comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
guis. in mortis exemplum. Caritati
trinitas: ipse filius. qui iustificat. sp̃s.
qui sanctificat: pat̾. qui glorificat:
quia & iusticia & scĩtas & claritas
nr̃a desursum est: ⁊ testimonium cħi
quodmaius ẽ hominib. hec
mnob̾⁊ oona sua commendat᷑:. in¬
format &e confirmat. Nichil ominꝰ
in t̾ra ꝑ uisibilia & corporalia sacͣ¬
manent. nicħq eorum a sui cone¬
xione seningit᷑: quia catholica ec¬
clesia. hac fide uiuit ac ꝓfiert.ut
iam. nec sine uera diuinitate hu¬
manitas:nec sine uera humanita¬
te.credatur diuinitas. Nec sufficẽ
nob̾ posset ad intellectum uerita¬
tis. testimonium quod de cȩlo est.
quod sibi ipsi ꝑhibet trinitas: nͥ &
nobis innotesceret aliquib sig¬
nisi aliquibus argumentis. fides
scĩficationis: sanguis redemptio¬
nis: aqua purificationis. Non re¬
dimit sanguis. nisi qͦs gr̃a uoeat
& lauat: nec nͥ ablutos. & mortuos
peccato. sp̃s scĩficat. In commune

Expanded text:
guis in mortis exemplum. Charitatiguis in mortis exemplum. Charitatit in coelo Trinitas : ipse Filius qui justificat, Spiritus qui sanctificat, Pater qui glorificat, quia et justitia, et sanctitas, et claritas nostra desursum est, et testimonium Dei quod majus est hominis haec in nobis dona sua commendat, et informat, et confirmat. Nihilominus in terra, per visibilia et corporalia sacramanent, nihilque eorum a sui connexione sejungitur, quia catholica Ecclesia hac fide vivit et proficit, ut jam nec sine vera divinitate humanitas, nec sine vera humanitate credatur divinitas. Nec sufficere nobis posset ad intellectum veritatis, testimonium quod de coelo est, quod sibi ipsi perhibet Trinitas, nisi et nobis innotesceret aliquibus signis et aliquibus argumentis, fidei sanctificationis, sanguis redemptionis, aqua purificationis. Non redimit sanguis, nisi quos gratia vocat et levat; nec nisi ablutos et mortuos peccato spiritus sanctificat. In commune
Abbreviated transcription (Latin):
nalium.sitis huius non  intelli¬
gens sacramentum: sc̃o ori ama
acetum. de suburbanis gomorrȩ. &
uinea sodomorum. fons ille de quo
aquȩ uiuȩ emanant. cuiꝰ riui in et̾¬
nitatem ꝓsiliunt. ñ exaruit: neq
ut a te impleat᷑ affectat. Hoc potius
sitit fons ille irriguus. ut ex eo af¬
fatim haurias. illaq implearis dul¬
cedine.ut puri te refrigerent lati¬
ces: & ardentium tn te libioinum.
extinguant carbones. Hoc sitit. ut
uirens in te caritas ꝑseuere tut
sic̃ palma. in sublime comam spei
accollas. ⁊ siẽ cȩdrꝰ libani imputͥ¬
bilis uiuas. Lincernas ueneficos.
sitis ista discernit: & ꝓpinatores
amaritudinis. horret & abieit. Aul¬
lis passionum ardoribus. fons iste
siccatur: nullis p̾ssuris caritas ex¬
hauritur: etiam ubi ꝑcutis ⁊ irri¬
des. ubi fel porrigis. non commu¬
tat se dulcedo in amaritudinem:
nec exigit carteas ultionem.Dan¬
guis & aqua de latere effluunt uul¬
nerato: aqua. in lauachrum ⁊ san¬

Expanded text:
nalium, sitis hujus non intellinalium, sitis hujus non intelligens sacramentum, sancto ori amaracetum, de suburbanis Gomorrhae et vinea Sodomorum . Fons ille, de quo aquae vivae emanant, cujus rivi in aeternitatem prosiliunt , non exaruit, neque ut a te impleatur affectat. Hoc potius ille fons sitit irriguus, ut ex eo affatim haurias, illaque repleatis dulcedine, ut puri te refrigerent latices, et ardentium in te libidinum exstinguant carbones. Hoc sitit, ut virens in te charitas perseveret, ut sicut palma in sublime comam spei attollas, et sicut cedrus Libani imputribilis vivas . Pincernas veneficos sitis ista discernit, et propinatores amaritudinis horret et abjicit. Nullis passionum ardoribus fons iste siccatur, nullis pressuris charitas exhauritur. Etiam ubi percutis et irrides, ubi fel porrigis, non commutat se dulcedo in amaritudinem, nec exigit charitas ultionem. Sanguis et aqua de latere exeunt vulnerato ; aqua in lavacrum, et san
Abbreviated transcription (Latin):
& aliis quidem tantȩ rei misterium.
odor est uitȩ in uitam: aliis. odor mor¬
tis in mortem. Unde ⁊ achis dauid
dimittt: qͥa quibdam ex iudeis re¬
pellentib u̾bum hoc. ce indignos se
uite et̾ne iudicantib. doctrinam huiꝰ¬
modi xp̃s ad gs̃ conuertit. Abime¬
lech a achis. non sunt uniꝰ ꝑsone no¬
mina: s quia unius misterii cõ¬
tinent rationem: non incongrue. di¬
uersis respectib imiꝑsone aptant᷑.
Ex parte. achis id est ignorantia &
error. adhuc in eodem popło ꝑse¬
uerat: & qui filii regni uidebantur.
contempto affectu caritatis xp̃i. &
ḋmpano erucis. quas⁊ datud a se
dimittunt. ut eat: cum dicunt xp̃o.
recede a nobis. uiam semitarum tua-¬
rum nolumus. Maledictint adhuc
iude xp̃o. & ueri helysei derident
caluariam: necdum tamen ursis
id est demonib. derisores opponit:
s in multa patientia expectat peni¬
tentiam: & differt nec infert ꝓ m̾itiͤ.
iram. S ꝑu̾sa &e auersa mens car¬

Expanded text:
et aliis quidem tantae rei mysterium et aliis quidem tantae rei mysterium odor est vitae in vitam, aliis odor mortis in mortem . Unde et Achis David dimittit, quia quibusdam ex Judaeis repellentibus verbum hoc et indignos se vitae aeternae judicantibus doctrinam hujusmodi Christus ad gentes convertit . Abimelech et Achis non sunt unius personae nomina, sed quia unius mysterii continent rationem, non incongrue diversis respectibus uni personae aptantur. Ex parte, Achis, id est ignorantia et error, adhuc in eodem populo perseverant; et qui filii regni videbantur, contempto affectu charitatis Christi, et tympano crucis, quasi David a se dimittunt, ut eat, cum dicunt Christo: Recede a nobis, scientiam viarum tuarum nolumus . Maledicunt adhuc Judaei Christo, et veri Elisei derident calvariam ; necdum tamen ursis, id est daemonibus, derisores exponit; sed in multa patientia exspectat poenitentiam, et differt, nec infert pro meritis iram. Sed perversa et aversa mens car
Abbreviated transcription (Latin):
lescat et erurgat. infidelitatis mole
suffocati. illa tyranmca & effrenis
obstinatio. tandemq pateat u̾itas:
&e redeat ab errore conuersa impie¬
tas. Tympanizat gͦ ad ostia clausa.
ad aures opilatas: & incredulis
cordib intonat: & extensa ĩ cruce
pelle corporis sui. in psaltio deca¬
cordo ueteris & noui instrumenti
concutit consonantiam: ce quasi incan-¬
tatis serpentib. ad insolitam armoniã
reddit edomitos: & detractores. fac̃ can¬
tores: & impios modulatores. Mutat᷑
omnino facies xp̃i in specie sacram̃toꝵ.
coram abimelech. id ẽ coram uideis: qͥ
ad regnum xp̃i. ex promissionib fac̃¬
ds ad patres ꝑtinere uidebant᷑. Hoc̃ a¬
chis. id est ignorans: hoc est ex parte
popłs ille: quia nec credit. nec intel¬
ligit. Porrigit quidem discipulis su¬
is immo toti eccłie. xp̃s ꝓpͥis manib
eucharistiam. quasi seipsum ferens
quam qui digne accipit. uiuit. nec
immerito proscribit᷑. qui contemnit:

