comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quid aliqͥs phariseoꝵ in ilłu credidit. aut aliquis scbaꝵ: ñ ppłs istt nesciens legẽ
Preposuert̃ se turbe infirme ad medicũ currenti. Unde : ñ qͥa ipsi fories erant:
Et forttudine sua qđ ẽ grauiꝰ omnẽ etã turb̾a inse tnsduxert̃: & medicũ om̃iũ
occidert̃. S ille eo qđ occisus ẽ desangͥne suo medicam̃tũ fec̃ egͦtis. Irruert̃ suꝑ
me fortes. Hos maxime fortes adu̾tte :: uidete utrũ deulla re p̃sum̃đu sit homi
p̃sũpserit cadit. Irruert̃ suꝑ me fortes. Exillis fortib fuit ille uires suas iactans.¬

Expanded text:
quid aliquis Pharisaeorum in illum credidit, aut aliquis Scribarum, nisi populus iste nesciens Legem . quid aliquis Pharisaeorum in illum credidit, aut aliquis Scribarum, nisi populus iste nesciens Legem . Praeposuerunt se turbae infirmae ad medicum currenti: unde, nisi quia ipsi fortes erant? et fortitudine sua, quod est gravius, omnem etiam turbam in se traduxerunt, et medicum omnium occiderunt. Sed et ille eo quod occisus est, de sanguine suo medicamentum fecit aegrotis. Irruerunt super me fortes. Hos maxime fortes advertite; et videte utrum de ulla re praesumendum sit hominpraesumpserit, cadit. Irruerunt super me fortes. Ex illis fortibus fuit ille vires suas jactans
Abbreviated transcription (Latin):
metlicus: ẜ male habentibꝰ. Honueni uocare iustos: s. peccatores inpenitentiã.
Istierant fortes qͥ insultabant discpłis xp̃i. qͥa magister eo ad infirmos intra
Nã ⁊ infreneticis nichil foruꝰ Salentiores s̃ sams : s qͣnto maiores uires tanto mor̾ uici¬
nior. Au̾tat gͦ ds abimitatione nr̃a fortes istos. Tim̃du t̃ enĩ necoꝰ unꝰqͥsq uelit imi¬
tari. Doctor aũ humilitatis particeps nr̃e infirmitatis. donans participationẽ
suȩ diuinitatis. ad hoc descendens ut uã doc̾et & uia fieret. maxime suã hu¬
militatẽ nob̾ comm̃dare dignatꝰ ẽ & ido aseruo baptihari ñ dedignatꝰ ẽ ut nos
Qndo infirmor: tẽpotens sũ. Quomͦꝰ gͦ noluit et̃ forus. Isti aut̃ qui fortes ẽt uoluert̃
ũ qͥdã ierosolimite dic̾e̾nt missi abeis app̃hendendu xp̃m. ⁊ ñ audemts app̃¬
app̃hendẽ. respondert̃ nemo umꝗͣ hominũ sic locutꝰ ẽ sic̃ ille: & illi fortes. Nũ¬

Expanded text:
medicus, sed male habentibus. Non veni vocare justos, sed peccatores in poenitentiam. Isti erant fortes qui insultabant discipulis Christi, quia magister eorum ad infirmos intrabNam et phreneticis nihil fortius, valentiores sunt sanis: sed quanto majores vires, tanto mors vicinior. Avertat ergo Deus ab imitatione nostra fortes istos. Timendum est enim ne eos quisque velit imitari. Doctor autem humilitatis, particeps nostrae infirmitatis, donans participationem suae divinitatis, ad hoc descendens ut viam doceret et via fieret , maxime suam humilitatem nobis commendare dignatus est; et ideo a servo baptizari non dedignatus est , ut nos noluit esse fortis. Isti autem qui fortes esse voluerunt, Cum quidam Jerosolymitae dicerent, missi ab eis ad apprehendendum Christum, apprehendere? Et responderunt: Nemo unquam hominum sic locutus est, sicut ille. Et illi fortes: Num
Abbreviated transcription (Latin):
remaneat aspectus tuus quasi tactꝰ tuus . Numilis enĩ tͥ uideor: ñdu ascendi
ad patrẽ Inde aduos descendi. ⁊ inde ñ recessi : ñ du illuc ascendi qnuo ñ deserui.
Senit ñ receilens: ascendit ñ deserens. S qͥd ẽ qđ ascendit ad patrẽ Quando nobis¬
se innotescet cqͣse pat᷑. Nof enĩ ascendimꝰ ꝓficiendo. ut hoc uidẽ. ut hoc intelli¬
gere. ut hoc ut cumq cape ualeamꝰ Io gͦ distulit tactũ ñ abstulit. ñ repulit
ñ negauit. Nondũ inquit ascendi ad patrẽ. A sũ mocelo eq̾ssio eiꝰ dic̃ aliꝰ psalmꝰ.
& occursus eiꝰusq ad sũmũ cęli . Summũ cęli excursus eiꝰ: idẽ summũ in om̃ib
spũalibꝰ pat̾ ẽ. Inde : & occursus eiꝰ usq ad summũ cęli. Occurrit usq ad summũ.
ñ dicit᷑ nͥ deȩqͣli Beniq cũ aliqͣ in eqͣlia comparamꝰ. ⁊ aliqͥd breue ad aliqͥd mag¬
num applicamꝰ uidẽ qͣntũ ad qͣntũ sit. si ineqͣle inuenerimꝰ ita solemꝰ loqͥ ñ occur¬

Expanded text:
Humilis enim tibi videor, nondum ascendi ad Patrem, unde et ad vos descendi, et inde non recessi, nondum illuc ascendi, quando vos non deserui. Venit non recedens, ascendit non deserens. Sed quid est quod ascendit ad Patrem? Quando nobis innotescit aequalis Patri. Nos enim ascendimus proficiendo, ut hoc videre, ut hoc intelligere, ut hoc utcumque capere valeamus. Ideo ergo distulit tactum, non abstulit, non repulit, non negavit. Nondum enim, inquit, ascendi ad Patrem. A summo coelo egressio ejus, dicit alius Psalmus, et occursus ejus usque ad summum coeli . Summum csus ejus, et occursus usque ad summum coeli. Occurrit usque ad summum, non dicitur nisi de aequali. Denique cum aliqua inaequalia comparamus, et aliquid breve ad aliquid magnum applicamus, videre quantum ad quantum sit, si inaequale invenerimus, ita solemus loqui, Non occur
Abbreviated transcription (Latin):
li fortitudine: qͥ p̃sumunt qͥdẽ . s. detẽꝑali felicitate. Non uob̾ uidet᷑ suisse fortis
diues istt qͥ nc̃ ex eugłio reenatꝰ ẽ: Quõ successit ei regio inopulentia fructuũ. ꝑtur¬
batus c̃siliũ reconditionis inuenit. ut destructis uet̾ib apothecis. nouas c̃strueret
ampliores. eisq cõpletis anime sue dic̾et. Nabes multa bona aĩa: epulare. iocun
dignitaus. s. p̃sum̃tes deuisticia sua. henus fortiũ cauendũ. metuendũ. au̾sandũ.
ñ imitandũ: p̃sumentiũ inꝗͣ ñ decorꝑe. ñ deopibꝰ. ñ degne ñ dehonoribꝰ. om̃a

