comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ta tꝰ imperitis animũ de¬
dit: nõ uitãdĩ ⁊ eiutabilia.
Madiator eñ tota pugna.
timidissimꝰ ingulũ adu̾¬
sacio p̾sett. et errãtẽ sibi¬
gladiũ ad tẽꝑat. At illa
que ĩꝓpi quo est utiq
uentura desidat᷑ letã aĩ
firmitatẽ. q̃ est rarior.
n ͨ pot̃ inisi a sapiẽte p̃s
Plus utputo fidei hrẽt
apud te. polus ponderis.
si quis reuixisset: ⁊ ĩmorte
nichꝰ mali eẽ narraret xꝑ¬
tus. Accessus mortis quã
ꝑ curbacõnẽ afferat optiẽ
cibi hii dicent: qui secũdũ
illam scrterut̃. qui uenieu¬
tem ħ uiderũt et recepert̃.
res qui nos decipi noluit.
Is ait cã scultũ ẽẽ qui mor¬
tem timeat: ꝙͣ qui senec¬
cutem. scã quẽad̾ senectꝰ
adolescenciã sequit᷑᷑ ita
mors senectutẽ. Uiuẽ no¬
luit: qui mori nõ uult. ui¬
ta eĩ cũ exceptiõẽ mortis
data est. Ad hauc itur.
Quã ideo timẽ demiẽcis
est : qr c̾ta expectant᷑. du¬
bia metuuĩt᷑ a pors ncc̃i¬

Expanded text:
ta etiam inperitis animum deta etiam inperitis animum dedit non vitandi inevitabilia. Sic gladiator tota pugna timidissimus iugulum adversario praestat et errantem gladium sibi adtemperat. At illa, quae in propinquo est utique ventura, desiderat lentam animi firmitatem, quae est rarior nec potest nisi a sapiente praestcantem. Plus, ut puto, fidei haberet apud te, plus ponderis, si quis revixisset et in morte nihil mali esse narraret expertus; accessus mortis quam perturbationem adferat, optime tibi hi dicent, qui secundum illam steterunt, qui venientem et viderunt et receperunt. res, qui nos decipi noluit. Is ait tam stultum esse, qui mortem timeat, quam qui senectutem. Nam quemadmodum senectus adulescentiam sequitur, ita mors senectutem. Vivere noluit, qui mori non vult. Vita enim cum exceptione mortis data est; ad hanc itur. Quam ideo timere dementis est, quia certa expectantur, dubia metuuntur ! Mors necessi
Abbreviated transcription (Latin):
uidebat᷑ inꝰ ꝓsequise ⁊ cõ¬
sibi. ⁊ sapient᷑ ferre desi¬
deciũ sui. Iam de morte
młta loquit᷑. et agit se¬
dulo ut nobis ꝑsuadeat
si quid ĩ cõmodi. aut me¬
tus ĩ hoc negociõ  mo¬
riẽtis uiciũ esse ñ mortis
son magis in ip̃a quicꝙͣ
molestiẽ eẽ ꝙͣ post ipamͣ.
Tã demens ã est qui ti¬
met qd nõ est passurus:
ꝙͣ qui timet. qd̾ nõ est
sensuꝰ. an quisꝙͣ hoc
futurũ credit: ut ꝑ quã
nichil sentiatur: ea sen¬
ciatur. Ergo inquit.
hors adeo extra oẽ ma¬
lũ est: ut ex̃ omñe ma¬
lorũ. metũ sit. Hec ego
scio et sepe dicta tͥ sepe
dicenda. s nz cũ legerẽ eque
mchi profuerũt. neq cũ
audirẽ diis dicẽtib qui ne¬
gabant timonda : a quoꝵ
metu abierant. Hic uero
płimũ apud ine auctoĩta¬
cis hũit: cũ loqueretur
de morte uicina. Dicam
tꝰ quid sentiã. Puto tꝰ for¬
ciorẽ eũ cẽ qui in ipa
morte est. ꝙͣ que circa
mortẽ est. aiors enĩ admo¬

Expanded text:
videbatur mihi prosequi se et consibi et sapienter ferre desiderium sui. Nam de morte multa loquitur et id agit sedulo, ut nobis persuadeat, si quid incommodi aut metus in hoc negotio est, morientis vitium esse, non mortis; non magis in ipsa quicquam esse molestiae quam post ipsam. Tam demens autem est, qui timet, quod non est passurus, quam qui timet, quod non est sensurus. An quisquam hoc futurum credit, ut per quam nihil sentiatur, ea sentiatur ? " Ergo," inquit, "mors adeo extra omne malum est, ut sit extra omnem malorum metum." Haec ego scio et saepe dicta et saepe dicenda, sed neque cum legerem, aeque mihi profuerunt, neque cum audirem iis dicentibus, qui negabant timenda, a quorum metu aberant; hic vero plurimum apud me auctoritatis habuit, cum loqueretur de morte vicina. Dicam enim quid sentiam: puto esse eum, qui in ipsa morte est quam qui circa mortem. Mors enim admo
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoc pauꝑ st. Intra
que quisq̃s desideriũ sur̃¬
clausit: cũ ipõ Ioue de felici¬
tate contendat. ut ait epycu¬
rus. ¶ Cuius aliꝙͣ uocẽ huic
ꝓdest sine dubio custodẽ sibi
imposuisse .⁊ hrẽ quẽ respici¬
as. quẽ int̾esse cogitacõnib
tius iudices. Noc quidẽ lon

Expanded text:
d haec pauper est, intra quae quisquis desiderium suclusit, cum ipso Iove de felicitate contendat, ut ait Epicurus, cuius aliquam vocem huic Prodest sine dubio custodem sibi inposuisse et habere, quem respicias, quem interesse cogitationibus tuis iudices. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
simimat.Eũc ad illam ꝑ¬
uenimꝰ. s duu uenimꝰ. Hec
cũ destripsisses quo soles
ore semꝑ quidẽ magrꝰuũꝙͣ
tũ acrior ꝙͣ ubi uicati com¬
mẽdas uerba: dixisci. Miors
nõ ultima uenit. s que ra¬
pit ultrna mors est. apalo
te legas : ꝙͣ epła meã. ap/¬
pacebit eni tib hant quã
timenius mortẽ extremã
ẽẽ : ñ solam ¶ Pideo quo
spectes. queris quid huic epłe
ipã materia que ĩ manib
fuit: mittet᷑ aliquid. Obiue¬
gat epycueus nõ minꝰ eos
qui mortẽ concrpiscũt᷑. ꝙͣ̃
cos qͥ timent : t ait. Rudi¬
culũ est currẽ ad mortem
trdio uite. cũ gene̾ uite
ut currendũ ess ad mortẽ
effeceris. Item alio loco
dicit. Quid cam ridiculũ
ꝙͣ appetere mort̾ẽ: cũ iutã
inquietã tibi feceris metu
mortis : Hiis adicias ⁊ ilᵈ̾
eiusdẽ note licet. cãtã hom̃i
imprudẽciã eẽ. ymo demen¬

