comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iuiridescant: Nam utiq etiã ipsa t̾reno cõlitu putrefacła sol-¬
uunt᷑. & cum abcecata ⁊ mortua soli genitalis sucus anima¬
uerit. quodã calore uitalẽ sp̃m quendam herbȩ uiridantis ex ha¬
lant. deinde paulatim teneram spicȩ adulescentis etatẽ culmo
erigit. ⁊ uaginis quibdã. natura tamꝙͣ sedula mat̾ includit.
ne pubescentẽ glacies adurat asꝑa. atq annui solis defendat
ardorẽ. frugem quoq ipsam adhuc quasi pͥmis erũpentẽ cu¬
nabulis. in ox adultam. ne pluuia decutiat. ne aura disꝑgat.
ne auiũ minoꝵ. morsus interimat. uallo aristarũ sepire con¬
sueuit. Quid gͥ miraris si homines quos acceꝑit t̃ra restituat.
cum seminũ corꝑa quecũq susceꝑit uiuificet. erigat. uestiat.
muniat atq defendat: Desine gͦ dubitare qͦd depositũ gene¬
ris humani t̾rȩ fides reddat. quȩ cõmendata sibi semina usura¬

Expanded text:
viridescant. Nam utique etiam ipsa terreno coalitu putrefacta solviridescant. Nam utique etiam ipsa terreno coalitu putrefacta solvuntur, et cum occaecata et mortua soli genitalis succus animaverit, quodam calore vitali spiritum quemdam herbae viridantis exhalant. Deinde paulatim teneram spicae adolescentis aetatem culmo erigit, et vaginis quibusdam natura tamquam sedula mater includit; ne pubescentem glacies adurat aspera, atque a nimio solis defendat ardore: frugem quoque ipsam adhuc quasi primis erumpentem cunabulis, mox adultam ne pluvia decutiat, ne aura dispergat, ne avium minorum morsus interimat, vallo aristarum sepire consuevit. 56. Quid igitur miraris si homines, quos acceperit, terra restituat; cum seminum corpora quaecumque susceperit, vivificet, erigat, vestiat, muniat, atque defendat? Desine ergo dubitare quod depositum generis humani terrae fides reddat, quae commendata sibi semina usura
Abbreviated transcription (Latin):
nunus ẽ. Prima gͥ resurrectionis fides. usus ẽ mundi. rerumq
status. omniũ generationũ series. successionũ uices. obitus. orcq
signor. diei ⁊ noctis occasus. eoꝵ q cotidie tamquã rediuiua
solis estꝰ ex coqueret. tantũ rore nocturno dispositio diuina
reꝑaret. Nam qͥd de fructib loquar: Nonne tͥ uident᷑ occide.
cum decidunt.⁊ resurg̾e cũ uirescunt: Qd satũ: resurgit: resurgit
Wflore gͣnũ induit᷑ follicło questit᷑. & hoc mortale oportet induere
immortalitatẽ. ⁊ hoc corruptibile induere incorruptionẽ. Flos
resurrectionis immortalitas ẽ. flos resurrectionis incorruptio
ẽ. Quid uberius quiete ꝑpetua : Quid locupletius securitate
diuturna: Hic ẽ multiplex fructus. cuiꝰ ꝓuentu pullulat fe¬
cundior. hominũ natura post mortẽ. Sed mira res. quẽ ad modũ
putrefacta solident᷑. disꝑsa coeant. absũpta reparent᷑. Non
miraris quẽ admodũ semina uapore. ⁊ cõpressu terrȩ soluta

Expanded text:
unus est. Prima igitur resurrectionis fides usus est mundi, rerumque status omnium, generationum series, successionum vices, obitus ortusque signorum, diei et noctis occasus, eorumque quotidie tamquam rediviva m diurni solis aestus excoqueret, tantum rore nocturno dispositio divina repararet. Nam quid de fructibus loquar? Nonne tibi videntur occidere, cum decidunt: resurgere, cum revirescunt? Quod satum est, resurgit:sed flore granum induitur, folliculoque vestitur: Et hoc mortale 1148 oportet induere immortalitatem, et hoc corruptibile induere incorruptionem . Flos resurrectionis immortalitas est, flos resurrectionis incorruptio est. Quid enim uberius quiete perpetua? quid locupletius securitate diuturna? Hic est multiplex fructus, cujus proventu pullulat fecundior hominum natura post mortem. 55. Sed miraris quemadmodum putrefacta solidentur, dispersa coeant, absumpta reparentur, non miraris quemadmodum semina vapore et compressu terrae soluta
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o maera. Utiq mortuus paulus. & passione uenerabili ui¬
tam corꝑis cum immortali gła cõmutauit. Non gͣ fefellit. qui
se uiuentẽ scripsit in nubib obuiam. xp̃o esse rapiendum.
Hoc enĩ de enoch legimꝰ aut helya. Sed & tu rapieris in sp̃u.
Ecce currus heliȩ. ecce ignis. &. si ñ uident᷑ parant᷑ ut iustus
ascendat. in nocens transferat᷑. Et tua uita morinescit. Deniq
mori apłi nescierunt. Unde ⁊ dictum ẽ. Amen am̃ dico uobis.
multi de hic adstantib nongustabunt mortẽ. donec uideant
filium hominis uenientẽ in regno suo. Uiuit enĩ qui ñ habet
ex egypto calciam̃tũ aliqͦd aut uinculũ. s exuit illud prius¬
quã corꝑis huiꝰ deponat officium. Nonsolus itaq enoch uiuit.
quia ñ solus ẽ rapt᷑. Rapitur ⁊ paulus obuiam xp̃o. Uiuunt

Expanded text:
 94. Utique mortuus est Paulus, et passione venerabili vitam corporis cum immortali gloria commutavit: num fefellit ergo qui se viventem scripsit in nubibus obviam Christo esse rapiendum? Hoc enim de Enoch legimus , aut Elia : sed et tu rapieris in spiritu. Ecce currus Eliae, ecce ignes, etsi non videntur, parantur; ut justus ascendat, innocens transferatur, et tua vita mori nesciat. Denique apostoli mori nescierunt; unde et dictum est: Amen, amen dico vobis, multi ex his astantibus non gustabunt mortem, donec videant Filex Aegypto calceamentum aliquod aut vinculum: sed exuit illud priusquam corporis hujus deponat officium. Non solus itaque Enoch vivit, quia non solus est raptus: rapitur et Paulus obviam Christ
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ideo generaturũ p̃sumimus. Decoꝵ. quia ⁊ ubi fructũ puta¬
mus. decere tam̃ credimꝰ. ut ⁊ iurtutis oꝑa minime deserantꝰ.
Singula gͥ singłis astruunt᷑ : Trib tam̃ euidentiꝰ colligit᷑ resur¬
rectionis fides. quib omnia cõprehendunt᷑: ratione. uniusica¬
tis exemplo. testimonio rei gestȩ. quia plurimi surrexerunt.
Ratio euidens. quia cũ om̃is uitȩ nr̃e usus in corꝑis ⁊ animȩ¬
sit ꝯsortio. resurrectio autẽ aut boni actus p̃miũ habet. aut
penam imꝑbi: necesse sit corpꝰ resurgere. cuius actus expen¬
ditur. Quomꝰ enĩ in iudiciũ uocabit᷑ anima sine corꝑe. cum
de suo ⁊ corꝑis concub̾nio racio p̃standa sit: Resurrectio omĩb