Expanded text:
li fortitudine, qui praesumunt quidem, sed de temporali felicitate. Non vobis videtur fuisse fortis li fortitudine, qui praesumunt quidem, sed de temporali felicitate. Non vobis videtur fuisse fortis dives iste, qui nunc ex Evangelio recitatus est, quoniam successit ei regio in opulentia fructuum? Perturbatus consilium reconditionis invenit, ut destructis veteribus apothecis, novas construeret ampliores, eisque completis, animae suae diceret: Habes multa bona, anima; epulare, jucunddignitatis, sed praesumentes de justitia sua. Hoc genus fortium cavendum, metuendum, aversandum, non imitandum: praesumentium, inquam, non de corpore, non de opibus, non de gen
Abbreviated transcription (Latin):
qui ñ dedit nos inuenationẽ dentib eoꝵ. Illi qͥdẽ uenati s̃ : s. in manibꝰ uenantium
ñ dimittit qͥ custodit isrł. Qa ecce uenati sint animã meã. irruert̃ suꝑ me fortes.
Non ut cũq tnscundu ẽ ab his fortibꝰ Diligent̃ insinuanđdu ẽ qͥ s̃ fortes in surgentes.
Fortes suꝑ quos: ñ suꝑ insirmos. suꝑ inualidos. suꝑ ñ fortes: Et laudant᷑ tñ infirmi
& dãpnant᷑ forits : si intelligant᷑ qͥ sint fortes. Primo ipsũ diabołũ dñs fortẽ dix̃.
Nemo inqͥt potẽ int̾re indomũ fortis⁊ uasa eiꝰ diripe: ñ pͥus alligauerit fortem
Ailigauit qͦ fortẽ uincłis d̾nationis sue & uasa eiꝰ arripuit. ac uasa sua fecit. Praĩs
enĩ om̃s iniqui uasa diaboli: qͥ credentes facta s̃ uasa xp̃i. Quibus apłs dicit
Fiustis enĩ aliqͣndo tenebre. nc̃ aut̃ lux ind̾no: qͥ notas fecit diuitia sua ĩuasa mĩe¬
Possunt ꝗͦ isti fortes intelligi. S. s̃& in hominib qͥda fortes rep̃hensibili : dãpnabi¬

Expanded text:
sed in manibus venantium non dimittit qui custodit Israel. Quia ecce venati sunt animam meam: irruerunt super me fortes. Non utcumque transeundum est ab his fortibus: diligenter insinuandum est qui sint fortes insurgentes. Fortes, super quos, nisi super infirmos, super invalidos, super non fortes? Et laudantur tamen infirmi, et damnantur fortes. Si intelligantur qui sunt fortes, primo ipsum diabolum Dominus fortem dixit: Nemo, inquit, potest intrare in domum fortis, et vasa ejus eripere, nisi prius alligaverit fortem . Alligavit ergo fortem vinculis dominationis suae; et vasa ejus arripuit, ac vasa sua fecit. Erant enim omnes iniqui vasa diaboli, qui credentes facti sunt vasa Christi: quibus Apostolus dicit, Fuistis enim aliquando tenebrae, nunc autem lux inPossunt ergo isti fortes intelligi. Sed sunt in hominibus quidam fortes reprehensibili et damnabi
Abbreviated transcription (Latin):
runt discpłi eiꝰ : abstulert̃ eũ. Ecce qͣles testes mendacii. contͣ u̾itatẽ & resurrecbi¬
onem xp̃i inimici eiꝰ ꝑsaul figurati ꝓduxert̃. Int̾roga infidelitas testes dormi¬
entes: respondeant tͥ qͥd actũ sit insepulchro. Qui si dormiebant: unde scier̃t̃.
Si ugilabant: fures qͣre ñ tenuert̃. Ticat qͦ qđ sequitur:¬
RIIx Alt Beinimicis meis ds m̃s: & abinsurgentib: suꝑme redime
me. Factũ ẽ hoc incarne xp̃i : fiet & in nob. Neq enĩ cessant inimi¬

Expanded text:
runt discipuli ejus, et abstulerunt eum. Ecce quales testes mendacii contra veritatem et resurrectirunt discipuli ejus, et abstulerunt eum. Ecce quales testes mendacii contra veritatem et resurrectionem Christi inimici ejus per Saül figurati produxerunt. Interroga, infidelitas, testes dormientes; respondeant tibi quid actum sit in sepulcro. Qui si dormiebant, unde scierunt? Si vigilabant, fures quare non tenuerunt? Dicat ergo quod sequiturrue me de inimicis meis, Deus meus, et ab insurgentibus super me redime me. Factum est hoc in carne Christi, fit et in nobis. Neque enim cessant inimi
Abbreviated transcription (Latin):
cifirus ẽ enĩ xp̃c: & mortuus & sepultus ẽ Erat gͦ illa sepultura tamqͣ domus.
ad qͣm custodiendã misit regnũ iudcoꝵ. qͣndo custodes adhibrt s̃ sepulchro xp̃i
Est quidẽ hystoria inscͥptura regũ qͣndo misit saul ad custodiendã domũ ut int̃¬
ficeret dauid: s. qͣntũ inde sumpsit. qͥ psalmũ scͥpsit. tm̃ debemꝰ discut̾e cũ titu¬
lum psalmi tractamꝰ. Noc nobis tm̃ significare uoluit: qͥa missũ ẽ addomum
ut custo diret᷑ & ille int̃ficeret᷑. Quom gͦ ad hoc custodita ẽ domꝰ si d auid figura¬
uenert̃ discpłi ciꝰ & abstulert̃ eũ. Hoc ẽ uere xp̃m uelle int̃ficere. nom̃ resurrecti¬
onis eiꝰ extinguere: ut mendaciũ eugłio p̃ferret᷑. S qͦmͦ illud ñ effecit saul ut
int̃ficeret dauid: sic nec hoc potuit regnũ udeox effic̾e ut plus ualeret testimo
dic̾e̾nt: Damꝰ uob̾ inqͥunt qͣntũ uultis pecunis: & dicite. q̾a cũ dormiretis uene¬

Expanded text:
mus: ad quam custodiendam misit regnum Judaeorum, quando custodes adhibiti sunt sepulcro Christi . Est quidem historia in Scriptura Regnorum, quando misit Saül ad custodiendam domum, ut interficeret David : sed quantum inde sumpsit qui Psalmum scripsit, tantum debemus discutere cum titulum Psalmi tractamus. Hoc nobis significare tantum voluit, quia missum est ad domum ut custodiretur, et ille interficeretur? Quomodo ergo ad hoc custodita est domus, si Daenerunt discipuli ejus, et abstulerunt eum . Hoc est vere Christum velle interficere, nomen resurrectionis ejus exstinguere, ut mendacium Evangelio praeferretur. Sed quomodo illud non effecit Saül, ut interficeret David; sic hoc nec potuit regnum Judaeorum efficere, ut plus valeret testimondicerent? Damus vobis, inquiunt, quantum vultis pecuniae; et dicite quia cum dormiretis, vene
Abbreviated transcription (Latin):
pori: e xp̃c tñ loquit᷑. Ibi ñ tim̃đu ẽ ne erret qͥsq Cito enĩ ꝑgit ut capiti aptet qđ
iudet corꝑi ñ c̃uenire. Ipse deniq incruce pendens ex ꝑsona corpis locut᷑ ẽ : ds ds m̃s¬
respice me qͣre me dereliquisti. Hontnĩ dereliqͤrat xp̃m: aquo derclictus ñ ẽ dut
uͦ sic ad nos uenit ut ilłu desereret. Aut sic ilłũ misit ut abillo discederet. Sed
qͥa h̃o desertus ẽ ado ada illt peccans. qͥcũ soleret gaudere ad faciẽ dĩ c̃scienna
petcati detritus fugit agaudio suo. & uere dereliquit ilłu ds̃. qͥa ipst deseruit
đm: ex q̃ adã xp̃c cũ carnt̃ accepisset. hoc exꝑsona ipsa ipsiꝰ carnis ait: qͥa uetus¬

Expanded text:
ristus tamen loquitur. Ibi non timendum est ne erret quisque; cito enim pergit ut capiti aptet quod videt corpori non convenire. Ipse denique in cruce pendens, ex persona corporis locutus est: Deus me me dereliquisti ? Non enim dereliquerat Christum, a quo derelictus non est. Aut vero sic ad nos venit, ut illum desereret; aut sic illum misit, ut ab illo discederet? Sed quia homo desertus est a Deo, Adam ille peccans, qui cum soleret gaudere ad faciem Dei, conscientia peccati deterritus fugit a gaudio suo ; et vere dereliquit illum Deus, quia ipse deseruit Deum: ex quo Adam Christus cum carnem accepisset, hoc ex persona ipsius carnis ait, quia tu
Abbreviated transcription (Latin):
nus lapidatꝰ ẽ: & qđ uocabat᷑ accepit. stephanꝰ enĩ corona dr: bumilit̃ lapidatꝰ.
ẜ. sublimit̃ coronatꝰ Bcinde gentib ex urrtxert̃ regna gentiũ: ante qͣm incis
impleret᷑ qđ p̃dictũ erat. Adorabunt cũ omnes reges t̾re omnes gentes seruiciser
sanguis. Quoessuso: tamꝗͥ seminata seges ȩccsiȩ ferulius pullulauit. totũ mundũ
sic̃ nunc ẽspicimꝰ occupauit. Abhis gͦ uiris sanguinũ eruit᷑ xp̃c: ñ sołu caput ẜetiã