Expanded text:
summat; tunc ad illam psummat; tunc ad illam pervenimus, sed diu venimus. Haec cum descripsisses quo soles ore, semper quidem magnus,  ubi veritati commodas verba, dixisti: Mors non una venit, sed quae rapit, ultima mors est. Malo te legas quam epistulam meam. Apparebit enim tibi hanc, quam timemus, mortem extremam esse, non solam. Video quo spectes; quaeris, quid huic epistipsa materia, quae in manibus fuit, mittetur aliquid. Obiurgat Epicurus non minus eos, qui mortem concupiscunt, quam eos, qui timent, et ait: " Ridiculum est currere ad mortem taedio vitae, cum genere vitae, ut currendum ad mortem esset, effeceris." Item alio loco dicit: " Quid tam ridiculum quam adpetere mortem, cum vitam inquietam tibi feceris metu mortis ?" His adicias et illud eiusdem notae licet, tantam hominum inprudentiam esse, immo demen
Abbreviated transcription (Latin):
cerberũ timeat. ⁊ tenebras.
et larualẽ hĩtũ nudis ossi¬
bus coherenciũ. aiors nos
aut consumit aut geuit.
Emissis meliora restauit
ouere detracto. Consup̃tis
nich restat. bona ꝑiter ma¬
laq submota sũt. ꝓmitte
michi hoc loco referre uer¬
sũ tuũ. si prius admonũo
ut te uddices ñ abis sep̃¬
sisse ista: s eciã tibi. Tur¬
pe ẽ aluid loqui: ad sentire
Dñto turpius a scribe̾ a
liid sentiee. mieniini te
illũ locũ ãqñ tractasse. ñ
repente nos ĩ mortẽ incide
s minutati ꝓcede. Cotidiẽ
morim᷑. cotidie eĩ demit᷑ ãqͣ
ptios uite. ⁊ tuc̃ quoq cum
crescimus : uita decrescit.
Inftintiã amisimus. deiide
puiciã. deinde adolestẽtiã.
sit tpr̃is: perit. Huc ipm ꝙ̃
agimus diem: cũ morte
diuidimus. Quẽadmodũ
depsydiaim nõ extremũ scil¬
licidiũ exhaueit: s qt̾quid
añ defluxit. Sic ultima
hora qua eẽ desininiꝰ. non
sola mortr̃ facit. s sola cõ¬

Expanded text:
Cerberum timeat et tenebras Cerberum timeat et tenebras et larvalem habitum nudis ossibus cohaerentium. Mors nos aut consumit aut exuit. Emissis meliora restant onere detracto, consumptis nihil restat, bona pariter malaque submota sunt. Permitte mihi hoc loco referre versum tuum, si prius admonuero, ut te iudices non aliis scripsisse ista, sed etiam tibi. Turpe est aliud loqui, aliud sentire; quanto turpius aliud scribere, aliud sentire ! Memini te illum locum aliquando tractasse, non repente nos in mortem incidere, sed minutatim procedere; cotidie morimur. Cotidie enim demitur aliqua pars vitae, et tunc quoque, cum crescimus, vita decrescit. Infantiam amisimus, deinde pueritiam, deinde adulescentiam. nsît temporis, perit; hunc ipsum, quem agimus, diem cum morte dividimus. Quemadmodum clepsydram non extremum stillicidium exhaurit, sed quicquid ante defluxit, sic ultima hora, qua esse desinimus, non sola mortem facit, sed sola con
Abbreviated transcription (Latin):
admoneo ut annĩ tuũ nõ
mergas ĩ istã sollicitudinẽ.
bit nigoris. Cũ exuegẽ¬
dũ erit: adduc illum a p̾¬
uata causa ad publicã. Dic
mortale tibi t fragile cor¬
pustulũ eẽ. cui non ge mn¬
uiria tm̃. aut ex potencioĩb
uirib denũciabit᷑ dolor. Ipẽ
uoluptates ⁊̃ tormẽta u̾tũt.
Epule ceuditatẽ afferut.
Ebrietates neruoꝵ corpo¬
rẽ: tremorẽq. libidines
pedũ. manuũ. acticuloꝵ.
olm̃i depͣuacõẽs. Pauper
fiam. Inter plures ero.
Exul fiam. Ibi me natũ
putabo quo mittar. Ellli¬
gator. Quid eĩ ͤ Iuc solutꝰ
sĩ: Ad hoc me na graue
corꝑis mei pondus astenye¬
it. Moriar hoc dicis. Desi¬
nã egrotare.posse. desiã.
alligari posse. desinã mori
posse. Non sũ trini ĩeptus :
nñ epycureã cantilenã hoc
loco ꝑsequae. ⁊ dicã. uanos
nẽ rota uolui. n ͨ saxum
humeris si siphi trudi in
adu̾st̃. n ͨ ulliꝰ uiscera et
renasci cotidie posse et car¬
pĩ. Nemo tam puer ẽ ut

Expanded text:
on mergas in istam sollicitudinem. bit vigoris, cum exurgendum erit. Abduc illum a privata causa ad publicam. Dic mortale tibi et fragile corpusculum esse, cui non ex iniuria tantum aut ex potentioris viribus denuntiabitur dolor. Ipsae voluptates in tormenta vertuntur, epulae cruditatem adferunt, ebrietates nervorum torporem tremoremque, libidines pedum, manuum, articulorum omnium depravationes. Pauper fiam; inter plures ero. Exul fiam; ibi me natum putabo, quo mittar. Alligabor; quid enim ? Nunc solutus sum ? Ad hoc me natura grave corporis mei pondus adstrinxit. Moriar; hoc dicis, desinam aegrotare posse, desinam alligari posse, desinam mori posse. Non sum tam ineptus, ut Epicuream cantilenam hoc loco persequar et dicam vanos nem rota volvi nec saxum umeris Sisyphi trudi in adversum nec ullius viscera et renasci posse cotidie et carpi; nemo tam puer est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
sea. nulti sũt qui nõ acer¬
cuũ. Uale. Seneca luçilio
uod ad duos amicos
eiuidũ est. Alt̾i̾us enĩ uitia
emendanda: alterius fran¬
genda suc̃. Utar lib̾tate
toca: nõ amo illũ insi offeri¬
do. Quid ergo inquis. qua¬
dragenariũ pupillũ cogits
sub tutela tua contine
Respice etatẽ eius. iam
durã t intractabilẽ ÷ nõ
pot̾ informari. Tenera fii¬
giuit᷑ an profecturus si
nescio. azalo sutessũ michi
ꝙ̃ fidem deeẽ. Noc despera¬
iuis rͦ diutiuos egros posse
sanari. Si cont̾ ĩtẽferan¬
ciã seeteris. si młta iuitos
t faciꝰ corgeris t pati nee
de alturo quidẽ satis fidie¬
cie habo excipeo eo qdꝰ
adhue peccare erubestit.
Nueriendus hic pudor.
qui qm diu ĩ aĩo eiꝰ dura¬
uit᷑: a̾quis erit bone spei
locus. Qũ hoc uett̾ino
partiꝰ cigendũ puto: ne
in desꝑacõnẽ sui uenĩãt
Nec ullũ epc̃ aggrediẽdi
melius fuit ꝙͣ hoc: dum
int̾quiestit. dũ emẽdato
eius imposuit: mnꝰ u̾ba ñ
no fenore uicia coditura.

Expanded text:
sunt, qui non acercuum. VALE. Seneca Lucilio uod ad duos amicos eundum est; alterius enim vitia emendanda, alterius frangenda sunt. Utar libertate tota. Non amo illum, nisi offendo. "Quid ergo?" inquis, "quadragenarium pupillum cogitas sub tutela tua continere ? Respice aetatem eius iam duram et intractabilem. Non potest reformari; tenera finguntur." An profecturus sim nescio. Malo successum mihi quam fidem deesse. Nec desperaveris etiam diutinos aegros posse sanari, si contra intemperantiam steteris, si multa invitos et facere coegeris et pati. Ne de altero quidem satis fiduciae habeo, excepto eo, quod adhuc peccare erubescit. Nutriendus est hic pudor, qui quamdiu in animo eius duraverit, aliquis erit bonae spei locus. Cum hoc veterano parcius agendum puto, ne in desperationem sui veniat. Nec ullum tempus adgrediendi fuit melius quam hoc, dum interquiescit, dum emendato eius inposuit; mihi verba non no faenore vitia reditura,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona demenda est: ⁊ roddẽ¬
da faciẽs sua. Quid michi
gladios et ignes ostendis
et turbem carnificũ ccͣ te
frementẽ : Tolle istã pom¬
ꝑam sub qua lates: t scul¬
tos t̾ritas. Mioro est quam
nuꝑ ẜuus meꝯ quã aucilla
contepsit. Quid tu euosq
mꝰ flagella et eculeos mgͣ¬
no apparatu explicas. Qd
singulis articulis singula
homĩnes ͦ Pone ista que
nos obscupafacuit᷑. iube con-¬
cicestere gemitus. et excla¬
macõnes. ⁊ uocũ int̾ lacera¬
cõnẽ elisarũ acerbam. Isẽpe
dolor est. quẽ podagricus
ille contep̾nit. quẽ scoma¬
thicus ille in ipis deliciis
perfert. quẽ in puerꝑio
puella perpetit᷑. Ioius est
si frere possũ. breuis  si fer¬
re nõ possũ.ħ nĩ aiõ uolu¬
ta que sepe audisti. sepe dix¬
isti. s an ue audieris. an
uere dyxis: effcũ ꝓba. Hoc
etũ tͣpissimũ est qdꝰ nob̾ obi¬

