comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
one item. Ulimacho ite̾. Syoni¬
sio qui magonem transtulit.
Dyophane qui ex dyonifio epy¬
coma f. Galete eudoxo. Phycip¬
po. Calippo. Dositeo. Parmenisco.
melitone. Ceritone. Enopide Ca¬
none. Euethemone harpalo. He¬
Andũ
⁊ hoc quo¬
mine asi¬
o celũ ap¬
peslare li¬
buit. cu¬
uis circũ¬
flexu de¬
gunt cuncta nimen esse credi Par
est. eternũ. ĩmensũ: neq genitũ.
neq interiturũ unquam. Hiiiss
extera indagare:nec interest homi¬
nũ nec capit humane coniectirra
mentis. Sacer est. etermis. ĩmen¬
sus. totus in toto. ĩmo uero ipse
tots̃: infinitus ac finito siilis.
omniũ rerum certus ⁊ iumilis in¬
certo. extra. intra cuncta. Cõplexis
in se. idemq rerũ nature opus: ex
rerũ ipsa natura. Furor est mñsu¬
ram eius ammo quosdã agitas¬
se atq prodere ausos: alios rires
occasione hinc sũpta. aut hiis da¬
ta inmrmerabiles tradidisse mũ¬
dos: ut totidem rerũ naturas cre¬
di oporteret. Aut si omnes una in¬

Expanded text:
 item. Lysimacho qui item. Dionysio qui Magonem transtulit. Diophane qui ex Dionysio epitomas fecit. Thalete. Eudoxo. Philippo. Callippo. Dositheo. Parmenisco. Metone. Critone. Oenopide. Conone. Euctemone. Harpalo. Heundum et hoc quomine alio caelum appellare libuit, cuius circumflexu degunt cuncta, numen esse credi par est, aeternum, inmensum, neque genitum neque interiturum umquam. huius extera indagare nec interest hominum nec capit humanae coniectura mentis. sacer est, aeternus, immensus, totus in toto, immo vero ipse totum, infinitus ac finito similis, omnium rerum certus et similis incerto, extra intra cuncta conplexus in se, idemque rerum naturae opus et rerum ipsa natura. furor est mensuram eius animo quosdam agitasse atque prodere ausos, alios rursus occasione hinc sumpta aut hic data innumerabiles tradidisse mundos, ut totidem rerum naturas credi oporteret aut, si una omnes in
Abbreviated transcription (Latin):
ror egredi ex eo:⁊ tanquã interna
eiuis cuncta plane iam nota fint:
ita scrutari extera. Quasi uero m̃¬
suram uslius reil possit agere qui
sui nesciat: aut miror homines
uidere: quẽ mundus ipse non
capiat.¬
De forma eius .ii.

Expanded text:
ror egredi ex eo et, tamquam interna eius cuncta plane iam nota sint, ita scrutari extera, quasi vero mensuram ullius rei possit agere qui sui nesciat, aut mens hominis videre quae mundus ipse non capiat. Formam eius i
Abbreviated transcription (Latin):
eterno ⁊ irrequieto ambitu.
menarrabili celeritate .xxiiii. ho
⁊ occasus haut dubiũ reliquere.
an sit ĩensus ⁊ ideo senss̃ auriũ
excedens tante molis rotate uer¬
tigine assidua sonitus: ñ equidẽ
facile dixerim. ⁊̃ hertule magis
quã circũastoꝵ sunul timiitus
Nͣderum suosq uoluentiũ orbes.
an dulcis quida̾ ⁊ incredibili sua¬
uitate concentus. nobis qui intꝰ
agimus iuxta dieb noctib taci¬
tus labit᷑ mundꝰ. Este innumeras
ei estigies animaliũ rersĩq cuncta¬
rũ impressas: nec ut in uolucrũ
notamus ouis leuitate contimia
lubricum corpus. qd clarissimi
austores dixere uerum. argirm̃tis
iudicatur: qm̃ inde deciduis rerũ
omniũ seminib innumere in
mari precipue ac plerũq confusiˢ
monstrifice gignantur effigies.
Preterea uisus ꝓbatione. alibi¬
tere figura caribidiora e medio ꝑ
uerticem circulo. Equidẽ ⁊ conser¬
su gentiũ moueor. Sam quem gͤ¬
ci nomine ornamenti appessaue¬
solutaq elegantia minidũ. celũ

Expanded text:
eterno et inrequieto ambitu, inenarrabili celeritate, viginti quaet occasus haut dubium ran sit inmensus et ideo sensum aurium excedens tantae molis rotatae vertigine adsidua sonitus, non equidem facile dixerim, non, Hercule, magis quam circumactorum simul tinnitus siderum suosque volventium orbes an dulcis quidam et incredibili suavitate concentus. nobis qui intus agimus iuxta diebus noctibusque tacitus labitur mundus. 7 esse innumeras ei effigies animalium rerumque cunctarum inpressas nec, ut in volucrum notamus ovis, levitate continua lubricum corpus, quod clarissimi auctores dixere, terrenorum argumentis indicatur, quoniam inde deciduis rerum omnium seminibus innumerae, in mari praecipue ac plerumque confusis monstrificae, gignantur effigies, praeterea visus probatione, alibiterae figura, candidiore medio per verticem circulo. 8 equidem et consensu gentium moveor; namque et Graeci nomine ornamenti appellavesolutaque elegantia mundum. caelum
Abbreviated transcription (Latin):
nes uel uitasxate art certe a liqͥd quod ed ficet aridientẽ. Ideo nosi
et de collationib patrũ et de cõueisatidĩobꝰ et institutionibris eoꝵ
modicum et de diucasis dõctoribꝰ in hoc libe No ͦgessimtus pluximum.
et sre eũ in cẽtum capitulis consũmarimꝰ iotum. Et quia mos
rontithorũ ut legust̃i beafi senedicti ad capisu sũ lecat cofidie
motatinũ uoliermꝰ ut aste Ribe̾llũ adieoꝵ capitulũ cotidie glegat᷑
nespertinũ Et gura ĩ eadem bñdict legimusir egilla ut quis qtiid
in choamus honũ/ ad̾o illd xfici instãtissima dexostamꝰ oxictioe pprop¬
terea in hoc libello de erci efficio capitulũ poraro/ pximũ¬

Expanded text:
icet audientes: ideo nos et de collationibus Patrum, et de conversationibus et institutionibus eorum modicum, et de diversis Doctoribus in hoc libello congessimus plurimum, et sic eum in centum capitulis consummavimus totum. Et quia mos est monachorum, ut regulam beati Benedicti ad capitulum legant quotidie matutinum: volumus ut iste libellus ad eorum capitulum quotidie legatur vespertinum. Et quia in eadem beati Benedicti legimus regula, ut quidquid inchoamus bonum a Deo illud perfici instantissima deposcamus oratione; propterea in hoc libello de orationis officio capitulum ponimus primu
Abbreviated transcription (Latin):
te xp̃o collegiinus patrum & ꝓdictis discurren¬
tes florentia prata bene olentia ueluti ad ma¬
num collegimus flosculos. atq de illorũ flo¬
rigero atqͦ benedictionil dñipleno ea que
uiecessaria monachiᷤ ẽẽ ꝑspeximus colleginuus.
Agro et in hoc parudstuduimus congregare libello eã uidelicet
ue ꝑfectorum monachorum torda demulceant et ad

