comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rec pauꝑtas tibi t¬
meuda et sit nec ꝑsi¬
monia sordida niec
simplicitas. neglecta
nec leuitos langusda
et si res tibi oeigue
suit. non suit anguste
uec tua deffleas nec
alieua nureris. Si

Expanded text:
e paupertas tibi immunda sit, nec parcimonia sordida, nec simplicitas neglecta, nec lenitas languida; et si tibi res exiguae sunt, non tamen sint angustae. Nec tua defleas, nec aliena mireris. Si
Abbreviated transcription (Latin):
¶Pauem et aqm̈ na
de siderat nemo autẽ¬
ad hoc panꝑ est intͣ que
quisquis desid̾ium suũ
clausit. cum ipõ ione
de felicitate ꝯtendat.¬

Expanded text:
panem et aquam natura desiderat Nemo ad haec pauper est, intra quae quisquis desiderium suum clusit, cum ipso Iove de felicitate contendat
Abbreviated transcription (Latin):
audeo ut domus mea
cillami et filist eius. ͭ
melior sit ꝙͣ domꝰ ysa¬
ac cui de duobꝰ gem̃is
dom̃ est. Iacob diloxi
esau ant odio hũr si

Expanded text:
audeo ut domus mea cillam et filium eius, aut melior sit quam domus Ysaac, cuius de duobus geminis dictum est: Iacob dilexi, Esau
Abbreviated transcription (Latin):
Qui infirmi ex p̾sti¬
tͣctant᷑ ĩuictu. nõ debet
aliis molestũ eẽ itͨ ĩui¬
stum utõ eis quos fe¬
cit aliꝗͣ ꝯsuetudo for¬
cõres. nec illos felicõ¬
ies eẽ putent qr ñ su

Expanded text:
Qui infirmi sunt ex pristitractantur in victu, non debet aliis molestum esse, nec injustum videri eis quos fecit alia consuetudo fortiores. Nec illos feliciores putent, quia su
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qx nultu. ex oculis.
ex onini d formatoẽ
iuebiorũ eos eligat
qui iplere ualean
bellatores. Ramq
non trũ in honinub.
sed ⁊ iam in equis.

Expanded text:
 ex vultu, ex oculis, ex omni conformatione membrorum, eos eligat qui implere valeant bellatores. Namque non tantum in hominibus sed etiam in equis
Abbreviated transcription (Latin):
Qui amat non la¬
borat. omnis enĩ la¬
bor non amantibus
amorem inuitatõ ꝙͣ
⁊ mus durus est
animꝰ qui si dileciõ¬
nem nolebat ĩpende̾.
nolit rependẽ. auqu

Expanded text:
qui amat non laborat. Omnis enim labor non amantibus amorem invitatio, quam nimis durus est animus qui dilectionem si nolebat impendere, nolit rependere. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
diue anria est atq sol¬
licita. Si houesta lluit
que facis. oumes sciãt
si turpia quid refeit
nemmẽ scite cum tu sei¬
as Ote miserũ si ꝯtẽp¬

Expanded text:
dine anxia est atque solicita, si honesta sunt que facis, omnes sciant, si turpia, quid refert neminem scire, cum tu scias? o te miserum si contem
Abbreviated transcription (Latin):
tgauit ꝙ illic solus
faceret. uuecũ inquid
loquor. cu ctates. ai
ue iquid rogo et dili¬
gentͥ acteuie ue cũ hoi̾e
ualo loquaris. Dałuis¬

Expanded text:
: Quid illic solus faceret? « Mecum, inquit, loquor. » Cui Crates: « Cave, inquit, rogo, et diligenter attende, ne cum homine malo loquaris. » Lu
Abbreviated transcription (Latin):
euĩdatis moribus cõ¬
tẽpłonem purisamã
resecare. et intuitu su¬
c̃issimo spũalium sac̃¬
mentoꝵ sciãm reuela¬
re. ita eoꝵ qui iuius
eũdati suut uicia nõ

Expanded text:
emendatis moribus contemplationem purissimam reserare et intuitu sincerissimo spiritalium sacramentorum scientiam reuelare, ita eorum qui minus emendati sunt uitia non
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quisquis uł ꝙ potest
arguendo corrigit. ł ꝙ ã
no pacio uinculo exclu¬
dere nõ potest equitate
iiuprobat firlutate su¬
lportat. ħ eit pacificus

Expanded text:
Quisquis vel quod potest arguendo corrigit, vel quovo pacis vinculo, excludere non potest, equitate improbat, firmitate supportat, hic est pacificus
Abbreviated transcription (Latin):
cet ꝓ spic̾e ne plꝰ stude¬
at quiͣ ab aidiente ca¬
pit̾ p̃dicare. debet adĩ
firmitatem auoientus
fucura loquit᷑. se mag̾
curet ostende ꝙͣ audito¬

Expanded text:
cet perspicere, ne plus studeat quam ab audiente capitur praedicare. Debet enim ad infirmitatem audientium rofutura loquitur, se magis curet ostendere quam audito
Abbreviated transcription (Latin):
¶uide quid de deo tuo
seutias. uide qͥntum
de deo p̾sumas. uide
quib brachus iucarie
caritatis redamandꝰ
est ⁊ amplectandꝰ sit
qui tantite estimauit

Expanded text:
 quid de Deo tuo sentias, vide quantum de eo praesumas, vide quibus brachiis vicariae charitatis redamandus et amplectendus sit, qui tanti te aestimavit
Abbreviated transcription (Latin):
nobis cibus est. aliqũ
potus. ribus eit ĩ loi
ex ponendo frungit᷑ ⁊
mauducando glucẽ
ptus bero eit iu locis

Expanded text:
nobis cibus est, aliquando potus. Cibus est in locis exponendo frangitur, et manducando glutitur. Potus vero est locis
Abbreviated transcription (Latin):
nec int̾ est ex qua ua¬
gua coansa nascator
sed inqualem ꝑueniat
amimũ sit igius̃ nou
refent qui magnꝰ E
quo icidat. Ingẽtis¬

Expanded text:
Nec interest, ex quam magna causa nascatur, sed in qualem perveniat animum. Sic ignis non refert quam magnus, sed quo incidat. Nam eti
Abbreviated transcription (Latin):
ta tam magua ut here
possuit liberum hospici¬
um sr̃iracua ex aĩo tol¬
lenda sũt. Non dabit
sem has augustias ot¬

Expanded text:
ta, tam magna ut habere possint liberum hospitium, supervacua ex animo tollenda sunt. Non dabit se in has angustias
Abbreviated transcription (Latin):
ignorat ꝯutem ꝙͣtum
pro re debeat. Reneca
q taxanda sit. nam
aut quo non debet
reddit loco. ad quod

Expanded text:
ignorat autem, quantum pro eo debeat. Uni que taxanda sit. Nam aut quo non debet loco reddit. Id quod
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ horrenda cum inꝯsue¬
tirome uen̾ũt. aut par¬
ua eẽ. aut nulla este
credũtur ut add ut
non solum. non occul¬
da diffamandaq uide

Expanded text:
et horrenda cum in consuetudinem venerunt aut parva aut nulla esse creduntur, usque adeo non solum non occulda, diffamanda vide
Abbreviated transcription (Latin):
¶Post lauaciũ mũdꝰ
orre uegligit qui post
Lacriias uite ĩ nocẽ¬
ciam nõ custodit. la¬
uaut᷑ quidã et muldi
flenda ꝯuitũt. Augꝰ¬

Expanded text:
Post lavacrum mundus esse negligit, qui post lacrymas vitae innocentiam non custodit. Lavantur quidam et mundi flenda committunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sicut qui tar dus
eit ad capiendũ pro
ucentõne tñ boni stu
¶ Quidm dei iudi¬
cõ donum scĩe. quia
negligũt accipiũt
ut duius de rebus
areditis piũant᷑ tor¬
dioreo nitem iceoa¬