Expanded text:
lescat et insurgat infidelitatis mole lescat et insurgat infidelitatis mole suffocata illa tyrannica et effrenis obstinatio, tandemque pateat veritas et redeat ab errore conversa impietas. Tympanizat ergo ad ostia clausa, ad aures oppilatas, et incredulis cordibus intonat; et extensa in cruce pelle corporis sui, in psalterio decachordo, Veteris et Novi Instrumenti concutit consonantiam, et quasi incantatis serpentibus ad insolitam harmoniam reddit edomitos, et detractores facit cantores, et impios modulatores. Mutatur omnino facies Christi in specie sacramentorum, coram Abimelech, id est coram Judaeis, qui ad regnum Dei Christi ex promissionibus factis ad patres, pertinere videbantur. Hic Achis, id est ignorans, hic est ex parte populus ille, qui non credit nec intelligit. Porrigit quidem discipulis suis, imo toti Ecclesiae propriis manibus eucharistiam, quasi seipsum ferens, quam qui digne accipit, vivit; nec immerito proscribitur qui contemnit;
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o & hoc sitiente ut mansuesceret
domus exasꝑans. & dure ceruicis ppłs
molliret᷑: exactoq penitentiȩ antidoto.
felleas uiscos asq peccati feces euome¬
rent: uisa sunt eis huiꝰ doctrinȩ ũba.
omni ratione carentia: & dementiȩ
ascribebant. quod eos ao carnis fue
edulium inuitabat: horrebant potũ
sanguinis: & carnem humanam ci¬
bum insolitum m̃sis suis inferreim¬
pium ⁊ nefarium iudicabant. Durꝰ
gͦ sermo huimodi:qͥa sensu carnis op¬
pressi. sỹm ce uitam in uerb̃ ueracib
contemnebant: hoc intimabant ille
ꝑ barbam dauid ꝓfluentes saliuȩ:
quod infantilia hec uiba &e friuola.
estimarent udei: & contemnenda
eĩnt a ꝓphanis sacramenta dñica ÷¬
& quasi areptien & furibundi repe¬
lenda eẽnt. Hors dogmatum discipłos
& intellectualium misteriorum mi
edocens:. nec irascit᷑ nec ulcis citur.
s sustinet ⁊ p̾stolat᷑. & affectat. ut
illuminet᷑ populi cecitas: ut cõua¬

Expanded text:
Christo, et hoc sitiente, ut mansuesceret Christo, et hoc sitiente, ut mansuesceret domus exasperans, et durae cervicis populus molliretur, exhaustoque poenitentiae antidoto, felleas viscosasque peccati faeces evomerent, visa sunt eis hujus doctrinae verba omni ratione carentia, et dementiae ascribebant quod eos ad carnis suae edulium invitabat. Horrebant potum sanguinis, et carnem humanam ut cibum insolitum, mensis suis inferre, impium et nefarium judicabant . Durus erat sermo hujusmodi, quia sensu carnis oppressi, spiritum et vitam in verbis veracibus contemnebant. Hoc intimabant illae per barbam David fluentes salivae, quod infantilia haec verba et frivola aestimarent Judaei, et contemnenda essent a profanis sacramenta Dominica, et quasi arreptitii et furibundi reputandi essent horum dogmatum discipuli, et intellectualium mysteriorum minentiae edocens, nec irascitur, nec ulciscitur, sed sustinet et praestolatur, et affectat, ut illuminetur populi caecitas, ut conva
Abbreviated transcription (Latin):
enim abirrisorib ⁊ int̾fectoribus. po¬
derat beneficium expectari: qͥ omnes
ad impietatem ꝓni. paratiores erant
augere iniurias. quam miserer⁊ uł
compati. ꝑseuerabant adhuc. nec
flagellis nec sputis nec colaphis. po¬
terant saturari. unde nec conseqͥns
uidet᷑. ut atidita sitis. eorum cor
emolliret: quib parum erat. quod
in cruce pendebat: nec satis actũ
parieti inclinato & macerie depul¬
se.currit &e sicit. sitit conu̾sionem.
currit ad remissionem: exsoluit ꝗͤ
ñ rapuit: & licet illi p̾cium il lud ma¬
gnum cogitarent repellere.iam ab¬
sorto serpente. festinat ad lauachrũ
belles adoptat: ce tanti effectꝰ benefi¬
cia. largit᷑ in gratis. Hoc etiam in ti-¬
tulo psalmi.xxx.iii. continet᷑. ubi
cum corã abi melech uultum fuũ
mutare ꝑhibet᷑. Affectabat daiud
& tympanizabat. ad ostia eiuitatis
& ferebat᷑ manibus suis: &e in barbam e̾
defluebant saliue. Affectante quiype

Expanded text:
enim ab irrisoribus et interfectoribus poenim ab irrisoribus et interfectoribus poterat beneficium exspectari, qui omnes ad impietatem proni, paratiores erant augere injurias quam misereri vel compati. Perseverabant adhuc, nec flagellis, nec sputis, nec colaphis poterant saturari. Unde nec consequens videtur ut audita sitis eorum cor immoliret, quibus parum erat quod in cruce pendebat, nec satis actum parieti inclinato et maceriae depulsae , currit et sitit. Sitit conversionem, currit ad remissionem, exsolvit quod non rapuit. Et licet illi pretium illud magnum cogitarent repellere, jam absorpto serpente festinat ad lavacrum belles adoptat, et tanti effectus beneficii largitur ingratis. Hoc etiam in titulo psalmi XXXIII continetur, ubi cum coram Abimelech vultum suum mutasse perhibetur. Affectabat David, et tympanizabat ad ostia civitatis, et ferebatur manibus suis, et in barbam ejus defluebant salivae . Affectante quippe
Abbreviated transcription (Latin):
formȩ contrarium est. ut contrectet
incorrupta corruptꝰ: ce purificato¬
riis munerib. manum apponat
impurꝰ. Quod non ideo dicimus.
quod in his qui iam abluti & scĩfi
cati sunt. de quantiscunq naufra¬
gus euaserint. aliqua pꝰ indulgen¬
tiam nota ꝑmaneat: quia nisi ad
antiqua recurrat᷑ contagia᷑ nulli
ꝓrior preiudicat uita.
ece it̾m misteria: & ad inuicẽ
sibi sacramenta diuina occ̾¬
runt. Responsum erat de cruce
latroni & matͥ:⁊ ad confirmationẽ
spei.pietatisq exemplum. latro in
regnum p̾mitut᷑: mat̾ interim ob
certum mist̾ium reseruatur. His
plicia sitit. Exhaustum erat sacrum
pectus. sudore sanguineo: &e lignum il¬
lud eui affixus erat. scĩs baiuilauerat
humeris. Q ut solet er mesticia som¬
nꝰ ñnullus obreꝑe: sic pot̾at sitis ula.¬
ex tormento accendi. forsitan sic erat.
Ego autem. sacramentalem hane si¬
tim intelligo: in qͣ ñ tam desideratur
potus. quam hominum salus. Neq