Expanded text:
to, collegimus Patrum, et per eorum discurrentes florentia prata, bene olentes veluti ad manum collegimus flosculos: atque de illorum florigero, benedictionibusque Domini pleno, ea quae necessaria monachis esse perspeximus collegimus agro, et in hoc parvo studuimus congregare libello. Ea videlicet, quae perfectorum monachorum corda demulceant, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
cis facer& resonare psallentem ita ut ꝓnuntianti ui¬
cinior ess& quã canenti : Propter carnales autem in ecđ
non propter spuales consuetudo canendi est instituta
Et quia uerbis non conpunguntur. suauitate modula¬
minis moueantur. Sic namq & beatissimus agustin
in libris confessionũs uarũ consuetudmem canendi
ad probat in eccła ytper oblectamenta inquit aurum in¬
firmior animus adeffectũ pietatis exurgat.: Nam in¬
ipsis sc̃is dictis religiosius & ardentius mouentur animi
nr̃i ad flammã pitꝰtatis cũ cantatur : quã si non cantetur
Om̃s enĩ affectus nr̃i ꝓsonorũ diuersitate uel nouitatẽ
nescio qua occulta familiaritate excitantur magis cũ
suauius & artificiosa uoce cantatur¬

Expanded text:
cis faceret resonare psallentem, ita ut pronuntianti vicinior esset quam canenti. Propter carnales autem in Ecclesia non propter spiritales, consuetudo cantandi est instituta, ut quia verbis non compunguntur, suavitate modulaminis moveantur. Sic namque et beatissimus Augustinus in libro Confessionum suarum, consuetudinem canendi approbat in Ecclesia, ut per oblectamenta, inquit, aurium, infirmior animus ad effectum pietatis exsurgat. Nam idipsis sanctis dictis, religiosius et ardentius moventur animi nostri ad flammam pietatis cum cantatur, quam si non cantetur. Omnes enim affectus nostri prae sonorum diversitate vel novitate, nescio qua occulta familiaritate excitantur magis, cum suavi et artificiosa voce cantatur
Abbreviated transcription (Latin):
tio cnthocororum opituda¬
te x̃o collegiinus patrum & ꝓdictis discurren¬
tes florentia prata bene olentia uelut ad ma¬
num collegimus flosculos atq de illorũ fło¬
rigero atqͦ benedictioniby dñi pleno ea quẽ
pura oratio. nisi forte ex affectu diuine insp

Expanded text:
tis orthodoxorum, opitulante Christo, collegimus Patrum, et per eorum discurrentes florentia prata, bene olentes veluti ad manum collegimus flosculos: atque de illorum florigero, benedictionibusque Domini pleno, ea quae pura oratio, nisi forte ex affectu inspirationi
Abbreviated transcription (Latin):
scło. Alt̃ uͦdixit ei: Me confidas intem& ipso donec exeas decorpore isto:
uiasitu mortuus es satanas mortuus ñẽ. Dixit abbar¬
bomo humilitat ẽ & timorẽ dĩ ita incessabilit̃ respirare deb& sicut flatu
quẽ narib: ad trahit uł ȩmittit.: ¶Oixit iterũ quapicere se inconspec¬
tudĩ & nonseipsũ extollere & mittere postergũ propriã uoluntatẽ fer¬
ramenta sunt quib: anima operatur :
MONA chORUM. LXXIII¬

Expanded text:
saeculo. Alter vero dixit ei: Ne confidas in temetipso, donec exeas de corpore isto. saeculo. Alter vero dixit ei: Ne confidas in temetipso, donec exeas de corpore isto. Quia si tu mortuus es, Satanas mortuus non est. Dixit abbaomo humilitatem et timorem Dei ita incessabiliter respirare debet, sicut flatum, quem naribus attrahit vel emittit. Dixit iterum: Quia projicere se in conspectu Dei, et non seipsum extollere, et mittere post tergum propriam voluntatem ferramenta sunt quibus anima operatur. Cmonachorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo ut seru& eũ & ostendat illud indie redẽptionis purũ atq: sincerũ
iulla exparte mutilatũ: Vnde & iohanne sapłsait : E¬
nẽ quã accȩpistis abto maneat in uobis: Acsi dicer&. Hoc dño adiuuar
in corde & corpore seruetis & hoc siti spm̃ nolite extinguere : Potest unctio
Quȩ citissime adobseruanda dĩ mandata corquod impl& in flammat: Que
a praue iuuentib ꝑ odiũ & inuidiã extinguit᷑. discordiaq extinguitur
& sp̃s predicatorũ qui audientib: salutis p̃dicant uerbũ a contradicentium
resistentiũ & exasperantiũ malitia auditorũ :ita ut magis tostacerelibe¬
at quã p̃dicare delest& : Et itafit ut ꝑ asperationẽ auditoꝵ p̃dica toribus
tollat᷑ uerbũ: Unde & hie techieli dñs ait. Adberẽ faciã linguã tuã pa¬
lato tuo & eris mutꝰ nec quasiuir obiurgans : quiadom exasperans. ẽ.
Cenit quidã senex ad aliũ senẽ & dixit unus exeis. Ego mortuus sũ huic

Expanded text:
ab illo; ut servet et ostendat illud in die redemptionis purum atque sincerum, et nulla ex parte mutilatum. Unde et Joannes apost quam accepistis ab eo maneat in vobis . Ac si diceret: Hoc Domino adjuvante in corde et corpore servetis, et hoc sit spiritum nolite exstinguere. Potest unctio issime ad observanda Dei mandata cor quod implet inflammat, quae a prave viventibus per odium et invidiam exstinguitur atque discordiam. Exstinguitur et spiritus praedicatorum, qui audientibus salutis praedicant verbum, a contradicentium, resistentium et exasperantium malitia auditorum, ita ut magis eos tacere libeat, quam praedicare delectet: et ita fit ut per exasperationem auditorum praedicatoribus tollatur verbum. Unde et Ezechieli Dominus ait: Adhaerere faciam linguam tuam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est . Venit quidam senex ad alium senem et dixit unus ex eis: Ego mortuus sum huic
Abbreviated transcription (Latin):
gloriã nonsperat: Ille enĩ fiducialit̃ expectat : qui eiꝰ mandata fidelit̃seru
Beata eni recte ab apło dicit᷑ spes: ubi filu dĩ merebimur eẽ & heredes
Heredes quidẽ dĩ. cohere des aut xp̃i. Ubicũ apparuerit similes ei erimus
qm ui debimꝰ eũ sicuti est: Ubi & peccata nobis donabuntur. & uita arterqa
p̃stabitur : ubi splendorẽ solis & consortiũ obtinebimꝰ angłoꝵ : Hinc & alibi
apłsait : Propt̃ sp̃a quȩ reposita ẽ uobis incaelis: Spes enĩ futuror ũ bonõ
ñ .ẽ modo carnalib: ꝓspicua oculis. sedadhuc nobis reposita .t̃. in celis. De qua
spe idẽ dicit apłs: Q uod oculus nonuidit necauris audiuit nec in cor hominis
ascendit : quȩ p̃parauit ds̃diligentib: se Nã & spes om̃iũ electorũ uita.

