comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cemꝰ. Qͥd eĩ creature beniguolentia cre¬
atori suo magis cupiat ꝙͣ illd̾ im̃ potis¬
simũ ip̃e głatur dicens: nũqͥd ego qui a¬
lios parere facio ip̃e ñ pariam. Si ego
qui aliis gn̾atõem tribuo sterilis ero. Qd̾
licet de adoptiuis dcm̃ uideat᷑ filiis: pͥncipi¬
um laudis ab illiꝰ h̃t genit᷑a filii:. qͥ solus
naturalis ẽ: cuiꝰ ꝑticipat̾oe alii st̃ adopti¬
ui filii: qr solũ illum pat̾ qui hec loquit᷑

Expanded text:
cemus. Quid enim creaturae benevolentia Creatori suo magis cupiat quam illud, unde potissimum ipse gloriatur dicens: « Nunquid ego qui alios parere facio, ipse non pariam? si ego qui aliis generationem tribuo, sterilis ero? « Quod licet de adoptivis dictum videatur filiis, principium laudis ab illius habet genitura Filii, qui solus naturalis est, cujus participatione alii fiunt adoptivi filii, quia solum i
Abbreviated transcription (Latin):
in adult̾ĩo dep̾hensam legimꝰ in
bis ⁊ phariseis tẽptantib. cãmq latro¬
ciui sui ancipitẽ occupantib: ut qͥd qͥd
respondisset calũpniantes criminarent᷑.
.i. si ut miseritors dimittendã dice̾t: ac¬
cusaret᷑ iniustus. ⁊ legis adu̾sarius: sipu¬
niendã uelud inmisericors infamaret᷑.
Quib tta obuiauit mansuetudo cũ iu¬
sticia: ut cedentib accusatorib. qͥppe qͦs
sua subtraxãt cõscĩa: soli d̾o reman̾ent mi¬
sera ⁊ miscd̾ia. Huic engłio illa q̃ p̃mitti¬
tur danieł sc cõgruit. ꝙͣ uis ut ait beatꝰ
iheronimꝰ inhebraico ñ h̾at᷑ qͣ legit᷑ su¬
sanna a falsa criminat̾oe adult̾ii dĩ au¬
xilio liberata. Nã hec ꝑ miscd̾iam. illa la¬
pidat̾dem euasit ꝑ iusticiam: atq ita
ineidem diei officio qͦd̾a modo miscd̃ia ⁊
lu̾tas obuiauit sibi. parib in ꝑsonis: eod̃
ꝙ p̃sidio pietatis: ꝙͣuis disparib causis.

Expanded text:
in adulterio deprehensam legimus in bis et Pharisaeis tentantibus, sicamque latrocinii sui ancipitem occultantibus, ut quidquid respondisset, calumniantes criminarentur , id est si ut misericors dimittendam diceret, accusaretur injustus, et legis adversarius, si puniendam, velut immisericors infamaretur. Quibus ita obviavit mansuetudo cum justitia, ut, cedentibus accusatoribus, quippe quos sua subtraxerat conscientia, soli duo remanerent misera et misericordia. Huic Evangelio illa, quae praemittitur, Danielis lectio congruit: quamvis, ut ait Beatus Hieronymus, in Hebraico non habeatur, qua legitur Susanna a falsa criminatione adulterii Dei auxilio liberata . Nam haec per misericordiam, illa lapidationem evasit per justitiam. Atque ita in ejusdem diei officio quodammodo misericordia et veritas obviant sibi , paribus in personis, eodemque praesidio pietatis, quamvis disparibus causis.
Abbreviated transcription (Latin):
di usq in eandẽ horã cõcreuãt semel simł¬
mundata ẽ ⁊ lota suꝑ niuẽ dealbata ẽ. ꝓp¬
ter eos aũt qui foris erant nͨ adhuc eiꝰdem
eccłie corꝑi ꝑ fidẽ uniti fu̾ant: ⁊ iccirco ñ
eosille fructus attig̾at. nͭ enĩ baptitat᷑ qͥs
priusꝙͣ eiusdẽ baptismi fid̾e h̃at ꝓpt̾̃ eos

Expanded text:
emel simumundata est, et tota super nivem dealbata est. Propter eos autem qui foris erant, nec adhuc ejusdem Ecclesiae corpori per fidem uniti fuerant, idcirco non eos ille fluctus attigerat, nec enim baptizatur quis, priusquam ejusdem baptismi fidem habeat: propter eos
Abbreviated transcription (Latin):
am ueterũ parit̾ ac nouoꝵ: qr fu̾at in p̃¬
uaritatõe prumni ade gn̾ata: oportuit in
fide sod̾i ade regn̾ari: ut posset uid̾e regnũ¬
d̃ĩ Cur nlli ueterũ sc̃oꝵ sua iusticia suffet̾it
ut ꝑ eã illic unde pͥmush̾o lapsus ẽ posset
restitu absq baptismo sangu̾is xp̃i . xiii

Expanded text:
am veterum pariter ac novorum, quia fuerat in praevaricatione primi Adae generata, oportuit in fide secundi Adae regenerari, ut posset videre regnuI. Cur nulli veterum sanctorum sua tristitia suffecerit, ut per eam illic, unde primus homo lapsus est, posset restitui absque baptismo sanguinis Chri
Abbreviated transcription (Latin):
guine passionis tue: eos qui uincti in car
ad ꝙͣ ꝑ eundẽ ꝓph̾am eosdẽ uinctos cohor¬
tat᷑ dñs statim adiungens: conu̾timini
ad munitõem uncti spei: ñ aliam debe¬
mus acciꝑe nͥ habitatõem ꝑadisi: in qu̾a
pͥmus cũ dũo latro ingressus ẽ. Baptiratꝰ
gͦiħ̾c in passic̾e̾ sua de qͣ ⁊ ip̃e dixãt: bapti¬
sino aũt habeo baptitari: ⁊ quo mͦ cohar

Expanded text:
guine passionis tuae eos, qui vincti in carcad quam per eumdem prophetam eosdem vinctos cohortatur Dominus, statim adjungens: « Convertimini ad munitionem vincti spei , » non aliam debemus accipere, nisi habitationem paradisi, in quam primus cum Domino latro ingressus est. Baptizatus ergo Jesus in passione sua, de qua et ipse dixerat: « Baptismo autem habeo baptizari, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
re poterant: tm̃ in sinu abrahe p᷑ mortẽ
beata spe cõsolati suꝑne pacis ingressum
felicit̾ expectabant: douͤ adueniret ip̃e qͥ
in eodẽm ꝓpha post pauca loquit᷑ Propt̃
hoc sciet ppłs meus nom̃ meũ indie illa. qr
ego ip̃e qui loquẽbar ecce adsum. Et pau¬
lo post idẽ ꝓpħ̾a de eodẽ. Iste inqͥt asꝑget mł¬
erat. Asꝑgesme inqͥt ysopo ⁊ mundabor. la
U⁊ s.n. de. Perysopũ que herba humilis est
nascit᷑ ꝙ in petrosis locis. ⁊ bibita tumorem
pulmonis deponit: de qua in lege qͦ p̃ceptũ
erat ut fascicło ysopi intincto sanguine
passiõis xͥ significat humilitat̾e: qͣ asꝑgen¬
da. lauanda ⁊ suꝑ nui̾e dealbanda erat. ip̃a
q̃ ꝑ dauid hec loquit᷑ eccłia. Hinc ⁊ ꝓph̾a ⁊ a¬
charias cũ dixisset de ingressu eiꝰ quo inci¬