Expanded text:
et ideo generaturum esse praesumimus: decorum, quia et ubi fructum non putaet ideo generaturum esse praesumimus: decorum, quia et ubi fructum non putamus, decere tamen credimus, ut virtutis opera minime deseramus. 52. Singula igitur singulis astruuntur. Tribus tamen evidentius colligitur resurrectionis fides, quibus omnia comprehenduntur: ratione, universitatis exemplo, testimonio rei gestae; quia plurimi surrexerunt. Ratio evidens est; quia cum omnis vitae nostrae usus in corporis animaeque consortio sit, resurrectio autem aut boni actus praemium habeat, aut poenam improbi; necesse sit corpus resurgere, cujus actus expenditur. Quomodo enim in judicium vocabitur anima sine corpore, cum de suo et corporis contubernio ratio praestanda si
Abbreviated transcription (Latin):
petenti impendat᷑ officio. in quo religionis cultꝰ. aut uirtu¬
tis ẽ usus. Neq eni quisquã sibi ut sic maneret optauit. Ioħi
am diruiamus. Ipse in libro suo negat sibi qͦd ñ moreretur¬
ẽẽ ꝓmissum. ne qua uana spes exemplo incesserit. Quodsi
id uelle spes insolens. quanto insolentiꝰ quod ñ pret̾modũ
accederet. ultra modũ dolere: Gentiles se plerũq ꝯsolant᷑.¬
de immor talitate anime. Quibꝰ unͣinã sermo ꝯstaret. ac ñ mi¬
seram animã in uaria portentoꝵ ludibria formasq funderent.
Et ideo eam ñ uno argum̃to aliquo.s plurib modis ut posso.¬
mus astruamꝰ. Et̃ quidẽ omnia aut usu aut racione. a ut erẽ¬
plo. aut eo qr decoꝵ sit ẽẽ ea. ideo ẽẽ credunt᷑. ⁊ ad fidẽ sin¬
gula suffragant᷑. Usus. qr mouem̃. Racio. qr qͦd mouet. uirtu¬
tis alt̾ius ꝯuenit estimari. Exemplo. qr generauit ager frugẽ.

Expanded text:
petenti impendatur officio, in quo religionis cultus, aut virtupetenti impendatur officio, in quo religionis cultus, aut virtutis usus est. Neque enim quisquam sibi, ut sic maneret, optavit. Joanntentiam derivamus. Ipse in libro negat sibi, quod non morereture promissum; ne quem vana spes exemplo incesseret. 1147 Quod si id velle spes insolens; quanto insolentius, quod non praeter modum acciderit, ultra modum dolere? 50. Gentiles plerumqde immortalitate animae. Quibus utinam sermo constaret, ac non miseram animam in varia portentorum ludibria formasque transfunderent! Et ideo eam non uno argumento aliquo, sed pluribus modis, ut possumus, astruamus. 51. Et quidem omnia aut usu, aut ratione, aut exemplo, aut eo quia decorum sit ea esse, ideo esse creduntur; et ad fidem singula suffragantur. Usus, quia movemur: ratio, quia quod movet, virtutis alterius convenit aestimari: exemplum, quia generavit ager fruges,
Abbreviated transcription (Latin):
nisi aspiret gr̃a. Et si bene discucias. ñ naturȩ mors ista ẽ. sed
maliciȩ. Manet enĩ natura. morit᷑ malicia. resurgit qͦd fuit.
atq utinã ut iam peccandi liberum. ita uacuum culpȩ pͥoris.
Sed hoc ipsũ indicio ẽ. mortẽ ñ esse naturȩ: qr idẽ erimꝰ qͦd fuimtꝰ.
Itaq aut peccatoꝵ nr̃oꝵ. supplicia pendenꝰ. aut benegestoꝵ
grãm consequeniur. Surgit enĩ natura eadẽ. iam stipendĩs mor¬
tis honoratior Deniq mortui qͥ in xp̃o sunt resurgent pͥmi.
deinde nos qui uiuimꝰ inquit simul cum illis rapiemur in nubi¬
bus obinam xp̃o in aera ⁊ sic semꝑ cũ dño erintꝰ. Illi pͥmi. uiuen¬
tes aũt scđi. Illi cum iħu: uiuentes ꝑ iħm. Iilis dulcior uita post
requiẽ. uiuentib & si ingrata cõpendia. tam̃ ignota remedia.
si aut naturȩ repetenti uita quȩ accepta ẽ rependat᷑. aut cõ¬

Expanded text:
nisi aspiret gratia. 48. Et si bene discutias, non naturae mors ista est, sed nisi aspiret gratia. 48. Et si bene discutias, non naturae mors ista est, sed malitiae; manet enim natura, malitia moritur. Resurgit quod fuit: atque utinam ut jam peccandi oc ipsum indicio est mortem non esse naturae, quia iidem erimus, qui fuimus. Itaque aut peccatorum nostrorum supplicia pendemus, aut bene gestorum gratiam consequemur. Resurget enim natura eadem, jam stipendiis mortis honoratior. Denique mortui, qui in Christo sunt, resurgent primi: deinde et nos qui vivimus, inquit, simul cum illis rapiemur in nubibus obviam Christo in aera; et ita semper cum Domino erimus . Illi primi, viventes autem secundi. Illi cum Jesu, viventes per Jesum. Illis dulcior vita post requiem: viventibus etsi grata compendia, tamen ignota remedia. si aut naturae repetenti vita, quae accepta est, rependatur: aut
Abbreviated transcription (Latin):
mus exemplo. qr immortalitatẽ mors illa quesiuit. atq ipsase
mors redemit: Non gͥ merenda mors: quȩ causa ẽ salutis
publicȩ. ñ refugienda mors quã di filius ñ dedignatꝰ: ñ refu¬
git. Nonẽ resoluendus ordo naturȩ. Quod enĩ cõmune ẽ omĩbꝰ.
exceptũ in singłis ẽẽ ñ pot̃. Et mors quidẽ in natura ñ fuit.
s ꝯuersa ẽ in naturã. Non enĩ apͥncipio deus mortẽ institu¬
it. s ꝓ remedio dedit. & consideremꝰ ne uideat᷑ esse ꝯtrariũ.
Nam si bonũ : mors: cur scriptũ ÷ deus mortẽ non fecit. sed
malicia hominis mors introiuit in orbem t̾rarum: Re uera
enĩ mors diuino oꝑi necessaria ñ fuit. cũ in paradiso positis. bo¬
noꝵ omniũ iugis successus afflueret. Sed p̃uaricatione dãp¬
nata in labore diutno gemituq tolerando uita hominũ cep̃
esse intolerabilis. Debuit dari finis maloꝵ. ut mors restitue¬
ret. qͦd uita amiserat. In mortalitas enĩ oneri potiꝰ quã usuiẽ.

Expanded text:
mus exemplo, quia immortalitatem mors sola quaesivit, atque ipsa se mors redemit? Non igitur moerenda mors, quae causa salutis est publicae: non fugienda mors, quam Dei Filius non dedignatus est, non refugit. Non solvendus ordo naturae; quod enim commune est omnibus, exceptum in singulis esse non potest. 47. Et mors quidem in natura non fuit, sed conversa est in naturam; non enim a principio Deus mortem instituit, sed pro remedio dedit. Et consideremus ne videatur esse contrarium. Nam si bonum est mors, cur scriptum est, quia Deus mortem non fecit: sed malitia hominum mors introivit in orbem terrarum . Revera enim mors divino operi necessaria non fuit, cum in paradiso positis bonorum omnium jugis successus afflueret; sed praevaricatione damnata in labore diuturno, gemituque intolerando vita hominum coepit esse miserabilis: debuitque dari finis malorum, ut mors restitueret, quod vita amiserat. Immortalitas enim oneri potius quam usui est,
Abbreviated transcription (Latin):
uide nunc quẽadmodi ⁊ auditũ mossib ⁊ motum prius os
iubent᷑ audire. quasi sensum hant audiendi. & hic accessis¬
se unũ qdđq eoꝵ ad suã cõpaginẽ ꝓpħico sermone signatur.
Sic enĩ habes. Et accedebant ossa unũqͦdq ad suã cõpagi¬
nem. & uidi. & ecce suꝑ illa nerui ⁊ iuscera nascebantur.
qͦd futurȩ resurrec̾tionis adhibet᷑. ut nos quoq ea illiꝰ ocłis
uideremꝰ. Nleq enĩ om̃s testes ad hiberi poterant. s in uno om̃s
testes sumus. qr nec in scm̃ uirũ cadit mendatiũ. nec error
deo ossa insua cõpagine reformant᷑. cum utiꝙ innu mera habe¬
amus exempla. quib natura rerũ celestib obsecuta p̃ceptis ut
terra pabulum gignere uideret᷑ & gigneret: ut ad uirge tac¬
tum fccientib populis petra uomeret aquã. atq estu torridis
miseratione dunna undarent dura fluenta saxoꝵ. Uirga in
serpentẽ uersa. qͥad aliud indicauit. nisi d̃o uolente de insensibi¬