Expanded text:
gloriam non sperat. Ille enim fiducialiter exspectat, qui ejus mandata fideliter servat. Beata enim recte dicitur spes, ubi filii Dei merebimur esse, et haeredes, haeredes quidem Dei, cohaeredes autem Christi. Ubi cum apparuerit, similes ei erimusquoniam videbimus eum, sicuti est . Ubi et peccatum nobis non dominabitur et vita aeterna praestabitur. Ubi splendorem solis et consortium obtinebimus angelorum. Hinc et alibi Apostolus ait: Propter spem, quae reposita est nobis in coelis . Spes enim bonorum futurorum non est modo carnalibus perspicua oculis, sed adhuc reposita est nobis in coelis. De qua spe idem Apostolus ait: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ nr̃ iħc xp̃c & ds̃ pat̃ quidilexit nos & dedit consolationẽ ae t̃nã & spẽ bonam
ingratia: Id eo dicit᷑ spes bona : quia scriptũ .x̃. Sperantes aut̃ in dño non
deficient om̃ibono: Dicitur & spes misericordiȩ : quia sperantes in dño
eri cordia circildabit: Dicitur & a petrospesuiua : quia i¬
mittit aet᷑nã : Nã scđm qualitatẽ suȩ donationis & additamentũt aco¬
pit nominis Potest aũt : clarius multo : & excellentius hoc in loco spesbi¬
na ingratia ipse quicũ patre & sp̃u scõ solus ẽ bonus accipi dñsihc xpc

Expanded text:
s, et Deus Pater qui dilexit nos, et dedit nobis consolationem aeternam, et spem bonam in gratia . Ideo dicitur spes bona, quia scriptum est: Sperantes autem in Domino, non deficient omni bono . Dicitur et spes misericordiae: Quia sperantes in Domino, misericordia circumdabit ; dicitur a Petro spes viva , quia mittit aeternam. Nam secundum qualitatem suae donationis, et additamentum recipit nominis. Potest autem multo clarius et excellentius hoc in loco spes bona in gratia, ipse qui cum Patre et Spiritu sancto solus est bonus accipi Dominus Jesu
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. õdiosi sunt . molesti sunt turbulenti sunt anxietate sua turbant
cacteros: Ambrosius dicit : Sicut sine uia nullus peruenit quotendit:
ne caritate quȩ data est uia non ambulare possunt homi
tio carnis. nulla uoluptas malablande corrumpit: Eregorius dicit:¬
na quippe & summa probatio est caritatis. si & ipse diligitur qui aduersał.

Expanded text:
sunt, odiosi sunt, molesti sunt, turbulenti sunt, anxietate sua turbant sunt, odiosi sunt, molesti sunt, turbulenti sunt, anxietate sua turbant caeteros. AMBROSIUS. Sicut sine via nullus venit quo tendit, ita sine charitate, quae dicta est via, non ambulare possunt homintio carnis, nulla voluptas mala blande corrumpit. GREGORIUS. Una quippe et summa est probatio charitatis, si et ipsi diligitur qui adversa
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Odium suscitat rixas. & uniuersa delicta operit caritas: Augustinꝰ
dixit: Siperuiam caritatis uere uolumuscurrere : ad ae ternam̃ patri¬
am feliciter possumus peruenire: sine caritate omnia quȩ cumq fa¬
cimus nichil nobis prodest facere Et in ane expandimus studium. si ñ
hab eamus caritatem quȩ est ds̃ Regnat enim carnalis cupiditas : ubi
non est caritas.: Tunc enim homo perfectus est : quando caritate plenus
Sine amore caritatis quanauis quisq: recte credat: adb
dẽsit: frustra habentur cȩtera. Biassit recte habentur omnia. Illi autẽ
ritatem obdormiscunt in concupiscentis & delectationib carnis: Exten¬
de caritatem pertotum orbem siuis xpm̃ amare : quia men braxp̃iperorbẽ
iacent. Quomodo enim corpustuum sine spũ hocest sin eanima sifuerit.
mortua deputabitur. Monenimhabitant in unum. nisi in quibus perfecta
fuerit caritas xp̃i . Nam in quibus non est perfecta caritas. & cuminunum

Expanded text:
. Odium suscitat rixas, et universa delicta operit charitas . AUGUSTINUS. Si per viam verae charitatis volumus currere, ad aeternam patriam feliciter possumus pervenire. Sine charitate enim omnia quaecunque facimus, nihil prodest facere. Vacuum et inane expendimus studium, si non habemus charitatem quae Deus est. Regnat enim carnalis cupiditas, ubi non est Dei charitas. Tunc enim homo perfectus est, quando charitate plenus est. Sine amore charitatis, quamvis quisque recte credat, ad brtus, quae si desit, frustra habentur caetera; si adsit, recte habentur omnia. Ille autem ritatem, obdormiscunt in concupiscentiis et in delectatione carnis. Extende charitatem per totum orbem, si vis Christum amare: quia membra Christi per orbem jacent. Quomodo enim corpus tuum sine spiritu, hoc est sine anima, si fuerit,  mortua deputabitur. Non enim habitant in unum, nisi in quibus fuerit perfecta charitas Christi. Nam in quibus non est perfecta charitas, cum in unum
Abbreviated transcription (Latin):
unctis occiduis regionib: tarũ usus increbuit: DeRes ꝑor
es ponsoria abitalis longo ante tempore soRus¬
sunt reperta: Et obhoc uocata hoc nomine. qđ uno
canente chorus consonando respondeat : Ante aũt
idsolus quisq: agebat. Nunc interdũ unus interdum
duo uł tres cõmuniter canunt choro in plurimis res¬
pondente: DEPRECIBUS

Expanded text:
unctis occiduis regionibus earum usus increbruit. De responsoriis. unctis occiduis regionibus earum usus increbruit. De responsoriis. Responsoria ab Italis longo ante tempore sunt reperta. Et vocata hoc nomine, quod, uno canente, chorus consonando respondeat. Ante autem id solus quisque agebat, nunc autem interdum unus, interdum duo vel tres communiter canunt, choro in plurimis respondente. De laudibus
Abbreviated transcription (Latin):
sy nos primũ eundem dauid prophetam condidisse
accecinsse manifestũ est: De inde & alios prophetas
Postea quidem& tres pueri infornace positi con¬
tus sed &iam ipsius dm̃i & apostolorũ habemus exemplũ
& prȩcepta de hacre utilia ad mouendũ preanimd̃ &e ad
inflam mandũ diuine dilectionis affectum: Sunt autem
diummi hrmni : sunt & humano ingenio cõpositi. Mrlarius
autem gallus rp̃s pictauis genitus eloquentia conspienus
copiosius inHuius moch carmine claruisse cognoscitur:
Atq: hrmni exeius nomine ambrosiani uocantur : quia eꝰ
tempore primũ in eccta mediolanensi cȩle braricȩ perunt
Cuiuscȩlebritatis deuotio de hinc ꝑ totius occidentis eccłas
obseruatur Carmina autẽ que cũq in
alternatim concinentib: quasi duoseraphin : Duoq
testamenta inuicem sibi conclamantia : Apud lati¬
ios autem primus idiẽ beatissimus ambrosius antipho¬
onas instituit grecorũ exẽplũimitatus Exh inro

