curramus, intendamus, in via sumus: nec tam sis securus ex eis quae transisti, quam sollicitus pro eis ad quae nondum pervenisti. Quae retro, inquit, oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem s. Unum autem, hoc est illud unum: Domine ostendpetii a Domino, hanc requiram. Quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, Unam petii a Domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo Domini per omnes dies vitae meae. Propter quid? Ut contempler delectationem Domini . Ibi enim gaudebo de socio, non timebo de adversario: ibi enim contemplator mecum erit amicus, non calumniator inimicus. Hoc desideravit iste Idithun, notum fieri sibi cum hic esset, ut sciret quid sibi deesset; et non tam gauderet de his ad quae pervenerat, quam desideraret ea
Abbreviated transcription (Latin):
niatores: Finem meum mihi notum fac: finem qui mihide est non cursum
quimihi ad est: finem illum dic quem currens intuebatur a postolus. &
desua in perfectione confitebatur. aliud inse intuens aliud alibi querens:
ait enim. non quia iam acceperimꝰ ut iam perfectus sim frs ego me ipsũ
non arbitror ad prehendisse : & nediceres sinon ad prehendit apostolus.¬
ego ad prehendi: Si perfectus non est a postolus: ego perfectus. II. dequid
agas. attende quiddicat : quid ergo agis apostole. nondum ad prehendisti:
nondum perfectus es . quid agis ad quam actionẽ me hortaris: quid imi
tandum mihi sequendumq proponis . Vnum autem inquit quaer &ro

Expanded text:
niatores patimur. Finem meum notum mihi fac: finem qui mihi deest, non cursum niatores patimur. Finem meum notum mihi fac: finem qui mihi deest, non cursum qui mihi adest. 6. Finem illum dicit, quem currens intuebatur Apostolus, et de sua imperfectione confitebatur, aliud in se intuens, aliud alibi quaerens. Ait enim, Non quinon arbitror adprehendisse; ego apprehendi? si perfectus non est Apostolus, ego perfectus sum? vide quid agat, attende quid dicat. Quid ergo agis, Apostole? Nondum apprehendisti, nondum perfectus es? Quid agis? ad quam actionem me hortaris? quid mihi imitandum sequendumque proponis? Unum autem, inquit, quae retro
Abbreviated transcription (Latin):
aestu quae siuit alium meliorem locum ab hac dispensatione. in qua sic
laborat homo & periclitatur & suspirans in finem quendam ubi ista non e¬
rat passurus in illum inquam finem quod dicturus est bon& prerogatori dñs
intra ingaudium dnĩ tui. Locutus sum in lingua mea: Inter aestus. inter
pericula hec inter difficultates quia ita delectat lex dnĩ. ut tamen propter
abundatiam scandalorum refrigescat caritas multorum : Inter hos ergo
aestus. locutus sum inquit in lingua mea : Cui non audit ori quem uolo
erudire sed ex auditori a quo uolo erudire: locutus sum in lingua mea
Illi aquo intus audio siquod bonum. si quod uerbum audio: quid locutus es.
Transiliui enim quaedam. & ueni adquaedam. & ea in quaeueni meliora
sunt eis a quibus transiliui : sed restat ad huc quotran siliendum sit: non eni
hic remanebimus. ubi temptationes ubi scandala ubi auditores. & calum¬

Expanded text:
aestu quaesivit alium meliorem locum ab hac dispensatione, in qua sic aestu quaesivit alium meliorem locum ab hac dispensatione, in qua sic laborat homo et periclitatur; et suspirans in finem quemdam, ubi ista non erat passurus, in illum, inquam, finem quo dicturus est bono erogatori Dominus, Intra in gaudium Domini tui : Locutus sum, inquit, in lingua mea. Inter aestus, inter pericula haec, inter difficultates, quia ita delectat lex Domini, ut tamen propter abundantiam scandalorum refrigescat charitas multorum : inter hos ergo aestus, Locutus sum, inquit, in lingua mea. Cui? Non auditori quem volo erudire, sed exauditori a quo volo erudiri. Locutus sum in lingua mea, illi a quo intus audio, si quod bonum, si quod verum audio. Quid locutus es? Transilivi enim quaedam, et veni ad quaedam; et ea in quae veni, meliora sunt eis a quibus transilivi: sed restat adhuc quod transiliendum sit. Non enim hic remanebimus, ubi tentationes, ubi scandala, ubi auditores et calum
Abbreviated transcription (Latin):
dolere. tacuisse me dicer eꝰ. deberem: quam dolu eram dixisse. quae dicere
bescebam non arguebam & me sic tacentem. Felus domus tuae comedebat :
tat ds̃ ad ispensatoribus suis. proicitur intenebras exteriores ligatis mani¬
bus & pedibus seruus : non euersor ad perdendum sed piger ad erogandũ:
Quid expectare debent quicum luxuria consumpserunt. sidamnantur. qui
cum pigritia seruauerunt᷑ in meditatione mea ex ardesc& ignis: Et positus
in hac fluctuatione dicendi & tacendi. inter eos qui calum niari parati sunt. &¬
eos qui affectant instrui : inter abundantes & in opes factus obprobrium his
qui abundabant & despectio superbis despiciens eos Beati quiesuriunt
& sitiunt iustitiam : laborans in utroq: afflictus in utroq: periclitans ne pro¬
iciat margaritas porcis Periclitans nenon erog& cibaria conseruis: in hoc

