comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cula priora. scõrum sacra fide ui¬
xit ⁊ placuit. Et neo patͥarchis
neq ꝓpħis. neq cuiquam om̃i¬
no scõrum. nͥ uiredemptione dñi
iħu rp̃i salus ⁊ iustificatio fuit. Q
sicut expectabatur multis ꝓpħax
oraculis: signisq ꝓmissa: ita ẽ.
ordine dominicȩ passionis. ñ ita
ufirmitatem consideremꝰ huma¬
nam. ut arbitremur illic potenti
uinctum: nec homo ẽ. dissociat᷑
a u̾bo. Non ÷ fastidita humilitas: qr
nec imininuta maiestas. Nicħ nocu¬
it nat᷑e inuiolabili: qđ passibili
oportebat inferri. Totumq illud
sacram̃tum qđ simul ⁊ huinanitas
consummauit ⁊ dertas: dispensatio
fuit miscdiȩ. ⁊actio pietatis. Talib
enimuincłis tenebam᷑ constricti:
ut nisi ꝑ hanc opem ñ possemꝰ absol¬
ui.Humilitas igit᷑ diuinitatis. nr̃a
ꝓuectio ẽst. Nos tanto redunim᷑
precio: nos tanto curamur impen¬
dio. Quis enim abimpietate ad
iusticiam. a miseria ad beatitudinẽ

Expanded text:
cula priora sanctorum, in hac fide vicula priora sanctorum, in hac fide vixit et placuit; et neque patriarchis, neque prophetis, neque cuiquam omnino sanctorum, nisi in redemptione Domiisti salus et justificatio fuit: quae sicut exspectabatur multis prophetarum oraculis signisque promissa, ita est ordine dominicae passionis, non ita infirmitatem consideremus humanam, ut arbitremur illic potentiajunctum, nec homo est dissociatus a Verbo. Non est fastidita humilitas, quia nec imminuta majestas. Nihil nocuit naturae inviolabili, quod passibili oportebat inferri: totumque illud sacramentum, quod simul et humanitas consummavit et Deitas, dispensatio fuit misericordiae, et actio pietatis. Talibus enim vinculis tenebamur obstricti, ut nisi per hanc opem non possemus absolvi. Humilitas igitur Divinitatis nostra provectio est. Nos tanto redimimur pretio, nos tanto curamur impendio. Quis enim ab impietate ad justitiam, a miseria ad beatitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhumani generis salute suscepit.
⁊ sic̃ ꝓmisit omĩa ad se exaltatꝰ atgͣxit.
tam planeaclucide ȩuangłicꝰ sermo
reserauit: uit religiosis ⁊ piis cordib
non aliud sit audisse quȩ lecta sunt.
quam uidisse quȩ gesta st̃. Unde
cum indubitalitat᷑ optineat aucto¬
ritatem sacra narratio. annitendũ
nob̃ ÷ auxiliante dño. ut ꝑspicuũ
habeat intelligentia. qđ notum fe¬
cit hẏstoria. Post illamnamq hu¬
manȩ p̃uaricationis pͥmam & uni¬
u̾salem ruinam. ex qͣ ꝑ unum hoĩem
peccatum introiuit in hunc mundũ.
⁊ ꝑpeccatum mors. ⁊ ita in om̃s hõies ꝑ¬
transiit. inqͦ om̃s peocauerunt. nemo
diaboli dominationẽ nemo uncła
dire captiuitatis euadet: nec cunꝙͣ.
aut reconciliatio adueniam. aut
scrutabile ꝓpositum sapientiȩ
dĩ. nouissimis dieb u̾bum caro fa¬
ctum ẽ: ideo salutifere uirginis
partꝰ extremi tantum temporis
preteritas refudit etates. Om̃is
ꝓrsus antiquitas colentium dm̃
uerum. om̃is numerus apud se¬

Expanded text:
humani generis salute suscepit, et sicut promisit, omnia ad se exaltatus attraxit, tam plane ac lucide evangelicus sermo reseravit, ut religiosis et piis cordibus non aliud sit audisse quae lecta sunt, quam vidisse quae gesta sunt. Unde cum indubitabilem obtineat auctoritatem sacra narratio, annitendum nobis est, auxiliante Domino, ut perspicuum habeat intelligentia, quod notum fecit historia. Post illam namque humanae praevaricationis primam et universalem ruinam, ex qua per unum hominem peccatum introivit in hunc mundum, et per peccatum mors, et ita in omnes homines pertransiit, in quo omnes peccaverunt ; nemo tetram diaboli dominationem, nemo vincula dirae captivitatis evaderet; nec cuiquam aut reconciliatio ad veniam, aut scrutabile propositum sapientiae Dei novissimis diebus Verbum caro factum est , ideo salutiferae Virginis partus, extremi tantum temporis etiam in praeteritas refudit aetates. Omnis prorsus antiquitas colentium Deum verum, omnis numerus apud sae
Abbreviated transcription (Latin):
cum ipso ingła. Confirmandis uͦ
apłis ⁊ ad omẽm scientiam ꝓuehen¬
dis: alia quoq in illo miracło ac¬
cessit instructio. Moyses enum
helyas. lex scilicet . ꝓpħe apparue¬
runt cum domino loquentes: ut
uerissimȩ in illa quinq uirorum
p̃sentia compelleretur quod dictũ
om̃e u̾bum. Quid hoc stabilius
quidfirmius u̾bo. ineuius p̃dica¬
tione uet̾is ac noui testamenti
concunt tuba: ⁊ cum ȩuangłica.
doctrina. antiquarum ꝓtestatio¬
num instrum̃ta concurrunt
Astipulant᷑ enim sibi inuicem
utriusq fȩdis pagine : ⁊ quem sub
uelamine mysterioꝵ p̃cedentia.
signa ꝓmiserant. manifestum atq
ꝑspicuum p̃sentis głȩ splendor
ostendit. Quia sicut ait beatus
iohes. lex ꝑmos sen data ẽ: gr̃a autem
rarum. ⁊ legalium ratio prȩceptoꝵ.
mundana sꝑnens ⁊ t̾rena fastidienᷤ.
inȩt̃norum desidium quodam m̃tis
rapiebat᷑ excessu: ⁊gaudio totiꝰ uisio¬
nis impletus. ibi cum iħ u optat ha¬
bitare. ubi manifestata eiꝰ gła lȩta¬

Expanded text:
CAP. IV. Confirmandis vero apostolis et ad omnem scientiam provehendis, alia quoque in illo miraculo accessit instructio. Moses enim et Elias, lex scilicet et prophetae, apparuerunt cum Domino loquentes: ut verissime in illa quinque virorum praesentia compleretur quod dictum omne verbum . Quid hoc stabilius, quid firmius verbo, in cujus praedicatione veteris et novi Testamenti concinit tuba, et cum evangelica doctrina, antiquarum protestationum instrumenta concurrunt? Astipulantur enim sibi invicem utriusque foederis paginae; et quem sub velamine mysteriorum praecedentia signa promiserant, manifestum atque perspicuum praesentis gloriae splendor ostendit: quia, sicut ait beatus Joannes, lex per Mosen data est, gratia autem rarum et legalium ratio praeceptorummundana spernens et terrena fastidiens, in aeternorum desiderium quodam mentis rapiebatur excessu; et gaudio totius visionis impletus, ibi cum Jesu optabat habitare, ubi manifestata ejus gloria laeta
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimi sollempnitate
paschali. sic ẽ. precurrenda con¬
suetudo ieiunii: ut nos quadra¬
ginta dierum numerus. ad scifi¬
cationem corporis ⁊ mentis ȩrer¬
ceat. Suscepturi enim festorum
omnium maximum festum. ea
nosdebemꝰ obseruantia p̃parare
ut in cuius resurrectione sumuscon¬
suscitati in ipsius inueniamur pas¬
sione conmortui: dicente beato pau¬
lo apło. Mortuienim estis: ruita
ur̃a abscondita ẽ. cum xp̃o indõ.