Expanded text:
Sicut qui tardus est ad capiendum, pro intentione tamen boni studQuidam Dei judicio donum scientiae quod negligunt accipiunt, ut durius de rebus creditis puniantur. Tardiores autem ideo
Abbreviated transcription (Latin):
restat et minist̾ et car¬
cerꝰ. ac si ẜuan̾is ad¬
usario tuo bouam do¬
linitateni ⁊ cumi eo
o senẜis. pro iudice
stro seno angesum tol¬
leutem in suui abrahe

Expanded text:
restat, et minister, et carcer. At si servaveris adversario tuo bonam voluntatem, et cum eo consenseris; pro judice stro saevo angelum tollentem
Abbreviated transcription (Latin):
.hũiles aũiat discor¬
det sedat. iuimicos ꝯ¬
cordat. cĩctis est pla
scit inflari hauc qui
accepit teneat. qui

Expanded text:
humiles amat, discordes sedat, inimicos concordat, cunctis est placscit inflari. Hanc ergo, qui accepit, teneat; qui
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qn sic penites ut tͥ
amari sapiat ĩ amma
ꝙ aute dulce fuit ĩ uita
in cor ͤ ipiñ te cruciat
iicorte. Iam tunc bene

Expanded text:
 sic poenites, ut tibi amarum sapiat in anima, quod ante dulce fuit in vita;in corpore, ipsum te cruciet in corde; jam tunc bene
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Nichil pocãre solius
dei est. emẽdare sapi¬
entis et corrigere er
qui se ipm coarguat
Rari Itaq confessio
ua in hominib u̾bi
huius assercõ. repugt᷑
ens natura. repugur
u̾ecundia. natuni qi
curnem gerit culpe ob¬
uat naturã carnis ⁊
illecebra seculi iugo¬
ꝓpriam culpani fat̾i
dnim putia inagis
qmͣ ficcura cogitat.

Expanded text:
 Nihil peccare solius est Dei: emendare sapientis est, et corrigere errqui seipsum coarguat, Rara itaque confessio ra in hominibus verbi ejus assertio. Repugnat enim natura, repugnat verecundia: natura, quia carnem gerit culpae obnat natura carnis et illecebra saeculi; innopropriam culpam fateri, dum praesentia magis quam futura cogitat.
Abbreviated transcription (Latin):
amat qui et abos.
uult errare ut eroi
suus lateat. quto u.
M lius ⁊ utilius uoi
ipẽ ertauit. alii nõ
etrant quoꝵ amoui¬
tu errore cureat.

Expanded text:
amat qui et alios vult errare, ut error suus lateat. Quanto enim melius et utilius, ut ubi ipse erravit, alii non errent, quorum admonitu errore careat!
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ leuocare uellet emi¬
sit hoc pocins de hoĩ¬
lubrima pietate cre¬
deud̾ est. ab hac pͦ
oxcellencia tam lon¬
ge absum ut si ulłm
ꝓtulero fatuo sũ ꝙs
sapienti siłior. illius
quippe scripta sũma
qui ulłm u̾bum nõ quid̾
reuocare uellet. s ꝙ re¬
uodate teberet emisit.

Expanded text:
 reuocare uellet, emisit, hoc potius de hominiluberrima pietate credendum est. ab hac ego excellentia tam longe absum, ut, si nullum protulero, fatuo sim quam sapienti similior. illius quippe scripta summa qui nullum uerbum, non quod reuocare uellet. sed quod reuocare deberet, emisit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ad epãlem diguita¬
tem eligi non deburt qͥ
nuõra offiçia gub̾nare
uon dedicit. qi curis
illi ꝯuutti non debuit
qui remisi tene ñ uouit

Expanded text:
Ad episcopalem dignitatem eligi non debuit, qui minora officia gubernare non didicit; quia cura navis illi committi non debuit, qui remum tenere non novit
Abbreviated transcription (Latin):
inchil. est. aut certe
exiguum est diremꝰ
iam desuret leuem il¬
lum dumi putas fua¬
aes omma ex opĩoue
suspensa sunt tom mi¬

Expanded text:
hil est aut certe exiguum est. Duremus; iam desinet"; levem illum, dum putas, facies. Omnia ex opinione suspensa sunt; non
Abbreviated transcription (Latin):
CA uolimius esse
felices si nec deoꝵ
nuiii tunore u̾saxi si
despicert fortunan
et leuia mmanten
di uolumus crr̃squil¬
le degere ⁊ ip̃is dus
de feliatate ꝯtrou̾si¬
aui agere. ainma iu
ex pedito est habenda

Expanded text:
 uolumus esse felices, si nec hominum rum timore uersari, si despicere fortunam em, leuia minitantem, si uolumus tranquille degere et ipsis diis de felicitate controuersiam agere, anima in expedito est habenda
Abbreviated transcription (Latin):
sa boluptas adulti¬
na locunditas. que¬
mẽł haler in ore. fel
incorde. aculeunũ
¶O orma libid mis
turpitudo. que non
mẽtcin esfeminet E
cor pus eu̾uat. non
solimi maculat ani¬
mam s fedat ꝑanͥ.¬

Expanded text:
sa voluptas, adulterina iucunditas, habens mel in ore, fel in corde, aculeum ma libidinis turpitudo, que non solum mentem effeminat, sed corpus enervat, non solum maculat animam, sed fedat
Abbreviated transcription (Latin):
nio ammamn necce
se bessumi gerere supͣ
iures aguoscat. nec
labore uł studio ꝓpͥo
uictoriam optiuere
se posse uͥ diui fu̾it
auxilio ac proteccõ¬
ne suffulta. Ioh̾s¬

Expanded text:
io animam necesse se bellum gerere supra uires suas agnoscat nec labore uel studio proprio uictoriam obtinere se posse, nisi domini fuerit auxilio ac protectione suffulta.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ouis eiuus mul¬
tiplices speçies e
cum ad iacenti regi
ssit iudenur ⁊ ma¬
diamchidem pugio¬
ue tũsfodit.tribum
benuanun pro uro¬
ie leuite deseuct fi¬
lios hely sacerdotis
iu bello prostrauit
lec uriaui occidit.a¬
mos la pidauit luc
ruben maledixit. sap̃¬
souem seduxit. salo
pp̃ speciem młiens
uuilti ꝑierunt ¶ Iu¬

Expanded text:
uis eius multiplices species sufcum adiacenti regiossit, Iudeum et Madianitidem pugione transfodit, tribus Beniamin pro uxore levite delevit, filios Eli sacerdotis in bello prostravit; hec Uriam occidit, Ateros lapidavit, Ruben maledixit, Samsonem seduxit, Salom«Propter speciem mulieris multi perierunt».
Abbreviated transcription (Latin):
qr płiuũ int̾est qͥb auspi¬
cus inchoet᷑. et quo fine clau¬
dat᷑. Ioq eu ̃dide felicem fui¬
sse urdicausꝰ cui ⁊ accipe lucẽ
proste et redde placide ꝯtiu¬
git medii tẽporis curtꝰ pro¬
ut fortuna gub̾uaculũ rexit.
modo asꝑo. modo tnͣsquillo
uiotu ꝑ agitur. sepe semp
nmorẽ. dum ⁊ cupide uatis
extendẽ ⁊ fere siue roue¬