Expanded text:
sona demenda est et reddenda facies sua. Quid mihi gladios et ignes ostendis et turbam carnificum circa te frementem ? Tolle istam pompam, sub qua lates et stultos territas! Mors es, quam nuper servus meus, quam ancilla contempsit. Quid tu rursus mihi flagella et eculeos magno apparatu explicas ? Quid singulis articulis singula hominis ? Pone ista, quae nos obstupefaciunt. Iube conticiscere gemitus et exclamationes et vocum inter lacerationem elisarum acerbitatem ! Nempe dolor es, quem podagricus ille contemnit, quem stomachicus ille in ipsis deliciis perfert, quem in puerperio puella perpetitur. Levis es, si ferre possum, brevis es, si ferre non possum. Haec in animo voluta, quae saepe audisti, saepe dixisti. Sed an vere audieris, an vere dixeris, effectu proba. Hoc enim turpissimum est, quod nobis obi
Abbreviated transcription (Latin):
uitam. Hii grauãt᷑. Qͦsdã
diq sacietas et uite non
odiũ s fastidiũ. In qd̾ pro¬
labimur ipã ĩpellẽte pħia:
dũ dicimus. Quousq en¬
dẽ. I empe exꝑgistar. dor¬
fugiũt ac sequẽt᷑ Diem
nox p̃mit. dies nocte. Estat
in antumuũ desruit. an¬

Expanded text:
hi gravantur. Quosdam dique satietas et vitae non odium sed fastidium, in quod prolabimur ipsa inpellente philosophia, dum dicimus: " Quousque eadem ? Nempe expergiscar dorfugiunt ac secuntur. Diem nox premit, dies noctem, aestas in autumnum desinit, a
Abbreviated transcription (Latin):
animũ. uł ad mortis uł ad
uite peniteneiã. At in utꝵq
mouendi ac fiemandi sum ꝙ
et ne ninis amenꝯuitã. et
ne nimis oderimius: eciam.
cũ racio suadet finire. S
su capiendꝰ ẽ ĩpetus. Uir
fortis ac sapiens nõ fugeᷤ
d e uita: s geire. Et ante
omĩa ille quoq nitet᷑ affec¬
tus qui młtos occupauit.
libido moriendi. Est enĩ
mi lucili. ut cid alia s ͨ ad
moriendũ ĩ cõsulea aĩ nicli¬
nacio. que sepe generosos
atq acerrime indoł uiros

Expanded text:
ad mortis vel ad vitae patientiam. In utrumque enim monendi ac firmandi sumus, et ne nimis amemus vitam et ne nimis oderimus. Etiam cum ratio suadet finire se, su capiendus est inpetus. Vir fortis ac sapiens non fugere debet e vita, sed exire. Et ante omnia ille quoque vitetur affectus, qui multos occupavit, libido moriendi. Est enim, mi Lucili, ut ad alia, sic etiam ad moriendum inconsulta animi inclinatio, quae saepe generosos atque acerrimae indoli
Abbreviated transcription (Latin):
id agendũ exiscĩauĩt. ne
cui catonẽ aut occide̾ licit᷑
aut ẜuare contiñget᷑. Et strĩc¬
to gladio quẽ usꝙ ĩ illum
diẽ ab õm cede purũ serua¬
rat: nich inquit egesti egisti
fortima omĩb conatib me¬
is obstando. Non ꝓmea ad¬
huc s pro priẽ lib̾tate pug¬
naui. n ͨ agebã tãta ꝑtĩna¬
cia ut liber: s ut intꝰ libe¬
cos inuerem. Nũt quĩ de¬
plorate scꝰ ras genis hũui:
cato deducat᷑ in cutũ. Qui¬
pressit deide mortiferũ eoeꝑi
ulnus. quo obligato a me¬
dicio cũ mĩnꝰ sangiũs hrẽt.
minus iueiũ. animi idẽ. iã
nõ tantũ ceraei ẜ sibi iratꝰ
nudtis ĩ uulnus mauꝰ egit
e⁊ generosũ illũ cõtep̃tore¬
sic: s eiocit. Non ĩ hoc ex¬
empla nũc congero ut inge¬
niũ exeecẽã: s ut te adu̾sꝰ
id qd̾ maxie t̾ribile uidet᷑
exhortee. sticiliꝰ a̾ yxhorta¬
bor. si oñdero nõ fortes tmñ
ueos hoc moniẽtũ efflande

Expanded text:
id agendum existimavit, ne id agendum existimavit, ne cui Catonem aut occidere liceret aut servare contingeret. Et stricto gladio, quem usque in illum diem ab omni caede purum servaverat: " Nihil," inquit, " egisti, fortuna, omnibus conatibus meis obstando. Non pro mea adhuc sed pro patriae libertate pugnavi, nec agebam tanta pertinacia, ut liber, sed ut inter liberos viverem. Nunc quoniam deploratae sunt res generis humani, Cato deducatur in tutum." Inpressit deinde mortiferum corpori vulnus. Quo obligato a medicis cum minus sanguinis haberet, minus virium, animi idem, iam non tantum Caesari sed sibi iratus nudaset generosum illum contemptoresit, sed eiecit. Non in hoc exempla nunc congero, ut ingenium exerceam, sed ut te adversus id, quod maxime terribile videtur, exhorter. Facilius autem exhortabor, si ostendero non fortes tantum viros hoc momentum efflandae
Abbreviated transcription (Latin):
est uei. Quãto acerbiꝰ: si id
er faciente paciãris: Uides
hominẽ nõ eruditũ.n ullis
p̾ceptis contra mortẽ aut
dolorõ subornatũ. militari tã¬
tũ eobore instructũ: penas
a se irriti conatus exigẽtẽ¬
Spectator distillantis . hos¬
tili poculo dextre scetit. n ͨ
autr remount iuidis ossib¬
manũ fluentẽ : ꝙ ignis illi
ab hoste sb̾ductus est Rate
aquidin istis castris feliciꝰ
potuit: nichͥ forciꝰ. Uide
qu̾to acrior sit ad occupã¬
lic̾tis ad ierogandã. faciliꝰ
uoluerat occide : ꝙͣ sibĩ mu¬
cius qd̾ nõ occiderit. Decã¬
tate inquis ĩ omib stolis
fabule iste sũt tam inͥ cũ
ad cõcep̾nẽtã mortẽ uẽtũ
fuerit: catonẽ nacrabis.
Quid in ego naerẽ ultiã
illa nocte płonis̃ libꝵ legẽ¬
tem posito ad caput gla¬
dio. Duo ħ̾ in reb ytre¬
mis instrumẽta ꝑspyxat᷑.
Altreũ ut uellet mori. al¬
cerũ ut posẜ. Compositĩs
go cabus uecũq cõponi
fracte acq ultime poterãt.