Expanded text:
72. Vide nunc quemadmodum et auditum in ossibus, et motum prius ostjubentur audire, quasi sensum habeant audiendi: et hic accessisse eorum unumquodque ad suam compaginem prophetico sermone signatur; sic enim habes: Et accedebant ossa, unumquodque ad suam compaginem. Et vidi, et ecce super illa nervi et viscera nascebantur, testis adhibetur, ut nos quoque eam illius oculis videremus. Neque enim omnes testes adhiberi poterant, sed in uno omnes testes sumus: quia nec in virum sanctum cadit mendacium, nec in tanDeo, ossa in suam compaginem reformantur; cum utique innumera habeamus exempla, quibus natura rerum coelestibus est obsecuta praeceptis; ut terra pabulum gignere juberetur, et gigneret ; ut ad virgae tactum sitientibus populis petra vomeret aquam , atque aestu 1154 torridis miseratione divina undarent fluenta dura saxorum . Virga in serpentem versa quid aliud indicavit, nisi vo
Abbreviated transcription (Latin):
danis ꝯitsus ẽ retrorsum. Nec suꝑ hoc ambigi pot̃ qͦd duoꝵ po¬
pułoꝵ asterius salus. altertꝰ obitꝰ cõprobat᷑. aquarũ eursus
stetisse frenatos. eosdẽq aliis circũfusos. aliis ad mortẽ refusos.
ut alios eligerent. alios reseruarent. Quid in ipso eũgłio: Non¬
ne tibi ꝓbauit dñs. qͥd uerbo undamitescat. fugent᷑ cęli. nubila
cedant. fl abra uentoꝵ placidisq lictorib muta d̃o fanulent᷑
elem̃ta: Sea ꝓsequamͣ cetera. ut & quẽ a dmodum sp̃u uicȩ ani¬
ment᷑ defuncti. surgant iacentes. sepulchra reserent᷑. possintꝰ
adũcere. Et ait ad me: ꝓħia fili hominis.: ⁊ dic spĩ. Hec dicit

Expanded text:
 retrorsum . Nec super hoc ambigi potest, quod duorum populorum alterius salute, alterius obitu comprobatum est, aquarum cursus stetisse frenatos eosdemque aliis circumfusos, aliis ad mortem refusos, ut alios mergerent, alios reservarent . Quid in ipso Evangelio? Nonne ibi probavit Dominus, quod verbo unda mitescat , fugentur coeli nubila, cedantflabra ventorum, placidisque littoribus muta Deo famulentur elementa? 75. Sed persequamur caetera, ut quemadmodum spiritu vitae animentur defuncti, surgant jacentes, sepulcra reserentur, possimus advertere. Et ait ad me: Prophetiza, fili hominis, et dic spiritui: Haec dicit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dauid ꝓpħice głat᷑ in suȩ mentis excessu. Preciosa inquitĩ
ꝯspectu dñi mors scõꝵ. eius. Mortẽ maluit ꝓferre. quã uitã.
Ipsa mors martyrum: p̃miũ uitȩ ẽ. Morte cẽ mimicoꝵ. odia
soluunt᷑. Quid plura: Unius morte mundus redẽptꝰ: Potu¬
it enĩ ap̃c nr̃. ñ mori si nolusset. s neq refugiendã mortem
quasi ignauã putauit. neq nos melius quã moriendo ser¬

Expanded text:
 prophetice gloriatus in suae mentis excessu: Pretiosa, inquit, in conspectu Domini mors sanctorum ejus . Mortem maluit praeferre, quam vitam. Ipsa mors martyrum praemium vitae est. Morte etiam inimicorum odia solvuntur. 46. Quid plura? Unius morte mundus redemptus est. Potuit enim Christus non mori, si voluisset: sed neque refugiendam mortem quasi ignavam putavit
Abbreviated transcription (Latin):
diuitib nec iniusta seniorib nec ignaua fortib. nec ꝑpetua
fidelib. nec in prouisa sapientib. Quam multi eni uitam solo
mortis titulo ꝯsecrarunt: quantos uiuere puduit. mori ꝓ¬
fuit. Morte unius plerũq accipimꝰ maximos populos libe¬
ratos. morte imꝑatoris fugatos exercitꝰ hostiũ. quos uiuus
uincere nequiuisset. Morte martyrũ religio defensa. fides¬
cumulata. eccłia roborata.. Uicer̃t̃ mortui. uictisunt ꝑse¬

Expanded text:
divitibus, nec injusta senioribus, nec ignava fortibus, nec perpetua divitibus, nec injusta senioribus, nec ignava fortibus, nec perpetua fidelibus, nec improvisa sapientibus. Quam multi enim vitam solo mortis titulo consecrarunt, quantos vivere puduit, mori profuit? Morte unius plerumque accepimus maximos populos liberatos: morte imperatoris fugatos exercitus hostium, quos vivus vincere nequivisset. 45. Morte martyrum religio defensa, cumulata fides, Ecclesia roborata est: vicerunt mortui, victi
Abbreviated transcription (Latin):
aa desideriũ amissi fr̃is impellor. qm̃ me etꝰ ñ sinit obliuisei.
cum relego. E t ideo hoc potius scribendũ arbitror. nẽ quando
ab eius recordacione diuellar. Quod ñ contra scripturas facio.
s cum scripturis sentio: ut patientiꝰ dolea impacientius de¬
siderem. Prestitisti m̃ fr̃ ne mortẽ timerẽ. atqͥ moriat᷑ auima
mea inanima tua. Noc sibi balaã ꝓ maximo bono optat. doua¬
& fiat semen meũ sic̃ semen iustoꝵ E t uere hoc scãm ꝓpħ iam
optat. Qui eni uiderat ortum xp̃i. udit eius triũphalẽ mor¬
tem. uidit in eũ ꝑhennẽ eius resurrectionẽ. & ideo mori ñ ti¬
met resurrecturꝰ. Non gͦ moriat᷑ anima mea in peccato. neq
peccatũ in se recipiat. s moriat᷑ in anuna iusti. ut eiꝰ recipiat
equitatẽ. Deniq quimorit᷑ in ap̃o. fit eiꝰ gr̃ȩ particeps ui laua¬
cro. Non gͦ formidabilis mors. nec amara egentib. nec grauior