Expanded text:
ymnos primum eumdem David prophetam condidisse ac cecinisse 369 manifestum est, deinde et alios prophetas. Postea quidem et tres pueri in fornacem positi, conrum, sed etiam ipsius Domini et apostolorum habemus exemplum, et praecepta de hac re utilia ad movendum pie animum et ad inflammandum divinae dilectionis affectum. 2. Sunt autem divini hymni, sunt et ingenio humano compositi. Hilarius autem, Gallus episcopus Pictaviensis, eloquentia conspicuus, copiosus in hujusmodi carmine claruisse cognoscitur, atque iidem hymni ex ejus nomine Ambrosiani vocantur, quia ejus tempore primum in Ecclesia Mediolanensi celebrari coeperunt, cujus celebritatis devotio dehinc per totius Occidentis Ecclesias observatur. Carmina autem quaecunque inalternatim concinentibus, quasi duo Seraphim, duoque Testamenta invicem sibi conclamantia . Apud Latinos autem primus idem beatissimus Ambrosius 370 antiphonas constituit, Graecorum exemplum imitatus. Exhinc
Abbreviated transcription (Latin):
structionẽ hominũ de iusibilib: atq: in uisibilib: rebusce lestium
& idiotarum uel propter qđ generaliter curat omnium pre
inde templum prudentiã petiturus instituit: Nostrorũ
post haec temporũ fides in toto mundo xp̃i eccłas construxit.
horos idem morses posttransitũ rubrimaris primus in¬
feitut : Ytrorũq sexuum distinctis classibus. se ac sorore
preeunte canere dõ inchoris carmentriũ phale ꝑ docuit:
norũ autem adimaginem factũ coronȩ & exeoita uocatũ
nele ecclesiasticus liber scribit : Stante sacerdote anta
haram & in circuitu tius corona fratrum: Ohorus enĩpro¬
priȩ multitudo canentiũ est : quiq: apudiudȩos nonminus
adecem constatcanentib: Apud nos autem incertonii¬
merda pauciorib: plurimis ue sine ullo discrimine constat

Expanded text:
structionem hominum de visibilibus atque invisibilibus, coelestium et idiotarum; vel propter quod generaliter curat omnium peccinde templum prudentia peritus instituit . Nostrorum post haec temporum fides in toto mundo Christi horos idem Moyses post transitum Rubri maris primum instituit, et utrorumque sexuum distinctis classibus, se ac sorore praeeunte, canere Deo in choris carmen triumphale perdocuit. Chorus autem ab imagine ductus est coronae, et ex eo ita vocatus. Unde Ecclesiasticus liber scribit stantem sacerdotem ante aram, et in circuitu ejus coronam fratrum . Chorus enim proprie multitudo canentium est. Quique apud Judaeos non minus a decem constat canentibus; apud nos autem incerto numero a paucioribus, plurimisve, sine ullo discrimine, constat
Abbreviated transcription (Latin):
quando percussa argipto decemplagis & phanione sub¬
mer socũ populis ꝑ insueta maris iti nera adde sertum
gratulabundus egressus est dicens: Oantemus dño glori¬
ose enĩ honorificatus ẽ De inde debbora non ignobilis fe¬
mina in libro iudicũ hoc ministerio functa repperstur:
ostea multos non solum uiros sed& iam feminas spũ diuino cõ¬
pletas dicecinisse misttria .: Canticũ autẽ uox humana est
ꝑsalmus autem qui canitur. adpsalterium
inmagno misterio prodiit eccła. Ficenĩ a pueritia
ceps psalmorũq: tes aurus ẽe ꝓmeruit : Cuius psalterium
id circo cũ mȩlodia cantilenarũ suauium abeceta fre¬
quentatur quo facilius animi ad conpunctionẽ Flectant᷑
rimitiua autem tccła itapsallebat ut modico flexii uo

Expanded text:
quando, percussa Aegypto decem plagis, et Pharaone submerso cum populis, per insueta maris itinera ad desertum gratulabundus egressus est, dicens: Cantemus Domino, gloriose enim honorificatus est . 2. Deinde Debora, non ignobilis femina, in libro Judicum hoc ministerio functa reperitur . Postea multos non solum viros, sed etiam feminas spiritu divino completas Dei cecinisse mysterio. Canticum autem est vox hominis, psalmus autem qui canitur ad psalterium.in magno mysterio prodit Ecclesia. Hic enim a pueritia m princeps, psalmorumque thesaurus esse promeruit, cujus psalterium idcirco cum melodia cantilenarum suavium ab Ecclesia frequentatur, quo facilius animi ad compunctionem flectantur. 2. Primitiva autem Ecclesia ita psallebat, ut modico flexu vo
Abbreviated transcription (Latin):
ax les APLS dicit. Rogam̾ aũt uos fr̃s ut queti sitis& ur̃m
negotiũ agatis. & o pereminimanib: ur̃is. Ac sidicex&: Ab om̃i
uos inquiu dinis & curiositaris abstinete uitio : ut qui&i facti
urm agatis negotiũ: Illeigit᷑ suũ agit negotiũ qui post posito curio¬
sitatis uitio desalute sua .ẽ in cessant᷑ sollicitus: Nã ille monachus alit¬
nũ agit negotiũ ÷̃ quicurio sitatis uitiosuã oblitus uitiosã discutere uts¬

Expanded text:
apostolus dicit: Rogamus autem vos, fratres, ut quieti sitis, et vestrum negotium agatis, et operemini manibus vestris . Ac si diceret: Ab omni vos inquietudinis et curiositatis abstinete vitio, ut quieti facti, vestrum agatis negotium. Ille igitur suum agit negotium, qui postposito curiositatis vitio, de salute sua est incessanter sollicitus. Nam ille monachus alienum agit negotium, qui curiositatis vitio suam oblitus vitiosam discutere
Abbreviated transcription (Latin):
est monathorũ ut regillã beati benẽdicti adcapitu lũlegãt cotidie
matatinũ uoluormꝰ ut aste sibe̾ lliᷤ adieoꝵ capitulũ cotidietegat
uespertinũ Et quia ĩ eadem bñdict leg̾im usa egula ut quit qcri
inchoamus honũ ad̾o illd̾ xfici instãtissima dexostamꝰ oxectiõe prop¬
terea in hoc libello de orcis officio capitulũ portinoꝰ pximũ¬