Expanded text:
si id te faciente patiaris? Vides hominem non eruditum, nec ullis praeceptis contra mortem aut dolorem subornatum, militari tantum robore instructum, poenas a se irriti conatus exigentetor destillantis in hostili foculo dexterae stetit nec ante removit nudis ossibus fluentem manum, quam ignis illi ab hoste subductus est. Facere aliquid in illis castris felicius potuit, nihil fortius. Vide quanto acrior sit ad occupalitas ad inroganda: facilius voluerat occidere, quam sibi Mucius, quod non occiderat. " Decantatae," inquis, " in omnibus scholis fabulae istae sunt; iam mihi, cum ad contemnendam mortem ventum fuerit, Catonem narrabis." Quidni ego narrem ultima illa nocte Platonis librum legentem posito ad caput gladio ? Duo haec in rebus extremis instrumenta prospexerat, alterum ut vellet mori, alterum, ut posset. Compositis ergo rebus, utcumque componi fractae atque ultimae poterant,
Abbreviated transcription (Latin):
alio. Ad uecũ tonũ specta.
t de tuo gaude. Quid  at̃
hoc. de tuo: Teipõ ⁊ tui op¬
tiã paetr. C orpusculum
magis necessariã rẽ crede:
ꝙͣ magnã. Uanas suggerit
uoluptates. breues. pem̃tẽ¬
das. at nisi magna modacc̃e
tẽperẽt᷑ inͥ cõtͣriũ abitãs.
Ita dico. in p̃cipiti uolupt̃s
ad dolorẽ uergit: insi modũ
tenuit. a iodũ a̾ tene̾ iñ co
difficile est: qd̾ bonũ ẽẽ cre¬

Expanded text:
alio, ad verum bonum specta alio, ad verum bonum specta et de tuo gaude. Quid est autem hoc " de tuo" ? Te ipso et tui optima parte. Corpusculum magis necessariam rem crede quam magnam; vanas suggerit voluptates, breves, paenitendas, ac nisi magna moderatione temperentur, in contrarium abituras. Ita dico: in praecipiti voluptas ad dolorem vergit, nisi modum tenuit. Modum autem tenere in eo difficile est, q
Abbreviated transcription (Latin):
eũ gaude̾ qui eidet Auimus
omĩa erectus. arichi crede.
Uerũ gaudiũ res seuera est.
an tu existimas quẽꝙͣ soluto
nultu. ⁊ ut isti delicati loquũ¬
tur. Hylari oculo mortẽ con¬
tup̃neꝰ : pauꝑtati domũ aꝑi¬
re: uoluptates tene̾ rb freuo.
medicari dolori paciẽciã: ħ
qui apud se uersat: ĩ magno
gaudio est: s paeũ blãdo.In
hiꝰ gaudii possessione eẽ ce
uolo. Nũpͣ deficiẽt: cũ sel
inde petat᷑ muenis. leuiã
metalloꝵ feuctus iñ sũmo.
illa apulõcissiã sũt̃: quoꝵ ĩ
alto la tet uena assedue ple¬
mũs responsura fodiẽti. Nec
quib delcãtur uulgꝰ tenuẽ
hũc ac ꝑfusoriã uoluptatũ.
et qd̾cãħ iuẽticiũ gaudiũ est .
findam̃to caret. Hoc deqͦlo
quor. ad qd̃ te conor ꝑducie so¬
lidũ est. ⁊ qd̾ plus pateat iu¬
trorsus. ffac oro tu lucili ba¬
rissiẽ. qd unũ te pt̾ p̃stare
felicẽ. Dissice t cõculta ista
que extenisecus splẽdẽt᷑. que
tibi ꝓmictũt᷑ ab alio uł ex

Expanded text:
 qui ridet. Animus omnia erectus. Mihi crede, verum gaudium res severa est. An tu existimas quemquam soluto vultu et, ut isti delicati locuntur, hilariculo mortem contemnere, paupertati domum aperire, voluptates tenere sub freno, meditari dolorum patientiam ? Haec qui apud se versat, in magno gaudio est, sed parum blando. In huius gaudii possessione esse te volo; numquam deficiet, cum semel unde petatur inveneris. Levium metallorum fructus in summo est; illa opulentissima sunt, quorum in alto latet vena adsidue plenius responsura fodienti. Haec, quibus delectatur vulgus, tenuem habent ac perfusoriam voluptatem, et quodcumque invecticium gaudium est, fundamento caret. Hoc, de quo loquor, ad quod te conor perducere, solidum est et quod plus pateat introrsus. Fac, oro te, Lucili carissime, quod unum potest praestare felicem: dissice et conculca ista, quae extrinsecus splendent, quae tibi promittuntur ab alio vel ex
Abbreviated transcription (Latin):
Puto nũc uͥ stoitã sinam
queris . nõ  qdꝰ quisꝙ̃ illos
apud te temeritatis ĩfa¬
met. Cantiores ꝙ forciõ¬
res sac̃. Sepectas forsitã
ut tibi hec dicãt. Turpe
est crdeꝰ oueri. Luctare cũ
officio qd̾ seł recrpisti. Rõ
est uie fortis ac stremus
qui laborẽ fugit ubi qͣtit
illi aĩꝰ ipa reꝵ difficłtate
Dioent᷑ tibi ista si oꝑe p̃ciũ
hẽbit ꝑseuerãtiã si uichͥĩ
dignũ uouo ius fr̃ĩendũ.
paciẽdũ ne eriti Alioquĩ
sordido se et contiuelio.¬
so labore ñ cõteret.n ͨ iñ
negociis erit negocii causa.
Ne iᵈ quidẽ qd̾ existimas
factueũ eũ fc̃ĩet. ut ambi¬
carũ ferat. S cũ iudeeit
ancipicia reftrec pedem.
non u̾tet territa s sensit rece¬
det in tutũ. Facile est a milu¬
cili occupacões euade̾r si occu¬
pacõnũ p̃dia contẽpẜis Illa
sũt̃ que nos morant᷑ ⁊ detinẽt.
Auid ergo. Lã nignas spes
relĩquam; ab ip̃a messe diste¬
dam : Itudũ erit latus : Inco¬

Expanded text:
Puto, nunc et Stoicam sententiam quaeris. Non est quod quisquam illos apud te temeritatis infamet; cautiores quam fortiores sunt. Expectas forsitan, ut tibi haec dicant: " Turpe est cedere oneri. Luctare cum officio, quod semel recepisti. Non est vir fortis ac strenuus qui laborem fugit, nisi crescit illi animus ipsa rerum difficultate." Dicentur tibi ista, si operae pretium habebit perseverantia, si nihil indignum bono viro faciendum patiendumve erit; alioqui sordido se et contumelioso labore non conteret nec in negotiis erit negotii causa. Ne illud quidem, quod existimas facturum eum, faciet, ut ambiearum ferat. Sed cum viderit ancipitia, referet pedem, non vertet terga, sed sensim recedet in tutum. Facile est autem, mi Lucili, occupationes evadere, si occupationum pretia contempseris. Illa sunt, quae nos morantur et detinent: " Quid ergo ? Tam magnas spes relinquam ? Ab ipsa messe discedam? Nudum erit latus, inco
Abbreviated transcription (Latin):
mori: Fet reuoco te ad his¬
toĩas. n ͨ ex om̃ib selĩs con¬
txp̃cores mortis qui st̃ płi¬
mĩ colligo. Respice ad hec
urã tꝑra de quor languo¬
re ac deliciis q̃rhiuue. oĩs
ordinis hoĩẽs succurrent.
om̃ĩs foetime. omis etatioe
qui mala sua morte p̃cide¬
runt. Mrichi crede. luciti.
adeo mors timẽda ñ esti ut
rendũ tĩmendũ sit. Secu¬
eus itaq mnimici minas au
mẽto: demere rebus tumltũ.
ac uidere. quid iñ quaq re
sit. scies nicħ ẽẽ ⁊̃ istis t̾ri¬
bile nisi ipm̃i timorẽ. Qd̾
iudes accideꝰ pueris: hoc no¬
bis quoq mauiscuł pueris
euenit. Illi quos amat. qͥb
assueuerũt. cũ qͥb ludunt.
si ꝑsonatos uidẽt᷑: expaues¬