Expanded text:
re poterant; tantum in sinu Abrahae post mortem re poterant; tantum in sinu Abrahae post mortem beata spe conselati, supernae pacis ingressum feliciter exspectabant, donec adveniret ipse, qui in eodem propheta post pauca loquitur: « Propter hoc sciet populus meus nomen meum in die illa, quia ego ipse qui loquebar, ecce adsum . Et paulo post idem propheta de eodem: « Iste, inquit, asperget muerat: « Asperges me, inquit, hyssopo et mundabor, la . » Per hyssopum, quae herba humilis est, nasciturque in petrosis locis, et bibita tumorem pulmonis deponit, de qua in lege quoque praeceptum erat, ut fasciculo hyssopi intincto in sanguipassionis Christi significat humilitatem, qua aspergenda, lavanda et super nivem dealbanda erat ipsa, quae per David hoc loquitur, Ecclesia. Hinc et propheta Zacharias cum dixisset de ingressu ejus, quo in ci
Abbreviated transcription (Latin):
di etates colła ꝓpt̾ originale peccatũ ab in¬
ille baptismi salutaris mundauit: qua hõ¬
r̃a patescõ lancea militis xp̃i lat̾e sanguis ⁊
aqua ꝓrupit. Ibi parit tot̾a eccłiam q̃ iam
erat uł abinitio mundi fu̾at lauit xp̃c a
peccatis eiꝰ in sanguine suo: ut exhib̾e̾t sibi
sposam głosam ñ habent̾e macłam aut rũ¬
gam. Nam ex quo pͥmi parentis pcc̃o ma¬
cdata: ⁊ ꝓpt̾ hoc in medio corrupt̾onũ uete¬
rascens corrugata ẽ: uł ut ysaie u̾bis u¬
tar ex qͦ bibit de manu dm̃i calic̃e ire eius
⁊ usq ad fundũ calic̾e soporis bibit: ⁊ po
uit. Filii tiu inqͥt ꝓiectist̃: dormiert in
capite õium plateaꝵ sic̃ bestia illaq̃ata.
Qlianuis eĩ idẽ salutifere curatõis auxili¬
um circũcisio in lege: ꝯtͣ originalis peccati
uulnꝰ tunc age̾t: ꝙ ñc baptismus ag̾ẽ re¬
uelate g̾r̃e tp̃ie cõsueuit. Hoc tñ õĩno excep¬
tũ est ꝙ regni celestis ianuam necdũ intra¬

Expanded text:
di aetates collecta, propter originale peccatum ab inille baptismi salutaris 80 mundavit: qua hora patefacto lancea militis Christi latere, sanguis et aqua prorupit . Ibi pariter totam Ecclesiam, quae jam erat, vel ab initio mundi fuerat, lavit Christus a peccatis ejus in sanguine suo, ut exhiberet sibi sponsam gloriosam, non habentem maculam aut rugam . « Nam ex quo primi parentis peccato maculata, et propter hoc in medio corruptionum veterascens, corrugata est vel, ut Isaiae verbis utar, « ex quo bibit de manu Domini calicem irae ejus, et usque ad fundum calicem soporis bibit, et pot, dormierunt in capite omnium platearum, sicut bestia illaqueata . » Quamvis enim idem salutiferae curationis auxilium, circumcisio in lege contra originalis peccati vulnus tunc ageret, quod nunc baptismus agere, revelatae gratiae tempore, consuevit, hoc omnino exceptum est, quod regni coelestis januam necdum intra
Abbreviated transcription (Latin):
uer̃t adu̾sum me cõsilia dicentes. ue¬
uite nritamꝰ lignũ in panẽ eiꝰ ⁊ cõte¬
ramus eũ de t̾ra uiuentiũ. Tu aũt do¬
mine sabaoth qui iudicas iuste ⁊
ꝓbas renes ⁊ corda: uideam q̃so ultio¬
ne tuam ex eis. Nam ꝑ hos dies usq
in .iii. fixã hec studia hec illoꝵ cõsili¬
a magis ac mag̾ feruescebãt s me¬
tuentib ne forte tumultus fieret
in ppło. facultas deerat. Nã qi ip̃e dñs
erat docens in tẽplo. noctib uõ exibat
in montẽ qui uocabat᷑ oliueti: ⁊ oĩs¬
⁊ in tm̃ nlłi unꝙͣ adulatꝰ ẽ: ut ait ihe¬
ronimꝰ ut in magna ⁊ ampla cuii¬
tate. uł uniꝰ noctis hospiciũ nũqm
habu̾it. Et qͦmͦ suꝑbissimꝰ aman e¬
recta cruce in domo sua quã p̃para¬
u̾at mardocheo querebat oportum¬
tatẽ qͣ sugge̾ret regi de illo mane ut
appende̾tur: sic diabolus inito cõsilio
cõsiliũ acceꝑunt ut mitt̾et lignũmn
panẽ eiꝰ eodẽ ligno tnͣffixus ⁊ spoliatꝰ

Expanded text:
silia, dicentes: Venite, mittamus lignum in panem ejus, et conteramus eum de terra viventium. Tu, Domine Sabaoth, qui judicas juste, et probas renes et corda, videam, quaeso, ultionem tuam ex eis . Nam per hos dies usque in quartam feriam, haec studia, haec illorum consilia magis ac magis fervescebant, sed metuentibus « ne forte tumultus fieret in populo , » facultas deerat. Namque ipse Domin« erat docens in templo, noctibus vero exibat in montem, qui vocatur Oliveti, et popantum nulli unquam adulatus est, ut ait Hieronymus, ut in magna et ampla civitate vel unius noctis hospitium nunquam habuerit. Et quomodo superbissimus Aman erecta cruce in domo sua, quam paraverat Mardochaeo, quaerebat opportunitatem, qua suggereret regi de illo mane, ut appenderetur , sic diabolus inito consilio consilium acceperunt, ut mitterent lignum in panem ejus, eodem ligno transfixus et spoliatus
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tens aĩas ⁊ sapientiam p̃stans ꝑuulis.
Bñ itaꝙ cõsona eugłio p̃currens epła: cũ
illic iuniore fr̃e epulante cũ patre maior
foris remanet in agro. Hic esau. lacob fr̃e
suo patri offerente epulas ⁊ ad bñdicto̾em
festinante consilio matris sue rebecce que
cupatꝰ tardat. ẽerrenis eñi sensib ⁊ car
lem amittit g̾ram¬

Expanded text:
s animas, et sapientiam praestans parvulis . Bene itaque consonat Evangelio praecurrens Epistola, cum illic juniore fratre epulante cum patre, major foris remanet in agro ; hic Esau, Jacob fratre suo offerente epulas, et ad benedictionem festinante, consilio matris suae Rebeccae qcupatus tardat . Terrenis enim sensibus et calem amittit gra
Abbreviated transcription (Latin):
.l.inꝰ. ut debuit approbans: eidẽ remensi pont.
uices suas delegaint. ꝑ om̃e regnũ ludonici:
⁊ remensis eccͤ pͥmatũ ad angens. sĩma auct. ͤ
cõfirmauit. Treu̾ensi añ eccͤ Mat̾nꝰ a b̾o pe¬
tro apło missus. h̾editatẽ pallii. suis successo¬
rib d̾eliqͥt. Magontie. Crescens aplĩ pauli
discipłs. p̾dicanitꝰ Traiecto. sc̃s W̾illibro¬
dul a sergio p̃. mmissus. s pͥmatũ celona¬

Expanded text:
ius, ut debuit, approbans, eidem Remensi pontifici vices suas delegavit per omne regnum Ludovici, et Remensis Ecclesiae primatum adaugens, summa auctoritate confirmavit. Tretro apostolo missus, haereditatem pallii suis successoribus dereliquit. Moguntinae Crescens, apostoli Pauli discipulus, praedicavit. Trajecti Sanctus Willibrordus, a Sergio papa missus. Sed primatum Colon
Abbreviated transcription (Latin):
is sac̾ dotibꝰ filiꝰ ille ꝓdigꝰ cͥ reu̾tẽti de longinqͣ
regione. uͥ porcos pauerat. benignꝰ pr occurrẽs
uitulũ saginatũ fecit oceidi. Applaudit gͥ. dota
ant e maior isse a grariforis. stans mindia
torquetur. ⁊ fr̃ne salutis cõuiuio partici¬
pare noluit. de pallio archp̃i.¶ xxuii.
st tñ octauũ archiep̃is indum̃tũ ꝑ au¬
rea lamina᷑. ꝙ d᷑ palliũ. ab apłica sede d̾atũ:
qd̾ a collo cͥca pectꝰ dependens. sitgͣ suo illam
q̃ ualde condecet ep̃oꝵ prẽm. et eoꝵ concilii
pͥncipem. patent̾ designat humiłitatis uł sa¬
piẽtie torquẽ. Qͣ hoc illoꝵ pͥmlegiũ hãt rõ¬