Expanded text:
est monachorum, ut regulam beati Benedicti ad capitulum legant quotidie est monachorum, ut regulam beati Benedicti ad capitulum legant quotidie matutinum: volumus ut iste libellus ad eorum capitulum quotidie legatur vespertinum. Et quia in eadem beati Benedicti legimus regula, ut quidquid inchoamus bonum a Deo illud perfici instantissima deposcamus oratione; propterea in hoc libello de orationis officio capitulum ponimus primu
Abbreviated transcription (Latin):
te xp̃o collegiinus patrum & ꝓdictis discurren¬
tes florentia prata bene olentia ueluti ad ma¬
num collegimus flosculos atq de illorũ flo¬
rigero atqͦ benedictionil dñipleno ea que
uiẽcessaria monachiᷤᷤ ẽẽ ꝑspeximus colleginius
Agro et in hoc paruo studuimus congregare libello eã uidelicet
ꝑfectorum monachorum corda demulceant et ad di
pat̾riec celestis auidius sablimiisq exigant infix morũ quoq
monathorũ corda confixmẽt et ferreãt et ad regiclarẽ emendã
tioneu ꝓdacant. Et quia in regula becti loñdicti serptũ est: mox
tsurrexirit fr̃s a cena sẽdeãt᷑ oñs in unum et legas¬
nes uel uitaixatx aut certe a liqͥd quod ed ificet audrenteᷤ. Ideo no
et de collationib patrũ et de cẽuensatidĩobꝰ et institictiomi bris eo
modicum et de diucisis doctoribꝰ in hoc libe Ro ͦgessintus pluximum
et sic eũ in cẽtum capitulis consũmauimiꝰ totum. Et quia mos

Expanded text:
to, collegimus Patrum, et per eorum discurrentes florentia prata, bene olentes veluti ad manum collegimus flosculos: atque de illorum florigero, benedictionibusque Domini pleno, ea quae necessaria monachis esse perspeximus collegimus agro, et in hoc parvo studuimus congregare libello. Ea videlicet, quae perfectorum monachorum corda demulceant, et ad desiderium patriae coelestis avidius sublimiusque erigant: infirmorum quoque monachorum corda ct quia in regula beati Benedicti scriptum est, Mox ut surrexerint fratres a coena, sedeant omnes in unum, et legaificet audientes: ideo nos et de collationibus Patrum, et de conversationibus et institutionibus eorum modicum, et de diversis Doctoribus in hoc libello congessimus plurimum, et sic eum in centum capitulis consummavimus totum. Et quia mos
Abbreviated transcription (Latin):
uidentiũ simultates exfinguit: Coerc& potentiã diuitum. refo¬
uid inopiam pauperum. facit humiles in ꝓsperis fortes in aduersis
Contra in iurias & conitumelias mites. temptationes ee pugnat. ꝑse¬
cutiones tollerat. Ipsa ẽ que fidei nr̃ẽ fundam enta fortitꝰmunit.¬
tus senix quid est ꝑfectio hominis. respondit. Perfȩctio hominis est
humilitas. Quantum enĩ quis ad humilitatẽ pro fecerit & inclinatꝰ¬
est & ddiuinum. Uia autẽ humilitatis hȩc est : ut labores corpora¬
les assum elsebeat homo. & habeat seipsũ peccaterem. & ponat sẽ
subirctũ in om̃ib. & non ad tendat aliena peccata sed sua semꝑ
hoc enim ad nõ humilis exaltaturuut silius dĩ & heres xp̃i
uocitetur : Iantũ est ut pacẽ sequatur : quia pacẽ quȩrere deb&
& sequi filius pacis. Taliter enĩ nos ammonens apłs dicit : Pacẽ¬

Expanded text:
incendium simultatis exstinguit. Coercet potentiam divitum, refoincendium simultatis exstinguit. Coercet potentiam divitum, refovet inopiam pauperum, facit humiles in prosperis, fortes in adversis, contra injurias et contumelias mites. Tentationes expugnat, persecutiones tolerat. Ipsa est quae fidei nostrae fundamenta fortiter munittus senex, quid esset perfectio, respondit: perfectio hominis est humilitas. Quantum enim quis ad humilitatem profecerit, et inclinatest et divinum. Via autem humilitatis haec est, ut labores corporales assumere debeat homo, et habeat seipsum peccatorem et ponat se subjectum in omnibus, et non attendat aliena peccata, sed sua semper hoc enim a Deo humilis exaltatur, ut filius Dei et haeres Christi vocetur. Tantum est ut pacem sequatur, quia pacem quaerere debet et sequi, filius pacis. Taliter enim nos admonens Apostolus dicit: Pace
Abbreviated transcription (Latin):
paulur terũ dicit Eorripite inquietos consolamini pusillani¬
mes suscipite infirmos patientes estote adom̃s Surramus ergo
dilec tissimifr ĩ ꝑhanc patientie uiam . & diligamus eanti quia nen
hab& offendiculum. sed plenũ & ae ternũ ꝑse currentib infuturo
retribua gaudiũ C agna est enĩfr̃i uirtus patientie. que le¬
dentesse nonledit sed diligit. quae iniuriantise iniurias remit¬
tet non redait Cñ nocere potest non noco. sed pareit  Lno dex
enĩ omium &e custos uir tutũ patientia est. Ppatienitiaro uero
docuit Patientia autẽ uera est. aliena mala aequanimiter per¬
peti & contratum quimala ir rogat nullo dolore moueri. eati¬
entia ergo uirtus est fr̃s quȩ nos dõ commendat : & amalis onũba
enstodit &e seruat. Ipsa est quę iram temperat. linguam refrenias.
& mentẽ gubornat. Ipsa est que pacẽ custodit. disciplinã modexa¬
te peragit.Libi dinis impctus frangit Iliolentiã comprimuit &u

Expanded text:
 dicit: Corripite inquietos, consolamini pusillanimes, suscipite infirmos, patientes estote ad omnes . Curramus ergo, dilectissimi fratres, per hanc patientiae viam, et diligamus eam, quia non habet offendiculum, sed plenum et aeternum per se currentibus in futuro retribuet gaudium. Magna est enim, fratres, virtus patientiae, quae laedentes se non laedit, sed diligit: quae injurianti se injurias remittit, non reddit: cui nocere potest non nocet, sed parcit. Radix enim omnium et custos virtutum, patientia est. Per patientiam vero docuit. Patientia autem vera, est aliena mala aequanimiter perpeti: et contra eam qui mala irrogat, dolore nullo moveri. Patientiae ergo virtus est, fratres, quae nos Deo commendat, et a malis omnibus custodit, et servat. Ipsa est quae iram temperat, linguam refrenat, et mentem gubernat. Ipsa est quae pacem custodit, disciplinam moderate peragit, libidinis impetum frangit, violentiam comprimit, et
Abbreviated transcription (Latin):
sperate in tam quȩ offertur uobis gram in reue lationẽ
iħuxp̃i. quasi silii oboedientiȩ : Recte filios oboedientiȩ uult
& in aduersis ex suo aliquid habere. & rarsũ inpsosperis ex suo
aliquid omnimodo non habere : quatinus & in ad uersis tan¬
tosit uerior quanto ap̃ senti ipsa quam diuinitus ꝑꝰcipit
tus mente separatur : Ebom̃i potente dño
dientia usq admortẽ seruanda p̃cipitur: sicuꝵ ueritas
ait. Non possũ ego amr ipso facere quicquam: sed sicut au