Expanded text:
dilectissimi, solemnitate paschali, adest praecurrentis consuetudo jejunii, quod nos quadraginta dierum numero ad sanctificationem corporis et mentis exerceat. Suscepturi enim festorum omnium maximum festum, ea nos debemus observantia praeparare, ut in cujus sumus resurrectione conresuscitati, in ipsius inveniamur passione commortui, dicente beato Paulo apostolo: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
uiȩ domini. quȩ ue sint semitȩ.
euisdem p̃dicationis cohortatione
discamus: qui diuine gr̃ẽ oꝑa ⁊
dona ꝓmittens. futuraꝵ cõmuta¬
tionum reserabat affectus: addenᷤ
sententiam ꝓpħici sermonis ⁊ di
cens. Omnis uallis implebitur.
⁊omnis mons ⁊ collis humiliabit᷑.¬

Expanded text:
viae Domini, quaeve sint semitae, viae Domini, quaeve sint semitae, ejusdem praedicatoris cohortatione discamus, qui divinae gratiae opera et dona promittens, futurarum commutationum reserabat effectus, addens sententiam prophetici sermonis, 171 et dicens: Omnis vallis implebitur, et omnis mons
Abbreviated transcription (Latin):
Sirtu dilectissimi ⁊ sapientia fidei
xiiiii. neq ullo carꝙpietatis officio.
cui studium.ẽ. colere dominum. ⁊
iuuare conseruum. Harum autẽ
affectionum dupplex unitas. om̃i
quidem ẽ. tempore ȩxercenda &
ꝓficienter augenda: s nẽ increm̃¬
tis ampliorib dilatanda: ut qͣdra¬
ginta dierum ieiunium qđ festi
paschalis ẽ. p̃uium. interiorem cor¬
dis auditum illius uocis instar mo¬
ueat. qua uerbis ysaiȩ ꝓpħȩ io
hannes baptista dicebat. Parate
uiam domini: rectas facite semitas
eius. Siue enimillam partem popłi
cogitemus quȩ dudum certamina
euangelici agonis ingressa. ꝑspi¬
ritalis stadii cursum indesinenter
tendit ad palmam: siue illam quȩ
letalium conscia peccatorum ꝑ recon¬
ciliationis aux ilium festinat adue¬
niam: siue illam quȩ sc̃ĩ sp̃c regene¬
randa baptismatȩ. uetu sta¬
te adam exui. ⁊ xp̃icupitno¬
uitate uestiri: apte ⁊ utiliter
omnib dicitur. parate uiam dñi
rectas facite semitas eiꝰ. Que autẽ

Expanded text:
irtus, dilectissimi, et sapientia fidei roximi; neque ullo caret pietatis officio, cui studium est colere Dominum, et juvare conservum. Harum autem affectionum duplex unitas omni quidem est tempore exercenda, et proficienter augenda, sed nunc incrementis amplioribus dilatanda, ut quadraginta dierum jejunium, quod festi paschalis est praevium, interiorem cordis auditum illius vocis instar moveat, qua verbis Isaiae prophetae Joannes Baptista dicebat: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus . Sive enim illam partem populi cogitemus quae dudum certamina evangelici agonis ingressa, per spiritalis stadii cursum indesinenter tendit ad palmam; sive illam quae lethalium conscia peccatorum, per reconciliationis auxilium festinat ad veniam; sive illam quae sancti Spiritus regeneranda baptismate, vetustate Adam exui, et Christi cupit novitate vestiri, apte et utiliter omnibus dicitur. Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Quae autem
Abbreviated transcription (Latin):
s ⁊̃ in ꝓposito abstinentię caueamꝰ.
Qui enim sciuit humano gen̾i mortẽ
inferre ꝑcybum. nouit ⁊ ꝑ ipsum
interdicta p̃sumi: ita ꝑ fam̃ suadet.
concessa uitari. Utilis quidem ẽ.
continentia. que parco assueta uic¬
tu. deliciarum cohibet appetrtum.
s ue illoꝵ dogmati. apud qͦs ⁊̃ ieu
creaturarum naturã increatoris
iniuriam: ⁊ in contaminari edeu¬
tes asserunt his quorum ñ dm̃ s
diabolum conditorem eẽ. diffi¬

Expanded text:
sed etiam in proposito abstinentiae caveamus. sed etiam in proposito abstinentiae caveamus. Qui enim scivit humano generi mortem inferre per cibum, novit et per ipsum interdicta praesumi, ita suadet concessa vitari. Utilis quidem est observantia, quae parco assueta victu, deliciarum cohibet appetitum; sed vae illorum dogmati, apud quos etiam creaturarum naturas in Creatoris injuriam, et contaminari edentes asserunt iis quorum non Deum, sed diabolum conditorem esse defi
Abbreviated transcription (Latin):
nentiam donatam hab̾et an ꝓpͥam.
ut ñ metueret deceptionum suaꝵ
opera resoluenda. si xp̃c eius. eẽt.
conditionis cuius ⁊ corꝑis. Primo
itaq dolo scrutatꝰ ÷ an ipse. eẽt.
substantiarum creator: qͥ rerum
corporearum posset inqͦ uellet muta¬
re naturas. Scdo an sub humanȩ
carnisspecie diuinitas obumbrata
tegeret᷑: cui facile. eẽt. ꝑuium sibi
aerem facere. ⁊ trena ꝑuacuum mẽ¬
bra libͤare. S cum illi dñs iusticiã
maluiss opponere ueri hominis.
ꝙͣ potentiam manifestare dĩtatis.
ad hoc conuertit terciȩ fraudis inge¬
nium. ut eum inquo diuinȩ pote¬
statis signa cessauerant. dominan¬
di cupiditate temptaret : ⁊ad uene¬
rationem sui regna mundi pollicen¬
do tͣduceret. S prudentiamdiabo
li stultam fecit sapientia dĩ: ut su¬
ꝑb hostis hominem uidensquem
aliquando suꝑauerat: ñ inetueret
eum ꝑsequi. quem ꝓomĩb oporte
los: non solum in illecebris gule.