Expanded text:
nus lapidatus est , et quod vocabatur accepit. Stephanus enim Corona dicitur. Humiliter lapidatus, sed sublimiter coronatus. Deinde in Gentibus exsurrexerunt regna Gentium, antequam in eis impleretur quod praedictum erat, Adorabunt eum omnes reges terrae; omnes gentes servient ei artyrum sanguis: quo effuso, tanquam seminata seges Ecclesiae fertilius pullulavit, et totum mundum, sicut nunc conspicimus, occupavit. Ab his ergo viris sanguinum er
Abbreviated transcription (Latin):
Leges eos inuirga ferrea. tanꝗͣ uas figuli c̃ierescos. Quos regit. Quos conitrit: Regit
obedientes: conterit resistentes. Ergo ne corrũpas optme⁊ ꝓpħice: qͣndoqͥde &
illi uidĩ suggessert̃ tc̃ pilato & dix̾unt. noli scribe rex uideoꝵ. s scͥbe qͥa ipse dic̃
se ẽt̃ regẽ iudeoꝵ. nã & iste utulus inqͥunt ꝯfirmauit ilłu regẽ nob̾: & prlatꝰ qđ
scͥpsi seͥpsi. & impletũ ẽ ne corrũpas. Hec iste solus psalm habet huimi in scͥptionẽ
ut titulus ñ corrũpat᷑ Aliqui psalmi sic p̃notati s̃: s. tñ inõib passio d̾ni p̃nunciat᷑.¬

Expanded text:
irga ferrea, et tanquam vas figuli conteres eos . Quos reget? quos conteret? Reget obedientes, conteret resistentes. Ergo, Ne corrumpas, optime et prophetice: quandoquidem et illi Judaei suggesserunt tunc Pilato, et dixerunt, Noli scribere rex Judaeorum, sed scribe, quia ipse se dixit regem Judaeorum; nam iste titulus, inquiunt, confirmavit illum regem nobis. Et Pilatus: Quod scripsi, scripsi . Et impletum est, Ne corrumpas. 2. Nec iste solus psalmus habet hujusmodi inscriptionem, ut titulus non corrumpatur. Aliquot psalmi sic praenotati sunt , sed tamen in omni
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmi peccati penã. S si conũtamꝰ noᷤ. E aufert᷑ ira. p̃bet᷑ gr̃a. Honus conu̾ti addis
etiã suꝑ id qđ natus es : tanꝗͣ mira conbiberis inp̃senti tẽpe. Agnoscite gͦ istam¬
penã:⁊ gaudete uosñeẽ in hac pena. Om̃s qͥ ꝓficitis. om̃s qui intelligitis & amatiꝰ
u̾tatẽ aures urãs dep̃sentiũ delectatione. & depret̾itoꝵ recordatione. ne snis
canis reu̾sus ad uomitũ suũ: om̃s tales quiestis uidete penas eoꝵ qͥ tales ñ s̃. ⁊ gaudete
Adhuc inferoꝵ penȩ ñ uenert̃: & ad huc ignis et̃nus ñuenit. Comparet qͥ ꝓficit
indno se mͦcũ impio: cecũ cor cũ illuminato corde. somparate duos: uidentẽ
& ñ uidentẽ in carne. Et qͥd magnũ ẽiusio carnis. Num qͥd tobis habebat carncoᷤ
ocłos. Filiꝰ ipsiꝰ habebat ip̃se ñ habebat: & uiã uitȩ cecus uidenti ostendebat.
iustus cũ uiłit uindictã : ñ ilła futurã. Nã uide qͥd sequit᷑. Manꝰ suas lauabit

Expanded text:
mi peccati? Sed si convertamus nos, aufertur ira, praebetur gratia. Non vis converti, addis etiam super id quod natus es: tanquam in ira combiberis in praesenti tempore. et gaudete vos non esse in hac poena omnes qui proficitis, omnes qui intelligitis et amatis veritatem aures vestras, de praesentium delectatione et de praeteritorum recordatione, ne sitis canis reversus ad suum vomitum . Omnes tales qui estis, videte poenas eorum qui tales non sunt, et gaudete. Adhuc inferorum poenae non venerunt, adhuc ignis aeternus non venit: comparet qui proficit in Deo se modo cum impio, caecum cor cum illuminato corde; comparate duos, videntem et non videntem in carne. Et quid magnum est visio carnis? Numquid Tobias habebat carneos oculos? Filius ipsius habebat, et ilie non habebat; et viam vitae caecus videnti ostendebat .justus, cum viderit vindictam. Non illam futur
Abbreviated transcription (Latin):
tͥbulationũ. Sunt qͥdẽ & iste : dĩ iudicio dispensant᷑.: s multis ad ꝓbationẽ multiᷤ
addampnationẽ. Hidemꝰ tñ aliqͣndo in his penis iustos affligi: & abhis pęnis in¬
iustos eẽ alienos. Unde nutauert̃ pedes illi qͥ p̾ea gratulatꝰ ait. Qm bonꝰ isrł ds̃ recd
corde. Nei aut̃ pene moti sunt pedes: qa ielaui inpeccatorib pacẽ peccatox uidens.
Siderat enĩ felicitatẽ malox : ⁊ delectatꝰ erat ẽẽ malus. uidens regnare malos. bene
illis eẽ abundare eos omĩ copia rerũ tẽꝑaliũ. qͣlia ipse adhuc paruulus desidera¬
bat adno: & nutauert̃ illi pedes usq qͦ uidẽt qͣd in fine ł sꝑandũ ł timendu sit.
Ait enĩ in eodẽ psalmo. Hoc labor ẽ ante me : donec introcã inscũariũ dĩ. & intel

Expanded text:
tribulationum. Sunt quidem et ista, et Dei judicio disptribulationum. Sunt quidem et ista, et Dei judicio dispad damnationem. Videmus tamen aliquando in his poenis justos affligi, et ab his poenis injustos esse alienos: unde nutaverunt pedes illi, qui postea gratulatus ait, Quam bonus Israel Deus rectis corde! Mei autem pene commoti sunt pedes, quia zelavi in peccatoribus, pacem peccatorum intuens. Viderat enim felicitatem malorum, et delectatus erat esse malus, videns regnare malos, bene illis esse, abundare eos in omni copia rerum temporalium, qualia adhuc ipse parvulus desiderabat a Domino: et nutaverunt illi pedes, usquequo videret quid in finem vel sperandum vel timendum sit. Ait enim in eodem psalmo: Hoc labor est ante me,
Abbreviated transcription (Latin):
hic ꝗͣdã pena occulta: deilla dicturꝰ ẽ mͦ psalmꝰ usq infinẽ. Pauciu̾sus s̃: in¬
itnt estoit. Est qͦđa pena fut᷑a gehenne ignis. ignis et̃nꝰ. fut᷑a enĩ pena duas
species habet : aut inferoꝵ ẽ ubi ardebat ille diues qͥ uolebat sibi stilła aquȩ
stillari in linguã dedigito pauꝑis. ꝗͣ ante ianuã suã contẽpserat. qñ ait. quo
crucior in hac fłama: & alta ẽ illa infine. deqͣ audituri s̃. q̃ͥ ad sinistrã ponen
di sunt. lte mnignẽ eĩnũ q̃ paratus c̃ diabolo & angł̃is cd lile penc mani feste¬
erunt. co temꝑe qñ exitũ fuit ex hac uita aut finito scło ꝑuentũ ad resurrectionẽ
mus. hanc caueamꝰ. hanc euitemꝰ: & in illas multũ t̾ribiles ñ incidemꝰ Forit dicius
ẽ mͥ aliquis. Sunt ⁊ hic pene: carceres. exilia. torm̃ta. mortes. diu̾sa gn̾a dolorũ &