Expanded text:
sperate in eam quae offertur vobis gratiam, in revelatione Jesu Christi, quasi filii obedientiae . Recte filios obedientiae vult et in adversis ex suo aliquid habere, et rursum in prosperis ex suo aliquid omni modo non habere, quatenus et in adversis tanto sit verior, quanto a praesenti ipsa quam divinitus percipitex mente separatur. Ab omnipotente Domino obedientia usque ad mortem servanda praecipitur, sicut Veritas ait: Non possum ego a me ipso facere quidquam, sed sicut au
Abbreviated transcription (Latin):
quoq dñs in eua angło ait. Beati pacisici qm̃ siliidĩ uocabuntur
Iam & inter sua diuina mandata & magisteria salutaria passioni
iam proximꝰ hoc nobis prȩceptũ atq. mandatum commenda uit
saluator custodiendũ. Antenim Pacem meã douobis pacẽ com
mendo uobis : anc nobis hereditatẽ ascendens dñs incelũ reliquit
& seꝰ qui ram ꝑ suum fidelissimum regẽ dauid atq prophetã manda
uit : Mit enim Declina amalo & facbonũ inquire pacẽ & seque¬
rȩ eam: Si hanc enim sincero corde sequi uoluerimus : xpĩ heredes
erimus: Si autẽ xp̃i heredes cupimus esse : inxp̃i pace debemus uer¬
sari. Sisilii dĩ sumus: pacifici es sedebemus. Pacisicos enĩ esse opor
t& dĩ filios & humilessNente mites. cordesu uilices sermone
puros. animo in nocentes. affectu concordes. fideliter sibim& &
unanimiter coherentes

Expanded text:
quoque Dominus in Evangelio ait: Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur . Nam inter sua divina mandata et magisteria salutaria, passioni jam proximus, hoc nobis praeceptum atque mandatum commendavit Salvator custodiendum. Ait enim: Pacem meam do vobis, pacem meam commendo vobis . Hanc nobis haereditatem ascendens Dominus in coelum reliquit, et sequi vit: Diverte a malo, et fac bonum: inquire pacem, et persequere eam . Si hanc enim sincero corde sequi voluerimus, Christi haeredes erimus; si autem Christi haeredes cupimus esse, in Christi pace debemus versari. Si filii Dei sumus, pacifici esse debemus: pacificos enim oportet esse Dei filios et humiles, mente mites, corde simplices, sermone puros, animo innocentes, affectu concordes, fideliter sibimet unanimiter cohaerentes
Abbreviated transcription (Latin):
qui nos ꝑ er prophetam ad mor
prudent
esse inbono sim plices in malo Deb& & enim electorũ corda prie¬
dentia inbonũ ugiter a cuere. & simplicitas aba cumine prudentu
tem perare : ne aut pru deritia modum rectitudiris exxdie atui
simplicitas ignorantiȩ fallatiator pescat. Deiacobenim legitur
quod essco uir simplex & in domohabitans. Quia nimirũ oñs qui
incuris ex teriorib spargire fugiunt simplices incogitatione at a
in consensu suȩ habitationis consistunt. Nedum ad multa foras in hiãs
asem& ipsis alienatis cogitationib recȩdãtꝰ Curramus eret pisim¬
plicita tis itinera: ut ad perhennitatis ꝑ tam citius per uenire
mero amur patriam. ubi immortalitãtis stolã & simplicitatis
reipere mereamur premia depatien Taadio+¬

Expanded text:
qui nos per Prophetam admonetpientes esse in bono, simplices in malo . Debet enim electorum corda prudentia in bonum jugiter acuere, et simplicitas ab acumine prudentiae temperare, ne aut prudentia modum rectitudinis excedat, aut simplicitas ignorantiae fallacia torpescat. De Jacob enim legitur: Quod esset vir simplex, et in domo habitans , quia nimirum omnes qui in curis exterioribus spargi refugiunt, simplice in cogitatione, atque in conscientae suae habitatione consistunt, ne dum ad multa foris inhiant, a semetipsis alienati cogitationibus recedant. Curramus ergo per simplicitatis itinera, ut ad perennitatis per eam citius pervenire mereamur patriam, ubi immortalitatis stolam et simplicitatis recipere mereamur praemia. CAPUT X. D
Abbreviated transcription (Latin):
inuidetur fieriposse siue cordis intentione . seu opere misericor¬
diȩ. Cordis enĩ intentione orat : quide siderio suꝑnȩ contẽplatio¬
nis affiatus inamore creatoris sui totus est deditus: Ipsa enĩ amoris con¬
atio sine intermissione t̃ oratio: Fit & sine inter
rus eius qui in conspectudñi .ẽ re conditus . sine intermissione orata¬
dñm. Orat & ille ut quidam uolunt sine int̃missione: qui qualem se
primũ ex łibe mnoratione talem se post modũ in ea conseruari
Sicut & de anna factũ legitur orante. quȩ in ipso conpunctionis affectu
quo orauit ꝑ mansit usq dũ adepta .ẽ. ad ño dõ suo quod postula uit:

Expanded text:
mihi videtur fieri posse; sive cordis intentione, seu opere misericordiae. Cordis enim intentione orat, qui desiderio supernae contemplationis afflatus, in amore creatoris sui totus est deditus. Ipsa enim amoris Dei continuatio, sine intermissione est oratio. Fit et sine intermrus ejus qui in conspectu Domini est reconditus sine intermissione oratnum . Orat et ille ut quidam volunt sine intermissione; qui qualem se primum exhibet in oratione, talem se postmodum in ea conservare studet, sicut et de Anna factum legitur orante, quae in ipso compunctionis affectu quo oravit, permansit, usque dum adepta est a Domino Deo suo quod postulavit
Abbreviated transcription (French):
en son premies luire des bene,
Car il disoit que ung gnͣt seignẽ
en donnãt doit plus Regarder sa
gñdeur que la petitece du dema¬
deur. Et ia soit ce que liberalite
si derer quoy et aqui et põquoy
il donne par espãt se le don est
gñt. Car aultrement ce nest

Expanded text:
en son premier livre des Benefi, et disoit que ung grant  seigneur, en donnant, devoit plus regarder sa grandeur  que la petitesse du demandant.  Et ja soit ce que liberalité siderer quoy, à qui et  pourquoy il donne, et, par especial, si le don est  grant ; car autrement n'est
Abbreviated transcription (French):
deux, loupiz nourrirent ung ẽfãt¬
estoit donne aulx bestes pour de¬
nourer, Maiss aprieiz il fut Roy
deserter Mais doit prendre en¬
emple a Thiberins duquel
quil ordomrast subsidez et t̾ibus
ue son peuple le quel Respondi
que bon pasteur ne doit mie sees