Expanded text:
ad desiderium amissi fratris impellor; quoniam me ejus non sinit oblivisci. ad desiderium amissi fratris impellor; quoniam me ejus non sinit oblivisci. cum relego; et ideo hoc potius scribendum arbitror, ne quando ab ejus recordatione divellar. Quod non contra Scripturas facio, sed cum Scripturis sentio; ut patientius doleam, impatientius desiderem. 43. Praestitisti mihi, frater, ne mortem timerem, atque utinam moriatur anima mea in anima tua; hoc enim sibi Balaam pro maximo bono optat, donaet fiat semen meum sicut semen istorum . Et vere hoc secundum prophetiam optat; qui enim viderat ortum Christi, vidit ejus triumphale, vidit mortem, vidit in eo perennem hominum resurrectionem; et ideo mori non timet resurrecturus. Non moriatur ergo anima mea in peccato, neque peccatum in se recipiat: sed moriatur in anima justi: ut ejus recipiat aequitatem. Denique qui moritur in Christo, fit ejus gratiae particeps in lavacro. 44. Non ergo formidabilis mors, nec amara egentibus, nec gravior
Abbreviated transcription (Latin):
lus ait. Michi uiuere ap̃c: :⁊ morilucrũ. Quid ẽ ap̃c nisi mois
quam diximus segregationẽ a corporeis cupiditatib amina
nr̃a se discat extrahere. & tamquã insublimi locatã. quo t̾re¬
ns adire libidines:⁊ eam sibi gluitinare ñ possint. suscipiant
mortis inaginẽ. ne penã mortis incurrant. Repugnat enĩ
lex carnalis. leg mentis. ⁊ eam legi erroris addicit sicut apłs
reuel auit dicens. Uideo enĩ legẽ carnis meȩ repugnantẽ
legi mentis mee. ⁊ captiuantẽ me in lege peccati. Om̃s inpug¬
namur. om̃s sentintꝰ. s ñ om̃s liberam̃. Et ideo infelix egoho¬
deo. Et si m corꝑe sumus. tam̃ quȩ corꝑis sunt ñ sequamur.
Nec deseramtꝰ iura nature.s: dona gr̃ȩ p̃optens. Dissolii enĩ ⁊
cum &xͦ ẽẽ multo mel ius. ꝑmanere aut magis necessarium¬
lis sum. Nam mͥ lucrui: mori: ne plura peccẽ: lucrũ m̃ ẽ mori:
qui ipso libro quo aliis ꝯsulo. quasi uehementiori moiutore

Expanded text:
nisi mors quam diximus, segregationem a corporeis cupiditatibus anima nostra se discat abstrahere et, tanquam in sublimi locata, quo terrenae adire libidines, et eam sibi glutinare non possint, suscipiat mortis imaginem, ne poenam mortis incurrat. Repugnat enim lex carnis legi mentis, et eam legi erroris addicit, sicut Apostolus revelavit, dicens: Video enim legem carnis meae repugnantem legi mentis meae, et captivantem me in lege peccati . Omnes impugnamur, omnes sentimus: sed non omnes liberamur. Et ideo infelix ego hoChristo: etsi in corpore sumus, tamen quae sunt corporis non sequamur, nec 1145 deseramus jura naturae, sed dona gratiae praeoptemus: Dissolvi enim, et cum Christo esse multo melius: lis sum; nam mihi lucrum est mori, ne plura peccem. Lucrum mihi est mori, qui ipso libro quo alios consolor, quasi vehementiore monitore
Abbreviated transcription (Latin):
tomagis aninia nr̃a corporeũ istud euadere gest it ergastulũ.
quȩ motu aerio libera nescimꝰ qͦ uadat. aut unde ueniat.
repagulis expedita libero ceruat obtuitui. quȩ ante sita incor¬
pore ñ uidebat. Quod exemplo dormientiũ possumꝰ estimare.
quoꝵ animȩ ueluti sepulto corpore quiete ad altiora se erigunt.
& renunciant corꝑi rerũ absentiũ. uel etiã celestiũ uisiones. Ert

Expanded text:
to magis anima nostra corporeum istud evadere gestit ergastulum, to magis anima nostra corporeum istud evadere gestit ergastulum, quae motu aereo libera, nescimus quo vadat, aut unde veniat !repagulis expedita, libero cernat obtutu, quae ante sita in corpore non videbat. Quod exemplo dormientium possumus aestimare quorum animi velut sepulto quieti corpore, ad altiora se subrigunt, et renuntian
Abbreviated transcription (Latin):
fligit mala: aut opulentia plus delectat. quã egestas afficiat.
aut filioꝵ magis amabilis gr̃a. quã lugubris amissio. aut ado¬
lescentia iocundior. quã senectus tristior. quã plerũq suoꝵ
tedet uotoꝵ. ⁊ optati penitet. ut doleat impetratũ. qͥd ñ im¬
petrare metuebat. Exilia uͦ ⁊ ceterarũ penarũ acerbitates. q̃
pot̾ compensare patria quȩ uoluptates: Que &̃ cum st̃ debi¬
litant᷑ tam̃. aut ñ utendi affectu. aut amittendi metu. Tuta
men mane inoffensus. immunis adolorib expers in uolunta¬
tib uitȩ cursus humanȩ. Quid tam̃ cõmodi consequi pocest.
anima in istiusmodi corꝑis inclusa cõpagib &. quib da men¬
broꝵ angustiis coartata: Si caro nr̃a carcerẽ figit. si decesta¬
tur omne quieqͥd euagandi facultatẽ negat. quȩ utiq par¬
iuis ultra se audendi uidendiq ex currere udet᷑ sensib: quan¬

Expanded text:
fligit mala: aut opulentia plus delectat, quam egestas afficit: fligit mala: aut opulentia plus delectat, quam egestas afficit: aut filiorum magis amabilis gratia, quam lugubris amissio: aut adolescentia jucundior, quam senectus tristior. Quam plerumque suorum taedet votorum et optati poenitet; ut doleat impetratum, quod non impetrare metuebat. Exsilia vero, et caeterarum poenarum acerbitates, quae potest compensare patria? quae voluptates? Quae etiam cum adsunt; debilitantur tamen, aut non utendi affectu, aut amittendi metu. 20. Esto tamen: maneat inoffensus, immunis a doloribus, perpes in voluptatibus vitae cursus 1140 humanae; quid tamen commodi consequi potest anima in istiusmodi corporis inclusa compagibus, et quibusdam membrorum angustiis coarctata? Si caro nostra carcerem fugit, si detestatur omne quidquid evagandi facultatem negat; quae utique parvis ultra se audiendi videndique excurrere videtur sensibus: quan
Abbreviated transcription (Latin):
tuitu tẽperant᷑. &. si dolent discedere. lugere tam̃ ñ solent.
Destituti. amare impacientiꝰ erubescunt. Ita pacientia desi¬
derii plus ꝓbatur. Quid aũt de his loquar. qui defunctos
putant uitȩ suauitate pͥuari: Nulla pot̾ esse untȩ iocunditas
int̾ has uitȩ nr̃e a maritudines. aut dolores. quȩ uel ex cor¬
ꝑis ipsius infirmitate ł extrinsecꝰ accidentiũ incõmoditate
generant᷑. Anxii enĩ semꝑ & ad ipsa letioꝵ. uiota suspensi.
quodam fluctuantꝰ incerto. sꝑantes dubia ꝓcertis. incõmo.¬
da ꝓ scd̃is. caduca ꝓ solidis. nichil habentes potestatis in ar¬
bitrio. firmitatis in uoto. At si aliqͥd ꝯtra uoluntatẽ accide¬
rit ꝑditos nos putamꝰ. plusq adũsoꝵ dolore frangimur. ꝙͣ
scđ̾oꝵ fructu potimur. Quib gͥ carent bonis. qui magisca¬
rent in cõmodis: Ualitudo bona credo plus adiuuat. quã af¬