Expanded text:
hic quaedam poena occulta: de illa dicturus est modo Psalmus usque in finem. Pauci sunt versus: inhic quaedam poena occulta: de illa dicturus est modo Psalmus usque in finem. Pauci sunt versus: intenti estote. Est quaedam poena futura, gehennae ignis, ignis aeternus. Futura enim poena duas species habet. Aut inferorum est, ubi ardebat dives ille, qui volebat sibi stillam aquae stillari in linguam de digito pauperis, quem ante januam suam contempserat, quando ait: Quoniam crucior in hac flamma . Et altera est illa in fine, deatus est diabolo et angelis ejus . Illae poenae manifesterunt eo tempore, quando exitum fuerit ex hac vita, aut finito saeculo perventum ad resurrectionem mus, hanc caveamus, hanc evitemus, et in illas multum terribiles non incidemus. Forte dicturus est mihi aliquis: Sunt et hic poenae, carceres, exsilia, tormenta, mortes, diversa genera dolorum et
Abbreviated transcription (Latin):
rgo detorrente iniua bibit: ꝓpt̾ea exaltaũ caput. Exaltatũ ẽ iã cap̃nrm: seqͥnt᷑
cũ mẽbra sua. Sꝑnent᷑ tamꝗͣ aqͣ decurrens. Intendit arcũ suũ donecĩ firmens.
Aine di ñ cessant. Arcus dĩ: minȩ dĩ. Intendit᷑ arcus: ñ du ferit. Intendit arcũ
suũ : donec infirment᷑. Et multi firmati s̃: ipsius arcus. intentione territi.
Nã hinc infirmatꝰ ẽ ille qͥ dix̃. Qd me iubes fac̾e Ẽgosũ inqͥt iħc naharenꝰ: qͣmtu
ꝑseqͣris. Qui clamabat decelo: arcũ tendebat. Multi qͦ qͥ fuert̃ inimici infirma
Nã & infirmat ẽ ille qͥ ait: netimeamꝰ infirmari : qñ infirmor tc̃ potens sũ.
malicia suaꝰ & deipsis nichil timeas. Sic̃ cera liqͦfacta auferent᷑: Non contra
it stabunt. ñ ꝑdurabunt: igne qͦdã c̃cupiscentiarũ suarũ ꝑibunt. Est enĩ

Expanded text:
Ergo, de torrente in via bibet, propterea exaltabit caput. Exaltatum est jam caput nostrum: sequantur Ergo, de torrente in via bibet, propterea exaltabit caput. Exaltatum est jam caput nostrum: sequantur eum membra sua. Spernentur tanquam aqua decurrens. Intendit arcum suum, donec infirmentur. Minae Dei non cessant: arcus Dei, minae Dei. Intenditur arcus, nondum ferit. Intendit arcum suum, donec infirmentur. Et multi infirmati sunt ipsius intentione arcus territi. Nam hinc infirmatus est ille qui dixit: Quid me jubes facere? Ego sum, inquit, Jesus Nazarenus, quem tu persequeris . Qui clamabat de coelo, arcum tendebat. Multi ergo qui fuerunt inimici, infirmati Nam sic infirmatus est et ille qui ait, ne timeamus infirmari: Quando infirmor, tunc potens sum. malitia sua. Et de ipsis nihil timeas: Sicut cera liquefacta auferentur. Non contra te stabunt, non perdurabunt: igne quodam concupiscentiarum suarum peribunt. Est enim
Abbreviated transcription (Latin):
decurrens. Nonuos treant fr̃s qͥda fluuii qͥ dñr torrentes: hiemalibꝰ aqͥs implent᷑.
Noli timere: pꝰ paulusũ tͣnsi. decurret aqͣ. Ad tempꝰ ꝑstrepit: moxcessabit. Diu
stare ñ possunt multȩ hereses: iã emortuȩ s̃. cucurrert̃ in riuus suis. qͣntũ po¬
tuert̃ decurrert̃. Siccati s̃ riui: uireox memoria repꝑit ł qͥa suint: sꝑnentur¬
tamꝗͣ aqͣ decurrens: s ñ sołu ipsi. Totũ hoc scłm ad tempꝰ ꝑstrepit:⁊ qͣrit ꝗͦ t̾hat.
rant necesse ẽ in locũ suũ. infinẽ suũ. Et tn deisto torrente scłi bibit d̾ns.¬
Passus ẽ enĩ hic: ĩ psũ torrentẽ bibit s. inuia bibit s. int̾nscursu: qͥa iniuia peccatox
ñ stetit. S qͥd ait deillo scͥptura. Tetorrenit inua bibet. ꝓpt̾e̾a exaltauit caput:
iniua detorrente ñ moreret᷑. Si ñ moreret᷑: ñ resurget. Si ñ resurget: ñglifitarẽt.

Expanded text:
decurrens. Non vos terreant, fratres, quidam fluvii qui dicuntur torrentes; hiemalibus aquis implentur: decurrens. Non vos terreant, fratres, quidam fluvii qui dicuntur torrentes; hiemalibus aquis implentur: nolite timere; post paululum transit, decurrit aqua, ad tempus perstrepit, mox cessabit; diu stare non possunt. Multae haereses jam emortuae sunt: cucurrerunt in rivis suis quantum potuerunt, decurrerdecurrens. Sed non solum ipsi: totum hoc saeculum ad tempus perstrepit, et quaerit quem trahat. rant in locum suum, in finem suum. Et tenim hic, ipsum torrentem bibit; sed in via bibit, sed in transcursu, quia in via peccatorum non stetit . Sed quid ait de illo Scriptura? De torrente in via bibet, propterea exaltabit caput :in via de torrente, non moreretur; si non moreretur, non resurgeret; si non resurgeret, non glorificaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi. Inciuitate ierłm. Ibi enĩ regnabant: ibi tumebant. ibi ceruieẽ erexeran.
habentes stabilitatẽ nusꝗͣ certã sedẽ. ꝓpt̾ta aut̃ ad huc iudi s̃. ut libros nr̃os
paganis istas litt̾as. & ne fõrte dicant duri ad fidẽ. qͥa nos illas xp̃iani cõposuimꝰ.
litt̾as habent iudĩ ꝓferimꝰ codices abinimicis: ut ẽfundamꝰ alios inimicos.
facti s̃ : qͦmͦ solent serui pꝰ dnos codices ferre. ut illi portando deficiant illi le¬
gendo ꝓficiant. Intale obꝓbriũ dati s̃ iudi.: & impletũ ẽ qđ tanto tempore¬
U era lex ẽ ualeat & inte. Non ẽ quł respondcant. Ds̃ cont̾uit dentes co inort
ipsoꝵ: idoq ubi ñ possunt lubrica fallacia serpere ut aspides: aꝑta uiolentia p̃muĩ.¬
fremunt ut leones ꝓsiliunt : scuiunt: armatȩ turbȩ circũ cellionũ dant stragẽ
qͣntũ posst̃. qͣmeũq possunt. S& molas lconũ confregit dñs. Sꝑnent᷑ tamqͣ aqͣ¬