Expanded text:
rimum interest quibus auspiciis inchoetur et quo fine claudatur, ideoque eum demum felicem fuisse iudicamus, cui et accipere lucem prospere et reddere placide contigit. medii temporis cursus, prout fortuna gubernaculum rexit, modo aspero, modo tranquillo motu peragitur, spe semper minor, dum et cupide uotis extenditur et fere sine r
Abbreviated transcription (Latin):
sa. ꝙͣ hũores tiuurdant
dolores orteuuant. ardores
desiccant. aera morbidãt
esce uiflant. Ieuuua ma¬
c̾aut. Ioci soluũł. tristi ͤ
ꝯ sumũt. sollicitudo co¬
artat. saturitas. hebetat
ducie Iactaut.Pauptas.
uectus ĩcũat Infiriuitas

Expanded text:
sa; quam humores tumidant, dolores extenuant, ardores exsiccant, aera morbidant, escae inflant, jejunia macerant, joci solvunt, tristitiae consumunt, sollicitudo coarctat, securitas hebetat, divitiae jactant, paupertas nectus incurvat, infirmitas
Abbreviated transcription (Latin):
Itine ꝯspiciũt ꝑgendi mo¬
ras ĩ uecłe ⁊ accepti itiu̾is
rectitudi̾e decliuare. coꝵꝙ
gressus tarcut pulcͥtt̃is
itiuis dũ delectat elãs gͥ

Expanded text:
conspiciunt, pergendi moras innectere, et a coepti itineris rectitudine declinare, eorumque gressus tardat pulchritudo itineris, dum delectat. Electis ergo
Abbreviated transcription (Latin):
uec arbittabut᷑ ꝑiculo pu¬
doris cuidam salutt̃. deo
soli loquebat᷑ cui poterat¬
sel casta Re̾ciudia loqur
refugiebit ora intueri ui

Expanded text:
nec arbitrabatur periculo pudoris tuendam salutem. Deo soli loquebatur , cui poterat casta verecundia eloqui: refugiebat ora intueri vi
Abbreviated transcription (Latin):
uedia ⁊ suauis grã que
spectat᷑ ẜ mouib. ne mod̾
ꝓgrediaris loꝙ̃ dr. ne quid
in decoꝵ ẜuio resonet tnus.
in u̾bis iefimet refulget.
ipiũ uocis souũ librat ue¬

Expanded text:
undiae, et suavis gratia, quae spectatur sermonibus; ne modum progrediaris loquendi, ne quid indecorum sermo resonet tuus. in verbis refulget. Ipsum vocis sonum librat
Abbreviated transcription (Latin):
uide ne ꝑ illam a¬
lias uidere coueris
quaꝵ nultꝰ cordi
tuo hereant. et ta¬
tacitũ iiuat sũd po¬
ctore uuluꝰ. ancillu¬
las que ullũ obse¬
quio sunt tibi sclas
esse in insidu insi
caꝵ ꝯccõ tanto faci¬
¶Iohes baptista ma

Expanded text:
uide, ne per illam alias uidere cogaris, quarum uultus cordi tuo haereant et tacitum uiuat sub pectore uulnus. ancillulas, quae illi in obsequio sunt, tibi scias esse in insidiis, condicio, tanto faciIohannes Baptista sa
Abbreviated transcription (Latin):
fcũs. mulierꝰ intba
ꝑadysuii ut adutas
ꝙ non loçr non goe¬
ueris nobilitates
uirtute unusquisso
or iueniturꝰ ⁊ illa
que meliori loco hoc
est in ꝑadyso fc̃aẽ

Expanded text:
 mulier intra paradisum, ut advertas quod non loci, non generis nobilitate, sed virtute unusquisqueor invenitur; et illa quae in meliore loco hoc est, in paradiso facta
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Hospicolũ tuum
aut cars rabo aut
numꝙ nuilieꝵ pedes
retant. omnes puel¬
las̾ aut iurgines
xp̃i. aut equaliter
iguora aut equali
dilige. uide ne su
eodem tecto manẜie
uec in pretita costiase
sauctior nec sałone
potes escͥe sapien¬
cor memento semꝑ
ꝙ paradysi colonũ
de possessione sua
mulier eiececit.

Expanded text:
 hospitiolum tuum aut raro aut numquam mulierum pedes terant. omnes puellas et uirgines Christi aut aequaliter ignora aut aequaliter dilige. ne sub eodem tecto manseris; ne in praeterita castitate sanctior nec Salomone potes esse sapientior; memento semper, quod paradisi colonum de possessione sua mulier eiecerit.
Abbreviated transcription (Latin):
amando siñam suaur uł
iuuidendo iueloribus
usq ad p̾scuidende coĩo¬
ius ⁊ ꝯtendi scismatis
ul leresis sacrilegiũ
tio est. in nullo a̾ alit
saꝑe qm ies se ht̃ an¬
gelica ꝑ feocõ est uitu
Itaq hoĩes sumꝰ. s
spe angeli suurꝰ qui¬
b equales ĩ rtͦue futĩ¬

Expanded text:
amando sententiam suam, vel invidendo melioribus, usque ad praecidendae communionis et condendi schismatis vel haeresis sacrilegium tio est. In nullo autem aliter sapere quam res se habet, angelica perfectio est. Quia itaque homines sumus, sed spe angeli sumus, quibus aequales in resurrecti
Abbreviated transcription (Latin):
ouiii. u ob aliud pro¬
cul dubio renuunt itͥ
dmaginantur qui puis
est. durumm et iplaca¬
bleui qui misericors
est. fermi ⁊ t̾riblem.
qui amabilis est. ⁊
mentitͫ iniquitas gͥ

Expanded text:
im ob aliud procul dubio renuunt, nisi imaginantur, qui pius est, durum et implacabilem, qui misericors est, ferum et terribilem, qui amabilis est: et mentitur iniquitas
Abbreviated transcription (Latin):
gligit faiẽ coro qui pa¬
bulo leoius intendit uͨ
dentris curam heĩe pot̾it
qui alnũtũ u̾bi celestis
acquiri. ipã eiĩ ẽ oĩ re¬
ftĩo que saguiat aĩami q̃
nuꝑugua uiscera. cuii

Expanded text:
im famen corporis, qui pabulo lectionis intendit: nec ventris curam habere poterit, qui alimentum verbi coelestis acquirit. Ipsa est enim refectio, quae saginat animam, quae impinguat viscera; cum
Abbreviated transcription (Latin):
buui dei ouiues ꝯpluit.
bideat quisq qualem ri¬
diceui h̃at. uideat quisd
quo ttahat ꝑ lumam. bo¬
uaui. si caui trahit ut ge¬
ueret spuias. nũquid
Ides pluua dei accusanda
est auteꝙͣ ueuiat ad ra¬
diceui. dulcis est pluua
illa dulce est ubum dei do¬
uec beniat. ad oor malum

Expanded text:
es compluit. Videat quisque qualem radicem habeat; videat quisque quo trahat pluviam bonam: si eam trahit, ut generet spinas, numquid ideo pluvia Dei accusanda est? Antequam veniat ad radicem, dulcis est pluvia illa; dulce est verbum Dei, donec veniat ad cor malum
Abbreviated transcription (Latin):
adulando. mordet de¬
trahendo occidit iẽ¬
ciendo. ligat ⁊ liga¬
ri uon potest. labir
est et teueri uon pot̾.
Set labr̃ et fallitar
labr̃ ut auguilla pe¬
uetiat ut sagitta tol¬
lit amcos multipli¬
cat mminucos mouet
rixas senimat disau¬
dias. uno ictu młtos
ꝑcutit et interficit blau¬
da est et subdola. lata
et parata ad exluu¬
euda bona et nuscen¬
da mala. qui custodit
liuguami suam custo¬
mors et uita npote¬
state lingue est. hug̾.