Expanded text:
nentiam donatam haberet an propriam: nentiam donatam haberet an propriam: ut non metueret deceptionum suarum opera resolvenda, si Christus ejus esset conditionis cujus est corporis. Primo itaque dolo scrutatus est an ipse esset substantiarum creator, qui rerum corporearum posset in quas vellet mutare naturas; secundo, an sub humanae carnis specie Divinitas obumbrata tegeretur, cui facile esset pervium sibi aerem facere, et terrena per vacuum membra librare. Sed cum illi Dominus justitiam maluisset opponere veri hominis, quam potentiam manifestare Deitatis, ad hoc convertit tertiae fraudis ingenium, ut eum in quo divinae potestatis signa cessaverant, dominandi cupiditate tentaret, et ad venerationem sui regna mundi pollicendo traduceret. Sed pruli stultam fecit sapientia Dei, ut superbus hostis hominem videns quem aliquando superaverat, non metueret eum persequi quem pro olos, non solum in illecebris gulae,
Abbreviated transcription (Latin):
esuriem necessitati sue p̃ferens.
exiguum farine ac pusillũ olei
incunctanter expendit. Sed ñ¬
ei defuit qđ fideliter erogauit: ꝙ
inuasispia effusione uacuatis. fons
nouȩ ub̾tatis ȩxortus ẽ: ut scĩs
usibus ñ minueretur eiꝰ substan-¬
diȩ plenitudo: cuius ñ fuerat for¬
dilectissimi adquȩ nos uolunta.¬
riȩ confidimꝰ p̃paratos. ñ ambigi¬
tis diabolum qͥ om̃ium u̾itutum
ẽ. aduersariꝰ inuidere. ⁊ ad hoc uim
suȩ malignitatis armare. pietati
laquȩos de ipsa pietate p̾tendat :¬
⁊ quosñ potuerit deicere ꝑdiffiden¬
tiam. conetur superare ꝑ głam: qr
difficile ÷ ut laudabiliter uiuen¬
audeat impugnare. ꝓpositum. cuiꝰ
ñ appetat uiolare ieiunium: qͣndo
u̾̃sutias suas sicut ęuangłica lecti¬
one patefactum ẽ. nec ab ipso mun¬
di saluatore continuit: Ex paues¬
cens enim ineo qͣdraginta dierũ
noctiumq ieunium. explorare
callide uoluit utrum hanc conti¬

Expanded text:
esuriem necessitati suae praeferens, esuriem necessitati suae praeferens, exiguum farinae et pusillum olei incunctanter expendit. Sed non defuit ei quod fideliter erogavit, et in vasis pia effusione vacuatis, fons novae facultatis exortus est: ut sanctis usibus non minueretur ejus substantiae plenitudo, cujus non fuerat fordilectissimi, ad quae vos voluntarie confidimus praeparatos, non ambigatis diabolum, qui omnium virtutum est adversarius, invidere et ad hoc vim suae malignitatis armare, ut pietati laqueos de ipsa pietate praetendat, et quos non potuerit dejicere per diffidentiam, conetur superare perdifficile est ut laudabiliter vivenaudeat impugnare propositum? cujus non appetat violare jejunium? quando versutias suas, sicut evangelica lectione patefactum est, nec ab ipso mundi Salvatore continuit? Expavescens enim in illo quadraginta dierum noctiumque jejunium, explorare callidissime voluit utrum hanc 159 conti
Abbreviated transcription (Latin):
tinenda uirtutum. Nẽ piarum
m̃tium fortitudo. donare culpa ᷤ.:
negligere contumelias: ⁊ obliuis¬
ci assuescat iniurias. Nunc fide¬
lis animus ꝑarma iusticiȩ a dex¬
trisse excerceat ⁊ sinustris: ut ꝑ
głam ⁊ ignobilitatem. ꝑ infamiã
⁊ bonam famam. securam consci
opꝓbria de fatigent. Non tune
tio facultatum. Semꝑ diues ÷
isto mundo indigentia laborare.
cui donatum ÷ in om̃ium rerum
dño omĩa possidere. Oꝑantib gͦ
quȩ bona st̃ ñ ÷ omino metuen¬
dum. ne eis desit facultas oꝑan¬
di: cum & induob nummnis. euan¬
gelicȩ illius uiduȩ sit laudata
deuocio: ⁊ ꝓcalice aque frigide.
p̃mium habeat gratuita largitio.
Exaffectib enimpiorum. benig¬
nitatis m̃sura texatur: ⁊ numꝗͣ
eum miserendi efficatia deserit.
in quo miscdđia ipsa non deficit.
Exꝑta ẽ. hoc uidua illa de sarep¬
ta. quȩ beato heliȩ intempore
famȩ unius diei ꝗeybum quem
solum habebat apposuit: ⁊ ꝓpħȩ

Expanded text:
acquirenda virtutum. Nunc piarum acquirenda virtutum. Nunc piarum mentium fortitudo donare culpas, negligere contumelias, et oblivisci assuescat injurias. Nunc fidelis animus per arma justitiae a dextris se exerceat et sinistris : ut per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam, securam conscieopprobria defatigent. Retio facultatum. Semper dives isto mundo indigentia laborare, cui donatum est in omnium rerum Domino omnia possidere. Operantibus ergo quae bona sunt, non est omnino metuendum ne eis desit facultas operandi; cum et in duobus nummis evangelicae illius viduae sit magnificata devotio , et pro calice aquae frigidae praemium habeat 158 gratuita largitio . Ex affectibus enim piorum benignitatis mensura taxatur; et numquam eum miserendi efficacia deserit, in quo misericordia ipsa non deficit. Experta est hoc vidua sancta de Sarepta, quae beato Eliae in tempore famis, unius diei cibum, quem solum habebat, apposuit , et prophetae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuisum ÷. ut ad reparandam nĩti¬
um puritatem. qͥdraginta nob̾
dierum exercitatio mederetur:
inquib aliorum temporum cul¬
pas ⁊ pia oꝑa redimerent. ⁊ ieiu¬
nia casta dequoquerent. Ingres¬
suri gͥ dilectissimi dies mysticos
cis obedire curemus: emundantes
nos abom̃i inquinam̃to carnis ac
spc̃: ut castigatis colluctationib
quȩ sunt inter utramq substanti¬
am. animus quem sub dei gub̾na¬
culis constitutum corꝑis sui decet
eẽ. rectorem: dominationissuȩ ob¬
tineat dignitatem. Hon enimin
sola abstinentia cybi stat nr̃i sũ¬
ma ieiunii: aut frucꝰtuosȩ corꝑi
ȩsca subtͣhitur. nisi mens abini¬
quitate reuocat᷑: ⁊ ab ob trectati¬
onib luigua cohibetur. Sic gͦ
nob̃ edendi ẽ. moderanda lib̾¬
tas: ut etiam aliȩ cupiditates
eadem lege frenentur. Mansue¬
tudinis ⁊ patientiȩ. pacis ⁊ tͣn¬
quillitas hoc tempus ẽ: in quo
exclusa om̃ium contaminatiõe
uiciorum. ꝑpetuitas nob̾ ÷ ob

Expanded text:
provisum est ut ad reparandam mentiprovisum est ut ad reparandam mentium puritatem quadraginta nobis dierum exercitatio mederetur, in quibus aliorum temporum culpas et pia opera redimerent, et jejunia casta decoquerent. ectissimi, dies mysticos cis obedire curemus, emundantes nos ab omni inquinamento carnis ac spiritus : ut castigatis colluctationibus quae sunt inter utramque substantiam, animus, quem sub Dei gubernaculis constitutum corporis sui decet esse rectorem, dominationis suae obtineat dignitatem: ut sola abstinentia cibi stat nostri summa jejunii, aut fructuose corpori esca subtrahitur, nisi mens ab iniquitate revocetur et ab obtrectationibus lingua cohibeatur. Sic ergo nobis edendi est castiganda libertas, ut etiam aliae cupiditates eadem lege frenentur. Mansuetudinis et patientiae, pacis et tranquillitatis hoc tempus est: in quo exclusa omnium contaminatione vitiorum, perpetuitas nobis est
Abbreviated transcription (Latin):
caturus ob̾ dilecꝰtissimi sa¬
cratissimum maximumq ieiuniũ.
quo aptius utar exordio. quamut
incipiam: dicamq qđ lectum ẽ.
ecce nunc tempus acceptabile. ecce
nunc dies salutis: Quamiuis enĩ
nulla sint tempora quȩ diuinis
maiori studio ad spiritales ꝓfectus
moueri.⁊ ampliori fiducia oporcet
animari. quando ad uniu̾sa pieta¬
tis officia. illius nos diei inquore¬
dempti sumus recursus inuitat:
ut excellens suꝑ omĩa passionis
dominicȩ sacram̃tum. purifica¬
tis ⁊ corporib ⁊ aninis cȩlebremꝰ.
Debebatur quidẽ tantis myste¬
riis ita incessabi lis deuocio.
⁊continuata reuerentia: ut ta¬
les ꝑmaneremus inconspectu dĩ.
quales nos in ipso paschali festo
dignum ÷ inueniri. S qr hȩc for¬
titudo paucoꝵ ÷: ⁊dum carnis fugite
austerior obseruantia relaxatur.
dumq ꝑuarias actiones uitȩ
huius sollicitudo distendit᷑: ne¬
cesse ÷ de mundano puluere. ⁊̃
religiosa corda sordescere: magna
diuinȩ iustitutionis salubritate