Expanded text:
mori ? Non revoco te ad historias nec ex omnibus saeculis contemptores mortis, qui sunt plurimi, colligo. Respice ad haec nostra tempora, de quorum languore ac deliciis querimur; omnis ordinis homines suggerent, omnis fortunae, omnis aetatis, qui mala sua morte praeciderint. Mihi crede, Lucili, adeo mors timenda non est, ut timendum sit. Securus itaque inimici minas audmento, demere rebus tumultum ac videre, quid in quaque re sit; scies nihil esse in istis terribile nisi ipsum timorem. Quod vides accidere pueris, hoc nobis quoque maiusculis pueris evenit: illi quos amant, quibus adsueverunt, cum quibus ludunt, si personatos vident
Abbreviated transcription (Latin):
suppucacões.⁊ febrem. uiste¬
ra ip̃a torrente. s latẽt̃.
p̾ferant. Hꝰ ut magna bel¬
populꝰ est: quẽ tĩmiere de¬
beamus. Intdũ si ea cĩui¬
tatis disciplina estut pliͣ¬
ma por sonatũ tnsigant᷑¬
pplĩ. et in ppłm daita est.hos
om̃s amicos hrẽ operosũ l
datis est inimicos nõ hr̃e.
Itaq sapiens nuĩꝙ̃ porentũ
ieas ꝓuocabit. mimo et¬
delinabit. Non alit̾ qm
ĩ nauigando ꝓcellã cũ pete¬
res siciliam traiecisti fretũ:
temariꝰ gub̾nator contep̃
ret : ⁊ inuertices cogat.
Non smistrũ petit litus̃ s
ita quo ꝓpior caribdis ma¬
ria conuoluit. at ille cau¬
tior peritos locoꝵ cogat.
quis escus sicique signa dẽt
nubes. longe ab illa regio¬
ne u̾ticibꝰ infami cuesũ te¬
net. Idẽ stiat sapiens noci¬
turã potencĩa uitat. Hoc
p̾mũ canens ne uĩtare iĩ¬
deatrr. Paes enĩ securi¬
catis e ĩhoc est: nõ ex pro

Expanded text:
purationes et febrem viscera ipsa torrentem. Sed latent, praeferant; haec ut magna belpopulus est, quem timere debeamus; interdum si ea civitatis disciplina est, ut plurima per senatum transigantpopuli et in populum data est. Hos omnes amicos habere operosum est, satis est inimicos non habere. Itaque sapiens numquam potentium iras provocabit, immo declinabit, non aliter quam in navigando procellam. Cum peteres Siciliam, traiecisti fretum. Temerarius gubernator contempsret et in vertices cogat; non sinistrum petit litus, sed id, a quo propior Charybdis maria convolvit. At ille cautior peritos locorum rogat, quis aestus sit, quae signa dent nubes; longe ab illa regione verticibus infami cursum tenet. Idem facit sapiens; nocituram potentiam vitat, hoc primum cavens, ne vitare videatur. Pars enim securitatis et in hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
aditus ñ est ÷ licet illã młti
minent᷑. Sic istud na᷑ dis-¬
posuit. Spiũ tibi tam uiꝰ
cripiet ꝙͣ muis dedie. ¶ di
pudorẽ hrẽ s. ultĩmã in pen¬
siouẽ renusisses yue eto
quidẽ me sordide gerã ĩ finẽ
eris aliem : et tibi qd debeo
populo placere. nã que ego
stio nõ probat ppłs. q̃ ꝑbat
populꝰ ego nestiõ. Quis
hoc in quis. tãꝙͣ nescias
cui imperẽ : Epycueꝰ. S
idem hoc om̃s tibi ex onmi
donio cõclamabut peripti¬
trtici. achademici. scoyci.
cym̃ci. Quis em̃ pplo pla

Expanded text:
aditus non est, licet illam multi aditus non est, licet illam multi minentur. Sic istuc natura disposuit: spiritum tibi tam unus eripiet quam unus dedit. Si pudorem haberes, ultimam mihi pensionem remisisses. Sed ne ego quidem me sordide geram in finem aeris alieni et tibi quod debeo, populo placere. Nam quae ego scio, non probat populus; quae probat populus, ego nescio." " Quis hoc?" inquis, tamquam nescias, cui imperem ; Epicurus. Sed idem hoc omnes tibi ex omni domo conclamabunt, Peripatetici, Academici, Stoici, C
Abbreviated transcription (Latin):
ridere ꝑseuerabit. gaude¬
bo tanꝙͣ in mał. qd̾ illi genꝰ
S nõ ista hylacitas lõga.
Obẜua. iudebis eosdem int̾
exiguũ tempꝰ acerrĩe ri¬
dere: et acereĩne rabere.
ꝓpositũ est aggredi illũ et
oscende̾ quãto pluris fue¬
rit ꝙ multis mĩnoris ui¬
derẽtur. Uicia eiꝰ eciã si
nõ excidero: inhibebo. Nõ
desuent : ẜ int̾mmictẽt. For¬
tasse aut et desmẽt: si int̾¬
mittendi consuetudinẽ fe¬
cerint. Non ÷ hoc ip̃m̃ fas¬
cidiendũ. quĩ quidẽ grauit᷑
affectis sanitatis loco est
bona cemissio. Dũ me illi
paro: eu interĩ qui potes
qui intelligis unde quo eua¬
seris. et .ex quo suspicaris
quousq sis euasurus cõpo¬
ne mores tuos. attolle am¬
nũ adu̾sus formidata cõ¬
siste. Numecare cos noli.
qui cibi metũ faciũt᷑. Nõ¬
ne udet᷑ scultꝰ sĩ quis mł¬
citudinẽ eo loco tĩmeat.
ꝑ quẽ trãsitus suigul est᷑
Eque ad tuã mortẽ multis

Expanded text:
ridere perseverabit, gauderidere perseverabit, gaudebo tamquam in malis, quod illi genus Sed non est ista hilaritas longa. Observa; videbis eosdem intra exiguum tempus acerrime ridere et acerrime rabere. Propositum est adgredi illum et ostendere, quanto pluris fuerit, quom multis minoris videretur. Vitia eius etiam si non excidero, inhibebo; non desinent, sed intermittent. Fortasse autem et desinent, si intermittendi consuetudinem fecerint. Non est hoc ipsum fastidiendum, quoniam quidem graviter adfectis sanitatis loco est bona remissio. Dum me illi paro, tu interim, qui potes, qui intellegis, unde quo evaseris, et ex eo suspicans, quousque sis evasurus, compone mores tuos, attolle animum, adversus formidata consiste. Numerare eos noli, qui tibi metum faciunt. Nonne videatur stultus, si quis multitudinem eo loco timeat, per quem transitus singulis est ? Aeque ad tuam mortem multis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiculũ: ne poreigẽtẽ tra¬
hatiaiagna ĩ illo nĩgenii
uis est: s iam tẽdentis in
pͣtũ. Nachilonimꝰ adibo
hoc ꝑiculũ: et audebo illi
mala sua oñde. facie̾t qdͦᷤ
solet. aduocabit illas fa¬
crtias que risũ euocare
deinde ni nos iocabit᷑. Oiã
que dicturus sũ occupabͭ.
Scrutabit᷑ scolas nrãs. ⁊
obiciet phis congiaria.
amĩcas. gulam. Ostẽdet.
michi aliũ in adultio. aliũ
in popina. aliũ ĩ aula. Ostẽ
serebat. Hoc em̃i ad edẽdas
operas tempꝰ acceperaţ.de
cui ꝰ secta cũ quereret᷑.
staurus ait. Utiq parĩ¬
pateticus nõ est. De codẽ
cũ consuleret᷑ Iulius gre¬
cĩnus uir egregius. quid
seutiret: ñ possũ inquit
tibi dice̾. Nescio em̃ quid
de gradu faciat. Taꝙ de
essedario int̾rogiret᷑. hos
in ctulatores: qui phiam
honescius neglixisset̃ ꝙͣ
uendũt᷑: iñ faciẽ ingeeit.
Aonstitiu tñ cõtumelias
perpeti. Moueat ille mĩchi
risum: ego fortasse illi
lacrimas moueto. at si

Expanded text:
trahat; magna in illo ingenii vis est, sed iam tendentis in pravum. Nihilominus adibo hoc periculum et audebo illi mala sua ostendere. Faciet quod solet; advocabit illas facetias, quae risum evocare deinde in nos iocabitur. Omnia, quae dicturus sum, occupabit. Scrutabitur scholas nostras et obiciet philosophis congiaria, amicas, gulam. Ostendet mihi alium in adulterio, alium in popina, alium in aula. Ostendserebat. Hoc enim ad edendas operas tempus acceperat. De cuius secta cum quaereretur, Scaurus ait: " Utique Peripateticus non est." De eodem cum consuleretur Iulius Graecinus, vir egregius, quid sentiret, " Non possum," inquit, " tibi dicere; nescio enim, quid de gradu faciat," tamquam de essedario interrogaretur. Hos mihi circulatores, qui philosophiam honestius neglexissent quam vendunt, in faciem ingeret. Constitui tamen contumelias perpeti; moveat ille mihi risum, ego fortasse illi lacrimas movebo, aut si
Abbreviated transcription (Latin):
Re toua constiã et honestis
consiliis ⁊ reis accõnib. et
cõtep̃tu forcuitorũ. ⁊placi¬
do uĩte et cotũmo tenore u¬
nã p̃mentis uĩam. Nam illi
qui ex aliis ꝓpositis in alia
transiluit᷑. Aut ne tnsiluĩt q̃dẽ