Expanded text:
is sacerdotibus filius ille prodigus, cui revertenti de longinqua is sacerdotibus filius ille prodigus, cui revertenti de longinqua regione, ubi porcos paverat, benignus pater occurrens vitulum saginatum fecit occidi. Applaudit sibi totaautem ejus major ille agrarius foris stans invidia torquetur, et fraternae salutis convivio participari nost tamen octavum archiepiscopis indumentum pro aurea lamina, quod dicitur pallium, ab apostolica sede datum; quod a collo circa pectus dependens, situ suo illam, quae valde condecet episcoporum partem, et eorum concilii principem, patenter designat humilitatis vel sapientiae torquem. Quam hoc illorum privilegium habeat rat
Abbreviated transcription (Latin):
uet̾em pont᷑.ͤ  cessit. qd̾ olim erat in frõ¬
temicans. octauũ decꝰ pontificũ: in scͥpt᷑a nẽ
ẽ. pene eadem ineffabił maiestas nõis. Illicn. e¬
rat ineffabile nom̃ d̾i. Hic ẽ mestimabile mi¬
st̾ium crucis. Crux nãq in estimabile signũ
ẽ: admirabił uͥtꝰ ẽ. Crux spes xͥanoꝵ: resurrecto
mortuoꝵ: cecoꝵ dux: claudoꝵ baculus : destͥcͥtõ
.suꝑboꝵ. consolatio pauꝑm: sustentatio inopũ
spẽs desꝑatoꝵ. Crux regum magnificentia: sa¬
cerdotoꝵ glã ÷ crux gͥ. aurea lamina sacͣtiꝰ or¬
nam̃tum ẽ. Hec statim occurrat. decꝰ hoc. id̾o
Nam illa dignitas ht̃ in ħ aliqͥd. qd̾ nͨ inferio¬
ris ordinis sac̾dotib cõe sit. Sie .n. in fronte su
a.xͥcolaꝵ signifer. ħ uexillum baiulat: ut
insubiecte pleb̾ frõtib. soli gͥ. sacͦ cͥsmate pig̾e
liceat. Sicut apłoꝵ erat. baptizatis imponere
ũ epõꝵ ẽ. Ecce qͣle ꝙͣtũq ornam̃tũ accep̃ in su¬

Expanded text:
um pontificum cessit, quod olim erat in fronte micans octavum decus pontificum , inscripta nunc est pene eadem ineffabilis majestas nominis. Illic enim erat ineffabile nomen Dei, hic est inaestimabile mysterium crucis. Crux namque inaestimabile signum est, admirabilis virtus est. Crux spes Christianorum, resurrectio mortuorum, caecorum dux, claudorum baculus, destructio superborum, consolatio pauperum, sustentatio inopum, spes desperatorum. Crux regum magnificentia, sacerdotum gloria. Crux igitur aurea lamina sacratius ornamentum. Nec statim occurrant, decus hoc ideo Nam illa dignitas habet in hoc aliquid quod nec inferioris ordinis sacerdotibus commune sit. Sic enim in fronte sua Christicolarum signifer hoc vexillum bajulat, ut in subjectae plebis frontibus soli sibi sacro chrismate pingere liceat. Sicut apostolorum erat baptizatis imponere porum. Ecce quale quantumque ornamentum accepit in su
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o uidel sabellius diu̾so qͥde̾ s ñ mi¬
nus detestabłi errore ꝑsonas trinitatis cõ¬
fundens: unã ẽẽ ꝑsonã asserit .i. ip̃m sibi
ẽẽ filiũ qui pat̾ ẽ. ip̃mꝙ spm̃ scm̃: ita cecus
m̃te: ut uł hec tã p̃clara tã aꝑta testimoni¬

Expanded text:
icet Sabellius, diverso quidem, sed non minus detestabili errore personas Trinitatis confundens, unam esse personam asserit, id est ipsum sibi esse Filium, qui Pater est, ipsumque Spiritum, ita caecus mente ut
Abbreviated transcription (Latin):
um concentu memorato sus cepta
sacra pams ⁊ uini oblatio. sic ad sem̃ al¬
tare ꝑuenitꝰ ut subdiacoꝰ ad diaconũ. dia¬
conꝰ ad manꝰ ꝑferat sacerdotis. ⁊ ꝙ apud
diligentiores fit. ĩ ip̃o cõponat altari. Lex
melchisedech. s ꝑ eu̾głicã traditionem

Expanded text:
um concentu memorato, suscepta sacra panis et vini oblatio, sic ad sanctum altare pervenit, ut subdiaconus ad diaconum, diaconus ad manus perferat sacerdotis. Vel diligentiores fit, omnia in ipso disponat altari; lex Melchisedec, sed per evangelicam traditionem
Abbreviated transcription (Latin):
eet: laudabilẽ fecit digͤssionẽ. ad mũ¬
direcrens miciũ: ⁊ de diu̾sis etatibus.
congruas eccͤ. eidẽ noces colligẽs: qiͣ
de diu̾sis locis. septenos choros. ratio¬
nabili ac uen̾abili ordine ꝓduxit. Qͥs
paulopꝰ explicandũ ẽ. nc̃ illud pͥmit᷑
dicend̾ uidẽt᷑. cur de ore eccͤ. dieb istis.
alła. qd̾ ẽ laus dei tollatur.

Expanded text:
esset, laudabilem fecit digressionem, ad mundi recurrens initium, et de diversis aetatibus congruas Ecclesiae voces colligens, quasi de diversis locis septenos choros rationabili ac venerabili ordine produxit. Quid paulo post explicandum est. Nunc illud primitus dicendum videtur, cur de ore Ecclesiae diebus istis alleluia, quod est laus Dei, tollatur.
Abbreviated transcription (Latin):
iam supͣdiximꝰ. officioꝵ atq statiomini
ordinator extitit sollertissimꝰ: intellexit
lectis. qͥc̃q fuerũt ab inicio mundi te¬
stimomia redd̾ent᷑ cͥ.qͣi cõmumes. ꝑ oe
p̾sentis eccͤ. redd̾ent᷑ exeqͥe. Om̃iũ qͥppe
scõꝵ a mundi constitutione una fuit
salus. ⁊ expectatio:. passio redẽp̃toris: ⁊
concordib eoꝵ dictis p̾nĩciata : gestisq
p̾fig̾ata ẽ. ac uelud um subiecta soli dui̾¬
sis licet ex locis eandemymaginem mul
ta specularia reddunt. sic plures scĩ. di¬

Expanded text:
jam supra diximus officiorum atque stationum ordinator exstitit solertissimus, intellexit lectis, quicunque fuerunt ab initio mundi, testimonia redderentur, cui quasi communes per os praesentis Ecclesiae redderentur exsequiae. Omnium quippe sanctorum a mundi constitutione una fuit salus et exspectatio, passio Redemptoris, et concordibus eorum dictis praenuntiata, gestisque praefigurata est, ac velut uni subjecta soli, diversis licet ex locis eamdem imaginem multa reddunt specularia; sic plures sancti di
Abbreviated transcription (Latin):
illa die dicentes. Dñe ñ ne in noĩe tuo ꝓpħaui¬
mꝰ: ⁊ in noĩe tuo uirtutes młtas fecimꝰ. Et re¬
spondebit eis. Am̃ dico uobis nescio uos unde
sitis. Res huꝰmodi ẽ. Hoc sc̃o pasche sabb̃o qͦce¬
reo decuiꝰ qͦ p̃coniis suꝑius aliqͣ diximꝰ annꝰ
eccl̃ia sc̃i laurentii ad p̃cedentes eid̾e diei ma¬
tutinos extinctis de more cunctis lumina¬
rib dũ eoꝵ ultimũ extingueret᷑. ad can¬
ticũ eugłi hec antipħa a dño abb̃e. B. ĩpo¬
n̾et᷑ mulieres sedentes ad monum̃tũ: ec¬
ce repente ante pedes illuis ꝓiectũ cecidit
ip̃ius quo firmit̃ substrictus erat cingu¬
lum. Ille solutũ ẽe ⁊ sic cecidisse suspicatꝰ.
ꝙ tñ mirũ fuisset. qr ñ delapsũ fu̾at ne¬
ꝙ circũ crura pedesꝙ descend̾at: s añ pedeᷤᷤ