Expanded text:
adulando, mordet detrahendo, occidit mentiendo. Ligat, et ligari non potest: labilis est, et teneri non potest; sed labitur et fallitur. Labitur ut anguilla, penetrat ut sagitta; tollit amicos, multiplicat inimicos; movet rixas, seminat discordias. Uno ictu multos percutit et interficit Blanda est et subdola, lata et parata ad exhaurienda bona, et miscenda mala. Qui custodit linguam suam, customors et vita in potestate linguae est . Qui
Abbreviated transcription (Latin):
dampnat᷑ ac xeicit᷑¬
est. Nauis houa dr̃
non que p̾ciosis co¬
lorib picta est nec
cui argenteñ aut
aureũ rostiuu ist
nec cuius. tutela
ebore celita est. u
fiscis atos opibus
reguo presta est. s
stabilis ⁊ fuma ⁊
iũcturis aquiͣ ꝯclu¬
deutib spusa ad fe¬
rendũ incursinu
maris. solida gubna¬
culo parens. uelox ⁊
noñ sentions uenter.
gladium bonũ dices.
non dui de auracus
est baldecis nes auꝰ
uagnia gẽmis distĩ¬

Expanded text:
natur ac reicituest. Navis bona dicitur non quae pretiosis coloribus picta est nec cui argenteum aut aureum rostrum est nec cuius tutela ebore caelata est nec quae fiscis atque opibus regiis pressa est, sed stabilis et firma et iuncturis aquam excludentibus spissa, ad ferendum incursum maris solida, gubernaculo parens, velox et non sentiens ventum. Gladium bonum dices non cui auratus est balteus nec cuius vagina gemmis distin
Abbreviated transcription (Latin):
sagacitas p̾uia ẽ
te debet. cutsus si ꝯ¬
sequi. autacia si mor¬
dere ⁊ ĩ uatere ¶Ii
esse debet cui nascit᷑
quo ceusetur ¶In
est rõ hac aũcedit
aĩalia. teos sequit

Expanded text:
sagacitas prima est, re debet feras, cursus, si consequi, audacia, si mordere et invadere. Id esse debet, cui nascitur, quo censetur. In est ? Ratio; hac antecedit animalia, deos sequit
Abbreviated transcription (Latin):
habet. et arbores hr̃
ipetũ ac motit uo¬
lũtariũ. et bestie ⁊
qñto clariorem caues
acutorem aquile E
cõreni et nobliorem

Expanded text:
habet; et arbores. Habet impetum ac motum voluntarium; et bestiae et quanto clariorem canes, acutiorem aquilae, ciorem mobilioremque
Abbreviated transcription (Latin):
ritatem diguatõius
angelice. cauenda est¬
nobis eoꝵ offensa. ⁊
ut est sobrietas. casti¬
tas. pauꝑtas uolũta¬
ria. creber incelum

Expanded text:
ritatem dignationis angelicae, cavenda nobis eorum offensa, et ut est sobrietas, castitas, paupertas voluntaria, crebri in coelum
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ocrulta quod agi
siextoto non uases
fit i amniuo occul¬
taroi uolinitas et
nqn erit de oũtatoẽ
ulla temeritas ysi¬

Expanded text:
Occulta quod agis, si ex toto non vales, sit in animo occultandi voluntas, et non erit de ostentatione ulla temeritas
Abbreviated transcription (Latin):
cit. cido credit et taide
disrredit. tengr ⁊ cupidꝰ
tristis et querulꝰ. uesex
lap̃dum tardus ad audi¬
endim laudat antiqͦs
et infiruat. dudi poetã.
mlta senem cͥꝯuenisĩt in

Expanded text:
catur: cito credit, et tarde discredit: tenax et cupidus: tristis et querulus: velox  tardus ad audiendum: laudat antiquoset infirmatur. Audi poetam: Multa senem circumveniunt in
Abbreviated transcription (Latin):
turua et pia cordis
oxcitatõne pssare.
nan pluuq hoc ne¬
gociuilu plus gemiti¬
bi ꝙͣ ẜmonibus agi¬
tur. plus fletu qm

Expanded text:
turna et pia cordis excitatione pulsare. Nam plerumque hoc negotium plus gemitibus quam sermonibus agitur, plus fletu quam
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ille qui sangnem
suũ uidit. cuius deutes
crepile sub pugno. qui
supplautat᷑ adũsarus
toto tulit cor uec pro¬
qui quocieus cecidit
ꝯ tumuacit᷑ resuriexit:
cum magna ipe ad pu¬

Expanded text:
Ille qui sanguinem suum vidit, cujus dentes crepuerunt sub pugno; ille qui supplantatus adversarium toto tulit corpore, nec proqui quoties cecidit, contumacior resurrexit, cum magna spe
Abbreviated transcription (Latin):
¶Compenꝰ gaudia ueri¬
tatis cum gaudio uani¬
tatis ⁊ si horremꝰ dole¬
amus. Si dolemꝰ oremꝰ
si orauuis exaudiant.
Si exaudiamur ⁊ illos

Expanded text:
comparemus gaudia veritatis cum gaudiis vanitatis: et si horremus, doleamus; si dolemus, oremus; si oramus, exaudiamur; si exaudimur, et illos
Abbreviated transcription (Latin):
Est gaudium ꝙ
no datur impus. s eis
qui te gratis coluut. E¬
quoꝵ gaudiũ tui ꝑse es.
⁊ ipã est beata uitã. gau¬

Expanded text:
 gaudium, quod non datur inpiis, sed eis, qui te gratis colunt, quorum gaudium tu ipse es. et ipsa est beata uita, gau
Abbreviated transcription (Latin):
pot̃. qr ⁊ mn altum cresce̾
arbor cogit. que ꝑrimios
diffũdi ꝓhibet᷑. et cum
riuos fontis obstrumꝰ
fluenra sune ad srĩo¬

Expanded text:
t in altum crescere arbor cogitur, quae per ramos diffundi prohibetur; et cum rivos fontis obstruimus, fluenta surgere ad superio
Abbreviated transcription (Latin):
di quis gͦ liuoris
rubignem inuidie
tynenm ametis che¬
fauro uelit proscri¬
bere. in aliens dolore
sluim dolorom iuue¬
mat adolendo alienũ
gaudium suũ faci¬
at ꝯgandendo. In
alieuis oꝑaduo suas
penset diuica in
aliena panpertate su¬
am lueeat pauꝑta¬
¶Nulla tau mode¬
sta felicitos est que
maliguitatis dentes
uita re possit. dĩtes¬

Expanded text:
i quis tamen livoris rubiginem, invidiae tineam a mentis thesauro velit proscribere, in alieno dolore suum dolorem inveniat condolendo, alienum gaudium suum faciat congaudendo, in alienis opibus suas penset divitias, in aliena paupertate suam lugeat paupertanulla tam modesta felicitas est, quae malignitatis dentes uitare possit. e
Abbreviated transcription (Latin):
est qui transire ꝯt̃¬
ceccdisse. et belxinẽ¬
t̾ infrenrs est cui nõ
nicutit᷑ miuor. alio pe¬
pute. amator ã est sa¬
lutis sue qui uitat
tis incursiim ⁊ natẽ
est ꝓudꝰ qui sollici¬
tus fit cladib ceto¬

Expanded text:
est qui transire contececidisse, et uehementer infrenis est cui non incutitur timor alio pereunte. amator est uero salutis suae qui euitat tis incursum. et ipse est prouidus qui sollicitus fit cladibus cet
Abbreviated transcription (Latin):
u̾boꝵ mulla ibi saturi¬
tas uitutis. nulla u¬
sticie refẽcrõ reꝑitur.
studiosi eaꝵ infame
ueri ⁊ uirtutũ penur¬

Expanded text:
uunt: nulla ibi saturitas ueritatis, nulla iustitiae refectio repperitur. studiosi earum in fame ueri, in uirtutum penur
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ delectucoĩs libidĩs
⁊ uenems̃ curiositatis
motus sunt aĩe mor¬
tue. qr nou ita morit
ut omi motu careat.
qm̃ discetẽdo a foute
uite morit᷑ atq susci