Expanded text:
formae contrarium est ut contrectet formae contrarium est ut contrectet incorrupta corruptus, et purificatoriis muneribus manum apponat impurus. Quod non ideo dicimus, quod in his qui jam abluti sunt et sanctificati de quantiscunque naufragiis evaserint, aliqua post indulgentiam nota permaneat, quia nisi ad antiqua revertatur contagia, nulli prior praejudicat vita.Ecce iterum mysteria, et ad invicem sibi sacramenta divina occurrunt. Responsum erat de cruce latroni, et matri; et ad confirmationem spei pietatisque exemplum, latro in regnum praemittitur, mater interim ob rerum mysterium reservatur. His plicia sitit. Exhaustum erat sacrum pectus sudore sanguineo, et lignum illud, cui affixus erat, sanctis bajulaverat humeris, et ut solet ex moestitia somnus nonnullis obrepere, sic poterat sitis illa accendi. Forsitan sic erat. Ego vero sacramentalem hanc sitim intelligo, in qua non tam desideratur potus, quam hominum salus. Neque
Abbreviated transcription (Latin):
commiib studus ministrabant: Si¬
mulq ab ambobus. tam in celo quam
in tra. diuina ce humana consolatio
uidente subsidium: archangelo. pia
uota ꝑferente ad filium. factum ẽ gͥ.
ut dominus imꝑauerat: & cohabi¬
tabant simul in bono iocundoq cõ¬
uentu. uirginitas & humilitas: dilec¬
tio &e puritas. subiectio ce caritas: &
erat unanimitatis participatio in id¬
ipsum. int̾ dominam & ministrum.
siẽ magist᷑ ordinarat auctoritas. Bo¬
nus itaq dominus. bono fine pietatis¬
consummans misterium. in cruee
iustificat impium : & debitum ma¬
tri reddit affectum: addit quoq &
tradit exemplum. qͦd ad conseruan-¬
da que sc̃a sunt. debeat eligi scĩtudo:
nec sacramentoꝵs archana. impuris
sunt exponenda conspectibus: nec
possit digne sacris ministrare mi¬
steriis. nͥ qui in scola continentiȩ¬
ut qui mundandis uel mundis
officium exhibet. omnimoda splen¬
deat sanctitate: qͥa ommnino huic

Expanded text:
communibus studiis ministrabant, sicommunibus studiis ministrabant, simulque ab ambobus tam in coelo quam in terra divina et humana consolatio vidente subsidium, archangelo, pia vota perferente ad Filium. Factum est igitur ut Dominus imperaverat, et cohabitabant simul in bono jocundoque conventu virginitas et humilitas, dilectio et puritas, subjectio et charitas: et erat unanimitatis participatio in idipsum, inter dominam et ministrum, sicut Magistri ordinarat auctoritas. Bonus itaque Dominus, bono fine consummans pietatis mysterium, in cruce justificat impium, et debitum matri reddit affectum. Addit quoque et tradit exemplum quod ad conservanda quae sancta sunt, debeat eligi sanctitudo; nec sacramentorum arcana impuris sint exponenda conspectibus, nec possit digne sacris ministrare mysteriis, nisi qui in schola ut qui mundandis vel mundis officium exhibeat, omnimoda splendeat sanctitate, quia omnino huic
Abbreviated transcription (Latin):
eras: & in hac arte a patͥbus institutꝰ:
nullum te stẽgnia inclitum indicat:
s qui infirma mundi elegit ut con
fundat fortia. in assumptione paci
pertatis. & humilitatis ce castitatis
głam cominendauit: fundatamq ca-¬
ritatem. &e illustris animȩ puritatẽ.
hoc singłari titulo honorauit. Intue¬
or gͥ quadrigam. qua currendum ẽ
filium uͦ attingere possit penitentiᷤᷤ
asfect̾us ad patrem: & in hoc fercło
quod nos ab hoc scło euehit. tu sis
columna argentea: mat̾ ascenfus pur¬
pureus: filius. media caritas̾. reclina¬
torium aureum. uisio patͥs in deco¬
re suo& ȩternȩ pacis iocunda tran¬
quillitas. Hanc int̾im głam ꝓprie
uirgiutas ꝓmeret᷑: ꝑ hanc in hunc
gradum discipłs sublimat᷑: ꝑ hanc.
mat̾ ⁊ uirgo placuerat deo: ⁊ obum¬
brante uirtute altissimi. in illo bea
batui exhibebat reuerentiam: ce diui¬
no incolatui clientelam: ꝓpͥe tamen
gabriel &e ioh̃s huic assignati officio.

Expanded text:
eras, et in hac arte a parentibus institutus, eras, et in hac arte a parentibus institutus, nullum te stratagema inclytum facit; sed qui infirma mundi elegit ut fortia confundat , in assumptione tua, paupertatis et humilitatis et castitatis gloriam commendavit, fundatamque charitatem et illustris animae puritatem, hoc singulari titulo honoravit. Intueor igitur quadrigam qua currendum estFilium vero attingere possit poenitentis affectus ad Patrem. Et in hoc ferculo quod nos ab hoc saeculo evehit, tu sis columna argentea, mater ascensus purpureus, Filius media charitas, reclinatorium aureum visio Patris in decore suo, et aeternae pacis jocunda tranquillitas. Hanc interim gloriam proprie virginitas promeretur. Per hanc in hunc gradum discipulus sublimatur, per hanc ipsa mater et Virgo placuerat Deo, et obumbrante virtute Altissimi , in illo beabatui exhibebat reverentiam, et divino incolatui clientelam; proprie tamen Gabriel et Joannes huic assignati officio
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s in fine ꝑhibuit: ut hab̾et eccłia
scã ex euangłio lapidem. quem bono¬
si heluidiiq hereticorum impruden¬
ti fronti in figeret: qui in matͥs illibati
uirginitatem aũsi sunt impia blasphe
eligeris. ut ministres & obsequaris. ea
dilectione qua filius: ea obedientia q̃
discipłs: ea subiectione. qua minister
ce famulus. Petro commendat᷑ eccłia.
tͥ maria: illi tumultuosa negõtia. tͥ
negotia. s quieta: Illi atͥa ce uestibulũ.
& altaria sanguinum: tͥ comm̃dat᷑
altare incensi. ce scascõrs. Ad culmen
ministerii tui. nullus decum admitt¬
tur: solus ill assistis ꝓpiciatorio: solus
illuduas aureum continens manna.
illud diuinȩ legis serinum. portife
destinatꝰ obseruas. Loco filii positꝰ es:
et ut uicem in matre suppleas ordina¬
risnec abnuit te mat̾ sc̃a uicarium.
licet longe imparem:. inferioris titu¬
li tamen. quia uisum ẽ filio. amples¬
titur successorem. Certe piscator fu¬