Expanded text:
caturus vobis, dilectissimi, sacratissimum maximumque jejunium, quo aptius utar exordio, quam utincipiam, dicamque, quod lectum est: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis ? Quamvis enim nulla sint tempora quae divinis majori studio ad spiritales profectus moveri, et ampliori fiducia oportet animari, quando ad universa pietatis officia, illius nos diei, in quo redempti sumus, recursus invitat: ut excellens super omnia passionis Dominicae sacramentum purificatis et corporibus et animis celebremus. t, quidem tantis mysteriis ita incessabilis devotio, et continuata reverentia, ut tales permaneremus in conspectu Dei, quales nos in ipso Paschali festo dignum est inveniri. Sed quia haec fortitudo paucorum est, et dum carnis fragilitate austerior observantia relaxatur, dumque per varias actiones vitae hujus sollicitudo distenditur, necesse est de mundano pulvere etiam religiosa corda sordescere, magna divinae institutionis salubritate
Abbreviated transcription (Latin):
dium defuisset. De quo tam̃ calice
non frustra admonet dominus. ut
innomine ipsius p̃beatur : quia
hec quȩ ꝑ se sunt uilia. fides esfiẽ
p̃ciosa : &. quȩ ab infidelib ministñ¬
tur. etiam si fuerint sumptu mag¬
na. omini tam̃ iustificatione sunt
te ieuiniis: ut ab om̃ib ꝑturbatio¬
nib liberi. adfesta sacratis sima
ueniatis. Suꝑbiȩ sp̃c de quo sunt
ominia orta peccata. humilitatis
amore pellat᷑:⁊ qͥ elatione tumue¬
rant. mnansuetudine mitigent᷑.
Quorum uͦ anim s aliqua exasꝑa¬
uit offensio: reconciliatione sibunet
inunitatem studeant redire conca¬
diȩ. Nemini malum ꝓmalo redden¬
tes.⁊ donantes inuicem uob̾. sicuc
nucitias pace delete: & si qͥ de sub¬
ditis ur̃is aut claustra custodiȩ aut
uincula meruerunt. misericordit
relarentur: ut qui cotidiane indul¬
gentiȩ remediis indigemus: non
difficulter peccatis ignoscamꝰ ali¬
enis. Dicentes enimad dñm pa¬
trem nrm̃. dumitte nob̃ debita

Expanded text:
dium defuisset. De quo tamen calice dium defuisset. De quo tamen calice non frustra admonet Dominus ut in nomine ipsius praebeatur: quia haec, quae per se sunt vilia, fides efficit pretiosa, et quae ab infidelibus ministrantur, etsi fuerint sumptu magna, omni tamen justificatione sunt te jejuniis, ut ab omnibus perturbationibus liberi ad festa sacratissima veniatis. Superbiae spiritus, de quo sunt omnia orta peccata, humilitatis amore pellatur; et qui elatione tumuerant, mansuetudine mitigentur. Quorum vero animos aliqua exasperavit offensio, reconciliati sibimet in unitatem studeant redire concordiae. Nemini malum pro malo reddentes, et donantes invicem vobis, sicut micitias pace delete; et si qui de subditis 170 vestris aut claustra custodiae, aut vincula meruerunt, misericorditer relaxentur: ut qui quotidianae indulgentiae remediis indigemus, non difficulter peccatis ignoscamus alienis. Dicentes enim ad Dominum Patrem nostrum: Dimitte nobis debita
Abbreviated transcription (Latin):
uirib inequales. mentistamen
affectione sint similes. Nameũ
sub ocłis dñi. multi ingaraᷤ fila¬
tio exopulentia. sua multa con-¬
ferrent. uidua quȩdam duos
testimonio meruit coronar i. ut
intam paruo muneris mͦ. om̃iũ
ferri:quia inter magna eoꝵ
dona quib multa residebant.
illius quod fuit exiguum. fuit
totum. Si uͦ aliquis tantę pauꝑta¬
tis coartatur angustiis. ut nec ad
duo era in opi imꝑcienda sufficiat.:
habet inp̃ceptis domini. unde in¬
pleat bone uoluntatis officium: si¬
quidem quisicienti pauꝑi calicẽ
aquȩ frigidȩ minstrarit. mercedem
sit sui oꝑis adepturus: tanta ser¬
uissius domino ad optinendum
regnum suum p̃paraͬte compendia:
ut etiam prȩbitio aquȩ cuiususus
gratuitus atq communis est. p̃mio
non careret. Qđ ne ulla int̾clude¬
ret difficultas. de aqua frigida
forma ẽ. ꝓposita pietatis: ne pu¬
taret se mercede cariturum. cui
de calefactione potꝰ. lignorum impen¬

Expanded text:
viribus inaequales, mentis tamen viribus inaequales, mentis tamen affectione sint similes. Nam cum sub oculis Domini multi in gazophylacio ex opulentia sua multa conferrent, vidua quaedam duos hristi testimonio meruit coronari, ut in tam parvo muneris modo omnium ferri: quia inter magna eorum dona, quibus multa residebant, illius quod fuit exiguum, fuit totum. Si vero aliquis tantae paupertatis coarctatur angustiis, ut nec ad duo aera inopi impartienda sufficiat, habet in praeceptis Domini unde impleat bonae voluntatis officium. Siquidem qui sitienti pauperi calicem aquae frigidae ministrarit, mercedem est sui operis adepturus : tanta servis suis Domino ad obtinendum regnum suum praeparante compendia, ut etiam praebitio aquae, cujus usus gratuitus atque communis est, praemio non careret. Quod ne ulla intercluderet difficultas, de aqua frigida forma est proposita pietatis: ne putaret se mercede cariturum, cui de calefactione potus lignorum impen
Abbreviated transcription (Latin):
latione. ñ utitur. nulla iniquitate
pascatur. Rationabilib autem scĩs¬
ꝙ ieiuniis. nulla utilius. ꝙͣ elemo¬
sinarum oꝑa copulant᷑: quȩ uno
miscđiȩ nominȩ. multas laudabi¬
les pietatis continent actiones: ut
omnium̃ fidelium pares animi eẽ.
possint. etiam int̾ impares facul¬
tates. Dilectio enim quȩ simul deo
hominiq debetur: nullis umquã
ita impedit᷑ obstaculis. ut nonei
semꝑ bene uelle sit lib̾um. Dicen¬
tib quippe angłis. gła in excel-¬
sisdeo ⁊ interra pax hominib bo¬
nȩ uoluntatis: nonsolum uirtute
beniuolentiȩ. s etiam pacis bono
beatus efficitur : qui cumq aliis
quacumq miseria laborantib.
caritate compatit᷑. Latissima gͦ¬
sunt gͦ sunt oꝑa pietatis: quȩ
ipsa sui uarietate. idueris confe¬
runt xp̃ianis. tit indistribulatio¬
ne elemosinarum. non solum
diuites ⁊ habundantes. s etiam
mediocres ⁊ pauꝑes. suas habe¬
ant potiones: ⁊ qui largitatiᷤ st̃