Expanded text:
ubi? In civitate Jerusalem. Ubi enim regnabant, ibi tumebant, ibi cervices erexerunt. habentes stabilitatem, nusquam certam sedem. Propterea autem adhuc Judaei sunt, ut Libros nostros , proferimus Paganis istas Litteras. Et ne forte dicant duri ad fidem quia nos illas Christiani composuimus, Litteras habent Judaei. Proferimus Codices ab inimicis, ut confundamus alios inimicos. facti sunt, quomodo solent servi post dominos codices ferre, ut illi portando deficiant, illi legendo proficiant. In tale opprobrium dati sunt Judaei; et impletum est quod tanto ante prVera lex est? Valeat et in te. Non est quod respondeant; Deus contrivit dentes eorum in ore ipsorum. Ideoque ubi non possunt lubrica fallacia serpere ut aspides, aperta violentia fremunt ut leones. Prosiliunt et saeviunt armatae turbae Circumcellionum; dant stragem quantam possunt, quantamcumque possunt. Sed et molas leonum confregit Dominus. 16.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ cosñ ꝑmitut uidẽ sołe qͥ eos adhuc uiuentes inira di conbibit.: ignis c̃cupiscen
u̾itatẽ ne uicti uideant᷑ ne subiciat illos ł ipsa u̾itas. Ed enĩ głosius fr̃s q̃m subici
& unci auitate . Supet te u̾itas uolentẽ : nã : inuitũ ipsa suꝑabit. Ergo ille igni
c̃cupi scentiarũ malax qͥ suꝑcecidit ut ñ uideant sole conbibit ramnũ pͥus ꝗͣ ꝓdu¬
cat spinas eox: idẽ occultat eox mała uitã. pͥusꝗͣ pariat eade uita manifestos in
fine cruciat. S.in ira di oecultat ramnũ ignis istt. Honenĩ parua pena ẽ qđ̃ mͦ ñ
uident sołe. nec spinas penaꝵ credunt exhac uita mala sͥ p̾ea ꝓcessuras. Uos eñ
inqͥt ramnꝰ estis : qͣm ramnũ. idẽ uos ipsos uiuentes. idẽ ad huc inhac uita c̃stitu¬
idẽ qͣsi absorbendo apparere ñ sinit. Hic itaq ordo u̾bo qͣntũ puto planiꝰ ita con¬
texit᷑. Suꝑcecidit ignis ⁊ ñ uidert̃ sołe: qͥ ignis tanꝗͣ mira. tanꝗͣ uiuentes uos¬

Expanded text:
qui eos non permittit videre solem, qui eos adhuc viventes in ira Dei combibit: ignis concupiscentveritatem, ne victi videantur, ne subjiciat illos vel ipsa veritas. Quid enim gloriosius, fratres quam subjici et vinci a veritate? Superet te veritas volentem; nam et invitum ipsa superabit. Ergo ille ignis concupiscentiarum malarum, qui supercecidit ut non videant solem, combibit rhamnum, priusquam producat spinas eorum: id est, occultat eorum malam vitam, priusquam pariat eadem vita manifestos in fine cruciatus; sed in ira Dei occultat rhamnum ignis iste. Non enim parva poena est quod modo non vident solem, nec sp estis; quem rhamnum, id est vos ipsos, viventes, id est adhuc in hac vita constituira combibit, id est, quasi absorbendo apparere non sinit. Hic itaque ordo verborum, quantum puto, planius ita contexitur: Supercecidit ignis, et non viderunt solem: qui ignis tan
Abbreviated transcription (Latin):
centes enĩ se eẽ sapienies. Quia ase hab̾e dicebant qđ ado acceꝑant. Aut si cogno¬
uert̃ a qͦ accepunt. ñ eũ ꝗłificauert̃ aqͦ se accepisse cognouert̃. hoc ẽ dicentes se ẽẽ
sapientes. ⁊ ibi pena staũ subsecuta ẽ stulti facti s̃. & obscuratũ ẽ insipiens cor eoꝵ:
dicentes se ẽẽ sapientes stulti facti s̃. Parua ista pęna c̃: ut deista sola loqͣmͣ. Obscu¬
ratio cordis excecatiom̃tis parua ẽ pena. Siquis furtũ faciens statĩ ocłos ꝑdidisset:
om̃s dic̾ent. dm p̃sentẽ uindicasse. Ocułu cordis amisnt: & ei peꝑcisse putat᷑ ds.
Sic̃ cera liqͦ facta auferent᷑: Suꝑ cos cecidit ignis: e ñ uidert̃ sołe. Hidetis qͦm dicit
qͣnda penã obscurationis. Ignis suꝑcitidit. ignis suꝑbiȩ. ignis fumosus: a ignis
deupiscentiȩ. ignis iracundiȩ Qnͣtus ignis iste. Suꝑ qͣm ceciderit: ñ uidebit sołe.
Lđõ dictũ ẽ. Non occidat sol suꝑ iracundiã ur̃am. Ergo fr̃s ignẽ malȩ c̃cuprscentic

Expanded text:
entes, stulti facti sunt . Quia a se habere dicebant quod a Deo acceperant; aut si cognoverunt a quo acceperunt, non eum glorificaverunt a quo se accepisse cognoverunt; hoc est, Dicentes se esse sapDicentes se esse sapientes, stulti facti sunt. Parva ista poena est? Ut de ista sola loquamur, obscuratio cordis, excaecatio mentis parva est poena? Si quis furtum faciens, statim oculum perdidisset, omnes dicerent Deum praesentem vindicasse. Oculum cordis amisit, et ei pepercisse putatur Deus! Sicut cera liquefacta auferentur. 19. Supercecidit ignis, et non viderunt solem. Videtis quomodo dicit quamdam poenam obscurationis. Ignis supercecidit: ignis superbiae, ignis fumosus, ignis concupiscentiae, ignis iracundiae. Quantus ignis est? Super quem ceciderit, non videbit solem. Ideo dictum est: Non occidat sol super ira
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ meã ñ oꝑu Bixi ꝓnuntiabo ad ũsũ me delictũ meũ d̾no: & tu remisisti impi¬
etatẽ cordis mer. Nodo fac: mͦ c̃pungere. Non inte fiat qđ dictũ ẽ deqͥb̾da detestabi¬
libus. Biscissis̃: nec conpuncti s̃. adtendite qui discissi s̃. nec c̃puncti s̃. Uidetis
dis a cissos : ñuidetis conpunctos. Ecce p̃t̃ ȩccłiam s̃: ñ eos penitet ut redeañ¬

Expanded text:
ixi: Pronuntiabo adversus me delictum meum Domino; et tu remisisti impiixi: Pronuntiabo adversus me delictum meum Domino; et tu remisisti impietatem cordis mei . Modo fac, modo compungere; non in te fiat quod dictum est de quibusdam detestabilibus, Discissi sunt, nec compuncti sunt . Attendite qui discissi sunt, nec compuncti sunt. Videtis discissos, et non videtis compunctos. Ecce praeter Ecclesiam sunt, et non eos poen
Abbreviated transcription (Latin):
uideant si ñ eruciant᷑ desiderio: & cũ ꝑuenerint ad id qđ illicite desiderant.
attendant si ñ cruciant᷑ timore. Uideant gͦ hic penas suas ante ꝗͣ ueniat illa re¬
surrectio: cũ incarne resurgentes ñimmutabunt᷑. Om̃s enĩ resurgemꝰ: s ñ om̃s
inmutabim᷑ Labebunt qͥppe corruptionẽ carnis inqͣ doleant ñ inqͣ moriant.
alioqͥn: illi dolores finirent᷑. Tunc spinȩ illiꝰ ramni. ulẽ dolores om̃s & conpunc¬
tiones tormentoꝵ ꝓducent᷑: qͣles spinas pauent᷑ illi qͥ dicturis̃. hii s̃ qͦs aliqͣndo
habiumꝰ inderisu: spinas ꝯpunctionis. penitente s: sere & infructuose sic̃ spi¬
narũ sterilitas. Penitentia huiꝰ temꝑis dolor medicinalis ẽ: penitentia illiꝰ tẽpis
dolor penalis c̃. Honius illas pati spinas : hic ꝯpungere spinis penitentiȩ. ut faciaᷤ
qđ dictũ ẽ. Conu̾sus sũ inerũna : du c̃fige̾t᷑ spina. Peccatũ meũ cognoui: & iniqͥ