Expanded text:
ntia, ex honestis consiliis, ex rectis actionibus, ex contemptu fortuitorum, ex placido vitae et continuo tenore unam prementis viam. Nam illi, qui ex aliis propositis in alia transibunt aut ne transibunt quidem,
Abbreviated transcription (Latin):
lus fortiter culit. Rutilius
eciã libentꝰ. Altꝰ ut rediret
reĩ publice p̾stitit.alter re¬
ditũ suũ sylle negauit. cui
rẽ socrates disputauit. et
exire cũ eent̃ qui ꝓmitte¬
ret̃ fugã uoluit. remãsitq
ut duaꝵ cerũ gͣuissimarũ
homĩb metũ demereti mor

Expanded text:
lus fortiter tulit, Rutilius etiam libenter. Alter ut rediret Reipublicae praestitit, alter reditum suum Sullae negavit, cui re Socrates disputavit, et exire cum essent qui promitterent fugam noluit; remansitque ut duarum gravissimarum rerum hominibus metum demere
Abbreviated transcription (Latin):
Desiderat eĩ explanatoe᷑
ista nox. Quia sꝑ illis ĩꝑfcã
uita est. Non pot̃̾ at̾ stare
paratus ad mortẽ: qui modo
incipit uĩue̾ ⁊ Id agendũ3.
ut satis uixi̾mus : Nemo hͦ
putat: qui ordit᷑ cũ morit᷑
uitã. Non est qd̾ existimes
paucos eẽ hod. ꝓpe modum
omĩs sũt. Quidã no tc̃ ĩti¬
put᷑ cũ desinendũ. Si hͦ
iudicas mĩrũ: ad iciã quo
magis ãmireris. Mudam
aute uiue̾ desierut̃: ꝙͣ incĩpe¬
rent. Male. Seneccilu¬
ollicitũ te cẽ sc̃bis de iũ¬
dicii euẽtu: qd̾ tibĩ fu¬
uor mimiti deuũtiat. Existi¬
mas me suasurũ. ut meliora
tibi ip̃ ꝓponas ł acqͥestas
spei blaude. Quid eĩncoe¬

Expanded text:
desiderat enim explanationem ista vox. Quia semper illis inperfecta vita est. Non potest autem stare paratus ad mortem, qui modo incipit vivere. Id agendum est, ut satis vixerimus. Nemo hoc putat, qui orditur cum maxime vitam. Non est quod existimes paucos esse hos; propemodum omnes sunt. Quidam vero tunc incipiunt, cum desinendum est. Si hoc iudicas mirum, adiciam quod magis admireris: quidam ante vivere desierunt quam inciperent. VALE. Seneca Luollicitum esse te scribis de iudicii eventu, quod tibi furor inimici denuntiat, existimas me suasurum, ut meliora tibi ipse proponas et adquiescas spei blandae. Quid en
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuenĩes eq̃ tñmdũ mortis.
eque instĩum uite. Pomo qt¬
qui h facti ĩ futurũ eĩ nr̃a
disculimꝰ. Nichil me magͦ
ĩ ista uoce delectat: ꝙͣ qdͤ
iores morĩue ꝙͣ nascim᷑.
Nostrũ istud nõ n᷑e uiciũ est.
morib. sine suꝑsticiõe. sie
ꝑfidia. ceterisq pestib. er̃¬
les iñtrastrs: exite. ꝑoepł¬

Expanded text:
is, aeque inscium vitae. Nemo quicquam habet facti, in futurum enim nostra distulimus. Nihil me magis in ista voce delectat quam quod iores morimur quam nascimur. Nostrum istud, non naturae vitium est. moribus, sine superstitione, sine perfidia ceterisque pestibus; quales intrastis exite." Pe
Abbreviated transcription (Latin):
resoluẽda esti ut cũ sollep̃n
ad te mumisculo ueĩat: ⁊ali¬
qui magnificã uocẽ ferat se¬
cũ. et occurrit michi ecce
nescio utrũ uerior an eloꝙ̃¬
cior. Cuius̃ ñquis : Epycu¬
ri. adhuc eñ alienas sae¬
cinas adoro/. Nemo nõ itti
erit e uita : tanꝙͣ modo in¬
trauit᷑. Quecũq ius occu

Expanded text:
est, ut cum sollemni ad te munusculo veniat et aliquam magnificam vocem ferat secum, et occurrit mihi ecce nescio utrum verior an eloquentior. "Cuius?" inquis; Epicuri, adhuc enim alienas sarcinas adsero ; "Nemo non ita exit e vita, tamquam modo intraverit." Quemcumque vis occu
Abbreviated transcription (Latin):
tina ac subita dominãt᷑
¶Illo nũt reuertor ut te
moueã et exhorter: ne pa¬
ciaris impetũ aĩ tui delabi
et refrigesce. Contine illũ
et constitue. ut aĩ hĩtrs
fiat : qd ̃ impetus. Iam
ab micio. si te bñ noui ciecũ¬
spicies: quid hꝰ epła mu¬
nusculi attulerit. Excute
reris am̃i meũ. adhuc de
alieno libalis su. Quare
ã alienũ dixi : Quicqͣd bñ
dictũ ẽ ab ullo: meũ est sicͭ
id qd ab epycuro dictũ

Expanded text:
tina ac subita dominantur; tina ac subita dominantur; illo nunc revertor, ut te moneam et exhorter, ne patiaris inpetum animi tui delabi et refrigescere. Contine illum et constitue, ut habitus animi fiat, quod est inpetus. Iam ab initio, si te bene novi, circumspicies, quid haec epistula munusculi attulerit. Excute reris animum meum; adhuc de alieno liberalis sum. Quare autem alienum dixi ? Quicquid bene dictum est ab ullo, meum est. Istuc quoque ab Epicuro
Abbreviated transcription (Latin):
git. agẽda ⁊ omictẽda demõ¬
seititi sedet ad gub̾naculũ
et ꝑ ancipitia fluctuan¬
ciũ dirigit cursũ. Sine hac
que consiliũ exigãt. qd̾ ab
hac petendũ est. Dicetali
si fatũ est. Quid ꝓdest:
si deus rcõr est: Cuud pro¬
dest: si casus imperat᷑. Nã
et mutari certa nõ possũt
certa: si aut consiliũ meũ¬
deus occupauit decreuitq
qͥd facerem. aut consilio
meo nichil fortuna ꝑmit¬
tit. Niequid est ex hiis
lucili. uł si omĩa hic sũt
philosoplandũ est. Siue
nos in exorabili lege fata
conscringũt sue arbiter
deus unuisi cũcta disposu¬
it. siue casus res hiͣnas
sine ordine impellit giac
Hꝰ adhortabit᷑ ut deo libẽt᷑
paream ꝰ. ut forcune cõtud¬
macit᷑. Hec docebit ut deũ
sequaris feras cassi. Un nõ
est nũc in hãc disputacio.¬
nẽ eĩ si midũ. quid sit iuris
nr̃i. si prouidẽcia in imperio
est. aut si fatoꝵ series illi¬
gatos trahit aut si repen¬