Expanded text:
Christus in fine perhibuit, ut haberet Ecclesia Christus in fine perhibuit, ut haberet Ecclesia sancta ex Evangelio lapidem, quem Bonosi Helvidiique haereticorum impudenti fronti infigerent, qui in matris illibatae virginitatem ausi sunt impia blasphemeligeris, ut ministres et obsequaris, ea dilectione qua Filius, ea obedientia qua discipulus, ea subjectione qua minister et famulus. Petro commendatur Ecclesia , tibi Maria ; illi tumultuosa negotia, tibi pacifica et quieta; illi atria et vestibulum et altaria sanguinum, tibi commendatur altare incensi, et Sancta sanctorum. Ad culmen ministerii tui nullus tecum admittitur; solus illi assistis propitiatorio, solus illud vas aureum continens manna, illud divinae legis scrinium pontifex destinatus observas. Loco Filii positus es, et ut vicem in matre suppleas, ordinaris; nec abnuit te mater sancta vicarium, licet longe imparem et inferioris tituli, tamen quia sic visum est Filio, amplectitur successorem. Certe piscator fu
Abbreviated transcription (Latin):
minist̾ deuotꝰ ꝓ reuerentia magist᷑.
Uices filii naturalis. filius accipit
adoptiuus: & transfundit᷑ inmini¬
strum. filialis affectꝰ formaturq &
firmatur in ambobus. pietatis unicȩ
gratus consors q complexus ⁊ non ex
traduce naturȩ. s ex munere gratiȩ.
raȩ uirginitas accipiunt: & unius
moris in domounum integritatis
ꝓpositum unam habitationem me¬
retur: communemq conuietum.
Ecce ioħs. pie hereditatis suscipis te¬
stamentum: eligeris:⁊ in hoc prepo¬
neris omnib: Ioseph qͥ eatenꝰ mini¬
strauerat. te subrogato cȩdit: nec ma¬
ritalia iura opponit: ut obstruat᷑ os
loquentium iniqua in posterum: qͥa
matrimonium illud. dispens ationi
diuine. non copule carnali seruierat.
Ideoq nec ioseph. cum ioħs eam suscip̃
in parentem. querit᷑ de disiuncto co¬
nubio quod dispens atorium fuerat.
sine ullo copule carnalis commercio
Hoc destimonium integritati matri.

Expanded text:
minister devotus pro reverentia Magistri. minister devotus pro reverentia Magistri. Vices filii naturalis, filius accipit adoptivus, et transfunditur in ministrum filialis affectus, formaturque et firmatur in ambobus pietatis unicae gratus concorsque complexus, non ex traduce naturae, sed ex munere gratiae. iae virginitas accipit; et unius moris in domo, unum integritatis propositum, unam habitationem meretur communemque convictum. Ecce, Joannes, piae haereditatis suscipis testamentum, eligeris, et in hoc praeponeris omnibus. Joseph qui eatenus ministraverat, te subrogato, cedit; nec maritalia jura opponit, ut obstruatur os loquentium iniqua in posterum, quia matrimonium illud dispensationi divinae, non copulae carnali servierat. Ideoque nec Joseph, cum Joannes eam suscipit in parentem, queritur de disjuncto connubio, quod dispensatorium fuerat sine ullo carnalis copulae commercio. Hoc testimonium integritatis matris
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ reseruauit suꝑstitem: ut ex
uiderat. & contulerat in corde suo.
senatus apłicus doceret᷑: & euan¬
gelica firmaret᷑ doctrina. Hono¬
ratur etiam. familiarissimo asfa-¬
tu: & licet breuis fuerit sermoͬm
timattis tñ est. debitus affectus: ⁊
expͥssa singlaris dilectio. Muilier¬
inquit: ecce filius tuus. Presens erat &
passus xp̃s. ut iudaica rabies. in scũari¬
um suum ꝓphanam mitteret manũ.
tanti thesauri custodiam: discipulꝰ.
qͥ in cȩna dominica. ceruical sibi in
pectore magistͥ aptauerat. Ecce it̾m
alio pͥuilegio honorat᷑: &e post illud
reclinatorium. in qͦ uidat. in pͥnei¬
pio erat u̾bum. & uerbum erat apd̃
dm̃: officina illa in qua u̾bum caro
factum est. diligent̾ ei a filio comm̃¬
datur: ꝓbatoq dilectoq discipulo.
pudor uirgineus matͥs. thalamus
sanctimoniȩ ce integritatis assignat᷑:
ut eẽt testis idoneus uirgo uirgini:
fidelis cubicłariꝰ mat̾ domini sui:

Expanded text:
apostolorum reservavit superstitem, ut ex apostolorum reservavit superstitem, ut ex t viderat, et contulerat in corde suo, senatus apostoliens doceretur, et evangelica firmaretur doctrina. Honoratur etiam affatu familiarissimo, et licet brevis fuerit sermo, intimatus tamen est debitus affectus, et expressa singularis dilectio. Mulierinquit, ecce filius tuus. Praesens erat Jpassus Christus, ut Judaica rabies in sanctuarium suum profanam mitteret manum, tanti thesauri custodiam. Discipulus qui in coena Dominica cervical sibi in pectore magistri aptaverat , ecce iterum alio privilegio honoratur; et post illud reclinatorium in quo viderat: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum , officina illa in qua Verbum caro factum est , diligenter a filio ei commendatur, probato dilectoque discipulo pudor virgineus, matris thalamus, et sanctimoniae integritas assignatur, ut testis esset idoneus, virgo Virgini, fidei cubicularius matri Domini sui,
Abbreviated transcription (Latin):
gebat pat̾ filium. & filius patrem: ma¬
ter uero pꝰ utrumq ardebat: unũ erat.
quod diusa exhibebant officia: quod
pat̾ bonus. quod filius pius. qͦd mat̾
sc̃a intendebat: quod in commune ela-¬
borabat dilectio: simul q complecte¬
bantur pietas ce caritas & bonitas:. ma¬
tre supplicante. filio interpellante:
patre ꝓpiciante. filius. ad pectꝰ matͥs
&e ub̃a: pat̾. ad filii erucem & uulnera
pignora non mouerent: quid illa
sc̃itatis scola isi pietatem doceret:
quid. nisi miscdiam informaret:
Dilectio & sc̾itas ce bonitas. nichil
contrarium saꝑe pot̾ant: nec reluc¬
tari sͥ nec adu̾sari. concordiȩ con¬
gruebat: omnino decebat. ut suppli¬
catio. & satisfact̾io ⁊ exauditio. in
negotio rect̾itudinis conuenirent.
Iħs gͦ ut ꝑ omnia. pietatis federa cõ¬
mendaret: antiquum decretum
qͦd de honorandis parentib dicta¬
uerat. obseruauit: & matrem ad¬
huc uolens sic ẽẽ. ad consolationẽ