Expanded text:
illa die dicentes: « Domine, nonne in nomine tuo prophetaviilla die dicentes: « Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuo, virtutes multas fecimus? Et respondebit eis: Amen dico vobis, nescio vos unde sitis . » Res hujusmodi est: Hoc sancto Paschae Sabbato, quo cereo de cujus quoque praeconiis superius aliqua diximus, annus ecclesia Sancti Laurentii ad praecedentes ejusdem diei matutinos, exstinctis de more cunctis luminaribus, dum eorum ultimum exstingueretur, et ad canticum Evangelii haec antiphona a D. abbate B Mulieres sedentes ad monumentum, ecce repente ante pedes illius projectum cecidit ipsius, quo firmiter substrictus erat, cingulum. Ille solutum esse et cecidisse suspicatus, quod tamen mirum fuisset, quia non delapsum fuerat, neque circum crura pedesque descenderat, sed ante pede
Abbreviated transcription (Latin):
gentib int̾eat corpoꝵ nat᷑a. argum̃tant᷑
em̃ ⁊ dicunt. Quo mͦ corpꝰ dñicũ pꝰ resurrec¬
to̾em uerũ fuit: qd̾ clausis ad discipłos intro¬
uit ianuis: Uidebor inuentũ u̾ba iactare:
sicontra hos mnunicos fid̾i xp̃iane: multa ue¬
lim responsionis argum̃tose spicła uibrare.
Ile ñaꝙ uulpecłe iam dudũ tonitru celi
.i. clamore fulminantis eccłie c̃oterrite
ubicũꝙ sint latitant in cau̾nis sub t̾rane¬
is nͨ ꝓdire audent. ut uineas florentes
fructãq parturientes suo more putido
tis xp̃i nobis arridet miracło. ẽestor illam
beatã ac delitiosam noctẽ in qͣ xp̃c iuictor ab
inferis ascendit: me nicħ suꝑ hoc m̃tiri: ni¬
sulie tam sacrilegus sit: ut de huiꝰmodi re
factũ qͥd̾e luce corã oib cupit: ut głificet᷑
pat̾ qui in celisẽ: se aũt uid̾i ñ uult ne suis repu¬
tare meritis miracłm uideat᷑: cuiꝰ sol di g̾ra quo
iudit̾o nescimꝰ oꝑatrix ẽ. Multi enĩ uenient in

Expanded text:
intereat corporum natura. Argumentantur enim et dicunt: Quomodo corpus Dominicum post resurrectionem verum fuit, quod clausis ad discipulos introivit januis ? Videbor in ventum verba jactare, si contra hos inimicos fidei Christianae multa velim responsionis argumentosae spicula vibrare. Illae namque vulpeculae jam dudum tonitru coeli, id est, clamore fulminantis Ecclesiae conterritae ubicunque sint latitant in caveis subterraneis, nec prodire audent, ut vineas florentes fructumque parturientes , suo more putido ratia resurgentis nobis arridet miraculo. Testor illam beatam, ac deliciosam noctem, in qua Christus ab inferis victor ascendit, me nihil super hoc mentiri, nisi ille tam sacrilegus sit, ut de hujusmodi re factum quidem lucere coram hominibus cupit, ut glorificetur Pater qui est in coelis : se autem videri non vult, nec suis reputare meritis miraculum, cujus sola Dei gratia, quo judicio nescimus, operatrix est, multi enim venient in
Abbreviated transcription (Latin):
maiestatẽ meam ⁊ signa que feci in egip
to ⁊ solitudine ⁊ tẽptaunt me: ecce iam
ꝑ .xͨ. iuces: nec qͥsꝙ qui detraxit mͥ intuebi
in figura cõtigisse: paulus qͦ apłs testis est:
nã cũ de hac ead̾e sacroscã loquens hystoria
dixisset:patres n̾ri c̾es mare transier̃t:⁊ ões
in moyse baptirati st̃ in nube ⁊ in mari. Et
o̾es eandẽ escam spũalem manducaueĩt: ⁊ o̾es

Expanded text:
em meam, et signa quae feci in Aegypto et in solitudine, et tentaverunt me ecce jam per decem vices, nec quisquam qui detraxit mihi, intuebitin figuram contigisse Paulus quoque apostolus testis est. Nam, cum de hac sacra loquens historia dixisset: « Patres vestri omnes mare transierunt, et omnes in Mose baptizati sunt in nube et in mari, et omnes eamdem escam sp
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd̾e etiã susta dcessent xp̃iana fides cõpre¬
hend̾e sapientes in astucia eoꝵ: qui dũ
cred̾c fugunt clausis ianius uerũ po¬
tuisse corpus ingredi ad discipłos ꝙ supͣ
naturã ẽ.: illo declinant iudici ut dic̃at
illd̾ uentis ⁊ aere subtiluis effectũ ꝙ cõtͣ

Expanded text:
quidem, etiam si ista deessent, Christiana fides comprequidem, etiam si ista deessent, Christiana fides comprehendere sapientes in astutia eorum: qui, dum credere fugiunt, clausis januis verum potuisse corpus ingredi, quod supra naturam est, illo declinent judicium, ut dicant illud ventis et aere subtilius ef
Abbreviated transcription (Latin):
de tanto miracło se accepisse p̾sũpsit: atꝙ
illd̃ uincłm soluens simł cũ eodẽ anulo
ꝓiecit in flum̃. Non credant hoc inquit
clausis hostiis fuisse ingressũ ñ credunt.
Cõpatent᷑ ñc duo hec fã magna insignia
diuine pietatis miracła recens hoc ꝙ an
hõĩem cingłm renũ eiꝰ firmit̃ obstrictũ
⁊ indissolutũ tnͣsiit ⁊ exiliit. Nescio qͥd am¬
plius mirer nͥ ꝙ hic parit̾ ut supͣdcm̃ ẽ: uox
diuinitꝰ audita ẽ: sic potuit clauso xp̃c ꝓ
dire sepulchro. Hoc gͥ ubi accepi: mane qͥp¬
pe ubi pͥmũ loquendi copia fuit duob tm̃
rẽ gestã retulit: obnixe postulans: ut creditũ
ad̾ousib mirałm leius arripui. Siqͥdẽ
eadẽ nocte ⁊ eandẽ paululũ ante horã ꝙͣ
so sepulchro resurrexit: uł qr clausis
ad discipłos ingressus ẽ ianuis similes
gior ũctrahit᷑ sermo de resurrectõis gła:
cui incepto mat̾iam adaugent celestia
que sese ultro offer̃t miracła. Nã potãt

Expanded text:
to miraculo se accepisse praesumpsit, atque illud vinculum solvens, simul cum eodem annulo projecit in flumen. Non credant hoc, inquitclausis ostiis fuisse ingressum non credunt. Comparentur nunc duo haec tam insignia divinae pietatis miracula, recens hoc, quod hominem cingulum renum ejus firmiter obstrictum, et indissolutum transiit et exsilivit: et illud ahic pariter, ut supradictum est, vox divinitus audita est: Sic potuit clauso Christus prodire sepulcro. Hoc igitur ubi accepi, mane quippe, ubi primum loquendi copia fuit, duobus tarem gestam retulit, obnixe postulans ut creditum na Deo usibus miraculum, laetus arripui. Siquidem eadem nocte et eamdem paululum ante horam, qua so sepulcro surrexit, vel quia clausis ad discipulos ingressus est januis, similesgior nunc trahitur sermo de resurrectionis gloria, cui incoepto materiam adaugent coelestia, quae sese ultro offerunt, miracula. Non poterat
Abbreviated transcription (Latin):
or ex eis qui botrũ ferebant portabat qͥ¬
dam: s aũso dorso ñ uidebat. Posterior
aũt ⁊ portabat ⁊ uidebat: sic anterior
ppls uidaicus testimonia passionis ⁊ resur¬
rect̃ois xͥ portat quid̾e in script᷑is s au̾so cor¬
de ñ credit atꝙ id̾õ ñ intelligit. Post̾i̾or aũt
.i. gentilis ⁊ portat ⁊ uidet.: qr qͦd legit cre¬
dens intelligit: intelligens credit. Hunc
tionis: t̾ra quã lustrauimꝰ bona ẽ. sic̃ ex
his fructib cognosci p̾t. In quo ẽĩ dissimi¬
le ẽ huic illd̾̃ quod nobis annuntiat᷑ in¬
corruptiblem carni suꝑindui resurrecto¬
nis glłam: ueram ꝙ ⁊ eand̾e carnis eid̾e
ꝑman̾e naturã. Lustrauimꝰ inqͥunt eã.