Expanded text:
tuitu temperantur: et si dolent deseri, lugere tamen non solent: tuitu temperantur: et si dolent deseri, lugere tamen non solent: destituti amare impatientius erubescunt. Ita patientia desiderii plus probatur. 18. Quid autem de his loquar, qui defunctos putant vitae suavitate privari? Nulla potest esse jucunditas inter has vitae nostrae amaritudines aut dolores, quae vel ex corporis ipsius infirmitate, vel extrinsecus accidentium incommoditate generantur. Anxii enim semper, et ad ipsa laetiorum vota suspensi, quodam fluctuamus incerto, sperantes dubia pro certis, incommoda pro secundis, caduca pro solidis: nihil habentes potestatis in arbitrio, nihil firmitatis in voto. At si aliquid contra voluntatem acciderit, perditos nos putamus; plusque adversorum dolore frangimur, quam secundorum fructu potimur. Quibus igitur carent bonis, qui magis eripiuntur incommodis? 19. Valetudo, credo, bona plus adjuvat, quam af
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutis adolescit infirmitas. Sed cur tu putes patiendiorẽ
illam ẽe debere. quȩ dilectu ad ꝑegriua dimiserrt. ab aulicie
grauel fuscepte ministracionis officio. uel nego ciandreliua
transfretase cõperit: quã te que ñ fortuito arbitrio dereliq̃¬
ris aut studio pecuniş. s lege naturȩ: Sed aibi recupandi
intelusa spes. quasi cuiquã certa redeundi. Et plerũa: dubia
plus fatigant. ubi ꝑiculi metꝰ integer. grauiusq ẽ tmnere ee
acciderit: quã dolere quod iaminoueris accidisse. Aludeĩ
s̾. ñ suppetit expectare remeantẽ. suppetit tam̃ pͥcedentẽ
sequi. E t certe br̾uis uicȩ usus nec ili multũ uidet᷑ eripius¬
se qui ante p̃cessit nec te chucius differre qui remanseris. Sã
si desideriũ tuum micigare ñ possis. ñ ne tam̃ uidet᷑ indignõ.
pro desiderii cui studio ordinẽ rerum uelle ꝯuerti: Aman

Expanded text:
virtutis adolescit infirmitas. 15. Sed cur tu putes patientiorem virtutis adolescit infirmitas. 15. Sed cur tu putes patientiorem illam esse debere, quae dilectum ad peregrina dimiserit, et militiae gratia, vel susceptae administrationis officio, vel negotiandi usu transfretasse compererit; quam te qui non fortuito arbitrio derelinqueris, aut studio pecuniae, sed lege naturae? At recuperandi tibi interclusa spes: quasi cuiquam certa sit redeundi. Et plerumque dubia plus fatigant, ubi periculi metus integer, graviusque est timere, ne acciderit, quam tolerare quod jam noveris accidisse. Aliud enim Sed non suppetit exspectare remeantem; suppetit tamen praecedentem sequi. Et certe brevis vitae usus nec illi multum videtur eripuisse, qui ante praecessit: nec te differre diutius, qui remanseris. 17. Quod si desiderium tuum mitigare non possis; nonne tamen videtur indignum pro desiderii tui studio rerum ordinem velle converti? Amant
Abbreviated transcription (Latin):
uirũ. quȩ exhibet castitatẽ. Nonẽ uiduata ꝯiugio. quȩ
ñ mutauit nom̃ mariti. nec tu ꝑdidisti heredẽ. que adiu¬
uas coberedẽ. s ꝓ succesore corruptibilũ. mutasti ꝯsortiũ
immortalium. Habes qui tͥ rep̾sentet heredẽ. Solue pauꝑi
qͦd debet᷑ heredi. ut ñ solũ inat̾ne aut pat̾e senectutis. s
ã uitȩ ꝓprie sit suꝑstes. Plus successori tuo relinquis. si por¬
tio eiꝰ ñ ad luxum p̃sentiũ ꝓficiat: ẜ ad p̃cium futuroꝵ. Sed
desideramꝰ amissos. Duo sc̃ enĩ quȩ marune angunt. aut de¬
sideriũ eoꝵ qͦs amiserimꝰ : sic̃ meo exemplo metior. aut qͦd
eos uitȩ suauitate pͥuatos. ereptos laboris sui fructibꝰ arbi¬
tremur. Tenera enĩ amoris ẽ ticillacio. quȩ in ꝓuisũ affectõ
excitat. ut sedandi magis quã excludendi doloris facultasree¬
linquat . sunul qꝵ piũ undet᷑ desiderare q̃d amiseris. & specie

Expanded text:
virum, quae exhibet castitatem: non est viduata conjugio, quae virum, quae exhibet castitatem: non est viduata conjugio, quae non mutavit nomen mariti. Nec tu perdidisti haeredem, quae adjuvas cohaeredem: sed pro successore corruptibilium, mutasti consortem immortalium. Habes qui tibi repraesentet haeredem: solve pauperi, quod debetur haeredi; ut non solum maternae aut paternae senectutis, sed etiam vitae propriae sit superstes. Plus successori tuo relinquis, si portio ejus non ad luxum praesentium proficiat, sed ad pretium futurorum. 14. Sed desideramus amissos. Duo sunt enim quae maxime angunt, aut desiderium eorum, quos amiserimus, sicut meo exemplo metior: aut quod eos vitae suavitate privatos, creptos laboris sui fructibus arbitremur. Tenera enim 1139 amoris est titillatio, quae improvisum affectum excitat, ut sedandi magis, quam excludendi doloris facultas relinquatur: simul quia pium videtur desiderare quod amiseris, et specie
Abbreviated transcription (Latin):
frequens in mulierib ut clamores publicos serant. quasi me¬
tuant. ne earũ ignoret᷑ erũpna. ut in luuiem dolentis affectent.
quasi in eo sit sensus dolendi. ut implexum sordib madident
caput. postremo ut plerisq in locis fieri assolet. discisso amic¬
tu. diloricata ueste secreti pudoris nuda ꝑstituant. quasi ipsũ
lenocinient᷑ pudorẽ. quia pudoris sui p̃mia ꝑdiderut. Sic
ꝓcaces oculi ꝓuocant᷑ ut concupiscant. ut amare incipiãt
menbra nudata. quȩ si ñ aspicerent. ñ amarent. Atq uti¬
nam sorditata illa tegum̃ta corꝑis ñ speciem. s mentẽ obnu¬
berent: latet plerũq sub tͥsti amictu mentis lasciuia. &.
deformis horror uestis obtexit᷑. ut secreta petulantiũ tegan¬
tur animoꝵ. Satis pie uirũ luget. quȩ seruat pudorem.
non deserit fidem. Hec bene defunctis officia pendunt᷑.
ut uiuant in mentib. in affectib ꝑseuerent. Non amisit

Expanded text:
frequens in mulieribus, ut clamores publicos serant, quasi mefrequens in mulieribus, ut clamores publicos serant, quasi metuant ne earum ignoretur aerumna: ut illuviem vestis affectent, quasi in ea sit sensus dolendi: ut impexum sordibus immadident t: ut postremo, quod plerisque in locis vulgo fieri solet, discisso amictu, diloricata veste, secreti pudoris nuda prostituant, quasi ipsum lenocinentur pudorem, quia pudoris sui praemia perdiderunt. Sic procaces oculi provocantur, ut concupiscant, ut amare incipiant membra nudata: quae si non aspicerent, non amarent. Atque utinam sordidata illa tegumenta corporis non speciem, sed mentem obnuberent! Latet plerumque sub tristi amictu mentis lascivia: et deformis horror vestis obtexitur; ut secreta petulantium tegantur animorum. 13. Satis pie virum luget, quae servat pudorem, non deserit fidem. Haec bene defunctis officia impenduntur, ut vivant in mentibus, in affectibus perseverent. Non amisit
Abbreviated transcription (Latin):
suũ querit᷑ amissum: quẽ ideo generauit ut amitteret. nec in¬
posterum negat. quẽ sibi meminit auferendũ. Celum ipsũ
ille quid ãmunoi uultꝰ gratisimꝰ uehem̃tinoctiũ caligat horro¬
re. Quiad gracius luce. qͥd iocundiꝰ sole. quȩ cotidie occidunt:
Doceris in his. quã intuis debeas exibere patiencia. Si suꝑiora
occidunt. nec dolorist̃. cursi occiderint humana doleantur:
inalum ẽ. immoderatio doloris. aut metꝰ mortis. Quantos ad
laqueũ impulit. ad gladiũ armauit. ut in eo ipso amentiam
suam ꝓderent: mortẽ ñ ferentes: ⁊ mortẽ appetentes. & qͦd pro-
nalo fugerant. ꝓremedio asciscerent. Quiqm̃ ꝯ sentaneũ na¬
turȩ suȩ ferre ac ꝑpeti nequiuert. contrariũ uoti incidunt:
ut ab his in ꝑpetuũ separent᷑. quos sequi desiderauerint Sed
hec rara. qm̃ natura ipsa reuocat. & si p̾cipitet amentia. Illud uͦ