Expanded text:
gebat Pater Filium, et Filius Patrem; magebat Pater Filium, et Filius Patrem; mater vero post utrumque ardebat, unumque erat quod diversa exhibeant officia, quod Pater bonus, quod Filius pius, quod mater sancta intendebat, quod in commune elaborabat dilectio, simulque se complectebantur pietas, et charitas et bonitas, matre supplicante, Filio interpellante, Patre propitiante. Filius ad pectus matris et ubera, Pater ad Filii crucem et vulnera pignora non moverent? quid illa sanctitatis schola nisi pietatem doceret? quid nisi misericordiam informaret? Dilectio et sanctitas et bonitas nihil sibi contrarium sapere poterant, nec reluctari sibi nec adversari concordiae congruebat, et omnino decebat ut supplicatio et sanctificatio et exauditio in negotio rectitudinis convenirent. Jesus ergo ut per omnia pietatis foedera commendaret, antiquum decretum quod de honorandis parentibus dictaverat, observavit; et matrem adhuc volens sic esse, ad consolationem
Abbreviated transcription (Latin):
nisterio utebat᷑. ipsaq sine strepitu se¬
ipsam mact̾ans. in altario uit̾iori: &
ligna & flammaᷤᷤ & latices congerebat.
Nimirum in tab̃nacło illo. duo uides
altaria: aliud in pectore marie: ali
immolat animam. Optabat quidem
ipsa. ad sanguinem animȩ. ⁊ carnis
suȩ addere sangumem: & eleuatis ĩ
cruce manib celebrare cum filio sa¬
criticium uesꝑtinum: & eum dño
ihii. corporali morte. redemptionis
nr̃e consummare mist̾ium: s hoc so¬
lius summi s ac̃dotis pͥuilegium erat:
ut de sanguine. unꝰ int᷑ sc̃ã inferret:
nec pot̾at. ei consors hec ẽẽ cum aliqͦ
dignitas: & in reparatione hominis.
nulli angło. nulli homini. cum eo
fuit aut ẽẽ potuit. communis aue¬
toritas. Cooperabat᷑ tamen plur¬
ciandum dm̃. ille matͥs affectꝰ: cum
tam ꝓpͥa. qm matris uota caritas xͥ
ꝑferret ad patrem: cum qͦd mat̾ petẽt.
filius approbaret: pat̾ donaret. Dili¬

Expanded text:
nisterio utebatur ipsaque sine strepitu senisterio utebatur ipsaque sine strepitu seipsam mactans, in altario interiori, et ligna et flammas et latices congerebat. Nimirum in tabernaculo illo duo videres altaria, aliud in pectore Mariae, aliimmolabat animam. Optabat quidem ipsa, ad sanguinem animae et carnis suae addere sanguinem, et elevatis in cruce manibus celebrare cum filio sacrificium vespertinum, et cum Domino Jesu corporali morte redemptionis nostrae consummare mysterium; sed hoc solius summi sacerdotis privilegium erat, ut de sanguine munus intra sancta inferret; nec poterat ei consors haec esse cum aliquo dignitas, et in reparatione hominis nulli angelo, nulli homini cum eo fuit, aut esse potuit communis auctoritas. Cooperabatur tamen pluritiandum Deum ille matris affectus, cum tam propria quam matris vota charitas Christi perferret ad Patrem, cum quod mater peteret, Filius approbaret, Pater donaret. Dili
Abbreviated transcription (Latin):
reuocat lacrimas: &e eo ampliꝰ anxie¬
tas intumescit. quo ꝓhibet᷑ egredi:
& ꝑluctꝰ lamentaq dissolui. Enmer¬
gebant quidem aliqñ gemitꝰ. s in¬
crepati reprimebant᷑: reu̾tebantur¬
q in sinum m̃tis. de qͦ prodibant.
cem:eratq in anima illa tempestas
ualida. occurrentib eͥ ꝓcellis: ⁊ qͣs
insartagine frixis medullis. ebulli¬
ebant amaritudines: qͣs extorque¬
bant ce coagulabant exacerbatio
oleuerans. Imperabat qͥppe dolori silen¬
tium. formido: &e rugientrum iudeoꝵ
torui in eam ocłi. illos turbines fuffo¬
cabant. Uerum illa. tantarum ꝓcella¬
rum salsuginem ebibebant: & quod
difficillimum erat. moriebat᷑. & mo¬
riñ pot̾at: & clatiso tanti doloris tor-¬
mento intͥnseeꝰ. alium uultum palã
erhibebat: nec pot̾at ex facie colligi
crux illa animȩ. & patibuilum sp̃s ĩ
qͦ erat hostia uitia. bn placens deo &¬
ipsa incenderet. tantũ conscientiȩ mi¬

Expanded text:
revocat lacrymas, et eo amplius anxierevocat lacrymas, et eo amplius anxietas intumescit, quo prohibetur egredi, et per luctus lamentaque dissolvi. Emergebant quidem aliquando gemitus, sed increpati reprimebantur, revertebanturque in sinum mentis, de quo prodibant, us: eratque in anima illa tempestas valida, occurrentibus sibi procellis, et quasi in sartagine frixis medullis ebulliebant amaritudines, quas excoquebat et coagulabat exacerbatio perseverans. Imperabat quippe dolori silentium formido, et ringentium Judaeorum torvi in eam oculi illos turbines suffocabant. Verum illa tantarum procellarum salsuginem ebibebat. Et quod difficillimum erat moriebatur, et mori non poterat; et clauso tanti doloris tormento intrinsecus, alium vultum palam exhibebat; nec poterat ex facie colligi crux illa animae et patibulum spiritus, in quo erat hostia viva, beneplacens Deo m: quod cum ipsa incenderet, tantum conscientiae mi
Abbreviated transcription (Latin):
petit accipit. ⁊ ilico audit. hodie
metum eris in paradyso. Non ad loca
purgatoria. flammasq peccatorum
ultͥces. confitens destinat᷑: ñ ad loca te¬
nebrosa & tormenta deducit᷑ nullã
pars adu̾sa gr̃ȩ dei p̃sumit inferre
calumniam: una erucis pena. omĩa
abolet crimina: immo non pena sed
gr̃a. Premittit᷑ gͥ in paradysum. hic no¬
strȩ nuncius absolutionis: & pͥmi¬
tias lib̾tatis nr̃ȩ. testis lib̃tate donatꝰ.
paradysi ciuib id expectantib &e de¬
siderantibus. primus inuexit.
bi sunt miscdiȩ tue antiquȩ do¬
mine: Quid differs: Iamue¬
nit hora. Mat̾ tua coram te ẽ: & io
hannes quem diligis: latͦni loqueris:
&e matͥ non loqueris: Intuetur te al
te ocłis. uuln̾a tua. mat̾na pietate
considerat: & licet non ignoret. qͥd
boni conferat mundo. passio tua ͥ tñ
parentis affectu commorit᷑. ⁊ pectꝰ
mat̾num.immanitate doloris arti¬
tur. Suspirat int̾ͥnseeꝰ. ⁊ erumpentiᷤ