Expanded text:
latione non utitur, nulla iniquitate latione non utitur, nulla iniquitate pascatur. Rationabilibus autem sanctisque jejuniis nulla utilius quam eleemosynarum opera copulantur, quae uno misericordiae nomine 169 multas laudabiles pietatis continent actiones, ut omnium fidelium pares animi esse possint etiam inter impares facultates. Dilectio enim quae simul Deo hominique debetur, nullis umquam ita impeditur obstaculis, ut non ei semper bene velle sit liberum. Dicentibus quippe angelis: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis , non solum virtute benevolentiae, sed etiam pacis bono beatus efficitur, quicumque aliis quacumque miseria laborantibus charitate compatitur. Latissima enim sunt opera pietatis, quae ipsa sui varietate id veris conferunt Christianis, ut in distributione eleemosynarum non solum divites et abundantes, sed etiam mediocres et pauperes, suas habeant portiones; et qui largitatis sunt
Abbreviated transcription (Latin):
generaliter annitendum ẽ. ut in
die redemptionis nemo inuenia¬
tur inuiciis uetristatis. Qđ gͦ
quemq conuenit face̾ xꝑianũ. id nunc
sollicitius ẽ. ac deuotius exequen¬
dum. ut apłica institutio quadra-¬
giita dierum ieiuniis impleatur.
non cẏborum tantummͦ parcitate.
s pͥuatione maximȩ uiciorum. Nã
cum ad hu̾c castigatio ista sumatur.
ut carnalium desideriorum fomiteᷤᷤ
subtrahantur: nullum magissec¬
tandum ẽ. continentiȩ genꝰ . ꝙͣ. ut
semꝑsimus abiniusta uoluntate
sobrii.⁊ abin honesta actione ie¬
iuni. Quȩ deuotio. non omit tit
egros. non secernit inualdos: qr
etiam in languido atq inutili cor¬
pore. potest animi integritas rep¬
periri: si ubi fuit sedes prauita¬
tis. ibi confirm̃tur fundamenta
uirtutis. & ideo infirmȩ carnis
ista sufficit egritudo. quȩ sepe
m̃suram uoluntariȩ affuctionis
excedit. tantum ut mens officii sui
impleat partes: ⁊ quȩ corporea epu¬

Expanded text:
generaliter annitendum est ut in generaliter annitendum est ut in die redemptionis nemo inveniatur in vitiis vetustatis. CAP. II. quemque convenit facere Christianum, id nunc sollicitius est et devotius exsequendum, ut apostolica institutio quadraginta dierum jejuniis impleatur, non ciborum tantummodo parcitate, sed privatione maxime vitiorum. Nam cum ob hoc castigatio ista sumatur, ut carnalium desideriorum fomites subtrahantur, nullum magis sectandum est continentiae genus, quam ut semper simus ab injusta voluntate sobrii, et ab inhonesta actione jejuni. Quae devotio non omittit aegros, non secernit invalidos: quia etiam in languido atque inutili corpore potest animi integritas reperiri, si ubi fuit sedes pravitatis, ibi confirmentur fundamenta virtutis. Et ideo infirmae carnis ista sufficit aegritudo, quae saepe mensuram voluntariae afflictionis excedit, tantum ut mens officii sui impleat partes, et quae corporea epu
Abbreviated transcription (Latin):
muudum se.eẽ. a pecc̃o: Q iterum.
Ab occultis meis munda me:⁊ ab
quodex ꝑimentis ꝓbatur. talis
conditio ẽ. eoꝵ qui concupiscentiis
renituntur. qui uacundiȩ morib
reluctantur. ⁊ ipsarum quoq cogi¬
tationum archana castigant. ut
numquam possint incordib suis
ñ inuenire. quod reꝓbent. ⁊ sepe auc
fallantur occultis. aut grauent᷑
quib austerior sit ad hibenda me¬
dicina. ut illius sacram̃ti ꝑ qd̃ sol¬
uuntur oꝑa diaboli. ñ in ueniant᷑
alieni: Pasc halis quippe festiui¬
tatis hoc ꝓprium ẽ. ut tota eccłia
remissione gaudeat peccatoꝵ: quȩ
n̾ in eis tantum siat qui sacro bap¬
tismate renascunt᷑: s ⁊̃ in eisqui
dudum in ad optiuorum sorte nu¬
merantur. Quamuis enim pͥnci¬
paliter nouos homines faciat
regenerationis ablutio: qr tam̃
suꝑ ẽ. omnib. contͣ rubiginem
mortalitatis cotidiana renoua¬
tio. ⁊ int̾ ꝓfectuum gradꝰ. nullus
ẽ. qui ñ semꝑ melior. ee̾. debeat.

Expanded text:
mundum se esse a peccato ? Et iterum: mundum se esse a peccato ? Et iterum: Ab occultis meis munda me, Domiquod experimentis probatur, talis conditio est eorum qui concupiscentiis renituntur, qui iracundiae motibus reluctantur, et ipsarum quoque cogitationum arcana castigant, ut 168 et numquam possint in cordibus suis non invenire quod reprobent, et saepe aut fallantur occultis, aut graventurquibus austerior sit adhibenda medicina: ut illius sacramenti, per quod solvuntur opera diaboli, non inveniantur alieni. Paschalis quippe festivitatis hoc proprium est, ut tota Ecclesia remissione gaudeat peccatorum, quae non in eis tantum fiat qui sacro baptismate renascuntur, sed etiam in eis qui dudum in adoptivorum sorte numerantur. Quamvis enim principaliter novos homines faciat regenerationis ablutio, quia tamen superest omnibus contra rubiginem mortalitatis quotidiana renovatio, et inter profectuum gradus nullus est qui non semper melior esse debeat,
Abbreviated transcription (Latin):
emꝑ quidem dilectissimi mi¬
sericordia domini plena est
terra: & unicuiq fidelium ad colen¬
dum deũ ipsa rerũ natura doctrina
ẽ: dum cȩlum ⁊ terra mare ⁊ omnia
quȩ ineissunt. bonitatem ⁊ om̃ipo¬
tentiam sui ꝓtestantur auctoris:
& famulantium elementorum
mirabilis pulchritudo. iustã
ab intellectuali creatura.
gratiarum exigit auctio¬
nem. S cum adistos recͣ¬
riturdies. quos specialiꝰ
reparationis humanȩ sa¬
cramenta signarunt: ⁊qui
uicino ordine atq contiguo festum
paschale p̃cedunt: diligentius nob̃
p̃paratio religiose purificationis
indicit᷑. Quamuis enuim inqͦlib
tempore innocenssit uita multoꝵ.
& plurimos deo bonorum actuum
consuetudo commendet: non adeo
t̾am̃ de conscientiȩ integritate fi¬
dendum ẽ. ut humana fragilita¬
te int̾ scandala temptationesq de¬
gente. nicħ potuisse arbitremur.
quod lederet eam incidere: cum
ꝓpħa excellentissimus dicat. Qͥs
głabitur castum se hab̾e cor. aut