Expanded text:
dolere tacuisse me quae dicere deberem, quam dolueram dixisse quae dicere dolere tacuisse me quae dicere deberem, quam dolueram dixisse quae dicere  Videbam insensatos, et tabescebam , non arguebam: et me sic tacentem zelus domus tuae comedebat . tat Deus a dispensatoribus suis: Projiciatur in tenebras exteriores ligatis manibus et pedibus, servus, non eversor ad perdendum, sed piger ad erogandum . Quid exspectare debent, qui cum luxuria consumpserunt, si damnantur qui cum pigritia servaverunt? In meditatione mea exardescet ignis. Et positus in hac fluctuatione dicendi et tacendi, inter eos qui calumniari parati sunt, et eos qui affectant instrui, inter abundantes et inopes, factus opprobrium his qui abundabant, et despectio superbis , respiciens eos beatos qui esuriunt et sitiunt justitiam ; laborans in utroque, afflictus in utroque; periclitans ne projiciat margaritas ante porcos, periclitans ne non eroget cibaria conservis: in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ergo quaeris accipere quod piger es erogare: Merito ergo. quõ quod ac¬
ceperas dicere noluisti. impediris neaccipias. quod accipere cupiebas ali¬
quid enim uolebas. aliquid habebas. da quod habes. ut merearis accipere
quod non habes. Ergo quasi cum posuissem ori meo custodiam. mihi que
indixissem silentium quia uidebam ubiq periculosum eloquium factũ
est inquit in me quod nolebam. Obsurdui & humiliatus sum. non me
humiliabis. sed humiliatus sum. Obsurdui & humiliatus sum & silui abonis.
Coepi nondicere bona cumtimeo nedicam aliqua mala & reprehendi con¬
silium meum & silui abonis. Et dolor meus renouatus est: adolore quip¬
pe quodam quemm ihi infixerant calumniatores. & reprehensores tam¬
quam requi eueram insilentio. &cessauerat dolor ille qui factus erat aca¬
lumniantibus : sed ubi silui abonis. renouatus est dolor meus: Coepi plus

Expanded text:
ergo quaeris accipere, quod piger es erogare? Merito ergo quoniam quod acergo quaeris accipere, quod piger es erogare? Merito ergo quoniam quod acceperas dicere noluisti, impediris ne accipias quod accipere cupiebas. Aliquid enim volebas, aliquid habebas: da quod habes, ut merearis accipere quod non habes. Ergo cum quasi posuissem ori meo custodiam, mihique indixissem silentium, quia videbam ubique periculosum eloquium; factum est, inquit, in me quod nolebam; Obsurdui, et humiliatus sum: non me humiliavi; sed, humiliatus sum. Obsurdui, et humiliatus sum, et silui a bonis. Coepi non dicere bona, cum timeo ne dicam aliqua mala: et reprehendi consilium meum. Silui enim a bonis. Et dolor meus renovatus est. A dolore quippe quodam, quem mihi inflixerant calumniatores et reprehensores, tanquam requieveram in silentio, et cessaverat dolor ille qui factus erat a calumniantibus: sed ubi silui a bonis, renovatus est dolor meus. Coepi plus
Abbreviated transcription (Latin):
dui & humiliatus sum & silui abonis : unde enim dicebam bona : nisiquia
audiebam.: Auditui meo dabis exultationem & la&itiam : & amicus spon¬
si. stat & audit eum & gaudio gaud& propter uocem. non suam sed sponsi.
ut uera dicat audĩ quaedicat. nam qui loquitur mendatium desuo loqui¬
tur. Quiddam ergo triste & molestum passus est iste & hac sua confes¬
sione id quod pas sus est. cauendum ammon& non imitandum. Limen¬
do enimnimis ut dixi nedicer& aliqua nonbona. statuit sibi nulla dice¬
re uel bona : & quõ statuit tacere. coepit non audire: stans enim sitransi¬
liens esses expectãs adõ audire quoddicas homini. inter diuitem dm̃. &
in opem quaerentem Quid audiat: inter curris ut transiliens. qui possis
& hinc audire & hac dicere. eligis hac nondicere. non mereberis hĩc au¬
dire : contemnis pauperem contemneri s adiuite: oblitus es seruum te esse
quem constituit dñs super familiam suam . dare conseruis cibaria. Quid

Expanded text:
dui, et humiliatus sum, et silui a bonis. Unde enim dicebam bona, nisi quia audiebam? Auditui enim meo dabis exsultationem et laetitiam . Et amicus sponsi stat, et audit eum, et gaudio gaudet propter vocem, non suam, sed sponsi . Ut vera dicat, audit quae dicat. Nam qui loquitur mendacium, de suo loquitur . Quiddam ergo triste et molestum passus est iste; et hac sua confessione id quod passus est, cavendum admonet, non imitandum. Timendo enim nimis, ut dixi, ne diceret aliqua non bona, statuit sibi nulla dicere vel bona: et quoniam statuit tacere, coepit non audire. Stas enim si transiliens es, exspectas a Deo audire quid dicas hominibus: inter divitem Deum, et inopem quaerentem quid audiat, intercurris transiliens, qui possis et hinc audire, et hac dicere: si eligis hac non dicere, non mereberis hinc audire: contemnis pauperem, contemneris a divite. Oblitus es servum te esse, quem constituit Dominus super familiam suam dare conservis cibaria ? Quid
Abbreviated transcription (Latin):
entes qui acecitas exparte isrł donecplenitudo gentium intrar& idest montes
huc transferentur nubes hicpluerent. hic dñs tontruo suo regna indinar&
donec plenitudo gentium intrar&: & quid postea & sic omnis israhel saluus
fier& : Ideo & hic ipsum ordinem seruans. Exaltabor in quit ingentibus & exaltabor
interra. Idẽ & inmari & interra utinã ioms dicant qđ sequit᷑. Ons uir tutum
nob̵ cum susceptor noster ds̃ iacob¬