Expanded text:
suum queritur amissum, quem ideo generavit, ut amitteret: nec imsuum queritur amissum, quem ideo generavit, ut amitteret: nec imposterum negat, quem sibi meminit auferendum. 10. Coelum ipsum ille quidam mundi vultus gratissimus, humenti noctium caligat horrore. Quid gratius luce? quid sole jacundius? quae quotidie occidunt; Doceris in his quam in tuis debeas exhibere patientiam. Si superiora tibi occidunt, nec dolori sunt; cur si occiderint humana, doleantur? 11. malum est immoderatio doloris, aut metus mortis. Quantos ad laqueum impulit, armavit ad gladium; ut in eo ipso amentiam suam proderent, mortem non ferentes, et mortem appetentes: et quod pro malo fugerent, pro remedio adsciscerent? Qui quoniam consentaneum naturae suae ferre ac perpeti nequiverunt, contrarium voto incidunt; ut ab his in perpetuum separentur, quos sequi desideraverint. Sed haec rara; quoniam natura ipsa revocat, etsi praecipitet amentia. 12. Illud vero
Abbreviated transcription (Latin):
aut p̃mendusẽ omĩs dolor. Cur .ii. mesticiã tuã ñ ratio potius
quã dies leniat: Nam qͦd oblitteratura ẽ tẽporisseries. melius
prudentia mitigabit. Qum &̃ hoc ipsum inreligiosũ puco er¬
ga ipsoꝵ memoriã. qͦs dolemꝰ amissos. ut obhuisci eoꝵ. malimꝰ.
quã ꝯsolatione mulceri: aut cũ horrore reminisc. quã mulceri
cumgr̃a:. recordationẽ timere. quoꝵ imago ẽẽ debeat uolup¬
tos. quã inmortalitati debitos qͦs dilexeris estimare. Sed dicis.
Quos diligebamus amisimꝰ. Nonne hec nobis cum ipso mundo
elem̃tisq cõmunia st̃. qr ad tempꝰ credita in ꝑpetuũ tenere nõ
possumus: Gemit terra sub aratͥs. imbribꝰ cedit᷑. tempestate.
cutitur. stringit᷑ frigore. sole uritur: ut fructus annuos feta
parturiat. Et cum se uario flore uestierit. exuitur proprio
ispoliat᷑ ornatu. Quantos hec raptores habet: Nec fructum

Expanded text:
aut premendus est dolor. Cur enim moestitiam tuam non ratio potius, aut premendus est dolor. Cur enim moestitiam tuam non ratio potius, quam dies leniat? Non quod oblitteratura est temporis series, melius prudentia mitigabit. Quin etiam hoc ipsum irreligiosum puto erga ipsorum memoriam, quos dolemus amissos; ut oblivisci eorum malimus, quam consolatione mulceri: aut cum horrore reminisci, quam meminisse cum gratia: recordationem timere, quorum imago debeat esse voluptos, quam immortalitati debitos, quos dilexeris, aestimare. 9. Sed dicis: Quos diligebamus, amisimus. Nonne haec nobis cum ipso mundo elementisque communia sunt; quia ad tempus credita in perpetuum tenere non possumus? Gemit terra sub aratris, imbribus caeditur, tempestate concutitur, stringitur frigore, sole torretur: ut fructus annuos feta parturiat: et cum se vario flore vestierit, proprio exuitur et spoliatur ornatu. Quantos haec raptores habet? Nec fructum
Abbreviated transcription (Latin):
legimus. saluũ facere qͦd perierat. s ut ñ solum uiuoꝵ. s etiã
mortuoꝵ dñinet᷑. lapsus sum in adani. de paradiso eiectus
in adam: Quẽ reuocat nisi me in adam inuenerit. ut in illo
culpe obnoxium. morti debitum. ita in ap̃o iustificatũ: Si
gͦ debitum mortis ẽ solucio. debet ẽẽ tolerabilis. Sed hic locꝰ
posteriorib partib reseruandus. Nunc ꝓpositũ est asserere
mortẽ grauiori ñ debere ẽẽ merori. qͦd cũ natura ipsa respuat.
uestem induere. si merori indulgent: qͦd mollẽ ⁊ effeminatũ
iudicauerunt in uiro luctum. Deforme ẽ enĩ eos qui pro fide
pro religione: ꝓpat̾a. ꝓ equitate iudicii atq intentione uircu¬
tis obuium morti debeant pectus offerre. merere in alio gra¬
uius qͦd in se si causa exegerit expectandũ sit. Nam quẽ ad mo¬
dum potes in te ñ refugere. qͦd inpacienttꝰ alii doleas accidisse:
Depone merorẽ si potes. include si non potes. aut absorbendus.

Expanded text:
us salvum facere, quod perierat : et ut non solum vivorum, sed etiam mortuorum dominetur . Lapsus sum in Adam, de paradiso ejectus in Adam, mortuus in Adam; quomodo revocet, nisi me in Adam invenerit, ut in illo culpae obnoxium, morti debitum, ita in Christo justificatum ? Si ergo debitum est mortis, solutio debet esse tolerabilis. Sed hic locus posterioribus partibus reservandus. 7. Nunc propositum est asserere mortem graviori non debere esse moerori, quod eum natura ipsa respuat. vestem induere, si moerori indulgeant; eo quod mollem et effeminatum judicaverint in viro luctum. Deforme est enim eos qui pro fide, pro religione, pro patria, pro aequitate judicii, atque intentione virtutis obvium morti debent pectus offerre, moerere in alio gravius, quod in se, si causa exegerit, sit expetendum. Nam quemadmodum potes in te non refugere, quod impatientius alii doleas accidisse? Depone moerorem, si potes: include, si non potes. 8. Aut absorbendus omnis,
Abbreviated transcription (Latin):
sumus. homo tamꝙ̃ fenum dies illius. Et alibi. Homo uam¬
tati similis factꝰ ẽ. dies eiꝰ sicut umbra p̃tereunt. Quidem nob
miserius. qui tamꝙ̃ spoliati ⁊ nudi picimͣ in hanc untã corpore
fragili. corde lubrico. animo inbecillo. auxii ad sollicitudi¬
longe optimũ. scd̃m sc̃i salomonis sententiam. Ipsum enĩ ã.
hii qui sibi uisi sunt in philosophia excellere secuti st̃. Nlam
ipse illis anterior. ñ posterior funt. Ita in eccłiasten loqu̾t est.
Et laudaui ego om̃s defunctos qui iã mortui st̃ magis quã ui¬
uentes. quicũq uiuunt adhuc. Et optimꝰ ẽ fupra hos duos.
qui nondũ natꝰ ẽ. qui ñ uidit hoc opꝰ malũ qͥd fit sub sole:. łt