Expanded text:
videant si non cruciantur desiderio: et cum pervenerint ad id quod illicite desiderant, attendant si non cruciantur timore. Videant ergo hic poenas suas, antequam veniat illa resurrectio, cum in carne resurgentes non immutabuntur. Omnes enim resurgemus, sed non omnes immutabimur . Habebunt quippe corruptionem carnis in qua doleant, non in qua moriantur; alioqui et illi dolores finirentur. Tunc spinae illius rhamni, id est, dolores omnes et compunctiones tormentorum producentur. Quales spinas patientur illi qui dicturi sunt: Hi sunt quos aliquando habuimus in risum ? Spinas compunctionis poenitentiae, sed serae et infructuosae, sicut spinarum sterilitas. Poenitentia hujus temporis, dolor medicinalis est: poenitentia illius temporis, dolor poenalis est. Non vis illas pati spinas? Hic compungere spinis poenitentiae, ut facias quod dictum est: Conversus sum in aerumna, cum configeretur spina. Peccatum meum cogn
Abbreviated transcription (Latin):
ñ penas istas ꝗͦ ad huc in scło isto ꝓmiscue s̃ iustis & iniustis. & plerũq grauiores
sp̃c dĩ. Adu̾tite audite hoc me dicturũ qđ noueratis: s duleiꝰ ẽ cũ inpsalmo oster¬
dit᷑ qui obscurus ante ꝗͣ ostenderet᷑ pitabat᷑. Ea enĩ ꝓstro qͦ iam noueratis: s qͥa
inde ꝓferunt᷑ ubi ñđu ea uidebatis. fit ut etiã nota tanqͣ noua delectent. dudite
penã impioꝵ. Sic̃ cera inqͥt liqͦfacta auferent᷑. Bixi ꝑc̃cupiscentias suas hoc ficruillis
Concupiscentia mala. qͣsi ardor ẽ ignis. Ignis consumit uestẽ: libido adult̾ii ñ con¬
sumit animã. Becogitatu adultii cũ loqͣret᷑ scͥpta ait. alligabit quis ignẽ insinu:
& uestim̃ta sua ñ cõburt: hestas insinu prunas ꝑforat᷑ tunica: gestas incogitatio
& ipsi euntes in libidines suas. soluti ⁊ fluri d̾nr. Unde fluri. Unde soluii. abig¬
ne concupisceniarũ. Tradidit illos ds inc̃cupiscentias cordis eox. ut faciant ea¬

Expanded text:
es Spiritus Dei. Advertite, audite hoc me dicturum quod noveratis: sed dulcius est cum in Psalmo ostenditur, qui obscurus antequam ostenderetur, putabatur. Ecce enim profero quae jam noveratis: sed quia inde proferuntur, ubi nondum ea videbati liquefacta auferentur. Dixi per concupiscentias suas hoc eis fieri. Concupiscentia mala, quasi ardor est et ignis. Ignis consumit vestem, libido adulterii non consumit animam? De cogitato adulterio cum loqueretur Scriptura ait: Alligabit quis ignem in sinu suo, et vestimenta sua non comburet? Gestas in sinu prunas, perforatur tunica: gestas in cogitatioet ipsi euntes in libidines suas, soluti et fluxi dicuntur. Unde fluxi? unde soluti? Ab igne concupiscentiarum. Tradidit illos Deus in concupiscentias cordis eorum, ut faciant qu
Abbreviated transcription (Latin):
& habitaũ in nob̾. Etenĩ dr caroħo: sic̃ alioloco dic̃ sc̃ptura. Et ui¬
debit om̃is
carosalutare dđi Nũ qͥdcaro sola uidebit: & anima ibi ñ erit iterũ
dic̃ ipse dns
dehõibꝰ. Sic̃ dedisti ei potestatẽ om̃is carnis. Nũqͥd insola carne acceꝑat potestatẽ:
& ñ marime in animas. qͣspͥmitꝰ liberabat: Ergo ibi erat aĩa. ibi erat caro. ibi totꝰ¬
miserere meid̾s miserere mei. Nonex pauescamꝰ uoces petentis miam & exhibenis.
ceret᷑ s̃ ut nos dec̃ditione necessitatis liberaret. Miserere mei ds miserere meiꝰ: quõ.
inte c̃sidit aia mea. dudis magistrũ orantẽ : isce orare. Ad hoc enĩorauit. ut do¬
ceret orare. qͣa ad hoc passus ẽ ut doceret pati : ad hoc resurrex̃ ut docet spare
resurrectionẽ. Et inumbra alarũ tuarũ sꝑabo : donec tñseat iniquitas. Hoe plane

Expanded text:
 alio loco dicit Scriptura, Et videbit omnis caro salutare Dei . Numquid caro sola videbit, et anima ibi non erit? Iterum dicit ipse Dominus de hominibus: Sicut dedisti ei potestatem omnis carnis . Numquid in solam carnem acceperat potestatem, et non maxime in animas, quas primitus liberabat? Ergo ibi erat anima, ibi erat caro, ibi totMiserere mei, Deus, miserere mei. Non expavescamus voces petentis misericordiam et eceretur, sed ut nos de conditione necessitatis liberaret. Miserere mei, Deus, miserere mei, quoniam in te confidit anima mea. Audis magistrum orantem, disce orare. Ad hoc enim oravit, ut doceret orare: quia ad hoc passus est, ut doceret pati; ad hoc resurrexit, ut doceret sperare resurrectionem. 6. Et in umbra alarum tuarum sperabo, donec transeat iniquitas. Hoc plan
Abbreviated transcription (Latin):
plum hoc: & intriduo suscitabo illud. Cuqłista aũ exposuit nob̾
qͥd dice̾t. Hoc aũ inqͥt dicebat detemplocorꝑis sui. Nodo ẽ gͦ ꝑsona precantis.
Exꝑsona hominis. exꝑsona carnis dic̃. Ni sit decelo & saluũ me fec̃. Bedit in obꝓ¬
briũ c̃culcantes me. Quiilłu ꝯculcauert̃ qͥ mortuo in sultauert̃. qͥ tãꝗͣ hominẽ
crucifirert̃: qͥa dm ñ intellexert̃. dedit eos in obꝓbriũ. Sidete siñ ẽ factũ. Non

Expanded text:
lud. Evangelista autem exposuit nobis quid diceret: Hoc autem, inquit, dicebat de templo corporis sui . Modo ergo ex persona precantis, ex persona hominis, ex persona carnis dicit, Misit de coelo, et salvum fecit me. 9. Dedit in opprobrium conculcantes me. Qui illum conculcaverunt, qui mortuo insultaverunt, qui tanquam hominem crucifixerunt, quia Deum non intellexerunt, de
Abbreviated transcription (Latin):
iã cantatũ erat ꝑ sp̃m scm̃. in finẽ ne corrũpas intituli inscͥptione : respond eĩ pilatꝰ.
uelit: ne corrũpas intituli in seͥptione. Qd gͦ ẽ cũ fugeret a facie saul inspeluncã:
qͦd qͥdẽ & dauid ille fcc̃: s qͥa in illo ñ inuenimꝰ tituli inscͥptionẽ. in hoc inueniamꝰ
fugã inspeluncã. figurabat enĩ aliqͥd illa spelunca. qͣ sese texit dauid. re aut̃
se terit: ut occultaret᷑: & ñ inueniret᷑. Qđ ẽ contegi spelunca. contegi t̃ra. Qui enĩ
fugit inspeluncã : t̾ra contegit᷑ ne uideat᷑. Portabat aut̃ terrã iħc carnẽ ꝗͣ accepat

Expanded text:
m, In finem; ne corrumpas in tituli inscriptionem, respondit eis Pilatus,  quid sibi velit, Ne corrumpas in tituli inscriptionem. Quid ergo est, Cum fugeret a facie Saül in speluncam? Quod quidem et David ille fecit: sed quia in illo non invenimus tituli inscriptionem, in hoc inveniamus fugam in speluncam. Figurabat enim aliquid illa speluncam, qua se texit David. Quare autem se texit? Ut occultaretur, et non inveniretur. Quid est contegi spelunca? Contegi terra. Qui enim fugit in speluncam, terra contegitur, ne videatur. Portabat autem terram Jesus, carnem qua
Abbreviated transcription (Latin):
impus qͦs p̃figurabat saul: ostendens se aut̃ membris suis. Nã resurgentis mẽbra
membris eiꝰ palpata s̃. Membra enĩ eiꝰ apłi tetigert̃ resurgentẽ & credider̃t: & ecce