Expanded text:
n Israel facta est, donec plenitudo gentium intraret, id est, montes huc transferrentur, ut nubes hic pluerent, hic Dominus tonitruo suo regna inclinaret, donec plenitudo Gentium intraret. Et quid postea? Et sic omnis Israel salvus fieret. Ideo in terra: id est et in mari et in terra; ut jam omnes dicant quod sequitur, Dominus virtutum nobiscum, susceptor noster D
Abbreviated transcription (Latin):
itulus psalmi est laus cantici filuschorȩ secunda sabbati. De hoc quod
dñs donare dignabitur excipitetam quãm filii firmamenti: Secunda
enim sabbatiꝰ id est postdiem primum quem dimicum dicimus.
Que &iam secunda fera dictitatur. Factum est firmamentũ caeli
immo firmamentum eȩlum: Caelum enĩ uocauit ds̃ firmamentum:
Primo aut dielucem fecerat. & atenebris diuiserat. & uocauerat
lucem diem &tenebras noctem.. Sicut aut indicat ꝑsalmi huius
contextatio. aliquid &iam praelocu tus est ds̃ in illo operesuo
quod com pleretur in nobis. & scđm huius creaturȩ conditionem
secula cucurrerunt: Non frustraenim ait dñs demoyse. Deme enim

Expanded text:
itulus Psalmi est, Laus Cantici filiis Core, secunda sabbati. De hoc quod Dominus donare dignatur, excipite tanquam filii firmamenti. Secunda enim sabbati, id est, post diem primum, quem dominicum dicimus, quae etiam secunda feria dicitur, lactum est firmamentum coeli, imo firmamentum coelum. Coelum enim vocavit Deus firmamentum . Primo autem die lucem fecerat, et a tenebris diviserat; et vocaverat lucem, diem, et tenebras, noctem. Sicut autem indicat psalmi hujus contextio, aliquid etiam praelocutus est Deus in illo opere suo, quod compleretur in nobis: et secundum hujus creaturae conditionem saecula cucurrerunt. Non frustra enim Dominus ait de Moyse, De me enim
Abbreviated transcription (Latin):
ut corrigas.⁊ Attendis nescientes. ut doceas.: At tendis confitentes. utignoscas.
quia ignorans fecunincredulitate. ⁊ Iste dauid ñ posset dicere. Ignorans feci.
Uonenim ignorabat quantum maliesset contretatio soniugali s alienȩ. & quan¬

Expanded text:
ut corrigas, attendis nescientes ut doceas, attendis confitentes ut ignoscas. ut corrigas, attendis nescientes ut doceas, attendis confitentes ut ignoscas. quia ignorans feci in incredulitate . Iste David non posset dicere, Ignorans feci. Non enim ignorabat quantum mali esset contrectatio conjugis alienae, et quan
Abbreviated transcription (Latin):
& condelectare: sitibi ñ potuit intercludi peccatum spesueniȩ non interdudatur .⁊
Missus est adistum uirum nathan ꝓpheta : Attende regni supbiam. Non respuit
uerba p̃cipientes. Nondixit. audes mihiloqui regi. ⁊ Rex sublimis ꝓphetam audi
ISEREREMEI DS. SECUNDUM MAGNAMMISERICORDIAMT UAM
Quimagnam miseri cordiam dep̃catur. magram miseriam confitetur.⁊
quȩrant paruam miseri cordiam tuam. quinesciendo peccarunt. Miserere
inquit mei secundum magnam miseri cordiam tuam.: Subueni¬
Sub ueni graui
uulneri Secundum magnam medicinam tuam.⁊ Graue est quod
habeo. sed adomni potentem confugio. ⁊Demeo lactali uulnerae desperarem.
Quodait dele iniquitatem meam . hoc est miserere mei.: Itqi
ricordiam tuam.: Magna est miseri cordia quia multȩ sunt misericordiae tuae:
Etdemagna miseri cordia tua. Multae s̃miserationes tuae. Attendis contemptores

Expanded text:
et condelectare. Si tibi non potuit intercludi peccatum, spes veniae non intercludatur. et condelectare. Si tibi non potuit intercludi peccatum, spes veniae non intercludatur. Missus est ad istum virum Nathan propheta: attende regis humilitatem. Non respuit verba praecipientis, non dixit, Audes mihi loqui regi? Rex sublimis Prophetam audivMiserere mei, Deus, secundum magnam misericordiam tuam. Qui magnam misericordiam deprecatur, magnam miseriam confitetur. Quaerant parvam misericordiam tuam, qui nesciendo peccaverunt: Miserere, inquit, mei, secundum magnam misericordiam tuam. Subveni gravi vulneri secundum magnam medicinam tuam. Grave est habeo, sed ad Omnipotentem confugio. De meo lethali vulnere desperarem, Quod ait, dele iniquitatem meam, hoc est, miserere mei, Deus.ricordiam tuam. Quia magna est misericordia, multae sunt misericordiae; et de magna misericordia tua, multae sunt miserationes tuae. Attendis contemptores
Abbreviated transcription (Latin):
tatem suam. Itcum attendunt magnum cecidisse. paruitimeat.⁊ Siuero aliquis
iam lapsus audit. & aliqui d mali in c̃onscientia tenens. uerba psalmi huius ad¬
uertit.  Attendat quidem uulneris ma¬
gnitudinem : sed ñ desper& medici
maiestatem. : Peccatum cum desperatio¬
ne certamors. ⁊ Nemoergo dicat.
Siiam aliquidmale feci. lamdamnandus sum : Omalis talibus nonignoscit
Cur ñ addo peccata pec catis. fruor seculo in uoluptate lasciua. Incupiditate nefaria
Iam ꝑdita spe reparationis. uel hoc habeam quod uideo sinon possum habere qđere¬
do: Iste ergo psalmus. sic̃ cautos facit eos qui ñ ceciderunt. sic desperatos ñ uult
quiceciderunt. ⁊ Quisquis peccasti & dubitas agere penitentiamꝓpeccato tuo. de¬
sperando salutem tuam. Audi dauida gentem. ⁊ Ad tenathan ꝓpheta non est
missus. Ipse dauid ad temissus est. : Audi cum clamantem & simulclama. ⁊¬
Audi gementem. & congemesce. audi flentem lacrim a siunge. Audi correctum