Expanded text:
sumus, homo tamquam foenum, dies ejus ; et alibi: Homo vansumus, homo tamquam foenum, dies ejus ; et alibi: Homo vantati similis factus est, dies ejus sicut umbra praetereunt . Quid enim nobis 1142 miserius, qui tamquam spoliati et nudi projicimur in hanc vitam, corpore fragili, corde lubrico, imbecillo animo, anxii ad sollicitudinasci igitur longe optimum, secundum sancti Salomonis sententiam. Ipsum enim etiam ii qui sibi visi sunt in philosophia excellere secuti sunt. Nam ipse illis anterior, nostris posterior, ita in Ecclesiaste locutus est: Et laudavi ego omnes defunctos qui jam mortui sunt, magis quam viventes, quicumque vivunt usque adhuc. Et optimus super hos duos, qui nondum natus est, et qui non vidit hoc opus malum, quod factum est
Abbreviated transcription (Latin):
tie lacimis uicerentꝰ. Iaẽ tam̃ ad̃ ne quẽ fortassis scͥpturarũ
tenadẽ moueat factoꝵ diu̾sitas. idẽ imquã dauid parricidam
mortuũ fleuit. qui ñ fleuit innocentẽ. Demiq cũ ploraret¬
sonsolus g̃ flet᷑ ab salon. fletͣ parricida. flet᷑ ammon. Non
solum fiet᷑ incest ꝰ.s. ẽ uindicat᷑ alt̃ contẽptu regin. alt̾ fr̃is
er ilio. fiet᷑ sceleratꝰ. ñ flet᷑ dilectꝰ. Que causa que racio. Es
mediocris gͥ inprudentib deliberatio. sapientib confirmatio.
Magna prudenciȩ in tanta factoꝵ diusitate.ꝯstantia. Una
fides & ilos mortuos fleuit. & flendum infantẽ mortuũ non
putauit. Iuos eni sibi ꝑisse credebat. hunc resurrecturũ sꝑabat
S: de resurrectione posteriꝰ. nc̃ ad ꝓposita redeantꝰ. Premisi¬
mus enĩ etiã scõs uiros grauia in hoc mundo multa ꝑpessos.
sine suffragatione meritoꝵ. cum erũpna laboꝵ. Unde regres¬
sus ad se dã. in posteriorib dicit. Memento dñe qr puluis

Expanded text:
. Idem tamen David, ne quem fortassis Scripturarum tenacem moveat factorum diversitas: idem, inquam, David parricidam mortuum flevit, qui non fleverat innocentem. Denique cum ploraret etNon solus ergo fletur Abessalon, fletur parricida, fletur Ammon . Non solum fletur incestus, sed etiam vindicatur: alter contemptu regni, alter fratris exsilio. Fletur sceleratus, non fletur dilectus. Quae causa? quae ratio? Non mediocris igitur in prudentibus deliberatio, sapientibus confirmatio; magna enim prudentiae in tanta factorum diversitate constantia, una fides. Et illos mortuos flevit, et flendum infantem mortuum non putavit; illos enim sibi periisse credebat, hunc resurrecturum sperabat. 29. Sed de resurrectione posterius, nunc ad proposita revertamur. Praemisimus enim etiam sanctos viros gravia in hoc mundo et multa perpessos sine suffragatione meritorum, cum aerumna laborum. Unde regressus ad se David, in posterioribus dicit: Memento, Domine, quia pulvis
Abbreviated transcription (Latin):
reuocare: Ego inquit ibo ad eum. ipse autẽ non reuertet᷑ ad
um. omira pacientia seruientis. ut nemo sibi adu̾si aliquid
accidisse indigne ferat. ⁊ contra meritũ se querat᷑ afflictũ.
Quis enĩ tues qui de tuo merito ante ꝓnuncies: Cur p̃ueni¬
re desideras cognitorẽ: Cureripis sententiã iudicaturo :
Neo sc̃is istud ꝑmissumẽ. nec a sc̃ĩs impune umquã umquã
usurpatum ẽ. Dauid se ꝓpterea flagellatũ suo carmine ꝯfi¬
tetur. E cce ipsi peccatores & habundantes in scło optinue¬
runt diuicias. Et dixi. Ergo sine causa iustificaui cor me

Expanded text:
revocare: Ego, inquit, ibo ad eum: ipse autem non revertetur adrevocare: Ego, inquit, ibo ad eum: ipse autem non revertetur adum! O miram sapientiam servientis! ut nemo sibi adversi aliquid accidisse indigne ferat, et contra meritum suum se queratur afflictum. Quis enim tu es, qui de tuo merito ante pronunties? Cur praevenire desideras cognitorem? Cur eripis sententiam judicaturo? Nec sanctis istud permissum est, nec a sanctis impune umquam est usurpatum. David se propterea flagellatum suo carmine confitetur: Ecce ipsi peccatores et abundantes in saeculo, obtinuerunt divitias. Ergo sine causa justificavi cor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfugium. fida stacio securitatis. portꝰ quietis. Nam qͥd in hac ui¬
ta non exꝑinuradũs: Quas ñ ꝓcellas tẽpestatesq ꝑpetimur:
Quib ñ agitam̃ incõmodis: Cus parcit᷑ meritis: Sc̃s pat̾archa
amisit. tranferri enĩ ossa sua. ne uel mortuus requiesceret obse¬
quẽ amabat paruulũ. Hunc adhuc uiuentẽ fieuit: mortuũ
ñ desiderauit. Sic enĩ legimꝰ qͦd egrotante. puero dep̃cabat᷑
maiorib natu ut excitarent eum de t̾ra. nec surgendũ sibi
nec ceuandum putauit. Ubi uͦ defunctum puerũ cõꝑit. surrer¬
it e t̾ra. lauit ilico. unctus ẽ. uestim̃ta mutauit. dñm adorauit.
cibum sũpsit. Cum hec miranda suis pueris uiderent᷑: respondit
eis. recte se iufante uiuente ieiuinasse. plorasse. qr arbitrabat᷑
dñm posse misereri. nec dubitandũ qͦd uitã posset seruare ui¬
uentis. qui posset uiuificare defunctos. Iam uͦ obita morte
quid ieiunaret. qui iam ñ possit reducere mortuũ. exanimẽ

Expanded text:
 fida statio securitatis, ac portus quietis. Nam quid in hac vita non experimur adversi? Quas non procellas, tempestatesque perpetimur? quibus non exagitamur incommodis? cujus parcitur meritis? 23. Sanctus patriarcha amisit; transferri enim ossa sua, ne vel mortuus requiesceret, obsequem amabat, parvulum. Hunc viventem adhuc flevit, mortuum non desideravit. Sic enim legimus quod, aegrotante puero, deprecabatutantibus majoribus natu, ut excitarent eum de terra, nec surgendum sibi, nec coenandum putavit. Ubi vero defunctum puerum comperit surrexit de terra, lavit illico, unctus est, vestimenta mutavit, adoravit Dominum, cibum sumpsit . Cum haec miranda pueris suis viderentur, respondit eis recte se, infante vivente, jejunasse et plorasse; quia jure arbitrabatur Dominum posse misereri, nec dubitandum quod vitam posset servare viventis, qui posset vivificare defunctos: jam vero, obita morte, quid jejunaret, qui jam non posset reducere mortuum exanimemque
Abbreviated transcription (Latin):
ditationẽ mortis phylosophiã ẽẽ definerunt. Iili enĩ studiũ
p̃dicauerunt. hic usu mortis exercuit. Et illi qͥdẽ ꝓpt̃ se. pautꝰ
autẽ ipse ꝑfectus morebat᷑. ñ propt̃ suam .s. ꝓpt̃ nr̃am infirius¬
tatẽ. Quid ẽ autẽ mortis mecditatio. iisi quedam corꝑis ⁊ ani¬
mȩ segregatio: qr mors ipsa nichil aliud quã corꝑis ⁊ animȩ
succisio definit᷑. Sed b scd̾m cõmunẽ opinionẽ. Sed̾im scripturaᷤᷤ
aũt. iͥplicẽ esse inortẽ accipimus. Una cũ morimur peccato.
do uiunnus. Beata gͥ mors. quȩ culpe refuga. dño dedita a
mortali uos seꝑat. immortali nos ꝯsecrat. Alia mors ẽ uitȩ hꝰ
excessus. qua mortuus ÷ patͥarcba abrahã. patͥarcha dauid.
⁊ sepulti sunt cũ patͥb suis. cum anima nexu corꝑis liberet᷑.
Tercia morsẽ de qua dixtũ: Dinutte mortuos sepelire mor¬
penalis s que naturais eadẽ penalis N on emĩ ꝓ pena clus¬