Expanded text:
er quidem, dilectissimi, misericordia Domini plena est terra ; et unicuique fidelium ad colendum Deum ipsa rerum natura doctrina est, dum coelum et terra, mare et omnia quae in eis sunt, bonitatem et omnipotentiam sui protestantur auctoris, et famulantium elementorum mirabilis pulchritudo justam ab intellectuali creatura gratiarum exigit actionem. Sed cum ad istos recurritur dies, quos specialius reparationis humanae sacramenta signarunt, et qui vicino ordine atque contiguo festum paschale praecedunt, diligentius nobis praeparatio religiosae purificationis indicitur. Quamvis enim in quolibet tempore innocens vita sit multorum, et plurimos Deo bonorum actuum consuetudo commendet, non adeo tamen de conscientiae integritate fidendum est, ut humanam fragilitatem inter scandala tentationesque degentem nihil potuisse arbitremur, quod laederet eam, incidere; cum propheta excellentissimus dicat: Quis gloriabitur castum se habere cor, aut
Abbreviated transcription (Latin):
ni tempore consuetudo nutritur:
seuera insubdicos imꝑia detumes¬
cant: cesset uindicta peccati: ⁊ rei
criminum adhos dies ꝑuenisse se
gaudeant. inquib a scĩs piisq pͥn¬
cipib. etiam publicarum austeritaᷤ
remittit᷑ ultionum. Aboleantur
odia. deficiant simultates: pacis
⁊ beniuolentiȩ multiplicet᷑ affectꝰ
⁊ qui potuit malicia polliu. stude¬
at benignitate purgari. qm̃ sictit
iudicium dei sicut inmitib uehe¬
mens. ita misericordib clemens:
⁊ de trusis uignem gehennȩ ꝓpt̃
inhumanitatem sinistris. dextros
elemosinarum pietate laudatos.
ȩterna cęlestis regni beatitudosus

Expanded text:
ni tempore consuetudo nutritur. ni tempore consuetudo nutritur. Severa in subditos imperia detumescant, cesset vindicta peccati, et rei criminum ad hos dies pervenisse se gaudeant, in quibus sub sanctis piisque principibus etiam publicarum austeritas remittitur ultionum. Aboleantur odia, deficiant simultates, pacis et benevolentiae multiplicetur affectus, et qui potuit malitia pollui, studeat benignitate purgari. Quoniam judicium Dei, sicut immitibus vehemens, ita erit misericordibus clemens; et detrusis in ignem gehennae propter inhumanitatem sinistris, dextros eleemosynarum pietate laudatos , aeterna coelestis regni beatitudo sus
Abbreviated transcription (Latin):
quunte oꝑatur agnoscens. de ip¬
sa paschali festiuitate feruesce.
Debiti enim tui ÷ ut ei qui ꝓ om̃ĩb
passus ẽ. paratus sis compati: qm̃ pia
uita scõrum numquam aliena ẽ. cru¬
cis xp̃i. dum continentiȩ clauis desi¬
deria carnis configit: ⁊corporeas cu¬
piditates. uirtute sp̃c inse habitan¬
tis interficit. Difficile. ẽ. quemꝙͣ in
se non hab̾e qđ ꝑimat. Extinguen¬
da ÷ iracundia: mortificanda suꝑ
bia: dęstruenda luxuria. Radix qͦ¬
q auariciȩ. altius ꝑsequenda est:
ut om̃ium malorum germ̃ ualeat ex¬
cidi. si eorum potuerit fomes euelli.
Cum autem hac diligentia indesinen¬
ter sit animus excolendꝰ : ⁊utendum
ita sit corpore. ut rectori suo necessa¬
riump̃beat natura inferior famula¬
tum: nunc maxime frenis continen¬
tiȩ caro moderanda ẽ. ⁊ quicquid sub¬
limib desideriis obuiat amputan-¬
dum. Dum enim congruis purifica¬
tionib ad cȩlebrandum pascha dñi
utͣq substantia p̃parat᷑. ꝓfutura om¬

Expanded text:
te operatur agnoscens, de ipsa paschali festivitate fervesce. Debiti enim tui est, ut ei qui pro omnibus passus est parata sis compati: quoniam pia vita sanctorum numquam aliena est crucis Christi, dum continentiae clavis desideria carnis configit, et corporeas cupiditates virtute Spiritus in se habitantis interficit. Difficile est quemquam in se non habere quod perimat. Exstinguenda est iracundia, mortificanda est superbia, destruenda luxuria, radix quoque avaritiae altius persequenda est: ut omnium malorum germen excidi valeat, si eorum potuerit fomes evelli. Cum autem hac diligentia indesinenter sit animus excolendus, et utendum ita sit corpore, ut rectori suo necessarium praebeat natura inferior famulatum, nunc maxime frenis continentiae caro moderanda est, et quidquid sublimibus desideriis obviat, amputandum. Dum enim congruis purificationibus ad celebrandum Pascha Domini utraque substantia praeparatur, profutura om
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑiustis me. Infirmus: ⁊ uisitastis
me. Incarcere eram: ⁊ uenistis adme.
Querentib autemiustis. quando
aut qualiter potuerint ista de¬
pendere: respondens rex dicet illis.
Am̃ dico uob̃̾: quamdiu fecistis uni¬
Quid hoc oꝑe fructuosius: Quid
hac humanitate felicius: Quȩ
utiq laude sua fraudanda ñ. eẽt:
siꝓpter ipsam naturȩ cominunio¬
nem. iuuando homini ab homine
preberetur. S quia qđ non ex fidĩ¬
nit: alia ẽ. condicio cȩlestium oꝑm.
alia terrenorum. Mundana beniuo¬
lentia. in his quos adiuuat habet
finem: xp̃iana pietas insuum tͣnsit
auctorem.dum in ipsum dicam᷑ be¬
nigni. quem in nob̾ fatemur oꝑari.
dicente domino. Sic luceat lum̃ ue¬
strum coram hominib ut uideant

Expanded text:
istis me. Infirmus, et visitastis me. In carcere eram, et venistis ad me . Quaerentibus autem justis quando aut qualiter potuerint ista dependere, respondens Rex dicet illis: Amen, amen dico vobis, quamdiu fecistis haQuid hoc opere fructuosius? quid hac humanitate felicius? quae utique laude sua fraudanda non esset, si propter ipsam naturae communionem juvando homini ab homine praestaretur. Sed quia quod non ex fidnit; alia est conditio operum coelestium, alia terrenorum. Mundana benevolentia in iis quos adjuvat, habet finem; Christiana pietas in suum transit auctorem; dum in ipsum dicimur benigni, quem in nobis confitemur operari, dicente Domino: Sic luceat lumen vestrum coram hominibus, ut videant
Abbreviated transcription (Latin):
concupiscite: ⁊ ꝑ bonam emula¬
tionem. adipsorum ambite suf¬
fragia. Cum quib enm uob̾ fue¬
rit consorti deuotionis: erit:
communio dignitatis. Dum ita¬
q tempus nob̾ admandata dĩ exe¬
quenda conceditur. głificate dm̃
incorpore ur̃o: Nlucete dilectissi¬
mi sicut luminaria in hoc mun¬
do. Sint lucerne m̃tium urarum
semꝑ ardentes: ⁊ nicħ resideat ue¬
stris incordib tenebrosum: qm̃
sicut ait apłs. fuistis aliquando