Expanded text:
or ex eis, qui botrum ferebant, portabat quor ex eis, qui botrum ferebant, portabat quidem, sed averso dorso non videbat, posterior autem et portabat et videbat: Sic anterior populus Judaicus testimonia passionis et resurrectionis Christi portat quidem in Scripturis, sed averso corde non credit, atque ideo non intelligit: posterior autem, id est gentilis, et portat et videt, quia quod legit, credens intelligit, intelligens credit. Hunc quam lustravimus bona est, sicut ex his fructibus cognosci potest . » Quo enim dissimile est huic illud, quod nobis annuntiant, incorruptibilem carni superindui resurrectionis gloriam, veramque et eamdem carnis ejusdem permanere naturam? « Lustravimus, inquiunt, eam,
Abbreviated transcription (Latin):
be resurrettõis. Quã enĩ ab illo t̾ram lac¬
te ⁊ melle manantẽ sꝑare debemꝰ nͥ con¬
formitatẽ corporis capitis nr̃i ꝙ resurre¬
xit in quo h̃itat oĩs plenitudo diuinita¬
tis: ut ꝑ illd̃ reformet sic̃ apłs ait corpus
humilitatis nr̃e. cõfiguratũ corꝑi clarita¬
tissue. Igr ⁊ hii qui u̾itat̃e negant eiꝰdẽ re¬
surrectõis. sic̃ ⁊ illusores maloꝵ q cõcupis¬
centes. tẽptatores atq murmuratores ui¬
ste ꝓsternunt᷑ in deserto: ⁊ ꝑcunt. absq ab
erit nob statꝰ futẽ resurrectõis. Ascender̃t¬
enĩ fid̾i exploratores ad meridiem .i. ubi elcuatꝰ
erat uerus sol xp̃c ꝑ altissima resurrectoem:
⁊ atculer̾t nobis botrũ cũ palmite suo qũe
sa inc̃ãticis. botr᷑ cipri dilectus meus mͥ: por¬
daicus ⁊ gentilis. pendente in ligno cru¬
cis cũ ueritate corꝑis in quo resurrexit.
Nunc ẽĩ susceptũ portant duo uiri .i. duo
ppłi udaicus atq gentilis. Et sĩc̃ anteri¬

Expanded text:
ab illo terram « lacte et melle manantem » sperare debemus, nisi conformitatem corporis Christi quod resurrexit, in quo habitat omnis plenitudo divinitatis , ut per illud reformet, sicut Apostolus ait , corpus humilitatis nostrae configuratum corpori claritatis suae? Igitur et hi, qui veritatem negant ejusdem resurrectionis, sicut et illusores, malorumque concupiscentes tentatores atque murmuratores, juste prosternuntur in deserto et pereunt, atque ab erit nobis status futurae resurrectionis. Ascenderunt fidei exploratores ad meridiem, id est, ubi elevatus erat verus sol Christus per altissimam resurrectionem, et attulerunt nobis botrum cum palmite suo, quem  cypri dilectus meus mihi , » pord est, pendente in ligno crucis cum veritate corporis, in quo resurrexit. Hunc enim susceptum portant duo viri, id est duo populi, Judaicus, atque gentilis: et sicut anteri
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ quib iuraui inquit dñs in ira mea
sintroibunt in requiem meam: nlłus
eoꝵ introibit in h̾editat̾e credentib ꝓ¬
missam. Iurauit enĩ illis in ira sua:
lacessitꝰ eoꝵ nequicia. Cur hec sacra pas¬
ip̃a sit octaua .i. octauã mũdietatẽ q̃ ẽ¬

Expanded text:
sunt, quibus « juravi, inquit Dominus, in ira mea, sunt, quibus « juravi, inquit Dominus, in ira mea, si introibunt in requiem meam , » nullus eorum introibit in haereditatem credentibus promissam. Juravit enim illis in ira sua, lacessitus eorum nequitia. CAPUT V. Cur haec Pasipsa sit octava, id est
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ut istos ꝙͦ qui nͦdũ resurrexa̾nt in uẽ¬
tos ⁊ aerẽ subtilem: quo ꝑ patentes ri¬
mas efflari possent euanuisse asserãt.
siqͥdẽ sacrã recepturi st̃ scripturã: qũã qͥ
ñ recipiunt: nͨ audiendi: s ut infideles
argum̃to sufficit: qr de nichilo ds̃ cũc¬
ta creauit: ⁊ cuncta qͣi nichilũ ⁊ mane
reputata st̃ ei ad agendũ qͥcqͥd uolu̾it.
ad traducendũ qͥppiã quotũq uoluerit.
mirũq ẽ hoc potiꝰ eẽt si ita ñ posset. cum
nemo fere tã ĩꝑitus artifex sit ut qͦd cõ
ille cũ uoluit aꝑta ẽ t̾ra ⁊ deglutunt da¬
than: statim ꝙ hora concludens oꝑuit sr̃
cõgregat̾oem abiron: qui principes sedi¬
tois extiter̃t ꝓmissionib dei detrahentes:
⁊ cũ subsanatõe dicentes. Re u̾a induxi¬
stinos in t̾ram que fluit riuis lactis ⁊
mellis. Quoꝵ exemplũ cau̾e debuerãt
hii qui resurrectois fid̾i ut supͣdcm est
detrahere ausi st̃: qui qm̃ ⁊ ip̃i ex illis

Expanded text:
 ut istos quoque, qui necdum resurrexerant, in ventos et aerem subtilem, quo per patentes rimas efflari possent, evanuisse asserat, siquidem sacram recepturi sunt Scripturam. Quam qui non recipiunt, nec audiendi, sed ut infideles argumento sufficit quia de nihilo Deus cuncta creavit, et cuncta quasi nihilum et inane reputata sunt ei ad agendum quidquid voluerit, ad traducendum quippiam quocunque voluerit. Mirumque hoc potius esset, si ita non posset, cum nemo fere tam imperitus artifex sit, ut quod coille cum voluit, aperta est terra et diglutivit Dathan , statimque ora concludens operuit super congregationem Abiron, qui principes seditionis exstiterunt, promissionibus Dei detrahentes, et cum subsannatione dicentes: « Revera induxisti nos in termellis ! » Quorum exemplum cavere debuerant hi, qui resurrectioni fidei, ut supra dictum est, detrahere ausi sunt, quomodo et ipsi ex illis
Abbreviated transcription (Latin):
latio uincło insereret. quo sub oĩ ueste ad
nuda corꝑis cing̾et᷑. qui anulus h̾ret sub gẽ¬
ma lapide. in renib inuentũ bouis. Hoc alli
o fluminis bagͣde in sua possessic̾e mansi¬
sset: surgensq uirilit ꝑge̾t ante pedessu¬
os illũ iacentẽ anulũ uidit: ⁊ capilatiã
⁊ dña qua fu̾at alligatꝰ mirata tẽptauit.
Qũa cũ õmo siuis nodis firmissimis sicut
erat cõꝑisset astrictã: crepuisse atq exilu¬