Expanded text:
liquis jam lapsus haec audit, et aliquid in conscientia mali tenens; verba psalmi hujus advertat: attendat quidem vulneris magnitudinem, sed non desperet medici majestatem. Peccatum cum desperatione, certa mors. Nemo ergo dicat, Si jam aliquid mali feci, jam damnandus sum: Deus malis talibus non ignoscit, cur non addo peccata peccatis? Fruar hoc saeculo in voluptate, in lascivia, in cupiditate nefaria: jam perdita spe reparationis, vel hoc habeam quod video, si non possum habere quod credo. Iste ergo psalmus, sicut cautos facit eos qui non ceciderunt, sic desperatos esse non vult qui ceciderunt. Quisquis peccasti, et dubitas agere poenitentiam pro peccato tuo desperando salutem tuam, audi David gementem. Ad te Nathan propheta non est missus, ipse David ad te missus est. Audi eum clamantem, et simul clama; audi gementem, et congemisce; audi flentem, et lacrymas junge; audi correctum,
Abbreviated transcription (Latin):
loquetur pacem populo suo. Sed non est pax impus dicit dñs Obsur¬
dui & non aperui osmeum: Quõ tues qui fecisti me: ideo non aperusti
ostuum. quia ds̃ ẽ qui fecit: mirum os enim tibi ds̃ non fecit adloquen¬
dum: qui plantauit aurem non audit : qui finxit oculum non uid&.
Os tibi ds̃ adloquendum dedit: & dicit᷑. obsurdui &non aperu
quõ tues qui fecistime: a moue ame flagella tua. Quõ tues qui fecist
me noli exterminare me tantum caede ut proficiam tantundem
tionibus Hoc est. cum arguis me deficiꝰ& arguere tuum quid
est. nisi quod sequitur.: Pro iniquitate erudisti hominem. &tabesce¬
re fecisti sicut araneam animam meam. Multum est quod intellegitiste
idithun: siquis cum illo transiłiat: dicit enim argutionibus dĩ se defecisse.

Expanded text:
loquetur pacem populo suo : sed non est pax impiis, dicit Dominus . Obsurloquetur pacem populo suo : sed non est pax impiis, dicit Dominus . Obsurdui et non aperui os meum. Quoniam tu es qui fecisti me. Ideo non aperuisti os tuum, quia Deus est qui fecit te? Mirum est. Os enim tibi Deus non fecit ad loquendum? Qui plantavit aurem, non audit? qui finxit oculum, non videt ? Os tibi Deus ad loquendum dedit: et dicis, Obsurdui, et non aperui Quoniam tu es qui fecisti me, amove a me flagella tua. Quoniam tu es qui fecisti me, noli exterminare me: tantum caede ut proficiam, non ut deficiam: tantum tunde tionibus: hoc est, cum argueres me, defeci. Et arguere tuum quid est, nisi quod sequitur? Pro iniquitate erudisti hominem, et contabescere fecisti sicut araneam animam meam. Multum est quod intelligit iste Idithun: si quis cum illo intelligat, si quis cum illo transiliat. Dicit enim in argutionibus Dei se defecisse
Abbreviated transcription (Latin):
ago quia hanc uiam carpo: obprobrium inquit insipienti dedistime: inter
eos me uiuere
uoluisti. inter eos prȩdicare ueritatem.
quiamant uanitatem : & non possum nisi irrideri ab eis: quia spectaculum
litamus: pergloriam & ignobilitatem per infamiam &bonam famam. ut se¬
ductores &ueraces. Haec apud angelos: haec apud homines. quia &a
pud angelos sunt scĩ angeli. quibus bene uiuendo placͤamus &inter¬
homines sunt scĩ uiri quibus placeat uita nr̃a: & sunt nequissimi homines
qui irrideant bonam uitam nostram : & haec. arma sunt: illa dextra. illa
sinistra utraq tamen arma sunt utrisq armis &dextris & sinistris. ut or.
eum ferio: prosperis. si non corrumpor: aduersis. si non frangor: dedisti
ergo me obprobrium insipienti. Obsurdui & non aperui osmeum:
sed contra insipientem obsurdui & non aperui os meum Cui enim di¬
cerem quodagitur in me : audiam enim quod loquatur in me dñs ds̃. quõ

Expanded text:
ago, quia hanc viam carpo: Opprobrium, inquit, insipienti dedisti me. Inter eos me vivere voluisti, inter eos praedicare veritatem, qui amant vanitatem; et non possum nisi irrideri ab eis: quia spectaculum litamus, per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam, ut seductores et veraces . Haec apud Angelos, haec apud homines: quia et apud Angelos sunt sancti Angeli, quibus bene vivendo placeamus; ees sunt sancti viri, quibus placeat vita nostra; sunt nequissimi homines, qui irrideant bonam vitam nostram. Et haec arma sunt, illa dextra, illa sinistra; utraque tamen arma sunt: utrisque armis, et dextris et sinistris utor, eum ferio: prosperis, si non corrumpor; adversis, si non frangor. 16. vers. 10, 11. Dedisti ergo me opprobrium insipienti. Obsurdui, et non aperui os meum. Sed contra insipientem obsurdui, et non aperui os meum. Cui enim dicerem quod agitur in me? Audiam enim quid loquatur in me Dominus Deus, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
Qui t̃rã uocauit. & totam t̃rã uocauit: quit̃rã uocauit : tantam uocauit quantã¬
fabricauit .: Quid mihi exsurgant pseudo xp̃i. & pseudo ꝓph&ȩ. Quid est quod me uer¬
bis captiosis inlaqueare moliuntur dicentes. Eccehic estxp̃s. ecce illic. non audio osten¬
dentes partes: Ds deorum dñs totum mihi ostendit . qui uocauit t̾ram. a solisortu usq
ad occasum totum redemit: Partesaũ calumniantes damnauit: Sed audierimus
a solis ortuusq: ad occa sũ uocatam t̾ram: Vnde coepit uocare quiuocauit.
Et hoc audite. Exsion species docoris eius: Certe concordat psalmus euangel
dicenti. Per om̃s gentes incipientibus abhierusalem: Audi per omnes gentes
uocauit t̃rã a solis ortu usq ad occasum. Audi. incipientibus ab hierusalem:

Expanded text:
Qui terram vocavit, et totam terram vocavit: qui terram vocavitQui terram vocavit, et totam terram vocavit: qui terram vocavitfabricavit. Quid mihi exsurgunt pseudochristi et pseudoprophetae? Quid est quod me verbis captiosis illaqueare moliuntur dicentes: Ecce hic est Christus, ecce illic? Non audio ostendentes partes. Deus Deorum totum mihi ostendit, qui vocavit terram a solis ortu usque ad occasum, totum redemit, partes autem calumniantes condemnavit. a solis ortu usque ad occasum vocatam terram: unde coepit vocare qui vocavit? Et hoc audite: Ex Sion species decoris ejus. Certe concordat Psalmus Evangelio dicenti: Per omnes gentes, incipientibus ab Jerusalem. Audi, Per omnes gentes: Vocavit terram a solis ortu usque ad occasum. Audi, Incipientibus ab Jerusalem:
Abbreviated transcription (Latin):
cum aliquid uerum dicimufipseloquitur : Vid&e itaq: loquendo multipliciter mi
modis ꝑmulta uasa. permulta organa. ipse tamen sonat ubiq tangendo. modifi¬
cando inspirando : Vid &e quidegerit. Locutus est enim & uocauit terram: Quã
t̃rã : Anforte a fricam propt̃ eos quidi cunt ecclesia xp̃i. Parsdonati est.
Solam quidẽ africã ñ uocauit. sed & africam non separauit: Qui enim uocauit
t̃rã a solis ortuusq ad occasũ. nulla sreliquit partes quas ñ uocauit. Insuauoca
uocatione & a fricam inuenit : Caud eat ergo inunitate ñ superbiat indiuisione :
Bene dicimus quia uox dĩ deorum in africam uenit non in a frica remansit: Vocauit
eni t̃rã a solisortuusq ad occasũ : ñ est ubilateant insidiȩ her&icorũ. Non habent
in quas e umbra falsitatis abscondant. nec ẽ enim quise abscondat acalore eius.:

Expanded text:
cum aliquid verum dicimus, ipse loquitur. Videte itaque, loquendo multipliciter, multis cum aliquid verum dicimus, ipse loquitur. Videte itaque, loquendo multipliciter, multis modis, per multa vasa, per multa organa, ipse tamen sonat ubique, tangendo, modificando, inspirando: videte quid egerit. Locutus est enim, et vocavit terram. Quam terram? An forte Africam? propter eos qui dicunt, Ecclesia Christi pars Donati est, Solam quidem Africam non vocavit, sed et Africam non separavit. Qui enim vocavit terram a solis ortu usque ad oceasum, nullas relinquens partes quas non vocarit, in sua vocatione Africam invenit. Gaudeat ergo in unitate, non superbiat in divisione. Bene dicimus quia vox Dei deorum et in Africam venit, non in Africa remansit. Vocavit enim terram a solis ortu usque ad occasum, Non est ubi lateant insidiae haereticorum, non habent in qua se umbra falsitatis abscondant: nec enim est qui se abscondat a calore ejus .
Abbreviated transcription (Latin):
Etalio loco. Dilectis simi filii dĩ sumus. & nondum apparuit quod
ita similes. ut qui hoc est quodille aquo genitus est. Nos enĩ similes ñ aequales :
Ille quia aequalis. ideo similis.: Audiuimus qui sunt dufacti. iustificati quia fili
dĩ dicuntꝰ. Et dii qui non sunt dii quibus ille ds̃ deorum terribilis est Dicit enim
alius psalmus. terribilis super om̃s deos : Et quasi quereres quos deos. Qm̃ dugentiũ
fitentes magͥestatemdĩ. utrosq: inuenio. & doemonia confessa sunt xpm̃. & fideles
do emones: Paremaudio confessionem. sed non parem inuenio dilectionem: Immo
uero hic dilectionem. ibi timorem: Quibus ergo amabilis. filii sunt: Quibus terribilis.
filii non sunt. Quibus amabilis. deo sillos fecit. Quibus terribilis. nonesse deos con¬
uincit: Hienim dufiunt. illiduputantur : Hos deos facit ueritas. illos error existi

Expanded text:
Et in alio loco: Dilectissimi, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid Et in alio loco: Dilectissimi, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid ita similes ut ille, qui hoc est quod ille a quo genitus est: nos enim similes, non aequales: ille quia aequalis, ideo similis. Audivimus qui sint dii facti justificati, quia filii Dei dicuntur; et dii qui non sunt dii, quibus ille Deus deorum terribilis est. Dicit enim alius psalmus: Terribilis est super omnes deos. Et quasi quaereres, Quos deos? Quoniam omnesfitentes majestatem Dei utrosque invenio, et daemonia confessa sunt Christum, et fiddaemones . Parem audio confessionem, sed non parem invenio dilectionem; imo vero hic dilectionem, ibi timorem. Quibus ergo amabilis, filii sunt; quibus terribilis, filii non sunt: quibus amabilis, deos illos fecit; quibus terribilis, non esse deos convincit. Hi enim dii fiunt, illi dii putantur: hos deos facit veritas, illos error existim
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ facit.: Dedit enim eis potestatem filios dĩ fieri: Si filii dĩ factisumus. &d
factisumus.: Sed hoc gratiaeest adoptantis. nonnaturae generantis:
teri quifiunt dii. gratia ipsius. fiunt: Non desubstantia eius nascuntur.
ut hoc sint quod ille. sed ut perbeneficium perueniant ad eum. & sint
coheredes xp̃i.: Tanta enim caritas estinillo herede. ut uoluerithabe¬
recoheredes.. Qius hoc auarus homo uelit habere coheredes Sed &
qui inuenituruelle diuidit cumeis hereditatem: Minus habens ipse
diuidens. quamsisolus possider&: Hereditas autem inquacohere¬
des xp̃i sumus. nonminuitur copia possessorum. nec fit an
numero sitate coheredum.: Sed tanta estmultis. quanta est paucis.
tanta est singulis. quanta omnibus.: Uidete inquit apostolus.
qualem dilectionem nobis deditdr̃. ut filii dĩ uocemur. & si mus.