Expanded text:
deux loupves nourrirent ung  enfantestoit donné aux  bestes pour devourer ; mais, aprez, il fut roy piller, mais doit prendre exemple à Thiberius,  duquel qu'il ordonnast  subsides et tribuz sur son peuple, lequel respondit  que le bon chevalier ne doit pas
Abbreviated transcription (French):
a coustumer, Bien est uray que
conuoitise que Ilz ne font par
fole largesse, Et conteffois il
nest plus mal seant Aung poĩce¬
peuple cõme la uarite du prĩcs
le quel doit estre, cõme lestomrac
qui distribue, a tous les mebrez¬
la uiande quil Reclpoit et ne Re¬
tient pour lue Mais tant seule¬
ment, sa nouriture, Et quant
il fait aultrement, cest asfauoir
quant il Retient la uianze oultre
a nocesfite, lors il demient maladiẽ¬
nr y dreepique Et lors lestourat
seufle. et toux les aultres mẽbrez
demenent greslez, et chetifz et
tout ce mal ament pour ce quil

Expanded text:
ment.  Bien est vray que convoittise qu'ilz ne font par folle  largesse. Et touteffoys il n'est rien plus malseant à  ung bon chedu prince, lequel  doit estre comme l'estomac, qui distribue à tous les  membres ce qu'il reçoit et ne retient pour lui fors  tant seullement sa nourriture, et, quant il fait aultrement,  c'est assavoir quant il retient la viande oultre  sa neccessité, adonc il devient malademme ydropique,  et lors l'estomac s'enfle et tous les aultres membres  deviennent gresles et chetifz ; et tout ce mal advient  pour ce que
Abbreviated transcription (French):
premier liure de listoire toiꝑtie¬
xppiens tant amoit dieu et legle
quil faisoit porter en toux, les
lieux ou il aloit ung tabarnacle
fait a la fourme dune egle̾. et
clers qui diou seruoient tres

Expanded text:
en l'Istoire tripartyebaptisé, tant ayma  Dieu et l'Eglise qu'il faisoit porter, en tous lieux où il  alloit, ung tabernacle fait en la fourme d'une eglise,  clercs qui Dieu servoient  très
Abbreviated transcription (French):
ciennement le peuple Req̃uoit
ou non et se Ilz auoient diẽs
fait contre dieu parquoy Ih
doussent perdre la bataille.
Car ilz disoient et est chose
uraye que ceꝰ que auuont dieu
enuenus cõme il appert ou
luire des leuitez oi xxi. cha-¬

Expanded text:
ciennement le peuple requeroitou non  et s'ilz avoient riens fait contre Dieu, par quoy  deussent perdre la bataille. Car il est à croire et est  chose vraye que ceulx qui ayment Dieu ennemiz,  comme il appert ou livre des Levites, ou XXVIe chap
Abbreviated transcription (French):
le cheualior en ses fais dar mez
nre doit point estre presumpcieꝰ
ne sapartie crop desprisier, Car
cõme dit Cathon il aduent sou-¬
uont que le foible descoufit le
fort, et le petit le grant cõme
dois stauoir que la uictoire ne
uient pas de lomẽ, Mair prin¬
chipalment de dier sicomẽ il
appert ou premier luire des

Expanded text:
bon  chevalier, en ses fais d'armes, ne doit être presumptueux  ne sa partie trop despriser ; car, ainsi que dit  Chaton, il advient souvent que le foible desconfit le  fort et le petit le grant ; comme on chevalier que la victoire ne  vient pas de l'omme, mais principallement de Dieu,  comme il appert ou premier livre des
Abbreviated transcription (French):
anchiennement quant bataille
se faisoit le prestre de la loy estꝭ
dieu comẽ il appert ou liire
denteronoine ou .xx chapitre
Et poure dit le prophete que
lome ne se doit point sier, en la

Expanded text:
anciennement,  quant bataille se faisoit, le prestre de la loy  estoDieu,  comme il appert ou livre du Deuteronome, ou  XXe chappitre. Et, pour tant, dit le prophete :  “ L'omme ne
Abbreviated transcription (Latin):
Iuustris nomen est¬
notitie qđ clareat
multis splendore ge¬
neris ł sapientieł
ruũ .c̃. obscure nat᷑.

Expanded text:
Inlustris nomen notitiae est, quod clareat multis splendore generis, vel sapientiae, arius est obscure natus.
Abbreviated transcription (Latin):
Iuustris nomen est¬
notitie qđ clareat
multis splendore ge¬
neris ł sapientieł
uirtutis. Cuicont᷑¬
ruũ .c̃. obscure nat᷑.¬

Expanded text:
ustris, nomen notitiae est, quod clareat multis, splendore generis, vel sapientiae, vel virtutis, cui contrarius est obscure nat
Abbreviated transcription (Latin):
Iulustris nomen est¬
notitie. qđ clareat
multis splendore ge¬
neris. ł sapientie. ł
uirtutis. Cui cont᷑¬
riũ .c. obscure natꝰ.

Expanded text:
Illustris, nomen notitiae est, quod clareat multis, splendore generis, vel sapientiae, vel virtutis, cui contrarius est obscure natus.
Abbreviated transcription (Latin):
Conueniũt. stratoq super discũbitur ostro.
Dant farauli manibꝰ Zymphas. Cererẽq caristris
uẜgpediunt. tonsisq ferũt mãtilia uillis
Q uinquagẽta ines famule. quib ordine longo
fura penum struere ee flãmis adolere Penates:

Expanded text:
conveniunt, stratoque super discumbitur ostro. Dant famuli manibus lymphas, Cereremque canistris expediunt, tonsisque ferunt mantelia villis. Quinquaginta intus famulae, quibus ordine longam cura penum struere, et flam
Abbreviated transcription (Latin):
Fut scientia cernitr uirtus aut actione. Nam qua
Trudentia qua calliditas. qua grauisamo noie
Dapientia appellatł. haec rcientia pollet una
quae uero moderandis uoluptatibus regendisq aĩ¬
e motibꝰ laudae. eis est muns in agendo. e ui¬
Temperantia nomen est. Rie accipit Aelioo¬

Expanded text:
nim scientia cernitur virtus aut actione. Nam quae prudentia, quae calliditas quaeque gravissimo nomine sapientia appellatur, haec scientia pollet una. Quae vero moderandis cupiditatibus regendisque animi motibus laudatur, eius est munus in agendo; cuemperantiae nomen est. A
Abbreviated transcription (Latin):
Regia solis erat sublimibꝰ alta colũnis
Clara micãte. auro. Flammasq imitate ssyropo.
uius ebur nitidũ fastigia sũma tegebet.¬
e Eygẽti biferes radiabãt lumine ualuae
stateria superabat opus. Nã Mulciber illic
e Egora celarat medias cingẽtia terras
Ferrarũq orbẽ coelumqe ꝙĩminet Orbi

Expanded text:
Regia Solis erat sublimibus alta columnis, clara micante auro flammasque imitante pyropo: cuius ebur nitidum fastigia summa tegebat, argenti bifores radiabant lumine valvae. Materiam superabat opus: nam Mulciber illic aequora caelarat medias cingentia terras, terrarumque orbem, caelumque quod inminet orbi
Abbreviated transcription (Latin):
quidiquod adulandi gens prudentiscirna. audat
Sirmone indocti. fariem deformis amici:
ee longũ uinualidi collu ceruicibus equat
Fereulis. antheum proeul a telluro tenentis.
Miratur uocẽ angustã. qua deterius nec
Ille sonat. quo mordetur gallina marito.¬