Expanded text:
lario vinculo insereret, quo sub omni veste ad lario vinculo insereret, quo sub omni veste ad nuda corporis cingeretur, qui annulus haberet sub gemma lapidem in renibus inventum bovis. Hoc alligo fluminis Bagradae in sua possessione mansisset, surgens ut iter perageret, ante pedes suos illum jacentem annulum vidit et capillariam zonam qua fuerat alligatus, mirata tentavit. Quam cum omnino suis nodis firmissimis, sicut erat, comperisset astrictam, crepuisse atque exsilu
Abbreviated transcription (Latin):
se. ut tollens illd̃ rursum sese accing̾e̾t.
Cũq manꝰ iniecisset ut sibimet illd̾ cir¬
cundaret: nodũ ut erat fortit̾ astrictuᷤ
ñ ced̾e sibi: ultra ꝙͣ dici p̃t ãmiratꝰ ẽ. Intẽ¬
denti ⁊ secũ cũ stupore magno reputanti
quid nã hoc sibi uellet: ecce uox fcã ẽ:⁊
sibłium tͣnꝙͣ aure tenuis audiuit di¬
centẽ sibi. Sic potuit clauso xp̃c ꝓdire se¬
pulchro. Si qͥdẽ hec ut ip̃e referens testatus
ẽ: ãmiratio mentẽ eiꝰ ꝑ sepe subibat: quomͦ
uerũ dñi corpꝰ unde ip̃e nlłatenꝰ dubitabat
clauso resurge̾ monum̃to: clausis potuit
ianuis ingredi ad discipłos. Mox gͥ illi ad
memoriam simile illd̾ rediit ꝙ augͦtinꝰ refert
in libro de ciuitate d̾i. fcm̃ ꝑ ꝙͣdam petroniã
clarissimã feminã: que mirabłr ex magno
atq diutino in quo medicoꝵ adiutoria cũc¬
ta defecerant dolore sanata ẽ. hec aqͦd̾ã ui¬
deo dixit sibi fuisse ꝑsuasũ: ut anulũ capil¬

Expanded text:
ut tollens illud rursum sese accingeret. Cumque manus injecisset ut illud sibimet circumdaret, nondum, ut erat fortiter astrictus, non cedere sibi, ultra quam dici potest admiratus est, intendenti et secum 97 cum stupore magno reputanti, quidnam hoc sibi vellet, ecce vox facta est et sibilium tanquam aurae tenuis audivit, dicentem sibi: Sic potuit clauso Christus prodire sepulcro. Siquidem haec, ut ipse referens testatus est, admiratio mentem ejus persaepe subibat, quomodo verum Domini corpus, unde ipse nullatenus dubitabat, clauso resurgere monumento, clausis potuit januis ingredi ad discipulos. Mox ergo illi ad memoriam simile illud rediit, quod Augustinus refert in libro De Civitate Dei, factum per quamdam Petroniam clarissimam feminam, quae mirabiliter ex magno atque diutino, in quo medicorum adjutoria cuncta defecerant, dolore sanata est. Haec a quodam Judaeo dixit sibi fuisse persuasum, ut annulum capil
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ inquiunt ⁊ bibimꝰ cũ eo pꝰꝙͣ resurrexit
amortuis. At illi qui simł ascender̾t ex¬
plorare script᷑am pleni alieno spu. falsi
⁊ falientes. negantes ueram resurrectu¬
tam corpoꝵ naturã. qr etiã corpꝰ dñicũ
pꝰ resurrectoem fantasticũ fuisse suspicã¬
tur .i. uentis ⁊ aere subtiliꝰ. In quo isti
mmurantib illis dissimiles st̃. qui detra¬
hentes t̾re ꝙͣ inspexerant dicebant. ẽerra
ista ꝙͣ lustrauimꝰ deuorat ħitatores suos:
Deuorat qͥppe bellatores suos illa qua sꝑamꝰ

Expanded text:
mus, inquiunt, et bibimus cum eo, postquam resurrexit a mortuis . » At illi qui simul ascenderunt explorare Scripturam, pleni alieno spiritu, falsi et fallentes, negantes veram resurrecturam corporum naturam, et corpus Dominicum post resurrectionem phantasticum fuisse suspicantur, id est, ventis et aere subtilius. In quo isti murmuratoribus illis dissimiles sunt, qui detrahentes terrae quam inspexerant, dicebant: Terra ista quam lustravimus, devorat habitatores suos? » Devorat quippe habitatores suos illa, quam
Abbreviated transcription (Latin):
mortuoꝵ detractores uire nũꝙͣ ad eiꝰdem
ꝙͣ ꝑ .xl. dies exploratã adhuc ꝑtinati impi
mitte inqͥt uiros qui cõsid̾ent t̾ram quã
datur᷑ sum filiis isrł singłos de singłis tri¬

Expanded text:
mortuorum detractores, jure nunquam ad ejusdemortuorum detractores, jure nunquam ad ejusdeta dies exploratam, adhuc pertinaci impie« Mitte, inquit, viros, qui considerent terram quam daturus sum filiis Israel, singulos de singulis tri
Abbreviated transcription (Latin):
suis qͦs elegit ut eẽnt testes sue resurrect̃ois.
Poterat eĩ eadem die qͣ resurgendo suꝑ occa¬
⁊ semelostensũ testib suis uerũ hoĩem u̾a
u̾bi diuinitas eadẽ uelocitate qua suscita¬
uãt pꝰtres uł paulo płes dies in pat̾ne ma¬
iestatis collocare dext̃a. Magna gͦ caritas:
⁊ u̾e ñ querens que sua sunt: que ut sub¬
ueniret tardis ad credendũ: triũphalem
xp̃i tardauit ascensũ: ⁊ ut cõsũmatã ostẽ¬
de̾t g̾ram: p̃paratã uictori distulit głam.
dragenarus dierũ numetꝰ. apd̃ hoĩes qͦs in
ꝓtelandis cõsultatõib.: ut is cui forte consu¬
lit᷑ ⁊̃ si lunatitꝰ sit .i. stultus: stultus qͥpre
ut luna mutatur cũ tot dies expectatꝰ ᷤ sanũ
cõsiliũ ñ admiserit: iustiꝰ indicet᷑: qm̃¬
añ .xł dies luna mutat᷑. unde ⁊ hic plus
ꝙͣ stultus ẽ: qui ꝑ tot dies mutatus ñ est.
S lib ꝑ aliud simile ex antiqͣ diuine auc¬
toritatis scriptã cõꝓbare. ꝙ resurrectõnis

Expanded text:
 quod elegit, ut essent testes suae resurrectionis . Poterat enim eadem die, qua resurgendo super occauum , et semel ostensum testibus suis verum hominem, vera Verbi divinitas, eadem velocitate qua suscitaverat, post tres vel paulo plures dies in paternae majestatis collocare dextera. Magna ergo charitas, et vere non quaerens quae sua sunt , quae, ut subveniret tardis ad credendum, triumphalem Christi tardavit ascensum , et ut consummatam ostenderet gratiam, praeparatam victori distulit gloriaadragenarius dierum numerus apud homines quoque in protelandis consultationibus, ut is cui forte consulitur, etiam si lunaticus sit, id est stultus, « stultus quippe ut luna mutatur , » cum tot dies exspectatus sanum consilium non admiserit, justus judicetur, qa dies luna mutatur, unde et hic plus quam stultus, qui per tot dies mutatus non est. Sed libet per aliud simile ex antiqua divinae auctoritatis Scriptura comprobare, quod resurrectionis
Abbreviated transcription (Latin):
diuinitas: utrũ id ꝙ ꝯtͣ nat᷑am anid ꝙ
supͣ nat᷑am ẽ. inp̃s euident̃ ostendit di¬
cens. Posiusti suꝑ me manũ tuã. at ñc
ponendo exempla supͣdc̃a ꝙ uerũ corpus
hõis uerũ cingłi sui corpus .i. ronã cerui¬
nã nodo firmit̾ obstrictã excessit: olinq
nodũ inresolutũ anulus exiliit ꝓponit di¬
rat̾o. s illa supͣ nat᷑am fc̃a sunt cõcludit
fides. Supͣ nat᷑a᷑m gͦ uerũ xp̃i corpꝰ dauso
ꝓdire sepulchro. clausis potuit introire
ianius ad discipłos. Et hoc uere dm̃ decuit