Expanded text:
ditationem mortis philosophiam esse dixerunt: illi enim studium ditationem mortis philosophiam esse dixerunt: illi enim studium praedicarunt, hic usum ipsum mortis exercuit. Et illi quidem propter se: Paulus autem ipse perfectus moriebatur non propter suam, sed propter nostram infirmitatem. Quid autem est mortis meditatio, nisi quaedam corporis et animae segregatio; quia mors ipsa non aliud quam corporis atque animae secessio definitur? Sed hoc secundum communem opinionem. 36. Secundum Scripturas autem triplicem esse mortem accipimus. Una est cum morimur peccato, Deo vivimus . Beata igitur mors, quae culpae refuga, Domino dedita, a mortali nos separat, immortali nos consecrat. Alia mors est vitae hujus excessus, qua mortuus est patriarcha Abraham, patriarcha David, et sepulti sunt cum patribus suis; cum anima nexu corporis liberatur. Tertia mors est, de qua dictum est: Dimitte mortuos sepelire morpoenalis. Sed non quae naturalis, eadem poenalis; non enim pro poena
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. F ece ueteres posuisti dies meos. ⁊ substantia mea tanquã
nichilum ante te. Uerũtam̃ uniu̾sa uanitas. om̃is homo iuuens.
Quiã gͥ moramur fugere uanitatẽ: Aut quid nos delectat in ħ
scło uane conturbari. thesaurũ pecuniȩ ꝯdere. & ignorare cui
congregemꝰ heredi: Petamus amoueri a nob̃ plagas. eripi
uos ex nisipienti scło. carere ꝑegrinatione diuturna. ad illã
crandum ñ ꝑfunctorie s obnixe. ut adolo ⁊ iniquitate loqua¬
cium lib̾emur: Et ille qui remediũ nouerat. ꝓlongatũ tam̃
suũ ingemit incolatum. ⁊ cũ peccatorib ⁊ iniqͥs se habitare¬
deplorat. Quid ego faciã. qui ⁊ peccatum habes: ⁊ remediũ
uerbis dicens. Heume mat̃ ut quid me peperisti uirũ causã
utilis illis tam̃ : inutilis. quid nos facere oportet. qui nec alis
rio quodam cumulo grauescentẽ onerari in dies peccatorũ

Expanded text:
dicens: Ecce veteres posuisti dies meos, et habitudo mea tamquam dicens: Ecce veteres posuisti dies meos, et habitudo mea tamquam nihil ante te: verumtamen universa vanitas, omnis homo vivens . Quid igitur moramur 1143 fugere vanitatem? aut quid nos delectat in hoc saeculo vane conturbari, thesaurum pecuniarum condere, et ignorare cui congregamus haeredi? Petamus amoveri a nobis plagas, eripi nos ex insipienti saeculo, carere peregrinatione diuturna, ad illam crandum non perfunctorie, sed obnixe; ut a dolis et ab iniquitate loquacium liberemur. Et ille qui remedium noverat, prolongatum tamen suum ingemit incolatum, et cum peccatoribus et iniquis se habitaredeplorat . Quid ego faciam, qui et peccatum habeo, et verbis, dicens: Heu me, mater! ut quid me peperisti virum causam utilis aestimatur; quid nos facere oportet, qui nec aliisrio quodam cumulo gravescentem onerari in dies peccatorum
Abbreviated transcription (Latin):
dispositiones stellarũ. si ignoraret naturas animalũ. iras
Qui cogitacionẽ mulieris inuestigauit infantẽ uendicantis
mentiri potuit.: Sed ñ solus hoc sensit. & si solꝰ exp̃ssit. Lege¬
rat scm̃ iob dixisse Pereat dies in qua nat sum Et cognouerat
nasci maloꝵ ounũ esse pͥncipiũ : ideo diẽ qua natꝰ: ꝑire opta¬
uit. ut colleret᷑ origo incõmodoꝵ Et optauit ꝑire diem genera¬
cionis suȩ ut diem resurrectionis acciꝑet. Audierat etiã salo¬
mon dixisse patrẽ suũ. Notũ fac mͥ dñe finẽ meum: ⁊ numerum
dierum ineoꝵ qui ẽ. ut sciam quid desit mͥ. Nouerat enĩ dauid¬
rabat. slunc enĩ ex parte scimꝰ & ex parte cognoscimꝰ. tunc au̾it
qͥd̃ ꝑfectum ẽ poterit cõphendi. cum reuelata facie sp̃es nobis¬
tante marestatis et̾nitatisq diuinȩ ceꝑit relucere ñ umbra sed
uericas. Nemo tam̃ festinaret ad finem nͥ uitȩ istius fugeret in¬
cõmoditatẽ. ⁊ ideo etiã dauid quare ad finẽ festmaret exponit

Expanded text:
dispositiones, non ignoraret naturas animalium, et iras Qui cogitationem mulieris investigavit sibi infantem vindicantis us est, errare aut mentiri potuit? 32. Sed non solus hoc sensit, etsi solus expressit. Legerat sanctum dixisse Job: Pereat dies ille, in quo natus sum ; et cognoverat nasci malorum omnium esse principium: et ideo diem quo natus est, perire optavit; ut tolleretur origo incommodorum: et optavit perire diem generationis suae; ut diem resurrectionis acciperet. Audierat etiam Salomon dixisse patrem suum: Notum fac mihi, Domine, finem meum, et numerum, dierum meorum; ut sciam quid desit mrabat. Nunc enim ex parte scimus, et ex parte cognoscimus: tunc autem id quod perfectum est, poterit comprehendi; cum revelata facie nobis speculandae majestatis aeternitatisque divinae coeperit relucere non umbra, sed veritas . 33. Nemo tamen festinaret ad finem, nisi vitae istius fugeret incommoditatem. Et ideo etiam David quare ad finem festinet, exposuit
Abbreviated transcription (Latin):
nus fide deuocionis. tam̃ qr ñdũ ꝯsciꝰ nr̃ȩ infirmitatis p̃sũp¬
tiue dixerat dño. animã ineã ꝓ te ponã. tẽptacionẽ p̃sũp¬
tionis ante quã tercio gallus cantaret incurrit. licet ipsa
temptatio docum̃cũ fuerit ad salutẽ. ut discantꝰ non cõtẽpuere
carnis infirinitatẽ ne ꝯtẽpnendo tẽ ptem. Si petrus tẽptasꝰ.
quis psumat quis astruat se ñ posse tẽptari: Aca: haut dli¬

Expanded text:
ndum conscius nostrae infirmitatis praesumptive dixerat Domino: Animam meam pro te ponam ; tentationem praesumptionis antequam tertio gallus cantaret incurrit . Licet illa tentatio documentum fuerit ad salutem; ut discamus non contemnere carnis infirmitatem, ne contemnendo tentemur. Si Petrus tentatus est, quis praesumat, quis astruat se non posse tentari? Atque haud du