Expanded text:
Quid quod adulandi gens prudentissima laudat sermonem indocti, faciem deformis amici, et longum invalidi collum cervicibus aequat Herculis Antaeum procul a tellure tenentis, miratur vocem angustam, qua deterius nec ille sonat quo mordetur gallina marito
Abbreviated transcription (Latin):
fama ẽ fictilibus coenaspe Rgatheclea resen
Atois abacũ samio saepe oneraste luto
Tercuza. gemnates cũ poneret aurea uasis
Et misceret opes paupertẽq simil:
Querẽti e iuscã respondit: Rex epo qui sum
Sicante fipalo sumn genitore situs

Expanded text:
at. Fictilibus coenasse ferunt Agathoclea regem, Atque abacum Samio saepe onerasse tuto. Fercula gemmatis cum poneret aurea vasis, Et misceret opes, pauperiemque simul, Quaerenti causam respondit: Rex ego qui sum Siciliae, figulo sum genitore
Abbreviated transcription (French):
ceste doctrme la milteus la plus digtne la plus poita¬
ble Cest la science de moralite contenne par especrał et
princixallement en unngt lune diuise en deux qui sont
oelles Ethiques ⁊ uollichiques le liuie ide ethil¬
le liure de bonne oeurs et I uertꝰ ouquel il enseigne se¬
lont Rayson naturel bien faire et estre beneure en cest
moile Et pollithiques est art et screnche ie gouuerner
Royalmes ⁊ cites et toutis cõmunites Et ne treuue len
pas il ceste science lui s plus Raisonnablement artis¬
cialment et completement qooses q̃ sont les luures il¬
austote Si me semble q̃ nous deuons beneir ⁊ louez li
Rnature sẽ ilt ont ilz euissent la doctrine Primo Recho.
uemblablement est il uedite q̃ sauoir la scrence de popꝰ ͫ
pourfite moult aux sages qui ont a gouuernes Et en puẽlt
enseignemens belles hystores, et les causes poͬ quoy pluisss̃¬

Expanded text:
ceste doctrine la meilleur, la plus digne et la plus profitable, c'est la science de moralité, contenue par especial et principalment en un livre divisé en deux, qui sont appelésEthiquesetPolitiques. Le Livre de Ethiques,c'est livre de bonnes meurs, livre de vertus ouquel il enseigne, selon raison naturel, bien faire et estre beneuré en ce monde. Et politiques, c'est art et science de gouverner royaumes et citéz et toutes communitéz. Et ne treuve l'en pas de ceste science livres plus raisonnablement, artificialment et complectement composéz que sont les livres Aristote. Si me semble que nous devons beneïr et loer le de nature que ilz ont, ilz eüssent la doctrine. Semblablement est il verité que savoir la science de politiques profite moult as sages qui ont a gouverner. Et en puet enseignemens, belles hystoires et les causes pour quoy pluseu
Abbreviated transcription (French):
translatez d latin en franchois ancuns liures lesquen pit
austote le souuenram philozophe qui su docte᷑ et conseila
Du graut Roy asixandee Et dnquel la doctrine po la ballł
e ecellence deble a este multixliee Et en arant Rexuttator̃
berelce saites pres que partout le moude Et a ett tramlorr
en ꝓbussy lanages et exuosee ei tresgroant diaittenc le
plunseno dortents ratholirques et austres et detent eb¬

Expanded text:
translater de latin en françois aucuns livres lesquelx fist Aristote le souverain philosophe, qui fu docteur et conseillier du grant roy Alexandre. Et duquel la doctrine, pour la valeur et l'excellence de elle, a esté multipliee et en grant reputacion vers les sages presque par tout le monde. Et a esté translatee en pluseurs langages et exposee a tresgrant diligence de pluseurs do
Abbreviated transcription (French):
austote Si me semble q̃ nous deuons beneir ⁊ louez l
Roy du ciel qui a son peuple encliu Et neantmoins a
d miture ũ ilz ont ilz euissent la doctrine Primo Reih ͤ
uemblablement est il uedite q̃ sauoir la scrence de polꝰ¬
pourfite moult aux sages qui ont a gouuerner Et en puest
confulre q̃ illecques sont baillieez certames Regles bonti
ensergiemens belles hystores, et les causes po quoy pluisss¬

Expanded text:
istote. Si me semble que nous devons beneïr et loer le istote. Si me semble que nous devons beneïr et loer le Roy du ciel qui a son pueple pourveü de tel Roy de nature que ilz ont, ilz eüssent la doctrine. Semblablement est il verité que savoir la science de politiques profite moult as sages qui ont a gouverner. Et en puet considere que illeques sont bailliees certainnes regles, bons enseignemens, belles hystoires et les causes pour quoy pluseu
Abbreviated transcription (French):
transsatez d latin en franchois ancums lurres lesques pt
arstote le sorenram philoz ophe qui fũ docte᷑ et conseill
du graut Roy asicondee Et dnquel la doctiine po la baclł
en xbuss lanctages et exoosee a tresgrant dicitente e
plunsen.orfente ratholiques et aultaes et getent en
hontes lopt et setter denonine et tenue en edant auttorit
Etduant se cduene mentuemesst mhurrt mtautorit
ceste doctime la milleus la plus digne la plus popita¬
ble Cest la science de moralite contenne par espetral et
prancixallement en unngt lune diuise en deux qui sont
axelles Ethiques ⁊ uollichiques le liure de ethih̃s est¬
le liire de bonne meurs et il uertꝰ ouquel il enseigne se¬
lont Rayson naturel bien fane et estre benenre en cest
moie Et pollithiques est art et screnche i gouuerner
Royalmes ⁊ cites et toutis cõmunites Et ne treuue leu
pas il teste science lur is xlus Raisonnablement artis¬
cialment et completement ꝯooses q̃ sont les lures il¬

Expanded text:
translater de latin en françois aucuns livres lesquelx fist Aristote le souverain philosophe, qui fu docteur et conseillier du grant roy Alexandre. Et duquel la doctrine, pour la valen pluseurs langages et exposee a tresgrant diligence de pluseurs docteurs catholiques et autres, et receüe en toutes lays et sectes renommees et tenue en grant auctorité des devant le advenemenceste doctrine la meilleur, la plus digne et la plus profitable, c'est la science de moralité, contenue par especial et principalment en un livre divisé en deux, qui sont appelésEthiquesetPolitiques. Le Livre de Ethiques,c'est livre de bonnes meurs, livre de vertus ouquel il enseigne, selon raison naturel, bien faire et estre beneuré en ce monde. Et politiques, c'est art et science de gouverner royaumes et citéz et toutes communitéz. Et ne treuve l'en pas de ceste science livres plus raisonnablement, artificialment et complectement composéz que sont les livres Ar