Expanded text:
 naturam, an id quod supra naturam est, in psalmo evidenter ostendit, dicens: « Posuisti super me manum tuam . » At nunc ponendo exempla supradicta, quod verum corpus hominis, verum cinguli sui corpus, id est zonam cervinam nodo firmiter obstrictam excessit, olimque nodum irresolutum annulus exsilivit, proponit Diratio: Sed illa supra naturam facta sunt. Concludit fides supra naturam: Ergo verum Christi corpus clauso prodire sepulcro, clausis potuit januis introire ad discipulos. Et hoc vere Deum decuit,
Abbreviated transcription (Latin):
litẽ fracti sunt. ⁊ ceciderũt. ip̃e aũ contͣ
nat᷑am insertꝰ ẽ: ⁊ fide. stat: neq dignii ẽ.
ut exultet iunior frat̾. qd̾ se recepto. ⁊ cẽ¬
uiuante eũ eo pre. maior fr̾ iratꝰ in gͥdi
recusat: s inter cõuinia roget ꝑrẽm
sirũ ut exeat: ⁊ bland̾is delinitũ moni¬
tis. introdueat. hoc ita eẽ. uł excõmunio¬
ne p̾sentis officii satis eliicet. Collean¬

Expanded text:
tem fracti sunt et ceciderunt. Ipse autem contra naturam insertus est et fide stat . Neque dignum est ut exsultet junior frater quod se recepto et convivante cum patre, major frater iratus ingredi recusat, sed inter convivia rogat patrem suum, ut exeat et blandis delinitum monitis introducat . Haec ita esse vel ex communione praesentis officii satis elucet. « Tolle
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad nos. Tunc eĩ coh̾itato fr̾m ẽ sĩc illd̾
unguentũ cũ donamꝰ inuic̃e si qͥd habe¬
mus adu̾sus alt̾utrũ fr̃s ⁊ cõserui. sicut
eugłicus rex xp̃c donauit nobis. Manda¬
uit nãꝙ bñdictoem .i. eandẽ remissionis
caritatẽ. ut donemꝰ inuic̾ẽ ⁊ uit̾a usq in

Expanded text:
usque ad nos. Tunc enim cohabitatio fratrum est, sicut illud unguentum, cum donamus invicem, si quid habemus adversus alterutrum , fratres et conservi, sicut evangelicus rex Christus donavit nobis. Mandavit namque benedictionem , id est eamdem remissionis charitatem, ut donemus invicem, et vitam usque in
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ sũpta ẽ de or̾one hest̾: cõmonem᷑ sũmo¬
pere curandũ ẽẽ ⁊ orandũ ut placeant u̾¬
ba n̾r̃a incõspectu pͥncipis . s. eiꝰdẽ regis
magni qui posuit r̾one cõseruis suis: ũ¬
nr̃a. Non ẽĩ placebunt hec u̾ba nr̃a in cõ¬

Expanded text:
 sumpta est de oratione Estber, commovemur summopere curandum esse et orandum, ut placeant verba nostra in conspectu principis, scilicet ejusdem regis magninostra. Non autem placebunt haec verba in con
Abbreviated transcription (Latin):
uidebant᷑: quid in t̾rogati fiu̾nt: qͥdue res¬
pond̾int simł ⁊ ab eo qui int̾rogauerat
ubi uidet scd̾m religiõis n̾re ritũ cũcta
cõstare: collocutꝰ cũ c̾cilio cłicoꝵ statuisse
tradit᷑ illis qͥb integris int̾rogatõib ⁊ res¬
p̃osiõĩb aqua fu̾at infusa iterari baptis¬
mũ ñ deb̾e̾: s adimpleri ea que a sac̃dotib
mosẽ. Manifestũ c̃ gͥ. baptismũ iohis lon¬
tm̃ in ioh̃is baptismate baptitati fuerant
nichominꝰ baptitari fec̾it.: quippe qͥ int̾ro¬
uͭ nõiabat᷑ is in quo solo baptisini subsi
tirabit uos in sp̃u sc̃o ⁊ igni. Et itẽ. Qui mi¬
sit me inqͥt bapticare: ille mͥ dix̃. Suꝑ ꝙ̃

Expanded text:
 quidve responderint, simul et ab eo qui interrogaverat, ubi videt secundum religionis 119 nostrae ritum cuncta constare, collocutus cum concilio clericorum, statuisse traditur illis, quibus integris interrogationibus et responsionibus aqua fuerat infusa, iterari baptismum non debere, sed adimpleri ea quae a sacerdoti bus mos est. Manifestum est igitur baptismum Joannis lontantum in Joannis baptismate baptizati fuerant, nihilominus baptizari fecerit: quippe qui interronec nominabatur is, in quo solo baptismi subsisttizabit in Spiritu sancto et igni . » Et item: « Qui misit me, inquit, baptizare, i
Abbreviated transcription (Latin):
sii pͥncipiis hoc modo refert hystoria.
ẽpre quo apd̾ alexandriã petri mr̃is dĩe
alexander ep̃c agebat: cũ post expleta sol¬
lempnia conuenturꝰ ad cõuiuiũ suum
clicos expectaret in loco mari uicino:
udet eminꝰ pueroꝵ suꝑ or̃a maris lu¬
dũ ĩmitantiũ ut fieri solet ep̃m: atq
diutino pueros inspectaret: iudet ab his
geri q̃dã secretiora ⁊ mistica. Pertubatꝰ illi¬
co uocari ad secłicos iubet. atq eis eminꝰ
qͥd ip̃e uid̾e̾t ostendit. T̃unc abire eos: ⁊ c̃o¬

Expanded text:
sii principiis refert historia. sii principiis refert historia. empore quo apud Alexandriam Petri martyris diem Alexander episcopus agebat, cum post expleta sollemnia conventuros ad convivium suos clericos expectaret, in loco mari vicino videt eminus puerorum super ora maris ludum imitantium, ut fieri solet, episcopum diutino pueros inspectaret, vidit ab his geri quaedam etiam secretiora et mystica. Perturbatus illico vocari ad se clericos iubet atque eis, quid eminus ipse videret, ostendit. Tum abire eos et com
Abbreviated transcription (Latin):
tris ⁊ f. ⁊ s.s. que sola ⁊ unica regła est
baptizandi: quã suo sanguine cõscrip¬
tã saluator post resurrect̃oem suã ⁊ no
an discipłis sius t̾radidit. Que tante uir¬
tutis atq auctoritatis ẽ: ut ꝙͣtacũq di¬
cat quis int̾ aque m̾sio̾em: si cuncta ex
catholice decantet expositõem orthodoxã
hãc aũt solam omittat regłam. u̾bum
breiuatũ qͥdẽ s c̃osũmans. Ego te baptiro
ñ fecit opus baptismi: atq id̾o frustratus
qui sic intinctꝰ ẽ nichominꝰ baptitari indi¬
get. Qd̃ si sola hec u̾ba deꝓmpta fu̾nt qͥcũ¬
ꝙ sit ille u̾bi ⁊ aque mister. quicũq bap¬
tiret siue colũba siue coruus .i. siue castus
siue adulter. aut hebrius siue catholicus
siue h̾eticus siue ⁊̃ ludo quis forte baptiret.
nlłatenꝰ baptismũ liet it̾ari: ne tanti nõis
inuocatio uideat᷑ annullari. Unde licet
fere nemo dubitet: libet tñ qͥddã ad hoc ꝑ¬
tinens inserere: ꝙ eccłiastica de athana¬