Expanded text:
Dei facit. Dedit enim eis potestatem filios Dei fieri . Si filii Dei facti sumus, et dii Dei facit. Dedit enim eis potestatem filios Dei fieri . Si filii Dei facti sumus, et dii facti sumus: sed hoc gratiae est adoptantis, non naturae generantis. teri qui fiunt dii, gratia ipsius fiunt, non de substantia ejus nascuntur ut hoc sint quod ille, sed ut per beneficium perveniant ad eum, et sint cohaeredes Christi. Tanta enim charitas est in illo haerede, ut voluerit habere cohaeredes. Quis hoc avarus homo velit, habere cohaeredes? Sed et qui in venitur velle, dividet cum eis haereditatem, minus habens ipse dividens quam si solus possideret: haereditas autem in qua cohaeredes Christi sumus, non minuitur copia possessorum, nec fit angustior numerositate cohaeredum; sed tanta est multis quanta paucis, tanta singulis quanta omnibus. Videte, inquit apostolus, qualem dilectionem nobis dedit Deus, ut filii Dei vocemur et simus.
Abbreviated transcription (Latin):
In principio erat uerbum & uerbum erat apud dm̃. &ds erat uerbũ : Et siom
ripsum facta sunt. sicut consequentes dicit. &dii qui facti sunt.
per ipsum facti sunt: Unus enim ds̃ non factus &uerus ds̃ ipse solus.
uerus ds̃ qui sunt. aut ubi sunt. dicit alius psalmus: Ds stecit insyna¬
goga deorum. inmedio aũ deosdiscernet: Adhuc nescimus neforte diiali¬
qui in caelo congregati sunt. & in eorum congregatione hoc est enimsina¬
goga stetit ds̃ discernere illos.: Vid&e in eodẽ psalmo quibus dicat.
Ego dixi duestis. & filii excelsiomnes. Vosaũ ut homines moriemini. & sicut
unusex prin cipibus cad&is.: Manifestum ergo quod homines dixit deos & gratia
sua dui factos. nonde substantia suanatos: Ille enim iustificat qui perse ipsũ
non ex alio iustus est. & ipse deificat quiperseipsum non alterius participa¬
tione dr̃ est.: Qui autem iustificat. ipsedeificat: quia iustificando filios

Expanded text:
erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Et si omnia per ipsum facta sunt, sicut consequenter dicit, et dii si qui facti sunt, per ipsum facti sunt. Unus enim Deus non factus, et vere Deus ipse solus. verus Deus, qui sunt, aut ubi sunt? Dicit alius psalmus: Deus stetit in synagoga deorum; in medio autem deos discernit. Adhuc nescimus ne forte dii aliqui in coelo congregati sint, et in eorum congregatione, hoc est enim in synagoga, stetit Deus discernere illos. Videte in eodem psalmo quibus dicat: Ego dixi, Dii estis, et filii Excelsi omnes: vos autem ut homines moriemini, et sicut unus ex principibus cadetis . Manifestum est ergo, quia homines dixit deos, ex gratia sua deificatos, non de substantia sua natos. Ille enim justificat, qui per semetipsum non ex alio justus est; et ille deificat, qui per seipsum non alterius participatione Deus est. Qui autem justificat, ipse deificat, quia justificando, filios
Abbreviated transcription (Latin):
suumnomparcit .: Interrogetseunus quisq: contemptus est. & uideat
ubi sit. & aut pers euer& in bono. aut mutetur amalo: Sicutenim
dicit in hoc psalmo. non quicumq homo. aut quicumq angelus.
Sed dr̃ deorum dñs locutusc̃. Loquendo autem quidegit .. uo¬
cauitterram asolis ortu usq ad occasum.. Qui uocaui tter¬
ram a solis orcuusq ad occasũ Dñs noster & saluator ihr̃ xp̃s

Expanded text:
n parcit. Interroget se unusquisque cum tempus est, et videat ubi sit, et aut perseveret in bono, aut mutetur a malo. Sicut enim dicit in hoc psalmo, non quicumque homo, aut quicumque angelus, sed Deus deorum Dominus locutus est. Loquendo autem quid egit? Vocavit terram a solis ortu usque ad occasum. Qui vocavit terram a solis ortu usque ad occasum, D
Abbreviated transcription (Latin):
hab& &ipse uirtutem patris hab& : Deducit enim eũ mirabiliter dextera
eius. faciens diuina: patens humana. malitias homiuum sternens bonitate
sua, adhuc deducitur & ubi nondum est. &dextera eius deducit eum. hoc
excitant: Vnde dicitur incantico canticorum quõ uulnerata caritate egosũ:
Dicit enim uulneratam caritatem se esse . Amare sedicit. aestuare se dicit. sus¬
pirare sponsũ. Vnde accepit sagittam uerbi: Sagittȩ tuae acutȩ potentis si¬
mȩ . Et trans figentes & efficientes. Acutȩ potentissimȩ: populi subte cadent:
quiceciderunt᷑. qui percussi sunt. & ceciderunt: Amici factisunt. Inimici mortui sunt.¬