Expanded text:
impiis, quos praefigurabat Saül, ostendens se autem membris suis. Nam resurgentis membra a impiis, quos praefigurabat Saül, ostendens se autem membris suis. Nam resurgentis membra a membris ejus palpat
Abbreviated transcription (Latin):
demanibꝰ cont̾riꝵ. Qa gͦerucifigebat᷑ & ñ liberabat᷑: credidert̃ ilłu ñ ẽẽ filiũ di
ꝓpt̾e̾a in sultantes pendenti in ligno & caput agitantes dicebant. Si fili di ẽ.: descen¬
dat decruce. Alios saluos fec̃: seipsũ ñ potẽ saluare. Ista dicentes : sic̃ ẽ in librosapi
entiȩ. Lex cogitauert̃ ⁊ errauert. ercecauit enĩ illos malitia ipsoꝵ. Qd enĩ magnũ
erat descendere decruet: cui facile fuit descpulchro resurge. s̃. qͣre. qͥa usq ad
mortẽ uoluit ẽẽ paciens. ut fuget a facit saul inspelunca. Ettñ spelunca ĩferior
pars t̃rȩ potẽ accipi. Et cerie qđ manifestũ ẽ & notũ om̃ibꝰ corpꝰeiꝰ inmonum̃to po¬
sitũ ẽ. qđ erat excisũ inpetra . Noc qͦ monum̃tũ spelunca erat: Illiic fugit a facie saul.
A tubi inuolutus curato funere. positꝰ ẽ inspelunca: iã nihil habuert̃ qđ carni fac̾ent.
Resurrex̃ gͦ dñs erilla spelunca illesus incorruptꝰ. qͦ fugerat afacie saul. occultans se

Expanded text:
a ergo crucifigebatur, et non liberabatur, crediderunt illum non esse Filium Dei. Propterea insultantes pendenti in ligno, et caput agitantes, dicebant illi: Si filius Dei es, descende de cruce Alios salvocogitaverunt et erraverunt; excaecavit enim illos malitia eorum . Quid enim magnum erat de cruce descendere, cui facile fuit de sepulcro resurgere? Sed quare usque ad mortem voluit esse patiens? Ut fugeret a facie Saül in speluncam. Etenim spelunca, inferior pars terrae potest accipi. Et certe quod manifestum est, et certum omnibus, corpus ejus in monumento positum est, quod erat excisum in petra. Hoc ergo monumentum spelunca erat: illuc fugit a facie Saül. a vulneraverunt . At ubi involutus curato funere positus est in spelunca, jam nihil habuerunt quod carni facerent. Resurrexit ergo Dominus ex illa spelunca illaesus, incorruptus, quo fugerat a facie Saül; occultans se
Abbreviated transcription (Latin):
cum ꝑsecutorẽ passũ cẽ sause regẽ ipsiꝰ ppłi: sic̃ multi ur̃m noue¬
runt qͥ septuras ł attigert̃ ł audiert̃. Nabuit ꝗͦ ꝑsecurorẽ saułe rexdauid. Et
cũ eẽt ille mitissimꝰ. ille ferocissimꝰ. ille lenis. ille inuidus. ille paciens. ille crub¬
lis. ille beneficus ille ingͣtus: ꝑtulit eũ tantalenitate. ut cũ cũ accepisset in manꝰ
ñ ilłuatugisset ñ lesisset. Accepit enĩ adno dõ potestatẽ ut si uellet occideret
saulẽ ipse dauid: & elegit parcẽ ꝗͣ occidẽ: ille aut̃ nec tali beneficio uictus ẽ.
ut desineret ꝑseqͥ. Inuenimꝰ gͦ illo temꝑe qñ saul dauid ꝑscqͤbat᷑. regẽ futurỹ
& p̃destinatũ : rex iã reꝓbatꝰ qđ fugeret a facie saul inspeluncã ipse dauid. Qa¬
multo marimo. Nã illud ne corrumpas intituli in scͥptionẽ ñ uideo qͦmͦ ꝑtineat
adilłu dauid. Non enĩ aliqͥs titulus inscͥptus erat ipsidauid: ꝗͣ corrũpet saul.

Expanded text:
cum, persecutorem passum fuisse Saülem regem ipsius populi , sicut multi vestrum noverunt, qui Scripturas vel attigerunt vel audierunt. Habuit ergo persecutorem Saülem rex David: et cum esset ille mitissimus, ille ferocissimus; ille lenis, ille invidus; ille patiens, ille crudelis; ille beneficus, ille ingratus; pertulit eum tanta lenitate, ut cum eum accepisset in manus, non illum attigisset, non laesisset. Accepit enim a Domino Deo potestatem, ut si vellet, occideret Saülem ipse David; et elegit parcere quam occidere. Ille autem nec tali beneficio victus est, ut desineret persequi. Invenimus ergo illo tempore, quando Saül David persequebatur, regem futurum et praedestinatum rex jam remulto maxime. Nam illud, Ne corrumpas in tituli inscriptionem, non video quomodo pertineat ad illum David. Non enim aliquis titulus inscriptu
Abbreviated transcription (Latin):
plenitudo. Nã : in ipsa morte d̾ni t̾ramota ẽ.⁊ petrȩ scisse s̃. Et si intelligam̃
fundam̃ta t̃rȩ t̃renq bonꝙ copia felices. recte p̃dictũ ẽ qđ mouerent᷑ ł ad¬
mirando sic amari sic coli humalitatẽ. pauꝑtatẽ. mortẽ. uelut magnã.
ligendo atq sectando. lta mouent᷑ oiã fundam̃ta t̾rȩ. cũ part̾i mirant᷑. partĩ
etiã cõmutant᷑ Sic̃ enĩ ñ absurde dicimꝰ fundam̃ta celi qͥbꝰ regnũ celo suꝑ edi

Expanded text:
 in ipsa morte Domini terra mota est, et petrae scissae sunt . Et si intelligamus fundamenta terrae, terrenorum bonorum copia felices: recte praedictum est quod moverentur, vel admirando sic amari, sic coli humilitatem, paupertatem, mortem, velut magnam ligendo atque sectando. Ita moventur omnia fundamenta terrae, cum partim mirantur, partim etiam commutantur. Sicut en
Abbreviated transcription (Latin):
parcent. Dicent. Hic ẽ heres uenite ocidamꝰ eũ. ⁊ nr̃a erit hereditas. dufer¬
& inuidis uideq pͥncipibꝰ ꝑmisert̃. qͥ si uoluissent timerent᷑ semꝑ. ut nũꝗ̃
ꝑditũ reqͥrebat᷑. Porrosi isti uiste increpant᷑. merito arguunt᷑ qͥ uidentes
tantũ scełꝰ fieri dissimulando siluert̃. qͦmͦ increpandi aut̃ ne inore¬
pandi qͥđes. qͣ seueritate dapnandi s̃ qͥ hoc ẽsilio maliciaq fecerunt.¬

Expanded text:
arcent, dicentes, «Hic est haeres, venite, occidamus eum, et nostra erit haereditas» . «Auferet invidis Judaeorum principibus permiserunt; qui si voluissent, timerentur semper, ut nunquam perditum requirebat? Porro, si isti juste increpantur, meritoque arguuntur, qui tantum scelus fieri dissimulando siverunt; quomodo increpandi, aut ne increpandi quidem, sed qua severitate damnandi sunt qui hoc consilio malitiaque fecerunt
Abbreviated transcription (Latin):
iniqͥtatẽ.⁊ facies peccatq sumitis. siẽ alibr usq qͦ gues corde. nũqͥd ⁊ usq ad
aduentũ eiꝰ qͥ lum̃ ẽ cordis. dedilegẽ durit̃ restitistis. misi ꝓpħas. iniurus
affecistis aut int̃fecistis. aut hec agentibꝰ cohibiustis. ẜ ut illis nec loqͥdignũ
sit. qͥ occidert̃ seruos di p̃missos ad se uos qͥ cũ hec fierent taciustis. idẽ uos
qͥ eos qͥ tẽ tacuert̃ uelut in nocentes imtari uultis. usq qͦ uidicatis iniqͥtatẽ.
⁊ facies peccatꝙ sumitis. Nlũ qͥd etiã ⁊ipse heres ueniens occidendꝰ ẽ. Nne ipse