Expanded text:
t delectatio libidinis et uenenum curiositatis motus sunt animae mortuae, quia non ita moritur, ut omni motu careat, quoniam discedendo a fonte uitae moritur atque i
Abbreviated transcription (Latin):
¶Motum si quidem
animi feruidũ ꝓpt̾
humanam fragͣiita¬
tem. in potestatem ha¬
bere non possumus.
suffragrante tumẽ
p̾lmabili ꝯtine mꝰ¬

Expanded text:
Motum siquidem animi fervidum propter humanam fragilitatem in potestate habere non possumus, suffragante tamen plinabili continem
Abbreviated transcription (Latin):
Q Sapientia qnta
arte medendi ĩ uiuo
⁊ oleo aĩe mee sani¬
tatem uestauras for¬
fortes fortis pro me
iude remediũ icret
et eadem sequatur
uestigia. uita mortẽ
te nebras lux. ueueusi
serpentis artitotũ u̾i¬
tatis. et sauat ocłiu
qui turbatus est ut
tus si potest. auris
Dͥma mortie iauua
uͥma aꝑiatur in uita.¬

Expanded text:
O Sapientia! quanta arte medendi in vino et oleo animae meae sanitatem restauras, forfortis! fortis pro me, inde remedium intret, et per eadem sequatur vestigia vita mortem, tenebras lux, venenam serpentis antidotum veritatis; et sanet oculum qui turbatus est, ut tus non potest. Auris prima mortis janua, prima aperiatur et vita
Abbreviated transcription (Latin):
dicina est prius alli¬
brum non ꝑtussum
plang̾e. ⁊ nõdum sus¬
cepto ictu. admuon̾e
do ubi non dolet. em¬
plastrum adhibere
ubi scisura non ẽ.u.

Expanded text:
dicina est prius allibrum non percussum plangere, et necdum suscepto ictu admovere to ubi non dolet, emplastrum adhibere ubi caesura non est.
Abbreviated transcription (Latin):
nich̃ appetendo totu
quod ꝯtenipuet ad¬
si sꝑ srĩor nescit ex¬
tolłi qr nemo illud
asfcat quod infra
se iudicat. Ambro
suꝑ lucamu
stigia. hm̃litatis
regnando. prius
illum p̾ueniat ob¬
sequendo sicut ait
apoꝰ. honore ĩincem
p̾uenientes uincat
dum officus. ut po¬
ssit uincere sanctita¬
te. Si enĩ te nõ lesit
frat̾. obsequium
meretur ut diligas.
quod si forsitan lest
bus uicissitudinem

Expanded text:
nichil appetendo totum, quod contempnit, adsi superior nescit extolli, quia nemo id affectat, quod infra se iudicat. Ambro. super Lucam. stigia, humilitatis regnando, prius illum praeveniat obsequendo, sicut ait Apostolus: Honore invicem praevenientes , vincat eum officiis, ut possit vincere sanctitate. Si enim te non laesit frater, obsequium meretur, ut diligas: quod si forsitan laesibus vicissitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
decet quid cũctos.
prĩe sue augnĩta
cogtitare s eos ma¬
xime quos res pu¬
blica sihi sũmis bo¬
norib obligauit.
nccẽ sit plus deb̾e
qui uisus maiora

Expanded text:
Decet quidem cunctos patriae suae augmenta cogitare, sed eos maxime quos respub. sibi summis honoribus obligavit: necesse sit plus debere, qui visus est majora
Abbreviated transcription (Latin):
uit pret᷑ hoc quod miraxi
Silła ꝯsuenimꝰ. non
enĩ quia ꝯcupiscen¬
da suut laudaut᷑. Oz
ꝯcupiscent᷑ qr lauda¬
¶ Qum uelis ueram
lere et scire quał sit
iuidꝰ in spice depouat
pr̃uoniũ. de ponat
lonores. et alia for¬
tuue mẽdatia. corꝰ
ipiu eꝑuat aniuiũ
sit aliono aut suo ma¬

Expanded text:
nt, praeter hoc, quod mirari illa consuevimus. Non enim, quia concupiscenda sunt, laudantur, sed concupiscuntur, quia lauda cum voles veram ire et scire, qualis sit, nudum inspice; ponat patrimonium, ponat honores et alia fortunae mendacia, corpus ipsum exuat. Animum sit, alieno an suo ma
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nobis autẽ iguosci
pot̾ ꝓ lapsis ad lacͥ¬
mas. si non nune de¬
rep̾stimus. uoc sicri
sit̾ut oculi amico ami¬
sso. nec fluant. lacri¬
mand̃ ẽ non plorgud̾.¬

Expanded text:
Nobis autem ignosci potest prolapsis ad lacrimas, si non nimiae derepressimus. Nec sicci sint oculi amisso amico nec fluant. Lacrimandum est, non plorand
Abbreviated transcription (Latin):
mulsis qui lacrime iu
totũ mẽsem durane¬
nuit. Nulla res ciciꝰ
in odiũ uenit ꝙͣ dolor
qui recens ꝯsolatorẽ.¬

Expanded text:
vulsis, cui lacrimae in totum mensem duraverint? Nulla res citius in odium venit quam dolor, qui recens consolatore
Abbreviated transcription (Latin):
Magilos cruatus
ht morbus. s hos
colabiles intualla
faciũt sĩm doloris
funem. Nemo potest
ualte dole ⁊ du sic
disposuit. ut dolorom
aut tosabłoui. aut b̾¬

Expanded text:
magnos cruciatus habet morbus. Sed hos tolerabiles intervalla faciunt. Nam summi doloris finem. Nemo potest valde dolere et diu; sic disposuit, ut dolorem aut tolerabilem aut br
Abbreviated transcription (Latin):
¶finem dolendi qui ꝯ
silo uon fec̾at tẽpore
hoĩe pudenti remeoi¬
uuii meroris. lassitado
mi̾enoi malo reliqͣs
dolorem quĩ ab illo re

Expanded text:
finem dolendi etiam qui consilio non fecerat, tempore homine prudenti remedium maeroris lassitudo maerendi. Malo relinquas dolorem quam ab illo re
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quid non inueniat
fides. attiugit ĩ accessa
de prehaioit ignota ꝯ¬
p̾heidit ĩmensa. appre¬
heirdit uouissima. ipã
demq et̾uitatem suo il¬
lo uastissimo sinu quo¬
dam modo cͥcuulicont.

Expanded text:
Quid non inveniat fides? Attingit inaccessa, deprehendit ignota, comprehendit immensa, apprehendit novissima; ipsam denique aeternitatem suo illo vastissimo sinu quodam modo circumcludit.
Abbreviated transcription (Latin):
ro. cuius filiam dote di¬
ceiii. forma nobilen ge¬
n̾e clarcui. fama felicez
duce noluit. Mallo inqͥt¬
neus esse qmͣ suus cui
marro. imo ipã erit tua
at ille ĩmo uirum opor¬
cet uroris eẽ. logicum

Expanded text:
cum ejus filiam dote divitem, forma nobilem, genere claram, fama felicem ducere noluit: Malo meus esse quam suus. Cui Marius: Immo ipsa tua erit. At ille: Immo virum oportet uxoris esse. Logicum
Abbreviated transcription (French):
siuoli anua marsu¬
le ⁊ oculos argret
manus briareiͦ. et
spinguar ungues ⁊ ꝑ¬
iuria laomedõtis⁊
ulixis argucias. ⁊ sy¬
duoiis fasb̾as. et fid̾
polunestoris et pieta¬
tem pigmaleonis ad¬