Expanded text:
concupiscite, et per bonam aemulaconcupiscite, et per bonam aemulationem ipsorum ambite suffragia. Cum quibus enim nobis fuerit consortium devotionis, erit et communio dignitatis. Dum itaque tempus vobis ad mandata Dei exsequenda conceditur, glorificate Deum in corpore vestro , et lucete, dilectissimi, sicut luminaria in hoc mundo . Sint lucernae mentium vestrarum semper ardentes, et nihil resideat vestris in cordibus tenebrosum : quoniam, sicut a
Abbreviated transcription (Latin):
indiscrete uniuersis bona multa
largitur: eosq quos merito subde¬
ret pęnis. mauult inuitare bene¬
ficiis: dilatio enim uindictȩ. dat
locum pę̧nitentiȩ. Nec tam̃ dicipo¬
test. nulla ibi ẽẽ. ultio. ubinulla
conuersio ẽ: quia mensdura ⁊
ingrata ⁊ iam sibi ipsa supplicium
ẽ:⁊ inconscientia sua patitur. qͥc¬
quid dĩ bonitate differt᷑. Non
ita gͥ delinquentes peccata de¬
lectent. ut illosinsuis actib uite
huius finis inueniat: qr̾na in in¬
ferno nulla. correptio ẽ: nec da¬
tur remedium satisfactionis. ubi
giantur nox ias uoluntates: mimi¬
cagaudia ⁊ desideria iam iamq
ꝑitura. Quis fructus ẽ. quȩ ue
utilitas ea. in desinenter cupere.
quȩ ⁊̃ si non deserant deserenda
sunt. Amor rerum deficienti¬
um. ad incorruptibilia transfe¬
ratur: ⁊ ad sublunia uocatꝰ ani¬
ius. cȩlestib delectat᷑. Confir¬
mate amicitias cum scĩs angłis:
ciamini. Unde ⁊illigaudent.
inde gaudete: horum diuitias

Expanded text:
indiscrete universis bona multa indiscrete universis bona multa largiatur, eosque quos merito subderet poenis, mavult invitare beneficiis. Dilatio enim vindictae dat locum poenitentiae. NEC TAMEN DICI potest nulla ibi esse ultio, ubi nulla conversio est, quia mens dura et ingrata jam sibi ipsa supplicium est, 131 et in conscientia sua patitur quidquid Dei bonitate differtur. Non ita igitur delinquentes peccata delectent, ut illos in suis actibus vitae hujus finis inveniat: quoniam in inferno nulla est correctio, NEC DATUR remedium satisfactionis, ubi giantur noxiae voluptates, inimica gaudia et desideria jamjamque peritura. Quis fructus est, quaeve utilitas, ea indesinenter cupere, quae etiamsi non deserant, deserenda sunt? Amor rerum deficientium ad incorruptibilia transferatur, et ad sublimia vocatus animus coelestibus delectetur. Confirmate amicitias cum sanctis angelis; ciamini. Unde illi gaudent, inde gaudete. Horum divitias
Abbreviated transcription (Latin):
de: ⁊ inuenietis requiem animab
urĩs. Iugum enim meum suaue :
⁊ onus meum leue. ẽ. Hicħ gͦ dilec¬
tissimi arduum ẽ. humilib. nicħ
asꝑummitib: ⁊ facile omĩa p̃cep¬
ta ueniunt ineffectum: quando
⁊gr̃a p̃tendit auxilium. ⁊ obȩdientia
mollit imꝑum. Intonante enim
cotidie aurib nrĩs eloquio dei:
omnis homo quid diuinȩ iusticiȩ
placeat. scire conuincit᷑. S qr iu¬
dicium illud quo unus quisq re¬
cipiet ꝓut gessit. siue bonum siue
malum. iudicaturi patientia.⁊
bonitate differt᷑: impunitatem
sibi iniquitatis. infidelium corda.
ꝓmittunt: ⁊ putant humanorum
actuum qualitates. ad diuinȩ ꝓ¬
uidentiȩ ꝑ non ꝑtinere censuram:
quasi non euidentissimis plerũq
suppliciis. male gesta plectantur.
aut non sepe cȩlestium comminatio¬
nem terror ostendat: quib utiq
⁊ fides monetur. ⁊ infidelitas in¬
crepatur. Inter hȩc aurem ꝑmanet
suꝑ om̃s benignitas dĩ: ⁊ nulli mi¬
sericordiam suam denegat. cum

Expanded text:
de, et invenietis requiem animabus vestris. Jugum enim meum suave est, et onus meum leve . Nihil ergo, dilectissimi, arduum est humilibus, nihil asperum mitibus, et facile omnia praecepta veniunt in effectum, quando et gratia praetendit auxilium, et obedientia mollit imperium. Intonant enim quotidie auribus nostris eloquia Dei, et omnis homo quid divinae justitiae placeat scire convincitur. Sed quia judicium illud, quo unusquisque recipiet prout gessit, sive bonum, sive malum , judicaturi patientia et bonitate differtur, impunitatem sibi iniquitatis infidelium corda promittunt, et putant humanorum actuum qualitates ad divinae providentiae non pertinere censuram, quasi non evidentissimis plerumque suppliciis male gesta plectantur, aut non saepe coelestium comminationum terror ostendatur: quibus utique et fides monetur, et infidelitas increpatur. CAP. IV. Inter haec autem permanet super omnes benignitas Dei, et nulli misericordiam suam denegat, cum
Abbreviated transcription (Latin):
cum ad effectus miscdiȩ suȩ ad iu¬
tore ñ egeat: ita suam omĩ potenti¬
am temperauit. ut ⁊ laborib homi¬
num ꝑ homines subueniret: ⁊ m̾ito
deo grẽ referrentur de pietatis of¬
ficiis. cuius oꝑa uiderent᷑ infamu¬
lis. ꝓpt̾ quod ipse dñs discipłis ait.
Sic luceat lux uestra coram ho¬
minib: ut uidentes oꝑa ur̃a bona
magnificent patirẽ urm̃ qͥ incęlis ẽ.

Expanded text:
cum ad effectus misericordiae suae adjucum ad effectus misericordiae suae adjutore non egeat, ita suam omnipotentiam temperavit, ut laboribus hominum per homines subveniret, et merito Deo gratiae referrentur de pietatis officiis, cujus opera videntur in famulis. Propter quod ipse Dominus discipulis ait: Sic luceat lumen vestrum coram hominibus, ut videntes opera vestra bona, magnificent Patrem vestrum qui in coelis e
Abbreviated transcription (Latin):
mittimus debitorib nr̃is: duris¬
simis uinculis nos alligamus. nisi
qđ ꝓfitemur implemus. Unde
siorationis huiussacratissimum
pactum non tota sui conditione
seruatum ẽ: nunc saltim consei¬
entiam suam unusquisq cognoscat:
salieins ignoscendo delictis. aboli¬
cionem suoꝵ obtineat peccatoꝵ.
Dicente namq domino. si dimiseritis
poscit. cumde benignitate suppli¬
cis. sententia pendeat iudicantis.:
qui humanarum p̃cum misericors
⁊ iustus auditor. equitati suȩ de nr̃a
lenitate p̃scripsit: ut ñ habe¬
ret ineos ius seueritatis quo ᷤᷤ¬
ñ inuenisset cupidos ultio¬
uis. Clementes autem ⁊
mittes animos: ⁊̃ largitas
decet. Nicħ ẽ. enim digniꝰ
ꝙͣ ut homo sui sit auctoris
facultatis. diuini sit oꝑis ęxequu¬
tor. Namcũ alunt᷑ esurientes. uesti¬
unt᷑ nudi. fouent᷑ infirmi: nonne
auxilium dei manꝰ explet ministri.
⁊ benignitas serui. munꝰ ẽ. dm̃iꝰ Qͥ