Expanded text:
 facies peccantium sumitis?» Sicut alibi: «Usquequo graves corde» ? Numquid et usque ad adventum ejus qui lumen est cordis? Dedi legem; duriter restitistis: misi Prophetas; injuriis affecistis, aut interfecistis, aut haec agentibus connivistis. Sed ut illis nec loqui dignum sit, qui occiderunt servos Dei praemissos ad se; vos qui cum haec fierent tacuistis, id est, vos qui eos qui tunc tacuerunt, velut innocentes imitari voluistis, «Usquequo judicatis iniquitatem, et facies peccantium sumitis?» Numquid etiam nunc e
Abbreviated transcription (Latin):
ab angłis qͥ eum ducebãt.re¬
spicere ĩ munđu. At ille ocu¬
los inĩferiora deflectẽs iudit
quasi ualłe tenebro sa sub¬
tus se inimo positã. Hidit :
uuͦ ignes in aere.ñ multo ab-
inuicem spatio aistantes: &
int̾rogans angłos qͥ essent
illi ignes. Audiuit hoc esse
ignes qͥ mundu succenden¬
tes e̾e̾nt cõsũpturi. unũ mẽda¬
tiicum hoc qd inbaptismo.
abrenũciare nos sathane.
piditatis. cũ mundi diuici¬
as. amori celestium ꝓponi¬
mꝰ : tercium dissensionis. cũ
animos ꝓrimoꝵetiam in sy¬
ꝑ uacuis rebus. offend̾e nõ
formidamꝰ. Quartũ inpie¬
tatis. cumĩ firmiores spoli¬
are: & ineis fraudẽ facere
ꝓnichilo ducimꝰ. Crescentes
u paulatĩ ignesusq ad inui-¬
cẽ se se extender̃t: atq ĩ in

Expanded text:
ab angelis qui eum ducebant, respicere in mundum. At ille oculos in inferiora deflectens, vidit quasi vallem tenebrosam subtus se in imo positam. Vidit et quatuor ignes in aere, non multo ab invicem spatio distantes. Et interrogans angelos, qui essent hi ignes, audivit hos esse ignes qui mundum succendentes essent consumpturi. Unum mendacii, cum hoc quod in baptismo abrenunciare nos Satanae epiditatis, cum mundi divitias amori caelestium praeponimus: tertium dissensionis, cum animos proximorum, etiam in supervacuis rebus offendere non formidamus: quartum impietatis, cum infirmiores spoliare, et eis fraudem facere pro nihilo ducimus. Crescentes vero paulatim ignes usque ad invicem sese
Abbreviated transcription (Latin):
a quibꝰ ñ pauca qͣ uł ip̃i uel
oĩbꝰ qͥ audire uelłet. multũ
saluba ẽẽnt audiuit. Qͥ uͣer¬
ba finissẽt. ⁊ cũ angłicis sꝑi¬
tibꝰ. ip̃i qͦq ad celos redissent:
rȩmanser̃t cum bo furseo
tͣs angłi de quibꝰ diximꝰ. qͥ
cum ad corꝑa referrent. Eỹ¬
q p̃fato ign̾i maximo appͦ¬
piaret. dirisit quidã an-¬
głs. sic̃ pͥus ignẽ flãme: s
uir d̃i uͥ ad patefactã. usq
int̾ fłamas ianuam ꝑue¬
nit. arripientes inmundi
sp̃c unũ de eis. qͦs inignibꝰ
torrebãt. iactauert̃ in eum.
& contingentes humerum.
Quẽ angłs sc̃s statim app̃¬
hendẽs.inignẽ reiecit. Dice¬
batq hostis malignꝰ. No¬
pistis: ita & de penis eiꝰ. parti¬
cipes esse debetis. Contra¬
dicens angłs dñi: nõ inqͥt¬
hoc ꝓpter auaritiã. s ꝓpt̾
saluandã eiꝰ animã suscep̃:
cessauitq ignis. E conuer¬
sus ad eum angłs: qͦd inc̃e¬
disti inqͥt. hoc ardet inte.
Si enĩ huiꝰ uiri in peccatis

Expanded text:
a quibus non pauca, quae vel ipsi, vel omnibus qui audire vellent, multum salubria essent, audivit. Qui cum verba finissent, et cum angelicis spiritibus ipsi quoque ad coelos redirent, remanserunt cum beato Furseo tres angeli, de quibus diximus, qui eum ad corpus referrent. Cumque praefato igni maximo adppiaret, divisit quidem angelus, sicut prius, ignem flammae. Sed vir Dei ubi ad patefactam usque inter flammas januam pervenit, arripientes inmundi spiritus unum de eis, quos in ignibus torrebant, jactaverunt in eum, et contingentes humerum mQuem angelus sanctus statim adprehendens, in ignem rejecit. Dicebatque hostis malignus: « Nopistis, ita et de poenis ejus participes esse debetis. » Contradicens angelus: « Non, inqopter avaritiam, sed propter salvandam ejus animam suscepit: » cessavitque ignis. Et conversus ad eum angelus: « Quod incendisti, inquit, hoc arsit in te. Si enim hujus viri in peccatis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ magnitudinẽ recorda¬
ti timor̾is uel suauitatis.
qͣi in medio estatis cauma¬
te sudauerat. & plura lo¬
cutꝰ qͥd erga salutẽ eoꝵ. qͥ
agendũ. salubri sermone
docuit. Q pͦtmodu incor-¬
ꝑe restitut: oĩ uite sue tẽ¬
ꝑei signũ incendii qͦd in aĩa
ꝑ tulit uisibile cunctis in

Expanded text:
 magnitudinem memorati timoris vel suavitatis, quasi in media aestatis caumate sudavercutus, quid erga salutem eorum quagendum, salubri sermone docuit. Qui postmodum in corpore restitutus, omni vitae suae tempore signum incendii quod in anima pertulit, visibile cu
Abbreviated transcription (Latin):
bilis iste ignis ac grandis ẽẽ
ui det᷑. tamẽ iuxta merita o-¬
perũ singłos examinat.: qr u-
niꝰciuꝰq cupiditas anhoc ig-¬
ne ardebit. Si c̃ enĩ qͥs ardet
in corꝑe: ꝑ illicitam uolup-¬
tatem: ita solutꝰ corꝑer ꝑ de¬

Expanded text:
bilis iste ac grandis esse rogus videtur, tamen juxta merita operum singulos examinat; quia uniuscujusque cupiditas in hoc igne ardebit. Sicut enim quis ardet in corpore per inlicitam voluptatem, ita solutus corpore arde
Abbreviated transcription (Latin):
uołates abigniũ se ꝑicło de¬
fend̾e. hidit᷑ aũ & demones
ꝑignẽ uolantes. incendia
besloꝵ. contra iustos stru̾e.
ones malignoꝵ:defensiões

Expanded text:
volantes, ab ignium se periculo defendere. Vidit autem et daemones per ignem volantes, incendia bellorum contra justos struere. ones malignorum, defensiones
Abbreviated transcription (Latin):
raptꝰ ẽ de corꝑe:
ad gallicantum
corꝑe exutꝰ. an¬
głicoꝵ agminũ
& aspectus intueri. & laudes
beatas meruit audire. Re
Referre autem erat solitus
qͦd aꝑte eos int̾ alia resonare
audiret Ibt̃ scĩ de uuirture ⁊̃
oꝵ insyon. Q reductus ĩcor¬
ꝑe. & die t̾cia rursum edue¬
tus. udit ñ sołu maiora be¬
atoꝵ gaudia. s maxima
malignoꝵ spirituum certa¬
mina: qui crebͥs accusatio¬
nibꝰ. ĩꝓbe iter illi celeste. in¬
tercludere contendebant.¬

Expanded text:
raptus est e corpore: ad galli cantum corpore exutus, angelicorum agminum et aspectus intueri, et laudes beatas meruit audire. Referre autem erat solitus, quod aperte eos inter alia resonare audiret: Ibunt sancti de virtute in orum in Sion. Qui reductus in corpore, et die tertia rursum eductus vidit non solum majora beatorum gaudia, sed et maxima malignorum spirituum certamina, qui crebris accusationibus improbi, iter illi caeleste intercludere contendebant
Abbreviated transcription (Latin):
eccłi asticis regłis. & diuina
sũptis auctoritate documẽ¬
tis. ita ut adiuuante dño
confirmati simꝰ. ut omnrũ
bonoꝵ effectuum atq oꝑm.
& omniũ studioꝵ omnium¬
q uirtutum. qͥbꝰ abinicio fi¬

Expanded text:
esiasticis regulis et ex divina sumptis auctoritate documentis, ita adjuvante Domino confirmati sumus, ut omnium bonorum affectuum atque operum, et omnium studiorum omniumque virtutum, quibus ab initio fi