Expanded text:
ginosi aura marsulic et oculos Argi et manus Briarei et Sphingarum ungues et periuria Laomedontis et Ulixis argutias et Sinonis fallacias et fidem Polymestoris et pietatem Pygmalionis ad
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cumi aliquis aptur
morib ppñ ut place¬
at eis quibꝰ aures
pruriũt. loquit᷑ q̃
grataut̾ acripiãt: lo¬
quit   que uicina sũt
boiuptati. talis ma¬
gr̃ ꝯ suit ceruicalia
sub omĩ cubito manus

Expanded text:
 aliquis aptus moribus populi, ut placeat eis, quibus aures pruriunt, loquitur quae gratanter accipiant, loquitur quae vicina sunt voluptati, talis magister consuit cervicalia sub omni cubito manus
Abbreviated transcription (Latin):
edificitõne moꝵ o
sceudit. altitudi̾em
in promissione pre¬
mioꝵ. ostendit hor¬
ribileu Aspectum
in t̾roribus aipplico¬
rumi. Recta est euim
in proceptis. Ałtu
e m promisis horri¬
bilis in minis. gͥg¬

Expanded text:
aedificatione morum, ostendit altitudinem in promissione praemiorum, ostendit horribilem aspectum in terroribus suppliciorum. Recta est enim in praeceptis, alta in promissionibus, horribilis in minis.
Abbreviated transcription (Latin):
¶R es est inquieta fe¬
licitas ipã se exagitut
mouet cerebrũ uo
uno geue alios ĩ ã
irritat. hos ĩ pom. ali¬

Expanded text:
Res est inquieta felicitas; ipsa se exagitat. Movet cerebrum non uno genere; alios in aliud irritat, hos in potentia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtatis amicos cum
pauptute fastiduĩt.
ne quid penes eos
de ueteri uideat᷑ ĩ opi¬
a residisse. sꝑ ens

Expanded text:
pertatis amicos cum ipsa paupertate fastidiunt, ne quid penes eos de veteri videatur inopia resedisse. Solos
Abbreviated transcription (Latin):
tis uena crescat in
oduuir et trabem fa¬
ciat de festuca. et aĩaz
faciat lpmicidam. sic̃
obiectu aliꝙ̃ leserit¬
debita belorate debe
quas utiq qnͣto cre¬
briores lꝑ̃tis tauto
ris ira scpt temp¬
ittur. tũ iupetrare
festiuat᷑ ut Gibi di¬
unctat cui se fecute
agnoscit iniuriam
qiram qui tardinꝰ
irascit᷑. et adueniam
petendam tartus
inclinatur: qui autẽ
niaur. aut non ex aiõ pe¬
tit siue causa est in mo¬

Expanded text:
tis ne ira crescat in odium et trabem faciat de festuca et anima  faciat homicidam sic obiectu aliquem leseritdebita relaxare debebquas utique quanto crebriores hab tanto uis ira saepe temptatur, tamen impetrare festinat, ut sibi dimittat, cui se fecisse cognoscit iniuriamquam qui tardius irascitur ad veniam petendam tardius inclinatur Qui autem niam aut non ex animo petit sine causa est in mo
Abbreviated transcription (Latin):
ubis. cum tu adũsus
luesui es tẽpore quo
te na p̾occupan̾it ille
te leuitate ⁊ tnͣs quil¬
litate supportet. Augꝰ¬

Expanded text:
abis, cum tu adversus rursum eo tempore quo te ira praeoccupaverit, ille te lenitate et tranquillitate supportet.
Abbreviated transcription (Latin):
^ineft̾ opimo turbulẽ¬
tus appetitus auferẽ
di ea qͥue facilitatẽ
calamo irascũtur in
scribendo amiq colli¬
dinꝰ. atq frangimꝰ.
⁊ aleatores cesẜis ⁊
pictores pẽntello ⁊
cͥuiq instrumento qͥħ
ex quo difficultatem
se ꝑati arbitratur lx
autẽ assidutate was¬
ceudi fel crescere ⁊
medici affirmant cre¬
mẽto autẽ fellis rur¬
sus et facile et ꝓpe

Expanded text:
ert opinio, turbulentus appetitus auferendi ea, quae facilitatem calamo irascimur in scribendo eumque conlidimus atque frangimus et aleatores tesseris et pictores penicillo et cuique instrumento quilibet, ex quo difficultatem se pati arbitratur. hac autem assiduitate irascendi fel crescere etiam medici adfirmant. cremento autem fellis rursus et facile ac prope
Abbreviated transcription (Latin):
Set in omnb rebus
que ĩmoderate cupiũ¬
tur intelligenda est.
ditas est. cuptortas
uero ĩproba uolũtas

Expanded text:
sed in omnibus rebus quae immoderate cupiuntur intelligenda est, ditas est; cupiditas porro improba voluntas
Abbreviated transcription (Latin):
¶Egris nõ una cã est
salutis alt̾ cibis refici¬
tur. Alt̾ ꝑ abstĩentie bũ¬
fiͣ tenuat. hic lauat᷑
ue p̾mendi sunt. mau¬
sueti eiuilit̾ adiuouẽai
dolosi cante. sĩplices sb̾
leuitate tͣctaudi sũt.
⁊ ideo ubiq nocͣa ꝓbit¬

Expanded text:
egris non una causa salutis est: alter cibis reficitur, alter per abstinentiae beneficia tenuatur: hic lavacra one premendi sunt, mansueti civiliter ammonendi: dolosi caute, simplices sub lenitate tractandi sunt. et ideo ubiq
Abbreviated transcription (Latin):
¶Illud non ociost trans¬
te ira dei sr̃ omnẽ ppsi
uent. hoc quõ acc̃it qũ
sac̃dotes qui ppło p̾sũt
te male de eis loqnͣtur.
s acerdotał seu̾itatos ĩ¬
memores uolũt ꝯplere
ꝙ scͥptum est. pecantes
coram om̃ib argue. ut

Expanded text:
illud non otiose transte ira Dei super omnem populum venit. Hoc quando accidit? quando sacerdotes, qui populo praesunt,te male de eis loquantur, sacerdotalis severitatis immemores nolunt complere quod scriptum est: Peccantem coram omnibus argue
Abbreviated transcription (Latin):
nulit̾ uesciant inferre
que docent ⁊ uecta q
re non possũt mnu̾bis
cum docent quasi in
sm̃uitatis culiue ie¬
sitere. cosq quos do¬
cent ut longe nifra
se positos uelut in
ymo respicĩt quib
non ꝯsulendo loqu
s uix dũando diguã¬

Expanded text:
ant inferre quod docent, et recta quae are non possint. In verbis cum docent, quasi in summitatis culmine residere, eosque quos docent ut longe infra se positos veluti in imo respiciunt, quibus non consulendo loqui, sed vix dominando digna
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uegecii renati testĩo
ĩutił est oĩo milicie
nutͥtus tcñe ⁊ delicie
assuetus eum ã ceset
p̾lus aꝑcorem qui sub
diuo et sole nutrit
laboris pariens umbre
negligens. balueoꝵ
ris ĩiurias ⁊ caloris
rudis incausie. sanpꝰ
in actidus cibo rriode¬
racõre ꝯtentꝰ qui nõ
orubestat fossami duce¬
repare agges ferre la¬
pites. et cenĩtis. lignoꝵ¬