Expanded text:
petit accipit, et illico audit: Hodie petit accipit, et illico audit: Hodie mecum eris in paradiso . Non ad loca purgatoria flammasque peccatorum ultrices confitens destinatur, non ad loca tenebrosa et tormenta deducitur, nullam pars adversa gratiae Dei praesumit inferre calumniam, una crucis poena omnia abolet crimina, imo non poena sed gratia. Praemittitur igitur in paradisum hic nostrae nuntius absolutionis, et primitias libertatis nostrae testis libertate donatus, paradisi civibus id exspectantibus et desiderantibus, primus invexit.bi sunt misericordiae tuae antiquae, Domine? Quid differs? Jam venit hora: mater tua coram te est, et Joannes quem diligis. Latroni loqueris, et matri non loqueris? Intuetur te illte oculis, vulnera tua materna pietate considerat. Et, licet non ignoret quid boni conferat mundo passio tua, tamen parentis affectu commoritur, et pectus maternum immanitate doloris arctatur. Suspirat intrinsecus, et erumpentes
Abbreviated transcription (Latin):
nit quod dilure. nec exprobrat qͦd
ignoseit. Quicquid agit in huiuis¬
modi celeri nutu sp̃s sc̃s consũmat:
nec emendicat aliunde stiffragia.
qui quod dic̃ facit. & quod illumi¬
neͣt format: qͥ statim piscatores. fac̃
doctores: &e idiotas. p̃dicatores. It
grã. non affligit᷑ expectatio dilatio¬
ne: nec interuallum est int̾ opta¬
tum.⁊ datum. Dauid dic̃. peccaui.
Et ꝓpħa. trans latum ẽ peccatum
tuum. Ad cain dr. Peccasti. quiesce.
Et ad mulierem: in adult̾io dep̃¬
hensam.Nde condemnabo: noli
ultͣ peccare. Quid cominemorẽ
niniuitas. quorum penitentia su¬
bito iudicem amouet a sententia
quid ahab ⁊ manases. reges impios:
quortim contͥcionem in angustiis.
non est asꝑnata diuina clementiaͬ.
Int̾ cȩt̾a pietatis exempla. latro nost̾
nob̃ occurrit. penitentiȩ regła: con¬
fessionis forma: indulgentiȩ p̃co ÷
spe exemplum: quidum subito in
gemit. qͦd querit inuenit: quod

Expanded text:
nit quod diluit, nec exprobrat quod nit quod diluit, nec exprobrat quod ignoscit; quidquid agit in hujusmodi, celeri nutu Spiritus sanctus consummat; nec emendicat aliunde suffragia, qui quod dicit facit, et quod illuminat format, qui statim piscatores facit doctores, et idiotas praedicatores. In hac gratia non affligitur exspectatio dilatatione, nec intervallum est inter optatum et datum. David dicit: Peccavi . Et propheta: Translatum est peccatum tuum . Ad Cain dicitur: Peccasti, quiesce . Ad mulierem in adulterio deprehensam: Non te condemnabo, noli ultra peccare . Quid commemorem Ninivitas, quorum poenitentia subito judicem amovet a sententia? Quid Achab et Manassen, reges impios, quorum contritionem in angustiis non est aspernata divina clementia? Inter caetera pietatis exempla, latro noster nobis occurrit, poenitentiae regula, confessionis forma, indulgentiae praeco, spei exemplum: qui dum ingemit, subito quod quaerit invenit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
diuina clementia. Dit qui inuocet:
erit qui exaudiat. Sit qui peniteat:
non deerit qui indulgeat. Non htue
penitenti multorum annorum ieiu¬
nia imponunt᷑: non nudipedalibus
Multa antiquaq peccata abolet gr̃a.
nec ꝓcessu moraq temporis. induil¬
gentia limat corroditq culpe rubi.¬
ginem: s uͥ repente facto cȩlitus sono.
sp̃s sc̃s illabit᷑: quicqͥd immaduerat
peccati tabe siccat᷑. nec suꝑẽ tillum
feditatis uestigium:. uulneri. quod
miscdiȩ abluit lauacrum. fecebat¬
iam quatriduanꝰ in monumento la¬
zarꝰ. fuscrtatꝰ. non tabes cit languore:¬
erigitur. soluit᷑. & statim conuescit᷑.
Nulla leprȩ crepido.nullus sinus.
in facie symonis suꝑest. hospes in co¬
lumis. curatori suo hẏlarem exhibet
famulatum: nullum horroris signũ.¬
comitantib magistrum. idẽ conui¬
ua &e minist̾ p̃tendit. Maria mag¬
dalene. ad pedes xͥ plorat &e orat. terg̾
famem & inuerecundam: nec oppo¬

Expanded text:
divina clementia; sit qui invocet, divina clementia; sit qui invocet, erit qui exaudiet; sit qui poeniteat, non deerit qui indulgeat. Non huic poenitenti multorum annorum jejunia imponuntur, non nudipedalibus multa antiquaque peccata illico abolet gratia, nec processu moraque temporis indulgentia limat corroditque culpae rubiginem; sed ubi repente facto coelitus sono Spiritus sanctus illabitur, quidquid immaduerat peccati tabe, siccatur; nec superest ullum foeditatis vestigium vulneri, quod misericordiae abluit lavacrum. Fetebat etiam quatriduanus in monumento Lazarus ; suscitatus non tabescit languore,erigitur, solvitur et statim convescitur. Nulla leprae crepido, nullus sinus in facie Simonis superest. Hospes incolumis, curatori suo hilarem exhibet famulatum, nullum signum horroris comitantibus magistrum, idem conviva et minister praetendit . Maria Magdalene ad pedes Christi plorat et orat, tergit famem et inverecundiam, nec oppo
Abbreviated transcription (Latin):
cui claues regni cȩlors commisse ft̃:
te amare flentem xp̃s respexerat᷑.⁊ do¬
nauerat negationis reatum: qui non
ex sententia. s ex infirmitate descende¬
rat. Te tamen iuxta crucem non uideo:
t̾ritꝰ lates: nec saltem matrem xp̃i. fe
lugubri astabant immobiles: nec ibi
colloquia. saluator & peccator. Absẽs
eras: & ministerii tui claues. qͦd pace
tua dixerim mͦ non ꝓfers supplet hãc
uicem summꝰ sac̃dos: aꝑtisq seris an¬
tiquis. latro pͥmiciȩ delictorum. intͦ¬
ducit᷑ aꝑiente xp̃o. in regnum cȩlor.
Amouet᷑ ab introitu paradysi. custo¬
dia ab mitio ꝑuigil: ce u̾sat᷑ gladius
ille minax. quem cherubin ab anti¬
quo uibrauerat. Ibi latro locat᷑. uñ
lucifer corruit: c cui tu forsitan ultͣ
bono ihu. modo cum angłis conuer¬
satur. Rescirge. & disce ignoscere: neq
annumeres peccata. uł multiplices
tempora: ñ artat᷑ numero: non clau¬
ditur fine: nullas omnino ht̃ metaᷤᷤ

Expanded text:
cui claves regni coelorum commissae sunt . Et cui claves regni coelorum commissae sunt . Et te amare flentem Christus respexerat, et donaverat negationis reatum, qui non ex sententia, sed ex infirmitate desciveras . Te tamen juxta crucem non video; territus lates, nec saltem matrem Christi flugubri astabant immobiles. Nec ibi t colloquia Salvator et peccator. Absens eras, et ministerii tui claves quod pace tua dixerim modo non profers. Supplet vicem tuam summus sacerdos, apertisque seris antiquis, latro primitiae derelictorum introducitur, aperiente Christo, in regnum coelorum. Amovetur ab introitu paradisi custodia ab initio pervigil, et versatilis gladius ille minax, quem cherubim ab antiquo non vibraverat . Ibi latro locatur, unde lucifer corruit; et cui tu forsitan ultrabono Jesu, modo cum angelis conversatur. Resurge, et disce ignoscere, neque annumeres peccata, vel multiplices tempora. Non arctatur numero, non clauditur fine, nullas omnino habet metas
Abbreviated transcription (Latin):
auditum confessio meruit: qͥd possit
penitentia : qͦmͦ bonꝰ dñs. tͥbulato cor-¬
de clamantem ad se seruum suum. ẽ
inultimo peccati puncto. non negligat.
Hora mortis erat: iamq confitentis fau¬
cibus herebat: iamq linguam eiꝰ. all¬
gabat angustia:. illoq articło temꝑis.
fere ab ipsis apłis salus desꝑabat᷑. Mo¬
dus passionis. crux int̾ omnia supplicia
turpissimum ⁊ atrocissimum ⁊ quibꝰ
t̾posits. qͣsi plagarum sangͥnis imme¬
mor. dictator euangłii latro efficit᷑: &
quod ꝑsuaderi illa hora difficile erat:
xp̃m dm̃ in eruce fatet᷑. ibi orat: ibi ad¬
orat. Multa simul pietatis officia cõ¬
plect̾itur. Credit & timet: compun¬
gitur & penitet: confitet᷑ & p̃dicat: a¬
mat. confidit. & orat. fide illuminat᷑ :
timore subdit᷑⁊ comptinct̾ione mollit᷑:
penitentia concutit᷑. confessione purga¬
Confidentia sꝑat: oratione impetrat. Ne
irascaris pͥnceps apłoꝵ: tͥ dico dico petͤ.