Expanded text:
git, agenda et omittenda demongit, agenda et omittenda demonstrat, sedet ad gubernaculum et per ancipitia fluctuantium derigit cursum. Sine hac quae consilium exigant, quod ab hac petendum est. Dicet aliqsi fatum est? Quid prodest, si deus rector est ? Quid prodest, si casus imperat ? Nam et mutari certa non possunt incerta; sed aut consilium meum occupavit deus decrevitque quid facerem,aut consilio meo nihil fortuna permittit" Quicquid est ex his, Lucili, vel si omnia haec sunt, philosophandum est: sive nos inexorabili lege fata constringunt, sive arbiter deus universi cuncta disposuit, sive casus res humanas sine ordine inpellit et iaHaec adhortabitur, ut deo libenter pareamus, ut fortunae contumaciter; haec docebit, ut deum sequaris, feras casum. Sed non est nunc in hanc disputationem transeundum, quid sit iuris nostri, si providentia in imperio est, aut si fatorum series inligatos trahit, aut si repen
Abbreviated transcription (Latin):
stio. neminẽ posse bor¬
te uiuere. ne tollerabiliter
quidem. sine sapiẽ studio
effici.ceterũ. colerabilem.
eciã nichoata. S hoc qͥdꝰ li¬
quet: fiemandũ.s altius coti¬
diãna meditacõe figendũ est.
Plus oꝑis  in eo ut ꝓposica
custodias : ꝙͣ ut honesta ꝓpo¬
nas. Pͥseuerandũ est ⁊ assi¬
duo studio robur addendũ.
donec bona mens sit qd̾ bona
uolũtas est. Itaq tibi apud
me plurib uerbis aut affir¬
matis. nec tam longis ĩtelligo
unde ueniant scio. Consunt
ficta nec colorata. Dicã tanĩẽ
ñdũ fiduciã. In quoq idem
facias uolo. Ron ẽ qd̾ cibi
cito et facile credas. Eecute
te duarie scrutare ⁊ obẜua.
ceris. slon est phia. ppłare
artificiũ : n ͨ ostẽtacõe pa¬
ratũ. Non ĩ u̾bis s ĩ rebus
est. Nec in hoc adhibet᷑. ut
cũ aliqua oblectacõe cõsu¬
matur dies  ut demat᷑ ocio
nausia. An format ⁊ fabri¬
cat. uicã disponit. actões re¬

Expanded text:
scio, neminem posse beascio, neminem posse beate vivere, ne tolerabiliter quidem sine sapientiae studio effici, ceterum tolerabilem etiam inchoata. Sed hoc, quod liquet, firmandum et altius cotidiana meditatione Agendum est; plus operis est in eo, ut proposita custodias quam ut honesta proponas. Perseverandum est et adsiduo studio robur addendum, donec bona mens sit quod bona voluntas est. Itaque tibi apud me pluribus verbis aut adfirmatione iam nil opus; intellego unde veniant, scio; non sunt ficta nec colorata. Dicam tamen nondum fiduciam. Tu quoque idem facias volo; non est, quod tibi cito et facile credas. Excute te et varie scrutare et observa; ceris. Non est philosophia populare artificium nec ostentationi paratum. Non in verbis, sed in rebus est. Nec in hoc adhibetur, ut cum aliqua oblectatione consumatur dies, ut dematur otio nausia. Animum format et fabricat, vitam disponit, actiones re
Abbreviated transcription (Latin):
tu nũc uitti dici existimas
stultã᷑ Babe ⁊ ysioĩs. Non
ita est. nr̃ã dicit᷑. quos ceca
cupiditas ĩnocitura certe
⁊ nũꝙͣ saciatura p̃cipitat.
quib si quid satis esse poss:
fuiss. qui ñ cogitamus. ꝙͣ
iocũdũ sit nich poste̾. ꝙͣ mag¬
inificũ sit plenũ ẽe. nͨ ex for¬
tuna pendere. Subinde itaq
lucili. ꝙͣ młta sis consecu¬
tus recordare. cũ aspexis
quot ce antecedant: cogita
quot seqnͣtur. Si uis gratꝰ
esse adusus deos et adu̾sus
uitam tua. cogita ꝙͣ młtos
antecesseris. Quid tibi cũ
ceteris: Ne ip̃e antecessisti.
finẽ conscitue: quẽ tnͣsiee
ne possis. quidẽ si uelis. Dis¬
cedant ãqũ ista insidiosa
bona ⁊ sperantib meliora
ꝙͣ assecutis. Si quid ĩ illis
aut petam oblicꝰ fruga¬
litatis hĩme: Congeraã
inquit laborẽ. Etce hic dĩ¬
es ultimus est. ut nõ sit᷑
ꝓpe ab ultimo est. Senę¬
ca lucilio suo salutẽ. Eplaxuiiͦ.¬
iquere hoc tibi lucili

Expanded text:
tu nunc vitam dici existimas tu nunc vitam dici existimas stultam ? Babae et Isionis ? Non ita est; nostra dicitur, quos caeca cupiditas in nocitura, certe numquam satiatura praecipitat, quibus si quid satis esse posset, fuisset, qui non cogitamus, quam iucundum sit nihil poscere, quam magnificum sit plenum esse nec ex fortuna pendere. Subinde itaque, Lucili, quam multa sis consecutus recordare. Cum aspexeris, quot te antecedant, cogita, quot sequantur. Si vis gratus esse adversus deos et adversus vitam tuam, cogita, quam multos antecesseris. Quid tibi cum ceteris ? Te ipse antecessisti. Finem constitue, quem transire ne velis quidem, si possis; discedant aliquando ista insidiosa bona et sperantibus meliora quam adsecutis. Si quid in illis autem petam ? Oblitus fragilitatis humanae congeram ? In quid laborem ? Ecce hic dies ultimus est. Ut non sit; prope ab ultimo est VALE. Seneca Lucilio suo salutem Liquere hoc tibi, Lucili,
Abbreviated transcription (Latin):
admitte istos quos noua ar¬
cificĩa docuit fames. erit
et in tantũ ꝓcedat : ĩqnͣtũ
audaciã eius. paclẽcie cru¬
delitate ꝓduxis. Quid er¬
goᶜ ⁊ clamore ꝓtinꝰ ta
sũma contẽtoe uox tua in¬
cipiet/ usq es nale est
paulatĩ incitari: ut litigã¬
tes quoq a ẜmone incipi¬
aut: ad uocifrracõ tran¬
seant. Nsemo secitim quiri¬
tũ fidẽ ĩplorat. Ergo utcũꝙ
tibi impetus aĩ suaserit: mo¬
do uehemencius. fac uicinis¬
conuiciũ. modo lentiꝰ. ꝓut uox
te quoq hortabit᷑ in id latus
modesta. Cũ recipies illã
reuocarisq descendat: non
at. ⁊ hoc indocto ⁊ rustico
more deseuiat. Ion emĩ id
agĩus ut ex̾ceatur uox:
ẜ̾ ut ex̾ceat. ¶ Detrarit
sibi nõ pusillũ negociũ mer¬
cedula. ⁊ unũ grecũ adhͨ
bñficia accedet. ecce ĩsigne
p̃ceptũ. Stulta uita ĩgrata
est. trepida. tota in futurũ
fert᷑ Quis hoc inquis di¬
cit᷑ Idem qui supra. Quã

Expanded text:
Admitte istos, quos nova arAdmitte istos, quos nova artificia docuit fames; erit et in tantum procedat, in quantum audaciam eius patientia et credulitate produxeris. Quid ergo ? A clamore protinus et a summa contentione vox tua incipiet ? Usque eo naturale est paulatim incitari, ut litig quoque a sermone incipiunt, ad vociferationem transeunt. Nemo statim Quiritium fidem inplorat. Ergo utcumque tibi impetus animi suaserit, modo vehementius fac convicium, modo lentius, prout vox quoque te hortabitur, in id latus. Modesta, cum recipies illam revocarisque, descendat, non at nec indocto et rustico more desaeviat. Non enim id agimus, ut exerceatur vox, sed ut exerceat. Detraxi tibi non pusillum negotii; una mercedula et unum Graecum ad haec beneficia accedet. Ecce insigne praeceptum: " Stulta vita ingrata est et trepida; tota in futurum fertur." "Quis hoc," inquis, " dicit ?" Idem qui supra. Quam
Abbreviated transcription (Latin):
hñda est. cuesus ⁊ cũ aquo
pondeꝰ manus moce. ⁊ saltꝰ.
ul ille qui coerpus iñ altũ le¬
uat.uł ille qui in longũ mĩt¬
cit. uł ille ut ita dicã. salu¬
taris. aut ut contumeliosiꝰ
dicam fullonius. Qdłib
ex hiis elige. usu redde fticilẽ
Quitqͦd fticies: cito redi
a corꝑe ad animũ. Illũ dieb
ac noctib exerce. lab&ꝰ modi¬
co alitur ille. Hant excitacõ
ñ frigus. ñ estus ĩpediet. ne
senectus quidẽ. Id bonũ cu¬
ra: qd uetustate fit meliꝰ
Neq ego te iubeo sꝑ ĩmimie᷑li¬
bro. aut pugillarib. Dan¬
dũ ÷ aquod int̾uallã anĩmo.
ita tamen ut ñ resoluat᷑
ẜ renuttat᷑. Sestatio łcor¬
pus contutit : et scudio nõ
officit. possis lege. possis dic¬
tare. possis loqui. possis au/¬
dice. quoꝵ nich̃ ne ambula¬
intencionẽ uocis cõtep̃seris.
quam ueto te ꝑ grados et
çertos modos extolleᷤ. denide
dep̾meꝰ. Qd̾ si uelis dem̃
quẽadmodꝰ ambules diste.