Expanded text:
egetii Renati testimonio inutilis est omnino militiae nutritus tenere, et deliciis assuetus; eum autem censet praeliis aptiorem, qui sub divo et sole nutritur, laboris patiens, umbrae negligens, balneorum ris injurias et caloris, rudis in causis, simplex in actibus, cibo moderatiore contentus; qui non erubescit fossam ducereparare aggeres, ferre lapides et caementum, ligno
Abbreviated transcription (Latin):
tizati młti formen
saporis gcam ꝯse¬
quant. In ereni
mẽsa t̾restre ał. pi¬
ꝑis ĩnudacõe sub¬
iũgit᷑ piscis natat
in piꝑe ais eiusdez
nt iuscositate ligot.
dum q tot aiasium
gena uno mentris
ergastulant ĩcqrõe
a quatile aĩal secit pe¬
destre aerenuiq geuꝰ
si detur licenͣ oxeũdi.
egressur urx porte su

Expanded text:
izati, multiformis saporis gratiam consequantur. In eadem mensa terrestre animal piperis inundatione submergitur, piscis natat in pipere, avis ejusdem viscositate ligatur: dumque tot animalium genera uno ventris ergastulantur in carcere, aquatile animal secum terrestre, aeriumque genus si detur licentia exeundi, egressuris vix portae su
Abbreviated transcription (Latin):
¶hu t̾renas causas
exaunent qui ext̾i¬
erum rorum sapien¬
tiam ꝑceꝑunt. qui
tuti sunt t̾renis ñ
debent negocus ĩꝑli¬
can ut duuu cogñt¬

Expanded text:
 Terrenas causas examinent qui exteriorum rerum sapientiam perceperunt. Qui tati sunt, terrenis non debent negotiis implicari; ut dum non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsitatͥcula dignitatũ.
et seꝑe quos uicia mu¬
le delectant. quos u
potuit mou̾e luxumia.
uulla auaricia sub¬
ruere. facit ambicõ
cruuuosos. Hubet .ii.
foreusem grãm dome¬
sticum ꝑiculun ⁊ ut
dñet᷑ aluis prius ser¬
uit. curuat᷑ obsequio
ut honore douec.⁊
dum nult eẽ subli¬
mior fit remissior.¬

Expanded text:
iatricula dignitatum, et saepe quos uitia nulla delectant, quos nulla potuit mouere luxuria, nulla auaritia subuertere facit ambitio criminosos. habet enim forensem gratiam, domesticum periculum et, ut dominetur aliis, prius seruit. curuatur obsequio, ut honore donetur, et, dum uult esse sublimior, fit remissior
Abbreviated transcription (Latin):
çia ad oramen diue
iusticie deousta in¬
iusta esti. ⁊ sordet in
districoone uidicis
¶Humana iufticia
nusticia ost quia
lucerna ntenebris
fulg̾e ceruit̾. S in
solus radus posita

Expanded text:
tia, ad examen divinae justitiae deducta, injustitia est, et sordet in districtione Judicis Humana justitia injustitia est: quia et lucerna in tenebris fulgere cernitur, sed in solis radio posita
Abbreviated transcription (Latin):
becũt hoĩes quo simul
am in luxuriam corrueu¬
tes exaꝑto casu młtitt¬
malũ culpe latentes.
erubescunt. ⁊ tũc ⁊̃ ma¬
iora corrigant cũ ꝓstͣcti

Expanded text:
bescunt homines, quo simul am in luxuriam corruentes experto casu malum culpae labentis erubescant: et tunc etiam majora corrigant, cum prostrati
Abbreviated transcription (Latin):
¶Iste meptie poetis re¬
linꝙͣtur quib aures
oblectare ꝓpo ͫ est. ⁊¬
dulcem fabłam nõt
S qui ingema sauare
⁊ fidem iu reb huma¬
nis retin̾e. ac meõriam

Expanded text:
ineptiae poetis relinquantur, quibus aures oblectare propositum est et dulcem fabulam nectere. At qui ingenia sanare et fidem in rebus humanis retinere, memoriam
Abbreviated transcription (Latin):
fudit quia pecut. ⁊
reperit argentum. et
uestes sub nomine e¬
ely sei. Iudas laqueo
se suspendit. quia uẽ¬
didit. et tradidit xpm̃.
anamam et zaphi¬
ram subitilnea mors
extunxit. quia de pre

Expanded text:
fudit, quia petiit et recepit argentum et vestes sub nomine Elisei. Iudas laqueo se suspendit, quia vendidit et tradidit Christum. Ananiam et Saphiram subitanea mors exstinxit, quia de pre
Abbreviated transcription (Latin):
plius cruciat apud
quẽ largius fu̾it au
ium amanti de n de cua
possessione ꝑnuttit.
refũtens ei reatũ sum̃

Expanded text:
plius cruciat apud quem largius fuerit; aurum, quod amanti se nihil de sua possessione permittit, refundens ei reatum suum,
Abbreviated transcription (Latin):
rex pre singular
strenuitate corporis
et inoomparibili mẽ¬
tis elegautia post
europom uugire co¬
actus est. Aunce ecre
qmͣ bouitas st̃ celos
extulit feuma bru

Expanded text:
 prae singulari strenuitate corporis, et incomparabili mentis elegantia, post Europam mugire coactus est. Amice, ecce quem bonitas super coelos extulit, femina
Abbreviated transcription (Latin):
est liuguam i
lubrico faucuuu cõ¬
stitutam u̾itatis ri¬
gide tenere mẽsu¬
rum. cui sini¬
caute
fiena lax entur fre¬
quent̾ contiri se lo¬
quitat. facilius .i.
refugitur quł loq̃¬

Expanded text:
est linguam in lubrico faucium constitutam, veritatis rigidae tenere mensuram: cui si incaute frena laxentur, frequenter contra se loquitur. Facilius enim refugitur, quam loqu
Abbreviated transcription (Latin):
sit in nobis frous lib̾a
ut alioꝵ possimꝰ et̃dire
quod inquinat. ⁊ ideo
dissisis ab accusato d¬

Expanded text:
Sit in nobis frons libera, ut aliorum possimus emendare quod inquinat, et ideo dissimilis ab accusato de
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tit: ceruicem erigit.
fastum ostendit. gił¬
dia loquit᷑. sblumia⁊
meditat᷑. sub ẽẽ uou
patit᷑ p̾esse molit .¬
bus infestus. Puceps

Expanded text:
it, cervicem erigit, fastum ostendit, grandia loquitur, sublimia meditatur, subesse non patitur, preesse molits infestus, subditis
Abbreviated transcription (Latin):
quitem aque fugi¬
te a premus reniu¬
sit uides qr abra¬
hm deũ recipat in¬
tospicio dimm hos¬
pites querit. uides
qr loth angelos re¬
cipit. unde scis au
et tu. cum suscipis

Expanded text:
uidem aquae frigidae a praemiis remusit. Vides quia Abraham Deum recepit hospitio, dum hospites quaerit? Vides quia Loth angelos recepit? Unde scis ne et tu cum suscipis
Abbreviated transcription (Latin):
miẜicordiam ꝓuocat᷑.
que nõ tp̃e pensat᷑ͣ.
s ꝓ fuuditate luctus
qua an̾ima cruciat᷑
et mortificat᷑ caro.