Expanded text:
auditum confessio meruerit, quid possit auditum confessio meruerit, quid possit poenitentia, quomodo bonus Dominus tribulato corde clamantem ad se servum suum etiam in ultimo peccati puncto non negligat. Hora mortis erat jamque confitentis anima faucibus haerebat, jamque linguam ejus alligabat angustia; illoque articulo temporis fere ab ipsis apostolis salus desperabatur. Modus passionis, crux, inter omnia supplicia turpissimum et atrocissimum. Quibus postpositis, quasi plagarum et sanguinis immemor, dictator Evangelii latro efficitur: et quod persuaderi illa hora difficile erat Christum Deum in cruce fatetur: ibi orat, ibi adorat, multa simul pietatis officia complectitur. Credit, timet, compungitur et poenitet; confitetur et praedicat, amat, confidit et orat. Fide illuminatur, timore subditur, compunctione molitur, poenitentia concutitur, confessione purgaconfidentia sperat, oratione impetrat. Ne irascaris, Princeps apostolorum: tibi dico, Petre,
Abbreviated transcription (Latin):
gitia. Causam accusat. non arguit
penam: execrat᷑ scelus suum: non de
uerat crueifigi. Intelligere enimre¬
uelante non carne ⁊ sanguine. seo
ipso cui attestabat᷑. iampotat: quia
quod fiebat. uoluntarium erat. ñ
quia ut sic fieret. uoluntarie fuerat
definitum. Ibi gͦ phylosophatur. ⁊
p̃dicat & fatet᷑. ubi non tantum dif¬
fugiunt & tremunt apłi: s ipsi
maligni sp̃s.iam impositi sͥ freni
saliuaria masticantes. ꝑ antiquum
organum suum linguam femineã.
nitebant̾ colligationes illas impie¬
tatis dissoluere: scientes quia fortis
armatꝰ. hoc ancipiti gladio erat eos
de diu possesso huiꝰ mundi atͥo eiec̃¬
turus. Itaq concionator illustras.
oblato confessionis & fidi odoram̃¬
to. impositoq latͦm blasphemanti
silentioͬ uict̾orie sue palmam &
aetoramentum. a iudice exigens:
mei domine: dum ueneris in reg¬
num tuum. Considerare necesse
est. quem locum. quem modum. qͦd
tp̃s. hȩc causa habu̾it: & qͣm celerem

Expanded text:
gitia. Causam accusat, non arguit gitia. Causam accusat, non arguit poenam; exsecratur scelus suum, non detverat crucifigi. Intelligere enim, revelante non carne et sanguine, sed ipso cui attestabatur, jam poterat, quia quod fiebat, voluntarium erat, non ia ut sic fieret, voluntarie fuerat definitum. Ibi igitur philosophatur, et praedicat, et fatetur, ubi non tantum diffugiunt et tremunt apostoli, sed et ipsi maligni spiritus jamjam impositi sibi freni salivaria masticantes, per antiquum organum suum, linguam femineam nitebantur colligationes illas impietatis dissolvere: scientes, quia fortis armatus hic, ancipiti gladio erat eos de diu possesso hujus mundi atrio ejecturus. Itaque concionator illustris, oblato confessionis et fidei odoramento, impositoque latroni blasphemanti silentio, victoriae suae palmam et auctoramentum a judice exigens mei, Domine, dum veneris in regnum tuum . Considerare necesse est quem locum, quem modum, quod tempus haec causa habuerit, et quam celerem
Abbreviated transcription (Latin):
tione uidet. spem poneret:⁊ nu¬
gatorium oĩno uidebat᷑. illum crede
regem uł dm: quem secum opp̾sserat
idem obꝓbrium: & consimile torm̃¬
tum. Erat itaq unꝰ irrisor: alt̾ con¬
fessor. Unꝰ blasphemator: alt̾ uenera¬
tor. Hic sꝑans: ille des ꝑans. Hic dili¬
gens: ille negligens: Aderatq illi con¬
trouersiȩ iudex: qͥ data sententia.
blas phemum in tartara. confitentẽ
p̃misit ad regna. Dane hic de quo a¬
gimus latͦ. mansueti animi:. ⁊ sieut
testem xp̃i decebat. in auditorio py¬
blico.fidi ꝓtulerat argumenta: &
nouo phẏlosophandi gn̾e. supplicii
tanti immemor. cum blasphemo il¬
lode timore dei ce iusticia dispu
fitet᷑: testis ẽ in nocentie xp̃i. increpat
maledieum. nec parcit sibi: s tantum
accusator sui. serpsum aduersum se
sententie u̾itate prolata. ꝑsequitur
Damnatio inquit similis qͥdem est.
s causa differens: cum hic ad hoc de¬
stinatus sit. ex obedientia: nos obfla¬

Expanded text:
tione videret, spem poneret, et nutione videret, spem poneret, et nugatorium omnino videbatur illum credere regem vel Deum, quem secum oppresserat idem opprobrium et simile tormentum. Erat itaque unus irrisor, alter confessor; unus exprobrator, alter venerator; hic sperans, ille desperans; hic diligens, ille negligens. Aderatque illi controversiae judex, qui data sententia blasphemum ad tartara, confitentem praemisit ad regna. Sane hic de quo agimus latro, mansueti animi, et sicut testem Christi debebat, in auditorio publico fidei protulerat argumenta, et novo philosophandi genere supplicii tanti inmemor, cum blasphemo illo de timore Dei, et justitia disputfitetur, testis est innocentiae Christi; increpat maledicum, nec sibi parcit; sed tantum accusator sui, seipsum adversum se sententiae veritate prolata, persequitur. Damnatio, inquit, similis quidem est, sed causa differens, cum hic ad hoc destinatus sit ex obedientia, nos ob fla
Abbreviated transcription (Latin):
obtinere nullomodo p̃ualuit. Iam
ad hanc scͥpturam latͦ erucifixus
ptinebat. & eum intra se illȩ litt̾ȩ
colligebant :iam spes subintrabat
conũso. ꝙ erucifixo sͥ mundo. inhia¬
bat cȩlestibus: dilatatꝰq caritate cõ
sputis repudiatisq quȩ infra sunt.
cum xp̃o tractabat de regno. Affec¬
tabat sciꝑiora:ce cumiam anima
egressum accelerans in pͥmis labͥs
eẽt. &e illa hora ultima aduentaret.
ȩquo animo ibat: nec urgebat formi¬
Exacuebant linguas uenenatas.
blasphemantes xp̃m iudes &e c̃ocla¬
mabant. & euomebant conuitia:⁊
quas: uictores insultabant penden¬
ti. fugerant apłi. sola plebs maledie¬
ta.firmatis neqͣm sermonib. celebra-¬
bat ludibrium. romanis militibus.
minist̾ium potiꝰ ex hibentibus. qm
consensum. S ce alt̾ latͦ oblat᷑nti
plebi assentiens. qͦd neq se neq alioᷤ
saluos posset facere testabat᷑: irride¬
batq conparticipem suum. qui in
eum quem in eadem secum damna¬