Expanded text:
habenda est: cursus et cum aliquo habenda est: cursus et cum aliquo pondere manus motae et saltus vel ille, qui corpus in altum levat, vel ille, qui in longum mittit, vel ille, ut ita dicam, saliaris aut, ut contumeliosius dicam, fullonius; quoius libet ex his elige usum rudem, facilem. Quicquid facies, cito redi a corpore ad animum. Illum noctibus ac diebus exerce; labore modico alitur ille. Hanc exercitationem non frigus, non aestus inpediet, ne senectus quidem. Id bonum cura, quod vetustate fit melius. Neque ego te iubeo semper inminere libro aut pugillaribus; dandum est aliquod intervallum animo, ita tamen ut non resolvatur, sed remittatur. Gestatio et corpus concutit et studio non officit; possis legere, possis dictare, possis loqui, possis audire, quorum nihil ne ambulaintentionem vocis contempseris, quam veto te per gradus et certos modos extollere, deinde deprimere. Quid si velis deinde quemadmodum ambules discere ?
Abbreviated transcription (Latin):
lueris bñ ualeꝰ. Sculta est
is lrãto uiro : occupaciõ
exercendi lacectos. ⁊ dilatã¬
di ceruicem. ac latrra fiemã¬
di. Cũ tibi feliciter sagina
cesserit.⁊ thori creuerint .n.
pondus equabis. Adice nt̃
qd maiore corꝑis fartina.
animꝰ eliditue.⁊minꝰ agił
est. Itaq qnͣtũ potes ctum¬
scribe corpus cuũ : ⁊ aiõ
locũ laxa. ałta sequũt᷑ ĩdõ¬
moda huit deditos cure.
primũ exercitacõnesqua¬
rũ labor spm̃ exhaurit. tͥm̃¬
habilem intencõm. ac scudiis
acrioib reddit. Deñ copia
ciboꝵ : subtilitas ĩpeditur.
accedũt pessime note. man¬
cipia ĩ magisoeriũ recepta.
:hoiẽs int̾ oleũ quinũ occupa¬
ti. quib ad uotũ dies aptus
est. si bene de sudcumnt si ĩ locũ
cius qd̾ effluxit młtũ pocio¬
nis. altius ĩ ieumo utrere.¬
gesserint. Bibe̾ et sudae᷑ uĩta
cardiaci est. Gũt ex̾cicacoes
e faciles ⁊ breues. que corpꝰ
⁊ sine mora lassent. ⁊ tꝑri par¬
cant. cius p̾cipua racio

Expanded text:
lueris bene valere. Stulta est litterato viro occupatio exercendi lacertos et dilatandi cervicem ac latera firmandi; cum tibi feliciter sagina cesserit et tori creverint, nec pondus aequabis. Adice nunc, quod maiore corporis sarcina animus eliditur et minus agilis est. Itaque quantum potes, circumscribe corpus tuum et animo locum laxa. Multa secuntur incommoda huic deditos curae; primum exercitationes, quarum labor spiritum exhaurit et inhabilem intentioni ac studiis acrioribus reddit. Deinde copia ciborum subtilitas inpeditur. Accedunt pessimae notae mancipia in magisterium recepta, homines inter oleum et vinum occupati, quibus ad votum dies actus est, si bene desudaverunt, si in locum eius, quod effluxit, multum potionis altius ieiunio iturae regesserunt. Bibere et sudare vita cardiaci est. Sunt exercitationes et faciles et breves, quae corpus et sine mora lassent et tempori pareant, cuius praecipua ratio
Abbreviated transcription (Latin):
alia te ad secu̾tatẽ uia ducã.
Si uis onm̃e sollicitudinẽ
ip̃e metire. ac timorẽ tuũ
caxa. Intelliges ꝓfecto aut
nõ magnũ aut nõ lõgũ eẽ
qdꝰ metus. Nec diu exẽpla
qͥbꝯ ꝯfiemeris colligenda
suc̃. Dis illa ettis tulit in
liũ uł ext̾narũ memoriã mise¬
ris. Occuerẽt cibi ingeĩa. aut
ꝓfectus. aut ĩpetus magni.Num¬
quid accide̾ tibi si dap̃naris
pot̃ durius: ꝙͣ ut mĩtturis
ĩ exiliũͣ ut ducaris ĩ carce¬
rem: Nam quid ultra qꝙͣ
illi cunendũ est : ꝙͣ ut urat᷑.
ꝙͣ ut pereat᷑ Singla ista cõ¬
scitue et cõcep̃tores coꝵ cita.
qui nõ querendi s eligẽdi stͦ.

Expanded text:
ducam: si vis omnem sollicitudinem ipse metire ac timorem tuum taxa; intelleges profecto aut non magnum aut non longum esse, quod metuis. Nec diu exempla, quibus confirmeris, colligenda sunt; omnis illa aetas tulit. In lium vel externarum memoriam miseris, occurrent tibi ingenia aut profectus aut inpetus magni. Numquid accidere tibi, si damnaris, potest durius quam ut mittaris in exilium, ut ducaris in carcerem ? Numquid ultra quicquam ulli timendum est quam ut uratur, quam ut pereat ? Singula ista constitue et contemptores eorum cita, qui non quaerendi, sed eligendi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ te libal sis. ĩ tuos sordidꝭ. R̃¬
quid seues frugalit᷑. difices
luxuriose᷑ Quã seł ad quã
uuas regulã prende. ⁊ ad hac̃
onnñe uittĩ tuã exequa. Qui¬
dã se domi contrahũt: dila¬
cant foris et getendũt᷑. Uiciũ
ẽ hic diu̾sitas: et signũ uacil¬
lantis aĩ ⁊ nõdũ hñtis truo.¬
rem suũ. Etiã nũt dicã. unde
sit ista ĩ q̃stãtia ⁊ ẜ dissilitudo
reꝵ consilioꝵq. Neuo ꝓponit
sibi quid uelit. n ͨ si ꝓposuit:
ꝑseuerat iñ eo: s trãsilit.nc
ciũ nutat. s eedit. et iñ ea que
deseruit ac dap̾nauit reuol¬
uit. Itaq ut relĩquã diffi¬
plectar hũne uite modũ: hoc

Expanded text:
in te liberalis sis, in tuos sordidus, nuin te liberalis sis, in tuos sordidus, numquid cenes frugaliter, aedifices luxuriose. Unam semel ad quam vivas regulam prende et ad hanc omnem vitam tuam exaequa. Quidam se domi contrahunt, dilatant foris et extendunt; vitium est haec diversitas et signum vacillantis animi ac nondum habentis tenorem suum. Etiamnunc dicam, unde sit ista inconstantia et dissimilitudo rerum consiliorumque: nemo proponit sibi, quid velit, nec si proposuit, perseverat in eo, sed transilit; nec tantum mutat, sed redit et in ea, quae deseruit ac damnavit, revolvitur. Itaque ut relinquam defiplectar humanae vitae mo