Expanded text:
habet, virtutem Patris habet. Deducet eum mirabiliter dextera habet, virtutem Patris habet. Deducet eum mirabiliter dextera ejus, faciens divina, patiens humana, malitias hominum sternens bonitate sua. Adhuc deducitur et ubi nondum est, et dextera ejus deducit eum. Hoc excitantia. Unde dicitur in Canticis canticorum: Quia vulnerata charitate ego sum . Dicit enim vulneratam se esse charitate, id est, amare se dicit, aestuare se dicit, suspirare sponso, unde accepit sagittam verbi. Sagittae tuae acutae, potentissimae: et transfigentes, et efficientes: acutae, potentissimae. Populi sub te cadent. Qui ceciderunt? Qui percussi sunt, et ceciderunt. Populos videmus su
Abbreviated transcription (Latin):
iustitiam : Reddita ẽ ueritas. quando ueritas de terra orta est: Prae
dicerentur omnes gentes. Predicatum ẽ euuangelium. ueritas est: Quid
mansuetudo Passi sunt martyres & inde multum processit. & ꝓmouit per
omnes gentes regnum dĩ quia patiebantur martrres. nec deficiebant. nec
resistebant. dicentes omnia nihil occultantes. parati ad omnia nihil re¬
cusantes. Magna mansuetudo: corpus xp̃i hoc fecit. Incapite suo didicit:
ille prior sicut ouis aduictimam ductus ẽ. & sicut agnus coram tondente
se non a peruit os suum: usque ad eo mansuetus. ut pendens incruce dicer&
pater ignose illis. quia nesciunt quid faciunt: Quid propter ius titiam:
ritatem pertulit iniquitatem. allaturus ẽ aequitatẽ : & deduc& te mirabi¬
liter dextera tua: nos dextera ipsius. ipse dextera sua. Ille enĩ ds̃. nos ho¬
mines: Dextera sua deductus ẽ. potentia sua: Etenĩ potentiam quam

Expanded text:
justitiam. Reddita est veritas, quando veritas de terra orta est, et jujustitiam. Reddita est veritas, quando veritas de terra orta est, et judicerentur omnes gentes. Praedicatum est Evangelium; veritas est. Quid mansuetudo? Passi sunt martyres, et inde multum processit, et promovit per omnes gentes regnum Dei: quia patiebantur martyres, nec deficiebant, nec resistebant; dicentes omnia, nihil occultantes; parati ad omnia, nihil recusantes. Magna mansuetudo! Corpus Christi hoc fecit, in capite suo didicit. Ille prior sicut ovis ad occisionem ductus est, et sicut agnus coram tondente se non aperuit os suum : usque adeo mansuetus, ut pendens in cruce diceret, Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Quid propter justitiam? ritatem, pertulit iniquitatem, allaturus est aequitatem. Et deducet te mirabiliter dextera tua. Nos dextera ipsius, ipse dextera sua. Ille enim Deus, nos homines. Dextera sua deductus est, id est potentia sua. Etenim potentiam quam
Abbreviated transcription (Latin):
iurare pone inquit manum tuam subfemore meo. & sic lura. quasi dice¬
r& pone manum tuam ad altare aut ad euuangelium aut ad prophetãs
aut adaliquid sc̃m. Subfemore meo inquit pone manum. Habens
fidutiam nec reuerens turpitudinem. sed intellegens ueritatem. Prop¬
ter ea arcingere gladium tuum circa femur potentissime Potentissime
speciosus & pulcher: Etintende & prospere ꝓcede & regna, Nonne uidemus
certe lam factum ẽ: Ad tendite orbem terrarũ: intendit prospere proces¬
sit & regnat. Subditȩsunt omnes gentes: quiderat illud uidere inspũ: quid
hoc experiri inueritate : quando dicebantur hȩc. nondũ ita regnabat
.s. nondum intenderat nondũ processerat: Prȩdica
łã ea tenemus in multis redditorem habemus Dm̃. In paucis debitorem: In¬
tende ꝓspere procede & regna: Propter ueritatem & mansuetudinem &

Expanded text:
jurare? Pone, inquit, manum tuam sub femore meo, et sic jura . Quasi dicejurare? Pone, inquit, manum tuam sub femore meo, et sic jura . Quasi diceret, Pone manum tuam ad altare, aut ad Evangelium, aut ad Prophetam, aut ad aliquid sanctum. Sub femore meo, inquit, pone manum: habens fiduciam, nec reverens turpitudinem, sed intelligens veritatem. Propterea, Accingere gladium tuum circa femur, potentissime. Potentissime speciosus et pulcher. Et intende, et prospere procede, et regna. Nonne videmus? Certe jam factum est. Attendite orbem terraram; intendit, prospere processit, et regnat; subditae sunt omnes gentes. Quid erat illud videre in spiritu? Quod nunc est experiri in veritate. Quando dicebantur haec, nondum ita regnabat Christus, nondum intenderat, nondum processerat: praedicabantur; exhibita sunt, jam ea tenemus: in multis redditorem habemus Deum, in paucis debitorem. Intende, et prospere procede, et regna. 15. Propter veritatem, et mansuetudinem, et
Abbreviated transcription (Latin):
sinagoga est. Proinde mirus eius ecclesia ueniens degentibus non con¬
sensit Incirsum cisionem carnalem diuisa est aduersus socrum suam: Accinges¬
re gladium tuum: De potentia huius gladii loquebamur. Cumista di¬
ceremus accingere gladium tuũ circa femur. Quid signisicat defȩmore.¬
carnem. Vnde illud est : Non deficiet princeps deiuda & dux defemori¬
bus eius: nonne &ipse abraham cui promissũ erat semen in quo benedi¬
cerentur omnes gentes. quando misit seruũ suum adquȩrendam & ducen¬
dam uxorem filio suo unde uenir& illud semen sc̃m in quo benediceren¬
tur omnes gentes. fide tenens in illa ueluti humilitate seminis esse
HH Sermonemtuum circa femura potentis sime tirca feniur habens gladiũ: quid est
magnitudinem nominis. id est filium dĩ uenturum exfiliis hominum
persemen abraham: Fecit ipsum seruum suum quem mittebat ita sibi