Expanded text:
mittimus debitoribus nostris ; durismittimus debitoribus nostris ; durissimis nos vinculis illigamus, nisi quod profitemur impleamus. Unde si orationis hujus sacratissimum pactum non tota sui conditione servatum est, nunc saltem conscientiam suam unusquisque cognoscat, et alienis ignoscendo delictis, abolitionem suorum obtineat peccatorum. Dicente namque Domino: Si dimiseritis poscit, cum de benignitate supplicis sententia pendeat judicantis: qui humanarum precum misericors et justus auditor, aequitati suae de nostra lenitate praescripsit, ut non haberet in eos jus severitatis, quos non invenisset cupidos ultionis. Clementes autem et mites animos etiam largitas decet. Nihil est enim dignius quam ut homo sit sui auctoris facultatis divini sit operis exsecutor. Nam cum aluntur esurientes, vestiuntur nudi, foventur infirmi, nonne auxilium Domini manus explet ministri, et benignitas servi munus est Domini? Qui
Abbreviated transcription (Latin):
solum ei acta ⁊ cogitata. uerum ꝙ
agenda ⁊ cogitanda sint cognita.
Ista gͦ scientia summi iudicis. iste
ẽ. trem̃dus aspectus: cui ꝑuium
ẽ. om̃e solidum. & aꝑtum omne
secretum: cui obscura clarent. mu¬
ta respondent: silentium confitet᷑:
nsine uoce mens loquitur. Nemo
patientiam bonitatis dei de pecca¬
torum suorum impunitate contemp¬
nat: nec ideo illum estimet ñ offen¬
sum. quia ñdum ẽ. exꝑtus iratum.
Nonsunt longe. uitȩ mortalis in
dutiȩ : nec duiturna ÷ licentia
insipientium uoluptatum. in eter¬
narum dolorem transitura pęnaꝵ:
sidum iusticiȩ sententia suspendi¬
tur. penitentiȩ medicina ñ que¬
domini digna obseruantia cȩle¬
bretur: cunctorum se fidelium cor¬
da scĩficent. Mitescat seuitia :
mansuescat iracundia: remittant
sibi om̃s culpas inuicem suas: nec
eractor sit uindictȩ. qui petitor ÷
ueuie. Dicentes enini dimitte
nob̃ debita nostra sicut & nos di¬

Expanded text:
solum ei acta et cogitata, verum et solum ei acta et cogitata, verum et agenda et cogitanda sint cognita. Ista ergo scientia summi judicis, iste est tremendus aspectus, cui pervium est omne solidum, et apertum omne secretum; cui obscura clarent, muta respondent; silentium confitetur, et sine voce mens loquitur. Nemo patientiam bonitatis Dei de peccatorum suorum impunitate contemnat: nec ideo illum aestimet non offensum, quia necdum est expertus iratum. Non sunt longae mortalis vitae induciae, nec diuturna est licentia insipientium voluptatum in aeternarum dolorem transitura poenarum, si dum justitiae sententia suspenditur, poenitentiae medicina non quaeDomini digna observantia celebretur, cunctorum se fidelium corda sanctificent. Mitescat saevitia, mansuescat iracundia, remittant sibi omnes culpas invicem suas, nec exactor sit vindictae, qui petitor est veniae. Dicentes enim: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos di
Abbreviated transcription (Latin):
ant. Dicente namq apło qͥ stat
uideat ne cadat: nemo ẽ. tanta
firmitate suffultꝰ. ut de stabili¬
tate sua debeat. eẽ. securus.
Utamurgͥ dilectissimi salubri¬
mum temꝑis uenerabilib insti¬
tutis: ⁊ solliciore cura cordisnr̃i
specula tergamus. Quantumla
enim caste ⁊ sobriȩ mortalis hec
uita ducatur: quodam tam̃
puluere terrene conu̾sationis
asꝑgitur: initor mentium ad
dei imaginem conditarũ. non
ita a fumo tocius uanstatis n¬
alienus ẽ. ut nulla possit sorde
fuscari: & non semꝑ indigeat ex¬
poliri. Qd̃ si ⁊̃ cautissimis animis
necessarium ẽ: quanto illis ampliꝰ
ẽ. ex pectendum. qui tota forte an¬
ni spacia aut securius. aut negli¬
gentius tͣnsierunt: Quos carita¬
te debita commonemus. ut ñ ideo
sibimet blandiantur. qr nob̾ con¬
scientiȩ singulorum patere ñ pos¬
sunt: cumoculos dei simul uniu̾¬
sa cernentes. non abdita locoꝵ
ñ parietum septa secludant: nec

Expanded text:
ant: dicente Apostolo, Qui stat, ant: dicente Apostolo, Qui stat, videat ne cadat . Nemo tanta est firmitate suffultus, ut de stabilitate sua debeat esse securus. Utamur igitur, dilectissimi, saluberrimi temporis venerabilibus institutis, et sollicitiore cura cordis nostri specula tergamus. Quantumlibet enim caste et sobrie mortalis haec vita ducatur, quodam tamen pulvere terrenae conversationis aspergitur: et nitor mentium ad Dei imaginem conditarum non ita a fumo totius vanitatis alienus est, ut nulla possit sorde fuscari, et non semper indigeat expoliri. Quod si etiam cautissimis animis necessarium est, quanto illis amplius est expetendum, qui tota forte anni spatia aut securius aut negligentius transegerunt? Quos charitate debita commonemus, ut non ideo sibimet blandiantur, quia nobis conscientiae singulorum patere non possunt: cum oculos Dei simul universa cernentis non abdita locorum, non parietum septa secludant; nec
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝑ turbatione quatiant᷑.⁊ mul¬
tos fidelium non aduersa tantum
s ⁊̃ scd̾a corrumpant: sanandis
uuln̾ib quib humana infirmitas
sauciatur. diligens ẽ. ad hibenda
curatio. Ideo enim de ꝑiculis quib
mundus hic plenꝰ ẽ. quedam bre¬
uiter ꝑcucurri: ut dicente scͥpt᷑a
quis głabitar castum se hab̾e cor.
dut mundum se.eẽ. a peccato: om̃s
sibi intelligant delictoꝵ indulgen¬
necessariam. eẽ. medicinã. Qn¬
do autem dilectissim i oportumꝰ.
ad remedia diuina ꝑcurrimꝰ. ꝙͣ.
cum ipsa nob̾ sacram̃ta redemp¬
tionis nr̃e temporum lege referun¬
tur: quȩ ut dignius cȩlebreius.
salubrimȩ nos quadraginta die¬
rum ieiunio p̃paremꝰ. Non enim
hii tantum qui ꝑmortis xp̃i resur¬
rectionisq mysterium innouam
uitam baptismo sunt regeneran¬
torum. utiliter sibi ⁊ necessariȩ
p̃sidium huius scĩficationis assu¬
munt. Illi ut quȩ ñ dum habent
accipiant: isti ut accepta custodi¬

Expanded text:
tum perturbatione quatiantur, et multum perturbatione quatiantur, et multos fidelium non adversa tantum, sed etiam secunda corrumpant, sanandis vulneribus quibus humana infirmitas sauciatur, diligens est adhibenda curatio. Ideo enim de periculis quibus mundus hic plenus est quaedam breviter percurri, ut dicente Scriptura: Quis gloriabitur castum se habere cor, aut mundum se esse a peccato ? omnes sibi intelligant delictorum indulgennecessaria. Deus omniscius. Quando autem, dilectissimi, opportunius ad remedia divina decurrimus, quam cum ipsa nobis sacramenta redemptionis nostrae temporum lege referuntur? Quae ut dignius celebremus, saluberrime nos quadraginta dierum jejunio praeparemus. Non enim hi tantum qui per mortis Christi resurrectionisque mysterium in novam vitam Baptismo sunt regenerantorum utiliter sibi et necessarie praesidium hujus sanctificationis assumunt: illi, ut quae nondum habent accipiant; isti, ut accepta custodi