Expanded text:
obtinere nullo modo praevaluit . Jam obtinere nullo modo praevaluit . Jam ad hanc Scripturam latro crucifixus pertinebat, et eum intra se illae litterae colligebant; jam spes subintrabat converso, quia crucifixo sibi mundo inhiabat coelestibus, dilatatusque charitate, quasi consputis repudiatisque quae infra sunt, cum Christo tractabat de regno, affectabat superiora, et cum jam anima egressum accelerans in primis labris esset, et hora ultima adventaret, equo animo ibat, nec urgebat formiExacuebant linguas venenatas blasphemantes Christum Judaei, et conclamabant et emovebant convicia, et quasi victores insultabant pendenti. Fugerant apostoli, sola plebs maledicta firmatis nequam sermonibus, celebrabat ludibrium: Romanis militibus sministerium potius exhibentibus quam consensum. Sed et alter latro oblatranti plebi assentiens, quod nec se nec alios salvos posset facere, testabatur, irridebatque comparticipem suum, qui in eum quem in eadem secum damna
Abbreviated transcription (Latin):
dicio. Ita ce quidam heretici in qͥbꝰ
funt nouatiani. qui uolunt uideri
defens ores eccłie:eos qui in qͦcunq
crimine post baptismum lapsi sunt.
penitentia censent indignos. ⁊ om̃o
ñ posse restitui. illa dogmatizat im
pietas: quem in aliquod crimenim¬
pegit infirmitas. Uerum xp̃s &e falsoᷤ
defensores fidi hereticos. ⁊ immicos
gr̃ȩ udeos. p̾senti iudicio destruit ⁊
conuineit. mutans legem in grãm:
t̾rorem in mansuetudinem: asꝑita¬
tem in lenitatem: umbram in ueri¬
tatem: iudicium in miscđiam. No¬
uus rex. noua lex: nouus dux. no¬
ua lux. fractis pͥorib tabulis. & si¬
lice ad silicem comminitto: nouis
subscͥptionibus si git titulum pie
ritas. Seribitur linguis tͥb insigni¬
bris. hebraica. latina ce greca. regnũ
xp̃r &e dominatio eiꝰ emanatura in
gs. cruei isculpit᷑: nec corrumꝑe
pilatus quod scͥpserat uoluit. Q
licet tam insignem titulum dele¬
ri ꝑfidia iudeoꝵ clamose expet̾it:

Expanded text:
dicio. Ita et quidam haeretici, in quibus dicio. Ita et quidam haeretici, in quibus sunt Novatiani, qui volunt videri defensores Ecclesiae, eos qui in quocunque crimine post baptismum lapsi sunt, poenitentia censent indignos, et omnino non posse restitui dogmatizat illa impietas, quem in aliquod crimen humana impegit infirmitas. Verum Christus et falsos defensores fidei haereticos, et inimicos gratiae Judaeos, praesenti judicio destruit et convincit, mutans legem in gratiam, terrorem in mansuetudinem, asperitatem in lenitatem, umbram in veritatem, judicium in misericordiam. Novus rex, nova lex: Novus dux, nova lux, fractis prioribus tabulis, et silice ad silicem comminuto, novis subscriptionibus figit titulum, et ritas. Scribitur tribus linguis insignibus, Hebraica, Latina et Graeca regnum Christi: et dominatio ejus emanatura in gentes, cruci insculpitur, nec corrumpere Pilatus quod scripserat voluit, et, licet tam insignem titulum deleri perfidia Judaeorum clamose expeteret,
Abbreviated transcription (Latin):
omine dñs nr̃. qm admirabile
est nomen tuum in uniuers a
terra: qui ex impiorum ore. ꝑficis lax¬
dem. Eece unus ex derelictis tuis as¬
sumit᷑ ilatro ille collat̾alis tuus: dam¬
natus ob scelera. Illum uictoriȩ tuiȩ
ycursorem constitus: & iustificatũ
gra in paradysum p̃mittis. In quo c̃õ¬
Opponebat᷑ a pharais eis xp̃o ꝓ cͥmine:
quod cum peccatorib quos lex abdi¬
cabat. ad legis initriam. non tantũ
uerbors etiam communicaree con¬
uiuio. Cum enim lepsos ce immun¬
dos ex ritu ce decreto extͣ castra depel¬
lerent: abrasisq parietib earum do¬
moꝵ in quib fuerant cõuersati. eis
q in quib consedissent subsellus ꝓpͥa
mandaret᷑ purgatio: hoc arguebant
in xp̃o: qͦd huius modi ꝑsonarum.
nec mensam uttaret nec domum:
s suscrꝑet ⁊ sanaret. Inoleuerat suꝑ¬
sticiorce occasione legis intellecte car¬
naliter. ꝑsequebant᷑ quidem mini¬
stri legis. peecatum. cum tam̃ nec ipsi
ricordie reseruantes. Nefas putabañ.

Expanded text:
ominus noster, quam admirabile est nomen tuum in universa terra , qui et ex impiorum ore perficis laudem. Ecce unus de derelictis assumitur. Latro ille collateralis tuus, damnatus ob scelera, illum victoriae tuae praecursorem constituis, et vivificatum ex gratia in paradisum praemittis: in quo conOpponebatur a Pharisaeis Christo pro crimine quod cum peccatoribus, quos lex abdicabat, ad legis injuriam, non tantum verbo, sed etiam communicaret convivio. Cum enim leprosos et immundos ex ritu et decreto extra castra depelleret, abrasisque parietibus earum domorum, in quibus fuerant conversati, ipsis quoque in quibus consedissent subselliis, propria mandaretur purgatio , hoc arguebant in Christo, quod hujusmodi personarum nec mensam vitaret nec domum, sed susciperet et sanaret. Inoleverat superstitio, et occasione legis intellectae carnaliter, persequebantur quidem ministri legis peccatum, cum tamen nec ipsiricordiae reservantes. Nefas putabant
Abbreviated transcription (Latin):
bilat: iam lȩtat᷑ &e delectat᷑: hyla¬
rescit & quiescit: intelligit & dili¬
git: & tamen quantalibet ꝑfectio¬
ne. quisquis quȩ sursum sunt sa¬
piat: interest tamen plurimum.
int̾ fidem &e speciem: nec sine eru¬
ce est electis. dilatio plenitudinis :
quos iam ꝓbatos consummatosq.
nulla qͥdem temptatio cõncutit:
s ut diximus. hoc solum deest ad
eumulum pacis: quod nondum¬
se ex toto integram exhibet. contem

Expanded text:
bilat, jam laetatur et delectatur, hilabilat, jam laetatur et delectatur, hilarescit et quiescit, intelligit et diligit; et tamen quantalibet perfectione quisque quae sursum sunt sapiat, interest tamen plurimum inter fidem et speciem, nec sine cruce est electis id latio plenitudinis, quos jam probatos consummatosque nulla quidem tentatio concutit, sed ut diximus, hoc solum deest ad cumulum pacis quod nondum ex toto se integram exhibet contem