Expanded text:
tus sancti, quae sola et unica regula est baptizandi, quam suo sanguine conscriptam, Salvator post resurrectionem suam et non ante discipulis suis contradidit. Quae tantae virtutis atque auctoritatis est ut quantacunque dicat quis inter mersionem, si cuncta ex catholicae decantet expositionem orthodoxam, hanc autem solam omittat regulam, verbum abbreviatum quidem, sed consummans: Ego te baptizo non fecit opus baptismi, atque ideo frustratus, qui sic intinctus est, nihilominus baptizari indiget. Quod si sola haec verba deprompta fuerunt, quicunque sit ille verbi et aquae minister, quicunque baptizet, sive columba, sive corvus, id est sive castus, sive adulter aut ebriosus, sive Catholicus, sive haereticus, sive etiam ludo quis forte baptizet, nullatenus baptismum licet iterari, ne tanti nominis invocatio videatur annullari. Unde licet fere nemo dubitet, libet tamen quiddam ad hoc pertinens inserere, quod ecclesiastica de Athana
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. Et neqͥd uenustatis sco sacrifit̾o
desit: ut pote in die sue institutõis.
Gła in excelsis qͦ apontifice decãtat᷑.
⁊ qͥsꝙ põtifex qͥtqͥd sui ẽ officii debet hac
de integro ꝑfic̾e. Itaq penitentes ec¬
dĩe restituit: oleũ bñdicit: crisma c̃o¬
ficit: quo signati testimoniũ accipi¬
u.t. uen̾abłis ⁊ puis ẽ ordo cõsecrat᷑ois.
s si c̾as coꝵ q̃ in eadẽ cõsecratõe agunt᷑.
uł tenuit̾ inspex̾is: młto ampliꝰ inti¬
ma pietatis pulchritudine delecta¬
beris. Ordo qͥppe ip̃e ab õĩb uidet᷑. sed
crisma significet. aut qͥd illo in nob̾
agat᷑. uł cur hac die consecret᷑ qͥd ue
mist̾ii cõsecratõis eiꝰ ordo cõtineat. ue¬
ri luminis largitore p̃ueniente cõsi¬
derare cupimus.
nuncupat᷑. Erismale unguentũ pri¬
mũ moyses instituit in exodo: qͦd ⁊
iubente dño cõposuit: ⁊ eo primũ aaron

Expanded text:
tum. Et ne quid venustatis sancto sacrificio tum. Et ne quid venustatis sancto sacrificio desit, utpote in die suae institutionis, Gloria in excelsis quoque a pontifice decantatur. Et quisque pontifex, quidquid sui est officii, debet hac die de integro perficere. Itaque poenitentes Ecclesiae restituit, oleum benedicit, chrisma conficit, quo signati testimonium accipido consecrationis, sed si causas eorum quae in eadem consecratione aguntur, vel tenuiter inspexeris, multo amplius intima pietatis pulchritudine delectaberis. Ordo quippe ipse ab omnibus videtur, sed chrisma significet, aut quid in illo nobis agatur, vel cur hac die consecretur, quidve mysterii consecrationis ejus ordo contineat, veri luminis largitore praeeunte, considerare cupimus. nuncupatur. Chrismate ungendum primus Moses instituit in Exodo , quod et jubente Domino composuit, et eo primum Aaron
Abbreviated transcription (Latin):
pus meũ. hic ẽ calix sanguinis mei.
eu̾̃c eĩ primũ offõ sui functꝰ ẽ sac̃dotii:
fin̾e ĩponens sac̾dotio ueteri: ⁊ pꝰ esum
anni tẏpici se ip̃m qui uerꝰ ẽ agnꝰ d̾o pa¬
tri suis offerens manib. atq hoc ẽ qd̃
ꝙ occisũ ẽ ab impiis ip̃m eundẽ sangui¬
nẽ qui in cruce fusus ẽ: ip̃e t̾c sempĩt¬
nus sac̾dos obtulit. Et de quo alio dic
tũ ẽ loco: cũ illũ udei lapidare uellẽt.
Iħ̾c aũt abscondit se ⁊ exiuit de tẽplo:
ficia d̾eliquit. seq in sacfitõ panis ⁊
uini ita abscondit. ut ab impiisoĩno
agnosci ñ ualeat ꝙ ibi sit. Igr᷑ qi uerũ
sacrificiũ hodie cõtradidit: nouũq
testam̃tũ sius h̾edib moriturus suo
sanguine cõscripsit in spũ humilita¬
tis ⁊ in animo contrito. sic̃ ip̃e ait:
tristis ẽ aĩa mea usq ad mort̃e. recte
in medio tristicie q̃ ꝑ õẽs horas signifi¬
cat᷑. sola missa sollempnẽ concentũ
letũꝙ m̃istroꝵ altaris meret᷑ orna¬

Expanded text:
s mei , tunc enim primum officio sui functus est sacerdotii, finem imponens sacerdotio veteri, et post esum agni typici seipsum, qui verus est Agnus, Deo Patri suis offerens manibus, atque hoc est quod quod occisum est ab impiis, ipsum eumdem sanguinem qui in cruce fusus est, ipse tunc sempiternus sacerdos obtulit, et de quo alio loco dictum est, cum illum Judaei lapidare vellent: « Jesus autem abscondit se, et exivit de templo , » ificia dereliquit seque in sacrificio panis et vini ita abscondit ut ab impiis omnino agnosci non valeat quid ibi sit. Igitur quia verum sacrificium hodie contradidit , novumque testamentum suis haeredibus moriturus suo sanguine conscripsit in spiritu humilitatis et in animo contrito, sicut ipse dicit: « Tristis est anima mea usque ad mortem , » recte in medio tristitiae, quae per omnes horas significatur, sola missa solemnem concentum, laetumque ministrorum altaris meretur orna
Abbreviated transcription (Latin):
ubi aꝑte dat᷑ intelligi solis pontificib aplaꝵ
uicariis deberi: ut cõsign̾et ⁊ ꝑaclitũ tradãt.
Legr᷑ aũt in gestis põtificalib ꝙ siluester
ppͣ. constituit: ut baptitatũ liniat pb̃r cͥ¬
sinate leuatũ de aqͣ ꝓpt̾ occasic̾e̾s tnͣsitꝰ mor¬
tis: ne ꝓpt absentiam ep̃i ⁊ difficultatẽ eũ
cõseꝙ̃di sine manus ĩpositõe bapticatimi¬
grarent. Obr̃is itaq cͥsmate baptitatos un¬
gere licet: s qͦd ab ep̃o fu̾it cõsecratũ. nõ
tñ frontẽ qͦd solis debet᷑ ep̃i: s u̾tic̃e. Forte¬

Expanded text:
Ubi aperte datur intelligi solis pontificibus, apostolorum vicariis deberi, ut consignent, et Paracletum tradant. Legitur autem in Gestis pontificalibus quod Sylvester papa constituit ut baptizatum linat presbyter chrismate, levatum de aqua, propter occasiones transitus mortis, ne propter absentiam episcopi, et difficultatem eum consequendi, sine manus impositione baptizati migrent. Presbyteris itaque chrismate baptizatos ungere licet, sed quod ab episcopo fuerit consecratum, non tamen frontem quod solis debetur episcopis sed vert
Abbreviated transcription (Latin):
suo quis fructus sue passioĩs ad quã ue¬
niebat mistice p̾signauit. Ascensurꝰ enĩ
erat ꝓpt̾ passicẽm mortis. gła ⁊ honore
dõ pacis. fonsq ⁊ origo luminis. atꝙ inde
os qui ligandi ac soluendi potestate ac¬
buniano gn̾e ꝑ fid̾ẽ ip̃e suꝑ sedens uixta
qͦd scriptũ ẽ ⁊ equitatus tuus saluatõ in
celestẽ irłm aĩas deduc̾e̾t: turbis angłoꝵ
cũ laude occurrentib: palmas ꝙ uictori¬
aꝵ cũ ramis oliuaꝵ que st̃ pacis insignia
subleuantib¬

Expanded text:
suo, quis fructus suae passionis, ad quam vesuo, quis fructus suae passionis, ad quam veniebat, mystice praesignavit. Ascensurus enim propter passionem mortis, Deus pacis, fonsque et origo luminis, atque inde os qui ligandi atque solvendi potestate achumano genere per fidem, ipse supersedens, juxta quod scriptum est: « Et equitatus tuus salvatio , » in coelestem Hierusalem animas induceret, turbis angelorum cum laude occurrentibus, palmasque victoriarum cum ramis olivarum, quae sunt pacis insignia, sublevantib