Expanded text:
ynagoga est. Proinde nurus ejus Ecclesia, quae veniens de Gentibus non conynagoga est. Proinde nurus ejus Ecclesia, quae veniens de Gentibus non consensit in circumcisionem carnalem, divisa est adversus socrum suam. Accingere gladium tuum. De potentia hujus gladii loquebamur, cum ista diceremus. 13. Accingere gladium tuum, serCarnem. Unde illud est: Non deficiet princeps de Juda, et dux de femoribus ejus . Nonne et ipse Abraham, cui promissum erat semen in quo benedicerentur omnes gentes, quando misit servum suum ad quaerendam et ducendam uxorem filio suo, unde veniret illud semen sanctum in quo benedicerentur omnes gentes; fide tenens in illa veluti humilitate seminis esse sermonem tuum: circa femur, potentissime, circa femur habens gladium. Quid estmagnitudinem nominis, id est Filium Dei venturum ex filiis hominum per semen Abrahae, fecit ipsum servum suum, quem mittebat, ita sibi
Abbreviated transcription (Latin):
nurus dicitur quia sponsus xp̃s filius synagogae. Vnde enim natus filius
dĩ secundum carnem: Exilla sẏnagoga ille quidimisit patrem & matrẽ
& adhesit uxori suae utessent duo incarne una non comectura nostra
sed attestante a postolo &dicente. sacramentũ hoc magnum est. Ego au¬
n dico inxp̃o & inecclesia. Dimisit enim patrem qi
omnino dimisit uel uti ad separationem: sed ad susceptionem humane cas¬
nis Quomodo dimisit: quia cumess& informa dĩ noitrapinam arbitra¬
tus estseesse ȩqualem dõ sed semetipsum exinanuit formam serui accipi¬
ens: quomodo dimisit & matrem gentem iudeorum synagogam illam
herentem ueteribus sacramentis adipsam figuram pertin& quodait.
Quȩ mihi mater est : aut quifratres: Ille . Enim in tus docebat. illi foris sta
bant: uidete sinon modo ista sunt ludei. Doc& xp̃s in ecclesia illi foris stant.
Socrus ergo quid est : mater sponsi mater sponsi nostri. dnĩ nr̃ĩ ihũ xp̃i

Expanded text:
nurus dicitur, quia Christus sponsus, filius Synagogae. Unde enim natus Filius Dei secundum carnem? ex illa Synagoga. Ille qui dimisit patrem et matrem, et adhaesit uxori suae, ut essent duo in carne una: non conjectura nostra, sed attestante Apostolo et dicente: Sacramentum hoc magnum est; ego autem dico in Christo et in Ecclesia. Dimisit enim Patrem quodammodo, non omnino dimisit veluti ad separationem, sed ad susceptionem humanae carnis. Quomodo dimisit? Quia cum esset in forma Dei, non rapinam arbitratus est esse se aequalem deo, sed semet ipsum exinaniuit formam serui accipiens. quomodo dimisit et matrem, gentem Iudaeorum, synagogam illam haerentem ueteribus sacramentis ? ad ipsam figuram pertinet quod ait: quae mihi mater, aut qubant. Videte si non modo ita sunt Judaei. Docet Christus in Ecclesia, illi foris stant. Socrus ergo quid est? Mater sponsi. Mater sponsi Domini nostri Jesu Christi, S
Abbreviated transcription (Latin):
bent cum abraam &isa ac & iacob. Non conueniunt cum dõ abraam:
Quare . Quõ dii fortes terrae: illiquierant di fortesterrae. presumen¬
tes de terra . Dequa terra : deseipsis. Quia om̃ homo terra: Nomini
enim dictum est. Terraes & interramibis. Deb& aut̃ homo dedõ pre¬
sumere . & in desperare auxilium non dese Non enĩ terra plu& sibi aut
lucet sibi: Quomodo aut terra decȩlo expectat pluuiam aut lucem: sic
homo dedõ deb& expectaremisericordiam & ueritatem Illi ergo for¬
tes terrae ualdeeleuati sunt. id est ualde suꝑbierunt: Non sibimedicum
necessarium putauerunt ideo in sua egritudine remanserunt. & ipsa
egritudine ad mortem perductisunt: precisi sunt rami naturales.
ut humilis insereretur oleaster.. Quo dii fortes terrae ualde eleua¬
tisunt : Ten eamus ergo fr̃s humilitatem. Caritatem. pietatem. Quare
uocati sumus . Illis reprobatis uel illorum exem plo suꝑbiretimeamꝰ ameN:

Expanded text:
bent cum Abraham et Isaac et Jacob, non conveniunt cum Deo Abraham. Quare? Quoniam dii fortes terrae. Illi qui erant dii fortes terrae, praesumentes de terra. De qua terra? de seipsis: quia omnis homo terra. Homini enim dictum est: Terra es, et in terram ibis . Debet autem homo de Deo praesumere, et inde sperare auxilium, non de se. Non enim terra pluit sibi, aut lucet sibi: quomodo autem terra de coelo exspectat pluviam et lucem, sic homo de Deo debet exspectare misericordiam et veritatem. Illi ergo dii fortes terrae valde elevati sunt, id est, valde superbierunt: non sibi medicum necessarium putaverunt, et ideo in sua aegritudine remanserunt, et ipsa aegritudine ad mortem perducti sunt. Praecisi sunt rami naturales, ut humilis insereretur oleaster . Quoniam dii fortes terrae valde elevati sunt. Teneamus ergo, fratres, humilitatem, charitatem, pietatem; quia vocati sumus illis reprobatis, vel illorum exemplo superbire timeamus.
Abbreviated transcription (Latin):
tisunt de carne abraȩ & recumbent cumeo in regno caelo rum.
qui imitati sunt fidem abrae Merito & hic principes populorum con¬
uenerunt cumdõ abraam.: Quõ di fortes terrae ualde eleuatisunt.¬
Qui erant di: Populus illedĩ. uitis illa dĩ. dequadicitur. Iudicate
interme & interiuneam meam: Ibunt intenebras exteriores. Non recum

Expanded text:
ti sunt de carne Abrahae, et recumbent cum eo in regno coelorum ti sunt de carne Abrahae, et recumbent cum eo in regno coelorum qui imitati sunt fidem Abrahae. Merito ergo et hic, Principes populorum convenerunt cum Deo Abraham. 13. Et Qui erant dii, populus ille Dei, vitis illa Dei, de qua dicitur, Judicate inter me et inter vineam meam , ibunt in tenebras exteriores, non recum