Expanded text:
misericordiam provocatur: quae non tempore pensatur, sed profunditate luctus qua anima cruciatur, et mortificatur caro.
Abbreviated transcription (Latin):
seruit simulachio.
ro. nam ille ydolatrie
pliat. et iste cumulũ
pecume li beut̾ aug¬
met̾at. Ille cũ omui
diligencia colit sał¬
sumulaciũ. et iste al̃
onni aira custodit
thesaurum. Iste spem
ponat in ꝯdolatria
et it spem constitu¬
lt in recuma isse:
tinet nutilare simula¬
cumi. ⁊ iste tuuet mi¬
uuere thesaurum. Id̾¬

Expanded text:
servit simulacro, ro. Nam ille cultum idololatriae plificat, et iste cumulum pecuniae libenter augmentat. Ille cum omni diligentia colit simulacrum, et iste cum omni cura custodit thesaurum. Ille spem ponit in idololatria, et iste spem constituit in pecunia. Ille timet mutilare simulacrum, et iste timet minuere thesaurum.
Abbreviated transcription (Latin):
tateu scͥpturaꝵ ꝑ qui
potest audientes corri¬
oquit᷑ ut nõ corrigut.
delectet audientes ui¬
ulat. atq suo corcipit

Expanded text:
tatem Scripturarum potest audientes corriloquitur, ut non corrigat, sed delectet, audientes: violat, atque corrumpit
Abbreviated transcription (Latin):
se beuo didicisse ꝯfi¬
dit. ⁊ in certamiue
bellorũ ex̾citata pou¬
citas ad uictoriam
ꝓmptior est. rurał
autem in docta mł¬
titudo ex posita est
ad cedem. Uegeciꝰ¬

Expanded text:
se bene didicisse confidit. Etenim in certamine bellorum exercitata paucitas ad victoriam promptior est, rudis et indocta multitudo exposita semper ad caedem. I
Abbreviated transcription (Latin):
¶Malla ꝑ se nec cali¬
da nec frigida. in for¬
nacem oiecta ꝯcaluit.
iaquai remissa re¬
frixit mors honesta
est ꝑ iłlud ꝙ honestũ

Expanded text:
Massa per se nec calida nec frigida est; in fornacem coniecta concaluit, in aquam demissa refrixit. Mors honesta est per illud, quod honestum
Abbreviated transcription (French):
desideria. et̾nam .ir ui¬
tum si ore petimꝰ. nec
corde desid̾amꝰ clamã¬
tes tacemꝰ. Ei o cor¬
tacemꝰ: tacentes Camaꝰ.¬

Expanded text:
desideria. Aeternam enim vitam si ore petimus, nec corde desideramus, clamantes tacemus: si vero cortacemus, tacentes clama
Abbreviated transcription (Latin):
iu reddenda officõsitatt.
dus. pancis familiaris.
ominb equs senior esto
uib iiie credulus
sitissimus. ad iram tat
lii incõrimi. uane głie
ꝯtemptoꝵ ⁊ bonorim
quib predcũs es non
acerb exactor nullius
ĩ prudentiam despici¬
as rari ẜ mons ipe.
loquencium pacieus¬

Expanded text:
In reddenda officiositate, dus, paucis familiaris, omnibus aequus. Severior esto nibus minime credulus sitissimus. Ad iram tardlii vitiorum. Vanae gloriae contemptor, et bonorum quibus praeditus es, non acerbus exactor. Nullius imprudentiam despicias. Rari sermonis ipse, sed loquentium patiens
Abbreviated transcription (Latin):
Opes fructuũ Io¬
ruelat agricolama
labore. fortemq pug¬
leu ꝯtẽpnete facit
uolestias ictũ. spes
mone.tibi quoq fu¬
ietur guanuina clau¬
sin. et grte ẜuitutis
officiũ. expectatio iu¬
biler. iuidꝰ athleta foꝵ

Expanded text:
Spes fructuum relevat agricolam a labore, fortemque pugilem contemnere facit molestias ictuum spes coronae. Tibi quoque furetur gravamina claustri et gratae servitutis obsequium exspectatio jubilaei.
Abbreviated transcription (Latin):
Eusebiꝰ ĩ qͦdam ẜ.
EIuxtu sũam cor¬
mei si padysus ĩre¬
uita presenti est uͣ¬
in claustro uł ĩ scobo
ħ duo est. pleuĩs el

Expanded text:
ga voluptatis, appetitor laboris, patiens abjectionis, impatiens honoris, pauper in pecunia, dives ta, superbus ad vitia.
Abbreviated transcription (Latin):
ficia non fenemus. di¬
giius est decipi qui de
recipiendo cogitauit
beneficiũ quod non ui¬
lificare malignitas po¬
scit. ullm tam augustũ
ꝙ non bonus int̾pres

Expanded text:
ficia, non feneremus. Dignus est decipi, qui de recipiendo cogitavit, beneficium, quod non vellicare malignitas possit, nullum tam angustum, quod non bonus interpres
Abbreviated transcription (Latin):
nou puta iguorantic¬
puta casũ. ꝙ si omuẽ
dissila dissilatõnem
rei certituto recusat.
to apud temetipĩt
quid de me illa fecis¬
set si acceppuret ĩme

Expanded text:
 puta ignorantiaputa casum. Quod si omnem omnino dissimulationem rei certitudo recusat, to apud temetipsum: quid de me illa fecisset, si accepisset in me
Abbreviated transcription (Latin):
bor ut se aliquis a
phei non bona ꝯsuetu¬
dine reflectat ac re¬
locet. qm̃ quidem muos
longo tempore ꝯfirͣtus
iuim quodam modo¬

Expanded text:
 ut se aliquis a priore non bona consuetudine reflectat ac revocet; quoniam quidem mos longo tempore confirmatus vim quodammod
Abbreviated transcription (Latin):
accidia cura horã
uachũ in quietat.
ut qͥuedam febris
ingnieus tẽpore pre¬
tis hoxis dĩe infereo

Expanded text:
axime circa horam nachum inquietans, ut quaedam febris ingruens tempore praetis horis animae inferens
Abbreviated transcription (Latin):
niuatꝰ luctus. quem
mento fideles appetũs
penitẽtes emũdat. dy¬
ciliat. amaritudo dul¬
cis. lacrinic felices
salutans afflicoõ.

Expanded text:
minatus luctus. Quem merito fideles appetunt, poenitentes emundat, diconciliat; amaritudo dulcis, lacrymae felices, salutaris afflictio.
Abbreviated transcription (Latin):
est ordiue nõ ten̾e. nã
spuricia polluitur q
detestaobiliꝰ uiat. qui
miiꝰ desĩ teniet qułi
muistros dei iulficat.
qui eccam nõ uetur¬
uetur Iste hodie ĩcetu
nulitũ fortor ⁊ noĩacõr

Expanded text:
est, ordinem non tenere. Nam spurcitia polluitur, qui detestabilius jurat, qui minus Deum timet, qui ministros Dei vilificat, qui Ecclesiam non veretur, iste hodie in coetu militum fortior et nominatior
Abbreviated transcription (Latin):
si longe est dies iudi¬
c. longe est dies tu¬
ne multi sani dormie¬
iũt et obdormietũt.
nõne casus nr̃os lio¬
biscum ui hac corue
portaneꝰ. nõne fragi¬
liores sumiꝰ ꝙͣ si iuitrei
si fragile est tñ G̾ua¬
tum diu ducat. au¬

Expanded text:
si longe est dies judicii, longe est dies tuNonne multi sani dormierunt et obduruerunt? Nonne casus nostros nobiscum in hac carne portamus? Nonne fragiliores sumus, quam si vitrei si fragile est, tamen servatum diu durat:
Abbreviated transcription (Latin):
spminũ est ⁊ suam
laudem querentiũ ali¬
os iules facere quia
alt̾ius urcupacõne se
laudari putaut ⁊ qui
suo merito plac̾e nõ
polsunt placere uolũt

Expanded text:
hominum est, et suam laudem quaerentium, alios viles facere; quia alterius vituperatione se laudari putant; et qui suo merito placere non possunt, placere volunt
Abbreviated transcription (Latin):
disdere. nec
me ulla res
sit oeimia ⁊ sa¬
lutaris ꝙ mi uiu
tequturus sum
sic̃ hac oxceptone
deturꝰ sap᷑ ut islau
nclu sam teneam.¬

Expanded text:
doceam. Nec me ulla res sit eximia et salutaris, quam mihi uni sciturus sum. Si cum hac exceptione datur sapientia, ut illam inclusam teneam